Чаткал району

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="ky">
  <siteinfo>
    <sitename>Википедия</sitename>
    <dbname>kywiki</dbname>
    <base>https://ky.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%88%D0%BA%D1%8B_%D0%B1%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BA</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.1</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Медиа</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Атайын</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Талкуу</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Колдонуучу</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Колдонуучунун баарлашуулары</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Википедия</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Википедияны талкуулоо</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Файл</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Файлды талкуулоо</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">МедиаВики</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">МедиаВикини талкуулоо</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Калып</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Калыпты талкуулоо</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Жардам</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Жардамды талкуулоо</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Категория</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Категорияны талкуулоо</namespace>
      <namespace key="118" case="first-letter">Макала долбоору</namespace>
      <namespace key="119" case="first-letter">Макала долбоорун талкуулоо</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Модуль</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Модулду талкуулоо</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Чаткал району</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3645</id>
    <revision>
      <id>646224</id>
      <parentid>553573</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:30:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Born Nomad</username>
        <id>47370</id>
      </contributor>
      <origin>646224</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16685" sha1="dbxaqm5a02xrzd65lwj1oxufhhj1xvu" xml:space="preserve">{{Административдик бирдик
 |Түс1                   = {{Түс|Кыргызстан}}
 |Кыргызча аталышы       = Чаткал району
 |Өздүк аталышы          = 
 |Герб               = Coat of arms of Chatkal district.png
 |Желек                 = Flag of Chatkal District 2022.svg
 |Белгинин көлөмү        = 
 |Желектин көлөмү        = 
 |Белгинин аты           = 
 |Желектин аты           = 
 |Өлкө                   = Кыргызстан
 |облус                 =[[Жалал-Абад облусу]]
|lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = 
  |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = 
  |region                = 
  |type                  = 
  |деңгээл               = 
  |CoordScale            =  
 |Гимни                  = 
 |Абалы                  = Район
 |Киргени                = [[Жалал-Абад облусу]]
 |Курамында              = 4 айыл өкмөтү,&lt;br/&gt; 22 айыл
 |Борбору                = [[Каныш-Кыя]]
 |Ири шаары              = 
 |Ири шаарлары           = 
 |Түзүлгөн убакыты       = [[1935]]
 |Таратылган убакыты     = 
 |Башчысы                = 
  |Башчынын түрү         = Аким
 |Башчысы2               = 
  |Башчынын түрү2        = 
 |ИДӨ                    = 
  |ИДӨ жылы              = 
  |ИДӨ бойунча оруну             = 
  |Жан башына алынган ИДӨ оруну  = 
 |Тили                           = [[Кыргыз тили]]
 |Тилдери                        = 
 |Калкы                          = 28106&lt;ref name=&quot;Демогр2023&quot;&gt;{{Cite web |url=http://www.stat.kg/ru/statistics/download/operational/825 |title=Численность населения областей, районов, городов, поселков городского типа, айылных аймаков и айылов (сел) Кыргызской Республики (по данным айыл окмоту на начало 2023 г.) |access-date=2023-07-10 |archive-date= |archive-url= |deadlink=no }}&lt;/ref&gt;
  |Санак жылы                    = 2023
  |Пайызы                        = 
  |Калктын саны бойунча оруну    = 
  |Жыштыгы                       = 
  |Жыштыгы бойунча оруну         = 
  |Улуттук курамы                = [[Кыргыздар]] — 97,3%&lt;br&gt;
[[Өзбектер]] — 1,3%&lt;br&gt;
[[Тажиктер]] — 0,6%&lt;ref name=&quot;Этно2009.Джалал-Абад&quot;&gt;[https://web.archive.org/web/20110810173253/http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/%D0%94%D0%B6%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D0%BB-%D0%90%D0%B1%D0%B0%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F%20%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.pdf Перепись населения Киргизии 2009. Джалал-Абадская область]&lt;/ref&gt;
  |Диний курамы                  = 
 |Жер аянты                      = 4608
  |Жер аянтынын пайызы           = 
  |Жер аянты боюнча оруну        = 
 |Максималдуу бийиктиги          = 
 |Орточо бийиктиги               = 
 |Минималдуу бийиктиги           = 
 |Көлөмү                         = 
 |Узундугу                       = 
 |Карта                          = Kyrgyzstan Chatkal Raion.png
 |Картанын көлөмү                = 300px
 |Акимчилик бирдигинин картасы   = 
  |Акимчилик бирдигинин картасынын көлөмү  = 
 |Саат алкагы                    = [[UTC+6]]
 |Аббревиатура                   = 
 |ISO                            = 
 |FIPS                           = 
 |Телефон коду                   = 
 |Почто индекстери               = 
 |Интернет-домени                = 
 |Унаа коду                      = 
 |Сайты                          = https://chatkal.kg/
 |Commons түрмөгү                = 
 |Түшүндүрмөлөр                  = 
}}

'''Чаткал району''' ― [[Кыргызстан|Кыргызстандын]] [[Жалал-Абад облусу|Жалал-Абад облусундагы]] [[Кыргызстандагы райондору|район]].  Административдик борбору ― [[Каныш-Кыя]]&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Enrin.grida.no |url=http://enrin.grida.no/htmls/kyrghiz/soe2/english/map/map3.htm |accessdate=2008-06-19 |archivedate=2009-08-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090802180521/http://enrin.grida.no/htmls/kyrghiz/soe2/english/map/map3.htm }}&lt;/ref&gt;.
== Тарыхы  ==
[[1920|1920-жылы]] [[Жалал-Абад облусу|Жалал-Абад облусунун]] аймагы Туркестан Автономдук округуна караштуу Фергана облусунун ревкомунун Анжиян уездинин карамагына кирген. 1920-жылы РСФСРдин Бүткүл Союздук Борбордук аткаруу комитетинин токтому менен Жалал-Абад округу уюштурулуп, борбору Жалал-Абад айылы болуп, анын карамагына төрт район, тактап айтканда, Жалал-Абад, Базар-Коргон, Кетмен-Төбө жана Кызыл-Жар райондору кирген. Кызыл-Жар районунун Кызыл-Жар, Кырк-Уул, Саруу, Баястан, Чанач, Сумсар, Кутлук-Сейит жана Чаткал болуштуктары болгон.

1924-жылдын 14-декабрында Кара-Кыргыз автономиялуу облусу уюшулган. 1924-жылдын 1-февралында Кыргыз АССР болуп уюшулат да ал 1936-жылдын 5-декабрында [[Кыргыз ССР|Кыргыз ССРи]] болуп түзүлөт.
Ал эми 1926-жылдын                      6-декабрында РСФСР Жогорку Борбордук Аткаруу комитетинин токтому менен Жалал-Абад округу, Жалал-Абад кантону болуп уюшулат. Райондор болуштуктар болуп түзүлүп, чыңдалат. Жалал-Абад кантону 8 болуштуктан турган. Алар: Жалал-Абад – борбору Сузак айылы, 6 айылдык кеңештен, Көгарт – борбору Сафаровка айылы, 23 айылдык кеңештен, Базар-Коргон – борбору Масы айылы, 10 айдыдык кеңештен, Ноокен – борбору Сакалды айылы, 10 айылдык кеңештен, Кетмен-Төбө – борбору Алексеевка айылы, 15 айылдык кеңештен, Кызыл-Жар – борбору Афлатун, 10 айылдык кеңештен, Чанач – борбору Ак-Таш айылы, 10 айылдык кеңештен, Чаткал – борбору Шекафтар айылы 8 айылдык кеңештен турган.

1928-жылдын 10-декабрында Жогорку Борбордук Аткаруу комитетинин токтому менен Ош округу уюшулат. Ага Ош жана Жалал-Абад кантондору кирет. Болуштуктар жоюлуп аны ордуна 10 район уюшулат.
1930-жылдын 1-сентябрында Кыргыз АССРинин Борбордук Аткаруу комитетинин Президиумунун токтому менен округ жана кантондор жоюлуп, республиканын карамагына өткөрүлөт.
Ал эми 1935-жылдын 8-февралында Кыргыз АССРинин Борбордук Аткаруу комитетинин Президиумунун №8 токтомунун негизинде райондордун биригиши жана жаңы райондордун уюшулушу жөнүндө токтом кабыл алынган. Токтомдун негизинде Көгарт району – борбору Октябрское айылы, Масы району – борбору Масы айылы, Тогуз-Торо району – борбору Атай айылы, Чаткал району – борбору Жаңы-Базар айылы болуп уюшулат.

1938-жылдын 11-мартында Кыргыз ССРинин Жогорку Борбордук Аткаруу комитетинин Президиумунун токтому менен Жалал-Абад округу кайрадан 10 району менен уюшулат, анын карамагында Чаткал району да болгон. Чаткал районунун аймагында 6 айылдык кеңеши болгон. Алар – Ак-Таш, Коргон-Сай, Каныш-Кыя, Чандалаш, Айгыр-Жал, Сары-Булак айылдык кеңештери болгон. Алардын карамагына 6 колхоз кирген. Алар Молотов атындагы колхоз, Каганович атындагы колхоз, Ленин атындагы колхоз, Сталин атындагы колхоз, Фрунзе атындагы колхоз жана Калинин атындагы колхоздор болушкан. 1939-жылдын 1-январындагы кожолуктарды каттоодо Чаткал районунда 4731 адам катталган. Ошол убакта Чаткал районунда 4271 кыргыз, 120 орус, 214 өзбек, 24 украин, 20 казак, 9 татар, 3 немец, 36 тажик, 1 уйгур жана башка 33 башка улуттардын адамдары жашашкан.

1939-жылдын 21-ноябрында Жогорку Советтин Президиумунун Указы менен Жалал-Абад округу Жалал-Абад облусу болуп түзүлгөн.
1944-жылдын 3-январында Кыргыз ССРинин Жогорку Советинин Президиумунун Указы менен Талас облусу уюшулгандыгына байланыштуу Чаткал району Жалал-Абад облусунун карамагынан чыгарылып, Талас облусунун карамагына кошулган. Ал эми 1944-жылы Чаткал району жоюлуп, Жалал-Абад облусунун Ала-Бука районунун карамагына кошулган.

1980-жылдын 9-сентябрында Кыргыз ССРинин Жогорку Советинин Президиумунун Указы менен Чаткал району кайрадан уюшулуп, борбору Жаңы-Базар айылы болуп, Талас облусунун карамагына кошулган. Ал эми 1984-жылы Кыргыз ССРинин Жогорку Советинин Президиумунун №5930-хп. 82 токтому менен Чаткал району Ош облусунун карамагына кошулган. 1990-жылдын 14-декабрындагы Кыргыз ССРинин Жогорку Советинин токтому менен Чаткал району Ош облусунун карамагынан чыгарылып, Жалал-Абад облусунун карамагына кошулган.

2026-жылы райондо ири энергетикалык долбоорду ишке ашыруу башталган. Анын алкагында [[Гидроэлектростанция|гидроэлектростанциялардын]] каскады жана күн [[электр станциясы]] курулууда. Райондун аймагында, анын ичинде [[Каныш-Кыя]] айылына жакын жерде кубаттуулугу 5 МВт болгон «Кара-Корум» кичи ГЭСинин курулушу жүрүп жатат. Аталган станция жылына болжол менен 20 млн кВт⋅саат электр энергиясын өндүрөрү күтүлүүдө. Мындан тышкары, [[Жаңы-Базар (Чаткал району)|Жаңы-Базар]] айылында кубаттуулугу 1 МВт болгон күн электр станциясы курулууда. Долбоорго тартылган инвестициянын жалпы көлөмү болжол менен 259,8 миллион АКШ долларын түзөт&lt;ref&gt;https://24.kg/ekonomika/372206_vchatkale_nachali_stroit_kaskad_ges_isolnechnoy_elektrostantsii/&lt;/ref&gt;.

== Маалымат каражаттары  ==
'''Чаткал.kg''' - райондук мамлекеттик администрациянын расмий маалымат сайты.
[[2014]]-жылы журналист М. Эшназаровдун демилгеси жана райондун, Каныш-Кыя айыл аймагынын жетекчилигинин колдоосу менен түзүлгөн.
Райондогу, айыл аймактардагы коомдук-саясий, экономикалык, маданий ж.б.маалыматтарды ыкчам чагылдырып келет.
Башкы редактору Кыргызстан Журналисттер бирлигинин мүчөсү - М.Эшназаров.
== Административдик-аймактык түзүлүшү ==
Райондо 4 [[айыл аймагы]] жана алардын курамына кирген 22 айыл бар&lt;ref name=&quot;Кыргыз Республикасынын администрациялык-аймактык жана аймактык бирдиктердин объектилерин белгилөө тутумунун мамлекеттик классификатору&quot;&gt;[http://www.stat.kg/media/files/3a3aec14-4d77-4317-99c8-d337b1828f37.doc Кыргыз Республикасынын администрациялык-аймактык жана аймактык бирдиктердин объектилерин белгилөө тутумунун мамлекеттик классификатору, 29.04.2023]&lt;/ref&gt;:
* '''[[Каныш-Кыя айыл аймагы]]''': [[Каныш-Кыя]] (борбору), [[Айгыр-Жал (Чаткал району)|Айгыр-Жал]], [[Башкы-Терек, Чаткал району|Башкы-Терек]], [[Коргон-Сай]], [[Кызыл-Токой, Чаткал району|Кызыл-Токой]], [[Чакмак-Суу, Чаткал району|Чакмак-Суу]], [[Жер-Капчыгай]], [[Кайың-Суу]], [[Кара-Булак (Чаткал району)|Кара-Булак]], [[Кара-Суу (Чаткал району)|Кара-Суу]];
* '''[[Сумсар айыл аймагы]]''': [[Сумсар, Чаткал району|Сумсар]] (борбору), [[Мончок-Дөбө (Чаткал району)|Мончок-Дөбө]], [[Шекафтар]], [[Биримдик (Чаткал району)|Биримдик]];
* '''[[Терек-Сай айыл аймагы]]''': [[Терек-Сай]] (борбору), [[Ак-Терек (Чаткал району)|Ак-Терек]], [[Болуш (Чаткал району)|Болуш]];
* '''[[Чаткал айыл аймагы]]''': [[Жаңы-Базар (Чаткал району)|Жаңы-Базар]] (борбору), [[Ак-Таш (Чаткал району)|Ак-Таш]], [[Беш-Арал]], [[Курулуш (Чаткал району)|Курулуш]], [[Чандалаш (Чаткал району)|Чандалаш]].
{{Чаткал районунун картасы}}
{{clear}}
== Колдонулган адабияттар ==
Чаткал району: Энциклопедия / авт.-түз. А.Орозов и др. - Б.: «Принт Экспресс» б., 2015. - 368 б., илл. ISBN 978-9967-27-851-6
{{Кыргызстандын райондору}}
[[Категория:Кыргызстандын райондору]]
[[Категория:Жалал-Абад облусу]]</text>
      <sha1>dbxaqm5a02xrzd65lwj1oxufhhj1xvu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Эгемберди Эрматов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4540</id>
    <revision>
      <id>646145</id>
      <parentid>568479</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T16:21:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28664-38</username>
        <id>47576</id>
      </contributor>
      <origin>646145</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16525" sha1="j8w7vdod3rejku8ply4ido70udb9mxf" xml:space="preserve">{| class=&quot;toccolours&quot; style=&quot;float:right; margin:0 0 0.5em 1em; width:20em; clear:right;&quot;
|-
|colspan=2 style=&quot;text-align:center; color:blak&quot; | '''Эгемберди Эрматов'''&lt;br /&gt;
|-
|align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;sky blue&quot; colspan=2 style=&quot;font-size: small&quot; |'''Жалпы маалымат'''
|-
|colspan=2 style=&quot;text-align:center;&quot; |
|-
|'''Төрөлгөндө берилген аты:''' || Эгемберди 
|-
|'''Туулган  жылы:''' || 10.07.1951-жыл 
|-
|'''Туулган жери:''' || [[Пум, Кадамжай району|Очок Таш, Пум айылы]],  [[Кадамжай району]],  [[Ош  облусу]],  [[Кыргыз ССРи]]Талас облусу
|-
|'''Өлгөн  жылы:''' || 24.01.2017 жыл 
|-
|'''Сөөгү коюлган жери:''' || [[Очок Таш]],[[Пум, Кадамжай району|Пум  айылы]],  [[Кадамжай району]], [[Баткен  облусу]],  [[Кыргыз Республикасы]]
|-
|'''Өлкө:''' || [[Файл:Flag of USSR.svg|{{{1|22px}}}|border]]&lt;noinclude&gt; [[СССР]]→[[Файл:Flag of Kyrgyzstan.svg|{{{1|22px}}}|border]]&lt;noinclude&gt; [[Кыргызстан]]
|-
|'''Ишмердүүлүгү:''' || [[акын]], [[драматург]], [[журналист]], котормочу
|-
|'''Наамдары:''' ||[[Кыргыз Республика]]сынын эл [[акын]]ы,Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер
|-
|'''Чыгармачылык активдүүлүгү:''' ||1979-2017
|-
|} 

== Эгемберди Эрматов - Кадамжай (Фрунзе) районундагы Пум айылында 1951-жылы 10-июльда туулган -акын, драматург, котормочу жана журналист. Кыргыз Республикасынын эл акыны (2011) ==


== Эмгек жолу ==
Орто мектепти Кызыл-Кыя шаарындагы мектеп-интернатта окуган.&lt;br&gt;
1970–1972-жж. Советтик Армиянын катарында кызмат өтөгөн.&lt;br&gt;
1970-жылы [[Ош]] педагогикалык окуу жайын,&lt;br&gt;
1979-жылы [[Москва]]дагы М.Горький атындагы адабият институтун бүтүрүп,&lt;br&gt;
Андан кийин «Кыргызстан маданияты» гезитинин адабий кызматкери болгон.&lt;br&gt;
Э. Эрматов «Кыргыз руху» гезитинде, «Мурас», «Тулпар» журналдарында иштеген.&lt;br&gt;
1990-жылдардын орто ченинде Кадамжай районундагы Көк-Талаа кыштагында жашайт.&lt;br&gt;
Ал 2009-жылга чейин он жылдан ашык убакыт Баткен университетинин Кызыл-Кыя шаарындагы Педагогикалык институтунда дүйнөлүк адабияттан сабак берген.&lt;br&gt;
2010-жылдан тартып Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинен депутаты.&lt;br&gt;
2013-жылдын 29 апрелинен тартып Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу мамлекеттик тил боюнча улуттук комиссиясынын төрагасы

== Чыгармачылыгы ==
Чыгармалары 1970-жылдан басма сөздө жарыяланып, биринчи ырлар жыйнагы «Ак тил» деген ат менен 1979-жылы басылып чыккан. Акын «Шаар жана тоолук», «Өмүр издери», «Туяктын ыры», «Саймалуу таш», «Махабат», «Исфайрам акасы&quot; аттуу ыр китептердин, «Мухаммед пайгамбар» деген дастандын, «Аксаткын менен Кулмырза» драмасынын автору. Б.Чавчавадзенин чыгармаларын которуп басып чыгарууда тең автор болгон. Чыгыш акындарынын көбүн кыргыз тилине которгон.

1984-жылдан СССР Жазуучулар союзунун мүчөсү.&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;

== ЖАРЫК КӨРГӨН КИТЕПТЕРИ ==
# '''''Кыргыз тилинде:'''''
&lt;br&gt; 
'''Ак дил:''' Ырлар жана поэма. – Ф.: Мектеп, 1979. – 59 б.&lt;br&gt; 
'''Шаар жана тоолук:'''Ырлар.- Ф.:Кыргызстан, 1982-жыл, 77 б.&lt;br&gt;
'''Өмүр издери:''' Ыр китеп. – Ф.: Мектеп, 1984. – 80 б.

'''Туяктын ыры:''' Ырлар, поэмалар. – Ф.: Кырызстан, 1988. – 68 б.&lt;br&gt;
'''Саймалуу таш:''' Ырлар. – Б.: Адабият, 1992. – 144 б.&lt;br&gt;
'''Махабат:''' Тандалма ырлар, поэмалар, трагедия. – Б., 1995. – 431 б.&lt;br&gt;
'''Мухаммед пайгамбар:''' Поэма. – Б., 2001. – 387 б.

'''Байлык, бийлик, аял жөн'''ү'''ндө:''' (эсселер). Ош,  2006-жыл, 81 бет.

'''Альтер эго:''' Ош, 2006-жыл.-68 б.

'''Чыгыш эл адабияты:''' (хрестоматия). Ош, 2006-жыл, 66 бет.

'''[[:ru:Исфайрамсай|Исфайрам]] авазы:''' Б:2007-жыл, 287 бет&lt;br&gt;
'''[[:ru:Низами_Гянджеви|Низами Ганжави]]. Жети Сулуу:''' (дастан) котормо. Б:Бийиктик. 2007-жыл, 385 бет&lt;br&gt;
'''[[:ru:Ахмед_Ясави|Кулкожо Акмат Яссавий]]:''' &quot;Хикметтер китеби&quot;, котормо. Б:Бийиктик,2008-жыл, 204 бет

'''Легендага айланган инсан:''' ([[:ru:Кулатов,_Турабай_Кулатович|Төрөбай Кулатов]] жөнундө маек-эссе). – Б., 2008. – 232 б.

'''Мухаммед пайгамбар:''' ([[дастан]]) 2-басылышы. Б:Бийиктик.2008-жыл, 392 бет

'''Заман кайрык:'''. Б.: Бийиктик. 2010,286 бет

'''1-том. Махабат:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 416 б.&lt;br&gt;
'''2-том. Исфайрам авазы:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 340 б.&lt;br&gt;
'''3-том. [[:ru:Мухаммед|Мухаммед пайгамбар]]:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 480 б.&lt;br&gt;
'''4-том. Жети сулуу:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 448 б.&lt;br&gt;
'''5-том. Чыгыш адабияты. Хикметтер:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 532 б.&lt;br&gt;
'''6-том. Эсселер жана драмалар:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 336 б.&lt;br&gt;
'''7-том. Заман кайрык:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 340 б.

'''Мени издебе ырларымдан табасың:'''  ырлар, Б.: &quot;Турар&quot; б. 2013-жыл,27 б.&lt;br&gt;
'''Мухаммед пайгамбар:''' (дастан) Т'''ү'''рк тилинде. Б: &quot;Имак Офсет&quot;, 2016-жыл, 387 бет&lt;br&gt;
Мухаммед пайгамбар:(дастан) Орус тилинде

Мухаммед пайгамбар:(дастан) Өзбек тилинде 

Сыр сандык:(эсселер) Б.: &quot;Турар&quot; б.2016 -жыл,164 б

&lt;br&gt;

== Коюлган драмалары ==
'''Аксаткын менен Кулмырза''' - Нарын областтык М.Рыскулов атындагы муздрама театрында коюлган (1988-жыл).&lt;br&gt;
'''Жаңыл Мырза''' - Кыргыз мамлекеттик академиялык драма театрында коюлган (1993-жыл)

'''Кедейкан'''- Баткен драма театрында ()

&lt;br&gt;

== Наамдары ==
Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер (2003). &lt;br&gt;  
Кыргыз Республикасынын эл акыны (2011).

Апрель элдик революциясынын баатыры (2011)

Билим берүү отличниги (2012)

ОшМУнун эмгек сиңирген ишмери (2015)

Кыргыз Республикасынын «Ардактуу Аксакалы» (2018)

ОГПИнин ардактуу професору (2012)

== Чен ==
Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик кызматынын үчүнчү класстагы мамлекетик кеңешчиси (2014)

== Төш белгилер ==
* КР Пр  караштуу  мамлекеттик тил боюнча улуттук комиссиясы (2008)
* КР Өк &quot;Талас облусуна 15 жыл&quot; (2016) &lt;br&gt;&quot;Карегимде Мекен чеги&quot; (2013)
* &quot;Кыргыз милициясына 90 жыл&quot; (2015)
* Өзгөчө Кырдаалдар министирлиги (2015)
* ИИМ &quot;Каарман&quot; (2013)
* Укук коргоого салымы үчүн &quot;Ардак&quot; (2014)
* &quot;ӨКМ Куткаруучуларды даярдоого 12 Жыл&quot; (2013)
* &quot;Ардактуу Адам&quot; (2016)

== Китептерге шилтемелер ==
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/146-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-1-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%BC%D0%B0%D1%85%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D1%82 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 1-том. Махабат]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/145-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-2-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B8%D1%81%D1%84%D0%B0%D0%B9%D1%80%D0%B0%D0%BC-%D0%B0%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D1%8B Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 2-том. Исфайрам авазы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305074748/http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/145-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-2-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B8%D1%81%D1%84%D0%B0%D0%B9%D1%80%D0%B0%D0%BC-%D0%B0%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D1%8B |date=2016-03-05 }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/144-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-3-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%BC%D1%83%D1%85%D0%B0%D0%BC%D0%BC%D0%B5%D0%B4-%D0%BF%D0%B0%D0%B9%D0%B3%D0%B0%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 3-том. Мухаммед пайгамбар] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305074613/http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/144-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-3-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%BC%D1%83%D1%85%D0%B0%D0%BC%D0%BC%D0%B5%D0%B4-%D0%BF%D0%B0%D0%B9%D0%B3%D0%B0%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80 |date=2016-03-05 }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/143-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-4-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B6%D0%B5%D1%82%D0%B8-%D1%81%D1%83%D0%BB%D1%83%D1%83 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 4-том. Жети сулуу] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305074603/http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/143-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-4-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B6%D0%B5%D1%82%D0%B8-%D1%81%D1%83%D0%BB%D1%83%D1%83 |date=2016-03-05 }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/142-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-5-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D1%87%D1%8B%D0%B3%D1%8B%D1%88-%D0%B0%D0%B4%D0%B0%D0%B1%D0%B8%D1%8F%D1%82%D1%8B-%D1%85%D0%B8%D0%BA%D0%BC%D0%B5%D1%82%D1%82%D0%B5%D1%80 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 5-том. Чыгыш адабияты. Хикметтер] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305074634/http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/142-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-5-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D1%87%D1%8B%D0%B3%D1%8B%D1%88-%D0%B0%D0%B4%D0%B0%D0%B1%D0%B8%D1%8F%D1%82%D1%8B-%D1%85%D0%B8%D0%BA%D0%BC%D0%B5%D1%82%D1%82%D0%B5%D1%80 |date=2016-03-05 }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/141-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-6-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D1%8D%D1%81%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D1%80-%D0%B6%D0%B0%D0%BD%D0%B0-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%80 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 6-том. Эсселер жана драмалар]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/140-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-7-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B7%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%BD-%D0%BA%D0%B0%D0%B9%D1%80%D1%8B%D0%BA Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 7-том. Заман кайрык]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

== Соц тармактар ==
* [https://www.instagram.com/egem.eee/ Instagram]
* [https://web.facebook.com/ermatovee/ Facebook] 
* [https://ok.ru/profile/587288437823 Одноклассник] 
* [https://vk.com/ermatovee Вконтакте] 
* [https://www.youtube.com/channel/UCwZ8fZkGXSxUDic_lPGPiSQ?view_as=subscriber youtube]

== Шилтемелер ==
* http://www.stanradar.com/bio/full/50-ermatov-egemberdi-ermatovich.html
* http://resheto.ru/users/ermatov/art/75054 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180327111327/http://resheto.ru/users/ermatov/art/75054 |date=2018-03-27 }}
* https://www.knu.kg/?option=com_content&amp;view=article&amp;id=2554%3A123&amp;Itemid=303
* http://www.centrasia.ru/person2.php?st=1312791872{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} 
* http://ru.libaifoundation.org/ermatov {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170223120323/http://ru.libaifoundation.org/ermatov |date=2017-02-23 }}
* http://resheto.ru/users/ermatov/art/75054 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180327111327/http://resheto.ru/users/ermatov/art/75054 |date=2018-03-27 }}
* http://www.manas.cc/kg/forum.php?mod=viewthread&amp;tid=1286{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* http://kmb3.kloop.asia/2011/05/01/egemberdi-ermatov/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160910105916/http://kmb3.kloop.asia/2011/05/01/egemberdi-ermatov/ |date=2016-09-10 }}
* https://who.ca-news.org/people:11331
* http://www.manas.cc/kg/forum.php?mod=viewthread&amp;tid=1076&amp;highlight=%D0%AD%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

[[Категория:Кыргыз адабияты]]
[[Категория:Кыргыз драматургиясы]]
[[Категория:Кыргыз жазуучулары]]
[[Категория:Драматургдар]]
[[Категория:Кыргызстандын журналисттери]]
[[Категория:Кыргыз таануу]]
[[Категория:Кыргыз журналисттери]]</text>
      <sha1>j8w7vdod3rejku8ply4ido70udb9mxf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646146</id>
      <parentid>646145</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T16:23:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28664-38</username>
        <id>47576</id>
      </contributor>
      <origin>646146</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16535" sha1="5kpayo0knpbamwi5bfpjmxumatmd0wo" xml:space="preserve">{| class=&quot;toccolours&quot; style=&quot;float:right; margin:0 0 0.5em 1em; width:20em; clear:right;&quot;
|-
|colspan=2 style=&quot;text-align:center; color:blak&quot; | '''Эгемберди Эрматов'''&lt;br /&gt;
|-
|align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;sky blue&quot; colspan=2 style=&quot;font-size: small&quot; |'''Жалпы маалымат'''
|-
|colspan=2 style=&quot;text-align:center;&quot; |
|-
|'''Төрөлгөндө берилген аты:''' || Эгемберди 
|-
|'''Туулган  жылы:''' || 10.07.1951-жыл 
|-
|'''Туулган жери:''' || [[Пум, Кадамжай району|Очок Таш, Пум айылы]],  [[Кадамжай району]],  [[Ош  облусу]],  [[Кыргыз ССРи]]Талас облусу
|-
|'''Өлгөн  жылы:''' || 24.01.2017 жыл 
|-
|'''Сөөгү коюлган жери:''' || [[Очок Таш]],[[Пум, Кадамжай району|Пум  айылы]],  [[Кадамжай району]], [[Баткен  облусу]],  [[Кыргыз Республикасы]]
|-
|'''Өлкө:''' || [[Файл:Flag of USSR.svg|{{{1|22px}}}|border]]&lt;noinclude&gt; [[СССР]]→[[Файл:Flag of Kyrgyzstan.svg|{{{1|22px}}}|border]]&lt;noinclude&gt; [[Кыргызстан]]
|-
|'''Ишмердүүлүгү:''' || [[акын]], [[драматург]], [[журналист]], котормочу
|-
|'''Наамдары:''' ||[[Кыргыз Республика]]сынын эл [[акын]]ы,Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер
|-
|'''Чыгармачылык активдүүлүгү:''' ||1979-2017
|-
|} 

== '''Эгемберди Эрматов -''' ''Кадамжай (Фрунзе) районундагы Пум айылында 1951-жылы 10-июльда туулган -акын, драматург, котормочу жана журналист. Кыргыз Республикасынын эл акыны (2011)'' ==


== Эмгек жолу ==
Орто мектепти Кызыл-Кыя шаарындагы мектеп-интернатта окуган.&lt;br&gt;
1970–1972-жж. Советтик Армиянын катарында кызмат өтөгөн.&lt;br&gt;
1970-жылы [[Ош]] педагогикалык окуу жайын,&lt;br&gt;
1979-жылы [[Москва]]дагы М.Горький атындагы адабият институтун бүтүрүп,&lt;br&gt;
Андан кийин «Кыргызстан маданияты» гезитинин адабий кызматкери болгон.&lt;br&gt;
Э. Эрматов «Кыргыз руху» гезитинде, «Мурас», «Тулпар» журналдарында иштеген.&lt;br&gt;
1990-жылдардын орто ченинде Кадамжай районундагы Көк-Талаа кыштагында жашайт.&lt;br&gt;
Ал 2009-жылга чейин он жылдан ашык убакыт Баткен университетинин Кызыл-Кыя шаарындагы Педагогикалык институтунда дүйнөлүк адабияттан сабак берген.&lt;br&gt;
2010-жылдан тартып Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинен депутаты.&lt;br&gt;
2013-жылдын 29 апрелинен тартып Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу мамлекеттик тил боюнча улуттук комиссиясынын төрагасы

== Чыгармачылыгы ==
Чыгармалары 1970-жылдан басма сөздө жарыяланып, биринчи ырлар жыйнагы «Ак тил» деген ат менен 1979-жылы басылып чыккан. Акын «Шаар жана тоолук», «Өмүр издери», «Туяктын ыры», «Саймалуу таш», «Махабат», «Исфайрам акасы&quot; аттуу ыр китептердин, «Мухаммед пайгамбар» деген дастандын, «Аксаткын менен Кулмырза» драмасынын автору. Б.Чавчавадзенин чыгармаларын которуп басып чыгарууда тең автор болгон. Чыгыш акындарынын көбүн кыргыз тилине которгон.

1984-жылдан СССР Жазуучулар союзунун мүчөсү.&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;

== ЖАРЫК КӨРГӨН КИТЕПТЕРИ ==
# '''''Кыргыз тилинде:'''''
&lt;br&gt; 
'''Ак дил:''' Ырлар жана поэма. – Ф.: Мектеп, 1979. – 59 б.&lt;br&gt; 
'''Шаар жана тоолук:'''Ырлар.- Ф.:Кыргызстан, 1982-жыл, 77 б.&lt;br&gt;
'''Өмүр издери:''' Ыр китеп. – Ф.: Мектеп, 1984. – 80 б.

'''Туяктын ыры:''' Ырлар, поэмалар. – Ф.: Кырызстан, 1988. – 68 б.&lt;br&gt;
'''Саймалуу таш:''' Ырлар. – Б.: Адабият, 1992. – 144 б.&lt;br&gt;
'''Махабат:''' Тандалма ырлар, поэмалар, трагедия. – Б., 1995. – 431 б.&lt;br&gt;
'''Мухаммед пайгамбар:''' Поэма. – Б., 2001. – 387 б.

'''Байлык, бийлик, аял жөн'''ү'''ндө:''' (эсселер). Ош,  2006-жыл, 81 бет.

'''Альтер эго:''' Ош, 2006-жыл.-68 б.

'''Чыгыш эл адабияты:''' (хрестоматия). Ош, 2006-жыл, 66 бет.

'''[[:ru:Исфайрамсай|Исфайрам]] авазы:''' Б:2007-жыл, 287 бет&lt;br&gt;
'''[[:ru:Низами_Гянджеви|Низами Ганжави]]. Жети Сулуу:''' (дастан) котормо. Б:Бийиктик. 2007-жыл, 385 бет&lt;br&gt;
'''[[:ru:Ахмед_Ясави|Кулкожо Акмат Яссавий]]:''' &quot;Хикметтер китеби&quot;, котормо. Б:Бийиктик,2008-жыл, 204 бет

'''Легендага айланган инсан:''' ([[:ru:Кулатов,_Турабай_Кулатович|Төрөбай Кулатов]] жөнундө маек-эссе). – Б., 2008. – 232 б.

'''Мухаммед пайгамбар:''' ([[дастан]]) 2-басылышы. Б:Бийиктик.2008-жыл, 392 бет

'''Заман кайрык:'''. Б.: Бийиктик. 2010,286 бет

'''1-том. Махабат:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 416 б.&lt;br&gt;
'''2-том. Исфайрам авазы:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 340 б.&lt;br&gt;
'''3-том. [[:ru:Мухаммед|Мухаммед пайгамбар]]:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 480 б.&lt;br&gt;
'''4-том. Жети сулуу:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 448 б.&lt;br&gt;
'''5-том. Чыгыш адабияты. Хикметтер:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 532 б.&lt;br&gt;
'''6-том. Эсселер жана драмалар:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 336 б.&lt;br&gt;
'''7-том. Заман кайрык:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 340 б.

'''Мени издебе ырларымдан табасың:'''  ырлар, Б.: &quot;Турар&quot; б. 2013-жыл,27 б.&lt;br&gt;
'''Мухаммед пайгамбар:''' (дастан) Т'''ү'''рк тилинде. Б: &quot;Имак Офсет&quot;, 2016-жыл, 387 бет&lt;br&gt;
Мухаммед пайгамбар:(дастан) Орус тилинде

Мухаммед пайгамбар:(дастан) Өзбек тилинде 

Сыр сандык:(эсселер) Б.: &quot;Турар&quot; б.2016 -жыл,164 б

&lt;br&gt;

== Коюлган драмалары ==
'''Аксаткын менен Кулмырза''' - Нарын областтык М.Рыскулов атындагы муздрама театрында коюлган (1988-жыл).&lt;br&gt;
'''Жаңыл Мырза''' - Кыргыз мамлекеттик академиялык драма театрында коюлган (1993-жыл)

'''Кедейкан'''- Баткен драма театрында ()

&lt;br&gt;

== Наамдары ==
Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер (2003). &lt;br&gt;  
Кыргыз Республикасынын эл акыны (2011).

Апрель элдик революциясынын баатыры (2011)

Билим берүү отличниги (2012)

ОшМУнун эмгек сиңирген ишмери (2015)

Кыргыз Республикасынын «Ардактуу Аксакалы» (2018)

ОГПИнин ардактуу професору (2012)

== Чен ==
Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик кызматынын үчүнчү класстагы мамлекетик кеңешчиси (2014)

== Төш белгилер ==
* КР Пр  караштуу  мамлекеттик тил боюнча улуттук комиссиясы (2008)
* КР Өк &quot;Талас облусуна 15 жыл&quot; (2016) &lt;br&gt;&quot;Карегимде Мекен чеги&quot; (2013)
* &quot;Кыргыз милициясына 90 жыл&quot; (2015)
* Өзгөчө Кырдаалдар министирлиги (2015)
* ИИМ &quot;Каарман&quot; (2013)
* Укук коргоого салымы үчүн &quot;Ардак&quot; (2014)
* &quot;ӨКМ Куткаруучуларды даярдоого 12 Жыл&quot; (2013)
* &quot;Ардактуу Адам&quot; (2016)

== Китептерге шилтемелер ==
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/146-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-1-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%BC%D0%B0%D1%85%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D1%82 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 1-том. Махабат]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/145-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-2-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B8%D1%81%D1%84%D0%B0%D0%B9%D1%80%D0%B0%D0%BC-%D0%B0%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D1%8B Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 2-том. Исфайрам авазы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305074748/http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/145-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-2-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B8%D1%81%D1%84%D0%B0%D0%B9%D1%80%D0%B0%D0%BC-%D0%B0%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D1%8B |date=2016-03-05 }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/144-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-3-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%BC%D1%83%D1%85%D0%B0%D0%BC%D0%BC%D0%B5%D0%B4-%D0%BF%D0%B0%D0%B9%D0%B3%D0%B0%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 3-том. Мухаммед пайгамбар] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305074613/http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/144-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-3-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%BC%D1%83%D1%85%D0%B0%D0%BC%D0%BC%D0%B5%D0%B4-%D0%BF%D0%B0%D0%B9%D0%B3%D0%B0%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80 |date=2016-03-05 }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/143-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-4-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B6%D0%B5%D1%82%D0%B8-%D1%81%D1%83%D0%BB%D1%83%D1%83 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 4-том. Жети сулуу] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305074603/http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/143-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-4-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B6%D0%B5%D1%82%D0%B8-%D1%81%D1%83%D0%BB%D1%83%D1%83 |date=2016-03-05 }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/142-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-5-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D1%87%D1%8B%D0%B3%D1%8B%D1%88-%D0%B0%D0%B4%D0%B0%D0%B1%D0%B8%D1%8F%D1%82%D1%8B-%D1%85%D0%B8%D0%BA%D0%BC%D0%B5%D1%82%D1%82%D0%B5%D1%80 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 5-том. Чыгыш адабияты. Хикметтер] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305074634/http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/142-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-5-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D1%87%D1%8B%D0%B3%D1%8B%D1%88-%D0%B0%D0%B4%D0%B0%D0%B1%D0%B8%D1%8F%D1%82%D1%8B-%D1%85%D0%B8%D0%BA%D0%BC%D0%B5%D1%82%D1%82%D0%B5%D1%80 |date=2016-03-05 }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/141-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-6-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D1%8D%D1%81%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D1%80-%D0%B6%D0%B0%D0%BD%D0%B0-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%80 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 6-том. Эсселер жана драмалар]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/140-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-7-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B7%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%BD-%D0%BA%D0%B0%D0%B9%D1%80%D1%8B%D0%BA Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 7-том. Заман кайрык]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

== Соц тармактар ==
* [https://www.instagram.com/egem.eee/ Instagram]
* [https://web.facebook.com/ermatovee/ Facebook] 
* [https://ok.ru/profile/587288437823 Одноклассник] 
* [https://vk.com/ermatovee Вконтакте] 
* [https://www.youtube.com/channel/UCwZ8fZkGXSxUDic_lPGPiSQ?view_as=subscriber youtube]

== Шилтемелер ==
* http://www.stanradar.com/bio/full/50-ermatov-egemberdi-ermatovich.html
* http://resheto.ru/users/ermatov/art/75054 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180327111327/http://resheto.ru/users/ermatov/art/75054 |date=2018-03-27 }}
* https://www.knu.kg/?option=com_content&amp;view=article&amp;id=2554%3A123&amp;Itemid=303
* http://www.centrasia.ru/person2.php?st=1312791872{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} 
* http://ru.libaifoundation.org/ermatov {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170223120323/http://ru.libaifoundation.org/ermatov |date=2017-02-23 }}
* http://resheto.ru/users/ermatov/art/75054 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180327111327/http://resheto.ru/users/ermatov/art/75054 |date=2018-03-27 }}
* http://www.manas.cc/kg/forum.php?mod=viewthread&amp;tid=1286{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* http://kmb3.kloop.asia/2011/05/01/egemberdi-ermatov/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160910105916/http://kmb3.kloop.asia/2011/05/01/egemberdi-ermatov/ |date=2016-09-10 }}
* https://who.ca-news.org/people:11331
* http://www.manas.cc/kg/forum.php?mod=viewthread&amp;tid=1076&amp;highlight=%D0%AD%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

[[Категория:Кыргыз адабияты]]
[[Категория:Кыргыз драматургиясы]]
[[Категория:Кыргыз жазуучулары]]
[[Категория:Драматургдар]]
[[Категория:Кыргызстандын журналисттери]]
[[Категория:Кыргыз таануу]]
[[Категория:Кыргыз журналисттери]]</text>
      <sha1>5kpayo0knpbamwi5bfpjmxumatmd0wo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646189</id>
      <parentid>646146</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:49:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28664-38|~2026-28664-38]] ([[User talk:~2026-28664-38|талкуу]]) колдонуучунун түзөтмөлөрү [[User:Baydastann|Baydastann]] кылган акыркы нускага кайтарылды</comment>
      <origin>568479</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="16536" sha1="l8kmqa677neejj4p6emootrrcmx6yqz" xml:space="preserve">{| class=&quot;toccolours&quot; style=&quot;float:right; margin:0 0 0.5em 1em; width:20em; clear:right;&quot;
|-
|colspan=2 style=&quot;text-align:center; color:blak&quot; | '''Эгемберди Эрматов'''&lt;br /&gt;
|-
|align=&quot;center&quot; bgcolor=&quot;sky blue&quot; colspan=2 style=&quot;font-size: small&quot; |'''Жалпы маалымат'''
|-
|colspan=2 style=&quot;text-align:center;&quot; |
|-
|'''Төрөлгөндө берилген аты:''' || Эгемберди 
|-
|'''Туулган  жылы:''' || 10.07.1951-жыл 
|-
|'''Туулган жери:''' || [[Пум, Кадамжай району|Очок Таш, Пум айылы]],  [[Кадамжай району]],  [[Ош  облусу]],  [[Кыргыз ССРи]]Талас облусу
|-
|'''Өлгөн  жылы:''' || 24.01.2017 жыл 
|-
|'''Сөөгү коюлган жери:''' || [[Очок Таш]],[[Пум, Кадамжай району|Пум  айылы]],  [[Кадамжай району]], [[Баткен  облусу]],  [[Кыргыз Республикасы]]
|-
|'''Өлкө:''' || [[Файл:Flag of USSR.svg|{{{1|22px}}}|border]]&lt;noinclude&gt; [[СССР]]→[[Файл:Flag of Kyrgyzstan.svg|{{{1|22px}}}|border]]&lt;noinclude&gt; [[Кыргызстан]]
|-
|'''Ишмердүүлүгү:''' || [[акын]], [[драматург]], [[журналист]], котормочу
|-
|'''Наамдары:''' ||[[Кыргыз Республика]]сынын эл [[акын]]ы,Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер
|-
|'''Чыгармачылык активдүүлүгү:''' ||1979-2017
|-
|} 
'''Эгемберди Эрматов -'''  Кадамжай (Фрунзе) районундагы Пум айылында 1951-жылы 10-июльда туулган -[[акын]], [[драматург]], котормочу жана [[журналист]]. Кыргыз Республикасынын эл акыны (2011)

== Эмгек жолу ==
Орто мектепти Кызыл-Кыя шаарындагы мектеп-интернатта окуган.&lt;br&gt;
1970–1972-жж. Советтик Армиянын катарында кызмат өтөгөн.&lt;br&gt;
1970-жылы [[Ош]] педагогикалык окуу жайын,&lt;br&gt;
1979-жылы [[Москва]]дагы М.Горький атындагы адабият институтун бүтүрүп,&lt;br&gt;
Андан кийин «Кыргызстан маданияты» гезитинин адабий кызматкери болгон.&lt;br&gt;
Э. Эрматов «Кыргыз руху» гезитинде, «Мурас», «Тулпар» журналдарында иштеген.&lt;br&gt;
1990-жылдардын орто ченинде Кадамжай районундагы Көк-Талаа кыштагында жашайт.&lt;br&gt;
Ал 2009-жылга чейин он жылдан ашык убакыт Баткен университетинин Кызыл-Кыя шаарындагы Педагогикалык институтунда дүйнөлүк адабияттан сабак берген.&lt;br&gt;
2010-жылдан тартып Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинен депутаты.&lt;br&gt;
2013-жылдын 29 апрелинен тартып Кыргыз Республикасынын Президентине караштуу мамлекеттик тил боюнча улуттук комиссиясынын төрагасы

== Чыгармачылыгы ==
Чыгармалары 1970-жылдан басма сөздө жарыяланып, биринчи ырлар жыйнагы «Ак тил» деген ат менен 1979-жылы басылып чыккан. Акын «Шаар жана тоолук», «Өмүр издери», «Туяктын ыры», «Саймалуу таш», «Махабат», «Исфайрам акасы&quot; аттуу ыр китептердин, «Мухаммед пайгамбар» деген дастандын, «Аксаткын менен Кулмырза» драмасынын автору. Б.Чавчавадзенин чыгармаларын которуп басып чыгарууда тең автор болгон. Чыгыш акындарынын көбүн кыргыз тилине которгон.

