Садыков Тургунбай Садыкович

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="ky">
  <siteinfo>
    <sitename>Википедия</sitename>
    <dbname>kywiki</dbname>
    <base>https://ky.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%88%D0%BA%D1%8B_%D0%B1%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BA</base>
    <generator>MediaWiki 1.46.0-wmf.24</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Медиа</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Атайын</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Талкуу</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Колдонуучу</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Колдонуучунун баарлашуулары</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Википедия</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Википедияны талкуулоо</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Файл</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Файлды талкуулоо</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">МедиаВики</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">МедиаВикини талкуулоо</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Калып</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Калыпты талкуулоо</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Жардам</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Жардамды талкуулоо</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Категория</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Категорияны талкуулоо</namespace>
      <namespace key="118" case="first-letter">Макала долбоору</namespace>
      <namespace key="119" case="first-letter">Макала долбоорун талкуулоо</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Модуль</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Модулду талкуулоо</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Садыков Тургунбай Садыкович</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4511</id>
    <revision>
      <id>644317</id>
      <parentid>642036</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:12:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644317</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3464" sha1="grse29kub9ajfrmx5oaswwsfpjjek1v" xml:space="preserve">'''Садыков Тургунбай''' - Кыргыз эл баатыры, бедизчи, сүрөтчү, [[ССРС|КСРБ]]нин Лениндик сыйылыгынын лауреаты. Социалисттик эмгектин баатыры. 

1935-жылы азыркы [[Баткен]] дубанын Баткен районундагы [[Говсувар]] деген жеринде туулган. Говсуварда он жылдык мектеп болбогондуктан, 1947-жылдан тартып [[Ош]] шаарынын ныптасындагы [[Жапалак кыштагы|Жапалак]] кыштагындагы жатактуу мектепте окуп, аны 1954-жылы бүтөт.

Жаратман алгачкы эмгеги «Баланын башы» айкели 1957-жылы Республикалык көргөзмөдө скульпторлор арасында баш байгени алат.

1961-жылы «Койчу» жана «Телегей Сагынбаева» деген эки иши Москвада Бүткүл бирликтик көргөзмөдө ачылып, бедизчинин көп улуттуу өлкөдө таанылышына чыйыр ачат.

Тургунбай Садыков 1962-64 жылдары [[Москва]]нын Жогорку көркөм өнөрчүлүк окуу жайынын алдындагы эки жылдык жогорку курста окуйт. Бул жылдары ССРСдин эл сүрөтчүсү, Лениндик сыйлыктын лауреаты Сергей Коненков менен өтө жакындашып, анын таалим-тарбиясын көрөт жана ак батасын алат.

Бедизчинин  «Жылкычы» деген иши 1967-жылы Кыргызстан Ленин [[комсомол]]у атындагы республикалык сыйлыкка татыктуу болот.

Тургунбай Садыков Бишкектеги Улуттук филармониянын алдындагы [[манасчы]]лардын айкелинин, «Ала-Тоо» кинотеатрынын каптал жагындагы «Революциянын каармандары» жана С. Ибрагимов көчөсүндөгү 1941-45 жылдардагы [[Экинчи дүйнөлүк согуш]]тун катышуучуларына арналып тургузулган комплекстин, ошондой эле «Ала-Тоо» аянтындагы Эркиндик айкелинин автору.

Ал Бишкектеги Көркөм өнөр академиясынын жана анын алдындагы талантуу балдардын жатак-мектебинин негиздөөчүсү.

== Шилтеме ==
* U.A.Asanov, A.Z.Jumanazarova, T.Chorotegin.   Kyrgyzskaia nauka v litsah: Kratkiy istoricheskiy I bio- bibliograficheskiy svod / Otv. Red. U.A.Asanov. – Bishkek: Tsentr gosyazyka I entsiklopedii. 2002. – 544 pages, ill., map. (ISBN 5-89750-142-4)

{{Кыргыз Республикасынын Баатырлары}}

[[Категория:Арип боюнча инсандар]]
[[Категория:Арип боюнча сүрөтчүлөр]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын Баатырлары]]
[[Категория:Википедия:Карточка калыбы жок инсандар]]</text>
      <sha1>grse29kub9ajfrmx5oaswwsfpjjek1v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Камбарова Нурания</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4897</id>
    <revision>
      <id>644344</id>
      <parentid>450465</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T20:05:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644344</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3008" sha1="o0mr9odf7g5rq9aix798lou72fod56j" xml:space="preserve">'''Нурания Камбарова''' - жазуучу.&lt;br&gt;&lt;br&gt;

Жазуучу Нурания Камбарова Кытай Эл Республикасынын [[Кулжа]] шаарында 1942-жылы туулган. 1966-ж. В.И.Ленин атындагы [[Ташкен]]т мамлекеттик университетин аяктап, редактор-журналист адистигине ээ болгон.&lt;br&gt; 
1966–1976-жж. Каракалпак АССРинин [[Нукус]] шаарындагы «Каракалпакстан» басмасында көркөм жана балдар адабияты бөлүмүндө кенже редактор, андан кийин ушул эле бөлүмдө редактор, 1976–1977-жж. Өзбекстан Компартиясынын партия обкомунун жалпы бөлүмүндө нускоочу болуп иштейт.
Ташкент шаарынын журналдарында жана гезиттеринде аңгемелери, очерктери, кыскача макалалары, чакан чыгармалары жарыяланып турган.&lt;br&gt;
Анын «Калдиргоч» деген биринчи китеби 1968-жылы Нукус шаарында жарык көргөн. Андан кийин [[Орто Азия]] республикаларынын  мезгилдүү басылмаларында аңгемелери жарыялана баштаган.&lt;br&gt;
1994-жылы «Үмүтүм менин Ата журт» деген китеби жарык көрүп, анда анын «Турдугүл» деген аңгемеси басылып чыккан.&lt;br&gt; 
1997-жылы Бишкекте Н.Камбарованын «Арашан» деген китеби М.Ааматовдун которуусунда жарык көргөн.&lt;br&gt;&lt;br&gt;

'''ЖАРЫК КӨРГӨН КИТЕПТЕРИ'''

''Кыргыз тилинде''

'''Карлыгач:''' Аңгемелер жана повесть. – Ф.: Мектеп, 1975. – 72 б.

'''Сыр-Дарья кылаасы:''' Аңгемелер жыйнагы. – Ф.: Кыргызстан, 1970.

'''Арашан повести.''' – 1996. 96 б.

''Орус тилинде''

'''Ожидание лета.''' –  Союз писателей КР. 152 с.

'''Сборник рассказов.''' – 2008.

''Башка элдердин тилдеринде''

'''Карлыгаш.''' – «Каракалпакстан», 1968. – өзбек.

'''Кешир Бүбүгүл.''' – «Каракалпакстан», 1974. – каракалпак

'''Гулнар.''' Для детей среднего и школьного возраста. – Каракалпакстан, 1974.

'''Кэчур Робикул.''' – Алма–Ата: Жазушы, 1980. – уйгур.

[[Категория:Кыргыз жазуучулары]]
[[Категория:Адабият]]
[[Категория:Инсандар]]</text>
      <sha1>o0mr9odf7g5rq9aix798lou72fod56j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кет Бука</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6676</id>
    <revision>
      <id>644326</id>
      <parentid>553946</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:37:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644326</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4820" sha1="6j9hsivvnm9t7cfu3vm5jdoszt37jpb" xml:space="preserve">'''Кет Бука''' – [[акын]], 13-кылымда жашаган. Анын өмүр сүргөн кылымын кесе айтуунун тарыхый жана фольклордук негизи бар. Анткени ал Чынгыз хандын жортуулу мезгилинде жашаган. Ал жөнүндө [[санжыра]], [[уламыш]], [[күү]], легенда тарыхында жана тектеш элдердин ([[ногой]], казак) [[Фольклор|фольклорунда]] ачык маалыматтар сакталып калган. Алсак эл арасында [[Чыңгыз Хан|Чыңгыз хандын]] улуу баласы [[Жуучу|Жуучунун]] ([[Жучи]]) өлгөнүн (ал 1227-ж. каза болот) табышмактуу ыр менен Кет Бука угузуптур деген сөз бар. Ырдын алгачкы тексти 13-кылымда [[Кыпчактар|кыпчак]] талаасынан белгисиз [[перс]] автору тарабынан жазылып алынып, “Түрктөрдүн ата-теги” аттуу жыйнакка жана араб тарыхчысы [[Ибн-Аль-Асир|Ибн-Аль-Асирдин]] [[Летопись|летописине]] (ал 1323-ж. каза болот) кирген. Бул чыгарманын алгачкы өзөгү 1227-ж. түзүлгөн деп так көрсөтүүгө негиз берет.

Кет Бука [[Наймандар|найман]] уруусунан чыккан. Эл оозунда “Өчкөн көңүлдү толкуткан улуу ырчы”, калкка кадырлуу бий, чыр-чатактын түйүнүн чечкен чечен, чоң комузчу катарында мүнөздөлөт. [[Перс]] авторунун берген маалыматына караганда, [[Жуучу]] [[Чыңгыз Хан|Чыңгыз хандын]] балдарынын эң улуусу болуп, атасы өтө жакшы көрүп, кадырлоочу экен. Анын өлгөндүгү жөнүндө ордого кабар келгенде эч ким даап айта албай, атайын Улуг-ырчыны чакыртып келишет. Ал табышмактантып отуруп, баласынын өлгөнүн атасына туюнтат. Уулу өлгөндөн кийин алты айдан кийин [[Чыңгыз хан]] каза болот. Угузуучунун мазмунунан анын орду [[Дашт-Кыпчак]] талаасы экендиги ачык көрүнөт.

Негизинен ушул чыгармадан башат алган варианттар казак, [[ногой]] [[Фольклор|фольклорунан]] да катталган. Бирок, угузуучунун кыргыз [[Фольклор|фольклорунда]] айтылышы ногой, казак нускаларынан кескин айырмаланат. Кыргыз фольклорунан бул угузуу өз алдынча өнүккөн чыгарма катарында учурайт. Кара сөз түрүндө эки, ыр түрүндө төрт вариант болуп, ар бири идеялык-мазмуну, көркөмдүгү, стили жагынан такталып, калыптанып бүткөн чыгарма катарында жашайт. Дээрлик бардык нускада угузган ырчы Кет Бука же Бука (ногойлордо Кет Бука) аталып, өзүнүн акындык дараметинин күчтүүлүгү, комуздун муңдуу ыргагы менен оор кайгыны айта билүү, туюндуруу устаттыгы, аткаруу чеберчилиги менен окуяны [[Чыңгыз Хан|Чыңгыз ханга]] жеткирип, өз сөзүн өзүнө оодарып, хандын каарынан, өлүм жазасынан кутулуп кетет. Чыгарманын азыркы турпатында да 13-к. кагазга түшүрүлгөн түрк ыры менен генетикалык жалпылыгы бар ыр саптарынын сакталып калышы кызыктуу факт. Бирок айрым ыр түрмөктөрүнүн түрк ырына тутумдаш айтылгандыгына карабастан, кыргыз варианттарында мааниси кеңейип, көркөмдүк-эстетикалык таасиринин арткандыгы ачык байкалат. 

== Колдонулган адабияттар ==
?бука менен чыңгыз хандын сүйлөшүүсү</text>
      <sha1>6j9hsivvnm9t7cfu3vm5jdoszt37jpb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ашар</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6869</id>
    <revision>
      <id>644324</id>
      <parentid>530053</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:31:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644324</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1572" sha1="bwywdoketqkk7qvcf2vu0ljbri5jrdg" xml:space="preserve">Элдик көркөм кол өнөрчүлүктө: [[килем токуу|килем токууда]], чий чырмоодо, өрмөк согууда, [[кереге]] көктөөдө, там салууда чеберлердин — адамдардын биргелешип, бир асыл буюмду жана үйдү бүтүрүү салты, бир иштин соңуна чыгуу аракети. Ал мүмкүнчүлүгүнө карата бардык убакта чакырылат да, бул биргелешип уздануунун-узануунун, жардам берүүнүн сонун үлгүлөрүнөн болот. Ашар иштин арымын аябай тездеткен. Мында устаттар — нускоочулар, байбичелер, куттуу карыялар үйрөнгүчтөргө жол, таалим-тарбия көрсөтүп турушат. Буга келгендерди үй ээси мал союп, жайыл дасторкон менен жакшынакай күтүнүп алат. Мисалы, килем токууга келген көпчүлүк аз күндүн ичинде эле (4,5 мХ2,4—3) «төр килемин» токуп коюшат.
== Булактар ==
Акматалиев Амантур Сейтаалы уулу. Кыргыздын кол өнөрчүлүгү. Бишкек 1996{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
[[Категория:Кыргыз кол өнөрчүлүгү]]</text>
      <sha1>bwywdoketqkk7qvcf2vu0ljbri5jrdg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кайыркүл Сартбаева</title>
    <ns>0</ns>
    <id>8626</id>
    <revision>
      <id>644322</id>
      <parentid>554677</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:29:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644322</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3408" sha1="5ur0nu6t5vho0n7fz0l55p30evg9daz" xml:space="preserve">Сартбаева Кайыркүл (1936-ж. т., [[Чүй облусу]], [[Кемин району]], Карабулак айылы) - опера ырчысы (лирикадрамалык сопрано). [[Кыргыз ССР]] эл артисти (1974), СССР эл артисти (1980). 

== Өмүр таржымалы ==
1962-ж. П. И. [[Чайковский]] атындагы [[Москва]] мамлекеттик консерваториясын бүтүргөн.

1962-жылдан А. [[Малдыбаев]] атындагы Кыргыз мамлекеттик академиялык опера жана балет театрында солист.

1986-89-ж. [[Бейшеналиева]] атындагы Кыргыз мамлекеттик искусство институтунун ректору. 

== Негизги партиялары ==
Сартбаева дүйнөлүк классикалык жана улуттук опералардагы негизги партияларды чебер аткарат.

Татьяна, Лиза (П. Чайковский, «[[Евгений Онегин]]» «Карганын маткеси»)
Микоэла (Ж. Бизе, «Кармен»)
Дездемона (Ж. Верди, «[[Отелло]]»)
Маргарита (Ш. Гуно, «Фауст»)
Баттерфляй (Ж. Пуччини, «Чио-Чио-сан»)
Айчүрөк, Калыйман, Каныкей, Зулайка (А. Малдыбаев, В. Власов жана В. Фере, «Айчүрөк», «Манас», «Ажал ордуна») жана башка. 

Ошондой эле «[[Токтогул]]», «Жамыйла», «Олжобай менен Кишимжан», «Аста, секин колукту», «Алтын кыз», «Аршин мал алан» операларында башкы каармандардын образын түзгөн. Москвадагы Чоң театрда Баттерфляй, Маргарита, Татьянанын партияларын аткарган. Сартбаева кыргыз, орус композиторлорунун ырларын, романстарын чебер аткаруучу катары белгилүү. 

== Сыйлыктары ==
1976-ж. Эл аралык «Мадам Баттерфляй» ([[Токио]]) конкурсуна катышып, «Дүйнөдөгү ири опера сахналарында ырдай алат» деген медалга арзыган. &lt;br&gt;
Кыргызстан Ленин комсомолу сыйлыгынын лауреаты (1975).

== Колдонулган адабияттар ==
* [http://bizdin.kg/books/item/24-short_hist_enscl Кыргыз тарыхы боюнча кыскача энциклопедия. Бишкек.  2003]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
*[[&quot;Манас&quot; энциклопедиясы]]/Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору. Бишкек: Кыргыз энциклопедиясынын Башкы редакциясы, - 1995. 1-т. - 440 б. ISBN -5-89750-013-4

[[Категория:Манас эпосу]]
[[Категория:Инсандар]]
[[Категория:Маданият]]
[[Категория:Кыргыз театры]]
[[Категория:СССР эл артисти]]</text>
      <sha1>5ur0nu6t5vho0n7fz0l55p30evg9daz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Качкынбай Артыкбаев</title>
    <ns>0</ns>
    <id>9267</id>
    <revision>
      <id>644336</id>
      <parentid>554817</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T19:02:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644336</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29970" sha1="l8pmvtgii0rtrokl6cysvp22isugwl3" xml:space="preserve">'''Качкынбай Артыкбаев''' - белгилүү сынчы, адабияттчы, акын жана котормочу.
== Өмүр жолу ==
Качкынбай Артыкбаев 1934-жылы азыркы [[Чүй облусу]] [[Москва району|Москва районундагы]] Карл Маркс атындагы  колхоздун Кепер-Арык кыштагында  колхозчунун үй-бүлөсүндө туулган.&lt;br&gt;
Буденный орто мектебин бүтүргөндөн кийин Артыкбаев 1951-жылдан 1956-жылга чейин Кыргыз Мамлекеттик  университетинин филология факультетинде окуп, ошол эле жылы республикалык  &quot;Ленинчил жаш&quot; газетасына  ишке орношкон.  1958-жылга чейин  “Ленинчил жаш  ” газетасынын пропаганда  жана агитация бөлүмүнүн башчысы, редколлегия  мүчөсү болуп иштейт.&lt;br&gt; 
1959-жылдан 1961-жылга чейин “Ала-Тоо” журналынын сын бөлүмүндө Кыргызстан Мамилекеттик басмасында көркөм адабият  бөлүмүнүн башчысы болуп 1967-жылга чейин кызмат өтөйт. Кыргыз Мамилекеттик университетинин аспирантурасында сырттан окуп, 1966-жылы филология илимдеринин кандидаты деген окумуштуулук даражага ээ болот. 1967-жылдан бери  СССРдин 50 жылдыгы атындагы Кыргыз Мамилекеттик университетинде иштейт. 1955-жылы  &quot;Советтик Кыргызстан&quot; (Азыркы  &quot;Ала-Тоо&quot;) журналына жарыяланган  “Москвич жөнүндө диялок” деген биринчи ырынан тартып  анын  ырлары, поэмалары республикалык  газета-журналдарга ,   альманхтарга  үзбөй чыга баштайт.&lt;br&gt;
Биринчи китеби  1964-жылы “Байчечекей” деген ат менен  жарык көргөн. К. Артыкбаев  адабий сын, адабият тануу ишине устудент кезинен тартып эле кызыга  баштайт. 1956-жылы  анын “Жаш акындардын чыгармаларындагы  А.Осмоновдун таасири жөнүндө”  деген көлөмдүү макаласы  &quot;Ленинчил жаш&quot; газетасына жарыяланган. Ошондон бери ал кыргыз адабий сыны  менен адабият таануусунун  өнүгүшү үчүн белсемдүү киришип, активдүү жана жемиштүү эмгектенип кележатат. Кыргыз  адабиятынын ар түртүү проблемаларына  байланыштуу жазылган &quot;Чалгын&quot;,  &quot;Изденүүлөр жана табылгалар&quot;,  &quot;Ар түрдүү  издер&quot;, &quot;Сын сапары&quot;, &quot;Чыгармалар жана ойлор&quot; аттуу китептери, изилдөөлөрү К. Артыкбаевдин  республикага  белгилүү сынчы, адабиятчы катары таанытты.&lt;br&gt;
К. Артыкбаев  көркөм очерктерди , фильетондорду,  публицистикалык макалаларды жазууга да катышып келе жатат.&lt;br&gt;
К.Артыкбаев көркөм котормо ишине да киришип, Александр Прокофьевдин, [[Гамзатов, Расул|Расул Гамзатовдун]], Мирсайд Миршкардын, Х IХ кылымдагы Азербайжан акын мырза Шафинин, ХI  кылымдагы акын Юсуп Баласагыновдун лирикаларын, поэмаларын, белорус жазучусу Алесь Пальчевскийдин аӊгемелерин которду.&lt;br&gt;
К.Атыкбаев 1958-жылдан КПССтин.1962-жылдан СССР жазучулар Союзунун.1958-жылдан СССР журналистер Союзунун мүчөсү.&lt;br&gt;
== Китептери ==
* Кыргыз тилинде.&lt;br&gt;
Чалгын. Адабий сын макалалар. Фрунзе,  Кыргызмамбас, 1962, 275 бет.&lt;br&gt;
Байчечекей. Ырлар жэана поэмалар. Фрунзе,  Кыргызмамбас, 1964, 158 бет.&lt;br&gt;
Баатырлар сымбаты. Очерктер. (А. Табалдиев менен  бирге) Фрунзе “Мектеп”  басмасы, 1965, 140 бет.&lt;br&gt;
Изденүүлөр жана табылгалар. (Аалы Токомбаевдин акындык устаттыгы  жөнүндө) Фрунзе, “Кыргызстан” басмасы, 1966, 308 бет.&lt;br&gt;
Тоолор менен  сырдашуу. . Ырлар жана поэмалар. Фрунзе, “Кыргызстан” басмасы, 1968, 140 бет.&lt;br&gt;
Ар түрдүү издер. Адабий сын макалалар.  Фрунзе, “Кыргызстан” басмасы, 1968, 160 бет.&lt;br&gt;
Сын сапары. Адабий сын макалалар.  Фрунзе, “Кыргызстан” басмасы, 1970, 256 бет.&lt;br&gt;
Чыгармалар жана ойлор. Адабий сын макалалар.  Фрунзе, “Кыргызстан” басмасы, 1974, 246 бет.&lt;br&gt;
Жаркын өмүр.  Ырлар жана поэмалар. Фрунзе, “Мектеп” басмасы, 1975.&lt;br&gt;
Орус тилинде.&lt;br&gt;
Аалы Токонбаевдин акындык чеберчилигинин  маселелери жана анын ыр менен жазылган  “таң алдында” романы. филология илимдердин кандидаты деген окумуштуулук даражаны алуу үчүн жазылган диссертциянын афторефараты. Фрунзе, 1966, 23 бет.&lt;br&gt;
Менин күнүм. Ырлар. Китепте жүрөк ачкычы. .  Фрунзе, “Кыргызстан” басмасы, 1965, 18-48-беттер.&lt;br&gt;
Жолдор жана тагдырлар. . Ырлар жана поэмалар. Фрунзе, “Мектеп” басмасы, 1972, 80 бет.&lt;br&gt;
== Которгон китептери ==
Гамзатов Р. Менин чоң атам. Фрунзе, Кыргызокуупедмамбас, 1960, 16 бет.&lt;br&gt;
== Макалалары рецензиялары,  очерктери ==
Кыргыз тилинде.&lt;br&gt;
Убада аткарылат. “Ленинчи жаш”, 1965, 20-июль.&lt;br&gt;
Жаш акындардын чыгармачылыгындагы. А. Осмоновдун таасири жөнүндө.- “Ленинчи жаш”, 1956, 10-июнь.&lt;br&gt;
Роберт Бернс. (Дүйнөдөн кайткандыгына 160 жыл толушуна  карата)- “Ленинчи жаш”, 1956, 26-июль.&lt;br&gt;
Журналист-жазуучу.  (Ж. Алыбаев менен бирге) -“Ленинчи жаш”, 1956, 30-сентиябрь.&lt;br&gt;
Бектур менен Сара.- “Ленинчи жаш”, 1956, 326-сентиябрь.&lt;br&gt;
Баатыр жөнүндө баян. “Ленинчи жаш”, 1957, 20-февраль.&lt;br&gt;
И, В,  Гете. (Дүйнөдөн кайткан күнүнө 125 жыл толгондугуна  карата.)- “Ленинчи жаш”, 1957, 22-март.&lt;br&gt;
Кыргыздын бий сиютасы. -“Ленинчи жаш”, 1957, 29-май.&lt;br&gt;
А. Осмоновдун чыгармачылыгындагы традиция жана новаторлуктун  кээ бир маселелери. –“Ала-Тоо”, 1957, № 6, 82-99-беттер.&lt;br&gt;
Чыныгы камкордук. –“Кыргызтан аялдары”,  1957. № 6.&lt;br&gt;
“Эгиз бала”.-“Ленинчил жаш”,  1957. 12-июнь.&lt;br&gt;
Жазуучу менен аңгеме.- “Ленинчи жаш”, 1957, 11-октябрь.&lt;br&gt;
Сезим булагы.- “Ленинчи жаш”, 1957, 6-ноябрь.&lt;br&gt;
Куйкйм сөздүү акын.-“Ала-Тоо” 1957, № 12, 114-118-беттер. Дагы  китепте: Адабий сын макалалары (Жыйнак) Фрунзе, Кыргызмамбас, 1960, 103-112-беттер.&lt;br&gt;
Ак алтындын устаты. -“Ленинчи жаш”, 1958, 25-октябрь.&lt;br&gt;
“Токтогула” операсы тууралуу.-“Ала-Тоо” 1958, № 10, 100-106-беттер.&lt;br&gt;
Эки акын. -“Ленинчи жаш”, 1958, з-октябрь.&lt;br&gt;
Адабияттагы жаш күчтөр. -“Ленинчи жаш”, 1958, 15-октябрь. &lt;br&gt;
Баатыр үй-бүлө. (А. Табалдиев менен бирге)- “Ленинчи жаш”, 1958, 19-октябрь.&lt;br&gt;
Авиценна.- “Ленинчи жаш”, 1958, 2-декабрь.&lt;br&gt;
Аалы Токонбаевдин “Өз көзүм менен” поэмасындагы оргиналдуулук жана  типтүүлүк  маселелерине  карата .- “Ала-Тоо” 1958, № 1, 144-150-беттер. Дагы  китепте:  Адабий сын макалалары (Жыйнак) Фрунзе, Кыргызмамбас, 1960, 91-102-беттер.&lt;br&gt;
Даңктуу панфиловчулар. (А. Табалдиев менен бирге)-“Ала-Тоо” 1959, № 2, Дагы китепте: Каардуу  жылдар (Жыйнак) Фрунзе, Кыргызмамбас, 1960, 124-161-беттер.&lt;br&gt;
Эки повесть жөнүндө. - “Ала-Тоо” 1959, № 4, 114-119-беттер.&lt;br&gt;
Адабий сындын кээ бир маселелери тууралуу. - “Ала-Тоо” , № 8, 103-114-беттер.&lt;br&gt;
Тоо кызы. - “Ала-Тоо” 1959, №10, 124-127-беттер.&lt;br&gt;
Узакбай Абдукаимов (50 жашка толушуна карата). - “Ала-Тоо” 1959, № 10, 113-115-беттер.&lt;br&gt;
Жагымсыз ойлор, жасалма образдар.-“Ленинчил  жаш”, 1959, 2-август.&lt;br&gt;
Абдрашиттин ырлары. - “Ала-Тоо” 1960, № 1, 114-120-беттер.&lt;br&gt;
Күчтүү сезимдин акыны. - “Ала-Тоо” 1960, № 5, 111-114-беттер.&lt;br&gt;
Мелдеш.-“Советтик Кыргызстан”, 1960, 31-июнь.&lt;br&gt;
Аалы Токонбаевдин поэзиясындагы кээ бир өзгөчөлүктөрү.- “Ала-Тоо” 1960, № 6, 106-119-беттер.&lt;br&gt;
Жазуучу, журналист жана котормочу. (М. Абукаримовдун  50 жашка  толушуна карата.)-“Ала-Тоо”, 1960, № 11, 11-18-беттер.&lt;br&gt;
Ысмаыл Борончиев (50 жашка толушуна карата.)- “Ала-Тоо” 1961, № 2, 77-79-беттер.&lt;br&gt;
“Ленин  жолу” жөнүндө сөз.- “Ала-Тоо” 1961, № 3, 105-111-беттер.&lt;br&gt;
Адабий таану илиминде  көз боемочулукка жол берилбесин.- “Ала-Тоо” 1961, № 4, 122-128-беттер.&lt;br&gt;
“Кычан”,- “Советтик Кыргызстан”, 1961, 2-июль.&lt;br&gt;
Жылдыздуу ырлар.- “Ленинчил жаш”, 1961, 6-сентиябрь.&lt;br&gt;
Үйрөнүүбү, же туурообу? (А. Осмоновдун жаш  акындарга тийгизген таасири жөнүндө.) -“Ала-Тоо” № 1, 95-107-беттер.&lt;br&gt;
“Кыз жибек” операсы. (Казак тилинде)- “Казак адабияты”, 1962, 22-июнь.&lt;br&gt;
“Кыз жибек” ,- “Советтик Кыргызстан”, 1962, 29-июнь.&lt;br&gt;
Талант карыбайт.- “Советтик Кыргызстан”, 1962, № 9,  14-15-беттер.&lt;br&gt;
Китеп жаңылыктары.- “Советтик Кыргызстан”, 1962, 29-июль.&lt;br&gt;
Поэзиядагы мазмун жана форма жөнүндө.-“Ленинчи жаш”, 1963, 8-май.&lt;br&gt;
Боордоштук жөнүндө роман.-“Ала-Тоо”1963, 16, 105-113-беттер.&lt;br&gt;
Гүлзаттын тагдыры.- “Советтик Кыргызстан”, 1963, 29-август.&lt;br&gt;
Куйкум сөздүн чебери. (Р.Шүкүрбековдун 50 жашка толушуна карата)- “Ала-Тоо” 1963, № 10, 81-89-беттер. Дагы китепте: Райкан Шүкүрбеков. Тандалган чыгармалар.Фрунзе, Кыргызмамбас, 1963, 3-25-беттер.&lt;br&gt;
“Достук үнү”.-“Комминист”, 1963, № 10, 62-64-беттер.&lt;br&gt;
Арымың арта берсин,Адылбек.-“Ленинчил жаш” 1963, 8-апрель.&lt;br&gt;
“Пушкинжана кыргыздар”- “Советтик Кыргызстан”, 1963, 3-ноябрь.&lt;br&gt;
Адабий сынды өнүктүрүүнүн  кээ бир  практикалык маселелери.-  “Советтик Кыргызстан”, 1964, 19-январь.&lt;br&gt;
“Кутмандуу болсун күнүңөр!”(Ушул  темадагы адабий музыкалык  радио берүүлөр жөнүндө.)- “Советтик Кыргызстан”, 1964, 29-март.(С.Закиров, К. Иманалиев мене бирге.).&lt;br&gt;
“Ыйык таштар”.- “Советтик Кыргызстан”, 1964, 14-май.&lt;br&gt;
Күн менен сарала итте эмне айып? (“Ала-Тоо” журналындагы эки аңгеме  жөнүндө.)- “Советтик Кыргызстан”, 1964, 23-июль.&lt;br&gt;
Алыкулдун ырлары.-(А. Осмоновдун чыгармаларынын биринчи томунун жарыкка чыгышына карата)-“Ленинчил жаш”, 1964, 18-декабрь.&lt;br&gt;
Басма-китеп уясы.-“Ленинчил жаш”, 1965, 14-мартУлуу акындын мурастары. (Токтогулдун чыгармаларынын  эки томунун  чыгышына карата.)-“Ала-Тоо”. 1965, № 6, 106-113-беттер.&lt;br&gt;
Адабиятыбыздын жаш жоокерлери.-“Ленинчил жаш”, 1965,11-июль.&lt;br&gt;
Айылда китеп аз.-“Ленинчил жаш”, 1965, 6-август.&lt;br&gt;
“Күлгүн, бөбөк!” –“Ленинчил жаш”, 1965, 28-ноябрь.&lt;br&gt;
Акын С. Эралиевдин изденүүлөрү.-“Ала-Тоо”, № 12, 96-103-беттер.&lt;br&gt;
Сын жөнүндө айрым пикирлер.- “Ленинчил жаш”, 1965, 26-декабрь.&lt;br&gt;
Жаштар прозасы изилденүү  керек.- “Советтик Кыргызстан”, 1966, 26-декабрь.&lt;br&gt;
Адабий мурастарды жыйлайлы.- “Ленинчил жаш”, 1966,19-июнь.&lt;br&gt;
Кыргыз адабиятынын тарыхы тууралуу.- “Советтик Кыргызстан”, 1966, 9-июль.&lt;br&gt;
Дагы эле адабий мурастар жөнүндө.- “Ленинчил жаш”, 1966,13-июль.&lt;br&gt;
Акын жана аткаруучу.- “Советтик Кыргызстан”, 1966, 24-сентиябрь.&lt;br&gt;
Абдрашит Бердибаев. Китепте: Абдрашит Бердибаев. Тандалган чыгармалар. Фрунзе, “Кыргызстан” басмасы,1966,3-17-беттер.&lt;br&gt;
Чоң поэзиянын  бир үзүмү .- “Советтик Кыргызстан”, 1966, 2-ноябрь.&lt;br&gt;
Китеп жаңылыктары.- “Ленинчил жаш”, 1966, 18-декабрь.&lt;br&gt;
Адабияттын алгачкы башатына көз чаптырсак. (Элдик мурастар  жөнүндө ой.)”Кыргызстан маданияты”,1967, № 1, 1-январь.&lt;br&gt;
Акысыз эмгек.- “Советтик Кыргызстан”, 1967, 6-январь.&lt;br&gt;
Сөз баккан жигит.- “Кыргызстан маданияты”,1967, 17-февраль.&lt;br&gt;
Макала жана санжыра.- “Ленинчил жаш”, 1967, 24-март.&lt;br&gt;
Маалыматтарга таянганда.- “Кыргызстан маданияты”,1967, 31-март.&lt;br&gt;
“Таң алдында” романы тууралуу.- “Кыргызстан маданияты”,1967, 14-апрель.&lt;br&gt;
Кутадгу билиг.-“Ала-Тоо”,1967, № 5, 130-149-беттер.&lt;br&gt;
Жазуучу жана журналист.(А.Айтбаевдин  50 жашка толушуна карата.)- “Советтик Кыргызстан”, 1967, 22-декабрь.&lt;br&gt;
“Евгений Онегиндин” жаңы котормосу.- “Кыргызстан маданияты”,1967, 27-декабрь.&lt;br&gt;
Поэтикалык котормо тууралуу  бир-эки сөз.- “Кыргызстан маданияты”,1968, 21-январь.&lt;br&gt;
Токтосун ырчы ким?- “Кыргызстан маданияты”,1968, 20-март.&lt;br&gt;
Учкан уям –мектебим.- “Советтик Кыргызстан”, 1968, 20-март.&lt;br&gt;
“Боордоштор” романы тууралуу ой.- “Советтик Кыргызстан”, 1968, 30-июнь.&lt;br&gt;
Касымалы Баялиновдун чыгармачылыгы тууралуу кээ бир ойлор.- “Ала-Тоо”,1968, № 7, 141-160-беттер.&lt;br&gt;
Поэзияга арналган өмүр.(Темиркул үмөталиев 60 жашка толду.)-“Мугалимдер газетасы”,1968,7-сентиябрь.&lt;br&gt;
Чыгармачылык дарамет. (С. Бөлөкбаевдин 50 жашка толушуна карата.)- “Ленинчил жаш”, 19-сентиябрь. &lt;br&gt;
Татаал жанырдагы таасын аракет. “Ленинчил жаш”, 1968, 16-ноябрь.&lt;br&gt;
“Кутадгу билигдин” акыркы сөзү жөнүндө.- “Кыргызстан маданияты”,1969, 22-январь.&lt;br&gt;
Сынчынын китеби.- “Кыргызстан маданияты”,1969, 15-январь.&lt;br&gt;
Молдогазы Токобаевдин поэзиясы.- “Кыргызстан маданияты”,1969, 5-февраль.&lt;br&gt;
“Осмонкул”.-  “Советтик Кыргызстан”, 1969, 20-апрель.&lt;br&gt;
Талаптан артта калбайлы.- “Кыргызстан маданияты”,1969, 14-май.&lt;br&gt;
Адабий сындагы объективдүүлүк үчүн. -“Кыргызстан маданияты”,1969, 25-июнь.&lt;br&gt;
Мукайдын пьесасы.- “Ленинчил жаш”, 1969, 28-август.&lt;br&gt;
Сапардан соң...- “Ленинчил жаш”, 1969, 28-сентиябрь.&lt;br&gt;
Кыргыз эл жазуучусу жөнүндө баян. Китепте: Касымалы Баялинов.  Чыгармаларынын  эки томдуу жыйнагы. 1-том. Фрунзе, “Кыргызстан”басмасы,1969, 5-33-беттер.&lt;br&gt;
Кошок тууралуу сөз.- “Кыргызстан маданияты”,1970, 14-январь.&lt;br&gt;
Кыргыз жазуучуларынын фронттук катары.- “Кыргызстан маданияты”,1970, 25-февраль, 4-март, 15-март.&lt;br&gt;
Ой аяык, сөз так болсо...- “Советтик Кыргызстан”, 1970, 24-май.&lt;br&gt;
Мукай Элебаевдин чыгармачылыгы жөнүндө.-  “Ала-Тоо”,1970, № 3, 141-160-беттер.&lt;br&gt;
К. Маликовдун чыгармачылыгындагы урунтуу маселелер. -“Ала-Тоо”,1970, № 11, 128-160-беттер.&lt;br&gt;
Эргиген поэзия.- “Кыргызстан маданияты”,1970, 16-декабрь.&lt;br&gt;
Темага берилгендик. -“Ленинчил жаш”, 1971, 7-январь.&lt;br&gt;
“Өлбөстүн үрөнү”- “Кыргызстан маданияты”,1971, 13-январь.&lt;br&gt;
Чабыты кең илимпоз.- “Кыргызстан маданияты”,1971, 20-январь.&lt;br&gt;
Тилектештиктин символу.- “Советтик Кыргызстан”, 1971 1-май.&lt;br&gt;
Илимпоз жана педагог.(С.Иманалиев менен бирге.)- “Советтик Кыргызстан”, 1971 29-май.&lt;br&gt;
Окумуштуу жана драматург.- “Кыргызстан маданияты”,1971, 3-июнь.&lt;br&gt;
Сын адилет,  калыс болуу керек. “Кыргызстан маданияты”,1972, 19-январь.&lt;br&gt;
Адабий сыныбыздын актуалдуу маселелери.-  “Кыргызстан маданияты”,1972, 23-март.&lt;br&gt;
Айтуучубу, же жаратуучубу?- . “Кыргызстан маданияты”,1973, 12-апрель.&lt;br&gt;
Кылым жарчысы. Китепте: Аалы Токонбаев. Тандалган чыгармаларынын үч томдук жыйнагы. 1-том, Фрунзе, “Кыргызстан” басмасы, 1972, 5-17-беттер.&lt;br&gt;
Достуктун, тынчтыктын, маданияттын тили. (Ф. Краснов менен бирге)- “Советтик Кыргызстан”, 1973, 13-сентиябрь.&lt;br&gt;
Адабият тануубуздуун актуалдуу маселеси. (Кыргыз Совет  адабиятында социялисттик реялизимдин  жаралышы тууралуу.)- “Ала-Тоо”,1973, № 11, 129-149-беттер.&lt;br&gt;
Сынчынын иш планы.- “Кыргызстан маданияты”,1973, 15-ноябрь.&lt;br&gt;
Айтыш өнөрү тууралуу.- “Советтик Кыргызстан”, 1974, 3-октиябрь.&lt;br&gt;
Жылдыздуу акын. Аалы Токонбаев 70  жашта.- “Ала-Тоо”,1974, № 11, 15-20-беттер.&lt;br&gt;
Орус тилиндн.&lt;br&gt;
Сын макалалардын жыйнагына ой жүгүрткөндө...-“Литературный Киргизстан”, 1959,№ 6,84-88-беттер.&lt;br&gt;
Поэтикалык котормо жөнүндө.-“Советтик Кыргызия”, 1965, 11-ноябрь.&lt;br&gt;
Дарыялар башаттардан башталат. (Кыргыз адабиятынын  жаралыш  тарыхына карата.)&lt;br&gt;
-“Советтик Кыргызия”, 1966, 18-сентиябрь.&lt;br&gt;
“Таң алдында”.(Аалы Токомбаевдин романынын жаңы редаксиясы.) “Советтик Кыргызия”, 1966, 30-ноябрь.&lt;br&gt;
Сын жөнүндө сөз.- “Литературный Киргизстан”, 1967,№ 5, 110-113-беттер.&lt;br&gt;
Элге арналган өмүр. Гаврил Пантелеевдин эрдиги. Баатырлардын үй-бүлөсү, советтик адам. (А. Табалдиев менен бирге). Китепте: Кыргызстандын  жалтанбас уулдары. Советтер Союзунун Баатырлары тууралуу очерктер. Жыйнак.Фрунзе, “Кыргызмамбас”, 1962, 20-28, 39-54, 143-149-беттер.&lt;br&gt;
Аалы Токомбаевтин ”Таң алдында” романы жөнүндө. Китепте: Аалы Токомбаевтин. Таң алдында Фрунзе, “Кыргызстан” басмасы, 1968, 5-14-беттер.&lt;br&gt;
Акындын граждандык мурасы. -“Литературный Киргизстан”, 1971,№ 1, 114-116-беттер.&lt;br&gt;
Таланттын гүлдөгөн кезинде.- “Советтик Кыргызия”, 1971, 10-октиябрь.&lt;br&gt;
Аалы Токомбаевтин.Китепте: Краткая литературная энциклопедия. 7-том. Москва, “Советская энциклопедия” басмасы, 1972, 533-бетте.&lt;br&gt;
Орус сөзүн алып жүрүү үчүн.-“Мугалимдер газетасы”, 1974, 22-май.&lt;br&gt;
Замандаштарга жана урпактарга.- “Литературный Киргизстан”, 1974,№ 4, 37-41-беттер.&lt;br&gt;
== Чыгармачылыгы жөнүндөгү макалалар ==
Кыргыз тилинде.&lt;br&gt;
Стамов А. “Байчечекей”-алгачкы гүл.-“Ленинчил жаш”, 1964, 28-августь.&lt;br&gt;
Карымшаков С. Сын-чыгарма. “Ленинчил жаш”, 1965, 21-ноябрь.&lt;br&gt;
Абдумомунов Т. Азыркы кездеги  кыргыз адабият сынынын абалы жана милдеттери жөнүндө.- “Ала-Тоо”,1966, № 2, 5-9-беттер.&lt;br&gt;
Закиров С. Салмактуу эмгек.-  “Советтик Кыргызия”, 1967, 25-январь.&lt;br&gt;
Абдулдаев З.  Орток адабий мурас маселеси тууралуу.- “Кыргызстан маданияты”,1967, 10-февраль.&lt;br&gt;
Таштемиров Ж. “Орток” мурас жөнүндө ойлор.- “Кыргызстан маданияты”,1967, 28-апрель.&lt;br&gt;
Караев Ө. Тарыхый кабарлар менен таанышканда. “Кыргызстан маданияты”,1967, 10-марть.&lt;br&gt;
Белекова З. Махмуд Кашхари кыргыздар жөнүндө. “Кыргызстан маданияты”,1967, 28-апрель.&lt;br&gt;
Назаралиев Т. Талаштын предметин тагыраак билели.“Кыргызстан маданияты”,1967, 12-май.&lt;br&gt;
Редакциядан.- “Кыргызстан маданияты”,1967, 23-июнь.&lt;br&gt;
Султаналиев Ж. Ойго бай саптар.- “Ленинчил жаш”, 1968, 2-сентиябрь.&lt;br&gt;
Бейшенбаев К. Пайдалуу эмгек.- “Советтик Кыргызстан”, 1969, 27-августь.&lt;br&gt;
Абдраев А. “Тоолор менен сырдашуу”,- “Кыргызстан маданияты”,1969, 1-январь.&lt;br&gt;
Алыкулов Б. “Ар түрдүү издер”.- “Ленинчил жаш”, 1969, 14-июнь.&lt;br&gt;
Насиридинов Т. “Ар түрдүү издер”, “Кыргызстан маданияты”,1969, 17-сентиябрь.&lt;br&gt;
Асаналиенв Ү. Белсемдүү сапар.- “Советтик Кыргызия”, 1971, 17-январь.&lt;br&gt;
Тургунбаев С. Сындын сабаттуулугу  жагдайында.- “Кыргызстан маданияты”,1971, 22-декабрь.&lt;br&gt;
Карымшаков С. Адабий сын жана  адабий  процесс жөнүндөө.- “Кыргызстан маданияты”,1972, 11-май.&lt;br&gt;
Үмөталиев Ш. Маселенин мотодологиялык жактары.-“Ала-Тоо”,  1974, № 1, 141-160-беттер.&lt;br&gt;
Кудайбергенов К. Алгачкы реалисттик тажрыйбалар кандайча жаралды?- “Ала-Тоо”,  1974, № 2, 147-160-беттер.&lt;br&gt;
Сыдыков А. Реализимге  тарыхый конкреттүү мамиле болсун.- “Ала-Тоо”,  1974, № 3, 145-157-беттер.&lt;br&gt;
Иманалиев К.-“Чыгармалар жана ойлор” жөнүндө айрым пикирлер.- “Ленинчил жаш”, 1974, 8-август.&lt;br&gt;
Орус тилинде.&lt;br&gt;
Бобулов К. Сын ордуна жеме. Реплитка. –“Правда”, 1964, 14-сентиябрь.&lt;br&gt;
Колесников Е. Ар түрдүү жетөө.-“Комсомолец Киргизин”, 1966,26-июль.&lt;br&gt;
Адабий сында принципалдуу негиз болсун.(Кыргыз ССР жазуучулар Союзунун пленумунун жыйнтыгына карата )-“Советская Киргизия”, 1966, 23-январь.&lt;br&gt;
Кульчицкий В. Татаал жолдо. –“Комсомолец Киргизин”, 1972, 19-май.&lt;br&gt;
Ялымов Н.,Укаев К. Адабий көркөм сындын күжүрмөндүүлүгү, принципалдуулугу үчүн.  (Кыргызстандын жазуучулар Союзунун башкармасынын пленумунан.)- “Советская Киргизия”, 1972, 26-апрель.&lt;br&gt;
Аскаров Т. “Кыймылдуу эстетиканын ” камылгалары.-“Литературная газета”, 1973,  7-февраль.&lt;br&gt;
== Колдонулган адабияттар ==
* Самаганов Ж. &quot;Советтик Кыргызстан жазуучулары&quot; Фрунзе 1976-ж.&lt;br&gt;

[[Категория:Инсандар]]
[[Категория:Чүй облусу]]
[[Категория:Кыргызстан]]</text>
      <sha1>l8pmvtgii0rtrokl6cysvp22isugwl3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Иван Панфилов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>9410</id>
    <revision>
      <id>644321</id>
      <parentid>540186</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:27:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644321</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2248" sha1="pii8u9b3h581vg1i2bn3rb3jzfyk79r" xml:space="preserve">[[Файл:panfilov ivan.jpg|upright|thumb|Панфилов Иван Васильевич.]]'''Панфилов Иван Васильевич''' (1892, [[Саратов облусу]], Петровск ш.–1941) – Советтер Союзунун Баатыры (1942)&lt;ref&gt;[http://sun.tsu.ru/mminfo/2020/000462771/1942/1942_013.pdf Указ Президиума Верховного Совета СССР «О присвоении звания Героя Советского Союза начальствующему и рядовому составу Красной Армии» от 12 апреля 1942 года] // Ведомости Верховного Совета Союза Советских Социалистических Республик : газета. — 1942. — 24 апреля (№ 13 (172)). — С. 1.&lt;/ref&gt;, генерал-майор (1940).

1918-жылдан [[Кызыл Армия]]да кызмат өтөп, Граждандык согушка (1918–20) катышкан. &lt;br /&gt;
1923-жылы [[Киев]]деги бириккен жогорку аскер окуу жайын бүтүргөн. 1938–41-жылы [[Кыргыз ССР]]инин аскер комиссары. &lt;br /&gt;
1941-жылы июлдан Улуу Ата Мекендик согушта Түндүк-Батыш, Батыш фронтторунун 316- аткычтар дивизиясынын командири. Октябрь, ноябрь айларында анын дивизиясы [[Москва]]ны коргоодо эрдик көрсөткөн (к. Жыйырма сегиз баатыр панфиловчулар). Согушта курман болгон.

== Колдонулган адабияттар ==
* Кыргыз тарыхы боюнча кыскача энциклопедия. Бишкек. 2003

== Айрым шилтемелер ==
* [http://www.mil.kg/kg/ministry/news/163-70oj-godovschine-obrazovanija-panfilovskoj-divizii.html Панфилов дивизиясынын 70 жылдыгына арналган иш-чара]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

[[Категория:Инсандар]]
[[Категория:1892-жыл]]</text>
      <sha1>pii8u9b3h581vg1i2bn3rb3jzfyk79r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Руми</title>
    <ns>0</ns>
    <id>12608</id>
    <revision>
      <id>644334</id>
      <parentid>576914</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:56:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644334</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8945" sha1="pe5sg65pzrvnga7zjvgenupsr919v5f" xml:space="preserve">
'''Жалалуддин Мухаммад Балхи''' (6 Рабиул-Авл 604 хижрий / 1207 AD - 5 Жамади ат-Тани 672 хижри / 1273 AD) - Маулви, Молани жана Руми катары белгилүү ирандык перс тилдүү акын. Анын толук аты-жөнү &quot;Мохаммед бин Мухаммад бин Хосейн Хосейни Хатиби Бакри Балхи&quot; жана ал тирүү кезинде &quot;Жалалуддин&quot;, &quot;Ходавандгар&quot; жана &quot;Маулана Хадвангар&quot; деген титулдар менен аталган. '''Руми Ирандын жана дүйнөнүн эң улуу акындарынын бири болгон.'''[[Файл:Mevlana Statue, Buca.jpg|thumb|right|]]
== Башат ==
Мевлана Желаледдин Руми 1207-жылы  азыркы [[Ооганстандын]] [[Балх]] шаарында жарык дүйнөгө келген. Атасы азан чакырып койгон аты – Мухаммед Желаледдин. Шейхтердин,мусулман аалымдарынын титулуна айланган Мевлана деген ысым ага кийинчерээк ыйгарылган. [[Араб]] тилинен алынгын бул сөз  &quot;эгебиз&quot;,&quot;кожоюнубуз&quot; дегенди билдирет. Ал эми ошол учурда чыгарма жазган мартабалуу адамдар өз мекенин псевдоним катары пайдалангандыгына байланыштуу Мухаммед Желаледдин шарттуу түрдө Руми деген кошумча атка ээ болгон.Башкача айтканда,өзгө элдер Мевлана жашап өткөн бүгүнкү Анадолу чөлкөмүн ал кезде Рум жергеси деп аташчу.&lt;br&gt; Желаледдин Руми бала кезинен тартыл эле төрөлүп-өскөн [[Борбордук Азия]] аймагындагы фарсий жана түркий элдердин уламыш,дастан,жөө жомок  өңдүү  оозеки чыгармаларын кан-жанына сиңирип,грек философиясы менен диний китептерди көп окуган.&lt;br&gt;Натыйжада сабаты эрте жоюлуп,руханий жактан калыптанып калган Мевлананын андан ары өсүп-өнүгүүсүнө атасы Бахаддин Велед өзгөчө салым кошкон.Жондотуп айтканда,медреселерде дарс окуп дасыккан,&quot;Аалымдардын султаны&quot;деген жогорку наамга татыган,терең билимдүү Веледдин таалим-тарбиясы болочоктогу даанышмандын &quot;жолчырагына&quot;айланган.&lt;br&gt;

== Чексиздикке кеткен жол ==
[[Файл:Rumiyning qabri.jpg|thumb|Руминин мүрзөсү]]

Тилекке каршы,жергиликтүү бийлик ээлери менен айрым философтордон ыдык көрүп,өлкө ичиндеги  саясий окуялардан тажап турган Бахаддин Веледди монгол баскынчыларынын желаргысы түйшөлтө баштайт.Ушундан улам журт которууга аргасыз болгон Веледдин үй бүлөсү Батышты көздөй багыт алып,акыраягында азыркы [[Түркиянын]] [[Конья]] дубаны муфтий,[[ мударис]] жана диндар аалымдардын очогуна айланган. Анан калса, Чыңгыз хандын скерлеринен качкан Бахаддин сыяктуу даанышмандар дал ушул чөлкөмгө келип баш калкалашкан.&lt;br&gt;Тагдырдын буйругуна жараша Коньяда жашап калган Желаледдин ал жерден араб,перси,грек жана түрк тилдерин үйрөнүп,ошол тилдердин баарында сабаттуу жазганды өздөштүрөт.Дин илимин терең изилдеп отуруп,сопучулук агымына сүнгүйт.&lt;br&gt;Бүткүл өмүрүн Кудай таанууга жумшап,өлкөнүн эң бир танымал аалымына айланган Бахаддин Велед 1231-жылы жарык дүйнө менен кош айтышат. Ошентип, 24 жашында атасынан айрылган Мевлананын мойнуна ислам динин даңазалоо жана сопучулуктунсырларын карапайым элге жайылтуу жумушу жүктөлөт.&lt;br&gt; Рухий жактан бир кыйла телчигип,атак-даңкы алыска угула баштаган Мевлана медреселерде дарс окуп,шакирттерине жол көрсөткөндөн сырткары, өз билимин үзгүлтүксүз өркүндөтүүгө көбүрөөк эмгек сарптайт. Атасы менен үзөңгүлөш жүргөн [[Саид Бурханеддин]] өңдүү мартабалуу аалымдардын &quot;булагынан&quot; суу ичет.&lt;br&gt;

== Көкүрөк көз ==
Айтор, ар тараптан бышып жетилген Желаледдин Руми 1244-жылы жүзүнөн  нур төгүлгөн  [[Шемси Тебризи]]  аттуу дербишке  кезигет. Ошол жолугушуудан соң бардык жумуштарын токтотуп коюп, бир бөлмөнүн ичинде Тебризи менен күндөп-түндөп сырдашкан  Мевлананын  дүйнөтаанымы кескин  өзгөрүп, &quot;көкүрөк көзү&quot; ачылат.Дербиштин жүзүндөгү Ыймандын шооласынан суктанган Желаледдин ал ансайын  ага тартылып жанынан карыш чыкпайт.Эки көсөмдүн  кызыктуу маеги улам тереңдеп,убакыт учкан куштай өтө берет.Тилекке каршы, улам дербишке ык тартып,диний чөйрөдөн аылстап бараткан Мевлананын бул жоругу шакирттери менен жакын санаалаштарын тынчсыздандырган. Анан алар Шемси Тебризиге карата кутум уюштурушуп,ал жөнүндө  эл арасына  ар кандай ушак-айыңдарды таратышат.Мындан кабардар болгон Шемси бир күнү дайын-дарексиз жоголот.&lt;br&gt;Айтор,шоола жүздүү дербиштин дайын-дарексиз жоголушу Мевлананы катуу кайгыга салган.Натыйжада Шемси Тебризиге арналган Мевлананын [[&quot;Дивани Кебир&quot;]] (&quot;Улуу Диван&quot;) аттуу кырк миң бейттик көлөмдүү  чыгармасы жаралат.&lt;br&gt;

== Караңгыда жаркыраган шам-чырак ==
Мындан сырткары  Румиге таандык дагы төрт  салмактуу чыгарма бар.Алар:[[&quot;Месневи&quot;]],[[&quot;Межалис-Себа&quot;]],[[&quot;Мектубат&quot;]] жана [[&quot;Фихи мафих&quot;]].&lt;br&gt;&quot;[[Межалис-и-Себа]]&quot;-Мевлананын жети осуятын өз ичине камтыган кара сөз түрүндөгү чыгарма.&lt;br&gt;&quot;Мектубат&quot; – Мевлананын жакын санаалаштарына,досторуна жана айрым аалымдар менен өкүмдарларга жазган каттарынан турган китеп. &lt;br&gt;&quot;Фихи Мафих&quot; – Мевлананын маек-сукбаттарынан турган жыйнагы.&lt;br&gt; Бул чыгармалар Желаледдин Руминин шакирттери менен уулу  Султан Велед тарабынан кагазга түшүрүлгөн.&lt;br&gt;Аталган асыл мурастардын бардыгы фарсы тилинде жазылган.Булардын ичинде Желаледдин Румини атаңк-даңкка бөлөп,аны дүйнөлүк даанышман акындардын катарына кошкону-&quot;Месневи&quot;&lt;br&gt;
== Колдонулган адабияттар ==
*&quot;Шоокум&quot;журнал № 4 (9) апрель, 2007-жыл,26-27-бет
{{Link FM|mk}}

[[Категория:Инсандар]]</text>
      <sha1>pe5sg65pzrvnga7zjvgenupsr919v5f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Муратбек Кожобеков</title>
    <ns>0</ns>
    <id>13586</id>
    <revision>
      <id>644331</id>
      <parentid>555833</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:49:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644331</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18099" sha1="em4e6spxq9qxvcuoffd9iqykaiprej8" xml:space="preserve">{{Персона
 |ысымы                = Муратбек Кожобеков 
 |нукура ысымы         = 
 |сүрөт                =Kojobekov.muratbek.jpg
 |туурасы              = 250px
 |сүрөткө баяндама  = 
 |төрөлгөндөгү аты     = 
 |ишмердүүлүк тармагы  = [[Тарых|Тарыхчы]]
 |туулган датасы       = 14.10.1958
 |туулган жери         = [[Кум-Арык, Панфилов району|Кум-Арык ]], [[Панфилов району]], [[Чүй облусу]], [[Кыргыз ССРи]], [[СССР]]
 |жарандыгы            = {{СССР желеги}} [[СССР]] → {{Өлкө желеги|Кыргызстан}}
 |өлгөн датасы         = 
 |өлгөн жери           =  
 |атасы                = Чалаке Кожобеков (1910—1990)
 |апасы                = Тойбүбү Болотбек кызы (1928—1991)
 |жубайы               = Гүлзат Кожобекова
 |балдары              =  
 |сыйлыктары           = 
 |сайт                 = 
 |уикиказына           = 
}}

'''Муратбек Кожобеков''' — [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] заманбап [[Тарыхчы|тарыхчысы]], Эне-Сай кыргыз каганатынын тарыхы боюнча адис, тарых илимдеринин кандидаты, [[Кыргыз-Түрк &quot;Манас&quot; университети|Кыргыз-Түрк &quot;Манас&quot; университетинин]] профессору.

== Өмүр баяны  ==
Муратбек Чалаке уулу Кожобеков 1958-жылы 14-октябрда [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] [[Чүй облусу|Чүй облусуна]] караштуу Панфилов районундагы Кум-Арык айылында туулган.

Атасы - Чалаке Кожобеков (1910-1990). Башка маалыматка караганда, 1906-жылы туулган делет. Кыргыздын накай уруусунан болот. 
Энеси - Тойбүбү Болотбек кызы (1928-1991) - кыргыздын суумурун уруусунан. 

Атасы - заманбап кыргыз тарыхчысы [[Жакыпбеков, Жаныбек|Жаныбек Жакыпбековдун]] бир тууган агасы болот.

Жакыпбек менен Чалаке - накай уруусунан чыккан Кожобектин балдары.

Мурат Кожобеков 1976-жылы Кум-Арык айылындагы орто мектепти аяктаган. 

Ошол эле жылы Бишкектеги [[Кыргыз Улуттук Университети|Кыргыз улуттук университетинин]] тарых факультетине тапшырган.

1980-82-жылдары Советтик аскерлердин катарында Сахалинде кызмат өтөгөн.
Аскерден келип, окуусун уланткан.

[[Кыргыз улуттук университети]]нин тарых факультетин аяктаган.


1987-1992-жылдары [[Кыргыз]] [[Илим]]дер академиясынын кол жазмалар бөлүмүндө илимий кызматкер болуп эмгектенген. 

1992-1996-жж. – КУУнун тарых факультетинде ага окутуучу.

1997-жылы кандидаттык диссертациясын белгилүү чыгыш таануучу, кыргыз таануучу, профессор [[Караев, Өмүркул|Өмүркул Караевдин]]  жетекчилиги астында Бишкекте Кыргыз УИАсында коргогон. 


Диссертациясынын темасы: «Орто кылымдагы кыргыздардын этносаясий тарыхынын өнүгүү баскычтары». 

Кыргызстан жаш тарыхчылар жамаатынын мүчөсү болгон. Азыр [[Кыргыз Тарых Коому|Кыргыз Тарых Коомунун]] мүчөсү.

1996-99-жылдары “Азаттык” үналгысынын жергиликтүү кабарчысы. 

1999-2005-жж. - &quot;Манас&quot; атындагы Кыргыз-Түрк университетинде ага окутуучу. 

2005-2011-жж. - &quot;Манас&quot; атындагы Кыргыз-Түрк университетинде Гуманитардык факультеттин тарых бөлүмүндө доцент болуп иштеген.

Учурда &quot;Манас&quot; атындагы Кыргыз-Түрк университетинде профессор болуп иштейт.

== Үй-бүлөсү  ==
Үй-бүлөлүү.

Жубайы - Гүлзат. 

Эки уул, бир кызы бар.

== Илимий жана агартуучулук ишмердиги  ==
[[Энесай]] кыргыздарынын [[этнос]]тук-маданий тарыхы боюнча адис. 

[[Тарых]] илимдеринин кандидаты, доцент. М.Ч.Кожобековдун илимий изилдөөчүлүк багыты кыргыз тарыхынын Энесай дооруна багышталган. 

Автордун калемине Энесай кыргыздарынын (5-12-к.к.) этностук тарыхына, [[этногенез]]ине, материалдык жана [[руханий]] маданиятына байланышкан эмгектер таандык. 

Изилдөөчүнүн байыркы кыргыздардын Тан [[доор]]ундагы [[Кытай]], [[Тибет]], [[Түрк]] [[каганат]]тары, [[түргөш]]төр жана башкалар менен болгон саясий-дипломатиялык, чарбалык уклады, жазма маданияты боюнча эмгектерин белгилөөгө болот. 

Мындан сырткары, автор байыркы кыргыздардын салттуу маданияты, каада-салты, тамак-ашы, диний жөрөлгөлөрү, [[философия]]лык-диний көз караштары, уруулук курамы, мамлекеттик тузүлүш структурасы боюнча иликтөөлөрдү жүргүзүүдө. &lt;br&gt;

=== Илимий  жетекчилик кылган доктордук (PhD) диссертациялар: ===
Aбдыкулова Роза, XIX к. экинчи жарымы XX кылымдын башталышындагы Орто Азия менен Осмон мамлекеттеринин байланыштары тууралуу архивдик документтер. - KТМУ 2006.

=== Илимий  жетекчилик кылган магистрдик диссертациялар: ===
[[Файл:Muratbek Kojobekov. Bishkek. 28.10.2012.JPG|thumb|Тарых илим. канд., доцент Муратбек Чалакеевич Кожобеков. Бишкек шаары. 2012-жылдын 28-октябры.]]

1. Taлканбаева Мария, Памир кыргыздарынын этникалык жана маданий тарыхы. - КТМУ 2005. &lt;br&gt;

2. Aбыкеева Гүлжан, Kыргыз уруучуларынын саясий түзүлүшү. - KТМУ, 2007. &lt;br&gt;

3. Максат Исраилов. Кыргыздардын ири мүйүздүү малды асыроо салты. – Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi, 2012. &lt;br&gt;

4. Сebrail Nergiz. Eski Türklrede ölü gömme geleneklerininin antropolojik yönden incelenmesi, Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi, 2012. &lt;ref&gt;{{Cite web |title=архив көчүрмөсү |url=http://dep.manas.edu.kg/department/History/user/0242/profile |accessdate=2018-10-12 |archivedate=2018-09-29 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180929042206/http://dep.manas.edu.kg/department/History/user/0242/profile }}&lt;/ref&gt;&lt;br&gt;

== Коомдук ишмердиги ==
1989-жылы июндан 1995-жылга чейин Кыргызстан жаш тарыхчылар жамаатынын (1995-жылдан 2010-жылга чейин -  Кыргызстан Тарыхчылар Коомунун) мүчөсү болуп келди. 

1990-жылдары кыргыздардын орто кылымдардагы тарыхына байланыштуу ар кыл илимий эмгектерин, макалаларын жарыялады, дарстар окуду, тарыхый жүрүмдү пост-советтик доордо калыс чагылдыруу жараянына салым кошту. 

Кыргызстандын тарыхын жаңыча иликтөө боюнча бир катар макалалары жана маектери “Азаттык” үналгысы аркылуу обого чыкты.

== Эмгектеринин кыскача тизмеси ==
=== Жарыяланган эмгектери ===
* Кожобеков, Муратбек Чалакеевич. Кыргыз каганатынын тарыхы / Илимий ред. [[Тынчтыкбек Чоротегин|Т.К.Чоротегин]]. – Бишкек: Жусуп Баласагын атындагы КУУнун «Университет» басмаканасы, 2013. - 188 б., карта, сүрөттөр. - “Тарых жана мурас” түрмөгү [Кыргыз Республикасынын Президентинин аппаратына караштуу Кыргызстан элинин тарыхый жана маданий мурастарын иликтөө боюнча “Мурас” кору; “Кыргыз Тарых Коому” ЭКБ.] - ISBN 978-9967-02-942-2. &lt;br&gt;
* Кожобеков М.Ч.  Тарыхый уламыш, салттуу санжырадагы кыргыз этногониясы // Кыргыз-түрк «Манас» университети. Коомдук илимдер журналы. - 2001. - № 1. 
* Кожобеков М.Ч.  Орто кылымдагы Кыргыз каганатындагы билим туурасында // Кыргыз-түрк «Манас» университети. Коомдук илимдер журналы. – Бишкек, 2002. - № 3.
* Кожобеков М.Ч.  Улуу державанын сонундагы Кыргыз мамлекетинин абалы // Кыргыз-түрк «Манас» университети. Коомдук илимдер журналы. - 2003. - № 8.
* Кожобеков М.Ч.  “Oсмонаалы Сыдык уулунун өмүр баянына айрым тактоолор” // Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi. Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2005, - № 14. - s. 13-28.
* Кожобеков М.Ч. Орто кылымдардагы кыргыздардын этносаясий тарыхынын негизги өнүгүү баскычтары (V—X кк.): Тарых илим. канд. ... дисс. авторефераты. — Бишкек, 1997. — 23 б. &lt;br&gt;
* Караев О.К., Кожобеков М.Ч. О переселении енисейских киргизов на Тянь-Шань // Вопросы этнической истории киргизского народа / Отв. ред. О.К.Караев, И.Б.Молдобаев. — Фрунзе: Илим, 1989. — С. 41—66. &lt;br&gt;

=== Редакциялаган эмгектери  ===
*  Осмонаалы Сыдыков. «Мухтасар тарых Кыргызиа», «Тарих кыргыз Шадманиа» / Жооптуу редактор. Баш сөз, комментарийлер жазган жана түзүүчү. – Бишкек: «Турар», 2014. – 230 б. &lt;br&gt;

== Колдонулган адабият ==
[[Файл:Omurkul Karaev monument. Part 3. Kok-Jar. 06.10.2015.JPG|thumb|left|Маркум профессор [[Караев, Өмүркул|Өмүркул Караевдин]] (1930-2002) мүрзөсүндөгү эстеликтин жанында. Анын шакирти Муратбек Кожобеков. Көк-Жар кыштагынын чыгышы. 06.10.2015.]]       &lt;br&gt;

* Энесай Кыргыз каганатынын тарыхын изилдеген илимпоз Муратбек Кожобековдун 60 жылдык мааракесине арналган “Кыргыз каганаты тарыхы жана кыргыз таануу маселелери” аттуу эл аралык илимий-тажрыйбалык жыйындын материалдары (КМУ, Бишкек, 23.11.2018) / Илимий редакторлор Т.К.Чоротегин, [[Каратаев, Олжобай Кубатбекович|О.К.Каратаев]]. – Бишкек: MaxPrint басмасы, 2018. – 378+ii  б., сүрөт.  – И.Арабаев атындагы КМУ. – “Кыргыз Тарых Коому” эл аралык коомдук бирикмеси. – “Мурас” фонду. – “Тарых жана мурас” түрмөгү.   – ISBN 978-9967-12-767-8.  (Материалы международной научно-практической конференции, посвященной 60летнему юбилею ученого Муратбека Кожобекова, исследующего историю Кыргызского каганата на Енисее: (КГУ, Бишкек, 23 ноября 2018 г.) / Науч. ред. Т.К.Чоротегин, О.К.Каратаев. – Бишкек: Изд-во MaxPrint, 2018. – 378+iiс., илл. – Кыргыз. гос. ун-т им. И.Арабаева. – Международное общественное объединение «Кыргыз Тарых Коому». – Фонд “Мурас” при Аппарате Президента Кыргызской Республики. – Серия “История и наследие”.    - The Proceedings of the international scientific conference devoted to the 60th anniversary of Dr. Muratbek Kojobekov, the scholar who studies the history of the Kyrgyz Khaganate in the Yenissei basin: (KSU, Bishkek, 23 November 2018) / Edited by T. Chorotegin, O.K.Karatayev. – Bishkek: MaxPrint Printing House, 2018. – 378+ii p., ill. – The Kyrgyz State University named after I.Arabayev. – The Kyrgyz History Society International Public Association. – The Muras Foundation under the Office of the President of the Kyrgyz Republic. – The History and Heritage Series.)       &lt;br&gt;

* [[Чоротегин, Тынчтыкбек Кадырмамбетович|Чоротегин Т.К.]]  Тарыхчы Муратбек Кожобеков тууралуу азыноолак сөз // Кожобеков, М. Ч. Кыргыз каганатынын тарыхы / Илимий ред. Т.К.Чоротегин. – Бишкек: Жусуп Баласагын атындагы КУУнун «Университет» басмаканасы, 2013. - Б. 182-185.  - ISBN 978-9967-02-942-2. &lt;br&gt; 
* Каратаев О.К., Эралиев С.Н. Кыргыз этнографиясы боюнча сөздүк. - Бишкек:  Бийиктик, 2005. - 600 б.  -  ІSBN 9967-13-159-4.   URL:  http://cslnaskr.jet.kg/collections/uploads/Karataev_O._Etnografiya_boiuncha_sozduk.pdf {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20181024152849/http://cslnaskr.jet.kg/collections/uploads/Karataev_O._Etnografiya_boiuncha_sozduk.pdf |date=2018-10-24 }}  &lt;br&gt;

* Улуу Кыргыз Кагандыгынын түзүлгөндүгүнүн 1170 жылдыгына арналган «Кыргыз кагандыгы түрк цивилизациясынын алкагында: Кыргызтаануу маселелери» аттуу эл аралык илимий конференциянын материалдары: (2012-жылдын 15-16-ноябры). 1-бөлүм. Материалы Международной научной конференции «Кыргызский каганат в контексте тюркской цивилизации: Проблемы кыргызоведения», посвященной к 1170-летию образования Великого Кыргызского каганата (15-16 ноября  2012 г.): Часть 1. / Редколлегия:  С.А.Раев (төрага), Б.М.Жумабаев, [[Чоротегин, Тынчтыкбек Кадырмамбетович|Т.К.Чоротегин]], А.Р.Бикбулатова (катчы), Н.Момошева, Т.Сырдыбаев. – Бишкек: Ж. Баласагын атындагы Кыргыз улуттук университети; Кыргызский национальный университет им. Ж. Баласагына, 2012. - 170 бет. - ISBN 9967-21533X. &lt;br&gt;

== Интернеттеги шилтемелер ==
* https://www.azattyk.org/a/ilim_taryh_azattyk_muratbek-kojobekov-60_blog_ky/29541495.html &lt;br&gt;
* http://www.azattyk.org/content/Kyrgyzstan_History/1938441.html
* https://www.azattyk.org/a/25387011.html &lt;br&gt;
* https://www.azattyk.org/a/Kyrgyzstan_IQ_TV_Show_Manas/2112991.html &lt;br&gt;

== Ички шилтемелер ==
[[Категория:Кыргыз медиасы]]
[[Категория:Кыргыз таануу]]
[[Категория:Кыргыз тарыхы]]
[[Категория:Туулгандар 1958-жылы‎‎]]
[[Категория:&quot;Азаттык&quot; үналгысы]]
[[Категория:Кыргыз журналисттери]]
[[Категория:Кыргыз таануучулар]]
[[Категория:Борбордук Азия]]
[[Категория:Кыргыз Тарых Коому]]
[[Категория:Кыргыз тарыхчылары]]</text>
      <sha1>em4e6spxq9qxvcuoffd9iqykaiprej8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ийилчээк диск</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16040</id>
    <revision>
      <id>644327</id>
      <parentid>615762</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:41:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644327</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3245" sha1="3q5mksr0x0i1oxa3mjzvgsdxgh6ohmk" xml:space="preserve">{{Бириктирүүгө|2=Дискета}}
'''Флоппи диск''' '''же ийилчээк диск''' (англисче ''floppy disk, flexible disk''), ошондой эле дискета деп аталат — бул маалыматтарды жана программаларды сактоо үчүн колдонулган магниттик дискалуу кассета-конверт.

Дискета негизинен жука тегерек пластиктен жасалып, эки жагы магниттик катмар менен капталат. Ал атайын пластик корпус (кабыкча) ичинде жайгашып, компьютердин диск салгычына киргизилет. Компьютер салгычтын ичиндеги магниттик баш (бөрк) аркылуу дискетага маалыматты жазып жана андан окуйт. Дискетанын бети маалымат сакталуучу бөлүктөргө бөлүнүп (форматталып), анын сактоо мүмкүнчүлүгү катуу дискке салыштырмалуу аз жана иштөө ылдамдыгы жайыраак болот. Бирок ал жеңил жана алып жүрүүгө ыңгайлуу.

Флоппи дисктер 1970-жылы IBM компаниясы тарабынан сактагыч түзүлүш катары сунушталган. Алгачкы моделдеринин көлөмү 8 дюйм болуп, жука жана ийилчээк болгондуктан “floppy” (ийилчээк) деп аталган. Кийинчерээк 5¼ дюймдук дисктер пайда болгон. Азыркыга чейин эң кеңири тараган түрү — 3,5 дюймдук дискета. Бул версиясында ички магниттик диск катуу пластик кутунун ичинде жайгашып, сырткы кабыгы мурдагыдай ийилчээк болбой калса да, “ийилчээк диск” деген аталыш сакталып калган.

3,5 дюймдук дискета ичинде дисктин бетин таза кармоо үчүн кагаз катмар бар. Анын үстү жагындагы металл жапкыч диск салгычка киргизилгенде жылып ачылып, дисктин эки бетине маалымат жазууга жана окууга мүмкүнчүлүк берет.

== Колдонулган адабият ==
* [ftp://172.16.0.176/upload/Muhendislik/kadir.momunaliev/Wiki/ Компьютер жана интернет: Энциклопедиялык окуу куралы. У.Н. Бримкулов, А.С. Өмүралиев, В.Ф. Бабак. Бишкеке 2004.]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ISBN 9967-14-014-3
{{Интервикисиз}}
[[Категория:Компьютер]]
[[Категория:Технология]]
[[Категория:Информатика]]
[[Категория:Кыргызча компүтердик терминдер]]</text>
      <sha1>3q5mksr0x0i1oxa3mjzvgsdxgh6ohmk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644328</id>
      <parentid>644327</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:42:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644328</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3199" sha1="btfdsm6o7l49y2rg0qrfwqcz2j2rj2k" xml:space="preserve">'''Флоппи диск''' '''же ийилчээк диск''' (англисче ''floppy disk, flexible disk''), ошондой эле дискета деп аталат — бул маалыматтарды жана программаларды сактоо үчүн колдонулган магниттик дискалуу кассета-конверт.

Дискета негизинен жука тегерек пластиктен жасалып, эки жагы магниттик катмар менен капталат. Ал атайын пластик корпус (кабыкча) ичинде жайгашып, компьютердин диск салгычына киргизилет. Компьютер салгычтын ичиндеги магниттик баш (бөрк) аркылуу дискетага маалыматты жазып жана андан окуйт. Дискетанын бети маалымат сакталуучу бөлүктөргө бөлүнүп (форматталып), анын сактоо мүмкүнчүлүгү катуу дискке салыштырмалуу аз жана иштөө ылдамдыгы жайыраак болот. Бирок ал жеңил жана алып жүрүүгө ыңгайлуу.

Флоппи дисктер 1970-жылы IBM компаниясы тарабынан сактагыч түзүлүш катары сунушталган. Алгачкы моделдеринин көлөмү 8 дюйм болуп, жука жана ийилчээк болгондуктан “floppy” (ийилчээк) деп аталган. Кийинчерээк 5¼ дюймдук дисктер пайда болгон. Азыркыга чейин эң кеңири тараган түрү — 3,5 дюймдук дискета. Бул версиясында ички магниттик диск катуу пластик кутунун ичинде жайгашып, сырткы кабыгы мурдагыдай ийилчээк болбой калса да, “ийилчээк диск” деген аталыш сакталып калган.

3,5 дюймдук дискета ичинде дисктин бетин таза кармоо үчүн кагаз катмар бар. Анын үстү жагындагы металл жапкыч диск салгычка киргизилгенде жылып ачылып, дисктин эки бетине маалымат жазууга жана окууга мүмкүнчүлүк берет.

== Колдонулган адабият ==
* [ftp://172.16.0.176/upload/Muhendislik/kadir.momunaliev/Wiki/ Компьютер жана интернет: Энциклопедиялык окуу куралы. У.Н. Бримкулов, А.С. Өмүралиев, В.Ф. Бабак. Бишкеке 2004.]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ISBN 9967-14-014-3
{{Интервикисиз}}
[[Категория:Компьютер]]
[[Категория:Технология]]
[[Категория:Информатика]]
[[Категория:Кыргызча компүтердик терминдер]]</text>
      <sha1>btfdsm6o7l49y2rg0qrfwqcz2j2rj2k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Атом (философия)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>18359</id>
    <revision>
      <id>644332</id>
      <parentid>534174</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:52:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Туура эмес кошулган категория. Эки башка түшүнүк.</comment>
      <origin>644332</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2413" sha1="eig1pomsa73lcai09a8m9hmdqj3ldef" xml:space="preserve">'''Атом''' ([[Грек тили|грек]]. atomos – бөлүнбөс) – Левкипп тарабынан киргизилген [[Байыркы Грек философиясы|байыркы грек философиясындагы]] түшүнүк, ал бардык нерселерди түзүүчү эң кичине, майда, андан ары бөлүнбөгөн болмуштун бирдигин туюнткан. 

Левкипптин окуусун улантуучулардын ([[Демокрит]], Эпикур) пикири боюнча, Атомдор [[Материя|материянын]], ал гана тургай жандын составдык бөлүкчөлөрү катары түбөлүктүү, дайыма кыймылда, өз ара аракеттенишүүлөрдө болушат, ушул байланыштар, тынымсыз аракеттенишүүлөр аркылуу нерселер түзүлөт; Атомдор формалары, чоңдуктары, катарлары, абалдары жана оордуктары жагынан айырмаланышат. Демокриттин атомисттик окуусу [[Эпикурчулардын мектеби|эпикурчулардын мектеби]] тарабынан улантылып, кийинчерээк [[Жаңы Мезгил|Жаңы Мезгилдеги]] илимдин өнүгүшүндө пайдаланылган. Мисалы: Бойль, айрыкча Дальтон тарабынан Атом түшүнүгүнүн [[Химия|химияга]] киргизилиши жемиштүү болгон. 

Азыркы учурда Атом физиканын изилдөө предмети болуп калды. Мурда, атам бөлүнбөс деп далилденип келсе, кийин илимде анын татаал структурасы жана бөлүкчөлөргө бөлүнүшү белгилүү болгон. 

== Колдонулган адабияттар ==
*[[Философия: энциклопедиялык окуу куралы]]/Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору.-Б.: 2004, ISBN 9967-14-020-8
[[Категория: Философия]]
[[Категория: Байыркы грек философиясы]]
[[Категория: Батыш философиясы]]</text>
      <sha1>eig1pomsa73lcai09a8m9hmdqj3ldef</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Каржообай уулу Жөжө</title>
    <ns>0</ns>
    <id>19103</id>
    <revision>
      <id>644323</id>
      <parentid>556969</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:29:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644323</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8969" sha1="prsjj31sxmk2j0mu8pn97gmvu68j0p5" xml:space="preserve">'''Жөжө Каржообай уулу''' (Чөжө Каржообай уулу; казакча '''Шөже Қаржаубайұлы'''), (1808–1895) – казак жана кыргыз акыны. Курч тилдүү, өткүр ырчы. Казак калкы ага “булбул” деген ардактуу наамды ыйгарган. Чыгармачылык багыты боюнча айтыш акыны. Он жети акын менен айтышып жеңген.

== Кыскача өмүр таржымакалы  ==
Жөжө акын казактарга 1780-жылы Абылай хандын жортуулу маалында туткундалып кеткен кыргыздын  саруу уруусунан Каржообай (казакча Қаржаубай) деген  кишинин уулу болгон. 

1808-жылы казак жергесинде туулган.  Жаштайынан жетим калган.  

Бул тууралу Жөжөнүн ырында ачык маалымат орун алган. [[Кемпирбай]] акын Чөжө менен айтышканда ал да башка өнөрлөштөрү тарабынан кеңири ыкманы колдонуп, каршысын “сокурсуң”, “көрсүң”, “турагың жок тентиреп жүргөн тексизсиң” – деп кордоого өтөт. Мында курч, өткүр акын: 

“Кезиме он жети акын түк кылган жок, сен кылармын дейсиңби, как басыңды ай” – деп жооп кайтарат. Омбуда казак акындары чогулган чоң жыйында бардыгын жеңип, булбул деген атак алат. Чөжөнүн ысмы кыргыздарга да кайдыгер эмес. Айтыш өнөрүндө алдына киши салбаган устаттыгы, жан адамдан жалтанбаган өткүрлүгү, курчтугу, тубаса таланттуулугу, жамгырдай нөшөрлөгөн төкмөлүгү, калыпка салгандай сөз чеберчилиги муундан-муунга аңыз сөз болуп айтылып келе жатат. Чөжөнүн насили – кыргыз. Ата-энеси илгерки Аблайкандын чабуулунда кул, күң катарында туткундалып кетиптир деген сөз бар. Чөжө 1808-ж. азыркы Көкчө-Тоо, [[Кызылтуу]] аймагында төрөлүп, ушул чөлкөмдө каза болот. Кийинки жылдардагы иликтөөнүн негизинде Чөжөнүн түпкү теги таластык саруу [[Уруулар|уруусунан]] экендиги аныкталган. Акындын өзү да Жети-Суу аймагын аралап жүргөн мезгилинде Байтик манаптын айылына келип, 1878-ж. таластык [[Жаныш акын|Жаныш]] акын менен айтышканда: 

Мен – саруу,&lt;br&gt; 
Жаныс – кушчу, чала буудан,&lt;br&gt;  
[[Байтик баатыр|Байтик]] эр экөөбүзгө ара тууган.&lt;br&gt;  
Арбакка салармын арстан Байтик.&lt;br&gt;  
Кем көрсөң Чөжө агаңды Жаныш куудан – деп өз уруусу жөнүндө ачык маалымат берет. 

Ушул келишинде Жанышты ээрчитип, [[Талас]] жергесин, [[саруу уруусу|саруу уруусун]] аралап, өмүр бою эңсеген көңүл өксүгүн толтурат. 

Маалымдоочулар экөөнүн айтышын Жаныштын өз оозунан уккан. Аны баласы Кишенбай да аткарып жүрөт. 

Чөжө өзүнүн азиздигине, ата-энеси кул, күң аталып, коомдун материалдык, моралдык жагынан коргоого алынбаган катмарынан чыккандыгына жана да бөлөк элди элдеп, бөтөн жерди жердеп, өз туурунан ажырагандыгына карабастан, табият тартуулаган зор таланттын күчү менен төкмөчүлүктүн сересине чыгып, казак журтчулугунун сүймөнчүлүгүнө ээ болуп, булбул аталган акын. 

Чөжө казак жергесинде аброй алып, ырлары калктын көңүл төрүнөн орун алган болсо да, байыртадан ата-бабасы турак кылган кыргыз жергесине сагынычы артып, бир аралап көрүп кетүүнү көксөйт. Бул айрыкча картайып калганда күчөйт. Бул оюн Байтикке ырдаганда: 

Конуш анда болсо да, көңүлүм мында,&lt;br&gt;  

Сыртынан тилек тилеп жүрөмүн – деп ортого салат. 

Чөжөнүн Жети-Суу аймагындагы казак, кыргыздарга бир канча жолу келип эл аралагандагы, Байтиктин айылында 2-3 курдай болуп, ырдап акыркы келишинде Таластагы [[Саруу|сарууларга]] чейин барып келгендиги жөнүндө кабарчылар маалымат бергендигине карабастан, кыргыз жергесиндеги Жаныш акын айтышы, Байтик манапты мактап, кордоп ырдагандары сыяктуу азыноолак гана чыгармалары бизге келип жетти. 

Буга себеп, анын Байтикти мактап жүргөнүнөн болуу керек, 60-жылдары гана көңүл бурулуп, айрым чыгармалары кийин кагаз бетине түшүрүлгөн. Кабарчылардын маалыматына караганда, [[“Оторкан”]] сыяктуу эски эпикалык чоң жомокту жана [[“Кыз Жибекти”]] аткарып жүрчү экен. 

Жөжө акын 1895-жылы [[Казакстан|Казакстанда]] өлгөн. 

== Акындык өнөрү  ==
Жөжөнүн чыгармачылык өмүрү казак жергесинде, казак эл оозеки чыгармачылыгынын, салттуу ырчылык поэзиясынын нугунда калыптанып өнүккөн. Акын тарабынан түзүлгөн айтыштарынын мазмуну, ыр өлчөмү, көркөм ыкма каражаттары, тили, стили анын чыгармачылык өнөрканасынын өзгөчөлүгү, айтылыш орду жөнүндө ачык маалымат берип турат. 

Акындын чыгармачылыгын казак илимпоздору эчак иликтөө объектисине киргизип, казак тарыхында Жөжө өз үнүнүн реалдуу баасын алган. Анын Байтик жөнүндө ырдагандарын да жарыялашкан. Кыргыздардын арасында түзгөн ырларын иликтөө иши каралган. 

== Колдонулган адабият ==
* [http://www.bizdin.kg/elib/kitepter/html/kpa1/6bap/section4.html#title29 Жөжө акын. Кыргыз поэзиясынын антологиясы. 1 т.]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [[Кыргыз адабияты: энциклопедиялык окуу куралы]]/Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, - Б.: 2004
* [[Урстанбеков, Бейше|Бейше Урстанбеков]], [[Чоротегин, Тынчтыкбек Кадырмамбетович|Тынчтыкбек Чороев]]. Кыргыз тарыхы: Кыскача энциклопедиялык сөздүк. - Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын Башкы редакциясы. 1990. - ISBN 5-89750-028-2.  – 288 бет. &lt;br&gt;

[[Категория:Кыргыз Адабияты]]
[[Категория:Адабият]]
[[Категория:Инсандар]]
[[Категория:Акындар]]
[[Категория:Казакстан]]
[[Категория:Борбордук Азия]]
[[Категория:Кыргыз таануу]]
[[Категория:XIX кылым]]
[[Категория:Поэзия]]
[[Категория:Кыргызстан]]</text>
      <sha1>prsjj31sxmk2j0mu8pn97gmvu68j0p5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Зеки Велиди Тоган</title>
    <ns>0</ns>
    <id>22221</id>
    <revision>
      <id>644339</id>
      <parentid>557837</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T19:28:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644339</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19778" sha1="qsf4ehiemdj7tohrw1j6kg8p2s91hmt" xml:space="preserve">{{Мамлекеттик ишмер|ысымы=Ахмадзеки Велиди Тоган|расмий ысымы={{lang-ba|Әхмәтзәки Вәлиди Туған}}|туулганда берилген ысымы=Ахмад Заки Валиди|туулган жери=Кузяново, Стерлитамак үязы, Өфө губерниясы, [[Орус империясы|Орус импараторлугу]]|кол тамгасы=Zeki Velidi Togan signature.svg}}Ахмед Зеки Велиди Тоган (Валидов) ({{Lang-ba|Әхмәтзәки Әхмәтшаһ улы Вәлидов}}), бозгунчулуктагы аты '''Ахметзеки Велиди Тоган''' ({{Lang-tr|Ahmed Zeki Velidi Togan}})  – башкырлардын даанышман окумуштуусу, чыгыш таануучу, түрколог, кыргыз таануучу, башкыр таануучу, коомдук ишмер. Башкортостандын эгемендиги үчүн кыймылдын лидери. 
Философия доктору, профессор. Булак таануу боюнча бараандуу адис.  

== Кыскача өмүр баяны ==
Ахмед Зеки Велиди Тоган (Валидов) 1890-жылы падышалык Орусиянын Өфө (Уфа) губерниясына караштуу Астарлетамак (Стерлитамак) үйөзүндөгү Көзен деген кыштакта билимдүү кишинин (молдонун) үй-бүлөсүндө туулган. 

Бул кыштак –азыркы Орусинын Башкортостан жумуриятындагы Ишембай районунун Көзен айылы болуп калды. 

Бала чагынан арап, фарсы, чагатай түрк, орус тилдерин үйрөнгөн. 