1984-жылдан СССР Жазуучулар союзунун мүчөсү.&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;

== ЖАРЫК КӨРГӨН КИТЕПТЕРИ ==
# '''''Кыргыз тилинде:'''''
&lt;br&gt; 
'''Ак дил:''' Ырлар жана поэма. – Ф.: Мектеп, 1979. – 59 б.&lt;br&gt; 
'''Шаар жана тоолук:'''Ырлар.- Ф.:Кыргызстан, 1982-жыл, 77 б.&lt;br&gt;
'''Өмүр издери:''' Ыр китеп. – Ф.: Мектеп, 1984. – 80 б.

'''Туяктын ыры:''' Ырлар, поэмалар. – Ф.: Кырызстан, 1988. – 68 б.&lt;br&gt;
'''Саймалуу таш:''' Ырлар. – Б.: Адабият, 1992. – 144 б.&lt;br&gt;
'''Махабат:''' Тандалма ырлар, поэмалар, трагедия. – Б., 1995. – 431 б.&lt;br&gt;
'''Мухаммед пайгамбар:''' Поэма. – Б., 2001. – 387 б.

'''Байлык, бийлик, аял жөн'''ү'''ндө:''' (эсселер). Ош,  2006-жыл, 81 бет.

'''Альтер эго:''' Ош, 2006-жыл.-68 б.

'''Чыгыш эл адабияты:''' (хрестоматия). Ош, 2006-жыл, 66 бет.

'''[[:ru:Исфайрамсай|Исфайрам]] авазы:''' Б:2007-жыл, 287 бет&lt;br&gt;
'''[[:ru:Низами_Гянджеви|Низами Ганжави]]. Жети Сулуу:''' (дастан) котормо. Б:Бийиктик. 2007-жыл, 385 бет&lt;br&gt;
'''[[:ru:Ахмед_Ясави|Кулкожо Акмат Яссавий]]:''' &quot;Хикметтер китеби&quot;, котормо. Б:Бийиктик,2008-жыл, 204 бет

'''Легендага айланган инсан:''' ([[:ru:Кулатов,_Турабай_Кулатович|Төрөбай Кулатов]] жөнундө маек-эссе). – Б., 2008. – 232 б.

'''Мухаммед пайгамбар:''' ([[дастан]]) 2-басылышы. Б:Бийиктик.2008-жыл, 392 бет

'''Заман кайрык:'''. Б.: Бийиктик. 2010,286 бет

'''1-том. Махабат:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 416 б.&lt;br&gt;
'''2-том. Исфайрам авазы:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 340 б.&lt;br&gt;
'''3-том. [[:ru:Мухаммед|Мухаммед пайгамбар]]:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 480 б.&lt;br&gt;
'''4-том. Жети сулуу:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 448 б.&lt;br&gt;
'''5-том. Чыгыш адабияты. Хикметтер:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 532 б.&lt;br&gt;
'''6-том. Эсселер жана драмалар:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 336 б.&lt;br&gt;
'''7-том. Заман кайрык:''' Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы– Ф.: Бийиктик, 2011. – 340 б.

'''Мени издебе ырларымдан табасың:'''  ырлар, Б.: &quot;Турар&quot; б. 2013-жыл,27 б.&lt;br&gt;
'''Мухаммед пайгамбар:''' (дастан) Т'''ү'''рк тилинде. Б: &quot;Имак Офсет&quot;, 2016-жыл, 387 бет&lt;br&gt;
Мухаммед пайгамбар:(дастан) Орус тилинде

Мухаммед пайгамбар:(дастан) Өзбек тилинде 

Сыр сандык:(эсселер) Б.: &quot;Турар&quot; б.2016 -жыл,164 б

&lt;br&gt;

== Коюлган драмалары ==
'''Аксаткын менен Кулмырза''' - Нарын областтык М.Рыскулов атындагы муздрама театрында коюлган (1988-жыл).&lt;br&gt;
'''Жаңыл Мырза''' - Кыргыз мамлекеттик академиялык драма театрында коюлган (1993-жыл)

'''Кедейкан'''- Баткен драма театрында ()

&lt;br&gt;

== Наамдары ==
Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер (2003). &lt;br&gt;  
Кыргыз Республикасынын эл акыны (2011).

Апрель элдик революциясынын баатыры (2011)

Билим берүү отличниги (2012)

ОшМУнун эмгек сиңирген ишмери (2015)

Кыргыз Республикасынын «Ардактуу Аксакалы» (2018)

ОГПИнин ардактуу професору (2012)

== Чен ==
Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик кызматынын үчүнчү класстагы мамлекетик кеңешчиси (2014)

== Төш белгилер ==
* КР Пр  караштуу  мамлекеттик тил боюнча улуттук комиссиясы (2008)
* КР Өк &quot;Талас облусуна 15 жыл&quot; (2016) &lt;br&gt;&quot;Карегимде Мекен чеги&quot; (2013)
* &quot;Кыргыз милициясына 90 жыл&quot; (2015)
* Өзгөчө Кырдаалдар министирлиги (2015)
* ИИМ &quot;Каарман&quot; (2013)
* Укук коргоого салымы үчүн &quot;Ардак&quot; (2014)
* &quot;ӨКМ Куткаруучуларды даярдоого 12 Жыл&quot; (2013)
* &quot;Ардактуу Адам&quot; (2016)

== Китептерге шилтемелер ==
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/146-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-1-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%BC%D0%B0%D1%85%D0%B0%D0%B1%D0%B0%D1%82 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 1-том. Махабат]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/145-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-2-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B8%D1%81%D1%84%D0%B0%D0%B9%D1%80%D0%B0%D0%BC-%D0%B0%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D1%8B Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 2-том. Исфайрам авазы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305074748/http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/145-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-2-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B8%D1%81%D1%84%D0%B0%D0%B9%D1%80%D0%B0%D0%BC-%D0%B0%D0%B2%D0%B0%D0%B7%D1%8B |date=2016-03-05 }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/144-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-3-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%BC%D1%83%D1%85%D0%B0%D0%BC%D0%BC%D0%B5%D0%B4-%D0%BF%D0%B0%D0%B9%D0%B3%D0%B0%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 3-том. Мухаммед пайгамбар] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305074613/http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/144-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-3-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%BC%D1%83%D1%85%D0%B0%D0%BC%D0%BC%D0%B5%D0%B4-%D0%BF%D0%B0%D0%B9%D0%B3%D0%B0%D0%BC%D0%B1%D0%B0%D1%80 |date=2016-03-05 }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/143-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-4-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B6%D0%B5%D1%82%D0%B8-%D1%81%D1%83%D0%BB%D1%83%D1%83 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 4-том. Жети сулуу] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305074603/http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/143-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-4-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B6%D0%B5%D1%82%D0%B8-%D1%81%D1%83%D0%BB%D1%83%D1%83 |date=2016-03-05 }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/142-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-5-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D1%87%D1%8B%D0%B3%D1%8B%D1%88-%D0%B0%D0%B4%D0%B0%D0%B1%D0%B8%D1%8F%D1%82%D1%8B-%D1%85%D0%B8%D0%BA%D0%BC%D0%B5%D1%82%D1%82%D0%B5%D1%80 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 5-том. Чыгыш адабияты. Хикметтер] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305074634/http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/142-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-5-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D1%87%D1%8B%D0%B3%D1%8B%D1%88-%D0%B0%D0%B4%D0%B0%D0%B1%D0%B8%D1%8F%D1%82%D1%8B-%D1%85%D0%B8%D0%BA%D0%BC%D0%B5%D1%82%D1%82%D0%B5%D1%80 |date=2016-03-05 }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/141-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-6-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D1%8D%D1%81%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D1%80-%D0%B6%D0%B0%D0%BD%D0%B0-%D0%B4%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%80 Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 6-том. Эсселер жана драмалар]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.bizdin.kg/ky/%D0%BA%D0%B8%D1%82%D0%B5%D0%BF%D1%82%D0%B5%D1%80/item/140-%D1%8D%D0%B3%D0%B5%D0%BC%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B4%D0%B8-%D1%8D%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2-7-%D1%82%D0%BE%D0%BC-%D0%B7%D0%B0%D0%BC%D0%B0%D0%BD-%D0%BA%D0%B0%D0%B9%D1%80%D1%8B%D0%BA Чыгармаларынын жети томдук жыйнагы. 7-том. Заман кайрык]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

== Соц тармактар ==
* [https://www.instagram.com/egem.eee/ Instagram]
* [https://web.facebook.com/ermatovee/ Facebook] 
* [https://ok.ru/profile/587288437823 Одноклассник] 
* [https://vk.com/ermatovee Вконтакте] 
* [https://www.youtube.com/channel/UCwZ8fZkGXSxUDic_lPGPiSQ?view_as=subscriber youtube]

== Шилтемелер ==
* http://www.stanradar.com/bio/full/50-ermatov-egemberdi-ermatovich.html
* http://resheto.ru/users/ermatov/art/75054 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180327111327/http://resheto.ru/users/ermatov/art/75054 |date=2018-03-27 }}
* https://www.knu.kg/?option=com_content&amp;view=article&amp;id=2554%3A123&amp;Itemid=303
* http://www.centrasia.ru/person2.php?st=1312791872{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} 
* http://ru.libaifoundation.org/ermatov {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170223120323/http://ru.libaifoundation.org/ermatov |date=2017-02-23 }}
* http://resheto.ru/users/ermatov/art/75054 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180327111327/http://resheto.ru/users/ermatov/art/75054 |date=2018-03-27 }}
* http://www.manas.cc/kg/forum.php?mod=viewthread&amp;tid=1286{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* http://kmb3.kloop.asia/2011/05/01/egemberdi-ermatov/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160910105916/http://kmb3.kloop.asia/2011/05/01/egemberdi-ermatov/ |date=2016-09-10 }}
* https://who.ca-news.org/people:11331
* http://www.manas.cc/kg/forum.php?mod=viewthread&amp;tid=1076&amp;highlight=%D0%AD%D1%80%D0%BC%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}

[[Категория:Кыргыз адабияты]]
[[Категория:Кыргыз драматургиясы]]
[[Категория:Кыргыз жазуучулары]]
[[Категория:Драматургдар]]
[[Категория:Кыргызстандын журналисттери]]
[[Категория:Кыргыз таануу]]
[[Категория:Кыргыз журналисттери]]</text>
      <sha1>l8kmqa677neejj4p6emootrrcmx6yqz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ырым-дарым ырлары</title>
    <ns>0</ns>
    <id>7517</id>
    <revision>
      <id>646090</id>
      <parentid>391744</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:26:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28710-59</username>
        <id>47572</id>
      </contributor>
      <comment>макул</comment>
      <origin>646090</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="890" sha1="93ddldby0r1dntgf3isaqt42hlk2hqm" xml:space="preserve">'''ЫРЫМ - ЫРЫМ''' 


'''ЫРЛАРЫ'''– элдин  айрым [[миф]]ологиялык көз караштарына ылайык чыгарылган ыр. Ырым ырлары табият көрүнөштүрүнө кайрылуу, жаныбарларды арбоо маанисинде айтылган. Мис., «Кылоо- кылоо», «Козу телүү»  деген ырлар ырым ырларына кирет. Дарым ырлары  ооруларды даарылоо максатында ырдалган. [[Бакшы]]лардын көрүмү, бадик айтуу, жылан жана  кара курт чакканда айтыла турган  ж.б. ырлар. Мындай [[салт]]тар элибиздин колдонуусунан чыгып баратат, сейрээк учурайт.</text>
      <sha1>93ddldby0r1dntgf3isaqt42hlk2hqm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646091</id>
      <parentid>646090</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:30:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28710-59|~2026-28710-59]] ([[User talk:~2026-28710-59|талкуу]]) колдонуучунун түзөтмөсү [[User:91.247.56.149|91.247.56.149]] кылган акыркы нускага кайтарылды</comment>
      <origin>391744</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="844" sha1="tpez1y6kow2kxzz0s06tudynniagkd7" xml:space="preserve">'''ЫРЫМ - ДАРЫМ ЫРЛАРЫ'''– элдин  айрым [[миф]]ологиялык көз караштарына ылайык чыгарылган ыр. Ырым ырлары табият көрүнөштүрүнө кайрылуу, жаныбарларды арбоо маанисинде айтылган. Мис., «Кылоо- кылоо», «Козу телүү»  деген ырлар ырым ырларына кирет. Дарым ырлары  ооруларды даарылоо максатында ырдалган. [[Бакшы]]лардын көрүмү, бадик айтуу, жылан жана  кара курт чакканда айтыла турган  ж.б. ырлар. Мындай [[салт]]тар элибиздин колдонуусунан чыгып баратат, сейрээк учурайт.</text>
      <sha1>tpez1y6kow2kxzz0s06tudynniagkd7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646092</id>
      <parentid>646091</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:31:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>646092</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="843" sha1="cy4t9w71mfh256ix0onu2h5d9gl8b0f" xml:space="preserve">'''Ырым-дарым ырлары''' – элдин  айрым [[миф]]ологиялык көз караштарына ылайык чыгарылган ыр. Ырым ырлары табият көрүнөштүрүнө кайрылуу, жаныбарларды арбоо маанисинде айтылган. Мис., «Кылоо- кылоо», «Козу телүү»  деген ырлар ырым ырларына кирет. Дарым ырлары  ооруларды даарылоо максатында ырдалган. [[Бакшы]]лардын көрүмү, бадик айтуу, жылан жана  кара курт чакканда айтыла турган  ж.б. ырлар. Мындай [[салт]]тар элибиздин колдонуусунан чыгып баратат, сейрээк учурайт.</text>
      <sha1>cy4t9w71mfh256ix0onu2h5d9gl8b0f</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Токтогул ГЭСи</title>
    <ns>0</ns>
    <id>12005</id>
    <revision>
      <id>646214</id>
      <parentid>641289</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:01:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Born Nomad</username>
        <id>47370</id>
      </contributor>
      <origin>646214</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6842" sha1="hlhi6k3v9mff1zhnlv88awi2mfuct5j" xml:space="preserve">{{Электр станциясы
|Электр станциясынын түрү               = ГЭС
|Кыргызча аталышы                       = Токтогул ГЭСи
|Расмий аталышы                         = 
|Сүрөт                                  = Плотина Токтогульской ГЭС.jpg
|Сүрөткө баяндама                       = 
|Курулган өлкөсү                        = Кыргызстан
|Карта                                  = Relief_Map_of_Kyrgyzstan.png
|Жайгашкан жери                         = [[Жалал-Абад облусу]]
|Геотермалдык кени                      = 
|Дарыя                                  = [[Нарын дарыясы]]
|Суу сактагыч                           = 
|Суу топтогучу                          = 
|Каскад                                 = 
|Менчик ээси                            = «Электр станциялар» ААК
|Директор                               = 
|Девелопер                              = 
|Макамы                                 = иш үстүндө
|Курулуп башталган жылы                = [[1962-жыл]]
|Агрегаттарды ишке берүү жылдары        = [[1975]]-[[1976]] жж.
|Эксплуатациялоонун башталышы           = [[1976-жыл]]
|Күтүлгөн эксплуатациялоонун башталышы  = 
|Эксплуатациялоонун аякташы             = 
|Иштеткен мекеме                        = «Электр станциялар» ААК

&lt;!--Негизги мүнөздөмөсү--&gt;
|Жылдык электр энергиясын өндүрүү       = 4400
|Жылдык жылуулук энергиясын өндүрүү     = 
|Эсептелген кысымы                      = 140
|Электр кубаттуулугу                    = 1320
|Жылуулук кубаттуулугу                  = 

&lt;!--Жабдуулардын мүнөздөмөсү--&gt;
|Скважиналардын саны                    = 
|Негизги отуну                          = 
|Резервдик отуну                        = 
|От казандары                           = 
|Энергоблоктор                          = 
|Курулуп жаткан энергоблоктор           = 
|Реакторлордун түрү                     = 
|Эксплуатациялоодогу реакторлор         = 
|Жабылган ректорлору                    = 
|Турбиналардын түрү                     = 
|Турбиналардын саны жана маркасы        = 2×РО, 2×РО 170/805-В-535
|Турбиналар аркылуу агымдын чыгымы      = 240
|Генераторлордун саны жана маркасы      = 2×СВ-1100/250-36УЧ
|Генераторлордун кубаттулугу            = 2×360, 2×300

&lt;!--Негизги курулуштары--&gt;
|Дамбанын түрү                        = 
|Дамбанын бийиктиги                   = 215
|Дамбанын узундугу                    = 292,5
|Шлюз                                   = 
|Бөлүштүрмө түзмөгү                     = 500 кВ

&lt;!--Кошумча маалыматтар--&gt;
|Сыйлыктары                             = 
|Сайт                                   = {{url|energo-es.kg}} 
|lat_dir                     = N
|lat_deg                     = 41
|lat_min                     = 39
|lat_sec                     = 25
|lon_dir                     = E
|lon_deg                     = 72
|lon_min                     = 38
|lon_sec                     = 08
|region                      = 
|CoordScale                  = 10000000

|Аймактык карта 1            = Кыргызстан
|Викиказына                  = 
}}     
'''Токтогул ГЭСи''' — [[Кыргызстан|Кыргызстан]]дагы суу электр энергиясын өндүрүүчү жана ирригациялык эң ири ишкана. Кетментөбө өрөөнүнүн чегинде, [[Нарын дарыясы|Нарын дарыянын]] нугунун кууш жеринде курулган. 1962-ж. курула баштап, 1975-жылдан иштейт. Төрт агрегаты бар, жалпы кубаттуулугу 1200 мВт; долбоор боюнча жыл ичинде иштеп чыгара ала турган электр энергиясынын көлөмү 4,4 млрд кВт/саат.

[[Токтогул суу сактагычы|Суу сактагычтын]] көлөмү 19,5 млрд м&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt;; Бирок электр энергиясын чыгарга пайдалуу көлөмү болгону 8,5 млрд м&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; түзөт. Плотинасынын бийиктиги 215 м. Иштегенден бери 96 млрд кВт/саат электр энергиясын өндүргөн. ГЭСте 180 адам иштейт (2001).

Иштегенине 40 жылдын чамасы болгондуктан ири жанылануусу - бөтөнчө электр-механикалык жабдыктарынын - талап. (2013).

2015-жылы гидроэлектростанцияны реконструкциялоо башталган. Долбоор [[Азия өнүгүү банкы|Азия өнүктүрүү банкы]] (АӨБ) жана Евразиялык турукташтыруу жана өнүктүрүү фонду (ЕТӨФ) тарабынан каржыланат. Жалпы инвестициянын көлөмү болжол менен 287 миллион АКШ долларды түзөт:

* АӨБ — 187 миллион доллар (кредит 89 миллион доллар, грант 98 миллион доллар);
* ЕТӨФ — 100 миллион доллар (кредит).&lt;ref&gt;https://24.kg/ekonomika/348170_vtoroe_rojdenie_toktogulki_kak_moschnost_ges_vyirosla_do1tyisyachi_440_megavatt/&lt;/ref&gt;

== Колдонулган адабияттар ==
* [http://www.bizdin.kg/elib/kitepter/pdf/geogr_ensclp.pdf Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору. Кыргызстандын географиясы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140714154348/http://bizdin.kg/elib/kitepter/pdf/geogr_ensclp.pdf |date=2014-07-14 }}  ISBN 9967-14-006-2 &lt;br&gt;

[[Категория:Кыргызстандын ГЭСтери‎]]
[[Категория:Токтогул району]]
[[Категория:Нарын дарыясы]]</text>
      <sha1>hlhi6k3v9mff1zhnlv88awi2mfuct5j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Космос</title>
    <ns>0</ns>
    <id>13365</id>
    <revision>
      <id>646155</id>
      <parentid>555790</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T03:47:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28937-95</username>
        <id>47581</id>
      </contributor>
      <comment>Кот</comment>
      <origin>646155</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6944" sha1="dtjtpo5ojdkc5f1va7ixic4klpabhy1" xml:space="preserve">Тимур кот  — [[Аалам|ааламдын]] астрономия аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт. 
== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>dtjtpo5ojdkc5f1va7ixic4klpabhy1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646156</id>
      <parentid>646155</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T03:48:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28938-25</username>
        <id>47582</id>
      </contributor>
      <origin>646156</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6952" sha1="hx9xa0klvhhpy581uopfoell9vgerp9" xml:space="preserve">Тимур кот  -лох — [[Аалам|ааламдын]] астрономия аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт. 
== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>hx9xa0klvhhpy581uopfoell9vgerp9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646157</id>
      <parentid>646156</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T03:50:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28937-95</username>
        <id>47581</id>
      </contributor>
      <origin>646157</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6960" sha1="bsg74vl1scu9f64hdxnayqpu8bhmgk9" xml:space="preserve">Тимур кот  -лох — [[Аалам|актилек кот]]  

астрономия аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт. 
== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>bsg74vl1scu9f64hdxnayqpu8bhmgk9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646158</id>
      <parentid>646157</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T03:51:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28938-25</username>
        <id>47582</id>
      </contributor>
      <comment>журмуртка</comment>
      <origin>646158</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6980" sha1="3ta3garmlusnfwcvsopxgjeb8m1irw7" xml:space="preserve">Тимур кот  -лох —  журмуртка [[Аалам|актилек кот]]  

астрономия аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт. 
== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>3ta3garmlusnfwcvsopxgjeb8m1irw7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646160</id>
      <parentid>646158</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T04:01:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28937-95</username>
        <id>47581</id>
      </contributor>
      <origin>646160</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6956" sha1="o5tstw6yc5d5jrvdtsd08o62djawpl2" xml:space="preserve">Тимур кот  -лох —  журмуртка [[Аалам|Нурел кот]]   

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт. 
== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>o5tstw6yc5d5jrvdtsd08o62djawpl2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646161</id>
      <parentid>646160</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T04:04:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28844-09</username>
        <id>47584</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>646161</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6890" sha1="4ty3oolc3q67b3h65knccmksyardfmc" xml:space="preserve">Тимур кот  -

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>4ty3oolc3q67b3h65knccmksyardfmc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646162</id>
      <parentid>646161</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T04:04:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28844-09</username>
        <id>47584</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>646162</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6928" sha1="r7hidjcr53m7bz3sg8vj35hkqwf83ss" xml:space="preserve">Тимур кот  -Алихан котунду кысчы

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>r7hidjcr53m7bz3sg8vj35hkqwf83ss</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646163</id>
      <parentid>646162</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T04:04:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28844-09</username>
        <id>47584</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>646163</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6890" sha1="4ty3oolc3q67b3h65knccmksyardfmc" xml:space="preserve">Тимур кот  -

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>4ty3oolc3q67b3h65knccmksyardfmc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646164</id>
      <parentid>646163</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T04:05:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28844-09</username>
        <id>47584</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>646164</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6915" sha1="820fq06c6qfah9lfeskt2e7eoefz83v" xml:space="preserve">Тимур кот  -Медина кандай

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>820fq06c6qfah9lfeskt2e7eoefz83v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646165</id>
      <parentid>646164</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T04:05:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28844-09</username>
        <id>47584</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>646165</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6895" sha1="9d0wnjjx43qphogwz7amqus6adp9a3e" xml:space="preserve">Адинай кандай

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>9d0wnjjx43qphogwz7amqus6adp9a3e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646166</id>
      <parentid>646165</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T04:06:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28937-95</username>
        <id>47581</id>
      </contributor>
      <origin>646166</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6913" sha1="an5zjnhlr05iepoguw7rpq260kz7z2v" xml:space="preserve">Нурисалам жумуртка ман 

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>an5zjnhlr05iepoguw7rpq260kz7z2v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646167</id>
      <parentid>646166</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T04:10:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28844-09</username>
        <id>47584</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>646167</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6894" sha1="0s2viaw29ixxjyk3pguy2byb8mbag9l" xml:space="preserve">ким окуса кот

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>0s2viaw29ixxjyk3pguy2byb8mbag9l</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646172</id>
      <parentid>646167</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T04:14:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28844-09</username>
        <id>47584</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>646172</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6897" sha1="0169j72z1my6ji7k1bxz0522pahxcsq" xml:space="preserve">Айтунук кандай

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>0169j72z1my6ji7k1bxz0522pahxcsq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646173</id>
      <parentid>646172</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T04:17:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28937-95</username>
        <id>47581</id>
      </contributor>
      <origin>646173</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6898" sha1="78y3tnkywe1uv544800uxkn7srst85b" xml:space="preserve">Актилек кандай 

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>78y3tnkywe1uv544800uxkn7srst85b</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646174</id>
      <parentid>646173</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T04:17:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28844-09</username>
        <id>47584</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>646174</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6896" sha1="03qw8hzpo3wp0zumpk4vqm5pco7fizq" xml:space="preserve">Алихан кандай 

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>03qw8hzpo3wp0zumpk4vqm5pco7fizq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646175</id>
      <parentid>646174</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T04:18:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28844-09</username>
        <id>47584</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>646175</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6898" sha1="s3fey1zv9k6sy34xjgv1mqx6kde47vn" xml:space="preserve">Айтунук кандай 

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>s3fey1zv9k6sy34xjgv1mqx6kde47vn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646185</id>
      <parentid>646175</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:06:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28844-09|~2026-28844-09]] ([[User talk:~2026-28844-09|талкуу]]) колдонуучунун түзөтмөлөрү [[User:~2026-28937-95|~2026-28937-95]] кылган акыркы нускага кайтарылды</comment>
      <origin>646173</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6898" sha1="78y3tnkywe1uv544800uxkn7srst85b" xml:space="preserve">Актилек кандай 

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>78y3tnkywe1uv544800uxkn7srst85b</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646191</id>
      <parentid>646185</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:51:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28937-95|~2026-28937-95]] ([[User talk:~2026-28937-95|баарлашуу]]) кылган [[Special:Diff/646173|646173]] түзөтүүсүн жокко чыгаруу</comment>
      <origin>646191</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6897" sha1="0169j72z1my6ji7k1bxz0522pahxcsq" xml:space="preserve">Айтунук кандай

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>0169j72z1my6ji7k1bxz0522pahxcsq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646192</id>
      <parentid>646191</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:51:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28844-09|~2026-28844-09]] ([[User talk:~2026-28844-09|баарлашуу]]) кылган [[Special:Diff/646172|646172]] түзөтүүсүн жокко чыгаруу</comment>
      <origin>646192</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6894" sha1="0s2viaw29ixxjyk3pguy2byb8mbag9l" xml:space="preserve">ким окуса кот

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>0s2viaw29ixxjyk3pguy2byb8mbag9l</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646193</id>
      <parentid>646192</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:51:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28844-09|~2026-28844-09]] ([[User talk:~2026-28844-09|баарлашуу]]) кылган [[Special:Diff/646167|646167]] түзөтүүсүн жокко чыгаруу</comment>
      <origin>646193</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6913" sha1="an5zjnhlr05iepoguw7rpq260kz7z2v" xml:space="preserve">Нурисалам жумуртка ман 

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>an5zjnhlr05iepoguw7rpq260kz7z2v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646194</id>
      <parentid>646193</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:51:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28937-95|~2026-28937-95]] ([[User talk:~2026-28937-95|баарлашуу]]) кылган [[Special:Diff/646166|646166]] түзөтүүсүн жокко чыгаруу</comment>
      <origin>646194</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6895" sha1="9d0wnjjx43qphogwz7amqus6adp9a3e" xml:space="preserve">Адинай кандай

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>9d0wnjjx43qphogwz7amqus6adp9a3e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646195</id>
      <parentid>646194</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:52:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28844-09|~2026-28844-09]] ([[User talk:~2026-28844-09|баарлашуу]]) кылган [[Special:Diff/646165|646165]] түзөтүүсүн жокко чыгаруу</comment>
      <origin>646195</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6915" sha1="820fq06c6qfah9lfeskt2e7eoefz83v" xml:space="preserve">Тимур кот  -Медина кандай

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>820fq06c6qfah9lfeskt2e7eoefz83v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646196</id>
      <parentid>646195</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:52:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28844-09|~2026-28844-09]] ([[User talk:~2026-28844-09|баарлашуу]]) кылган [[Special:Diff/646164|646164]] түзөтүүсүн жокко чыгаруу</comment>
      <origin>646196</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6890" sha1="4ty3oolc3q67b3h65knccmksyardfmc" xml:space="preserve">Тимур кот  -

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>4ty3oolc3q67b3h65knccmksyardfmc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646197</id>
      <parentid>646196</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:52:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28844-09|~2026-28844-09]] ([[User talk:~2026-28844-09|баарлашуу]]) кылган [[Special:Diff/646163|646163]] түзөтүүсүн жокко чыгаруу</comment>
      <origin>646197</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6928" sha1="r7hidjcr53m7bz3sg8vj35hkqwf83ss" xml:space="preserve">Тимур кот  -Алихан котунду кысчы

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>r7hidjcr53m7bz3sg8vj35hkqwf83ss</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646198</id>
      <parentid>646197</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:52:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28844-09|~2026-28844-09]] ([[User talk:~2026-28844-09|баарлашуу]]) кылган [[Special:Diff/646162|646162]] түзөтүүсүн жокко чыгаруу</comment>
      <origin>646198</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6890" sha1="4ty3oolc3q67b3h65knccmksyardfmc" xml:space="preserve">Тимур кот  -

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт.

== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>4ty3oolc3q67b3h65knccmksyardfmc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646199</id>
      <parentid>646198</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:53:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28844-09|~2026-28844-09]] ([[User talk:~2026-28844-09|баарлашуу]]) кылган [[Special:Diff/646161|646161]] түзөтүүсүн жокко чыгаруу</comment>
      <origin>646199</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6956" sha1="o5tstw6yc5d5jrvdtsd08o62djawpl2" xml:space="preserve">Тимур кот  -лох —  журмуртка [[Аалам|Нурел кот]]   

аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт. 
== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>o5tstw6yc5d5jrvdtsd08o62djawpl2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646200</id>
      <parentid>646199</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:53:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28937-95|~2026-28937-95]] ([[User talk:~2026-28937-95|баарлашуу]]) кылган [[Special:Diff/646160|646160]] түзөтүүсүн жокко чыгаруу</comment>
      <origin>646200</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6980" sha1="3ta3garmlusnfwcvsopxgjeb8m1irw7" xml:space="preserve">Тимур кот  -лох —  журмуртка [[Аалам|актилек кот]]  

астрономия аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт. 
== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>3ta3garmlusnfwcvsopxgjeb8m1irw7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646201</id>
      <parentid>646200</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:54:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28938-25|~2026-28938-25]] ([[User talk:~2026-28938-25|баарлашуу]]) кылган [[Special:Diff/646158|646158]] түзөтүүсүн жокко чыгаруу</comment>
      <origin>646201</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6960" sha1="bsg74vl1scu9f64hdxnayqpu8bhmgk9" xml:space="preserve">Тимур кот  -лох — [[Аалам|актилек кот]]  

астрономия аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт. 
== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>bsg74vl1scu9f64hdxnayqpu8bhmgk9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646202</id>
      <parentid>646201</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:55:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28937-95|~2026-28937-95]] ([[User talk:~2026-28937-95|баарлашуу]]) кылган [[Special:Diff/646157|646157]] түзөтүүсүн жокко чыгаруу</comment>
      <origin>646202</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6952" sha1="hx9xa0klvhhpy581uopfoell9vgerp9" xml:space="preserve">Тимур кот  -лох — [[Аалам|ааламдын]] астрономия аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт. 
== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>hx9xa0klvhhpy581uopfoell9vgerp9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646203</id>
      <parentid>646202</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:55:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28938-25|~2026-28938-25]] ([[User talk:~2026-28938-25|баарлашуу]]) кылган [[Special:Diff/646156|646156]] түзөтүүсүн жокко чыгаруу</comment>
      <origin>646203</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6944" sha1="dtjtpo5ojdkc5f1va7ixic4klpabhy1" xml:space="preserve">Тимур кот  — [[Аалам|ааламдын]] астрономия аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт. 
== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>dtjtpo5ojdkc5f1va7ixic4klpabhy1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646204</id>
      <parentid>646203</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:56:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28937-95|~2026-28937-95]] ([[User talk:~2026-28937-95|баарлашуу]]) кылган [[Special:Diff/646155|646155]] түзөтүүсүн жокко чыгаруу</comment>
      <origin>646204</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6944" sha1="h9hrnnpsgzmn86jnj7c696ufquto7t7" xml:space="preserve">'''Космос''' — [[Аалам|ааламдын]] астрономия аныктамасынын синоними. Космос жылдыздардын жана галактикалардын дүйнөсү – алыскы жана Космос аппараттары, [[Жер|Жердин]] жасалма жандоочулары аркылуу изилденүүчү жакынкы космоско бөлүнөт. 
== Космос геодезиясы==
Космос геодезиясы – геодезиянын бир бөлүгү. Космос геодезиясында Жердин өлчөмү, чоңдугу, гравитация талаасынын параметрлери, Жер бетиндеги заттардын өз ара жайгашуусу [[Күн]] менен [[Ай|Айдын]] тутулушунун негизинде жана Жердин жасалма жандоочуларынын жардамы менен өлчөнөт. Космос геодезиясы 18-кылымдын 2-жарымынан колдонулууда. 
== Космос зонду==
Космос зонду – [[планета]] аралык чөйрөнү, магнит талаасын, микрометеориттерди, күн системасындагы асман телолорун изилдөөчү космоско учуучу аппарат. Космос зондунда Айга жана башка планеталарга учурулган аппараттар кирет. Дүйнөдө 1-жолу «Луна-1» космос зонду Советтер Союзунда 1959-ж. 2-янв. учурулган Америкада мындай аппараттар Ай зонду, [[Марс]] зонду деп аталат. Космос зондунда илимий-изилдөө, сүрөткө тартуу, түздөн-түз өлчөп алуу менен ишке ашырылат. Космос зондуну сериясындагы аппараттар «Гелиос», «Луна», «3онд», «Электрон», «Маринер», «Пионер» жана башка. 
== Космос мазерлери==
Космос мазерлери – радиолинияларда ОН, Н2О жана SiO молекулаларын нурлантуучу өзгөчө жарык космостук радиобулактар, космос Асман телолорунун электр-магниттик нурлануусу. 
== Космос навигациясы==
Космос навигациясы – космоско учуучу аппараттарды башкаруу, башкача айтканда алардын мейкиндигиндеги ордун жана кыймылын аныктоо. Бул милдетти аткаруучу система космоско учуучу аппараттын өзүндө жана Жер бетине орнотулган өлчөгүч жана эсептөөчү куралдардан турат. 
== Космос нурлары==
Космос нурлары – Жерге космос мейкиндигинен келүүчү өтө чоң энергиялуу бөлүкчөлөрдүн жана алардын таасиринен Жер атмосферасынын атомдорунун ядролору менен өз ара аракеттешүүсүнөн пайда болгон белгилүү элементардык бөлүкчөлөрдүн агымы. Космос нурларынын курамындагы бөлүкчөлөрдүн көпчүлүгүнүн энергиясы 10 эВтон чоң. Жерге келүүчү Космос нурларынын көпчүлүгү күн системасын курчап турган [[галактика]]лардан келет. Жасалма жандоочулар жана космостук ракеталар өтө алыс жайгашкан космостук объектилерден келген Космос нурларын изилдейт. 
[[Файл:Kosmos3.jpg|250px|left|thumb|Космос чаңы]]
== Космостук плазма==
Космостук плазма – космостогу оң жана терс заряддардын топтолушу бирдей болгон иондошкон газ. Космос мейкиндигиндеги: жылдыздар, галактикалык тумандуулуктар жана жылдыз аралык чөйрөдөгү көпчүлүк заттар плазма абалында болот. Жердин айланасындагы плазманын күн шамалы түрүндө тарайт. 
== [[Космос]] чаңы==
Космос чаңы – жылдыздар жана планеталар аралык мейкиндиктеги конденсацияланган заттын бөлүкчөлөрү; өзөгү силикат же графит болгон 1 мкмдей өлчөмдөгү бөлүкчөлөрдөн турат. Космос чаңы Галактикада тумандарды жана газ-чаңдарды түзөт. Космос чаңы жылдыздар жана башка асман жарык чыгаруучулары чыгарган жарыкты начарлатат (орточо 1 кпк, галактикалык тегиздик – 1 жылдыз чоңдугуна). 
== Космос кемеси==
Космос кемеси – [[Космонавт|космонавттардын]] (астронавттардын) жашоо жана түрдүү изилдөөлөрдү жүргүзүүгө шарты бар космоско учуучу түрдүү конструкциядагы аппарат. Ага «Восток», «Восход»,»Союз» ([[СССР]]), «[[Меркурий]]», «Жемини», «Аполлон», «Спейс шаттл» ([[АКШ]]) жана башка кирет. 

== Космосту изилдөө институту==
Космосту изилдөө институту – 1965-ж. [[Москва]]дагы СССР ИАсында түзүлгөн. Мында космонавтикага тиешелүү көп тармактуу проблемалар изилденет. Аларга космос аппараттарынын, астрономия изилдөөлөрдүн жардамы менен Күн, Ай, планеталар, планета аралык чөйрөнү изилдөө жана космонавтиканын жетишкендиктерин эл чарбасында пайдаланууга байланышкан маселелер кирет. 
== Булактар ==
* Астрономия. Энциклопедиялык окуу куралы, 2004, Бишкек. ''Башкы редактор: Ү. Асанов. Жооптуу редактор: Э. Мамбетакунов''

[[Категория:Космос| ]]</text>
      <sha1>h9hrnnpsgzmn86jnj7c696ufquto7t7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Адам</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15669</id>
    <revision>
      <id>646159</id>
      <parentid>532297</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T03:52:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28841-69</username>
        <id>47583</id>
      </contributor>
      <origin>646159</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1859" sha1="qq0lvivu15j7fjmlqonup76euq60yx6" xml:space="preserve">Эй силер жок бетер Эштеккени билбейсинер - жараткан эң алгачкы киши, адамзаттын атасы. Инжилдин «Жаңы осуятында» Адам атаны [[Кудай]] топурактан жууруп жасаганы, жан киргизгени айтылат. Куранда болсо Адам ата чоподон, башка бир сүрөөсүндө топурактан жасалган делет. Адам атадан кийин Аллах [[Обо]] энени (Инжилде Ева, Куранда Обо) жараткан. [[Шайтан]]дын (башка бир аты – [[Ибилис]]) тилине кирип, Адам ата менен Обо эне бейиштеги дарактын үзүүгө тыюу салынган мөмөсүн жеп «күнөөгө батышкандыгы» үчүн Кудай аларды жазалап «бу дүйнөгө» түшүргөн. Ар кыл расаларга, тилдерге, этностук топторго кирген элдердин бардыгынын тең ата-теги Адам атага барып такалат. Мусулман уламыштарында Адам ата (алейхис салам) – Алла-Тааланын пайгамбарларынын алгачкысы, [[Мухаммед]] пайгамбар – акыркысы деп айтылат.

== Шилтемелер ==
*Булак 1: [http://kyrgyzinfo.ru Кыргыз Инфо] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210922193156/http://kyrgyzinfo.ru/ |date=2021-09-22 }}
*Булак 2: [http://bizdin.kg Биздин] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220123212929/http://bizdin.kg/ |date=2022-01-23 }}

[[Категория:Дин]]
[[Категория:Христианчылык]]</text>
      <sha1>qq0lvivu15j7fjmlqonup76euq60yx6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646190</id>
      <parentid>646159</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:49:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28841-69|~2026-28841-69]] ([[User talk:~2026-28841-69|талкуу]]) колдонуучунун түзөтмөсү [[User:JigildikBot|JigildikBot]] кылган акыркы нускага кайтарылды</comment>
      <origin>532297</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1893" sha1="qlg3urrpcobyny6j4a4iy0k6uilqwor" xml:space="preserve">'''Адам'''(Адам Ата) – [[Библия|Инжил]] жана [[Куран]] боюнча Кудай жараткан эң алгачкы киши, адамзаттын атасы. Инжилдин «Жаңы осуятында» Адам атаны [[Кудай]] топурактан жууруп жасаганы, жан киргизгени айтылат. Куранда болсо Адам ата чоподон, башка бир сүрөөсүндө топурактан жасалган делет. Адам атадан кийин Аллах [[Обо]] энени (Инжилде Ева, Куранда Обо) жараткан. [[Шайтан]]дын (башка бир аты – [[Ибилис]]) тилине кирип, Адам ата менен Обо эне бейиштеги дарактын үзүүгө тыюу салынган мөмөсүн жеп «күнөөгө батышкандыгы» үчүн Кудай аларды жазалап «бу дүйнөгө» түшүргөн. Ар кыл расаларга, тилдерге, этностук топторго кирген элдердин бардыгынын тең ата-теги Адам атага барып такалат. Мусулман уламыштарында Адам ата (алейхис салам) – Алла-Тааланын пайгамбарларынын алгачкысы, [[Мухаммед]] пайгамбар – акыркысы деп айтылат.

== Шилтемелер ==
*Булак 1: [http://kyrgyzinfo.ru Кыргыз Инфо] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210922193156/http://kyrgyzinfo.ru/ |date=2021-09-22 }}
*Булак 2: [http://bizdin.kg Биздин] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220123212929/http://bizdin.kg/ |date=2022-01-23 }}

[[Категория:Дин]]
[[Категория:Христианчылык]]</text>
      <sha1>qlg3urrpcobyny6j4a4iy0k6uilqwor</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Бавария (футбол клубу)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17473</id>
    <revision>
      <id>646188</id>
      <parentid>629280</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:48:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Makenzis</username>
        <id>20051</id>
      </contributor>
      <origin>646188</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2500" sha1="7bcoa63grzk1qu7412u1a8ofu4fy3cy" xml:space="preserve">{{ФК калыбы
 |аталышы         = [[Файл:Flag of Germany.svg|{{{1|22px}}}|border|Германиянын желеги]] ''Бавария Мюнхен''
 |учурдагы мезгил = 2025/2026
 |сүрөтү          = File:FC Bayern München Logo.svg|230px|расмий аталышы  = ''Fußball-Club Bayern München e. V.''
 |кыскача аталышы =  Футболдук клуб Бавария, Мюнхен V.
 |негизделген     = Бирдин айы 27, 1900
 |өңү             = Кызыл-ак
 |мүчөлөрү        = 291 000 (жетинин айы 30, 2018)
 |таратылган      = 
 |стадиону        = [[ Альянц Арена|Альянц Арена]]
 |стадиондогу орун= 75 000
 |кожоюуну        = 
 |президенти      = {{Флаг|Германия}} [[Хайнер, Герберт|Герберт Хайнер]]
 |машыктыруучусу  = {{Флаг|Белгия}} [[Компани, Венсан|Венсан Компани]] 
 |капитаны        = {{Флаг|Германия}} [[Нойер, Мануэль|Мануэль Нойер]] 
 |Командалык көрсөткүчү = 
 |бюджети         = 
 |мелдеши         = [[Bundesliga]]
 |мезгил          = 2025-2026
 |орун            = 1
 |сайты           = http://www.fcbayern.de/
| pattern_la1 = _bayern2425h
| pattern_b1 = _bayern2425h
| pattern_ra1 = _bayern2425h
| pattern_sh1 = _bayern2425h
| pattern_so1 = _bayern2425hl
| leftarm1 = FF0000
| body1 = FFFFFF
| rightarm1 = FF0000
| shorts1 = FF0000
| socks1 = FF0000
| pattern_la2 = _bayern2425a
| pattern_b2 = _bayern2425a
| pattern_ra2 = _bayern2425a
| leftarm2 = 1E2528
| body2 = 1E2528
| rightarm2 = 1E2528
| shorts2 = 000000
| socks2 = 000000
| pattern_la3 = _bayern2425t
| pattern_b3 = _bayern2425t
| pattern_ra3 = _bayern2425t
| pattern_sh3 = _adidasred
| pattern_so3 = _adidasredl
| leftarm3 = FAF0E6
| body3 = FAF0E6
| rightarm3 = FAF0E6
| shorts3 = FAF0E6
| socks3 = FAF0E6
}}
'''«Бавария Мюнхен» уутбол клубу'''([[Немис тили|нем.]] ''FC Bayern München'') — [[Мюнхен]] шаарынын профессионалдык футбол клубу. 1900 жылы негизделген, [[Бундеслига|Бундеслигада]] ойнойт. [[Германия|Германиянын]] чемпиондугун 30 жолу жеңген.
[[Категория:Футбол клубдар]]</text>
      <sha1>7bcoa63grzk1qu7412u1a8ofu4fy3cy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Орто-Токой суу сактагычы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17586</id>
    <revision>
      <id>646217</id>
      <parentid>556554</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:15:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Born Nomad</username>
        <id>47370</id>
      </contributor>
      <origin>646217</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2376" sha1="ik1pi3klh8usg3nqp6643nxe2l6gxdv" xml:space="preserve">'''Орто-Токой суу сактагычы''' ― [[Кыргызстан|Кыргызстандагы]] эң алгачкы курулган суу сактагыч. [[Нарын]] дубанындагы Кочкор ооданынын аймагында. [[Чүй]] дубанынын нугунда, [[Балыкчы]] темир жол бекетинен 20 км. ВКП(б) БКнын жана [[СССР|КСРБ]] ЭКСтин 1940-жылдын жалган куран айынын 19 (март) токтому боюнча курулган. Деңиз деңгээлинен 1700м бийиктикте.&lt;br&gt;

Плотинасы 1941-жылы курула баштап, 1961-жылы аяктаган. Узундугу 18км, эң жазы жери 5км, терең жери 47м. Анын суу толгондогу аянты 24км&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;, сыйымдуулугу 470 млн м&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt;. Суу сактагычтан алынган суу менен 120 миң га жер (Кыргызстандын 86 миң га, [[Казакстан|Казакстандын]] 34 миң га жери) сугарылат. Секундасына орто эсеп менен 12,8м&lt;sup&gt;3&lt;/sup&gt; суу чыгарат. Плотинасы Төмөнкү [[Орто-Токой]] капчыгайынын башталышында жайгашкан. Анын бийиктиги 52м. Узундугу 365м, туурасы кырына чейин 6м. Суу чыгуучу тоннели (узундугу 567м, диаметри 4,5м) капчыгайдын оң жантайышындагы асканын алдында жасалган. Чүй суусунун агымын жөнгө салып турат.

2024-жылдын 29-июнунда Орто-Токой ГЭСинин курулуш иштеринин башталышын белгилеген капсула салуу аземи өткөрүлгөн&lt;ref&gt;https://24.kg/obschestvo/297983_nachalo_stroitelstva_orto-tokoyskoy_ges_zavtra_sostoitsya_zakladka_kapsulyi/&lt;/ref&gt;.&lt;br&gt;

== Адабият ==
*Кыргызстандын географиясы/-Маvлекеттик энциклопедия борбору.-Бишкек,2004-ISBN 9967-14-006-2

[[Категория:Суу сактагычтар]]
[[Категория:Борбордук Азия]]
[[Категория:Кыргызстан]]</text>
      <sha1>ik1pi3klh8usg3nqp6643nxe2l6gxdv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Каныш-Кыя</title>
    <ns>0</ns>
    <id>41177</id>
    <revision>
      <id>646219</id>
      <parentid>565866</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:19:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Born Nomad</username>
        <id>47370</id>
      </contributor>
      <origin>646219</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5386" sha1="0nszddc5kze8dqcof6p7j1anumzr806" xml:space="preserve">{{Башка маанилери}} 
{{ОЖ
|статусу                     = айыл
 |кыргызча аталышы           = Каныш-Кыя 
 |расмий аталышы             = 
 |сүрөт                      =
 |сүрөт ачыктамасы           =
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                       = Кыргызстан
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |гербдин сүрөттөлүшү        = 
 |желектин сүрөттөлүшү       = 
 |гербдин туурасы            = 
 |желектин туурасы           =
 |lat_dir = |lat_deg = 41.764439|lat_min = |lat_sec = 
 |lon_dir = |lon_deg = 71.063499|lon_min = |lon_sec =
 |CoordAddon                = 
 |CoordScale                = 
 |өлкө картасынын өлчөмү  = 320
 |облус картасынын өлчөмү = 320
 |район картасынын өлчөмү = 320
 |облус түрү              = 
 |облус                     = Жалал-Абад облусу
 |таблицадагы облус        = Жалал-Абад облусу
 |район түрү              = 
 |район                      = Чаткал району
 |таблицадагы район          = Чаткал району
 |коомдун түрү               = Айыл аймак 
 |коом                       = Каныш-Кыя айыл аймагы 
 |таблицадагы коом           = 
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Айыл башчы
 |башчысы                    = 
 |негизделген күнү           = 
 |биринчи белгиленген        = 
 |мурунку аталышы            = 
 |статустун берилиши         = 
 |аймагы                     = 
 |бийиктиктин түрү           = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 
 |климаты                    = кескин континенталдуу
 |расмий тили                = Кыргыз тили 
 |расмий тили2               = 
  |калкы                     = 5 357 &lt;ref name=&quot;Этно2019.Жалал-Абад&quot;/&gt;
  |элди каттоо жылы          = 2019
  |жыштыгы                   = 
  |агломерация               = 
  |улуттук курамы            = 
  |диний курамы              = Ислам
  |этнохороним               = 
 |убакыт аралыгы             = +6
 |DST                        = 
 |телефон коду               = +996
 |почта индекси              = 
 |почта индекстери           = 
 |автоунаа коду              = D,04
 |идентификатордун түрү      = 
 |цифралык идентификатор     = 
 |Commons түрмөгүндө         = 
 |сайты                      = 
 |сайтынын тили              =
 |СОАТЕ                      =
}}

'''Каныш-Кыя''' — [[Кыргызстан|Кыргыз Республикасынын]] [[Жалал-Абад облусу|Жалал-Абад облусунун]] [[Чаткал району|Чаткал районундагы]] айыл жана райондун акимий борбору. [[Каныш-Кыя айыл аймагы|Каныш-Кыя айыл аймагынын]] курамына кирет.

== Калкы ==
{|class=&quot;wikitable&quot;
|-
! жылы || 2009 || 2019 || 2021 || 2022 || 2023 || 2024 || 2025 || 2026
|-
| адам. || {{көбөйүү}} 3 834 &lt;ref name=&quot;Этно2009.Жалал-Абад&quot;&gt;{{Cite web |title=Кыргыз Республикасынын калкын каттоо 2009. Жалал-Абад облусу |url=http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/%D0%94%D0%B6%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D0%BB-%D0%90%D0%B1%D0%B0%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F%20%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.pdf |access-date=2011-08-10 |archive-date=2011-08-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110810173253/http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/%D0%94%D0%B6%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D0%BB-%D0%90%D0%B1%D0%B0%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F%20%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.pdf |dead-url=no |accessdate=2014-08-25 |archivedate=2011-08-10 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110810173253/http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/%D0%94%D0%B6%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D0%BB-%D0%90%D0%B1%D0%B0%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F%20%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.pdf }}&lt;/ref&gt;
||{{Көбөйүү}} 5 357 &lt;ref name=&quot;Этно2019.Жалал-Абад&quot;&gt;[http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/Джалал-Абадская%20область.pdf Кыргыз Республикасынын калкын каттоо 2019. Жалал-Абад облусу] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110810173253/http://212.42.101.100:8088/nacstat/sites/default/files/%D0%94%D0%B6%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D0%BB-%D0%90%D0%B1%D0%B0%D0%B4%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F%20%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C.pdf |date=2011-08-10 }}&lt;/ref&gt; ||  || || ||  ||  
|}


{{Kyrgyzstan-stub}}
== Эскермелер  ==
{{Эскертмелер}} 
== Шилтемелер  ==
{{Чаткал районунун калкконуштары}}</text>
      <sha1>0nszddc5kze8dqcof6p7j1anumzr806</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Калып:Желек карточкасы</title>
    <ns>10</ns>
    <id>44510</id>
    <revision>
      <id>646133</id>
      <parentid>570199</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T15:03:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646133</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4792" sha1="fnut6got5zfc9kl9q0encngkxilh496" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}{{{nocat|}}}||[[Категория:Арип боюнча желектер]]}}
{{Карточка
|аталышы         = {{#if:{{{аталышы|}}}|{{{аталышы}}}|{{PAGENAME}}}}
|стиль_денеси      = width: 280px; font-size:85%; line-height:130%;
|стиль_аталышы  = padding:0.25em; background:#336699; color:#fff;
|стиль_үстүндө       = 
|үстүндө          = {{#if:{{{борбор|}}}|{{#if:{{{субъект|}}}|{{{субъект|}}} &lt;br /&gt;&lt;small&gt;административдик борбор:&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;{{{борбор|}}}|&lt;small&gt;административдик борбор:&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;{{{борбор|}}}}}|{{{субъект|}}}}}
|стиль_үстүндө     = 
|үстүндө2          = {{#if:{{{район|}}}|{{{район}}}&lt;br /&gt;{{{аймак}}}&lt;br /&gt;{{{өлкө}}}|{{#if:{{{аймак|}}}|{{{аймак|}}}&lt;br /&gt;{{{өлкө}}}|{{{өлкө|}}}}}}}
|стиль_үстүндө2    = 
|текст1           = [[Файл:{{{файл}}}|250px|border]] {{#if:{{{колу|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу|}}}}}
|текст2           = {{#if:{{{файл0|}}}|[[Файл:{{{файл0|}}}|250px|border]] {{#if:{{{колу0|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу0|}}}}}|}}
|стиль_текст     = padding:0.2em; background:#efefef; vertical-align:middle;
|стиль_башжазуу = background:#336699; color:#fff;
|стиль_белгиси     = padding:0.2em 0.5em; 0.2em 0.2em; background:#ddd; vertical-align:middle; font-size:95%;
|белги4  = Бекитилген
|текст4  = {{{бекитилген|}}}
|белги5  = Жокко чыгаруу 
|текст5  = {{{жокко чыгаруу|}}}
|белги6  = Кайталап&lt;br /&gt; бекитилген
|текст6  = {{{бекитилген2|}}}
|белги7  = Күчүнө кирген
|текст7  = {{{иштетилген|}}}
|белги8  = Колдонууга
|текст8  = {{{колдонууга|}}}
|белги9  = Пропорция
|текст9  = {{{пропорция|}}}
|белги10 = Номер&amp;nbsp;в&amp;nbsp;
|текст10 = {{{МГК|}}}
|заголовок11 = {{#if:{{{жеткире иштеп чыгуу|}}}{{{идея|}}}{{{авторлор|}}}{{{долбоор|}}}|Автордук жамаат}}
|текст12 = {{{авторлор|}}}
|белги13 = Желектин автору 
|текст13 = {{{автор|}}}
|белги14 = Желектин идеясы
|текст14 = {{{идея|}}}
|белги15 = Долбоордун&lt;br /&gt;жетекчиси
|текст15 = {{{долбоор|}}}
|белги16 = [[Вексиллология|Вексиллологиялык]]&lt;br /&gt;жеткире иштеп чыгуу
|текст16 = {{{жеткире иштеп чыгуу|}}}
|белги17 = Сүрөтчүсү
|текст17 = {{{сүрөтчү|}}}
|белги18 = Компьютердик&lt;br /&gt;дизайн
|текст18 = {{{дизайн|}}}
|белги19 = Консультант
|текст19 = {{{консультант|}}}
|белги20 = Символиканын&lt;br /&gt;негизинде
|текст20 = {{{символика|}}}
|текст21 = {{#if:{{{файл1|}}}|[[Файл:{{{файл1|}}}{{!}}200px{{!}}border]]}} {{#if:{{{колу1|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу1|}}}}}
|белги22  = Колдонууда
|текст22  = {{{колдонууда1|}}}
|белги23  = Бекитилген
|текст23  = {{{бекитилген1|}}}{{{бекитилген1|}}}
|белги24  = Пропорция
|текст24  = {{{пропорция1|}}}
|башжазуу25 = {{#if:{{{файл2|}}}|Мурунку желеги}}
|текст26 = {{#if:{{{файл2|}}}|[[Файл:{{{файл2}}}|200px|border]] &lt;br /&gt; {{{колу2|}}}}}
|белги27 = Пропорция
|текст27 = {{{пропорция2|}}}
|белги28 = Желектин автору
|текст28 = {{{автор2|}}}
|текст30 = {{#if:{{{файл3|}}}|[[Файл:{{{файл3}}}|200px|border]] &lt;br /&gt; {{{колу3|}}}}}
|белги31 = Пропорция
|текст31 = {{{пропорция3|}}}
|белги32 = Желектин автору
|текст32 = {{{автор3|}}}
|түбүндө  = 
}}
{{#if:{{NAMESPACE}}{{{nocat|}}}||&lt;!--
--&gt;{{Даталар боюнча категориялар|{{{бекитилген|}}}| түзүлгөн желектер|нускасы=2}}&lt;!--
--&gt;&lt;!--
--&gt;{{Даталар боюнча категориялар|{{{бекитилген2|}}}| түзүлгөн желектер|нускасы=2}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;
{{clear}}
{{Документация}}
&lt;!-- Сураныч, калыптын бузулушуна жол берсеңиз! жана ошондой эле туура эмес которулган сөздөрдү оңдоого жардам бериңиз! --&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fnut6got5zfc9kl9q0encngkxilh496</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646135</id>
      <parentid>646133</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T15:13:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646135</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5003" sha1="4jhs3degubvkq0jual301ih54bz28g4" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}{{{nocat|}}}||[[Категория:Арип боюнча желектер]]}}
{{Карточка
|аталышы         = {{#if:{{{аталышы|}}}|{{{аталышы}}}|{{PAGENAME}}}}
|стиль_денеси      = width: 280px; font-size:85%; line-height:130%;
|стиль_аталышы  = padding:0.25em; background:#336699; color:#fff;
|стиль_үстүндө       = 
|үстүндө          = {{#if:{{{борбор|}}}|{{#if:{{{субъект|}}}|{{{субъект|}}} &lt;br /&gt;&lt;small&gt;административдик борбор:&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;{{{борбор|}}}|&lt;small&gt;административдик борбор:&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;{{{борбор|}}}}}|{{{субъект|}}}}}
|стиль_үстүндө     = 
|үстүндө2          = {{#if:{{{район|}}}|{{{район}}}&lt;br /&gt;{{{аймак}}}&lt;br /&gt;{{{өлкө}}}|{{#if:{{{аймак|}}}|{{{аймак|}}}&lt;br /&gt;{{{өлкө}}}|{{{өлкө|}}}}}}}
|стиль_үстүндө2    = 
|текст1           = [[Файл:{{{файл}}}|250px|border]] {{#if:{{{колу|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу|}}}}}
|текст2           = {{#if:{{{файл0|}}}|[[Файл:{{{файл0|}}}|250px|border]] {{#if:{{{колу0|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу0|}}}}}|}}
|стиль_текст     = padding:0.2em; background:#efefef; vertical-align:middle;
|стиль_башжазуу = background:#336699; color:#fff;
|стиль_белгиси     = padding:0.2em 0.5em; 0.2em 0.2em; background:#ddd; vertical-align:middle; font-size:95%;
|белги4  = Бекитилген
|текст4  = {{{бекитилген|}}}
|белги5  = Жокко чыгаруу 
|текст5  = {{{жокко чыгаруу|}}}
|белги6  = Кайталап&lt;br /&gt; бекитилген
|текст6  = {{{бекитилген2|}}}
|белги7  = Күчүнө кирген
|текст7  = {{{иштетилген|}}}
|белги8  = Колдонууга
|текст8  = {{{колдонууга|}}}
|белги9  = Пропорция
|текст9  = {{{пропорция|}}}
|белги10 = Номер&amp;nbsp;в&amp;nbsp;
|текст10 = {{{МГК|}}}
|заголовок11 = {{#if:{{{жеткире иштеп чыгуу|}}}{{{идея|}}}{{{авторлор|}}}{{{долбоор|}}}|Автордук жамаат}}
|текст12 = {{{авторлор|}}}
|белги13 = Желектин автору 
|текст13 = {{{автор|}}}
|белги14 = Желектин идеясы
|текст14 = {{{идея|}}}
|белги15 = Долбоордун&lt;br /&gt;жетекчиси
|текст15 = {{{долбоор|}}}
|белги16 = [[Вексиллология|Вексиллологиялык]]&lt;br /&gt;жеткире иштеп чыгуу
|текст16 = {{{жеткире иштеп чыгуу|}}}
|белги17 = Сүрөтчүсү
|текст17 = {{{сүрөтчү|}}}
|белги18 = Компьютердик&lt;br /&gt;дизайн
|текст18 = {{{дизайн|}}}
|белги19 = Консультант
|текст19 = {{{консультант|}}}
|белги20 = Символиканын&lt;br /&gt;негизинде
|текст20 = {{{символика|}}}
|текст21 = {{#if:{{{файл1|}}}|[[Файл:{{{файл1|}}}{{!}}200px{{!}}border]]}} {{#if:{{{колу1|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу1|}}}}}
|белги22  = Колдонууда
|текст22  = {{{колдонууда1|}}}
|белги23  = Бекитилген
|текст23  = {{{бекитилген1|}}}{{{бекитилген1|}}}
|белги24  = Пропорция
|текст24  = {{{пропорция1|}}}
|башжазуу25 = {{#if:{{{файл2|}}}|Мурунку желеги}}
|текст26 = {{#if:{{{файл2|}}}|[[Файл:{{{файл2}}}|200px|border]] &lt;br /&gt; {{{колу2|}}}}}
|белги27 = Пропорция
|текст27 = {{{пропорция2|}}}
|белги28 = Желектин автору
|текст28 = {{{автор2|}}}
|текст30 = {{#if:{{{файл3|}}}|[[Файл:{{{файл3}}}|200px|border]] &lt;br /&gt; {{{колу3|}}}}}
|белги31 = Пропорция
|текст31 = {{{пропорция3|}}}
|белги32 = Желектин автору
|текст32 = {{{автор3|}}}
|башжазуу33            = {{#if: {{{Викиказына|}}} |'''{{Commonslink|{{{Викиказына|}}}|{{{Commons-text|{{{Аталышы}}}}}}}} [[Викиказына|Викиказынада]]'''}}
|түбүндө  = 
}}
{{#if:{{NAMESPACE}}{{{nocat|}}}||&lt;!--
--&gt;{{Даталар боюнча категориялар|{{{бекитилген|}}}| түзүлгөн желектер|нускасы=2}}&lt;!--
--&gt;&lt;!--
--&gt;{{Даталар боюнча категориялар|{{{бекитилген2|}}}| түзүлгөн желектер|нускасы=2}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;
{{clear}}
{{Документация}}
&lt;!-- Сураныч, калыптын бузулушуна жол берсеңиз! жана ошондой эле туура эмес которулган сөздөрдү оңдоого жардам бериңиз! --&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>4jhs3degubvkq0jual301ih54bz28g4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646137</id>
      <parentid>646135</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T15:14:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646137</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5003" sha1="3e3j8cllx13ul7b3l8ehk1k07ry9vrg" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}{{{nocat|}}}||[[Категория:Арип боюнча желектер]]}}
{{Карточка
|аталышы         = {{#if:{{{аталышы|}}}|{{{аталышы}}}|{{PAGENAME}}}}
|стиль_денеси      = width: 280px; font-size:85%; line-height:130%;
|стиль_аталышы  = padding:0.25em; background:#336699; color:#fff;
|стиль_үстүндө       = 
|үстүндө          = {{#if:{{{борбор|}}}|{{#if:{{{субъект|}}}|{{{субъект|}}} &lt;br /&gt;&lt;small&gt;административдик борбор:&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;{{{борбор|}}}|&lt;small&gt;административдик борбор:&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;{{{борбор|}}}}}|{{{субъект|}}}}}
|стиль_үстүндө     = 
|үстүндө2          = {{#if:{{{район|}}}|{{{район}}}&lt;br /&gt;{{{аймак}}}&lt;br /&gt;{{{өлкө}}}|{{#if:{{{аймак|}}}|{{{аймак|}}}&lt;br /&gt;{{{өлкө}}}|{{{өлкө|}}}}}}}
|стиль_үстүндө2    = 
|текст1           = [[Файл:{{{файл}}}|250px|border]] {{#if:{{{колу|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу|}}}}}
|текст2           = {{#if:{{{файл0|}}}|[[Файл:{{{файл0|}}}|250px|border]] {{#if:{{{колу0|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу0|}}}}}|}}
|стиль_текст     = padding:0.2em; background:#efefef; vertical-align:middle;
|стиль_башжазуу = background:#336699; color:#fff;
|стиль_белгиси     = padding:0.2em 0.5em; 0.2em 0.2em; background:#ddd; vertical-align:middle; font-size:95%;
|белги4  = Бекитилген
|текст4  = {{{бекитилген|}}}
|белги5  = Жокко чыгаруу 
|текст5  = {{{жокко чыгаруу|}}}
|белги6  = Кайталап&lt;br /&gt; бекитилген
|текст6  = {{{бекитилген2|}}}
|белги7  = Күчүнө кирген
|текст7  = {{{иштетилген|}}}
|белги8  = Колдонууга
|текст8  = {{{колдонууга|}}}
|белги9  = Пропорция
|текст9  = {{{пропорция|}}}
|белги10 = Номер&amp;nbsp;в&amp;nbsp;
|текст10 = {{{МГК|}}}
|заголовок11 = {{#if:{{{жеткире иштеп чыгуу|}}}{{{идея|}}}{{{авторлор|}}}{{{долбоор|}}}|Автордук жамаат}}
|текст12 = {{{авторлор|}}}
|белги13 = Желектин автору 
|текст13 = {{{автор|}}}
|белги14 = Желектин идеясы
|текст14 = {{{идея|}}}
|белги15 = Долбоордун&lt;br /&gt;жетекчиси
|текст15 = {{{долбоор|}}}
|белги16 = [[Вексиллология|Вексиллологиялык]]&lt;br /&gt;жеткире иштеп чыгуу
|текст16 = {{{жеткире иштеп чыгуу|}}}
|белги17 = Сүрөтчүсү
|текст17 = {{{сүрөтчү|}}}
|белги18 = Компьютердик&lt;br /&gt;дизайн
|текст18 = {{{дизайн|}}}
|белги19 = Консультант
|текст19 = {{{консультант|}}}
|белги20 = Символиканын&lt;br /&gt;негизинде
|текст20 = {{{символика|}}}
|текст21 = {{#if:{{{файл1|}}}|[[Файл:{{{файл1|}}}{{!}}200px{{!}}border]]}} {{#if:{{{колу1|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу1|}}}}}
|белги22  = Колдонууда
|текст22  = {{{колдонууда1|}}}
|белги23  = Бекитилген
|текст23  = {{{бекитилген1|}}}{{{бекитилген1|}}}
|белги24  = Пропорция
|текст24  = {{{пропорция1|}}}
|башжазуу25 = {{#if:{{{файл2|}}}|Мурунку желеги}}
|текст26 = {{#if:{{{файл2|}}}|[[Файл:{{{файл2}}}|200px|border]] &lt;br /&gt; {{{колу2|}}}}}
|белги27 = Пропорция
|текст27 = {{{пропорция2|}}}
|белги28 = Желектин автору
|текст28 = {{{автор2|}}}
|текст30 = {{#if:{{{файл3|}}}|[[Файл:{{{файл3}}}|200px|border]] &lt;br /&gt; {{{колу3|}}}}}
|белги31 = Пропорция
|текст31 = {{{пропорция3|}}}
|белги32 = Желектин автору
|текст32 = {{{автор3|}}}
|башжазуу33            = {{#if: {{{Викиказына|}}} |'''{{Commonslink|{{{Викиказына|}}}|{{{Commons-text|{{{аталышы}}}}}}}} [[Викиказына|Викиказынада]]'''}}
|түбүндө  = 
}}
{{#if:{{NAMESPACE}}{{{nocat|}}}||&lt;!--
--&gt;{{Даталар боюнча категориялар|{{{бекитилген|}}}| түзүлгөн желектер|нускасы=2}}&lt;!--
--&gt;&lt;!--
--&gt;{{Даталар боюнча категориялар|{{{бекитилген2|}}}| түзүлгөн желектер|нускасы=2}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;
{{clear}}
{{Документация}}
&lt;!-- Сураныч, калыптын бузулушуна жол берсеңиз! жана ошондой эле туура эмес которулган сөздөрдү оңдоого жардам бериңиз! --&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>3e3j8cllx13ul7b3l8ehk1k07ry9vrg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646138</id>
      <parentid>646137</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T15:15:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646138</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5003" sha1="7zzydu11y4qe5xn4dsa10agz3qdk5d7" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}{{{nocat|}}}||[[Категория:Арип боюнча желектер]]}}
{{Карточка
|аталышы         = {{#if:{{{аталышы|}}}|{{{аталышы}}}|{{PAGENAME}}}}
|стиль_денеси      = width: 280px; font-size:85%; line-height:130%;
|стиль_аталышы  = padding:0.25em; background:#91b3f2; color:#fff;
|стиль_үстүндө       = 
|үстүндө          = {{#if:{{{борбор|}}}|{{#if:{{{субъект|}}}|{{{субъект|}}} &lt;br /&gt;&lt;small&gt;административдик борбор:&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;{{{борбор|}}}|&lt;small&gt;административдик борбор:&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;{{{борбор|}}}}}|{{{субъект|}}}}}
|стиль_үстүндө     = 
|үстүндө2          = {{#if:{{{район|}}}|{{{район}}}&lt;br /&gt;{{{аймак}}}&lt;br /&gt;{{{өлкө}}}|{{#if:{{{аймак|}}}|{{{аймак|}}}&lt;br /&gt;{{{өлкө}}}|{{{өлкө|}}}}}}}
|стиль_үстүндө2    = 
|текст1           = [[Файл:{{{файл}}}|250px|border]] {{#if:{{{колу|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу|}}}}}
|текст2           = {{#if:{{{файл0|}}}|[[Файл:{{{файл0|}}}|250px|border]] {{#if:{{{колу0|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу0|}}}}}|}}
|стиль_текст     = padding:0.2em; background:#efefef; vertical-align:middle;
|стиль_башжазуу = background:#91b3f2; color:#fff;
|стиль_белгиси     = padding:0.2em 0.5em; 0.2em 0.2em; background:#ddd; vertical-align:middle; font-size:95%;
|белги4  = Бекитилген
|текст4  = {{{бекитилген|}}}
|белги5  = Жокко чыгаруу 
|текст5  = {{{жокко чыгаруу|}}}
|белги6  = Кайталап&lt;br /&gt; бекитилген
|текст6  = {{{бекитилген2|}}}
|белги7  = Күчүнө кирген
|текст7  = {{{иштетилген|}}}
|белги8  = Колдонууга
|текст8  = {{{колдонууга|}}}
|белги9  = Пропорция
|текст9  = {{{пропорция|}}}
|белги10 = Номер&amp;nbsp;в&amp;nbsp;
|текст10 = {{{МГК|}}}
|заголовок11 = {{#if:{{{жеткире иштеп чыгуу|}}}{{{идея|}}}{{{авторлор|}}}{{{долбоор|}}}|Автордук жамаат}}
|текст12 = {{{авторлор|}}}
|белги13 = Желектин автору 
|текст13 = {{{автор|}}}
|белги14 = Желектин идеясы
|текст14 = {{{идея|}}}
|белги15 = Долбоордун&lt;br /&gt;жетекчиси
|текст15 = {{{долбоор|}}}
|белги16 = [[Вексиллология|Вексиллологиялык]]&lt;br /&gt;жеткире иштеп чыгуу
|текст16 = {{{жеткире иштеп чыгуу|}}}
|белги17 = Сүрөтчүсү
|текст17 = {{{сүрөтчү|}}}
|белги18 = Компьютердик&lt;br /&gt;дизайн
|текст18 = {{{дизайн|}}}
|белги19 = Консультант
|текст19 = {{{консультант|}}}
|белги20 = Символиканын&lt;br /&gt;негизинде
|текст20 = {{{символика|}}}
|текст21 = {{#if:{{{файл1|}}}|[[Файл:{{{файл1|}}}{{!}}200px{{!}}border]]}} {{#if:{{{колу1|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу1|}}}}}
|белги22  = Колдонууда
|текст22  = {{{колдонууда1|}}}
|белги23  = Бекитилген
|текст23  = {{{бекитилген1|}}}{{{бекитилген1|}}}
|белги24  = Пропорция
|текст24  = {{{пропорция1|}}}
|башжазуу25 = {{#if:{{{файл2|}}}|Мурунку желеги}}
|текст26 = {{#if:{{{файл2|}}}|[[Файл:{{{файл2}}}|200px|border]] &lt;br /&gt; {{{колу2|}}}}}
|белги27 = Пропорция
|текст27 = {{{пропорция2|}}}
|белги28 = Желектин автору
|текст28 = {{{автор2|}}}
|текст30 = {{#if:{{{файл3|}}}|[[Файл:{{{файл3}}}|200px|border]] &lt;br /&gt; {{{колу3|}}}}}
|белги31 = Пропорция
|текст31 = {{{пропорция3|}}}
|белги32 = Желектин автору
|текст32 = {{{автор3|}}}
|башжазуу33            = {{#if: {{{Викиказына|}}} |'''{{Commonslink|{{{Викиказына|}}}|{{{Commons-text|{{{аталышы}}}}}}}} [[Викиказына|Викиказынада]]'''}}
|түбүндө  = 
}}
{{#if:{{NAMESPACE}}{{{nocat|}}}||&lt;!--
--&gt;{{Даталар боюнча категориялар|{{{бекитилген|}}}| түзүлгөн желектер|нускасы=2}}&lt;!--
--&gt;&lt;!--
--&gt;{{Даталар боюнча категориялар|{{{бекитилген2|}}}| түзүлгөн желектер|нускасы=2}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;
{{clear}}
{{Документация}}
&lt;!-- Сураныч, калыптын бузулушуна жол берсеңиз! жана ошондой эле туура эмес которулган сөздөрдү оңдоого жардам бериңиз! --&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>7zzydu11y4qe5xn4dsa10agz3qdk5d7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646139</id>
      <parentid>646138</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T15:17:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646139</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5003" sha1="5gh8r8yxjefxgl9k5atw9u0nogfiule" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}{{{nocat|}}}||[[Категория:Арип боюнча желектер]]}}
{{Карточка
|аталышы         = {{#if:{{{аталышы|}}}|{{{аталышы}}}|{{PAGENAME}}}}
|стиль_денеси      = width: 280px; font-size:85%; line-height:130%;
|стиль_аталышы  = padding:0.25em; background:#ccccff; color:#fff;
|стиль_үстүндө       = 
|үстүндө          = {{#if:{{{борбор|}}}|{{#if:{{{субъект|}}}|{{{субъект|}}} &lt;br /&gt;&lt;small&gt;административдик борбор:&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;{{{борбор|}}}|&lt;small&gt;административдик борбор:&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;{{{борбор|}}}}}|{{{субъект|}}}}}
|стиль_үстүндө     = 
|үстүндө2          = {{#if:{{{район|}}}|{{{район}}}&lt;br /&gt;{{{аймак}}}&lt;br /&gt;{{{өлкө}}}|{{#if:{{{аймак|}}}|{{{аймак|}}}&lt;br /&gt;{{{өлкө}}}|{{{өлкө|}}}}}}}
|стиль_үстүндө2    = 
|текст1           = [[Файл:{{{файл}}}|250px|border]] {{#if:{{{колу|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу|}}}}}
|текст2           = {{#if:{{{файл0|}}}|[[Файл:{{{файл0|}}}|250px|border]] {{#if:{{{колу0|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу0|}}}}}|}}
|стиль_текст     = padding:0.2em; background:#efefef; vertical-align:middle;
|стиль_башжазуу = background:#ccccff; color:#fff;
|стиль_белгиси     = padding:0.2em 0.5em; 0.2em 0.2em; background:#ddd; vertical-align:middle; font-size:95%;
|белги4  = Бекитилген
|текст4  = {{{бекитилген|}}}
|белги5  = Жокко чыгаруу 
|текст5  = {{{жокко чыгаруу|}}}
|белги6  = Кайталап&lt;br /&gt; бекитилген
|текст6  = {{{бекитилген2|}}}
|белги7  = Күчүнө кирген
|текст7  = {{{иштетилген|}}}
|белги8  = Колдонууга
|текст8  = {{{колдонууга|}}}
|белги9  = Пропорция
|текст9  = {{{пропорция|}}}
|белги10 = Номер&amp;nbsp;в&amp;nbsp;
|текст10 = {{{МГК|}}}
|заголовок11 = {{#if:{{{жеткире иштеп чыгуу|}}}{{{идея|}}}{{{авторлор|}}}{{{долбоор|}}}|Автордук жамаат}}
|текст12 = {{{авторлор|}}}
|белги13 = Желектин автору 
|текст13 = {{{автор|}}}
|белги14 = Желектин идеясы
|текст14 = {{{идея|}}}
|белги15 = Долбоордун&lt;br /&gt;жетекчиси
|текст15 = {{{долбоор|}}}
|белги16 = [[Вексиллология|Вексиллологиялык]]&lt;br /&gt;жеткире иштеп чыгуу
|текст16 = {{{жеткире иштеп чыгуу|}}}
|белги17 = Сүрөтчүсү
|текст17 = {{{сүрөтчү|}}}
|белги18 = Компьютердик&lt;br /&gt;дизайн
|текст18 = {{{дизайн|}}}
|белги19 = Консультант
|текст19 = {{{консультант|}}}
|белги20 = Символиканын&lt;br /&gt;негизинде
|текст20 = {{{символика|}}}
|текст21 = {{#if:{{{файл1|}}}|[[Файл:{{{файл1|}}}{{!}}200px{{!}}border]]}} {{#if:{{{колу1|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу1|}}}}}
|белги22  = Колдонууда
|текст22  = {{{колдонууда1|}}}
|белги23  = Бекитилген
|текст23  = {{{бекитилген1|}}}{{{бекитилген1|}}}
|белги24  = Пропорция
|текст24  = {{{пропорция1|}}}
|башжазуу25 = {{#if:{{{файл2|}}}|Мурунку желеги}}
|текст26 = {{#if:{{{файл2|}}}|[[Файл:{{{файл2}}}|200px|border]] &lt;br /&gt; {{{колу2|}}}}}
|белги27 = Пропорция
|текст27 = {{{пропорция2|}}}
|белги28 = Желектин автору
|текст28 = {{{автор2|}}}
|текст30 = {{#if:{{{файл3|}}}|[[Файл:{{{файл3}}}|200px|border]] &lt;br /&gt; {{{колу3|}}}}}
|белги31 = Пропорция
|текст31 = {{{пропорция3|}}}
|белги32 = Желектин автору
|текст32 = {{{автор3|}}}
|башжазуу33            = {{#if: {{{Викиказына|}}} |'''{{Commonslink|{{{Викиказына|}}}|{{{Commons-text|{{{аталышы}}}}}}}} [[Викиказына|Викиказынада]]'''}}
|түбүндө  = 
}}
{{#if:{{NAMESPACE}}{{{nocat|}}}||&lt;!--
--&gt;{{Даталар боюнча категориялар|{{{бекитилген|}}}| түзүлгөн желектер|нускасы=2}}&lt;!--
--&gt;&lt;!--
--&gt;{{Даталар боюнча категориялар|{{{бекитилген2|}}}| түзүлгөн желектер|нускасы=2}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;
{{clear}}
{{Документация}}
&lt;!-- Сураныч, калыптын бузулушуна жол берсеңиз! жана ошондой эле туура эмес которулган сөздөрдү оңдоого жардам бериңиз! --&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>5gh8r8yxjefxgl9k5atw9u0nogfiule</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646140</id>
      <parentid>646139</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T15:17:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646140</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5024" sha1="i1df74igq1f97k8t4pn43pj9p14tsnn" xml:space="preserve">&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}{{{nocat|}}}||[[Категория:Арип боюнча желектер]]}}
{{Карточка
|аталышы         = {{#if:{{{аталышы|}}}|{{{аталышы}}}|{{PAGENAME}}}}
|стиль_денеси      = width: 280px; font-size:85%; line-height:130%;
|стиль_аталышы  = padding:0.25em; background:#91b3f2; color:#fff;
|стиль_үстүндө         = background:#91b3f2;
|үстүндө          = {{#if:{{{борбор|}}}|{{#if:{{{субъект|}}}|{{{субъект|}}} &lt;br /&gt;&lt;small&gt;административдик борбор:&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;{{{борбор|}}}|&lt;small&gt;административдик борбор:&lt;/small&gt;&lt;br /&gt;{{{борбор|}}}}}|{{{субъект|}}}}}
|стиль_үстүндө     = 
|үстүндө2          = {{#if:{{{район|}}}|{{{район}}}&lt;br /&gt;{{{аймак}}}&lt;br /&gt;{{{өлкө}}}|{{#if:{{{аймак|}}}|{{{аймак|}}}&lt;br /&gt;{{{өлкө}}}|{{{өлкө|}}}}}}}
|стиль_үстүндө2    = 
|текст1           = [[Файл:{{{файл}}}|250px|border]] {{#if:{{{колу|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу|}}}}}
|текст2           = {{#if:{{{файл0|}}}|[[Файл:{{{файл0|}}}|250px|border]] {{#if:{{{колу0|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу0|}}}}}|}}
|стиль_текст     = padding:0.2em; background:#efefef; vertical-align:middle;
|стиль_башжазуу = background:#91b3f2; color:#fff;
|стиль_белгиси     = padding:0.2em 0.5em; 0.2em 0.2em; background:#ddd; vertical-align:middle; font-size:95%;
|белги4  = Бекитилген
|текст4  = {{{бекитилген|}}}
|белги5  = Жокко чыгаруу 
|текст5  = {{{жокко чыгаруу|}}}
|белги6  = Кайталап&lt;br /&gt; бекитилген
|текст6  = {{{бекитилген2|}}}
|белги7  = Күчүнө кирген
|текст7  = {{{иштетилген|}}}
|белги8  = Колдонууга
|текст8  = {{{колдонууга|}}}
|белги9  = Пропорция
|текст9  = {{{пропорция|}}}
|белги10 = Номер&amp;nbsp;в&amp;nbsp;
|текст10 = {{{МГК|}}}
|заголовок11 = {{#if:{{{жеткире иштеп чыгуу|}}}{{{идея|}}}{{{авторлор|}}}{{{долбоор|}}}|Автордук жамаат}}
|текст12 = {{{авторлор|}}}
|белги13 = Желектин автору 
|текст13 = {{{автор|}}}
|белги14 = Желектин идеясы
|текст14 = {{{идея|}}}
|белги15 = Долбоордун&lt;br /&gt;жетекчиси
|текст15 = {{{долбоор|}}}
|белги16 = [[Вексиллология|Вексиллологиялык]]&lt;br /&gt;жеткире иштеп чыгуу
|текст16 = {{{жеткире иштеп чыгуу|}}}
|белги17 = Сүрөтчүсү
|текст17 = {{{сүрөтчү|}}}
|белги18 = Компьютердик&lt;br /&gt;дизайн
|текст18 = {{{дизайн|}}}
|белги19 = Консультант
|текст19 = {{{консультант|}}}
|белги20 = Символиканын&lt;br /&gt;негизинде
|текст20 = {{{символика|}}}
|текст21 = {{#if:{{{файл1|}}}|[[Файл:{{{файл1|}}}{{!}}200px{{!}}border]]}} {{#if:{{{колу1|}}}|&lt;br /&gt; {{{колу1|}}}}}
|белги22  = Колдонууда
|текст22  = {{{колдонууда1|}}}
|белги23  = Бекитилген
|текст23  = {{{бекитилген1|}}}{{{бекитилген1|}}}
|белги24  = Пропорция
|текст24  = {{{пропорция1|}}}
|башжазуу25 = {{#if:{{{файл2|}}}|Мурунку желеги}}
|текст26 = {{#if:{{{файл2|}}}|[[Файл:{{{файл2}}}|200px|border]] &lt;br /&gt; {{{колу2|}}}}}
|белги27 = Пропорция
|текст27 = {{{пропорция2|}}}
|белги28 = Желектин автору
|текст28 = {{{автор2|}}}
|текст30 = {{#if:{{{файл3|}}}|[[Файл:{{{файл3}}}|200px|border]] &lt;br /&gt; {{{колу3|}}}}}
|белги31 = Пропорция
|текст31 = {{{пропорция3|}}}
|белги32 = Желектин автору
|текст32 = {{{автор3|}}}
|башжазуу33            = {{#if: {{{Викиказына|}}} |'''{{Commonslink|{{{Викиказына|}}}|{{{Commons-text|{{{аталышы}}}}}}}} [[Викиказына|Викиказынада]]'''}}
|түбүндө  = 
}}
{{#if:{{NAMESPACE}}{{{nocat|}}}||&lt;!--
--&gt;{{Даталар боюнча категориялар|{{{бекитилген|}}}| түзүлгөн желектер|нускасы=2}}&lt;!--
--&gt;&lt;!--
--&gt;{{Даталар боюнча категориялар|{{{бекитилген2|}}}| түзүлгөн желектер|нускасы=2}}&lt;!--
--&gt;}}&lt;/includeonly&gt;&lt;noinclude&gt;
{{clear}}
{{Документация}}
&lt;!-- Сураныч, калыптын бузулушуна жол берсеңиз! жана ошондой эле туура эмес которулган сөздөрдү оңдоого жардам бериңиз! --&gt;&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>i1df74igq1f97k8t4pn43pj9p14tsnn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Коёндор жапайы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>55445</id>
    <revision>
      <id>646143</id>
      <parentid>273916</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T16:04:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28649-14</username>
        <id>47575</id>
      </contributor>
      <comment>Ссирннсрччп</comment>
      <origin>646143</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3467" sha1="052ndmq0xqtx7r5wqw112dycednz1fc" xml:space="preserve">[[Файл:Big Ears Sitting.jpg|thumb|''Lepus californicus''.]]
'''Коёндор''' ([[Латын тили|лат.]] Leporidae) — [[коён сымалдар]] түркүмүнүн тукуму. Коёндордун 10 уруусу, 50дөй түрү бар: ак, чоң боз, манжур жана кадимки Коёндор жана башкалар Бардык Коёндордун алдынкы буту кыска, арткы буту узун, секирип чуркоого абдан ыңгайлуу. Кулагы узун, куйругу кыска, жүнү жумшак, коюу. Ак коён ири, дене узундугу 44-74 см, салмагы 3-4,8 кг, жайында күрөң же көгүш түстө, кышкысын аппак, кулактарынын учтары жайдыр-кыштыр кара. Тундра, токой жана токойталаалуу зоналарга таралган. Чоң боз коён ак коёндон чоңураак, салмагы 4-7 кгга жетет. Кышкысын бир аз көгүш болуп өзгөрөт, жону кара. Көбүнчө токой-талаалуу, ачык талаа жана кургак талааларды мекендейт. [[КМШ]] өлкөлөрүнүн Европа бөлүгүндө таралган. Кадимки коён Борбордук Азия, Казакстан жана Байкалдын чыгыш жагындагы чөлдүү, жарым чөлдүү жерлерге таралган. Дене узундугу 38-53 см, салмагы 2-2,5 кг. Кыргызстанда бийик тоолуу өрөөндөрдө ([[Соң-Көл]], Чатыр-Көл) бар. Манжур коёну кичине, салмагы 2 кгга жетет, буту, кулагы кыска, өңү саргыч көк. Ыраакы Чыгыштын жалбырактуу токойлорунда жашайт. Коёндор 45-51 күн көтөрүп, 2-12 бөжөк тууйт. Бир жайда 2-3 жолу төлдөйт. Териси жана эти үчүн аңчылык кылынат. Өзгөчө ак коён менен чоң боз коёндун кышкы териси баалуу; андан түлкү, суу күзөндүн терилерине окшош арзан, жылуу мехтер жасалат. Кар калың түшкөндө Коёндор бакка, токой өсүмдүктөрүнө чоң зыян келтириши мүмкүн. Бакма коёндун породалары жапайы коёндон келип чыккан. Бакма коён төлчүл келип, жыл бою төлдөйт, бир төлдөгөндө 18ге чейин бөжөк тууйт. Негизинен 1-1,5 жашында жетилет, 7-10 жыл жашайт. Негизги тоюту - көк чөп, тамыры тоют өсүмдүктөр, сабиз, капуста, жем жана башкалар. Андан эт, тери, тыбыт жана башкалар алынат. 

==Колдонулган адабияттар==
* [[“Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы]]: 4-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2012. 832 бет, илл. ISBN 978 9967-14-104 -9

[[Категория:Сүт эмүүчүлөр]]</text>
      <sha1>052ndmq0xqtx7r5wqw112dycednz1fc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Жеймс Клерк Максвелл</title>
    <ns>0</ns>
    <id>55982</id>
    <revision>
      <id>646186</id>
      <parentid>645944</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:29:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Akram sharshekeev</username>
        <id>47252</id>
      </contributor>
      <origin>646186</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20397" sha1="f7ohfrwyydlposdx04afttx9mektd66" xml:space="preserve">[[Файл:James Clerk Maxwell big.jpg|thumb|'''Туулган күнү:'''13-июнь 

'''Туулган жери:'''[[Эдинбург]], [[Шотландия]]

'''Өлгөн күнү:'''5-ноябрь, 1879-жыл (48 жашта)

'''Өлгөн жери:'''[[Кэмбридж (Массачусетс)|Кембридж]], [[Англия]]

'''Өлкө:'''[[Улуу Британия]]   

'''Кесиби:'''[[Физика|Физик]], [[математик]],                 [[Ойлоп табуу|ойлоп табуучу]], [[Фотография|фотограф]], университеттин окутуучусу, теориялык физик, мугалим, [[Термодинамика|термодинамик]] 

'''Илимий багыты:'''[[физика]], [[:ru:Математика|математика]], [[механика]]

'''Иштеген жери:'''[https://www.abdn.ac.uk/ Абердин] [https://www.abdn.ac.uk/ университети],                                                                         [https://www.kcl.ac.uk/study-at-kings/profed/professional-education?utm_source=Google-PMAX&amp;utm_medium=paid_display&amp;utm_term=profed&amp;utm_campaign=MK-PEd-ProfEd-PaidPEd26-ProfEd-UK-Mar26-PMAX&amp;utm_cmp1=CMP-40288-F6D2B2&amp;utm_cmp2=&amp;gad_source=1&amp;gad_campaignid=23756478840&amp;gbraid=0AAAAADAYMS56Ge0pjhZXPflDXvMn4uDLj&amp;gclid=EAIaIQobChMIld7eqOiQlAMVzsZ5BB1oPyVwEAAYASAAEgK7F_D_BwE Кинг колледжи]                                                       (Лондон),[[:en:University_of_Cambridge|Кембридж университети]] '''Алма Матер:'''[[Эдинбург университети|Эдинбург университет]]и,[[:ru:Кембриджский_университет|Кембридж университети]] Жетекчи                 [[:ru:Хопкинс,_Уильям|Уильям Хопкинс]] '''Студенттер:'''Джордж Кристал, [[:en:Richard_Glazebrook|Ричард Глейзбрук]], [[:en:Arthur_Schuster|Артур Шустер]], [[:en:John_Ambrose_Fleming|Амброуз Флеминг]][[:en:John_Henry_Poynting|,Джон Генри Пойнтинг]]

'''Сыйлыктар жана сыйлыктар:'''Смит сыйлыгы (1854)Адамс сыйлыгы (1857)

Рамфорд медалы (1860)

]]
'''Жеймс Клерк Максвелл''' (англ. ''James Clerk Maxwell''; 13-июнь 1831, [[Эдинбург]] — 5-ноябрь 1879, [[Кембриджшир|Кембриджшир)]] — [[Шотландия|шотландиялык]] физик жана математик. 

Максвелл  [[:en:Electromagnetism|электромагниттик теорияны]] иштеп чыккандыгы менен белгилүү болгон [[:en:Scotland|шотландиялык]] [[:en:Physicist|физик]]. Ал көпчүлүк заманбап физиктер тарабынан [[:en:20th_century|XX-кылымдагы]] физикага эң чоң таасир эткен [[:en:19th_century|XIX-кылымдын]] [[:en:Scientist|окумуштуусу]] катары каралат жана [[:en:Contribution|салымдарынын]] фундаменталдык мүнөзү үчүн [[:en:Isaac_Newton|Исаак Ньютон]] жана [[:en:Albert_Einstein|Альберт Эйнштейн]] менен бир катарда турат. 1931-жылы, Максвеллдин туулган күнүнүн 100 жылдыгында, [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейн]] [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&amp;veaction=edit ''Максвеллдин''] эмгегинин натыйжасында [[:en:Physics|физикадагы]] чындык түшүнүгүндөгү өзгөрүүнү &quot;[[:en:Isaac_Newton|Ньютондун]] убагынан бери физика башынан өткөргөн эң терең жана эң жемиштүү өзгөрүү&quot; деп мүнөздөгөн.

[[:en:Electromagnetic_radiation|Электромагниттик нурлануу]] түшүнүгү [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&amp;veaction=edit ''Максвеллден''] келип чыккан жана анын [[:en:Michael_Faraday|Майкл Фарадейдин]] күч сызыктарынын электрдик жана магниттик байкоолоруна негизделген [[:en:Classical_field_theory|талаа теңдемелери]] [[:en:Albert_Einstein|Эйнштейндин]] масса менен [[:en:Energy|энергиянын]] [[:en:Equivalence|эквиваленттүүлүгүн]] аныктаган атайын салыштырмалуулуктун [[:en:Theory|теориясына]] жол ачкан. [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&amp;veaction=edit ''Максвеллдин''] идеялары ошондой эле [[:en:20th_century|XX-кылымдагы]] физиканын дагы бир негизги жаңылыгы болгон [[:en:Old_quantum_theory|кванттык теорияны]] түзүүгө негиз болгон. Анын [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурланууну]] сүрөттөөсү  [[:en:Thermal_radiation|жылуулук нурлануусунун]] канааттандырарлык эмес мыйзамынын өнүгүшүнө алып келген, бул [[:en:Max_Planck|Макс Планктын]] [[:en:Quantum_mechanics|кванттык гипотезаны]], башкача айтканда, [[:en:Radiant_heating_and_cooling|нурлануучу жылуулук энергиясы]] чектүү өлчөмдө же кванттарда гана чыгарылат деген теорияны түзүүсүнө түрткү болгон. [[:en:Max_Planck|Планктын]] [[:en:Hypothesis|гипотезасынын]] ажырагыс бөлүгү болгон [[:en:Electromagnetic_radiation|электромагниттик нурлануу]] менен заттын өз ара аракеттенүүсү өз кезегинде атомдордун жана молекулалардын түзүлүшү теориясынын өнүгүшүндө борбордук ролду ойногон.