Оболу атасынын мектебинде, андан соң азыркы Гафури районундагы Үтек айылында мектепте таалим алат. 

=== Казандагы жылдары ===

[[1908-жыл]]ы күзүндө ал азыркы Татарстандын ордосу Казан шаарында байырлап, мындагы “Касимия” медресесинде окуйт.

Стдент кезинде эле ал мугалим болуп иштеп, шаардын коомдук иштерине жигердүү катыша баштайт.

Ал “Касимия” медресесинде түрк тарыхы, арап жана түрк адабияты сабактарынан дарс берет.

1912-жылы анын “Түрк-татар тарыхы” китеби жарык көрөт. 

Жаш окумуштуу менен Казан университетинде иштеген атактуу чыгыш таануучулар Николай Катанов, Ашмарин, Василий Богородицкий, ошондой эле [[Санкт-Петербург]] университетинде иштеген академик Василий Бартольд тыгыз кызматташтыкта болгон. 

[[1912|1912-жыл]] менен [[1917-жыл]]дын аралыгында Ахмет Зекинин отуздай илимий эмгеги жарык көрөт. 

[[1913|1913-жыл]]ы Ахметзеки Велиди Орусиянын Илимдер академиясыын тапшырмасы менен Фергана өрөөнүнө жана 1914-жылы Бухара хандыгына илимий сапарга аттандырылат.  

Экинчи сапарында ал Курандын түркчө котормосунун кол жазмасын (10-кылым) тапкан. 


=== Уфадагы жылдары===

Ахмед Зеки Велиди Тоган 1914-жылы Уфага (Өфө шаарына) кайтып келет.

Мында ал Османийа медресесинде иштей баштайт. 

1915-жылы падышалык Орусиянын Мамлекеттик Думасынын 4-чакырыгына депутат болуп шайланып, андагы Мусулмандар фракциясынын ишине катыша баштайт.

1917-1918-жылдары – Улуттук Мажилистин депутаты. 

1917-1920-жылдары ал Башкортостан калкынын улуттук боштондук кыймылын жетектеди. 

Бул идеясын жүзөгө ашыруу үчүн В.Ленин башындагы болшевиктик өкмөт менен да кызматташты.

Акыры өз идеясы жүзөгө ашпаган соң, болшевиктер менен кол үзүштү. Аны камашаарында Борбордук Азияга качып кетүүгө үлгүрдү.

Фергана өрөөнүнө чейин барып, жергиликтүү калктардын эгемендиги үчүн күрөшкө салым кошту. 

=== Бозгунга кетүү  ===
[[Файл:Zeki Velidi Togan monument SPb.jpg|thumb|[[Санкт-Петербург]] шаарындагы Ахмед Зеки Велиди Тогандын эстелиги.]]

1923-жылы февралда Ахмед Зеки Велиди Тоган СССРден чет элге биротоло чыгып кетти.

Ал башкыр элине жана андан соң Владимир Ленинге жолдогон каттарында саясаттан таптакыр баш тартканын маалымдаган.

Ахмед Зеки Велиди Тоган өмүрүнүн калган бөлүгүн толугу менен илимге багыштаган. 

Ахмед Зеки Велиди Тоган Европадагы Вена, Лондон, Берлин, Бонн шаарларында дарстар окуган.

=== Түркиядагы жана Европадагы жылдары  ===
Ахмед Зеки Велиди Тоган Түркияга келип, 1927-32-жылдары Стамбул шаарындагы Стамбул университетинде сабак берген.

1935-жылы Вена шаарында “Ибн Фадландын сапарнаамеси” аттуу темада доктордук диссертациясын коргогон. 

1935-37-жылдары Бонн университетинин, 1938-39-жылдары Гөттинген университетинин профессору болгон. 

=== Кайрадан Түркияда  ===
Ахмед Зеки Велиди Тоган Экинчи дүйнөлүк согуштун босогосунда Батыш Европадан Түркияга кайтат. 

Ал 1939-44, 1948-70-жылдары Стамбул шаарындагы Стамбул университетинде сабак берген.

Ал кыргыздын таанымал диссиденти, журналист Азамат Алтай менен да тааныш болгон. 1950-жылдары Азамат Алтайдын Стамбул университетине өтүшүнө көмөк көрсөткөн. 

Ахмед Зеки Велиди Тоган 1970-жылы 26-июлда Түркияда дүйнөдөн өттү.

Анын сөөгү Стамбулдагы Каража-Ахмед көрүстөнүндө жерге берилген.

== Бүлөсү. Урпактары  ==
Ахмед Зеки Велиди Тогандын кызы профессор Исенбике Тоган да атасынын жолун жолдоп, чыгыш булактарын (анын ичинде фарсы, кытай булактарын) иликтеген белгилүү чыгыш таануучу, түрколог болуп саналат. &lt;br&gt;

Ахмед Зеки Велидинин уулу Субидей Тоган болсо - так илимдер жаатында окумуштуу. &lt;br&gt;

== Чыгыш таануудагы эмгектери  ==
“Жалпы түрк тарыхына кириш” (Стамбул, 1946), “Азыркы Түркстан жана анын жакынкы өтмүшү” (Стамбул, 1942-47), “Тарыхый изилдөөлөрдөгү методология” (Стамбул, 1950), жана башка илимий монографияларды жарыялаган. 

1953-жылы Стамбул университетинде ачылган Ислам изилдөө институтун башкарган. 

“Ислам энциклопедиясы” аттуу көп томдуктун эл аралык авторлорунун бири болгон. 

== Булак таануудагы саамалыктары.  ==
Ахмед Зеки Велиди Тоган илим чөйрөсүнө бир нече олуттуу жазма булакты киргизген. 

Маселен, 1923-жылы мартта Ирандын Мешхед шаарында Равз китепканасынан Ибн Фадландын “Сапар китебин” жана башка маанилүү булактарды тапкан. 

== Кыргыз таануудагы салымдары  ==
Ахмед Зеки Велиди Тоган (Валидов) байыркы жана орто кылымдардагы кыргыз тарыхынын булактары боюнча белгилүү адис.

Ал кыргыздардын тарыхын ырааттуу караган окумуштуу болгон.

Анын пикиринде, энесайлык кыргыздардын алгачкы топтору монгол чапкындарынан алда канча мурда эле Теңир-Тоо аймагына келип байырлаган.  &lt;br&gt; 

Башкыр чыгыштаануучусу, профессор Ахмед Зеки Велиди Тоган [[&quot;Кыргыз&quot; этноними]] тууралуу жоромол кылып, анын байыркы түрү «кыркыр» же «кыркер» болсо керек деп түкшүмөлдөгөн.

== Сыйлыктары. Наамдары ==

Чыгыш тилдерин үйрөнүү жаатындагы немистик коомдун мүчөсү болуп шайланган. 

Ахмед Зеки Велиди Тоган Британиянын [[Манчестер университети]]нин ардактуу доктору ([[1967-жыл]] наамын алган. 

Финляндиянын финн-угор илимий коомунун мүчөсү болуп шайланган. 

Ирандын агартуу министрлигинин 1-даражадагы алтын медалы менен сыйланган.  &lt;br&gt;

== Эс тутум  ==
* 1990-жылы Башкортостанда Ахмед Зеки Велиди Тоган атындагы коомдук сыйлык негизделген. 

* [[1992-жыл]]дын 23-июлунду Башкортостандын Улуттук китепканасына Ахмед Зеки Велиди Тогандын ысымы ыйгарылды. 
* [[Ишембай]] шаарында № 2  Башкорт республикалык гимназия-интернаты бар.
* [[Санкт-Петербург]], [[Ишембай]], [[Сибай]] шаарларында Ахмед Зеки Велиди Тогандын айкелдери бар.
* [[2008-жыл]]ы анын ысымы менен Өфөдөгү аянт аталды (мурда ал Фрунзе атында болчу).
* [[2010-жыл]]ы [[ТҮРКСОЙ]] тарабынан Ахмед Зеки Велиди Тоган жылы жарыяланды 
* 2010-жылы 26-августта Анкара шаарындагы парк Ахмед Зеки Велиди Тогандын ысымы менен аталып калды.
* Уфада эстутум тактасы орнотулду.

=== Кечиөрендеги салтанат (26.8.2010)  ===
Ахмет Зеки Велиди Тоган паркынын ачылыш аземине Орусия Федерациясы Башкортостан Республикасынын Вице-Премьери Зүхре Рахматулина, ТҮРКСОЙдун баш катчысы Дүсен Касеинов, маданият жана туризм министрлигинин кеңешчи орун басары Кемал Фахир Генч жана Кечиөрен районунун шаар башчысы Мустафа Ак катышты. 

Башкортостан Автономиялык Республикасынын Вице-Премьери Зүхре Рахматулина Тогандын башкырлар үчүн маанисине токтолуп, түрк дүйнөсүнө таандык илимпоз болгонун баса белгиледи. Анкара шаарынын Кечиөрен районунун шаар башчысы Мустафа Ак да ачылыш сөзүндө, Ахмет Зеки Велиди Тогандын Башкыртстандын күнү, нуру болгонун белгилеп, Түркия үчүн да маанилүү салымдарды кошкон Тогандын аты коюлган бир паркты Кечиөренде ачканы үчүн абдан бактылуу болгонун айтты. 

Маданият жана туризм министрлигинин кеңешчи орун басары Кемал Фахир Генч да өз сөзүндө түрк дүйнөсүнө кошкон чыгармаларынан улам маркум Тоганга ыраазылыгын билдирди. Ачылыш аземи маалында башкыр элдик музыка концерти болду.

== Чыгармаларынын чакан тизмеси ==
* Ахметзаки Валиди Тоган. Воспоминания. Борьба народов Туркестана и других восточных мусульман тюрков за национальное бытие и сохранение культуры. книга 1 -ая. Уфа, 1994. &lt;br&gt;
* Әхмәтзәки Вәлиди. &quot;Өфөбөҙҙән сыҡҡан бер ғалимдың хеҙмәтенә 25 йыл тулыу мөнәсәбәте менән. Тормош&quot; гәзите. 1915 йыл. &lt;br&gt;

== Колдонулган адабият ==
* Войнов В.М. Неизвестные страницы политической биографии Валидова // Башкирский край. Вып.1. Уфа, 1991. &lt;br&gt;
* Әхәт Сәлихов. &quot;Әхмәтзәки Вәлиди менән Әбүбәкер Диваевтың мөнәсәбәте хаҡында&quot; &quot;Ватандаш&quot; журналы. Өфө- 12-се һан, 2005 йыл &lt;br&gt;
* Әкрәм Бейеш. Башҡорт халҡының тарихы һәм азатлыҡ көрәше. //Өфө, Китап, 1993.350. 
* Кыргыз тарыхы: энциклопедия. Бишкек, 2003.
* Чоротегин Т.К., Молдокасымов К.С. Кыргыздардын жана Кыргызстандын кыскача тарыхы: (Байыркы замандан тартып бүгүнкү күнгө чейин): Тарыхты окуп үйрөнүүчүлөр үчүн. – Бишкек, 2000. – (Краткая история кыргызов и Кыргызстана. На кыргызском языке. (ISBN 9967-00-001-5). – 160 стр. &lt;br&gt;
* Бейше Урстанбеков, Тынчтыкбек Чороев. Кыргыз тарыхы: Кыскача энциклопедиялык сөздүк. Фрунзе, Кыргыз Совет Энциклопедиясынын Башкы редакциясы. 1990. ISBN 5-89750-028-2. Жалпы көлөмү – 288 бет. &lt;br&gt;
* Ибн ал-Факих. Ахбар ал-Булдан (Известия о странах). - Ереван. АН АрмССР. 1979. &lt;br&gt;
* Сведения Тамима ибн Бахра ( VIII-IX вв.) // Материалы по истории Средней и Центральной Азии X-XIX вв -Ташкент, 1988.  &lt;br&gt;
* Кыргыз Совет Энциклопедиясы: 6 томдук/ Башкы редактор Орузбаева Б. Ө./ - Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1977-1980. - Том 1-6. 
* Чоротегин Т.К., Өмүрбеков Т.Н. Кыргызстан тарыхы: Эзелки замандан VII к. башына чейин. Орто мектептердин 6-классынын окуучулары үчүн. - Бишкек, 2002. &lt;br&gt;
* Асанов У.А., Жуманазарова А.З., Чоротегин Т.К.  Кыргызская наука в лицах: Краткий исторический и био-библиогр. свод / Под ред. акад. У.А.Асанова. — Бишкек: Гл. ред. Кыргызск. энциклопедии, 2002. — 544 с. – ISBN 5-89750-142-4. (Мында: 32-бетте). &lt;br&gt;

== Интернеттеги шилтемелер  ==
* [http://www.azatliq.org/content/article/1933498.html Башкорт уюмдары Тоганды жактайт]
* [http://www.vm.bashnl.ru/ Виртуалдык музей] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151024022252/http://vm.bashnl.ru/ |date=2015-10-24 }} 
* [http://www.youtube.com/watch?v=BsYPJDB4D9k&amp;hl=ru Тоган тууралуу тасма] 
* [http://www.turksoy.org.tr/TR/Genel/BelgeGoster.aspx?F6E10F8892433CFFC057B197B696425D6AB053DD364BF3BB Ahmet Zeki Velidi Togan паркы ачылды]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}  &lt;br&gt;
* [http://www.bashinform.ru/news/296727/ Анкаранын шаардык паркына Ахмет Зеки Валиди Тогандын ысымы ыйгарылды] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140728013453/http://www.bashinform.ru/news/296727/ |date=2014-07-28 }}  &lt;br&gt;
* http://www.youtube.com/watch?v=DcQiSLQdxmk &lt;br&gt;
* http://www.yalquzaq.com/?p=16519 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304185915/http://www.yalquzaq.com/?p=16519 |date=2016-03-04 }} &lt;br&gt;
* http://www.trt.net.tr/trtworld/kr/newsDetail.aspx?HaberKodu=89602bed-bc09-4244-86b0-e12c6e755eba{{Жеткиликсиз шилтеме|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} &lt;br&gt;
* http://turan.info/forum/showthread.php?t=3642 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220403190728/http://turan.info/forum/showthread.php?t=3642 |date=2022-04-03 }}  &lt;br&gt;
* http://ural.academic.ru/311/Валидов%2C_Ахметзаки_Ахметшахович

[[Категория:Тарыхчылар]]
[[Категория:Түркологдор]]
[[Категория:Кыргыз таануу]]
[[Категория:Чыгыш таануу]]
[[Категория:Кыргыз тарыхы]]
[[Категория:Кыргызстан]]
[[Категория:Туулгандар 1890-жылы]]
[[Категория:Өлгөндөр 1970-жылы]]
[[Категория:Булак таануу]]
[[Категория:Булак таануучулар]]
[[Категория:Тарыхнаама]]
[[Категория:Иран таануу]]
[[Категория:Ысык-Көл облусу]]
[[Категория:Түркия]]
[[Категория:Орусия]]
[[Категория:Борбордук Азия]]
[[Категория:Диссиденттер]]</text>
      <sha1>qsf4ehiemdj7tohrw1j6kg8p2s91hmt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бонитет</title>
    <ns>0</ns>
    <id>22307</id>
    <revision>
      <id>644346</id>
      <parentid>557841</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T20:07:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644346</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2022" sha1="qej9n9wq7brnjkiqyu9qz39rcxte9pj" xml:space="preserve">'''Бонитет''' (лат. bonitas сапаттуу) жаратылыш ресурстарын баалоо жана айыл чарбага жарактуу жерлерге, топуракка, токойго, жаныбар менен өсүмдүк дүйнөсүнө жана башкаларга салыштырмалуу мүнөздөмө берүү үчүн колдонулган шарттуу көрсөткүч (балл). Адатта, ал ресурстун конкреттүү түрүн пайдалануу эсеп-кысабынын негизинде аныкталат. Эң белгилүүсү токой бонитети; ал токойдун бир участогунун табигый шартка жана адамдын токойго тийгизген таасирине байланыштуу чарбалык өндүрүмдүүлүгүнүн көрсөткүчү. Басымдуулук кылган бак-дарактын орточо бийиктиги боюнча (орточо жашы эске алынып) аныкталат. Токой бонитети (жыгачтын сапатына ылайык) беш класска (I классы өтө өндүрүмдүү; V классы эң төмөн сапаттуу) бөлүнөт. Ал эми топурак бонитети жер участогунун табигый касиеттеринин сапаттуу мүнөздөмөсү, айыл чарба өсүмдүктөрүнүн түшүмдүүлүгүнүн жалпы көрсөткүчү. А Конушбаева.

== Колдонулган адабияттар ==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы»]]: 2-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2007. 808 бет, илл. ISBN 978 9967-14-055 -4

[[Категория:Айыл чарба]]
[[Категория:Жаратылыш ресурстары]]</text>
      <sha1>qej9n9wq7brnjkiqyu9qz39rcxte9pj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кайыпов Сулайман</title>
    <ns>0</ns>
    <id>28938</id>
    <revision>
      <id>644329</id>
      <parentid>561878</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:45:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644329</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24560" sha1="cv493m6kki05z5x7n0a361x6rmz63i7" xml:space="preserve">'''Кайыпов Сулайман Турдуевич '''‒ фольклорчу-этногрaф, тилчи, текстолог, жазуучу-публицист, котормочу, журнaлист, филология илимдеринин кaндидaты, тaрыx илимдеринин доктору, Кыргыз Республикасынын илим жана техника жагындагы мамлекеттик сыйлыгынын лауреаты, Сократ атындагы эл аралык сыйлыктын (SOCRATES INTERNATIONAL AWARD) лауреаты, Европa Ректорлор Клубунун (THE CLUB OF THE REKTORS OF EUROPE) мүчөсү, коомдук ишмер. Сузак районунун Ак-Тоок айылында 1952-жылы 15-июлда туулган. 1970-жылы Кыз-Көл орто мектебин аяктап, 1975-жылы Кыргыз мамлекеттик университетинин Филология факультетинин Кыргыз тили жана адабияты бөлүмүн бүтүрүп, “Филолог. Кыргыз тили жана адабияты окутуучусу” адистигине ээ болгон. 

Эмгек жолун 1975-ж. Кыргыз ССРнин Мамлекеттик китеп палатасында библиограф, кийин Кыргыз ССР Илимдер академиясынын Тил жана адабият институтунда кенже илимий кызматкер болуп иштөө менен баштаган. 1975–1978-жж. кыргыз адабияты жана фольклору боюнча макалаларды жарыялап, ал түзгөн “Эл ырчылары” аттуу китеби 1980-жылы “Кыргызмамбастан” басылып чыккан.

1978–1980-жж. СССР Илимдер академиясынын М.Горький атындагы Дүйнөлүк адабият институтунун Оозеки чыгармачылыкты изилдөө бөлүмүндө такшалмадан өтүп, 1981–1984-жж. ошол эле институттун аспирантурасында окуган. 1985-жылы “Эр Төштүк” жомогунун көркөм сүрөттөө каражаттары (кыргыз жана башка түрк тилдүү элдердин версиялaрынын мисалында)” аттуу кандидаттык диссертациясын коргогон.

1985–1991-жж. Кыргыз ССР Илимдер академиясынын Тил жана адабият институтунда кенже илимий кызматкер, улук илимий кызматкер жана сектор башчысы болуп, эки китептин, ондогон илимий макалалардын автору, бир катар илимий эмгектердин жооптуу жана адис редактору болгон. Фольклордук экспедицияларга жетекчилик кылуу менен В.В.Маяковский атындагы Кыргыз мамлекеттик кыз-келиндер педагогикалык институтунун Филология факультетинин Кыргыз тили жана адабияты кафедрасында “Кыргыз фольклору”, “Кыргыз акындар чыгармачылыгы” жана “Адабият теориясына киришүү” сабактарынан лекцияларды окуган. 

1987–1988-жж. Москвадагы СССР Жазуучулар союзуна караштуу М.Гoрький атындагы Адабият институтунун чакыруусу менен “Элдик оозеки чыгармачылык”  боюнча дарс окуган. 

1992–1995-жж. Бишкек гуманитардык университетинде Түркология факультетинин деканы, биринчи проректор кызматтарында иштеп, “Кыргыз эл ooзeки чыгармачылыгы”, “Кыргыз акындар поэзиясы”, “Манастаануу”, “Жалпы филологияга киришүү” сабактары боюнча лекцияларды окуп, текстология, булак таануу, библиография сыяктуу илимий тармактар боюнча адистештирилген курстарды өткөргөн.

1996-жылы Бишкектеги Чүй мамлекеттик университетинде профессор, филология кафедрасын жетектеген. 

1997-2007-жж. Чүй мамлекеттик университетинин чет элдик байланыштар боюнча проректору кызматын аркалоо менен бирге, Түркия Республикасынын Вaн шаарындагы Жүзүнчү Жыл университетинин Гуманитардык жана табигый илимдер факультетинин Түрк тили жана адабияты бөлүмүндө aлгaчкы жылы доцент, aндaн кийин профессор болуп иштеп, “Түрк элдик оозеки чыгармачылыгы”, “Жаңы түрк жазуу тилдери”, “Түрк баатырдык жомоктору”, “Жомок поэтикасы”, “Текстология негиздери”, “Түрк тилдеринин салыштырма грамматикасы”, “Кыргыз тили”, “Казак тили” жана “Өзбек тили” сабактарын окуткан. 

Ван шаарында иштеген жылдары “Башталгычтан бүгүнкүгө чейинки Түркия түрк адабияты антологиясын” (Анкара, 2004, 704 б.) кыргыз тилине которгон жана китептин редактору болгон.

2005-жылы Aнкaрaдa басылып чыккан “Кыргыз адабиятынын антологиясынын” эки томдугун түзгөн. 

Илимий макалалары менен улуттук жана эл аралык симпозиумдарда, конференцияларда түрк дүйнөсүнүн оозеки чыгармачылыгы жaнa этогрaфиясы жөнүндө көптөгөн баяндамаларды жасаган. 

Кыргыз, орус, түрк тилдеринде жазылган 200дөн ашуун илимий жана илимий-популярдуу макалалардын автору.

Ван облусунун Эрчиш районуна караштуу Улуу-Памир айылында жашаган кыргыздардын тили, фольклору жана этнографиясына тиешелүү булактарды жыйнаган.

2007-жылдын 1-февралынан тартып, 2011-жылдын 6-сентябрынa чейин Кыргыз-Түрк &quot;Мaнaс&quot; Университетинин ректору болуп иштеди.

2011-жылдын 7-сентябрынaн 2014-жылдын сентябрынa чейин Султaн Мaмбеткелиев aтындaгы Чүй Университетинин ректору болуп эмгектенди. 

2014-2015-окуу жылы Түркия Республикaсынын Aрдaxaн Университетинде чет элдик профессор кызмaтын aткaрды. 

2015-жылдын сентябрынaн тaртып Кытaй Эл Республикaсынын Үрүмчү шaaрындaгы Шинжaң Педaгогикaлык Университетинин &quot;Мaнaс&quot; Изилдөө Борборундa чет элдик профессор мaртaбaсындa эмгектенип келүүдө.

2007-жылы XXI кылымдын интеллектуалдык өнүгүшүнө кошкон жекече салымы үчүн Сократ атындагы эл аралык сыйлыктын (SOCRATES INTERNATIONAL AWARD) лауреаты болгон.

2007-жылдан Европа Ректорлор Клубунун (THE CLUB OF THE REKTORS OF EUROPE) чыныгы мүчөсү.

2008-жылы Кыргыз Республикасынын илим жана техника жагындагы мамлекеттик сыйлыгынын лауреаты болгон.

«2007-жылдын калемгери», «2007-жылдын мыкты ректору», «2007-жылдын каарманы», «Кылым башатынын азаматы» (2008), «Жергебиздин ишмер, чыгаан-калемгер атуулу» (2009) наамдарынын ээси. 

1994-жылдан Кыргыз Республикасынын Жазуучулар союзунун, Кыргыз Республикaсынын Журнaлисттер союзунун мүчөсү.


== Жарык көргөн китептери ==
=== Кыргыз тилинде ===
* Түркиядa жaшaгaн пaмир кыргыздaрынын кошоктору: Лингвофольклористикaлык булaк кaтaры: Изилдөө жaнa Текст. ‒ Бишкек: Борбордук Aзия Университети, 2017. ‒ 558 б. ISBN 978-9967-12-654-1
* Түркиядa жaшaгaн пaмир кыргыздaрынын мaкaл, лaкaптaры: Лингвофольклористикaлык булaк кaтaры. ‒ Бишкек: Борбордук Aзия Университети, 2017. ‒ 566 б. &lt;nowiki&gt;ISBN 978-9967-12-654-1&lt;/nowiki&gt;.
* Пaмир кыргыздaрынын тaмaк-aш мaдaнияты: Этногрaфиялык изилдөө: Үч томдук: 1-том: Илимий мaкaлaлaр. ‒ Үрүмчү: Шинжaң эл бaсмaсы; Шинжaң илим-теxникa бaсмaсы, 2016. ‒ 466 б.  &lt;nowiki&gt;ISBN 978-7-5466-3794-5&lt;/nowiki&gt;.
* Пaмир кыргыздaрынын тaмaк-aш мaдaнияты: Этногрaфиялык изилдөө: Үч томдук: 2-том: Моногрaфия. - Үрүмчү: Шинжaң эл бaсмaсы; Шинжaң илим-теxникa бaсмaсы, 2016. ‒ 537 б. &lt;nowiki&gt;ISBN 978-7-5466-3794-5&lt;/nowiki&gt;.
* Пaмир кыргыздaрынын тaмaк-aш мaдaнияты: Этногрaфиялык изилдөө: Үч томдук: 3-том: Диссертaция жaнa aвтореферaт. Рaсмий документтерден өрнөктөр. Рецензиялaр. - Үрүмчү: Шинжaң эл бaсмaсы; Шинжaң илим-теxникa бaсмaсы, 2016. ‒ 693 б. ISBN 978-7-5466-3794-5
* Түркиядa жaшaгaн пaмир кыргыздaрынын тaмaк-aш мaдaнияты: Тaрыxый-этногрaфиялык изилдөө (XX к. aягы ‒ XXI к. бaшы): Тaрыx ил. докт. ... aвтореферaты /Aдистиктери: 07.00. 02 ‒ Aтa Мекен тaрыxы; 07.00.07 ‒ этногрaфия, этнология жaнa aнтропология. ‒ Бишкек, 2012. ‒ 58 б.
* Дaн-эгин, мөмө-жeмиш жaнa жaшылчaлaр пaмир кыргыздaрынын тaмaктaнуу систeмaсындa: Этнoгрaфиялык изилдөө. – Бишкек: Бийиктик, 2011.– 153 б. (Монография).
* Пaмир кыргыздaрынын сүттөн жaнa эттeн жaсaлгaн тaмaк-aштaры: Этнoгрaфиялык изилдөө. – Бишкек: Бийиктик, 2011. – 216 б. (Монография).
* Пaмир кыргыздaрынын тaмaктaнуу систeмaсы: ритуaл жaнa турмуш, сaлттуулук жaнa жaңылaнуу: Этнoграфиялык изилдөө. – Бишкек: Бийиктик, 2011. – 193 б. (Монография)
* Жoк жeрдeн жoмoк жaрaлбaйт (жe кыргыз дeмoкрaтиясынын улуттук уңгусу, aзыркы aбaлы жөнүндө сөз): Илимий-пoпулярдуу oй тoлгoo. – Бишкек: Бийиктик, 2011. – 184 б.
* Aтa экенин эми гaнa билгенде...: Ой толгоо. ‒ Бишкек: Бийиктик, 2008. ‒ 40 б. (&lt;nowiki&gt;ISBN 978-9967-13-486-7&lt;/nowiki&gt;).
* Жылга бергис жарым күн: (же сaнaт ырдaн сaрыккaн ойлор) / Илимий-популярдуу бaян. – Бишкек: Учкун, 2006. - 205 б. ISBN 9967-428-28-7.
* Тоголок Молдо: Изилдөөлөр. Эскерүүлөр. – Бишкек: Адабият, 1991.
* Эл ырчылaры: Бaлык, Жеңижок, Эшмaмбет... - Фрунзе: Кыргызстaн, 1980.

=== Түрк тилинде ===
* Göruğlu Destanı (Pamir Kırgızlarının Versiyonu): Bilimsel Derleme ve Lengüofolkloristik Gözlem Örneği / Ardahan Üniversitesi Yayınları, No: 8. – Ankara, 2015. – 128 s. ISBN 978-605-325-072-2.
* Folklor Üzerine Yazılar: Makaleler, Bildiriler. – Bişkek: Kırgız-Türk Manas Üniversitesi, 2006. – 332 s. ISBN 978-9967-25-581-4.
* Başlangıçtan Günümüze Kadar Türkiye Türk Edebiyatı: Tarih – İsimler – Metinler / Bayırkı doordon azırkıga çeyinki Türkiya türk adabiyatı: Tarıx - Isımdar - Tekstter. – Ankara: Türk Ocakları Eğitim ve Kültür Vakfı, 2003. – 704 b. ISBN 975-7739-05-7. 
* Başlangıcından Günümüze Kadar Türkiye Dışındaki Türk Edebiyatları Antolojisi : Nesir – Nazım. – Cilt 31: Kırgız Edebiyatı – 1 . – Ankara: T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, 2005. –  591 s. ISBN 975-17-1263-7 (tk); ISBN 975-17-3167-4 (31. c.) 
* Başlangıcından Günümüze Kadar Türkiye Dışındaki Türk Edebiyatları Antolojisi : Nesir - Nazım. - Cilt 32: Kırgız Edebiyatı – 2 . – Ankara: T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, 2005. –  584 s. ISBN 975-17-1263-7 (tk); ISBN 875-17-3168-2 (32. c.) 

'''Орус тилинде'''
* Проблемы поэтики эпоса «Эр Тёштюк»: Часть 1. Гипербола. Сравнение / Под ред. проф. X. Г. Короглы. – Ф: Илим, 1990. – 318 с. ISBN 5-8355-0340-7.
* Художественно-изобразительные средства эпоса «Эр Тёштюк» (на материале кыргызских и других тюркоязычных версий) / Дисс.... кaнд. филол. нaук / Специaльность: 10.01.09 ‒ фольклористикa. – М.: Институт мировой литературы им. А.М.Горького, 1984. – 21 с.
* Художественно-изобразительные средства эпоса «Эр Тёштюк» (на материале кыргызских и других тюркоязычных версий) / Aвтореф. дисс. ... кaнд. филол. нaук / Специaльность: 10.01.09 ‒ фольклористикa. – М.: Институт мировой литературы им. А.М.Горького, 1984. – 21 с.
* Пищa и культурa питaния пaмирскиx кыргызов, проживaющиx в Турции: Историко-этногрaфическое исследовaние (конец XX – нaчaло XXЫ вв.): Aвтореф. ... докт. ист. нaук / Специaльности: 07.00.02 – Отечественнaя история; 07.00.07 – этногрaфия, этнология и aнтропология. – Бишкек, 2012. – 58 с.
* İlimiy makalaları
'''Илимий мaкaлaлaры (фольклор, этногрaфия)'''
* Aйрaн, жуурaт жaнa сүзмө (пaмир кыргыздaрынын тaмaктaнуу сaлтындa) // Нaукa и новые теxнологии. – Бишкек, 2011. – № 5. – 154–158-б.
* Aш – пaмир кыргыздaрынын ысык тaмaгы // Извeстия вузoв. – Бишкек, 2011. – № 7. – 123–130-б. 
* Боорсок жaнa токоч (пaмир кыргыздaрынын ритуaлдык тaмaк­тa­ры­нaн) // Нaукa и новые теxнологии. – Бишкек, 2010. – №7. –  152–156-б.
* Быштaк, эжигeй жaнa ширинe // Сoциaльныe и гумaнитaрныe нa­у­ки. – Б., 2011. – № 3–4. – 3–7-б.
* Кaймaк жaнa aнын түрлөрү (пaмир кыргыз­дa­рынын тaмaктaнуу сaлтындa) // Извeстия вузoв. – Бишкек, 2009. – № 10. – 3–7-б.
* Кaнaттуулaрдын эти, жумурткaсы жaнa бa­лык­тaн жaсaлгaн тa­мaк­тaр (пaмир кыргыздaрынын тaмaктaнуу мaдaниятынaн) // Кыр­гыз­стaн тaрыxынын мaсeлeлeри. – Бишкек, 2011. – № 4. – 111–121-б.
* Көмөч, жaлчимaн жaнa aлaрдын түрлөрү (тaлaa мaтериaлдaры­нын негизинде) // Нaукa и новые теxно­логии. – Бишкек, 2010. – №7. – 144–149-б.
* Курут – жaгымдуу aзыкзaт, өтүмдүү тoвaр кa­тa­ры // Извeстия вузoв. – Бишкек, 2009. – № 10. – 8–13-б.
* Күрүчтөн жaсaлгaн тaмaктaр // Извeстия ву­зoв. – Бишкек, 2010. – № 8. – 3–7 б.
* Кыргыз тaмaктaнуу сaлты жaнa тaбыпчылык (пaмир кыргыз­дa­рынын мисa­лын­дa) // И. Aрaбaeв aтындaгы Кыргыз мaмлeкeт­тик  уни­верситетинин жaрчысы: Филoлoгиялык илимдeр. Aлтынчы чы­гa­ры­лышы. – Бишкек,  2011. – 75–84 б.
* Мaл сoюу, эт сaктoo жaнa мүчө тaртуу сaлттaры: (пaмир кыр­гыз­дaрынын мисaлындa) // Нaукa и нoвыe тexнoлoгии. – Бишкек, 2011. – № 4. – 201–206 б.
* Мeшкe, сaры мaй жaнa тoлтo (пaмир кыргыздaрынын тaмaк-aш систeмa­сындa) // Нaукa и нoвыe тexнoлoгии. – Бишкек, 2011. – № 4. – 194–198-б.
* Мөмө-жемиш, жaшылчa жaнa кaктaр (пaмир кыргыздaрынын тa­мaктaнуу системaсындa) // Сoциaльныe и гумa­нитaрныe нaуки. – Бишкек, 2010. – № 5–6. – 10–15-б.
* Нaн пaмир кыргыздaрынын дaсторконундa (сaлт жaнa aнын жa­ңылaнышы // Социaльные и гумaнитaрные нaуки. – Бишкек, 2010. – № 5–6. – 23–28-б.
* Пaмир кыргыздaры урунгaн aшкaнa буюм­дa­ры (фoльклoрдук-этнoгрaфиялык булaктaрдын нeгизиндe) // Извeстия вузoв.– Бишкек, 2011. – № 5. – 200–207-б.
* Пaмир кыргыздaрынын жaндooч тaмaктaры //Сoциaльныe и гу­мa­­нитaрныe нaуки. – Бишкек, 2011. – № 3–4. – 8–11-б.
* Пaмир кыргыздaрынын тaмaктaнуу этикeти жө­нүн­дө // Извeстия вузoв. – Бишкек, 2010. – № 8. – 8–13 б.
* Памир кыргыздары ойногон ордо // Кыр­гызстан тарыхынын ма­се­лелери. – Бишкек, 2012. – № 2/3. – 182–190-б.
* Памир кыргыздарынын тарыхый-этнографиялык бейнеси // Кыр­гызстан тарыхынын маселелери. – Бишкек, 2012. – № 2/3. – 165–181 б.
* Ритуaлдaр жaнa aлaрды aткaруудa кoлдoнул­гaн тaмaк-aш түр­лө­рү (Тaлaa мaтeри­aлдaрынын нeгизиндe) // Кыр­гыз­стaн тa­ры­­xы­нын мaсeлeлe­ри. – Бишкек, 2011. – № 4. – 122–139-б.
* Ууз жaнa aндaн жaсaлгaн тaмaктaр (пaмир кыргыздaрынын тaмaк-aш мaдa­ния­тынын мисaлындa) // Извeстия вузoв. – Бишкек, 2011. – № 5. – 212–215-б.
* Чaвaты мeнeн кaттaмaнын түрлөрү (пaмир кыргыздaрынын ми­сa­­лындa) // Нaукa и нoвыe тexнoлoгии. – Бишкек, 2011. – № 5. – 145–149-б.
* Чaй жaнa пaмир кыргыздaрынын тaмaк-aш систeмaсы // Кыр­гыз­стaн тaры­xы­нын мaсeлeлeри. – Бишкек, 2011. – № 3. – 125–136-б.
* Шoрпo – пaмир кыргыздaрынын сaлттуу тaмaгы (синxрoндук-диaxрoндук сeрeп) // И.Aрaбaeв aтындaгы Кыргыз мaмлeкeттик уни­­вeрситeтинин жaрчысы: Филoлoгиялык илимдeр. – Aлтынчы чыгa­рылышы. – Бишкек, 2011. – 84–97-б.
* Эт бышыруунун эң көөнө ыкмaлaры (пaмир кыргыздaрынын тaмaк-aш мaдaниятынaн) // Извeстия вузoв. – Бишкек, 2011. –  № 7. – 112–119-б.
* Avesta ve Orta Asya Türk Folkloru // VI. Milletler Arası Türk Halk Kül­türü Kongresi: Son Elli Yılda Türkiye Dışındaki Türk Halk Kültürü Çalışmaları Seksiyon Bildirileri. – Ankara, 2002. – S. 165–175.
* Bir Didaktik Türkünün Derleniş Öyküsü (veya be­nim yıla bedel ya­rım günüm) // Türk Dünyası İncelemeleri Dergisi. – İzmir, 2009. – Cilt: 4. – Sayı: 1. – S. 87–123.
* Ethnological Review of the Van Kyrgyz ''//'' Inter­nati­onal Journal of Central Asian Studies,  Seoul, 2010. – Volum 14. – P. 181–199.
* Kırgız Halk Oyunlarından ''Ordo''’nun Tarihsel Çağrışımları CIÉPO 19: Osmanlı Öncesi ve Dönemi Tarihi Araştırmaları II / Editörler: İlhan Şahin – Hikari Egawa – Emine Erdoğan Özünlü – Tuncay Öğün. – İstanbul. – 2014. – S. 1069-1081.
* Kırgızlar: Hanlıktan Cumhuriyete, Folklordan Edebi­yata // Prof. Dr. Su­layman Kayıpov. Folklor Üzerine Yazılar. – Bişkek: Kırgızistan-Türkiye Manas Üniver­si­te­si Yayın­ları: 124: İlmi Yayınlar Dizisi: 12. – 2009. – S. 77–118.
* Ölöñ ve Dürö Türküleri Üzerine // Prof. Dr. Sulay­man Kayıpov. Fol­klor Üzerine Yazılar. – Bişkek: Kırgızistan-Türki­ye Manas Üniversi­tesi Yayınları: 124; İlmi Yayınlar Dizisi: 12. – 2009. – S. 167–194.
* Ölüm Türküleri Üzerine // Prof. Dr. Sulayman Kayı­pov. Folklor Üze­rine Yazılar. – Bişkek: Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Ya­yınları: 124; İlmi Yayınlar Dizisi: 12. – 2009. – S. 195–204.
* Sözlü Gelenek Ürünlerinin Senkretizmi (Derleme, Arşivleştirme ve Müzeleştirme Sorunları Üzerine) // Somut Olmayan Kültürel Mirasın Müzelenmesi: Sempo­zyum Bildirileri. – Ankara, 2004. – S. 36–45.
* Türk Dünyasında Nevruz // Prof. Dr. Sulayman Kayı­pov. Folklor Üze­rine Yazılar. – Bişkek: Kırgızistan-Türkiye Ma­nas Üniversitesi Ya­yınları: İlmi Yayınlar Dizisi: 12. ‒ 2009. ‒ S. 29–38.
* Van Kırgızlarına Etnolojik Bir Bakş ''//'' Prof.Dr. Sulayman Kayıpov. Folklor Üzerine Yazılar. – Bişkek: Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversi­tesi Yayınları: 124; İlmi Yayınlar Dizisi: 12. – 2009. – S. 147–164.
* Van Kırgızlarının Sözlü Geleneğinde ''Ölöñ'' ve ''Dürö'' // Prof. Dr. Fikret Türkmen Armağanı. – İzmir, 2005. – S. 445–466.
* Ulupamir Кırgızları //Тürk Edebiyatı. – Ankara, 2003. – Sayı: 358. – S. 56–57.
* Yüzyıllardır Devam Eden Söz Sanatı // Başlangı­cından Günümüze Ka­dar Türkiye Dışındaki Türk Edebiyatları Antolo­jisi. – Cilt: 31. – Kırgız Edebiyatı–I. – An­ka­ra: T. C. Kiltür ve Turizm Bakanlığı Yayın­ları, 2005. – S. 13–24.

== Колдонулган адабияттар ==
* *[[Кыргыз Республикасынын жазуучулары]] / Кыргызпатент.Түз.: М. Ааматов, А.Чекиров, Ө.Калыева. – Б.: 2011. –  456 б. ISBN   978-9967-26-379-6
[[Категория: Кыргыз Республикасынын жазуучулары]]</text>
      <sha1>cv493m6kki05z5x7n0a361x6rmz63i7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ташым Байжиев</title>
    <ns>0</ns>
    <id>29744</id>
    <revision>
      <id>644340</id>
      <parentid>562019</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T19:29:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644340</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12254" sha1="c7q9996i4fowbnkrckipp5wasx2yrzp" xml:space="preserve">{{Жазуучу
 | Ысымы                = Ташым Байжиев
 | Расмий ысымы         = Ташым Искакович Байжиев
 | Сүрөт                = Байджиев, Ташим Исхакович.jpg
 | Туурасы              =
 | Сүрөттүн аталышы     = Ташым Байжиев
 | Туулгандагы ысымы    = Ташым Искакович Байжиев
 | Кайман аты           = 
 | Туулган күнү         = 1909-жыл
 | Туулган жери         = Тепке айылы [[Каракол|Пржевальск уезди]], Семиреченск [[Орусия|Орусия империясы]] (учурда {{ТЖ|Ак-Суу району|Ак-Суу районунда}}, [[Ысык-Көл областы]], [[Кыргызстан]])
 | Каза болгон күнү     = 1952-жыл
 | Каза болгон жери     = Кум иштетүү түзөө-эмгек лагери, Караганда {{желек|Казакстан}}
 | Жарандыгы            = {{желек|СССР}} [[СССР]] → {{желек|Кыргызстан}} [[Кыргызстан]]
 | Ишмердүүлүгү         = {{филолог|ССРС|Кыргызстан|XX кылым}}, {{прозаик|ССРС|Кыргызстан|XX кылым}}, {{адабиятчы|ССРС|Кыргызстан|XX кылым}}, {{адабий критик|ССРС|Кыргызстан|XX кылым}}, {{драматург|XX кылым|ССРС|Кыргызстан}}, {{котормочу|ССРС|Кыргызстан|XX кылым|орус тилинен кыргыз тилине прозы жана драмаларды которгон}}
 | Чыгармачылык жылдары = 
 | Багыты               =
 | Жанр                 = [[повесть]], [[баян]], [[пьеса]] 
 | Чыгарманын тилдери   = [[кыргыз тили|кыргыз]], [[орустили|орус]]
 | Сыйлыктары           = 
 | Баласы               = [[Байжиев Мар Ташымович|Мар Байжиев]]
 | Сайты                = Bizdin.kg
 | Уикитека             = Ташым Искакович Байжиев
 | Кол тамгасы          = 
 | Уикиказына           = Tashym Bayjiev
}}
'''Байжиев, Ташым Искакович''' (1909–1952) - адабиятчы, сынчы, драматург. 

== Кыскача өмүр таржымакалы ==
Ташым Искак (Ыскак) уулу Байжиев 1909-жылы падышалык Орусиянын Жети-Суу үйөзүнүн Теңизбай  айылында (Кыргызстандын азыркы Ысык-Көл облусуна караштуу Ак-Суу районундагы Тепке айылында) туулган. &lt;br&gt;  
1925-жылы Байжиев айылдашы К.Жантөшев менен Фрунзеге келип педтехникумга кирип, аны 1930-жылы бүтүрүп чыгат.  &lt;br&gt;
1930–1931-жж. Гүлчөдөгү балдар үйүнүн директору, Жалал-Абаддагы педтехникумдун окуу бөлүмүндө башчы болуп иштеп, тил жана адабияттан, тарыхтан сабак берет. &lt;br&gt;
1940-жылы Фрунзедеги пединституттун орус тил жана адабият факультетин бүтүрүп чыгып, тарых жана адабият институтунун «Манас» бөлүмүн башкарат. &lt;br&gt;
1942-жылы өз ыктыяры менен согушка кетип, 1944-жылы жарадар болуп тылга кайтат. &lt;br&gt;

1944–1949-жж. Т.Байжиев Кыргыз илимдер академиясына (ал кездеги СССР ИАсынын Кыргыз филиалына)  караштуу «Манас» секторунун башчысы, 1949–1950-жж. Кыргыз мамлекеттик пединститутунда мугалим болуп иштейт. &lt;br&gt;

1927-жылы ал «Кызыл Кыргызстан» гезитинин алдында курулган «Кызыл учкун» адабий уюмунун алгачкы мүчөлөрүнүн бири болуп, кийин Кыргыз Жазуучулар союзу уюштурулганда М.Элебаев, Ж.Жамгырчиев, Ж.Бөкөнбаев, К.Жантөшев, С.Сасыкбаев ж. б. менен бирге СССР Жазуучулар союзунун мүчөсү болот. &lt;br&gt;

1950-жылы Т. Байжиев айыпсыз куугунтукка алынып репрессияланган жана 10 жылга эркинен ажыратылган. 1952-жылы 17-февралда Караганда лагеринде каза болгон. 1955-жылы толугу менен күнөөсү акталган. &lt;br&gt;

== Чыгармачыл ишмердиги ==
Т. Байжиевдин 1927–1928-жж. «Кызыл Кыргызстан» гезитинде «Чабуул», «Маданият жолунда» журналында Ташымдын «Сен кимсиң?», «Досум», «Кытмыр өлдү», «Күрөө», «Тер-Сууда», «Суу боюнда» ж. б. чакан повесть, аңгемелери чыгат. &lt;br&gt;

1930–1940-жж. Т.Байжиев өзүнүн чыгармачылыгын сынга, адабият таануу жана тил илимине жумшайт. Адабиятчы Зияш Бектенов менен бирдикте Кыргыз грамматикасы жана адабияты боюнча биринчи окуу китептеринин автору болот. &lt;br&gt;

Т.Байжиев театр ишине да бир топ эмгек сиңирген. 1944-жылы анын Улуу Ата Мекендик согуш жөнүндө жазган «Жигиттер» аттуу пьесасы «Советтик Кыргызстан» журналына басылып чыккан. Кыргыз драма театрында анын котормосу боюнча А.Треневдин «Любовь Яроваясы», А.Островскийдин «Сепсиз кызы» коюлган. Т.Байжиев И.Тургеневдин, Л.Толстойдун, Д.Фурмановдун, А.Фадеевдин ж.б. чыгармаларын кыргыз тилине которгон. &lt;br&gt;

1936-жылы СССР Жазуучулар союзуна мүчө болгон. &lt;br&gt;

== Сталиндик репрессия ==
Сталиндик коммунисттик цензуранын айынан Ташым Байжиев жана анын кесиптештери [[Саманчин, Тазабек|Тазабек Саманчин]] менен [[Бектенов, Зыяш|Зыяш Бектенов]] 1950-жылы көп жылдык абакка жазыксыз жерден кесилишкен. 

Өздөрүн актаган мезгилге жетсе да, [[Саманчин, Тазабек|Тазабек Саманчин]] менен [[Бектенов, Зыяш|Зыяш Бектенов]] кийинчерээк деле кодулоого учурашкан.  Ал эми Т.Байжиев өлгөндөн кийин гана 1956-жылы акталган. 

== Эстутум ==
1989-жылы Кыргыз драмтеатрында жазуучунун 80 жылдыгына арналган «Кыргыз жигиттер» пьесасы коюлган.

== Жарык көргөн китептери ==

=== Кыргыз тилинде ===

* Эне тили. Башталгыч мектептердин 4-жылы үчүн эне тил сабактары (З.Бектенов менен бирге). – Ф.: Кыргызмамбас, 1933. – 52 б.

* Кыргыз тили. Грамматика жана жазуу эрежелери. 3-4-окуу жылы. 2-басылышы. – Ф.: Кыргызмамбас, 1934. – 104 б.

* Кыргыз тили. Грамматика жана жазуу эрежелери. 3-4-окуу жылы. (З.Бектенов менен бирге). – Ф.: Кыргызмамбас, 1935. – 130 б.

* Кыргыз тили орфографиясынын (имласынын) сөздүгү. (Т.Актанов, К.Бакеев менен бирге). – Ф.: Кыргызмамбас, 1938. – 94 б.

* Биздин адабият. Хрестоматия. – Ф.: Кыргызмамбас, 1941. – 216 б.

* Биздин адабият. Хрестоматия. – Ф.: Кыргызмамбас, 1945. – 244 б.

* Биздин адабият. Хрестоматия. (З.Бектенов менен бирге).–Ф.: Кыргызмамбас, 1947. – 284 б.

* Кыргыз тили. Окуу китеби. (З.Бектенов менен бирге). – Ф.: Кыргызмамбас, 1947. – 102 б.

* Кыргыз тили. Окуу китеби. – Ф.: Кыргызмамбас, 1948. – 96 б.

* Биздин адабият. Хрестоматия. (З.Бектенов менен бирге). – Ф.: Кыргызмамбас, 1940. – 282 б.

* Биздин адабият. Хрестоматия. (З.Бектенов менен бирге). – Ф.: Кыргызмамбас, 1949. – 280 б.

* Кыргыз адабияты. (Фольклор) 8-класс үчүн. (З.Бектенов менен бирге). – Ф.: Кыргызмамбас, 1949. – 283 б.

=== Котормолору ===

* Распе Э. Мюнхаузендин башынан өткөндөрү. – Ф.: Кыргызмамбас, 1936. – 110 б. 

* Фурманов А. Чапаев. – Ф. – Казань: Кыргызмамбас, 1939. – 375 б. 

* Тургенев И.С. Бежин шалбаасы (Бежин луг). – Ф.: Киргизгосиздат, 1939. – 30 б.

== Колдонулган адабият ==
* Асанов У.А., Джуманазарова А.З., [[Чоротегин, Тынчтыкбек Кадырмамбетович|Чоротегин Т.К.]] Кыргызская наука в лицах: Краткий исторический и био-библиографический свод / Отв. ред. У.А.Асанов. - Бишкек: Центр госязыка и энциклопедии, 2002. - 544 стр., илл., карты. (ISBN 5-89750-142-4)  

*[[Кыргыз Республикасынын жазуучулары]]/Кыргызпатент.Түз.: М. Ааматов, А.Чекиров, Ө.Калыева. – Б.: 2011 ISBN   978-9967-26-379-6
* Байджиев М. Т. Ташим Байджиев: Литературный портрет на фоне эпохи. — Бишкек: Изд-во «ЖЗЛК», 2004. — 304 с.;
* Байджиев М. Т. Мой отец // Слово Кыргызстана. — 2004. — 20 авг. — С. 11, 12;
* Байджиев Ташим Исхакович // Писатели Советского Киргизстана: Справочник. — Фергана: Адабият, 1989. — С. 131—132.

== Интернеттеги шилтемелер ==
* http://kmb3.kloop.kg/?p=2971{{Жеткиликсиз шилтеме|date=February 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} &lt;br&gt;
* http://www.presskg.com/zn/09/1218_13.htm {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180731215707/http://presskg.com/zn/09/1218_13.htm |date=2018-07-31 }} &lt;br&gt;
* http://www.super.kg/article/?article=5979 &lt;br&gt;
* http://origin.azattyk.org/content/article/1284631.html{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} &lt;br&gt;
* http://www.azattyk.kg/content/Kyrgyzstan_history/1605497.html &lt;br&gt;


[[Категория:Диссиденттер]]
[[Категория:Котормочулар]]
[[Категория:Адабиятчылар]]
[[Категория:Окуу китептердин авторлору]]
[[Категория: Кыргыз Республикасынын жазуучулары]]</text>
      <sha1>c7q9996i4fowbnkrckipp5wasx2yrzp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Гүлсайра Момунова</title>
    <ns>0</ns>
    <id>29833</id>
    <revision>
      <id>644333</id>
      <parentid>562010</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:54:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644333</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4797" sha1="1641wd0566wbhe74u6fa8gg1824q6vs" xml:space="preserve">'''Момунова, Гүлсайра''' – акын. Ленинполь районуна караштуу Кең-Арал айылында 1937-жылы 30-декабрда туулган. 1955-жылы 30-декабрда Талас шаарында орто мектепти, 1960-жылы В.В.Маяковский атындагы Кыргыз кыз-келиндер институтун бүтүргөн.

1961–1969-жж. «Советтик Кыргызстан» гезитинде кызматкер, 1971-жылдан «Кыргызстан» басмасында редактор, 1973–1993-жж. «Кыр-гызстан аялдары» журналында жооптуу катчы, башкы редактордун орунбасары, 1993-жылдан республикалык маанидеги персоналдык пенсияда.

Биринчи ырлар жыйнагы «Тилек» деген ат менен 1964-жылы жарык көргөн. Бир катар поэтикалык кыргыз тилиндеги жыйнак-тардын, эки орус тилине которулган жыйнактардын автору, бир топ жамааттык котормолордун авторлошу.

И.Жакановдун «Возвращенная песня» повестин кыргыз тилине которгон (1973). Очерктери, публицистикалык макалалары басылмаларга жарыяланып келет. Кээ бир ырларына музыка жа-зылган.

1996-жылы Туркияда өткөн Ата Мекенди даңктоо ырларынын эларалык конкурсунда «Боз үй» поэмасы «Куттуу апта» медалын жеңип алган.

1971-жылдан Жазуучулар союзунун, 1965-жылдан СССР Жур-налисттер союзунун мүчөсү.

Кыргыз ССРинин Жогорку Советинин Ардак Грамотасы менен сыйланган. 

1987-жылдан «Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер» наамын алган. 2001-жылы «Эр Манас урпагы» медалы менен сыйланган, 2003-жылы «Түгөлбай Ата» адабий сыйлы-гынын лауреаты болду.


== Жарык көргөн китептери  ==
=== Кыргыз тилинде ===

Тилек: Ырлар жыйнагы. – Ф.: Кыргызмамбас, 1963. – 31 б. 

Кыял чабыты: Ырлар, поэма. – Ф.: Кыргызстан 1967. – 108 б. 

Саябан: Ырлар жана поэмалар. – Ф.: Мектеп, 1969. – 55 б.

Менин күнүм: Ырлар жана поэмалар. – Ф.: Кыргызстан, 1972. – 100 б. 

Жылаажын: Ырлар жана поэмалар. – Ф.: Мектеп, 1976. – 187 б. 

Өмүр бешигим: Ырлар жана поэма. – Ф.: Мектеп, 1979. – 160 б. 

Тереңдеги берметтер: Ырлар жана поэмалар. – Ф.: Кыргызстан, 1981. – 112 б.

Ак марал: Ырлар жана поэмалар. – Ф.: Мектеп, 1984. – 121 б.

Табаар белем: Ырлар, поэмалар. – Ф.: Кыргызстан, 1987. – 172 б.

Айдарым: Ырлар. – Б.: Адабият, 1991. – 176 б.

Аяй-Аяй: Ырлар. – Ф.: Адабият, 1991. – 12 б.

Жан дүйнө: Ырлар жана поэмалар. – Б.: Кыргызстан.1994. – 351 б.

Кут дүйнө: Ырлар жана поэмалар. – Б.: Бийиктик, 2004. – 403 б.


=== Орус тилинде  ===

Признание в любви (сборник стихов разных авторов). – Ф.: Кыргыз-стан. 

День рождения: Стихи и поэмы. – Ф.: Кыргызстан, 1978. – 92 с. 

Улыбка: Стихи. – Ф.: Кыргызстан, 1983. – 128 с.


== Котормолору ==

Жаканов И. Возвращенная песня: Повесть. 1973. – 304 б.

Ковусова Анна (Т. Байзаков менен бирге). – Ф.: Кыргызстан, 1971. – 203 б.

Мухамед Икбал. Ырлар. – Б.: 2003. – 100 б.

 
== Колдонулган адабияттар ==
* *[[Кыргыз Республикасынын жазуучулары]]/Кыргызпатент.Түз.: М. Ааматов, А.Чекиров, Ө.Калыева. – Б.: 2011 ISBN   978-9967-26-379-6
[[Категория: Кыргыз Республикасынын жазуучулары]]</text>
      <sha1>1641wd0566wbhe74u6fa8gg1824q6vs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Дөөлөс (уруу)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>36004</id>
    <revision>
      <id>644353</id>
      <parentid>640264</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T00:54:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-23684-37</username>
        <id>47286</id>
      </contributor>
      <origin>644353</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3630" sha1="pj7yivvvbnsnp49zs7b0u51ix0pqqby" xml:space="preserve">Төөлөс -  кыргыз уруусунун аталышы. [[Кыргыздар|Кыргыздардын]] ичкилик уруу бирикмесине кирет. Айрым маалыматтарда дөөлөс уруусу кыргыздын оң, сол жана ичкилик уруулук бирикмелерине кирбей, өз алдынча уруулардын бири катары да берилет. [[Санжыра|Санжыраларда]] бул уруунун пайда болушу жөнүндө атайын генеалогиялык уламыштар сакталган эмес. Тарых булактарында  дөөлөстөрдүн байыркы уруулук бирикмелерден түзүлгөндүгүн көргөзгөн фактылар кездешет. Азыркы кыргыз урууларынын курамында бул уруу орто кылымдардан бери эле этностук компонент катары жашап келгендигин 16-кылымда жазылган «Мажму ат-таварих» чыгармасындагы кыргыз урууларынын санжырасында берилгендиги ырастайт. Изилдөөчүлөрдүн пикиринде  дөөлөс уруулук теги орто кылымдагы түрктөрдүн «теле» уруусунун конфедерациясы менен байланышат жана алардын алтайлык уруулардын тобу менен жакындыгы бар. Дөөлөс уруусунун курамына кирген уруктар «ай тамга» жана «кош тамга» деген эки топко ажырашат. «[[Ай тамга, дөөлөс уруктар тобу|Ай тамганы]]» шалендер, дукун, буйга, Додоң толуман ([[чулум кашка]]), ак эчки, жана башка, ал эми «кош тамга» тобун шарон, керей, мүркүт, меркит, бөлтүрүк, качканак атанган уруктар түзөт. Көрүнүп тургандай, өткөн тарыхый мезгилдерде  дөөлөс башка уруу топтору менен аралашып турушкан. Мисалы, керей (кереит), меркит, мүркүт (бүркүт) сыяктуу уруктар орто кылымдарда Борбордук Азиядагы саясий аренада белгилүү орундарды ээлешкен түрк-моңгол тилдүү көчмөн этностордун аты менен аталып, алардын өз ара этностук катышы болгонун далилдеп турат. Дөөлөстөрдүн басымдуу көпчүлүгү Түштүк Кыргызстандагы Араван, Кадамжай, Ноокат райондоруна караштуу аймактарда турушат. Ал эми бул уруунун майда топтору Нарын, Ысык-Көл, Чүй облусунда жана Кытай менен Өзбекстандагы кыргыздар арасынан да жолугат.

== Колдонулган адабияттар ==
* “Кыргызстан”. Улуттук энциклопедия: 3-том. Башкы ред. Асанов Ү. А., Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2011. ISBN 978–9967–14–074–5


{{Калып:Кыргыз уруулары}}
[[Категория:Этнография]]</text>
      <sha1>pj7yivvvbnsnp49zs7b0u51ix0pqqby</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кашкадарыя облусу</title>
    <ns>0</ns>
    <id>43272</id>
    <revision>
      <id>644360</id>
      <parentid>572299</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T05:20:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>644360</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10725" sha1="emxjcjp7oi6b1odb2zy1yopitpglxwt" xml:space="preserve">{{Административдик бирдик 
 |Түс1                             = {{түс|Өзбекистан}}
 |Кыргызча аталышы                  = Кашкадарыя облусу
 |Расмий аталышы                   =  {{lang-uz|Қашқадарё вилояти, Qashqadaryo viloyati}}
 |Герб                             = 
 |Желек                            = 
 |Гербдин көлөмү                   = 
 |Желектин көлөмү                  = 
 |гербдин чечмелениши              = 
 |Желектин чечмелениши             = 
 |Өлкө                             = 
  |lat_dir = N |lat_deg = 38 |lat_min = 50 |lat_sec = 
  |lon_dir = E |lon_deg = 66 |lon_min = 5 |lon_sec = 
  |region     = 
  |type       = 
  |деңгээл    = 
  |CoordScale =  
 |Гимн                             = 
 |Статус                           = [[Вилояты Узбекистана|область]]
 |Курамына кирет                   = 13 район
 |Курамына алат                    = 
 |Борбору                          = [[Каршы]]
 |Чоң шаар                         = 
 |Ири шаарлары                     =  • [[Шахрисабз]]&lt;br /&gt;• [[Китаб (Кашкадарыя облусу)|Китаб]]&lt;br /&gt;• [[Касан]]&lt;br /&gt;• [[Мубарек (Кашкадарыя облусу)|Мубарак]]&lt;br /&gt;• [[Яккабаг]]&lt;br /&gt;• [[Гузар (Кашкадарыя облусу)|Гузар]]
 |Негизделиши                      = 
 |Жоюлушу                          = 
 |Башчысы                            = {{nobr|Рузиев Зафар Шаропович}}
  |Башчысынын аталышы                         = Облус акими
 |Башчы2                           =  
  |аталышы2                        = 
 |ВВП                              = 3731,9 млрд. сом
  |Год ВВП                         = 2009
  |Место по ВВП                    = 3
  |ВВП на душу населения           = 
  |Место по ВВП на душу населения  = 
 |Тили                             = [[өзбек тили]]
 |Тилдери                          = 
 |Калкы                            = 2 722 900
  |Перепис жылы                    = 2011
  |Процент                         = 
  |Оруну                           = 3
  |Жыштыгы                         = 95,88
  |Оруну                           = 10
  |улуттук курамы                  = 
  |Конфессиональный состав         = 
 |Аянты                            = 28 400 
  |Процент                         = 
  |Аянт боюнча орду                           = 6
 |Максималдык бийиктиги            = 
 |Орточо бийиктиги                 = 
 |Минималдык бийиктиги             = 
 |Кеңдиги                          = 
 |Узактыгы                         = 
 |Карта                            = UZ-Qashqadaryo.PNG
 |Картанын көлөмү                  = 
 |Адм. бирдиктин картасы           = 
  |Адм. б-тин картасынын көлөмү    = 
 |Убакыт аралыгы                     = [[UTC+5]]
 |Аббревиатурасы                   = UZ-QA
 |ISO                              = UZ-QA
 |FIPS                             = 
 |Телефон коду                     = 
 |Почталык индекстери              = 
 |Интернет-домен                   = 
 |Автоунаа номурунун коду    = 18 (эски үлгүсү 1998—2008),&lt;br /&gt; 70 - 74 (жаңы үлгүсү 2008)
 |Сайты                             =  http://www.qashqadaryo.uz
 |Commonsтогу түрмөк               = 
 |Эскертүү                         = 
}}
'''Кашкадарыя''', '''Кашка-Дарыя облусу''' ([[Өзбекистан вилаеттери|вилоя́т]], {{lang-uz|Қашқадарё вилояти, Qashqadaryo viloyati}}) — [[Өзбекистан Республикасы]]нын административдик бирдиги. Административдик борбору — [[Каршы|Каршы шаары]].

1964-жылы 7-февралда уюшулган. Республиканын Түштүк бөлүгүндө жайгашкан. Аянты 28,4 миң км2. Калкы 2,2 млн (2006).

Административдик-аймактык жактан 14 районго бөлүнөт. Кашка-Дарыя вилаети Памир-Алай тоо системасынын батышында, Кашка-Дарыянын алабында, деңиз деңгээлинен 2938 м бийиктикте жайгашкан. Аймагынын көпчүлүк бөлүгүн Карши, Нишан талаалары жана Сандык кумдуу чөлү ээлейт. Түндүк-чыгыш жана түштүк-чыгышында Заравшан, Ысар кырка тоолорунун тармактары жатат. Климаты кескин континенттик, кургак. Январдын Орточо температурасы –0°С,-июлдуку 31,5ПС. Жылдык жаан-чыны 200–250 мм, тоо этектеринде жана тоолордо 500 ммге чейин. Башкы дарыясы – Кашка-Дарыя, анын куймалары: Ак-Суу, Кызыл-Дарыя. Областын Түштүк бөлүгү кумдуу, такыр, шор жерлер кездешет. Тоолоруна бийиктик алкактуулук мүнөздүү. Кыртышы боз, күрөң жана тоошалбаа топурактуу. Чөлү өсүмдүктөргө жарды (негизинен эфемер, шыбак). Кашка-Дарыянын өрөөнүндө тал, терек, тоолорунда бадал, арча өсөт. Тоонун төмөнкү капталдары жайыт катары пайдаланылат. Калкынын негизин өзбектер (85%) түзүп, ошондой эле тажик, орус, татар, түркмөн жана башка улут өкүлдөрү да жашайт. Орточо жыштыгы 1 км&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;ге 71 киши. Айыл калкы 73%. Шаарлары: Карши, Шахрисабз [бул шаарда Амир Тимур (Темирлан) туулган], Китаб, Касан, Мубарек, Яккабог, Гузар, Камаши.
Өнөр жай негизинен курулуш материалдарын (темир-бетон конструкциялары, кыш, акиташ жана башка), тамак-аш (эт, сүт, нан, ун комбинаттары, консерва, шарап, май жана башка) өндүрүүгө адистешкен. Ошондой эле жеңил өнөр жай (пахта тазалоочу завод, тигүү жана башка) да иштейт. Газ да өндүрүлөт. Көркөм кол өнөрчүлүк (топуга сайма саюу, килем токуу жана башка) жана жибекчилик өнүккөн. 1960-жылдан Мубарек газ-нефть кени өндүрүлө баштаган. Мубаректен өндүрүлгөн газ Ташкент – Бишкек – Алматы газ кууруна кошулат. Кашка-Дарыя вилаетинин айыл чарбасында дыйканчылык менен мал багуу (анын ичинде каракүл кою) өнүккөн. Ири өнөр жай ишканалары: «Мубарекнефтгаз» жана «Шуртаннефтгаз» ААК. Темир жолунун узундугу 350 км, автомобилдики 30 миң кмдей. Облустун аймагында Кызыл-Суу жана Мираки коруктары уюшулган. 

== Административдик бөлүнүшү ==
[[Файл:Qashqadaryo districts.png|thumb|upright=2|Кашкадарыя облусунун административдик бөлүнүшү.]]
Облус 12 административдик районго(туман) бөлүнөт:
* [[Гузар району]] (3) — [[Гузар (Кашкадарыя облусу)|Гузар]]
* [[Дехканабад району]] (2) — Карашина кыштагы
* [[Камашы району]] (4) —  Камашы
* [[Каршы району]] (5) —  [[Бешкент]]
* [[Касан району]] (6) —  Касан
* [[Касби району]] (7) — Муглан
* [[Китаб району]] (8) —  Китаб
* [[Миришкор району]] (9) — Янги Миришкор
* [[Мубарак району]] (10) — Мубарек
* [[Нишан району]] (11) — [[Янги-Нишан]]
* [[Чиракчы району]] (1) — Чиракчи
* [[Шахрисабз району]] (12) — Шахрисабз
* [[Яккабаг району]] (13) — Яккабаг

== Колдонулган адабияттар ==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 4-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2012. 832 бет, илл. ISBN 978 9967-14-104-9

== Булактар ==
* [http://www.gov.uz/ru/section.scm?sectionId=363&amp;contentId=419 Хокимият Кашкадарьинской области] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070606232252/http://www.gov.uz/ru/section.scm?sectionId=363&amp;contentId=419 |date=2007-06-06 }}
* [http://www.qashqadaryo.uz Официальный сайт администрации (хокимията) Кашкадарьинского вилоята, информация об организациях, регионах вилоята, статистические данные,…] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190213005611/http://qashqadaryo.uz/ |date=2019-02-13 }}
* [http://www.avtonomer.net/content/view/69/45/ Государственные номерные знаки Кашкадарьинской области СССР] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120303171147/http://www.avtonomer.net/content/view/69/45/ |date=2012-03-03 }}

{{Өзбекстан областтары}}
[[категория:Өзбекстан областтары]]</text>
      <sha1>emxjcjp7oi6b1odb2zy1yopitpglxwt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Калып:Стадион</title>
    <ns>10</ns>
    <id>44807</id>
    <revision>
      <id>644276</id>
      <parentid>570252</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T12:59:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <origin>644276</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3432" sha1="lqvauez0s5lqruuro4ret5gi0wij4lh" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{| class=&quot;infobox&quot;
|+ style=&quot;font-size: larger; background-color:#800000; color:white;&quot; | '''{{{аталышы}}}''' 
|-
|colspan=&quot;2&quot; align=&quot;center&quot;|{{#if:{{{сүрөт|}}}|{{{сүрөт}}}}}
|-
{{#if: {{{толук аталышы|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}} |
{{!}}-
{{!}} '''Толук аталышы'''
{{!}} {{{толук аталышы}}}
}}
|-
{{#if: {{{мурунку аталыштары|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}} |
{{!}}-
{{!}} '''Мурунку аталыштары'''
{{!}} {{{мурунку аталыштары}}}
}}
|-
{{#if: {{{расмий аталышы|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}} |
{{!}}-
{{!}} '''Расмий аталышы'''
{{!}} {{{расмий аталышы}}}
}}
|-
{{#if: {{{бейрасмий аталышы|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}} |
{{!}}-
{{!}} '''Бейрасмий аталышы'''
{{!}} {{{бейрасмий аталышы}}}
}}
|-
! style=&quot;background: #800000; text-align: center; color:white;&quot; colspan=&quot;2&quot; | Жалпы маалымат
|-
{{#if: {{{жайгашуусу|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}} |
{{!}}-
{{!}} '''Жайгашкан жери'''
{{!}} {{{жайгашуусу}}}
}}
|-
{{#if: {{{координаттары|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}} |
{{!}}-
{{!}} '''Координаттары'''
{{!}} {{{координаттары}}}
}}
|-
{{#if:{{{башталган|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}}|
{{!}}'''Башталган жылы'''
{{!}}{{{башталган}}}
{{!}}-
}}
|-
{{#if:{{{курулган|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}}|
{{!}}'''Курулган жылы'''
{{!}}{{{курулган}}}
{{!}}-
}}
|-
{{#if:{{{кайра курулган|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}}|
{{!}}'''Кайра курулган жылы'''
{{!}}{{{кайра курулган}}}
{{!}}-
}}
|-
{{#if:{{{ачылган|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}}|
{{!}}'''Ачылган жылы'''
{{!}}{{{ачылган}}}
{{!}}-
}}
|-
{{#if:{{{жабылган|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}}|
{{!}}'''Жабылган жылы'''
{{!}}{{{жабылган}}}
{{!}}-
}}
|-
{{#if:{{{кыйраган|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}}|
{{!}}'''Кыйраган жылы'''
{{!}}{{{кыйраган}}}
{{!}}-
}}
|-
{{#if: {{{баасы|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}} |
{{!}}-
{{!}} '''Курулуш баасы'''
{{!}} {{{баасы}}}
}}
|-
{{#if: {{{архитектору|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}} |
{{!}}-
{{!}} '''Архитектору'''
{{!}} {{{архитектору}}}
}}
|-
{{#if: {{{ээси|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}} |
{{!}}-
{{!}} '''Ээси'''
{{!}} {{{ээси}}}
}}
|-
{{#if: {{{команда|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}} |
{{!}}-
{{!}} '''Үй командасы'''
{{!}} {{{команда}}}
}}
|-

! style=&quot;background: #800000; text-align: center; color:white;&quot; colspan=&quot;2&quot; | Сыйымдуулугу
|-
{{#if: {{{орундар|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}} |
{{!}}-
{{!}} '''Орундар саны'''
{{!}} {{{орундар}}}
}}
|-
! style=&quot;background: #800000; text-align: center; color:white;&quot; colspan=&quot;2&quot; | Техникалык маалымат
|-
{{#if: {{{габариттери|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}} |
{{!}}-
{{!}} '''Өлчөмдөрү'''
{{!}} {{{габариттери}}}
}}
|-
{{#if:{{{жабуусу|&lt;noinclude&gt;-&lt;/noinclude&gt;}}}|
{{!}}'''Жабуусу'''
{{!}}{{{жабуусу}}}

{{!}}- style=&quot;background-color:#800000; color:black; text-align:center&quot;
{{!}}colspan=&quot;2&quot; {{!}} 
{{!}}-
}}
|}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;
{{Документация}}

&lt;noinclude&gt;
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>lqvauez0s5lqruuro4ret5gi0wij4lh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Арстанбек Буйлаш уулу</title>
    <ns>0</ns>
    <id>45487</id>
    <revision>
      <id>644313</id>
      <parentid>642111</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:03:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644313</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8665" sha1="85a7ambme8k6vb2vnk8tthblkthnr84" xml:space="preserve">{{mergeto|Арстанбек Бойлош уулу}}
'''Арстанбек Буйлаш уулу''' 

== Жалпы маалымат ==
1824-жылы [[Ысык-Көл облусу|Эки Нарын ортосунда Ийри Сууда төрөлгөн.]] 1878-жылы [[Нарын облусу|Ысык-Колдун тескейи Чычканда каза болуп, сөөгү жуунудагы Таш-Кыя бейитине коюлган.]] 
Ойчул, философ, виртуоз комузчу, төкмө акын. «Замана» агымынын эң ири адамдарынын бири. Эл ага «булбул» аттуу атак берген. 
Ал бугу уруусунун тынымсейит уругунан болот. Атасы Буйлаш бийдин токолу Төрөкандан төрөлүп, кой-козу кайтарып өсөт. Ушундан улам анын чыгармаларында турмуш-тиричилик жагдайлары жөнөкөй адамдардын көз-карашынан чагылдырылган. 
== Басып өткөн жолу ==
Арстанбек ырчы катары 16га чыкканда элге тааныла баштаган. Ал Фергана тарапта бир жылга жакын убакыт жүрүп, Наманган жана Анжиянды аралап, көптөгөн ырчы, комузчулар менен беттешип, акындык өнөрүнүн артыкчылыгын даңазалап, туулган жерине чоң ырчы атыгып кайткан. Акындын чыгармаларын жыйноо маселесине 1920-жылы көңүл бурулуп, 1922-жылы Каюм Мифтаков Каракол жана Нарын уездинен жыйнап келип, ИАнын Колжазмалар фондуна өткөргөн, азыр да сакталып турат. 
== Чыгармачылыгы ==
Арстанбектин чыгармачылыгында олуттуу теманы заман ырлары түзгөн. Чыгармаларынын чордону деп эсептелген «Тар заман» да үзүндү түрүндө колго тийген, көптөгөн, санат термелери белгисиз бойдон калган. «Тар заман» акындын турмуштук, социалдык жана коомдук көз карашынын натыйжасы болуп саналат. Айтылган чыгарма бир учурда эмес, болжол менен 1852-1870-жылдары түзүлүп, калыптанган. 
«Тар замандын» өзүнө таандык обону, комуз күүсү, аткаруу манерасы, кайрык-кайталоолору бар. Бирок форма жагынан дидактикалык чыгармага окшоп турганы менен өз алдынча жанрдык өзгөчөлүккө ээ. Бекеринен «кара ыр» аталып жүрбөсө керек. Санат, терменин чегинде калбастан, мазмуну, камтыган объекти кеңири, замана заңы, калктын келечеги сыяктуу коомдук, социалдык маселелерди козгоп, терең ой жүгүртүшү менен айырмаланат. 
Арстанбектин чыгармачылыгынын күрдөөлдүү, көркөм өнөрдүн эң бийиктикке көтөрүлгөн учурун падыша өкмөтүнүн бийлиги кыргыз жергесине орногон мезгилде жараткан чыгармалары түзөт. Алсак, «Тар заман» - акындын турмуштук жана социалдык көз-карашынын жыйындысы, автордун өз позициясы. Арстанбектин чыгармачылык мүмкүнчүлүгү зор, мазмун-жанрдык жагынан ар тармактуу. Ал арман, кошок, терме, санат, керээз сыяктуу ар кыл тармактагы ырларды, поэмалардын автору болгон. 

Арстанбек айтыш өнөрүнүн да ири устаты болгон. Чыгармачылык багыты боюнча нускоочу ырчылардын катарына кирет. &quot;Кожожаш,&quot; «Төштүк», &quot;Бердикожо жалгызым&quot;, «Чоро» («Шоро»), «Беш казак» окшогон эпос-поэмаларды, «Көкөтөйдүн ашын» чебердик менен аткарчу деп айтышчу экен. Бирок, анын аткаруусундагы эпикалык чыгармалардын бири да бизге жеткен эмес. Ал 500гө жакын күү чертип, анын 200гө дейреси өзүнүн төл чыгармасы болгон деген кеп бар. 
«Арстанбектин арман күү», «Кербез», «Солтон сары», «Кет бука», «Ат чубатар ботой» аттуу залкар күүлөрү чоң комузчулардын репертуранынан орун алган. Көптөгөн кыргыз жана казак ырчы, ошондой эле комузчулары менен беттешип жеңип чыккан. Кыргыз маданиятынын тарыхындагы Арстанбектин мурасы зор из калтырган. Ал чыгармачылыгы менен замандаш жана кийинки (XIX кылымдын аягы - 20-кылымдын башталышы) кыргыз айтыш акындарына жана күүчүлөрүнө зор таасир калтырган. 
Анын улуулугу - өз мезгилинин курч маселелерин козгоп, элдин тагдырын, келечек турмушун, коомдун социалдык абалы жөнүндө терең ой жүгүртүүсүндө болгон. Тилекке каршы, залкар адамдын чыгармачылыгы эскичил ырчы катары сындалып, изилдөө алкагынан четке кагылып, чыгармалары жыйналбай, акын туура баасын албай келди. Залкар ырчынын мурасына кайрылуу 1990-жылы гана колго алына баштаган.

== Колдонулган адабият ==
* [[Урстанбеков, Бейше|Урстанбеков Б.]], Чороев Т.К. Кыргыз тарыхы: Кыскача энциклопедиялык сөздүк. Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын Башкы редакциясы, 1990. -- Б. 17. &lt;br&gt;

* [[Тынчтыкбек Чоротегин|Чоротегин Т.К.]], [[Молдокасымов, Кыяс Сатар уулу|Молдокасымов К.С.]] Кыргыздардын жана Кыргызстандын кыскача тарыхы: (Байыркы замандан тартып бүгүнкү күнгө чейин): Тарыхты окуп үйрөнүүчүлөр үчүн. – Бишкек, 2000. – ISBN 9967-00-001-5. – Б.104. &lt;br&gt;

== Интернеттеги шилтемелер ==
* https://stepen.vak.kg/disser/kaulbekova-rakiya-abdrasulovna/{{Жеткиликсиз шилтеме|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} &lt;br&gt;
* http://kyrgyzinfo.ru/yrlar/arstanbek-bujlash-uulu.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140914194227/http://kyrgyzinfo.ru/yrlar/arstanbek-bujlash-uulu.html |date=2014-09-14 }} &lt;br&gt;

* [http://tyup.net/page/arstanbek-bujlash-uulu http://tyup.net/publ/biografialar/arstanbek_bujlash_uulu/21-1-0-1145]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} &lt;br&gt;


[[Категория:Инсандар]]
[[Категория:Ысык-Көл облусу]]
[[Категория:Нарын облусу]]
[[Категория:Нарын районунда төрөлгөндөр]]
[[Категория:Кыргыз адабияты]]
[[Категория:Кыргыз таануу]]
[[Категория:Кыргыз тарыхы]]
[[Категория:Заманачылар]]
[[Категория:Кыргызстан]]
[[Категория:Акындар]]
[[Категория:Кыргыз музыкасы]]
[[Категория:XIX кылым]]</text>
      <sha1>85a7ambme8k6vb2vnk8tthblkthnr84</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644314</id>
      <parentid>644313</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:05:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644314</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8612" sha1="kprynh469nlx9z7k9mbitkqs4qg76eq" xml:space="preserve">'''Арстанбек Буйлаш уулу''' 

== Жалпы маалымат ==
1824-жылы [[Ысык-Көл облусу|Эки Нарын ортосунда Ийри Сууда төрөлгөн.]] 1878-жылы [[Нарын облусу|Ысык-Колдун тескейи Чычканда каза болуп, сөөгү жуунудагы Таш-Кыя бейитине коюлган.]] 
Ойчул, философ, виртуоз комузчу, төкмө акын. «Замана» агымынын эң ири адамдарынын бири. Эл ага «булбул» аттуу атак берген. 
Ал бугу уруусунун тынымсейит уругунан болот. Атасы Буйлаш бийдин токолу Төрөкандан төрөлүп, кой-козу кайтарып өсөт. Ушундан улам анын чыгармаларында турмуш-тиричилик жагдайлары жөнөкөй адамдардын көз-карашынан чагылдырылган. 
== Басып өткөн жолу ==
Арстанбек ырчы катары 16га чыкканда элге тааныла баштаган. Ал Фергана тарапта бир жылга жакын убакыт жүрүп, Наманган жана Анжиянды аралап, көптөгөн ырчы, комузчулар менен беттешип, акындык өнөрүнүн артыкчылыгын даңазалап, туулган жерине чоң ырчы атыгып кайткан. Акындын чыгармаларын жыйноо маселесине 1920-жылы көңүл бурулуп, 1922-жылы Каюм Мифтаков Каракол жана Нарын уездинен жыйнап келип, ИАнын Колжазмалар фондуна өткөргөн, азыр да сакталып турат. 
== Чыгармачылыгы ==
Арстанбектин чыгармачылыгында олуттуу теманы заман ырлары түзгөн. Чыгармаларынын чордону деп эсептелген «Тар заман» да үзүндү түрүндө колго тийген, көптөгөн, санат термелери белгисиз бойдон калган. «Тар заман» акындын турмуштук, социалдык жана коомдук көз карашынын натыйжасы болуп саналат. Айтылган чыгарма бир учурда эмес, болжол менен 1852-1870-жылдары түзүлүп, калыптанган. 
«Тар замандын» өзүнө таандык обону, комуз күүсү, аткаруу манерасы, кайрык-кайталоолору бар. Бирок форма жагынан дидактикалык чыгармага окшоп турганы менен өз алдынча жанрдык өзгөчөлүккө ээ. Бекеринен «кара ыр» аталып жүрбөсө керек. Санат, терменин чегинде калбастан, мазмуну, камтыган объекти кеңири, замана заңы, калктын келечеги сыяктуу коомдук, социалдык маселелерди козгоп, терең ой жүгүртүшү менен айырмаланат. 
Арстанбектин чыгармачылыгынын күрдөөлдүү, көркөм өнөрдүн эң бийиктикке көтөрүлгөн учурун падыша өкмөтүнүн бийлиги кыргыз жергесине орногон мезгилде жараткан чыгармалары түзөт. Алсак, «Тар заман» - акындын турмуштук жана социалдык көз-карашынын жыйындысы, автордун өз позициясы. Арстанбектин чыгармачылык мүмкүнчүлүгү зор, мазмун-жанрдык жагынан ар тармактуу. Ал арман, кошок, терме, санат, керээз сыяктуу ар кыл тармактагы ырларды, поэмалардын автору болгон. 

Арстанбек айтыш өнөрүнүн да ири устаты болгон. Чыгармачылык багыты боюнча нускоочу ырчылардын катарына кирет. &quot;Кожожаш,&quot; «Төштүк», &quot;Бердикожо жалгызым&quot;, «Чоро» («Шоро»), «Беш казак» окшогон эпос-поэмаларды, «Көкөтөйдүн ашын» чебердик менен аткарчу деп айтышчу экен. Бирок, анын аткаруусундагы эпикалык чыгармалардын бири да бизге жеткен эмес. Ал 500гө жакын күү чертип, анын 200гө дейреси өзүнүн төл чыгармасы болгон деген кеп бар. 
«Арстанбектин арман күү», «Кербез», «Солтон сары», «Кет бука», «Ат чубатар ботой» аттуу залкар күүлөрү чоң комузчулардын репертуранынан орун алган. Көптөгөн кыргыз жана казак ырчы, ошондой эле комузчулары менен беттешип жеңип чыккан. Кыргыз маданиятынын тарыхындагы Арстанбектин мурасы зор из калтырган. Ал чыгармачылыгы менен замандаш жана кийинки (XIX кылымдын аягы - 20-кылымдын башталышы) кыргыз айтыш акындарына жана күүчүлөрүнө зор таасир калтырган. 
Анын улуулугу - өз мезгилинин курч маселелерин козгоп, элдин тагдырын, келечек турмушун, коомдун социалдык абалы жөнүндө терең ой жүгүртүүсүндө болгон. Тилекке каршы, залкар адамдын чыгармачылыгы эскичил ырчы катары сындалып, изилдөө алкагынан четке кагылып, чыгармалары жыйналбай, акын туура баасын албай келди. Залкар ырчынын мурасына кайрылуу 1990-жылы гана колго алына баштаган.

== Колдонулган адабият ==
* [[Урстанбеков, Бейше|Урстанбеков Б.]], Чороев Т.К. Кыргыз тарыхы: Кыскача энциклопедиялык сөздүк. Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын Башкы редакциясы, 1990. -- Б. 17. &lt;br&gt;

* [[Тынчтыкбек Чоротегин|Чоротегин Т.К.]], [[Молдокасымов, Кыяс Сатар уулу|Молдокасымов К.С.]] Кыргыздардын жана Кыргызстандын кыскача тарыхы: (Байыркы замандан тартып бүгүнкү күнгө чейин): Тарыхты окуп үйрөнүүчүлөр үчүн. – Бишкек, 2000. – ISBN 9967-00-001-5. – Б.104. &lt;br&gt;

== Интернеттеги шилтемелер ==
* https://stepen.vak.kg/disser/kaulbekova-rakiya-abdrasulovna/{{Жеткиликсиз шилтеме|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} &lt;br&gt;
* http://kyrgyzinfo.ru/yrlar/arstanbek-bujlash-uulu.html {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140914194227/http://kyrgyzinfo.ru/yrlar/arstanbek-bujlash-uulu.html |date=2014-09-14 }} &lt;br&gt;

* [http://tyup.net/page/arstanbek-bujlash-uulu http://tyup.net/publ/biografialar/arstanbek_bujlash_uulu/21-1-0-1145]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} &lt;br&gt;


[[Категория:Инсандар]]
[[Категория:Ысык-Көл облусу]]
[[Категория:Нарын облусу]]
[[Категория:Нарын районунда төрөлгөндөр]]
[[Категория:Кыргыз адабияты]]
[[Категория:Кыргыз таануу]]
[[Категория:Кыргыз тарыхы]]
[[Категория:Заманачылар]]
[[Категория:Кыргызстан]]
[[Категория:Акындар]]
[[Категория:Кыргыз музыкасы]]
[[Категория:XIX кылым]]</text>
      <sha1>kprynh469nlx9z7k9mbitkqs4qg76eq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Латын жазуусу</title>
    <ns>0</ns>
    <id>47961</id>
    <revision>
      <id>644330</id>
      <parentid>618461</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:48:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644330</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1836" sha1="7l8eucgifd67uuuah3p5xgja3qnckja" xml:space="preserve">'''Латын жазуусу''' – [[Рим]] шаарынын кичинекей бир Лациум деген аймагында жашагандардын гана жазуусу катары колдонулган. Биздин заманга чейин 753-ж. негизделген. Латын тилинин негизинде 23 тамгадан турат. Латын жазуусунун өнүгүшү жана бирдиктүү алфавиттик система катары кеңири белгилүү болуп элге тарай башташы 16-кылымда кагаздын пайда болушу жана китеп басып чыгаруунун жолго коюлушу менен шартталган. латын жазуусунун алфавити орто кылымда улуттар аралык карым-катнаштын каражаты катары [[Европа]], [[Азия]], [[Африка]] континенттериндеги өлкөлөргө да тараган. Көп элдердин жазуусу ушул алфавиттин негизинде жаралып, латын жазуусу ал элдердин жазуусу үчүн үлгү катары пайдаланылат. Бүгүнкү күндө дүйнөнүн 90дон ашык өлкөсүндө латын жазуусу пайдаланылат (2010). 1927–41-ж. кыргыздар да латын алфавитин колдонгон.
== Колдонулган адабияттар ==
* “Кыргызстан”. Улуттук энциклопедия: 5-том. Башкы ред. Асанов Ү. А., Б.: «Кыргыз энциклопедиясы» башкы редакциясы, 2014. ISBN 978—9967—14-111-7
[[Категория:Тил илими]]

{{Интервикисиз}}</text>
      <sha1>7l8eucgifd67uuuah3p5xgja3qnckja</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бажы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>50987</id>
    <revision>
      <id>644316</id>
      <parentid>574760</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:11:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644316</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3013" sha1="qtrc5riemrmclj0ewiow1yr18qto0ot" xml:space="preserve">'''Бажы''' — өлкөнүн чек арасы аркылуу жүктү жана почта жөнөтмөлөрүн алып өтүүнү контролдоочу жана бажы салыктарын жана бажы жыйымдарын алуучу мамлекеттик [[мекеме]]. Бажы өзүнчө чегара пункттарында (порттордо), өлкөнүн ири борборлорунда жайгашат. Бажы өлкөнүн бажы мыйзамдарынын жана белгиленген бажы эрежелеринин аткарылышын ишке ашырат; импорттолуучу жана экспорттолуучу товарлардын эсебин алат; жүктөрдү убактылуу сактоого кабыл алат; тыштан келтирүүгө жана тышка чыгарылууга тыюу салынган жана чектелген буюмдарды алып коёт; контрабанда менен күрөш жүргүзөт; жүктөрдү карайт; үстөктөрдү (товарларды сактагандык, санитардык жана башка үчүн, ошондой эле белгиленген эрежелерди бузгандык үчүн штраф алынат, кээде жүк конфискацияланат), [[жыйым]] алат; бажы декларацияларын, эсептешүүлөрдү, товардын түрү тууралуу [[күбөлүк|күбөлүктү]], импорттук же экспорттук лицензияларды, санитардык жана ветеринардык күбөлүктөрдү көрсөтүү жана башка бажы эрежелеринин сакталышын контролдойт. Бажы жайгашкан жерге транспорттун токтотпоо; жээкке уруксатсыз токтотуу; керектүү документтерди көрсөтпөө, жүктү жашыруу жана башка эреже бузууга жатат.

Бажы жагынан жол-жоболоштуруу - соодагерлер тарабынан жүзөгө ашырылат иш-чаралардын комплекси (импорттоочулар, бажы органдарынын, бажы өкүлү, тастыкталган жана камсыздандыруу компаниялардын жана банктардын) чет импорттук мал.&lt;ref&gt;[http://fortunat.kiev.ua/services/broker/ Бажы брокердик кызмат.]&lt;/ref&gt;

== Жазуулар ==
&lt;references /&gt;
[[Категория:Терминдер жана түшүнүктөр]]
== Колдонулган адабияттар ==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 1-том. Башкы ред. Асанов Ү. А., Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2006. ISBN 9967—14— 046—1</text>
      <sha1>qtrc5riemrmclj0ewiow1yr18qto0ot</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бажы декларациясы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>50988</id>
    <revision>
      <id>644315</id>
      <parentid>574763</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:11:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644315</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="692" sha1="7yxm5mymove05mt0aeos4p9hqyohrqf" xml:space="preserve">'''Бажы декларациясы''' — чегарадан өткөндө бажы инспекциясына көрсөтүлүүчү баалуу буюмдарды же аталган аттарын, санын, баасын, таңгактын түрүн жана башка чагылдырган [[арыз]]. 

== Колдонулган адабияттар ==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 1-том. Башкы ред. Асанов Ү. А., Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2006. ISBN 9967—14— 046—1


[[Категория:Терминдер жана түшүнүктөр]]</text>
      <sha1>7yxm5mymove05mt0aeos4p9hqyohrqf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Географиялык ачылыштар</title>
    <ns>0</ns>
    <id>52419</id>
    <revision>
      <id>644335</id>
      <parentid>584362</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:59:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644335</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9834" sha1="myh147rixyklhm95df66uxb07n45qdl" xml:space="preserve">'''Географиялык ачылыштар''' — географиялык жаңы объектини же георг. законченемди табуу. Географиянын алгачкы калыптануу мезгилинде мурда (негизинен европалыктар үчүн) белгисиз аймак деп аталган географиялык объектилер, өлкөлөр, региондор басымдуулук кылган. Аймактык ачылуулар, жаңы аймактарды басып алуу, экономикалык жана аскердик эрегиштик, колониялык империянын пайда болушу Байыркы дүйнөнүн жана алгачкы о. кылымдын элдеринин географиялык кругозору кыйла кеңейишине түрткү болгон. Географиялык ачылыштар жер бетинин картасын (алгачкы адам тарткан сүрөттөн азыркы карталарга чейин) түзүүгө өбөлгө болгон. Жер шары жөнүндөгү жалпы географиялык түшүнүктүн калыптануу чеги Васко да Гаманын экспедициясынан жана Ф. Магеллан жана башкалардын дүйнөнү айланып чыккан саякаттарынан, 15кылымдын аягы -16-кылымдын башталышында географиялык улуу ачылыштардан кийин башталган. 18-к.-19-кылымдын башталышындагы эң ири экспедициялар (Ж. Куктун, Л. А. де Бугенвилдин дүйнөнү айланып чыккан саякаттары, Ж. Ф. Лаперузанын, Ж. Дюмон-Дюрвилдин жана башкалардын экспедициялары) атайын (соода, промыселдик, транспорттук, аскердик максатты гана аткарбастан), ошондой эле илимий из. иштерин да жүргүзүшкөн. Россияда 18-кылымдагы илимий ири саякат 2-Камчатка (Улуу Түндүк) экспедициясы болгон. Аймакты ачуунун белгилүү бир деңгээлдеги аналогу ошондой эле 20-кылымда деңиз жана океан тамандарын картага түшүрүүдөгү ачылуулар болгон. 20-кылымдын орто ченинде аймакты ачуу дээрлик аяктаган (кургактыктын жана Дүйнөлүк океандын таманынын айрым бөлүктөрүнөн башкасы); кургактыктын зор бөлүгүн текши топографиялык сүрөткө түшүрүүнүн натыйжасында ири масштабдуу топографиялык карталар түзүлгөн. Географиялык илимдерге таандык болгон законченемдерди ачыш алардын ар биринин изилдөө объектилерине байланыштуу, кыскасы География.

== Географиянын тарыхындагы өтө маанилүү аймактык ачылуулар (кашаанын ичинде экспедиция уюштурган өлкө жана экспедициясынын жетекчиси же катышуучулар) ==
[[Файл:A partida de Vasco da Gama para a Índia em 1497.jpg|thumb|[[Гама да Васко|Васко да Гама]].]]
Биздин заманга чейинки 6-к. Карфагенден Жерортолук деңиз, Батыш Африканы бойлоп, Атлантика океаны боюнча (Карфаген; Ганнон) саякат. Биздин заманга чейинки 4-к. Массалиядан [[Гибралтар кысыгы]] аркылуу Түндүк Атлантикага саякат (Грекия; Пифей). Биздин заманга чейинки 330—325. Иран тайпактоолору аркылуу О. Азияга жана Индияга жортуул (Македония; Александр. Биздин заманга чейинки 138-126. Кытайдан Тарим дарыясынын алабына жана Орто Азияга саякат (Кытай; Чжан Цянь). 10-к. Нормандардын Гренландияга жана Түндүк Америкага саякаттары (Норвегия; Бьярни Херюльфсон жана башка). 1271-95. Жерортолук деңиз, Кавказ, Памир аркылуу Чыгыш Кытайга саякат (Италия; Марко Поло). 1325-52. Батыш, Түндүк жана Чыгыш Африка, Арабия, Волгабою, О. Азия, Индия жана Кытайга саякат ([[Марокко]]; Ибн-Баттута). 1492-1503. Атлантика океанынан өтүп, Вест-Индия аралынан, Борбордук Американы (Америка материгин) ачуу ([[Испания]]; Х. Колумб). 1497-98. Африканы айланып, Европадан Индияга океан аркылуу 1-жолу жетүү (Португалия; [[Гама да Васко|Васко да Гама]]). 1498-1502. Түштүк Америкага саякат (Испания, Португалия; [[Веспуччи Америго|Америго Веспуччи]]). 1519-22. Жершарын 1-айланып чыгуу деңиз саякаты (Испания; [[Магеллан|Ф. Магеллан]], С. Элькано). 1733-43. Экинчи Камчаткалык (Улуу Түндүк) экспедиция. Бир нече ири (академиялык жана деңиздик) отряддардан турган (Россия). Акад. отряддар Түштүк, Батыш жана Чыгыш Сибирди (Г. Миллер, И. Гмелин), Камчатканы (1737-41-ж., С. Крашенинников) изилдеген; деңиздик отряддар Евразия материгинин түндүк жээктерин жана аларга жакын райондорду (Архангельскиден Колыма дарыясынын чатына чейин), Анадырь дарыясынын алабын изилдеп, картага түшүргөн (1734-42, С. Малыгин, Д. Овцын, В. Прончищев, Х. жана Д. Лаптевдер, С. Челюскин жана башка); 1741-ж., Түндүк Американын түндүк-батыш жээктерин жана Тынч океандын түндүгүндөгү бир катар аралдарды ачуу (В. Беринг, А. Чириков). 1768-79. Жершарын үч жолу айланып чыгуу деңиз саякаты, илимий-из-лөр, бир катар аралдарды, кысыктарды жана башка ачуу, картага түшүрүү (Улуу Британия; Ж. Кук). 1799-1804. Түштүк Американын түндүк бөлүгүн, Мексика тоолорун изилдөө (Германия, Франция; А. Гумбольдт, Э. Бонплан). 1849-56, 1858-64, 1866-73. Түштүк-Чыгыш Африканы (Замбези д-н, Улуу Африка көлдөрүн, Чыгыш Африканын жээктерин) жана башка изилдөө (Улуу Британия; Д. Ливингстон). 1870—85. Борбордук Азиялык төрт жолку экспедиция. Моңголия, Кытай, Тибетти, Таримдин алабын жана Жуңгариянын тоолорун, чөлдөрүн изилдөө, картага түшүрүү, жаратылышын, калкын мүнөздөө (Россия; Н. Пржевальский). 1893-96. Түндүк Муз океан боюнча экспедициялык кеменин 1-жолу калкып (дрейф) жүрүп, изилдөөлөрдү жүргүзүшү. Борбордук Арктиканын терең деңиз алабы экенин аныктоо (Норвегия; Ф. Нансен). 1909. Түндүк уюлга жетүү (АКШ; Р. Пири). 1911-12. Түштүк уюлга жетүү (1911: Норвегия, Р. Амундсен; 1911-12: Улуу Британия, Р. Скотт). 1950-70. Дүйнөлүк океанды эл-аралык илимий программа боюнча системалуу изилдөө (СССР, АКШ жана башка өлкөлөр). 1957-58. Эл-аралык географиялык жыл. Бирдиктүү илимий программа менен Арктика, Антарктида, дүйнөлүк океан жана башкаларды комплекстүү изилдөө, маанилүү географиялык ачылыштарды (СССР, АКШ жана башка өлкөлөр) жасоо. 1965-74. Антарктиданы эл-аралык экспедициялар тарабынан үзгүлтүксүз комплекстүү изилдөө. 

== Колдонулган адабияттар ==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 2-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2007. 808 бет, илл. ISBN 978 9967-14-055-4

[[Категория:Географиянын тарыхы‎]]</text>
      <sha1>myh147rixyklhm95df66uxb07n45qdl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Нарын облустук академиялык музыкалык драма театры</title>
    <ns>0</ns>
    <id>57002</id>
    <revision>
      <id>644337</id>
      <parentid>350607</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T19:23:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644337</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10859" sha1="l4y7ks7idlscezcmtsvxi4mlh46qk6u" xml:space="preserve">'''Нарын облустук академиялык [[Муратбек Рыскулов|М.Рыскулов]] атындагы музыкалуу-драма театры''' &lt;br /&gt;
== Кыскача тарыхы ==
1937-жылы Нарын шаарында район аралык колхоз-совхоз театры болуп ачылган. &lt;br /&gt;
Алгачкы режиссёру Д. Койчуманов болгон. 1939-жылы колхоз-совхоз театрынын базасында облусттук драма театры ачылган, режиссёр А. Көбөгөнөв.&lt;br /&gt; 
1949-жылы Ысык-Көл Облусттук театры менен кошулган, 1957-жылы кайрадан Тянь-Шань облусттук драма театры болуп уюшулуп, режиссёр М. Назаралиев келип иштеген мезгилден баштап орус жана дүйнөлүк классикага кайрылуу башталган.&lt;br /&gt;
1977-жылы СССРдин эл артисти [[Муратбек Рыскулов|М. Рыскуловдун]] ысмы берилген.&lt;br /&gt; 
1977-жылы 606 орундуу (анын 546 орундуу көрүү залы, 60 орундуу кичи залы) 2 залы бар жаңы имараты ишке берилген. Бир нече цех, музей жана башка иштейт.&lt;br /&gt;
2008-жылдан Нарын облусттук академиялык музыкалык драма театры статусуна ээ.&lt;br /&gt;

== Чыгармачылык жолу ==
Алгачкы спектаклдери: «Токтогул» (Ж. Бөкөнбаев), «Саринжи-Бөкөй» (К. Эшманбетов), «Күлүйпа» ([[Маликов, Кубанычбек Иманалиевич|К. Маликов]]), «Таш конок» (А. Пушкин) ж. б. Мындан сырткаары концерттик программаларды коюшкан.&lt;br /&gt;
Улуу Ата Мекендик согуш жылдарында коюлган спектаклдери: «Орус адамдары» (К. Симонов), «Курманбек», «Өч» ([[Касымалы Жантөшев|К. Жантөшев]]), «Жаңыл» (К. Маликов, [[Куттубаев, Аманкул|А. Куттубаев]]) жана башка. Театрда А. Айдаралиев, А. Темиров, [[Кыдыкеева, Бакен|Б. Кыдыкеева]],С. Андабеков, К. Карасартова, Ж. Сыдыкбекова, С. Сатыбалдиева, Ж. Самаков, М. Өмүрканова, С. Балкыбекова, С. Жумаев, С. Өмүралиев, Н. Турсунбаев, А. Жумабаев жана башка белгилүү артисттер эмгектенген.&lt;br /&gt; 
Театр 1948-жылы Каракол шаарына көчүрүлүп, кийин 1958-жылы кайрадан уюшулган. Бул учурда театрда А. Үрүстөмов, 3. Эсеналиева, [[Чечейбаева Сагыйпа|С. Чечейбаева]], Д. Сариев, [[Мамашева Гүлсүн|Г. Мамашева]], [[Досмамбетова, Канымгүл|К. Досмамбетова]],[[Жумакаева Тамара|Т. Жумакаева]], [[Тагаев, Калыйбек|К. Тагаев]] жана башка таланттуу ырчылар, обончулар иштешкен.&lt;br /&gt;
1962-жылы театр коллективин Ташкент театр институтун бүтүрүүчүлөрү менен жергиликтүү таланттар Кара-Кол, Жалал-Абад театрларынын артисттери түзгөн. Режиссёрлору: [[Назаралиев, Медербек|М. Назаралиев]], [[Кыдырназаров Асанбек|А. Кыдырназаров]], [[Ибраев, Бообек|Б. Ибраев]], Э. Токтогулов, Р. Кемпирбаев; композитор [[Шералиев Жумамүдүн|Ж. Шералиев]], сүрөтчүлөр С. Төбөев, А. Абдраев.&lt;br /&gt;
Р. Шүкүрбековдун «Жапалак Жатпасов», С. Кожониязовдун «Сүйбөгөнгө сүйкөнбө», К. Гольдонинин «Эки мырзанын малайы», В. Вишневскийдин «Оптимисттик трагедия», М. Каримдин «Ай тутулган түндө», Ж. Бөкөнбаевдин «Алтын кыз», Ж. Турусбековдун «Ажал ордуна», [[Шекспир|У. Шекспирдин]] «Отелло», Ч. Айтматовдун «Кызыл жолук жалжалым», [[Касымалы Жантөшев|К. Жантөшевдин]] «Курманбек», [[Бексултан Жакиев|Б. Жакиевдин]] «Миң кыял», [[Садыков, Жалил|Ж. Садыковдун]] «Жукеев-Пудовкин», Гафур Гуламдын «Ташбалта ашык», Н. Давлесовдун «Аста секин, колукту», [[Абдымомунов Токтоболот|Т. Абдумомуновдун]] «Ашырбай», «Атабектин кызы», У. Гажибековдун «Аршин мал алан», Н. Гоголдун «Текшерүүчү» жана башка пьесаларды ийгиликтүү коюшкан. Спектаклдер концерт менен коштолуп, бүт республикага гастролго чыгып турган.&lt;br /&gt;
1966- жана 1973-жылы Фрунзеде чыгармачылык отчёт менен гастролдо болушкан.&lt;br /&gt;
Труппада Кыргыз ССРинин эл артисти К. Медетбеков, [[Алиев, Бакирдин|Б. Алиев]], [[Алиман Жанкорозова|А. Жангорозова]], [[Андабеков, Сейитказы|С. Андабеков]], Кыргыз ССРинин эмгек сиңирген артисти - А. Куттубаев, С. Чечейбаева, С. Көмөчов, [[Жумакаева Тамара|Т. Жумакаева]] жана С. Сатыбалдиева, [[Сариев, Дүйшө|Д. Сариев]], Г. Абдрахманова, А. Бердибаев, К. Карасартова, артисттер А. Абдыласов, А. Дүйшеев, Э. Сатаров жана башка иштеген. &lt;br /&gt;
1977-жылдан театрдын башкы режиссёру Кыргыз ССРинин искусствого эмгек сиңирген ишмери Э. Токтогулов болгон. &lt;br /&gt;
1981-1990-жылдары театрда [[Сарлыкбеков, Алмазбек|А. Сарлыкбеков]] башкы режиссёр болуп иштеп, тоолук коллективдин аброюн алда канча жогору көтөргөн. Ал [[Чыңгыз Айтматов|Ч. Айтматовдун]] «Эрте жаздагы турналар», &quot;Кыямат&quot;, В. Шекспирдин «Отелло», «Король Лир», &quot;Макбет&quot;, Ф. Достоевскийдин «Кылмыш жана жаза», Ж Садыковдун «Жукеев-Пудовкинди эскерип» ж.б.у.с. чыгармаларды койгон. &lt;br /&gt;
Ушул жылдары театр &quot;Эрте жаздагы турналар&quot; спектакли менен Тбилиси шаарында Бүткүлсоюздук театр фестивалына катышып, ийгилик менен кайткан.&lt;br /&gt;
1987-жылы теңир тоолук театр СССРдин борбру Москва шаарына чыгармачылык отчет менен барып, чоң ийгилик менен кайтып келген. Натыйжада, 1988-жылы Кыргызстандын элеттик театрларынын ичинен биринчи жолу [[Медетбеков, Капар|Капар Медетбеков]] СССРдин эл артисти наамын алган.
Жаңы башкы режиссёр М. Сагынбаев 1990-жылы Т. Актановдун «Теңирим Манас», С. Раевдин «Күн кармаган бала», Ч. Айматовдун «Чыңгыз-хандын ак булутун» койгон. &lt;br /&gt;
2000-жылдары театрда коюлган спектаклдер: М. Байжиев, «Тил табышкандар»; К. Иманалиев, «Курманжан-датка», «Актриса»; [[Зарлыкова, Керез|К. Зарлыкова]], «Сибирь челноктору», «Сүйүү арманы»; Т. Актанов, «Айкөлдүн аманаты» жана башка. &lt;br /&gt;
Учурда театрда КРдин эл артисти Д. Баратбаева, КРдин эмгек сиңирген артисттери: Б. Өмүрова, А. Токтомушева, [[Кускаков, Акелең|А. Кускаков]], Б. Мамытова, [[Мендебаиров, Кенжекул|К. Мендебаиров]] жана башка үзүрлүү эмгектенүүдө. &lt;br /&gt;

== Обончу-композиторлор ==
[[Шералиев Жумамүдүн|Ж. Шералиевдин]] ырлары театрдын сахнасында жаралып, кыргыз улуттук музыкасынын сахнасын байытып, республикалык радионун алтын фондуна жазылган. Белгилүү обончулар, С. Түркмөнов, С. Мамбетбаев, М. Алмакунов, К. Досманбетова, К. Тагаев, [[Мааданбеков, Эсенбек|Э. Мааданбеков]], А. Кыязов, [[Күмөндөр Абылов|К. Абылов]] жана башка тарбияланышкан.

== Колдонулган адабияттар ==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 5-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. илл. ISBN 978 9967-14-111 -7
* И. Төкөлдөшов. Тоо гүлдөрү. Фрунзе, &quot;Кыргызстан&quot;, 1979.
* [[Жаныш Кулмамбетов|Ж. Кулмамбетов.]] Театр дүйнөсүндө. Фрунзе, &quot;Кыргызстан&quot;, 1987.

[[Категория:Маданият]]
[[Категория:Кыргыз театры]]
[[Категория:Кыргызстан]]
[[Категория:Нарын облусу]]
[[Категория:СССР]]
[[Категория:Тарых]]
[[Категория:Театр]]</text>
      <sha1>l4y7ks7idlscezcmtsvxi4mlh46qk6u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Наркул уулу Нурмолдо</title>
    <ns>0</ns>
    <id>57232</id>
    <revision>
      <id>644363</id>
      <parentid>487896</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T06:40:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Panpanchik</username>
        <id>39816</id>
      </contributor>
      <origin>644363</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3863" sha1="59y6hpvymq14k08ym011jg9i0w234ca" xml:space="preserve">'''Наркул уулу Нурмолдо''' (1838, азыркы [[Кош-Терек|Кош-Терек айылы]]) — төкмө акын, ойчул, агартуучу. Ата-теги хан ордолорунда, илим-билим борборлорунда, дин ислам изилдөөчүлөрүнүн арасында жашап өткөн аалым адамдар болгон. Атасы Наркул, ата-бабалары: Молдо Темир, Кара Кычкач, Молдо Кыргыз, Нурмуххаммат, Молдо Сайпидин, Абасхан, Чурчар, Аличур болгондугу айтылат. Н. 9 жашынан Кош-Терек кыштагында мечиттен сабатын ачкан. Окуткан молдо баланын өтө зээндүү жана идирек экенин байкаган, эки жылдан кийин Намангандагы Молдо кыргыз медресесине жиберип, медресеге талаба (студент) болуп кабыл алынат. Нурмолдо медреседе окуп жүргөндө эле ошол медресенин өзүнө сабак берип, мударистик кылат. Нурмолдо чыгармаларын кагазга түшүргөн жана төгүп ырдаган акын болгон. Совет доорундагы молдолордун, ислам илимпоздорунун артынан куугунтук жүргүзгөн мезгилде кол жазмалары жоголуп, мезгил каарынан чочулаган туугандары, урпактары атайылап жоготкон учурлары да.

СССР мезгилинде Нурмолдо жөнүндө атайлап каралашып, ар кайсыл жалаа жабышып, Жеңижок, Токтогул, дагы башкалар менен айтышканы гана эскерилип, ал да анын кемчил жагын көрсөтүү үчүн айтылчу. Эгемендүүлүк келгенден кийин «Замана», «Молдо кыргыз медресесиндеги ыр» (1997) аттуу чакан эки китеби жарык көргөн. «Замана» акын өзү жашоо кечирген заман туурасындагы ойчул ырларынан жана «Нурмолдо тууралуу» икаялар деген бөлүмдөрдөн турат. Экинчи китепте да өз доорундагы саясий-социалдык абалдарды чагылдырган «Замана» аттуу айрым ыры бар. Нурмолдонун бул ырдагы жана замандаш ырчыларды мүнөздөгөн чыгармаларындагы көз карашы Калыгул, Молдо Нияз, Молдо Кылыч жана башка акындардан айырмаланып, орустардын келишине карата оңчул мүнөздө экени даана көрүнөт. Нурмолдо тууралуу маалыматтарды К. Рыскулов топтогон. А. Какеевдин «Нурмолдонун философиясы», С. Байгазиевдин «Нурмолдо-XIX кылымдын тунгуч агартуучу-педагогу жана эне тилдин даанышман патриоту» (2005) деген эмгектери жарык көргөн.

==Булактар==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 5-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. илл. ISBN 978 9967-14-111 -7

[[Категория:Инсандар]]</text>
      <sha1>59y6hpvymq14k08ym011jg9i0w234ca</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644364</id>
      <parentid>644363</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T06:44:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Panpanchik</username>
        <id>39816</id>
      </contributor>
      <origin>644364</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3930" sha1="2lgpzq2ekvjzl116hmicpniwkz61z5n" xml:space="preserve">'''Наркул уулу Нурмолдо''' (1838, азыркы [[Кош-Терек|Кош-Терек айылы]]) — төкмө [[акын]], ойчул, агартуучу. Ата-теги хан ордолорунда, илим-билим борборлорунда, дин ислам изилдөөчүлөрүнүн арасында жашап өткөн аалым адамдар болгон. Атасы Наркул, ата-бабалары: Молдо Темир, Кара Кычкач, Молдо Кыргыз, Нурмуххаммат, Молдо Сайпидин, Абасхан, Чурчар, Аличур болгондугу айтылат. Н. 9 жашынан Кош-Терек кыштагында мечиттен сабатын ачкан. Окуткан молдо баланын өтө зээндүү жана идирек экенин байкаган, эки жылдан кийин Намангандагы [[Мулла Кыргыз медресеси|Молдо кыргыз медресесине]] жиберип, медресеге талаба (студент) болуп кабыл алынат. Нурмолдо медреседе окуп жүргөндө эле ошол медресенин өзүнө сабак берип, мударистик кылат. Нурмолдо чыгармаларын кагазга түшүргөн жана төгүп ырдаган акын болгон. Совет доорундагы молдолордун, ислам илимпоздорунун артынан куугунтук жүргүзгөн мезгилде кол жазмалары жоголуп, мезгил каарынан чочулаган туугандары, урпактары атайылап жоготкон учурлары да.

[[СССР]] мезгилинде Нурмолдо жөнүндө атайлап каралашып, ар кайсыл жалаа жабышып, Жеңижок, Токтогул, дагы башкалар менен айтышканы гана эскерилип, ал да анын кемчил жагын көрсөтүү үчүн айтылчу. Эгемендүүлүк келгенден кийин «Замана», «Молдо кыргыз медресесиндеги ыр» (1997) аттуу чакан эки китеби жарык көргөн. «Замана» акын өзү жашоо кечирген заман туурасындагы ойчул ырларынан жана «Нурмолдо тууралуу» икаялар деген бөлүмдөрдөн турат. Экинчи китепте да өз доорундагы саясий-социалдык абалдарды чагылдырган «Замана» аттуу айрым ыры бар. Нурмолдонун бул ырдагы жана замандаш ырчыларды мүнөздөгөн чыгармаларындагы көз карашы [[Калыгул]], [[Молдо Нияз]], [[Молдо Кылыч]] жана башка акындардан айырмаланып, орустардын келишине карата оңчул мүнөздө экени даана көрүнөт. Нурмолдо тууралуу маалыматтарды К. Рыскулов топтогон. А. Какеевдин «Нурмолдонун философиясы», С. Байгазиевдин «Нурмолдо-XIX кылымдын тунгуч агартуучу-педагогу жана эне тилдин даанышман патриоту» (2005) деген эмгектери жарык көргөн.

==Булактар==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 5-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. илл. ISBN 978 9967-14-111 -7

[[Категория:Инсандар]]</text>
      <sha1>2lgpzq2ekvjzl116hmicpniwkz61z5n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Паронимия</title>
    <ns>0</ns>
    <id>60019</id>
    <revision>
      <id>644318</id>
      <parentid>376328</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:16:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644318</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1222" sha1="8vujmi6qzxgunz4ir4mupyyhb7evkfa" xml:space="preserve">'''Паронимия''' (пара... жана грекче onyma – ат, ысым) – сөздөрдүн семантикалык маанилеринин ар түрдүүлүгүнө карабастан, алардын тыбыштык жагынан жакындыгы. «IIаронимия» терминин Аристотель киргизип, бул термин менен жасалма сөздөрдү атаган. Айрым учурда алардын маанилик жактан белгилүү бир катыштыгы бардыгы менен шартталат. Бир сөз түркүмүнө тиешелүү болгон бир унгулуу сөздөр жабык түрдөгү Паронимиялык катарды түзөт. 
[[Категория:Терминдер жана түшүнүктөр]]

== Дагы кара ==
* [[Паронимдер]]

==Колдонулган адабияттар==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 6-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. 816 бет, илл. ISBN 978 9967-14-117 -9</text>
      <sha1>8vujmi6qzxgunz4ir4mupyyhb7evkfa</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ченнинг Тейтум</title>
    <ns>0</ns>
    <id>76432</id>
    <revision>
      <id>644320</id>
      <parentid>452120</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:24:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644320</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8994" sha1="dbhfkuzqq5jmr8ckkz8kiytlenu8j7c" xml:space="preserve">{{Персона
 |ысымы                = Ченнинг Татум
 |нукура ысымы         = Ченнинг Мэттью Тейтум
 |сүрөт                = 
 |туурасы              = 
 |сүрөткө түшүндүрмө   = 
 |төрөлгөндөгү аты     = Ченнинг Мэттью Тейтум
 |ишмердүүлүк тармагы  = [[актер]]&lt;br/&gt;[[модель]]&lt;br/&gt;[[продюсер]]&lt;br/&gt;[[бийчи]]
 |туулган датасы       = 1980-жыл,26-апрель
 |туулган жери         = [[АКШ,Каллмен]] шаары, [[Алабама штаты]]
 |жарандыгы            = [[Америка Кошмо Штаттары]]
 |тасмалары            =  «Бир кадам алдыга», «Бир кадам алдыга-2: Көчөлөр», «Мачо менен ботан», «Супер Майк» жана башкалар
 |ырлары               =  
 |атасы                = [[Кей Тейтум]]
 |апасы                = Гленн Тейтум
 |күйөөсү              = 
 |жубайы               = [[Дженна Дуан]]
 |китептери            = 
 |сыйлыктары           =  
 |балдары              = Эверли Элизабет Мэйзелл Тейтум
 |уикиказына           = 
}}
'''Че́ннинг Мэ́ттью Те́йтум'''&lt;ref&gt;{{Рыбакин|статья=Tatum|445}}&lt;/ref&gt; ({{lang-en|Channing Matthew Tatum}}, &lt;small&gt;[[Международный фонетический алфавит|МФА]] (амер.)&lt;/small&gt; {{IPA|[ˈteɪtəm]}}; таралган аты '''Та́тум'''  [[26 апрель]] [[1980 год|1980]], {{iw|Каллмен (Алабама)|Каллмен||Cullman, Alabama}}, [[Алабама]], [[Америка Кошмо Штаттары|АКШ]]) — америкалык актёр, жана модель.

== Бала чагы ==
Атасы курулушта, апасы авиакомпанияда эмгектенген Ченнингдин генинде ирланд, француз, индейлердин каны бар. Балалыгы АКШнын Каллмэн шаарында өтүп, 6 жашында үй-бүлөсү менен айылга көчүп барышат. Окуудан тышкары америка футболу, жеңил атлетика, бейсбол менен алектенип, кунг-фу менен да машыгат. 1998-жылы Батыш Виржиниянын колледжинде окуусун улантуу бактысы буюрат. Бирок ал жакта көпкө кармалбай үйүнө кайтып келе берген. «''Атам менин жакшы окуп, бир кесиптин ээси болушумду каалачу. Бирок элестеткиле, мен эл бир күндө окуган сценарийди 5 күндө окуп бүтөм. Бала кезде мени такыр эле кем акылга чыгарып, аутист балдар менен чогуу окутушкан. Ал жакта күчтүү дарыларды иче берип «зомбиге» айланып баратканда гана токтотуп калгам''»,- деп балалыгын эскерет актёр.

== Стриптиз бийчи ==
Ченнинг 15 жашынан тартып түнкү клубдардын дайымкы кардарына айланган. Башында тартынып четте гана элди карап турса, кийинчерээк бий аянтынын «падышасына» айланып чыга келет. Келечек тууралуу ойлоону да каалабаган болочок актёр куруучу, дүкөндө сатуучу, ветеринардык клиникада жардамчы, анан да стриптиз бийчи болуп иштейт. Сымбаттуу, келбеттүү мырза, 18 жаш кырчын кез, ашып-ташкан энергия, кыздар... Мындай жашоо Тейтумду толук канааттандырчу. Анткен менен мындай жыргалчылык көпкө созулган эмес. ''«Бара-бара 10 жылдан кийинки жашоомду ойлоно баштадым. Денем шалбырап, айымдар стрингиме акча кыстарып жатканын элестетип коркуп кетчүмүн. Андыктан бул жумушумду таштоону чечтим''»,- дейт ал.

== Актердук карьерасы ==
Тейтумдун чыгармачылыктагы тушоосу Рикки Мартиндин «She Bangs» клибинен кесилген. Андан соң бат эле моделдик агенттиктерге чакырылып, Dolce &amp; Gabbana, Emporio Armani сыяктуу бир катар беделдүү бренддер менен иштешет, жарнамаларга тартылат. Биринчи жолу &quot;C.S.I.: Кылмыш орду – Майами&quot; сериалында эпизоддук ролду ойнойт.

Андан кийин эле «Бир кадам алдыга» тасмасындагы башкы ролу ага чоң атак алып келет. Бат эле жылдызы жанып чыга келген актёрго көз арткан, жеткиси келген айымдардын саны арбый берет.

== Жеке жашоосу ==
Тейтум сүйүү жаатында көпчүлүккө үлгү болчудай. «Бир кадам алдыга» тасмасындагы өнөктөшү Женна Дуан менен тасма аянтында табышты, сүйүштү, үйлөндү. Эки жашты ушул күнгө чейин ажырашты деп көп жолу жазып чыгышкан. Бирок анын баары катардагы ушак болуп чыгат. «''Женна экөөбүз тең бир көрүп сүйүштүк. Биз тасмада роль ойногон жокпуз, чыныгы сезимдерибизди көрсөттүк. Тасмадан кийин экөөбүз Лос-Анжелеске келип, ошону менен ажырашкан жокпуз''»,- дейт актёр сүйүүсү тууралуу. 

Ошентип, эки жаш 2009-жылы баш кошуп, 4 жылдан кийин кыздуу болушкан. Актёр абдан баласаак, «''кээде бир күн кызымды көрбөй калсам, кадимкидей чоңойгондой, бет түзүлүшү да өзгөрө түшкөндөй сезилет»'' дейт ал.

== Кызыктуу фактылар ==
* Ченнингдин»33andOut Productions» деген кино тартуучу компаниясы бар.
* Актёр Сергей Бодровдун «Монгол» тасмасында Чыңгызхандын ролун жаратмак, бирок анын ордуна Таданобу Асано алынган.
* 2001-жылы &quot;Tear Sheet&quot; журналынын версиясы боюнча &quot;Эң келишимдүү 50 адамдын&quot; катарына кирген.
* Жубайы Женна экөө 2011-жылы «10 жылдан кийин» тасмасында сүйүшкөндөрдүн ролун жаратышкан.

== Сыйлыктары ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Жылы
!Премиясы
!Номинациясы
!Тасмасы
!Жыйынтыгы
|-
| rowspan=&quot;4&quot; |2006
|Independent Spirit Awards
|Экинчи пландагы эн мыкты эркек ролу
| rowspan=&quot;2&quot; |Озундун ыйыктарынды кантип билсе болот?
(Как узнать своих святых?)
|Номинация
|-
|Sundance Film Festival
|Озгочо жюринин призи
|Жениш
|-
|Teen Choice Awards
|Осуу
| rowspan=&quot;2&quot; |Ал-эркек(Она-мужчина)
|Жениш
|-
|Teen Choice Awards
|Choice Liplock
|Номинация
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2007
|Independent Spirit Awards
|Choice Movie Actor:Drama
| rowspan=&quot;2&quot; |Бир кадам алдыга(Шаг вперед)
|Номинация
|-
|Teen Choice Awards
|Choice Movie:Dance
|Жениш
|-
| rowspan=&quot;3&quot; |2008
|Teen Choice Award
|Эн мыкты драма актеру
|Зордогон согуш
|Жениш
|-
|Teen Choice Award
|Choice Movie Drama
| rowspan=&quot;2&quot; |Бир кадам алдыга
|Жениш
|-
|Teen Choice Award
|Choice MySpacer
|Номинация
|-
|2009
|Teen Choice Award
|Choice Movie Actor:Drama
|Эрежесиз уруш
|Номинация
|-
| rowspan=&quot;2&quot; |2010
|MTV Movie Award
|Эн мыкты эркек ролу
|Кымбаттуу Джон
|Номинация
|-
|MTV Movie Award
|Best Ass Kicking Star
|Кобранын кол салуусу
|Номинация
|}</text>
      <sha1>dbhfkuzqq5jmr8ckkz8kiytlenu8j7c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Сарт калмактар</title>
    <ns>0</ns>
    <id>79503</id>
    <revision>
      <id>644345</id>
      <parentid>395526</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T20:06:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644345</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1428" sha1="9wbgmv5kq9f357333xhm02zy7pexcgo" xml:space="preserve">'''Сарт калмактар''' - кыргыздардын курамына жуурулушуу [[процесс|процесси]] аяктап бара жаткан [[Этнография|этнографиялык]] топ.
 
[[Моңгол тилдери|Монгол тилдеринин]] батыш бутагында сүйлөгөн сарт-калмактар 20-«. баш чендерине чейин тилдик, каада-салттагы айрым өзгөчөлүктөрүн сактап келишти. Лама динин тутунган кара калмактар же олөттордун басымдуу бөлүгү Чыгыш Түркстанда жашашары маалым. Сарт калмактар көл кылаасынын [[Бөрү-Баш, Ак-Суу району|Бөрүбаш]], [[Челпек (айыл)|Челпек]], [[Зындан, Ак-Суу району|Зындан]], [[Кара-Кыя|Каракыя]], [[Ак-Булак, Ак-Суу району|Акбулак]] айылдарында турушат.

== Колдонулган адабияттар ==
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Том 5. Пирс - Токкана. -656 б.
[[Категория:Этнография]]</text>
      <sha1>9wbgmv5kq9f357333xhm02zy7pexcgo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Электр-техника</title>
    <ns>0</ns>
    <id>86835</id>
    <revision>
      <id>644341</id>
      <parentid>512260</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T19:36:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644341</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4289" sha1="7dnfahf97sl0aw4blvihn2f55u358k5" xml:space="preserve">'''Электр-техника''' - илим менен техниканын электр энергиясын эл чарбасынын бардык тармактарында, аскер ишинде, үй тиричилигинде колдонууга мүмкүндүк берүүчү тармагы.
 
Электр-техниканын өсүшү, анын азыркы коомдун турмушунун бардык жагына сиңиши - энергияны өзгөртүү жана берүү, информацияны өзгөртүп түзүү жана жеткирүү маселелеринин Электр-техникалык каражаттардын жардамы менен жеңил чечилишинде. Электр-техника электр кубулуштарынын закондорун изилдеп, системага салат. Электр-техниканын пайда болушу 17- 18-кылымдагы электр-магнит кубулуштарынын ачылышына байланыштуу. Электр көрүнүштөрүнүн табиятын изилдеген алгачкы эмгектер М. В. Ломоносовго, Ш. О. Кулонго, Г. В. Рихманга ж. б. таандык.
 
Электр-техниканын калыптанышында үзгүлтүксүз токтун - Вольта мамычасынын (1800), андан кийин гальваникалык элементтердин жаралышы чечүүчү мааниге ээ. 19-кылымдын башында электр тогунун химиялык, жылуулук, жарык жана магнит кубулуштарын пайда кыларын В. В. .Петров, X. К. Эрстед, М. Фарадей, Ж. Генри, А. М. Ампер, Г. С. Ом, Д. Ф. Араго ж. б. изилдешкен. Электрдинамиканын негизи калыптанып, Ом закону, электр-магнит индукциясы ачылды. Электр-техниканын бул баскычы электр машиналарын (кыймылдаткыч жана генератор) пайда кылды. Өнөр жай өндүрүшүнүн, айыл чарбанын, транспорттун дүркүрөп өнүгүшү жана бир топ жаңы өнөр жай тармактарынын, илимий жана техникалык багыттардын түзүлүшү электр-машиналарынын кыймылдаткыч (Якоби, 1834- 38), генератор (Фарадей, 1831) катары колдонулушуна байланыштуу. Электр-машина генератору менен катар токтун химиялык булактары изилденди, коргошун аккумулятору (Г. Планте, 1859) ойлоп табылды. Ал эми электр тогунун химиялык аракетин изилдөө, электр энергиясын технологиялык максатта - электр тогун металлдардын беттерин каптоо үчүн жана алюминий, жез, [[цинк]] алууда колдонуу гальванотехниканын пайда болушуна түрткү болду.

Щетка ээси менен электр моторлору үчүн кызыгуу ишенимдүү оролуп жараткан жана кыймылдаткычтын көп кырдуу бетине каалаган кысуу күчү пастасы түзөт.&lt;ref&gt;[https://rusvolt.su/schetkoderzhateli Щетка ээлеринин өзгөчөлүктөрү жана мотору алардын ролу.]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=May 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== Жазуулар ==
&lt;references /&gt;

==Колдонулган адабияттар==
Кыргыз Совет Энциклопедиясы. Башкы редактор Б. О. Орузбаева. -Фрунзе: Кыргыз Совет Энциклопедиясынын башкы редакциясы, 1980. Т. 6. Тоо климаты - Яшма. -656 б.
[[Категория:Электротехника]]</text>
      <sha1>7dnfahf97sl0aw4blvihn2f55u358k5</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Карыптар (роман)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>96564</id>
    <revision>
      <id>644357</id>
      <parentid>495206</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T04:42:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>644357</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2815" sha1="osatxaynsfbvgh8okjg75fvon8khiax" xml:space="preserve">[[Файл:Ebcosette.jpg|thumb|upright|Байкуштар.]]
'''Карыптар''' ({{lang-fr|Les Misérables}}) –– [[Виктор Гюго|Виктор Югонун]] француз тилиндеги тарыхый романы&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://archive.triblive.com/lifestyles/theater-arts/victor-hugos-150-year-old-tragedy-continues-to-excite-on-stage-and-film-2/|title=Victor Hugo's 150-year-old tragedy continues to excite on stage and film|first=Alice|last=Carter|website=Triblive|date=24 December 2012|access-date=29 June 2020}}&lt;/ref&gt;. Биринчи жолу 1862-жылы басылып чыккан чыгарма 19-кылымдын чоң романдарынын бири болуп эсептелет. 

Англис тилдүү дүйнөдө роман, адатта, анын баштапкы французча аталышы менен айтылып келет (Les Misérables). 1815-жылдын башынан баяндалып, Парижде 1832-жылдагы июнь коогасында туу чокусуна жеткен роман бир нече каармандардын жашоосуна жана өз ара мамилелерине, өзгөчө мурда камалган Жан Валжандын баштан өткөргөн оор окуяларына жана анын куткаруу тажрыйбасына окурмандарды жетелейт.

Мыйзамдын жана ырайымдуулуктун табиятын изилдеген роман Франциянын тарыхын, Париждин архитектурасы менен урбанистикалык жасалгасын, саясатын, адеп-ахлак философиясын, монархияга каршы турушун, адилеттүүлүгүн, динин, романтикалык жана үй-бүлөлүк сүйүүнүн түрлөрү менен табиятын кылдат иликтеп чыгат. &quot;Карыптар&quot; сахна, телеберүү, мюзикл жана анын негизиндги тасма үчүн көптөгөн ылайыкташтыруулар аркылуу популярдуу болуп кеткен.

Окуучулар үчүн кыскартылган варианты кыргыз тилинде Оку басма үйдөн жарык көргөн&lt;ref&gt;{{Cite web |title=архив көчүрмөсү |url=https://okubasma.kg/kg/kitep/160555/ |accessdate=2024-10-20 |archivedate=2025-02-23 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20250223040712/https://okubasma.kg/kg/kitep/160555/ }}&lt;/ref&gt;.

== Сюжети ==

== Каармандары ==

== Булактар ==

[[Категория:Франция адабияты‎]]
[[Категория:Китептер]]
[[Категория:1862-жыл]]</text>
      <sha1>osatxaynsfbvgh8okjg75fvon8khiax</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кыргыз Республикасынын президенти</title>
    <ns>0</ns>
    <id>111006</id>
    <revision>
      <id>644306</id>
      <parentid>640558</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T15:35:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-13179-71</username>
        <id>46708</id>
      </contributor>
      <origin>644306</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17196" sha1="r6s0tz7hn6qu3ld18g7mt1zvqpqrjx2" xml:space="preserve">{{Мамлекеттик кызмат 
 |Кызматы               = 
 |Нукура аталышы        = {{lang-XX|}}
 |Өлкө                  = Кыргызстан
 |Эн белгиси = [[Файл:Flag of the President of Kyrgyzstan.svg | thumb | 220x124px | right]]
 |Эн белгисинин туурасы = 
 |Эн белгисинин баяндамасы = 
 |Учурдагы              = [[Жаныузак Садир уулу]]  
 |Дайындалганы          = [[28-январь]] [[2021|2021-жылдан]] 
 |Сүрөтү                =
 |Сүрөттүн туурасы      = 250px
 |Сүрөттүн баяндамасы   = 
 |Башчылык кылганы      = 
 |Башкаруу түрү         = 
 |Резиденциясы          =  №1 «Ала-Арча» мамлекеттик резиденциясы &lt;br&gt;[[Ак үй (Бишкек)|Ак үй]] 
 |Берилгени             = Түз шайлоо 
 |Кызматтын пайда болгону= {{start date|1990|10|27|df=yes}}
 |Дайындалган мөөнөтү   = 6 жыл
 |Майанасы              = 
 |Кызматтын биринчи орнотуулусу= 10-декабрь 21991-жыл
 |Кызматтын жоюлганы     = 
 |Кызматтын биринчи ыйгарылганы= [[Аскар Акаев]] 
 |Кызматтын акыркы ыйгарылганы           = 
 |Сайты                  = {{url|president.kg}} 
}}

'''Кыргыз Республикасынын президенти''' - [[мамлекет]] башчысы жана куралдуу күчтөрдүн башкы кол башчысы болуп саналат. Президент элдин жана мамлекеттик бийликтин биримдигин көрсөтүп турат. Президент [[Кыргыз Республикасы]]нын жарандары тарабынан 6 жылга шайланат. Бир эле адам эки жолу Президент болуп шайлана албайт. Кыргыз Республикасынын Президенти болуп 35 жаштан төмөн эмес жана 70 жаштан жогору эмес, [[кыргыз тили|мамлекеттик тилди]] билген жана республикада жалпысынан 15 жылдан кем эмес жашаган Кыргыз Республикасынын жараны шайлана алат.

==Ант берүү ==
{{Цитатанын башталышы}} 
Мен, (аты-жөнү), Кыргыз Республикасынын Президентинин кызматына киришип жатып, өз элимдин алдында жана Ала-Тоо ыйык Ата, мен ант Кыргыз Республикасынын Башмыйзамынын сыйлоого жана коргоого жана анын мыйзамдарын, Кыргыз Республикасынын мамлекеттик, урмат-сый эгемендигин жана көз карандысыздыгын коргоого жана урмат-сый менен Кыргыз Республикасынын бардык жарандарынын эркиндиги менен укуктарын камсыз кылуу жана талыкпай жогорку милдеттерин жүзөгө ашыруу үчүн Кыргыз Республикасынын президенти, бүткүл эл ишенип мага жүктөгөн! Кудай бизди коргой берсин!
{{Цитатанын аягы}} 
== Президенттин штандарты ==
[[Файл:Кыргыз Республикасынын президентинин штандарты.jpg|thumbnail|Кыргыз Республикасынын президентинин штандарты]]
Кыргыз Республикасынын Президентинин штандарты Кыргыз Республикасындагы Президенттик бийликтин айырма белгиси жана [[символ]]у болуп саналат. Кыргыз Республикасынын Президентинин штандарты Кыргыз Республикасынын Президенти кызматка киришкенде тапшырылат. Кыргыз Республикасынын Президентинин штандартынын түп нускасынын турган жери Кыргыз Республикасынын борбор шаары - Бишкек шаарында Кыргыз Республикасынын Президентинин [[резиденция]]сындагы кызматтык кабинет болуп саналат. Кыргыз Республикасынын Президентинин штандартынын дубликаты республиканын борбор шаарындагы Кыргыз Республикасынын Президентинин резиденциясынын үстүнө, Кыргыз Республикасынын Президенти аларда болгон убакта башка резиденциялардын үстүнө, Кыргыз Республикасынын Президентинин транспорт каражаттарына Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик желеги менен катар орнотулат; Мамлекет башчысынын катышуусу менен болгон салтанаттуу жана башка аземдерде Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик [[желек|желеги]] менен катар орнотулушу мүмкүн.

===Кыргыз Республикасынын Президентинин штандартынын баяндамасы===
Кыргыз Республикасынын Президентинин штандарты (желеги) кеңдиги 50 мм [[алтын]] тасма жана алтын [[чачык]]тар менен жээктелген кызыл түстөгү (Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик желегинин түсүндөгү) кездеме болуп саналат. Кездеменин кеңдиги анын узундугунун бештен үчүн түзөт. [[Геометрия]]лык борборунда алтын тегерек орун алып, анын диаметри желектин кеңдигинин бештен үчүн түзөт. Алтын тегеректин борборунда Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик гербинин стилдештирилген сүрөттөлүшү жайгаштырылат: алтын түстөгү айлананын борборунда жайгаштырылган канаттары жайылган ак шумкар жана арткы планда жайгаштырылган көл, Ала-Тоонун кыркалары жана алтын сымал түстөгү шоолалары бар чыгып келе жаткан күн. Айлананы тегерете алтын менен: &quot;Кыргыз Республикасынын Президенти&quot; деген жазуу жайгаштырылат. Жазуунун [[тамга|тамгаларынын]] өлчөмү алтын тегеректин диаметринин жетиден бирин түзөт. Штандарттын сабына мамлекеттик тилде Кыргыз Республикасынын Президентинин фамилиясы, ысымы жана атасынын аты менен анын шайлануу мөөнөтүн көрсөткөн дата чегип түшүрүлгөн күмүш тээк бекитилет. Штандарттын сабы найзанын учу түрүндөгү алтын түпөк менен бүтөт.

==Президенттин белгиси==
[[Файл:Кыргыз Республикасынын президентинин белгиси.jpg|thumbnail|Кыргыз Республикасынын президентинин белгиси]]
Кыргыз Республикасынын Президентинин белгиси Кыргыз Республикасындагы Президенттик бийликтин айырма белгиси жана символу болуп саналат. Кыргыз Республикасынын Президентинин белгиси Кыргыз Республикасынын Президенти кызматка киришкенде тапшырылат. Кыргыз Республикасынын Президентинин белгисинин турган [[Кыргызстан|жери]] Кыргыз Республикасынын борбор шаары - [[Бишкек шаары|Бишкек]] шаарындагы Кыргыз Республикасынын Президентинин резиденциясындагы кызматтык кабинет болуп саналат.

===Кыргыз Республикасынын Президентинин белгисинин баяндамасы===
Президенттик бийликтин символу - Кыргыз Республикасынын Президентинин белгиси белгиден жана белгинин чынжырчасынан турат. Кыргыз Республикасынын Президентинин белгиси 7500 үлгүдөгү алтындан даярдалат жана эки элементтен турат;
* байыркы [[оймо]] шарданынан - байыркы кыргыздардын эң сыйлуу кудайларынын бири болгон [[Ыйык Умай Эне|Ыйык Умай Энеден]] - анын Ааламдын үстүнө каалгый учкан канаттуу түрүндөгү символдук сүрөттөлүшүнөн;
* Кыргыз Республикасында жашаган элдердин бүтүндүгүнүн, бөлүнбөстүгүнүн жана көп түрдүүлүгүнүн символу болгон, иштетүүсү жана сапаты боюнча өзгөчө алтын сымал түстөгү цитринден (массасы 105,2 карат, диаметри 35,5 мм).
Белгинин чынжырчасы алтындан даярдалган жана бири-бирин кайталаган элементтерден туруп, алардын бир бөлүгү түндүк түрүндө, башка бөлүгү борборуна Кыргыз Республикасынын администрациялык түзүлүшүнүн символу болгон ири бермет жайгаштырылган симметриялык сегиз нурлуу алтын жылдыз түрүндө болот. Белгинин чынжырчасынын жогорку бөлүгүндө жайгашкан пластинанын арткы жагына мамлекеттик тилде Кыргыз Республикасынын Президентинин фамилиясы, ысымы жана атасынын аты менен анын кызматка кирген убактысы чегерилип жазылат.
==Кыргыз Республикасынын президенттери ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot; width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot;
|- style=&quot;background:#cccccc&quot;
! align=&quot;center&quot; | №
! align=&quot;center&quot; | Президент
! align=&quot;center&quot; | Сүрөтү
! align=&quot;center&quot; | Иштөө мөөнөтүнүн башталышы
! align=&quot;center&quot; | Иштөө мөөнөтүнүн соңу
! align=&quot;center&quot; | Кошумча маалымат
|-
! align=&quot;center&quot; | 1
| align=&quot;center&quot; | [[Аскар Акаев]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1944)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:Askar Akayev 2007-12-05.jpg|170px]]
| align=&quot;center&quot; | [[27-октябрь]] [[1990-жыл]]
| align=&quot;center&quot; | [[11-апрель|24-март]] [[2005-жыл]]
| Эгемен Кыргызстандын Президенти болуп 1991-жылдын 13-октябрында шайланган
[[Сарыбагыш]]
|-
! align=&quot;center&quot; | —&lt;br&gt;({{М.а}})
| align=&quot;center&quot; | [[Ишенбай Кадырбеков]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1949)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:Ishenbai kadyrbekov.png|170px]]
| align=&quot;center&quot; | &lt;/small&gt;[[24-март]] [[2005-жыл]]&lt;ref&gt;[https://www.rbc.ru/politics/24/03/2005/5703ba919a7947afa08c7ae2 И.о. президента Киргизии назначен Ишенбай Кадырбеков]&lt;/ref&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[24-март]] [[2005-жыл]]
| Президенттин милдетин аткаруучу болуп бир канча саат гана иштеген 
|-
! align=&quot;center&quot; | 2
| align=&quot;center&quot; | [[Курманбек Бакиев]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1949)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:Kurmanbek Bakiyev 2006 (cropped).jpg|170px]]
| align=&quot;center&quot; | [[14-август|24-март]] [[2005-жыл]]
| align=&quot;center&quot; | [[7-апрель]] [[2010-жыл]]
| align=&quot;center&quot; | [[2005-жыл]]дын [[11-апрель|24-мартынан]] [[14-август|14-августуна]] чейин - президенттин милдетин аткаруучу кызматын өтөгөн.
[[Тейит]]
|-
! align=&quot;center&quot; | 3
| align=&quot;center&quot; | [[Роза Отунбаева]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1950)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:Roza Otunbayeva 2011-03-08.jpg|170px]]
| align=&quot;center&quot; | [[19-май|7-апрель]] [[2010-жыл]] 
| align=&quot;center&quot; | [[31-декабрь|1-декабрь]] [[2011-жыл]] &lt;p&gt; (Кыргыз Республикасынын убактылуу өкмөтүнүн декретининин негизинде)
| align=&quot;center&quot; | Кыргыз Республикасынын өткөөл президенти
[[Саруу (уруу)]]
|-
! align=&quot;center&quot; | 4
| align=&quot;center&quot; | [[Алмазбек Атамбаев]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1956)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:Almazbek Atambayev 2016-09-16.jpg|170px]]
| align=&quot;center&quot; | [[31-декабрь|1-декабрь]] [[2011-жыл]] 
| align=&quot;center&quot; | [[1-декабрь|24-ноябрь]] [[2017-жыл]]
| align=&quot;center&quot; | Кыргыз Республикасынын премьер-министр кезинде Президенттикке шайланган
[[Кытай (уруу)|кытай]]
|-
! align=&quot;center&quot; | 5
| align=&quot;center&quot; | [[Сооронбай Жээнбеков]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1958)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:Sooronbay Jeenbekov at the Eurasian Intergovernmental Council meeting, 7 March 2017.jpg|170px]]
| align=&quot;center&quot; | [[24-ноябрь]] [[2017|2017-жыл]] 
| align=&quot;center&quot; | [[15-октябрь]] [[2020|2020-жыл]]
| align=&quot;center&quot; | Кыргыз Республикасынын президенти болуп 2017-жылдын 15-октябрында шайланган
[[Жору, уруу|жору]]
|-
! align=&quot;center&quot; | —&lt;br&gt;({{М.а}})
| align=&quot;center&quot; | [[Садыр Жапаров]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1968)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:President of Kyrgyzstan Sadyr Japarov.jpg|170px]]
| align=&quot;center&quot; | [[15-октябрь]] [[2020-жыл]]
| align=&quot;center&quot; | [[14-ноябрь]] [[2020-жыл]]
|  2020-жылдын 15-октябрында премьер-министрдик кызматы менен кошо Президенттин милдетин аткаруучу болуп дайындалган
|-
! align=&quot;center&quot; | —&lt;br&gt;({{М.а}})
| align=&quot;center&quot; | [[Талант Мамытов]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1976)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:Talant Mamytov.jpg |170px]]
| align=&quot;center&quot; | [[14-ноябрь]] [[2020-жыл]]
| align=&quot;center&quot; | 28-январь 2021-жыл
|Садыр Жапаровдун Президенттик шайлоого катышуусуна байланыштуу ЖК'тин төрагасы менен катар Президенттин милдетин аткаруучусу
|-
! align=&quot;center&quot; | 6
| align=&quot;center&quot; | [[Садыр Жапаров]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1968)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:President of Kyrgyzstan Sadyr Japarov.jpg|170px]]
| align=&quot;center&quot; | 28-январь 2021-жыл
| align=&quot;center&quot; | азыркы учурда
| Кыргыз Республикасынын президенти болуп 2021-жылдын 10-январында шайланган
[[Бугу (уруу)|Бугу]]
|}

== Шилтемелер ==
[http://www.president.kg/kg Кыргыз Республикасынын президентинин расмий сайты] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191116152549/http://president.kg/kg/ |date=2019-11-16 }}
== Булактар ==
{{Булактар|2}}
{{Азия темасын утурлай|президенти|цвет=Кыргызстан}}

[[Категория:Кыргызстандын президенттери|*]]
[[Категория:Президенттер тизмелери]]
[[Категория:Тизмелер:Кыргызстан]]</text>
      <sha1>r6s0tz7hn6qu3ld18g7mt1zvqpqrjx2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644307</id>
      <parentid>644306</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T15:37:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-13179-71</username>
        <id>46708</id>
      </contributor>
      <origin>644307</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17185" sha1="igj5idfeo4o6eo9yyorjlbxl5di4xgt" xml:space="preserve">{{Мамлекеттик кызмат 
 |Кызматы               = 
 |Нукура аталышы        = {{lang-XX|}}
 |Өлкө                  = Кыргызстан
 |Эн белгиси = [[Файл:Flag of the President of Kyrgyzstan.svg | thumb | 220x124px | right]]
 |Эн белгисинин туурасы = 
 |Эн белгисинин баяндамасы = 
 |Учурдагы              = [[Садыр Жапаров]]  
 |Дайындалганы          = [[28-январь]] [[2021|2021-жылдан]] 
 |Сүрөтү                =
 |Сүрөттүн туурасы      = 250px
 |Сүрөттүн баяндамасы   = 
 |Башчылык кылганы      = 
 |Башкаруу түрү         = 
 |Резиденциясы          =  №1 «Ала-Арча» мамлекеттик резиденциясы &lt;br&gt;[[Ак үй (Бишкек)|Ак үй]] 
 |Берилгени             = Түз шайлоо 
 |Кызматтын пайда болгону= {{start date|1990|10|27|df=yes}}
 |Дайындалган мөөнөтү   = 6 жыл
 |Майанасы              = 
 |Кызматтын биринчи орнотуулусу= 10-декабрь 21991-жыл
 |Кызматтын жоюлганы     = 
 |Кызматтын биринчи ыйгарылганы= [[Аскар Акаев]] 
 |Кызматтын акыркы ыйгарылганы           = 
 |Сайты                  = {{url|president.kg}} 
}}

'''Кыргыз Республикасынын президенти''' - [[мамлекет]] башчысы жана куралдуу күчтөрдүн башкы кол башчысы болуп саналат. Президент элдин жана мамлекеттик бийликтин биримдигин көрсөтүп турат. Президент [[Кыргыз Республикасы]]нын жарандары тарабынан 6 жылга шайланат. Бир эле адам эки жолу Президент болуп шайлана албайт. Кыргыз Республикасынын Президенти болуп 35 жаштан төмөн эмес жана 70 жаштан жогору эмес, [[кыргыз тили|мамлекеттик тилди]] билген жана республикада жалпысынан 15 жылдан кем эмес жашаган Кыргыз Республикасынын жараны шайлана алат.

==Ант берүү ==
{{Цитатанын башталышы}} 
Мен, (аты-жөнү), Кыргыз Республикасынын Президентинин кызматына киришип жатып, өз элимдин алдында жана Ала-Тоо ыйык Ата, мен ант Кыргыз Республикасынын Башмыйзамынын сыйлоого жана коргоого жана анын мыйзамдарын, Кыргыз Республикасынын мамлекеттик, урмат-сый эгемендигин жана көз карандысыздыгын коргоого жана урмат-сый менен Кыргыз Республикасынын бардык жарандарынын эркиндиги менен укуктарын камсыз кылуу жана талыкпай жогорку милдеттерин жүзөгө ашыруу үчүн Кыргыз Республикасынын президенти, бүткүл эл ишенип мага жүктөгөн! Кудай бизди коргой берсин!
{{Цитатанын аягы}} 
== Президенттин штандарты ==
[[Файл:Кыргыз Республикасынын президентинин штандарты.jpg|thumbnail|Кыргыз Республикасынын президентинин штандарты]]
Кыргыз Республикасынын Президентинин штандарты Кыргыз Республикасындагы Президенттик бийликтин айырма белгиси жана [[символ]]у болуп саналат. Кыргыз Республикасынын Президентинин штандарты Кыргыз Республикасынын Президенти кызматка киришкенде тапшырылат. Кыргыз Республикасынын Президентинин штандартынын түп нускасынын турган жери Кыргыз Республикасынын борбор шаары - Бишкек шаарында Кыргыз Республикасынын Президентинин [[резиденция]]сындагы кызматтык кабинет болуп саналат. Кыргыз Республикасынын Президентинин штандартынын дубликаты республиканын борбор шаарындагы Кыргыз Республикасынын Президентинин резиденциясынын үстүнө, Кыргыз Республикасынын Президенти аларда болгон убакта башка резиденциялардын үстүнө, Кыргыз Республикасынын Президентинин транспорт каражаттарына Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик желеги менен катар орнотулат; Мамлекет башчысынын катышуусу менен болгон салтанаттуу жана башка аземдерде Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик [[желек|желеги]] менен катар орнотулушу мүмкүн.

===Кыргыз Республикасынын Президентинин штандартынын баяндамасы===
Кыргыз Республикасынын Президентинин штандарты (желеги) кеңдиги 50 мм [[алтын]] тасма жана алтын [[чачык]]тар менен жээктелген кызыл түстөгү (Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик желегинин түсүндөгү) кездеме болуп саналат. Кездеменин кеңдиги анын узундугунун бештен үчүн түзөт. [[Геометрия]]лык борборунда алтын тегерек орун алып, анын диаметри желектин кеңдигинин бештен үчүн түзөт. Алтын тегеректин борборунда Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик гербинин стилдештирилген сүрөттөлүшү жайгаштырылат: алтын түстөгү айлананын борборунда жайгаштырылган канаттары жайылган ак шумкар жана арткы планда жайгаштырылган көл, Ала-Тоонун кыркалары жана алтын сымал түстөгү шоолалары бар чыгып келе жаткан күн. Айлананы тегерете алтын менен: &quot;Кыргыз Республикасынын Президенти&quot; деген жазуу жайгаштырылат. Жазуунун [[тамга|тамгаларынын]] өлчөмү алтын тегеректин диаметринин жетиден бирин түзөт. Штандарттын сабына мамлекеттик тилде Кыргыз Республикасынын Президентинин фамилиясы, ысымы жана атасынын аты менен анын шайлануу мөөнөтүн көрсөткөн дата чегип түшүрүлгөн күмүш тээк бекитилет. Штандарттын сабы найзанын учу түрүндөгү алтын түпөк менен бүтөт.

==Президенттин белгиси==
[[Файл:Кыргыз Республикасынын президентинин белгиси.jpg|thumbnail|Кыргыз Республикасынын президентинин белгиси]]
Кыргыз Республикасынын Президентинин белгиси Кыргыз Республикасындагы Президенттик бийликтин айырма белгиси жана символу болуп саналат. Кыргыз Республикасынын Президентинин белгиси Кыргыз Республикасынын Президенти кызматка киришкенде тапшырылат. Кыргыз Республикасынын Президентинин белгисинин турган [[Кыргызстан|жери]] Кыргыз Республикасынын борбор шаары - [[Бишкек шаары|Бишкек]] шаарындагы Кыргыз Республикасынын Президентинин резиденциясындагы кызматтык кабинет болуп саналат.

===Кыргыз Республикасынын Президентинин белгисинин баяндамасы===
Президенттик бийликтин символу - Кыргыз Республикасынын Президентинин белгиси белгиден жана белгинин чынжырчасынан турат. Кыргыз Республикасынын Президентинин белгиси 7500 үлгүдөгү алтындан даярдалат жана эки элементтен турат;
* байыркы [[оймо]] шарданынан - байыркы кыргыздардын эң сыйлуу кудайларынын бири болгон [[Ыйык Умай Эне|Ыйык Умай Энеден]] - анын Ааламдын үстүнө каалгый учкан канаттуу түрүндөгү символдук сүрөттөлүшүнөн;
* Кыргыз Республикасында жашаган элдердин бүтүндүгүнүн, бөлүнбөстүгүнүн жана көп түрдүүлүгүнүн символу болгон, иштетүүсү жана сапаты боюнча өзгөчө алтын сымал түстөгү цитринден (массасы 105,2 карат, диаметри 35,5 мм).
Белгинин чынжырчасы алтындан даярдалган жана бири-бирин кайталаган элементтерден туруп, алардын бир бөлүгү түндүк түрүндө, башка бөлүгү борборуна Кыргыз Республикасынын администрациялык түзүлүшүнүн символу болгон ири бермет жайгаштырылган симметриялык сегиз нурлуу алтын жылдыз түрүндө болот. Белгинин чынжырчасынын жогорку бөлүгүндө жайгашкан пластинанын арткы жагына мамлекеттик тилде Кыргыз Республикасынын Президентинин фамилиясы, ысымы жана атасынын аты менен анын кызматка кирген убактысы чегерилип жазылат.
==Кыргыз Республикасынын президенттери ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot; width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot;
|- style=&quot;background:#cccccc&quot;
! align=&quot;center&quot; | №
! align=&quot;center&quot; | Президент
! align=&quot;center&quot; | Сүрөтү
! align=&quot;center&quot; | Иштөө мөөнөтүнүн башталышы
! align=&quot;center&quot; | Иштөө мөөнөтүнүн соңу
! align=&quot;center&quot; | Кошумча маалымат
|-
! align=&quot;center&quot; | 1
| align=&quot;center&quot; | [[Аскар Акаев]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1944)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:Askar Akayev 2007-12-05.jpg|170px]]
| align=&quot;center&quot; | [[27-октябрь]] [[1990-жыл]]
| align=&quot;center&quot; | [[11-апрель|24-март]] [[2005-жыл]]
| Эгемен Кыргызстандын Президенти болуп 1991-жылдын 13-октябрында шайланган
[[Сарыбагыш]]
|-
! align=&quot;center&quot; | —&lt;br&gt;({{М.а}})
| align=&quot;center&quot; | [[Ишенбай Кадырбеков]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1949)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:Ishenbai kadyrbekov.png|170px]]
| align=&quot;center&quot; | &lt;/small&gt;[[24-март]] [[2005-жыл]]&lt;ref&gt;[https://www.rbc.ru/politics/24/03/2005/5703ba919a7947afa08c7ae2 И.о. президента Киргизии назначен Ишенбай Кадырбеков]&lt;/ref&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[24-март]] [[2005-жыл]]
| Президенттин милдетин аткаруучу болуп бир канча саат гана иштеген 
|-
! align=&quot;center&quot; | 2
| align=&quot;center&quot; | [[Курманбек Бакиев]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1949)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:Kurmanbek Bakiyev 2006 (cropped).jpg|170px]]
| align=&quot;center&quot; | [[14-август|24-март]] [[2005-жыл]]
| align=&quot;center&quot; | [[7-апрель]] [[2010-жыл]]
| align=&quot;center&quot; | [[2005-жыл]]дын [[11-апрель|24-мартынан]] [[14-август|14-августуна]] чейин - президенттин милдетин аткаруучу кызматын өтөгөн.
[[Тейит]]
|-
! align=&quot;center&quot; | 3
| align=&quot;center&quot; | [[Роза Отунбаева]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1950)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:Roza Otunbayeva 2011-03-08.jpg|170px]]
| align=&quot;center&quot; | [[19-май|7-апрель]] [[2010-жыл]] 
| align=&quot;center&quot; | [[31-декабрь|1-декабрь]] [[2011-жыл]] &lt;p&gt; (Кыргыз Республикасынын убактылуу өкмөтүнүн декретининин негизинде)
| align=&quot;center&quot; | Кыргыз Республикасынын өткөөл президенти
[[Саруу (уруу)]]
|-
! align=&quot;center&quot; | 4
| align=&quot;center&quot; | [[Алмазбек Атамбаев]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1956)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:Almazbek Atambayev 2016-09-16.jpg|170px]]
| align=&quot;center&quot; | [[31-декабрь|1-декабрь]] [[2011-жыл]] 
| align=&quot;center&quot; | [[1-декабрь|24-ноябрь]] [[2017-жыл]]
| align=&quot;center&quot; | Кыргыз Республикасынын премьер-министр кезинде Президенттикке шайланган
[[Кытай (уруу)|кытай]]
|-
! align=&quot;center&quot; | 5
| align=&quot;center&quot; | [[Сооронбай Жээнбеков]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1958)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:Sooronbay Jeenbekov at the Eurasian Intergovernmental Council meeting, 7 March 2017.jpg|170px]]
| align=&quot;center&quot; | [[24-ноябрь]] [[2017|2017-жыл]] 
| align=&quot;center&quot; | [[15-октябрь]] [[2020|2020-жыл]]
| align=&quot;center&quot; | Кыргыз Республикасынын президенти болуп 2017-жылдын 15-октябрында шайланган
[[Жору, уруу|жору]]
|-
! align=&quot;center&quot; | —&lt;br&gt;({{М.а}})
| align=&quot;center&quot; | [[Садыр Жапаров]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1968)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:President of Kyrgyzstan Sadyr Japarov.jpg|170px]]
| align=&quot;center&quot; | [[15-октябрь]] [[2020-жыл]]
| align=&quot;center&quot; | [[14-ноябрь]] [[2020-жыл]]
|  2020-жылдын 15-октябрында премьер-министрдик кызматы менен кошо Президенттин милдетин аткаруучу болуп дайындалган
|-
! align=&quot;center&quot; | —&lt;br&gt;({{М.а}})
| align=&quot;center&quot; | [[Талант Мамытов]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1976)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:Talant Mamytov.jpg |170px]]
| align=&quot;center&quot; | [[14-ноябрь]] [[2020-жыл]]
| align=&quot;center&quot; | 28-январь 2021-жыл
|Садыр Жапаровдун Президенттик шайлоого катышуусуна байланыштуу ЖК'тин төрагасы менен катар Президенттин милдетин аткаруучусу
|-
! align=&quot;center&quot; | 6
| align=&quot;center&quot; | [[Садыр Жапаров]]&lt;br&gt;&lt;small&gt;(т.ж  1968)&lt;/small&gt;
| align=&quot;center&quot; | [[Файл:President of Kyrgyzstan Sadyr Japarov.jpg|170px]]
| align=&quot;center&quot; | 28-январь 2021-жыл
| align=&quot;center&quot; | азыркы учурда
| Кыргыз Республикасынын президенти болуп 2021-жылдын 10-январында шайланган
[[Бугу (уруу)|Бугу]]
|}

== Шилтемелер ==
[http://www.president.kg/kg Кыргыз Республикасынын президентинин расмий сайты] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191116152549/http://president.kg/kg/ |date=2019-11-16 }}
== Булактар ==
{{Булактар|2}}
{{Азия темасын утурлай|президенти|цвет=Кыргызстан}}

[[Категория:Кыргызстандын президенттери|*]]
[[Категория:Президенттер тизмелери]]
[[Категория:Тизмелер:Кыргызстан]]</text>
      <sha1>igj5idfeo4o6eo9yyorjlbxl5di4xgt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ирандын ЮНЕСКОдогу маданий жана руханий мурастары</title>
    <ns>0</ns>
    <id>111894</id>
    <revision>
      <id>644343</id>
      <parentid>599072</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T19:54:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644343</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3560" sha1="hgiivudpy1tr630g1caybva5icvg3xp" xml:space="preserve">= Ирандын ЮНЕСКОдогу маданий жана руханий мурастары =
ЮНЕСКОнун баш мыйзамынын 7-беренесине ылайык ЮНЕСКО менен кызматташкан институттардын ортосунда макулдашуу түзүү үчүн, ага мүчө болгон өлкөлөр улуттук коммиссия түзүүгө жоопту болгон. Азыркы учурда ЮНЕСКОнун 190 улуттун өкүлдөрүнөн турган коммиссиясы бар, 2006-жылдан бери бир катар өлкөлөрдүн маданий, тарыхый мурастары, ал менен катар Иран мамлекетинен да ЮНЕСКОнун маданий жана руханий мурасы аталып каттодон өткөн. 
= Эстеликтер =
Төмөндөгү эстеликтер Ирандын атынан ЮНЕСКОдо каттоодон өткөн: 
*Нооруз
*Перс килеми
*Кашан килеми
*Зурхана
*Тазия
*Баркас (чоң кайык) куруу илими
*Наггали (Иран эпосун айтуу салты)
*Иран салтту музыкасы
*Хорасан музыкасы
*Калишуян же килем жуу аземи
= Глоссалар =
Негизги жазылышы: Иран маданий жана руханий мурастары тууралуу башкалардын дооматтары
XX-кылымдын акыркы 10 жылдыгында жана XXI-кылымдын башында, өзгөчө ЮНЕСКО тарабынан адамзаттын маданий жана руханий мурастары катталып баштаган кезде Ирандын бир катар маданий жана руханий мурастары башка өлкөлөрдүн талашуусуна айлана баштаган, өлкөлөрдүн атынын катталуусу көбөйө баштаган, ал эми кээ бир мурастар биргеликтүү мурас катары каттоодон өткөн, ошондуктан Иран алардын бир канчасын кайра карап жана изилдеп чыгуусун өтүнгөн. 
= Ошондой эле =
 *Иран маданий жана руханий мурастары тууралуу башкалардын дооматтары
*Адамзаттын маданий жана руханий мурастары
*ЮНЕСКО маданий жана руханий тизмеги
= Булактар =
*Ирандын 36 эстелигинин ЮНЕСКО бүткүл дүйнөлүк материалдык жана материалдык эмес мурастар тизмегине катталышы
*http://old.nlai.ir/Default.aspx?tabid=559 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140205071050/http://old.nlai.ir/Default.aspx?tabid=559 |date=2014-02-05 }}
*http://www.shia-news.com/fa/news/{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Карбала документтерин ЮНЕСКО бүткүл дүйнөлүк мурастар тизмегине катталууга жиберилиши
*http://www.parsine.com/fa/print/134431
*«Иран мурасынын башка ат менен катталышы». Ислам Республикасынын массалык маалымат каражаты

[[Маданият]]</text>
      <sha1>hgiivudpy1tr630g1caybva5icvg3xp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мадемилова Күлбүбү</title>
    <ns>0</ns>
    <id>114490</id>
    <revision>
      <id>644338</id>
      <parentid>411470</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T19:27:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644338</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6243" sha1="is1oc7uknt0os427outw7ff3m6rbdgc" xml:space="preserve">{{Маданият ишмери
| Ысымы              = Күлбүбү Мадемилова
| Рамий ысымы        = 
| Сүрөт              =
| Туурасы            = 200px
| Сүрөттүн аталышы   
| Туулгандагы ысымы  = 
| Туулган жылы       = 27.02.1929
| Туулган жери       = [[Фрунзе]],  [[Кыргыз ССРи]], [[СССР]] 
| Каза болгон жылы   = 27.07.2018
| Каза болгон жери   = [[Бишкек]] ,[[Кыргызстан]] 
|Ишмердүүлүгү        = [[Бий|Бийчи]], [[Балерина]], [[балет]] 
| Жарандыгы          = {{СССР желеги}} [[СССР]] {{Өлкө желеги|Кыргызстан}} 
| Активдүүлүк жылдары= 
| Кайман аты         = 
| Амплуа             = 
| Театр              = Кыргыз мамлекеттик академиялык опера жана балет театры 
| Ролдору            = 
| Спектаклдери       = 
| Сыйлыктары         = [[Кыргыз ССР|Кыргыз ССРнин эл артисти]] 
| Сайты             = 
| imdb_id          =  
}}

'''Күлбүбү  (Гүлбүбү)  (Эркин) Мадемилова''' (тж. [[27-февраль]], [[1929]] [[Фрунзе]], [[Кыргыз ССРи]] - [[27-июль]] [[2018]], [[Бишкек]], [[Кыргызстан]]) — Кыргыз опера бийчиси&lt;ref&gt;https://who.ca-news.org/people:26173?embed&amp;pack=109 &lt;/ref&gt;, балетмейстер&lt;ref&gt;https://www.kino-teatr.ru/teatr/acter/w/sov/351493/forum/&lt;/ref&gt;. Кыргыз ССРнин маданиятына эмгек сиңирген ишмери (1963).

==Өмүр баяны ==
Күлбүбү Мадемилова 1929-жылы 27-февралда Фрунзе шаарында төрөлгөн. 1937-жылы Ленинград мамлекеттик хореографиялык окуу жайга тапшырган&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;Уразгильдеев Р. Ее сценическое имя — Эркин // https://slovo.kg/?p=33683{{Жеткиликсиз шилтеме|date=March 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;. 1943-жылдан баштап Кыргыз театрында балет бийчиси болуп иштеп баштайт. 

1947-жылы Кыргыз мамлекеттик опера жана балет театрынын балет труппасына кабыл алынып&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;, 1953-жылга чейин балерина катары Одетта-Одилия (П. Чайковский, «Ак куу көлү»), Зарема (Б. Асафьев, «Бахчысарай фонтаны»), Анар (В. Власов, А. Малдыбаев, В. Фере, «Анар»), Айдай (М. Раухвергер, «Чолпон»), Раймонда (А. Глазунов, «Раймонда»), Флорида (К. Делиб, «Коппелия») ж. б. ролдорду аткарган. 

1953-1958-жылдар аралыгында Москва шаарындагы Мамлекеттик театралдык искусство институтунда (ГИТИС) режиссёр - балетмейстер адистиги боюнча билим алган. 1959-жылы Кыргыз улуттук опера жана балет театрынын башкы бийчи-коюучу кызматына дайындалган. 

1970–72-жылдары Моңголияда балетмейстер, 1974–76-жылдары Вьетнамда балетмейстер-педагог болуп сабак берген. 1977–87-жылдары Кыргыз мамлекеттик филармониясынын алдындагы бий ансамблинин («Ак-марал») көркөм жетекчиси жана башкы балетмейстери болуп иштеген. 

Кыргыз опера жана балет театрында 1958-жылы Кара Караевдин «Чагылгандын изи менен», 1962-жылдан Штраустун «Чоң вальс», Аренскийдин «Египет түнү», Чайковскийдин «Франческа да Римини» балеттерин, Римский-Корсаковдун «Испан каприччиосу» миниатюрасын койгон. «Акмарал» бий ансамбли менен Бельгияда, Францияда, Данияда, Швецияда, Мозамбикте, КМШ өлкөлөрүндө гастролдо болгон. 

== Сыйлыктары ==
1964-жылы Күлбүбү Мадемиловага Кыргыз ССРнин маданиятына эмгек сиңирген ишмери наамы ыйгарылган. 

1979-жылы хореография жаатындагы эмгектери үчүн Кыргыз ССРнин Эл артисти наамы берилген.

== Өлүмү ==
[[2018|2018-жылы]] 3 айдан ашык оору менен алышып, 27-июлда эртең мененки саат 6:00дө каза болгон. 

Кыргыз ССРнин Эл артистин акыркы сапарга узатуу зыйнаты 29-июлда саат 10:00дө Абдылас Малдыбаев атындагы Кыргыз улуттук опера жана балет театрында өткөн. Маркумдун сөөгү &quot;Ала-Арча&quot; көрүстөнүнө коюлган&lt;ref&gt;Масалиева Ж. Скончалась первая женщина-балетмейстер Кыргызстана Кулбубу Мадемилова // https://24.kg/obschestvo/92078_skonchalas_pervaya_jenschina-baletmeyster_kyirgyizstana_kulbubu_mademilova_/ &lt;/ref&gt;.

== Колдонулган адабияттар ==

* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 5-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. илл. ISBN 978 9967-14-111 -7
&lt;references /&gt;
[[Категория:Кыргызстандын айымдары]]</text>
      <sha1>is1oc7uknt0os427outw7ff3m6rbdgc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Крым платформасы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>126369</id>
    <revision>
      <id>644388</id>
      <parentid>545776</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T11:27:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>644388</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="44069" sha1="j6u9fwk0o53evfjnmb3wh36du5njnc4" xml:space="preserve">{{Уюм
| аталышы = Крым платформасы
{{lang-en|Crimea Platform}}
{{lang-crh|Qırım platforması}}
| карта1 = Crimea Platform.png
| карта2 = Crimea Platform World Map.png
| негизделген датасы2 = 2021
}}

'''Крым платформасы''' ( {{Lang-en|Crimea Platform}}, {{lang-crh|Qırım platforması}}) [[Украина|-]] Украина тарабынан [[Анексія Криму (2014)|Крым маселесин]] кайрадан күн тартибине алып чыгуу, Крымдагы [[Адам укуктарынын жалпы декларациясы|адам укуктарын]] коргоо жана жарым аралдын деоккупацияланышына көмөктөшүү үчүн эл аралык координациялоо механизми&lt;ref name=&quot;about3&quot;&gt;{{cite news|url=https://crimea-platform.org/about|title=Кримська платформа (про)|date=|publisher=|accessdate=24.08.2021}}&lt;/ref&gt;, европалык жана глобалдык коопсуздукту чыңдоо&lt;ref name=&quot;about2&quot;&gt;{{cite news|url=https://crimea-platform.org/about|title=Кримська платформа (про)|date=|publisher=|accessdate=24.08.2021}}&lt;/ref&gt;. 

[[2021]] [[23-август|-жылдын 23-августунда]] [⇨] Киевде өткөн инаугуралдык саммитте расмий түрдө ачылган Крым платформасы туруктуу негизде иштейт, атап айтканда Киевдеги кеңсеси [⇨] &lt;ref name=&quot;ддд&quot;&gt;{{Cite news|url=https://www.pravda.com.ua/news/2021/06/22/7298111/|title=Саміт Кримської платформи має ухвалити документ про деокупацію|date=22.06.2021|publisher=УП}}&lt;/ref&gt; &lt;ref name=&quot;about&quot;&gt;{{Cite news|url=https://crimea-platform.org/about|title=Кримська платформа (про)|date=|publisher=}}&lt;/ref&gt; . Вице-премьер-министр Алексей Резниковдун айтымында, Крым платформасы Крым боюнча Орусия менен кызматташуунун коллегиалдуу субъекти болуп калышы керек &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.bbc.com/ukrainian/features-57974995|title=Кримська платформа: що це таке і чи допоможе Україні повернути Крим|date=5 серпня 2021|publisher=ВВС}}&lt;/ref&gt; .

== Жаралуу жана илгерилетүү тарыхы ==
Эл аралык уюмдар Крымдын басып алынышын жана аннексияланышын мыйзамсыз деп таап, [[Орусия|Орусиянын]] аракеттерин айыптап, Батыш өлкөлөрү оккупантка каршы экономикалык санкцияларды киргизген. [[Европа биримдиги|ЕБ]] менен [[Америка Кошмо Штаттары|АКШ]] Орусиянын Крымдагы жана Севастополдогу аракеттерин тааныбоо саясатын ырааттуу жүргүзүүдө.

Бирок орус агрессиясынын Донбасста жайгаштырылышы менен Крым Автономдук Республикасын жана Севастополь деоккупациялоо маселеси  эл аралык саясаттын күн тартибинен дээрлик жок болду. Украинанын Тышкы иштер министрлиги бул теманы эл аралык өнөктөштөр менен саясий жана эксперттик диалогдун борборунда кармоого аракет кылууда, анткени деоккупация жолдорун талкуулоо үчүн эл аралык сүйлөшүүлөр платформасын түзүүсү зарыл.

Мындай сайттын пландарын Убактылуу оккупацияланган аймактарды реинтеграциялоо министрлиги &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://ua.krymr.com/a/novyny-krymu-reznikov-pro-maidanchyk-dlia-perehovoriv-shchodo-krymu/30615698.html|title=Резніков про міжнародний майданчик для переговорів щодо Криму: «Все в процесі»|date=16 Травень 2020|publisher=Крим.Реалії}}&lt;/ref&gt; жарыялап, 2020-жылдын сентябрында БУУнун Башкы ассамблеясынын 75-сессиясында президент [[Владимир Зеленский|Зеленский]] мүчө мамлекеттерди мындай платформага кошулууга чакырган &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://ua.krymr.com/a/novyny-krymu-zelenskyi-oon-doekupatsiia-krymu/30854590.html|title=Президент Зеленський в ООН закликав взяти участь у створенні міжнародної платформи з деокупації Криму|date=23 Вересень 2020|publisher=Крим.Реалії}}&lt;/ref&gt; .
[[Файл:Emine_Dzhaparova_(40936646291).jpg|left|thumb| Эмине Джапарова&amp;nbsp;- Украинанын Тышкы иштер министринин биринчи орун басары, Крым платформасын активдүү алдыга жылдырган.]]
Андан соң украин бийликтери жарым аралды деоккупациялоо үчүн Крым платформасына Батыш өлкөлөрүн тартуу кампаниясын өткөрдү &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://ua.krymr.com/a/news-kuleba-krymska-platforma/31017212.html|title=«Кримська платформа» в 2021 році стане епіцентром гібридної війни України та Росії – Кулеба|date=24 Грудень 2020|publisher=Крим.Реалії|accessdate=26.02.2021}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.slovoidilo.ua/2020/12/14/novyna/polityka/ukrayina-predstavyla-yes-koncepcziyu-krymskoyi-platformy|title=Україна представила ЄС концепцію Кримської платформи|date=14 грудня 2020|publisher=Слово і Діло|accessdate=01.03.2021}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.ukrinform.ua/rubric-crimea/3200074-dzaparova-prezentuvala-krimsku-platformu-v-obse.html|title=Джапарова презентувала Кримську платформу в ОБСЄ|date=01.03.2021|publisher=Укрінформ|accessdate=01.03.2021}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.ukrinform.ua/rubric-crimea/3219096-krimska-platforma-dzaparova-zaprosila-na-samit-derzavicleni-unesko.html|title=Кримська платформа: Джапарова запросила на саміт держави-члени ЮНЕСКО|date=31.03.2021|publisher=Укрінформ|accessdate=08.04.2021}}&lt;/ref&gt; .
 
[[26 Февраль (Бирдин айы)|26-март күнү,]] [[2021]], Volodymyr Шаранин Жарлыгы &quot;Крым Мухтар Джумхуриети убактылуу аймагында Deoccupation жана коомго багытталган кээ бир чаралар жөнүндө жана Мейн шаарына&quot;, Крым аянтчасына боюнча уюштуруу комитетин түзүү жөнүндө чечим кабыл кол коюлган [⇨] . Документке ылайык, Тышкы иштер министрлиги Украинанын Крым платформасына катышуусун координациялайт. Уюштуруучу саммитти даярдоо боюнча уюштуруу комитетинин төрагасы болуп Украинанын тышкы иштер министри Дмитрий Кулеба   &lt;ref&gt;[https://www.president.gov.ua/documents/782021-36853 Указ Президента України від 26 лютого 2021 року №&amp;nbsp;78/2021 «Про окремі заходи, спрямовані на деокупацію та реінтеграцію тимчасово окупованої території Автономної Республіки Крим та міста Севастополя»]&lt;/ref&gt; .