= Эрте жашоо =
''Максвелл'' орто класстын бардар үй-бүлөсүнөн чыккан. Баштапкы үй-бүлөсүнүн аты :  Клерк болгон, ал эми кошумча фамилияны анын атасы, [[юрист]], ''[https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&amp;veaction=edit Максвеллдин]'' ата-бабаларынан [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүн [[:en:Inheritance|мураска]] алгандан кийин кошкон. Жеймс жалгыз бала болгон. Анын ата-энеси кеч [[:en:Life|турмушка]] чыгышкан, ал эми апасы ал төрөлгөндө 40 жашта болчу.Көп өтпөй үй-бүлө [[:en:Edinburgh|Эдинбургдан]] [[:en:Middleby|Миддлби]] мүлкүндөгү [[:en:Glen|Гленлерге]] көчүп барган.

Анын апасы 1839-жылы [[:en:Stomach_cancer|ичеги-карын рагынан]] каза болгон, бул ооруга Максвелл кийин дал ошол [[Курак|курагында]] [[:en:Infection|чалдыккан]]. [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&amp;veaction=edit Жеймс] окууда жай деп ырастаган тажатма жана шыктанбаган мугалим жалданган, бирок чындыгында ал жаш кезинде эле кызыгуусун көрсөтүп, укмуштуудай эс тутумга ээ болгон. Бактыга жараша, аны таежеси Жейн Кей куткарып, 1841-жылдан баштап [[:en:Edinburgh_Academy|Эдинбург академиясындагы]] мектепке жөнөткөн. Башка окуучуларынын арасында анын өмүр баянын жазган [[Льюис Кэмпбелл]] жана досу [[:en:Peter_Guthrie_Tait|Питер Гатри Тейт]] болгон.
[[Файл:Ellipse Animation Small.gif|thumb|Эллипс]]
[https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&amp;veaction=edit ''Максвеллдин''] кызыкчылыктары мектеп программасынан алда канча ашып түшкөн жана ал экзамендердин жыйынтыктарына өзгөчө көңүл бурчу эмес. Анын 14 жашында жарыяланган биринчи илимий макаласында [[:en:Ellipse|эллипске]] окшоштуруу аркылуу төөнөгүчтөр жана жип менен сызып алууга боло турган жалпыланган сүйрү ийри сызыктардын сериясы сүрөттөлгөн. [[Геометрия]]га жана [[механика]]лык моделдерге болгон бул кызыгуу анын карьерасында уланып, кийинки изилдөөлөрүндө чоң жардам берген.

16 жашында ал [[Эдинбург университети]]не тапшырып, бардык сабактар ​​боюнча ынталуу окуп, дагы эки илимий эмгек жарыялаган. 1850-жылы ал [[:en:University_of_Cambridge|Кембридж университети]]не тапшырып, анын өзгөчө жөндөмү тааныла баштаган. Анын математика мугалими [[:en:William_Hopkins|Уильям Хопкинс]] белгилүү &quot;ворранглерди даярдоочу&quot; болгон (ворранглер - Кембридждеги математика экзамендеринде биринчи класстагы артыкчылыкка ээ болгон адам), анын окуучуларынын арасында Тейт, [[:en:Sir_George_Stokes,_1st_Baronet|Джордж Габриэль Стокс]], [[:en:William_Thomson|Уильям Томсон]] (кийинчерээк Барон Кельвин), [[:en:Arthur_Cayley|Артур Кейли]] жана [[:en:Edward_Routh|Эдвард Джон Рут]] болгон. [https://ky.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%96%D0%B5%D0%B9%D0%BC%D1%81_%D0%9A%D0%BB%D0%B5%D1%80%D0%BA_%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B2%D0%B5%D0%BB%D0%BB&amp;veaction=edit ''Максвелл''] жөнүндө [[:en:William_Hopkins|Хопкинс]] анын өзү жолуктурган эң өзгөчө адам болгонун, кандайдыр бир физикалык сабак боюнча туура эмес ой жүгүртүү мүмкүн эместей көрүнгөнүн, бирок анализде ал алда канча кемчиликтүү экенин айткан деп айтылат. (Башка замандаштары да ''Максвеллдин'' аналитикалык ыкмаларга караганда геометриялык ыкмаларды артык көргөнүн тастыкташкан.) Бул акылдуу баалоо кийинчерээк ''Максвелл'' тарабынан иштелип чыккан, туура эмес математикалык аргументтерден туура натыйжаларды алган бир нече маанилүү формулалар менен тастыкталган.

1854-жылы Максвелл [[экинчи рэнжер|экинчи ранглер]] жана биринчи Смиттин сыйлыгынын ээси болгон (Смиттин сыйлыгы оригиналдуу изилдөөлөрдү камтыган эссе үчүн [[:en:Reputation|абройлуу]] конкурстук сыйлык). Ал [[:en:Trinity|Тринитидеги]] стипендияга шайланган, бирок атасынын ден соолугу начарлап бараткандыктан, ал [[Шотландия]]га кайтып келүүнү каалаган. 1856-жылы ал [[Абердин (Айдахо)|Абердин]]деги [[:en:Marischal_College|Маришал колледжи]]нде [[:en:Natural_philosophy|табигый философия]] профессору болуп дайындалган, бирок дайындоо жарыяланганга чейин атасы каза болгон. Бул чоң жеке жоготуу болгон, анткени ''Максвелл'' атасы менен жакын мамиледе болгон. 1858-жылдын июнь айында ''Максвелл'' Маришал колледжинин директорунун кызы [[:en:Katherine_Clerk_Maxwell|Кэтрин Мэри Дьюарга]] (кийинчирээк &quot;Катерин Клерк Максвелл&quot; деп аталат) үйлөнгөн. Бул никеде балалуу болушкан эмес жана анын өмүр баянын жазган адам аны &quot;өзгөчө берилгендик менен өткөн үй-бүлөлүк жашоо&quot; деп мүнөздөгөн.
[[Файл:King's College London Chapel 2, London - Diliff.jpg|thumb|Кингс Колледжи]]
[[Файл:Marischal College, Aberdeen, Scotland-LCCN2001703571.jpg|thumb|Маришал колледжи]]
[[Файл:Edinburgh University Library.jpg|thumb|Эдинбург университети]]
1860-жылы Абердин университети [[:en:King's_College|Кингс колледжи]] менен [[:en:Marischal_College|Маришал колледжинин]] биригүүсү менен түзүлгөн жана ''Максвелл'' жумуштан бошотулган деп жарыяланган. Ал [[Эдинбург университети]]ндеги бош орунга арыз берген, бирок мектептеги досу Тейттин пайдасына четке кагылган. Андан кийин ал Лондондогу Кингс колледжине [[:en:Professor_of_Natural_Philosophy_(Glasgow)|табигый философия профессору]] болуп дайындалган.

Кийинки беш жыл, албетте, анын карьерасындагы эң жемиштүү жылдар болгон. Бул мезгилде анын [[электромагниттик талаа]] боюнча эки классикалык макаласы жарыяланып, түстүү фотографияны көрсөтүү иши жүгүзүлгөн. Ал 1861-жылы [[:en:Royal_Society|Королдук коомго]] шайланган. [[Газдардын илешкектиги]] боюнча анын теориялык жана эксперименталдык иши да ушул жылдары жүргүзүлүп, 1866-жылы Королдук коомго лекция окуу менен аяктаган. Ал Британиянын илимди [[өнүктүрүү]] ассоциациясы үчүн [[:en:Electricity|электрдик бирдиктер]]ди эксперименталдык аныктоону жетектеген жана өлчөө жана стандартташтыруу боюнча бул иш [[:en:National_Physical_Laboratory|Улуттук физикалык лаборатория]]нын түзүлүшүнө алып келген. Ал ошондой эле электр энергиясынын электромагниттик жана электростатикалык бирдиктеринин катышын өлчөп, анын теориясы алдын ала айткандай, ал жарыктын ылдамдыгына канааттандырарлык деңгээлде дал келерин ырастаган.

== Жеймс Клерк Максвеллдин кийинки жашоосу ==
1865-жылы Максвелл Кингс колледжиндеги профессордук кызматынан баш тартып, Гленлердеги үй-бүлөлүк мүлкүнө кайтып келген. Ал ар жаз сайын [[Лондон]]го барып, [[Кэмбридж (Айдахо)|Кембридж]]деги [[:en:Mathematical_Tripos|математикалык триполордун]] тышкы экзаменатору болуп иштеген. 1867-жылдын жазында жана жайынын башында ал [[Италия]]ны кыдырган. Бирок бул мезгилде анын энергиясынын көпчүлүк бөлүгү [[электр]] жана [[магнетизм]] жөнүндөгү атактуу трактатына арналган.

''Максвеллди'' тарыхтын улуу окумуштууларынын катарына кошкон нерсе анын [[Электромагнитизм|электромагнетизм]] боюнча изилдөөлөрү болгон. ''Максвелл'' өзүнүн [[теория]]сынын эң мыкты баяндамасы болгон &quot;[[:en:A_Treatise_on_Electricity_and_Magnetism|Электр жана магнетизм жөнүндөгү трактатка]]&quot; (1873) кириш сөзүндө [[Фарадейдин электролиз мыйзамдары|Фарадей]]дин идеяларына карата негизги милдети анын физикалык идеяларын математикалык формага айландыруу экенин айткан. Фарадейдин индукция мыйзамын (өзгөрүп турган магнит талаасы индукцияланган электромагниттик талааны пайда кылат) көрсөтүүгө аракет кылып, ''Максвелл'' механикалык моделди түзгөн. Ал бул модель диэлектрик чөйрөдө тиешелүү &quot;жылышуу агымын&quot; пайда кылаарын, ал андан кийин туурасынан кеткен толкундардын булагы болушу мүмкүн экенин аныктаган. Бул толкундардын ылдамдыгын эсептеп жатып, ал алардын жарыктын ылдамдыгына абдан жакын экенин аныктаган. ''Максвелл'' &quot;жарык электрдик жана магниттик кубулуштардын себеби болгон ошол эле чөйрөнүн туурасынан кеткен толкундарынан турат деген тыянак чыгаруудан дээрлик кача албайм&quot; деген тыянакка келген.

''Максвеллдин'' теориясы электромагниттик толкундарды лабораторияда пайда кылууга болорун айткан, бул мүмкүнчүлүктү биринчи жолу 1887-жылы, ''Максвеллдин'' өлүмүнөн сегиз жыл өткөндөн кийин, Генрих Герц көрсөткөн. Ошентип, көптөгөн колдонмолору менен бирге пайда болгон радио өнөр жайы ''Максвеллдин'' эмгектеринен келип чыккан.

== Булактар ==
[https://www.britannica.com/biography/James-Clerk-Maxwell James Clerk Maxwell | Biography &amp; Facts | Britannica]

[[Категория: Инсандар]]
[[Категория:Арип боюнча инсандар]]
[[Категория:Физиктер]]
[[Категория:Математиктер]]</text>
      <sha1>f7ohfrwyydlposdx04afttx9mektd66</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мендхаузен</title>
    <ns>0</ns>
    <id>64949</id>
    <revision>
      <id>646176</id>
      <parentid>607360</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T04:40:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gliwi</username>
        <id>15757</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>([[c:GR|GR]])  [[File:Wappen Mendhausen.png]] → [[File:DEU Mendhausen (Römhild) COA.svg]] PNG → SVG</comment>
      <origin>646176</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4405" sha1="imdmmhcksdkackjmjqg4fxe8h1vckph" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                 = муниципалитет 
 |кыргызча аталышы           = Мендхаузен 
 |расмий аталышы            = Mendhausen 
 |сурөтү                   =  
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                      = Германия 
 |герб                 = DEU Mendhausen (Römhild) COA.svg 
 |желек                      = 
 |гербдин сүрөттөлүшү     = 
 |желектин сүрөттөлүшү          = 
 |гербдин туурасы             = 
 |желектин туурасы                  = 
  |lat_dir=N |lat_deg=50 |lat_min=22 |lat_sec=0 
  |lon_dir=E |lon_deg=10 |lon_min=28 |lon_sec=0 
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale             = 
 |чек аранын түрү             = 
 |таблицадагы чек ара        = 
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү    = 
 |облус картасынын өлчөмү = 
 |район картасынын өлчөмү = 
 |облус түрү              = Германия жерлери{{!}}Жер 
 |облус                  = Тюрингия 
 |таблицадагы облус         = Тюрингия 
 |район түрү              = Германиянын райондору{{!}}Район 
 |район                  = Хильдбургхаузен 
 |таблицадагы район         = Хильдбургхаузен (район){{!}}Хильдбургхаузен 
 |коомдун түрү              = 
 |коом                   = 
 |таблицадагы коом         = 
 |ички бөлүнүшү           =  
 |башчысынын түрү           = 
 |башчысы                  = Манфред Грюн 
 |негизделген күнү         = 
 |биринчи белгиленген           = 
 |мурунку аталышы        = 
 |статустун берилиши             = 
 |аймагы              = 9,96 
 |бийиктиктин түрү         = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 300 
 |климаты                 = 
 |расмий тили              = 
  |калкы                = 318 
  |элди каттоо жылы             = 2010 
  |жыштыгы              = 
  |агломерация             = 
  |улуттук курамы          = 
  |диний курамы = 
  |этнохороним            = 
 |убакыт аралыгы           = +1 
 |DST                     = бар 
 |телефон коду            = 036948 
 |почта индекси           = 98631 
 |почта индекстери        = 
 |автоунаа коду         = HBN 
 |идентификатордун түрү      = Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду{{!}}Расмий коду 
 |цифралык идентификатор   = 16 0 69 031 
 |Commons түрмөгүндө     = Mendhausen 
 |сайты                   = http://www.mendhausen.de/ 
 |сайтынын тили               = de 
}} 
'''Мендхаузен''' ({{lang-de|Mendhausen}}) — [[Германия|Германия Федеративдик Республикасынын]] [[Тюрингия|Тюрингия жеринде]]  жайгашкан [[муниципалитет]].  [[Хильдбургхаузен (район)|Хильдбургхаузен]] районуна кирет.

Калкы — 318 киши (31-декабрь, 2010).&lt;ref&gt;[http://www.statistik.thueringen.de/datenbank/TabAnzeige.asp?tabelle=gg000102%7C%7C Thüringer Landesamt für Statistik – Bevölkerung nach Gemeinden, erfüllenden Gemeinden und Verwaltungsgemeinschaften]&lt;/ref&gt; Болжолдуу аянты — 9,96 км². Мамлекет ичинде бекитилген [[Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду|расмий коду]] — ''16 0 69 031''. Муниципалитеттин башчысы — Манфред Грюн.


==Шилтемелер==
{{Булактар}}

==Тышкы шилтемелер==
* [http://www.mendhausen.de/ Расмий сайты]

{{Тюрингия райондору}}
{{Германия:Хильдбургхаузен Район:Шаарлар}}
{{Thuringia-geo-stub}}

[[Категория:Тюрингия шаарлары]]</text>
      <sha1>imdmmhcksdkackjmjqg4fxe8h1vckph</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кичинекей ханзада</title>
    <ns>0</ns>
    <id>96461</id>
    <revision>
      <id>646153</id>
      <parentid>603681</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T22:18:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>130</id>
      </contributor>
      <comment>Removing [[:c:File:Pitit_Prince_26.jpg|Pitit_Prince_26.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Infrogmation|Infrogmation]] because: per [[:c:Commons:Deletion requests/File:Pitit Prince 26.jpg|]].</comment>
      <origin>646153</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4862" sha1="nyqsh24gaoevvgsqs2pr2muj6wqfm2y" xml:space="preserve">{{Китеп
| аталышы             = Кичинекей ханзада
| сүрөтү              = 
| сүрөттүн_баяндамасы = 
| жазуучу              = [[Антуан-де-Сент-Экзюпери|Антуан де Сент-Экзүперинин]]
| нукура_аталышы      = Le Petit Prince
| которгон            = Б. Жунусалиев, Салимжан Жигитов
| сүрөтчүсү           = [[Антуан-де-Сент-Экзюпери|Антуан де Сент-Экзүперинин]]
| мукабанын_автору    = 
| өлкөсү              = {{Өлкө желеги|Франция}}
| тили                = [[Француз тили|французча]]
| сериясы             = 
| темасы              = 
| жанры               = 
| басмакана            = Галлимард
| чыккан жылы  = [[1943]]
| кыргызча чыккан жылы = [[1981]]дан мурун
| медианын түрү        = 
| беттери              = 
| сыйлыктары           = 
| isbn                 = 9789967268456
| oclc                 = 
| dewey                = 
| congress             = 
| мурункусу            = 
| кийинкиси            = 
}}

'''Кичинекей ханзада''' ({{тил|fr|Le Petit Prince}}, французча айтылышы: [lə pəti pʁɛ̃s]) — биринчи жолу 1943-жылы басылып чыккан аңгеме француз аристократы, жазуучусу, акыны жана учкучу [[Антуан-де-Сент-Экзюпери|Антуан де Сент-Экзүперинин]] (1900-1944) эң белгилүү эмгеги.

Аңгеме дүйнөдөгү эң көп которулган китептеринин бири болуп саналат жана Парижде 20-кылымдын мыкты китеби деп табылган. 300 тилге жана диалектиге (ошондой эле Брайл арибине) которулган, жыл сайын болжол менен эки миллион, ал эми дүйнө жүзү боюнча жалпы 140 миллиондон ашуун нускада сатылган чыгарма ушул убакка чейин жарык көргөн китептердин ичинен эң көп сатылган аңгемелердин бири болуп калган&lt;ref&gt;http://thetimes-tribune.com/news/little-prince-discovery-offers-new-insight-into-classic-book-1.1310195&lt;/ref&gt;.

Экинчи дүйнөлүк согуш капысынан башталгандан кийин Сент-Экзүпери Түндүк Америка сүргүнгө айдалган. Жеке жашоосундагы өзгөрүүлөр болуп, ден соолугу начарлап жаткан шартта ал аңгеменин жарымын жазып койгон. Ал бөлүгү Жерге түшкөн жаш ханзааданын жалгыздыгы, достугу, сүйүүсү жана жоготуусу тууралуу жагымдуу жомоктон турган. Автордун мурдараак жазган эскерүүлөрүндө Сахара чөлүндөгү өзүнүн авиациялык тажрыйбаларын баяндаган жана &quot;Кичинекей ханзаададагы&quot; сүрөттөлгөн тажрыйба анын башынан өткөн окуя болгон деп айтылат.

[[Америка Кошмо Штаттар]]ында алгач басылып чыгарылгандан кийин бул аңгеме бир нече көркөм чыгармачылыкка жана медиа түрлөрүнө ылайыкташтырылган. Ал аудио жазмалар, радио спектаклдер, сахналаштырылган көрсөтүүлөр, тасма, сыналгы, балет менен опера эмгектерине айланган.

== Сюжети ==

== Каармандары ==

== Кыргыз тилине котормолору ==
*Кичиникей ханзада: Жомок. Фрунзе: «Мектеп» басмасы, 1981. (2-бас) (Которгон: Салижан Жигитов)
** ''Кут аалам''дан муну 2016-жылы майда оңдоолор менен кайра басып чыгарган (ISBN 9789967268456)
*Кичинекей ханзада, Бишкек: Данек, 2021
*Кичинекей ханзада (Жомок). Бишкек: «ШАМ» басма үйү, 2022. 116 б. ISBN 9789967480575 (Которгон: Б. Жунусалиев)

== Шилтемелер ==

[[Категория:Франция адабияты‎]]
[[Категория:Китептер]]
[[Категория:1943-жыл]]</text>
      <sha1>nyqsh24gaoevvgsqs2pr2muj6wqfm2y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кикабидзе Вахтанг Константинович</title>
    <ns>0</ns>
    <id>105638</id>
    <revision>
      <id>646150</id>
      <parentid>603377</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T18:01:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>646150</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15495" sha1="qs38ondmqav25kalc5op0xtecvffr6o" xml:space="preserve">[[Файл:Vakhtang Kikabidze at Laima Rendez Vous Jurmala 2017.jpg|thumb|Вахтанг Кикабидзе. 2017.]]
'''Вахтанг Константинович Кикабидзе''' ({{lang-ka|ვახტანგ კონსტანტინეს ძე კიკაბიძე}}), [[1938]]. 19. 07.  Тбилиси – [[2023]]. 15. 01. Тбилиси) — грузиялык жана мурдагы советтик көрүнүктүү ырчы, обондуу ырлардын автору, кино аткаруучу, өнөрпоз, сценарий жазуучу, [[кинорежиссёр]]. Ал Грузиянын эл артисти (1980), СССРдин Мамлеекттик сыйлыгынын лауреаты (1978), Грузиянын Мамлекеттик сыйлыгынын лауреаты (2013).

== Кыскача өмүр таржымакалы ==
Вахтанг Константинович Кикабидзе 1938-жылы 19-июлда [[Грузия|Грузиянын]] борбору [[Тбилиси]] шаарында жарык дүйнөгө келген. &lt;br&gt;

1955—1957-жылдары Тбилиси университетинде окуган. &lt;br&gt;
1959-жылы Тбилиси филармониясында иштей баштаган. &lt;br&gt;
1961—1963-жылдары Тбилиси чет тилдер институтунда окуган.  &lt;br&gt;
1966-жылы режиссёр Николай Константинович Санишвили тарткан «Тоолордогу жолугушуу» тасмасында алгачкы жолу рол аткарган. &lt;br&gt;
1966-жылы грузиндердин «Орэра» (кыргызча «Ла-ла-ла!») эстрадалык тобунда өнөрпоз болгон. &lt;br&gt;
1969-жылы режиссёр Георгий Николаевич Данелиянын «Кайгырбачы!» тасмасына тартылган. &lt;br&gt;
1977-жылы Георгий Данелиянын «Мимино» тасмасында башкы ролду аткарган. Данелиянын «Мимино» тасмасы 1978-жылдын 27-март күнү советтик экранга чыккан.  &lt;ref&gt;http://www.azattyk.org/a/Kyrgyzstan_History/1994234.html&lt;/ref&gt;  Кикабидзе бул тасмадагы ролу үчүн 1978-жылы СССРдин Мамлекеттик сыйлыгын алган. &lt;br&gt;
1981-жылы Кикабидзе төрт бөлүмдөн турган комедияга сценарий жазып, ага ылайык «Ак чүч, кадырлуум!» («Будь здоров, дорогой») дешен күлкүлүү тасма тарткан. Бул фильм Габрово-83 сынагында башкы байгеге ээ болгон. &lt;br&gt;
1991-жылы Грузиянын эгемендигин ал шаттана тосуп алган. &lt;br&gt;
Пост-советтик доордо [[Орусия]], [[Украина]], [[Кыргызстан]] жана [[Казакстан|Казакстанга]] бир нече ирет концерт менен келген. &lt;br&gt;
70 жылдык мааракесине карата Кикабидзеге Грузиянын Ыйык Георгий атындагы Жеңиш ордени тапшырылган (2008). &lt;br&gt;
Вахтанг Кикабидзе 2008-жылы Орусия аскерлеринин Грузияга кол салышын терең айыптаган. Ал Орусия Федерациясынын президентинин 2008-жылдын 19-июлундагы жарлыгына ылайык өзүнө ыйгарылган «Достук» орденинен ошол жылы августта баш тарткан жана Орусияда өткөрүлгөн жаткан концерттерин жокко чыгарылган. &lt;br&gt;
Андан бери ал Орусияга каттай элек. &lt;br&gt;
2014-жылы Кикабидзе Украинанын аймактык бүтүндүгүн колдоп сүйлөгөн. Ал Владимир Путинди “карасанатай күчтөрдүн саясатчысы” жана “баскынчы” деп атап, курч сынга алган.  &lt;ref&gt;http://www.bbc.co.uk/russian/multimedia/2011/04/110411_kikabidze_itnerview.shtml Кикабидзе о том, почему он не выступает в России &lt;/ref&gt; &lt;br&gt;
2015-жылы жазында Кикабидзе [[Киев]] шаарында жана башка украин шаарларында концерт берген. &lt;br&gt;
2017-жылы сентябрда “Аптап” (“Жара”) фестивалына катышып, «Чито гврито» деген ырды аткарган. &lt;br&gt;

Кикабидзе бир катар обондуу ырлары аркылуу [[Евразия|Евразияда]] таанылган. Ал беш континентти тең концерттер менен кыдырган. Анын «Чито гврито», «Менин жылдарым — өзүмдүн байлыгым» («Мои года — моё богатство») сыяктуу ырлары советтик Кыргызстанда да сүймөнчүктүү обондуу ырлар катары таанылган. &lt;br&gt;

== Үй-бүлөсү ==
Атасы — кенже лейтенант, журналист Константин Николаевич Кикабидзе (1906—1942), Экинчи дүйнөлүк согуш маалында Керч кысыгындагы уруш маалында дайынсыз жок болгон. Ал имеретилик дворян тукумунан болгон. )  &lt;br&gt;
Энеси — Манана Константиновна Багратиони, ырчы. Ал Багратиони-Давитишвили деген грузин бектеринин тукумунан болгон. )  &lt;br&gt;
Таянеси Ольга – Картли жергесиндеги бектердин көөнө Амирэжиб сулалесинен болгон. &lt;ref&gt;[http://www.trend.az/azerbaijan/society/2346145.html &lt;/ref&gt;  )  &lt;br&gt;

Жубайы — Ирина Григорьевна Кебадзе (1965-жылы үйлөнүшкөн), ал мурда Тбилиси академиялык опера театрынын прима-балеринасы болгон.  &lt;br&gt;
Вахтанг Кикабидзенин уул-кызы бар. &lt;br&gt;
Анын асырап алган кызы Марина Сагарадзе — Шота Руставели атындагы Тбилиси академиялык театрынын өнөрпозу (актрисасы), окутуучу.  &lt;br&gt;
Уулу Константин болсо — сүрөткер. Ал Көркөм өнөр академиясын аяктаган. Маскөөдө Грузиянын элчилигинде контрактка ылайык 3 жыл иштеген. Азыркы тапта ал Канаданын [[Торонто]] шаарында жашайт.   &lt;br&gt;

Неберелери — Маринанын уулу Георгий Арешидзе (1978; жээн небереси), жана Константиндин уулдары : Вахтанг (1986) менен Иван (1995).  &lt;br&gt;

== Фильмографиялык маалымат ==

=== Кино актёру катары ишмердиги ===
* «Тоолордогу жолугушуу» («Встреча в горах») — ''Гия'' (1966)  &lt;br&gt;
* «Кайгырбачы!» («Не горюй!») — ''Бенжамен Глонти'' (1969) 
* «Хатабала»  — ''Кинто'' (1971) 
* «Каймана аты – «Лукач» («Псевдоним: Лукач») (фильм) — ''Дурутти'' (1977) 
* «Мимино» — ''Валико Мизандари, башкача айтканда «Мимино»'' (1977) 
* «Дюма Кавказда» («Дюма на Кавказе») — ''Аркапос'' (1980) 
* «Ак чүч, кадырлуум!» («Будь здоров, дорогой») (1981) 
* «Үч ирет жаакка жеп...» («Три оплеухи») — ''Никала'' (1982) 
* «ТАСС билдирүү ыйгарым укугун пайдаланып...» («ТАСС уполномочен заявить…» (телесериал) — ''Жон Глэбб'' (1984) 
* «Ольга менен Константин» — ''Константин Гогуадзе'' (1984) 
* «Жолу болгондук» («Фортуна») (фильм) — ''капитан Фома Арчилович'' (2000) 
* «Каныша» («Королева»)  (фильм) — ''Ираклий Нодарович Дадиани'' (2008) 
* «005-чоң ата» («Дед 005») —  Ираклий, грузиялык кардиолог дарыгер''  (2013), ж.б.  &lt;br&gt;

=== Режиссёр катары ишмердиги===
* 1981-жыл кинодо — «Ак чүч, кадырлуум!» («Будь здоров, дорогой») 
* 1985-жыл кинодо — «Эркектер жана башкалар» («Мужчины и все остальные» (фильм)  &lt;br&gt;

=== Сценарист катары ишмердиги===
* 1981-жыл кинодо — «Дениң сак болсун, кадырлуум» («Будь здоров, дорогой») 
* 1985-жыл кинодо — «Эркектер жана башкалар» («Мужчины и все остальные» (фильм)  &lt;br&gt;

== Дискографиялык маалымат ==
=== Альбомдор ===

=== Винил табактардагы чыгармалар===
* 1978 — Поёт Буба Кикабидзе (миньон)
* 1979 — Поёт Вахтанг Кикабидзе (миньон)
* 1980 — Поёт Вахтанг Кикабидзе (миньон)
* 1981 — Пожелание (долгоиграющая)
* 1981 — Пока сердце поёт (долгоиграющая)
* 1983 — Вахтанг Кикабидзе поёт песни А. Морозова (миньон) &lt;br&gt;

=== Магнит альбодор жана CD табактар ===
* 1994 — Мои Года
* 1996 — Ларису Ивановну хочу
* 1997 — Письмо другу
* 1997 — Секрет счастья
* 1999 — Танго любви
* 2001 — Лучшие песни
* 2002 — Grand Collection
* 2003 — Грузия, любовь моя (Тбилисские песни)(2CD)
* 2004 — Старики-разбойники
* 2006 — Экимян. Кикабидзе. Вот и встретились
* 2006 — Танцы, шманцы, обниманцы
* 2007 — Я жизнь не тороплю
* 2008 — Проза жизни (дополненное издание) &lt;br&gt;

== Сыйлыктары. Наамдары ==
* [[СССР]]дин Мамлекеттик сыйлыгы  (1978) &lt;br&gt;
* Грузиянын эл артисти (Грузия; 1980)
* «Сыймык» ордени (Грузия; 1994) 
* Тбилисинин ардактуу атуулу (1998).
* Маскөөдөгү «Жылдыздар аянтында» Кикабидзенин жылдызы да орнотулган (1999). &lt;br&gt;
* Ыйык Георгий атындагы Жеңиш ордени (Грузия; 2008) &lt;ref&gt;{{Cite web |title=архив көчүрмөсү |url=http://www.utro.ru/news/2008/07/23/754087.shtml |accessdate=2018-01-21 |archivedate=2017-08-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170819144858/https://utro.ru/news/2008/07/23/754087.shtml }}&lt;/ref&gt; 
* III даражадагы Вахтанг Горгасал ордени (Грузия)
* Украинага эмгек сиңирген артист наамы (2013).   &lt;ref&gt;http://www.president.gov.ua/ru/documents/16238.html   Украинанын Президентинин № 655/2013 жарлыгы. 30.11.2013.  &lt;/ref&gt;  &lt;br&gt;

Ал эми Орусия Федерациясынын президентинин 2008-жылдын 19-июлундагы жарлыгына ылайык Кикабидзеге берилген «Достук» орденинен ал өзү 2008-жылы августта баш тарткан. &lt;br&gt;
 
== Кызыктуу маалыматтар  ==
* Вахтанг Кикабидзени жакындары «Буба» деп эркелетишет.  Режиссёр Георгий Данелия тарткан тасмаларда да анын ысымы «Буба Кикабидзе» деп берилген.  &lt;ref&gt;[http://magazines.russ.ru/druzhba/2003/1/dan.html ''Георгий Данелия.'' «Безбилетный пассажир».]&lt;/ref&gt;  &lt;br&gt;
* Кикабидзенин атында заманбап эстрадада «Вахтанг Кикабидзе атындагы шаркыратма» деген панк-фолк-рок тобу Верхнотурье жергесинде түзүлгөн.  &lt;br&gt;
* Кикабидзени кыргызстандыктар көбүнчө «Мимино» деп аташат.  Ал Бишкекке да келип, концерт койгон.&lt;br&gt;

== Адабият ==
* Мемуары наших грузин (сборник): Нани Брегвадзе, Вахтанг Кикабидзе, Софико Чиаурели.   Издательство: «АСТ», 2014.     ISBN: 978-5-17-082817-3. &lt;br&gt;
*  &lt;br&gt;
*  &lt;br&gt;
*  &lt;br&gt;

== Интернеттеги шилтемелер  ==
* https://www.azattyk.org/a/Kyrgyzstan_History/1994234.html &lt;br&gt;
* http://www.warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=9068  &lt;br&gt;
* http://coollib.com/b/241071/read &lt;br&gt;
* http://topwar.ru/67305-tuvinskie-krasnoarmeycy-ot-sozdaniya-aratskoy-armii-do-frontov-velikoy-otechestvennoy.html &lt;br&gt;
* http://oper-1974.livejournal.com/235146.html?thread=10905994  &lt;br&gt;
* http://ir.minpaku.ac.jp/dspace/bitstream/10502/4193/1/SER91_003.pdf{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} &lt;br&gt;
* http://www.tuva.asia/journal/issue_19/6487-anayban-mannayool.html &lt;br&gt;
* [http://www.peoples.ru/art/music/stage/kikabidze/ Вахтанг Константинович Кикабидзе]  &lt;br&gt;
* [http://video.glasweb.com/persona/skp/вахтанг-кикабидзе/ Вахтанг Константинович Кикабидзе орусча программада]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}  &lt;br&gt;
* [http://www.mignews.com/news/interview/world/050114_125135_63159.html Генацвале Мимино Кикабидзе]  &lt;br&gt;
* http://www.svoboda.org/content/article/27043755.html  Георгий Кобаладзе. «Если тебя бьют, ты ему не должен песни петь» // «Радио Свобода», 30.05.2015. &lt;br&gt;
*  &lt;br&gt;

== Ички шилтемелер  ==
[[Категория:Грузия]]
[[Категория:СССР]]
[[Категория:Актерлор]]
[[Категория:Көркөм өнөр]]
[[Категория:Кинематограф]]
[[Категория:Ырчылар]]
[[Категория:Туулгандар 1938-жылы‎]]
[[Категория:Кавказ]]
[[Категория:КМШ]]
[[Категория:Инсандар]][[Категория:Инсандар:Грузия]]
[[Категория:Инсандар:СССР]]
[[Категория:СССР]]</text>
      <sha1>qs38ondmqav25kalc5op0xtecvffr6o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Калабрия</title>
    <ns>0</ns>
    <id>124077</id>
    <revision>
      <id>646113</id>
      <parentid>640261</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T13:20:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>646113</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5650" sha1="4qc7e284x6i0s0kro8pb2nwlkzfk71k" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Аймак
 |кыргызча аталышы           = Калабрия
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Calabria}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = Coat of arms of Calabria.svg
 |желек                      = Flag of Calabria.svg
 |lat_dir =N |lat_deg =39 |lat_min =0 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =16 |lon_min =30 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:adm1st_region:IT
 |CoordScale=500000

 |аймактын түрү              = Италиянын аймагы
 |административдик борбору   = Катандзаро
 |ири шаары                  = Реджо-ди-Калабрия

 |башчысынын түрү            = Президент
 |башчысы                    = Роберто Оккиуто

 |аянты                      = 15 222 км²
 |калкы                      = 1 850 000
 |элди каттоо жылы           = 2023
 |калк жыштыгы               = 121 адам/км²

 |климаты                    = Жер Ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |диний курамы               = Католицизм

 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2

 |автоунаа коду              = CZ, RC, CS, KR, VV
 |сайты                      = https://www.regione.calabria.it
 |сайтынын тили              = it

 |сүрөт                      = 20100803 Santa Severina Calabria Italy Panorama.jpg
}}
'''Калабрия''' ({{тил|it|Calabria}}) ― [[Италия|Италиянын]] түштүк бөлүгүндө жайгашкан, Апеннин жарым аралынын административдик аймагы. Ал батышынан [[Тиррен деңизи]], чыгышынан [[Иония деңизи]] менен курчалат жана материк менен [[Сицилия]] аралынын ортосундагы [[Мессина]] кысыгына жакын жайгашкан. Аймак Италия мамлекетинин эң байыркы тарыхый аймактарынын бири болуп саналат жана 5 провинцияга бөлүнөт. 

Калабриянын административдик борбору — [[Катандзаро]], ал эми эң ири жана экономикалык жактан маанилүү шаары — [[Режо-ди-Калабрия]]&lt;ref&gt;https://www.regione.calabria.it/&lt;/ref&gt;. 

== Тарыхы ==
Калабрия — Италиянын эң байыркы тарыхый аймактарынын бири. Бул жерде адамдар байыркы таш доорунан бери жашап келгендиги археологиялык табылгалар аркылуу далилденген.

Байыркы доордо аймакта жергиликтүү италиялык уруулар жашаган. Б.з.ч. VIII кылымдардан тартып грек колонизаторлору келип, шаарларды негиздешкен. Натыйжада Калабрия [[Жер ортолук деңиз|Жер Ортолук деңизиндеги]] маанилүү маданий жана соода борборлорунун бирине айланган.

Кийин аймак Рим империясынын курамына кирип, жолдор, шаарлар жана айыл чарба өнүккөн. Рим доорунда Калабрия зайтун майы жана шарап өндүрүүчү маанилүү аймак катары белгилүү болгон.

Орто кылымдарда аймак [[Византия империясы|Византиянын,]] кийин норманддардын бийлигине өткөн. Бул мезгилде чыгыш жана батыш маданияттарынын өз ара таасири күчөп, архитектурада, тилде жана диний салттарда аралаш өзгөчөлүктөр пайда болгон.

Кийинки кылымдарда Калабрия [[Неаполь|Неаполь падышалыгынын]] жана башка европалык династиялардын башкаруусунда болуп, узак убакыт агрардык аймак бойдон калган.

XIX кылымда [[Италия]] бириккенден кийин Калабрия жаңы түзүлгөн италиялык мамлекеттин курамына кирген&lt;ref&gt;[https://www.calabria.org.uk/calabria/storia/calabriastoria.htm Calabria-Storia/calabria.org.uk]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;.

== Географиясы ==
Калабрия аймагы негизинен тоолуу келип, Калабрия Апенниндери аркылуу созулуп жатат. Жээк аймактарында [[Жер ортолук деңиз|Жер Ортолук деңизине]] мүнөздүү климат өкүм сүрөт: жайы ысык жана кургак, кышы жумшак жана жаанчыл.

Аймак токойлорго, зайтун бактарына жана цитрус өсүмдүктөрүнө бай. Жээк тилкелеринде кумдуу пляждар жана аскалуу жээктер кеңири таралган.
[[Категория:Италия]]</text>
      <sha1>4qc7e284x6i0s0kro8pb2nwlkzfk71k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Акбар Рыскул</title>
    <ns>0</ns>
    <id>135358</id>
    <revision>
      <id>646178</id>
      <parentid>644678</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T05:27:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28816-11</username>
        <id>47586</id>
      </contributor>
      <origin>646178</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3221" sha1="t61vs57pwsgs82htmq42hg4x8qj06rb" xml:space="preserve">{{Жазуучу
 |Ысымы                = Турдиев  Рыскул
 |Нукура ысымы         = 
 |Сүрөт                = 
 |Туурасы              = 
 |Туулган датасы       = 4.4.1953
 |Туулган жери         = [[Кемин району]], [[Чым-Коргон]] караташ
 |Өлгөн датасы         = 
 |Өлгөн жери           = 
 |Ишмердүүлүгү = 
}}

'''Акбар Рыскулов —''' акын жана жазуучу.

Акбар Рыскул 1953-жылдын 4-апрелинде [[Чүй облусу|Чүй облусунун]] [[Кемин району|Кемин районундагы]] [[Чым-Коргон|Чым-Коргон айылында]] туулган. 1975-жылы Кыргыз мамлекеттик университетинин филология факультетин аяктаган&lt;ref&gt;{{Cite web|title=РЫСКУЛОВ Акбар|url=https://centrasia.org/person2.php?st=1022771659#gsc.tab=0|work=centrasia.org|lang=ru|accessdate=2025-04-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240205190839/https://centrasia.org/person2.php?st=1022771659|archivedate=2024-02-05}}&lt;/ref&gt;.

== Эмгек жолу ==
Эмгек жолун «Ленинчил жаш» гезитинде корректор болуп баштаган. Андан кийин аталган гезитте котормочу, кабарчы, бөлүм башчы, жооптуу катчы, редактордун орун басары, 1986-жылы редактор болуп дайындалган менин атым АСКАТ аскат быйыл бешке окуйт

1983–1986-жылдары Кыргызстан Жазуучулар союзунун башкармалыгында чыгармачыл жаштар менен иштөө боюнча адабий кеңешчи болуп иштеген. Ошондой эле «Ала-Тоо» журналында бөлүм башчы кызматын аркалаган. 1987-жылы Жазуучулар союзунун башкармалыгында катчы болуп иштеген.

1991-жылдан Кыргыз Республикасынын Президентинин басма сөз кызматынын жетекчиси болуп иштеген. 1993-жылы «Кыргызкабар» Мамлекеттик маалымат агенттигинин директору, 1995-жылы Кыргызстандын Казакстандагы Элчилигинин Ишенимдүү Өкүлү, ал эми 1996-жылдан 2001-жылдын августуна чейин Атайын жана Толук ыйгарымдуу Элчи болуп кызмат өтөгөн.

2001-жылдан кийин Кыргыз Республикасынын Президентинин жардамчысы, 2004-жылдын март айынан 

гарымдуу Элчиси болуп дайындалган.

== Булактар ==
[[Категория:Кыргыз адабияты]]
[[Категория:Адабият]]
[[Категория:Кыргыз акындары]]
[[Категория:Акындар]]
[[Категория:Инсандар]]</text>
      <sha1>t61vs57pwsgs82htmq42hg4x8qj06rb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646179</id>
      <parentid>646178</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T05:30:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28816-11</username>
        <id>47586</id>
      </contributor>
      <origin>646179</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3350" sha1="p0r8l3v6b5f5hlayhzfphizweposb3w" xml:space="preserve">{{Жазуучу
 |Ысымы                = Турдиев  Рыскул
 |Нукура ысымы         = 
 |Сүрөт                = 
 |Туурасы              = 
 |Туулган датасы       = 4.4.1953
 |Туулган жери         = [[Кемин району]], [[Чым-Коргон]] караташ
 |Өлгөн датасы         = 
 |Өлгөн жери           = 
 |Ишмердүүлүгү = 
}}

'''Акбар Рыскулов —''' акын жана жазуучу.

Акбар Рыскул 1953-жылдын 4-апрелинде [[Чүй облусу|Чүй облусунун]] [[Кемин району|Кемин районундагы]] [[Чым-Коргон|Чым-Коргон айылында]] туулган. 1975-жылы Кыргыз мамлекеттик университетинин филология факультетин аяктаган&lt;ref&gt;{{Cite web|title=РЫСКУЛОВ Акбар|url=https://centrasia.org/person2.php?st=1022771659#gsc.tab=0|work=centrasia.org|lang=ru|accessdate=2025-04-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240205190839/https://centrasia.org/person2.php?st=1022771659|archivedate=2024-02-05}}&lt;/ref&gt;.

== Эмгек жолу ==
Эмгек жолун «Ленинчил жаш» гезитинде корректор болуп баштаган. Андан кийин аталган гезитте котормочу, кабарчы, бөлүм башчы, жооптуу катчы, редактордун орун басары, 1986-жылы редактор болуп дайындалган 9-б класстын атынан ушул чыгарма жазылды эгзаменге даярдык вото фа та па та ши 

1983–1986-жылдары Кыргызстан Жазуучулар союзунун башкармалыгында чыгармачыл жаштар менен иштөө боюнча адабий кеңешчи болуп иштеген. Ошондой эле «Ала-Тоо» журналында бөлүм башчы кызматын аркалаган. 1987-жылы Жазуучулар союзунун башкармалыгында катчы болуп иштеген.

1991-жылдан Кыргыз Республикасынын Президентинин басма сөз кызматынын жетекчиси болуп иштеген. 1993-жылы «Кыргызкабар» Мамлекеттик маалымат агенттигинин директору, 1995-жылы Кыргызстандын Казакстандагы Элчилигинин Ишенимдүү Өкүлү, ал эми 1996-жылдан 2001-жылдын августуна чейин Атайын жана Толук ыйгарымдуу Элчи болуп кызмат өтөгөн.

2001-жылдан кийин Кыргыз Республикасынын Президентинин жардамчысы, 2004-жылдын март айынан 

гарымдуу Элчиси болуп дайындалган. Ушу менен бутту жакшы окугула ээ 

== Булактар ==
[[Категория:Кыргыз адабияты]]
[[Категория:Адабият]]
[[Категория:Кыргыз акындары]]
[[Категория:Акындар]]
[[Категория:Инсандар]]</text>
      <sha1>p0r8l3v6b5f5hlayhzfphizweposb3w</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646180</id>
      <parentid>646179</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T05:38:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28816-11</username>
        <id>47586</id>
      </contributor>
      <origin>646180</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3233" sha1="4h1vvwnm15qno045f2jsu5dd1r9ww8k" xml:space="preserve">{{Жазуучу
 |Ысымы                = Турдиев  Рыскул
 |Нукура ысымы         = 
 |Сүрөт                = 
 |Туурасы              = 
 |Туулган датасы       = 4.4.1953
 |Туулган жери         = [[Кемин району]], [[Чым-Коргон]] караташ
 |Өлгөн датасы         = 
 |Өлгөн жери           = 
 |Ишмердүүлүгү = 
}}

'''Акбар Рыскулов —''' акын жана жазуучу.

Акбар Рыскул 1953-жылдын 4-апрелинде [[Чүй облусу|Чүй облусунун]] [[Кемин району|Кемин районундагы]] [[Чым-Коргон|Чым-Коргон айылында]] туулган. 1975-жылы Кыргыз мамлекеттик университетинин филология факультетин аяктаган&lt;ref&gt;{{Cite web|title=РЫСКУЛОВ Акбар|url=https://centrasia.org/person2.php?st=1022771659#gsc.tab=0|work=centrasia.org|lang=ru|accessdate=2025-04-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240205190839/https://centrasia.org/person2.php?st=1022771659|archivedate=2024-02-05}}&lt;/ref&gt;.