Украинанын Президенти [[Владимир Зеленский|Владимир Зеленскийдин]] 2021-жылдын 24-мартындагы Жарлыгы менен бекитилген Крым Автономдук Республикасынын жана Севастополь шаарынын убактылуу оккупацияланган аймагын оккупациялоо жана реинтеграциялоо Стратегиясында негизги курал катары Крым платформасына көңүл бурулган:

== Иштин багыттары, форматтары ==
Тышкы иштер министри Дмитрий Кулеба Крым платформасынын сүйлөшүү платформасы үчүн күтүлгөн беш артыкчылыкты аныктады:

Крым платформасынын узак мөөнөттүү ишмердүүлүгү төмөнкү артыкчылыктуу багыттарга багытталган:

* Крымдын эл аралык-укуктук статусунун өзгөрүшүн тааныбоо боюнча эл аралык саясатты бекемдөө;
* санкциялардын эффективдүүлүгү, аларды күчөтүү жана айланып өтүүнү болтурбоо;
* адам укуктарын жана эл аралык гуманитардык укукту коргоо;
* Азов-Кара деңиз аймагында жана анын чегинен тышкары коопсуздукту камсыз кылуу, кеме жүрүү эркиндиги принцибин коргоо;
* басып алуунун терс экологиялык жана экономикалык кесепеттерин жоюу  .

Басып алынган жарым аралдагы крымдык саясий туткундардын маселесине өзгөчө көңүл бурулат  .

Платформанын төрт форматы пландалууда: президенттик, чет элдик, парламенттик жана эксперттик. Өкмөттөр аралык деңгээлде тышкы иштер министрлеринин консультациялары, артыкчылыктуу багыттар боюнча адистештирилген жумушчу топтордун координациялык жолугушуулары, конференциялар түрүндө иш алып бармакчы. Тактап айтканда, кеңири Кара деңиз аймагынын жана андан тышкаркы аймактардын коопсуздугуна арналган жыл сайын форум уюштурууга болот  .

Украина парламентинде убактылуу аннексияланган жарым аралга байланыштуу мыйзам долбоорлорунун пакетин иштеп чыгуу үчүн «Крым платформасы» фракциялар аралык парламенттик бирикмеси ( Рустем Умеров, Мустафа Джемилев, Ахтем Чийгөз, Елизавета Яско, Вадим Галайчук   .

Июнь айында Украинанын кризистик медиа борборунун басма сөз борборунда Крым платформасынын эксперттик тармагы көрсөтүлдү. Бул иш-чара өкүлдөрү катышты Крым укук коргоо тобу, украин призма, тергөө журналистика борборунун &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://uacrisis.org/uk/prezentuvaly-ekspertnu-merezhu-krymskoyi-platformy|title=Презентували експертну мережу Кримської платформи|date=07.06.2021|publisher=Український кризовий медіа-центр|accessdate=10.06.2021}}&lt;/ref&gt; . 6-августта Киевде Тышкы иштер министрлигинин, элчиликтердин өкүлдөрү, улуттук жана эл аралык эксперттердин катышуусунда Крым платформасы эксперттик тармагынын уюштуруу форуму өттү &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://ua.krymr.com/a/news-kyiv-forum-eksertnoi-merezhi-krymskoi-platformy/31396648.html|title=У Києві стартував установчий форум експертної мережі «Кримської платформи» (трансляцію завершено)|date=6 серпня 2021|publisher=Крим.Реалії|accessdate=13 серпня 2021}}&lt;/ref&gt; .

Литва Сейминде, Латвия Сейминде жана НАТОнун Парламенттик Ассамблеясында демилгени колдоо топтору түзүлдү &lt;ref name=&quot;about&quot;/&gt; . Мындан тышкары, «Крым платформасы» ''парламенттер аралык координациялык кеңешин'' &lt;ref name=&quot;поствр&quot;&gt;{{Cite news|url=https://armyinform.com.ua/2021/08/parlament-zaklykav-mizhnarodni-organizacziyi-pidtrymaty-krymsku-platformu/|title=Парламент закликав міжнародні організації підтримати «Кримську платформу»}}&lt;/ref&gt; .

Долбоор ошондой эле украин кайрымдуулук бейөкмөт уюму Чыгыш Europe Foundation &lt;ref&gt;[https://www.ukrinform.ua/rubric-crimea/3288889-mzs-ta-fond-shidna-evropa-domovilisa-pro-pidtrimku-ekspertnoi-merezi-krimskoi-platformi.html МЗС та «Фонд Східна Європа» домовилися про підтримку експертної мережі Кримської платформи]&lt;/ref&gt; .

Формат жарым арал Украинанын көзөмөлүнө кайтып келгенге чейин иштейт  .

== Уюштуруу саммити ==
[[Файл:Учасники_Першого_саміту_Кримської_платформи.jpeg|right|thumb|300x300px| Крым платформасынын биринчи саммитинин делегаттары]]
Анын пландарынын биринчиси Киевде өтүүчү саммитте Түркия, АКШ, Канада, Улуу Британия жана Молдова тарабынан билдирилди &lt;ref name=&quot;ф&quot;&gt;{{Cite news|url=https://www.radiosvoboda.org/a/crimea-platform-deoccupation-turkey/30968277.html|title=«Кримська платформа». «Маячня» чи реальний крок для деокупації Криму?|date=29 листопада 2020|publisher=Радіо Свобода|accessdate=28.02.2021}}&lt;/ref&gt; . Ал эми [[Орусия|Орусияга]] келсек, Тышкы иштер министрлигине чейинки агрессор Крым платформасына катышууга шарт коюп '': «Эгер бул аймакта Крымды суу жана электр энергиясы менен камсыздоону калыбына келтирүү, Киев жарым аралын соода жана транспорттук блокададан чыгарууну талкуулоо пландаштырылууда &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://crimea.suspilne.media/ua/news/2368|title=МЗС Росії назвало умову, за якої російська сторона візьме участь у Кримській платформі|date=9 грудня 2020|publisher=Суспільне Крим|accessdate=19.08.2021|archivedate=2021-08-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210821120925/https://crimea.suspilne.media/ua/news/2368}}&lt;/ref&gt; .'' Украин тарап бул мүмкүнчүлүктү четке какты &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://zn.ua/ukr/UKRAINE/kuleba-zaprosiv-rosiju-vzjati-uchast-v-samiti-krimskoji-platformi-na-porjadku-dennomu-bude-tilki-odne-pitannja.html|title=Кулеба запросив Росію взяти участь в саміті Кримської платформи: &quot;На порядку денному буде тільки одне питання&quot;|date=11 сiчня 2021|publisher=zn.ua|accessdate=19.08.2021}}&lt;/ref&gt; . Кийинчерээк Орусия Киевдин Крымды кайтаруу аракетин мыйзамсыз деп атады жана Украинанын демилгесине ар кандай өлкөлөрдүн жана уюмдардын катышуусун билдирди.&amp;nbsp;- Россия Федерациясынын аймактык бүтүндүгүнө тикелей кол салуу &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.pravda.com.ua/news/2021/03/15/7286711/|title=Росія назвала &quot;Кримську платформу&quot; нелегітимною і пригрозила учасникам|date=15.03.2021|publisher=УП|accessdate=19.08.2021}}&lt;/ref&gt; . Ал ошондой эле платформанын ишенимдүүлүгүн төмөндөтүүгө жана кысым, шантаж жана коркутуу жолу менен ага башка мамлекеттердин катышуусуна жол бербөөгө аракет кылган.&amp;nbsp;- ушул себептен саммитке чакырылгандардын тизмеси жашыруун сакталышы керек болчу &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://racurs.ua/ua/n158686-okupanty-poobicyaly-boluchi-naslidky-cherez-krymsku-platformu.html|title=Окупанти пообіцяли «болючі наслідки» через «Кримську платформу»|date=12 серпня 2021|publisher=Ракурс|accessdate=19.08.2021}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://kanaldom.tv/uk/pochemu-uchastniki-krymskoj-platformy-derzhatsya-v-sekrete-poyasnila-dzhaparova/|title=Чому учасників &quot;Кримської платформи&quot; тримають в секреті, пояснила Джапарова|date=15 травня 2021|publisher=kanaldom.tv|accessdate=19.08.2021}}&lt;/ref&gt; &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.slovoidilo.ua/2021/08/20/novyna/polityka/odna-krayina-tyskom-rosiyi-vidmovylasya-krymskoyi-platformy-danilov|title=Одна країна під тиском Росії відмовилася від Кримської платформи – Данілов|date=20 серпня 2021|publisher=Слово і діло|accessdate=26 серпня 2021}}&lt;/ref&gt; .

'''[[2021|Бардык жагдайларга карабастан, 2021]] [[23-август|-жылдын 23-августунда]]''' Украинанын Эгемендүүлүгүнүн 30 жылдыгынын алдындагы инаугуралдык (же инаугуралдык) саммитке 47 өлкөнүн жана уюмдардын өкүлдөрү чогулду:    
{| class=&quot;standard nocollapsible&quot; style=&quot;text-align:center&quot; width=&quot;100%&quot;
!style=&quot;text-align: center; background: lightsteelblue;&quot; width= &quot;3%&quot;|№
!style=&quot;text-align: center; background: lightsteelblue;&quot; width= &quot;20%&quot;|Аталышы
!style=&quot;text-align: center; background: lightsteelblue;&quot; width= &quot;74%&quot;|Уюмдаштыруу саммитинде өкүлчүлүктүн деңгээли
!style=&quot;text-align: center; background: lightsteelblue;&quot; width= &quot;3%&quot;|Булагы
|-
!style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;8&quot;|
'''Мамлекеттер''
|-
|1.
|{{флагификация|Австралия}}
|Элчи
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;&gt;[https://www.slovoidilo.ua/2021/08/19/infografika/polityka/krymska-platforma-yaka-meta-samitu-ta-yakomu-rivni-budut-predstavleni-uchasnyky Кримська платформа: яка мета саміту та на якому рівні будуть представлені учасники]//«Слово і Діло», 19 серпня 2021&lt;/ref&gt;
|-
|2.
|{{флагификация|Австрия}}
|Европа боюнча, интеграция жана тышкы иштер федералдык министри
|&lt;ref name =&quot;QHA&quot;&gt;Ірина Требунських. [https://qha.com.ua/novosti-uk/nato-yes-i-45-krayin-v-ukrayini-startuvav-mizhnarodnyj-samit-krymska-platforma-onovlyuyetsya/ НАТО, ЄС і 45 країн — в Україні стартував міжнародний саміт «Кримська платформа»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210824001029/https://qha.com.ua/novosti-uk/nato-yes-i-45-krayin-v-ukrayini-startuvav-mizhnarodnyj-samit-krymska-platforma-onovlyuyetsya/ |date=2021-08-24 }}//QHA, 23 Серпня 2021&lt;/ref&gt;
|-
|3.
|{{флагификация|Албания}}
|Парламент менен байланыштар боюнча министри
|&lt;ref name =&quot;QHA&quot;/&gt;
|-
|4.
|{{флагификация|Бельгия}}
|Тышкы иштер министри
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|5.
|{{флагификация|Болгария}}
|Тышкы иштер министри
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|6.
|{{флагификация|Улуу Британия}}
|Европалык коцшулаш жана Америка боюнча мамлекеттик секретардын парламенттик орун басары
|&lt;ref name =&quot;QHA&quot;/&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url= https://www.radiosvoboda.org/a/news-britain-krymska-platforma/31276667.html|title= Британія хоче брати участь у розробці «Кримської платформи» |author =   |date =2021-05-27|work= |publisher= Радио Свобода|accessdate= 2021-08-24|lang= uk|archiveurl= |archivedate= }}&lt;/ref&gt;
|-
|7.
|{{флагификация|Венгрия}}
|Президент
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|8.
|{{флагификация|Греция}}
|Элчи
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|9.
|{{флагификация|Германия}}
|Экономика жана энергетика министри
|&lt;ref name =&quot;QHA&quot;/&gt;
|-
|10.
|{{флагификация|Грузия}}
|Премьер-министр
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|11.
|{{флагификация|Дания}}
|Тышкы иштер министри
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|12.
|{{флагификация|Испания}}
|Тышкы иштер, ЕБ жана кызматташтык министри
|&lt;ref name =&quot;QHA&quot;/&gt;
|-
|13.
|{{флагификация|Ирландия}}
|Тышкы саясат жана коопсуздук боюнча министри
|&lt;ref name =&quot;QHA&quot;/&gt;
|-
|14.
|{{флагификация|Исландия}}
|Элчи
|&lt;ref name =&quot;interfax&quot;&gt;[https://ua.interfax.com.ua/news/general/763354.html У Києві розпочався установчий саміт «Кримської платформи»]//«Інтерфакс-Україна», 23.08.2021&lt;/ref&gt;
|-
|15.
|{{флагификация|Италия}}
|Тышкы иштер жана эл аралык кызматташтык министринин орун басары
|&lt;ref name =&quot;QHA&quot;/&gt;
|-
|16.
|{{флагификация|Эстония}}
|Президент
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|17.
|{{флагификация|Канада}}
|Элчи
|&lt;ref&gt;[https://www.kmu.gov.ua/news/dmitro-kuleba-pro-sklad-ustanovchogo-samitu-krimskoyi-platformi На наших очах твориться історія, — Дмитро Кулеба про склад установчого саміту Кримської платформи]//Міністерство закордонних справ України, опубліковано 19 серпня 2021&lt;/ref&gt;
|-
|18.
|{{флагификация|Кипр}}
|Элчи
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|19.
|{{флагификация|Латвия}}
|Президент
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|20.
|{{флагификация|Литва}}
|Президент
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|21.
|{{флагификация|Люксембург}}
|Тышкы жана европалык иштер министри
|&lt;ref name =&quot;QHA&quot;/&gt;
|-
|22.
|{{флагификация|Мальта}}
|Элчи
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|23.
|[[Файл:Flag of Moldova.svg|border|22px]] [[Молдова]]
|Президент
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|24.
|[[Файл:Flag of the Netherlands.svg|border|22px]] [[Нидерланд]]
|Тышкы иштер министри
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|25.
|{{флагификация|Жаңы Зеландия}}
|Элчи
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|26.
|{{флагификация|Норвегия}}
|Тышкы иштер министрлигинин мамлекеттик секретары, тышкы иштер министринин орун басары
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;&lt;ref name =&quot;QHA&quot;/&gt;
|-
|27.
|{{флагификация|Польша}}
|Президент
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|28.
|{{флагификация|Португалия}}
|Коргоо министри
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|29.
|{{флагификация|Румыния}}
|Премьер-министр
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|30.
|[[Файл:Flag of North Macedonia.svg|border|22px]] [[Түндүк Македония]]
|Тышкы иштер министри
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|31.
|{{флагификация|Словакия}}
|Премьер-министр
|&lt;ref name =&quot;QHA&quot;/&gt;
|-
|32.
|{{флагификация|Словения}}
|Президент
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|33.
|{{флагификация|АКШ}}
|Энергетика министри, Президенттин жеке өкүлү
|&lt;ref&gt;Ольга Демидова. [https://www.dw.com/ru/v-kieve-otkrylas-konferencija-krymskoj-platformy/a-58955559 В Киеве открылась конференция «Крымской платформы»]//«Deutsche Welle», 23.08.2021&lt;/ref&gt;
|-
|34.
|{{флагификация|Түркия}}
|Тышкы иштер министри
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|35.
|{{флагификация|Украина}}
|Президент, премьер-министр, Жогорку Раданын төрагасы, тышкы иштер министри
|&lt;ref name =&quot;QHA&quot;/&gt;
|-
|36.
|{{флагификация|Франция}}
|Тышкы соода жана экономикалык жагымдуулук боюнча министр-делегат
|&lt;ref name =&quot;QHA&quot;/&gt;
|-
|37.
|{{флагификация|Финляндия}}
|Президент
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|38.
|{{флагификация|Хорватия}}
|Премьер-министр
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|39.
|{{флагификация|Черногория}}
|Тышкы иштер министри
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|40.
|{{флагификация|Чехия}}
|Парламенттин сенатынын башчысы
|&lt;ref name =&quot;QHA&quot;/&gt;
|-
|41.
|{{флагификация|Швейцария}}
|Федералдык чогулуштун улуттук кеңешинин башчысы
|&lt;ref name =&quot;QHA&quot;/&gt;
|-
|42.
|{{флагификация|Швеция}}
|Премьер-министр
|&lt;ref name =&quot;QHA&quot;/&gt;
|-
|43.
|{{флагификация|Жапония}}
|Элчи
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
!style=&quot;align: center; background: lavender;&quot; colspan=&quot;8&quot;|
'''Эл аралык уюмдар'''
|-
|1.
|[[Файл:GUAM logo.png|border|22px]] [[ГУАМ]]
|Башкы секретарь
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|2.
|[[Файл:Flag of Europe.svg|border|22px]] [[Европа Биримдиги]]
|Жогорку өкүл, Европа кеңешинин Президенти, Еврокомиссиянын вице-президенти
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|3.
|[[Файл:Flag of NATO.svg|border|22px]] [[НАТО]]
|Башкы секретардын орун басары
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|-
|4.
|[[Файл:Logo Consejo de Europa.png|border|22px]] [[Совет Европы]]
|Башкы секретарь
|&lt;ref name=&quot;Слово і Діло&quot;/&gt;
|}


[[Файл:Congress_and_Exhibition_Center_Parkovy,_Kiev_-_Ukraine.jpg|thumb| Конгресс жана көргөзмө борбору &quot;Парк&quot;&amp;nbsp;- уюштуруу саммитин өткөрүү жери]]
Ошентип борбор калаадагы «Парковый» конгресс-көргөзмө борборундагы жыйынга бардык өлкөлөр катышты.&lt;nowiki&gt;&lt;span typeof=&quot;mw:Entity&quot; id=&quot;mwzA&quot;&gt;&amp;&lt;/nowiki&gt;nbsp;&lt;nowiki&gt;&lt;/span&gt;&lt;/nowiki&gt;- НАТО, ЕБ жана Чоң жетиликтин мүчөлөрү [[Африка|, бирок Африка]] же [[Түштүк Америка|Түштүк Американын]] бири да жок. [[Бириккен Улуттар Уюму]] да өз өкүлүн жиберген жок. Натыйжада, бул иш-чара Украина тарабынан уюштурулган ири иш-чара болуп калды &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://suspilne.media/157760-krimska-platforma-testovij-onlajn-i-translacia/|title=&quot;Нова сторінка на шляху до деокупації Криму&quot;: як проходила Кримська платформа|date=23 серпня 2021|publisher=Суспільне|accessdate=26 серпня 2021|archivedate=2021-08-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210826085836/https://suspilne.media/157760-krimska-platforma-testovij-onlajn-i-translacia/}}&lt;/ref&gt; .

Иш-чарада Украинанын президенти Владимир Зеленский, Жогорку Раданын төрагасы Дмитрий Разумков, премьер-министр Денис Шмыгал, чет элдик делегациялардын башчылары, крым татар элинин лидери Мустафа Жемилев, Крым платформасынын эксперттик тармагынын өкүлү Ольга Скрипник сөз сүйлөштү.

Жогорку даражалуу чиновниктердин, саясатчылардын, чет элдик эксперттердин жана коомдук пикирдин лидерлеринин тематикалык панелдеринде Крымдын аннексиясын тааныбоо, санкциялык саясат, Азов-Кара деңиз аймагынын коопсуздугу, адам укуктары жана эл аралык гуманитардык укук, экономикалык жана экологиялык кесепеттер талкууланды. кесиптин &lt;ref name=&quot;agenda&quot;&gt;{{Cite news|url=https://crimea-platform.org/agenda|title=Кримська платформа (порядок денний)|date=|publisher=|accessdate=24.08.2021}}&lt;/ref&gt; .

Украинанын Жогорку Радасы эл аралык уюмдарды жана чет мамлекеттерди саммиттин күнү тиешелүү резолюция кабыл алуу менен Крым платформасынын алкагында кызматташууну бекемдөөгө чакырды &lt;ref name=&quot;поствр&quot;/&gt; .

=== Декларация ===
[[Файл:Crimea_Platform_2021-08-23_05.jpg|thumb| Саммиттин жолугушуусу]]
Алгачкы саммиттин жыйынтыгында катышуучу өлкөлөр жыйынтыктоочу биргелешкен декларацияны жактырышты. Документте мындай деп айтылат:

* Крымдын Россия тарабынан убактылуу оккупацияланышын тынчтык жолу менен токтотуу үчүн консультативдик жана координациялоочу формат катары Эл аралык Крым платформасын түзүү;
* Орусиянын Крымды мыйзамсыз аннексиялоосун тааныбоо саясатын улантуу,
* &quot;эгерде Платформанын ар бир Катышуучусунун укуктук тутумунда каралса жана зарыл болгон учурда жана Россиянын аракеттери талап кылса, тиешелүү жол-жоболорго ылайык &quot; Россияга каршы мындан аркы &quot;саясий, дипломатиялык жана чектөөчү чараларды&quot; киргизүүнү карап чыгуу;
* Крымдын уланып жаткан милитаризациясынан келип чыккан жаңы чакырыктарга жана гибриддик коркунучтарга каршы туруу,
* Орусияны эл аралык гуманитардык укукка ылайык оккупацияланган мамлекет катары өз милдеттенмелерин аткарууга, Орусиядан крымдыктарга карата бардык адам укуктарын бузууларды жана кыянатчылыктарды токтоосуз токтотууну жана адам укуктары жана адам укуктарын көзөмөлдөө механизмдери үчүн Крымга толук жана тоскоолдуксуз кирүүнү камсыз кылууну талап кылууга чакырат,
* убактылуу басып алуу менен байланышкан маселелерди чечүү үчүн БУУнун, Европа Кеңешинин, ЕККУнун, башка эл аралык жана аймактык уюмдардын тиешелүү механизмдерин колдонуу,
* Украинанын убактылуу оккупацияланган Крым жарым аралы менен чектеш аймактарын өнүктүрүү үчүн экономикалык, инфраструктуралык жана экологиялык долбоорлорду колдоо мүмкүнчүлүгүн карап,
* Крымдын убактылуу оккупацияланышына каршы күрөшүүдө улуттук парламенттердин ролун таануу жана Крым боюнча улуттук парламенттер арасында, ошондой эле парламенттер аралык ассамблеяларда иш-аракеттерди координациялоону колдоо.

Крым платформасынын катышуучулары убактылуу оккупацияланган Крым жана Севастополь аймактарынын Украинага кайтарылышын жана алардын автономдук статусунун калыбына келишин күтүшөт жана Россия Федерациясын Крымдын убактылуу оккупациясын токтотууга багытталган Эл аралык Крым платформасына конструктивдүү катышууга чакырышат. жарым арал.

Декларация кошулуу үчүн ачык &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.president.gov.ua/news/krimska-platforma-deklaraciya-70293|title=Кримська платформа. Декларація|date=23 серпня 2021|publisher=Президент України|accessdate=24 серпня 2021}}&lt;/ref&gt; . Украина БУУнун өлкөлөрүн ага кошулууга чакырды &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.radiosvoboda.org/a/news-ukraina-oon-krymska-platforma/31453671.html|title=Україна закликала країни ООН долучатися до Кримської платформи|date=10 вересня 2021|publisher=Радіо Свобода|accessdate=16 вересня 2021}}&lt;/ref&gt; .

== Андан аркы иш ==
[[Файл:Crimea_Platform_Office.jpg|thumb| Крым платформасынын башкы кеңсесинин ачылышы]]
Саммит болгон күнү анын катышуучулары Киевде жайгашкан Крым платформасынын башкы кеңсесин Вул. Липска, 2. Аппараттын милдеттеринин арасында, атап айтканда, оккупацияланган жарым аралдагы адам укуктары, экономикалык жана экологиялык абал, маданий мурастар жана башкалар боюнча күнү-түнү мониторинг жүргүзүү, Крымды оккупациялоо жана реинтеграциялоо стратегиясын илгерилетүү, маалымат берүү жана Крымдан келген украиналык жарандар менен байланыш. Аппараттын башчысы – Президенттин Крым Автономия Республикасындагы Туруктуу өкүлү Антон Корыневич &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.president.gov.ua/news/prezident-ukrayini-ta-uchasniki-samitu-krimskoyi-platformi-o-70301|title=Президент України та учасники саміту Кримської платформи оглянули головний офіс ініціативи в Києві|date=23 серпня 2021|publisher=Президент України|accessdate=24 серпня 2021}}&lt;/ref&gt; .

Украина Президентинин Крым Автономдук Республикасындагы Өкүлчүлүгүнүн структурасына 7 штаттык кызмат орундары бар Крым платформасын колдоо кызматы кирет &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://ukranews.com/ua/news/809965-u-krymskij-platformi-pratsyuyut-lyshe-2-osoby-sered-nyh-25-richna-donka-eks-nardepa-chubarova-niyara|title=У Кримській платформі працюють лише 2 особи, серед них 25-річна донька екс-нардепа Чубарова Ніяра|date=27.10.2021|publisher=ukranews.com|accessdate=04.11.2021}}&lt;/ref&gt; .

Декларацияга кол койгон өлкөлөрдө Крым платформасынын кеңселерин ачуу пландалууда &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.ukrinform.ua/rubric-crimea/3302439-ofisi-krimskoi-platformi-vidkriut-v-insih-derzavah-prezident.html|title=Офіси Кримської платформи відкриють в інших країнах - Президент|date=22.08.2021|publisher=Укрінформ|accessdate=24.08.2021}}&lt;/ref&gt; . Бул тышкы иштер министрликтеринин деңгээлинде '''Крым платформасынын катышуучуларынын координациялык тармагын''' түзүү дегенди билдирет, ал тез маалымат алмашууга, жолугушууларды уюштурууга, концепцияларды шайкеш келтирүүгө жана узак мөөнөттүү иш-чараларды баштоого көмөктөшөт. 2021-жылдын декабрына карата тармакка 36 өлкө кошулду &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://www.ukrinform.ua/rubric-crimea/3362067-do-koordinacijnoi-merezi-v-ramkah-krimskoi-platformi-dolucilisa-vze-36-krain-kuleba.html|title=До координаційної мережі в рамках Кримської платформи долучилися вже 36 країн - Кулеба|date=02.12.2021|publisher=Укрінформ|accessdate=09.12.2021}}&lt;/ref&gt; .

Тышкы иштер министрлиги Крым платформасынын оперативдүү механизмдерин, атап айтканда, башка өлкөлөрдө Крым платформасы үчүн жооптуу болгон контакторлордун же адамдардын (фокус пунктунун) тармагын иштеп чыгууда. Контаторлор Тышкы иштер министрликтеринин орто жана жогорку кызмат адамдары болуп саналат, алардын милдети эксперттик коомчулук тарабынан түзүлгөн маалыматты өткөрүп берүү болуп саналат. Германия аймактардын биринин теңтөрагасы болууга макул болду&amp;nbsp;- жарым аралды оккупациялоону тааныбоо жөнүндө &lt;ref&gt;{{Cite news|url=https://zmina.info/news/u-mzs-ukrayiny-rozpovily-nad-chym-narazi-praczyuye-krymska-platforma-pislya-ustanovchogo-samitu/|title=У МЗС розповіли, над чим працює Кримська платформа після установчого саміту|date=20 січня 2022|publisher=zmina.info|accessdate=27 січня 2022}}&lt;/ref&gt; .

== Караңыз ошондой эле ==

* &quot;Украинанын убактылуу оккупацияланган аймагындагы жарандардын укуктарын жана эркиндиктерин жана укуктук режимин камсыз кылуу жөнүндө&quot; Украинанын мыйзамы
* Убактылуу оккупацияланган Крымды деокупациялоо жана реинтеграциялоо стратегиясы

== Эскертүүлөр ==
&lt;references group=&quot;&quot;&gt;&lt;/references&gt;

* '''[https://crimea-platform.org Крым платформасынын расмий сайты]'''
* [https://www.eurointegration.com.ua/experts/2021/08/17/7126642/ Рустем Умеров. Крым платформасы: ал кантип иштейт жана кандай жыйынтыктарды күтөт] / EP, 17-август, 2021-жыл
* [https://suspilne.media/157760-krimska-platforma-testovij-onlajn-i-translacia/ &quot;Крымды басып алуу жолунда жаңы барак&quot;: Крым платформасы кантип өттү: тексттик берүү] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210826085836/https://suspilne.media/157760-krimska-platforma-testovij-onlajn-i-translacia/ |date=2021-08-26 }}
* [https://www.youtube.com/watch?v=jhALdC4bvtM&amp;ab_channel=ВсеукраїнськийФорумУкраїна30 Крым платформасынын саммитинин толук видеосу]
* [https://www.pravda.com.ua/articles/2021/07/15/7300546/ союздаштары менен жана Россиясыз. Украина Крымды дүйнөлүк күн тартибине кантип кайтармакчы] / UE, 15-июль, 2021-жыл
* [https://www.eurointegration.com.ua/articles/2021/08/19/7126793/ 4 континенттен Орусияга сокку: Крым платформасынын] / EP саммитинин ийгиликтери жана кемчиликтери жөнүндө негизги нерсе, 19-август, 2021-жыл
* [https://mfa.gov.ua/news/dmitro-kuleba-pro-zapusk-krimskoyi-platformi-mi-povernuli-krim-iz-zabuttya Дмитрий Кулеба Крым платформасынын ишке кириши боюнча: Биз Крымды унутулгандан кайтардык]
[[Категория:Pages with unreviewed translations]]</text>
      <sha1>j6u9fwk0o53evfjnmb3wh36du5njnc4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кижондон</title>
    <ns>0</ns>
    <id>131338</id>
    <revision>
      <id>644361</id>
      <parentid>453461</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T06:21:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>644361</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9209" sha1="0g6boc71rgqgi01von41in9ar30efot" xml:space="preserve">{{ОЖ
|статусу                     = Калктуу конуш
 |кыргызча аталышы           = Кижондон
 |расмий аталышы             = 기정동
 |баш ийгени                 = 
 |сүрөт                      = North_Korean_village_Kijong-dong.JPEG
 |сүрөт ачыктамасы           =
 |өлкө                       = Корей Эл-Демократиялык Республикасы
 |герб                       = 
 |желек                      =
 |гербдин сүрөттөлүшү        = 
 |желектин сүрөттөлүшү       = 
 |гербдин туурасы            = 
 |желектин туурасы           = 
  |lat_dir = |lat_deg = 37|lat_min = 56|lat_sec = 43
  |lon_dir = |lon_deg = 126|lon_min = 39|lon_sec = 20
  |CoordAddon                = File:North_Korea_adm_location_map.svg
  |CoordScale                = 
 |өлкө картасынын өлчөмү  =  
 |облус картасынын өлчөмү = 
 |район картасынын өлчөмү = 
 |облус түрү              = 
 |облус                     = 
 |таблицадагы облус        = 
 |район түрү              = 
 |район                      = 
 |таблицадагы район          = 
 |коомдун түрү               = 
 |коом                       = 
 |таблицадагы коом           = 
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = 
 |башчысы                    = 
 |негизделген күнү           = 
 |биринчи белгиленген        = 
 |мурунку аталышы            = 
 |статустун берилиши         = 
 |аймагы                     = 
 |бийиктиктин түрү           = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 
 |климаты                    = 
 |расмий тили                = 
 |расмий тили2               = 
  |калкы                     = 
  |элди каттоо жылы          = 
  |жыштыгы                   = 
  |агломерация               = 
  |улуттук курамы            = 
  |диний курамы              = 
  |этнохороним               = 
 |убакыт аралыгы             = 
 |DST                        = 
 |телефон коду               = 
 |почта индекси              = 
 |почта индекстери           = 
 |автоунаа коду              = 
 |идентификатордун түрү         = 
 |цифралык идентификатор     = 
 |Commons түрмөгүндө         = 
 |сайты                      = 
 |сайтынын тили 1            = 
 |сайтынын тили 1            = 
 |сайтынын тили 1            = 
}}

'''Кижондон''' ( {{Lang-ko3|기정동|機井洞}}) [[Корей Эл-Демократиялык Республикасы|Түндүк Кореядагы]] демилитаризацияланган аймакка жакын жайгашкан айыл. Батыш мамлекеттеринин маалымат каражаттарында бул айылды «пропаганда айылы» деп аташат.

[[Түштүк Корея|Түштүк Кореянын]] аймагынан көрүүгө болгон, жабык [[Корей Эл-Демократиялык Республикасы|Түндүк Кореянын]] аймаганыдагы жалгыз калктуу конуш.

Түндүк Кореянын расмий маалыматтына таянсак, бул айылда колхозчулардын 200 үй-бүлөсү жашайт, айылда бала бакчалар, эки мектеп (башталгыч жана орто), оорукана бар &lt;ref&gt;A Sightseeng Guide to Korea by Pang Hwon Ju &amp; Hwang Bong Hyok, Foreign Languages Publishing House, Pyongyang, DPRK. 1991&lt;/ref&gt; .

== Курулуш тарыхы ==
Бул айыл [[1950-жыл]]дары курулган жана ачык түстөргө боёлгон үйлөрдөн турган. Айыл өз убаганда электрлештирилген, ал кезде Түндүк жана Түштүк Кореянын элет жергесинде электрлештирүү чоң жетишкендик деп эсептелген

Бул айылда адамдар жашабагынын, жөн гана пропаганда үчүн курулгандын төмөнкү белгилерден байкаса болот:

# Имараттардын бир гана бөлүгүндө бир эле учурда терезелерде жарыкты байкаса болот.
# Айылдын айрым жерлеринде маал-маалы менен аскерлер жана аялдар келип имараттарды, терезелерди тазалап турушат. Бирок бул адамдардан бөлөк адамдарды айылдан байкоого болбойт. 
# 15 жылдан бери бир гана адамдардын тобун байкоого болот&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.the-latest.com/a-dictatorships-delights|title=A dictatorship’s delights {{!}} The-Latest.com&lt;!-- Заголовок добавлен ботом --&gt;|deadlink=no}}&lt;/ref&gt; .

Кубаттуу оптикалык технологиялар пайда болгондон кийин түштүк кореялыктар имараттардын ички дубалдары жок, жөн гана бош «кутулар''»'' экенин далилдешкен.
[[Файл:Gijeong-ri_Flag.jpg|thumb]]
2004-жылга чейин Кижондондун имараттарына орнотулган кубаттуу динамиктер аркылуу Түндүк Кореядагы жашоону даңазалаган ураандарды, чек арадан өткөн түштүк кореялыктарды бир тууган катары кабыл аларын билдирген пропагандалык берүүлөр угузулуп турган. 

2004-жылы мындай берүүлөрдүн натыйжалуулугунун төмөндүгүнүн себебинен, динамиктер аркылуу батыш мамлекеттерине каршы пропаганда жана патриоттук марштарды суткасына 20 саат бою угузуп турушкан.

Ушул эле жылы Түштүк Кореянын өкмөтүнүн жооп кайтаруу чечиминин негизинде,  Кижондондон 1,8 чакырым алыстыкта жайгашкан Түштүк Кореянын Пханмунжом кыштагында динамиктери орнотулуп - Түштүк Кореянын рок музыкасы угузула баштаган.

Бул чечимдердин негизинде Демилитаризацияланган аймак адам чыдагыз ызы-чуу үндөргө  бөлөнгөн. Натыйжасында эки тарап бир келишимге келип, динамиктерди өчүрүшкөн.

Ушундай эле тирешүү - кайсы өлкө бийигиреек асаба (флагшток) орнотуу жаатында да байкалган.

Бул тирешүү батыштын басма соз мекемелери тарабынан «асабалар согушу» деп аталган ({{Lang-en|flagpole war}}), Кижондондогу асаба өз учурунда дүйнөдөгү эң бийик асаба болуп эсептелеген&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/middle_east/2979812.stm|title=BBC NEWS {{!}} Middle East {{!}} Jordan flagpole hits new heights&lt;!-- Заголовок добавлен ботом --&gt;|deadlink=no}}&lt;/ref&gt; жана анын бийиктиги 160 метрди, желектин салмагы 270 килограммды түзгөн. Бул желекти көтөрүү үчүн 50 адамдын катышуусу талап кылынган.

Бирок [[Гиннестин рекорддор китеби]] бул конструкцияны ''флагшток'' деп атоодон баш тартып, жөн гана тик мамы деп атаган ({{Lang-en|free-standing}}) .

== Дагы окуңуз ==

* Акаба – Иорданиядагы курорттук шаар, ал шаардагы флагшток коңшу өлкөлөрдөн көрүнүп турат.
* Потемкин кыштактары

== Булактар ==
&lt;references group=&quot;&quot; responsive=&quot;1&quot;&gt;&lt;/references&gt;

== Шилтемелер ==

* http://www.tourdmz.com/02dmz/p3-2.php {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110717080047/http://www.tourdmz.com/02dmz/p3-2.php |date=2011-07-17 }} 
* http://www.the-latest.com/a-dictatorships-delights 
* http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/middle_east/2979812.stm 
* http://www.nkeconwatch.com/2008/08/18/the-dprks-tallest-flagpole-in-the-world/</text>
      <sha1>0g6boc71rgqgi01von41in9ar30efot</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучу:Aiyanakk</title>
    <ns>2</ns>
    <id>132135</id>
    <revision>
      <id>644347</id>
      <parentid>643990</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T20:21:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644347</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2425" sha1="k370a34mserbemoelpxeo8d127ot6gf" xml:space="preserve">Салам!

Менин колдонуучу атым ''Aiyanakk'', [[Кыргызстан|Кыргызстандан]] боломун.  Мен Википедияда 2023-жылдан бери активдүү Википедиячы катары салым кошуп келемин. 

* [[metawiki:Wikimedia_CEE_Hub/Youth_Group|CEE Youth Groupка]] мүчөө болуу  – 2024-жылдын 16-октябры 

* [[Кыргыз Википедиясы|Кыргыз Википедиясына]] алгачкы катталуу жана түзөтүү – 2023-жылдын 17-ноябры 

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;margin-left:auto; margin-right:auto; text-align:center;&quot;
|+Администратордук иш-аракеттер 2026-жыл 
!Иш-аракеттин түрү
!Саны
!Кыскача түшүндүрмө
|-
|Өчүрүлгөн макалалар
|140
|Автордук укук бузулган / талапка жооп бербеген барактар / дупликат барак 
|-
|Бөгөттөлгөн колдонуучулар
|20
|Вандализм үчүн убактылуу блок
|-
|Корголгон барактар
|
|Түзөтүү согушунун алдын алуу
|-
|Калыбына келтирилген барактар
|
|
|}

&lt;div style=&quot;display:flex; flex-wrap: wrap; gap: 10px; justify-content: center; align-items: center;&quot;&gt;
  &lt;div style=&quot;border: 2px solid #1a73e8; border-radius: 10px; padding: 5px 10px; background-color: #f0f8ff; text-align:center;&quot;&gt;
    {{CEEM 2025}}
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;border: 2px solid #1a73e8; border-radius: 10px; padding: 5px 10px; background-color: #f0f8ff; text-align:center;&quot;&gt;
    {{Youth Conference 2025}}
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;border: 2px solid #1a73e8; border-radius: 10px; padding: 5px 10px; background-color: #f0f8ff; text-align:center;&quot;&gt;
    {{CA WikiCon 2025}}
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;border: 2px solid #1a73e8; border-radius: 10px; padding: 5px 10px; background-color: #f0f8ff; text-align:center;&quot;&gt;
    {{Userbox/Азия айы 2024}}
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;border: 2px solid #1a73e8; border-radius: 10px; padding: 5px 10px; background-color: #f0f8ff; text-align:center;&quot;&gt;
    {{Wiki Osh 2024}}
  &lt;/div&gt;
  &lt;div style=&quot;border: 2px solid #1a73e8; border-radius: 10px; padding: 5px 10px; background-color: #f0f8ff; text-align:center;&quot;&gt;
    {{Wiki Kadam 2023}}
  &lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;

{{Администраторлор}}</text>
      <sha1>k370a34mserbemoelpxeo8d127ot6gf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Байсалов Эдиль Жолдубаевич</title>
    <ns>0</ns>
    <id>136154</id>
    <revision>
      <id>644319</id>
      <parentid>571642</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T18:23:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644319</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5687" sha1="46butb4o7mtniwpiy7ttdu6j6i3vuha" xml:space="preserve">{{Мамлекеттик ишмер
|ысымы = Байсалов Эдиль
|сүрөтү = Baisalov Edil at a conference.jpg
| кызматы          = [[Википедия:Сомо/Кыргыз Республикасынын Өкмөтү|Кыргызстандын Министрлер Кабинетинин]] вице-премьер-министри
 | желек              = Flag of Kyrgyzstan.svg
| желек2              = National emblem of Kyrgyzstan.svg
 | иш баштоо убагы    = [[2021]]
 | иш аяктоо убагы    = 
 | президент            = [[Садыр Жапаров]]
 | андан мурунку инсан  =
 | андан кийинки инсан  =  
| кызматы_2         = [[Улуу Британия|Улуу Британиядагы]] элчиси
 | желек_2             = Flag of Kyrgyzstan.svg
| желек2_2              = National emblem of Kyrgyzstan.svg
 | иш баштоо убагы_2    = [[2018]]
 | иш аяктоо убагы_2   = [[2021]]
 | андан мурунку инсан_2 =
 | андан кийинки инсан_2  =
| кызматы_3         = Кыргызстандын социалдык өнүктүрүү министринин милдетин аткаруучу
 | желек_3             = Flag of Kyrgyzstan.svg
| желек3_3             = National emblem of Kyrgyzstan.svg
 | иш баштоо убагы_3  = [[август]], [[2012]]
 | иш аяктоо убагы_3    = [[сентябрь]], [[2012]]
 | андан мурунку инсан_3=
 | андан кийинки инсан_3  =
|билими = [[Борбордук Азиядагы Америка университети|БААУ]] (2000)&lt;br&gt;[[Жусуп Баласагын атындагы Кыргыз улуттук университети|КУУ]] (2004)
|кесиби = [[саясат|саясатчы]] 
|партиясы = партиясы жок
|туулган датасы             =  06081977
|туулган жери             = 
 |өлгөн жери         = 
|жарандыгы = [[Файл:Flag of Kyrgyzstan.svg|22px|border]] [[Кыргызстан]]
|жубайы =
|балдары = 
|улуту = 
|дини = [[ислам]]
|атасы =
|энеси =
|сыйлыктары = 
}}
'''Байсалов Эдиль Жолдубаевич''' (6 август 1977-жыл; [[Бишкек|Фрунзе]], [[Кыргыз ССР]], [[СССР]]) — [[Кыргызстан|кыргызстандык]] мамлекеттик ишмер жана [[дипломат]]. [[Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин төрагасы|Кыргыз Республикасынын Министрлер кабинетинин төрагасынын]] орун басары&lt;ref&gt;[https://ru.sputnik.kg/20190527/kyrgyzstan-ehdil-bajsalov-biografiya-1044476744.html Байсалов Эдиль Жолдубаевич — өмүр баяны]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://who.ca-news.org/people:1647 Байсалов Эдиль Жолдубаевич, өмүр баян]&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==
1977-жылдын 6-августунда [[Бишкек|Фрунзе]] шаарында туулган.

1995—1996-жылдары — Улуттук олимпиада комитетинин президентинин жардамчысы.

1996—1997-жылдары — Товар өндүрүүчүлөрдүн улуттук ассоциациясы, эл аралык департаменти.

1997—1999-жылдары — швейцариялык Weitnauer компаниясынын өкүлү.

1999—2001-жылдары — «Демократия жана жарандык коом үчүн» бейөкмөт уюмдар коалициясынын аткаруучу директорунун орун басары.

2001—2002-жылдары — Кыргызстандын юристтеринин ассоциациясынын аткаруучу директору.

2002—2006-жылдары — «Демократия жана жарандык коом үчүн» коалициясынын президенти.

2007—2008-жылдары — [[Кыргызстан социал-демократиялык партиясы|Кыргызстан социал-демократиялык партиясынын]] жооптуу катчысы.

2010-жылдын апрель-майы — [[Кыргызстандын Убактылуу өкмөтү|Кыргыз Республикасынын Убактылуу Өкмөтүнүн]] Аппарат жетекчиси.

2011—2012-жылдары — Кыргыз Республикасынын Социалдык өнүктүрүү министринин орун басары.

2012—2018-жылдары — өнүктүрүү боюнча эл аралык долбоорлор боюнча консультант.

2019—2021-жылдары — Кыргыз Республикасынын [[Улуу Британия|Улуу Британиядагы Атайын жана Ыйгарым укуктуу Элчиси]].

2021-жылдын 13-октябрынан тартып — [[Википедия:Сомо/Кыргыз Республикасынын Өкмөтү|Кыргыз Республикасынын Министрлер Кабинетинин Төрагасынын]] орун басары&lt;ref&gt;[https://www.gov.kg/ru/gov/m/sl/425-baisalov-edil-zholdubaevich Байсалов Эдиль Жолдубаевич]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.

== Булактар ==
{{булактар}}</text>
      <sha1>46butb4o7mtniwpiy7ttdu6j6i3vuha</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча Википедиячылар тизмеси</title>
    <ns>4</ns>
    <id>136776</id>
    <revision>
      <id>644272</id>
      <parentid>644210</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T12:02:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jembot</username>
        <id>9565</id>
      </contributor>
      <comment>Bot: Маалыматтар жаңыланды</comment>
      <origin>644272</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24644" sha1="krkghuun6m7wydu2p9fzfupres636hb" xml:space="preserve">{{/begin|150}}
|-
| 1 || [[User:Chaoborus|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chaoborus&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chaoborus|{{formatnum:25685}}]] || {{Permissions|Chaoborus}}
|-
| 2 || [[User:Bosogo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Bosogo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Bosogo|{{formatnum:18491}}]] || {{Permissions|Bosogo}}
|-
| 3 || [[User:Chorobek|Chorobek]] || [[Special:Contributions/Chorobek|{{formatnum:13443}}]] || {{Permissions|Chorobek}}
|-
| 4 || [[User:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:12798}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}}
|-
| 5 || [[User:Artelow|Artelow]] || [[Special:Contributions/Artelow|{{formatnum:12387}}]] || {{Permissions|Artelow}}
|-
| 6 || [[User:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] || [[Special:Contributions/Абдырашит Сатылганов|{{formatnum:10986}}]] || {{Permissions|Абдырашит Сатылганов}}
|-
| 7 || [[User:Baydastann|Baydastann]] || [[Special:Contributions/Baydastann|{{formatnum:7962}}]] || {{Permissions|Baydastann}}
|-
| 8 || [[User:Элден|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Элден&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Элден|{{formatnum:6447}}]] || {{Permissions|Элден}}
|-
| 9 || [[User:Aiyanakk|Aiyanakk]] || [[Special:Contributions/Aiyanakk|{{formatnum:5548}}]] || {{Permissions|Aiyanakk}}
|-
| 10 || [[User:UlutSoft3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft3|{{formatnum:5435}}]] || {{Permissions|UlutSoft3}}
|-
| 11 || [[User:Чагылган|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чагылган&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чагылган|{{formatnum:5412}}]] || {{Permissions|Чагылган}}
|-
| 12 || [[User:Эльза Мамбетакунова|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Эльза Мамбетакунова&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Эльза Мамбетакунова|{{formatnum:5098}}]] || {{Permissions|Эльза Мамбетакунова}}
|-
| 13 || [[User:Tynchtyk Chorotegin|Tynchtyk Chorotegin]] || [[Special:Contributions/Tynchtyk Chorotegin|{{formatnum:4947}}]] || {{Permissions|Tynchtyk Chorotegin}}
|-
| 14 || [[User:ImeNtrav|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ImeNtrav&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ImeNtrav|{{formatnum:4506}}]] || {{Permissions|ImeNtrav}}
|-
| 15 || [[User:Kvazimodo|Kvazimodo]] || [[Special:Contributions/Kvazimodo|{{formatnum:4458}}]] || {{Permissions|Kvazimodo}}
|-
| 16 || [[User:Maksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Maksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Maksat|{{formatnum:4218}}]] || {{Permissions|Maksat}}
|-
| 17 || [[User:Shchb|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Shchb&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Shchb|{{formatnum:4150}}]] || {{Permissions|Shchb}}
|-
| 18 || [[User:Kmaksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kmaksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kmaksat|{{formatnum:3969}}]] || {{Permissions|Kmaksat}}
|-
| 19 || [[User:Үрүйэ|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Үрүйэ&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Үрүйэ|{{formatnum:3964}}]] || {{Permissions|Үрүйэ}}
|-
| 20 || [[User:Kgbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kgbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kgbek|{{formatnum:3618}}]] || {{Permissions|Kgbek}}
|-
| 21 || [[User:Connexxx|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Connexxx&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Connexxx|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Connexxx}}
|-
| 22 || [[User:Elebayev|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elebayev&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elebayev|{{formatnum:3382}}]] || {{Permissions|Elebayev}}
|-
| 23 || [[User:Aidabishkek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aidabishkek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aidabishkek|{{formatnum:3167}}]] || {{Permissions|Aidabishkek}}
|-
| 24 || [[User:Askar Nazyrov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Askar Nazyrov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Askar Nazyrov|{{formatnum:2724}}]] || {{Permissions|Askar Nazyrov}}
|-
| 25 || [[User:Umut|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Umut&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Umut|{{formatnum:2419}}]] || {{Permissions|Umut}}
|-
| 26 || [[User:QECUB|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;QECUB&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/QECUB|{{formatnum:2263}}]] || {{Permissions|QECUB}}
|-
| 27 || [[User:Бахтияр Толукбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бахтияр Толукбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бахтияр Толукбаев|{{formatnum:2158}}]] || {{Permissions|Бахтияр Толукбаев}}
|-
| 28 || [[User:Roman, Alexej and Vładimir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Roman, Alexej and Vładimir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Roman, Alexej and Vładimir|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Roman, Alexej and Vładimir}}
|-
| 29 || [[User:Kairat Zamirbekov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kairat Zamirbekov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kairat Zamirbekov|{{formatnum:1600}}]] || {{Permissions|Kairat Zamirbekov}}
|-
| 30 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:1426}}]] || {{Permissions|Gliwi}}
|-
| 31 || [[User:Meri|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Meri&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Meri|{{formatnum:1392}}]] || {{Permissions|Meri}}
|-
| 32 || [[User:Asankozhoevas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asankozhoevas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asankozhoevas|{{formatnum:1279}}]] || {{Permissions|Asankozhoevas}}
|-
| 33 || [[User:Adinai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adinai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adinai|{{formatnum:1270}}]] || {{Permissions|Adinai}}
|-
| 34 || [[User:Friendwip.kg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Friendwip.kg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Friendwip.kg|{{formatnum:1187}}]] || {{Permissions|Friendwip.kg}}
|-
| 35 || [[User:Kglive|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kglive&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kglive|{{formatnum:1067}}]] || {{Permissions|Kglive}}
|-
| 36 || [[User:UlutSoft6|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft6&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft6|{{formatnum:1027}}]] || {{Permissions|UlutSoft6}}
|-
| 37 || [[User:TarPas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TarPas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TarPas|{{formatnum:1019}}]] || {{Permissions|TarPas}}
|-
| 38 || [[User:Gulzhana|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzhana&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzhana|{{formatnum:993}}]] || {{Permissions|Gulzhana}}
|-
| 39 || [[User:Aida23a|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aida23a&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aida23a|{{formatnum:872}}]] || {{Permissions|Aida23a}}
|-
| 40 || [[User:Dnes1302|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dnes1302&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dnes1302|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Dnes1302}}
|-
| 41 || [[User:Элдин беги|Элдин беги]] || [[Special:Contributions/Элдин беги|{{formatnum:834}}]] || {{Permissions|Элдин беги}}
|-
| 42 || [[User:UlutSoft1|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft1&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft1|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|UlutSoft1}}
|-
| 43 || [[User:Rotlink|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rotlink&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:799}}]] || {{Permissions|Rotlink}}
|-
| 44 || [[User:Chris die Seele|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chris die Seele&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chris die Seele|{{formatnum:792}}]] || {{Permissions|Chris die Seele}}
|-
| 45 || [[User:Arsensky|Arsensky]] || [[Special:Contributions/Arsensky|{{formatnum:718}}]] || {{Permissions|Arsensky}}
|-
| 46 || [[User:Дилдорбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Дилдорбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Дилдорбек|{{formatnum:698}}]] || {{Permissions|Дилдорбек}}
|-
| 47 || [[User:Aiylchy|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aiylchy&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aiylchy|{{formatnum:697}}]] || {{Permissions|Aiylchy}}
|-
| 48 || [[User:Estebesovdastan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Estebesovdastan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Estebesovdastan|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|Estebesovdastan}}
|-
| 49 || [[User:Jakshysapa|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jakshysapa&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jakshysapa|{{formatnum:672}}]] || {{Permissions|Jakshysapa}}
|-
| 50 || [[User:Lirchik|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Lirchik&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Lirchik|{{formatnum:649}}]] || {{Permissions|Lirchik}}
|-
| 51 || [[User:Incall|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Incall&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Incall|{{formatnum:609}}]] || {{Permissions|Incall}}
|-
| 52 || [[User:Amantur r|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Amantur r&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Amantur r|{{formatnum:606}}]] || {{Permissions|Amantur r}}
|-
| 53 || [[User:Cekli829|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Cekli829&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|Cekli829}}
|-
| 54 || [[User:Табалдыев Ысламбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Табалдыев Ысламбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Табалдыев Ысламбек|{{formatnum:590}}]] || {{Permissions|Табалдыев Ысламбек}}
|-
| 55 || [[User:S(uz)ak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;S(uz)ak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:585}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}}
|-
| 56 || [[User:Firespeaker|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Firespeaker&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Firespeaker|{{formatnum:573}}]] || {{Permissions|Firespeaker}}
|-
| 57 || [[User:Gulzat05|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzat05&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzat05|{{formatnum:571}}]] || {{Permissions|Gulzat05}}
|-
| 58 || [[User:Канымбу|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Канымбу&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Канымбу|{{formatnum:564}}]] || {{Permissions|Канымбу}}
|-
| 59 || [[User:Zhanyl90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Zhanyl90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Zhanyl90|{{formatnum:551}}]] || {{Permissions|Zhanyl90}}
|-
| 60 || [[User:Aladobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aladobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aladobot|{{formatnum:548}}]] || {{Permissions|Aladobot}}
|-
| 61 || [[User:Gulaiym001|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulaiym001&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulaiym001|{{formatnum:540}}]] || {{Permissions|Gulaiym001}}
|-
| 62 || [[User:Makenzis|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Makenzis&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:523}}]] || {{Permissions|Makenzis}}
|-
| 63 || [[User:Орозобек Түгөлбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозобек Түгөлбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозобек Түгөлбаев|{{formatnum:522}}]] || {{Permissions|Орозобек Түгөлбаев}}
|-
| 64 || [[User:Кайып Пайзылдаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Кайып Пайзылдаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Кайып Пайзылдаев|{{formatnum:497}}]] || {{Permissions|Кайып Пайзылдаев}}
|-
| 65 || [[User:Бегаим|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бегаим&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бегаим|{{formatnum:463}}]] || {{Permissions|Бегаим}}
|-
| 66 || [[User:Rartat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rartat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rartat|{{formatnum:462}}]] || {{Permissions|Rartat}}
|-
| 67 || [[User:Fornax|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Fornax&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Fornax|{{formatnum:459}}]] || {{Permissions|Fornax}}
|-
| 68 || [[User:PlanespotterA320|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PlanespotterA320&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:457}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}}
|-
| 69 || [[User:UlutSoft4|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft4&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft4|{{formatnum:447}}]] || {{Permissions|UlutSoft4}}
|-
| 70 || [[User:Hugo.arg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Hugo.arg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Hugo.arg|{{formatnum:434}}]] || {{Permissions|Hugo.arg}}
|-
| 71 || [[User:ДолбоЯщер|ДолбоЯщер]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:430}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}}
|-
| 72 || [[User:Ksc~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ksc~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ksc~ruwiki|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Ksc~ruwiki}}
|-
| 73 || [[User:Алтынбек Касымов|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Алтынбек Касымов&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Алтынбек Касымов|{{formatnum:418}}]] || {{Permissions|Алтынбек Касымов}}
|-
| 74 || [[User:Pathoschild|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Pathoschild&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Pathoschild|{{formatnum:415}}]] || {{Permissions|Pathoschild}}
|-
| 75 || [[User:Εὐθυμένης|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Εὐθυμένης&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Εὐθυμένης|{{formatnum:409}}]] || {{Permissions|Εὐθυμένης}}
|-
| 76 || [[User:Namir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Namir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Namir|{{formatnum:376}}]] || {{Permissions|Namir}}
|-
| 77 || [[User:Госфонд ИС|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Госфонд ИС&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Госфонд ИС|{{formatnum:361}}]] || {{Permissions|Госфонд ИС}}
|-
| 78 || [[User:V3~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;V3~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/V3~kywiki|{{formatnum:357}}]] || {{Permissions|V3~kywiki}}
|-
| 79 || [[User:AdemazAlmaz|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AdemazAlmaz&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AdemazAlmaz|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|AdemazAlmaz}}
|-
| 80 || [[User:Ырысгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ырысгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ырысгул|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|Ырысгул}}
|-
| 81 || [[User:Nurjamal|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nurjamal&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nurjamal|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nurjamal}}
|-
| 82 || [[User:Nursultan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nursultan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nursultan|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nursultan}}
|-
| 83 || [[User:Aymira|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aymira&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aymira|{{formatnum:321}}]] || {{Permissions|Aymira}}
|-
| 84 || [[User:Ptbotgourou|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ptbotgourou&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:320}}]] || {{Permissions|Ptbotgourou}}
|-
| 85 || [[User:Symbat92|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Symbat92&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Symbat92|{{formatnum:315}}]] || {{Permissions|Symbat92}}
|-
| 86 || [[User:Andrew J.Kurbiko|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Andrew J.Kurbiko&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Andrew J.Kurbiko|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Andrew J.Kurbiko}}
|-
| 87 || [[User:Орозгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозгул|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Орозгул}}
|-
| 88 || [[User:Ziv|Ziv]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:303}}]] || {{Permissions|Ziv}}
|-
| 89 || [[User:Atlikta|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Atlikta&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Atlikta|{{formatnum:298}}]] || {{Permissions|Atlikta}}
|-
| 90 || [[User:Abiyoyo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Abiyoyo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Abiyoyo|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|Abiyoyo}}
|-
| 91 || [[User:Росул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Росул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Росул|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Росул}}
|-
| 92 || [[User:Elya3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elya3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elya3|{{formatnum:292}}]] || {{Permissions|Elya3}}
|-
| 93 || [[User:Baronnet|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Baronnet&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Baronnet|{{formatnum:287}}]] || {{Permissions|Baronnet}}
|-
| 94 || [[User:Ahmadi~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ahmadi~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ahmadi~ruwiki|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Ahmadi~ruwiki}}
|-
| 95 || [[User:Rakutai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rakutai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rakutai|{{formatnum:284}}]] || {{Permissions|Rakutai}}
|-
| 96 || [[User:Minorax|Minorax]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:281}}]] || {{Permissions|Minorax}}
|-
| 97 || [[User:Peri~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Peri~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Peri~kywiki|{{formatnum:266}}]] || {{Permissions|Peri~kywiki}}
|-
| 98 || [[User:Ashirov Maksatbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ashirov Maksatbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ashirov Maksatbek|{{formatnum:265}}]] || {{Permissions|Ashirov Maksatbek}}
|-
| 99 || [[User:Asel90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asel90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asel90|{{formatnum:263}}]] || {{Permissions|Asel90}}
|-
| 100 || [[User:Belekoff|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Belekoff&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Belekoff|{{formatnum:261}}]] || {{Permissions|Belekoff}}
|-
| 101 || [[User:Jol004u|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jol004u&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jol004u|{{formatnum:258}}]] || {{Permissions|Jol004u}}
|-
| 102 || [[User:Janyzak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Janyzak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Janyzak|{{formatnum:255}}]] || {{Permissions|Janyzak}}
|-
| 103 || [[User:Машъал|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Машъал&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Машъал|{{formatnum:254}}]] || {{Permissions|Машъал}}
|-
| 104 || [[User:Fatim|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Fatim&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Fatim|{{formatnum:253}}]] || {{Permissions|Fatim}}
|-
| 105 || [[User:Баха Исаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Баха Исаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Баха Исаев|{{formatnum:249}}]] || {{Permissions|Баха Исаев}}
|-
| 106 || [[User:Noloun|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Noloun&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Noloun|{{formatnum:248}}]] || {{Permissions|Noloun}}
|-
| 107 || [[User:Чоко Бой|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чоко Бой&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чоко Бой|{{formatnum:243}}]] || {{Permissions|Чоко Бой}}
|-
| 108 || [[User:Tynchtykbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Tynchtykbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Tynchtykbek|{{formatnum:243}}]] || {{Permissions|Tynchtykbek}}
|-
| 109 || [[User:Dutcman|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dutcman&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dutcman|{{formatnum:242}}]] || {{Permissions|Dutcman}}
|-
| 110 || [[User:Ulan A|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ulan A&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ulan A|{{formatnum:239}}]] || {{Permissions|Ulan A}}
|-
| 111 || [[User:DragonBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;DragonBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/DragonBot|{{formatnum:235}}]] || {{Permissions|DragonBot}}
|-
| 112 || [[User:Таалай Берен|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Таалай Берен&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Таалай Берен|{{formatnum:231}}]] || {{Permissions|Таалай Берен}}
|-
| 113 || [[User:Adilet15|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adilet15&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adilet15|{{formatnum:223}}]] || {{Permissions|Adilet15}}
|-
| 114 || [[User:Dostojewskij|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dostojewskij&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dostojewskij|{{formatnum:219}}]] || {{Permissions|Dostojewskij}}
|-
| 115 || [[User:MauritsBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MauritsBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MauritsBot|{{formatnum:218}}]] || {{Permissions|MauritsBot}}
|-
| 116 || [[User:タチコマ robot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;タチコマ robot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/タチコマ robot|{{formatnum:216}}]] || {{Permissions|タチコマ robot}}
|-
| 117 || [[User:Adamboluu|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adamboluu&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adamboluu|{{formatnum:213}}]] || {{Permissions|Adamboluu}}
|-
| 118 || [[User:Dr.atakulov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dr.atakulov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dr.atakulov|{{formatnum:211}}]] || {{Permissions|Dr.atakulov}}
|-
| 119 || [[User:Dinamik-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dinamik-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dinamik-bot|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Dinamik-bot}}
|-
| 120 || [[User:Kyrgyzchala|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kyrgyzchala&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kyrgyzchala|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Kyrgyzchala}}
|-
| 121 || [[User:Anara|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Anara&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Anara|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Anara}}
|-
| 122 || [[User:UlutSoft2|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft2&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft2|{{formatnum:209}}]] || {{Permissions|UlutSoft2}}
|-
| 123 || [[User:YFdyh-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;YFdyh-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/YFdyh-bot|{{formatnum:209}}]] || {{Permissions|YFdyh-bot}}
|-
| 124 || [[User:A.djan|A.djan]] || [[Special:Contributions/A.djan|{{formatnum:206}}]] || {{Permissions|A.djan}}
|-
| 125 || [[User:Robbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Robbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Robbot|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Robbot}}
|-
| 126 || [[User:Chingis|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chingis&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chingis|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Chingis}}
|-
| 127 || [[User:Foggy kub|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Foggy kub&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Foggy kub|{{formatnum:204}}]] || {{Permissions|Foggy kub}}
|-
| 128 || [[User:Чръный человек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чръный человек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чръный человек|{{formatnum:203}}]] || {{Permissions|Чръный человек}}
|-
| 129 || [[User:Мыктыбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Мыктыбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Мыктыбек|{{formatnum:203}}]] || {{Permissions|Мыктыбек}}
|-
| 130 || [[User:Adamantine|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adamantine&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adamantine|{{formatnum:201}}]] || {{Permissions|Adamantine}}
|-
| 131 || [[User:BakytTalas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;BakytTalas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/BakytTalas|{{formatnum:201}}]] || {{Permissions|BakytTalas}}
|-
| 132 || [[User:Zorrobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Zorrobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Zorrobot|{{formatnum:200}}]] || {{Permissions|Zorrobot}}
|-
| 133 || [[User:Мастер теней|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Мастер теней&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Мастер теней|{{formatnum:198}}]] || {{Permissions|Мастер теней}}
|-
| 134 || [[User:Amirobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Amirobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Amirobot|{{formatnum:197}}]] || {{Permissions|Amirobot}}
|-
| 135 || [[User:HerculeBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HerculeBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HerculeBot|{{formatnum:195}}]] || {{Permissions|HerculeBot}}
|-
| 136 || [[User:GhalyBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;GhalyBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/GhalyBot|{{formatnum:187}}]] || {{Permissions|GhalyBot}}
|-
| 137 || [[User:DARIO SEVERI|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;DARIO SEVERI&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/DARIO SEVERI|{{formatnum:172}}]] || {{Permissions|DARIO SEVERI}}
|-
| 138 || [[User:Temir21|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Temir21&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Temir21|{{formatnum:168}}]] || {{Permissions|Temir21}}
|-
| 139 || [[User:Nasihat.kg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nasihat.kg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nasihat.kg|{{formatnum:168}}]] || {{Permissions|Nasihat.kg}}
|-
| 140 || [[User:Vasit|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Vasit&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Vasit|{{formatnum:166}}]] || {{Permissions|Vasit}}
|-
| 141 || [[User:CarsracBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;CarsracBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/CarsracBot|{{formatnum:163}}]] || {{Permissions|CarsracBot}}
|-
| 142 || [[User:HiW-Bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HiW-Bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HiW-Bot|{{formatnum:163}}]] || {{Permissions|HiW-Bot}}
|-
| 143 || [[User:JYBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JYBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JYBot|{{formatnum:162}}]] || {{Permissions|JYBot}}
|-
| 144 || [[User:NKOzi|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;NKOzi&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/NKOzi|{{formatnum:159}}]] || {{Permissions|NKOzi}}
|-
| 145 || [[User:Кичинекей Поллианна|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Кичинекей Поллианна&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Кичинекей Поллианна|{{formatnum:158}}]] || {{Permissions|Кичинекей Поллианна}}
|-
| 146 || [[User:Sampo.Kuusi|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Sampo.Kuusi&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Sampo.Kuusi|{{formatnum:157}}]] || {{Permissions|Sampo.Kuusi}}
|-
| 147 || [[User:Samatq|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Samatq&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Samatq|{{formatnum:157}}]] || {{Permissions|Samatq}}
|-
| 148 || [[User:Azamat Omar|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Azamat Omar&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Azamat Omar|{{formatnum:155}}]] || {{Permissions|Azamat Omar}}
|-
| 149 || [[User:Kaiyr|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kaiyr&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kaiyr|{{formatnum:154}}]] || {{Permissions|Kaiyr}}
|-
| 150 || [[User:Darkicebot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Darkicebot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Darkicebot|{{formatnum:153}}]] || {{Permissions|Darkicebot}}
{{/end}}</text>
      <sha1>krkghuun6m7wydu2p9fzfupres636hb</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча боттор тизмеси</title>
    <ns>4</ns>
    <id>137589</id>
    <revision>
      <id>644274</id>
      <parentid>644212</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T12:02:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jembot</username>
        <id>9565</id>
      </contributor>
      <comment>Bot: Маалыматтар жаңыланды</comment>
      <origin>644274</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6916" sha1="5of916eoys1g3sq09u40d814wairotp" xml:space="preserve">{{/begin|150}}
|-
| 1 || [[User:JigildikBot|JigildikBot]] || [[Special:Contributions/JigildikBot|{{formatnum:113830}}]]
|-
| 2 || [[User:ChoRusBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ChoRusBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ChoRusBot|{{formatnum:70508}}]]
|-
| 3 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:34990}}]]
|-
| 4 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:8484}}]]
|-
| 5 || [[User:Xqbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Xqbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:7206}}]]
|-
| 6 || [[User:VertexBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VertexBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VertexBot|{{formatnum:6637}}]]
|-
| 7 || [[User:MerlIwBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MerlIwBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:5237}}]]
|-
| 8 || [[User:VolkovBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VolkovBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:3666}}]]
|-
| 9 || [[User:Legobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Legobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:3325}}]]
|-
| 10 || [[User:TXiKiBoT|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TXiKiBoT&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:3259}}]]
|-
| 11 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:3053}}]]
|-
| 12 || [[User:SieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:2910}}]]
|-
| 13 || [[User:Luckas-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Luckas-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:2815}}]]
|-
| 14 || [[User:ZéroBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ZéroBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:1942}}]]
|-
| 15 || [[User:WikitanvirBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;WikitanvirBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:1927}}]]
|-
| 16 || [[User:Addbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Addbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:1596}}]]
|-
| 17 || [[User:ArthurBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ArthurBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:1492}}]]
|-
| 18 || [[User:JAnDbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JAnDbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:1332}}]]
|-
| 19 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:1110}}]]
|-
| 20 || [[User:Escarbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Escarbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:1039}}]]
|-
| 21 || [[User:MelancholieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MelancholieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:911}}]]
|-
| 22 || [[User:FoxBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;FoxBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:890}}]]
|-
| 23 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:854}}]]
|-
| 24 || [[User:TjBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TjBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:802}}]]
|-
| 25 || [[User:AlleborgoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AlleborgoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:690}}]]
|-
| 26 || [[User:Thijs!bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Thijs!bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:686}}]]
|-
| 27 || [[User:Idioma-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Idioma-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:663}}]]
|-
| 28 || [[User:RedBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;RedBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:592}}]]
|-
| 29 || [[User:JackieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JackieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:545}}]]
|-
| 30 || [[User:MastiBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MastiBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:511}}]]
|-
| 31 || [[User:Synthebot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Synthebot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:486}}]]
|-
| 32 || [[User:Mjbmrbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Mjbmrbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:468}}]]
|-
| 33 || [[User:HRoestBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HRoestBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:455}}]]
|-
| 34 || [[User:Ripchip Bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ripchip Bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:438}}]]
|-
| 35 || [[User:Alexbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Alexbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:420}}]]
|-
| 36 || [[User:AvocatoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvocatoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:405}}]]
|-
| 37 || [[User:KamikazeBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;KamikazeBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:366}}]]
|-
| 38 || [[User:LaaknorBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;LaaknorBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:352}}]]
|-
| 39 || [[User:Movses-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Movses-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:332}}]]
|-
| 40 || [[User:Rubinbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rubinbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:310}}]]
|-
| 41 || [[User:YiFeiBot|YiFeiBot]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:310}}]]
|-
| 42 || [[User:PipepBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PipepBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:306}}]]
|-
| 43 || [[User:Vagobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Vagobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:294}}]]
|-
| 44 || [[User:AvicBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvicBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:290}}]]
|-
| 45 || [[User:SilvonenBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SilvonenBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:282}}]]
|-
| 46 || [[User:Gerakibot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gerakibot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:282}}]]
|-
| 47 || [[User:Purbo T|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Purbo T&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:278}}]]
|-
| 48 || [[User:Makecat-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Makecat-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:275}}]]
|-
| 49 || [[User:BotMultichill|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;BotMultichill&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/BotMultichill|{{formatnum:233}}]]
|-
| 50 || [[User:PixelBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PixelBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PixelBot|{{formatnum:106}}]]
|-
| 51 || [[User:Loveless|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Loveless&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Loveless|{{formatnum:99}}]]
|-
| 52 || [[User:MediaWiki default|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MediaWiki default&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MediaWiki default|{{formatnum:21}}]]
|-
| 53 || [[User:Maintenance script|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Maintenance script&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Maintenance script|{{formatnum:13}}]]
|-
| 54 || [[User:Flow talk page manager|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Flow talk page manager&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Flow talk page manager|{{formatnum:8}}]]
{{/end}}</text>
      <sha1>5of916eoys1g3sq09u40d814wairotp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча Википедиячылар тизмеси (боттор менен бирге)</title>
    <ns>4</ns>
    <id>137601</id>
    <revision>
      <id>644273</id>
      <parentid>644211</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T12:02:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jembot</username>
        <id>9565</id>
      </contributor>
      <comment>Bot: Маалыматтар жаңыланды</comment>
      <origin>644273</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24204" sha1="qtrssej7bd3g1jdpmoxtzj2oa3t7t5i" xml:space="preserve">{{/begin|150}}
|-
| 1 || [[User:JigildikBot|JigildikBot]] || [[Special:Contributions/JigildikBot|{{formatnum:113830}}]] || {{Permissions|JigildikBot}}
|-
| 2 || [[User:ChoRusBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ChoRusBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ChoRusBot|{{formatnum:70508}}]] || {{Permissions|ChoRusBot}}
|-
| 3 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:34990}}]] || {{Permissions|InternetArchiveBot}}
|-
| 4 || [[User:Chaoborus|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chaoborus&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chaoborus|{{formatnum:25685}}]] || {{Permissions|Chaoborus}}
|-
| 5 || [[User:Bosogo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Bosogo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Bosogo|{{formatnum:18491}}]] || {{Permissions|Bosogo}}
|-
| 6 || [[User:Chorobek|Chorobek]] || [[Special:Contributions/Chorobek|{{formatnum:13443}}]] || {{Permissions|Chorobek}}
|-
| 7 || [[User:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:12798}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}}
|-
| 8 || [[User:Artelow|Artelow]] || [[Special:Contributions/Artelow|{{formatnum:12387}}]] || {{Permissions|Artelow}}
|-
| 9 || [[User:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] || [[Special:Contributions/Абдырашит Сатылганов|{{formatnum:10986}}]] || {{Permissions|Абдырашит Сатылганов}}
|-
| 10 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:8484}}]] || {{Permissions|EmausBot}}
|-
| 11 || [[User:Baydastann|Baydastann]] || [[Special:Contributions/Baydastann|{{formatnum:7962}}]] || {{Permissions|Baydastann}}
|-
| 12 || [[User:Xqbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Xqbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:7206}}]] || {{Permissions|Xqbot}}
|-
| 13 || [[User:VertexBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VertexBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VertexBot|{{formatnum:6637}}]] || {{Permissions|VertexBot}}
|-
| 14 || [[User:Элден|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Элден&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Элден|{{formatnum:6447}}]] || {{Permissions|Элден}}
|-
| 15 || [[User:Aiyanakk|Aiyanakk]] || [[Special:Contributions/Aiyanakk|{{formatnum:5548}}]] || {{Permissions|Aiyanakk}}
|-
| 16 || [[User:UlutSoft3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft3|{{formatnum:5435}}]] || {{Permissions|UlutSoft3}}
|-
| 17 || [[User:Чагылган|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чагылган&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чагылган|{{formatnum:5412}}]] || {{Permissions|Чагылган}}
|-
| 18 || [[User:MerlIwBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MerlIwBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:5237}}]] || {{Permissions|MerlIwBot}}
|-
| 19 || [[User:Эльза Мамбетакунова|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Эльза Мамбетакунова&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Эльза Мамбетакунова|{{formatnum:5098}}]] || {{Permissions|Эльза Мамбетакунова}}
|-
| 20 || [[User:Tynchtyk Chorotegin|Tynchtyk Chorotegin]] || [[Special:Contributions/Tynchtyk Chorotegin|{{formatnum:4947}}]] || {{Permissions|Tynchtyk Chorotegin}}
|-
| 21 || [[User:ImeNtrav|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ImeNtrav&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ImeNtrav|{{formatnum:4506}}]] || {{Permissions|ImeNtrav}}
|-
| 22 || [[User:Kvazimodo|Kvazimodo]] || [[Special:Contributions/Kvazimodo|{{formatnum:4458}}]] || {{Permissions|Kvazimodo}}
|-
| 23 || [[User:Maksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Maksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Maksat|{{formatnum:4218}}]] || {{Permissions|Maksat}}
|-
| 24 || [[User:Shchb|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Shchb&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Shchb|{{formatnum:4150}}]] || {{Permissions|Shchb}}
|-
| 25 || [[User:Kmaksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kmaksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kmaksat|{{formatnum:3969}}]] || {{Permissions|Kmaksat}}
|-
| 26 || [[User:Үрүйэ|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Үрүйэ&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Үрүйэ|{{formatnum:3964}}]] || {{Permissions|Үрүйэ}}
|-
| 27 || [[User:VolkovBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VolkovBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:3666}}]] || {{Permissions|VolkovBot}}
|-
| 28 || [[User:Kgbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kgbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kgbek|{{formatnum:3618}}]] || {{Permissions|Kgbek}}
|-
| 29 || [[User:Connexxx|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Connexxx&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Connexxx|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Connexxx}}
|-
| 30 || [[User:Elebayev|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elebayev&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elebayev|{{formatnum:3382}}]] || {{Permissions|Elebayev}}
|-
| 31 || [[User:Legobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Legobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:3325}}]] || {{Permissions|Legobot}}
|-
| 32 || [[User:TXiKiBoT|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TXiKiBoT&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:3259}}]] || {{Permissions|TXiKiBoT}}
|-
| 33 || [[User:Aidabishkek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aidabishkek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aidabishkek|{{formatnum:3167}}]] || {{Permissions|Aidabishkek}}
|-
| 34 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:3053}}]] || {{Permissions|CommonsDelinker}}
|-
| 35 || [[User:SieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:2910}}]] || {{Permissions|SieBot}}
|-
| 36 || [[User:Luckas-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Luckas-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:2815}}]] || {{Permissions|Luckas-bot}}
|-
| 37 || [[User:Askar Nazyrov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Askar Nazyrov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Askar Nazyrov|{{formatnum:2724}}]] || {{Permissions|Askar Nazyrov}}
|-
| 38 || [[User:Umut|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Umut&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Umut|{{formatnum:2419}}]] || {{Permissions|Umut}}
|-
| 39 || [[User:QECUB|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;QECUB&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/QECUB|{{formatnum:2263}}]] || {{Permissions|QECUB}}
|-
| 40 || [[User:Бахтияр Толукбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бахтияр Толукбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бахтияр Толукбаев|{{formatnum:2158}}]] || {{Permissions|Бахтияр Толукбаев}}
|-
| 41 || [[User:ZéroBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ZéroBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:1942}}]] || {{Permissions|ZéroBot}}
|-
| 42 || [[User:WikitanvirBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;WikitanvirBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:1927}}]] || {{Permissions|WikitanvirBot}}
|-
| 43 || [[User:Roman, Alexej and Vładimir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Roman, Alexej and Vładimir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Roman, Alexej and Vładimir|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Roman, Alexej and Vładimir}}
|-
| 44 || [[User:Kairat Zamirbekov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kairat Zamirbekov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kairat Zamirbekov|{{formatnum:1600}}]] || {{Permissions|Kairat Zamirbekov}}
|-
| 45 || [[User:Addbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Addbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:1596}}]] || {{Permissions|Addbot}}
|-
| 46 || [[User:ArthurBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ArthurBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:1492}}]] || {{Permissions|ArthurBot}}
|-
| 47 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:1426}}]] || {{Permissions|Gliwi}}
|-
| 48 || [[User:Meri|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Meri&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Meri|{{formatnum:1392}}]] || {{Permissions|Meri}}
|-
| 49 || [[User:JAnDbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JAnDbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:1332}}]] || {{Permissions|JAnDbot}}
|-
| 50 || [[User:Asankozhoevas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asankozhoevas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asankozhoevas|{{formatnum:1279}}]] || {{Permissions|Asankozhoevas}}
|-
| 51 || [[User:Adinai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adinai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adinai|{{formatnum:1270}}]] || {{Permissions|Adinai}}
|-
| 52 || [[User:Friendwip.kg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Friendwip.kg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Friendwip.kg|{{formatnum:1187}}]] || {{Permissions|Friendwip.kg}}
|-
| 53 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:1110}}]] || {{Permissions|MediaWiki message delivery}}
|-
| 54 || [[User:Kglive|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kglive&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kglive|{{formatnum:1067}}]] || {{Permissions|Kglive}}
|-
| 55 || [[User:Escarbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Escarbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:1039}}]] || {{Permissions|Escarbot}}
|-
| 56 || [[User:UlutSoft6|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft6&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft6|{{formatnum:1027}}]] || {{Permissions|UlutSoft6}}
|-
| 57 || [[User:TarPas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TarPas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TarPas|{{formatnum:1019}}]] || {{Permissions|TarPas}}
|-
| 58 || [[User:Gulzhana|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzhana&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzhana|{{formatnum:993}}]] || {{Permissions|Gulzhana}}
|-
| 59 || [[User:MelancholieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MelancholieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:911}}]] || {{Permissions|MelancholieBot}}
|-
| 60 || [[User:FoxBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;FoxBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:890}}]] || {{Permissions|FoxBot}}
|-
| 61 || [[User:Aida23a|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aida23a&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aida23a|{{formatnum:872}}]] || {{Permissions|Aida23a}}
|-
| 62 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:854}}]] || {{Permissions|Jembot}}
|-
| 63 || [[User:Dnes1302|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dnes1302&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dnes1302|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Dnes1302}}
|-
| 64 || [[User:Элдин беги|Элдин беги]] || [[Special:Contributions/Элдин беги|{{formatnum:834}}]] || {{Permissions|Элдин беги}}
|-
| 65 || [[User:UlutSoft1|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft1&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft1|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|UlutSoft1}}
|-
| 66 || [[User:TjBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TjBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:802}}]] || {{Permissions|TjBot}}
|-
| 67 || [[User:Rotlink|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rotlink&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:799}}]] || {{Permissions|Rotlink}}
|-
| 68 || [[User:Chris die Seele|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chris die Seele&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chris die Seele|{{formatnum:792}}]] || {{Permissions|Chris die Seele}}
|-
| 69 || [[User:Arsensky|Arsensky]] || [[Special:Contributions/Arsensky|{{formatnum:718}}]] || {{Permissions|Arsensky}}
|-
| 70 || [[User:Дилдорбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Дилдорбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Дилдорбек|{{formatnum:698}}]] || {{Permissions|Дилдорбек}}
|-
| 71 || [[User:Aiylchy|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aiylchy&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aiylchy|{{formatnum:697}}]] || {{Permissions|Aiylchy}}
|-
| 72 || [[User:AlleborgoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AlleborgoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|AlleborgoBot}}
|-
| 73 || [[User:Estebesovdastan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Estebesovdastan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Estebesovdastan|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|Estebesovdastan}}
|-
| 74 || [[User:Thijs!bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Thijs!bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:686}}]] || {{Permissions|Thijs!bot}}
|-
| 75 || [[User:Jakshysapa|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jakshysapa&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jakshysapa|{{formatnum:672}}]] || {{Permissions|Jakshysapa}}
|-
| 76 || [[User:Idioma-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Idioma-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:663}}]] || {{Permissions|Idioma-bot}}
|-
| 77 || [[User:Lirchik|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Lirchik&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Lirchik|{{formatnum:649}}]] || {{Permissions|Lirchik}}
|-
| 78 || [[User:Incall|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Incall&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Incall|{{formatnum:609}}]] || {{Permissions|Incall}}
|-
| 79 || [[User:Amantur r|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Amantur r&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Amantur r|{{formatnum:606}}]] || {{Permissions|Amantur r}}
|-
| 80 || [[User:Cekli829|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Cekli829&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|Cekli829}}
|-
| 81 || [[User:RedBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;RedBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|RedBot}}
|-
| 82 || [[User:Табалдыев Ысламбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Табалдыев Ысламбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Табалдыев Ысламбек|{{formatnum:590}}]] || {{Permissions|Табалдыев Ысламбек}}
|-
| 83 || [[User:S(uz)ak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;S(uz)ak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:585}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}}
|-
| 84 || [[User:Firespeaker|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Firespeaker&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Firespeaker|{{formatnum:573}}]] || {{Permissions|Firespeaker}}
|-
| 85 || [[User:Gulzat05|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzat05&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzat05|{{formatnum:571}}]] || {{Permissions|Gulzat05}}
|-
| 86 || [[User:Канымбу|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Канымбу&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Канымбу|{{formatnum:564}}]] || {{Permissions|Канымбу}}
|-
| 87 || [[User:Zhanyl90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Zhanyl90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Zhanyl90|{{formatnum:551}}]] || {{Permissions|Zhanyl90}}
|-
| 88 || [[User:Aladobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aladobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aladobot|{{formatnum:548}}]] || {{Permissions|Aladobot}}
|-
| 89 || [[User:JackieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JackieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:545}}]] || {{Permissions|JackieBot}}
|-
| 90 || [[User:Gulaiym001|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulaiym001&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulaiym001|{{formatnum:540}}]] || {{Permissions|Gulaiym001}}
|-
| 91 || [[User:Makenzis|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Makenzis&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:523}}]] || {{Permissions|Makenzis}}
|-
| 92 || [[User:Орозобек Түгөлбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозобек Түгөлбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозобек Түгөлбаев|{{formatnum:522}}]] || {{Permissions|Орозобек Түгөлбаев}}
|-
| 93 || [[User:MastiBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MastiBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:511}}]] || {{Permissions|MastiBot}}
|-
| 94 || [[User:Кайып Пайзылдаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Кайып Пайзылдаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Кайып Пайзылдаев|{{formatnum:497}}]] || {{Permissions|Кайып Пайзылдаев}}
|-
| 95 || [[User:Synthebot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Synthebot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:486}}]] || {{Permissions|Synthebot}}
|-
| 96 || [[User:Mjbmrbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Mjbmrbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:468}}]] || {{Permissions|Mjbmrbot}}
|-
| 97 || [[User:Бегаим|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бегаим&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бегаим|{{formatnum:463}}]] || {{Permissions|Бегаим}}
|-
| 98 || [[User:Rartat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rartat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rartat|{{formatnum:462}}]] || {{Permissions|Rartat}}
|-
| 99 || [[User:Fornax|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Fornax&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Fornax|{{formatnum:459}}]] || {{Permissions|Fornax}}
|-
| 100 || [[User:PlanespotterA320|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PlanespotterA320&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:457}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}}
|-
| 101 || [[User:HRoestBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HRoestBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:455}}]] || {{Permissions|HRoestBot}}
|-
| 102 || [[User:UlutSoft4|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft4&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft4|{{formatnum:447}}]] || {{Permissions|UlutSoft4}}
|-
| 103 || [[User:Ripchip Bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ripchip Bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:438}}]] || {{Permissions|Ripchip Bot}}
|-
| 104 || [[User:Hugo.arg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Hugo.arg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Hugo.arg|{{formatnum:434}}]] || {{Permissions|Hugo.arg}}
|-
| 105 || [[User:ДолбоЯщер|ДолбоЯщер]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:430}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}}
|-
| 106 || [[User:Ksc~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ksc~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ksc~ruwiki|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Ksc~ruwiki}}
|-
| 107 || [[User:Alexbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Alexbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:420}}]] || {{Permissions|Alexbot}}
|-
| 108 || [[User:Алтынбек Касымов|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Алтынбек Касымов&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Алтынбек Касымов|{{formatnum:418}}]] || {{Permissions|Алтынбек Касымов}}
|-
| 109 || [[User:Pathoschild|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Pathoschild&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Pathoschild|{{formatnum:415}}]] || {{Permissions|Pathoschild}}
|-
| 110 || [[User:Εὐθυμένης|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Εὐθυμένης&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Εὐθυμένης|{{formatnum:409}}]] || {{Permissions|Εὐθυμένης}}
|-
| 111 || [[User:AvocatoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvocatoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:405}}]] || {{Permissions|AvocatoBot}}
|-
| 112 || [[User:Namir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Namir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Namir|{{formatnum:376}}]] || {{Permissions|Namir}}
|-
| 113 || [[User:KamikazeBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;KamikazeBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:366}}]] || {{Permissions|KamikazeBot}}
|-
| 114 || [[User:Госфонд ИС|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Госфонд ИС&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Госфонд ИС|{{formatnum:361}}]] || {{Permissions|Госфонд ИС}}
|-
| 115 || [[User:V3~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;V3~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/V3~kywiki|{{formatnum:357}}]] || {{Permissions|V3~kywiki}}
|-
| 116 || [[User:LaaknorBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;LaaknorBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:352}}]] || {{Permissions|LaaknorBot}}
|-
| 117 || [[User:AdemazAlmaz|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AdemazAlmaz&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AdemazAlmaz|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|AdemazAlmaz}}
|-
| 118 || [[User:Ырысгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ырысгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ырысгул|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|Ырысгул}}
|-
| 119 || [[User:Nurjamal|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nurjamal&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nurjamal|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nurjamal}}
|-
| 120 || [[User:Nursultan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nursultan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nursultan|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nursultan}}
|-
| 121 || [[User:Movses-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Movses-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:332}}]] || {{Permissions|Movses-bot}}
|-
| 122 || [[User:Aymira|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aymira&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aymira|{{formatnum:321}}]] || {{Permissions|Aymira}}
|-
| 123 || [[User:Ptbotgourou|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ptbotgourou&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:320}}]] || {{Permissions|Ptbotgourou}}
|-
| 124 || [[User:Symbat92|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Symbat92&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Symbat92|{{formatnum:315}}]] || {{Permissions|Symbat92}}
|-
| 125 || [[User:Rubinbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rubinbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Rubinbot}}
|-
| 126 || [[User:Andrew J.Kurbiko|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Andrew J.Kurbiko&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Andrew J.Kurbiko|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Andrew J.Kurbiko}}
|-
| 127 || [[User:Орозгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозгул|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Орозгул}}
|-
| 128 || [[User:YiFeiBot|YiFeiBot]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|YiFeiBot}}
|-
| 129 || [[User:PipepBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PipepBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:306}}]] || {{Permissions|PipepBot}}
|-
| 130 || [[User:Ziv|Ziv]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:303}}]] || {{Permissions|Ziv}}
|-
| 131 || [[User:Atlikta|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Atlikta&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Atlikta|{{formatnum:298}}]] || {{Permissions|Atlikta}}
|-
| 132 || [[User:Abiyoyo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Abiyoyo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Abiyoyo|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|Abiyoyo}}
|-
| 133 || [[User:Росул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Росул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Росул|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Росул}}
|-
| 134 || [[User:Vagobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Vagobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Vagobot}}
|-
| 135 || [[User:Elya3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elya3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elya3|{{formatnum:292}}]] || {{Permissions|Elya3}}
|-
| 136 || [[User:AvicBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvicBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:290}}]] || {{Permissions|AvicBot}}
|-
| 137 || [[User:Baronnet|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Baronnet&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Baronnet|{{formatnum:287}}]] || {{Permissions|Baronnet}}
|-
| 138 || [[User:Ahmadi~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ahmadi~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ahmadi~ruwiki|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Ahmadi~ruwiki}}
|-
| 139 || [[User:Rakutai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rakutai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rakutai|{{formatnum:284}}]] || {{Permissions|Rakutai}}
|-
| 140 || [[User:SilvonenBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SilvonenBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:282}}]] || {{Permissions|SilvonenBot}}
|-
| 141 || [[User:Gerakibot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gerakibot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:282}}]] || {{Permissions|Gerakibot}}
|-
| 142 || [[User:Minorax|Minorax]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:281}}]] || {{Permissions|Minorax}}
|-
| 143 || [[User:Purbo T|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Purbo T&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:278}}]] || {{Permissions|Purbo T}}
|-
| 144 || [[User:Makecat-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Makecat-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:275}}]] || {{Permissions|Makecat-bot}}
|-
| 145 || [[User:Peri~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Peri~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Peri~kywiki|{{formatnum:266}}]] || {{Permissions|Peri~kywiki}}
|-
| 146 || [[User:Ashirov Maksatbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ashirov Maksatbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ashirov Maksatbek|{{formatnum:265}}]] || {{Permissions|Ashirov Maksatbek}}
|-
| 147 || [[User:Asel90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asel90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asel90|{{formatnum:263}}]] || {{Permissions|Asel90}}
|-
| 148 || [[User:Belekoff|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Belekoff&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Belekoff|{{formatnum:261}}]] || {{Permissions|Belekoff}}
|-
| 149 || [[User:Jol004u|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jol004u&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jol004u|{{formatnum:258}}]] || {{Permissions|Jol004u}}
|-
| 150 || [[User:Janyzak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Janyzak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Janyzak|{{formatnum:255}}]] || {{Permissions|Janyzak}}
{{/end}}</text>
      <sha1>qtrssej7bd3g1jdpmoxtzj2oa3t7t5i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты</title>
    <ns>0</ns>
    <id>138224</id>
    <revision>
      <id>644286</id>
      <parentid>644230</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T14:06:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <comment>/* Шаарлар жана стадиондор */</comment>
      <origin>644286</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55907" sha1="ddektlh1nil9v9aqtxhkdpypzijynto" xml:space="preserve">{{Футбол курамаларынын мелдеши |
  | жайы            = {{өлкө желеги|АКШ}}&lt;br&gt;{{өлкө желеги|Канада}}&lt;br&gt;{{өлкө желеги|Мексика}}
  | шаарлары        = 16
  | стадиондору     = 16
  | мөөнөтү         = 11-июнь — 19-июль 2026
  | аталышы         = {{lang-en|FIFA World Cup 2026}}&lt;br&gt;{{lang-fr|Coupe du monde de football 2026}}&lt;br&gt;{{lang-es|Copa Mundial de la FIFA 2026}}
  | эн белгиси      = 
  | катышуучулары           = 48
  | чемпион         = 
  | жолу            = 
  | 2-орун          = 
  | 3-орун          = 
  | 4-орун          = 
  | финал           = «Метлайф», [[Ист-Ратерфорд]], [[Нью-Жерси]], [[АКШ]]
  | убагы           =
  | оюн             = 
  | оюн_тандоо      = 
  | голдор          = 
  | голдор_тандоо   = 
  | көрүүчүлөр      = 
  | бомбардир       = 
  | б_голдор        = 
  | бомбардир_тандоо = 
  | т_голдор         = 
  | мыкты           = 
  | дарбазачы       = 
  | мур_чемпиондук = [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
  | кий_чемпиондук = ''2030''
}}
'''2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты''', расмий түрдө '''2026 ФИФА Дүйнө Кубогу''' ({{lang-en|2026 FIFA World Cup}}) — эркектер улуттук курамалар арасында өтүүчү 23-чү эл аралык [[Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|футбол дүйнө биринчилиги]]. Мелдеш ФИФА тарабанын төрт жылда бир жолу уюштурулат.

Мелдеш 2026-жылдын 11-июнда башталып, 19-июлда аяктайт. Аны [[Түндүк Америка|Түндүк Американын]] үч мамлекети өткөрөт: [[Америка Кошмо Штаттары]] (11 шаар), [[Мексика]] (3 шаар) жана [[Канада]] (2 шаар). Бул мелдеш биринчи жолу үч өлкө тарабынан биргелешип уюштурулат жана биринчи жолу мелдеште 48 өлкө катышат.

[[Аргентина улуттук футбол курамасы|Аргентина]] курамасы [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022-жылкы мелдеште]] жеңгендиктен, ушул мелдеште титулун коргойт.

== Өткөрүүчү өлкөнү тандоо ==
[[File:2026 world cup bid election.png|thumb|upright=1.6|Добуш берүүнүн жыйынтыктары
{|
|-
!Добуш берүүгө уруксат берилгендер !! Добуш берүүгө уруксат берилбегендер
|- 
|{{legend|#867650|Бириккен табыштамасына добуш бергендер}}||{{legend|#FFBD41|Канада, Мексика жана АКШ}}
|-
|{{legend|#2770AB|Марокко табыштамасына добуш бергендер}}||{{legend|#55208D|Марокко}}
|-
|{{legend|#008E2A|Эч бирөөнө добуш бербегендер}}||{{legend|#000000|ФИФА тарабынан жазалангандар}}
|-
|{{legend|#B32A2F|Добуш берүүдөн кармангандар}}||{{legend|#C1C1C1|ФИФА мүчөсү эместер}}
|}]]
Добуш берүү 2018-жылдын 13-июнунда [[Москва]] шаарында өткөн [[ФИФА]]нын 68-конгрессинин алкагында болуп, добуш берүүгө укуктуу 203 мүчөнүн бардыгына ачык болгон&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Graham |first=Bryan Armen |date=June 13, 2018 |title=North America to host 2026 World Cup after winning vote over Morocco – as it happened |url=https://www.theguardian.com/football/live/2018/jun/13/world-cup-2026-vote-fifa-nations-choose-between-north-america-and-morocco-live |website=The Guardian |access-date=July 12, 2018 |archive-date=July 18, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180718045428/https://www.theguardian.com/football/live/2018/jun/13/world-cup-2026-vote-fifa-nations-choose-between-north-america-and-morocco-live |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.
Бириккен табыштамасы ({{lang-en|United bid}}, [[Канада]], [[Мексика]] жана [[АКШ]] чогуу) 134 жарактуу добуш алып жеңишке жеткен, ал эми [[Марокко|Марокконун]] табыштамасы 65 жарактуу добуш алган&lt;ref&gt;{{cite news |date=June 13, 2018|title=World Cup 2026: Canada, US &amp; Mexico joint bid wins right to host tournament|work=BBC Sport|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/44464913|url-status=live|access-date=June 13, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20210114150230/https://www.bbc.com/sport/football/44464913|archive-date=January 14, 2021}}&lt;/ref&gt;.
[[Иран]] «табыштамалардын эч бири» деген вариантка добуш берген, ал эми [[Куба]], [[Словения]] жана [[Испания]] добуш берүүдөн карманган. [[Гана]] коррупциялык чыр-чатакка байланыштуу ФИФА тарабынан убактылуу четтетилгендиктен, добуш берүүгө укугу болгон эмес&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Gyamera-Antwi |first1=Evans |title=Ghana &amp; Kosovo excluded from Fifa Congress ahead of 2026 World Cup vote |url=http://www.goal.com/en-gh/news/ghana-kosovo-excluded-from-fifa-congress-ahead-of-2026-world-cup-/zhbmtfxdo6fe1i4r07wrr39b9 |access-date=June 13, 2018 |work=Goal.com |date=June 12, 2018 |archive-date=October 21, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231021220157/https://www.goal.com/en-gh/news/ghana-kosovo-excluded-from-fifa-congress-ahead-of-2026-world-cup-/zhbmtfxdo6fe1i4r07wrr39b9 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |last= |first= |date=June 7, 2018 |title=Breaking News: President Akufo-Addo dissolves GFA |url=https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180612162226/https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php |archive-date=June 12, 2018 |access-date=June 14, 2018 |work=myjoyonline.com |accessdate=2025-12-20 |archivedate=2018-06-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180612162226/https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=Fifa bans Ghana football head Kwesi Nyantakyi over 'cash gift' |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-44414780 |access-date=June 14, 2018 |work=BBC News |date=June 8, 2018 |archive-date=June 9, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180609011624/https://www.bbc.com/news/world-africa-44414780 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=May 15, 2017 |title=FIFA Congress confirms next steps of the bidding process for the 2026 FIFA World Cup - FIFA.com |url=http://www.fifa.com/about-fifa/news/y=2017/m=5/news=fifa-congress-confirms-next-steps-of-the-bidding-process-for-the-2026--2883665.html?intcmp=fifacom_hp_module_news_top |access-date=April 16, 2024 |archive-date=May 15, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170515003503/http://www.fifa.com/about-fifa/news/y=2017/m=5/news=fifa-congress-confirms-next-steps-of-the-bidding-process-for-the-2026--2883665.html?intcmp=fifacom_hp_module_news_top |url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=June 10, 2015 |title=Scandal-plagued FIFA postpones 2026 World Cup bidding |url=https://www.abc.net.au/news/2015-06-10/fifa-world-cup-2026-bidding-postponed/6536834 |access-date=April 16, 2024 |work=ABC News |language=en-AU |archive-date=April 16, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240416202847/https://www.abc.net.au/news/2015-06-10/fifa-world-cup-2026-bidding-postponed/6536834 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;margin: 0 auto;text-align: center&quot;
|-
!rowspan=&quot;2&quot;|Өлкө
!Добуш
|-
!1 раунд
|- style=&quot;background:#90ee90&quot;
|align=left|'''Канада, Мексика жана АКШ'''
|'''134'''
|-
|align=left|Марокко
|65
|-
|align=left|Эч бири
|1
|-
|align=left|Добуш берүүдөн кармануу
|3
|-
!align=left|Жалпы добуштар
!200
|-
!align=left|Көпчүлүк добуш үчүн зарыл
!101
|}

== Шаарлар жана стадиондор ==
2022-жылдын 16-июнунда ФИФА турнирди кабыл ала турган 16 шаарды ([[Канада|Канадада]] экөө, [[Мексика|Мексикада]] үчөө жана [[АКШ|АКШда]] он бирөө) жарыялады: Атланта, Бостон, Даллас, Гвадалахара, Хьюстон, Канзас-Сити, Лос-Анжелес, Мехико, Майами, Монтеррей, Нью-Йорк/Нью-Жерси, Филадельфия, Сан-Франциско, Сиэтл, Торонто жана Ванкувер шаарлар болду&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/media-releases/media-release-greater-than-fwc-2026-greater-than-host-cities-announcement|title=FIFA unveils stellar line-up of FIFA World Cup 2026 Host Cities|publisher=FIFA|date=June 16, 2022|access-date=June 16, 2022|archive-date=June 16, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220616223211/https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/media-releases/media-release-greater-than-fwc-2026-greater-than-host-cities-announcement|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Төрт стадион (Атланта, Даллас, Хьюстон жана Ванкувер) жылма чатырлуу жана климатты көзөмөлдөө системасы бар жабык ареналар болуп саналат, ал эми бешинчиси, Лос-Анжелестеги стадион, ачык, бирок жарым тунук чатырга ээ жана климат көзөмөлдөө системасы жок&lt;ref&gt;{{cite news |last=Tannenwald |first=Jonathan |date=November 2, 2022 |title=FIFA goes to college to study how to grow grass indoors for the 2026 men's World Cup |work=The Philadelphia Inquirer |url=https://www.inquirer.com/soccer/2026-world-cup-stadiums-grass-john-sorochan-20221102.html |url-access=subscription |access-date=November 6, 2022 |archive-date=November 7, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221107071610/https://www.inquirer.com/soccer/2026-world-cup-stadiums-grass-john-sorochan-20221102.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

Финалдык беттеш өтө турган стадион ФИФА тарабынан 2024-жылдын 4-февралында жарыяланды. Ал [[Нью-Жерси]] штатынын [[Ист-Ратерфорд]] шаарындагы «[[Метлайф]]» стадиону болду&lt;ref name=&quot;ESPN-Schedule&quot;&gt;{{cite news |last=Bonagura |first=Kyle |date=February 4, 2024 |title=2026 World Cup final set for MetLife Stadium, USMNT kicks off in L.A. |url=https://www.espn.com/soccer/story/_/id/39437198/2026-world-cup-final-metlife-stadium-usa-kicks-la |publisher=ESPN |access-date=February 4, 2024 |archive-date=February 4, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240204211650/https://www.espn.com/soccer/story/_/id/39437198/2026-world-cup-final-metlife-stadium-usa-kicks-la |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

[[Мехико]] шаары турнирди өткөрүп жаткан үч өлкөнүн ичинен жалгыз борбор шаар болду. [[Оттава]] жана [[Вашингтон]] дүйнө чемпиондуктардын оюндарын кабыл албаган борбор шаарлардын катарына кирди. Алардын ичинде [[Бонн]] шаары (Батыш Германия, 1974-жылкы мелдеш) жана [[Токио]] шаары ([[Жапония]], 2002) бар. 

«[[Ацтека]]» стадиону мурда дүйнө чемпиондуктардын оюндары өткөрүлгөн жалгыз стадион болду (1970 жана 1986-жылдары өткөрүлгөн)&lt;ref&gt;{{cite news |first1=Chuck |last1=Booth |first2=Roger |last2=Gonzalez |title=FIFA World Cup 2026 host cities: Los Angeles, New York/New Jersey among top venues; Washington D.C. snubbed |url=https://www.cbssports.com/soccer/news/fifa-world-cup-2026-host-cities-los-angeles-new-york-new-jersey-among-top-venues-washington-d-c-snubbed/ |work=CBS Sports |date=June 17, 2022 |access-date=June 27, 2022 |archive-date=June 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220627172342/https://www.cbssports.com/soccer/news/fifa-world-cup-2026-host-cities-los-angeles-new-york-new-jersey-among-top-venues-washington-d-c-snubbed/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! {{sort|Даллас|{{желек|АКШ}}}} [[Даллас]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Арлингтон (Техас)|Арлингтон, Техас]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Мехико|{{желек|Мексика}}}} [[Мехико]]
! {{sort|Нью-Йорк|{{желек|АКШ}}}} [[Нью-Йорк]]/[[Нью-Жерси]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Ист-Ратерфорд|Ист-Ратерфорд, Нү-Жерси]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Атланта|{{желек|АКШ}}}} [[Атланта]]
|-
| [[AT&amp;T (стадион)|AT&amp;T]]
| [[Ацтека]]
| [[Метлайф]]
| [[Мерседес-Бенц стадиону|Мерседес-Бенц]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''94 000'''
| Сыйымдуулугу: '''83 000'''
| Сыйымдуулугу: '''82 500'''
| Сыйымдуулугу: '''75 000'''
|-
| [[File:Cowboys stadium inside view 4.JPG|frameless]]
| [[File:Soccer game at the Azteca Stadium.JPG|frameless]]
| [[File:Copa America game between Columbia vs Peru at the MetLife Stadium.jpg|frameless]]
| [[File:2017 Orlando City at Atlanta United MLS Game.jpg|frameless]]
|-
! {{sort|Канзас|{{желек|АКШ}}}} [[Канзас Сити (Миссури)|Канзас]]
! {{sort|Хьюстон|{{желек|АКШ}}}} [[Хьюстон]]
! {{sort|Сан-Франциско|{{желек|АКШ}}}} [[Сан-Франциско]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Санта-Клара (Калифорния)|Санта-Клара, Калифорния]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Лос-Анжелес|{{желек|АКШ}}}} [[Лос-Анжелес]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Инглвуд]])&lt;/small&gt;
|-
| [[Эрроухед]]
| [[Эн-ар-жи]]
| [[Ливайс]]
| [[Соу-фай]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''73 000'''
| Сыйымдуулугу: '''72 000'''
| Сыйымдуулугу: '''71 000'''
| Сыйымдуулугу: '''70 000'''
|-
| [[File:25 July 2010 Kansas City Wizards vs Manchester United friendly.jpg|frameless]]
| [[File:NRG Stadium, LEAGUES CUP 2024 TIGRES INTER MIAMI.jnp.jpg|frameless]]
| [[File:Entering Levi's Stadium.JPG|frameless]]
| [[File:SoFi Stadium 23rd March 2025.jpg|frameless]]
|-
! {{sort|Филадельфия|{{желек|АКШ}}}} [[Филадельфия]]
! {{sort|Сиэтл|{{желек|АКШ}}}} [[Сиэтл]]
! {{sort|Бостон|{{желек|АКШ}}}} [[Бостон]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Фоксборо (Массачусетс)|Фоксборо, Массачусетс]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Майами|{{желек|АКШ}}}} [[Майами]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Майами-Гарденс|Майами-Гарденс, Флорида]])&lt;/small&gt;
|-
| [[Линькольн Файненшел Филд]]
| [[Люмен Филд]]
| [[Жиллетт]]
| [[Хард Рок]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''69 000'''
| Сыйымдуулугу: '''69 000'''
| Сыйымдуулугу: '''65 000'''
| Сыйымдуулугу: '''65 000'''
|-
| [[File:United States v Paraguay, Copa América Centenario (cropped).jpg|frameless]]
| [[File:2025 FIFA Club World Cup - Seattle Sounders FC vs. Botafogo - 03.jpg|frameless]]
| [[File:New England Revolution vs Liga Deportivo Alajuense 2024-03-06 53571677017.jpg|frameless|Gillette Stadium]]
| [[File:Hard Rock Stadium Club World Cup.jpg|frameless]]
|-
! {{sort|Ванкувер|{{желек|Канада}}}} [[Ванкувер]]
! {{sort|Монтеррей|{{желек|Мексика}}}} [[Монтеррей]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Гвадалупе (Нуэво-Леон)|Гвадалупе, Нуэво-Леон]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Гвадалахара|{{желек|Мексика}}}} [[Гвадалахара]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Сапопан|Сапопан, Халиско]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Торонто|{{желек|Канада}}}} [[Торонто]]
|-
| [[Би-си Плейс]]
| [[Бе-бе-уве-а]]
| [[Акрон]]
| [[Бимо Филд]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''54 000'''
| Сыйымдуулугу: '''53 500'''
| Сыйымдуулугу: '''48 000'''
| Сыйымдуулугу: '''45 000'''
|-
| [[File:BC Place 2015 Women's FIFA World Cup.jpg|frameless]]
| [[File:Estadio BBVA Bancomer - Diciembre 2017.jpg|frameless]]
| [[File:Estadio Akron 02-07-2022 cabecera sur lado derecho (3).jpg|frameless]]
| [[File:Bmo Field 2016 East Stand.jpg|frameless]]
|}

== Курамалар ==
=== Тандоо баскычы ===
[[File:2026 world cup qualification map.svg|thumb|400x400px|{{Legend|#0000ff|Тандоо баскычын өтүштү}}{{Legend|#2ad4ff|Тандоо баскычын өтүп жатышат}}{{Legend|#ffcc00|Тандоо баскычын өтпөй калышты}}{{Legend|#000000|Мелдештен баш тарткан же четтетилген}}{{Legend|#cccccc|ФИФА мүчөсү эмес}}]]
Канада, Мексика жана АКШ уюштуруучу өлкөлөр катары автоматтык түрдө жолдомо алышкан. Бул чечим 2023-жылдын 14-февралында ФИФА Кеңеши тарабынан бекитилген&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |title=FIFA Council highlights record breaking revenue in football |publisher=[[FIFA]] |date=February 14, 2023 |access-date=February 14, 2023 |archive-date=February 14, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230214163245/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/fifa-confirms-us-mexico-canada-automatically-26-world-cup-2023-02-15/|title=FIFA confirms U.S., Mexico, Canada automatically in '26 World Cup|publisher=Reuters|date=February 14, 2023|access-date=February 14, 2023|archive-date=February 15, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230215070258/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/fifa-confirms-us-mexico-canada-automatically-26-world-cup-2023-02-15/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

Конфедерациялар финалдык турнирде 43 кепилденген орунга ээ болушту&lt;ref name=&quot;slot&quot;&gt;{{Cite web |date=March 30, 2017 |title=Bureau of the Council recommends slot allocation for the 2026 FIFA World Cup |url=https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/media-releases/bureau-of-the-council-recommends-slot-allocation-for-the-2026-fifa-wor-2878254 |access-date=August 5, 2022 |publisher=FIFA |archive-date=June 19, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220619161123/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/media-releases/bureau-of-the-council-recommends-slot-allocation-for-the-2026-fifa-wor-2878254 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=March 30, 2017 |title=World Cup 2026: Fifa reveals allocation for 48-team tournament |url=https://www.bbc.com/sport/football/39448474 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170330224520/http://www.bbc.com/sport/football/39448474 |archive-date=March 30, 2017 |publisher=BBC}}&lt;/ref&gt;. Акыркы эки орун үчүн алты команда катышкан континенттер аралык плей-офф өткөрүлдү. Плей-оффко УЕФАдан ([[Европа]]) башка ар бир конфедерациядан бирден команда жана КОНКАКАФтан ([[Түндүк Америка]]) кошумча бир команда кирди. Эки мыкты команда рейтинг боюнча түз өтүп, калган төрт команда тандоо беттештерин ойногон. Бул турнир кожоюн өлкөлөрдүн биринде өткөрүлгөн&lt;ref name=&quot;slot&quot;/&gt;.

[[Океания]] конфедерациясы (ОФК) биринчи жолу түз жолдомо алды&lt;ref name=&quot;slot&quot;/&gt;.

[[Эритрея]] курамасы коопсуздук себептеринен улам тандоо оюндарынан баш тарткан&lt;ref&gt;{{cite web |date=November 10, 2023 |title=Eritrea withdraw from FIFA World Cup qualifiers |url=https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/eritrea-withdraw-fifa-world-cup-qualifiers |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231113083754/https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/eritrea-withdraw-fifa-world-cup-qualifiers |archive-date=November 13, 2023 |access-date=November 10, 2023 |website=FIFA}}&lt;/ref&gt;. [[Конго Республикасы]] курамасы өкмөттүн кийлигишүүсүнө байланыштуу мелдештен четтетилген&lt;ref name=&quot;FIFA1922&quot;&gt;{{cite news |url=https://digitalhub.fifa.com/m/49a18836a3532246/original/Circular-1922_Suspension-of-the-Congolese-Football-Association-FECOFOOT.pdf |title=Suspension of the Congolese Football Association (FECOFOOT) from 6 February 2025 until further notice |work=FIFA Circular |issue=1922 |date=February 6, 2025 |access-date=February 8, 2025 |archive-date=February 11, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250211201642/https://digitalhub.fifa.com/m/49a18836a3532246/original/Circular-1922_Suspension-of-the-Congolese-Football-Association-FECOFOOT.pdf |url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

Жолдомо алган 48 команданын 26сы [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022 Дүйнө чемпионатына]] да катышкан.
* [[Иордания улуттук футбол курамасы|Иордания]], [[Кабо-Верде улуттук футбол курамасы|Кабо-Верде]], [[Кюрасао улуттук футбол курамасы|Кюрасао]] жана [[Өзбекстан улуттук футбол курамасы|Өзбекстан]] биринчи жолу катышат&lt;ref&gt;{{cite web |date=13 October 2025 |title=Cabo Verde seal historic World Cup qualification |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/cabo-verde-qualify |access-date=14 October 2025 |work=FIFA}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{cite news |last=Wilson |first=Jonathan |title=Curaçao complete fairytale with battling draw in Jamaica to qualify for World Cup |url=https://www.theguardian.com/football/2025/nov/19/curacao-complete-fairytale-with-battling-draw-in-jamaica-to-qualify-for-world-cup |access-date=November 19, 2025 |work=The Guardian}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Millar |first=Colin |date=2025-06-05 |title=Uzbekistan, Jordan qualify for World Cup for first time |url=https://www.nytimes.com/athletic/6229851/2025/06/05/uzbekistan-world-cup-qualification-2026/ |access-date=2025-11-19 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}&lt;/ref&gt;.
* [[Гаити улуттук футбол курамасы|Гаити]] жана [[Конго Демократиялык Республикасы улуттук футбол курамасы|Конго Демократиялык Республикасы]] 1974-жылдан бери биринчи жолу жолдомо алышты&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;.
* [[Австрия]], [[Норвегия]] жана [[Шотландия]] 1998-жылдан бери биринчи жолу ойнойт&lt;ref&gt;{{Cite news |date=16 November 2025 |title=Norway Qualifies for 2026 World Cup and Sends Italy To Dreaded Playoff |url=https://www.foxsports.com/stories/soccer/norway-qualifies-2026-world-cup-sends-italy-dreaded-playoff |access-date=16 November 2025 |work=Fox Sports}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/uefa-qualifiers-review-matchday-10-november-18|title=Austria, Belgium, Scotland, Spain and Swiss reach World Cup|work=FIFA|access-date=November 19, 2025}}&lt;/ref&gt;.
* [[Түштүк-Африка Республикасы]] 2002-жылдан бери биринчи жолу тандоодон өттү. 2010-жылы уюштуруучу өлкө катары катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/south-africa-qualify|title=The Boys are back in town|work=FIFA|access-date=November 19, 2025|date=October 14, 2025}}&lt;/ref&gt;.
* [[Катар]] болсо тарыхында биринчи жолу тандоо оюндарынан өтүп катышат. Мурдагы мелдеште уюштуруучу өлкө катары катышкан&lt;ref&gt;{{cite web |date=October 14, 2025|title=Qatar and Saudi Arabia qualify for 2026 World Cup|url=https://global.espn.com/football/story/_/id/46597037/qatar-saudi-arabia-qualify-2026-fifa-world-cup|access-date=October 15, 2025|website=ESPN}}&lt;/ref&gt;.

=== Мелдешке жолдомо алган курамалар ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
!Курама
!Тандоо ыкмасы
!Жолдомо&lt;br&gt;алган күнү
!Катышуусу
!Катарынан
!Акыркы жолу
!Эң мыкты жетишкендиги
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|USA}}
|rowspan=&quot;3&quot; |Уюштуруучу
|rowspan=&quot;3&quot; |13-июнь 2018
|12
| rowspan=&quot;2&quot; |2
| rowspan=&quot;4&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|3-орун ([[1930 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1930]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CAN}}
|3
|Тайпалык баскыч ([[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|MEX}}
|18
|9
|Чейрек финал ([[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1970]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|JPN}}
|АФК, C тайпасы, 1-орун
|20-март 2025
|8
|8
|1/8 финал ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|NZL}}
|ОФК, 3-раунд, плей-офф чемпиону
|24-март 2025
|3
|1
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]
|Тайпалык баскыч ([[1982 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1982]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|IRN}}
|АФК, A тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot; |25-март 2025
|7
|4
| rowspan=&quot;2&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Тайпалык баскыч ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ARG}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 1-орун
|19
|14
|'''Чемпион''' ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|UZB}}
|АФК, A тайпасы, 2-орун
| rowspan=&quot;3&quot; |5-июнь 2025
| colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|KOR}}
|АФК, B тайпасы, 1-орун
|12
|11
|[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|4-орун ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|JOR}}
|АФК, B тайпасы, 2-орун
|colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|AUS}}
|АФК, С тайпасы, 2-орун
|10-июнь 2025
|7
|6
| rowspan=&quot;4&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|1/8 финал ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|BRA}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 5-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|11-июнь 2025
|23
|23
|'''Чемпион''' ([[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]], [[1962 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1962]], [[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1970]], [[1994 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1994]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ECU}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 2-орун
|5
|2
|1/8 финал ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|URU}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 4-орун
| rowspan=&quot;3&quot;|4-сентябрь 2025
|15
|5
|'''Чемпион''' ([[1930 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1930]], [[1950 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1950]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|COL}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 3-орун
|6
|1
||[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|Чейрек финал ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|PAR}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 6-орун
|8
|1
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]
|Чейрек финал ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|MAR}}
|КАФ, Е тайпасы, 1-орун
|5-сентябрь 2025
|7
|3
| rowspan=&quot;2&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|4-орун ([[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|TUN}}
|КАФ, Н тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|8-сентябрь 2025
|7
|3
|Тайпалык баскыч ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|EGY}}
|КАФ, А тайпасы, 1-орун
|4
|1
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|1/8 финал ([[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1934]])&lt;ref&gt;1934-жылы тайпалык баскыч жок болчу, курамалар 1/8 финалдардан ойноп башташкан. &lt;/ref&gt;&lt;br&gt;Тайпалык баскыч ([[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ALG}}
|КАФ, G тайпасы, 1-орун
|9-октябрь 2025
|5
|1
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]
|1/8 финал ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|GHA}}
|КАФ, I тайпасы, 1-орун
|12-октябрь 2025
|5
|2
|[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Чейрек финал ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CPV}}
|КАФ, D тайпасы, 1-орун
|13-октябрь 2025
|colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|RSA}}
|КАФ, C тайпасы, 1-орун
|rowspan=&quot;6&quot; |14-октябрь 2025
|4
|1
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]
|Тайпалык баскыч ([[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|QAT}}
|АФК, A тайпасы, 1-орун
|2
|2
|rowspan=&quot;4&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Тайпалык баскыч ([[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|KSA}}
|АФК, B тайпасы, 1-орун
|7
|3
|1/8 финал ([[1994 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1994]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ENG}}
|УЕФА, K тайпасы, 1-орун
|17
|8
|'''Чемпион''' ([[1966 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1966]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SEN}}
|КАФ, В тайпасы, 1-орун
|4
|3
|1/4 финал ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CIV}}
|КАФ, F тайпасы, 1-е место
|4
|1
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]
|Тайпалык баскыч ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|FRA}}
|УЕФА, D тайпасы, 1-орун
|13-ноябрь 2025
|17
|8
|rowspan=&quot;3&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|'''Чемпион''' ([[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CRO}}
|УЕФА, L тайпасы, 1-орун
|14-ноябрь 2025
|7
|4
|Финал ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|POR}}
|УЕФА, F тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|16-ноябрь 2025
|9
|7
|3-орун ([[1966 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1966]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|NOR}}
|УЕФА, I тайпасы, 1-орун
|4
|1
||[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]
|1/8 финал ([[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1938]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|NED}}
|УЕФА, G тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|17-ноябрь 2025
|12
|2
|rowspan=&quot;3&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Финал ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|GER}}
|УЕФА, A тайпасы, 1-орун
|21
|19
|'''Чемпион''' ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]], [[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|BEL}}
|УЕФА, J тайпасы, 1-орун
|rowspan=&quot;5&quot; |18-ноябрь 2025
|15
|4
|3-орун ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|AUT}}
|УЕФА, H тайпасы, 1-орун
|8
|1
|[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]
|3-орун ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SUI}}
|УЕФА, B тайпасы, 1-орун
|13
|6
|rowspan=&quot;2&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Чейрек финал ([[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1934]], [[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1938]], [[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ESP}}
|УЕФА, E тайпасы, 1-орун
|17
|13
|'''Чемпион''' ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SCO}}
|УЕФА, C тайпасы, 1-орун
|9
|1
|[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]
|Тайпалык баскыч ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]], [[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]], [[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1982 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1982]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CUW}}
|КОНКАКАФ, В тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;3&quot; |19-ноябрь 2025
| colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|PAN}}
|КОНКАКАФ, А тайпасы, 1-орун
|2
|1
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|Тайпалык баскыч ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|HAI}}
|КОНКАКАФ, С тайпасы, 1-орун
|2
|1
|[[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]]
|Тайпалык баскыч ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|BIH}}
|УЕФА плей-оффунун A жолунун жеңүүчүсү
| rowspan=&quot;6&quot; |31-март 2026
|2
|1
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]
|Тайпалык баскыч ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SWE}}
|УЕФА плей-оффунун B жолунун жеңүүчүсү
|7
|1
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|Финал ([[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|TUR}}
|УЕФА плей-оффунун C жолунун жеңүүчүсү
|3
|1
|[[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]]
|3-орун ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CZE}}
|УЕФА плей-оффунун D жолунун жеңүүчүсү
|2
|1
|[[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]]
|Тайпалык баскыч ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|COD}}
|Континенттер плей-оффунун 1-жолунун жеңүүчүсү
|2
|1
|[[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]]
|Тайпалык баскыч ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|IRQ}}
|Континенттер плей-оффунун 2-жолунун жеңүүчүсү
|2
|1
|[[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]]
|Тайпалык баскыч ([[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]])
|}

== Чучукулак ==
Тайпалык баскычтын чучукулагы 2025-жылдын 5-декабрда [[Вашингтон]] шаарында өттү&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/final-draw-results |title=Groups revealed in star-studded Final Draw |publisher=ФИФА |date=5-декабрь 2025 |access-date=6-декабрь 2025 |lang=en}}&lt;/ref&gt;. Аземде [[Америка Кошмо Штаттары|АКШнын]] президенти [[Дональд Трамп]], [[Мексика|Мексиканын]] президенти Клаудия Шейнбаум жана [[Канада|Канаданын]] премьер-министри Марк Карни катышышты&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/heads-of-government-from-host-countries-convene-for-final-draw|title=Heads of Government from host countries convene for Final Draw|work=Inside FIFA|access-date=5-декабрь 2025 |lang=en}}&lt;/ref&gt;. Чучукулак башталар кезде мелдештин алты катышуучусу билине элек болчу: УЕФА аймагынын плей-офф оюндарынын төрт жеңүүчүсү жана континенттер арасындагы плей-офф оюндарынын эки жеңүүчүсү. Ал оюндар 2026-жылдын март айында ойнолду.

ФИФА улуттук курамалар рейтинги боюнча 48 курама төрт себетке бөлүнгөн. Биринчи себетке [[Мексика улуттук футбол курамасы|Мексика]], [[Канада улуттук футбол курамасы|Канада]], [[АКШ улуттук футбол курамасы|АКШ]] (A, B, D топторго үлөштүрүлдү) жана мыкты рейтинги менен тогуз курама үлөштүрүлдү. Төртүнчү себетке эң аз рейтинги менен алты курама жана УЕФА плей-офф оюндарынын төрт жеңүүчүсү жана континенттер арасындагы плей-офф оюндарынын эки жеңүүчүсү кирди.

Кашаанын ичинде ФИФА рейтингиндеги кураманын оруну жазылган (2025-жылдын 19-ноябрь күнүнө карата).
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Себеттер
|-
!width=25%| 1-себет
!width=25%| 2-себет
!width=25%| 3-себет
!width=25%| 4-себет
|-
|{{ordered list
|{{nowrap|{{футбол|USA}}}} (''уюштуруучу'', 14)
|{{футбол|MEX}} (''уюштуруучу'', 15)
|{{футбол|CAN}} (''уюштуруучу'', 27)
|{{футбол|ESP}} (1)
|{{футбол|ARG}} (2)
|{{футбол|FRA}} (3)
|{{футбол|ENG}} (4)
|{{футбол|BRA}} (5)
|{{футбол|POR}} (6)
|{{футбол|NED}} (7)
|{{футбол|BEL}} (8)
|{{футбол|GER}} (9)
}}
|{{ordered list
| start = 13
|{{футбол|CRO}} (10)
|{{футбол|MAR}} (11)
|{{футбол|COL}} (13)
|{{футбол|URU}} (16)
|{{футбол|SUI}} (17)
|{{футбол|JPN}} (18)
|{{футбол|SEN}} (19)
|{{футбол|IRN}} (20)
|{{nowrap|{{футбол|KOR}} (22)}}
|{{футбол|ECU}} (23)
|{{футбол|AUT}} (24)
|{{футбол|AUS}} (26)
}}
|{{ordered list|start=25
|{{футбол|NOR}} (29)
|{{футбол|PAN}} (30)
|{{футбол|EGY}} (34)
|{{футбол|ALG}} (35)
|{{футбол|SCO}} (36)
|{{футбол|PAR}} (39)
|{{футбол|TUN}} (40)
|{{футбол|CIV}} (42)
|{{футбол|UZB}} (50)
|{{футбол|QAT}} (51)
|{{nowrap|{{футбол|KSA}} (60)}}
|{{футбол|RSA}} (61)
}}
|{{ordered list|start=37
|{{футбол|JOR}} (66)
|{{футбол|CPV}} (68)
|{{футбол|GHA}} (72)
|{{футбол|CUW}} (82)
|{{футбол|HAI}} (84)
|{{nowrap|{{футбол|NZL}} (86)}}
|{{nowrap|{{футбол|BIH}}}} (УЕФА-A)
|{{футбол|SWE}} (УЕФА-B)
|{{футбол|TUR}} (УЕФА-C)
|{{футбол|CZE}} (УЕФА-D)
|{{nowrap|{{футбол|COD}}}} (Континенттер ПО-1)
|{{футбол|IRQ}} (Континенттер ПО-2)
}}
|}

=== Чучукулактын жыйынтыгы ===
{| class=&quot;wikitable&quot; border-width:0;&quot;
|-
! style=&quot;width:25%&quot;| A тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| B тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| C тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| D тайпасы
|-
| {{футбол|MEX}} || {{футбол|CAN}} || {{футбол|BRA}} || {{футбол|USA}}
|-
| {{футбол|RSA}} || {{футбол|BIH}} || {{футбол|MAR}} || {{футбол|PAR}}
|-
| {{футбол|KOR}} || {{футбол|QAT}} || {{футбол|HAI}} || {{футбол|AUS}}
|-
| {{футбол|CZE}} || {{футбол|SUI}} || {{футбол|SCO}} || {{футбол|TUR}}
|-
| style=&quot;background:#FFF; border-width:0;&quot; colspan=&quot;4&quot; |
|-
! style=&quot;width:25%&quot;| E тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| F тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| G тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| H тайпасы
|-
| {{футбол|GER}} || {{футбол|NED}} || {{футбол|BEL}} || {{футбол|ESP}}
|-
| {{футбол|CUW}} || {{футбол|JPN}} || {{футбол|EGY}} || {{футбол|CPV}}
|-
| {{футбол|CIV}} || {{футбол|SWE}} || {{футбол|IRN}} || {{футбол|KSA}}
|-
| {{футбол|ECU}} || {{футбол|TUN}} || {{футбол|NZL}} || {{футбол|URU}}
|-
| style=&quot;background:#FFF; border-width:0;&quot; colspan=&quot;4&quot; |
|-
! style=&quot;width:25%&quot;| I тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| J тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| K тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| L тайпасы
|-
| {{футбол|FRA}} || {{футбол|ARG}} || {{футбол|POR}} || {{футбол|ENG}}
|-
| {{футбол|SEN}} || {{футбол|ALG}} || {{футбол|COD}} || {{футбол|CRO}}
|-
| {{футбол|IRQ}} || {{футбол|AUT}} || {{футбол|UZB}} || {{футбол|GHA}}
|-
| {{футбол|NOR}} || {{футбол|JOR}} || {{футбол|COL}} || {{футбол|PAN}}
|-
|}

== Оюндар жүгүртмөсу ==
Толук оюндар жүгүртмөсү чучукулак өткөн күндүн эртеси, 2025-жылдын 6-декабрь күнү билинди&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/updated-match-schedule-live-in-washington-dc-6-december |title=Updated match schedule to be unveiled live in Washington DC on 6 December |publisher=[[FIFA]] |date=December 1, 2025 |access-date=December 1, 2025}}&lt;/ref&gt;.

Ачылыш оюн 2026-жылдын 11-июнунда [[Мехико|Мехиконун]] «Ацтека» стадионунда өтөт. Оюнда уюштуруучулардын бири [[Мексика улуттук футбол курамасы|Мексика курамасы]] [[Түштүк-Африка Республика улуттук футбол курамасы|Түштүк-Африка Республикасы]] менен беттешет. Финалдык оюн 19-июлда [[Ист-Ратерфорд|Ист-Ратерфорддогу]] «Метлайф» стадионунда өтөт.

«Эй-ти-энд-ти» стадиону мелдештеги эң көп тогуз оюн кабыл алат. Жалпысы АКШ 78 оюн кабыл алат, ал эми Мексика менен Канада болсо 13 оюндан тосушат. «Акрон» стадионунан башка бардык стадиондор плей-офф баскычында жок дегенде бир оюн кабыл алышат&lt;ref&gt;{{cite web |last=Dominski |first=Michael |url=https://www.nytimes.com/athletic/live-blogs/world-cup-2026-schedule-announcement-live-updates-final/r7oDr4oG9qK4/ |title=World Cup 2026 schedule announcement live updates: Latest as FIFA selects host city for final |publisher=The Athletic |date=February 4, 2024 |access-date=February 4, 2024 |archive-date=February 6, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240206103527/https://theathletic.com/live-blogs/world-cup-2026-schedule-announcement-live-updates-final/r7oDr4oG9qK4/ |url-status=live}}&lt;/ref&gt;.
&lt;div style=display:inline-grid&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Раунд боюнча жүгүртмө
|-
!Раунд
!Оюн күнү
!Убактысы
|-
|rowspan=3|[[#Тайпалык баскыч|Тайпалык баскыч]]
|1-оюн күнү
|11–17-июнь 2026
|-
|2-оюн күнү
|18–23-июнь 2026
|-
|3-оюн күнү
|24–27-июнь 2026
|- style=&quot;border-top:3px solid green&quot;
|rowspan=6|[[#Плей-офф|Плей-офф]]
|1/16 финалдар
|28-июнь – 3-июль 2026
|-
|1/8 финалдар
|4–7-июль 2026
|-
|Чейрекфиналдар
|9–11-июль 2026
|-
|Жарымфиналдар
|14–15-июль 2026
|-
|3-орун үчүн оюн
|18-июль 2026
|-
|Финал
|19-июль 2026
|}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=display:inline-grid&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ Тайпа боюнча жүгүртмө
|-
!Оюн күнү
!Жуптар
!Тайпалар
!Убактысы
|-
|rowspan=7|1-оюн күнү
|rowspan=7|1 vs 2&lt;br&gt;3 vs 4
|A
|11-июнь 2026
|-
|B &amp; D
|12-июнь 2026
|-
|B, C &amp; D
|13-июнь 2026
|-
|E &amp; F
|14-июнь 2026
|-
|G &amp; H
|15-июнь 2026
|-
|I &amp; J
|16-июнь 2026
|-
|K &amp; L
|17-июнь 2026
|- style=&quot;border-top:3px solid green&quot;
|rowspan=6|2-оюн күнү
|rowspan=6|1 vs 3&lt;br&gt;4 vs 2
|A &amp; B
|18-июнь 2026
|-
|C &amp; D
|19-июнь 2026
|-
|E &amp; F
|20-июнь 2026
|-
|G &amp; H
|21-июнь 2026
|-
|I &amp; J
|22-июнь 2026
|-
|K &amp; L
|23-июнь 2026
|- style=&quot;border-top:3px solid green&quot;
|rowspan=4|3-оюн күнү
|rowspan=4|4 vs 1&lt;br&gt;2 vs 3
|A, B &amp; C
|24-июнь 2026
|-
|D, E &amp; F
|25-июнь 2026
|-
|G, H &amp; I
|26-июнь 2026
|-
|J, K &amp; L
|27-июнь 2026
|}
&lt;/div&gt;

== Тайпалык баскыч ==
=== A тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. A тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|A тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== B тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. B тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|B тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== C тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. C тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|C тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== D тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. D тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|D тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== E тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|E тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== F тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. F тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|F тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== G тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. G тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|G тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== H тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. H тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|H тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== I тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. I тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|I тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== J тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. J тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|J тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== K тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. K тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|K тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== L тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. L тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|L тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|Үчүнчү орун|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

== Плей-офф ==

== Булактар ==
{{булактар|3}}

== Шилтемелер ==
*[https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Мелдештин расмий сайты]

{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты}}
[[Категория:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты| ]]
[[Категория:АКШ]]
[[Категория:Мексика]]
[[Категория:Канада]]</text>
      <sha1>ddektlh1nil9v9aqtxhkdpypzijynto</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644299</id>
      <parentid>644286</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T15:04:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644299</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55905" sha1="416x8xbz5gfmgpdln7hq8geqmgstsow" xml:space="preserve">{{Футбол курамаларынын мелдеши |
  | жайы            = {{өлкө желеги|АКШ}}&lt;br&gt;{{өлкө желеги|Канада}}&lt;br&gt;{{өлкө желеги|Мексика}}
  | шаарлары        = 16
  | стадиондору     = 16
  | мөөнөтү         = 11-июнь — 19-июль 2026
  | аталышы         = {{lang-en|FIFA World Cup 2026}}&lt;br&gt;{{lang-fr|Coupe du monde de football 2026}}&lt;br&gt;{{lang-es|Copa Mundial de la FIFA 2026}}
  | эн белгиси      = 
  | катышуучулары           = 48
  | чемпион         = 
  | жолу            = 
  | 2-орун          = 
  | 3-орун          = 
  | 4-орун          = 
  | финал           = «Метлайф», [[Ист-Ратерфорд]], [[Нью-Жерси]], [[АКШ]]
  | убагы           =
  | оюн             = 
  | оюн_тандоо      = 
  | голдор          = 
  | голдор_тандоо   = 
  | көрүүчүлөр      = 
  | бомбардир       = 
  | б_голдор        = 
  | бомбардир_тандоо = 
  | т_голдор         = 
  | мыкты           = 
  | дарбазачы       = 
  | мур_чемпиондук = [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
  | кий_чемпиондук = ''2030''
}}
'''2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты''', расмий түрдө '''2026 ФИФА Дүйнө Кубогу''' ({{lang-en|2026 FIFA World Cup}}) — эркектер улуттук курамалар арасында өтүүчү 23-чү эл аралык [[Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|футбол дүйнө биринчилиги]]. Мелдеш ФИФА тарабанын төрт жылда бир жолу уюштурулат.

Мелдеш 2026-жылдын 11-июнда башталып, 19-июлда аяктайт. Аны [[Түндүк Америка|Түндүк Американын]] үч мамлекети өткөрөт: [[Америка Кошмо Штаттары]] (11 шаар), [[Мексика]] (3 шаар) жана [[Канада]] (2 шаар). Бул мелдеш биринчи жолу үч өлкө тарабынан биргелешип уюштурулат жана биринчи жолу мелдеште 48 өлкө катышат.

[[Аргентина улуттук футбол курамасы|Аргентина]] курамасы [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022-жылкы мелдеште]] жеңгендиктен, ушул мелдеште титулун коргойт.

== Өткөрүүчү өлкөнү тандоо ==
[[File:2026 world cup bid election.png|thumb|upright=1.6|Добуш берүүнүн жыйынтыктары
{|
|-
!Добуш берүүгө уруксат берилгендер !! Добуш берүүгө уруксат берилбегендер
|- 
|{{legend|#867650|Бириккен табыштамасына добуш бергендер}}||{{legend|#FFBD41|Канада, Мексика жана АКШ}}
|-
|{{legend|#2770AB|Марокко табыштамасына добуш бергендер}}||{{legend|#55208D|Марокко}}
|-
|{{legend|#008E2A|Эч бирөөнө добуш бербегендер}}||{{legend|#000000|ФИФА тарабынан жазалангандар}}
|-
|{{legend|#B32A2F|Добуш берүүдөн кармангандар}}||{{legend|#C1C1C1|ФИФА мүчөсү эместер}}
|}]]
Добуш берүү 2018-жылдын 13-июнунда [[Москва]] шаарында өткөн [[ФИФА]]нын 68-конгрессинин алкагында болуп, добуш берүүгө укуктуу 203 мүчөнүн бардыгына ачык болгон&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Graham |first=Bryan Armen |date=June 13, 2018 |title=North America to host 2026 World Cup after winning vote over Morocco – as it happened |url=https://www.theguardian.com/football/live/2018/jun/13/world-cup-2026-vote-fifa-nations-choose-between-north-america-and-morocco-live |website=The Guardian |access-date=July 12, 2018 |archive-date=July 18, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180718045428/https://www.theguardian.com/football/live/2018/jun/13/world-cup-2026-vote-fifa-nations-choose-between-north-america-and-morocco-live |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.
Бириккен табыштамасы ({{lang-en|United bid}}, [[Канада]], [[Мексика]] жана [[АКШ]] чогуу) 134 жарактуу добуш алып жеңишке жеткен, ал эми [[Марокко|Марокконун]] табыштамасы 65 жарактуу добуш алган&lt;ref&gt;{{cite news |date=June 13, 2018|title=World Cup 2026: Canada, US &amp; Mexico joint bid wins right to host tournament|work=BBC Sport|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/44464913|url-status=live|access-date=June 13, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20210114150230/https://www.bbc.com/sport/football/44464913|archive-date=January 14, 2021}}&lt;/ref&gt;.
[[Иран]] «табыштамалардын эч бири» деген вариантка добуш берген, ал эми [[Куба]], [[Словения]] жана [[Испания]] добуш берүүдөн карманган. [[Гана]] коррупциялык чыр-чатакка байланыштуу ФИФА тарабынан убактылуу четтетилгендиктен, добуш берүүгө укугу болгон эмес&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Gyamera-Antwi |first1=Evans |title=Ghana &amp; Kosovo excluded from Fifa Congress ahead of 2026 World Cup vote |url=http://www.goal.com/en-gh/news/ghana-kosovo-excluded-from-fifa-congress-ahead-of-2026-world-cup-/zhbmtfxdo6fe1i4r07wrr39b9 |access-date=June 13, 2018 |work=Goal.com |date=June 12, 2018 |archive-date=October 21, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231021220157/https://www.goal.com/en-gh/news/ghana-kosovo-excluded-from-fifa-congress-ahead-of-2026-world-cup-/zhbmtfxdo6fe1i4r07wrr39b9 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |last= |first= |date=June 7, 2018 |title=Breaking News: President Akufo-Addo dissolves GFA |url=https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180612162226/https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php |archive-date=June 12, 2018 |access-date=June 14, 2018 |work=myjoyonline.com |accessdate=2025-12-20 |archivedate=2018-06-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180612162226/https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=Fifa bans Ghana football head Kwesi Nyantakyi over 'cash gift' |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-44414780 |access-date=June 14, 2018 |work=BBC News |date=June 8, 2018 |archive-date=June 9, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180609011624/https://www.bbc.com/news/world-africa-44414780 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=May 15, 2017 |title=FIFA Congress confirms next steps of the bidding process for the 2026 FIFA World Cup - FIFA.com |url=http://www.fifa.com/about-fifa/news/y=2017/m=5/news=fifa-congress-confirms-next-steps-of-the-bidding-process-for-the-2026--2883665.html?intcmp=fifacom_hp_module_news_top |access-date=April 16, 2024 |archive-date=May 15, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170515003503/http://www.fifa.com/about-fifa/news/y=2017/m=5/news=fifa-congress-confirms-next-steps-of-the-bidding-process-for-the-2026--2883665.html?intcmp=fifacom_hp_module_news_top |url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=June 10, 2015 |title=Scandal-plagued FIFA postpones 2026 World Cup bidding |url=https://www.abc.net.au/news/2015-06-10/fifa-world-cup-2026-bidding-postponed/6536834 |access-date=April 16, 2024 |work=ABC News |language=en-AU |archive-date=April 16, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240416202847/https://www.abc.net.au/news/2015-06-10/fifa-world-cup-2026-bidding-postponed/6536834 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;margin: 0 auto;text-align: center&quot;
|-
!rowspan=&quot;2&quot;|Өлкө
!Добуш
|-
!1 раунд
|- style=&quot;background:#90ee90&quot;
|align=left|'''Канада, Мексика жана АКШ'''
|'''134'''
|-
|align=left|Марокко
|65
|-
|align=left|Эч бири
|1
|-
|align=left|Добуш берүүдөн кармануу
|3
|-
!align=left|Жалпы добуштар
!200
|-
!align=left|Көпчүлүк добуш үчүн зарыл
!101
|}

== Шаарлар жана стадиондор ==
2022-жылдын 16-июнунда ФИФА турнирди кабыл ала турган 16 шаарды ([[Канада|Канадада]] экөө, [[Мексика|Мексикада]] үчөө жана [[АКШ|АКШда]] он бирөө) жарыялады: Атланта, Бостон, Даллас, Гвадалахара, Хьюстон, Канзас-Сити, Лос-Анжелес, Мехико, Майами, Монтеррей, Нью-Йорк/Нью-Жерси, Филадельфия, Сан-Франциско, Сиэтл, Торонто жана Ванкувер шаарлар болду&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/media-releases/media-release-greater-than-fwc-2026-greater-than-host-cities-announcement|title=FIFA unveils stellar line-up of FIFA World Cup 2026 Host Cities|publisher=FIFA|date=June 16, 2022|access-date=June 16, 2022|archive-date=June 16, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220616223211/https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/media-releases/media-release-greater-than-fwc-2026-greater-than-host-cities-announcement|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Төрт стадион (Атланта, Даллас, Хьюстон жана Ванкувер) жылма чатырлуу жана климатты көзөмөлдөө системасы бар жабык ареналар болуп саналат, ал эми бешинчиси, Лос-Анжелестеги стадион, ачык, бирок жарым тунук чатырга ээ жана климат көзөмөлдөө системасы жок&lt;ref&gt;{{cite news |last=Tannenwald |first=Jonathan |date=November 2, 2022 |title=FIFA goes to college to study how to grow grass indoors for the 2026 men's World Cup |work=The Philadelphia Inquirer |url=https://www.inquirer.com/soccer/2026-world-cup-stadiums-grass-john-sorochan-20221102.html |url-access=subscription |access-date=November 6, 2022 |archive-date=November 7, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221107071610/https://www.inquirer.com/soccer/2026-world-cup-stadiums-grass-john-sorochan-20221102.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

Финалдык беттеш өтө турган стадион ФИФА тарабынан 2024-жылдын 4-февралында жарыяланды. Ал [[Нью-Жерси]] штатынын [[Ист-Ратерфорд]] шаарындагы «[[Метлайф]]» стадиону болду&lt;ref name=&quot;ESPN-Schedule&quot;&gt;{{cite news |last=Bonagura |first=Kyle |date=February 4, 2024 |title=2026 World Cup final set for MetLife Stadium, USMNT kicks off in L.A. |url=https://www.espn.com/soccer/story/_/id/39437198/2026-world-cup-final-metlife-stadium-usa-kicks-la |publisher=ESPN |access-date=February 4, 2024 |archive-date=February 4, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240204211650/https://www.espn.com/soccer/story/_/id/39437198/2026-world-cup-final-metlife-stadium-usa-kicks-la |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

[[Мехико]] шаары турнирди өткөрүп жаткан үч өлкөнүн ичинен жалгыз борбор шаар болду. [[Оттава]] жана [[Вашингтон]] дүйнө чемпиондуктардын оюндарын кабыл албаган борбор шаарлардын катарына кирди. Алардын ичинде [[Бонн]] шаары (Батыш Германия, 1974-жылкы мелдеш) жана [[Токио]] шаары ([[Жапония]], 2002) бар. 

«[[Ацтека]]» стадиону мурда дүйнө чемпиондуктардын оюндары өткөрүлгөн жалгыз стадион болду (1970 жана 1986-жылдары өткөрүлгөн)&lt;ref&gt;{{cite news |first1=Chuck |last1=Booth |first2=Roger |last2=Gonzalez |title=FIFA World Cup 2026 host cities: Los Angeles, New York/New Jersey among top venues; Washington D.C. snubbed |url=https://www.cbssports.com/soccer/news/fifa-world-cup-2026-host-cities-los-angeles-new-york-new-jersey-among-top-venues-washington-d-c-snubbed/ |work=CBS Sports |date=June 17, 2022 |access-date=June 27, 2022 |archive-date=June 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220627172342/https://www.cbssports.com/soccer/news/fifa-world-cup-2026-host-cities-los-angeles-new-york-new-jersey-among-top-venues-washington-d-c-snubbed/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! {{sort|Даллас|{{желек|АКШ}}}} [[Даллас]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Арлингтон (Техас)|Арлингтон, Техас]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Мехико|{{желек|Мексика}}}} [[Мехико]]
! {{sort|Нью-Йорк|{{желек|АКШ}}}} [[Нью-Йорк]]/[[Нью-Жерси]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Ист-Ратерфорд|Ист-Ратерфорд, Нү-Жерси]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Атланта|{{желек|АКШ}}}} [[Атланта]]
|-
| [[AT&amp;T (стадион)|AT&amp;T]]
| [[Ацтека]]
| [[Метлайф]]
| [[Мерседес-Бенц стадиону|Мерседес-Бенц]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''94 000'''
| Сыйымдуулугу: '''83 000'''
| Сыйымдуулугу: '''82 500'''
| Сыйымдуулугу: '''75 000'''
|-
| [[File:Cowboys stadium inside view 4.JPG|frameless]]
| [[File:Soccer game at the Azteca Stadium.JPG|frameless]]
| [[File:Copa America game between Columbia vs Peru at the MetLife Stadium.jpg|frameless]]
| [[File:2017 Orlando City at Atlanta United MLS Game.jpg|frameless]]
|-
! {{sort|Канзас|{{желек|АКШ}}}} [[Канзас Сити (Миссури)|Канзас]]
! {{sort|Хьюстон|{{желек|АКШ}}}} [[Хьюстон]]
! {{sort|Сан-Франциско|{{желек|АКШ}}}} [[Сан-Франциско]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Санта-Клара (Калифорния)|Санта-Клара, Калифорния]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Лос-Анжелес|{{желек|АКШ}}}} [[Лос-Анжелес]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Инглвуд]])&lt;/small&gt;
|-
| [[Эрроухед]]
| [[Эн-ар-жи]]
| [[Ливайс]]
| [[Соу-фай]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''73 000'''
| Сыйымдуулугу: '''72 000'''
| Сыйымдуулугу: '''71 000'''
| Сыйымдуулугу: '''70 000'''
|-
| [[File:25 July 2010 Kansas City Wizards vs Manchester United friendly.jpg|frameless]]
| [[File:NRG Stadium, LEAGUES CUP 2024 TIGRES INTER MIAMI.jnp.jpg|frameless]]
| [[File:Entering Levi's Stadium.JPG|frameless]]
| [[File:SoFi Stadium 23rd March 2025.jpg|frameless]]
|-
! {{sort|Филадельфия|{{желек|АКШ}}}} [[Филадельфия]]
! {{sort|Сиэтл|{{желек|АКШ}}}} [[Сиэтл]]
! {{sort|Бостон|{{желек|АКШ}}}} [[Бостон]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Фоксборо (Массачусетс)|Фоксборо, Массачусетс]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Майами|{{желек|АКШ}}}} [[Майами]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Майами-Гарденс|Майами-Гарденс, Флорида]])&lt;/small&gt;
|-
| [[Линькольн Файненшел Филд]]
| [[Люмен Филд]]
| [[Жиллетт]]
| [[Хард Рок]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''69 000'''
| Сыйымдуулугу: '''69 000'''
| Сыйымдуулугу: '''65 000'''
| Сыйымдуулугу: '''65 000'''
|-
| [[File:United States v Paraguay, Copa América Centenario (cropped).jpg|frameless]]
| [[File:2025 FIFA Club World Cup - Seattle Sounders FC vs. Botafogo - 03.jpg|frameless]]
| [[File:New England Revolution vs Liga Deportivo Alajuense 2024-03-06 53571677017.jpg|frameless|Gillette Stadium]]
| [[File:Hard Rock Stadium Club World Cup.jpg|frameless]]
|-
! {{sort|Ванкувер|{{желек|Канада}}}} [[Ванкувер]]
! {{sort|Монтеррей|{{желек|Мексика}}}} [[Монтеррей]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Гвадалупе (Нуэво-Леон)|Гвадалупе, Нуэво-Леон]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Гвадалахара|{{желек|Мексика}}}} [[Гвадалахара]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Сапопан|Сапопан, Халиско]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Торонто|{{желек|Канада}}}} [[Торонто]]
|-
| [[Би-си Плейс]]
| [[Бе-бе-уве-а]]
| [[Акрон]]
| [[БМО Филд]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''54 000'''
| Сыйымдуулугу: '''53 500'''
| Сыйымдуулугу: '''48 000'''
| Сыйымдуулугу: '''45 000'''
|-
| [[File:BC Place 2015 Women's FIFA World Cup.jpg|frameless]]
| [[File:Estadio BBVA Bancomer - Diciembre 2017.jpg|frameless]]
| [[File:Estadio Akron 02-07-2022 cabecera sur lado derecho (3).jpg|frameless]]
| [[File:Bmo Field 2016 East Stand.jpg|frameless]]
|}

== Курамалар ==
=== Тандоо баскычы ===
[[File:2026 world cup qualification map.svg|thumb|400x400px|{{Legend|#0000ff|Тандоо баскычын өтүштү}}{{Legend|#2ad4ff|Тандоо баскычын өтүп жатышат}}{{Legend|#ffcc00|Тандоо баскычын өтпөй калышты}}{{Legend|#000000|Мелдештен баш тарткан же четтетилген}}{{Legend|#cccccc|ФИФА мүчөсү эмес}}]]
Канада, Мексика жана АКШ уюштуруучу өлкөлөр катары автоматтык түрдө жолдомо алышкан. Бул чечим 2023-жылдын 14-февралында ФИФА Кеңеши тарабынан бекитилген&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |title=FIFA Council highlights record breaking revenue in football |publisher=[[FIFA]] |date=February 14, 2023 |access-date=February 14, 2023 |archive-date=February 14, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230214163245/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/fifa-confirms-us-mexico-canada-automatically-26-world-cup-2023-02-15/|title=FIFA confirms U.S., Mexico, Canada automatically in '26 World Cup|publisher=Reuters|date=February 14, 2023|access-date=February 14, 2023|archive-date=February 15, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230215070258/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/fifa-confirms-us-mexico-canada-automatically-26-world-cup-2023-02-15/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

Конфедерациялар финалдык турнирде 43 кепилденген орунга ээ болушту&lt;ref name=&quot;slot&quot;&gt;{{Cite web |date=March 30, 2017 |title=Bureau of the Council recommends slot allocation for the 2026 FIFA World Cup |url=https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/media-releases/bureau-of-the-council-recommends-slot-allocation-for-the-2026-fifa-wor-2878254 |access-date=August 5, 2022 |publisher=FIFA |archive-date=June 19, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220619161123/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/media-releases/bureau-of-the-council-recommends-slot-allocation-for-the-2026-fifa-wor-2878254 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=March 30, 2017 |title=World Cup 2026: Fifa reveals allocation for 48-team tournament |url=https://www.bbc.com/sport/football/39448474 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170330224520/http://www.bbc.com/sport/football/39448474 |archive-date=March 30, 2017 |publisher=BBC}}&lt;/ref&gt;. Акыркы эки орун үчүн алты команда катышкан континенттер аралык плей-офф өткөрүлдү. Плей-оффко УЕФАдан ([[Европа]]) башка ар бир конфедерациядан бирден команда жана КОНКАКАФтан ([[Түндүк Америка]]) кошумча бир команда кирди. Эки мыкты команда рейтинг боюнча түз өтүп, калган төрт команда тандоо беттештерин ойногон. Бул турнир кожоюн өлкөлөрдүн биринде өткөрүлгөн&lt;ref name=&quot;slot&quot;/&gt;.

[[Океания]] конфедерациясы (ОФК) биринчи жолу түз жолдомо алды&lt;ref name=&quot;slot&quot;/&gt;.

[[Эритрея]] курамасы коопсуздук себептеринен улам тандоо оюндарынан баш тарткан&lt;ref&gt;{{cite web |date=November 10, 2023 |title=Eritrea withdraw from FIFA World Cup qualifiers |url=https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/eritrea-withdraw-fifa-world-cup-qualifiers |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231113083754/https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/eritrea-withdraw-fifa-world-cup-qualifiers |archive-date=November 13, 2023 |access-date=November 10, 2023 |website=FIFA}}&lt;/ref&gt;. [[Конго Республикасы]] курамасы өкмөттүн кийлигишүүсүнө байланыштуу мелдештен четтетилген&lt;ref name=&quot;FIFA1922&quot;&gt;{{cite news |url=https://digitalhub.fifa.com/m/49a18836a3532246/original/Circular-1922_Suspension-of-the-Congolese-Football-Association-FECOFOOT.pdf |title=Suspension of the Congolese Football Association (FECOFOOT) from 6 February 2025 until further notice |work=FIFA Circular |issue=1922 |date=February 6, 2025 |access-date=February 8, 2025 |archive-date=February 11, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250211201642/https://digitalhub.fifa.com/m/49a18836a3532246/original/Circular-1922_Suspension-of-the-Congolese-Football-Association-FECOFOOT.pdf |url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

Жолдомо алган 48 команданын 26сы [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022 Дүйнө чемпионатына]] да катышкан.
* [[Иордания улуттук футбол курамасы|Иордания]], [[Кабо-Верде улуттук футбол курамасы|Кабо-Верде]], [[Кюрасао улуттук футбол курамасы|Кюрасао]] жана [[Өзбекстан улуттук футбол курамасы|Өзбекстан]] биринчи жолу катышат&lt;ref&gt;{{cite web |date=13 October 2025 |title=Cabo Verde seal historic World Cup qualification |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/cabo-verde-qualify |access-date=14 October 2025 |work=FIFA}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{cite news |last=Wilson |first=Jonathan |title=Curaçao complete fairytale with battling draw in Jamaica to qualify for World Cup |url=https://www.theguardian.com/football/2025/nov/19/curacao-complete-fairytale-with-battling-draw-in-jamaica-to-qualify-for-world-cup |access-date=November 19, 2025 |work=The Guardian}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Millar |first=Colin |date=2025-06-05 |title=Uzbekistan, Jordan qualify for World Cup for first time |url=https://www.nytimes.com/athletic/6229851/2025/06/05/uzbekistan-world-cup-qualification-2026/ |access-date=2025-11-19 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}&lt;/ref&gt;.
* [[Гаити улуттук футбол курамасы|Гаити]] жана [[Конго Демократиялык Республикасы улуттук футбол курамасы|Конго Демократиялык Республикасы]] 1974-жылдан бери биринчи жолу жолдомо алышты&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;.
* [[Австрия]], [[Норвегия]] жана [[Шотландия]] 1998-жылдан бери биринчи жолу ойнойт&lt;ref&gt;{{Cite news |date=16 November 2025 |title=Norway Qualifies for 2026 World Cup and Sends Italy To Dreaded Playoff |url=https://www.foxsports.com/stories/soccer/norway-qualifies-2026-world-cup-sends-italy-dreaded-playoff |access-date=16 November 2025 |work=Fox Sports}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/uefa-qualifiers-review-matchday-10-november-18|title=Austria, Belgium, Scotland, Spain and Swiss reach World Cup|work=FIFA|access-date=November 19, 2025}}&lt;/ref&gt;.
* [[Түштүк-Африка Республикасы]] 2002-жылдан бери биринчи жолу тандоодон өттү. 2010-жылы уюштуруучу өлкө катары катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/south-africa-qualify|title=The Boys are back in town|work=FIFA|access-date=November 19, 2025|date=October 14, 2025}}&lt;/ref&gt;.
* [[Катар]] болсо тарыхында биринчи жолу тандоо оюндарынан өтүп катышат. Мурдагы мелдеште уюштуруучу өлкө катары катышкан&lt;ref&gt;{{cite web |date=October 14, 2025|title=Qatar and Saudi Arabia qualify for 2026 World Cup|url=https://global.espn.com/football/story/_/id/46597037/qatar-saudi-arabia-qualify-2026-fifa-world-cup|access-date=October 15, 2025|website=ESPN}}&lt;/ref&gt;.

=== Мелдешке жолдомо алган курамалар ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
!Курама
!Тандоо ыкмасы
!Жолдомо&lt;br&gt;алган күнү
!Катышуусу
!Катарынан
!Акыркы жолу
!Эң мыкты жетишкендиги
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|USA}}
|rowspan=&quot;3&quot; |Уюштуруучу
|rowspan=&quot;3&quot; |13-июнь 2018
|12
| rowspan=&quot;2&quot; |2
| rowspan=&quot;4&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|3-орун ([[1930 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1930]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CAN}}
|3
|Тайпалык баскыч ([[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|MEX}}
|18
|9
|Чейрек финал ([[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1970]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|JPN}}
|АФК, C тайпасы, 1-орун
|20-март 2025
|8
|8
|1/8 финал ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|NZL}}
|ОФК, 3-раунд, плей-офф чемпиону
|24-март 2025
|3
|1
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]
|Тайпалык баскыч ([[1982 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1982]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|IRN}}
|АФК, A тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot; |25-март 2025
|7
|4
| rowspan=&quot;2&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Тайпалык баскыч ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ARG}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 1-орун
|19
|14
|'''Чемпион''' ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|UZB}}
|АФК, A тайпасы, 2-орун
| rowspan=&quot;3&quot; |5-июнь 2025
| colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|KOR}}
|АФК, B тайпасы, 1-орун
|12
|11
|[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|4-орун ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|JOR}}
|АФК, B тайпасы, 2-орун
|colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|AUS}}
|АФК, С тайпасы, 2-орун
|10-июнь 2025
|7
|6
| rowspan=&quot;4&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|1/8 финал ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|BRA}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 5-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|11-июнь 2025
|23
|23
|'''Чемпион''' ([[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]], [[1962 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1962]], [[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1970]], [[1994 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1994]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ECU}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 2-орун
|5
|2
|1/8 финал ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|URU}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 4-орун
| rowspan=&quot;3&quot;|4-сентябрь 2025
|15
|5
|'''Чемпион''' ([[1930 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1930]], [[1950 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1950]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|COL}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 3-орун
|6
|1
||[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|Чейрек финал ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|PAR}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 6-орун
|8
|1
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]
|Чейрек финал ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|MAR}}
|КАФ, Е тайпасы, 1-орун
|5-сентябрь 2025
|7
|3
| rowspan=&quot;2&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|4-орун ([[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|TUN}}
|КАФ, Н тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|8-сентябрь 2025
|7
|3
|Тайпалык баскыч ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|EGY}}
|КАФ, А тайпасы, 1-орун
|4
|1
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|1/8 финал ([[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1934]])&lt;ref&gt;1934-жылы тайпалык баскыч жок болчу, курамалар 1/8 финалдардан ойноп башташкан. &lt;/ref&gt;&lt;br&gt;Тайпалык баскыч ([[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ALG}}
|КАФ, G тайпасы, 1-орун
|9-октябрь 2025
|5
|1
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]
|1/8 финал ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|GHA}}
|КАФ, I тайпасы, 1-орун
|12-октябрь 2025
|5
|2
|[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Чейрек финал ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CPV}}
|КАФ, D тайпасы, 1-орун
|13-октябрь 2025
|colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|RSA}}
|КАФ, C тайпасы, 1-орун
|rowspan=&quot;6&quot; |14-октябрь 2025
|4
|1
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]
|Тайпалык баскыч ([[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|QAT}}
|АФК, A тайпасы, 1-орун
|2
|2
|rowspan=&quot;4&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Тайпалык баскыч ([[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|KSA}}
|АФК, B тайпасы, 1-орун
|7
|3
|1/8 финал ([[1994 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1994]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ENG}}
|УЕФА, K тайпасы, 1-орун
|17
|8
|'''Чемпион''' ([[1966 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1966]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SEN}}
|КАФ, В тайпасы, 1-орун
|4
|3
|1/4 финал ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CIV}}
|КАФ, F тайпасы, 1-е место
|4
|1
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]
|Тайпалык баскыч ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|FRA}}
|УЕФА, D тайпасы, 1-орун
|13-ноябрь 2025
|17
|8
|rowspan=&quot;3&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|'''Чемпион''' ([[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CRO}}
|УЕФА, L тайпасы, 1-орун
|14-ноябрь 2025
|7
|4
|Финал ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|POR}}
|УЕФА, F тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|16-ноябрь 2025
|9
|7
|3-орун ([[1966 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1966]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|NOR}}
|УЕФА, I тайпасы, 1-орун
|4
|1
||[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]
|1/8 финал ([[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1938]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|NED}}
|УЕФА, G тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|17-ноябрь 2025
|12
|2
|rowspan=&quot;3&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Финал ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|GER}}
|УЕФА, A тайпасы, 1-орун
|21
|19
|'''Чемпион''' ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]], [[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|BEL}}
|УЕФА, J тайпасы, 1-орун
|rowspan=&quot;5&quot; |18-ноябрь 2025
|15
|4
|3-орун ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|AUT}}
|УЕФА, H тайпасы, 1-орун
|8
|1
|[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]
|3-орун ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SUI}}
|УЕФА, B тайпасы, 1-орун
|13
|6
|rowspan=&quot;2&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Чейрек финал ([[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1934]], [[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1938]], [[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ESP}}
|УЕФА, E тайпасы, 1-орун
|17
|13
|'''Чемпион''' ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SCO}}
|УЕФА, C тайпасы, 1-орун
|9
|1
|[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]
|Тайпалык баскыч ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]], [[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]], [[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1982 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1982]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CUW}}
|КОНКАКАФ, В тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;3&quot; |19-ноябрь 2025
| colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|PAN}}
|КОНКАКАФ, А тайпасы, 1-орун
|2
|1
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|Тайпалык баскыч ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|HAI}}
|КОНКАКАФ, С тайпасы, 1-орун
|2
|1
|[[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]]
|Тайпалык баскыч ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|BIH}}
|УЕФА плей-оффунун A жолунун жеңүүчүсү
| rowspan=&quot;6&quot; |31-март 2026
|2
|1
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]
|Тайпалык баскыч ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SWE}}
|УЕФА плей-оффунун B жолунун жеңүүчүсү
|7
|1
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|Финал ([[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|TUR}}
|УЕФА плей-оффунун C жолунун жеңүүчүсү
|3
|1
|[[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]]
|3-орун ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CZE}}
|УЕФА плей-оффунун D жолунун жеңүүчүсү
|2
|1
|[[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]]
|Тайпалык баскыч ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|COD}}
|Континенттер плей-оффунун 1-жолунун жеңүүчүсү
|2
|1
|[[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]]
|Тайпалык баскыч ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|IRQ}}
|Континенттер плей-оффунун 2-жолунун жеңүүчүсү
|2
|1
|[[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]]
|Тайпалык баскыч ([[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]])
|}

== Чучукулак ==
Тайпалык баскычтын чучукулагы 2025-жылдын 5-декабрда [[Вашингтон]] шаарында өттү&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/final-draw-results |title=Groups revealed in star-studded Final Draw |publisher=ФИФА |date=5-декабрь 2025 |access-date=6-декабрь 2025 |lang=en}}&lt;/ref&gt;. Аземде [[Америка Кошмо Штаттары|АКШнын]] президенти [[Дональд Трамп]], [[Мексика|Мексиканын]] президенти Клаудия Шейнбаум жана [[Канада|Канаданын]] премьер-министри Марк Карни катышышты&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/heads-of-government-from-host-countries-convene-for-final-draw|title=Heads of Government from host countries convene for Final Draw|work=Inside FIFA|access-date=5-декабрь 2025 |lang=en}}&lt;/ref&gt;. Чучукулак башталар кезде мелдештин алты катышуучусу билине элек болчу: УЕФА аймагынын плей-офф оюндарынын төрт жеңүүчүсү жана континенттер арасындагы плей-офф оюндарынын эки жеңүүчүсү. Ал оюндар 2026-жылдын март айында ойнолду.

ФИФА улуттук курамалар рейтинги боюнча 48 курама төрт себетке бөлүнгөн. Биринчи себетке [[Мексика улуттук футбол курамасы|Мексика]], [[Канада улуттук футбол курамасы|Канада]], [[АКШ улуттук футбол курамасы|АКШ]] (A, B, D топторго үлөштүрүлдү) жана мыкты рейтинги менен тогуз курама үлөштүрүлдү. Төртүнчү себетке эң аз рейтинги менен алты курама жана УЕФА плей-офф оюндарынын төрт жеңүүчүсү жана континенттер арасындагы плей-офф оюндарынын эки жеңүүчүсү кирди.

Кашаанын ичинде ФИФА рейтингиндеги кураманын оруну жазылган (2025-жылдын 19-ноябрь күнүнө карата).
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Себеттер
|-
!width=25%| 1-себет
!width=25%| 2-себет
!width=25%| 3-себет
!width=25%| 4-себет
|-
|{{ordered list
|{{nowrap|{{футбол|USA}}}} (''уюштуруучу'', 14)
|{{футбол|MEX}} (''уюштуруучу'', 15)
|{{футбол|CAN}} (''уюштуруучу'', 27)
|{{футбол|ESP}} (1)
|{{футбол|ARG}} (2)
|{{футбол|FRA}} (3)
|{{футбол|ENG}} (4)
|{{футбол|BRA}} (5)
|{{футбол|POR}} (6)
|{{футбол|NED}} (7)
|{{футбол|BEL}} (8)
|{{футбол|GER}} (9)
}}
|{{ordered list
| start = 13
|{{футбол|CRO}} (10)
|{{футбол|MAR}} (11)
|{{футбол|COL}} (13)
|{{футбол|URU}} (16)
|{{футбол|SUI}} (17)
|{{футбол|JPN}} (18)
|{{футбол|SEN}} (19)
|{{футбол|IRN}} (20)
|{{nowrap|{{футбол|KOR}} (22)}}
|{{футбол|ECU}} (23)
|{{футбол|AUT}} (24)
|{{футбол|AUS}} (26)
}}
|{{ordered list|start=25
|{{футбол|NOR}} (29)
|{{футбол|PAN}} (30)
|{{футбол|EGY}} (34)
|{{футбол|ALG}} (35)
|{{футбол|SCO}} (36)
|{{футбол|PAR}} (39)
|{{футбол|TUN}} (40)
|{{футбол|CIV}} (42)
|{{футбол|UZB}} (50)
|{{футбол|QAT}} (51)
|{{nowrap|{{футбол|KSA}} (60)}}
|{{футбол|RSA}} (61)
}}
|{{ordered list|start=37
|{{футбол|JOR}} (66)
|{{футбол|CPV}} (68)
|{{футбол|GHA}} (72)
|{{футбол|CUW}} (82)
|{{футбол|HAI}} (84)
|{{nowrap|{{футбол|NZL}} (86)}}
|{{nowrap|{{футбол|BIH}}}} (УЕФА-A)
|{{футбол|SWE}} (УЕФА-B)
|{{футбол|TUR}} (УЕФА-C)
|{{футбол|CZE}} (УЕФА-D)
|{{nowrap|{{футбол|COD}}}} (Континенттер ПО-1)
|{{футбол|IRQ}} (Континенттер ПО-2)
}}
|}

=== Чучукулактын жыйынтыгы ===
{| class=&quot;wikitable&quot; border-width:0;&quot;
|-
! style=&quot;width:25%&quot;| A тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| B тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| C тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| D тайпасы
|-
| {{футбол|MEX}} || {{футбол|CAN}} || {{футбол|BRA}} || {{футбол|USA}}
|-
| {{футбол|RSA}} || {{футбол|BIH}} || {{футбол|MAR}} || {{футбол|PAR}}
|-
| {{футбол|KOR}} || {{футбол|QAT}} || {{футбол|HAI}} || {{футбол|AUS}}
|-
| {{футбол|CZE}} || {{футбол|SUI}} || {{футбол|SCO}} || {{футбол|TUR}}
|-
| style=&quot;background:#FFF; border-width:0;&quot; colspan=&quot;4&quot; |
|-
! style=&quot;width:25%&quot;| E тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| F тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| G тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| H тайпасы
|-
| {{футбол|GER}} || {{футбол|NED}} || {{футбол|BEL}} || {{футбол|ESP}}
|-
| {{футбол|CUW}} || {{футбол|JPN}} || {{футбол|EGY}} || {{футбол|CPV}}
|-
| {{футбол|CIV}} || {{футбол|SWE}} || {{футбол|IRN}} || {{футбол|KSA}}
|-
| {{футбол|ECU}} || {{футбол|TUN}} || {{футбол|NZL}} || {{футбол|URU}}
|-
| style=&quot;background:#FFF; border-width:0;&quot; colspan=&quot;4&quot; |
|-
! style=&quot;width:25%&quot;| I тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| J тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| K тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| L тайпасы
|-
| {{футбол|FRA}} || {{футбол|ARG}} || {{футбол|POR}} || {{футбол|ENG}}
|-
| {{футбол|SEN}} || {{футбол|ALG}} || {{футбол|COD}} || {{футбол|CRO}}
|-
| {{футбол|IRQ}} || {{футбол|AUT}} || {{футбол|UZB}} || {{футбол|GHA}}
|-
| {{футбол|NOR}} || {{футбол|JOR}} || {{футбол|COL}} || {{футбол|PAN}}
|-
|}

== Оюндар жүгүртмөсу ==
Толук оюндар жүгүртмөсү чучукулак өткөн күндүн эртеси, 2025-жылдын 6-декабрь күнү билинди&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/updated-match-schedule-live-in-washington-dc-6-december |title=Updated match schedule to be unveiled live in Washington DC on 6 December |publisher=[[FIFA]] |date=December 1, 2025 |access-date=December 1, 2025}}&lt;/ref&gt;.

Ачылыш оюн 2026-жылдын 11-июнунда [[Мехико|Мехиконун]] «Ацтека» стадионунда өтөт. Оюнда уюштуруучулардын бири [[Мексика улуттук футбол курамасы|Мексика курамасы]] [[Түштүк-Африка Республика улуттук футбол курамасы|Түштүк-Африка Республикасы]] менен беттешет. Финалдык оюн 19-июлда [[Ист-Ратерфорд|Ист-Ратерфорддогу]] «Метлайф» стадионунда өтөт.

«Эй-ти-энд-ти» стадиону мелдештеги эң көп тогуз оюн кабыл алат. Жалпысы АКШ 78 оюн кабыл алат, ал эми Мексика менен Канада болсо 13 оюндан тосушат. «Акрон» стадионунан башка бардык стадиондор плей-офф баскычында жок дегенде бир оюн кабыл алышат&lt;ref&gt;{{cite web |last=Dominski |first=Michael |url=https://www.nytimes.com/athletic/live-blogs/world-cup-2026-schedule-announcement-live-updates-final/r7oDr4oG9qK4/ |title=World Cup 2026 schedule announcement live updates: Latest as FIFA selects host city for final |publisher=The Athletic |date=February 4, 2024 |access-date=February 4, 2024 |archive-date=February 6, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240206103527/https://theathletic.com/live-blogs/world-cup-2026-schedule-announcement-live-updates-final/r7oDr4oG9qK4/ |url-status=live}}&lt;/ref&gt;.
&lt;div style=display:inline-grid&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Раунд боюнча жүгүртмө
|-
!Раунд
!Оюн күнү
!Убактысы
|-
|rowspan=3|[[#Тайпалык баскыч|Тайпалык баскыч]]
|1-оюн күнү
|11–17-июнь 2026
|-
|2-оюн күнү
|18–23-июнь 2026
|-
|3-оюн күнү
|24–27-июнь 2026
|- style=&quot;border-top:3px solid green&quot;
|rowspan=6|[[#Плей-офф|Плей-офф]]
|1/16 финалдар
|28-июнь – 3-июль 2026
|-
|1/8 финалдар
|4–7-июль 2026
|-
|Чейрекфиналдар
|9–11-июль 2026
|-
|Жарымфиналдар
|14–15-июль 2026
|-
|3-орун үчүн оюн
|18-июль 2026
|-
|Финал
|19-июль 2026
|}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=display:inline-grid&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ Тайпа боюнча жүгүртмө
|-
!Оюн күнү
!Жуптар
!Тайпалар
!Убактысы
|-
|rowspan=7|1-оюн күнү
|rowspan=7|1 vs 2&lt;br&gt;3 vs 4
|A
|11-июнь 2026
|-
|B &amp; D
|12-июнь 2026
|-
|B, C &amp; D
|13-июнь 2026
|-
|E &amp; F
|14-июнь 2026
|-
|G &amp; H
|15-июнь 2026
|-
|I &amp; J
|16-июнь 2026
|-
|K &amp; L
|17-июнь 2026
|- style=&quot;border-top:3px solid green&quot;
|rowspan=6|2-оюн күнү
|rowspan=6|1 vs 3&lt;br&gt;4 vs 2
|A &amp; B
|18-июнь 2026
|-
|C &amp; D
|19-июнь 2026
|-
|E &amp; F
|20-июнь 2026
|-
|G &amp; H
|21-июнь 2026
|-
|I &amp; J
|22-июнь 2026
|-
|K &amp; L
|23-июнь 2026
|- style=&quot;border-top:3px solid green&quot;
|rowspan=4|3-оюн күнү
|rowspan=4|4 vs 1&lt;br&gt;2 vs 3
|A, B &amp; C
|24-июнь 2026
|-
|D, E &amp; F
|25-июнь 2026
|-
|G, H &amp; I
|26-июнь 2026
|-
|J, K &amp; L
|27-июнь 2026
|}
&lt;/div&gt;

== Тайпалык баскыч ==
=== A тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. A тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|A тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== B тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. B тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|B тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== C тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. C тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|C тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== D тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. D тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|D тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== E тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|E тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== F тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. F тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|F тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== G тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. G тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|G тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== H тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. H тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|H тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== I тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. I тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|I тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== J тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. J тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|J тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== K тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. K тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|K тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== L тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. L тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|L тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|Үчүнчү орун|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

== Плей-офф ==

== Булактар ==
{{булактар|3}}

== Шилтемелер ==
*[https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Мелдештин расмий сайты]

{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты}}
[[Категория:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты| ]]
[[Категория:АКШ]]
[[Категория:Мексика]]
[[Категория:Канада]]</text>
      <sha1>416x8xbz5gfmgpdln7hq8geqmgstsow</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644304</id>
      <parentid>644299</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T15:33:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Шилтемелер */</comment>
      <origin>644304</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="56001" sha1="ail6y6y5c48ucdteaolm3b0l0kt35bi" xml:space="preserve">{{Футбол курамаларынын мелдеши |
  | жайы            = {{өлкө желеги|АКШ}}&lt;br&gt;{{өлкө желеги|Канада}}&lt;br&gt;{{өлкө желеги|Мексика}}
  | шаарлары        = 16
  | стадиондору     = 16
  | мөөнөтү         = 11-июнь — 19-июль 2026
  | аталышы         = {{lang-en|FIFA World Cup 2026}}&lt;br&gt;{{lang-fr|Coupe du monde de football 2026}}&lt;br&gt;{{lang-es|Copa Mundial de la FIFA 2026}}
  | эн белгиси      = 
  | катышуучулары           = 48
  | чемпион         = 
  | жолу            = 
  | 2-орун          = 
  | 3-орун          = 
  | 4-орун          = 
  | финал           = «Метлайф», [[Ист-Ратерфорд]], [[Нью-Жерси]], [[АКШ]]
  | убагы           =
  | оюн             = 
  | оюн_тандоо      = 
  | голдор          = 
  | голдор_тандоо   = 
  | көрүүчүлөр      = 
  | бомбардир       = 
  | б_голдор        = 
  | бомбардир_тандоо = 
  | т_голдор         = 
  | мыкты           = 
  | дарбазачы       = 
  | мур_чемпиондук = [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
  | кий_чемпиондук = ''2030''
}}
'''2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты''', расмий түрдө '''2026 ФИФА Дүйнө Кубогу''' ({{lang-en|2026 FIFA World Cup}}) — эркектер улуттук курамалар арасында өтүүчү 23-чү эл аралык [[Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|футбол дүйнө биринчилиги]]. Мелдеш ФИФА тарабанын төрт жылда бир жолу уюштурулат.