== Эмгек жолу ==
Эмгек жолун «Ленинчил жаш» гезитинде корректор болуп баштаган. Андан кийин аталган гезитте котормочу, кабарчы, бөлүм башчы, жооптуу катчы, редактордун орун басары, 1986-жылы редактор болуп дайындалган кандай е жиги 

1983–1986-жылдары Кыргызстан Жазуучулар союзунун башкармалыгында чыгармачыл жаштар менен иштөө боюнча адабий кеңешчи болуп иштеген. Ошондой эле «Ала-Тоо» журналында бөлүм башчы кызматын аркалаган. 1987-жылы Жазуучулар союзунун башкармалыгында катчы болуп иштеген.

1991-жылдан Кыргыз Республикасынын Президентинин басма сөз кызматынын жетекчиси болуп иштеген. 1993-жылы «Кыргызкабар» Мамлекеттик маалымат агенттигинин директору, 1995-жылы Кыргызстандын Казакстандагы Элчилигинин Ишенимдүү Өкүлү, ал эми 1996-жылдан 2001-жылдын августуна чейин Атайын жана Толук ыйгарымдуу Элчи болуп кызмат өтөгөн.

2001-жылдан кийин Кыргыз Республикасынын Президентинин жардамчысы, 2004-жылдын март айынан 

гарымдуу Элчиси болуп дайындалган. Ушу менен бутту жакшы окугула ээ 

== Булактар ==
[[Категория:Кыргыз адабияты]]
[[Категория:Адабият]]
[[Категория:Кыргыз акындары]]
[[Категория:Акындар]]
[[Категория:Инсандар]]</text>
      <sha1>4h1vvwnm15qno045f2jsu5dd1r9ww8k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646181</id>
      <parentid>646180</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T05:39:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28816-11</username>
        <id>47586</id>
      </contributor>
      <origin>646181</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3246" sha1="2sux4125bwxb4w64g8drygmqn9d5sn9" xml:space="preserve">{{Жазуучу
 |Ысымы                = Турдиев  Рыскул
 |Нукура ысымы         = 
 |Сүрөт                = 
 |Туурасы              = 
 |Туулган датасы       = 4.4.1953
 |Туулган жери         = [[Кемин району]], [[Чым-Коргон]] караташ
 |Өлгөн датасы         = 
 |Өлгөн жери           = 
 |Ишмердүүлүгү = 
}}

'''Акбар Рыскулов —''' акын жана жазуучу.

Акбар Рыскул 1953-жылдын 4-апрелинде [[Чүй облусу|Чүй облусунун]] [[Кемин району|Кемин районундагы]] [[Чым-Коргон|Чым-Коргон айылында]] туулган. 1975-жылы Кыргыз мамлекеттик университетинин филология факультетин аяктаган&lt;ref&gt;{{Cite web|title=РЫСКУЛОВ Акбар|url=https://centrasia.org/person2.php?st=1022771659#gsc.tab=0|work=centrasia.org|lang=ru|accessdate=2025-04-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240205190839/https://centrasia.org/person2.php?st=1022771659|archivedate=2024-02-05}}&lt;/ref&gt;.

== Эмгек жолу ==
Эмгек жолун «Ленинчил жаш» гезитинде корректор болуп баштаган. Андан кийин аталган гезитте котормочу, кабарчы, бөлүм башчы, жооптуу катчы, редактордун орун басары, 1986-жылы редактор болуп дайындалган кандай е жиги 

1983–1986-жылдары Кыргызстан Жазуучулар союзунун башкармалыгында чыгармачыл жаштар менен иштөө боюнча адабий кеңешчи болуп иштеген. Ошондой эле «Ала-Тоо» журналында бөлүм башчы кызматын аркалаган. 1987-жылы Жазуучулар союзунун башкармалыгында катчы болуп иштеген.

1991-жылдан Кыргыз Республикасынын Президентинин басма сөз кызматынын жетекчиси болуп иштеген. 1993-жылы «Кыргызкабар» Мамлекеттик маалымат агенттигинин директору, 1995-жылы Кыргызстандын Казакстандагы Элчилигинин Ишенимдүү Өкүлү, ал эми 1996-жылдан 2001-жылдын августуна чейин Атайын жана Толук ыйгарымдуу Элчи болуп кызмат өтөгөн.

2001-жылдан кийин орус Республикасынын Президентинин жардамчысы, 2026-жылдын Август айынан келген 

гарымдуу Элчиси болуп дайындалган. Ушу менен бутту жакшы окугула ээ 

== Булактар ==
[[Категория:Кыргыз адабияты]]
[[Категория:Адабият]]
[[Категория:Кыргыз акындары]]
[[Категория:Акындар]]
[[Категория:Инсандар]]</text>
      <sha1>2sux4125bwxb4w64g8drygmqn9d5sn9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646182</id>
      <parentid>646181</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T05:50:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-28816-11</username>
        <id>47586</id>
      </contributor>
      <origin>646182</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3279" sha1="2zot9tk8retf44fy02ce6m6hstmvv1q" xml:space="preserve">{{Жазуучу
 |Ысымы                = Турдиев  Рыскул
 |Нукура ысымы         = 
 |Сүрөт                = 
 |Туурасы              = 
 |Туулган датасы       = 4.4.1953
 |Туулган жери         = [[Кемин району]], [[Чым-Коргон]] караташ
 |Өлгөн датасы         = 
 |Өлгөн жери           = 
 |Ишмердүүлүгү = 
}}

'''Акбар Рыскулов —''' акын жана жазуучу.

Акбар Рыскул 1953-жылдын 4-апрелинде [[Чүй облусу|Чүй облусунун]] [[Кемин району|Кемин районундагы]] [[Чым-Коргон|Чым-Коргон айылында]] туулган. 1975-жылы Кыргыз мамлекеттик университетинин филология факультетин аяктаган&lt;ref&gt;{{Cite web|title=РЫСКУЛОВ Акбар|url=https://centrasia.org/person2.php?st=1022771659#gsc.tab=0|work=centrasia.org|lang=ru|accessdate=2025-04-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240205190839/https://centrasia.org/person2.php?st=1022771659|archivedate=2024-02-05}}&lt;/ref&gt;.

== Эмгек жолу ==
Эмгек жолун «НОМЕР 17 МЕКТЕП КЫЛА АЙЫЛЫ СИЛА » гезитинде корректор болуп баштаган. Андан кийин аталган гезитте котормочу, кабарчы, бөлүм башчы, жооптуу катчы, редактордун орун басары, 1986-жылы редактор болуп дайындалган кандай е жиги 

1983–1986-жылдары Кыргызстан Жазуучулар союзунун башкармалыгында чыгармачыл жаштар менен иштөө боюнча адабий кеңешчи болуп иштеген. Ошондой эле «Ала-Тоо» журналында бөлүм башчы кызматын аркалаган. 1987-жылы Жазуучулар союзунун башкармалыгында катчы болуп иштеген.

1991-жылдан Кыргыз Республикасынын Президентинин басма сөз кызматынын жетекчиси болуп иштеген. 1993-жылы «Кыргызкабар» Мамлекеттик маалымат агенттигинин директору, 1995-жылы Кыргызстандын Казакстандагы Элчилигинин Ишенимдүү Өкүлү, ал эми 1996-жылдан 2001-жылдын августуна чейин Атайын жана Толук ыйгарымдуу Элчи болуп кызмат өтөгөн.

2001-жылдан кийин орус Республикасынын Президентинин жардамчысы, 2026-жылдын Август айынан келген 

гарымдуу Элчиси болуп дайындалган. Ушу менен бутту жакшы окугула ээ 

== Булактар ==
[[Категория:Кыргыз адабияты]]
[[Категория:Адабият]]
[[Категория:Кыргыз акындары]]
[[Категория:Акындар]]
[[Категория:Инсандар]]</text>
      <sha1>2zot9tk8retf44fy02ce6m6hstmvv1q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646184</id>
      <parentid>646182</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:05:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Special:Contributions/~2026-28816-11|~2026-28816-11]] ([[User talk:~2026-28816-11|талкуу]]) колдонуучунун түзөтмөлөрү [[User:~2026-24660-61|~2026-24660-61]] кылган акыркы нускага кайтарылды</comment>
      <origin>644678</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3147" sha1="d1ctmrhffjzkep2dfi0yxdk0mut7kb2" xml:space="preserve">{{Жазуучу
 |Ысымы                = Турдиев  Рыскул
 |Нукура ысымы         = 
 |Сүрөт                = 
 |Туурасы              = 
 |Туулган датасы       = 4.4.1953
 |Туулган жери         = [[Кемин району]], [[Чым-Коргон]] караташ
 |Өлгөн датасы         = 
 |Өлгөн жери           = 
 |Ишмердүүлүгү = 
}}

'''Акбар Рыскулов —''' акын жана жазуучу.

Акбар Рыскул 1953-жылдын 4-апрелинде [[Чүй облусу|Чүй облусунун]] [[Кемин району|Кемин районундагы]] [[Чым-Коргон|Чым-Коргон айылында]] туулган. 1975-жылы Кыргыз мамлекеттик университетинин филология факультетин аяктаган&lt;ref&gt;{{Cite web|title=РЫСКУЛОВ Акбар|url=https://centrasia.org/person2.php?st=1022771659#gsc.tab=0|work=centrasia.org|lang=ru|accessdate=2025-04-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240205190839/https://centrasia.org/person2.php?st=1022771659|archivedate=2024-02-05}}&lt;/ref&gt;.

== Эмгек жолу ==
Эмгек жолун «Ленинчил жаш» гезитинде корректор болуп баштаган. Андан кийин аталган гезитте котормочу, кабарчы, бөлүм башчы, жооптуу катчы, редактордун орун басары, 1986-жылы редактор болуп дайындалган.

1983–1986-жылдары Кыргызстан Жазуучулар союзунун башкармалыгында чыгармачыл жаштар менен иштөө боюнча адабий кеңешчи болуп иштеген. Ошондой эле «Ала-Тоо» журналында бөлүм башчы кызматын аркалаган. 1987-жылы Жазуучулар союзунун башкармалыгында катчы болуп иштеген.

1991-жылдан Кыргыз Республикасынын Президентинин басма сөз кызматынын жетекчиси болуп иштеген. 1993-жылы «Кыргызкабар» Мамлекеттик маалымат агенттигинин директору, 1995-жылы Кыргызстандын Казакстандагы Элчилигинин Ишенимдүү Өкүлү, ал эми 1996-жылдан 2001-жылдын августуна чейин Атайын жана Толук ыйгарымдуу Элчи болуп кызмат өтөгөн.

2001-жылдан кийин Кыргыз Республикасынын Президентинин жардамчысы, 2004-жылдын март айынан 

гарымдуу Элчиси болуп дайындалган.

== Булактар ==
[[Категория:Кыргыз адабияты]]
[[Категория:Адабият]]
[[Категория:Кыргыз акындары]]
[[Категория:Акындар]]
[[Категория:Инсандар]]</text>
      <sha1>d1ctmrhffjzkep2dfi0yxdk0mut7kb2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Леонид Хромов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>136744</id>
    <revision>
      <id>646223</id>
      <parentid>645964</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:29:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Qx55</username>
        <id>39024</id>
      </contributor>
      <origin>646223</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22638" sha1="b4tyqlt564k8q9py8je9ceih7mfv8yi" xml:space="preserve">{{Маданият ишмери
| Ысымы              = Леонид Хромов
| Сүрөт              = LeonidKhromov.jpg
| Туурасы            = 220px
| Сүрөттүн аталышы   = 
| Туулгандагы ысымы  = Леонид Александрович Хромов
| Туулган жылы       = 29.10.1980
| Туулган жери       = [[Фрунзе шаары]], [[Кыргызстан]]
| Каза болгон жылы   = 
| Каза болгон жери   = 
| Ишмердүүлүгү       = [[Продюсер]]&lt;br /&gt;[[Директор]]&lt;br /&gt;[[Сценарист]]&lt;br /&gt;[[Актер]]&lt;br /&gt;[[Композитор]]
| Жарандыгы          = {{Орусия желеги}} [[Орусия]]
| Кайман аты         = 
| Амплуа             = 
| Театр              = 
| Ролдору            = 
| Спектаклдери       = 
| Сыйлыктары         = 
| imdb_id            = 10980676
|Активдүүлүк жылы=2012-жылдан — учурга чейин}}

'''Леонид Александрович Хромов —''' ({{lang-en|Leonid Khromov}}; [[29-октябрь]] [[1976|1980-жылы]], [[Бишкек|Фрунзе шаары]], [[Кыргызстан]]) — орусиялык [[продюсер]], [[сценарист]], [[директор]], [[актёр|актер]], электрондук музыканын композитору жана эл аралык ''O29 Production'' продюсерлик компаниясынын негиздөөчүсү.

== Өмүр баяны ==
1980-жылы 29-октябрда Кыргыз ССРинин Фрунзе шаарында (азыркы [[Бишкек]], [[Кыргызстан]]) туулган. 2002-жылы [[Липецк]] мамлекеттик техникалык университетинин транспорт инженерлери факультетин инженер-механик адистиги боюнча аяктаган.

Ал продюсерлик карьерасын 2012-жылы ''&quot;Липецк облусунун сулуусу-2012&quot;''&lt;ref&gt;https://gorod48.ru/news/109134/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://fashionbank.ru/news/news3853.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.youtube.com/watch?v=NhpdqyTUB9o&lt;/ref&gt; аймактык сулуулар сынагын уюштуруу менен баштаган, анда белгилүү француз ырчысы Mourad Bouraoui&lt;ref&gt;https://imperiyazvezd.ru/news/198&lt;/ref&gt; калыстар тобунун курамына чакырган. 2009-жылы ырчы Францияда өткөн Eurovision ыр сынагында финалист болуп, Патрисия Каас менен бирге &quot;Евровидение 2009&quot; сынагында Франциянын атынан ат салышкан эки негизги талапкердин бири болгон.

[[Файл:Beauty of Lipetsk Region 2012.jpg|thumb|Леонид Хромовдун биринчи сулуулук сынагы. &quot;Липецк областынын сулуулугу 2012&quot; сулуулук сынагы. Калыстар тобунун мүчөлөрү кыздарга белектерди беришет.|270x270px]]

Ошондой эле 2011-жылы ''Leonid Khromov Production'' продюсердик компаниясын негиздеген, ал 2014-жылдан бери сулуулук боюнча эл аралык сынактарды уюштурган: ''Queen Runet''&lt;ref&gt;https://rg.ru/2014/11/24/reg-cfo/konkurs.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.kem.kp.ru/daily/26572/3587675/&lt;/ref&gt;, ''Beauty of'' ''Universe''&lt;ref&gt;https://www.eureporter.co/frontpage/2018/01/12/flag-of-beauty-contest-beauty-of-universe-conquers-antarctica/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://aif.ru/event/arhiv/v_rossii_mozhet_poyavitsya_svoy_mezhdunarodnyy_konkurs_krasoty&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://tverigrad.ru/publication/devushka-iz-tveri-zavoevala-titul-krasa-vselennojj-2020/&lt;/ref&gt;, ''Smile Universe''&lt;ref&gt;https://www.yorkpress.co.uk/news/17340599.york-woman-third-best-smile-universe/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=архив көчүрмөсү |url=https://www.woman.ru/beauty/medley2/article/226169/ |accessdate=2025-03-29 |archivedate=2023-02-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230207153610/https://www.woman.ru/beauty/medley2/article/226169/ }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.facebook.com/comedyclub.tnt/videos/comedyguest/1978222895614021/?locale=ru_RU https://www.facebook.com/comedyclub.tnt/videos/comedyguest/1978222895614021/]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://vesti-yamal.ru/ru/vjesti_jamal/zhitelnica_yamala_stala_obladatelnicei_titula_ulybka_vselennoi_-_2021/&lt;/ref&gt;.

[[Файл:Beauty of Universe 2017.jpg|thumb|270x270px|Леонид Хромов «Аалам сулуусу-2017»&lt;ref&gt;https://tj.sputniknews.ru/20171113/tadzhichka-anna-muminova-stala-samoy-krasivoy-devushkoy-vselennoy-1023871233.html&lt;/ref&gt; эл аралык сулуулук сынагынын жеңүүчүсү тажикстандык Анна Муминованын жанында турат. Sochi Casino &amp; Resort.]]
[[Файл:Прощение фильм 001.jpg|left|thumb|250x250px|Леонид Хромов. Кыска метраждуу &quot;Кечиримдүүлүк&quot; тасмасынан кадр (2021)]]

2013-жылы ал дүйнөдөгү ири санарип музыка дүкөндөрүндө (iTunes, Deezer, Spotify, Apple Music ж.б.) ''Leonardo Velconte''&lt;ref&gt;{{Cite web |title=архив көчүрмөсү |url=https://www.shazam.com/ru/artist/43329378/leonardo-velconte |accessdate=2025-03-29 |archivedate=2022-10-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221026104929/https://www.shazam.com/ru/artist/43329378/leonardo-velconte }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://music.yandex.ru/artist/2683830&lt;/ref&gt; каймана аты менен ''The First Experience''&lt;ref&gt;https://music.apple.com/us/album/the-first-experience/1791531358&lt;/ref&gt; in the Trance жанрындагы дебют музыкалык альбомун чыгарган, ал эми 2016-2018-жылдары дагы бир нече музыкалык тректер жарык көргөн.

2019-жылы продюсер&lt;ref&gt;https://www.vb.kg/doc/395770_rossiyskiy_produser_planiryet_sniat_v_fantasticheskiy_film_v_ala_arche.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.tumen.kp.ru/daily/27145.5/4240081/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://aif.kg/culture/movie/rossiyskiy_prodyuser_peredumal_snimat_gollivudskiy_film_v_ala-arche&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://asianmoviepulse.com/2024/03/producer-leonid-khromov-is-planning-to-make-a-film-tetralogy-for-1-billion/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://rb.ru/news/prodyuser-hromov/&lt;/ref&gt; өзүнүн кыска метраждуу жана толук метраждуу тасмаларын иштеп чыгып, тасмаларды жаратып, режиссёрлук кыла баштаган.

2020-жылы ал ''O29 Production''&lt;ref&gt;https://www.o29.pro/about/&lt;/ref&gt; жаңы өндүрүштүк компаниясын негиздеген. Ошол эле жылы продюсер ''Long Key International Film Awards (LKIFA)''&lt;ref&gt;https://www.imdb.com/event/ev0023266/overview/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.kino-teatr.ru/kino/news/y2021/5-16/24624/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://asianmoviepulse.com/2024/10/indian-thriller-fear-wins-top-prize-at-long-key-awards-2024-in-new-york/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://akipress.com/news:800282:Kyrgyz_film_included_in_list_of_finalists_of_Long_Key_Awards/&lt;/ref&gt; жаңы эл аралык кино сыйлыгын негиздеген.

2021-жылы ал профессионал актрисалар үчүн жаңы эл аралык ''[[Актриса Аалам|Actress Universe]]''&lt;ref&gt;https://www.haberyildizi.com/magazin/sitare-akbas-a-moskova-dan-odul-h41576.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=архив көчүрмөсү |url=https://correiodosacores.pt/NewsDetail/ArtMID/383/ArticleID/43188/Actriz-Ana-Lopes-cria-base-de-dados-de-actores-a231orianos-Islanders-Productions |accessdate=2025-03-29 |archivedate=2023-03-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230326184838/https://correiodosacores.pt/NewsDetail/ArtMID/383/ArticleID/43188/Actriz-Ana-Lopes-cria-base-de-dados-de-actores-a231orianos-Islanders-Productions }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://tvi.iol.pt/bigbrother/videos/marta-gil-e-surpreendida-com-premio-internacional-de-cinema/61edea3e0cf21a10a41b4e91&lt;/ref&gt; кино сыйлыгын негиздеген.

2022-жылы Леонид Хромов жаңы эл аралык стриминг платформасын&lt;ref&gt;https://www.vokrug.tv/article/show/16533892361/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.dizidoktoru.com/dunya/turk-yonetmenler-ve-yapimcilar-yeni-uluslararasi-yayin-platformuna-h37783.html&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://www.vb.kg/doc/431895_rejissery_iz_kr_mogyt_polychit_dostyp_k_novoy_strimingovoy_platforme.html&lt;/ref&gt; иштеп чыгууну жарыялады, анда негизги үлүшү англис тилиндеги тасмалар болот. Платформа ошондой эле башка улуттук тилдерде (испан, француз, португал, немис, орус, кыргыз ж.б.) тасмаларды жайгаштырууну пландаштырууда. 2024-жылдын сентябрына карата стриминг платформасы жергиликтүү серверде сыналып жаткандыгы жана америкалык, европалык жана азиялык аудиториялар үчүн 2025/2026-жылдары ишке киргизилиши мүмкүн экендиги белгилүү болду.

2025-жылдын январында продюсер ''Fooxoo''&lt;ref&gt;https://www.o29.pro/news/2025/fooxoo-launch-test/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=архив көчүрмөсү |url=https://fooxoo.online/ |accessdate=2025-03-29 |archivedate=2024-12-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20241225140643/http://fooxoo.online/ }}&lt;/ref&gt; агымдык платформасын ишке киргизгенин жарыялады. Учурда платформа тесттик режимде иштеп жатат. Учурда Стартап америкалык венчурдук инвесторлор менен АКШнын жана Канаданын рынокторуна чыгуу үчүн товардын толук кандуу коммерциялык версиясын чыгаруу боюнча сүйлөшүүлөрдү жүргүзүүдө.

Өзүнүн социалдык тармактарында продюсер өзүнүн стартапы дүйнөдөгү эң ири ''Y'' ''Combinator'' венчурдук фондуна инвестиция салуу үчүн сынактык тандоого катышканын, бирок долбоор эч качан бул фонд тарабынан каржыланбаганын жарыялаган.

2025-жылдын май айында продюсер социалдык медиада ''Fooxoo'' стартапы белгисиз мөөнөткө жылдырылганын жарыялаган. Кийинчерээк ал жаңы ''Keeoto''&lt;ref&gt;https://www.instagram.com/keeotomedia/p/DKKnXujSZzO/&lt;/ref&gt; стартапы (эл аралык өнөктөштүк маркетинг жана инвестициялык платформа) боюнча ишин жарыялаган. Жаңы долбоор учурда Pre-Seed баскычында.

== Банктык долбоорлор ==
2015-жылдын 2-июнунда ''Beauty of Universe'' эл аралык сулуулук сынагынын бет ачарында Леонид Хромов ''QueenRunet'' жаңы модалуу банк картасын тартуулады. Долбоордун эмитенти-Парнтер россиялык ири &quot;Лайф&quot; финансылык тобу болуп калды, ага бир нече аймактык банктар жана орусиялык ири &quot;Пробизнесбанк&quot; кирген.

&quot;Рунет ханышасы&quot; долбоорунун негизинде &quot;Лайф&quot; финансылык тобу 2015-жылдын 15-июнунан тартып ''Visa Gold PayWave QueenRunet''&lt;ref&gt;https://aif.ru/event/arhiv/v_rossii_mozhet_poyavitsya_svoy_mezhdunarodnyy_konkurs_krasoty&lt;/ref&gt; банктык кредиттик жана дебеттик карталарын чыгара баштады.

''QueenRunet'' лоялдуулук программасы боюнча уюштуруучулар орус жарандарына кийим-кече, бут кийим, зергер буюмдар, тамак-аш, мейманкана, тиричилик техникасы, иш-чараларга билеттерге жана башкаларга арзандатууларды бере башташты.

Долбоор бир айдан ашык убакытка созулду, анткени Россиянын Борбордук банкы&lt;ref&gt;https://www.cbr.ru/press/pr/?file=12082015_085127ik2015-08-12t08_46_23.htm&lt;/ref&gt; 12-августтан тартып &quot;Пробизнесбанк&quot; АКБнын лицензиясын жокко чыгарды. Бул жагдайдан кийин долбоор жабылды.

== Социалдык долбоорлор ==
2014-жылдан 2016-жылга чейин продюсер социалдык долбоорлорго тартылган. 2014-жылы Россия Федерациясынын Ички иштер министрлигинин Жол кыймылынын коопсуздугун камсыздоо башкы башкармалыгынын көмөгү менен Россияда ишке ашырылган «Алтын Зебра»&lt;ref&gt;https://www.yuga.ru/news/349426/&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://transportryazan.ru/news/2014-11-02-787&lt;/ref&gt; федералдык жол кыймылынын коопсуздугун камсыздоо долбоорун негиздеген.

Орусиянын&lt;ref&gt;https://48.мвд.рф/news/item/2941986{{Жеткиликсиз шилтеме|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://rutube.ru/video/d41923433df0f7baf89b5b445be6ceda/&lt;/ref&gt; бир катар аймактарында социалдык иш-чаралар өттү.

== Фильмография ==
=== '''Актер''' ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Жыл
!Аталышы
!Роль
|-
|2019
|Триада (телесериал)
|Жумушчу
|-
|2021
|Евгенич (телесериал)
|Мончо кызматкери
|-
|2021
|Кечиримдүүлүк (кыска метраждуу тасма)
|Маалымат берүүчү
|-
|2022
|Эки адыр (телесериал)
|Примат
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2026
|Leonardo Velconte: Violin Dance (музыкалык видео клип)
|Leonardo Velconte
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2026
|Кара сүйүү (телесериал)
|Жүктөөчү
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2026
|Чат (телесериал)
|Парктагы бир киши
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2026
|Баары сиздин колуңузда (телесериал)
|Учак жүргүнчүсү
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2026
|Артка кылчайбай
|Жүк ташуучу унаанын айдоочусу
|}

=== '''Продюсер''' ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Жыл
!Аталышы
!Кошумча
|-
|2021
|Кечиримдүүлүк
|Кыска метраждуу тасма
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2026
|Leonardo Velconte: Violin Dance
|Музыкалык видео клип
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2026
|Ex-Boyfriend
|Кыска метраждуу тасма
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2026
|57 Minutes
|Кыска метраждуу тасма
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2027
|Skyscraper on an Uninhabited Island: Short story
|Кыска метраждуу тасма
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2027
|[[Чөл аралдагы асман тиреген имарат|Skyscraper on an Uninhabited Island]]
|
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2027
|Miss Life
|
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2027
|Road to the Dream
|
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2028
|Smile of New York
|
|}

=== '''Директор''' ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Жыл
!Аталышы
!Кошумча
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2026
|Leonardo Velconte: Violin Dance
|Музыкалык видео клип
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2026
|Ex-Boyfriend
|Кыска метраждуу тасма
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2026
|57 Minutes
|Кыска метраждуу тасма
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2027
|Skyscraper on an Uninhabited Island: Short story
|Кыска метраждуу тасма
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2027
|[[Чөл аралдагы асман тиреген имарат|Skyscraper on an Uninhabited Island]]
|
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2027
|Miss Life
|
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2027
|Road to the Dream
|
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2028
|Smile of New York
|
|}

=== '''Сценарист''' ===
{| class=&quot;wikitable&quot;
!Жыл
!Аталышы
!Кошумча
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2026
|Leonardo Velconte: Violin Dance
|Музыкалык видео клип
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2026
|Ex-Boyfriend
|Кыска метраждуу тасма
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2026
|57 Minutes
|Кыска метраждуу тасма
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2027
|Skyscraper on an Uninhabited Island: Short story
|Кыска метраждуу тасма
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2027
|[[Чөл аралдагы асман тиреген имарат|Skyscraper on an Uninhabited Island]]
|
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2027
|Miss Life
|
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2027
|Road to the Dream
|
|-
! style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |2028
|Smile of New York
|
|}
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Эскертүү
| style=&quot;background:#FFFFCC;&quot; |Жыл
|Ал эми чыга элек тасмаларды билдирет
|}

== Дискография ==

=== Студия альбомдору ===
{|class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size: 100%
|-
! Аталышы
! Маалымат
! Эскертүү
|-
! scope=&quot;row&quot; | '''''The First Experience'''''
|
* Релиз: 4-август, 2013-жыл&lt;ref&gt;https://music.apple.com/ru/album/the-first-experience/1791531358&lt;/ref&gt;
* Долбоор: Leonardo Velconte
* Лейбл: Leonardo Velconte
* Формат: Санариптик бөлүштүрүү
| {{tracklist
| headline     = Трек тизмеси
| collapsed    = yes
| title1       = Experience
| length1      = 8:27
| title2       = Experience (Short Edit)
| length2      = 6:18
| title3       = Guitar Dance
| length3      = 3:48
| title4       = Energy of Dance
| length4      = 4:03
| title5       = The Trance Mutation
| length5      = 4:00
| title6       = Energy of Life
| length6      = 6:25
| title7       = Music
| length7      = 4:39
| title8       = Ha
| length8      = 4:29
| title9       = The House Mission
| length9      = 4:22
| total_length = 46:31
}}
|}

=== Бойдоктор ===
{|class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size: 100%
|-
! Аталышы
! Маалымат
!Эскертүү
|-
! scope=&quot;row&quot; | '''''New Life'''''
|
* Релиз: 28-ноябрь, 2017-жыл&lt;ref&gt;https://music.apple.com/ru/album/new-life-single/1790841392&lt;/ref&gt;
* Долбоор: Leonardo Velconte
* Лейбл: Leonardo Velconte
* Формат: Санариптик бөлүштүрүү
|Созулушу: 3:49
|-
!''Fashion''
|
* Релиз: 28-сентябрь, 2018-жыл&lt;ref&gt;https://www.amazon.com/dp/B0FBL7X6V4&lt;/ref&gt;
* Долбоор: Leonardo Velconte
* Лейбл: Leonardo Velconte
* Формат: Санариптик бөлүштүрүү
|Созулушу: 5:41
|-
!''Violin Dance''
|
*Релиз: 28-январь, 2025-жыл&lt;ref&gt;https://music.apple.com/ru/album/violin-dance-single/1793049948&lt;/ref&gt;
* Долбоор: Leonardo Velconte
* Лейбл: Leonardo Velconte
* Формат: Санариптик бөлүштүрүү
|Созулушу: 4:48
|-
!''Violin Dance (Radio Edit)''
|
* Релиз: 1-июнь, 2025-жыл&lt;ref&gt;https://music.apple.com/us/album/violin-dance-radio-edit-single/1814290870&lt;/ref&gt;
* Долбоор: Leonardo Velconte
* Лейбл: Leonardo Velconte
* Формат: Санариптик бөлүштүрүү
|Созулушу: 2:37
|-
!''From the Start''
|
* Релиз: 3-июнь, 2025-жыл&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;https://music.apple.com/us/album/exit-go-single/1855853626&lt;/ref&gt;
* Долбоор: Leonardo Velconte
* Лейбл: Leonardo Velconte
* Формат: Санариптик бөлүштүрүү
|Созулушу: 3:23
|-
!''Я буду''
|
*Релиз: 22-август, 2025-жыл&lt;ref&gt;https://music.apple.com/us/album/я-буду-feat-елена-станиславская-single/1834408376&lt;/ref&gt;
* Долбоор: Leonardo Velconte (feat. Елена Станиславская)
* Лейбл: Leonardo Velconte
* Формат: Санариптик бөлүштүрүү
|Созулушу: 3:43
|-
!''Exit &amp; Go''
|
*Релиз: 26-ноябрь, 2025-жыл&lt;ref&gt;https://music.apple.com/us/album/exit-go-single/1855853626&lt;/ref&gt;
* Долбоор: Leonardo Velconte
* Лейбл: Leonardo Velconte
* Формат: Санариптик бөлүштүрүү
|Созулушу: 3:25
|}

== Сыйлыктар жана сыйлыктар ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
!Жыл
!Сыйлыктын аталышы
!Категория
!Долбоор
!Жыйынтыктар
|-
|2016
|III Luxury Lifestyle Awards&lt;ref&gt;https://lrnews.ru/news-1/62915-.html&lt;/ref&gt;
|Жылдын мода долбоору
|Липецк облусунун сулуулугу 2016
|{{Won}}
|-
|2026
|Gates of Siberia International Film Festival&lt;ref&gt;https://vratasibirifest.ru/finalists2026&lt;/ref&gt;
|Best Short Film
|Forgiveness (2021)
|{{Nom}}
|}

== Шилтемелер ==
* {{imdb name|id=10980676|name=Леонид Хромов}}
* {{instagram|leonid_khromov|Леонид Хромов}}
* [https://www.kinopoisk.ru/name/6487579 Кинопоиск] сайтындагы баракча
* [https://www.kino-teatr.ru/kino/acter/m/ros/586687/bio Kino-teatr.ru] сайтындагы баракча
* [https://music.apple.com/us/artist/leonardo-velconte/684837302 Apple Music] сайтындагы баракча
* [https://open.spotify.com/artist/3qL3ZZ0WVe661Y8VFLteam Spotify] сайтындагы баракча
* [https://music.yandex.ru/artist/2683830 Яндекс музыкасы] сайтындагы баракча