Мелдеш 2026-жылдын 11-июнда башталып, 19-июлда аяктайт. Аны [[Түндүк Америка|Түндүк Американын]] үч мамлекети өткөрөт: [[Америка Кошмо Штаттары]] (11 шаар), [[Мексика]] (3 шаар) жана [[Канада]] (2 шаар). Бул мелдеш биринчи жолу үч өлкө тарабынан биргелешип уюштурулат жана биринчи жолу мелдеште 48 өлкө катышат.

[[Аргентина улуттук футбол курамасы|Аргентина]] курамасы [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022-жылкы мелдеште]] жеңгендиктен, ушул мелдеште титулун коргойт.

== Өткөрүүчү өлкөнү тандоо ==
[[File:2026 world cup bid election.png|thumb|upright=1.6|Добуш берүүнүн жыйынтыктары
{|
|-
!Добуш берүүгө уруксат берилгендер !! Добуш берүүгө уруксат берилбегендер
|- 
|{{legend|#867650|Бириккен табыштамасына добуш бергендер}}||{{legend|#FFBD41|Канада, Мексика жана АКШ}}
|-
|{{legend|#2770AB|Марокко табыштамасына добуш бергендер}}||{{legend|#55208D|Марокко}}
|-
|{{legend|#008E2A|Эч бирөөнө добуш бербегендер}}||{{legend|#000000|ФИФА тарабынан жазалангандар}}
|-
|{{legend|#B32A2F|Добуш берүүдөн кармангандар}}||{{legend|#C1C1C1|ФИФА мүчөсү эместер}}
|}]]
Добуш берүү 2018-жылдын 13-июнунда [[Москва]] шаарында өткөн [[ФИФА]]нын 68-конгрессинин алкагында болуп, добуш берүүгө укуктуу 203 мүчөнүн бардыгына ачык болгон&lt;ref&gt;{{Cite web |last=Graham |first=Bryan Armen |date=June 13, 2018 |title=North America to host 2026 World Cup after winning vote over Morocco – as it happened |url=https://www.theguardian.com/football/live/2018/jun/13/world-cup-2026-vote-fifa-nations-choose-between-north-america-and-morocco-live |website=The Guardian |access-date=July 12, 2018 |archive-date=July 18, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180718045428/https://www.theguardian.com/football/live/2018/jun/13/world-cup-2026-vote-fifa-nations-choose-between-north-america-and-morocco-live |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.
Бириккен табыштамасы ({{lang-en|United bid}}, [[Канада]], [[Мексика]] жана [[АКШ]] чогуу) 134 жарактуу добуш алып жеңишке жеткен, ал эми [[Марокко|Марокконун]] табыштамасы 65 жарактуу добуш алган&lt;ref&gt;{{cite news |date=June 13, 2018|title=World Cup 2026: Canada, US &amp; Mexico joint bid wins right to host tournament|work=BBC Sport|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/44464913|url-status=live|access-date=June 13, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20210114150230/https://www.bbc.com/sport/football/44464913|archive-date=January 14, 2021}}&lt;/ref&gt;.
[[Иран]] «табыштамалардын эч бири» деген вариантка добуш берген, ал эми [[Куба]], [[Словения]] жана [[Испания]] добуш берүүдөн карманган. [[Гана]] коррупциялык чыр-чатакка байланыштуу ФИФА тарабынан убактылуу четтетилгендиктен, добуш берүүгө укугу болгон эмес&lt;ref&gt;{{cite news |last1=Gyamera-Antwi |first1=Evans |title=Ghana &amp; Kosovo excluded from Fifa Congress ahead of 2026 World Cup vote |url=http://www.goal.com/en-gh/news/ghana-kosovo-excluded-from-fifa-congress-ahead-of-2026-world-cup-/zhbmtfxdo6fe1i4r07wrr39b9 |access-date=June 13, 2018 |work=Goal.com |date=June 12, 2018 |archive-date=October 21, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231021220157/https://www.goal.com/en-gh/news/ghana-kosovo-excluded-from-fifa-congress-ahead-of-2026-world-cup-/zhbmtfxdo6fe1i4r07wrr39b9 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |last= |first= |date=June 7, 2018 |title=Breaking News: President Akufo-Addo dissolves GFA |url=https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20180612162226/https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php |archive-date=June 12, 2018 |access-date=June 14, 2018 |work=myjoyonline.com |accessdate=2025-12-20 |archivedate=2018-06-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180612162226/https://www.myjoyonline.com/news/2018/June-7th/breaking-news-president-akufo-addo-dissolves-gfa.php }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news |title=Fifa bans Ghana football head Kwesi Nyantakyi over 'cash gift' |url=https://www.bbc.com/news/world-africa-44414780 |access-date=June 14, 2018 |work=BBC News |date=June 8, 2018 |archive-date=June 9, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180609011624/https://www.bbc.com/news/world-africa-44414780 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=May 15, 2017 |title=FIFA Congress confirms next steps of the bidding process for the 2026 FIFA World Cup - FIFA.com |url=http://www.fifa.com/about-fifa/news/y=2017/m=5/news=fifa-congress-confirms-next-steps-of-the-bidding-process-for-the-2026--2883665.html?intcmp=fifacom_hp_module_news_top |access-date=April 16, 2024 |archive-date=May 15, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170515003503/http://www.fifa.com/about-fifa/news/y=2017/m=5/news=fifa-congress-confirms-next-steps-of-the-bidding-process-for-the-2026--2883665.html?intcmp=fifacom_hp_module_news_top |url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |date=June 10, 2015 |title=Scandal-plagued FIFA postpones 2026 World Cup bidding |url=https://www.abc.net.au/news/2015-06-10/fifa-world-cup-2026-bidding-postponed/6536834 |access-date=April 16, 2024 |work=ABC News |language=en-AU |archive-date=April 16, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240416202847/https://www.abc.net.au/news/2015-06-10/fifa-world-cup-2026-bidding-postponed/6536834 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;margin: 0 auto;text-align: center&quot;
|-
!rowspan=&quot;2&quot;|Өлкө
!Добуш
|-
!1 раунд
|- style=&quot;background:#90ee90&quot;
|align=left|'''Канада, Мексика жана АКШ'''
|'''134'''
|-
|align=left|Марокко
|65
|-
|align=left|Эч бири
|1
|-
|align=left|Добуш берүүдөн кармануу
|3
|-
!align=left|Жалпы добуштар
!200
|-
!align=left|Көпчүлүк добуш үчүн зарыл
!101
|}

== Шаарлар жана стадиондор ==
2022-жылдын 16-июнунда ФИФА турнирди кабыл ала турган 16 шаарды ([[Канада|Канадада]] экөө, [[Мексика|Мексикада]] үчөө жана [[АКШ|АКШда]] он бирөө) жарыялады: Атланта, Бостон, Даллас, Гвадалахара, Хьюстон, Канзас-Сити, Лос-Анжелес, Мехико, Майами, Монтеррей, Нью-Йорк/Нью-Жерси, Филадельфия, Сан-Франциско, Сиэтл, Торонто жана Ванкувер шаарлар болду&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/media-releases/media-release-greater-than-fwc-2026-greater-than-host-cities-announcement|title=FIFA unveils stellar line-up of FIFA World Cup 2026 Host Cities|publisher=FIFA|date=June 16, 2022|access-date=June 16, 2022|archive-date=June 16, 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220616223211/https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/media-releases/media-release-greater-than-fwc-2026-greater-than-host-cities-announcement|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Төрт стадион (Атланта, Даллас, Хьюстон жана Ванкувер) жылма чатырлуу жана климатты көзөмөлдөө системасы бар жабык ареналар болуп саналат, ал эми бешинчиси, Лос-Анжелестеги стадион, ачык, бирок жарым тунук чатырга ээ жана климат көзөмөлдөө системасы жок&lt;ref&gt;{{cite news |last=Tannenwald |first=Jonathan |date=November 2, 2022 |title=FIFA goes to college to study how to grow grass indoors for the 2026 men's World Cup |work=The Philadelphia Inquirer |url=https://www.inquirer.com/soccer/2026-world-cup-stadiums-grass-john-sorochan-20221102.html |url-access=subscription |access-date=November 6, 2022 |archive-date=November 7, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221107071610/https://www.inquirer.com/soccer/2026-world-cup-stadiums-grass-john-sorochan-20221102.html |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

Финалдык беттеш өтө турган стадион ФИФА тарабынан 2024-жылдын 4-февралында жарыяланды. Ал [[Нью-Жерси]] штатынын [[Ист-Ратерфорд]] шаарындагы «[[Метлайф]]» стадиону болду&lt;ref name=&quot;ESPN-Schedule&quot;&gt;{{cite news |last=Bonagura |first=Kyle |date=February 4, 2024 |title=2026 World Cup final set for MetLife Stadium, USMNT kicks off in L.A. |url=https://www.espn.com/soccer/story/_/id/39437198/2026-world-cup-final-metlife-stadium-usa-kicks-la |publisher=ESPN |access-date=February 4, 2024 |archive-date=February 4, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240204211650/https://www.espn.com/soccer/story/_/id/39437198/2026-world-cup-final-metlife-stadium-usa-kicks-la |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.

[[Мехико]] шаары турнирди өткөрүп жаткан үч өлкөнүн ичинен жалгыз борбор шаар болду. [[Оттава]] жана [[Вашингтон]] дүйнө чемпиондуктардын оюндарын кабыл албаган борбор шаарлардын катарына кирди. Алардын ичинде [[Бонн]] шаары (Батыш Германия, 1974-жылкы мелдеш) жана [[Токио]] шаары ([[Жапония]], 2002) бар. 

«[[Ацтека]]» стадиону мурда дүйнө чемпиондуктардын оюндары өткөрүлгөн жалгыз стадион болду (1970 жана 1986-жылдары өткөрүлгөн)&lt;ref&gt;{{cite news |first1=Chuck |last1=Booth |first2=Roger |last2=Gonzalez |title=FIFA World Cup 2026 host cities: Los Angeles, New York/New Jersey among top venues; Washington D.C. snubbed |url=https://www.cbssports.com/soccer/news/fifa-world-cup-2026-host-cities-los-angeles-new-york-new-jersey-among-top-venues-washington-d-c-snubbed/ |work=CBS Sports |date=June 17, 2022 |access-date=June 27, 2022 |archive-date=June 27, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220627172342/https://www.cbssports.com/soccer/news/fifa-world-cup-2026-host-cities-los-angeles-new-york-new-jersey-among-top-venues-washington-d-c-snubbed/ |url-status=live }}&lt;/ref&gt;.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! {{sort|Даллас|{{желек|АКШ}}}} [[Даллас]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Арлингтон (Техас)|Арлингтон, Техас]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Мехико|{{желек|Мексика}}}} [[Мехико]]
! {{sort|Нью-Йорк|{{желек|АКШ}}}} [[Нью-Йорк]]/[[Нью-Жерси]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Ист-Ратерфорд|Ист-Ратерфорд, Нү-Жерси]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Атланта|{{желек|АКШ}}}} [[Атланта]]
|-
| [[AT&amp;T (стадион)|AT&amp;T]]
| [[Ацтека]]
| [[Метлайф]]
| [[Мерседес-Бенц стадиону|Мерседес-Бенц]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''94 000'''
| Сыйымдуулугу: '''83 000'''
| Сыйымдуулугу: '''82 500'''
| Сыйымдуулугу: '''75 000'''
|-
| [[File:Cowboys stadium inside view 4.JPG|frameless]]
| [[File:Soccer game at the Azteca Stadium.JPG|frameless]]
| [[File:Copa America game between Columbia vs Peru at the MetLife Stadium.jpg|frameless]]
| [[File:2017 Orlando City at Atlanta United MLS Game.jpg|frameless]]
|-
! {{sort|Канзас|{{желек|АКШ}}}} [[Канзас Сити (Миссури)|Канзас]]
! {{sort|Хьюстон|{{желек|АКШ}}}} [[Хьюстон]]
! {{sort|Сан-Франциско|{{желек|АКШ}}}} [[Сан-Франциско]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Санта-Клара (Калифорния)|Санта-Клара, Калифорния]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Лос-Анжелес|{{желек|АКШ}}}} [[Лос-Анжелес]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Инглвуд]])&lt;/small&gt;
|-
| [[Эрроухед]]
| [[Эн-ар-жи]]
| [[Ливайс]]
| [[Соу-фай]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''73 000'''
| Сыйымдуулугу: '''72 000'''
| Сыйымдуулугу: '''71 000'''
| Сыйымдуулугу: '''70 000'''
|-
| [[File:25 July 2010 Kansas City Wizards vs Manchester United friendly.jpg|frameless]]
| [[File:NRG Stadium, LEAGUES CUP 2024 TIGRES INTER MIAMI.jnp.jpg|frameless]]
| [[File:Entering Levi's Stadium.JPG|frameless]]
| [[File:SoFi Stadium 23rd March 2025.jpg|frameless]]
|-
! {{sort|Филадельфия|{{желек|АКШ}}}} [[Филадельфия]]
! {{sort|Сиэтл|{{желек|АКШ}}}} [[Сиэтл]]
! {{sort|Бостон|{{желек|АКШ}}}} [[Бостон]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Фоксборо (Массачусетс)|Фоксборо, Массачусетс]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Майами|{{желек|АКШ}}}} [[Майами]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Майами-Гарденс|Майами-Гарденс, Флорида]])&lt;/small&gt;
|-
| [[Линькольн Файненшел Филд]]
| [[Люмен Филд]]
| [[Жиллетт]]
| [[Хард Рок]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''69 000'''
| Сыйымдуулугу: '''69 000'''
| Сыйымдуулугу: '''65 000'''
| Сыйымдуулугу: '''65 000'''
|-
| [[File:United States v Paraguay, Copa América Centenario (cropped).jpg|frameless]]
| [[File:2025 FIFA Club World Cup - Seattle Sounders FC vs. Botafogo - 03.jpg|frameless]]
| [[File:New England Revolution vs Liga Deportivo Alajuense 2024-03-06 53571677017.jpg|frameless|Gillette Stadium]]
| [[File:Hard Rock Stadium Club World Cup.jpg|frameless]]
|-
! {{sort|Ванкувер|{{желек|Канада}}}} [[Ванкувер]]
! {{sort|Монтеррей|{{желек|Мексика}}}} [[Монтеррей]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Гвадалупе (Нуэво-Леон)|Гвадалупе, Нуэво-Леон]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Гвадалахара|{{желек|Мексика}}}} [[Гвадалахара]]&lt;br /&gt;&lt;small&gt;([[Сапопан|Сапопан, Халиско]])&lt;/small&gt;
! {{sort|Торонто|{{желек|Канада}}}} [[Торонто]]
|-
| [[Би-си Плейс]]
| [[Бе-бе-уве-а]]
| [[Акрон]]
| [[БМО Филд]]
|-
| Сыйымдуулугу: '''54 000'''
| Сыйымдуулугу: '''53 500'''
| Сыйымдуулугу: '''48 000'''
| Сыйымдуулугу: '''45 000'''
|-
| [[File:BC Place 2015 Women's FIFA World Cup.jpg|frameless]]
| [[File:Estadio BBVA Bancomer - Diciembre 2017.jpg|frameless]]
| [[File:Estadio Akron 02-07-2022 cabecera sur lado derecho (3).jpg|frameless]]
| [[File:Bmo Field 2016 East Stand.jpg|frameless]]
|}

== Курамалар ==
=== Тандоо баскычы ===
[[File:2026 world cup qualification map.svg|thumb|400x400px|{{Legend|#0000ff|Тандоо баскычын өтүштү}}{{Legend|#2ad4ff|Тандоо баскычын өтүп жатышат}}{{Legend|#ffcc00|Тандоо баскычын өтпөй калышты}}{{Legend|#000000|Мелдештен баш тарткан же четтетилген}}{{Legend|#cccccc|ФИФА мүчөсү эмес}}]]
Канада, Мексика жана АКШ уюштуруучу өлкөлөр катары автоматтык түрдө жолдомо алышкан. Бул чечим 2023-жылдын 14-февралында ФИФА Кеңеши тарабынан бекитилген&lt;ref&gt;{{cite news |url=https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |title=FIFA Council highlights record breaking revenue in football |publisher=[[FIFA]] |date=February 14, 2023 |access-date=February 14, 2023 |archive-date=February 14, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230214163245/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/fifa-council/media-releases/fifa-council-highlights-record-breaking-revenue-in-football |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite news|url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/fifa-confirms-us-mexico-canada-automatically-26-world-cup-2023-02-15/|title=FIFA confirms U.S., Mexico, Canada automatically in '26 World Cup|publisher=Reuters|date=February 14, 2023|access-date=February 14, 2023|archive-date=February 15, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230215070258/https://www.reuters.com/lifestyle/sports/fifa-confirms-us-mexico-canada-automatically-26-world-cup-2023-02-15/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

Конфедерациялар финалдык турнирде 43 кепилденген орунга ээ болушту&lt;ref name=&quot;slot&quot;&gt;{{Cite web |date=March 30, 2017 |title=Bureau of the Council recommends slot allocation for the 2026 FIFA World Cup |url=https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/media-releases/bureau-of-the-council-recommends-slot-allocation-for-the-2026-fifa-wor-2878254 |access-date=August 5, 2022 |publisher=FIFA |archive-date=June 19, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220619161123/https://www.fifa.com/about-fifa/organisation/media-releases/bureau-of-the-council-recommends-slot-allocation-for-the-2026-fifa-wor-2878254 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |date=March 30, 2017 |title=World Cup 2026: Fifa reveals allocation for 48-team tournament |url=https://www.bbc.com/sport/football/39448474 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20170330224520/http://www.bbc.com/sport/football/39448474 |archive-date=March 30, 2017 |publisher=BBC}}&lt;/ref&gt;. Акыркы эки орун үчүн алты команда катышкан континенттер аралык плей-офф өткөрүлдү. Плей-оффко УЕФАдан ([[Европа]]) башка ар бир конфедерациядан бирден команда жана КОНКАКАФтан ([[Түндүк Америка]]) кошумча бир команда кирди. Эки мыкты команда рейтинг боюнча түз өтүп, калган төрт команда тандоо беттештерин ойногон. Бул турнир кожоюн өлкөлөрдүн биринде өткөрүлгөн&lt;ref name=&quot;slot&quot;/&gt;.

[[Океания]] конфедерациясы (ОФК) биринчи жолу түз жолдомо алды&lt;ref name=&quot;slot&quot;/&gt;.

[[Эритрея]] курамасы коопсуздук себептеринен улам тандоо оюндарынан баш тарткан&lt;ref&gt;{{cite web |date=November 10, 2023 |title=Eritrea withdraw from FIFA World Cup qualifiers |url=https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/eritrea-withdraw-fifa-world-cup-qualifiers |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20231113083754/https://www.fifa.com/fifaplus/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/eritrea-withdraw-fifa-world-cup-qualifiers |archive-date=November 13, 2023 |access-date=November 10, 2023 |website=FIFA}}&lt;/ref&gt;. [[Конго Республикасы]] курамасы өкмөттүн кийлигишүүсүнө байланыштуу мелдештен четтетилген&lt;ref name=&quot;FIFA1922&quot;&gt;{{cite news |url=https://digitalhub.fifa.com/m/49a18836a3532246/original/Circular-1922_Suspension-of-the-Congolese-Football-Association-FECOFOOT.pdf |title=Suspension of the Congolese Football Association (FECOFOOT) from 6 February 2025 until further notice |work=FIFA Circular |issue=1922 |date=February 6, 2025 |access-date=February 8, 2025 |archive-date=February 11, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250211201642/https://digitalhub.fifa.com/m/49a18836a3532246/original/Circular-1922_Suspension-of-the-Congolese-Football-Association-FECOFOOT.pdf |url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

Жолдомо алган 48 команданын 26сы [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022 Дүйнө чемпионатына]] да катышкан.
* [[Иордания улуттук футбол курамасы|Иордания]], [[Кабо-Верде улуттук футбол курамасы|Кабо-Верде]], [[Кюрасао улуттук футбол курамасы|Кюрасао]] жана [[Өзбекстан улуттук футбол курамасы|Өзбекстан]] биринчи жолу катышат&lt;ref&gt;{{cite web |date=13 October 2025 |title=Cabo Verde seal historic World Cup qualification |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/cabo-verde-qualify |access-date=14 October 2025 |work=FIFA}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{cite news |last=Wilson |first=Jonathan |title=Curaçao complete fairytale with battling draw in Jamaica to qualify for World Cup |url=https://www.theguardian.com/football/2025/nov/19/curacao-complete-fairytale-with-battling-draw-in-jamaica-to-qualify-for-world-cup |access-date=November 19, 2025 |work=The Guardian}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite news |last=Millar |first=Colin |date=2025-06-05 |title=Uzbekistan, Jordan qualify for World Cup for first time |url=https://www.nytimes.com/athletic/6229851/2025/06/05/uzbekistan-world-cup-qualification-2026/ |access-date=2025-11-19 |work=The New York Times |language=en-US |issn=0362-4331}}&lt;/ref&gt;.
* [[Гаити улуттук футбол курамасы|Гаити]] жана [[Конго Демократиялык Республикасы улуттук футбол курамасы|Конго Демократиялык Республикасы]] 1974-жылдан бери биринчи жолу жолдомо алышты&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;.
* [[Австрия]], [[Норвегия]] жана [[Шотландия]] 1998-жылдан бери биринчи жолу ойнойт&lt;ref&gt;{{Cite news |date=16 November 2025 |title=Norway Qualifies for 2026 World Cup and Sends Italy To Dreaded Playoff |url=https://www.foxsports.com/stories/soccer/norway-qualifies-2026-world-cup-sends-italy-dreaded-playoff |access-date=16 November 2025 |work=Fox Sports}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/uefa-qualifiers-review-matchday-10-november-18|title=Austria, Belgium, Scotland, Spain and Swiss reach World Cup|work=FIFA|access-date=November 19, 2025}}&lt;/ref&gt;.
* [[Түштүк-Африка Республикасы]] 2002-жылдан бери биринчи жолу тандоодон өттү. 2010-жылы уюштуруучу өлкө катары катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/south-africa-qualify|title=The Boys are back in town|work=FIFA|access-date=November 19, 2025|date=October 14, 2025}}&lt;/ref&gt;.
* [[Катар]] болсо тарыхында биринчи жолу тандоо оюндарынан өтүп катышат. Мурдагы мелдеште уюштуруучу өлкө катары катышкан&lt;ref&gt;{{cite web |date=October 14, 2025|title=Qatar and Saudi Arabia qualify for 2026 World Cup|url=https://global.espn.com/football/story/_/id/46597037/qatar-saudi-arabia-qualify-2026-fifa-world-cup|access-date=October 15, 2025|website=ESPN}}&lt;/ref&gt;.

=== Мелдешке жолдомо алган курамалар ===
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align: center;&quot;
!Курама
!Тандоо ыкмасы
!Жолдомо&lt;br&gt;алган күнү
!Катышуусу
!Катарынан
!Акыркы жолу
!Эң мыкты жетишкендиги
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|USA}}
|rowspan=&quot;3&quot; |Уюштуруучу
|rowspan=&quot;3&quot; |13-июнь 2018
|12
| rowspan=&quot;2&quot; |2
| rowspan=&quot;4&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|3-орун ([[1930 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1930]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CAN}}
|3
|Тайпалык баскыч ([[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|MEX}}
|18
|9
|Чейрек финал ([[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1970]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|JPN}}
|АФК, C тайпасы, 1-орун
|20-март 2025
|8
|8
|1/8 финал ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|NZL}}
|ОФК, 3-раунд, плей-офф чемпиону
|24-март 2025
|3
|1
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]
|Тайпалык баскыч ([[1982 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1982]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|IRN}}
|АФК, A тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot; |25-март 2025
|7
|4
| rowspan=&quot;2&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Тайпалык баскыч ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ARG}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 1-орун
|19
|14
|'''Чемпион''' ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|UZB}}
|АФК, A тайпасы, 2-орун
| rowspan=&quot;3&quot; |5-июнь 2025
| colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|KOR}}
|АФК, B тайпасы, 1-орун
|12
|11
|[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|4-орун ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|JOR}}
|АФК, B тайпасы, 2-орун
|colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|AUS}}
|АФК, С тайпасы, 2-орун
|10-июнь 2025
|7
|6
| rowspan=&quot;4&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|1/8 финал ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|BRA}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 5-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|11-июнь 2025
|23
|23
|'''Чемпион''' ([[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]], [[1962 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1962]], [[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1970]], [[1994 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1994]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ECU}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 2-орун
|5
|2
|1/8 финал ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|URU}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 4-орун
| rowspan=&quot;3&quot;|4-сентябрь 2025
|15
|5
|'''Чемпион''' ([[1930 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1930]], [[1950 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1950]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|COL}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 3-орун
|6
|1
||[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|Чейрек финал ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|PAR}}
|КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 6-орун
|8
|1
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]
|Чейрек финал ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|MAR}}
|КАФ, Е тайпасы, 1-орун
|5-сентябрь 2025
|7
|3
| rowspan=&quot;2&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|4-орун ([[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|TUN}}
|КАФ, Н тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|8-сентябрь 2025
|7
|3
|Тайпалык баскыч ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|EGY}}
|КАФ, А тайпасы, 1-орун
|4
|1
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|1/8 финал ([[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1934]])&lt;ref&gt;1934-жылы тайпалык баскыч жок болчу, курамалар 1/8 финалдардан ойноп башташкан. &lt;/ref&gt;&lt;br&gt;Тайпалык баскыч ([[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ALG}}
|КАФ, G тайпасы, 1-орун
|9-октябрь 2025
|5
|1
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]
|1/8 финал ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|GHA}}
|КАФ, I тайпасы, 1-орун
|12-октябрь 2025
|5
|2
|[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Чейрек финал ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CPV}}
|КАФ, D тайпасы, 1-орун
|13-октябрь 2025
|colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|RSA}}
|КАФ, C тайпасы, 1-орун
|rowspan=&quot;6&quot; |14-октябрь 2025
|4
|1
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]]
|Тайпалык баскыч ([[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|QAT}}
|АФК, A тайпасы, 1-орун
|2
|2
|rowspan=&quot;4&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Тайпалык баскыч ([[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|KSA}}
|АФК, B тайпасы, 1-орун
|7
|3
|1/8 финал ([[1994 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1994]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ENG}}
|УЕФА, K тайпасы, 1-орун
|17
|8
|'''Чемпион''' ([[1966 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1966]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SEN}}
|КАФ, В тайпасы, 1-орун
|4
|3
|1/4 финал ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CIV}}
|КАФ, F тайпасы, 1-е место
|4
|1
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]
|Тайпалык баскыч ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|FRA}}
|УЕФА, D тайпасы, 1-орун
|13-ноябрь 2025
|17
|8
|rowspan=&quot;3&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|'''Чемпион''' ([[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CRO}}
|УЕФА, L тайпасы, 1-орун
|14-ноябрь 2025
|7
|4
|Финал ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|POR}}
|УЕФА, F тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|16-ноябрь 2025
|9
|7
|3-орун ([[1966 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1966]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|NOR}}
|УЕФА, I тайпасы, 1-орун
|4
|1
||[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]
|1/8 финал ([[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1938]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|NED}}
|УЕФА, G тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;2&quot;|17-ноябрь 2025
|12
|2
|rowspan=&quot;3&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Финал ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|GER}}
|УЕФА, A тайпасы, 1-орун
|21
|19
|'''Чемпион''' ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]], [[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|BEL}}
|УЕФА, J тайпасы, 1-орун
|rowspan=&quot;5&quot; |18-ноябрь 2025
|15
|4
|3-орун ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|AUT}}
|УЕФА, H тайпасы, 1-орун
|8
|1
|[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]
|3-орун ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SUI}}
|УЕФА, B тайпасы, 1-орун
|13
|6
|rowspan=&quot;2&quot; |[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
|Чейрек финал ([[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1934]], [[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1938]], [[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|ESP}}
|УЕФА, E тайпасы, 1-орун
|17
|13
|'''Чемпион''' ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SCO}}
|УЕФА, C тайпасы, 1-орун
|9
|1
|[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]
|Тайпалык баскыч ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]], [[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]], [[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1982 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1982]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1990]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CUW}}
|КОНКАКАФ, В тайпасы, 1-орун
| rowspan=&quot;3&quot; |19-ноябрь 2025
| colspan=&quot;4&quot; |''Дебют''
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|PAN}}
|КОНКАКАФ, А тайпасы, 1-орун
|2
|1
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|Тайпалык баскыч ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|HAI}}
|КОНКАКАФ, С тайпасы, 1-орун
|2
|1
|[[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]]
|Тайпалык баскыч ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|BIH}}
|УЕФА плей-оффунун A жолунун жеңүүчүсү
| rowspan=&quot;6&quot; |31-март 2026
|2
|1
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]
|Тайпалык баскыч ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|SWE}}
|УЕФА плей-оффунун B жолунун жеңүүчүсү
|7
|1
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
|Финал ([[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|TUR}}
|УЕФА плей-оффунун C жолунун жеңүүчүсү
|3
|1
|[[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]]
|3-орун ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|CZE}}
|УЕФА плей-оффунун D жолунун жеңүүчүсү
|2
|1
|[[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]]
|Тайпалык баскыч ([[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|COD}}
|Континенттер плей-оффунун 1-жолунун жеңүүчүсү
|2
|1
|[[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]]
|Тайпалык баскыч ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]])
|-
|style=&quot;text-align:left;&quot;|{{Футбол|IRQ}}
|Континенттер плей-оффунун 2-жолунун жеңүүчүсү
|2
|1
|[[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]]
|Тайпалык баскыч ([[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]])
|}

== Чучукулак ==
Тайпалык баскычтын чучукулагы 2025-жылдын 5-декабрда [[Вашингтон]] шаарында өттү&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/final-draw-results |title=Groups revealed in star-studded Final Draw |publisher=ФИФА |date=5-декабрь 2025 |access-date=6-декабрь 2025 |lang=en}}&lt;/ref&gt;. Аземде [[Америка Кошмо Штаттары|АКШнын]] президенти [[Дональд Трамп]], [[Мексика|Мексиканын]] президенти Клаудия Шейнбаум жана [[Канада|Канаданын]] премьер-министри Марк Карни катышышты&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/heads-of-government-from-host-countries-convene-for-final-draw|title=Heads of Government from host countries convene for Final Draw|work=Inside FIFA|access-date=5-декабрь 2025 |lang=en}}&lt;/ref&gt;. Чучукулак башталар кезде мелдештин алты катышуучусу билине элек болчу: УЕФА аймагынын плей-офф оюндарынын төрт жеңүүчүсү жана континенттер арасындагы плей-офф оюндарынын эки жеңүүчүсү. Ал оюндар 2026-жылдын март айында ойнолду.

ФИФА улуттук курамалар рейтинги боюнча 48 курама төрт себетке бөлүнгөн. Биринчи себетке [[Мексика улуттук футбол курамасы|Мексика]], [[Канада улуттук футбол курамасы|Канада]], [[АКШ улуттук футбол курамасы|АКШ]] (A, B, D топторго үлөштүрүлдү) жана мыкты рейтинги менен тогуз курама үлөштүрүлдү. Төртүнчү себетке эң аз рейтинги менен алты курама жана УЕФА плей-офф оюндарынын төрт жеңүүчүсү жана континенттер арасындагы плей-офф оюндарынын эки жеңүүчүсү кирди.

Кашаанын ичинде ФИФА рейтингиндеги кураманын оруну жазылган (2025-жылдын 19-ноябрь күнүнө карата).
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Себеттер
|-
!width=25%| 1-себет
!width=25%| 2-себет
!width=25%| 3-себет
!width=25%| 4-себет
|-
|{{ordered list
|{{nowrap|{{футбол|USA}}}} (''уюштуруучу'', 14)
|{{футбол|MEX}} (''уюштуруучу'', 15)
|{{футбол|CAN}} (''уюштуруучу'', 27)
|{{футбол|ESP}} (1)
|{{футбол|ARG}} (2)
|{{футбол|FRA}} (3)
|{{футбол|ENG}} (4)
|{{футбол|BRA}} (5)
|{{футбол|POR}} (6)
|{{футбол|NED}} (7)
|{{футбол|BEL}} (8)
|{{футбол|GER}} (9)
}}
|{{ordered list
| start = 13
|{{футбол|CRO}} (10)
|{{футбол|MAR}} (11)
|{{футбол|COL}} (13)
|{{футбол|URU}} (16)
|{{футбол|SUI}} (17)
|{{футбол|JPN}} (18)
|{{футбол|SEN}} (19)
|{{футбол|IRN}} (20)
|{{nowrap|{{футбол|KOR}} (22)}}
|{{футбол|ECU}} (23)
|{{футбол|AUT}} (24)
|{{футбол|AUS}} (26)
}}
|{{ordered list|start=25
|{{футбол|NOR}} (29)
|{{футбол|PAN}} (30)
|{{футбол|EGY}} (34)
|{{футбол|ALG}} (35)
|{{футбол|SCO}} (36)
|{{футбол|PAR}} (39)
|{{футбол|TUN}} (40)
|{{футбол|CIV}} (42)
|{{футбол|UZB}} (50)
|{{футбол|QAT}} (51)
|{{nowrap|{{футбол|KSA}} (60)}}
|{{футбол|RSA}} (61)
}}
|{{ordered list|start=37
|{{футбол|JOR}} (66)
|{{футбол|CPV}} (68)
|{{футбол|GHA}} (72)
|{{футбол|CUW}} (82)
|{{футбол|HAI}} (84)
|{{nowrap|{{футбол|NZL}} (86)}}
|{{nowrap|{{футбол|BIH}}}} (УЕФА-A)
|{{футбол|SWE}} (УЕФА-B)
|{{футбол|TUR}} (УЕФА-C)
|{{футбол|CZE}} (УЕФА-D)
|{{nowrap|{{футбол|COD}}}} (Континенттер ПО-1)
|{{футбол|IRQ}} (Континенттер ПО-2)
}}
|}

=== Чучукулактын жыйынтыгы ===
{| class=&quot;wikitable&quot; border-width:0;&quot;
|-
! style=&quot;width:25%&quot;| A тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| B тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| C тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| D тайпасы
|-
| {{футбол|MEX}} || {{футбол|CAN}} || {{футбол|BRA}} || {{футбол|USA}}
|-
| {{футбол|RSA}} || {{футбол|BIH}} || {{футбол|MAR}} || {{футбол|PAR}}
|-
| {{футбол|KOR}} || {{футбол|QAT}} || {{футбол|HAI}} || {{футбол|AUS}}
|-
| {{футбол|CZE}} || {{футбол|SUI}} || {{футбол|SCO}} || {{футбол|TUR}}
|-
| style=&quot;background:#FFF; border-width:0;&quot; colspan=&quot;4&quot; |
|-
! style=&quot;width:25%&quot;| E тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| F тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| G тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| H тайпасы
|-
| {{футбол|GER}} || {{футбол|NED}} || {{футбол|BEL}} || {{футбол|ESP}}
|-
| {{футбол|CUW}} || {{футбол|JPN}} || {{футбол|EGY}} || {{футбол|CPV}}
|-
| {{футбол|CIV}} || {{футбол|SWE}} || {{футбол|IRN}} || {{футбол|KSA}}
|-
| {{футбол|ECU}} || {{футбол|TUN}} || {{футбол|NZL}} || {{футбол|URU}}
|-
| style=&quot;background:#FFF; border-width:0;&quot; colspan=&quot;4&quot; |
|-
! style=&quot;width:25%&quot;| I тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| J тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| K тайпасы
! style=&quot;width:25%&quot;| L тайпасы
|-
| {{футбол|FRA}} || {{футбол|ARG}} || {{футбол|POR}} || {{футбол|ENG}}
|-
| {{футбол|SEN}} || {{футбол|ALG}} || {{футбол|COD}} || {{футбол|CRO}}
|-
| {{футбол|IRQ}} || {{футбол|AUT}} || {{футбол|UZB}} || {{футбол|GHA}}
|-
| {{футбол|NOR}} || {{футбол|JOR}} || {{футбол|COL}} || {{футбол|PAN}}
|-
|}

== Оюндар жүгүртмөсу ==
Толук оюндар жүгүртмөсү чучукулак өткөн күндүн эртеси, 2025-жылдын 6-декабрь күнү билинди&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/updated-match-schedule-live-in-washington-dc-6-december |title=Updated match schedule to be unveiled live in Washington DC on 6 December |publisher=[[FIFA]] |date=December 1, 2025 |access-date=December 1, 2025}}&lt;/ref&gt;.

Ачылыш оюн 2026-жылдын 11-июнунда [[Мехико|Мехиконун]] «Ацтека» стадионунда өтөт. Оюнда уюштуруучулардын бири [[Мексика улуттук футбол курамасы|Мексика курамасы]] [[Түштүк-Африка Республика улуттук футбол курамасы|Түштүк-Африка Республикасы]] менен беттешет. Финалдык оюн 19-июлда [[Ист-Ратерфорд|Ист-Ратерфорддогу]] «Метлайф» стадионунда өтөт.

«Эй-ти-энд-ти» стадиону мелдештеги эң көп тогуз оюн кабыл алат. Жалпысы АКШ 78 оюн кабыл алат, ал эми Мексика менен Канада болсо 13 оюндан тосушат. «Акрон» стадионунан башка бардык стадиондор плей-офф баскычында жок дегенде бир оюн кабыл алышат&lt;ref&gt;{{cite web |last=Dominski |first=Michael |url=https://www.nytimes.com/athletic/live-blogs/world-cup-2026-schedule-announcement-live-updates-final/r7oDr4oG9qK4/ |title=World Cup 2026 schedule announcement live updates: Latest as FIFA selects host city for final |publisher=The Athletic |date=February 4, 2024 |access-date=February 4, 2024 |archive-date=February 6, 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240206103527/https://theathletic.com/live-blogs/world-cup-2026-schedule-announcement-live-updates-final/r7oDr4oG9qK4/ |url-status=live}}&lt;/ref&gt;.
&lt;div style=display:inline-grid&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+ Раунд боюнча жүгүртмө
|-
!Раунд
!Оюн күнү
!Убактысы
|-
|rowspan=3|[[#Тайпалык баскыч|Тайпалык баскыч]]
|1-оюн күнү
|11–17-июнь 2026
|-
|2-оюн күнү
|18–23-июнь 2026
|-
|3-оюн күнү
|24–27-июнь 2026
|- style=&quot;border-top:3px solid green&quot;
|rowspan=6|[[#Плей-офф|Плей-офф]]
|1/16 финалдар
|28-июнь – 3-июль 2026
|-
|1/8 финалдар
|4–7-июль 2026
|-
|Чейрекфиналдар
|9–11-июль 2026
|-
|Жарымфиналдар
|14–15-июль 2026
|-
|3-орун үчүн оюн
|18-июль 2026
|-
|Финал
|19-июль 2026
|}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=display:inline-grid&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|+ Тайпа боюнча жүгүртмө
|-
!Оюн күнү
!Жуптар
!Тайпалар
!Убактысы
|-
|rowspan=7|1-оюн күнү
|rowspan=7|1 vs 2&lt;br&gt;3 vs 4
|A
|11-июнь 2026
|-
|B &amp; D
|12-июнь 2026
|-
|B, C &amp; D
|13-июнь 2026
|-
|E &amp; F
|14-июнь 2026
|-
|G &amp; H
|15-июнь 2026
|-
|I &amp; J
|16-июнь 2026
|-
|K &amp; L
|17-июнь 2026
|- style=&quot;border-top:3px solid green&quot;
|rowspan=6|2-оюн күнү
|rowspan=6|1 vs 3&lt;br&gt;4 vs 2
|A &amp; B
|18-июнь 2026
|-
|C &amp; D
|19-июнь 2026
|-
|E &amp; F
|20-июнь 2026
|-
|G &amp; H
|21-июнь 2026
|-
|I &amp; J
|22-июнь 2026
|-
|K &amp; L
|23-июнь 2026
|- style=&quot;border-top:3px solid green&quot;
|rowspan=4|3-оюн күнү
|rowspan=4|4 vs 1&lt;br&gt;2 vs 3
|A, B &amp; C
|24-июнь 2026
|-
|D, E &amp; F
|25-июнь 2026
|-
|G, H &amp; I
|26-июнь 2026
|-
|J, K &amp; L
|27-июнь 2026
|}
&lt;/div&gt;

== Тайпалык баскыч ==
=== A тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. A тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|A тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== B тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. B тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|B тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== C тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. C тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|C тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== D тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. D тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|D тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== E тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|E тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== F тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. F тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|F тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== G тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. G тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|G тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== H тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. H тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|H тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== I тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. I тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|I тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== J тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. J тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|J тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== K тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. K тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|K тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== L тайпасы ===
{{негизги макала|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. L тайпасы}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|L тайпасы|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

=== Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги ===
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|Үчүнчү орун|only_pld_pts=no_hide_class_rules}}

== Плей-офф ==

== Булактар ==
{{булактар|3}}

== Шилтемелер ==
*[https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Мелдештин расмий сайты]

{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты}}
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын стадиондору}}
[[Категория:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты| ]]
[[Категория:АКШ]]
[[Категория:Мексика]]
[[Категория:Канада]]</text>
      <sha1>ail6y6y5c48ucdteaolm3b0l0kt35bi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>XX кылым</title>
    <ns>0</ns>
    <id>148506</id>
    <revision>
      <id>644290</id>
      <parentid>641844</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T14:19:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>644290</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16140" sha1="nv81r70cf41zjc47empa6nrlcnrtwdy" xml:space="preserve">{{Кылымдар үчүн навигация|20}}
'''XX (жыйырманчы) кылым''' — [[1901-жыл|1901-жылдын]] [[1-январь|1-январынан]] [[2000-жыл|2000-жылдын]] [[31-декабрь|31-декабрына]] чейин созулган [[II миң жылдык|II миң жылдыктын]] онунчу кылымы.

Бул кылым илимий түшүнүктөрдүн жаңы моделдери, согуш жүргүзүүнүн буга чейин болуп көрбөгөн масштабдары, дээрлик заматта иштеген байланыш ыкмалары жана искусство менен көңүл ачуу маданиятынын жаңы формалары менен мүнөздөлөт. Калктын өсүшү да мурда болуп көрбөгөндөй ылдамдык менен болгон, кылымдын башында дүйнөдө болжол менен 1,6 миллиард адам болсо, кылымдын аягында адамдардын саны 6,2 миллиардга жеткен.

XX кылым дүйнөнүн саясий жана коомдук түзүлүшүн түп-тамырынан өзгөрткөн ири геосаясий окуялар менен белгиленди: [[Биринчи дүйнөлүк согуш]], испан тумоосунун пандемиясы, [[Экинчи дүйнөлүк согуш]] жана [[Кансыз согуш]]. Илим менен технологиядагы болуп көрбөгөндөй жетишкендиктер кылымдын өнүгүү багытын аныктады. Алардын катарына өзөктүк куралдар менен өзөктүк энергетиканын пайда болушу, космосту изилдөө, аналогдук эсептөөлөрдөн санариптик эсептөөлөргө өтүү, ошондой эле транспорттун өнүгүшү — учактардын жана автомобилдердин кеңири жайылышы кирет. Жер шарындагы алтынчы массалык кырылуу, голоцендик жок болуу процесси улантылып, ошол эле учурда табиятты коргоо боюнча адамзаттын аракеттери да күчөдү.

Кылымдын негизги темаларына деколонизация, улутчулдук, глобалдашуу жана өкмөттөр аралык уюмдардын жаңы формалары кирди. Демократия көп өлкөлөргө жайылып, дүйнөнүн көп мамлекеттеринде аялдарга шайлоо укугу берилди. Транспорттун, маалымат жана байланыш технологияларынын өнүгүшү маданий бир тектүүлүктүн башталышына алып келди: популярдуу музыка, батыш маданиятынын таасири, эл аралык корпорациялар жана кылымдын аягына карата дээрлик чыныгы глобалдык экономика калыптанды. Жакырчылык азайып, жашоо деңгээли жогорулады, дүйнө калкы өстү, айлана-чөйрөнүн бузулушу жана экологиялык жок болуулар тууралуу аң-сезим адамдардын арасында күчөдү.

Автомобилдер, учактар жана үй тиричилик техникасы кеңири тарады, ал эми видео жана аудио жаздыруу массалык колдонууга өттү. Бул жетишкендиктер оңой ташылып, пайдаланылуучу энергия булагы болгон казылып алынуучу отундарды колдонуу менен гана мүмкүн болду, бирок ошол эле учурда булгануу жана айлана-чөйрөгө узак мөөнөттүү таасир тууралуу тынчсызданууларды дагы жаратты. 

Адамзат космосту изилдөөнү баштап, [[Ай|Айга]] алгачкы кадамдарын таштады. Электр энергиясын өндүрүү жана телекоммуникация тармактарындагы ири ийгиликтер дүйнө жүзү боюнча дээрлик заматта байланышууга шарт түзүп, акыры Интернеттин пайда болушуна алып келди.

Ошол эле маалда медицинадагы жетишкендиктер көптөгөн жугуштуу оорулардын дээрлик толук жоюлушуна же таптакыр жок кылынуусуна өбөлгө түзүп, биологиялык генетикалык инженериянын онүгүүшүнө түрткү болду. Салыштырмалуулук теориясы жана кванттык физика сыяктуу илимий ачылыштар физикалык илимдердин негизги түшүнүктөрүн түп-тамырынан өзгөрттү. 

== Жалпы маалымат ==
Бул кылымдын башында Британ империясы дүйнөдөгү эң күчтүү мамлекет болгон, жана ал бир кылым бою дүйнөнүн «тартип сакчысы» катары саясатын жүргүзгөн&lt;ref&gt;[https://innovation.cc/wp-content/uploads/2003_8_2_12_doughty-ferguson_empire.pdf Niall Ferguson. Empire: The Rise and Demise of the British World Order and the Lessons for Global Power. New York: Basic Books, 2003]&lt;/ref&gt;.
[[Файл:World_1914_empires_colonies_territory.PNG|center|thumb|950x950px|Биринчи дүйнөлүк согушка чейинки дүйнө мамлекеттери жана империялаы.]]

Биринчи дүйнөлүк согуш учурундагы технологиялык жетишкендиктер согуш жүргүзүү ыкмаларын түп-тамырынан өзгөрткөн, анткени танктар, химиялык куралдар жана учактар сыяктуу жаңы ойлоп табуулар тактика менен стратегияга олуттуу таасирин тийгизген. Батыш Европада төрт жылдан ашык убактыка созулган согуштан жана 17 миллионго чейин адамдын өлүмүнөн кийин, Антантага кирген мамлекеттер (Франция, Британия жана Орусия, кийин Америка Кошмо Штаттары, Италия жана Румыния кошулган) европалык империяларды (Германия, Австрия-Венгрия, Осмон империясы жана Болгария) жеңип чыгышкан. Жеңген тараптар жеңилген мамлекеттердин көптөгөн колониялык аймактарын өзүнө кошуп алып, алардан чоң өлчөмдө компенсация төлөтүшкөн, бул саясий окуялар айрыкча Германияны терең экономикалык кризиске түрткөн. Согуштун жыйынтыгында [[Австрия-Венгрия падышалыгы|Австрия-Венгрия]] жана Осмон империялары ыдыраган. Орусиядагы революция Николай II падышалык бийлигин кулатып, Орусиядагы жарандык согуштун башталышына алып келген. Жеңишке жеткен большевиктер дүйнөдөгү биринчи коммунисттик мамлекет болгон Советтер Союзун түзүшкөн.

Фашизм — биринчи дүйнөлүк согуштан кийинки нааразычылыктын натыйжасында пайда болуп, 1930-жылдардагы Улуу депрессия мезгилинде күч алган кыймыл болгон. 1920–1930-жылдары Италияда, Германияда жана Испанияда фашизм кеңири жайылып, акыры Экинчи дүйнөлүк согушка алып келген. Бул согуш нацисттик Германиянын агрессивдүү экспансиясы менен башталган. Ошол эле учурда Жапония тез арада технологиялык жактан өнүккөн индустриялык мамлекетке айланып, Германия жана Италия менен бирге «Ось мамлекеттерин» түзгөн. Жапониянын Чыгыш Азия жана Тынч океан аймагындагы аскердик жайгашуусунун жайылышы Америка Кошмо Штаттары менен кагылышууга алып келип, Жапониянын АКШнын аймактарына күтүүсүз чабуулдарынын натыйжасында АКШ экинчи дүйнөлүк согушка  катышуусун баштаган.

Экинчи дүйнөлүк согуштан кийин Улуттар Лигасынын ордуна Бириккен Улуттар Уюму түзүлүп, ал дүйнө мамлекеттеринин ортосундагы маселелерди дипломатиялык жол менен талкуулай турган эл аралык аянтчага айланган&lt;ref&gt;[https://www.un.org/en/about-us/history-of-the-un History of the United Nations]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.ungeneva.org/en/about/league-of-nations/overview United Nations. The League of Nations]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.un.org/ru/about-us/history-of-the-un/predecessor ООН. Предшественник ООН — Лига Наций]&lt;/ref&gt;. Бул уюм согуш жүргүзүүнүн эрежелери, айлана-чөйрөнү коргоо, эл аралык эгемендик жана адам укуктары боюнча чечимдерди кабыл алган. Ар кайсы мамлекеттерден түзүлгөн тынчтык орнотуу күчтөрү жана БУУнун ар кандай жардам агенттиктери ачарчылык, оорулар жана жакырчылык менен күрөшүүгө, ошондой эле айрым жергиликтүү куралдуу жаңжалдарды токтотууга жардам беришкен&lt;ref&gt;[https://www.un.org/en/our-work The United Nations. Our Work]&lt;/ref&gt;. Европа акырындык менен экономикалык жана айрым саясий жактан биригип, XX кылымдын аягына карата 15 мамлекеттен турган [[Европа бирлиги|Европа]] [[Европа бирлиги|бирлиги]] түзүлгөн&lt;ref&gt;[https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/history-eu_en European Union. History of the EU]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.britannica.com/topic/European-Union Encyclopædia Britannica. European Union]&lt;/ref&gt;.

Согуштан кийин Германия оккупацияланып, батыш мамлекеттери менен Советтер Союзунун ортосунда бөлүнгөн. Чыгыш Германия жана Чыгыш Европанын көпчүлүк өлкөлөрү коммунисттик режимдүү жана сырты саясатын жүргүзүүдө СССРден көз каранды мамлекеттерине айланган. Батыш Европа АКШнын Маршалл планынын негизинде калыбына келтирилип, согуштан кийинки чоң экономикалык өсүшкө жетишкен жана бул өлкөлөрдүн көбү АКШнын жакын союздаштарына айланган&lt;ref&gt;[https://www.marshallfoundation.org/wp-content/uploads/2014/05/The_Marhsall_Plan_A_Retrospective.pdf The Marshall Plan. America, Britain and the Reconstruction of Western Europe, 1947–1952]&lt;/ref&gt;.

== XX кылымдын аягындагы Жер планетасынын абалы ==
Экономикалык өсүштүн жана технологиялык прогресстин негизиде адамзаттын күнүмдүк жашоосу түп-тамырынан өзгөргөн. Европанын аймагында тарыхта биринчи жолу туруктуу тынчтык орногон. 

XX кылымдын аягында дүйнө калкынын алтыдан бир бөлүгү жашаган Индия субконтинентинин эли кылымдардан бери биринчи жолу көз карандысыздыкка жетишкен. Дүйнө калкынын бештен бир бөлүгүн түзгөн байыркы Кытай аймагын дүйнөгө ачып, эски маданий тартип дээрлик толугу менен жок кылынгандан кийин жаңы мамлекет түзүлгөн. Колониализмдин жана Кансыз согуштун аякташы менен Африкада дээрлик бир миллиард адам жаңы мамлекеттердин жараны болуп калышкан. 

Дүйнө глобалдашуунун экинчи чоң мезгилин башынан кечирүүдө, биринчиси XVI кылымда башталып, Биринчи дүйнөлүк согуш менен аяктаган. АКШ үстөмдүк кылгандыктан, бул процесстин негизги бөлүгү - америкалыкташтыруу процесстери менен коштолгон. Дүйнөдөгү эң көп калкы бар калк дүйнөлүк экономикага тездик менен интеграцияланып жаткандыктан, Кытай менен Индиянын таасири да өскөн. 

Терроризм, диктатура жана ядролук куралдын жайылышы глобалдык актуалдуу маселелерге айланган. Дүйнө дагы эле ресурстар үчүн атаандаштыктан жана этникалык чыр-чатактардан улам пайда болгон чакан согуштар жана башка зордук-зомбулук чыр-чатактарынан жапа чегип келет. 

Батыш Нил вирусу сыяктуу жаңы вирустар жайылып, безгек жана башка оорулар калктын көп бөлүгүнө терс таасир эткен. Миллиондогон адамдар СПИДди козгогон ВИЧ вирусуан жабыркаган. Бул вирус Түштүк Африкада эпидемияга айланууда. 

Дүйнө калкынын саны 1901-жылы болжол менен 1,6 миллиард адамдан XX кылымдын аягында 6,1 миллиардга чейин өcкөн.

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==
* [https://globhistory.org/en Historical Encyclopedia]
* [https://www.historyfiles.co.uk/index.html The History Files]
* [https://hrono.ru/? Хронос. Интернеттеги дүйнөлүк тарых]
* [https://www.worldhistory.org/ World History Encyclopedia]
* [https://www.historyskills.com/ History Skills]
{{Stub}}

[[Категория:Кылымдар]]
[[Категория:XX кылым]]</text>
      <sha1>nv81r70cf41zjc47empa6nrlcnrtwdy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Сагынбаев Экмет Сагынбаевич</title>
    <ns>0</ns>
    <id>148561</id>
    <revision>
      <id>644365</id>
      <parentid>643664</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T06:48:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Сыйлыктары */</comment>
      <origin>644365</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10306" sha1="abydq2u593mant7qaqgd90cjlqnlo4i" xml:space="preserve">{{Мамлекеттик ишмер
 |ысымы                 = Сагынбаев Экмет Сагынбаевич
 |сүрөтү                = Sagynbaev_Ekmet_1940_2020_1.jpg
 |тууган күнү           = 5.1.1940
 |тууган жери           = Эркин-Сай айылы, Панфилов району, Чүй облусу
 |өлгөн күнү            = 26.11.2020
 |өлгөн жери            = Бишкек
 |кесиби                = инженер-куруучу
 |жубайы                = Таирова Халида Мулашевна
 |сыйлыктары            = [https://ru.wikipedia.org/wiki/Орден_«Знак_Почёта» Орден «Знак Почёта»]
}}

'''Сагынбаев Экмет Сагынбаевич''' (5-январь 1940, Эркин-Сай айылы — 26-ноябрь 2020, Бишкек) — Кыргыз Республикасынын турак жай-коммуналдык чарба тармагынын эмгге сиңирген кызматкери, мамлекеттик башкаруучу жана инженер-куруучу. СССРдин [https://ru.wikipedia.org/wiki/Орден_«Знак_Почёта» Орден «Знак Почёта»] сыйлыгынын ээси.

== Биографиясы ==
Экмет Сагынбаевич Чүй облусунун Калинин районундагы (азыркы Панфилов району) Эркин-Сай айылында төрөлгөн. Орто мектепти аяктагандан кийин Фрунзе курулуш техникумуна окууга кирген. Техникумду аяктагандан кийин Фрунзе политехникалык институтунун курулуш факультетин сырттан окуп бүтүргөн. 

[[Файл:«Россия»_кинотеатрынын_курулушунда._Фрунзе_шаары._Сагынбаев_Экмет.jpg|thumb|left|280px|«Россия» кинотеатрынын курулушунда. Фрунзе ш.]]
Курулуш тармагындагы алгачкы жылдары Фрунзе шаарындагы «Россия» кинотеатрынын жана жаңы кичи райондордун курулушуна катышкан. Анын жетекчилиги астында шаардын архитектуралык көрүнүшүн калыптандырган маанилүү социалдык объекттер бой көтөргөн.

== Эмгек жолу ==
* 1958-жыл, 15-август — «Фрунзегорстрой» трестинин СМУ-2 башкармалыгында жумушчу, андан кийин мастер жана прораб.
* 1967-жыл, 16-март — «Ошгорстрой» трестинин СМУ-4 башкармалыгынын башкы инженери. &lt;ref&gt;Ош облустук мамлекеттик архиви. «Ошгорстрой» трестинин буйруктары (1967-ж.).&lt;/ref&gt;

[[Файл:Фрунзе_шаары._Жаңы_кичи_райондун_курулушу._Сагынбаев_Экмет._1.jpg|thumb|right|280px|Фрунзе шаары. Жаңы кичи райондордун курулушу.]]
* 1970-жыл, 3-мартынан — «Ошоблстрой» трестинде кызматын уланткан.
* 1972-жыл, 3-май — «Южремстрой» трестинин башкаруучусунун орун басары. &lt;ref&gt;Ош облустук мамлекеттик архиви. «Южремстрой» трестинин жетекчи курамы боюнча буйруктары (1972-ж.).&lt;/ref&gt;
* 1980-жыл, 24-ноябрь — Талас облустук турак жай-коммуналдык чарба (ТЖКЧ) башкармалыгынын башчысы. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://archive.kg/images/Putevoditel/Talasskii_raigosarhiv.pdf |title=Талас областынын мамлекеттик архиви. Путеводитель |publisher=archive.kg |accessdate=2026-04-10}}&lt;/ref&gt;
* 1987-жыл, 12-май — Иссык-Көл облустук «Иссыккульремстрой» трестинин башкаруучусу (Пржевальск ш.). &lt;ref&gt;Иссык-Көл облустук мамлекеттик архиви. Жетектөөчү курамдын буйруктары (1987–1992-жж.).&lt;/ref&gt;
* 1992-жыл, 22-июль — Балыкчы шаардык мамлекеттик администрациясынын бөлүм башчысы.
* 1993-жыл, 8-февраль — «Кыргызалтын» мамлекеттик концернинин бөлүм башчысы.
* 1995-жыл, 10-октябрь — Кант шаардык мамлекеттик администрациясынын башчысынын орун басары. &lt;ref&gt;Чүй облустук мамлекеттик архиви. Кант шаардык администрациясынын кадрдык буйруктары (1995-ж.).&lt;/ref&gt;
* 1997-жыл, 20-октябрь — Кант шаардык мамлекеттик администрациясынын башчысынын биринчи орун басары.
* 2002-жыл, 26-июнь — Аламүдүн районунун башкы архитекторунун орун басары.
* * 2005-жыл, 11-август — Иссык-Ата районундагы пенсионерлерди социалдык-психологиялык колдоо боюнча пилоттук долбоордун алкагындагы борбордун (клубунун) директору.

== Сыйлыктары ==
* '''[https://ru.wikipedia.org/wiki/Орден_«Знак_Почёта» Орден «Знак Почёта»]''' (СССР Жогорку Советинин Президиумунун Жарлыгы, 1966-ж., күбөлүк №396909);
* '''Кыргыз ССРинин калкты тейлөө чөйрөсүн恩 эмгек сиңирген кызматкери''' (1990-ж., күбөлүк №3353) &lt;ref&gt;Кыргыз ССР Жогорку Советинин Ведомосттору, 1990, №12, 184-ст.&lt;/ref&gt;;
* '''«Кыргыз Республикасынын алдындагы өзгөчө эмгеги үчүн» пенсионери''' (2001-ж., күбөлүк №6215) &lt;ref&gt;[https://cbd.minjust.gov.kg/46-186/edition/848451/ru Кыргыз Республикасынын алдындагы өзгөчө эмгеги үчүн пенсиялар жөнүндө Жобо].&lt;/ref&gt;;
* '''«Эмгек ардагери» медалы'''.

== Сүрөттөр жана документтер ==
&lt;gallery&gt;
«Россия»_кинотеатрынын_курулушунда._Фрунзе_шаары._Сагынбаев_Экмет.jpg|«Россия» кинотеатрынын курулушунда.
Фрунзе_шаары._Жаңы_кичи_райондун_курулушу._Сагынбаев_Экмет._1.jpg|Фрунзе ш. Жаңы кичи райондор (1).
Фрунзе_шаары._Жаңы_кичи_райондун_курулушу._Сагынбаев_Экмет._2.jpg|Фрунзе ш. Жаңы кичи райондор (2).
Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген кызматкеринин күбөлүгү. Сагынбаев Экмет1.png|Күбөлүк (бет тарабы).
Эмгек сиңирген кызматкер наамынын күбөлүгү жана медали. Сагынбаев Экмет1.png|Наамдын күбөлүгү жана медали.
Эмгек сиңирген кызматкер Сагынбаев Экмет1.png|Күбөлүктүн ички бети.
Орден «Ардак белгиси» в китепчеси. Сагынбаев Экмет1.png|Ордендик китепче (сырты).
Орден «Ардак белгиси» в китепчесинин ички бети. Сагынбаев Экмет1.png|Ордендик китепче (ичи).
Пенсионеры «Кыргыз Республикасынын алдындагы өзгөчө эмгеги үчүн». Сагынбаев Экмет1.Оригинал.png|Өзгөчө эмгеги үчүн күбөлүк (сырты).
Кыргызская Республикасынын алдындагы өзгөчө эмгеги үчүн пенсионердин күбөлүгү. Сагынбаев Экмет 1 .Оригинал.png|Өзгөчө эмгеги үчүн күбөлүк (ички бет).
Сагынбаев Экметтин эмгек китепчесинен көчүрмө1.png|Эмгек китепчесинен көчүрмө.
&lt;/gallery&gt;

== Өлүмү ==
Сагынбаев Экмет Сагынбаевич 2020-жылы дүйнөдөн кайткан. Сөөгү Бишкек шаарындагы «Ала-Арча» тарыхый-мемориалдык комплексине коюлган.

== Шилтемелер ==
{{reflist}}

== Колдонулган адабияттар ==
* Сагынбаев Э.С. Эмгек китепчеси.
* «Түштүкремстрой» жана «Ысыккөлремстрой» тресттеринин архивдери.
* КР Борбордук мамлекеттик архивинин материалдары.
* [http://archive.kg/images/Putevoditel/Chuj_Chujskoe_Regionalnoe_Upravlenie.pdf Чүй облустук мамлекеттик архиви. Путеводитель.] — archive.kg.
* [http://archive.kg/images/Putevoditel/Talasskii_raigosarhiv.pdf Талас областынын мамлекеттик архиви. Путеводитель.] — archive.kg.
* '''Кыргыз ССРинин калкты тейлөө чөйрөсүнүн эмгек сиңирген кызматкери''' (1990-ж., күбөлүк №3353) &lt;ref&gt;Кыргыз ССР Жогорку Советинин Ведомосттору, 1990, №12, 184-ст. [http://cbd.minjust.gov.kg/ Электрондук база Минюста КР].&lt;/ref&gt;;
* [http://archive.kg/images/Putevoditel/Karakol_gorarchv.pdf Каракол шаардык мамлекеттик архиви. Путеводитель.] — archive.kg.</text>
      <sha1>abydq2u593mant7qaqgd90cjlqnlo4i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Калып:Рим шаарынын коммуналары</title>
    <ns>10</ns>
    <id>148773</id>
    <revision>
      <id>644376</id>
      <parentid>643742</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T09:48:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644376</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2651" sha1="czygl9mla7eedoilc9swrknv0s4xw9k" xml:space="preserve">{{Navbox
| name  = Рим шаарынын коммуналары
| title = &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;'''[[Файл:Flag of Lazio.svg|25px]] Рим шаарынын коммуналары'''&lt;/div&gt;
| state = expanded

| group1 = Ири шаарлар
| list1  = [[Рим]] {{*}} [[Анцио]] {{*}} [[Неттуно]] {{*}} [[Тиволи]] {{*}} [[Чивитавеккья]] {{*}} [[Фьюмичино]] {{*}} [[Чампино]] {{*}} [[Веллетри]] {{*}} [[Помеция]] {{*}} [[Коллеферро]] {{*}} [[Фраскати]] {{*}} [[Гвидония-Монтечелио]]

| group2 = Орточо шаарлар
| list2  = [[Альбано-Лациале]] {{*}} [[Ангуиллара-Сабация]] {{*}} [[Аричча]] {{*}} [[Браччано]] {{*}} [[Кастель-Гандольфо]] {{*}} [[Кастель-Мадама]] {{*}} [[Ладисполи]] {{*}} [[Марино]] {{*}} [[Ментана]] {{*}} [[Монтеротондо]] {{*}} [[Неми]] {{*}} [[Палестрина]] {{*}} [[Санта-Маринелла]] {{*}} [[Субьяко]] {{*}} [[Тольфа]] {{*}} [[Тревиньяно-Романо]] {{*}} [[Черветери]]

| group3 = Чакан шаарлар
| list3  = [[Агоста]] {{*}} [[Аллюмьере]] {{*}} [[Антиколи-Коррадо]] {{*}} [[Ардеа]] {{*}} [[Арсоли]] {{*}} [[Артена]] {{*}} [[Арчинаццо-Романо]] {{*}} [[Аффиле]] {{*}} [[Беллегра]] {{*}} [[Валлепьетра]] {{*}} [[Валлинфреда]] {{*}} [[Вальмонтоне]] {{*}} [[Виваро-Романо]] {{*}} [[Виковаро]] {{*}} [[Гавиньяно]] {{*}} [[Галликано-нель-Лацио]] {{*}} [[Горга]] {{*}} [[Гроттаферрата]] {{*}} [[Дженаццано]] {{*}} [[Дженцано-ди-Рим]] {{*}} [[Джерано]] {{*}} [[Дзагароло]] {{*}} [[Енне]] {{*}} [[Каве]] {{*}} [[Казапе]] {{*}} [[Камерата-Нуова]] {{*}} [[Кампаньяно-ди-Рим]] {{*}} [[Канале-Монтерано]] {{*}} [[Кантерано]] {{*}} [[Капена]] {{*}} [[Капраника-Пренестина]] {{*}} [[Карпинето-Романо]] {{*}} [[Кастельнуово-ди-Порта]] {{*}} [[Кастель-Сан-Пьетро-Романо]] {{*}} [[Колонна]] {{*}} [[Лабико]] {{*}} [[Ланувио]] {{*}} [[Лариано]] {{*}} [[Личенца]] {{*}} [[Мальяно-Романо]] {{*}} [[Мандела]] {{*}} [[Манциана]] {{*}} [[Марано-Экуо]] {{*}} [[Марчеллина]] {{*}} [[Маццано-Романо]]
}}</text>
      <sha1>czygl9mla7eedoilc9swrknv0s4xw9k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644386</id>
      <parentid>644376</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T10:12:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644386</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2670" sha1="q5q7kjtta3c5k1jq0wqsynhf0cryzcl" xml:space="preserve">{{Navbox
| name  = Рим шаарынын коммуналары
| title = &lt;div style=&quot;text-align:center;&quot;&gt;'''[[Файл:Flag of Lazio.svg|25px]] Рим шаарынын коммуналары'''&lt;/div&gt;
| state = expanded

| group1 = Ири коммуналар 
| list1  = [[Рим]] {{*}} [[Анцио]] {{*}} [[Неттуно]] {{*}} [[Тиволи]] {{*}} [[Чивитавеккья]] {{*}} [[Фьюмичино]] {{*}} [[Чампино]] {{*}} [[Веллетри]] {{*}} [[Помеция]] {{*}} [[Коллеферро]] {{*}} [[Фраскати]] {{*}} [[Гвидония-Монтечелио]]

| group2 = Орточо коммуналар
| list2  = [[Альбано-Лациале]] {{*}} [[Ангуиллара-Сабация]] {{*}} [[Аричча]] {{*}} [[Браччано]] {{*}} [[Кастель-Гандольфо]] {{*}} [[Кастель-Мадама]] {{*}} [[Ладисполи]] {{*}} [[Марино]] {{*}} [[Ментана]] {{*}} [[Монтеротондо]] {{*}} [[Неми]] {{*}} [[Палестрина]] {{*}} [[Санта-Маринелла]] {{*}} [[Субьяко]] {{*}} [[Тольфа]] {{*}} [[Тревиньяно-Романо]] {{*}} [[Черветери]]

| group3 = Чакан коммуналар
| list3  = [[Агоста]] {{*}} [[Аллюмьере]] {{*}} [[Антиколи-Коррадо]] {{*}} [[Ардеа]] {{*}} [[Арсоли]] {{*}} [[Артена]] {{*}} [[Арчинаццо-Романо]] {{*}} [[Аффиле]] {{*}} [[Беллегра]] {{*}} [[Валлепьетра]] {{*}} [[Валлинфреда]] {{*}} [[Вальмонтоне]] {{*}} [[Виваро-Романо]] {{*}} [[Виковаро]] {{*}} [[Гавиньяно]] {{*}} [[Галликано-нель-Лацио]] {{*}} [[Горга]] {{*}} [[Гроттаферрата]] {{*}} [[Дженаццано]] {{*}} [[Дженцано-ди-Рим]] {{*}} [[Джерано]] {{*}} [[Дзагароло]] {{*}} [[Енне]] {{*}} [[Каве]] {{*}} [[Казапе]] {{*}} [[Камерата-Нуова]] {{*}} [[Кампаньяно-ди-Рим]] {{*}} [[Канале-Монтерано]] {{*}} [[Кантерано]] {{*}} [[Капена]] {{*}} [[Капраника-Пренестина]] {{*}} [[Карпинето-Романо]] {{*}} [[Кастельнуово-ди-Порта]] {{*}} [[Кастель-Сан-Пьетро-Романо]] {{*}} [[Колонна]] {{*}} [[Лабико]] {{*}} [[Ланувио]] {{*}} [[Лариано]] {{*}} [[Личенца]] {{*}} [[Мальяно-Романо]] {{*}} [[Мандела]] {{*}} [[Манциана]] {{*}} [[Марано-Экуо]] {{*}} [[Марчеллина]] {{*}} [[Маццано-Романо]]
}}</text>
      <sha1>q5q7kjtta3c5k1jq0wqsynhf0cryzcl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Айыр калпак</title>
    <ns>0</ns>
    <id>148824</id>
    <revision>
      <id>644358</id>
      <parentid>639338</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T05:19:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>130</id>
      </contributor>
      <comment>Removing [[:c:File:Кызай_калпак.jpg|Кызай_калпак.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Krd|Krd]] because: No permission since 10 April 2026.</comment>
      <origin>644358</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13432" sha1="1ko4g31yoyfenwpuiahrxbyc8rv3e0i" xml:space="preserve">'''Айыр калпак''' ({{lang-kk|Айыр қалпақ}}), '''Ак калпак''' ({{lang-kk|Ақ қалпақ}}), '''Кызай калпак''' ({{lang-kk|Қызай қалпақ}}) — [[Казактар|казактардын]] эркектерге арналган улуттук [[Баш кийим|баш кийими]]. Бул жээктеринде тилиги бар [[кийиз]] баш кийим, мында «айыр» сөзү «айры, айыр», ал эми «қалпақ» — «калпак» дегенди түшүндүрөт. Анын бир жагы байлыкты, экинчи жагы бийликти символдоштурат. Мындай баш кийимдер кымбат баалуу кездемелерден тигилип, алтын же күмүш жиптер менен саймаланып кооздолгон. Айыр калпакты жибектен, парча жиптеринен, кээде баркыттан жасашкан. XIX кылымдын экинчи жарымында тегерек калпак кеңири тараган. Анын кайрылмасы кара же ачык түстөгү кездеме менен капталып, ал эми төбөсүнө кооздук үчүн ичке жиптер менен кыска чок (чачы) тагылган &lt;ref&gt;{{cite book |last1=Eberle |first1=H. |last2=Gonser |first2=E. |display-authors=etal |title=Kiimdi körkemdep bezendiru jäne modeldeu |trans-title=Artistic Decoration and Modeling of Clothing |translator-last=Shagirova |translator-first=G. |year=2019 |publisher=Europa-Lehrmittel |location=Gruiten |language=Kazakh |isbn=978-601-338-253-1 |page=110 }}&lt;/ref&gt;. Баш кийим эки окшош бөлүктөн турат, ал эми төмөнкү бөлүгү кайрылып, тилинген жазы жээктерди түзөт &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.nur.kz/family/school/1734443-muzskaa-kazahskaa-nacionalnaa-odezda-istoria/|title=Мужская казахская национальная одежда: составляющие и их особенности|lang=ru|author=Татьяна Марценюк|website=www.nur.kz|date=2023-06-09|archive-url=http://archive.today/2026.01.17-152131/https://www.nur.kz/family/school/1734443-muzskaa-kazahskaa-nacionalnaa-odezda-istoria/|archive-date=2026-01-17|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Ак кийизден жасалган учтуу баш кийим «ақ қалпақ», ал эми жээктеринде тилиги бар жана төбөсү жалпак баш кийим — «айыр қалпақ» деп аталат. &lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D1%85%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BD%D0%B0%D1%86%D0%B8%D0%BE%D0%BD%D0%B0%D0%BB%D1%8C%D0%BD%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B4%D0%B5%D0%B6%D0%B4%D0%B0#:~:text=%D0%9C%D1%83%D0%B6%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B5%20%D0%B8%20%D0%B6%D0%B5%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B5%20%D0%B3%D0%BE%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%BD%D1%8B%D0%B5%20%D1%83%D0%B1%D0%BE%D1%80%D1%8B,%D0%B2%D0%B5%D1%80%D1%85%D1%83%D1%88%D0%BA%D0%BE%D0%B9%20%E2%80%94%20%C2%AB%D0%B0%D0%B9%D1%8B%D1%80%20%D0%BA%D0%B0%D0%BB%D0%BF%D0%B0%D0%BA%C2%BB.|title=Казахская национальная одежда|lang=ru|website=ru.wikipedia.org|url-status=live}}&lt;/ref&gt;


== Кызай-калпак ==
[[Кытай|Кытайдын]] [[Иле Казак автоном облусу|Иле]] аймагындагы [[казактар]] айыр калпак менен ак калпакты [[Казакстан|Казакстандагы]] [[Казактар|казактарга]] караганда кыйла көп кийишет. Бул жерде кийиз калпактардын ар кандай түрлөрү жакшы сакталган. Алардын бири — ''кызай калпак''. Ал өз атын [[Орто жүз|Орто жүздүн]] уруусунан алган, себеби дал ушул кызай уруусунун өкүлдөрү салттуу түрдө бул баш кийимди кийишкен.
Кызай калпактын жасалуу технологиясы өзгөчө. Аны жасоо үчүн жаш койдун мойнундагы ак жүн колдонулат; аны кылдат тазалап, жууп, кургатып, тытып, керектүү калыңдыктагы тегерек конус формасына келтиришет. Андан соң [[Жүн|жүндү]] калыпка ороп, [[кийиз]] кылып басышат, атайын таяк менен бекемдешет, таш тектеринен жасалган ак унпа (порошок) себишип, кол менен тегиздешет. Андан кийин кийизди буулап, калпактын төбөсүн акыркы формасын берүү үчүн төрт бөлүккө бөлүшөт.&lt;ref&gt;{{Cite book |last=Omarakyn |first=A. |title=Tarih talğarynda |trans-title=In the Judgment of History |year=2022 |language=Kazakh |location=Taldykorgan |publisher=Ofset |pages=143–144 |isbn=978-601-7865-36-8 |url=https://kazneb.kz/kk/bookView/view?brId=1657755&amp;simple=true |archive-url=http://archive.today/2026.01.17-164400/https://kazneb.kz/kk/bookView/view?brId=1657755&amp;simple=true%23 |archive-date=2026-01-17}}&lt;/ref&gt;

==== '''Кызай калпактын пайда болушу тууралуу уламыш''' ====
'''Кызай эне''' — казак элинин кадырлуу айымдарынын бири. Анын төрөлгөндөгү аты Күнбийке болгон. Атасы — [[Орто жүз|Орто жүздөн]] чыккан Байдибек бий Караша уулу, ал эми энеси — [[Түркстан облусу (Казакстан)|Түркстандагы]] Баб-Араб мечитинин имамы болгон Мактым аганын кызы Домалак эне. Андыктан анын тектүүлүгү ата-энесинен өткөн. Анын акылмандыгы жана көрөгөчтүгү баарын таң калтырган.
[[File:Кызай ана.jpg|thumb|Кызай эне]]

'''Кызай эне'''

Ал 17 жашында Жандөөлөт бийдин уулу Шагыр баатырга турмушка чыгып, Итемген, Менис, Бегимбет жана Дербис аттуу төрт перзенттин энеси болгон. Кийинчерээк алардын урпактары Кызай деп аталып калган. «Актабан чубурунду, Алкакөл сулама» алааматы учурунда алар бир нече убакыт Сыр-Дарыянын жээгинде жашап, кийин Абылай хандын буйругу менен чыгышка көчүшкөн. Бүгүнкү күндө Иле аймагында жашаган кызайлардын саны 700 миңден ашат.

Кызай эне кырк жашка чыкканда төрт уулун — Итемгенди, Менисти, Бегимбетти жана Дербисти чогултуп, аларга мындай деп айткан:

«…Эки окшош дарак кулагандан кийин (бул жерде алардын жубайлары Шагыр жана Токторкожо тууралуу айтылууда), акырында силер төртөөң калдыңар. Буга Жаратканга шүгүр кылгыла! “Тамыры бир бөлүнбөйт, өзөгү бир жоюлбайт” деген макал бар. Силердин тегиңер бир, тамырыңар бир. Эгер муштумдай бирдикте болсоңор, өсүп-өнүгөсүңөр. Төрт дарактай болуп күчтөнөсүңөр. Ошондо ийгилик келип, тегерегиңерге эл чогулат!»

Кадырлуу эне сөзүн улады:

«Силердин бузулбас биримдигиңерди символдоштуруу үчүн мен силерге ак койдун калың жүнүнөн төрт ак калпак тиктим. Бул менин төрт балам бар экенин түшүндүрөт. Мен бул калпактардын төрт сайын (талаасын) бириктирдим — силер ар дайым чогуу жүрүп, башыңар бириккен болсун деп. Төбөсүнө шурудан жети чачы (чок) тактым — силерге эч ким суктанбасын (көз тийбесин), душмандар чегинсин деп. Калпактар кеңейтип же тарытып кийүүгө ыңгайлаштырылып жасалган — бири-бириңерге ар дайым кең пейил болгула деп. Калпактын жээги кара баркыт менен кыюуланган — айланаңарда чоң жана күчтүү коом болсун деп. Ал эми ак түс жана таза жүн — ата-бабаңар Байдибектин булагы жайгашкан Ала-Тоодо өсүп, ак кардай таза, кирсиз жана кайгы-капасыз жашагыла деген мааниде…» &lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book |last=Omarakyn |first=A. |title=Tarih talğarynda |trans-title=In the Judgment of History |year=2022 |language=Kazakh |location=Taldykorgan |publisher=Ofset |pages=143–144 |isbn=978-601-7865-36-8 |url=https://kazneb.kz/kk/bookView/view?brId=1657755&amp;simple=true |archive-url=http://archive.today/2026.01.17-164400/https://kazneb.kz/kk/bookView/view?brId=1657755&amp;simple=true%23 |archive-date=2026-01-17}}&lt;/ref&gt;
== Адабиятта ==
&lt;div style=&quot;overflow-x:auto;&quot;&gt;
Мына, белгилүү казак акындарынын ырларынын түп нускасы жана алардын кыргызчага рифмалаштырылган котормосу:

Абдильды Тажибаева 1949 жыл: Ақ қалпақ(Ак калпак)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://bilim-all.kz/olen/8705-Aq-qalpaq|title=Ақ қалпақ|lang=kk|website=bilim-all.kz|date=2019-03-23|archive-url=http://archive.today/2026.01.17-160413/https://bilim-all.kz/olen/8705-Aq-qalpaq|archive-date=2026-01-17|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Оригинал
!Кыргызчадан котормо
|- style=&quot;vertical-align:top;white-space:nowrap;text-align:center;&quot;
|&lt;poem&gt;Басыма кидім ақ қалпақ
Оюлап шетін сырғызған
Менің де бетім жап-жалпақ,
Айырмам қайсы қырғыздан.
«Қоқи!» дей көрме, бикешжан,
Ақ қалпақсыз да өзіңмін,
Отынан ұшқын алып қал
Жалт еткен саған көзімнің.
Ақкөңіл жанмын, бар шыным,
Қырғызбен мені бірдей көр.
Тұтансын от боп ұшқыным,
Өшіріп алмай, үрлей бер!&lt;/poem&gt;
|&lt;poem&gt;Башыма кийдим ак калпак, 
Оюулап четин жүргүзгөн. 
Менин да бетим жап-жалпак, 
Айырмам кайсы кыргыздан?
«Кокуй!» дей көрбө, бийкеч жан, 
Ак калпаксыз да өзүңмүн. 
Отунан учкун алып кал, 
Жалт эткен сага көзүмдүн.
Ак көңүл жанмын, бар чыным, 
Кыргыз менен бирдей көр. 
Тутансын от боп учкунум, 
Өчүрүп албай, үйлөй бер!
&lt;/poem&gt;
|}
Сырбай Мауленов — Ақ қалпағы басында(Ак калпагы башында):&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.zharar.com/index.php?do=shorttexts&amp;action=item&amp;id=31955|title=Ақ қалпағы басында|lang=kk|website=www.zharar.com|date=2021-07-26|archive-url=http://archive.today/2026.01.17-161622/https://www.zharar.com/index.php?do=shorttexts&amp;action=item&amp;id=31955|archive-date=2026-01-17|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Оригинал
!Кыргызчадан котормо
|- style=&quot;vertical-align:top;white-space:nowrap;text-align:center;&quot;
|&lt;poem&gt;Көгінде күн күркіреп,
Алды үйіріп даланы.
Жаңбырлы бұлт сіркіреп,
Шайып өтті ауаны.
Көктем желі шарлаған
Қыс көйлегін сыпырды.
Қызғалдақтар аумаған,
Қызыл тулар сықылды.
Ақты өзен алға ұзап,
Ақ тал қалмай шашында,
Алатау тұр жалғыз-ақ,
Ақ қалпағы басында.&lt;/poem&gt;
|&lt;poem&gt;Көгүндө күн күркүрөп, 
Алды үйүрүп талааны. 
Жамгырлуу булут сиркиреп, 
Чайып өттү абаны.
Жаздын жели шарлаган, 
Кыш көйнөгүн шыпырды. 
Кызгалдактар ообогон, 
Кызыл туулар сыкылдуу.
Акты өзөн алга узап, 
Ак тал калбай чачында. 
Ала-Тоо тур жалгыз-ак,
Ак калпагы башында.
&lt;/poem&gt;
|}
&lt;/div&gt;

== Эскертмелер ==
&lt;references /&gt;

== Ошондой эле караңыз ==
[[Ак калпак]]</text>
      <sha1>1ko4g31yoyfenwpuiahrxbyc8rv3e0i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Тамила Абдинабиевна Маматова</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151033</id>
    <revision>
      <id>644355</id>
      <parentid>643384</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T03:58:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Chorobek</username>
        <id>2362</id>
      </contributor>
      <origin>644355</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21358" sha1="37k8661zfgwddwu9n0k4ofd8ntdowv3" xml:space="preserve">'''Тамила Абдинабиевна Маматова''' — белгилүү кыргызстандык монументалист-скульптор, портретчи, Чыңгыз Айтматов атындагы Мамлекеттик жаштар сыйлыгынын лауреаты. 1987-жылы 7-октябрда [[Жалал-Абад облусу| Жалал-Абад облусунун]] Ала-Бука районундагы Келте айылында төрөлгөн.

[[File:DSC 0692лауреат Госпремии Кыргызстана сульптор Тамила Маматова 2022.jpg|thumb|DSC 0692лауреат Госпремии Кыргызстана сульптор Тамила Маматова 2022]]

[[Кыргызстан]]дын таанымал заманбап скульпторлорунун бири&lt;ref name=&quot;caravan-info&quot;&gt;{{Cite web|url=https://caravan-info.kg/ru/culture/431260-v-bishkeke-otkrylas-vystavka-tamily-mamatovoy-ritmy-zhizni.html|title=В Бишкеке открылась выставка Тамилы Маматовой — «Ритмы жизни»|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;. Анын айкелдери дүйнөнүн көптөгөн шаарларында орнотулган&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://bishkek.events/event/tamila-mamatova/|title=Выставка художницы Тамилы Маматовой|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;. 2025-жылы Бишкектеги Ала-Тоо аянтында Т. Маматова жараткан чыккан «[[Айкөл Манас]]» эстелиги ачылган&lt;ref name=&quot;24.kz&quot;&gt;{{Cite web|url=https://24.kz/ru/news/in-the-world/719592-novyj-pamyatnik-manasu-ustanavlivayut-na-glavnoj-ploshchadi-bishkeka|title=Новый памятник Манасу устанавливают на главной площади Бишкека|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;. [[Кыргызстандын эгемендүүлүк күнү|Эгемен Кыргызстандын]] жалгыз аял-скульптору&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.vb.kg/doc/403984_skylptyra_ytro_tamily_mamatovoy_ykrasit_odin_iz_etno_parkov_rossii.html|title=Скульптура &quot;Утро&quot; Тамилы Маматовой украсит один из этно-парков России|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==
Тамила Маматова 1987-жылы 7-октябрда Жалал-Абад облусунун Ала-Бука районундагы Келте айылында төрөлгөн. Ата-энеси саламаттыкты сактоо тармагында эмгектенишкен: атасы Маматов Абдинаби — дарыгер, апасы Ормонова Тургунбу — медайым. Бала кезинен эле сүрөт тартууга жана чопо ийлөөгө кызыккан&lt;ref name=&quot;КНМИИ&quot;&gt;{{Cite web|url=https://knmii.kg/moj-ajtmatov/|title=Мой Айтматов|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;. Он биринчи класста окуп жүргөндө Ош шаардык жаштар сынагында жыгачтан жасаган [[Курманжан датка]] айкели экинчи орунду ээлеген&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.msn.kg/ru/news/29028/|title=Скульптура — дело женское|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.
2006-жылы орто мектепти аяктагандан кийин [[Ош мамлекеттик университети|Ош мамлекеттик университетинин]] көркөм сүрөт факультетине тапшырган. 2007-жылы окутуучуларынын кеңеши менен окуу жайын которуп&lt;ref name=&quot;kaktus.media&quot;&gt;{{Cite web|url=https://kaktus.media/doc/415200_za_eto_menia_lishili_krasnogo_diploma._skylptor_ob_istorii_sozdaniia_pamiatnika_aytmatovy.html|title=&quot;За это меня лишили красного диплома&quot;. Скульптор об истории создания памятника Айтматову|accessdate=2026-03-06|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;, Кыргыз улуттук көркөм сүрөт академиясынын скульптура факультетине кирген. 2012-жылы аны аяктаган соң, [[Илья Репин атындагы Санкт-Петербург көркөм сүрөт академиясы|Илья Репин атындагы Санкт-Петербург көркөм сүрөт академиясынын]] скульптура факультетине тапшырган. Академияны 2018-жылы бүтүрүп, Кыргызстанга кайтып келген&lt;ref name=&quot;kaktus.media&quot;/&gt;.
Тамила Маматованын педагогдору жана насаатчылары: [[СССРдин эл сүрөтчүсү]] [[Садыков, Тургунбай Садыкович|Т. С. Садыков]], Кыргызстандын эл сүрөтчүсү, профессор [[Шестопал, Виктор Арнольдович|В. А. Шестопал]], скульптура боюнча профессорлор [[Чаркин, Альберт Серафимович|А. С. Чаркин]], П. А. Шевченко, [[Петров, Борис Анатольевич|Б. А. Петров]] жана [[Корнеев, Иван Борисович|И. Б. Корнеев]] болгон&lt;ref name=&quot;КНМИИ&quot;/&gt;.
2019-жылы Кыргызстандын Сүрөтчүлөр союзуна жана ISSA Бүткүл дүйнөлүк скульптуралык симпозиумдар ассоциациясына мүчө болуп кабыл алынган&lt;ref name=&quot;art-katalog&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.art-katalog.com/ru/biography/998|title=Маматова Тамила Абдинабиевна|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.

== Чыгармачылыгы == 
Тамила Маматова [[Кыргызстан]]дын эң көрүнүктүү заманбап скульпторлорунун бири болуп саналат&lt;ref name=&quot;caravan-info&quot;/&gt;. Ал актриса [[Турсунбаева, Таттыбүбү|Таттыбүбү Турсунбаеванын]] бюсту&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://centrasia.org/newsA.php?st=1644157260#gsc.tab=0|title=Кыргызский скульптор Тамила Маматова создала прекрасные бюсты-памятники Ч.Айтматову и актрисы Таттыбубу Турсунбаевой|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;, жазуучу [[Айтматов, Чыңгыз Төрөкулович|Чыңгыз Айтматовдун]] эстелиги сыяктуу терең жана кылдат иштердин автору.