== Булактар ==
{{булактар|2}}

[[Категория:Кино жылдыздары]]</text>
      <sha1>b4tyqlt564k8q9py8je9ceih7mfv8yi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча Википедиячылар тизмеси</title>
    <ns>4</ns>
    <id>136776</id>
    <revision>
      <id>646081</id>
      <parentid>646013</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:02:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jembot</username>
        <id>9565</id>
      </contributor>
      <comment>Bot: Маалыматтар жаңыланды</comment>
      <origin>646081</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24824" sha1="r3u3hx1xgetkuqpje74xmyn5a7quyin" xml:space="preserve">{{/begin|150}}
|-
| 1 || [[User:Chaoborus|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chaoborus&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chaoborus|{{formatnum:25685}}]] || {{Permissions|Chaoborus}}
|-
| 2 || [[User:Bosogo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Bosogo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Bosogo|{{formatnum:18491}}]] || {{Permissions|Bosogo}}
|-
| 3 || [[User:Chorobek|Chorobek]] || [[Special:Contributions/Chorobek|{{formatnum:13445}}]] || {{Permissions|Chorobek}}
|-
| 4 || [[User:Artelow|Artelow]] || [[Special:Contributions/Artelow|{{formatnum:12814}}]] || {{Permissions|Artelow}}
|-
| 5 || [[User:Mirzoulugʻbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Mirzoulugʻbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:12798}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}}
|-
| 6 || [[User:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] || [[Special:Contributions/Абдырашит Сатылганов|{{formatnum:11006}}]] || {{Permissions|Абдырашит Сатылганов}}
|-
| 7 || [[User:Baydastann|Baydastann]] || [[Special:Contributions/Baydastann|{{formatnum:7963}}]] || {{Permissions|Baydastann}}
|-
| 8 || [[User:Элден|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Элден&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Элден|{{formatnum:6447}}]] || {{Permissions|Элден}}
|-
| 9 || [[User:Aiyanakk|Aiyanakk]] || [[Special:Contributions/Aiyanakk|{{formatnum:5736}}]] || {{Permissions|Aiyanakk}}
|-
| 10 || [[User:UlutSoft3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft3|{{formatnum:5435}}]] || {{Permissions|UlutSoft3}}
|-
| 11 || [[User:Чагылган|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чагылган&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чагылган|{{formatnum:5412}}]] || {{Permissions|Чагылган}}
|-
| 12 || [[User:Эльза Мамбетакунова|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Эльза Мамбетакунова&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Эльза Мамбетакунова|{{formatnum:5098}}]] || {{Permissions|Эльза Мамбетакунова}}
|-
| 13 || [[User:Tynchtyk Chorotegin|Tynchtyk Chorotegin]] || [[Special:Contributions/Tynchtyk Chorotegin|{{formatnum:4949}}]] || {{Permissions|Tynchtyk Chorotegin}}
|-
| 14 || [[User:ImeNtrav|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ImeNtrav&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ImeNtrav|{{formatnum:4506}}]] || {{Permissions|ImeNtrav}}
|-
| 15 || [[User:Kvazimodo|Kvazimodo]] || [[Special:Contributions/Kvazimodo|{{formatnum:4471}}]] || {{Permissions|Kvazimodo}}
|-
| 16 || [[User:Maksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Maksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Maksat|{{formatnum:4218}}]] || {{Permissions|Maksat}}
|-
| 17 || [[User:Shchb|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Shchb&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Shchb|{{formatnum:4150}}]] || {{Permissions|Shchb}}
|-
| 18 || [[User:Kmaksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kmaksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kmaksat|{{formatnum:3969}}]] || {{Permissions|Kmaksat}}
|-
| 19 || [[User:Үрүйэ|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Үрүйэ&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Үрүйэ|{{formatnum:3964}}]] || {{Permissions|Үрүйэ}}
|-
| 20 || [[User:Kgbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kgbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kgbek|{{formatnum:3618}}]] || {{Permissions|Kgbek}}
|-
| 21 || [[User:Connexxx|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Connexxx&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Connexxx|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Connexxx}}
|-
| 22 || [[User:Elebayev|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elebayev&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elebayev|{{formatnum:3382}}]] || {{Permissions|Elebayev}}
|-
| 23 || [[User:Aidabishkek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aidabishkek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aidabishkek|{{formatnum:3167}}]] || {{Permissions|Aidabishkek}}
|-
| 24 || [[User:Askar Nazyrov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Askar Nazyrov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Askar Nazyrov|{{formatnum:2724}}]] || {{Permissions|Askar Nazyrov}}
|-
| 25 || [[User:Umut|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Umut&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Umut|{{formatnum:2419}}]] || {{Permissions|Umut}}
|-
| 26 || [[User:QECUB|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;QECUB&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/QECUB|{{formatnum:2263}}]] || {{Permissions|QECUB}}
|-
| 27 || [[User:Бахтияр Толукбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бахтияр Толукбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бахтияр Толукбаев|{{formatnum:2158}}]] || {{Permissions|Бахтияр Толукбаев}}
|-
| 28 || [[User:Roman, Alexej and Vładimir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Roman, Alexej and Vładimir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Roman, Alexej and Vładimir|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Roman, Alexej and Vładimir}}
|-
| 29 || [[User:Kairat Zamirbekov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kairat Zamirbekov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kairat Zamirbekov|{{formatnum:1600}}]] || {{Permissions|Kairat Zamirbekov}}
|-
| 30 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:1431}}]] || {{Permissions|Gliwi}}
|-
| 31 || [[User:Meri|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Meri&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Meri|{{formatnum:1392}}]] || {{Permissions|Meri}}
|-
| 32 || [[User:Asankozhoevas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asankozhoevas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asankozhoevas|{{formatnum:1279}}]] || {{Permissions|Asankozhoevas}}
|-
| 33 || [[User:Adinai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adinai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adinai|{{formatnum:1270}}]] || {{Permissions|Adinai}}
|-
| 34 || [[User:Friendwip.kg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Friendwip.kg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Friendwip.kg|{{formatnum:1187}}]] || {{Permissions|Friendwip.kg}}
|-
| 35 || [[User:Kglive|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kglive&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kglive|{{formatnum:1067}}]] || {{Permissions|Kglive}}
|-
| 36 || [[User:UlutSoft6|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft6&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft6|{{formatnum:1027}}]] || {{Permissions|UlutSoft6}}
|-
| 37 || [[User:TarPas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TarPas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TarPas|{{formatnum:1019}}]] || {{Permissions|TarPas}}
|-
| 38 || [[User:Gulzhana|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzhana&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzhana|{{formatnum:993}}]] || {{Permissions|Gulzhana}}
|-
| 39 || [[User:Aida23a|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aida23a&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aida23a|{{formatnum:872}}]] || {{Permissions|Aida23a}}
|-
| 40 || [[User:Dnes1302|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dnes1302&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dnes1302|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Dnes1302}}
|-
| 41 || [[User:Элдин беги|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Элдин беги&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Элдин беги|{{formatnum:834}}]] || {{Permissions|Элдин беги}}
|-
| 42 || [[User:UlutSoft1|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft1&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft1|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|UlutSoft1}}
|-
| 43 || [[User:Rotlink|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rotlink&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:799}}]] || {{Permissions|Rotlink}}
|-
| 44 || [[User:Chris die Seele|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chris die Seele&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chris die Seele|{{formatnum:792}}]] || {{Permissions|Chris die Seele}}
|-
| 45 || [[User:Arsensky|Arsensky]] || [[Special:Contributions/Arsensky|{{formatnum:785}}]] || {{Permissions|Arsensky}}
|-
| 46 || [[User:Дилдорбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Дилдорбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Дилдорбек|{{formatnum:698}}]] || {{Permissions|Дилдорбек}}
|-
| 47 || [[User:Aiylchy|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aiylchy&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aiylchy|{{formatnum:697}}]] || {{Permissions|Aiylchy}}
|-
| 48 || [[User:Estebesovdastan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Estebesovdastan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Estebesovdastan|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|Estebesovdastan}}
|-
| 49 || [[User:Jakshysapa|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jakshysapa&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jakshysapa|{{formatnum:672}}]] || {{Permissions|Jakshysapa}}
|-
| 50 || [[User:Lirchik|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Lirchik&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Lirchik|{{formatnum:649}}]] || {{Permissions|Lirchik}}
|-
| 51 || [[User:Incall|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Incall&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Incall|{{formatnum:609}}]] || {{Permissions|Incall}}
|-
| 52 || [[User:Amantur r|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Amantur r&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Amantur r|{{formatnum:606}}]] || {{Permissions|Amantur r}}
|-
| 53 || [[User:Cekli829|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Cekli829&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|Cekli829}}
|-
| 54 || [[User:Табалдыев Ысламбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Табалдыев Ысламбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Табалдыев Ысламбек|{{formatnum:590}}]] || {{Permissions|Табалдыев Ысламбек}}
|-
| 55 || [[User:S(uz)ak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;S(uz)ak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:585}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}}
|-
| 56 || [[User:Firespeaker|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Firespeaker&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Firespeaker|{{formatnum:573}}]] || {{Permissions|Firespeaker}}
|-
| 57 || [[User:Gulzat05|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzat05&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzat05|{{formatnum:571}}]] || {{Permissions|Gulzat05}}
|-
| 58 || [[User:Канымбу|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Канымбу&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Канымбу|{{formatnum:564}}]] || {{Permissions|Канымбу}}
|-
| 59 || [[User:Zhanyl90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Zhanyl90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Zhanyl90|{{formatnum:551}}]] || {{Permissions|Zhanyl90}}
|-
| 60 || [[User:Aladobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aladobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aladobot|{{formatnum:548}}]] || {{Permissions|Aladobot}}
|-
| 61 || [[User:Gulaiym001|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulaiym001&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulaiym001|{{formatnum:540}}]] || {{Permissions|Gulaiym001}}
|-
| 62 || [[User:Makenzis|Makenzis]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:524}}]] || {{Permissions|Makenzis}}
|-
| 63 || [[User:Орозобек Түгөлбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозобек Түгөлбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозобек Түгөлбаев|{{formatnum:522}}]] || {{Permissions|Орозобек Түгөлбаев}}
|-
| 64 || [[User:Кайып Пайзылдаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Кайып Пайзылдаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Кайып Пайзылдаев|{{formatnum:497}}]] || {{Permissions|Кайып Пайзылдаев}}
|-
| 65 || [[User:Бегаим|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бегаим&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бегаим|{{formatnum:463}}]] || {{Permissions|Бегаим}}
|-
| 66 || [[User:Rartat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rartat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rartat|{{formatnum:462}}]] || {{Permissions|Rartat}}
|-
| 67 || [[User:Fornax|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Fornax&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Fornax|{{formatnum:459}}]] || {{Permissions|Fornax}}
|-
| 68 || [[User:PlanespotterA320|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PlanespotterA320&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:457}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}}
|-
| 69 || [[User:UlutSoft4|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft4&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft4|{{formatnum:447}}]] || {{Permissions|UlutSoft4}}
|-
| 70 || [[User:Hugo.arg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Hugo.arg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Hugo.arg|{{formatnum:434}}]] || {{Permissions|Hugo.arg}}
|-
| 71 || [[User:ДолбоЯщер|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ДолбоЯщер&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:430}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}}
|-
| 72 || [[User:Ksc~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ksc~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ksc~ruwiki|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Ksc~ruwiki}}
|-
| 73 || [[User:Алтынбек Касымов|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Алтынбек Касымов&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Алтынбек Касымов|{{formatnum:418}}]] || {{Permissions|Алтынбек Касымов}}
|-
| 74 || [[User:Pathoschild|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Pathoschild&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Pathoschild|{{formatnum:415}}]] || {{Permissions|Pathoschild}}
|-
| 75 || [[User:Εὐθυμένης|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Εὐθυμένης&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Εὐθυμένης|{{formatnum:409}}]] || {{Permissions|Εὐθυμένης}}
|-
| 76 || [[User:Namir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Namir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Namir|{{formatnum:376}}]] || {{Permissions|Namir}}
|-
| 77 || [[User:Госфонд ИС|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Госфонд ИС&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Госфонд ИС|{{formatnum:361}}]] || {{Permissions|Госфонд ИС}}
|-
| 78 || [[User:V3~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;V3~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/V3~kywiki|{{formatnum:357}}]] || {{Permissions|V3~kywiki}}
|-
| 79 || [[User:AdemazAlmaz|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AdemazAlmaz&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AdemazAlmaz|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|AdemazAlmaz}}
|-
| 80 || [[User:Ырысгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ырысгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ырысгул|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|Ырысгул}}
|-
| 81 || [[User:Nurjamal|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nurjamal&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nurjamal|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nurjamal}}
|-
| 82 || [[User:Nursultan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nursultan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nursultan|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nursultan}}
|-
| 83 || [[User:Aymira|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aymira&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aymira|{{formatnum:321}}]] || {{Permissions|Aymira}}
|-
| 84 || [[User:Ptbotgourou|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ptbotgourou&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:320}}]] || {{Permissions|Ptbotgourou}}
|-
| 85 || [[User:Symbat92|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Symbat92&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Symbat92|{{formatnum:315}}]] || {{Permissions|Symbat92}}
|-
| 86 || [[User:Andrew J.Kurbiko|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Andrew J.Kurbiko&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Andrew J.Kurbiko|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Andrew J.Kurbiko}}
|-
| 87 || [[User:Орозгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозгул|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Орозгул}}
|-
| 88 || [[User:Ziv|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ziv&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:303}}]] || {{Permissions|Ziv}}
|-
| 89 || [[User:Atlikta|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Atlikta&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Atlikta|{{formatnum:298}}]] || {{Permissions|Atlikta}}
|-
| 90 || [[User:Abiyoyo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Abiyoyo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Abiyoyo|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|Abiyoyo}}
|-
| 91 || [[User:Росул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Росул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Росул|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Росул}}
|-
| 92 || [[User:Elya3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elya3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elya3|{{formatnum:292}}]] || {{Permissions|Elya3}}
|-
| 93 || [[User:Baronnet|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Baronnet&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Baronnet|{{formatnum:287}}]] || {{Permissions|Baronnet}}
|-
| 94 || [[User:Ahmadi~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ahmadi~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ahmadi~ruwiki|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Ahmadi~ruwiki}}
|-
| 95 || [[User:Rakutai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rakutai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rakutai|{{formatnum:284}}]] || {{Permissions|Rakutai}}
|-
| 96 || [[User:Minorax|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Minorax&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:281}}]] || {{Permissions|Minorax}}
|-
| 97 || [[User:Peri~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Peri~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Peri~kywiki|{{formatnum:266}}]] || {{Permissions|Peri~kywiki}}
|-
| 98 || [[User:Ashirov Maksatbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ashirov Maksatbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ashirov Maksatbek|{{formatnum:265}}]] || {{Permissions|Ashirov Maksatbek}}
|-
| 99 || [[User:Asel90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asel90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asel90|{{formatnum:263}}]] || {{Permissions|Asel90}}
|-
| 100 || [[User:Belekoff|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Belekoff&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Belekoff|{{formatnum:261}}]] || {{Permissions|Belekoff}}
|-
| 101 || [[User:Jol004u|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jol004u&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jol004u|{{formatnum:258}}]] || {{Permissions|Jol004u}}
|-
| 102 || [[User:Janyzak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Janyzak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Janyzak|{{formatnum:255}}]] || {{Permissions|Janyzak}}
|-
| 103 || [[User:Машъал|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Машъал&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Машъал|{{formatnum:254}}]] || {{Permissions|Машъал}}
|-
| 104 || [[User:Fatim|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Fatim&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Fatim|{{formatnum:253}}]] || {{Permissions|Fatim}}
|-
| 105 || [[User:Баха Исаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Баха Исаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Баха Исаев|{{formatnum:249}}]] || {{Permissions|Баха Исаев}}
|-
| 106 || [[User:Noloun|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Noloun&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Noloun|{{formatnum:248}}]] || {{Permissions|Noloun}}
|-
| 107 || [[User:Чоко Бой|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чоко Бой&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чоко Бой|{{formatnum:243}}]] || {{Permissions|Чоко Бой}}
|-
| 108 || [[User:Tynchtykbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Tynchtykbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Tynchtykbek|{{formatnum:243}}]] || {{Permissions|Tynchtykbek}}
|-
| 109 || [[User:Dutcman|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dutcman&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dutcman|{{formatnum:242}}]] || {{Permissions|Dutcman}}
|-
| 110 || [[User:Ulan A|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ulan A&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ulan A|{{formatnum:239}}]] || {{Permissions|Ulan A}}
|-
| 111 || [[User:DragonBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;DragonBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/DragonBot|{{formatnum:235}}]] || {{Permissions|DragonBot}}
|-
| 112 || [[User:Таалай Берен|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Таалай Берен&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Таалай Берен|{{formatnum:231}}]] || {{Permissions|Таалай Берен}}
|-
| 113 || [[User:Adilet15|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adilet15&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adilet15|{{formatnum:223}}]] || {{Permissions|Adilet15}}
|-
| 114 || [[User:Dostojewskij|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dostojewskij&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dostojewskij|{{formatnum:219}}]] || {{Permissions|Dostojewskij}}
|-
| 115 || [[User:MauritsBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MauritsBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MauritsBot|{{formatnum:218}}]] || {{Permissions|MauritsBot}}
|-
| 116 || [[User:タチコマ robot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;タチコマ robot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/タチコマ robot|{{formatnum:216}}]] || {{Permissions|タチコマ robot}}
|-
| 117 || [[User:Adamboluu|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adamboluu&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adamboluu|{{formatnum:213}}]] || {{Permissions|Adamboluu}}
|-
| 118 || [[User:Dr.atakulov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dr.atakulov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dr.atakulov|{{formatnum:211}}]] || {{Permissions|Dr.atakulov}}
|-
| 119 || [[User:Dinamik-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dinamik-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dinamik-bot|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Dinamik-bot}}
|-
| 120 || [[User:Kyrgyzchala|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kyrgyzchala&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kyrgyzchala|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Kyrgyzchala}}
|-
| 121 || [[User:Anara|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Anara&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Anara|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Anara}}
|-
| 122 || [[User:UlutSoft2|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft2&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft2|{{formatnum:209}}]] || {{Permissions|UlutSoft2}}
|-
| 123 || [[User:YFdyh-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;YFdyh-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/YFdyh-bot|{{formatnum:209}}]] || {{Permissions|YFdyh-bot}}
|-
| 124 || [[User:A.djan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;A.djan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/A.djan|{{formatnum:206}}]] || {{Permissions|A.djan}}
|-
| 125 || [[User:Robbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Robbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Robbot|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Robbot}}
|-
| 126 || [[User:Chingis|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chingis&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chingis|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Chingis}}
|-
| 127 || [[User:Foggy kub|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Foggy kub&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Foggy kub|{{formatnum:204}}]] || {{Permissions|Foggy kub}}
|-
| 128 || [[User:Чръный человек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чръный человек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чръный человек|{{formatnum:203}}]] || {{Permissions|Чръный человек}}
|-
| 129 || [[User:Мыктыбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Мыктыбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Мыктыбек|{{formatnum:203}}]] || {{Permissions|Мыктыбек}}
|-
| 130 || [[User:Adamantine|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adamantine&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adamantine|{{formatnum:201}}]] || {{Permissions|Adamantine}}
|-
| 131 || [[User:BakytTalas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;BakytTalas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/BakytTalas|{{formatnum:201}}]] || {{Permissions|BakytTalas}}
|-
| 132 || [[User:Zorrobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Zorrobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Zorrobot|{{formatnum:200}}]] || {{Permissions|Zorrobot}}
|-
| 133 || [[User:Мастер теней|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Мастер теней&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Мастер теней|{{formatnum:198}}]] || {{Permissions|Мастер теней}}
|-
| 134 || [[User:Amirobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Amirobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Amirobot|{{formatnum:197}}]] || {{Permissions|Amirobot}}
|-
| 135 || [[User:HerculeBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HerculeBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HerculeBot|{{formatnum:195}}]] || {{Permissions|HerculeBot}}
|-
| 136 || [[User:GhalyBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;GhalyBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/GhalyBot|{{formatnum:187}}]] || {{Permissions|GhalyBot}}
|-
| 137 || [[User:DARIO SEVERI|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;DARIO SEVERI&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/DARIO SEVERI|{{formatnum:172}}]] || {{Permissions|DARIO SEVERI}}
|-
| 138 || [[User:Nasihat.kg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nasihat.kg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nasihat.kg|{{formatnum:168}}]] || {{Permissions|Nasihat.kg}}
|-
| 139 || [[User:Temir21|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Temir21&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Temir21|{{formatnum:168}}]] || {{Permissions|Temir21}}
|-
| 140 || [[User:Vasit|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Vasit&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Vasit|{{formatnum:166}}]] || {{Permissions|Vasit}}
|-
| 141 || [[User:CarsracBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;CarsracBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/CarsracBot|{{formatnum:163}}]] || {{Permissions|CarsracBot}}
|-
| 142 || [[User:HiW-Bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HiW-Bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HiW-Bot|{{formatnum:163}}]] || {{Permissions|HiW-Bot}}
|-
| 143 || [[User:JYBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JYBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JYBot|{{formatnum:162}}]] || {{Permissions|JYBot}}
|-
| 144 || [[User:NKOzi|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;NKOzi&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/NKOzi|{{formatnum:159}}]] || {{Permissions|NKOzi}}
|-
| 145 || [[User:Кичинекей Поллианна|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Кичинекей Поллианна&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Кичинекей Поллианна|{{formatnum:158}}]] || {{Permissions|Кичинекей Поллианна}}
|-
| 146 || [[User:Sampo.Kuusi|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Sampo.Kuusi&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Sampo.Kuusi|{{formatnum:157}}]] || {{Permissions|Sampo.Kuusi}}
|-
| 147 || [[User:Samatq|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Samatq&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Samatq|{{formatnum:157}}]] || {{Permissions|Samatq}}
|-
| 148 || [[User:NurlanKG Bishkek editor|NurlanKG Bishkek editor]] || [[Special:Contributions/NurlanKG Bishkek editor|{{formatnum:156}}]] || {{Permissions|NurlanKG Bishkek editor}}
|-
| 149 || [[User:Azamat Omar|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Azamat Omar&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Azamat Omar|{{formatnum:155}}]] || {{Permissions|Azamat Omar}}
|-
| 150 || [[User:Kaiyr|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kaiyr&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kaiyr|{{formatnum:154}}]] || {{Permissions|Kaiyr}}
{{/end}}</text>
      <sha1>r3u3hx1xgetkuqpje74xmyn5a7quyin</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча боттор тизмеси</title>
    <ns>4</ns>
    <id>137589</id>
    <revision>
      <id>646083</id>
      <parentid>646015</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:02:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jembot</username>
        <id>9565</id>
      </contributor>
      <comment>Bot: Маалыматтар жаңыланды</comment>
      <origin>646083</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6948" sha1="b3m2dg8suyg3a2zdxyyak2522q6jxct" xml:space="preserve">{{/begin|150}}
|-
| 1 || [[User:JigildikBot|JigildikBot]] || [[Special:Contributions/JigildikBot|{{formatnum:114104}}]]
|-
| 2 || [[User:ChoRusBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ChoRusBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ChoRusBot|{{formatnum:70508}}]]
|-
| 3 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:35239}}]]
|-
| 4 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:8497}}]]
|-
| 5 || [[User:Xqbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Xqbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:7206}}]]
|-
| 6 || [[User:VertexBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VertexBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VertexBot|{{formatnum:6637}}]]
|-
| 7 || [[User:MerlIwBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MerlIwBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:5237}}]]
|-
| 8 || [[User:VolkovBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VolkovBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:3666}}]]
|-
| 9 || [[User:Legobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Legobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:3325}}]]
|-
| 10 || [[User:TXiKiBoT|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TXiKiBoT&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:3259}}]]
|-
| 11 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:3085}}]]
|-
| 12 || [[User:SieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:2910}}]]
|-
| 13 || [[User:Luckas-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Luckas-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:2815}}]]
|-
| 14 || [[User:ZéroBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ZéroBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:1942}}]]
|-
| 15 || [[User:WikitanvirBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;WikitanvirBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:1927}}]]
|-
| 16 || [[User:Addbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Addbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:1596}}]]
|-
| 17 || [[User:ArthurBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ArthurBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:1492}}]]
|-
| 18 || [[User:JAnDbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JAnDbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:1332}}]]
|-
| 19 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:1117}}]]
|-
| 20 || [[User:Escarbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Escarbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:1039}}]]
|-
| 21 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:928}}]]
|-
| 22 || [[User:MelancholieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MelancholieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:911}}]]
|-
| 23 || [[User:FoxBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;FoxBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:890}}]]
|-
| 24 || [[User:TjBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TjBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:802}}]]
|-
| 25 || [[User:AlleborgoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AlleborgoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:690}}]]
|-
| 26 || [[User:Thijs!bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Thijs!bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:686}}]]
|-
| 27 || [[User:Idioma-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Idioma-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:663}}]]
|-
| 28 || [[User:RedBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;RedBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:592}}]]
|-
| 29 || [[User:JackieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JackieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:545}}]]
|-
| 30 || [[User:MastiBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MastiBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:511}}]]
|-
| 31 || [[User:Synthebot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Synthebot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:486}}]]
|-
| 32 || [[User:Mjbmrbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Mjbmrbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:468}}]]
|-
| 33 || [[User:HRoestBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HRoestBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:455}}]]
|-
| 34 || [[User:Ripchip Bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ripchip Bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:438}}]]
|-
| 35 || [[User:Alexbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Alexbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:420}}]]
|-
| 36 || [[User:AvocatoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvocatoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:405}}]]
|-
| 37 || [[User:KamikazeBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;KamikazeBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:366}}]]
|-
| 38 || [[User:LaaknorBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;LaaknorBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:352}}]]
|-
| 39 || [[User:Movses-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Movses-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:332}}]]
|-
| 40 || [[User:Rubinbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rubinbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:310}}]]
|-
| 41 || [[User:YiFeiBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;YiFeiBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:310}}]]
|-
| 42 || [[User:PipepBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PipepBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:306}}]]
|-
| 43 || [[User:Vagobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Vagobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:294}}]]
|-
| 44 || [[User:AvicBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvicBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:290}}]]
|-
| 45 || [[User:SilvonenBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SilvonenBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:282}}]]
|-
| 46 || [[User:Gerakibot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gerakibot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:282}}]]
|-
| 47 || [[User:Purbo T|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Purbo T&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:278}}]]
|-
| 48 || [[User:Makecat-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Makecat-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:275}}]]
|-
| 49 || [[User:BotMultichill|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;BotMultichill&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/BotMultichill|{{formatnum:233}}]]
|-
| 50 || [[User:PixelBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PixelBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PixelBot|{{formatnum:106}}]]
|-
| 51 || [[User:Loveless|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Loveless&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Loveless|{{formatnum:99}}]]
|-
| 52 || [[User:MediaWiki default|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MediaWiki default&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MediaWiki default|{{formatnum:21}}]]
|-
| 53 || [[User:Maintenance script|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Maintenance script&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Maintenance script|{{formatnum:13}}]]
|-
| 54 || [[User:Flow talk page manager|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Flow talk page manager&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Flow talk page manager|{{formatnum:8}}]]
{{/end}}</text>
      <sha1>b3m2dg8suyg3a2zdxyyak2522q6jxct</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча Википедиячылар тизмеси (боттор менен бирге)</title>
    <ns>4</ns>
    <id>137601</id>
    <revision>
      <id>646082</id>
      <parentid>646014</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:02:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jembot</username>
        <id>9565</id>
      </contributor>
      <comment>Bot: Маалыматтар жаңыланды</comment>
      <origin>646082</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24364" sha1="pu77un3t9baasuaylscfjxc96dl2386" xml:space="preserve">{{/begin|150}}
|-
| 1 || [[User:JigildikBot|JigildikBot]] || [[Special:Contributions/JigildikBot|{{formatnum:114104}}]] || {{Permissions|JigildikBot}}
|-
| 2 || [[User:ChoRusBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ChoRusBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ChoRusBot|{{formatnum:70508}}]] || {{Permissions|ChoRusBot}}
|-
| 3 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:35239}}]] || {{Permissions|InternetArchiveBot}}
|-
| 4 || [[User:Chaoborus|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chaoborus&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chaoborus|{{formatnum:25685}}]] || {{Permissions|Chaoborus}}
|-
| 5 || [[User:Bosogo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Bosogo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Bosogo|{{formatnum:18491}}]] || {{Permissions|Bosogo}}
|-
| 6 || [[User:Chorobek|Chorobek]] || [[Special:Contributions/Chorobek|{{formatnum:13445}}]] || {{Permissions|Chorobek}}
|-
| 7 || [[User:Artelow|Artelow]] || [[Special:Contributions/Artelow|{{formatnum:12814}}]] || {{Permissions|Artelow}}
|-
| 8 || [[User:Mirzoulugʻbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Mirzoulugʻbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:12798}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}}
|-
| 9 || [[User:Абдырашит Сатылганов|Абдырашит Сатылганов]] || [[Special:Contributions/Абдырашит Сатылганов|{{formatnum:11006}}]] || {{Permissions|Абдырашит Сатылганов}}
|-
| 10 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:8497}}]] || {{Permissions|EmausBot}}
|-
| 11 || [[User:Baydastann|Baydastann]] || [[Special:Contributions/Baydastann|{{formatnum:7963}}]] || {{Permissions|Baydastann}}
|-
| 12 || [[User:Xqbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Xqbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:7206}}]] || {{Permissions|Xqbot}}
|-
| 13 || [[User:VertexBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VertexBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VertexBot|{{formatnum:6637}}]] || {{Permissions|VertexBot}}
|-
| 14 || [[User:Элден|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Элден&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Элден|{{formatnum:6447}}]] || {{Permissions|Элден}}
|-
| 15 || [[User:Aiyanakk|Aiyanakk]] || [[Special:Contributions/Aiyanakk|{{formatnum:5736}}]] || {{Permissions|Aiyanakk}}
|-
| 16 || [[User:UlutSoft3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft3|{{formatnum:5435}}]] || {{Permissions|UlutSoft3}}
|-
| 17 || [[User:Чагылган|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чагылган&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чагылган|{{formatnum:5412}}]] || {{Permissions|Чагылган}}
|-
| 18 || [[User:MerlIwBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MerlIwBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:5237}}]] || {{Permissions|MerlIwBot}}
|-
| 19 || [[User:Эльза Мамбетакунова|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Эльза Мамбетакунова&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Эльза Мамбетакунова|{{formatnum:5098}}]] || {{Permissions|Эльза Мамбетакунова}}
|-
| 20 || [[User:Tynchtyk Chorotegin|Tynchtyk Chorotegin]] || [[Special:Contributions/Tynchtyk Chorotegin|{{formatnum:4949}}]] || {{Permissions|Tynchtyk Chorotegin}}
|-
| 21 || [[User:ImeNtrav|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ImeNtrav&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ImeNtrav|{{formatnum:4506}}]] || {{Permissions|ImeNtrav}}
|-
| 22 || [[User:Kvazimodo|Kvazimodo]] || [[Special:Contributions/Kvazimodo|{{formatnum:4471}}]] || {{Permissions|Kvazimodo}}
|-
| 23 || [[User:Maksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Maksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Maksat|{{formatnum:4218}}]] || {{Permissions|Maksat}}
|-
| 24 || [[User:Shchb|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Shchb&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Shchb|{{formatnum:4150}}]] || {{Permissions|Shchb}}
|-
| 25 || [[User:Kmaksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kmaksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kmaksat|{{formatnum:3969}}]] || {{Permissions|Kmaksat}}
|-
| 26 || [[User:Үрүйэ|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Үрүйэ&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Үрүйэ|{{formatnum:3964}}]] || {{Permissions|Үрүйэ}}
|-
| 27 || [[User:VolkovBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VolkovBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:3666}}]] || {{Permissions|VolkovBot}}
|-
| 28 || [[User:Kgbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kgbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kgbek|{{formatnum:3618}}]] || {{Permissions|Kgbek}}
|-
| 29 || [[User:Connexxx|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Connexxx&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Connexxx|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Connexxx}}
|-
| 30 || [[User:Elebayev|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elebayev&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elebayev|{{formatnum:3382}}]] || {{Permissions|Elebayev}}
|-
| 31 || [[User:Legobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Legobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:3325}}]] || {{Permissions|Legobot}}
|-
| 32 || [[User:TXiKiBoT|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TXiKiBoT&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:3259}}]] || {{Permissions|TXiKiBoT}}
|-
| 33 || [[User:Aidabishkek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aidabishkek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aidabishkek|{{formatnum:3167}}]] || {{Permissions|Aidabishkek}}
|-
| 34 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:3085}}]] || {{Permissions|CommonsDelinker}}
|-
| 35 || [[User:SieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:2910}}]] || {{Permissions|SieBot}}
|-
| 36 || [[User:Luckas-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Luckas-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:2815}}]] || {{Permissions|Luckas-bot}}
|-
| 37 || [[User:Askar Nazyrov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Askar Nazyrov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Askar Nazyrov|{{formatnum:2724}}]] || {{Permissions|Askar Nazyrov}}
|-
| 38 || [[User:Umut|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Umut&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Umut|{{formatnum:2419}}]] || {{Permissions|Umut}}
|-
| 39 || [[User:QECUB|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;QECUB&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/QECUB|{{formatnum:2263}}]] || {{Permissions|QECUB}}
|-
| 40 || [[User:Бахтияр Толукбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бахтияр Толукбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бахтияр Толукбаев|{{formatnum:2158}}]] || {{Permissions|Бахтияр Толукбаев}}
|-
| 41 || [[User:ZéroBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ZéroBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:1942}}]] || {{Permissions|ZéroBot}}
|-
| 42 || [[User:WikitanvirBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;WikitanvirBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:1927}}]] || {{Permissions|WikitanvirBot}}
|-
| 43 || [[User:Roman, Alexej and Vładimir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Roman, Alexej and Vładimir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Roman, Alexej and Vładimir|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Roman, Alexej and Vładimir}}
|-
| 44 || [[User:Kairat Zamirbekov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kairat Zamirbekov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kairat Zamirbekov|{{formatnum:1600}}]] || {{Permissions|Kairat Zamirbekov}}
|-
| 45 || [[User:Addbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Addbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:1596}}]] || {{Permissions|Addbot}}
|-
| 46 || [[User:ArthurBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ArthurBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:1492}}]] || {{Permissions|ArthurBot}}
|-
| 47 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:1431}}]] || {{Permissions|Gliwi}}
|-
| 48 || [[User:Meri|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Meri&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Meri|{{formatnum:1392}}]] || {{Permissions|Meri}}
|-
| 49 || [[User:JAnDbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JAnDbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:1332}}]] || {{Permissions|JAnDbot}}
|-
| 50 || [[User:Asankozhoevas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asankozhoevas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asankozhoevas|{{formatnum:1279}}]] || {{Permissions|Asankozhoevas}}
|-
| 51 || [[User:Adinai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adinai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adinai|{{formatnum:1270}}]] || {{Permissions|Adinai}}
|-
| 52 || [[User:Friendwip.kg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Friendwip.kg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Friendwip.kg|{{formatnum:1187}}]] || {{Permissions|Friendwip.kg}}
|-
| 53 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:1117}}]] || {{Permissions|MediaWiki message delivery}}
|-
| 54 || [[User:Kglive|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kglive&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kglive|{{formatnum:1067}}]] || {{Permissions|Kglive}}
|-
| 55 || [[User:Escarbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Escarbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:1039}}]] || {{Permissions|Escarbot}}
|-
| 56 || [[User:UlutSoft6|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft6&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft6|{{formatnum:1027}}]] || {{Permissions|UlutSoft6}}
|-
| 57 || [[User:TarPas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TarPas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TarPas|{{formatnum:1019}}]] || {{Permissions|TarPas}}
|-
| 58 || [[User:Gulzhana|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzhana&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzhana|{{formatnum:993}}]] || {{Permissions|Gulzhana}}
|-
| 59 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:928}}]] || {{Permissions|Jembot}}
|-
| 60 || [[User:MelancholieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MelancholieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:911}}]] || {{Permissions|MelancholieBot}}
|-
| 61 || [[User:FoxBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;FoxBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:890}}]] || {{Permissions|FoxBot}}
|-
| 62 || [[User:Aida23a|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aida23a&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aida23a|{{formatnum:872}}]] || {{Permissions|Aida23a}}
|-
| 63 || [[User:Dnes1302|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dnes1302&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dnes1302|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Dnes1302}}
|-
| 64 || [[User:Элдин беги|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Элдин беги&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Элдин беги|{{formatnum:834}}]] || {{Permissions|Элдин беги}}
|-
| 65 || [[User:UlutSoft1|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft1&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft1|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|UlutSoft1}}
|-
| 66 || [[User:TjBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TjBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:802}}]] || {{Permissions|TjBot}}
|-
| 67 || [[User:Rotlink|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rotlink&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:799}}]] || {{Permissions|Rotlink}}
|-
| 68 || [[User:Chris die Seele|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chris die Seele&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chris die Seele|{{formatnum:792}}]] || {{Permissions|Chris die Seele}}
|-
| 69 || [[User:Arsensky|Arsensky]] || [[Special:Contributions/Arsensky|{{formatnum:785}}]] || {{Permissions|Arsensky}}
|-
| 70 || [[User:Дилдорбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Дилдорбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Дилдорбек|{{formatnum:698}}]] || {{Permissions|Дилдорбек}}
|-
| 71 || [[User:Aiylchy|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aiylchy&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aiylchy|{{formatnum:697}}]] || {{Permissions|Aiylchy}}
|-
| 72 || [[User:AlleborgoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AlleborgoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|AlleborgoBot}}
|-
| 73 || [[User:Estebesovdastan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Estebesovdastan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Estebesovdastan|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|Estebesovdastan}}
|-
| 74 || [[User:Thijs!bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Thijs!bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:686}}]] || {{Permissions|Thijs!bot}}
|-
| 75 || [[User:Jakshysapa|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jakshysapa&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jakshysapa|{{formatnum:672}}]] || {{Permissions|Jakshysapa}}
|-
| 76 || [[User:Idioma-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Idioma-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:663}}]] || {{Permissions|Idioma-bot}}
|-
| 77 || [[User:Lirchik|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Lirchik&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Lirchik|{{formatnum:649}}]] || {{Permissions|Lirchik}}
|-
| 78 || [[User:Incall|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Incall&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Incall|{{formatnum:609}}]] || {{Permissions|Incall}}
|-
| 79 || [[User:Amantur r|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Amantur r&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Amantur r|{{formatnum:606}}]] || {{Permissions|Amantur r}}
|-
| 80 || [[User:Cekli829|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Cekli829&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|Cekli829}}
|-
| 81 || [[User:RedBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;RedBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|RedBot}}
|-
| 82 || [[User:Табалдыев Ысламбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Табалдыев Ысламбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Табалдыев Ысламбек|{{formatnum:590}}]] || {{Permissions|Табалдыев Ысламбек}}
|-
| 83 || [[User:S(uz)ak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;S(uz)ak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:585}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}}
|-
| 84 || [[User:Firespeaker|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Firespeaker&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Firespeaker|{{formatnum:573}}]] || {{Permissions|Firespeaker}}
|-
| 85 || [[User:Gulzat05|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzat05&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzat05|{{formatnum:571}}]] || {{Permissions|Gulzat05}}
|-
| 86 || [[User:Канымбу|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Канымбу&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Канымбу|{{formatnum:564}}]] || {{Permissions|Канымбу}}
|-
| 87 || [[User:Zhanyl90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Zhanyl90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Zhanyl90|{{formatnum:551}}]] || {{Permissions|Zhanyl90}}
|-
| 88 || [[User:Aladobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aladobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aladobot|{{formatnum:548}}]] || {{Permissions|Aladobot}}
|-
| 89 || [[User:JackieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JackieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:545}}]] || {{Permissions|JackieBot}}
|-
| 90 || [[User:Gulaiym001|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulaiym001&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulaiym001|{{formatnum:540}}]] || {{Permissions|Gulaiym001}}
|-
| 91 || [[User:Makenzis|Makenzis]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:524}}]] || {{Permissions|Makenzis}}
|-
| 92 || [[User:Орозобек Түгөлбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозобек Түгөлбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозобек Түгөлбаев|{{formatnum:522}}]] || {{Permissions|Орозобек Түгөлбаев}}
|-
| 93 || [[User:MastiBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MastiBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:511}}]] || {{Permissions|MastiBot}}
|-
| 94 || [[User:Кайып Пайзылдаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Кайып Пайзылдаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Кайып Пайзылдаев|{{formatnum:497}}]] || {{Permissions|Кайып Пайзылдаев}}
|-
| 95 || [[User:Synthebot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Synthebot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:486}}]] || {{Permissions|Synthebot}}
|-
| 96 || [[User:Mjbmrbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Mjbmrbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:468}}]] || {{Permissions|Mjbmrbot}}
|-
| 97 || [[User:Бегаим|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бегаим&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бегаим|{{formatnum:463}}]] || {{Permissions|Бегаим}}
|-
| 98 || [[User:Rartat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rartat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rartat|{{formatnum:462}}]] || {{Permissions|Rartat}}
|-
| 99 || [[User:Fornax|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Fornax&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Fornax|{{formatnum:459}}]] || {{Permissions|Fornax}}
|-
| 100 || [[User:PlanespotterA320|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PlanespotterA320&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:457}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}}
|-
| 101 || [[User:HRoestBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HRoestBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:455}}]] || {{Permissions|HRoestBot}}
|-
| 102 || [[User:UlutSoft4|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft4&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft4|{{formatnum:447}}]] || {{Permissions|UlutSoft4}}
|-
| 103 || [[User:Ripchip Bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ripchip Bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:438}}]] || {{Permissions|Ripchip Bot}}
|-
| 104 || [[User:Hugo.arg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Hugo.arg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Hugo.arg|{{formatnum:434}}]] || {{Permissions|Hugo.arg}}
|-
| 105 || [[User:ДолбоЯщер|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ДолбоЯщер&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:430}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}}
|-
| 106 || [[User:Ksc~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ksc~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ksc~ruwiki|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Ksc~ruwiki}}
|-
| 107 || [[User:Alexbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Alexbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:420}}]] || {{Permissions|Alexbot}}
|-
| 108 || [[User:Алтынбек Касымов|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Алтынбек Касымов&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Алтынбек Касымов|{{formatnum:418}}]] || {{Permissions|Алтынбек Касымов}}
|-
| 109 || [[User:Pathoschild|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Pathoschild&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Pathoschild|{{formatnum:415}}]] || {{Permissions|Pathoschild}}
|-
| 110 || [[User:Εὐθυμένης|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Εὐθυμένης&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Εὐθυμένης|{{formatnum:409}}]] || {{Permissions|Εὐθυμένης}}
|-
| 111 || [[User:AvocatoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvocatoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:405}}]] || {{Permissions|AvocatoBot}}
|-
| 112 || [[User:Namir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Namir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Namir|{{formatnum:376}}]] || {{Permissions|Namir}}
|-
| 113 || [[User:KamikazeBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;KamikazeBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:366}}]] || {{Permissions|KamikazeBot}}
|-
| 114 || [[User:Госфонд ИС|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Госфонд ИС&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Госфонд ИС|{{formatnum:361}}]] || {{Permissions|Госфонд ИС}}
|-
| 115 || [[User:V3~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;V3~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/V3~kywiki|{{formatnum:357}}]] || {{Permissions|V3~kywiki}}
|-
| 116 || [[User:LaaknorBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;LaaknorBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:352}}]] || {{Permissions|LaaknorBot}}
|-
| 117 || [[User:AdemazAlmaz|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AdemazAlmaz&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AdemazAlmaz|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|AdemazAlmaz}}
|-
| 118 || [[User:Ырысгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ырысгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ырысгул|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|Ырысгул}}
|-
| 119 || [[User:Nurjamal|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nurjamal&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nurjamal|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nurjamal}}
|-
| 120 || [[User:Nursultan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nursultan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nursultan|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nursultan}}
|-
| 121 || [[User:Movses-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Movses-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:332}}]] || {{Permissions|Movses-bot}}
|-
| 122 || [[User:Aymira|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aymira&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aymira|{{formatnum:321}}]] || {{Permissions|Aymira}}
|-
| 123 || [[User:Ptbotgourou|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ptbotgourou&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:320}}]] || {{Permissions|Ptbotgourou}}
|-
| 124 || [[User:Symbat92|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Symbat92&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Symbat92|{{formatnum:315}}]] || {{Permissions|Symbat92}}
|-
| 125 || [[User:Rubinbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rubinbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Rubinbot}}
|-
| 126 || [[User:Andrew J.Kurbiko|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Andrew J.Kurbiko&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Andrew J.Kurbiko|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Andrew J.Kurbiko}}
|-
| 127 || [[User:Орозгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозгул|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Орозгул}}
|-
| 128 || [[User:YiFeiBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;YiFeiBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|YiFeiBot}}
|-
| 129 || [[User:PipepBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PipepBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:306}}]] || {{Permissions|PipepBot}}
|-
| 130 || [[User:Ziv|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ziv&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:303}}]] || {{Permissions|Ziv}}
|-
| 131 || [[User:Atlikta|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Atlikta&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Atlikta|{{formatnum:298}}]] || {{Permissions|Atlikta}}
|-
| 132 || [[User:Abiyoyo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Abiyoyo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Abiyoyo|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|Abiyoyo}}
|-
| 133 || [[User:Росул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Росул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Росул|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Росул}}
|-
| 134 || [[User:Vagobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Vagobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Vagobot}}
|-
| 135 || [[User:Elya3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elya3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elya3|{{formatnum:292}}]] || {{Permissions|Elya3}}
|-
| 136 || [[User:AvicBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvicBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:290}}]] || {{Permissions|AvicBot}}
|-
| 137 || [[User:Baronnet|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Baronnet&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Baronnet|{{formatnum:287}}]] || {{Permissions|Baronnet}}
|-
| 138 || [[User:Ahmadi~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ahmadi~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ahmadi~ruwiki|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Ahmadi~ruwiki}}
|-
| 139 || [[User:Rakutai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rakutai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rakutai|{{formatnum:284}}]] || {{Permissions|Rakutai}}
|-
| 140 || [[User:SilvonenBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SilvonenBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:282}}]] || {{Permissions|SilvonenBot}}
|-
| 141 || [[User:Gerakibot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gerakibot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:282}}]] || {{Permissions|Gerakibot}}
|-
| 142 || [[User:Minorax|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Minorax&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:281}}]] || {{Permissions|Minorax}}
|-
| 143 || [[User:Purbo T|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Purbo T&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:278}}]] || {{Permissions|Purbo T}}
|-
| 144 || [[User:Makecat-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Makecat-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:275}}]] || {{Permissions|Makecat-bot}}
|-
| 145 || [[User:Peri~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Peri~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Peri~kywiki|{{formatnum:266}}]] || {{Permissions|Peri~kywiki}}
|-
| 146 || [[User:Ashirov Maksatbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ashirov Maksatbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ashirov Maksatbek|{{formatnum:265}}]] || {{Permissions|Ashirov Maksatbek}}
|-
| 147 || [[User:Asel90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asel90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asel90|{{formatnum:263}}]] || {{Permissions|Asel90}}
|-
| 148 || [[User:Belekoff|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Belekoff&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Belekoff|{{formatnum:261}}]] || {{Permissions|Belekoff}}
|-
| 149 || [[User:Jol004u|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jol004u&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jol004u|{{formatnum:258}}]] || {{Permissions|Jol004u}}
|-
| 150 || [[User:Janyzak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Janyzak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Janyzak|{{formatnum:255}}]] || {{Permissions|Janyzak}}
{{/end}}</text>
      <sha1>pu77un3t9baasuaylscfjxc96dl2386</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Жамаат/Жалпы</title>
    <ns>4</ns>
    <id>137675</id>
    <revision>
      <id>646142</id>
      <parentid>642708</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T15:28:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kurmanbek</username>
        <id>22908</id>
      </contributor>
      <comment>/* Wiki Loves Eurovision 2026 has begun! */ жаңы бөлүм</comment>
      <origin>646142</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3871" sha1="3tgbr51t89dv7n6i5edgg4gwu9a9078" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;{{Жамаат барагынын башкы бөлүгү|Жалпы|alpha=yes|'''Жалпы''' бөлүмү [[ВП:Жамаат|жамаат]] барагынын бөлүгү болуп саналат жана башка категорияларга туура келбеген билдирүүлөрдү жайгаштыруу үчүн колдонулат. Тийиштүү болсо, билдирүүнү [[Википедия:Жамаат/Эрежелер|эрежелер]], [[Википедия:Жамаат/Техникалык|техникалык]], же [[Википедия:Жамаат/Сунуштар|сунуштар]] бөлүмдөрүнө жайгаштырыңыз, же жардам керек болсо [[Википедия:Жамаат/Суроолор|Жардам бөлүмүнө]] кайрылыңыз.  

Жалпы билим суроолору үчүн [[ВП:Суроо-жооп бөлүмү|Суроо-жооп бөлүмүн]] колдонуңуз.  

Эгерде кыргыз тилиндеги Википедия эмес башка вики боюнча сурооңуз болсо, анда сураныч, [[meta:Wikimedia Forum]] барагына жазыңыз.  

&lt;!-- Талкуулар {{Th/abp|age|{{{root|{{FULLPAGENAME}}}}}|cfg={{{cfg|1}}}|r=y}} {{Th/abp|units|{{{root|{{FULLPAGENAME}}}}}|cfg={{{cfg|1}}}|r=y}} убакыт бою активдүү болбой калганда автоматтык түрдө архивге өткөрүлөт.--&gt;|ВП:Ж-Ж|ВП:ЖЖ}} 
&lt;!--
 
--&gt;__NEWSECTIONLINK__

[[Категория:Википедия:Жамаат]]

== Жамаат жөндө ==

Бул жамаат түзүү боюнча катышуучулардын пикирлерин билгим келет. Эгер каршы пикирлер болбосо, мен анын түзүлүшүн уюштуруп, эрежелерин которуп жана жазып чыгууну колго алам. Эрежелер расмий кабыл алынып, ишке киргизилгенге чейин аларды сөзсүз түрдө [[Википедия:Жамаат/Эрежелер|эрежелер жамаатында]] алдын ала талкуулайбыз. [[User:Incall|Incall]] &lt;sup&gt;[[User talk:Incall|talk]]&lt;/sup&gt; 03:48, 12 сентябрь 2025 (UTC)

== Wikipedia 25 Turkic Marathon invitation ==

[[File:Turkic Marathon 2026 social media post.png|150px|right]]
Hello. The [[meta:Wikimedians of Turkic Languages User Group|Wikimedians of Turkic Languages User Group]] is organizing an editing contest to celebrate Wikipedia’s 25th anniversary by enriching the content of Wikipedia editions in Turkic languages. You are invited to participate in [[meta:Wikipedia 25/Turkic Marathon|this prize-winning Turkic Marathon]], which will take place from April 1 to May 15, 2026! [[Колдонуучу:Kurmanbek|Kurmanbek]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Kurmanbek|баарлашуу]]) 19:20, 31 март 2026 (UTC)

== Wiki Loves Eurovision 2026 has begun! ==

[[File:Wiki Loves Eurovision edit-a-thon logo 2026.svg|right|250px]]

Hello everyone! You are invited to participate in the &quot;Wiki Loves Eurovision&quot; article writing contest, where our goal is to create new Eurovision-related articles in the CEE-language Wikipedia editions and improve existing ones. The contest will take place from May 10 to June 10, 2026, and prizes are available:

* 1st prize: a voucher worth €60
* 2nd prize: a voucher worth €50
* 3rd prize: a voucher worth €40
* 4th–10th prize: a voucher worth €30

To participate in the contest and learn more, please visit [[meta:Wiki Loves Eurovision 2026|this link]]. [[Колдонуучу:Kurmanbek|Kurmanbek]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Kurmanbek|баарлашуу]]) 15:28, 12 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>3tgbr51t89dv7n6i5edgg4gwu9a9078</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Калып:Борбордук банк</title>
    <ns>10</ns>
    <id>138054</id>
    <revision>
      <id>646232</id>
      <parentid>571565</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T11:06:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646232</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2517" sha1="q4ppcf0a9p80zvhkiw1ve3tsk9yfnjj" xml:space="preserve">{{Карточка
|Аталышы          = Борбордук банк
|from             = {{{from|}}}

|үстүндө           = {{{Кыргызча аталышы|}}}
|үстүндө2          = {{{Расмий аталышы|}}}

|стиль_үстүндө    = background:#91b3f2;
|стиль_башжазуу   = background:#91b3f2;

|сүрөт             = {{#if:{{wikidata|p18|{{{Сүрөт|}}}}}| {{Сүрөттү форматтоо|[[Файл:{{wikidata|p18|{{{Сүрөт|}}}}}|{{#if:{{{Туурасы|}}}|{{{Туурасы|}}}|280px}}]]}}}} 
|сүрөттүн_аталышы  = {{#if:{{{Сүрөткө баяндама|}}} | &lt;small&gt;{{{Сүрөткө баяндама|}}}&lt;/small&gt;}}

|белги1           = Жайгашкан жери
|текст1           = {{{жайгашкан жери|}}}

|белги2           = [[Географиялык координаттары]]
|текст2           = {{{географиялык координаттары|}}}

|белги3           = Негизделген күнү
|текст3           = {{{негизделген күнү|}}}

|белги4           = Жоюлган күнү
|текст4           = {{{жоюлган күнү|}}}

|белги5           = Башчысы
|текст5           = {{{башчысы|}}}

|белги6           = Валюта
|текст6           = {{{валюта|}}}

|белги7           = Резервдери
|текст7           = {{{резервдери|}}}

|белги8           = Базалык эсептик чен
|текст8           = {{{базалык эсептик чен|}}}%

|белги9           = Базалык депозиттик чен
|текст9           = {{{базалык депозиттик чен|}}}%

|белги10          = Сайты
|текст10          = {{{сайты|}}}

|белги11          = Мурунку аталышы
|текст11          = {{{мурунку аталышы|}}}

|белги12          = Ишин улантуучу банк
|текст12          = {{{ишин улантуучу банк|}}}

|белги13          = Аудитор
|текст13          = {{{аудитор|}}}

|башжазуу30            = {{#if: {{{Викиказына|}}} |'''{{Commonslink|{{{Викиказына|}}}|{{{Commons-text|{{{Кыргызча аталышы}}}}}}}} [[Викиказына|Викиказынада]]'''}}
}}
[[Категория:Банктар арип боюнча]]
&lt;noinclude&gt;{{Документация}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>q4ppcf0a9p80zvhkiw1ve3tsk9yfnjj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Тоганас</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151626</id>
    <revision>
      <id>646187</id>
      <parentid>644061</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T07:31:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MuratbekErkebulan</username>
        <id>44284</id>
      </contributor>
      <origin>646187</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3786" sha1="kcf7pxk7mbowuayhqfpi37mbbq9flme" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |макамы                     = Айыл
 |кыргызча аталышы           = Тоганас
 |расмий аталышы             = {{lang-kk|Тоғанас}}
 |сүрөт                      =
 |сүрөт ачыктамасы           =
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                       = Казакстан
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |гербдин сүрөттөлүшү        = 
 |желектин сүрөттөлүшү       = 
 |гербдин туурасы            = 
 |желектин туурасы           = 
 |lat_dir = N|lat_deg = 49|lat_min = 33|lat_sec = 24
 |lon_dir = E|lon_deg = 82|lon_min = 27|lon_sec = 24
 |CoordAddon                 = 
 |CoordScale                 = 
 |өлкө картасынын өлчөмү     = 
 |облус картасынын өлчөмү    = 
 |район картасынын өлчөмү    = 
 |облус түрү                 = Облус
 |облус                      = Чыгыш Казакстан облусу 
 |таблицадагы облус          = 
 |район түрү                 = Район
 |район                      = Улан району
 |таблицадагы район          = 
 |коомдун түрү               = 
 |коом                       = 
 |таблицадагы коом           = 
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = 
 |башчысы                    = 
 |негизделген күнү           = 20-кылым
 |биринчи белгиленген        = 
 |мурунку аталышы            = Комсомол
 |макамдын берилиши          = 
 |аймагы                     = 
 |бийиктиктин түрү           = Деңиз деңгээлинен бийиктиги 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 592
 |климаты                    = кескин континенталдык
 |расмий тили                = казак тили
 |расмий тили2               = 
 |калкы                      = 218&lt;ref&gt;2009-жылдагы расмий улуттук эл каттоо, Казакстан &lt;/ref&gt;
 |элди каттоо жылы           = 2009
 |жыштыгы                    =
 |агломерация                = 
 |улуттук курамы             = 81% [[казактар]], 19% [[орустар]]
 |диний курамы               = 81% мусулмандар&lt;br&gt;19% ортодоксалдык (2009)
 |этнохороним                = 
 |убакыт аралыгы             = +5
 |DST                        = 
 |телефон коду               = 
 |почта индекси              = 
 |почта индекстери           = 
 |автоунаа коду              = 16 KZ
 |идентификатордун түрү      = 
 |цифралык идентификатор     = 
 |Commons түрмөгүндө         = 
 |сайты                      = 
 |сайтынын тили              =
}}
'''Тоганас''' ({{lang-kk|Тоғанас}}) — [[Казакстан]], [[Чыгыш Казакстан облусу]] Улан районундагы айыл.
== Жайгашкан жери ==
Тоганас айылы [[Бозанбай|Бозанбайдан]] 4 км алыстыкта. Ал облустун борбору [[Үстөмөн]] шаарынан 48 км алыстыкта жайгашкан. Тоолуу аймакта жайгашкан бул айыл кышында суук, жайында ысык.
== Булак ==
{{булактар}}
[[kk:Тоғанас (Шығыс Қазақстан облысы)]]</text>
      <sha1>kcf7pxk7mbowuayhqfpi37mbbq9flme</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Накамура, Сюдзи</title>
    <ns>0</ns>
    <id>151952</id>
    <revision>
      <id>646231</id>
      <parentid>645264</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T11:01:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nurislam Nazhimidinov</username>
        <id>47249</id>
      </contributor>
      <comment>5-версия</comment>
      <origin>646231</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8954" sha1="5ama02zj6kc9k1dcif9vz2oe8b0caj8" xml:space="preserve">'''Сю́дзи Накаму́ра''' ''(жап. 中村修二 Накамура Сю:дзи, туулган күнү '''22-май 1954''') — [[Жапония|жапон]] жана [[Америкалыктар|америкалык]] [[Физика|физик]], көк LEDди(Light-Emitting Diode (LED) — бул электр тогу өткөндө жарык чыгаруучу электрондук элемент. Кыргызча айтканда, “жарык берүүчү диод”.) ойлоп табуучу,'' 2014-жылы&lt;ref&gt;Lenta.ru: Илим жана техника: Илим: Физика боюнча Нобель сыйлыгын жарык диоддору үчүн тапшырмакчы. Кирүү датасы: 2014-жылы 7-октябрь. 2014-жылы 7-октябрда архивделген.&lt;/ref&gt; ''физика боюнча [[Нобель сыйлыгы|Нобель]] сыйлыгынын ээси. Азыр'' АКШдагы Калифорния университетинин Санта-Барбара кампусунда ''эмгектенет.''&lt;ref&gt;Шужи Накамура. Калифорния университети, Санта-Барбара. 2010-жылдын 15-июлунда оригиналынан архивделген.&lt;/ref&gt;

== '''Карьерa''' ==
* 1977-жылы Токусима университетин электрондук     инженер адистиги боюнча аяктаган.

* 1979-жылы ошол эле адистик боюнча магистр даражасын алган.

* 1979-жылы «Nichia Chemical Industries»('''Nichia Corporation —Япониядагы LED жарыктарын чыгарган белгилүү компания. Ал көк LED технологиясын иштеп чыккан.''') компаниясына Токусимада жумушка кабыл алынган.

* 1993-жылы галлий нитридине негизделген жогорку  жарыктыктагы көк LEDди биринчи жолу жасаган.

* 1994-жылы Токусима университетинен [[Техникалык тейлөө|техникалык]]  илимдердин доктору даражасын алган.

* 1999-жылы Nichia корпорациясын таштап, [[Калифорния Университети (Санта-Барбара)|Калифорния университетинин]] Санта-Барбара кампусунда профессорлук кызматка өткөн.

* 2001-жылы Накамура мурдагы жумуш берүүчүсү Nichia компаниясын өзүнүн ачылышы үчүн берилген бонустун өтө аз болгонуна байланыштуу сотко берген. Башында ага болгону ¥20 000 (≈ 180 [[Америка Кошмо Штаттары|АКШ]] доллары) төлөнгөн. Сот процессинде Накамура алгач ¥20 миллиард (≈ 180 млн АКШ доллары) компенсация утуп алганына карабастан, Nichia апелляция берген. 2005-жылы тараптар ¥840 [[миллион]] (≈ 9 млн АКШ доллары) өлчөмүндө макулдашууга жетишкен. Бул ошол мезгилде жапон компаниясы тарабынан төлөнгөн эң ири бонустардын бири болгон.