[[File:Chingiz Aitmatov by Tamila Mamatova.jpg|thumb|Chingiz Aitmatov by Tamila Mamatova|thumb|Чыңгыз Айтматовдун айкели]]

Чыңгыз Айтматовдун үч метрлик скульптурасы Тамиланын дипломдук иши болгон, ал анын үстүндө бир жылга жакын иштеген&lt;ref name=&quot;kaktus.media&quot;/&gt;. 2019-жылы бул иш социалдык тармактарда, өзгөчө [[Интернет]]тин казакстандык сегментинде абдан популярдуу болгон&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20200617/kyrgyzstan-tamila-mamatova-skulptor-intervyu-1048706292.html|title=Мама плакала, пока читала комментарии, — скульптор, чья работа покорила Кырнет|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://biz.kz/avtor-skulptur-abaya-auezova-ajtmatova-ya-ne-zhdu-vdohnoveniya-zahozhu-v-masterskuju-beru-v-ruki-glinu-i-ono-poyavlyaetsya/|title=Скульптор из Кыргызстана Тамила Маматова известна своим монументальным искусством. Образы исторических личностей, запечатленные в глине, камне или бронзе, завораживают|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;. Казакстандыктар аны [[Алматы облусу|Алматы облусунда]] жаңы орнотулган [[Кунаев, Динмухамед Ахмедович|Кунаевдин]] эстелиги менен салыштырышып, автордон [[Абай Кунанбаев|Абайдын]] скульптурасын жасоону суранышкан&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://tengrinews.kz/kazakhstan_news/aytmatova-poprosili-sozdat-abaya-skulptor-kyirgyizstana-429708/|title=После Айтматова попросили создать Абая. Скульптор из Кыргызстана сделала казахстанцам подарок|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.
Скульптордун ондогон иштери дүйнөнүн ар кайсы шаарларында орнотулган. Эң белгилүүлөрүнүн арасында — Кыргызстандын борборунун башкы аянтындагы Манастын эстелиги бар. Бул 33 метрлик монументтин ачылышы өлкөнүн көз карандысыздыгынын 33 жылдыгына карата өткөрүлгөн&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kaktus.media/doc/528803_v_bishkeke_oficialno_otkryli_novyy_pamiatnik_manasy._kak_eto_bylo_foto_i_video.html|title=В Бишкеке официально открыли новый памятник Манасу. Как это было (фото и видео)|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;. 

Бишкектеги Мухтар Ауэзов менен Чыңгыз Айтматовдун достугуна арналган «Достуктун алтын көпүрөсү» эстелиги 2025-жылы Кыргызстан менен [[Казакстан]]дын президенттери [[Жапаров, Садыр Нургожоевич|Садыр Жапаров]] жана [[Токаев, Касым-Жомарт Кемелевич|Касым-Жомарт Токаевдин]] катышуусунда салтанаттуу түрдө ачылган&lt;ref name=&quot;kabarlar&quot;&gt;{{Cite web|url=https://kabarlar.org/kultura/v-bishkeke-ustanovlen-pamyatnik-zolotoj-most-druzhby/|title=В Бишкеке установлен памятник «Золотой мост дружбы»|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.
[[File:DSC 0061 Золотой мост дружбы.2025.Паарк Ынтымак 2.Кыргызстан.jpg|thumb|DSC 0061 Золотой мост дружбы.2025.Паарк Ынтымак 2.Кыргызстан]]
[[Файл:Manas Tamila.jpg|thumb]]
Искусство таануучулардын баамында, скульптордун кийинки чыгармачылыгы олуттуу өзгөрүүлөргө дуушар болуп, адам табиятын жана улуттук иденттүүлүктү терең ачууга көбүрөөк көңүл бурула баштаган. Анын иштери барган сайын экспрессивдүү жана пластикалуу болуп жатканы белгиленет&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://bsam.ru/?p=42886|title=«Ритмы жизни»: Персональная выставка Тамилы Маматовой в музее ИЗО|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.

=== Белгилүү эмгектери ===
*[[Көкшөтау]] шаарындагы Абайдын бюсту (2021).
*[[Чолпон-Ата]]дагы Мухтар Ауэзовдун үй-музейиндеги жазуучу [[Ауэзов, Мухтар Омарханович|Мухтар Ауэзовдун]] бюсту (2021)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://silkwaytv.kz/ru/izvestnogo-kyrgyzskogo-skulptora-nagradili-ordenom-dostyk|title=Известного кыргызского скульптора наградили орденом «Достык»|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.
* [[Т. Абдумомунов атындагы Кыргыз улуттук академиялык драма театры|Т. Абдумомунов атындагы Кыргыз улуттук академиялык драма театрындагы]] актриса Таттыбүбү Турсунбаеванын бюсту (2022)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.kyrgyzcinema.com/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=3775&amp;Itemid=4&amp;lang=ru|title=Бюст актрисы Таттыбүбү Турсунбаевой установили в Бишкеке|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.
* [[Берлин]]деги «Жаш манасчы» скульптурасы (2023)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://govori.tv/berlinde-ornotulgan-zhash-manaschy-ajkelinin-avtoru-tamila-mamatova-bildir-zhazdy/|title=Берлинде орнотулган “Жаш манасчы” айкелинин автору Тамила Маматова билдирүү жазды|lang=ky|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;
* [[Эрфурт]] шаарынын Соода-өнөр жай палатасындагы «Кыргыз кызы» скульптурасы (2024)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://economist.kg/society/2024/10/09/v-giermanii-ustanovili-skulpturu-kyrghyzskaia-dievushka-odnim-iz-sponsorov-vystupil-babanov-2/|title=В Германии установили скульптуру «Кыргызская девушка» – одним из спонсоров выступил Бабанов|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.
* Бишкектеги «Достуктун алтын көпүрөсү» эстелиги (2025)&lt;ref name=&quot;kabarlar&quot;/&gt;.
*	Бишкектеги «[[Айкөл Манас]]» эстелиги (2025)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://bishkek.gov.kg/ru/post/31868|title=В столице прошло открытие памятника «Айкөл Манас»|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.

== Көргөзмөлөрү ==
*	Санкт-Петербург, Улуттар үйүндөгү жеке көргөзмөсү (2016)
*	[[Москва]], Кыргызстандын маданият үйүндөгү жеке көргөзмөсү (2017)
*	Санкт-Петербург, [[Таврический сарайы|Таврический сарайындагы]] жеке көргөзмөсү (2018)
*	Санкт-Петербург, И. Е. Репин атындагы Көркөм сүрөт академиясынын устаканасындагы жеке көргөзмөсү (2018)&lt;ref name=&quot;КНМИИ&quot;/&gt;
*	Бишкек, Гапар Айтиев атындагы Кыргыз улуттук көркөм сүрөт музейиндеги «Менин Айтматовум» аттуу жеке көргөзмөсү (2018)&lt;ref name=&quot;vb.kg&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.vb.kg/doc/403984_skylptyra_ytro_tamily_mamatovoy_ykrasit_odin_iz_etno_parkov_rossii.html|title=Скульптура &quot;Утро&quot; Тамилы Маматовой украсит один из этно-парков России|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;
*	[[Будапешт]], Кыргызстан менен [[Венгрия]]нын ортосундагы дипломатиялык мамилелердин орношунун 30 жылдыгына арналган жеке көргөзмөсү (2022)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kg.archive.kabar.kg/news/budapeshtte-kyrgyzstandyk-tamila-mamatovanyn-skul-pturalarynyn-k-rg-zm-s-achyldy/|title=Будапештте кыргызстандык скульптор Тамила Маматованын жеке көргөзмөсү ачылды|accessdate=2026-03-05|archive-date= |lang=ky |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;
*	Бишкек, Гапар Айтиев атындагы Кыргыз улуттук көркөм сүрөт музейиндеги «Өмүр иримдери» аттуу жеке көргөзмөсү (2024)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://news.kg/2024/12/17/personalnaja-vystavka-tamily-mamatovoj-ritmy-zhizni-v-muzee-izo/|title=Персональная выставка Тамилы Маматовой «Ритмы жизни» в музее ИЗО|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;

=== Симпозиумдар ===
*	[[Флоренция]], «Кеч», [[мрамор]] (2016, [[Италия]])
*	[[Ысык-Көл]], «Айкөл Манас» иши, кум (2016, Кыргызстан)
*	Датга, «Афродита» (2017, [[Түркия]])
*	[[Венеция]], «Ашык», мрамор (2018, Италия)
*	[[Алматы]], «Көөкөр», [[травертин]] (2018, Казакстан)&lt;ref name=&quot;КНМИИ&quot;/&gt;

== Сыйлыктары ==
*	[[Достук ордени (Казакстан)|II даражадагы «Достук» ордени]] (2022, Казакстан) — эки элдин ортосундагы тынчтыкты, достукту жана кызматташтыкты чыңдоого кошкон салымы үчүн&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://24.kg/obschestvo/236424_orden_laquodostyikraquo_vruchil_skulptoru_tamile_mamatovoy_posol_kazahstana/|title=Орден «Достык» вручил скульптору Тамиле Маматовой посол Казахстана|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;
*	Кыргызстандын маданиятынын мыкты кызматкери (2020)
*	Казакстандын маданиятынын мыкты кызматкери (2022)&lt;ref name=&quot;art-katalog&quot;/&gt;
*	Чыңгыз Айтматов атындагы Мамлекеттик жаштар сыйлыгынын лауреаты («Көркөм сүрөт өнөрүнүн мыкты чыгармасы (живопись, скульптура, графика, жасалга-колдонмо жана монументалдык искусство)» номинациясы боюнча) (2021)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://24.kg/vlast/137807_premiya_imeni_chingiza_aytmatova_sredi_laureatov_ulan_egizbaev_inbspdarya_maslova/|title=Премия имени Чингиза Айтматова. Среди лауреатов Улан Эгизбаев и Дарья Маслова|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;
*	Эл аралык «Туран» сыйлыгынын лауреаты (2023)&lt;ref name=&quot;art-katalog&quot;/&gt;
*	Искусство тармагындагы өзгөчө жетишкендиктери үчүн «Italia in Arte Nel Mondo» Эл аралык академиясынын маданий ассоциациясынын «Artemisia gentileschi» сыйлыгынын лауреаты (2019)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.vb.kg/doc/379559_kyrgyzskiy_skylptor_tamila_mamatova_ydostoena_premii_artemisia_gentileschi.html|title=Кыргызский скульптор Тамила Маматова удостоена премии ARTEMISIA GENTILESCHI|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;

=== Сынактар ===
*	Португалиядагы Искусство жумалыгынын жеңүүчүсү («Тегерек эксперименталдык скульптура» номинациясы, «Үй-бүлө формуласы» иши) (2014)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.artweeks.eu/index.php/ru/info/48-winners/portugaliya-portugal/portugaliya-pobediteli-nedeli-iskusstv-v-portugalii-28-marta-3-aprelya-2014-goda|title=Португалия: Победители Недели Искусств в Португалии (28 марта - 3 апреля 2014 года)|accessdate=2026-03-06|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;
*	«Мрамор милясы: иденттүүлүк форуму» IV Эл аралык арт-фестивалынын «мрамор» категориясы боюнча жеңүүчүсү (Полевской, Россия, 2021)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://soyuz.by/novosti-soyuznogo-gosudarstva/belorusskiy-skulptor-pobedil-v-art-festivale-mramornaya-milya-forum-identichnosti|title=Белорусский скульптор победил в арт-фестивале «Мраморная миля: форум идентичности»|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;

== Шилтемелер == {{Шилтемелер|2}}
[[Категория:Инсандар]] [[Категория:Кыргызстандын скульпторлору]]</text>
      <sha1>37k8661zfgwddwu9n0k4ofd8ntdowv3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644359</id>
      <parentid>644355</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T05:19:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Chorobek</username>
        <id>2362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Белгилүү эмгектери */</comment>
      <origin>644359</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21354" sha1="kf6dwh45ryr85575rjfw2njeh6okp94" xml:space="preserve">'''Тамила Абдинабиевна Маматова''' — белгилүү кыргызстандык монументалист-скульптор, портретчи, Чыңгыз Айтматов атындагы Мамлекеттик жаштар сыйлыгынын лауреаты. 1987-жылы 7-октябрда [[Жалал-Абад облусу| Жалал-Абад облусунун]] Ала-Бука районундагы Келте айылында төрөлгөн.

[[File:DSC 0692лауреат Госпремии Кыргызстана сульптор Тамила Маматова 2022.jpg|thumb|DSC 0692лауреат Госпремии Кыргызстана сульптор Тамила Маматова 2022]]

[[Кыргызстан]]дын таанымал заманбап скульпторлорунун бири&lt;ref name=&quot;caravan-info&quot;&gt;{{Cite web|url=https://caravan-info.kg/ru/culture/431260-v-bishkeke-otkrylas-vystavka-tamily-mamatovoy-ritmy-zhizni.html|title=В Бишкеке открылась выставка Тамилы Маматовой — «Ритмы жизни»|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;. Анын айкелдери дүйнөнүн көптөгөн шаарларында орнотулган&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://bishkek.events/event/tamila-mamatova/|title=Выставка художницы Тамилы Маматовой|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;. 2025-жылы Бишкектеги Ала-Тоо аянтында Т. Маматова жараткан чыккан «[[Айкөл Манас]]» эстелиги ачылган&lt;ref name=&quot;24.kz&quot;&gt;{{Cite web|url=https://24.kz/ru/news/in-the-world/719592-novyj-pamyatnik-manasu-ustanavlivayut-na-glavnoj-ploshchadi-bishkeka|title=Новый памятник Манасу устанавливают на главной площади Бишкека|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;. [[Кыргызстандын эгемендүүлүк күнү|Эгемен Кыргызстандын]] жалгыз аял-скульптору&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.vb.kg/doc/403984_skylptyra_ytro_tamily_mamatovoy_ykrasit_odin_iz_etno_parkov_rossii.html|title=Скульптура &quot;Утро&quot; Тамилы Маматовой украсит один из этно-парков России|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==
Тамила Маматова 1987-жылы 7-октябрда Жалал-Абад облусунун Ала-Бука районундагы Келте айылында төрөлгөн. Ата-энеси саламаттыкты сактоо тармагында эмгектенишкен: атасы Маматов Абдинаби — дарыгер, апасы Ормонова Тургунбу — медайым. Бала кезинен эле сүрөт тартууга жана чопо ийлөөгө кызыккан&lt;ref name=&quot;КНМИИ&quot;&gt;{{Cite web|url=https://knmii.kg/moj-ajtmatov/|title=Мой Айтматов|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;. Он биринчи класста окуп жүргөндө Ош шаардык жаштар сынагында жыгачтан жасаган [[Курманжан датка]] айкели экинчи орунду ээлеген&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.msn.kg/ru/news/29028/|title=Скульптура — дело женское|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.
2006-жылы орто мектепти аяктагандан кийин [[Ош мамлекеттик университети|Ош мамлекеттик университетинин]] көркөм сүрөт факультетине тапшырган. 2007-жылы окутуучуларынын кеңеши менен окуу жайын которуп&lt;ref name=&quot;kaktus.media&quot;&gt;{{Cite web|url=https://kaktus.media/doc/415200_za_eto_menia_lishili_krasnogo_diploma._skylptor_ob_istorii_sozdaniia_pamiatnika_aytmatovy.html|title=&quot;За это меня лишили красного диплома&quot;. Скульптор об истории создания памятника Айтматову|accessdate=2026-03-06|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;, Кыргыз улуттук көркөм сүрөт академиясынын скульптура факультетине кирген. 2012-жылы аны аяктаган соң, [[Илья Репин атындагы Санкт-Петербург көркөм сүрөт академиясы|Илья Репин атындагы Санкт-Петербург көркөм сүрөт академиясынын]] скульптура факультетине тапшырган. Академияны 2018-жылы бүтүрүп, Кыргызстанга кайтып келген&lt;ref name=&quot;kaktus.media&quot;/&gt;.
Тамила Маматованын педагогдору жана насаатчылары: [[СССРдин эл сүрөтчүсү]] [[Садыков, Тургунбай Садыкович|Т. С. Садыков]], Кыргызстандын эл сүрөтчүсү, профессор [[Шестопал, Виктор Арнольдович|В. А. Шестопал]], скульптура боюнча профессорлор [[Чаркин, Альберт Серафимович|А. С. Чаркин]], П. А. Шевченко, [[Петров, Борис Анатольевич|Б. А. Петров]] жана [[Корнеев, Иван Борисович|И. Б. Корнеев]] болгон&lt;ref name=&quot;КНМИИ&quot;/&gt;.
2019-жылы Кыргызстандын Сүрөтчүлөр союзуна жана ISSA Бүткүл дүйнөлүк скульптуралык симпозиумдар ассоциациясына мүчө болуп кабыл алынган&lt;ref name=&quot;art-katalog&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.art-katalog.com/ru/biography/998|title=Маматова Тамила Абдинабиевна|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.

== Чыгармачылыгы == 
Тамила Маматова [[Кыргызстан]]дын эң көрүнүктүү заманбап скульпторлорунун бири болуп саналат&lt;ref name=&quot;caravan-info&quot;/&gt;. Ал актриса [[Турсунбаева, Таттыбүбү|Таттыбүбү Турсунбаеванын]] бюсту&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://centrasia.org/newsA.php?st=1644157260#gsc.tab=0|title=Кыргызский скульптор Тамила Маматова создала прекрасные бюсты-памятники Ч.Айтматову и актрисы Таттыбубу Турсунбаевой|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;, жазуучу [[Айтматов, Чыңгыз Төрөкулович|Чыңгыз Айтматовдун]] эстелиги сыяктуу терең жана кылдат иштердин автору.

[[File:Chingiz Aitmatov by Tamila Mamatova.jpg|thumb|Chingiz Aitmatov by Tamila Mamatova|thumb|Чыңгыз Айтматовдун айкели]]

Чыңгыз Айтматовдун үч метрлик скульптурасы Тамиланын дипломдук иши болгон, ал анын үстүндө бир жылга жакын иштеген&lt;ref name=&quot;kaktus.media&quot;/&gt;. 2019-жылы бул иш социалдык тармактарда, өзгөчө [[Интернет]]тин казакстандык сегментинде абдан популярдуу болгон&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20200617/kyrgyzstan-tamila-mamatova-skulptor-intervyu-1048706292.html|title=Мама плакала, пока читала комментарии, — скульптор, чья работа покорила Кырнет|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://biz.kz/avtor-skulptur-abaya-auezova-ajtmatova-ya-ne-zhdu-vdohnoveniya-zahozhu-v-masterskuju-beru-v-ruki-glinu-i-ono-poyavlyaetsya/|title=Скульптор из Кыргызстана Тамила Маматова известна своим монументальным искусством. Образы исторических личностей, запечатленные в глине, камне или бронзе, завораживают|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;. Казакстандыктар аны [[Алматы облусу|Алматы облусунда]] жаңы орнотулган [[Кунаев, Динмухамед Ахмедович|Кунаевдин]] эстелиги менен салыштырышып, автордон [[Абай Кунанбаев|Абайдын]] скульптурасын жасоону суранышкан&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://tengrinews.kz/kazakhstan_news/aytmatova-poprosili-sozdat-abaya-skulptor-kyirgyizstana-429708/|title=После Айтматова попросили создать Абая. Скульптор из Кыргызстана сделала казахстанцам подарок|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.
Скульптордун ондогон иштери дүйнөнүн ар кайсы шаарларында орнотулган. Эң белгилүүлөрүнүн арасында — Кыргызстандын борборунун башкы аянтындагы Манастын эстелиги бар. Бул 33 метрлик монументтин ачылышы өлкөнүн көз карандысыздыгынын 33 жылдыгына карата өткөрүлгөн&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kaktus.media/doc/528803_v_bishkeke_oficialno_otkryli_novyy_pamiatnik_manasy._kak_eto_bylo_foto_i_video.html|title=В Бишкеке официально открыли новый памятник Манасу. Как это было (фото и видео)|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;. 

Бишкектеги Мухтар Ауэзов менен Чыңгыз Айтматовдун достугуна арналган «Достуктун алтын көпүрөсү» эстелиги 2025-жылы Кыргызстан менен [[Казакстан]]дын президенттери [[Жапаров, Садыр Нургожоевич|Садыр Жапаров]] жана [[Токаев, Касым-Жомарт Кемелевич|Касым-Жомарт Токаевдин]] катышуусунда салтанаттуу түрдө ачылган&lt;ref name=&quot;kabarlar&quot;&gt;{{Cite web|url=https://kabarlar.org/kultura/v-bishkeke-ustanovlen-pamyatnik-zolotoj-most-druzhby/|title=В Бишкеке установлен памятник «Золотой мост дружбы»|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.
[[File:DSC 0061 Золотой мост дружбы.2025.Паарк Ынтымак 2.Кыргызстан.jpg|thumb|DSC 0061 Золотой мост дружбы.2025.Паарк Ынтымак 2.Кыргызстан]]
[[Файл:Manas Tamila.jpg|thumb]]
Искусство таануучулардын баамында, скульптордун кийинки чыгармачылыгы олуттуу өзгөрүүлөргө дуушар болуп, адам табиятын жана улуттук иденттүүлүктү терең ачууга көбүрөөк көңүл бурула баштаган. Анын иштери барган сайын экспрессивдүү жана пластикалуу болуп жатканы белгиленет&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://bsam.ru/?p=42886|title=«Ритмы жизни»: Персональная выставка Тамилы Маматовой в музее ИЗО|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.

=== Белгилүү эмгектери ===
*[[Көкшөтау]] шаарындагы Абайдын бюсту (2021).
*[[Чолпон-Ата]]дагы Мухтар Ауэзовдун үй-музейиндеги жазуучу [[Ауэзов, Мухтар Омарханович|Мухтар Ауэзовдун]] бюсту (2021)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://silkwaytv.kz/ru/izvestnogo-kyrgyzskogo-skulptora-nagradili-ordenom-dostyk|title=Известного кыргызского скульптора наградили орденом «Достык»|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.
* [[Т. Абдумомунов атындагы Кыргыз улуттук академиялык драма театры|Т. Абдумомунов атындагы Кыргыз улуттук академиялык драма театрындагы]] актриса Таттыбүбү Турсунбаеванын бюсту (2022)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.kyrgyzcinema.com/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=3775&amp;Itemid=4&amp;lang=ru|title=Бюст актрисы Таттыбүбү Турсунбаевой установили в Бишкеке|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.
* [[Берлин]]деги «Жаш манасчы» скульптурасы (2023)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://govori.tv/berlinde-ornotulgan-zhash-manaschy-ajkelinin-avtoru-tamila-mamatova-bildir-zhazdy/|title=Берлинде орнотулган “Жаш манасчы” айкелинин автору Тамила Маматова билдирүү жазды|lang=ky|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;
* [[Эрфурт]] шаарынын Соода-өнөр жай палатасындагы «Кыргыз кызы» скульптурасы (2024)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://economist.kg/society/2024/10/09/v-giermanii-ustanovili-skulpturu-kyrghyzskaia-dievushka-odnim-iz-sponsorov-vystupil-babanov-2/|title=В Германии установили скульптуру «Кыргызская девушка» – одним из спонсоров выступил Бабанов|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.
* Бишкектеги «Достуктун алтын көпүрөсү» эстелиги (2025)&lt;ref name=&quot;kabarlar&quot;/&gt;.
*	Бишкектеги «Айкөл Манас» эстелиги (2025)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://bishkek.gov.kg/ru/post/31868|title=В столице прошло открытие памятника «Айкөл Манас»|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;.

== Көргөзмөлөрү ==
*	Санкт-Петербург, Улуттар үйүндөгү жеке көргөзмөсү (2016)
*	[[Москва]], Кыргызстандын маданият үйүндөгү жеке көргөзмөсү (2017)
*	Санкт-Петербург, [[Таврический сарайы|Таврический сарайындагы]] жеке көргөзмөсү (2018)
*	Санкт-Петербург, И. Е. Репин атындагы Көркөм сүрөт академиясынын устаканасындагы жеке көргөзмөсү (2018)&lt;ref name=&quot;КНМИИ&quot;/&gt;
*	Бишкек, Гапар Айтиев атындагы Кыргыз улуттук көркөм сүрөт музейиндеги «Менин Айтматовум» аттуу жеке көргөзмөсү (2018)&lt;ref name=&quot;vb.kg&quot;&gt;{{Cite web|url=https://www.vb.kg/doc/403984_skylptyra_ytro_tamily_mamatovoy_ykrasit_odin_iz_etno_parkov_rossii.html|title=Скульптура &quot;Утро&quot; Тамилы Маматовой украсит один из этно-парков России|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;
*	[[Будапешт]], Кыргызстан менен [[Венгрия]]нын ортосундагы дипломатиялык мамилелердин орношунун 30 жылдыгына арналган жеке көргөзмөсү (2022)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://kg.archive.kabar.kg/news/budapeshtte-kyrgyzstandyk-tamila-mamatovanyn-skul-pturalarynyn-k-rg-zm-s-achyldy/|title=Будапештте кыргызстандык скульптор Тамила Маматованын жеке көргөзмөсү ачылды|accessdate=2026-03-05|archive-date= |lang=ky |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;
*	Бишкек, Гапар Айтиев атындагы Кыргыз улуттук көркөм сүрөт музейиндеги «Өмүр иримдери» аттуу жеке көргөзмөсү (2024)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://news.kg/2024/12/17/personalnaja-vystavka-tamily-mamatovoj-ritmy-zhizni-v-muzee-izo/|title=Персональная выставка Тамилы Маматовой «Ритмы жизни» в музее ИЗО|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;

=== Симпозиумдар ===
*	[[Флоренция]], «Кеч», [[мрамор]] (2016, [[Италия]])
*	[[Ысык-Көл]], «Айкөл Манас» иши, кум (2016, Кыргызстан)
*	Датга, «Афродита» (2017, [[Түркия]])
*	[[Венеция]], «Ашык», мрамор (2018, Италия)
*	[[Алматы]], «Көөкөр», [[травертин]] (2018, Казакстан)&lt;ref name=&quot;КНМИИ&quot;/&gt;

== Сыйлыктары ==
*	[[Достук ордени (Казакстан)|II даражадагы «Достук» ордени]] (2022, Казакстан) — эки элдин ортосундагы тынчтыкты, достукту жана кызматташтыкты чыңдоого кошкон салымы үчүн&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://24.kg/obschestvo/236424_orden_laquodostyikraquo_vruchil_skulptoru_tamile_mamatovoy_posol_kazahstana/|title=Орден «Достык» вручил скульптору Тамиле Маматовой посол Казахстана|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;
*	Кыргызстандын маданиятынын мыкты кызматкери (2020)
*	Казакстандын маданиятынын мыкты кызматкери (2022)&lt;ref name=&quot;art-katalog&quot;/&gt;
*	Чыңгыз Айтматов атындагы Мамлекеттик жаштар сыйлыгынын лауреаты («Көркөм сүрөт өнөрүнүн мыкты чыгармасы (живопись, скульптура, графика, жасалга-колдонмо жана монументалдык искусство)» номинациясы боюнча) (2021)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://24.kg/vlast/137807_premiya_imeni_chingiza_aytmatova_sredi_laureatov_ulan_egizbaev_inbspdarya_maslova/|title=Премия имени Чингиза Айтматова. Среди лауреатов Улан Эгизбаев и Дарья Маслова|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;
*	Эл аралык «Туран» сыйлыгынын лауреаты (2023)&lt;ref name=&quot;art-katalog&quot;/&gt;
*	Искусство тармагындагы өзгөчө жетишкендиктери үчүн «Italia in Arte Nel Mondo» Эл аралык академиясынын маданий ассоциациясынын «Artemisia gentileschi» сыйлыгынын лауреаты (2019)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.vb.kg/doc/379559_kyrgyzskiy_skylptor_tamila_mamatova_ydostoena_premii_artemisia_gentileschi.html|title=Кыргызский скульптор Тамила Маматова удостоена премии ARTEMISIA GENTILESCHI|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;

=== Сынактар ===
*	Португалиядагы Искусство жумалыгынын жеңүүчүсү («Тегерек эксперименталдык скульптура» номинациясы, «Үй-бүлө формуласы» иши) (2014)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.artweeks.eu/index.php/ru/info/48-winners/portugaliya-portugal/portugaliya-pobediteli-nedeli-iskusstv-v-portugalii-28-marta-3-aprelya-2014-goda|title=Португалия: Победители Недели Искусств в Португалии (28 марта - 3 апреля 2014 года)|accessdate=2026-03-06|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;
*	«Мрамор милясы: иденттүүлүк форуму» IV Эл аралык арт-фестивалынын «мрамор» категориясы боюнча жеңүүчүсү (Полевской, Россия, 2021)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://soyuz.by/novosti-soyuznogo-gosudarstva/belorusskiy-skulptor-pobedil-v-art-festivale-mramornaya-milya-forum-identichnosti|title=Белорусский скульптор победил в арт-фестивале «Мраморная миля: форум идентичности»|accessdate=2026-03-05|archive-date= |archive-url= |url-status= }}&lt;/ref&gt;

== Шилтемелер == {{Шилтемелер|2}}
[[Категория:Инсандар]] [[Категория:Кыргызстандын скульпторлору]]</text>
      <sha1>kf6dwh45ryr85575rjfw2njeh6okp94</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Абдулла Авлоний</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151213</id>
    <revision>
      <id>644277</id>
      <parentid>642907</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T13:07:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>644277</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9470" sha1="20lb8c2ze2hlt5bdnb532cj4qpm1d08" xml:space="preserve">{{Жазуучу
 |Ысымы                = Абдулла Авлоний
 |Нукура ысымы         = {{lang-uz|Abdulla Avloniy}}
 |Сүрөт                = Abdulla Avloniy.jpg
 |Туурасы              = 280px
 |Сүрөттүн аталышы     = 
 |Туулгандагы ысымы    = 
 |Кайман аты           = 
 |Туулган датасы       = 12.07.1878
 |Өлгөн датасы         = 25.08.1934
 |Туулган жери         =[[Ташкен]] 
 |Каза болгон күнү     = 
 |Каза болгон жери     =[[Ташкен]] 
 |Жарандыгы            = {{Флагификация|СССР}}
 |Ишмердүүлүгү         =жазуучу, драматург, акын 
 |Чыгармачылык жылдары = 
 |Багыты               = 
 |Жанр                 = 
 |Чыгарманын тилдери   = 
 |Дебют                = 
 |Премиялары           = 
 |Сыйлыктары           =&quot;Мыкты өтөгөн кызматы үчүн&quot; ордени (Өзбекстан) 
 |Кол тамгасы          =  
 |Сайты                = 
 |Викитека             = 
 |Викицитата           = 
 |Викиказына           = Abdulla Avloniy
}}
'''Абдулла Авлоний''' (1878-жылдын 12-июлу, Ташкен шаары — 1934-жылдын 25-августу, [[Ташкен]] шаары) — XIX кылымдын аягы жана XX кылымдын башындагы өзбек улуттук маданиятынын белгилүү өкүлдөрүнүн бири, акын, драматург, журналист, окумуштуу, мамлекеттик жана коомдук ишмер. Абдулла Авлоний өз эмгектерин &quot;Кабил&quot;, &quot;Шухрат&quot;, &quot;Хижрон&quot;, &quot;Авлоний&quot;, &quot;Сураё&quot;, &quot;Абулфайз&quot;, &quot;Индамас&quot; деген каймана аттары менен жазган.

1934-жылы 25-августта Ташкенде каза болуп, сөөгү Боткин көрүстөнүнө коюлган&lt;ref&gt;[https://tafakkur.net/abdulla-avloniy.haqida Tafakkur. Abdulla Avloniy Hayoti va Ijodi]&lt;/ref&gt;.

== Балалыгы жана жаш чагы ==
Авлоний 1878-жылы 12-июлда Ташкендин Мерганча районунда токуучунун үй-бүлөсүндө төрөлгөн. Үй-бүлөсүндөгү каржылык кыйынчылыктардан улам ал бала кезинен эле шыбакчы, кыш куюучу, меш жасоочу, курулушчу жана жыгач устачылык сыяктуу кесиптер менен алектенген&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://bilimlar.uz/abdulla-avloniy/ Bilimlar.uz. Абдулла Авлоний (1878-1934)]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://kh-davron.uz/kutubxona/islomiy-adabiyot/abdulla-avloniy-muxtasar-tarixi-anbiyo-va-tarixi-islom.html Xurshid Davron kutubxonasi. Abdulla Avloniy. Muxtasar tarixi anbiyo va tarixi Islom  &amp;  Abdulla Avloniy. Tanlangan asarlar. 1-2 jild]&lt;/ref&gt;. Кийин ал &quot;Курулуш чебери&quot; наамын алган. Ал бул тууралуу өзүнүн өмүр баянында мындай деп жазган: &quot;12 жашымда Окчи районундагы медреседе сабак ала баштадым. 13 жашымдан баштап жайында жумушчу болуп иштеп, үй-бүлөмө жардам берип, кышында окудум. 14 жашымдан баштап заманга ылайык ар кандай ырларды жаза баштадым. Бул мезгилде мен &quot;Таржумон&quot; гезитин окуп, замандын агымын түшүндүм&quot;. 

Окчидеги эски мектепте, андан кийин медреседе окуп билим алган (1885-1895). Медресени аяктагандан кийин, ал мектептерде сабак берүү багытындагы иштер менен алектенген&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;[[:uz:Abdulla_Avloniy|Arboblar. Avloniy Abdulla]]&lt;/ref&gt;. Оренбургда, Казанда жана Тбилисиде басылып чыккан гезит-журналдарды дайыма карап, алар менен таанышып турган&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

== Эмгек жолу ==
Абдулла Авлоний — XX кылымдын башындагы [[жадидизм]] кыймылынын көрүнүктүү өкүлү жана Ташкендеги жадиддердин активдүү мүчөлөрүнүн бири болгон. Анын чыгармачылыгы 1906-жылдан тартып басма сөз беттеринде жарыялана баштаган. Ал [[Араб тили|араб]], [[Фарс тили|фарс]] жана [[Орус тили|орус]] тилдерин мыкты өздөштүрүп, Лев Толстой, Константин Ушинский сыяктуу ойчулдардын чыгармаларын өзбек тилине которгон.

=== Агартуучулук жана журналистика тармагындагы ишмердиги ===
1906–1908-жылдары «Тараккий», «Шухрат» жана жашыруун түрдө «Осиё» гезиттерин чыгарган.

Мектептерде биринчилерден болуп химия, география, физика жана астрономия илимдерин окутууну сунуштаган.

1908–1912-жылдары Ташкендин Миробод жана Дегрез райондорунда жаңы ыкмадагы мектептерди ачып, өзү сабак берген.

1909-жылы жетим балдарды окутуу үчүн «Жамияти хайрия» коомун түзгөн.

Жаңы мектептер үчүн «Биринчи мугалим», «Экинчи мугалим», «Туркий гулистон ёхуд ахлок» сыяктуу окуу куралдарын жазган.

=== Маданий жана коомдук ишмердиги ===
1913-жылы «Туркистон» театр труппасын негиздеп, элдин аң-сезимин көтөрүү үчүн театр искусствосун колдонгон. Анын сахналык чыгармалары [[Ташкен]], [[Фергана]], [[Анжыян (шаар)|Анжыян]], Кокон жана Кожент шаарларында коюлган.

Октябрь төңкөрүшүнөн кийин элге берилген убадалар аткарылбаганы үчүн чыгармачылыгында бир аз төмөндөө (кайгыруу) байкалган.

1919–1920-жылдары Шарк өкмөтүнүн Ооганстандагы саясий өкүлү жана консулу болуп иштеген, ошондой эле Ооганстандын элге билим берүү министри кызматын аткарган.

=== Илимий жана педагогикалык мурасы ===
Өмүрүнүн акыркы жылдарында жогорку окуу жайларда (азыркы Өзбекстан Улуттук университети) кафедра башчысы жана профессор болуп иштеп, адабият боюнча окуу китептерин түзгөн. Ал өз чыгармаларын Хижрон, Набил, Индамас, Шухрат, Тангрикули сыяктуу көптөгөн каймана аттар (псевдонимдер) менен жазган. Жалпысынан 4000 саптан ашык ыр жана көптөгөн илимий-сын макалалардын автору&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;.

== Чыгармалары ==
Балдар үчүн өзбек тилиндеги окуу китептери: «Биринчи муаллим», «Иккинчи муаллим», «Тарих», «Туркий гулистон ёхуд ахлок»&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;[https://www.ziyouz.uz/ru/literatura/period-dzhadidskoj-literatury/168--1874-1934 Ziyouz. Абдулла Авлони (1878-1934)]&lt;/ref&gt;.

Пьесалары: «Туй», «Съезд», «Лайли ва Мажнун», «Икки мухаббат», «Адвокатлик осонми?», «Уликлар» «Адвокатлик осонми?», «Пинак», «Биз ва сиз», «Бурон», «Португалия инкилоби»&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;.

Тамсилдери: «Тулки ила карга»&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;.

Поэмалары: «Мардикорлар ашуласи», «Ватан», «Мактаб», «Богча», «Ялков шогирд тилидан», «Тоглардан бир манзара», «Миллатга хитоб», «Ишчилардан тортук», «Куклам келди», «Товуш»&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;.

Макалалары: «Максад ва маслак», «Холимизга доир»&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;.

Аңгемелери: «Хасад балоси»&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;.

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://shosh.uz/toshkentliklar-abdulla-avloniy-2/ Toshkentliklar. Abdulla Avloniy]
* [https://kun.uz/41259473?q=%2Fuz%2F41259473 KUN. Toshkentda Adiblar xiyoboni ochildi]</text>
      <sha1>20lb8c2ze2hlt5bdnb532cj4qpm1d08</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Канада улуттук футбол курамасы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151262</id>
    <revision>
      <id>644300</id>
      <parentid>642999</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T15:05:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644300</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6101" sha1="t88iayk5021r9orqm7lev8ksg1h8pdz" xml:space="preserve">{{Улуттук футбол курама
| Аталышы               = Канада
| Эн белгиси            = Flag_of_Canada.svg
| Лакап аттары          = ''Кэнактар'' ({{lang-en|The Canucks}}),&lt;br&gt;''Кызылдар'' ({{lang-fr|Les Rouges}})
| Федерациясы           = Канада футбол ассоциациясы
| Конфедерациясы        = [[КОНКАКАФ]] ([[Түндүк Америка]])
| Субфедерациясы        = Түндүк Америка футбол биримдиги
| Машыктыруучусу        = {{желек|АКШ}} [[Жесси Марш]]
| Капитаны              = [[Альфонсо Дэвис]]
| Эң көп оюн саны       = [[Атиба Хатчинсон]] (104) 
| Мыкты бомбардири      = [[Жонатан Дэвид]] (39)
| Үй стадиону           = «[[БМО Филд]]»
| Азыркы рейтинги       = {{ФИФА эркектер рейтинги|CAN}}
| Мыкты рейтинги        = 26 &lt;small&gt;(сентябрь 2025)&lt;/small&gt;
| Төмөнкү рейтинги      = 122 &lt;small&gt;(август 2014, октябрь 2014)&lt;/small&gt;
| ФИФА коду             = CAN
| Биринчи оюну          = {{футбол|AUS}} 3:2 {{футбол|CAN|1921||R}}&lt;br&gt;''([[Брисбен]], [[Австралия]]; 7-июнь 1924)''
| Жеңиши                = {{футбол|CAY}} 0:11 {{футбол|CAN|||R}}&lt;br&gt;''([[Брейдентон]], [[АКШ]]; 29-март 2021)''
| Жеңилүүсү             = {{футбол|MEX}} 8:0 {{футбол|CAN|||R}}&lt;br&gt;''([[Мехико]], [[Мексика]]; 18-июль 1993)''
| ДЧ оюн                = 3
| Биринчи ДЧ            = 1986
| ДЧ жетишкендиги       = Тайпалык баскыч ([[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
| Аймактык мелдеш       = [[КОНКАКАФ Алтын кубогу]]
| Аймактык оюн          = 20
| Биринчи мелдеш        = [[1977 КОНКАКАФ Алтын кубогу|1977]]
| Аймактык жетишкендиги = '''Чемпион''' ([[1985 КОНКАКАФ Алтын кубогу|1985]], [[2000 КОНКАКАФ Алтын кубогу|2000]])
| 2-Аймактык мелдеш     = [[КОНКАКАФ Улуттар лигасы]]
| 2-Аймактык оюн        = 4
| 2-Биринчи мелдеш      = [[2019/20 КОНКАКАФ Улуттар лигасы|2019/20]]
| 2-Аймактык жетишкендиги = 2-орун ([[2023 КОНКАКАФ Улуттар лигасы|2023]])
| 3-Аймактык мелдеш     = [[Футбол боюнча Америка кубогу|Америка кубогу]]
| 3-Аймактык оюн        = 1
| 3-Биринчи мелдеш      = [[2024 Футбол боюнча Америка кубогу|1993]]
| 3-Аймактык жетишкендиги = 4-орун ([[2024 Футбол боюнча Америка кубогу|2024]])
&lt;!-- негизги форма --&gt;
| pattern_la1           = _can26h
| pattern_b1            = _can26h
| pattern_ra1           = _can26h
| pattern_sh1           = _can26h
| pattern_so1           = 
| leftarm1              = FF0000
| body1                 = FF0000
| rightarm1             = FF0000
| shorts1               = FF0000
| socks1                = FF0000
&lt;!-- резервдик форма --&gt;
| pattern_la2           = _can26t
| pattern_b2            = _can26t
| pattern_ra2           = _can26t
| pattern_sh2           = _can26t
| pattern_so2           = 
| leftarm2              = 000000
| body2                 = 000000
| rightarm2             = 000000
| shorts2               = 000000
| socks2                = 000000
&lt;!-- үчүнчү форма --&gt;
| pattern_la3           = _can26a
| pattern_b3            = _can26a
| pattern_ra3           = _can26a
| pattern_sh3           = _can26a
| pattern_so3           = 
| leftarm3              = FFFFFF
| body3                 = FFFFFF
| rightarm3             = FFFFFF
| shorts3               = FFFFFF
| socks3                = FFFFFF
}}
'''Канада улуттук футбол курамасы''' ({{lang-en|Canada men's national soccer team}}, {{lang-fr|Équipe du Canada de soccer masculin}}) — эл аралык [[футбол]] мелдештеринде [[Канада|Канаданын]] атынан чыгуучу команда. Команданы Канада футбол ассоциациясы башкарат. 1912-жылдан бери ФИФАнын мүчөсү.

Канада [[Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|дүйнө чемпионатына]] 3 жолу катышкан (1986, 2022, 2026). [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Дүйнө чемпионатын]] биринчи жолу өткөрөт. Конфедерациялар кубогуна 1 жолу катышкан (2001).

[[КОНКАКАФ]] аймагында курама 1985-жылы чемпионатта жана 2000-жылы Алтын кубогунда жеңишке жетишкен. 2023-жылы Улуттар лигасында финалга чыгып, 2-орунду алган. Ошондой эле 2024-жылы Америка Кубогунда 4-орунду ээлеген. Аймактык деңгээлде 1990-жылы Түндүк Америка Улуттар кубогун уткан.

Кураманын башкы машыктыруучусу — [[АКШ|америкалык]] адис [[Жесси Марш]], капитаны — [[Альфонсо Дэвис]].

== Булактар ==
{{булактар|2}}

== Шилтемелер ==
* Канада футбол федерациясынын [https://www.canadasoccer.com/ расмий сайты]
* [https://www.fifa.com/about-fifa/associations/CAN Канада] ФИФА сайтында

{{Stub}}

[[Категория:Футбол курамалар]]</text>
      <sha1>t88iayk5021r9orqm7lev8ksg1h8pdz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Анцио</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151527</id>
    <revision>
      <id>644377</id>
      <parentid>644008</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T09:49:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644377</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3218" sha1="2lyoassgon9j972muy6a39dlbszb2y9" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Анцио
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Anzio}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       =Anzio-Stemma.svg 
 |желек                      =Anzio-Bandiera2.svg 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =26 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =37 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Anzio
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 3
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 3
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 54 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Анциолуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00042
 |Commons түрмөгүндө         = Anzio
 |сайты                      = https://www.comune.anzio.roma.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Anzio (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Анцио''' ({{lang-it|Anzio}} {{IPA|[ˈantsjo]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу деңиз жээгиндеги коммуна.   

Коммуна [[Тиррен деңизи|Тиррен деңизинин]] жээгинде жайгашып, байыркы Рим доорунан бери порттук жана тарыхый мааниге ээ.  

== Тарыхы ==
Анцио байыркы [[Антиум]] (Antium) шаарынын ордуна жайгашкан. Рим доорунда бул аймак бай римдик виллалар жана деңиз порту менен белгилүү болгон.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 54 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/anzio/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.anzio.roma.it Расмий сайт ''(Comune di Anzio)'']
{{Калып:Рим метропольдук шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>2lyoassgon9j972muy6a39dlbszb2y9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Неттуно</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151613</id>
    <revision>
      <id>644378</id>
      <parentid>644009</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T09:49:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644378</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2968" sha1="9tw537cnicmsr89r01lgo762djhdm8r" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Неттуно
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Nettuno}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       =Nettuno (Italia)-Stemma.svg 
 |желек                      =Nettuno (Italia)-Gonfalone.svg 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =27 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =39 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Nettuno
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 9
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 9
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 49 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Неттунолуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00048
 |Commons түрмөгүндө         = Nettuno
 |сайты                      = https://www.comune.nettuno.roma.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Nettuno (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Неттуно''' ({{lang-it|Nettuno}} {{IPA|[ˈnettuno]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Калктуу конуш [[Тиррен деңизи|Тиррен деңизинин]] жээгинде жайгашып, порт жана туристтик борбор катары белгилүү. Ал [[Анцио]] шаары менен чектешет.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 49 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/nettuno/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.nettuno.roma.it Расмий сайт ''(Comune di Nettuno)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>9tw537cnicmsr89r01lgo762djhdm8r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Митио Каку</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151615</id>
    <revision>
      <id>644296</id>
      <parentid>644268</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T14:52:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Добавлен шаблон и исправленные структурные ошибки.</comment>
      <origin>644296</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7037" sha1="eslh2hahgsuofa0pxtsf7rcxjypttxb" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Баяман1771|Баяман1771]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Баяман1771|баарлашуу]])}} 
{{Илимпоз
 |Ысымы                    = Митио Каку
 |Расмий ысымы             = {{lang-en|Michio Kaku}}&lt;br&gt;{{lang-ja|角道夫}}
 |Сүрөт                    = Michio Kaku in 2012.jpg
 |Туурасы                  = 280px
 |Сүрөттүн аталышы         = 
 |Туулган жылы             = 24.01.1947
 |Туулган жери             = [[АКШ]], [[Калифорния]], Сан-Хосе
 |Каза болгон жылы         = 
 |Каза болгон жери         = 
 |Жарандыгы                = {{Өлкө желеги|АКШ}}
 |Илимий чөйрөсү           = физика, астрономия
 |Иштеген жери             = Принстон университети&lt;br&gt;Нью-Йорк шаардык университети&lt;br&gt;Нью-Йорк шаардык колледжи&lt;br&gt;
Ellwood P. Cubberley High School
 |Илимий даражасы          = PhD
 |Илимий наамы             = 
 |Альма-матер              = [[Гарвард университети]]&lt;br&gt;Берклидеги Калифорния университети 
 |Илимий жетекчиси         = Стэнли Мандельстам
 |Белгилүү окуучулары      = 
 |Белгилүү болгондугу      = теориялык физик, илимий жазуучусу, илимди жайылтуучу, футуролог, университеттин лектору, публицист, радио алып баруучусу, физик, телешоулардын катышуучусу, илимий популярдуу китептердин автору
 |Сыйлыктары               = 
 |Кол тамгасы              = 
 |Кол тамгасынын туурасы   = 
 |Сайты                    = http://mkaku.org/
 }}

'''Митио Каку''' ({{lang-en|Michio Kaku}}, {{lang-ja|角道夫}}, 24-январь 1947-жыл, [[АКШ]], [[Калифорния]], Сан-Хосе) – жапон тектүү америкалык физик-теоретик, илимдин активдүү популяризатору жана илимий-популярдуу китептердин автор&lt;ref&gt;[https://bigthink.com/people/michiokaku/ BigThink. Michio Kaku. Professor of theoretical physics]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.leadingauthorities.com/uk/speakers/michio-kaku Leading Authorities. Michio Kaku. World-Renowned Theoretical Physicist &amp; Futurist]&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==
Митио Каку жапон иммигранттарында төрөлгөн: анын атасы Калифорнияда туулган, бирок Японияда билим алган жана англис тилин чектеген . Анын атасы апасы менен Экинчи дүйнөлүк согуш маалында япониялык Туле-Лейк лагеринде таанышкан. 

Ал Кибберли мектебинде окуган жана мектепте окуп жүргөндө ал булут камерасын жана 2,3 миллион электрон-вольттук бөлүкчөлөрдүн ылдамдаткычын куруп, өзүнүн долбоорлорун Альбукеркедеги Улуттук илимий жарманкеде көрсөтүп, физик Эдвард Теллердин көңүлүн бурган&lt;ref&gt;[https://www.britannica.com/contributor/Michio-Kaku/6344 Encyclopædia Britannica. Michio Kaku]&lt;/ref&gt;.

Теллер ага Герц стипендиясын алууга жана Гарвард университетине тапшырууга жардам берген. Ал 1968-жылы Гарварддан бакалавр даражасын алган, кийин Беркли радиациялык лабораториясына кирет, 1972-жылы ал докторлук даражасын алган. 1973-жылы Принстон университетине чакырылган.

Вьетнам согушу маалында армияга чакырылып, Джорджия штатындагы Форт-Беннингде базалык даярдыкты жана Вашингтондогу,Форт-Льюис шаарындагы жогорку жөө аскерлер курсун аяктаган .1980-жылдардан бери Нью-Йорктогу Сити колледжинин профессору . Ал Discovery Channel каналында &quot;Аалам кантип иштейт&quot; жана &quot;Илимий фантастика илими&quot; программаларын алып барган. Анын &quot;Акыл-эстин келечеги&quot;, &quot;Гиперкосмос&quot; жана &quot;Параллель дүйнөлөр&quot; китептери &quot;Digitek&quot; долбоорунун алкагында бардык окурмандарга электрондук форматта бекер таратылууда.

Мичио Какунун негизги илимий жетишкендиги - сап талаа теориясын түзүү(String Field Theory).1974-жылы Митио Каку профессор Кэйдзи Киккава менен биргеликте кылдар теориясын &quot; '''талаа теориясы''' &quot; түрүндө баяндаган . Митио Каку Эйншейндин ишин улантып , жана '''Кудайдын теңдемесин»''' издеген. Анын иши төмөнкү эки чоң тармакты бириктирүүнү көздөгөн.

* '''Жалпы салыштырмалуулук теориясы''' (алп объекттер: жылдыздар, галактикалар, гравитация).
* '''Кванттык механика''' (микродүйнө: атомдор, бөлүкчөлөр). Анын теориясынын алкагында бул эки башка дүйнө математикалык жактан бири-бирине туура келет.

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://mkaku.org/ Митио Какунун расмий сайты]{{ref-ru}}
* [http://korrespondent.net/tech/science/1566723-korrespondent-prosto-o-slozhnom-intervyu-s-fizikom-futurologom-mitio-kaku Александр Голубов. Корреспондент: Просто о сложном. Интервью с физиком-футурологом Митио Каку]{{ref-ru}}
* [http://22century.ru/popular-science-publications/michio-kaku Татьяна Громова. Митио Каку: Учёба уже не будет базироваться на запоминании]{{ref-ru}}&lt;br /&gt;

[[Категория:Арип боюнча инсандар]]
[[Категория:Физиктер]]</text>
      <sha1>eslh2hahgsuofa0pxtsf7rcxjypttxb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644310</id>
      <parentid>644296</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T16:52:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Баяман1771</username>
        <id>47247</id>
      </contributor>
      <comment>Митио Каку</comment>
      <origin>644310</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8236" sha1="kvlr8ov167mon0oq7sr24phb4u2pbm9" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Баяман1771|Баяман1771]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Баяман1771|баарлашуу]])}} 
{{Илимпоз
 |Ысымы                    = Митио Каку
 |Расмий ысымы             = {{lang-en|Michio Kaku}}&lt;br&gt;{{lang-ja|角道夫}}
 |Сүрөт                    = Michio Kaku in 2012.jpg
 |Туурасы                  = 280px
 |Сүрөттүн аталышы         = 
 |Туулган жылы             = 24.01.1947
 |Туулган жери             = [[АКШ]], [[Калифорния]], Сан-Хосе
 |Каза болгон жылы         = 
 |Каза болгон жери         = 
 |Жарандыгы                = {{Өлкө желеги|АКШ}}
 |Илимий чөйрөсү           = физика, астрономия
 |Иштеген жери             = Принстон университети&lt;br&gt;Нью-Йорк шаардык университети&lt;br&gt;Нью-Йорк шаардык колледжи&lt;br&gt;
Ellwood P. Cubberley High School
 |Илимий даражасы          = PhD
 |Илимий наамы             = 
 |Альма-матер              = [[Гарвард университети]]&lt;br&gt;Берклидеги Калифорния университети 
 |Илимий жетекчиси         = Стэнли Мандельстам
 |Белгилүү окуучулары      = 
 |Белгилүү болгондугу      = теориялык физик, илимий жазуучусу, илимди жайылтуучу, футуролог, университеттин лектору, публицист, радио алып баруучусу, физик, телешоулардын катышуучусу, илимий популярдуу китептердин автору
 |Сыйлыктары               = 
 |Кол тамгасы              = 
 |Кол тамгасынын туурасы   = 
 |Сайты                    = http://mkaku.org/
 }}

'''Митио Каку''' ({{lang-en|Michio Kaku}}, {{lang-ja|角道夫}}, 24-январь 1947-жыл, [[АКШ]], [[Калифорния]], [[:en:San_Jose,_California|Сан-Хосе]]) – жапон тектүү америкалык [[:ru:Теоретическая_физика|физик-теоретик]], илимдин активдүү популяризатору жана илимий-популярдуу китептердин автор&lt;ref&gt;[https://bigthink.com/people/michiokaku/ BigThink. Michio Kaku. Professor of theoretical physics]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.leadingauthorities.com/uk/speakers/michio-kaku Leading Authorities. Michio Kaku. World-Renowned Theoretical Physicist &amp; Futurist]&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==
Митио Каку [[Жапония|жапон]] иммигранттарында төрөлгөн: анын атасы [[Калифорния|Калифорнияда]] туулган, бирок [[Жапония|Японияда]] билим алган жана [[Англис тили|англис]] тилин чектеген . Анын атасы апасы менен [[Экинчи дүйнөлүк согуш]] маалында япониялык [[:en:Tule_Lake|Туле-Лейк]] лагеринде таанышкан.Ал [[:en:Kimberley_School|Кибберли мектебинде]] окуган жана мектепте окуп жүргөндө ал булут камерасын жана 2,3 миллион [[:en:Electronvolt|электрон-вольттук]] бөлүкчөлөрдүн ылдамдаткычын куруп, өзүнүн долбоорлорун [[:en:Albuquerque,_New_Mexico|Альбукеркедеги]] Улуттук илимий жарманкеде көрсөтүп, [[Физика|физик]] [[:en:Edward_Teller|Эдвард Теллердин]] көңүлүн бурган&lt;ref&gt;[https://www.britannica.com/contributor/Michio-Kaku/6344 Encyclopædia Britannica. Michio Kaku]&lt;/ref&gt;[[:en:Edward_Teller|.Теллер]] ага [[Герц]] стипендиясын алууга жана [[Гарвард университети|Гарвард университетине]] тапшырууга жардам берген. Ал 1968-жылы [[Гарвард университети|Гарварддан]] [[:en:Bachelor's_degree|бакалавр]] даражасын алган, кийин Беркли [[Радиация|радиациялык]] лабораториясына кирет, 1972-жылы ал [[:en:Doctorate|докторлук]] даражасын алган. 1973-жылы [[:en:Princeton_University|Принстон]] [[Университет|университетине]] чакырылган. 

[[Вьетнам согушу]] маалында [[Аскерге чакыруу|аскерге чакырылып]], [[:ru:Джорджия|Джорджия штатындагы]] жогорку жөө аскерлер курсун аяктаган .1980-жылдардан бери [[Нью-Йорк|Нью-Йорктогу]] Сити [[:en:College|колледжинин]] [[Профессор|профессору]] . Ал [[:en:Discovery_Channel|Discovery Channel]] каналында &quot;Аалам кантип иштейт&quot; ([[:en:How_the_Universe_Works|How the universe works]]) программасын алып барган. Анын &quot;[[:ru:Будущее_разума_(книга)|Акыл-эстин келечеги]]&quot; ([[:en:String_field_theory|The future of the mind]]) , &quot;[[:en:Hyperspace|Гиперкосмос]]&quot; ([[:en:Hyperspace|Hyperspace]])жана &quot;[[:en:Parallel_World|Параллель дүйнөлөр]]&quot;([[:en:Parallel_World|Parallel worlds]]) китептери &quot;[[:en:Digitek|Digitek]]&quot; долбоорунун алкагында бардык окурмандарга электрондук форматта бекер таратылууда.

Митио Какунун негизги илимий жетишкендиги - [[:en:String_field_theory|сап талаа теориясын]] ([[:en:String_field_theory|String Field Theory]]) түзүү .1974-жылы ал профессор [[:en:Keiji_Kikkawa|Кэйдзи Киккава]] менен биргеликте кылдар теориясын &quot; '''талаа теориясы''' &quot; ([[:en:Field_(physics)#Field_theory|field theory]]) түрүндө баяндаган . Митио Каку [[Альберт Эйнштейн|Эйншейндин]] ишин улантып , жана &quot;'''Кудайдын теңдемесин&quot;''' (The equation of God) изилдеген . Анын иши төмөнкү эки чоң тармакты бириктирүүнү көздөгөн.

* '''Жалпы салыштырмалуулук теориясы ([[:en:General_relativity|General theory of relativity]])''' алп объекттер: [[Жылдыз|жылдыздар]], [[Галактика|галактикалар]], [[Гравитациялык масса|гравитация]].
* '''Кванттык механика''' ([[:en:Quantum_mechanics|Quantum Mechanics]]) &quot; микродүйнө: атомдор, бөлүкчөлөр&quot;. Анын [[Теория|теориясынын]] алкагында бул эки башка дүйнө [[Математикалык талдоо|математикалык]] жактан бири-бирине туура келет.

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://mkaku.org/ Митио Какунун расмий сайты]{{ref-ru}}
* [http://korrespondent.net/tech/science/1566723-korrespondent-prosto-o-slozhnom-intervyu-s-fizikom-futurologom-mitio-kaku Александр Голубов. Корреспондент: Просто о сложном. Интервью с физиком-футурологом Митио Каку]{{ref-ru}}
* [http://22century.ru/popular-science-publications/michio-kaku Татьяна Громова. Митио Каку: Учёба уже не будет базироваться на запоминании]{{ref-ru}}&lt;br /&gt;

[[Категория:Арип боюнча инсандар]]
[[Категория:Физиктер]]</text>
      <sha1>kvlr8ov167mon0oq7sr24phb4u2pbm9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. F тайпасы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151648</id>
    <revision>
      <id>644287</id>
      <parentid>644236</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T14:06:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Оюндар */</comment>
      <origin>644287</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17385" sha1="gl7i3my48b3ddn8qhw10d25bnl3760b" xml:space="preserve">'''[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] F тайпасынын''' оюндары 12 июнда башталат жана 25 июнда аяктайт&lt;ref name=&quot;match schedule&quot;&gt;{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/1be9ce37eb98fcc5/original/FWC26-Match-Schedule_English.pdf |title=FIFA World Cup 26 – Match Schedule |publisher=FIFA |date=February 4, 2024 |accessdate=February 4, 2024}}&lt;/ref&gt;. Тайпада [[Нидерланд улуттук футбол курамасы|Нидерланд]], [[Жапония улуттук футбол курамасы|Жапония]], [[Швеция улуттук футбол курамасы|Швеция]] жана [[Тунис улуттук футбол курамасы|Тунис]] ойношот. [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф|Плей-оффко]] биринчи жана экинчи орунду ээлеген курамалар чыгат жана үчүнчү орунду ээлеген курама рейтинг боюнча мүмкүн чыгат&lt;ref name=&quot;regulations&quot;&gt;{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |title=FIFA World Cup 2026 Regulations |publisher=FIFA |date=May 2025 |accessdate=June 7, 2025 |archive-date=June 23, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250623212158/https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

== Курамалар ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!rowspan=2| Чучукулактагы&lt;br&gt;оруну
!rowspan=2| Курама
!rowspan=2| Себет
!rowspan=2| Конфедерация
!rowspan=2| Тандоо&lt;br&gt;ыкмасы
!rowspan=2| Жолдомо&lt;br&gt;алган&lt;br&gt;күнү
!rowspan=2 data-sort-type=&quot;number&quot;| Финалдык&lt;br&gt;мелдештерде&lt;br&gt;катышуусу
!rowspan=2| Акыркы&lt;br&gt;катышуусу
!rowspan=2| Мыкты&lt;br&gt;жетишкендиги
!colspan=2| ФИФА рейтинги&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men?dateId=id14933 |title=FIFA/Coca-Cola Men's World Ranking |publisher=FIFA |date=November 19, 2025 |accessdate=November 22, 2025}}&lt;/ref&gt;
|-
! Ноябрь 2025{{refn|
Ноябрь 2025 рейтинги [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] тайпалык баскычынын чучукулагында колдонулган&lt;ref name=&quot;draw procedure&quot;&gt;{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/2d1a1ac7bab78995/original/Draw-Procedures-for-the-FIFA-World-Cup-2026.pdf |title=Draw Procedures for the FIFA World Cup 2026 |publisher=FIFA |date=November 25, 2025 |accessdate=November 25, 2025}}&lt;/ref&gt;.}}
! Июнь 2026
|-
| F1
| style=white-space:nowrap | {{футбол|NED}}
| 1
| [[УЕФА]]
| УЕФА, G тайпасы, 1-орун 
| 17-ноябрь 2025
| 12чи
| [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
| 2-орун ([[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1974]], [[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
| 7
|
|-
| F2
| style=white-space:nowrap | {{футбол|JPN}}
| 2
| [[Азия футбол конфедерациясы|АФК]]
| АФК, 3-раунд, C тайпасы, 1-орун
| 20-март 2025
| 8чи
| [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]] 
| 1/8 финал ([[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
| 18
|
|-
| F3
| style=white-space:nowrap | {{футбол|SWE}}
| 4{{refn|name=Placeholder|УЕФАнын плей-офф раундундагы A жолунун жеңүүчүсү тайпалык баскычынын чучукулактын учурунда белгисиз болгондуктан ФИФА рейтингиндеги орундар эске алынган эмес жана бул команда автоматтык түрдө 4-себетке жайгаштырылган&lt;ref name=&quot;draw procedure&quot;/&gt;.}}
| [[УЕФА]]
| УЕФА, B плей-офф жолу, жеңүүчү
| 31-март 2026
| 13чү
| [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
| 2-орун ([[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1958]])
| 43{{refn|name=Placeholder}}
|
|-
| F4
| style=white-space:nowrap | {{футбол|TUN}}
| 3
| [[КАФ]]
| КАФ, Н тайпасы, 1-орун
| 8-сентябрь 2025
| 7чи
| [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
| Тайпалык баскыч ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]], [[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2002]], [[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2006]], [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
| 40
|
|}

== Таблица ==
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|F тайпасы}}

[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф#1/16 финал|1/16 финалдагы]] жайгашуу&lt;ref name=&quot;regulations&quot;/&gt;:
* F тайпасынын жеңүүчүсү [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. C тайпасы|C тайпасындагы]] 2-орунду ээлеген курамага чыгат.
* F тайпасында 2-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. C тайпасы|C тайпасынын]] жеңүүчүсү менен ойнойт.
* F тайпасында 3-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. A тайпасы|A тайпасынын]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. B тайпасы|B тайпасынын]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. D тайпасы|D тайпасынын]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы|E тайпасынын]] же [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. I тайпасы|I тайпасынын]] жеңүүчүсүнө мүмкүн чыгат (эгер [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|рейтинг]] боюнча мыкты 8 кураманын ичине кирсе).

== Оюндар ==
Бардык убакыттар жергиликтүү убакыт менен берилген&lt;ref name=&quot;match schedule&quot;/&gt;.

=== Нидерланд – Жапония ===
Командалар буга чейин үч жолу жолуккан, анын ичинде 2010 Дүйнө чемпионатынын тайпалык баскычында Нидерланд 1:0 эсебинде жеңген. Акыркы жолу 2013-жылы жолдоштук оюнда 2:2 эсебинде тең чыгышкан&lt;ref&gt;{{cite web|title=Netherlands vs. Japan Head-to-Head in the World Cups|url=https://www.thesoccerworldcups.com/head_to_head/holland_vs_japan.php|website=thesoccerworldcups.com|accessdate=5 December 2025}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Netherlands national football team: record v Japan|url=https://www.11v11.com/teams/netherlands/tab/opposingTeams/opposition/Japan|website=11v11.com|accessdate=5 December 2025}}&lt;/ref&gt;.
&lt;section begin=F1 /&gt;{{Football box
|date       = 14-июнь 2026
|time       = 15:00 [[UTC−05:00|UTC−5]]
|team1      = {{футбол|NED|||R}}
|score      = Матч №11
|team2      = {{футбол|JPN}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[AT&amp;T (стадион)|AT&amp;T]]», [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021470
}}&lt;section end=F1 /&gt;

=== Швеция – Тунис ===
Командалар буга чейин төрт жолу жолуккан жана баары жолдоштук оюндар болгон. Акыркы жолу 2003-жылы Тунис 1:0 эсебинде жеңген&lt;ref&gt;{{cite web|title=Tunisia national football team: record v Sweden|url=https://www.11v11.com/teams/tunisia/tab/opposingTeams/opposition/Sweden/|website=11v11.com|accessdate=31 March 2026}}&lt;/ref&gt;.
&lt;section begin=F2 /&gt;{{Football box
|date       = 14-июнь 2026
|time       = 20:00 [[UTC−06:00|UTC−6]]
|team1      = {{футбол|SWE|||R}}
|score      = Матч №12
|team2      = {{футбол|TUN}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[Бе-бе-уве-а]]», [[Гвадалупе]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021474
}}&lt;section end=F2 /&gt;

=== Нидерланд – Швеция ===
Командалар буга чейин жыйырма жолу жолуккан, анын ичинде 1974 Дүйнө чемпионатынын тайпалык баскычында голсуз тең чыгышкан. Акыркы жолу 2017-жылы 2018 Дүйнө чемпионатынын тандоо оюнунда Нидерланд 2:0 эсебинде жеңген&lt;ref&gt;{{cite web|title=Netherlands national football team: record v Sweden|url=https://www.11v11.com/teams/netherlands/tab/opposingTeams/opposition/Sweden/|website=11v11.com|accessdate=31 March 2026}}&lt;/ref&gt;.
&lt;section begin=F3 /&gt;{{Football box
|date       = 20-июнь 2026
|time       = 12:00 [[UTC−05:00|UTC−5]]
|team1      = {{футбол|NED|||R}}
|score      = Матч №35
|team2      = {{футбол|SWE}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[Эн-ар-жи]]», [[Хьюстон]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021472
}}&lt;section end=F3 /&gt;

=== Тунис – Жапония ===
Командалар буга чейин алты жолу жолуккан, анын ичинде 2002 Дүйнө чемпионатынын тайпалык баскычында (ал мелдешти Жапония жана Түштүк Корея бирге өткөргөн) Жапония 2:0 эсебинде жеңген. Акыркы жолу 2023-жылкы Кирин чакырык кубогунда ({{lang-en|Kirin Challenge Cup}}) мелдешинде Жапония кайрадан 2:0 эсебинде жеңген&lt;ref&gt;{{cite web|title=Tunisia national football team: record v Japan|url=https://www.11v11.com/teams/tunisia/tab/opposingTeams/opposition/Japan|website=11v11.com|accessdate=5 December 2025}}&lt;/ref&gt;. Бул оюн Дүйнө чемпионаттарынын 1000-оюну болот&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.espn.com/soccer/story/_/id/47224100/fifa-2026-world-cup-match-schedule-final-kickoff-usa|title=2026 World Cup schedule: FIFA reveals match times, locations|work=ESPN|accessdate=7 December 2025}}&lt;/ref&gt;.
&lt;section begin=F4 /&gt;{{Football box
|date       = 20-июнь 2026
|time       = 22:00 [[UTC−06:00|UTC−6]]
|team1      = {{футбол|TUN|||R}}
|score      = Матч №36
|team2      = {{футбол|JPN}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[Бе-бе-уве-а]]», [[Гвадалупе]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021475
}}&lt;section end=F4 /&gt;

=== Жапония – Швеция ===
Командалар жети жолу жолуккан. Жапониянын жалгыз жеңиши 1936 Олимпиададагы биринчи айлампада болгон белгилүү оюнда катталган. Акыркы жолу 2002-жылы жолдоштук оюнда 1:1 эсебинде тең чыгышкан&lt;ref&gt;{{cite web|title=Japan national football team: record v Sweden|url=https://www.11v11.com/teams/japan/tab/opposingTeams/opposition/Sweden/|website=11v11.com|accessdate=31 March 2026}}&lt;/ref&gt;.
&lt;section begin=F5 /&gt;{{Football box
|date       = 25-июнь 2026
|time       = 18:00 [[UTC−05:00|UTC−5]]
|team1      = {{футбол|JPN|||R}}
|score      = Матч №57
|team2      = {{футбол|SWE}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[AT&amp;T (стадион)|AT&amp;T]]», [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021471
}}&lt;section end=F5 /&gt;

=== Тунис – Нидерланд ===
Командалар буга чейин үч жолу жолуккан. Акыркы жолу 2009-жылы жолдоштук оюнда 1:1 эсебинде тең чыгышкан&lt;ref&gt;{{cite web|title=Tunisia national football team: record v Netherlands|url=https://www.11v11.com/teams/tunisia/tab/opposingTeams/opposition/Netherlands|website=11v11.com|accessdate=5 December 2025}}&lt;/ref&gt;.
&lt;section begin=F6 /&gt;{{Football box
|date       = 25-июнь 2026
|time       = 18:00 [[UTC−05:00|UTC−5]]
|team1      = {{футбол|TUN|||R}}
|score      = Матч №58
|team2      = {{футбол|NED}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[Эрроухед]]», [[Канзас Сити (Миссури)|Канзас]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021473
}}&lt;section end=F6 /&gt;

== Фейр-плей упайлары ==
Эгер курамалардын өз ара оюндардагы упайлары жана жалпы көрсөткүчтөрү тең болуп калса, кураманын жүрүм-турум упайлары ({{lang-en|fair play}}) теңдикти чечүүчү критерий ({{lang-en|tie-breaker}}) катары колдонулат. Ошондой эле эгер алардын тайпалар арасындагы [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|үчүнчү орундагы курамаларды]] салыштырууда жалпы көрсөткүчтөрү тең болсо дагы колдонулат.

Упайлар тайпалык баскычтагы бардык оюндарда оюнчулар жана команда өкүлдөрү алган сары жана кызыл айып кагаздардын негизинде төмөнкүдөй эсептелет&lt;ref name=&quot;regulations&quot;/&gt;:
* сары айып кагаз: −1 упай;
* кыйыр кызыл айып кагаз (экинчи сары айып кагаз): −3 упай;
* түз кызыл айып кагаз: −4 упай;
* сары айып кагаз жана түз кызыл айып кагаз: −5 упай;

Бир оюнда оюнчу же команда өкүлүнө жогорудагы айып упайлардын бирөөсү гана колдонулат.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
!rowspan=2|Курама
!colspan=4 style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|1-оюн
!colspan=4 style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|2-оюн
!colspan=4 style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|3-оюн
!rowspan=2 style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|Эсеп
|-
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|{{САК}}
!{{КАК2|2}}
!{{КАК2|0}}
!{{КАК2|1}}
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|{{САК}}
!{{КАК2|2}}
!{{КАК2|0}}
!{{КАК2|1}}
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|{{САК}}
!{{КАК2|2}}
!{{КАК2|0}}
!{{КАК2|1}}
|-
|align=left|{{футбол|NED}}
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;| 0
|-
|align=left|{{футбол|JPN}}
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;| 0
|-
|align=left|{{футбол|SWE}}
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;| 0
|-
|align=left|{{футбол|TUN}}
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;| 0
|}

== Булактар ==
{{булактар|3}}

== Шилтемелер ==
*[https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Мелдештин расмий сайты]

{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты}}
[[Категория:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|Тайпалык баскыч]]</text>
      <sha1>gl7i3my48b3ddn8qhw10d25bnl3760b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. J тайпасы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151662</id>
    <revision>
      <id>644289</id>
      <parentid>644240</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T14:07:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644289</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14078" sha1="il9ftfwp8emnrxp1ccmstw2fmw67b7m" xml:space="preserve">'''[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] J тайпасынын''' оюндары 16 июнда башталат жана 27 июнда аяктайт&lt;ref name=&quot;match schedule&quot;&gt;{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/1be9ce37eb98fcc5/original/FWC26-Match-Schedule_English.pdf |title=FIFA World Cup 26 – Match Schedule |publisher=FIFA |date=February 4, 2024 |accessdate=February 4, 2024}}&lt;/ref&gt;. Тайпада [[Аргентина улуттук футбол курамасы|Аргентина]] (учурдагы чемпион), [[Алжир улуттук футбол курамасы|Алжир]], [[Австрия улуттук футбол курамасы|Австрия]] жана [[Иордания улуттук футбол курамасы|Иордания]] ойношот. [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф|Плей-оффко]] биринчи жана экинчи орунду ээлеген курамалар чыгат жана үчүнчү орунду ээлеген курама рейтинг боюнча мүмкүн чыгат&lt;ref name=&quot;regulations&quot;&gt;{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |title=FIFA World Cup 2026 Regulations |publisher=FIFA |date=May 2025 |accessdate=June 7, 2025 |archive-date=June 23, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250623212158/https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

== Курамалар ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!rowspan=2| Чучукулактагы&lt;br&gt;оруну
!rowspan=2| Курама
!rowspan=2| Себет
!rowspan=2| Конфедерация
!rowspan=2| Тандоо&lt;br&gt;ыкмасы
!rowspan=2| Жолдомо&lt;br&gt;алган&lt;br&gt;күнү
!rowspan=2 data-sort-type=&quot;number&quot;| Финалдык&lt;br&gt;мелдештерде&lt;br&gt;катышуусу
!rowspan=2| Акыркы&lt;br&gt;катышуусу
!rowspan=2| Мыкты&lt;br&gt;жетишкендиги
!colspan=2| ФИФА рейтинги&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men?dateId=id14933 |title=FIFA/Coca-Cola Men's World Ranking |publisher=FIFA |date=November 19, 2025 |accessdate=November 22, 2025}}&lt;/ref&gt;
|-
! Ноябрь 2025{{refn|
Ноябрь 2025 рейтинги [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] тайпалык баскычынын чучукулагында колдонулган&lt;ref name=&quot;draw procedure&quot;&gt;{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/2d1a1ac7bab78995/original/Draw-Procedures-for-the-FIFA-World-Cup-2026.pdf |title=Draw Procedures for the FIFA World Cup 2026 |publisher=FIFA |date=November 25, 2025 |accessdate=November 25, 2025}}&lt;/ref&gt;.}}
! Июнь 2026
|-
| J1
| style=white-space:nowrap | {{футбол|ARG}}
| 1
| [[КОНМЕБОЛ]]
| КОНМЕБОЛ, тандоо раунду, 1-орун
| 25-март 2025
| 19чу
| [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
| '''Чемпион''' ([[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1978]], [[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1986]], [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]])
| 2
|
|-
| J2
| style=white-space:nowrap | {{футбол|ALG}}
| 3
| [[КАФ]]
| КАФ, G тайпасы, 1-орун
| 9-октябрь 2025
| 5чи
| [[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]]
| 1/8 финал ([[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2014]])
| 35
|
|-
| J3
| style=white-space:nowrap | {{футбол|AUT}}
| 2
| [[УЕФА]]
| УЕФА, H тайпасы, 1-орун
| 18-ноябрь 2025
| 8чи
| [[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1998]]
| 3-орун ([[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1954]])
| 24
|
|-
| J4
| style=white-space:nowrap | {{футбол|JOR}}
| 4
| [[Азия футбол конфедерациясы|АФК]]
| АФК, B тайпасы, 2-орун
| 5-июнь 2025
| 1чи
| —
| —
| 66
|
|}

== Таблица ==
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|J тайпасы}}

[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф#1/16 финал|1/16 финалдагы]] жайгашуу&lt;ref name=&quot;regulations&quot;/&gt;:
* J тайпасынын жеңүүчүсү [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. H тайпасы|H тайпасындагы]] 2-орунду ээлеген курамага чыгат.
* J тайпасында 2-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. H тайпасы|H тайпасынын]] жеңүүчүсү менен ойнойт.
* J тайпасында 3-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. B тайпасы|B тайпасынын]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. D тайпасы|D тайпасынын]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. G тайпасы|G тайпасынын]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. K тайпасы|K тайпасынын]] же [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. L тайпасы|L тайпасынын]] жеңүүчүсүнө мүмкүн чыгат (эгер [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|рейтинг]] боюнча мыкты 8 кураманын ичине кирсе).

== Оюндар ==
Бардык убакыттар жергиликтүү убакыт менен берилген&lt;ref name=&quot;match schedule&quot;/&gt;.

=== Аргентина – Алжир ===
Аргентина буга чейин Алжир менен бир гана жолу жолуккан — 2007-жылы жолдоштук оюнда 4:3 эсебинде жеңген&lt;ref&gt;{{cite web|title=Argentina national football team: record v Algeria|url=https://www.11v11.com/teams/argentina/tab/opposingTeams/opposition/Algeria|website=11v11.com|accessdate=December 6, 2025}}&lt;/ref&gt;.
&lt;section begin=J1 /&gt;{{Football box
|date       = 16-июнь 2026
|time       = 20:00 [[UTC−05:00|UTC−5]]
|team1      = {{футбол|ARG|||R}}
|score      = Матч №19
|team2      = {{футбол|ALG}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[Эрроухед]]», [[Канзас Сити (Миссури)|Канзас]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021496
}}&lt;section end=J1 /&gt;

=== Австрия – Иордания ===
Бул эки команда буга чейин эч качан жолуккан эмес.
&lt;section begin=J2 /&gt;{{Football box
|date       = 16-июнь 2026
|time       = 21:00 [[UTC−07:00|UTC−7]]
|team1      = {{футбол|AUT|||R}}
|score      = Матч №20
|team2      = {{футбол|JOR}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[Ливайс]]», [[Санта-Клара]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021498
}}&lt;section end=J2 /&gt;

=== Аргентина – Австрия ===
Командалар үч жолу жолуккан, алардын баары жолдоштук оюндар болгон. Акыркы жолу 1990-жылы 1:1 эсебинде тең чыгышкан&lt;ref&gt;{{cite web|title=Argentina national football team: record v Austria|url=https://www.11v11.com/teams/argentina/tab/opposingTeams/opposition/Austria|website=11v11.com|accessdate=December 6, 2025}}&lt;/ref&gt;.
&lt;section begin=J3 /&gt;{{Football box
|date       = 22-июнь 2026
|time       = 12:00 [[UTC−05:00|UTC−5]]
|team1      = {{футбол|ARG|||R}}
|score      = Матч №43
|team2      = {{футбол|AUT}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[AT&amp;T (стадион)|AT&amp;T]]», [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021494
}}&lt;section end=J3 /&gt;

=== Иордания – Алжир ===
Командалар буга чейин үч жолу жолуккан. Акыркы жолу 2004-жылы жолдоштук оюнда 1:1 эсебинде тең чыгышкан&lt;ref&gt;{{cite web|title=Jordan national football team: record v Algeria|url=https://www.11v11.com/teams/jordan/tab/opposingTeams/opposition/Algeria|website=11v11.com|accessdate=December 6, 2025}}&lt;/ref&gt;.
&lt;section begin=J4 /&gt;{{Football box
|date       = 22-июнь 2026
|time       = 20:00 [[UTC−07:00|UTC−7]]
|team1      = {{футбол|JOR|||R}}
|score      = Матч №44
|team2      = {{футбол|ALG}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[Ливайс]]», [[Санта-Клара]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021499
}}&lt;section end=J4 /&gt;

=== Алжир – Австрия ===
Командалар буга чейин бир жолу — 1982 Дүйнө чемпионатынын тайпалык баскычында жолуккан, анда Австрия 2:0 эсебинде жеңген.
&lt;section begin=J5 /&gt;{{Football box
|date       = 27-июнь 2026
|time       = 21:00 [[UTC−05:00|UTC−5]]
|team1      = {{футбол|ALG|||R}}
|score      = Матч №69
|team2      = {{футбол|AUT}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[Эрроухед]]», [[Канзас Сити (Миссури)|Канзас]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021497
}}&lt;section end=J5 /&gt;

=== Иордания – Аргентина ===
Бул эки команда буга чейин эч качан жолуккан эмес.
&lt;section begin=J6 /&gt;{{Football box
|date       = 27-июнь 2026
|time       = 21:00 [[UTC−05:00|UTC−5]]
|team1      = {{футбол|JOR|||R}}
|score      = Матч №70
|team2      = {{футбол|ARG}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[AT&amp;T (стадион)|AT&amp;T]]», [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021495
}}&lt;section end=J6 /&gt;

== Фейр-плей упайлары ==
Эгер курамалардын өз ара оюндардагы упайлары жана жалпы көрсөткүчтөрү тең болуп калса, кураманын жүрүм-турум упайлары ({{lang-en|fair play}}) теңдикти чечүүчү критерий ({{lang-en|tie-breaker}}) катары колдонулат. Ошондой эле эгер алардын тайпалар арасындагы [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|үчүнчү орундагы курамаларды]] салыштырууда жалпы көрсөткүчтөрү тең болсо дагы колдонулат.

Упайлар тайпалык баскычтагы бардык оюндарда оюнчулар жана команда өкүлдөрү алган сары жана кызыл айып кагаздардын негизинде төмөнкүдөй эсептелет&lt;ref name=&quot;regulations&quot;/&gt;:
* сары айып кагаз: −1 упай;
* кыйыр кызыл айып кагаз (экинчи сары айып кагаз): −3 упай;
* түз кызыл айып кагаз: −4 упай;
* сары айып кагаз жана түз кызыл айып кагаз: −5 упай;

Бир оюнда оюнчу же команда өкүлүнө жогорудагы айып упайлардын бирөөсү гана колдонулат.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
!rowspan=2|Курама
!colspan=4 style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|1-оюн
!colspan=4 style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|2-оюн
!colspan=4 style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|3-оюн
!rowspan=2 style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|Эсеп
|-
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|{{САК}}
!{{КАК2|2}}
!{{КАК2|0}}
!{{КАК2|1}}
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|{{САК}}
!{{КАК2|2}}
!{{КАК2|0}}
!{{КАК2|1}}
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|{{САК}}
!{{КАК2|2}}
!{{КАК2|0}}
!{{КАК2|1}}
|-
|align=left|{{футбол|ARG}}
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;| 0
|-
|align=left|{{футбол|ALG}}
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;| 0
|-
|align=left|{{футбол|AUT}}
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;| 0
|-
|align=left|{{футбол|JOR}}
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;| 0
|}

== Булактар ==
{{булактар|3}}

== Шилтемелер ==
*[https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Мелдештин расмий сайты]

{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты}}
[[Категория:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|Тайпалык баскыч]]</text>
      <sha1>il9ftfwp8emnrxp1ccmstw2fmw67b7m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. L тайпасы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151664</id>
    <revision>
      <id>644284</id>
      <parentid>644242</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T14:03:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Оюндар */</comment>
      <origin>644284</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14460" sha1="bwwyk1aymgqnm1gwvvo1l2fczvxtp3u" xml:space="preserve">'''[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] L тайпасынын''' оюндары 17 июнда башталат жана 27 июнда аяктайт&lt;ref name=&quot;match schedule&quot;&gt;{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/1be9ce37eb98fcc5/original/FWC26-Match-Schedule_English.pdf |title=FIFA World Cup 26 – Match Schedule |publisher=FIFA |date=February 4, 2024 |accessdate=February 4, 2024}}&lt;/ref&gt;. Тайпада [[Англия улуттук футбол курамасы|Англия]], [[Хорватия улуттук футбол курамасы|Хорватия]], [[Гана улуттук футбол курамасы|Гана]] жана [[Панама улуттук футбол курамасы|Панама]] ойношот. [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф|Плей-оффко]] биринчи жана экинчи орунду ээлеген курамалар чыгат жана үчүнчү орунду ээлеген курама рейтинг боюнча мүмкүн чыгат&lt;ref name=&quot;regulations&quot;&gt;{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |title=FIFA World Cup 2026 Regulations |publisher=FIFA |date=May 2025 |accessdate=June 7, 2025 |archive-date=June 23, 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250623212158/https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

== Курамалар ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
!rowspan=2| Чучукулактагы&lt;br&gt;оруну
!rowspan=2| Курама
!rowspan=2| Себет
!rowspan=2| Конфедерация
!rowspan=2| Тандоо&lt;br&gt;ыкмасы
!rowspan=2| Жолдомо&lt;br&gt;алган&lt;br&gt;күнү
!rowspan=2 data-sort-type=&quot;number&quot;| Финалдык&lt;br&gt;мелдештерде&lt;br&gt;катышуусу
!rowspan=2| Акыркы&lt;br&gt;катышуусу
!rowspan=2| Мыкты&lt;br&gt;жетишкендиги
!colspan=2| ФИФА рейтинги&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://inside.fifa.com/fifa-world-ranking/men?dateId=id14933 |title=FIFA/Coca-Cola Men's World Ranking |publisher=FIFA |date=November 19, 2025 |accessdate=November 22, 2025}}&lt;/ref&gt;
|-
! Ноябрь 2025{{refn|
Ноябрь 2025 рейтинги [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] тайпалык баскычынын чучукулагында колдонулган&lt;ref name=&quot;draw procedure&quot;&gt;{{cite web |url=https://digitalhub.fifa.com/m/2d1a1ac7bab78995/original/Draw-Procedures-for-the-FIFA-World-Cup-2026.pdf |title=Draw Procedures for the FIFA World Cup 2026 |publisher=FIFA |date=November 25, 2025 |accessdate=November 25, 2025}}&lt;/ref&gt;.}}
! Июнь 2026
|-
| L1
| style=white-space:nowrap | {{футбол|ENG}}
| 1
| [[УЕФА]]
| УЕФА, K тайпасы, 1-орун
| 14-октябрь 2025
| 17чи
| [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
| '''Чемпион''' ([[1966 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|1966]])
| 4
|
|-
| L2
| style=white-space:nowrap | {{футбол|CRO}}
| 2
| [[УЕФА]]
| УЕФА, L тайпасы, 1-орун
| 14-ноябрь 2025
| 7чи
| [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
| 2-орун ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
| 10
|
|-
| L3
| style=white-space:nowrap | {{футбол|GHA}}
| 4
| [[КАФ]]
| КАФ, I тайпасы, 1-орун
| 12-октябрь 2025
| 5чи
| [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2022]]
| Чейрек финал ([[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2010]])
| 72
|
|-
| L4
| style=white-space:nowrap | {{футбол|PAN}}
| 3
| [[КОНКАКАФ]]
| КОНКАКАФ, А тайпасы, 1-орун
| 18-ноябрь 2025
| 2чи
| [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]
| Тайпалык баскыч ([[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]])
| 30
|
|}

== Таблица ==
{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Тайпалык баскыч|L тайпасы}}

[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. Плей-офф#1/16 финал|1/16 финалдагы]] жайгашуу&lt;ref name=&quot;regulations&quot;/&gt;:
* L тайпасынын жеңүүчүсү [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. E тайпасы|E тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. H тайпасы|H тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. I тайпасы|I тайпасындагы]], [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. J тайпасы|J тайпасындагы]] же [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. K тайпасы|K тайпасындагы]] 3-орунду ээлеген курамага чыгат.
* L тайпасында 2-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. K тайпасы|K тайпасындагы]] 2-орунду ээлеген курама менен ойнойт.
* L тайпасында 3-орун ээлеген курама [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты. K тайпасы|K тайпасынын]] жеңүүчүсүнө мүмкүн чыгат (эгер [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|рейтинг]] боюнча мыкты 8 кураманын ичине кирсе).