* 2003-жылдан баштап [[Америка Кошмо Штаттары|АКШ]]нын Улуттук Инженерлер Академиясынын мүчөсү.&lt;ref&gt;Электроника, Байланыш жана Маалымат Системалары Инженерлиги - д-р Сюдзи Накамура. Улуттук Инженердик Академия. 2014-жылдын 15-июлуна архивделген.&lt;/ref&gt;

== '''[[Сыйлыктар]] жана таанылуу''' ==

* 2000 — Карл Цейс сыйлыгы, «Жогорку жарыктыктагы көк жарык чыгаруучу жана лазердик диоддорду иштеп чыкканы үчүн»
* 2001 — Ника Холоняк сыйлыгы, «GaN ('''Gallium Nitride (GaN) — бул Gallium Nitride деген жарым өткөргүч материал.''')жана LED  негизиндеги жарым өткөргүч лазерлерди оригиналдуу көрсөтүп,коммерциялык жактан иштеп чыкканы үчүн»
* 2002 — IEEE('''Institute of Electrical and Electronics Engineers (IEEE) — бул электротехника, электроника жана компьютер тармагындагы дүйнөлүк ири кесиптик уюм.''') Кванттык электроника боюнча сыйлыгы, «Көк, жашыл жана ак жарык чыгарган диоддорду жана көк жарым өткөргүч   лазерлерди түзүүгө кошкон новатордук салымы үчүн»
* 2008 — Гонконг илимий-технология университетинин   техникалык илимдер боюнча ардактуу доктору даражасына ээ болгон.&lt;ref&gt;Астурия принципы боюнча Техникалык жана илимий изилдөөлөр үчүн сыйлыктар 13-май 2014-жылы Wayback Machine архивдик көчүрмөсү.&lt;/ref&gt;
* 2011 — «Силикон өрөөнүнүн('''Silicon Valley English''') интеллектуалдык менчик  укугу боюнча юридикалык ассоциациясы»тарабынан «Жылдын ойлоп табуучусу»наамы менен сыйланган.&lt;ref&gt;SVIPLA «Жылдын ойлоп табуучусу» сыйлыгын тапшырды - Шужи Накамура, Философия доктору. Силикон өрөөнүнүн интеллектуалдык менчик укугу ассоциациясы. Баштапкы булактан 2017-жылдын 7-ноябрында архивделген.&lt;/ref&gt;
* 2014 — Физика боюнча [[Нобель сыйлыгы]] (Исаму Акасаки жана Хироси Амано менен бирге), «Жарык жана [[Энергия|энергияны]]  үнөмдөөчү ак жарык булагын пайда кылган натыйжалуу көк LED лампаларды     ойлоп тапканы үчүн».&lt;ref&gt;Lenta.ru: [[Илим]] жана [[техника]]: Илим: [[Физика]] боюнча [[Нобель сыйлыгы|Нобель сыйлыгын]] жарык диоддору үчүн тапшырмакчы. Кирүү датасы: 2014-жылы 7-октябрь. 2014-жылы 7-октябрда архивделген.&lt;/ref&gt;
* 2015 —— «Глобалдык [[энергия]]» сыйлыгы, Жаянт Балига менен бирге, «энергияны үнөмдөөчү ак светодиоддук жарыкты ойлоп табууга, коммерциялаштырууга жана өнүктүрүүгө кошкон салымы үчүн».&lt;ref&gt;Америкалык илимпоздор орус «Глобалдык энергия» сыйлыгын жеңип алышат 12-ноябрда 2016-жылдагы Archive нускасы Wayback Machineде.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''Дүйнөлүк Энергия Байге'''&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;'''Дүйнөлүк Энергия Байге'''&lt;/ref&gt;
* 2017 — Маунтбеттен медалы [[Англис тили|{англ.}]]

== '''Кызыктуу факт''' ==

* Накамура башында анча чоң эмес Nichia компаниясында иштеп жүрүп эле өзүнүн эң чоң ачылышын жасаган. Кийинчерээк ал компания менен [[патент]] жана [[компенсация]] маселеси боюнча соттошуп, жеңишке жеткен. Бул окуя илимпоздордун укуктарын коргоодо маанилүү мисал болуп саналат.

== '''Таасири''' ==

* Анын ачылышы энергияны үнөмдөөчү жарыктандыруунун кеңири жайылышына жол ачты.  Бул технология [[Экология|экологияга]] жана заманбап жарыктандыруу тармагына чоң салым кошту.  Сюдзи Накамура иштеп чыккан көк LED технологиясы ак LED лампаларды жаратууга негиз болгон.&lt;ref&gt;Shuji Nakamura иштеп чыккан көк LED технологиясы ак LED лампаларды жаратууга жол ачкан. &lt;/ref&gt;

== Булактар ==</text>
      <sha1>5ama02zj6kc9k1dcif9vz2oe8b0caj8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Монтеротондо</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152007</id>
    <revision>
      <id>646212</id>
      <parentid>645392</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T09:10:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>646212</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3490" sha1="2axb6wxnfcbe1lpw85t4g342hmm209e" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Коммуна
 |кыргызча аталышы           = Монтеротондо
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Monterotondo}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       =Monterotondo-Stemma.svg 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =42 |lat_min =3 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =37 |lon_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Monterotondo
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = Риккардо Вароне
 |бийиктиги                  = 165
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 165
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 41 000
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Монтеротондолуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00015
 |Commons түрмөгүндө         = Monterotondo
 |сайты                      = https://www.comune.monterotondo.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Monterotondo (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Монтеротондо''' ({{lang-it|Monterotondo}} {{IPA|[monteroˈtondo]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим|Рим шаарына]] караштуу коммуна. Ал Римдин түндүк-чыгыш тарабында жайгашып, тарыхый борбору жана өнөр жай аймактары менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Орсини-Барберини сарайы — тарыхый архитектуралык эстелик.  
* Санта-Мария-Маддалена собору — коммунанын негизги диний имараты.  
* Орто кылымдык борбор — тар көчөлөрү жана тарыхый үйлөрү менен белгилүү.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 41 000 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/monterotondo/statistiche/popolazione-andamento-demografico/{{Жеткиликсиз шилтеме|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.monterotondo.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Monterotondo)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>2axb6wxnfcbe1lpw85t4g342hmm209e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Душак-Эрекдаг обсерваториясы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152067</id>
    <revision>
      <id>646103</id>
      <parentid>645614</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:44:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646103</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="782" sha1="48olla5d3laj059srkkz5e9lafo0fnh" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 07:01, 7 май 2026 (UTC)}}
{{Обсерватория
|Аталышы                   = Душак-Эрекдаг обсерваториясы
|Жайгашкан жери            = {{Өлкө желеги|Түркмөнстан}}, Ашгабат облусу, Көпетдаг, Душак
|Бийиктиги                 = 2020
|Аба_ырайы                 = Жылына 200 фотометриялык түн (1500 саат), асмандын жарыктыгы 22,28м/кв.&quot;, FWHM=1&quot;.
|Ачылган_күнү              = 1991
}}
Душак-Эрекдаг обсерваториясы</text>
      <sha1>48olla5d3laj059srkkz5e9lafo0fnh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646110</id>
      <parentid>646103</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T13:16:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646110</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7378" sha1="mmci7qxkle11luddqz1i4r7xszgutan" xml:space="preserve">{{Обсерватория
|Аталышы                   = Душак-Эрекдаг обсерваториясы
|Жайгашкан жери            = {{Өлкө желеги|Түркмөнстан}}, Ашгабат облусу, Көпетдаг, Душак
|Бийиктиги                 = 2020
|Аба_ырайы                 = Жылына 200 фотометриялык түн (1500 саат), асмандын жарыктыгы 22,28м/кв.&quot;, FWHM=1&quot;.
|Ачылган_күнү              = 1991
}}
'''Душак-Эрекдаг обсерваториясы''' — 1991-жылы негизделген [[Түркмөнстан|Түркмөнстандын]] түштүгүндөгү Көпетдаг тоолору менен Каракум чөлүнүн ортосундагы Душак-Эрекдаг тоосунун түштүк-батыш капталында, Ашхабад шаарынан 45 км батышта жайгашкан астрономиялык обсерватория. Улуттук илимдер академиясы жоюлганга чейин обсерватория Түркмөнстандын илимдер академиясынын Физика жана технология институтунун карамагында болгон.

Обсерваториянын курамында кеминде үч купол жана жылма чатырлуу бир павильон болгон. 1992-жылдан тартып анын аймагында Одесса обсерваториясынын байкоо станциясы жайгашкан. 2005-жылы украин астрономдорунун обсерваторияга кирүүсүнө байланыштуу көйгөйлөр пайда болгон&lt;ref&gt;{{Стаття|автор=Dorokhov, N. I., Dorokhova, T. N.|посилання_на_автора=|назва=Welcome to the Mount Dushak-Erekdag Observatory!|посилання=https://adsabs.harvard.edu/full/1998IAPPP..74...43D|відповідальний=|видання=International Amateur-Professional Photoelectric Photometry Communication|видання посилання=|тип=|рік=1998|місяць=|том=|випуск=|номер=74|сторінки=43|issn=|bibcode=|doi=|pmid=|мова=en}} {{Cite web|url=https://adsabs.harvard.edu/full/1998IAPPP..74...43D|title=1998IAPPP..74...43D Page 43}}&lt;/ref&gt;. Азыркы учурда обсерватория урандыга айланган.

== Обсерваториянын жетекчилери ==

* Байрамов Суханберды — Гидрометеорология комитетинин жетекчиси (2001-жылы обсерватория Түркмөнстандын Министрлер кабинетине караштуу Гидрометеорология комитетине баш ийген)

== Обсерваториянын аспаптары ==

* 1 метрлик кең бурчтуу телескоп (D=1 м, f/1.8, Одесса обсерваториясында жасалган ылдам Schwarschild системасы).
* 65 см телескоп (Одесса обсерваториясында жасалган).
* Эки түтүктүү АЗТ-28 телескобу (2 × 0,5 м), Кассегрен системасы.
* «РК-800» (D = 80 см, f/14.3, көрүү талаасы 20', 1991-жыл) — эки каналдуу фотометр менен жабдылган Ричи—Кретьен системасындагы телескоп (Одесса обсерваториясына таандык).
* Орнотулушу пландалган телескоптор: 1,25 м, 1,5 м жана 2 м

== Изилдөө багыттары ==

* Жогорку тактыктагы фотометрия
* Астросейсмология
* Кометалар&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://turkmenistan.gov.tm/en/post/5018/modernization-of-dushak-erekdag-observatory-is-planned|title=Modernization of Dushak-Erekdag observatory is planned|website=turkmenistan.gov.tm|date=2015-07-26|language=en|access-date=2024-10-27}}&lt;/ref&gt;
* Астероиддер&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;
* Жердин жасалма спутниктери&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== Негизги жетишкендиктери ==

* WET (Whole Earth Telescope) жана DSN (Delta Scuti Network) долбоорлоруна катышкан&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.univie.ac.at/tops/dsn/map.html|title=World Map of DSN Observation Sites|archive-url=https://web.archive.org/web/20100107022408/http://www.univie.ac.at/tops/dsn/map.html|archive-date=2010-01-07|url-status=live|access-date=2010-09-06}}&lt;/ref&gt;.
* Үзгүлтүксүз фотометриянын тактыгы жылдыз чоңдугунун 1–2 миң бир бөлүгүн түзгөн&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.sai.msu.su/EAAS/rus/astrocourier/nov_2001.htm|title=Одесские астрономы в Туркменистане.|access-date=2010-09-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20090727010115/http://www.sai.msu.su/EAAS/rus/astrocourier/nov_2001.htm|archive-date=2009-07-27|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;.

Бул мурдагы СССР аймагындагы эң түштүктө жайгашкан астрономиялык обсерватория болгон. Ал Жер шарындагы иштеп турган обсерваториялар эң аз жайгашкан «узундук ойдуңу» деп аталган аймакта орун алган&lt;ref&gt;{{Стаття|автор=Dorokhova, T., Dorokhov, N.|посилання_на_автора=|назва=The Dushak-Erekdag Survey of roAp Stars|посилання=https://www.ias.ac.in/article/fulltext/joaa/026/02-03/0223-0229|відповідальний=|видання=Journal of Astrophysics and Astronomy|видання посилання=|тип=|рік=2005|місяць=|том=26|випуск=|номер=2-3|сторінки=223-229|issn=|bibcode=|doi=10.1007/BF02702330|pmid=|мова=en}}&lt;/ref&gt;.

Душак-Эрекдаг обсерваториясынан 4 км түштүктө курулушу аяктабаган «Орион» аскердик комплекси жайгашкан.

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [http://wikimapia.org/6091915/Mt-Dushak-Erekdag-Observatory wikimapia.org сайтындагы обсерваториянын жайларын көрсөткөн карта]
* [http://www.astro-observ.odessa.ua//index.php?go=Content&amp;id=29 Обсерватория на г. Душак — Эрекдаг]{{ref-ru}}
* [http://lfvn.astronomer.ru/optic/majaki/index.htm Частичное описание обсерватории] {{ref-ru}}
* [https://web.archive.org/web/20090727010115/http://www.sai.msu.su/EAAS/rus/astrocourier/nov_2001.htm Одесские астрономы в Туркменистане.]{{ref-ru}}
* [http://www.lib.ua-ru.net/inode/p-2/1621.html Автореферат диссертации Астросейсмологія зірок нижньої частини смуги нестабільності: спостережувальний аспект 2003 год]{{ref-uk}}
* [http://www.ka-dar.ru/forum/index.php/topic,2639.0.html Сборник информации об обсерватории]{{ref-ru}}</text>
      <sha1>mmci7qxkle11luddqz1i4r7xszgutan</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646111</id>
      <parentid>646110</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T13:18:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646111</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6392" sha1="3c8yiersxsx7ei046wj132xtl0h1pmj" xml:space="preserve">{{Обсерватория
|Аталышы                   = Душак-Эрекдаг обсерваториясы
|Жайгашкан жери            = {{Өлкө желеги|Түркмөнстан}}, Ашгабат облусу, Көпетдаг, Душак
|Бийиктиги                 = 2020
|Аба_ырайы                 = Жылына 200 фотометриялык түн (1500 саат), асмандын жарыктыгы 22,28м/кв.&quot;, FWHM=1&quot;.
|Ачылган_күнү              = 1991
}}
'''Душак-Эрекдаг обсерваториясы''' — 1991-жылы негизделген [[Түркмөнстан|Түркмөнстандын]] түштүгүндөгү Көпетдаг тоолору менен Каракум чөлүнүн ортосундагы Душак-Эрекдаг тоосунун түштүк-батыш капталында, Ашхабад шаарынан 45 км батышта жайгашкан астрономиялык обсерватория. Улуттук илимдер академиясы жоюлганга чейин обсерватория Түркмөнстандын илимдер академиясынын Физика жана технология институтунун карамагында болгон.

Обсерваториянын курамында кеминде үч купол жана жылма чатырлуу бир павильон болгон. 1992-жылдан тартып анын аймагында Одесса обсерваториясынын байкоо станциясы жайгашкан. 2005-жылы украин астрономдорунун обсерваторияга кирүүсүнө байланыштуу көйгөйлөр пайда болгон&lt;ref&gt;Dorokhov, N. I., Dorokhova, T. N. [https://ui.adsabs.harvard.edu/scan/manifest/1998IAPPP..74...43D Welcome to the Mount Dushak-Erekdag Observatory!] // International Amateur-Professional Photoelectric Photometry Communication. — 1998. — No. 74. — P. 43.↵↵1998IAPPP..74...43D Page 43.&lt;/ref&gt;. Азыркы учурда обсерватория урандыга айланган.

== Обсерваториянын жетекчилери ==

* Байрамов Суханберды — Гидрометеорология комитетинин жетекчиси (2001-жылы обсерватория Түркмөнстандын Министрлер кабинетине караштуу Гидрометеорология комитетине баш ийген)

== Обсерваториянын аспаптары ==

* 1 метрлик кең бурчтуу телескоп (D=1 м, f/1.8, Одесса обсерваториясында жасалган ылдам Schwarschild системасы).
* 65 см телескоп (Одесса обсерваториясында жасалган).
* Эки түтүктүү АЗТ-28 телескобу (2 × 0,5 м), Кассегрен системасы.
* «РК-800» (D = 80 см, f/14.3, көрүү талаасы 20', 1991-жыл) — эки каналдуу фотометр менен жабдылган Ричи—Кретьен системасындагы телескоп (Одесса обсерваториясына таандык).
* Орнотулушу пландалган телескоптор: 1,25 м, 1,5 м жана 2 м

== Изилдөө багыттары ==

* Жогорку тактыктагы фотометрия
* Астросейсмология
* Кометалар&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|url=https://turkmenistan.gov.tm/en/post/5018/modernization-of-dushak-erekdag-observatory-is-planned|title=Modernization of Dushak-Erekdag observatory is planned|website=turkmenistan.gov.tm|date=2015-07-26|language=en|access-date=2024-10-27}}&lt;/ref&gt;
* Астероиддер&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;
* Жердин жасалма спутниктери&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

== Негизги жетишкендиктери ==

* WET (Whole Earth Telescope) жана DSN (Delta Scuti Network) долбоорлоруна катышкан&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.univie.ac.at/tops/dsn/map.html|title=World Map of DSN Observation Sites|archive-url=https://web.archive.org/web/20100107022408/http://www.univie.ac.at/tops/dsn/map.html|archive-date=2010-01-07|url-status=live|access-date=2010-09-06}}&lt;/ref&gt;.
* Үзгүлтүксүз фотометриянын тактыгы жылдыз чоңдугунун 1–2 миң бир бөлүгүн түзгөн.

Бул мурдагы СССР аймагындагы эң түштүктө жайгашкан астрономиялык обсерватория болгон. Ал Жер шарындагы иштеп турган обсерваториялар эң аз жайгашкан «узундук ойдуңу» деп аталган аймакта орун алган&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20090727010115/http://www.sai.msu.su/EAAS/rus/astrocourier/nov_2001.htm Одесские астрономы в Туркменистане]&lt;/ref&gt;.

Душак-Эрекдаг обсерваториясынан 4 км түштүктө курулушу аяктабаган «Орион» аскердик комплекси жайгашкан.

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [http://wikimapia.org/6091915/Mt-Dushak-Erekdag-Observatory wikimapia.org сайтындагы обсерваториянын жайларын көрсөткөн карта]
* [http://www.astro-observ.odessa.ua//index.php?go=Content&amp;id=29 Обсерватория на г. Душак — Эрекдаг]{{ref-ru}}
* [http://lfvn.astronomer.ru/optic/majaki/index.htm Частичное описание обсерватории] {{ref-ru}}
* [https://web.archive.org/web/20090727010115/http://www.sai.msu.su/EAAS/rus/astrocourier/nov_2001.htm Одесские астрономы в Туркменистане.]{{ref-ru}}
* [http://www.lib.ua-ru.net/inode/p-2/1621.html Автореферат диссертации Астросейсмологія зірок нижньої частини смуги нестабільності: спостережувальний аспект 2003 год]{{ref-uk}}
* [http://www.ka-dar.ru/forum/index.php/topic,2639.0.html Сборник информации об обсерватории]{{ref-ru}}</text>
      <sha1>3c8yiersxsx7ei046wj132xtl0h1pmj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мухаммад Юсуф</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152098</id>
    <revision>
      <id>646086</id>
      <parentid>645746</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:16:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646086</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5184" sha1="lwo8801rymonvexlk68j5pmx74uzs6j" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 10:06, 8 май 2026 (UTC)}}

'''Мухаммад Юсуф''' ({{lang-uz|Muhammad Yusuf}}), чыныгы ысымы '''Мухаммаджон Юсупов''' ({{lang-uz|Muhammadjon Yusupov}}) (26-апрель 1954-жыл, [[Кеңештер Бирлиги|СССР]], [[Өзбек Советтик Социалисттик Республикасы|Өзбек ССР]], [[Анжыян облусу]], Мархамат району, Ковунчи айылы — 29-июль 2001-жыл, [[Өзбекстан]], [[Каракалпакстан]], Элликкала району) — [[Өзбекстан|өзбек]] совет акыны, Өзбекстандын эл акыны (1998). Замандаштарынын баамында Мухаммад Юсуф XX кылымдын аягындагы — XXI кылымдын башындагы эң таланттуу өзбек акындарынын бири болгон.

== Өмүр баяны ==
Мухаммаджон Юсупов 1954-жылы Анжиян облусунун Мархамат районундагы Ковунчи айылында дыйкандын үй-бүлөсүндө төрөлгөн. Орто мектепти аяктагандан кийин Ташкент орус тили жана адабияты институтунда билим алган. Окууну 1978-жылы бүтүргөндөн кийин Өзбекстандын китеп сүйүүчүлөр коомунда иштей баштаган.

1980-жылы «Тошкент окшоми» гезитине кабарчы болуп өткөн. 1986-жылы Гафур Гулям атындагы адабият жана искусство басмасында редактор болгон. 1992—1995-жылдары кайрадан «Өзбекстандын үнү» гезитинде кабарчы болуп иштеген.

Ар кайсы мезгилдерде Өзбекстандын Улуттук маалымат агенттигинин башкы редакторунун орун басары, «Тафаккур» журналынын бөлүм башчысы кызматтарын аркалаган.

1996-жылы Мухаммад Юсуф Өзбекстандын Жазуучулар союзуна кабыл алынып, адегенде адабий кеңешчи, ал эми 1997-жылы төраганын орун басары болуп дайындалган. 1999-жылы Олий Мажлистин II чакырылышынын депутаты болуп шайланган.

2001-жылдын 29-июлунда, 48 жаш курагында каза болгон.

== Чыгармачылыгы ==
Мухаммад Юсуфтун алгачкы ыры 1976-жылы «Узбекистон адабиёти ва санъати» гезитинде жарыяланган. Акындын биринчи ыр жыйнагы — «Тааныш теректер» 1985-жылы, тогуз жылдан кийин гана жарык көрүп, адабий сынчылар тарабынан жакшы кабыл алынган.

Жаш акын Эркин Вахидов жана Абдулла Арипов сыяктуу көрүнүктүү өзбек акындары менен жакын чыгармачылык байланышта болуп, алар анын чыгармачылыгынын өнүгүшүнө чоң таасир тийгизишкен.

Кийинки жыйнактарында Мухаммад Юсуфтун өзгөчө таланты толук ачылган:

* «Булбулду ук» (1987)
* «Өтүнүч» (1988)
* «Уктап жаткан кыз» (1989)
* «Халима эненин бешик ырлары» (1989)
* «Сүйүү кемеси» (1990)
* «Ким жөнүндө кыялдандым» (1991)
* «Назик жейрен» (1992)
* «Өз асманыма алып кетем» (1998)

Акындын көзү өткөндөн кийин «Чыгарма» аттуу ырлар жыйнагы 2001-жылы жарык көргөн.

== Эскерүү ==
2014-жылдын 26-апрелинде Өзбекстан президентинин токтомуна ылайык акындын 60 жылдык мааракеси салтанаттуу белгиленген. Мааракеге карата анын өмүрүнө арналган даректүү фильм тартылып, тандалган чыгармаларынын жыйнагы басылып чыккан.

Мухаммад Юсуф жашап жана иштеген Пушкин-Салар көчөсүндөгү №1 үйдүн маңдайына анын урматына эстелик такта орнотулган.

== Сыйлыктары жана наамдары ==

* «Фидокорона хизматлари учун» ордени (2025, өлгөндөн кийин)
* «Дустлик» ордени
* Өзбекстандын эл акыны (1998)</text>
      <sha1>lwo8801rymonvexlk68j5pmx74uzs6j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646088</id>
      <parentid>646086</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:23:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646088</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9911" sha1="mcqzojwugb1qubovitbca21cd6yl3dr" xml:space="preserve">{{Жазуучу
 |Ысымы                = Мухаммад Юсуф
 |Нукура ысымы         = {{lang-uz|Muhammad Yusuf}}
 |Сүрөт                = MuhammadYusuf.jpg
 |Туурасы              = 
 |Сүрөттүн аталышы     = 
 |Туулгандагы ысымы    = 
 |Кайман аты           = 
 |Туулган датасы       = 26.4.1954
 |Туулган жери         = [[Кеңештер Бирлиги|СССР]], [[Өзбек Советтик Социалисттик Республикасы|Өзбек ССР]], [[Анжыян облусу]], Мархамат району, Ковунчи айылы
 |Өлгөн датасы         = 29.7.2001
 |Каза болгон жери     = [[Өзбекстан]], [[Каракалпакстан]], Элликкала району
 |Жарандыгы            = {{Өлкө желеги|СССР}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Өзбекстан}}
 |Ишмердүүлүгү         = акын
 |Чыгармачылык жылдары = 
 |Багыты               = 
 |Жанр                 = 
 |Чыгарманын тилдери   = 
 |Дебют                = 
 |Премиялары           = 
 |Чыгармаларынын тилдери= [[өзбек тили]]
 |Сыйлыктары           = * «Фидокорона хизматлари учун» ордени
* «Дустлик» ордени
* Өзбекстандын эл акыны
 |Кол тамгасы          =  
 |Сайты                = 
 |Викитека             = 
 |Викицитата           = 
 |Викиказына           = Muhammad Yusuf (poet)
}}

'''Мухаммад Юсуф''' ({{lang-uz|Muhammad Yusuf}}), чыныгы ысымы '''Мухаммаджон Юсупов''' ({{lang-uz|Muhammadjon Yusupov}})&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.infocenter.uz/ru/content/26-aprelya-60-let-so-dnya|title=26 апреля – 60 лет со дня рождения Мухаммада Юсуфа|access-date=2016-01-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20161220075317/http://www.infocenter.uz/ru/content/26-aprelya-60-let-so-dnya|archive-date=2016-12-20|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://n.ziyouz.com/adabiyot/ziyolilar/muhammad-yusuf-1954-2001 Muhammad Yusuf (1954—2001)] &lt;/ref&gt; (26-апрель 1954-жыл, [[Кеңештер Бирлиги|СССР]], [[Өзбек Советтик Социалисттик Республикасы|Өзбек ССР]], [[Анжыян облусу]], Мархамат району, Ковунчи айылы — 29-июль 2001-жыл, [[Өзбекстан]], [[Каракалпакстан]], Элликкала району) — [[Өзбекстан|өзбек]] совет акыны, Өзбекстандын эл акыны (1998). Замандаштарынын баамында Мухаммад Юсуф XX кылымдын аягындагы — XXI кылымдын башындагы эң таланттуу өзбек акындарынын бири болгон&lt;ref name=&quot;kultura&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.kultura.uz/view_9_r_905.html|title=60-летие поэта Мухаммада Юсуфа широко отметят в наступающем году|access-date=2015-11-27|archive-date=2019-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20190427150150/http://www.kultura.uz/view_9_r_905.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==
Мухаммаджон Юсупов 1954-жылы Анжиян облусунун Мархамат районундагы Ковунчи айылында дыйкандын үй-бүлөсүндө төрөлгөн. Орто мектепти аяктагандан кийин Ташкент орус тили жана адабияты институтунда билим алган. Окууну 1978-жылы бүтүргөндөн кийин Өзбекстандын китеп сүйүүчүлөр коомунда иштей баштаган.

1980-жылы «Тошкент окшоми» гезитине кабарчы болуп өткөн. 1986-жылы Гафур Гулям атындагы адабият жана искусство басмасында редактор болгон. 1992—1995-жылдары кайрадан «Өзбекстандын үнү» гезитинде кабарчы болуп иштеген.

Ар кайсы мезгилдерде Өзбекстандын Улуттук маалымат агенттигинин башкы редакторунун орун басары, «Тафаккур» журналынын бөлүм башчысы кызматтарын аркалаган&lt;ref&gt;[http://ziyouz.com/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=1141 Биография Мухаммад Юсуфа (1954—2001)] &lt;/ref&gt;.

1996-жылы Мухаммад Юсуф Өзбекстандын Жазуучулар союзуна кабыл алынып, адегенде адабий кеңешчи, ал эми 1997-жылы төраганын орун басары болуп дайындалган. 1999-жылы Олий Мажлистин II чакырылышынын депутаты болуп шайланган.

2001-жылдын 29-июлунда, 48 жаш курагында каза болгон&lt;ref name=&quot;uz&quot;&gt;[http://www.12news.uz/news/2013/12/v-uzbekistane-otmetyat-yubilej-muhamma/ В Узбекистане отметят юбилей Мухаммада Юсуфа]{{Недоступная ссылка|date=Сентябрь 2019|bot=InternetArchiveBot}}&lt;/ref&gt;.

== Чыгармачылыгы ==
Мухаммад Юсуфтун алгачкы ыры 1976-жылы «Узбекистон адабиёти ва санъати» гезитинде жарыяланган. Акындын биринчи ыр жыйнагы — «Тааныш теректер» 1985-жылы, тогуз жылдан кийин гана жарык көрүп, адабий сынчылар тарабынан жакшы кабыл алынган.

Жаш акын Эркин Вахидов жана Абдулла Арипов сыяктуу көрүнүктүү өзбек акындары менен жакын чыгармачылык байланышта болуп, алар анын чыгармачылыгынын өнүгүшүнө чоң таасир тийгизишкен.

Кийинки жыйнактарында Мухаммад Юсуфтун өзгөчө таланты толук ачылган:

* «Булбулду ук» (1987)
* «Өтүнүч» (1988)
* «Уктап жаткан кыз» (1989)
* «Халима эненин бешик ырлары» (1989)
* «Сүйүү кемеси» (1990)
* «Ким жөнүндө кыялдандым» (1991)
* «Назик жейрен» (1992)
* «Өз асманыма алып кетем» (1998)

Акындын көзү өткөндөн кийин «Чыгарма» аттуу ырлар жыйнагы 2001-жылы жарык көргөн&lt;ref name=&quot;uz2&quot;&gt;[http://www.12news.uz/news/2013/12/v-uzbekistane-otmetyat-yubilej-muhamma/ В Узбекистане отметят юбилей Мухаммада Юсуфа]{{Недоступная ссылка|date=Сентябрь 2019|bot=InternetArchiveBot}}&lt;/ref&gt;.

== Эскерүү ==
2014-жылдын 26-апрелинде Өзбекстан президентинин токтомуна ылайык акындын 60 жылдык мааракеси салтанаттуу белгиленген. Мааракеге карата анын өмүрүнө арналган даректүү фильм тартылып, тандалган чыгармаларынын жыйнагы басылып чыккан&lt;ref name=&quot;uz2&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.natlib.uz/ru/article/911/|title=В Национальной библиотеке Узбекистана имени Алишера Навои состоялся творческий вечер, посвященный 60 - летию со дня рождения поэта Мухаммада Юсуфа|access-date=2015-11-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20151208045441/http://www.natlib.uz/ru/article/911/|archive-date=2015-12-08|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://news.uzreport.uz/news_9_r_116289.html|title=В Ташкенте вспоминают Народного поэта Узбекистана Мухаммада Юсуфа|access-date=2015-11-27|archive-date=2016-03-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20160315092108/http://news.uzreport.uz/news_9_r_116289.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;.

Мухаммад Юсуф жашап жана иштеген Пушкин-Салар көчөсүндөгү №1 үйдүн маңдайына анын урматына эстелик такта орнотулган&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.gazeta.uz/2014/04/26/myusuf/|title=60-летие Мухаммада Юсуфа отметили в Ташкенте|access-date=2015-11-27|archive-date=2016-04-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20160424120626/https://www.gazeta.uz/2014/04/26/myusuf/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

== Сыйлыктары жана наамдары ==

* «Фидокорона хизматлари учун» ордени (2025, өлгөндөн кийин)&lt;ref&gt;[https://president.uz/ru/lists/view/8412 О награждении посмертно группы ученых и творческих деятелей, внесших огромный вклад в развитие сфер науки, литературы, культуры и искусства в Узбекистане]&lt;/ref&gt;
* «Дустлик» ордени
* Өзбекстандын эл акыны (1998)

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://sharqyulduzi.uz/ &quot;Чыгыш жылдызы&quot; - адабий, көркөм, илимий, коомдук-саясий журналы]</text>
      <sha1>mcqzojwugb1qubovitbca21cd6yl3dr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646089</id>
      <parentid>646088</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:23:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646089</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9915" sha1="m7buop8wr8s85awso8fdm1sscowaihr" xml:space="preserve">{{Жазуучу
 |Ысымы                = Мухаммад Юсуф
 |Нукура ысымы         = {{lang-uz|Muhammad Yusuf}}
 |Сүрөт                = MuhammadYusuf.jpg
 |Туурасы              = 
 |Сүрөттүн аталышы     = 
 |Туулгандагы ысымы    = 
 |Кайман аты           = 
 |Туулган датасы       = 26.4.1954
 |Туулган жери         = [[Кеңештер Бирлиги|СССР]], [[Өзбек Советтик Социалисттик Республикасы|Өзбек ССР]], [[Анжыян облусу]], Мархамат району, Ковунчи айылы
 |Өлгөн датасы         = 29.7.2001
 |Каза болгон жери     = [[Өзбекстан]], [[Каракалпакстан]], Элликкала району
 |Жарандыгы            = {{Өлкө желеги|СССР}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Өзбекстан}}
 |Ишмердүүлүгү         = акын
 |Чыгармачылык жылдары = 
 |Багыты               = 
 |Жанр                 = 
 |Чыгарманын тилдери   = 
 |Дебют                = 
 |Премиялары           = 
 |Чыгармаларынын тилдери= [[өзбек тили]]
 |Сыйлыктары           = * «Фидокорона хизматлари учун» ордени
* «Дустлик» ордени
* Өзбекстандын эл акыны
 |Кол тамгасы          =  
 |Сайты                = 
 |Викитека             = 
 |Викицитата           = 
 |Викиказына           = Muhammad Yusuf (poet)
}}

'''Мухаммад Юсуф''' ({{lang-uz|Muhammad Yusuf}}), чыныгы ысымы '''Мухаммаджон Юсупов''' ({{lang-uz|Muhammadjon Yusupov}})&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.infocenter.uz/ru/content/26-aprelya-60-let-so-dnya|title=26 апреля – 60 лет со дня рождения Мухаммада Юсуфа|access-date=2016-01-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20161220075317/http://www.infocenter.uz/ru/content/26-aprelya-60-let-so-dnya|archive-date=2016-12-20|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://n.ziyouz.com/adabiyot/ziyolilar/muhammad-yusuf-1954-2001 Muhammad Yusuf (1954—2001)] &lt;/ref&gt; (26-апрель 1954-жыл, [[Кеңештер Бирлиги|СССР]], [[Өзбек Советтик Социалисттик Республикасы|Өзбек ССР]], [[Анжыян облусу]], Мархамат району, Ковунчи айылы — 29-июль 2001-жыл, [[Өзбекстан]], [[Каракалпакстан]], Элликкала району) — [[Өзбекстан|өзбек]] совет акыны, Өзбекстандын эл акыны (1998). Замандаштарынын баамында Мухаммад Юсуф XX кылымдын аягындагы — XXI кылымдын башындагы эң таланттуу өзбек акындарынын бири болгон&lt;ref name=&quot;kultura&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.kultura.uz/view_9_r_905.html|title=60-летие поэта Мухаммада Юсуфа широко отметят в наступающем году|access-date=2015-11-27|archive-date=2019-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20190427150150/http://www.kultura.uz/view_9_r_905.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==
Мухаммаджон Юсупов 1954-жылы Анжиян облусунун Мархамат районундагы Ковунчи айылында дыйкандын үй-бүлөсүндө төрөлгөн. Орто мектепти аяктагандан кийин Ташкент орус тили жана адабияты институтунда билим алган. Окууну 1978-жылы бүтүргөндөн кийин Өзбекстандын китеп сүйүүчүлөр коомунда иштей баштаган.

1980-жылы «Тошкент окшоми» гезитине кабарчы болуп өткөн. 1986-жылы Гафур Гулям атындагы адабият жана искусство басмасында редактор болгон. 1992—1995-жылдары кайрадан «Өзбекстандын үнү» гезитинде кабарчы болуп иштеген.

Ар кайсы мезгилдерде Өзбекстандын Улуттук маалымат агенттигинин башкы редакторунун орун басары, «Тафаккур» журналынын бөлүм башчысы кызматтарын аркалаган&lt;ref&gt;[http://ziyouz.com/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=1141 Биография Мухаммад Юсуфа (1954—2001)] &lt;/ref&gt;.

1996-жылы Мухаммад Юсуф Өзбекстандын Жазуучулар союзуна кабыл алынып, адегенде адабий кеңешчи, ал эми 1997-жылы төраганын орун басары болуп дайындалган. 1999-жылы Олий Мажлистин II чакырылышынын депутаты болуп шайланган.

2001-жылдын 29-июлунда, 48 жаш курагында каза болгон&lt;ref name=&quot;uz&quot;&gt;[http://www.12news.uz/news/2013/12/v-uzbekistane-otmetyat-yubilej-muhamma/ В Узбекистане отметят юбилей Мухаммада Юсуфа]{{Недоступная ссылка|date=Сентябрь 2019|bot=InternetArchiveBot}}&lt;/ref&gt;.

== Чыгармачылыгы ==
Мухаммад Юсуфтун алгачкы ыры 1976-жылы «Узбекистон адабиёти ва санъати» гезитинде жарыяланган. Акындын биринчи ыр жыйнагы — «Тааныш теректер» 1985-жылы, тогуз жылдан кийин гана жарык көрүп, адабий сынчылар тарабынан жакшы кабыл алынган.

Жаш акын Эркин Вахидов жана Абдулла Арипов сыяктуу көрүнүктүү өзбек акындары менен жакын чыгармачылык байланышта болуп, алар анын чыгармачылыгынын өнүгүшүнө чоң таасир тийгизишкен.

Кийинки жыйнактарында Мухаммад Юсуфтун өзгөчө таланты толук ачылган:

* «Булбулду ук» (1987)
* «Өтүнүч» (1988)
* «Уктап жаткан кыз» (1989)
* «Халима эненин бешик ырлары» (1989)
* «Сүйүү кемеси» (1990)
* «Ким жөнүндө кыялдандым» (1991)
* «Назик жейрен» (1992)
* «Өз асманыма алып кетем» (1998)

Акындын көзү өткөндөн кийин «Чыгарма» аттуу ырлар жыйнагы 2001-жылы жарык көргөн&lt;ref name=&quot;uz2&quot;&gt;[http://www.12news.uz/news/2013/12/v-uzbekistane-otmetyat-yubilej-muhamma/ В Узбекистане отметят юбилей Мухаммада Юсуфа]{{Недоступная ссылка|date=Сентябрь 2019|bot=InternetArchiveBot}}&lt;/ref&gt;.

== Эскерүү ==
2014-жылдын 26-апрелинде [[Өзбекстан]] президентинин токтомуна ылайык акындын 60 жылдык мааракеси салтанаттуу белгиленген. Мааракеге карата анын өмүрүнө арналган даректүү фильм тартылып, тандалган чыгармаларынын жыйнагы басылып чыккан&lt;ref name=&quot;uz2&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.natlib.uz/ru/article/911/|title=В Национальной библиотеке Узбекистана имени Алишера Навои состоялся творческий вечер, посвященный 60 - летию со дня рождения поэта Мухаммада Юсуфа|access-date=2015-11-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20151208045441/http://www.natlib.uz/ru/article/911/|archive-date=2015-12-08|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://news.uzreport.uz/news_9_r_116289.html|title=В Ташкенте вспоминают Народного поэта Узбекистана Мухаммада Юсуфа|access-date=2015-11-27|archive-date=2016-03-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20160315092108/http://news.uzreport.uz/news_9_r_116289.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;.

Мухаммад Юсуф жашап жана иштеген Пушкин-Салар көчөсүндөгү №1 үйдүн маңдайына анын урматына эстелик такта орнотулган&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.gazeta.uz/2014/04/26/myusuf/|title=60-летие Мухаммада Юсуфа отметили в Ташкенте|access-date=2015-11-27|archive-date=2016-04-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20160424120626/https://www.gazeta.uz/2014/04/26/myusuf/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

== Сыйлыктары жана наамдары ==

* «Фидокорона хизматлари учун» ордени (2025, өлгөндөн кийин)&lt;ref&gt;[https://president.uz/ru/lists/view/8412 О награждении посмертно группы ученых и творческих деятелей, внесших огромный вклад в развитие сфер науки, литературы, культуры и искусства в Узбекистане]&lt;/ref&gt;
* «Дустлик» ордени
* Өзбекстандын эл акыны (1998)

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://sharqyulduzi.uz/ &quot;Чыгыш жылдызы&quot; - адабий, көркөм, илимий, коомдук-саясий журналы]</text>
      <sha1>m7buop8wr8s85awso8fdm1sscowaihr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646218</id>
      <parentid>646089</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:19:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>27717</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 3 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>646218</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10401" sha1="349goawq2ahb64dsamxy5wrvigl6owm" xml:space="preserve">{{Жазуучу
 |Ысымы                = Мухаммад Юсуф
 |Нукура ысымы         = {{lang-uz|Muhammad Yusuf}}
 |Сүрөт                = MuhammadYusuf.jpg
 |Туурасы              = 
 |Сүрөттүн аталышы     = 
 |Туулгандагы ысымы    = 
 |Кайман аты           = 
 |Туулган датасы       = 26.4.1954
 |Туулган жери         = [[Кеңештер Бирлиги|СССР]], [[Өзбек Советтик Социалисттик Республикасы|Өзбек ССР]], [[Анжыян облусу]], Мархамат району, Ковунчи айылы
 |Өлгөн датасы         = 29.7.2001
 |Каза болгон жери     = [[Өзбекстан]], [[Каракалпакстан]], Элликкала району
 |Жарандыгы            = {{Өлкө желеги|СССР}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Өзбекстан}}
 |Ишмердүүлүгү         = акын
 |Чыгармачылык жылдары = 
 |Багыты               = 
 |Жанр                 = 
 |Чыгарманын тилдери   = 
 |Дебют                = 
 |Премиялары           = 
 |Чыгармаларынын тилдери= [[өзбек тили]]
 |Сыйлыктары           = * «Фидокорона хизматлари учун» ордени
* «Дустлик» ордени
* Өзбекстандын эл акыны
 |Кол тамгасы          =  
 |Сайты                = 
 |Викитека             = 
 |Викицитата           = 
 |Викиказына           = Muhammad Yusuf (poet)
}}

'''Мухаммад Юсуф''' ({{lang-uz|Muhammad Yusuf}}), чыныгы ысымы '''Мухаммаджон Юсупов''' ({{lang-uz|Muhammadjon Yusupov}})&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.infocenter.uz/ru/content/26-aprelya-60-let-so-dnya|title=26 апреля – 60 лет со дня рождения Мухаммада Юсуфа|access-date=2016-01-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20161220075317/http://www.infocenter.uz/ru/content/26-aprelya-60-let-so-dnya|archive-date=2016-12-20|url-status=dead|accessdate=2026-05-12|archivedate=2016-12-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20161220075317/http://www.infocenter.uz/ru/content/26-aprelya-60-let-so-dnya}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Muhammad Yusuf (1954—2001) |url=http://n.ziyouz.com/adabiyot/ziyolilar/muhammad-yusuf-1954-2001 |accessdate=2026-05-12 |archivedate=2016-12-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20161220112140/http://n.ziyouz.com/adabiyot/ziyolilar/muhammad-yusuf-1954-2001 }}&lt;/ref&gt; (26-апрель 1954-жыл, [[Кеңештер Бирлиги|СССР]], [[Өзбек Советтик Социалисттик Республикасы|Өзбек ССР]], [[Анжыян облусу]], Мархамат району, Ковунчи айылы — 29-июль 2001-жыл, [[Өзбекстан]], [[Каракалпакстан]], Элликкала району) — [[Өзбекстан|өзбек]] совет акыны, Өзбекстандын эл акыны (1998). Замандаштарынын баамында Мухаммад Юсуф XX кылымдын аягындагы — XXI кылымдын башындагы эң таланттуу өзбек акындарынын бири болгон&lt;ref name=&quot;kultura&quot;&gt;{{Cite web|url=http://www.kultura.uz/view_9_r_905.html|title=60-летие поэта Мухаммада Юсуфа широко отметят в наступающем году|access-date=2015-11-27|archive-date=2019-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20190427150150/http://www.kultura.uz/view_9_r_905.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==
Мухаммаджон Юсупов 1954-жылы Анжиян облусунун Мархамат районундагы Ковунчи айылында дыйкандын үй-бүлөсүндө төрөлгөн. Орто мектепти аяктагандан кийин Ташкент орус тили жана адабияты институтунда билим алган. Окууну 1978-жылы бүтүргөндөн кийин Өзбекстандын китеп сүйүүчүлөр коомунда иштей баштаган.

1980-жылы «Тошкент окшоми» гезитине кабарчы болуп өткөн. 1986-жылы Гафур Гулям атындагы адабият жана искусство басмасында редактор болгон. 1992—1995-жылдары кайрадан «Өзбекстандын үнү» гезитинде кабарчы болуп иштеген.

Ар кайсы мезгилдерде Өзбекстандын Улуттук маалымат агенттигинин башкы редакторунун орун басары, «Тафаккур» журналынын бөлүм башчысы кызматтарын аркалаган&lt;ref&gt;[http://ziyouz.com/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=1141 Биография Мухаммад Юсуфа (1954—2001)] &lt;/ref&gt;.

1996-жылы Мухаммад Юсуф Өзбекстандын Жазуучулар союзуна кабыл алынып, адегенде адабий кеңешчи, ал эми 1997-жылы төраганын орун басары болуп дайындалган. 1999-жылы Олий Мажлистин II чакырылышынын депутаты болуп шайланган.

2001-жылдын 29-июлунда, 48 жаш курагында каза болгон&lt;ref name=&quot;uz&quot;&gt;[http://www.12news.uz/news/2013/12/v-uzbekistane-otmetyat-yubilej-muhamma/ В Узбекистане отметят юбилей Мухаммада Юсуфа]{{Недоступная ссылка|date=Сентябрь 2019|bot=InternetArchiveBot}}&lt;/ref&gt;.

== Чыгармачылыгы ==
Мухаммад Юсуфтун алгачкы ыры 1976-жылы «Узбекистон адабиёти ва санъати» гезитинде жарыяланган. Акындын биринчи ыр жыйнагы — «Тааныш теректер» 1985-жылы, тогуз жылдан кийин гана жарык көрүп, адабий сынчылар тарабынан жакшы кабыл алынган.

Жаш акын Эркин Вахидов жана Абдулла Арипов сыяктуу көрүнүктүү өзбек акындары менен жакын чыгармачылык байланышта болуп, алар анын чыгармачылыгынын өнүгүшүнө чоң таасир тийгизишкен.