== Оюндар ==
Бардык убакыттар жергиликтүү убакыт менен берилген&lt;ref name=&quot;match schedule&quot;/&gt;.

=== Англия – Хорватия ===
Командалар буга чейин он бир жолу жолуккан, анын ичинде [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018]]-жылы жарым финалда Хорватия 2:1 эсебинде жеңип, тарыхында биринчи жолу финалга чыккан&lt;ref&gt;{{cite web|title=England vs. Croatia Head-to-Head in the World Cups|url=https://www.thesoccerworldcups.com/head_to_head/england_vs_croatia.php|website=thesoccerworldcups.com|accessdate=6 December 2025}}&lt;/ref&gt;. Акыркы жолу Евро-2020 турниринин тайпалык баскычында Англия 1:0 эсебинде жеңген&lt;ref&gt;{{cite web|title=England national football team: record v Croatia|url=https://www.11v11.com/teams/england/tab/opposingTeams/opposition/Croatia|website=11v11.com|accessdate=December 6, 2025}}&lt;/ref&gt;.
&lt;section begin=L1 /&gt;{{Football box
|date       = 17-июнь 2026
|time       = 15:00 [[UTC−05:00|UTC−5]]
|team1      = {{футбол|ENG|||R}}
|score      = Матч №22
|team2      = {{футбол|CRO}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[AT&amp;T (стадион)|AT&amp;T]]», [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021507
}}&lt;section end=L1 /&gt;

=== Гана – Панама ===
Бул эки команда буга чейин эч качан жолуккан эмес.
&lt;section begin=L2 /&gt;{{Football box
|date       = 17-июнь 2026
|time       = 19:00 [[UTC−04:00|UTC−4]]
|team1      = {{футбол|GHA|||R}}
|score      = Матч №21
|team2      = {{футбол|PAN}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[Бимо Филд]]», [[Торонто]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021510
}}&lt;section end=L2 /&gt;

=== Англия – Гана ===
Англия буга чейин Гана менен бир гана жолу жолуккан — 2011-жылы жолдоштук оюнда 1:1 эсебинде тең чыгышкан&lt;ref&gt;{{cite web|title=England national football team: record v Ghana|url=https://www.11v11.com/teams/england/tab/opposingTeams/opposition/Ghana|website=11v11.com|accessdate=December 6, 2025}}&lt;/ref&gt;.
&lt;section begin=L3 /&gt;{{Football box
|date       = 23-июнь 2026
|time       = 16:00 [[UTC−04:00|UTC−4]]
|team1      = {{футбол|ENG|||R}}
|score      = Матч №45
|team2      = {{футбол|GHA}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[Жиллетт]]», [[Фоксборо]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021506
}}&lt;section end=L3 /&gt;

=== Панама – Хорватия ===
Бул эки команда буга чейин эч качан жолуккан эмес.
&lt;section begin=L4 /&gt;{{Football box
|date       = 23-июнь 2026
|time       = 19:00 [[UTC−04:00|UTC−4]]
|team1      = {{футбол|PAN|||R}}
|score      = Матч №46
|team2      = {{футбол|CRO}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[Бимо Филд]]», [[Торонто]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021511
}}&lt;section end=L4 /&gt;

=== Панама – Англия ===
Командалар буга чейин бир гана жолу жолуккан. [[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2018 Дүйнө чемпионатынын]] тайпалык баскычында Англия дебютант Панаманы 6:1 эсебинде жеңген&lt;ref&gt;{{cite web|title=Panama national football team: record v England|url=https://www.11v11.com/teams/panama/tab/opposingTeams/opposition/England|website=11v11.com|accessdate=December 6, 2025}}&lt;/ref&gt;.
&lt;section begin=L5 /&gt;{{Football box
|date       = 27-июнь 2026
|time       = 17:00 [[UTC−04:00|UTC−4]]
|team1      = {{футбол|PAN|||R}}
|score      = Матч №67
|team2      = {{футбол|ENG}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[Метлайф]]», [[Ист Рузэрфорд (Нү-Жерси)|Ист-Ратерфорд]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021508
}}&lt;section end=L5 /&gt;

=== Хорватия – Гана ===
Бул эки команда буга чейин эч качан жолуккан эмес.
&lt;section begin=L6 /&gt;{{Football box
|date       = 27-июнь 2026
|time       = 17:00 [[UTC−04:00|UTC−4]]
|team1      = {{футбол|CRO|||R}}
|score      = Матч №68
|team2      = {{футбол|GHA}}
|goals1     =
|goals2     =
|stadium    = «[[Линколн Файненшел Филд]]», [[Филаделфия]]
|attendance =
|referee    =
|report     = https://www.fifa.com/en/match-centre/match/17/285023/289273/400021509
}}&lt;section end=L6 /&gt;

== Фейр-плей упайлары ==
Эгер курамалардын өз ара оюндардагы упайлары жана жалпы көрсөткүчтөрү тең болуп калса, кураманын жүрүм-турум упайлары ({{lang-en|fair play}}) теңдикти чечүүчү критерий ({{lang-en|tie-breaker}}) катары колдонулат. Ошондой эле эгер алардын тайпалар арасындагы [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты#Үчүнчү орун ээлеген курамалардын рейтинги|үчүнчү орундагы курамаларды]] салыштырууда жалпы көрсөткүчтөрү тең болсо дагы колдонулат.

Упайлар тайпалык баскычтагы бардык оюндарда оюнчулар жана команда өкүлдөрү алган сары жана кызыл айып кагаздардын негизинде төмөнкүдөй эсептелет&lt;ref name=&quot;regulations&quot;/&gt;:
* сары айып кагаз: −1 упай;
* кыйыр кызыл айып кагаз (экинчи сары айып кагаз): −3 упай;
* түз кызыл айып кагаз: −4 упай;
* сары айып кагаз жана түз кызыл айып кагаз: −5 упай;

Бир оюнда оюнчу же команда өкүлүнө жогорудагы айып упайлардын бирөөсү гана колдонулат.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
!rowspan=2|Курама
!colspan=4 style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|1-оюн
!colspan=4 style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|2-оюн
!colspan=4 style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|3-оюн
!rowspan=2 style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|Эсеп
|-
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|{{САК}}
!{{КАК2|2}}
!{{КАК2|0}}
!{{КАК2|1}}
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|{{САК}}
!{{КАК2|2}}
!{{КАК2|0}}
!{{КАК2|1}}
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|{{САК}}
!{{КАК2|2}}
!{{КАК2|0}}
!{{КАК2|1}}
|-
|align=left|{{футбол|ENG}}
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;| 0
|-
|align=left|{{футбол|CRO}}
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;| 0
|-
|align=left|{{футбол|GHA}}
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;| 0
|-
|align=left|{{футбол|PAN}}
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
|style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;|  ||  ||  ||
!style=&quot;border-left:3px solid gray&quot;| 0
|}

== Булактар ==
{{булактар|3}}

== Шилтемелер ==
*[https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026 Мелдештин расмий сайты]

{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты}}
[[Категория:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|Тайпалык баскыч]]</text>
      <sha1>bwwyk1aymgqnm1gwvvo1l2fczvxtp3u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-23721-92</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151687</id>
    <revision>
      <id>644275</id>
      <timestamp>2026-04-17T12:23:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>644275</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="6x3d7jhas7vj9jtkjnck8mee6xnho3q" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 12:23, 17 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>6x3d7jhas7vj9jtkjnck8mee6xnho3q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мехтиев Рамиз Энвер оглы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151688</id>
    <revision>
      <id>644278</id>
      <timestamp>2026-04-17T13:44:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}}  '''Мехтиев Рамиз Энвер оглы''' ({{lang-az|Ramiz Mehdiyev}}) — азербайжан саясий ишмерb, Азербайжан Республикасынын Президентинин администрациясынын жетекчиси (1995–2019), Азербайжандын философиясы жана коомдук-саясий илимдер ассоциациясынын...&quot;</comment>
      <origin>644278</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="965" sha1="kf8ov0vobb06sd4xoznp47azcilqhok" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:44, 17 апрель 2026 (UTC)}}

'''Мехтиев Рамиз Энвер оглы''' ({{lang-az|Ramiz Mehdiyev}}) — азербайжан саясий ишмерb, Азербайжан Республикасынын Президентинин администрациясынын жетекчиси (1995–2019), Азербайжандын философиясы жана коомдук-саясий илимдер ассоциациясынын президенти, Азербайжандын улуттук илимдер академиясынын мүчөсү, Азербайжандын улуттук илимдер академиясынын президенти (2019–2022), Орусиянын илимдер академиясынын чет элдик мүчөсү (2022).</text>
      <sha1>kf8ov0vobb06sd4xoznp47azcilqhok</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644279</id>
      <parentid>644278</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T13:50:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>644279</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1564" sha1="n98jhij2oj7k65zakssleyzify9voxp" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:44, 17 апрель 2026 (UTC)}}

'''Мехтиев Рамиз Энвер оглы''' ({{lang-az|Ramiz Mehdiyev}}) — азербайжан саясий ишмерb, Азербайжан Республикасынын Президентинин администрациясынын жетекчиси (1995–2019)&lt;ref&gt;[https://report.az/daxili-siyaset/ramiz-mehdiyev-prezident-administrasiyasinin-rehberi-vezifesinden-azad Report. Ramiz Mehdiyev Prezident Administrasiyasının rəhbəri vəzifəsindən azad edilib]&lt;/ref&gt;, Азербайжандын философиясы жана коомдук-саясий илимдер ассоциациясынын президенти, Азербайжандын улуттук илимдер академиясынын мүчөсү&lt;ref&gt;[https://science.gov.az/az/forms/deystvitelnyie-chlenyi/53 Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyası. Mehdiyev Ramiz Ənvər oğlu]&lt;/ref&gt;, Азербайжандын улуттук илимдер академиясынын президенти (2019–2022)&lt;ref&gt;[https://report.az/daxili-siyaset/amea-prezidenti-vezifesine-secki-kecirilir Report. Ramiz Mehdiyev AMEA-nın prezidenti seçilib - FOTO - YENİLƏNİB-3]&lt;/ref&gt;, Орусиянын илимдер академиясынын чет элдик мүчөсү (2022).

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==</text>
      <sha1>n98jhij2oj7k65zakssleyzify9voxp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Стадиондор</title>
    <ns>14</ns>
    <id>151689</id>
    <revision>
      <id>644280</id>
      <timestamp>2026-04-17T13:53:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Commonscat|Stadiums}} [[Категория:Спорттук имараттар]]&quot;</comment>
      <origin>644280</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="82" sha1="esqcq5al1wxhc3burs2uvah823lyx9a" xml:space="preserve">{{Commonscat|Stadiums}}
[[Категория:Спорттук имараттар]]</text>
      <sha1>esqcq5al1wxhc3burs2uvah823lyx9a</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Арип боюнча стадиондор</title>
    <ns>14</ns>
    <id>151690</id>
    <revision>
      <id>644281</id>
      <timestamp>2026-04-17T13:55:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎ [[Категория:Стадиондор|*]]&quot;</comment>
      <origin>644281</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="46" sha1="ohnki83hgk5xpvoe874sv5r87mztz37" xml:space="preserve">
[[Категория:Стадиондор|*]]</text>
      <sha1>ohnki83hgk5xpvoe874sv5r87mztz37</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>АТ&amp;Т (стадион)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151691</id>
    <revision>
      <id>644282</id>
      <timestamp>2026-04-17T13:58:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Стадион  |аталышы            = {{желек|АКШ}} «AT&amp;T» стадиону  |мурунку аталыштары = «Ковбойс» (2009—2013)  |расмий аталышы     = AT&amp;T Stadium  |сүрөт              = [[File:AT&amp;T Stadium logo.svg|175px|class=skin-invert]]&lt;br&gt;[[File:Arlington June 2020 4 (AT&amp;T Stadium).jpg|275px]]  |жайгашуусу         = [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]], [[Техас]], А...&quot;</comment>
      <origin>644282</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5560" sha1="c89f5epntng992e7w5evz4qwpm63ela" xml:space="preserve">{{Стадион
 |аталышы            = {{желек|АКШ}} «AT&amp;T» стадиону
 |мурунку аталыштары = «Ковбойс» (2009—2013)
 |расмий аталышы     = AT&amp;T Stadium
 |сүрөт              = [[File:AT&amp;T Stadium logo.svg|175px|class=skin-invert]]&lt;br&gt;[[File:Arlington June 2020 4 (AT&amp;T Stadium).jpg|275px]]
 |жайгашуусу         = [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]], [[Техас]], [[АКШ]]
 |координаттары      = {{Coord|32|44|52|N|97|5|34|W|type:landmark|display=inline,title}}
 |башталган          = 20-сентябрь 2005
 |ээси               = [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]] шаары
 |баасы              = 1,3 [[Миллиард|млрд]] [[АКШ доллары|доллар]]
 |ачылган            = 27-май 2009
 |архитектору        = HKS, Inc.
 |команда            = Даллас Ковбойс
 |орундар            = 80 000 (105 000ге чейин кеңейтүү мүмкүнчүлүгү менен)
 |габариттери        = 
 |жабуусу            = Жасалма чөп
}}
'''«AT&amp;T» стадиону''' ({{lang-en|AT&amp;T Stadium}}; ''Эй-ти-энд-ти Стэдиум'' деп окулат) — [[АКШ|АКШнын]] [[Техас]] штатындагы [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]] шаарында жайгашкан ачылып-жабылуучу чатыры бар стадион. 2009-жылдын 27-майында ачылган.

Стадион Улуттук футбол лигасындагы (НФЛ, {{lang-en|NFL}}) «Даллас Ковбойс» командасынын үй стадиону болуп саналат. Ошондой эле стадион «Коттон Боул Классик», Чоң 12 чемпионат оюнун жана Түштүк-батыш Классик сыяктуу мелдештерди өткөрөт. Бул стадион [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Дүйнө чемпионатынын]] оюндарын өткөрө турган АКШдагы 11 аренанын бири болуп саналат.

Арлингтон шаарына таандык болгон бул объект ар кандай иш-чаралар үчүн да колдонулат, анын ичинде концерттер, [[баскетбол]] оюндары, [[футбол]], колледж жана мектеп аралык америкалык футбол мелдештери, родео, мотокросс, Спартан жарыштары жана профессионалдык рестлинг өтөт. Ал 1971-жылдан 2008-жылга чейин «Ковбойс» командасынын үйү болгон жарым-жабык «Техас Стэдиум» стадионун алмаштырган.

Стадион кеңири түрдө «Жерри Ворлд» ({{lang-en|Jerry World}}) деп да аталат — бул аталыш «Даллас Ковбойс» командасынын ээси Жерри Жонстун урматына коюлган, ал аны чоң оюн-зоок борбору катары элестеткен&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://cowboyswire.usatoday.com/2018/05/29/dallas-cowboys-att-stadium-nfl-rankings|title='Majestic' Jerry World named 3rd-best stadium in NFL |date=May 29, 2018|website=Cowboys Wire |author1=Drummond, K.D.}}&lt;/ref&gt;. Стадион 80 000 көрүүчүнү батырат, бирок тик туруп көрүүчү орундарды кошуу менен сыйымдуулугу 100 000ден ашык адамга жетиши мүмкүн&lt;ref name=&quot;stadiumsofprofootball.com&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.stadiumsofprofootball.com/nfc/AT&amp;TStadium.htm |title=AT&amp;T Stadium, Dallas Cowboys football stadium |publisher=Stadiums of Pro Football |access-date=March 27, 2017}}&lt;/ref&gt;. Бул аны орундардын саны боюнча НФЛдеги эң чоң стадион кылат&lt;ref name=&quot;100,000&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.worldstadiums.com/north_america/countries/united_states/texas.shtml |title=Stadiums in the United States :: Texas |publisher=World Stadiums |date=November 17, 2015 |access-date=March 27, 2017}}&lt;/ref&gt;.

Кошумча көрүүчүлөрдү кабыл алуу мүмкүнчүлүгү ар бир эндзонадагы орундардын артындагы ачык зона бөлүктөрү аркылуу камсыздалат — бул аймактар тепкичтер менен байланышкан алты көтөрүлгөн платформадан турат&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bloomberg.com/apps/news?pid=newsarchive&amp;sid=aqtlnqwjSsP8|access-date=July 5, 2010|date=August 3, 2009|title=Dallas Cowboys Target NFL Record by Making Fans Stand for $29|publisher=Bloomberg.com}}&lt;/ref&gt;. НФЛдин кадимки сезонундагы эң жогорку көрүүчү саны 2009-жылы катталып, оюнга 105 121 адам келген. Ошондой эле стадиондо дүйнөдөгү эң чоң 100 жогорку сапаттагы видеоэкрандардын катарына кирген эки чоң экран бар.

== Булактар ==
{{булактар|3}}

== Шилтемелер ==
*[https://attstadium.com/ Стадиондун расмий сайты]

[[Категория:Арип боюнча стадиондор]]</text>
      <sha1>c89f5epntng992e7w5evz4qwpm63ela</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644292</id>
      <parentid>644282</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T14:37:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Arsensky &quot;[[AT&amp;T (стадион)]]&quot; барагын &quot;[[АТ&amp;Т (стадион)]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>644282</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5560" sha1="c89f5epntng992e7w5evz4qwpm63ela" xml:space="preserve">{{Стадион
 |аталышы            = {{желек|АКШ}} «AT&amp;T» стадиону
 |мурунку аталыштары = «Ковбойс» (2009—2013)
 |расмий аталышы     = AT&amp;T Stadium
 |сүрөт              = [[File:AT&amp;T Stadium logo.svg|175px|class=skin-invert]]&lt;br&gt;[[File:Arlington June 2020 4 (AT&amp;T Stadium).jpg|275px]]
 |жайгашуусу         = [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]], [[Техас]], [[АКШ]]
 |координаттары      = {{Coord|32|44|52|N|97|5|34|W|type:landmark|display=inline,title}}
 |башталган          = 20-сентябрь 2005
 |ээси               = [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]] шаары
 |баасы              = 1,3 [[Миллиард|млрд]] [[АКШ доллары|доллар]]
 |ачылган            = 27-май 2009
 |архитектору        = HKS, Inc.
 |команда            = Даллас Ковбойс
 |орундар            = 80 000 (105 000ге чейин кеңейтүү мүмкүнчүлүгү менен)
 |габариттери        = 
 |жабуусу            = Жасалма чөп
}}
'''«AT&amp;T» стадиону''' ({{lang-en|AT&amp;T Stadium}}; ''Эй-ти-энд-ти Стэдиум'' деп окулат) — [[АКШ|АКШнын]] [[Техас]] штатындагы [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]] шаарында жайгашкан ачылып-жабылуучу чатыры бар стадион. 2009-жылдын 27-майында ачылган.

Стадион Улуттук футбол лигасындагы (НФЛ, {{lang-en|NFL}}) «Даллас Ковбойс» командасынын үй стадиону болуп саналат. Ошондой эле стадион «Коттон Боул Классик», Чоң 12 чемпионат оюнун жана Түштүк-батыш Классик сыяктуу мелдештерди өткөрөт. Бул стадион [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Дүйнө чемпионатынын]] оюндарын өткөрө турган АКШдагы 11 аренанын бири болуп саналат.

Арлингтон шаарына таандык болгон бул объект ар кандай иш-чаралар үчүн да колдонулат, анын ичинде концерттер, [[баскетбол]] оюндары, [[футбол]], колледж жана мектеп аралык америкалык футбол мелдештери, родео, мотокросс, Спартан жарыштары жана профессионалдык рестлинг өтөт. Ал 1971-жылдан 2008-жылга чейин «Ковбойс» командасынын үйү болгон жарым-жабык «Техас Стэдиум» стадионун алмаштырган.

Стадион кеңири түрдө «Жерри Ворлд» ({{lang-en|Jerry World}}) деп да аталат — бул аталыш «Даллас Ковбойс» командасынын ээси Жерри Жонстун урматына коюлган, ал аны чоң оюн-зоок борбору катары элестеткен&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://cowboyswire.usatoday.com/2018/05/29/dallas-cowboys-att-stadium-nfl-rankings|title='Majestic' Jerry World named 3rd-best stadium in NFL |date=May 29, 2018|website=Cowboys Wire |author1=Drummond, K.D.}}&lt;/ref&gt;. Стадион 80 000 көрүүчүнү батырат, бирок тик туруп көрүүчү орундарды кошуу менен сыйымдуулугу 100 000ден ашык адамга жетиши мүмкүн&lt;ref name=&quot;stadiumsofprofootball.com&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.stadiumsofprofootball.com/nfc/AT&amp;TStadium.htm |title=AT&amp;T Stadium, Dallas Cowboys football stadium |publisher=Stadiums of Pro Football |access-date=March 27, 2017}}&lt;/ref&gt;. Бул аны орундардын саны боюнча НФЛдеги эң чоң стадион кылат&lt;ref name=&quot;100,000&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.worldstadiums.com/north_america/countries/united_states/texas.shtml |title=Stadiums in the United States :: Texas |publisher=World Stadiums |date=November 17, 2015 |access-date=March 27, 2017}}&lt;/ref&gt;.

Кошумча көрүүчүлөрдү кабыл алуу мүмкүнчүлүгү ар бир эндзонадагы орундардын артындагы ачык зона бөлүктөрү аркылуу камсыздалат — бул аймактар тепкичтер менен байланышкан алты көтөрүлгөн платформадан турат&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bloomberg.com/apps/news?pid=newsarchive&amp;sid=aqtlnqwjSsP8|access-date=July 5, 2010|date=August 3, 2009|title=Dallas Cowboys Target NFL Record by Making Fans Stand for $29|publisher=Bloomberg.com}}&lt;/ref&gt;. НФЛдин кадимки сезонундагы эң жогорку көрүүчү саны 2009-жылы катталып, оюнга 105 121 адам келген. Ошондой эле стадиондо дүйнөдөгү эң чоң 100 жогорку сапаттагы видеоэкрандардын катарына кирген эки чоң экран бар.

== Булактар ==
{{булактар|3}}

== Шилтемелер ==
*[https://attstadium.com/ Стадиондун расмий сайты]

[[Категория:Арип боюнча стадиондор]]</text>
      <sha1>c89f5epntng992e7w5evz4qwpm63ela</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644294</id>
      <parentid>644292</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T14:38:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644294</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5566" sha1="qbq48taxmaasy9vlys2nyne4vt95ifw" xml:space="preserve">{{Стадион
 |аталышы            = {{желек|АКШ}} «АТ&amp;Т» стадиону
 |мурунку аталыштары = «Ковбойс» (2009—2013)
 |расмий аталышы     = AT&amp;T Stadium
 |сүрөт              = [[File:AT&amp;T Stadium logo.svg|175px|class=skin-invert]]&lt;br&gt;[[File:Arlington June 2020 4 (AT&amp;T Stadium).jpg|275px]]
 |жайгашуусу         = [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]], [[Техас]], [[АКШ]]
 |координаттары      = {{Coord|32|44|52|N|97|5|34|W|type:landmark|display=inline,title}}
 |башталган          = 20-сентябрь 2005
 |ээси               = [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]] шаары
 |баасы              = 1,3 [[Миллиард|млрд]] [[АКШ доллары|доллар]]
 |ачылган            = 27-май 2009
 |архитектору        = HKS, Inc.
 |команда            = Даллас Ковбойс
 |орундар            = 80 000 (105 000ге чейин кеңейтүү мүмкүнчүлүгү менен)
 |габариттери        = 
 |жабуусу            = Жасалма чөп
}}
'''«АТ&amp;Т» стадиону''' ({{lang-en|AT&amp;T Stadium}}; ''Эй-ти-энд-ти Стэдиум'' деп окулат) — [[АКШ|АКШнын]] [[Техас]] штатындагы [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]] шаарында жайгашкан ачылып-жабылуучу чатыры бар стадион. 2009-жылдын 27-майында ачылган.

Стадион Улуттук футбол лигасындагы (НФЛ, {{lang-en|NFL}}) «Даллас Ковбойс» командасынын үй стадиону болуп саналат. Ошондой эле стадион «Коттон Боул Классик», Чоң 12 чемпионат оюнун жана Түштүк-батыш Классик сыяктуу мелдештерди өткөрөт. Бул стадион [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Дүйнө чемпионатынын]] оюндарын өткөрө турган АКШдагы 11 аренанын бири болуп саналат.

Арлингтон шаарына таандык болгон бул объект ар кандай иш-чаралар үчүн да колдонулат, анын ичинде концерттер, [[баскетбол]] оюндары, [[футбол]], колледж жана мектеп аралык америкалык футбол мелдештери, родео, мотокросс, Спартан жарыштары жана профессионалдык рестлинг өтөт. Ал 1971-жылдан 2008-жылга чейин «Ковбойс» командасынын үйү болгон жарым-жабык «Техас Стэдиум» стадионун алмаштырган.

Стадион кеңири түрдө «Жерри Ворлд» ({{lang-en|Jerry World}}) деп да аталат — бул аталыш «Даллас Ковбойс» командасынын ээси Жерри Жонстун урматына коюлган, ал аны чоң оюн-зоок борбору катары элестеткен&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://cowboyswire.usatoday.com/2018/05/29/dallas-cowboys-att-stadium-nfl-rankings|title='Majestic' Jerry World named 3rd-best stadium in NFL |date=May 29, 2018|website=Cowboys Wire |author1=Drummond, K.D.}}&lt;/ref&gt;. Стадион 80 000 көрүүчүнү батырат, бирок тик туруп көрүүчү орундарды кошуу менен сыйымдуулугу 100 000ден ашык адамга жетиши мүмкүн&lt;ref name=&quot;stadiumsofprofootball.com&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.stadiumsofprofootball.com/nfc/AT&amp;TStadium.htm |title=AT&amp;T Stadium, Dallas Cowboys football stadium |publisher=Stadiums of Pro Football |access-date=March 27, 2017}}&lt;/ref&gt;. Бул аны орундардын саны боюнча НФЛдеги эң чоң стадион кылат&lt;ref name=&quot;100,000&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.worldstadiums.com/north_america/countries/united_states/texas.shtml |title=Stadiums in the United States :: Texas |publisher=World Stadiums |date=November 17, 2015 |access-date=March 27, 2017}}&lt;/ref&gt;.

Кошумча көрүүчүлөрдү кабыл алуу мүмкүнчүлүгү ар бир эндзонадагы орундардын артындагы ачык зона бөлүктөрү аркылуу камсыздалат — бул аймактар тепкичтер менен байланышкан алты көтөрүлгөн платформадан турат&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bloomberg.com/apps/news?pid=newsarchive&amp;sid=aqtlnqwjSsP8|access-date=July 5, 2010|date=August 3, 2009|title=Dallas Cowboys Target NFL Record by Making Fans Stand for $29|publisher=Bloomberg.com}}&lt;/ref&gt;. НФЛдин кадимки сезонундагы эң жогорку көрүүчү саны 2009-жылы катталып, оюнга 105 121 адам келген. Ошондой эле стадиондо дүйнөдөгү эң чоң 100 жогорку сапаттагы видеоэкрандардын катарына кирген эки чоң экран бар.

== Булактар ==
{{булактар|3}}

== Шилтемелер ==
*[https://attstadium.com/ Стадиондун расмий сайты]

[[Категория:Арип боюнча стадиондор]]</text>
      <sha1>qbq48taxmaasy9vlys2nyne4vt95ifw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644302</id>
      <parentid>644294</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T15:07:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Шилтемелер */</comment>
      <origin>644302</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5662" sha1="c98syd7nxvg8jbm1curqo6gjrl146xf" xml:space="preserve">{{Стадион
 |аталышы            = {{желек|АКШ}} «АТ&amp;Т» стадиону
 |мурунку аталыштары = «Ковбойс» (2009—2013)
 |расмий аталышы     = AT&amp;T Stadium
 |сүрөт              = [[File:AT&amp;T Stadium logo.svg|175px|class=skin-invert]]&lt;br&gt;[[File:Arlington June 2020 4 (AT&amp;T Stadium).jpg|275px]]
 |жайгашуусу         = [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]], [[Техас]], [[АКШ]]
 |координаттары      = {{Coord|32|44|52|N|97|5|34|W|type:landmark|display=inline,title}}
 |башталган          = 20-сентябрь 2005
 |ээси               = [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]] шаары
 |баасы              = 1,3 [[Миллиард|млрд]] [[АКШ доллары|доллар]]
 |ачылган            = 27-май 2009
 |архитектору        = HKS, Inc.
 |команда            = Даллас Ковбойс
 |орундар            = 80 000 (105 000ге чейин кеңейтүү мүмкүнчүлүгү менен)
 |габариттери        = 
 |жабуусу            = Жасалма чөп
}}
'''«АТ&amp;Т» стадиону''' ({{lang-en|AT&amp;T Stadium}}; ''Эй-ти-энд-ти Стэдиум'' деп окулат) — [[АКШ|АКШнын]] [[Техас]] штатындагы [[Арлингтон (Техас)|Арлингтон]] шаарында жайгашкан ачылып-жабылуучу чатыры бар стадион. 2009-жылдын 27-майында ачылган.

Стадион Улуттук футбол лигасындагы (НФЛ, {{lang-en|NFL}}) «Даллас Ковбойс» командасынын үй стадиону болуп саналат. Ошондой эле стадион «Коттон Боул Классик», Чоң 12 чемпионат оюнун жана Түштүк-батыш Классик сыяктуу мелдештерди өткөрөт. Бул стадион [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Дүйнө чемпионатынын]] оюндарын өткөрө турган АКШдагы 11 аренанын бири болуп саналат.

Арлингтон шаарына таандык болгон бул объект ар кандай иш-чаралар үчүн да колдонулат, анын ичинде концерттер, [[баскетбол]] оюндары, [[футбол]], колледж жана мектеп аралык америкалык футбол мелдештери, родео, мотокросс, Спартан жарыштары жана профессионалдык рестлинг өтөт. Ал 1971-жылдан 2008-жылга чейин «Ковбойс» командасынын үйү болгон жарым-жабык «Техас Стэдиум» стадионун алмаштырган.

Стадион кеңири түрдө «Жерри Ворлд» ({{lang-en|Jerry World}}) деп да аталат — бул аталыш «Даллас Ковбойс» командасынын ээси Жерри Жонстун урматына коюлган, ал аны чоң оюн-зоок борбору катары элестеткен&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://cowboyswire.usatoday.com/2018/05/29/dallas-cowboys-att-stadium-nfl-rankings|title='Majestic' Jerry World named 3rd-best stadium in NFL |date=May 29, 2018|website=Cowboys Wire |author1=Drummond, K.D.}}&lt;/ref&gt;. Стадион 80 000 көрүүчүнү батырат, бирок тик туруп көрүүчү орундарды кошуу менен сыйымдуулугу 100 000ден ашык адамга жетиши мүмкүн&lt;ref name=&quot;stadiumsofprofootball.com&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.stadiumsofprofootball.com/nfc/AT&amp;TStadium.htm |title=AT&amp;T Stadium, Dallas Cowboys football stadium |publisher=Stadiums of Pro Football |access-date=March 27, 2017}}&lt;/ref&gt;. Бул аны орундардын саны боюнча НФЛдеги эң чоң стадион кылат&lt;ref name=&quot;100,000&quot;&gt;{{cite web|url=http://www.worldstadiums.com/north_america/countries/united_states/texas.shtml |title=Stadiums in the United States :: Texas |publisher=World Stadiums |date=November 17, 2015 |access-date=March 27, 2017}}&lt;/ref&gt;.

Кошумча көрүүчүлөрдү кабыл алуу мүмкүнчүлүгү ар бир эндзонадагы орундардын артындагы ачык зона бөлүктөрү аркылуу камсыздалат — бул аймактар тепкичтер менен байланышкан алты көтөрүлгөн платформадан турат&lt;ref&gt;{{cite web |url=https://www.bloomberg.com/apps/news?pid=newsarchive&amp;sid=aqtlnqwjSsP8|access-date=July 5, 2010|date=August 3, 2009|title=Dallas Cowboys Target NFL Record by Making Fans Stand for $29|publisher=Bloomberg.com}}&lt;/ref&gt;. НФЛдин кадимки сезонундагы эң жогорку көрүүчү саны 2009-жылы катталып, оюнга 105 121 адам келген. Ошондой эле стадиондо дүйнөдөгү эң чоң 100 жогорку сапаттагы видеоэкрандардын катарына кирген эки чоң экран бар.

== Булактар ==
{{булактар|3}}

== Шилтемелер ==
*[https://attstadium.com/ Стадиондун расмий сайты]

{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын стадиондору}}
[[Категория:Арип боюнча стадиондор]]</text>
      <sha1>c98syd7nxvg8jbm1curqo6gjrl146xf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Эй-ти-энд-ти Стэдиум</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151692</id>
    <redirect title="AT&amp;T (стадион)" />
    <revision>
      <id>644283</id>
      <timestamp>2026-04-17T13:59:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <comment>«[[AT&amp;T (стадион)]]» барагына багытталды</comment>
      <origin>644283</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35" sha1="7r8flhzcd7c6oi3x3sy9f09ywbdptvy" xml:space="preserve">#redirect [[AT&amp;T (стадион)]]</text>
      <sha1>7r8flhzcd7c6oi3x3sy9f09ywbdptvy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Эйюбов Бейляр Гасан оглы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151693</id>
    <revision>
      <id>644285</id>
      <timestamp>2026-04-17T14:05:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}} '''Эйюбов Бейляр Гасан оглы''' ({{lang-az|Bəylər Həsən oğlu Eyyubov}}) — Азербайжан Республикасынын президентинин катчылыгынын башчысы (2025-жылдан бери). Азербайжан Республикасынын президентинин коопсуздук кызматынын башчысы (2020-2025). Азербайж...&quot;</comment>
      <origin>644285</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1072" sha1="9xd5h4b6691rreieuxmtxop0wngrhrq" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 14:05, 17 апрель 2026 (UTC)}}
'''Эйюбов Бейляр Гасан оглы''' ({{lang-az|Bəylər Həsən oğlu Eyyubov}}) — Азербайжан Республикасынын президентинин катчылыгынын башчысы (2025-жылдан бери). Азербайжан Республикасынын президентинин коопсуздук кызматынын башчысы (2020-2025). Азербайжан Республикасынын атайын Мамлекеттик Коопсуздук кызматынын башчысынын биринчи орун басары (2003-2020), генерал-полковник (2013). &quot;Мекенге кызмат өтөгөндүгү үчүн&quot; орденинин толук кавалери.

== Өмүр баяны ==

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==</text>
      <sha1>9xd5h4b6691rreieuxmtxop0wngrhrq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ибрагимов Мубариз Агакерим оглы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151694</id>
    <revision>
      <id>644288</id>
      <timestamp>2026-04-17T14:07:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}} Ибрагимов Мубариз Агакерим оглы ({{lang-az|Mübariz İbrahimov}}) — Азербайжандын Куралдуу күчтөрүнүн прапорщиги. Азербайжандын улуттук Баатыры.  == Булактар == {{Булактар|2}}  == Тышкы шилтемелер ==&quot;</comment>
      <origin>644288</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="538" sha1="gscdmi7an1sxqnts0q4speic13qsgo7" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 14:07, 17 апрель 2026 (UTC)}}
Ибрагимов Мубариз Агакерим оглы ({{lang-az|Mübariz İbrahimov}}) — Азербайжандын Куралдуу күчтөрүнүн прапорщиги. Азербайжандын улуттук Баатыры.

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==</text>
      <sha1>gscdmi7an1sxqnts0q4speic13qsgo7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Stinec</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151695</id>
    <revision>
      <id>644291</id>
      <timestamp>2026-04-17T14:24:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>644291</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="axub7gbdwxpbvwzpl3znmf6ziupue0w" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 14:24, 17 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>axub7gbdwxpbvwzpl3znmf6ziupue0w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>AT&amp;T (стадион)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151696</id>
    <redirect title="АТ&amp;Т (стадион)" />
    <revision>
      <id>644293</id>
      <timestamp>2026-04-17T14:37:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <comment>Arsensky &quot;[[AT&amp;T (стадион)]]&quot; барагын &quot;[[АТ&amp;Т (стадион)]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>644293</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="38" sha1="c3l5b6rm1cdlpm1orso37zeco6pycqv" xml:space="preserve">#REDIRECT [[АТ&amp;Т (стадион)]]</text>
      <sha1>c3l5b6rm1cdlpm1orso37zeco6pycqv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Калып:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын стадиондору</title>
    <ns>10</ns>
    <id>151697</id>
    <revision>
      <id>644295</id>
      <timestamp>2026-04-17T14:41:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{#invoke:Navbox|navbox |name   = 2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын стадиондору |title  = [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] стадиондору |state  = {{{state|autocollapse}}} |listclass = hlist  |group1 = {{желек|Канада}} [[Канада]] |list1  = * [[БМО Филд]] (Торонто) * БС Пле...&quot;</comment>
      <origin>644295</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1629" sha1="7x9xbql58a9s4cfbvagu2xgovnputng" xml:space="preserve">{{#invoke:Navbox|navbox
|name   = 2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын стадиондору
|title  = [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] стадиондору
|state  = {{{state|autocollapse}}}
|listclass = hlist

|group1 = {{желек|Канада}} [[Канада]]
|list1  =
* [[БМО Филд]] (Торонто)
* [[БС Плейс]] (Ванкувер)

|group2 = {{желек|Мексика}} [[Мексика]]
|list2  =
* [[Акрон (стадион)|Акрон]] (Гвадалахара)
* [[Ацтека]] (Мехико)
* [[ББВА (стадион)|ББВА]] (Монтеррей)

|group3 = {{желек|АКШ}} [[АКШ]]
|list3  =
* [[Мерседес-Бенц (стадион)|Мерседес-Бенц]] (Атланта)
* [[Жиллетт (стадион)|Жиллетт]] (Бостон)
* [[АТ&amp;Т (стадион)|АТ&amp;Т]] (Даллас)
* [[НРЖ (стадион)|НРЖ]] (Хьюстон)
* [[Эрроухед]] (Канзас)
* [[Соуфай (стадион)|Соуфай]] (Лос-Анжелес)
* [[Хард Рок (стадион)|Хард Рок]] (Майами)
* [[Метлайф]] (Нью-Йорк/Нью-Жерси)
* [[Линколн Файненшел Филд]] (Филаделфия)
* [[Ливайс (стадион)|Ливайс]] (Сан-Франциско)
* [[Люмен Филд]] (Сиэтл)
}}&lt;noinclude&gt;
[[Категория:Калыптар:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|Стадиондор]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>7x9xbql58a9s4cfbvagu2xgovnputng</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644305</id>
      <parentid>644295</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T15:34:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644305</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1668" sha1="gw1hxnvjtxy74ifsqcl2cjugd2ohowe" xml:space="preserve">{{#invoke:Navbox|navbox
|name   = 2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын стадиондору
|title  = [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын]] стадиондору
|state  = {{{state|autocollapse}}}
|listclass = hlist

|group1 = {{желек|Канада}} [[Канада]]
|list1  =
* [[БМО Филд]] (Торонто)
* [[БС Плейс]] (Ванкувер)

|group2 = {{желек|Мексика}} [[Мексика]]
|list2  =
* [[Акрон (стадион)|Акрон]] (Гвадалахара)
* [[Ацтека]] (Мехико)
* [[ББВА (стадион)|ББВА]] (Монтеррей)

|group3 = {{желек|АКШ}} [[Америка Кошмо Штаттары|АКШ]]
|list3  =
* [[Мерседес-Бенц (стадион)|Мерседес-Бенц]] (Атланта)
* [[Жиллетт (стадион)|Жиллетт]] (Бостон)
* [[АТ&amp;Т (стадион)|АТ&amp;Т]] (Даллас)
* [[НРЖ (стадион)|НРЖ]] (Хьюстон)
* [[Эрроухед]] (Канзас)
* [[Соуфай (стадион)|Соуфай]] (Лос-Анжелес)
* [[Хард Рок (стадион)|Хард Рок]] (Майами)
* [[Метлайф]] (Нью-Йорк/Нью-Жерси)
* [[Линколн Файненшел Филд]] (Филаделфия)
* [[Ливайс (стадион)|Ливайс]] (Санта-Клара)
* [[Люмен Филд]] (Сиэтл)
}}&lt;noinclude&gt;
[[Категория:Калыптар:2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|Стадиондор]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>gw1hxnvjtxy74ifsqcl2cjugd2ohowe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>БМО Филд</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151698</id>
    <revision>
      <id>644297</id>
      <timestamp>2026-04-17T15:01:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Стадион  |аталышы            = {{желек|Канада}} «БМО Филд» стадиону  |мурунку аталыштары = Канада улуттук футбол стадиону,&lt;br&gt;«Торонто» стадиону  |расмий аталышы     = BMO Field  |сүрөт              = [[File:Toronto BMO Field in 2024.jpg|275px]]  |жайгашуусу         = [[Торонто]], [[Онтарио (Канада)|Онтарио]...&quot;</comment>
      <origin>644297</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3609" sha1="azdklcvgsd15njig1aat3vptwiaask1" xml:space="preserve">{{Стадион
 |аталышы            = {{желек|Канада}} «БМО Филд» стадиону
 |мурунку аталыштары = Канада улуттук футбол стадиону,&lt;br&gt;«Торонто» стадиону
 |расмий аталышы     = BMO Field
 |сүрөт              = [[File:Toronto BMO Field in 2024.jpg|275px]]
 |жайгашуусу         = [[Торонто]], [[Онтарио (Канада)|Онтарио]], [[Канада]]
 |координаттары      = {{coord|43|38|0|N|79|25|07|W|type:landmark|display=inline,title}}
 |башталган          = 29-март 2006
 |ээси               = [[Торонто]] шаары
 |баасы              = 1,3 [[Миллиард|млрд]] [[АКШ доллары|доллар]]
 |кайра курулган     = 2015
 |ачылган            = 28-апрель 2007
 |архитектору        = Brisbin Brooks Beynon Architects
 |команда            = «[[Торонто (футбол клубу)|Торонто]]» футбол клубу, «Торонто Аргонавтс», [[Канада улуттук футбол курамасы]]
 |орундар            = 28 180
 |габариттери        = 105 x 68 метр
 |жабуусу            = Гибриддик чөп
}}
'''«БМО Филд» стадиону''' ({{lang-en|BMO Field}}; ''Бимо Филд'' деп окулат) — [[Канада|Канаданын]] [[Онтарио (Канада)|Онтарио]] штатындагы [[Торонто]] шаарында жайгашкан ачык асман алдындагы стадион. 2007-жылдын 28-апрелинде ачылган. «[[Торонто (футбол клубу)|Торонто]]» (МЛС) жана «Торонто Аргонавтс» (КФЛ) командаларынын үй аренасы болуп саналат&lt;ref&gt;{{cite web |date=June 2022 |title=FIFA announces Toronto and Vancouver as Canadian Host Cities for the FIFA World Cup 2026™ |url=https://www.bmofield.com/events/fifa26 |publisher=BMO Field |accessdate=March 16, 2023}}&lt;/ref&gt;.

Стадион Торонто шаарына таандык жана «Мейпл Лиф Спортс энд Энтертейнмент» компаниясы тарабынан башкарылат. Аталыш укугу «Банк оф Монреал» (BMO) банкка караштуу. [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Дүйнө чемпионатын]] өткөрө турган Канададагы эки стадиондун бири болуп, кеңейтүүдөн кийин сыйымдуулугу 45 736 орунга жетет.

Алгач 2007 Жаштар арасындагы дүйнө чемпионаты үчүн курулган. Кийин МЛС Кубогунун финалдарын (2010, 2016, 2017) жана регби мелдештерин да кабыл алган.

2014–2016-жылдары реконструкцияланып, кошумча ярус, чатыр жана чоңойтулган аянт кошулган. Натыйжада 2016-жылдан тарта «Торонто Аргонавтс» бул стадиондо ойной баштаган жана ошол эле жылы 104-Грэй кубогунун финалы өткөрүлгөн.

== Булактар ==
{{булактар|3}}

== Шилтемелер ==
*[https://www.bmofield.com/ Стадиондун расмий сайты]

[[Категория:Арип боюнча стадиондор]]</text>
      <sha1>azdklcvgsd15njig1aat3vptwiaask1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644301</id>
      <parentid>644297</parentid>
      <timestamp>2026-04-17T15:06:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Шилтемелер */</comment>
      <origin>644301</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3705" sha1="jf3oqi2fj9otgxz66mpmazoe0shhucp" xml:space="preserve">{{Стадион
 |аталышы            = {{желек|Канада}} «БМО Филд» стадиону
 |мурунку аталыштары = Канада улуттук футбол стадиону,&lt;br&gt;«Торонто» стадиону
 |расмий аталышы     = BMO Field
 |сүрөт              = [[File:Toronto BMO Field in 2024.jpg|275px]]
 |жайгашуусу         = [[Торонто]], [[Онтарио (Канада)|Онтарио]], [[Канада]]
 |координаттары      = {{coord|43|38|0|N|79|25|07|W|type:landmark|display=inline,title}}
 |башталган          = 29-март 2006
 |ээси               = [[Торонто]] шаары
 |баасы              = 1,3 [[Миллиард|млрд]] [[АКШ доллары|доллар]]
 |кайра курулган     = 2015
 |ачылган            = 28-апрель 2007
 |архитектору        = Brisbin Brooks Beynon Architects
 |команда            = «[[Торонто (футбол клубу)|Торонто]]» футбол клубу, «Торонто Аргонавтс», [[Канада улуттук футбол курамасы]]
 |орундар            = 28 180
 |габариттери        = 105 x 68 метр
 |жабуусу            = Гибриддик чөп
}}
'''«БМО Филд» стадиону''' ({{lang-en|BMO Field}}; ''Бимо Филд'' деп окулат) — [[Канада|Канаданын]] [[Онтарио (Канада)|Онтарио]] штатындагы [[Торонто]] шаарында жайгашкан ачык асман алдындагы стадион. 2007-жылдын 28-апрелинде ачылган. «[[Торонто (футбол клубу)|Торонто]]» (МЛС) жана «Торонто Аргонавтс» (КФЛ) командаларынын үй аренасы болуп саналат&lt;ref&gt;{{cite web |date=June 2022 |title=FIFA announces Toronto and Vancouver as Canadian Host Cities for the FIFA World Cup 2026™ |url=https://www.bmofield.com/events/fifa26 |publisher=BMO Field |accessdate=March 16, 2023}}&lt;/ref&gt;.

Стадион Торонто шаарына таандык жана «Мейпл Лиф Спортс энд Энтертейнмент» компаниясы тарабынан башкарылат. Аталыш укугу «Банк оф Монреал» (BMO) банкка караштуу. [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Дүйнө чемпионатын]] өткөрө турган Канададагы эки стадиондун бири болуп, кеңейтүүдөн кийин сыйымдуулугу 45 736 орунга жетет.

Алгач 2007 Жаштар арасындагы дүйнө чемпионаты үчүн курулган. Кийин МЛС Кубогунун финалдарын (2010, 2016, 2017) жана регби мелдештерин да кабыл алган.

2014–2016-жылдары реконструкцияланып, кошумча ярус, чатыр жана чоңойтулган аянт кошулган. Натыйжада 2016-жылдан тарта «Торонто Аргонавтс» бул стадиондо ойной баштаган жана ошол эле жылы 104-Грэй кубогунун финалы өткөрүлгөн.

== Булактар ==
{{булактар|3}}

== Шилтемелер ==
*[https://www.bmofield.com/ Стадиондун расмий сайты]

{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын стадиондору}}
[[Категория:Арип боюнча стадиондор]]</text>
      <sha1>jf3oqi2fj9otgxz66mpmazoe0shhucp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бимо Филд</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151699</id>
    <redirect title="БМО Филд" />
    <revision>
      <id>644298</id>
      <timestamp>2026-04-17T15:02:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <comment>«[[БМО Филд]]» барагына багытталды</comment>
      <origin>644298</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29" sha1="kzc0lz6uito0ywyrt423jtns3wn7m1i" xml:space="preserve">#redirect [[БМО Филд]]</text>
      <sha1>kzc0lz6uito0ywyrt423jtns3wn7m1i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>БС Плейс</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151700</id>
    <revision>
      <id>644303</id>
      <timestamp>2026-04-17T15:31:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Стадион  |аталышы            = {{желек|Канада}} «БС Плейс» стадиону  |расмий аталышы     = BC Place  |сүрөт              = [[File:Vancouver Whitecaps FC vs Inter Miami CF - CCC - April 24, 2025.jpg|280px]]  |жайгашуусу         = [[Ванкувер]], [[Британдык Колумбия]], [[Канада]]  |координаттары      = {{Coord|49|16|36|N|123|6|43|W|region:CA-BC_type:land...&quot;</comment>
      <origin>644303</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4234" sha1="lqw0x49ugiz6sy3xb19oblzn0yulvud" xml:space="preserve">{{Стадион
 |аталышы            = {{желек|Канада}} «БС Плейс» стадиону
 |расмий аталышы     = BC Place
 |сүрөт              = [[File:Vancouver Whitecaps FC vs Inter Miami CF - CCC - April 24, 2025.jpg|280px]]
 |жайгашуусу         = [[Ванкувер]], [[Британдык Колумбия]], [[Канада]]
 |координаттары      = {{Coord|49|16|36|N|123|6|43|W|region:CA-BC_type:landmark_scale:2000|display=inline,title}}
 |башталган          = апрель 1981
 |ээси               = [[Ванкувер]] шаары
 |баасы              = 356 [[Миллион|млн]] [[Канада доллары|Кан. доллар]]
 |ачылган            = 19-июнь 1983
 |кайра курулган     = 2011
 |архитектору        = Studio Phillips Barratt
 |команда            = «Бритиш Коламбия Лайонс» (КФЛ)&lt;br&gt;«Ванкувер Уайткэпс» (МЛС)
 |орундар            = 54 500
 |габариттери        = 117 x 75 ярд
 |жабуусу            = Жасалма чөп
}}
'''«БС Плейс» стадиону''' ({{lang-en|BC Place}}; ''Би-Си Плейс'' деп окулат) — [[Канада|Канаданын]] Британдык Колумбия штатындагы [[Ванкувер]] шаарында жайгашкан көп максаттуу бар стадион. 1983-жылдын 19-июнунда ачылган. «БС Павильон Корпорейшн» (PavCo) тарабынан башкарылат.

Стадион «Бритиш Коламбия Лайонс» (КФЛ) жана «Ванкувер Уайткэпс» (МЛС) командаларынын үй аренасы болуп саналат. Ошондой эле «Канада Севенс» регби мелдешин кабыл алат.

1983-жылы ачылган стадион башында аба менен кармалып турган ({{lang-en|Air-supported structure}}) жабык чатырлуу имарат болгон (ошол учурда дүйнөдөгү эң чоң ошондой имарат болгон)&lt;ref name=&quot;asttog&quot;&gt;{{cite news |date=June 20, 1983 |title=Vancouver's new stadium all set to go |page=A3 |work=Calgary Herald |agency=Canadian Press |url=https://news.google.com/newspapers?id=GghlAAAAIBAJ&amp;sjid=uH4NAAAAIBAJ&amp;pg=2749%2C4618389 |access-date=September 7, 2022 |archive-date=September 7, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220907232818/https://news.google.com/newspapers?id=GghlAAAAIBAJ&amp;sjid=uH4NAAAAIBAJ&amp;pg=2749,4618389 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;rdyfoacn&quot;&gt;{{cite news |date=June 20, 1983 |title=Canada's first domed stadium ready for action |page=B3 |work=Leader Post |agency=Canadian Press |url=https://news.google.com/newspapers?id=B69VAAAAIBAJ&amp;sjid=XUANAAAAIBAJ&amp;pg=1096%2C1163724 |access-date=September 7, 2022 |archive-date=September 7, 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220907232819/https://news.google.com/newspapers?id=B69VAAAAIBAJ&amp;sjid=XUANAAAAIBAJ&amp;pg=1096,1163724 |url-status=live }}&lt;/ref&gt;. 2010 Кышкы Олимпиададан кийин 16 айга жабылып, кайра жаңыланып, чатыр кабелдер менен кармалуучу ачылып-жабылуучу чатырга алмаштырылган.

«БС Плейс» 2010 Кышкы Олимпиада жана Паралимпиаданын негизги стадиону болгон. Ошондой эле 2015 Аялдар арасындагы дүйнө чемпионатынын финалын кабыл алган. [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Дүйнө чемпионатында]] да бир нече оюндар, анын ичинде плей-офф баскычтын оюндары өткөрүлөт.

== Булактар ==
{{булактар}}

== Шилтемелер ==
*[https://www.bcplace.com/ Стадиондун расмий сайты]

{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын стадиондору}}
[[Категория:Арип боюнча стадиондор]]</text>
      <sha1>lqw0x49ugiz6sy3xb19oblzn0yulvud</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:LaCanea</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151701</id>
    <revision>
      <id>644308</id>
      <timestamp>2026-04-17T16:24:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>644308</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="hica54zd75bai12llm9uehats51y337" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 16:24, 17 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>hica54zd75bai12llm9uehats51y337</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Paneuro-enthusiast</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151702</id>
    <revision>
      <id>644309</id>
      <timestamp>2026-04-17T16:24:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>644309</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="hica54zd75bai12llm9uehats51y337" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 16:24, 17 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>hica54zd75bai12llm9uehats51y337</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-22449-12</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151703</id>
    <revision>
      <id>644311</id>
      <timestamp>2026-04-17T17:24:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>644311</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="b420hudugz1l3szqehbzwuejm3dzhyz" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 17:24, 17 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>b420hudugz1l3szqehbzwuejm3dzhyz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Акрон (стадион)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151705</id>
    <revision>
      <id>644348</id>
      <timestamp>2026-04-17T20:54:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Стадион  |аталышы            = {{желек|Мексика}} «Акрон» стадиону  |сүрөт              = [[File:Estadio Akron 02-07-2022 cabecera sur lado derecho (3).jpg|280px]]  |мурунку аталыштары = «Эстадио Омнилайф»,&lt;br&gt;«Эстадио Чивас»  |расмий аталышы     = Estadio Akron  |жайгашуусу         = [[Сапопан]], [[Халиско]], [[Мексика]]  |ко...&quot;</comment>
      <origin>644348</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3426" sha1="6bm5emtkd5jhcmk9rnipsvi062o87ua" xml:space="preserve">{{Стадион
 |аталышы            = {{желек|Мексика}} «Акрон» стадиону
 |сүрөт              = [[File:Estadio Akron 02-07-2022 cabecera sur lado derecho (3).jpg|280px]]
 |мурунку аталыштары = «Эстадио Омнилайф»,&lt;br&gt;«Эстадио Чивас»
 |расмий аталышы     = Estadio Akron
 |жайгашуусу         = [[Сапопан]], [[Халиско]], [[Мексика]]
 |координаттары      = {{Coord|20|40|54|N|103|27|46|W|region:MX_type:landmark_scale:2000|display=inline,title}}
 |башталган          = 2007
 |ачылган            = 29-июль 2010
 |баасы              = 200 [[Миллион|млн]] [[АКШ доллары|АКШ доллар]]
 |архитектору        = Populous
 |ээси               = Амаури Вергара
 |команда            = «Гвадалахара»
 |орундар            = 49 850
 |габариттери        = 105 x 68 м
 |жабуусу            = Натуралдык чөп
}}
'''«Акрон» стадиону''' ({{lang-es|Estadio Akron}}) — [[Мексика|Мексиканын]] 
[[Халиско]] штатындагы [[Гвадалахара]] шаарына жакын [[Сапопан]] шаарында жайгашкан көп максаттуу стадион.

Мурда «Эстадио Омнилайф» жана «Эстадио Чивас» деп аталган. Негизинен футбол оюндары үчүн колдонулат жана «Клуб Депортиво Гвадалахара» командасынын үй аренасы болуп саналат. Стадион JVC комплексинин курамына кирет жана 49 813 көрүүчүнү батырат.

Курулушу 2004-жылдын февралында башталган, бирок каржылык кыйынчылыктардан улам бир нече жылга кечиккен. Стадион мексикалык «Групо Акрон» компаниясынын атынан аталган.

Бул стадион 2010 Копа Либертадорес финалынын биринчи оюнун өткөрүп, 2011 Панамерикалык оюндардын ачылыш жана жабылыш аземдерин да кабыл алган. Алгач жасалма газон чоң талкуу жараткандыктан, 2012-жылы натуралдык чөпкө алмаштырылган. Ошондой эле [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Дүйнө чемпионатынын]] айрым оюндарын өткөрүшү күтүлүүдө&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.huffingtonpost.com/2012/05/16/estadio-omnilife-chivas-pasto-artificial_n_1522884.html|title=Chivas decide quitar el pasto artificial del estadio Omnilife|last=Tovar|first=Sos|date=16 May 2012|publisher=Huffington Post|language=es|trans-title=Chivas decide to remove the artificial turf from Omnilife Stadium|accessdate=16 May 2012}}&lt;/ref&gt;.

== Булактар ==
{{булактар}}

== Шилтемелер ==
*[https://estadioakron.mx/ Стадиондун расмий сайты]

{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын стадиондору}}
[[Категория:Арип боюнча стадиондор]]</text>
      <sha1>6bm5emtkd5jhcmk9rnipsvi062o87ua</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ацтека</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151706</id>
    <revision>
      <id>644349</id>
      <timestamp>2026-04-17T21:21:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Стадион  |аталышы            = {{желек|Мексика}} «Ацтека» стадиону  |сүрөт              = [[File:Estadio Banorte (logo).png|230px]]&lt;br&gt;[[File:Estadio Azteca y sus alrededores 46.jpg|280px]]  |мурунку аталыштары = «Эстадио Гильермо Каньедо» (1997—1998)  |расмий аталышы     = Estadio Azteca  |жайгашуусу         = [[Койоакан]], [[Мехико]], [...&quot;</comment>
      <origin>644349</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8324" sha1="ejytnrdik3rge192dvhm71ep7qw2qjc" xml:space="preserve">{{Стадион
 |аталышы            = {{желек|Мексика}} «Ацтека» стадиону
 |сүрөт              = [[File:Estadio Banorte (logo).png|230px]]&lt;br&gt;[[File:Estadio Azteca y sus alrededores 46.jpg|280px]]
 |мурунку аталыштары = «Эстадио Гильермо Каньедо» (1997—1998)
 |расмий аталышы     = Estadio Azteca
 |жайгашуусу         = [[Койоакан]], [[Мехико]], [[Мексика]]
 |координаттары      = {{coord|19|18|11|N|99|09|02|W|region:MX_type:landmark_scale:2000|display=inline,title}}
 |башталган          = 1961
 |ачылган            = 29-май 1966
 |кайра курулган     = 1986, 1999, 2013, 2016, 2024–2026
 |баасы              = 260 [[Миллион|млн]] [[Мексика песосу]]
 |архитектору        = Педро Рамирес Васкес,&lt;br&gt;Рафаэль Михарес Альсеррека
 |ээси               = Телевиса
 |команда            = «Клуб Америка», [[Мексика улуттук футбол курамасы]]
 |орундар            = 87 523
 |габариттери        = 105 x 68 м
 |жабуусу            = чөп
}}
'''«Ацтека» стадиону''' ({{lang-es|Estadio Azteca}}), расмий аталышы '''«Банорте» стадиону''' ({{lang-es|Estadio Banorte}}) — [[Мексика|Мексиканын]] 
[[Мехико]] шаарындагы Койоакан районунда жайгашкан футбол стадиону&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://soccerlens.com/largest-football-stadiums/36427/|title=The 10 largest football stadiums in the world|website=soccerlens.com|publisher=Sports Lens|date=24 November 2009|access-date=24 November 2009|archive-date=26 November 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20091126003534/http://soccerlens.com/largest-football-stadiums/36427/|first=Chris|last=Mann}}&lt;/ref&gt;.

«Америка» футбол клубунун жана [[Мексика улуттук футбол курамасы|Мексиканын улуттук курамасынын]] үй аренасы болуп саналат. Стадион деңиз деңгээлинен 2200 метр бийиктикте жайгашкан жана 87 523 көрүүчүнү батырып, [[Латын Америкасы|Латын Америкасындагы]] эң чоң стадион болуп эсептелет&lt;ref&gt;{{cite web|last=Longman |first=Jeré |date=10 August 2009 |title=In Mexico, a Soccer Stadium Where Visitors Gasp |url=https://www.nytimes.com/2009/08/11/sports/soccer/11soccer.html |work=The New York Times |quote=The massive bowl, Estadio Azteca, sits in the southern part of this sprawling metropolis like a concrete sombrero. The stadium’s mystique—especially its 105,000 spectators and its 7,200-foot altitude—will play an integral role Wednesday in a World Cup qualifying match between Mexico and the United States. |access-date=22 April 2017}}&lt;/ref&gt;.

Бул дүйнөдөгү эң белгилүү стадиондордун бири&lt;ref&gt;{{cite web |title=Ranking the Top 10 Most Iconic Stadiums in World Football |work=Bleacher Report |url=http://www.bleacherreport.com/articles/1593822-ranking-the-top-10-most-iconic-stadiums-in-world-football/page/11 |publisher=Bleacherreport |accessdate=5 April 2013 |last1=Morgan |first1=Richard |archive-date=14 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160914113213/http://bleacherreport.com/articles/1593822-ranking-the-top-10-most-iconic-stadiums-in-world-football/page/11 |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|title=Classic Stadium: Estadio Azteca|url=https://www.fifa.com/classicfootball/stadiums/stadium=5000118/|archive-url=https://web.archive.org/web/20140716155413/http://www.fifa.com/classicfootball/stadiums/stadium=5000118/|url-status=dead|archive-date=16 July 2014|publisher=FIFA.com}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|last=Smart|first=Tony|title=10 of the world's best sports venues|url=http://www.travel.cnn.com/explorations/play/worlds-ten-best-sports-venues-535572|publisher=CNN|access-date=9 March 2012|archive-date=8 August 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170808223734/http://travel.cnn.com/explorations/play/worlds-ten-best-sports-venues-535572/|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|last=Mazur|first=Martin|title=FourFourTwo's 100 Best Football Stadiums in the World: No.4|url=https://www.fourfourtwo.com/features/fourfourtwos-100-best-football-stadiums-world-no4|magazine=FourFourTwo|accessdate=13 November 2015}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|last=Gordon|first=Aaron|title=Mexico wins Mexican-American stadium war|date=9 April 2013 |url=https://www.buzzfeed.com/aarongordon/what-the-georgia-dome-could-learn-from-the-best-stadium-in-n?s|publisher=Buzzfeed|access-date=9 April 2013}}&lt;/ref&gt; жана [[Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|дүйнө чемпионатынын]] финалын эки жолу өткөргөн биринчи стадион&lt;ref&gt;{{cite web|title=Mexico's historical stadium|url=https://www.fifa.com/newscentre/features/news/newsid=1642064/index.html?intcmp=fifacom_hp_module_news|archive-url=https://web.archive.org/web/20121216214336/http://www.fifa.com/newscentre/features/news/newsid=1642064/index.html?intcmp=fifacom_hp_module_news|url-status=dead|archive-date=16 December 2012|publisher=FIFA.com|accessdate=31 May 2012}}&lt;/ref&gt;: 1970-жылы [[Бразилия улуттук футбол курамасы|Бразилия]] [[Италия улуттук футбол курамасы|Италияны]] 4:1 эсебинде жеңген, 1986-жылы [[Аргентина улуттук футбол курамасы|Аргентина]] [[Германия улуттук футбол курамасы|Батыш Германияны]] 3:2 эсебинде жеңген. Ошондой эле 1986-жылы Аргентина — [[Англия улуттук футбол курамасы|Англия]] оюнунда [[Диего Марадона]] «Кылым голу» деп аталган голду киргизген. Бул стадиондо Пеле (1970) жана Марадона (1986) Дүйнө чемпионатын уткан. Стадион 1968 Олимпиада оюндарын&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20081118070058/http://www.la84foundation.org/6oic/OfficialReports/1968/1968v2pt1.pdf 1968 Summer Olympics official report.] Volume 2. Part 1. pp. 78–79.&lt;/ref&gt;, 1971 Аялдар арасындагы дүйнө чемпионатын&lt;ref&gt;[https://www.fodboldforpiger.dk/2019/03/den-glemte-triumf-da-danmark-blev-verdensmestre-i-1971/ Den glemte triumf: Da Danmark blev verdensmester i 1971] ['The forgotten triumph, when Denmark won the World Cup'] (in Danish)&lt;/ref&gt; жана 1970 Кылым оюну (Италия 4:3 Батыш Германия) сыяктуу маанилүү матчтарды кабыл алган.

[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты|2026 Дүйнө чемпионатынын]] оюндары, анын ичинде ачылыш оюну дагы өтөт. «Ацтека» үч дүйнө чемпионатынын оюндарын өткөргөн жалгыз стадион болуп эсептелет&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://hnmagazine.com/2018/06/estadio-azteca-the-only-stadium-have-three-world-cups-co-host-2026/ |title=Estadio Azteca: The Only Stadium To Have Three World Cups Now Mexico Will Co-Host 2026 |accessdate=28 December 2022 |archive-date=28 December 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221228051543/https://hnmagazine.com/2018/06/estadio-azteca-the-only-stadium-have-three-world-cups-co-host-2026/ |url-status=dead }}&lt;/ref&gt;. Мындан тышкары, НФЛ лигасы жыл сайын эл аралык сериясынын алкагында бул стадиондо бир оюн өткөрөт.

== Булактар ==
{{булактар}}

== Шилтемелер ==
*[https://estadiobanorte.com.mx/ Стадиондун расмий сайты]

{{2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын стадиондору}}
[[Категория:Арип боюнча стадиондор]]</text>
      <sha1>ejytnrdik3rge192dvhm71ep7qw2qjc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Би-Си Плейс</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151707</id>
    <redirect title="БС Плейс" />
    <revision>
      <id>644350</id>
      <timestamp>2026-04-17T21:25:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Arsensky</username>
        <id>41251</id>
      </contributor>
      <comment>«[[БС Плейс]]» барагына багытталды</comment>
      <origin>644350</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29" sha1="81pg7ka2y45b4h0wykojnnvnqzyg4j8" xml:space="preserve">#redirect [[БС Плейс]]</text>
      <sha1>81pg7ka2y45b4h0wykojnnvnqzyg4j8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-19975-30</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151708</id>
    <revision>
      <id>644351</id>
      <timestamp>2026-04-17T22:25:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>644351</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="h1asldolak3c7olij28g0cnh04qrufk" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 22:25, 17 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>h1asldolak3c7olij28g0cnh04qrufk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Serpen wiki woker</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151709</id>
    <revision>
      <id>644352</id>
      <timestamp>2026-04-17T23:25:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>644352</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="bthcuxcn3w2kdlutreznmhq24sxgh7k" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 23:25, 17 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>bthcuxcn3w2kdlutreznmhq24sxgh7k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:SAMUELFAMILYSKY</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151710</id>
    <revision>
      <id>644354</id>
      <timestamp>2026-04-18T02:26:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>644354</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="ac5uxdy2h8jmfgcz8pmqxy6xnmph9xm" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 02:26, 18 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>ac5uxdy2h8jmfgcz8pmqxy6xnmph9xm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Ñäktemts soy</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151711</id>
    <revision>
      <id>644356</id>
      <timestamp>2026-04-18T04:26:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>644356</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="oeo8vtadhjo2ugdib3x5tfvqgb5onc9" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 04:26, 18 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>oeo8vtadhjo2ugdib3x5tfvqgb5onc9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-23472-30</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151712</id>
    <revision>
      <id>644362</id>
      <timestamp>2026-04-18T06:26:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>644362</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="o7i6qzov1y601wtpi5ampo5ci1zowaf" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 06:26, 18 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>o7i6qzov1y601wtpi5ampo5ci1zowaf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-20809-27</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151713</id>
    <revision>
      <id>644366</id>
      <timestamp>2026-04-18T07:27:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>644366</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="3nf9gnifn70sfu0jb9f3tn2shxrr7qo" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 07:27, 18 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>3nf9gnifn70sfu0jb9f3tn2shxrr7qo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Веллетри</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151714</id>
    <revision>
      <id>644367</id>
      <timestamp>2026-04-18T09:38:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{ОЖ  |статусу                    = Шаар  |кыргызча аталышы           = Веллетри  |расмий аталышы             = {{lang-it|Velletri}}  |өлкө                       = Италия  |герб                       =   |желек                      =   |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =41 |lat_sec =0  |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =47 |lon_sec =0  |CoordAddon=type:city_region:IT  |CoordScale=30000  |Яндек...&quot;</comment>
      <origin>644367</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3294" sha1="3xk6cuhvaupg6c4lnkb20qdocj7tjss" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Веллетри
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Velletri}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =41 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =47 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Velletri
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 332
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 332
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 53 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Веллетрилуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00049
 |Commons түрмөгүндө         = Velletri
 |сайты                      = https://www.comune.velletri.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Velletri panorama.jpg
}}

'''Веллетри''' ({{lang-it|Velletri}} {{IPA|[velˈleːtri]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим метрополитен шаары]]на караштуу коммуна. Шаар Альбан тоолорунун этегинде жайгашып, байыркы тарыхы жана маданий мурастары менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Веллетри собору — шаардын негизги диний имараты, орто кылымдарда негизделген.  
* Археологиялык музей — байыркы Рим дооруна тиешелүү табылгаларды камтыйт.  
* Орсини сепили — орто кылымдык коргонуу курулуштарынын бири.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 53 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/velletri/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.velletri.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Velletri)'']

{{Рим метрополитен шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>3xk6cuhvaupg6c4lnkb20qdocj7tjss</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644368</id>
      <parentid>644367</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T09:38:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644368</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3269" sha1="3h1mzqlwfandqsmn9enuded2cc8r4m5" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Веллетри
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Velletri}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =41 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =47 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Velletri
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 332
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 332
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 53 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Веллетрилуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00049
 |Commons түрмөгүндө         = Velletri
 |сайты                      = https://www.comune.velletri.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Velletri panorama.jpg
}}

'''Веллетри''' ({{lang-it|Velletri}} {{IPA|[velˈleːtri]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим метрополитен шаары]]на караштуу коммуна. Шаар Альбан тоолорунун этегинде жайгашып, байыркы тарыхы жана маданий мурастары менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Веллетри собору — шаардын негизги диний имараты, орто кылымдарда негизделген.  
* Археологиялык музей — байыркы Рим дооруна тиешелүү табылгаларды камтыйт.  
* Орсини сепили — орто кылымдык коргонуу курулуштарынын бири.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 53 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/velletri/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.velletri.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Velletri)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>3h1mzqlwfandqsmn9enuded2cc8r4m5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644369</id>
      <parentid>644368</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T09:39:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644369</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3317" sha1="6xcckjumwln0uwwhutnky4foxxe7ujx" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Веллетри
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Velletri}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =41 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =47 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Velletri
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 332
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 332
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 53 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Веллетрилуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00049
 |Commons түрмөгүндө         = Velletri
 |сайты                      = https://www.comune.velletri.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Velletri (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Веллетри''' ({{lang-it|Velletri}} {{IPA|[velˈleːtri]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим метрополитен шаары]]на караштуу коммуна. Шаар Альбан тоолорунун этегинде жайгашып, байыркы тарыхы жана маданий мурастары менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Веллетри собору — шаардын негизги диний имараты, орто кылымдарда негизделген.  
* Археологиялык музей — байыркы Рим дооруна тиешелүү табылгаларды камтыйт.  
* Орсини сепили — орто кылымдык коргонуу курулуштарынын бири.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 53 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/velletri/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.velletri.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Velletri)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>6xcckjumwln0uwwhutnky4foxxe7ujx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644370</id>
      <parentid>644369</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T09:39:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644370</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3292" sha1="8jl10u282h8m3ljhhh9mivo2w1dgs2a" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Веллетри
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Velletri}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =41 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =47 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Velletri
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 332
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 332
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 53 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Веллетрилуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00049
 |Commons түрмөгүндө         = Velletri
 |сайты                      = https://www.comune.velletri.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Velletri (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Веллетри''' ({{lang-it|Velletri}} {{IPA|[velˈleːtri]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Шаар Альбан тоолорунун этегинде жайгашып, байыркы тарыхы жана маданий мурастары менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Веллетри собору — шаардын негизги диний имараты, орто кылымдарда негизделген.  
* Археологиялык музей — байыркы Рим дооруна тиешелүү табылгаларды камтыйт.  
* Орсини сепили — орто кылымдык коргонуу курулуштарынын бири.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 53 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/velletri/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.velletri.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Velletri)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>8jl10u282h8m3ljhhh9mivo2w1dgs2a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644371</id>
      <parentid>644370</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T09:41:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644371</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3332" sha1="kc9g7qm0xxvl6ak2k7p79kz665el377" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Веллетри
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Velletri}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       =Velletri-Stemma.svg 
 |желек                      =Velletri-Bandiera.svg 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =41 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =47 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Velletri
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 332
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 332
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 53 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Веллетрилуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00049
 |Commons түрмөгүндө         = Velletri
 |сайты                      = https://www.comune.velletri.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Velletri (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Веллетри''' ({{lang-it|Velletri}} {{IPA|[velˈleːtri]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Шаар Альбан тоолорунун этегинде жайгашып, байыркы тарыхы жана маданий мурастары менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Веллетри собору — шаардын негизги диний имараты, орто кылымдарда негизделген.  
* Археологиялык музей — байыркы Рим дооруна тиешелүү табылгаларды камтыйт.  
* Орсини сепили — орто кылымдык коргонуу курулуштарынын бири.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 53 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/velletri/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.velletri.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Velletri)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>kc9g7qm0xxvl6ak2k7p79kz665el377</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644372</id>
      <parentid>644371</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T09:42:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644372</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3332" sha1="6u7ddsmaxnz5r0o0017y3gejg3jn81i" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Веллетри
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Velletri}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       =Velletri-Stemma.svg 
 |желек                      =Velletri-Bandiera.svg 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =40 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =47 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Velletri
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 332
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 332
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 53 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Веллетрилуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00049
 |Commons түрмөгүндө         = Velletri
 |сайты                      = https://www.comune.velletri.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Velletri (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Веллетри''' ({{lang-it|Velletri}} {{IPA|[velˈleːtri]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Шаар Альбан тоолорунун этегинде жайгашып, байыркы тарыхы жана маданий мурастары менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Веллетри собору — шаардын негизги диний имараты, орто кылымдарда негизделген.  
* Археологиялык музей — байыркы Рим дооруна тиешелүү табылгаларды камтыйт.  
* Орсини сепили — орто кылымдык коргонуу курулуштарынын бири.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 53 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/velletri/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.velletri.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Velletri)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>6u7ddsmaxnz5r0o0017y3gejg3jn81i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Помеция</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151715</id>
    <revision>
      <id>644373</id>
      <timestamp>2026-04-18T09:43:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{ОЖ  |статусу                    = Шаар  |кыргызча аталышы           = Помеция  |расмий аталышы             = {{lang-it|Pomezia}}  |өлкө                       = Италия  |герб                       =   |желек                      =   |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =40 |lat_sec =0  |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =30 |lon_sec =0  |CoordAddon=type:city_region:IT  |CoordScale=30000  |Яндекс...&quot;</comment>
      <origin>644373</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3288" sha1="gu8vu68cb9fyyhusxco8fg2k8cxnsro" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Помеция
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Pomezia}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =40 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =30 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Pomezia
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 108
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 108
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 64 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Помециялыктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00071
 |Commons түрмөгүндө         = Pomezia
 |сайты                      = https://www.comune.pomezia.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Pomezia panorama.jpg
}}

'''Помеция''' ({{lang-it|Pomezia}} {{IPA|[poˈmɛttsja]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим метрополитен шаары]]на караштуу коммуна. Шаар XX кылымда негизделген жана азыркы учурда өнөр жай жана турак жай борбору болуп саналат.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Торваяника аймагы — деңиз жээгиндеги курорттук зона.  
* Археологиялык аймактар — байыркы Лацио аймагына тиешелүү калдыктар табылган жерлер.  
* Рим доорунун жолдорунун издери — аймакта тарыхый инфраструктуранын калдыктары сакталып калган.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 64 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/pomezia/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.pomezia.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Pomezia)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>gu8vu68cb9fyyhusxco8fg2k8cxnsro</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644374</id>
      <parentid>644373</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T09:45:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644374</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3349" sha1="ped527xi9uiryyekxcowxofmet9j4n3" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Помеция
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Pomezia}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       =Pomezia-Stemma.svg 
 |желек                      =Pomezia-Bandiera.svg 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =40 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =30 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Pomezia
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 108
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 108
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 64 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Помециялыктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00071
 |Commons түрмөгүндө         = Pomezia
 |сайты                      = https://www.comune.pomezia.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Pomezia (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Помеция''' ({{lang-it|Pomezia}} {{IPA|[poˈmɛttsja]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Шаар XX кылымда негизделген жана азыркы учурда өнөр жай жана турак жай борбору болуп саналат.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Торваяника аймагы — деңиз жээгиндеги курорттук зона.  
* Археологиялык аймактар — байыркы Лацио аймагына тиешелүү калдыктар табылган жерлер.  
* Рим доорунун жолдорунун издери — аймакта тарыхый инфраструктуранын калдыктары сакталып калган.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 64 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/pomezia/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.pomezia.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Pomezia)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>ped527xi9uiryyekxcowxofmet9j4n3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644375</id>
      <parentid>644374</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T09:46:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>644375</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3359" sha1="nv15vg09ccbp84kf6oz8eqlgah24bp6" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Помеция
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Pomezia}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       =Pomezia-Stemma.svg 
 |желек                      =Pomezia-Bandiera.svg 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =40 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =30 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Pomezia
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 108
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 108
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 64 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Помециялыктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00071
 |Commons түрмөгүндө         = Pomezia
 |сайты                      = https://www.comune.pomezia.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Pomezia (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Помеция''' ({{lang-it|Pomezia}} {{IPA|[poˈmɛttsja]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна.   

Коммуна XX кылымда негизделген жана азыркы учурда өнөр жай жана турак жай борбору болуп саналат.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Торваяника аймагы — деңиз жээгиндеги курорттук зона.  
* Археологиялык аймактар — байыркы Лацио аймагына тиешелүү калдыктар табылган жерлер.  
* Рим доорунун жолдорунун издери — аймакта тарыхый инфраструктуранын калдыктары сакталып калган.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 64 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/pomezia/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.pomezia.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Pomezia)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>nv15vg09ccbp84kf6oz8eqlgah24bp6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Коллеферро</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151716</id>
    <revision>
      <id>644379</id>
      <timestamp>2026-04-18T09:51:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{ОЖ  |статусу                    = Шаар  |кыргызча аталышы           = Коллеферро  |расмий аталышы             = {{lang-it|Colleferro}}  |өлкө                       = Италия  |герб                       =   |желек                      =   |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =44 |lat_sec =0  |lon_dir =E |lon_deg =13 |lon_min =0 |lon_sec =0  |CoordAddon=type:city_region:IT  |CoordScale=30000  |Ян...&quot;</comment>
      <origin>644379</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3304" sha1="4enfqkrpgkyingqea0fd1vknk0l858v" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Коллеферро
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Colleferro}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =44 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =13 |lon_min =0 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Colleferro
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 218
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 218
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 21 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Коллеферролуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00034
 |Commons түрмөгүндө         = Colleferro
 |сайты                      = https://www.comune.colleferro.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Colleferro panorama.jpg
}}

'''Коллеферро''' ({{lang-it|Colleferro}} {{IPA|[kolleˈfɛrro]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим метрополитен шаары]]на караштуу коммуна. Шаар XX кылымда өнөр жай борбору катары өнүккөн жана азыркы учурда аймактагы маанилүү экономикалык борборлордун бири болуп саналат.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Өнөр жай мурастары — шаарда XX кылымдагы индустриалдык өнүгүүгө байланышкан имараттар сакталган.  
* Археологиялык табылгалар — аймакта байыркы Рим дооруна тиешелүү калдыктар табылган.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 21 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/colleferro/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.colleferro.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Colleferro)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>4enfqkrpgkyingqea0fd1vknk0l858v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644380</id>
      <parentid>644379</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T09:53:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644380</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3360" sha1="tr12ppaeficjp0wxym44vk2imwcbq7n" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Коллеферро
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Colleferro}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       =StemmaColleferro.jpg 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =44 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =13 |lon_min =0 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Colleferro
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 218
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 218
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 21 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Коллеферролуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00034
 |Commons түрмөгүндө         = Colleferro
 |сайты                      = https://www.comune.colleferro.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Colleferro (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Коллеферро''' ({{lang-it|Colleferro}} {{IPA|[kolleˈfɛrro]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим|Рим шаарына]] караштуу коммуна. Коммуна XX кылымда өнөр жай борбору катары өнүккөн жана азыркы учурда аймактагы маанилүү экономикалык борборлордун бири болуп саналат.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Өнөр жай мурастары — шаарда XX кылымдагы индустриалдык өнүгүүгө байланышкан имараттар сакталган.  
* Археологиялык табылгалар — аймакта байыркы Рим дооруна тиешелүү калдыктар табылган.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 21 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/colleferro/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.colleferro.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Colleferro)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>tr12ppaeficjp0wxym44vk2imwcbq7n</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фраскати</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151717</id>
    <revision>
      <id>644381</id>
      <timestamp>2026-04-18T09:58:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{ОЖ  |статусу                    = Шаар  |кыргызча аталышы           = Фраскати  |расмий аталышы             = {{lang-it|Frascati}}  |өлкө                       = Италия  |герб                       =   |желек                      =   |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =48 |lat_sec =0  |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =41 |lon_sec =0  |CoordAddon=type:city_region:IT  |CoordScale=30000  |Яндек...&quot;</comment>
      <origin>644381</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3238" sha1="827ihdftktfvpeqj175hwufg8ebbrdi" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Фраскати
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Frascati}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =48 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =41 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Frascati
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 320
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 320
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 22 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Фраскатилуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00044
 |Commons түрмөгүндө         = Frascati
 |сайты                      = https://www.comune.frascati.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Frascati panorama.jpg
}}

'''Фраскати''' ({{lang-it|Frascati}} {{IPA|[frasˈkaːti]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим метрополитен шаары]]на караштуу коммуна. Шаар Альбан тоолорунда жайгашып, өзүнүн шарабы жана тарыхый виллалары менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Вилла Альдобрандини — Ренессанс доорунда курулган кооз сарай.  
* Фраскати собору — шаардын негизги диний имараты.  
* Рим виллалары — аймакта байыркы Рим дооруна тиешелүү эс алуу жайларынын калдыктары сакталган.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 22 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/frascati/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.frascati.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Frascati)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>827ihdftktfvpeqj175hwufg8ebbrdi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644382</id>
      <parentid>644381</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T10:01:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644382</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3320" sha1="g2whxtozlf8olz4dfsdbt5s2naw8e5w" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Фраскати
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Frascati}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       =Frascati-Stemma.svg 
 |желек                      =Frascati-Bandiera.svg 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =49 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =41 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Frascati
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 320
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 320
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 22 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Фраскатилуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00044
 |Commons түрмөгүндө         = Frascati
 |сайты                      = https://www.comune.frascati.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Frascati (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Фраскати''' ({{lang-it|Frascati}} {{IPA|[frasˈkaːti]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим|Рим шаарына]] караштуу коммуна. Коммуна Альбан тоолорунда жайгашып, өзүнүн шарабы жана тарыхый эстекликтери менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Вилла Альдобрандини — Ренессанс доорунда курулган кооз сарай.  
* Фраскати собору — шаардын негизги диний имараты.  
* Рим виллалары — аймакта байыркы Рим дооруна тиешелүү эс алуу жайларынын калдыктары сакталган.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 22 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/frascati/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.frascati.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Frascati)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>g2whxtozlf8olz4dfsdbt5s2naw8e5w</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Гвидония-Монтечелио</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151718</id>
    <revision>
      <id>644383</id>
      <timestamp>2026-04-18T10:06:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{ОЖ  |статусу                    = Шаар  |кыргызча аталышы           = Гвидония-Монтечелио  |расмий аталышы             = {{lang-it|Guidonia Montecelio}}  |өлкө                       = Италия  |герб                       =   |желек                      =   |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =59 |lat_sec =0  |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =44 |lon_sec =0  |CoordAddon=type:city_region:IT...&quot;</comment>
      <origin>644383</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3440" sha1="eziss1uiqqmknwph7mwfoax8soyj4g2" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Гвидония-Монтечелио
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Guidonia Montecelio}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =59 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =44 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Guidonia%20Montecelio
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 105
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 105
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 90 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Гвидониялыктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 0774
 |почта индекси              = 00012
 |Commons түрмөгүндө         = Guidonia Montecelio
 |сайты                      = https://www.comune.guidonia-montecelio.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Guidonia Montecelio panorama.jpg
}}

'''Гвидония-Монтечелио''' ({{lang-it|Guidonia Montecelio}} {{IPA|[ɡwiˈdɔːnja monteˈtʃɛːljo]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим метрополитен шаары]]на караштуу ири коммуна. Шаар Рим шаарына жакын жайгашып, өнөр жай жана аскердик авиация тарыхы менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Монтечелио эски шаары — орто кылымдык борбор.  
* Аскердик авиация тарыхына байланышкан объекттер — шаар авиациянын өнүгүшүндө маанилүү роль ойногон.  
* Археологиялык аймактар — байыркы Рим дооруна тиешелүү калдыктар табылган.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 90 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/guidonia-montecelio/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.guidonia-montecelio.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Guidonia Montecelio)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>eziss1uiqqmknwph7mwfoax8soyj4g2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644384</id>
      <parentid>644383</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T10:07:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644384</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3549" sha1="0qe25wwip488npd1cj54k7bp9l354l2" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Гвидония-Монтечелио
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Guidonia Montecelio}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       =Guidonia Montecelio-Stemma.svg 
 |желек                      =Flag of Guidonia Montecelio.png 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =59 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =44 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Guidonia%20Montecelio
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 105
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 105
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 90 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Гвидониялыктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 0774
 |почта индекси              = 00012
 |Commons түрмөгүндө         = Guidonia Montecelio
 |сайты                      = https://www.comune.guidonia-montecelio.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Guidonia Montecelio (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Гвидония-Монтечелио''' ({{lang-it|Guidonia Montecelio}} {{IPA|[ɡwiˈdɔːnja monteˈtʃɛːljo]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим метрополитен шаары]]на караштуу ири коммуна. Шаар Рим шаарына жакын жайгашып, өнөр жай жана аскердик авиация тарыхы менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Монтечелио эски шаары — орто кылымдык борбор.  
* Аскердик авиация тарыхына байланышкан объекттер — шаар авиациянын өнүгүшүндө маанилүү роль ойногон.  
* Археологиялык аймактар — байыркы Рим дооруна тиешелүү калдыктар табылган.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 90 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/guidonia-montecelio/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.guidonia-montecelio.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Guidonia Montecelio)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>0qe25wwip488npd1cj54k7bp9l354l2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>644385</id>
      <parentid>644384</parentid>
      <timestamp>2026-04-18T10:09:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>644385</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3541" sha1="67bpyxe1fzahib2yut0hgngklrqzs6k" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Шаар
 |кыргызча аталышы           = Гвидония-Монтечелио
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Guidonia Montecelio}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       =Guidonia Montecelio-Stemma.svg 
 |желек                      =Flag of Guidonia Montecelio.png 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =59 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =44 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Guidonia%20Montecelio
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = 
 |бийиктиги                  = 105
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 105
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 90 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Гвидониялыктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 0774
 |почта индекси              = 00012
 |Commons түрмөгүндө         = Guidonia Montecelio
 |сайты                      = https://www.comune.guidonia-montecelio.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Guidonia Montecelio (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Гвидония-Монтечелио''' ({{lang-it|Guidonia Montecelio}} {{IPA|[ɡwiˈdɔːnja monteˈtʃɛːljo]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим|Рим шаарына]] караштуу ири коммуна.   

Коммуна Рим шаарына жакын жайгашып, өнөр жай жана аскердик авиация тарыхы менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Монтечелио эски шаары — орто кылымдык борбор.  
* Аскердик авиация тарыхына байланышкан объекттер — шаар авиациянын өнүгүшүндө маанилүү роль ойногон.  
* Археологиялык аймактар — байыркы Рим дооруна тиешелүү калдыктар табылган.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 90 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/guidonia-montecelio/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.guidonia-montecelio.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Guidonia Montecelio)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>67bpyxe1fzahib2yut0hgngklrqzs6k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Aron Nadejdea</title>
    <ns>3</ns>
    <id>151719</id>
    <revision>
      <id>644387</id>
      <timestamp>2026-04-18T10:27:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>644387</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="p7tqf8v3jngci84frkbcmqyxmssk1a4" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 10:27, 18 апрель 2026 (UTC)</text>
      <sha1>p7tqf8v3jngci84frkbcmqyxmssk1a4</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>