Кийинки жыйнактарында Мухаммад Юсуфтун өзгөчө таланты толук ачылган:

* «Булбулду ук» (1987)
* «Өтүнүч» (1988)
* «Уктап жаткан кыз» (1989)
* «Халима эненин бешик ырлары» (1989)
* «Сүйүү кемеси» (1990)
* «Ким жөнүндө кыялдандым» (1991)
* «Назик жейрен» (1992)
* «Өз асманыма алып кетем» (1998)

Акындын көзү өткөндөн кийин «Чыгарма» аттуу ырлар жыйнагы 2001-жылы жарык көргөн&lt;ref name=&quot;uz2&quot;&gt;[http://www.12news.uz/news/2013/12/v-uzbekistane-otmetyat-yubilej-muhamma/ В Узбекистане отметят юбилей Мухаммада Юсуфа]{{Недоступная ссылка|date=Сентябрь 2019|bot=InternetArchiveBot}}&lt;/ref&gt;.

== Эскерүү ==
2014-жылдын 26-апрелинде [[Өзбекстан]] президентинин токтомуна ылайык акындын 60 жылдык мааракеси салтанаттуу белгиленген. Мааракеге карата анын өмүрүнө арналган даректүү фильм тартылып, тандалган чыгармаларынын жыйнагы басылып чыккан&lt;ref name=&quot;uz2&quot; /&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.natlib.uz/ru/article/911/|title=В Национальной библиотеке Узбекистана имени Алишера Навои состоялся творческий вечер, посвященный 60 - летию со дня рождения поэта Мухаммада Юсуфа|access-date=2015-11-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20151208045441/http://www.natlib.uz/ru/article/911/|archive-date=2015-12-08|url-status=dead|accessdate=2026-05-12|archivedate=2015-12-08|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151208045441/http://www.natlib.uz/ru/article/911/}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://news.uzreport.uz/news_9_r_116289.html|title=В Ташкенте вспоминают Народного поэта Узбекистана Мухаммада Юсуфа|access-date=2015-11-27|archive-date=2016-03-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20160315092108/http://news.uzreport.uz/news_9_r_116289.html|url-status=dead}}&lt;/ref&gt;.

Мухаммад Юсуф жашап жана иштеген Пушкин-Салар көчөсүндөгү №1 үйдүн маңдайына анын урматына эстелик такта орнотулган&lt;ref&gt;{{Cite web|url=http://www.gazeta.uz/2014/04/26/myusuf/|title=60-летие Мухаммада Юсуфа отметили в Ташкенте|access-date=2015-11-27|archive-date=2016-04-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20160424120626/https://www.gazeta.uz/2014/04/26/myusuf/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

== Сыйлыктары жана наамдары ==

* «Фидокорона хизматлари учун» ордени (2025, өлгөндөн кийин)&lt;ref&gt;[https://president.uz/ru/lists/view/8412 О награждении посмертно группы ученых и творческих деятелей, внесших огромный вклад в развитие сфер науки, литературы, культуры и искусства в Узбекистане]&lt;/ref&gt;
* «Дустлик» ордени
* Өзбекстандын эл акыны (1998)

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://sharqyulduzi.uz/ &quot;Чыгыш жылдызы&quot; - адабий, көркөм, илимий, коомдук-саясий журналы]</text>
      <sha1>349goawq2ahb64dsamxy5wrvigl6owm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Аль-Фергани</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152099</id>
    <revision>
      <id>646114</id>
      <parentid>645747</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T13:21:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Artelow &quot;[[Фергани]]&quot; барагын &quot;[[Аль-Фергани]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>645747</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="218" sha1="b9unw4wz67c1gg2i6kuxd47um2eijb2" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 10:06, 8 май 2026 (UTC)}}

Фергани</text>
      <sha1>b9unw4wz67c1gg2i6kuxd47um2eijb2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646116</id>
      <parentid>646114</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T13:38:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646116</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10309" sha1="6zufjbl1jaasxdk2mrxgawayupgywr7" xml:space="preserve">{{Илимпоз
 |Ысымы                    = Абу-ль-Аббас Ахмад ибн Мухаммад аль-Фергани
 |Расмий ысымы             = {{lang-fa|ابوالعباس احمد ابن محمد ابن کثیر فَرغانی}}, {{lang-ar|أحمد بن كثير الفرغاني}}
 |Сүрөт                    = CairoRodaAlfraganusMonument.jpg
 |Туурасы                  = 
 |Сүрөттүн аталышы         = 
 |Туулган жылы             = 798
 |Туулган жери             = Фергана өрөөнү, Согдиана
 |Каза болгон жылы         = 861
 |Каза болгон жери         = [[Египет|Мисир]], [[Каир]]
 |Жарандыгы                = 
 |Илимий чөйрөсү           = математик, астроном
 |Иштеген жери             = Өзбек мамлекеттик университети&lt;br&gt; Санкт-Петербург мамлекеттик университети
 |Илимий даражасы          = 
 |Илимий наамы             = 
 |Альма-матер              = Багдаддагы Даанышмандык үйү
 |Илимий жетекчиси         = 
 |Белгилүү окуучулары      = 
 |Белгилүү болгондугу      = астроном,математик,астролог
 |Сыйлыктары               = 
 |Кол тамгасы              = 
 |Кол тамгасынын туурасы   = 
 |Сайты                    = 
 |Уикиказына=Alfraganus|Commons=Alfraganus}}

'''Абу-ль-Аббас Ахмад ибн Мухаммад аль-Фергани''' ({{lang-fa|ابوالعباس احمد ابن محمد ابن کثیر فَرغانی}}, {{lang-ar|أحمد بن كثير الفرغاني}}) (болжол менен 798—861 жж.) — [[IX кылым|IX кылымдагы]] эң белигилүү перс окумуштууларынын бири, Орто Азиялык астроном, математик жана географ. Фергана өрөөнүнүн аймагында туулган&lt;ref name=&quot;:12&quot;&gt;{{Cite journal|last=Abdukhalimov|first=Bahrom|date=1999|title=Ahmad al-Farghani and His &quot;Compendium of Astronomy&quot;|url=https://www.jstor.org/stable/26198032|journal=Journal of Islamic Studies|volume=10|issue=2|pages=142–158|doi=10.1093/jis/10.2.142|jstor=26198032|issn=0955-2340}}&lt;/ref&gt;. Европада Alfraganus (Альфраганус) деген латындаштырылган ысым менен белгилүү болгон&lt;ref&gt;&quot;[https://www.encyclopedia.com/reference/encyclopedias-almanacs-transcripts-and-maps/al-farghani Al-Farghani.]&quot; The Columbia Encyclopedia, 6th ed.. . ''Encyclopedia.com.'' 6 Dec. 2018 https://www.encyclopedia.com .&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==
Белгилүү окумуштуунун өмүр баяны тууралуу маалыматтар дээрлик сакталган эмес. Анын так туулган жери белгисиз, бирок Alfraganus деген каймана атына караганда, Фергана өрөөнүнүн тургуну болгону белгилүү.

Аль-Фергани орто жаш курагында [[Багдад]] шаарында жашап, халиф аль-Мамун негиздеген «Даанышмандык үйүндө» (аль-Мамун академиясында) иштеген. Академияга Орто Азиянын бардык аймактарынан көрүнүктүү окумуштуулар жана илим ишмерлери чакырылган. Бул жерде астроном жана математик [[Мухаммед ал-Хорезми|аль-Хорезми]], физик [[аль-Кинди]], дарыгерлер Абу Бакр ар-Рази жана Хунайн ибн Исхак да иштешкен&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite book|title=Biographical Encyclopedia of Astronomers|last1=Palmeri|first1=JoAnn|last2=Bolt|first2=Marvin|publisher=Springer|year=2014|isbn=978-1-4419-9917-7|location=New York}}&lt;/ref&gt;.

Багдадда ошол мезгил үчүн эң мыкты аспаптар менен жабдылган эки обсерватория курулган. Алар окумуштууларга жылдыздуу асманды байкап, математикалык эсептөөлөрдү жүргүзүүгө мүмкүнчүлүк берген. Яхья ибн Абу Мансур, аль-Марварруди, Хаббаш аль-Хасиб жана Ахмад аль-Ферганиден турган астрономдор тобу «Даанышмандык үйүнүн» жетекчиси аль-Хорезминин башкаруусунда көптөгөн ачылыштарды жасаган. Алардын арасында Жер меридианынын өлчөмүн эсептөө, Жердин айланасын аныктоо, миңдеген асман телолорунун так координаталарын жана сүрөттөмөлөрүн камтыган зиждерди (жылдыз таблицаларын) түзүү болгон&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite journal|last=Sela|first=Shlomo|date=2016|title=Al-Farghānī on the 48 Ptolemaic Constellations: A Newly Discovered Text in Hebrew Translation|url=https://www.jstor.org/stable/10.2979/aleph.16.2.249|journal=Aleph|volume=16|issue=2|pages=249–365|doi=10.2979/aleph.16.2.249|jstor=10.2979/aleph.16.2.249|s2cid=171343050|issn=1565-1525}}&lt;/ref&gt;.

IX кылымдын ортосунда аль-Фергани [[Каир]] шаарына көчүп барып, өмүрүнүн аягына чейин ошол жерде жашаган.

== Илимий ишмердүүлүгү ==
Асман телолорунун жайгашуусун жана алардын ортосундагы аралыкты аныктоочу аспап — астролябияны жасоо үстүндө иштеген. Бул аспап тууралуу илимий трактат жазган. 861-жылы Каирге жакын Рауда аралындагы нилометрди калыбына келтирген.

Нилометр Нил дарыясынын суусунун деңгээлин өлчөө жана ташкындарды алдын ала божомолдоо үчүн колдонулган. Ал Асуан плотинасын долбоорлоодо пайдаланылып, бүгүнкү күнгө чейин маанисин жоготпой, Мисирдин борборунун көрүнүктүү эстеликтеринин бири болуп саналат&lt;ref&gt;{{Cite journal|last1=Lorch|first1=Richard|last2=Kunitzsch|first2=Paul|date=2013-04-01|title=al-Farghānī|url=https://referenceworks.brillonline.com/entries/encyclopaedia-of-islam-3/*-COM_26973|journal=Encyclopaedia of Islam, THREE|language=en|doi=10.1163/1573-3912_ei3_com_26973}}&lt;/ref&gt;.

== Ачылыштары ==

* Жердин формасы шар экенин илимий негиздеген&lt;ref name=&quot;:7&quot;&gt;{{Cite journal|date=2007-11-01|title=Al-Farghānī On the Astrolabe, Richard Lorch (Ed.), in: Boethius, Band 52, Franz Steiner Verlag, Stuttgart (2005), viii + 447 pp. 80.00€, {{text|ISBN}}: 3-515-08713-3|journal=Historia Mathematica|language=en|volume=34|issue=4|pages=433–434|doi=10.1016/j.hm.2006.11.003|issn=0315-0860|doi-access=}}&lt;/ref&gt;
* Жылдагы эң узун жана эң кыска күндөрдүн бар экенин математикалык жактан далилдеген (22-июнь жана 23-декабрь)
* Күндөгү тактарды аныктап, 832-жылы болгон күн тутулууну алдын ала айткан

== Негизги эмгектери ==
Аль-Ферганиге араб тилинде жазылган астрономия боюнча алгачкы эмгектер жана трактаттар таандык:

* «Асман кыймылдары жана жылдыздар илиминин жыйындысы жөнүндө китеп» — анын эң белгилүү эмгеги. Бул негизинен александриялык астроном Клавдий Птолемейдин «Альмагест» эмгегине жазылган түшүндүрмө болуп саналат. Аль-Фергани бул эмгегин окуу куралы катары жазып, астрономияны илим катары жөнөкөй жана түшүнүктүү баяндаган. Ошондой эле мурунку окумуштуулардын астрономиялык эсептөөлөрүн кайра текшерип, тиешелүү өзгөртүүлөрдү киргизген. XII кылымда бул эмгек латын тилине которулуп, Батыш астрономиясынын өнүгүшүнө чоң таасир тийгизген.
* «Жылдыздар илиминин жыйындысы» трактаты — чыгыштан батышка карай 7 климаттык аймакка бөлүнгөн географиялык объектилердин таблицасын жана алардын так координаталарын камтыйт. Бул эмгек дээрлик бардык европалык тилдерге которулган.
* «Астрономия илиминин негиздери жөнүндө китеп»
* «Географияга киришүү»
* «Жер жүзүндөгү белгилүү өлкөлөр менен шаарлардын аталыштары жана алардын климаттык шарттары»
* «Асман сфераларынын себептери жөнүндө китеп» жана башка эмгектер.

== Эскерүү ==
1998-жылы [[ЮНЕСКО|ЮНЕСКОнун]] колдоосу астында окумуштуунун туулгандыгынын 1200 жылдыгы белгиленген.

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://www.loc.gov/item/2021666218 Muḥammad al-Farghānī's Elements of Chronology and Astronomy]</text>
      <sha1>6zufjbl1jaasxdk2mrxgawayupgywr7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Каххар Абдулла</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152100</id>
    <revision>
      <id>646084</id>
      <parentid>645748</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:09:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646084</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8424" sha1="20kx4b42ph8a9qykan3fhz0rxekbpua" xml:space="preserve">{{Жазуучу
 |Ысымы                = Каххар Абдулла
 |Нукура ысымы         = {{lang-uz|Abdulla Qahhor, Абдулла Қаҳҳор}}
 |Сүрөт                = Stamps of Uzbekistan, 2007-06.jpg
 |Туурасы              = 
 |Сүрөттүн аталышы     = 
 |Туулгандагы ысымы    = 
 |Кайман аты           = 
 |Туулган датасы       = 17.9.1907
 |Туулган жери         = Орусия империясы, [[Фергана облусу]]
 |Өлгөн датасы         = 24.5.1968
 |Каза болгон жери     = [[СССР]], [[Москва]]
 |Жарандыгы            = {{Өлкө желеги|СССР}}
 |Ишмердүүлүгү         = проза жазуучу, драматург, котормочу
 |Чыгармачылык жылдары = 
 |Багыты               = 
 |Жанр                 = 
 |Чыгарманын тилдери   = 
 |Дебют                = 
 |Премиялары           = 
 |Чыгармаларынын тилдери= [[өзбек тили]]
 |Сыйлыктары           = Үчүнчү даражадагы Сталин сыйлыгы
Эмгек Кызыл Туу ордени
«Ардак белгиси» ордени
Өзбек ССРинин эл жазуучусу
Өзбек ССРинин Хамза Хакимзаде Ниязи атындагы мамлекеттик сыйлыгы
«Буюк хизматлари учун» ордени
 |Кол тамгасы          =  
 |Сайты                = 
 |Викитека             = 
 |Викицитата           = 
 |Викиказына           = Abdulla Qahhor
}}
'''Каххар Абдулла''' ({{lang-uz|Abdulla Qahhor, Абдулла Қаҳҳор}}) (1907—1968) — [[Өзбекстан|өзбек]] совет жазуучусу, драматург жана котормочу. Өзбек ССРинин эл жазуучусу (1967). Үчүнчү даражадагы Сталин сыйлыгынын лауреаты (1952). 1952-жылдан тартып КПССтин мүчөсү&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

== Өмүр баяны ==
Абдулла Каххар 1907-жылдын 17-сентябрында Ашт районунун Ашт айылындагы Сари бозор көчөсүндө (азыркы Согд облусу) темир уста Абдукаххар Жалиловдун үй-бүлөсүндө туулган. 1919—1924-жылдары мектепте окуган. Кокон педагогикалык техникумун аяктагандан кийин 1924—1926-жылдары Кокон шаардык комсомол комитетинде, кийин Ташкенттеги «Кызыл Өзбекстан» гезитинин редакциясында иштеген. 1926—1934-жылдары рабфакта, андан кийин биринчи Орто Азия мамлекеттик университетинин педагогикалык факультетинде окуган&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://oz.sputniknews.uz/20230917/abdulla-qahhor--biografiya-39028008.html Sputnik. Abdulla Qahhor — biografiya]&lt;/ref&gt;.

1934—1938-жылдары «Совет адабиёти» журналынын редакциясынын жооптуу катчысы, 1938—1939-жылдары Хамза Хакимзаде Ниязи атындагы Өзбек мамлекеттик академиялык драма театрынын адабий бөлүмүнүн жетекчиси болгон. 1939-жылдан тартып Өзбекстандын басмаларында редактор жана котормочу болуп иштеген. Өзбек ССРинин Жазуучулар союзунун президиумунун төрагасы (1954—1956). 1955-жылы Өзбек ССРинин Жогорку Советинин депутаты болуп шайланган.

1968-жылдын 24-майында Москва шаарында каза болгон. Ташкенттеги «Чигатай» көрүстөнүнө коюлган.

== Чыгармачылыгы ==
Адабий ишмердүүлүк менен 1924-жылдан тартып «Муштум» журналында, «Жаңы Фергана», «Кызыл Өзбекстан» гезиттеринде фельетончу катары жана кыска новелла жанрында алектене баштаган («Ууру», «Сокурлардын көзү ачылышы», «Анар», «Оорулуу», «Шаардык парк», «Коркунуч», «Адабият мугалими», «Улутчулдар», «Тойдогу аза», «Махалла» жана башкалар).

«Дүйнө жашарууда» (1933), «Аңгемелер» (1935) жыйнактарын, «Эки чынар» романын жарыялаган. «Мираж» романы (1937) буржуазиялык улутчулдарды ашкерелейт, «Дардактык баатыр» (1942), «Алтын жылдыз» повесттери Улуу Ата Мекендик согуш окуяларына арналган, «Кошчинор чырактары» романы (1951—1952) коллективдештирүү темасына арналган. «Кичинекей куш» повести (1958, 1961-жылы экрандаштырылган) согуштан кийинки өзбек кыштагынын турмушун, «Сүйүү» (1968) жаштардын жашоосун сүрөттөйт. «Өткөн күндөр жомоктору» аттуу биографиялык повести (1965), ошондой эле заманбап темадагы аңгемелерди жазган.

Драматург катары «Жаңы жерде» («Жибек сюзане»; 1950), «Оору тиштер» (1954), «Табыттан чыккан үн», «Кымбаттуу энелерим» комедиялары менен таанылган.

Александр Пушкиндин «Капитан кызы», Николай Гогольдун «Ревизор» жана «Үйлөнүү», Лев Толстойдун «Согуш жана тынчтык», Александр Серафимовичтун «Темир агым», Максим Горькийнин «Менин университеттерим», ошондой эле Антон Чехов, Мариэтта Шагинян, Константин Тренёв жана башка авторлордун чыгармаларын өзбек тилине которгон. Ал жаш өзбек жазуучуларынын чыгармачылык калыптанышына чоң таасир тийгизген.

1961-жылы «Кичинекей куш» —аталыштагы повестти экрандаштырылган.

== Сыйлыктары жана наамдары ==

* Үчүнчү даражадагы Сталин сыйлыгы (1952) — «Жаңы жерде» пьесасы үчүн (1950)
* Эмгек Кызыл Туу ордени — үч жолу (06.12.1951; 16.09.1957; 08.09.1967)
* «Ардак белгиси» ордени (31.01.1939)
* Өзбек ССРинин эл жазуучусу (08.09.1967)
* Өзбек ССРинин Хамза Хакимзаде Ниязи атындагы мамлекеттик сыйлыгы (1966)
* «Буюк хизматлари учун» ордени (25.08.2000) — каза болгондон кийин&lt;ref&gt;[https://press.natlib.uz/ru/editions/17104 Xalq so‘zi&quot; gazetasi 1992-yil 26-avgust soni O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2000-yil 25-avgustdagi &quot;O‘zbek milliy madaniyatini rivojlantirishga buyuk hissa qo‘shgan adabiyot va san’at ustalarini mukofotlash to‘g‘risida&quot; Farmon“]&lt;/ref&gt;.

== Эскерүү ==

* Жазуучунун ысымы Дардактагы көчөгө, ошондой эле Пап шаарынын районунун бирине берилген.
* Ошондой эле жазуучунун ысымы Ташкент шаарындагы көчөгө ыйгарылган.

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://newspaperarchive.com/obituary-clipping-may-26-1968-3580100/ Некролог]</text>
      <sha1>20kx4b42ph8a9qykan3fhz0rxekbpua</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646087</id>
      <parentid>646084</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:19:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646087</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8436" sha1="tmy7s4x5x4ih0t8d7pl99r721swqvnj" xml:space="preserve">{{Жазуучу
 |Ысымы                = Каххар Абдулла
 |Нукура ысымы         = {{lang-uz|Abdulla Qahhor, Абдулла Қаҳҳор}}
 |Сүрөт                = Stamps of Uzbekistan, 2007-06.jpg
 |Туурасы              = 
 |Сүрөттүн аталышы     = 
 |Туулгандагы ысымы    = 
 |Кайман аты           = 
 |Туулган датасы       = 17.9.1907
 |Туулган жери         = Орусия империясы, [[Фергана облусу]]
 |Өлгөн датасы         = 24.5.1968
 |Каза болгон жери     = [[СССР]], [[Москва]]
 |Жарандыгы            = {{Өлкө желеги|СССР}}
 |Ишмердүүлүгү         = проза жазуучу, драматург, котормочу
 |Чыгармачылык жылдары = 
 |Багыты               = 
 |Жанр                 = 
 |Чыгарманын тилдери   = 
 |Дебют                = 
 |Премиялары           = 
 |Чыгармаларынын тилдери= [[өзбек тили]]
 |Сыйлыктары           = * Үчүнчү даражадагы Сталин сыйлыгы
* Эмгек Кызыл Туу ордени
* «Ардак белгиси» ордени
* Өзбек ССРинин эл жазуучусу
* Өзбек ССРинин Хамза Хакимзаде Ниязи атындагы мамлекеттик сыйлыгы
* «Буюк хизматлари учун» ордени
 |Кол тамгасы          =  
 |Сайты                = 
 |Викитека             = 
 |Викицитата           = 
 |Викиказына           = Abdulla Qahhor
}}
'''Каххар Абдулла''' ({{lang-uz|Abdulla Qahhor, Абдулла Қаҳҳор}}) (1907—1968) — [[Өзбекстан|өзбек]] совет жазуучусу, драматург жана котормочу. Өзбек ССРинин эл жазуучусу (1967). Үчүнчү даражадагы Сталин сыйлыгынын лауреаты (1952). 1952-жылдан тартып КПССтин мүчөсү&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

== Өмүр баяны ==
Абдулла Каххар 1907-жылдын 17-сентябрында Ашт районунун Ашт айылындагы Сари бозор көчөсүндө (азыркы Согд облусу) темир уста Абдукаххар Жалиловдун үй-бүлөсүндө туулган. 1919—1924-жылдары мектепте окуган. Кокон педагогикалык техникумун аяктагандан кийин 1924—1926-жылдары Кокон шаардык комсомол комитетинде, кийин Ташкенттеги «Кызыл Өзбекстан» гезитинин редакциясында иштеген. 1926—1934-жылдары рабфакта, андан кийин биринчи Орто Азия мамлекеттик университетинин педагогикалык факультетинде окуган&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://oz.sputniknews.uz/20230917/abdulla-qahhor--biografiya-39028008.html Sputnik. Abdulla Qahhor — biografiya]&lt;/ref&gt;.

1934—1938-жылдары «Совет адабиёти» журналынын редакциясынын жооптуу катчысы, 1938—1939-жылдары Хамза Хакимзаде Ниязи атындагы Өзбек мамлекеттик академиялык драма театрынын адабий бөлүмүнүн жетекчиси болгон. 1939-жылдан тартып Өзбекстандын басмаларында редактор жана котормочу болуп иштеген. Өзбек ССРинин Жазуучулар союзунун президиумунун төрагасы (1954—1956). 1955-жылы Өзбек ССРинин Жогорку Советинин депутаты болуп шайланган.

1968-жылдын 24-майында Москва шаарында каза болгон. Ташкенттеги «Чигатай» көрүстөнүнө коюлган.

== Чыгармачылыгы ==
Адабий ишмердүүлүк менен 1924-жылдан тартып «Муштум» журналында, «Жаңы Фергана», «Кызыл Өзбекстан» гезиттеринде фельетончу катары жана кыска новелла жанрында алектене баштаган («Ууру», «Сокурлардын көзү ачылышы», «Анар», «Оорулуу», «Шаардык парк», «Коркунуч», «Адабият мугалими», «Улутчулдар», «Тойдогу аза», «Махалла» жана башкалар).

«Дүйнө жашарууда» (1933), «Аңгемелер» (1935) жыйнактарын, «Эки чынар» романын жарыялаган. «Мираж» романы (1937) буржуазиялык улутчулдарды ашкерелейт, «Дардактык баатыр» (1942), «Алтын жылдыз» повесттери Улуу Ата Мекендик согуш окуяларына арналган, «Кошчинор чырактары» романы (1951—1952) коллективдештирүү темасына арналган. «Кичинекей куш» повести (1958, 1961-жылы экрандаштырылган) согуштан кийинки өзбек кыштагынын турмушун, «Сүйүү» (1968) жаштардын жашоосун сүрөттөйт. «Өткөн күндөр жомоктору» аттуу биографиялык повести (1965), ошондой эле заманбап темадагы аңгемелерди жазган.

Драматург катары «Жаңы жерде» («Жибек сюзане»; 1950), «Оору тиштер» (1954), «Табыттан чыккан үн», «Кымбаттуу энелерим» комедиялары менен таанылган.

Александр Пушкиндин «Капитан кызы», Николай Гогольдун «Ревизор» жана «Үйлөнүү», Лев Толстойдун «Согуш жана тынчтык», Александр Серафимовичтун «Темир агым», Максим Горькийнин «Менин университеттерим», ошондой эле Антон Чехов, Мариэтта Шагинян, Константин Тренёв жана башка авторлордун чыгармаларын өзбек тилине которгон. Ал жаш өзбек жазуучуларынын чыгармачылык калыптанышына чоң таасир тийгизген.

1961-жылы «Кичинекей куш» —аталыштагы повестти экрандаштырылган.

== Сыйлыктары жана наамдары ==

* Үчүнчү даражадагы Сталин сыйлыгы (1952) — «Жаңы жерде» пьесасы үчүн (1950)
* Эмгек Кызыл Туу ордени — үч жолу (06.12.1951; 16.09.1957; 08.09.1967)
* «Ардак белгиси» ордени (31.01.1939)
* Өзбек ССРинин эл жазуучусу (08.09.1967)
* Өзбек ССРинин Хамза Хакимзаде Ниязи атындагы мамлекеттик сыйлыгы (1966)
* «Буюк хизматлари учун» ордени (25.08.2000) — каза болгондон кийин&lt;ref&gt;[https://press.natlib.uz/ru/editions/17104 Xalq so‘zi&quot; gazetasi 1992-yil 26-avgust soni O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2000-yil 25-avgustdagi &quot;O‘zbek milliy madaniyatini rivojlantirishga buyuk hissa qo‘shgan adabiyot va san’at ustalarini mukofotlash to‘g‘risida&quot; Farmon“]&lt;/ref&gt;.

== Эскерүү ==

* Жазуучунун ысымы Дардактагы көчөгө, ошондой эле Пап шаарынын районунун бирине берилген.
* Ошондой эле жазуучунун ысымы Ташкент шаарындагы көчөгө ыйгарылган.

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://newspaperarchive.com/obituary-clipping-may-26-1968-3580100/ Некролог]</text>
      <sha1>tmy7s4x5x4ih0t8d7pl99r721swqvnj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Lypis Argentus</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152186</id>
    <revision>
      <id>646085</id>
      <timestamp>2026-05-12T12:10:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646085</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="0jinfd2hj2v702fb20q2xyoevbpktc7" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 12:10, 12 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>0jinfd2hj2v702fb20q2xyoevbpktc7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Калып:Обсерватория</title>
    <ns>10</ns>
    <id>152187</id>
    <revision>
      <id>646093</id>
      <timestamp>2026-05-12T12:36:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Карточка |Аталышы               = Обсерватория  |үстүндө               = {{{Аталышы}}} |стиль_үстүндө         = background:#91b3f2; |үстүндө2              = {{{Расмий аталышы|}}} |стиль_үстүндө2        = font-style:normal |сүрөт                 = {{Сүрөттү форматтоо|{{{Сүрөт|}}}|{{#if:{{{Сүрөттүн туурасы|}}}|{{{Сүрөттүн туура...&quot;</comment>
      <origin>646093</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3758" sha1="5xc9p0a8l3vfm3tt43xno98s64yigzv" xml:space="preserve">{{Карточка
|Аталышы               = Обсерватория 
|үстүндө               = {{{Аталышы}}}
|стиль_үстүндө         = background:#91b3f2;
|үстүндө2              = {{{Расмий аталышы|}}}
|стиль_үстүндө2        = font-style:normal
|сүрөт                 = {{Сүрөттү форматтоо|{{{Сүрөт|}}}|{{#if:{{{Сүрөттүн туурасы|}}}|{{{Сүрөттүн туурасы}}}|280}}}}
|стиль_сүрөт           =
|сүрөттүн_аталышы      = {{#if:{{{Сүрөттүн аталышы|}}} | &lt;small&gt;{{{Сүрөттүн аталышы|}}}&lt;/small&gt;}}
|стиль_башжазуу        = 
|стиль_белги           = background:{{{Түс1|#e0e8ff}}}; font-weight:bold; text-align:left;

|метка1                = Түрү
|текст1                = {{{Түрү|}}}

|метка2                = Уюм
|текст2                = {{{Уюм|}}}

|метка3                = Коду
|текст3                = {{{Коду|}}}{{#if:{{{Коду|}}}|&amp;nbsp;([https://newton.spacedys.com/neodys/index.php?pc=2.1.0&amp;o={{{Коду}}}&amp;ab=0 наблюдения])}}
|викиданные3           = p717

|метка4                = Жайгашкан жери
|текст4                = {{{Жайгашкан жери|}}}

|башжазуу5             = {{#if: {{{lat_deg|}}}
| &lt;small&gt;[[Географиялык координаттары|Координаттар]]: {{nobr|{{Coord|1={{{lat_deg|}}}|2={{{lat_min|}}}|3={{{lat_sec|}}}|4={{{lat_dir|N}}}|5={{{lon_deg|}}}|6={{{lon_min|}}}|7={{{lon_sec|}}}|8={{{lon_dir|E}}}|9={{#if: {{{region|}}}
     |type:waterbody_region:{{{region}}} 
     |type:waterbody}}|yandex=1|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}}}}}{{Карта/Бк|2|{{Координаттар менен карта|{{{lat_deg|}}}|{{{lat_min|}}}|{{{lat_sec|}}}|{{{lat_dir|}}}|{{{lon_deg|}}}|{{{lon_min|}}}|{{{lon_sec|}}}|{{{lon_dir|}}}}}}}&lt;/small&gt;}}

|белги6       = [[Деңиз деңгээлинен бийиктиги|Бийиктиги]]
|текст6       = {{{Бийиктиги|{{#invoke:Wikidata|getValue|P2044|FETCH_WIKIDATA}}}}}

|белги7       = Аба ырайы
|текст7       = {{{Аба_ырайы|}}}

|белги8       = Негизделген күнү
|текст8       = {{{Негизделген_күнү|{{#invoke:Wikidata|getValue|P571|FETCH_WIKIDATA}}}}}

|белги9       = Ачылган күнү
|текст9       = {{{Ачылган_күнү|{{#invoke:Wikidata|getValue|P1619|FETCH_WIKIDATA}}}}}

|белги10      = Жабылган күнү
|текст10      = {{{Жабылган_күнү|{{#invoke:Wikidata|getValue|P576|FETCH_WIKIDATA}}}}}

|белги11      = Сайты
|текст11      = {{{Сайты|{{#invoke:Wikidata|getValue|P856|FETCH_WIKIDATA}}}}}

|башжазуу12   = {{#if: {{{Телескоп_1_аты|}}} | Инструменттери }}

|белги13      = {{{Телескоп_1_аты|}}}
|текст13      = {{{Телескоп_1_түрү|}}}

|белги14      = {{{Телескоп_2_аты|}}}
|текст14      = {{{Телескоп_2_түрү|}}}

|белги15      = {{{Телескоп_3_аты|}}}
|текст15      = {{{Телескоп_3_түрү|}}}

|белги16      = {{{Телескоп_4_аты|}}}
|текст16      = {{{Телескоп_4_түрү|}}}

|белги17      = {{{Телескоп_5_аты|}}}
|текст17      = {{{Телескоп_5_түрү|}}}

|текст33      = {{{кошумча|}}}
}}&lt;!-- Категориялоо --&gt;
&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Category:Астрономиялык обсерваториялар алфавит боюнча]]}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>5xc9p0a8l3vfm3tt43xno98s64yigzv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646094</id>
      <parentid>646093</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:37:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646094</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3547" sha1="rjjarv0i8ts8f72xws0b9af5h605nu5" xml:space="preserve">{{Карточка
|Аталышы               = Обсерватория 
|үстүндө               = {{{Аталышы}}}
|стиль_үстүндө         = background:#91b3f2;
|үстүндө2              = {{{Расмий аталышы|}}}
|стиль_үстүндө2        = font-style:normal
|сүрөт                 = {{Сүрөттү форматтоо|{{{Сүрөт|}}}|{{#if:{{{Сүрөттүн туурасы|}}}|{{{Сүрөттүн туурасы}}}|280}}}}
|стиль_сүрөт           =
|сүрөттүн_аталышы      = {{#if:{{{Сүрөттүн аталышы|}}} | &lt;small&gt;{{{Сүрөттүн аталышы|}}}&lt;/small&gt;}}
|стиль_башжазуу        = 
|стиль_белги           = background:{{{Түс1|#e0e8ff}}}; font-weight:bold; text-align:left;

|метка1                = Түрү
|текст1                = {{{Түрү|}}}

|метка2                = Уюм
|текст2                = {{{Уюм|}}}

|метка3                = Коду
|текст3                = {{{Коду|}}}{{#if:{{{Коду|}}}|&amp;nbsp;([https://newton.spacedys.com/neodys/index.php?pc=2.1.0&amp;o={{{Коду}}}&amp;ab=0 наблюдения])}}
|викиданные3           = p717

|метка4                = Жайгашкан жери
|текст4                = {{{Жайгашкан жери|}}}

|башжазуу5             = {{#if: {{{lat_deg|}}}
| &lt;small&gt;[[Географиялык координаттары|Координаттар]]: {{nobr|{{Coord|1={{{lat_deg|}}}|2={{{lat_min|}}}|3={{{lat_sec|}}}|4={{{lat_dir|N}}}|5={{{lon_deg|}}}|6={{{lon_min|}}}|7={{{lon_sec|}}}|8={{{lon_dir|E}}}|9={{#if: {{{region|}}}
     |type:waterbody_region:{{{region}}} 
     |type:waterbody}}|yandex=1|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}}}}}{{Карта/Бк|2|{{Координаттар менен карта|{{{lat_deg|}}}|{{{lat_min|}}}|{{{lat_sec|}}}|{{{lat_dir|}}}|{{{lon_deg|}}}|{{{lon_min|}}}|{{{lon_sec|}}}|{{{lon_dir|}}}}}}}&lt;/small&gt;}}

|белги6       = [[Деңиз деңгээлинен бийиктиги|Бийиктиги]]
|текст6       = {{{Бийиктиги|}}}

|белги7       = Аба ырайы
|текст7       = {{{Аба_ырайы|}}}

|белги8       = Негизделген күнү
|текст8       = {{{Негизделген_күнү|}}}

|белги9       = Ачылган күнү
|текст9       = {{{Ачылган_күнү|}}}

|белги10      = Жабылган күнү
|текст10      = {{{Жабылган_күнү|}}}

|белги11      = Сайты
|текст11      = {{{Сайты|}}}

|башжазуу12   = {{#if: {{{Телескоп_1_аталышы|}}} |Куралдары}}

|белги13      = {{{Телескоп_1_аталышы|}}}
|текст13      = {{{Телескоп_1_түрү|}}}

|белги14      = {{{Телескоп_2_аталышы|}}}
|текст14      = {{{Телескоп_2_түрү|}}}

|белги15      = {{{Телескоп_3_аталышы|}}}
|текст15      = {{{Телескоп_3_түрү|}}}

|белги16      = {{{Телескоп_4_аталышы|}}}
|текст16      = {{{Телескоп_4_түрү|}}}

|белги17      = {{{Телескоп_5_аталышы|}}}
|текст17      = {{{Телескоп_5_түрү|}}}

|текст33      = {{{кошумча|}}}
}}&lt;!-- Категориялоо --&gt;
&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Category:Астрономиялык обсерваториялар алфавит боюнча]]}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>rjjarv0i8ts8f72xws0b9af5h605nu5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646101</id>
      <parentid>646094</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:43:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646101</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3527" sha1="tqniaryfp76z8gj51r0hh46elml0kuw" xml:space="preserve">{{Карточка
|Аталышы               = Обсерватория 
|үстүндө               = {{{Аталышы}}}
|стиль_үстүндө         = background:#91b3f2;
|үстүндө2              = {{{Расмий аталышы|}}}
|стиль_үстүндө2        = font-style:normal
|сүрөт                 = {{Сүрөттү форматтоо|{{{Сүрөт|}}}|{{#if:{{{Сүрөттүн туурасы|}}}|{{{Сүрөттүн туурасы}}}|280}}}}
|стиль_сүрөт           =
|сүрөттүн_аталышы      = {{#if:{{{Сүрөттүн аталышы|}}} | &lt;small&gt;{{{Сүрөттүн аталышы|}}}&lt;/small&gt;}}
|стиль_башжазуу        = 
|стиль_белги           = background:{{{Түс1|#e0e8ff}}}; font-weight:bold; text-align:left;

|метка1                = Түрү
|текст1                = {{{Түрү|}}}

|метка2                = Уюм
|текст2                = {{{Уюм|}}}

|метка3                = Коду
|текст3                = {{{Коду|}}}{{#if:{{{Коду|}}}|&amp;nbsp;([https://newton.spacedys.com/neodys/index.php?pc=2.1.0&amp;o={{{Коду}}}&amp;ab=0 наблюдения])}}
|викиданные3           = p717

|метка4                = Жайгашкан жери
|текст4                = {{{Жайгашкан жери|}}}

|башжазуу5             = {{#if: {{{lat_deg|}}}
| &lt;small&gt;[[Географиялык координаттары|Координаттар]]: {{nobr|{{Coord|1={{{lat_deg|}}}|2={{{lat_min|}}}|3={{{lat_sec|}}}|4={{{lat_dir|N}}}|5={{{lon_deg|}}}|6={{{lon_min|}}}|7={{{lon_sec|}}}|8={{{lon_dir|E}}}|9={{#if: {{{region|}}}
     |type:waterbody_region:{{{region}}} 
     |type:waterbody}}|yandex=1|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}}}}}{{Карта/Бк|2|{{Координаттар менен карта|{{{lat_deg|}}}|{{{lat_min|}}}|{{{lat_sec|}}}|{{{lat_dir|}}}|{{{lon_deg|}}}|{{{lon_min|}}}|{{{lon_sec|}}}|{{{lon_dir|}}}}}}}&lt;/small&gt;}}

|белги6       = Деңиз деңгээлинен бийиктиги
|текст6       = {{{Бийиктиги|}}} м

|белги7       = Аба ырайы
|текст7       = {{{Аба_ырайы|}}}

|белги8       = Негизделген күнү
|текст8       = {{{Негизделген_күнү|}}}

|белги9       = Ачылган күнү
|текст9       = {{{Ачылган_күнү|}}}

|белги10      = Жабылган күнү
|текст10      = {{{Жабылган_күнү|}}}

|белги11      = Сайты
|текст11      = {{{Сайты|}}}

|башжазуу12   = {{#if: {{{Телескоп_1_аталышы|}}} |Куралдары}}

|белги13      = {{{Телескоп_1_аталышы|}}}
|текст13      = {{{Телескоп_1_түрү|}}}

|белги14      = {{{Телескоп_2_аталышы|}}}
|текст14      = {{{Телескоп_2_түрү|}}}

|белги15      = {{{Телескоп_3_аталышы|}}}
|текст15      = {{{Телескоп_3_түрү|}}}

|белги16      = {{{Телескоп_4_аталышы|}}}
|текст16      = {{{Телескоп_4_түрү|}}}

|белги17      = {{{Телескоп_5_аталышы|}}}
|текст17      = {{{Телескоп_5_түрү|}}}

|текст33      = {{{кошумча|}}}
}}&lt;!-- Категориялоо --&gt;
&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Category:Астрономиялык обсерваториялар алфавит боюнча]]}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>tqniaryfp76z8gj51r0hh46elml0kuw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646102</id>
      <parentid>646101</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:44:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646102</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3527" sha1="2unbzlm966bjpxx9vsaa6gomcry31b7" xml:space="preserve">{{Карточка
|Аталышы               = Обсерватория 
|үстүндө               = {{{Аталышы}}}
|стиль_үстүндө         = background:#91b3f2;
|үстүндө2              = {{{Расмий аталышы|}}}
|стиль_үстүндө2        = font-style:normal
|сүрөт                 = {{Сүрөттү форматтоо|{{{Сүрөт|}}}|{{#if:{{{Сүрөттүн туурасы|}}}|{{{Сүрөттүн туурасы}}}|280}}}}
|стиль_сүрөт           =
|сүрөттүн_аталышы      = {{#if:{{{Сүрөттүн аталышы|}}} | &lt;small&gt;{{{Сүрөттүн аталышы|}}}&lt;/small&gt;}}
|стиль_башжазуу        = 
|стиль_белги           = background:{{{Түс1|#e0e8ff}}}; font-weight:bold; text-align:left;

|белги1                = Түрү
|текст1                = {{{Түрү|}}}

|белги2                = Уюм
|текст2                = {{{Уюм|}}}

|белги3                = Коду
|текст3                = {{{Коду|}}}{{#if:{{{Коду|}}}|&amp;nbsp;([https://newton.spacedys.com/neodys/index.php?pc=2.1.0&amp;o={{{Коду}}}&amp;ab=0 наблюдения])}}
|викиданные3           = p717

|белги4                = Жайгашкан жери
|текст4                = {{{Жайгашкан жери|}}}

|башжазуу5             = {{#if: {{{lat_deg|}}}
| &lt;small&gt;[[Географиялык координаттары|Координаттар]]: {{nobr|{{Coord|1={{{lat_deg|}}}|2={{{lat_min|}}}|3={{{lat_sec|}}}|4={{{lat_dir|N}}}|5={{{lon_deg|}}}|6={{{lon_min|}}}|7={{{lon_sec|}}}|8={{{lon_dir|E}}}|9={{#if: {{{region|}}}
     |type:waterbody_region:{{{region}}} 
     |type:waterbody}}|yandex=1|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}}}}}{{Карта/Бк|2|{{Координаттар менен карта|{{{lat_deg|}}}|{{{lat_min|}}}|{{{lat_sec|}}}|{{{lat_dir|}}}|{{{lon_deg|}}}|{{{lon_min|}}}|{{{lon_sec|}}}|{{{lon_dir|}}}}}}}&lt;/small&gt;}}

|белги6       = Деңиз деңгээлинен бийиктиги
|текст6       = {{{Бийиктиги|}}} м

|белги7       = Аба ырайы
|текст7       = {{{Аба_ырайы|}}}

|белги8       = Негизделген күнү
|текст8       = {{{Негизделген_күнү|}}}

|белги9       = Ачылган күнү
|текст9       = {{{Ачылган_күнү|}}}

|белги10      = Жабылган күнү
|текст10      = {{{Жабылган_күнү|}}}

|белги11      = Сайты
|текст11      = {{{Сайты|}}}

|башжазуу12   = {{#if: {{{Телескоп_1_аталышы|}}} |Куралдары}}

|белги13      = {{{Телескоп_1_аталышы|}}}
|текст13      = {{{Телескоп_1_түрү|}}}

|белги14      = {{{Телескоп_2_аталышы|}}}
|текст14      = {{{Телескоп_2_түрү|}}}

|белги15      = {{{Телескоп_3_аталышы|}}}
|текст15      = {{{Телескоп_3_түрү|}}}

|белги16      = {{{Телескоп_4_аталышы|}}}
|текст16      = {{{Телескоп_4_түрү|}}}

|белги17      = {{{Телескоп_5_аталышы|}}}
|текст17      = {{{Телескоп_5_түрү|}}}

|текст33      = {{{кошумча|}}}
}}&lt;!-- Категориялоо --&gt;
&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Category:Астрономиялык обсерваториялар алфавит боюнча]]}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>2unbzlm966bjpxx9vsaa6gomcry31b7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646112</id>
      <parentid>646102</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T13:19:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646112</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3531" sha1="b67trsbhz1l2wgpey95q3ri30lj4nfi" xml:space="preserve">{{Карточка
|Аталышы               = Обсерватория 
|үстүндө               = {{{Аталышы}}}
|стиль_үстүндө         = background:#91b3f2;
|үстүндө2              = {{{Расмий аталышы|}}}
|стиль_үстүндө2        = font-style:normal
|сүрөт                 = {{Сүрөттү форматтоо|{{{Сүрөт|}}}|{{#if:{{{Сүрөттүн туурасы|}}}|{{{Сүрөттүн туурасы}}}|280}}}}
|стиль_сүрөт           =
|сүрөттүн_аталышы      = {{#if:{{{Сүрөттүн аталышы|}}} | &lt;small&gt;{{{Сүрөттүн аталышы|}}}&lt;/small&gt;}}
|стиль_башжазуу        = 
|стиль_белги           = background:{{{Түс1|#e0e8ff}}}; font-weight:bold; text-align:left;

|белги1                = Түрү
|текст1                = {{{Түрү|}}}

|белги2                = Уюм
|текст2                = {{{Уюм|}}}

|белги3                = Коду
|текст3                = {{{Коду|}}}{{#if:{{{Коду|}}}|&amp;nbsp;([https://newton.spacedys.com/neodys/index.php?pc=2.1.0&amp;o={{{Коду}}}&amp;ab=0 наблюдения])}}
|викиданные3           = p717

|белги4                = Жайгашкан жери
|текст4                = {{{Жайгашкан жери|}}}

|башжазуу5             = {{#if: {{{lat_deg|}}}
| &lt;small&gt;[[Географиялык координаттары|Координаттар]]: {{nobr|{{Coord|1={{{lat_deg|}}}|2={{{lat_min|}}}|3={{{lat_sec|}}}|4={{{lat_dir|N}}}|5={{{lon_deg|}}}|6={{{lon_min|}}}|7={{{lon_sec|}}}|8={{{lon_dir|E}}}|9={{#if: {{{region|}}}
     |type:waterbody_region:{{{region}}} 
     |type:waterbody}}|yandex=1|scale={{#if:{{{CoordScale|}}}|{{{CoordScale}}}|100000}}}}}}{{Карта/Бк|2|{{Координаттар менен карта|{{{lat_deg|}}}|{{{lat_min|}}}|{{{lat_sec|}}}|{{{lat_dir|}}}|{{{lon_deg|}}}|{{{lon_min|}}}|{{{lon_sec|}}}|{{{lon_dir|}}}}}}}&lt;/small&gt;}}

|белги6       = Деңиз деңгээлинен бийиктиги
|текст6       = {{{Бийиктиги|}}} м

|белги7       = Аба ырайы
|текст7       = {{{Аба_ырайы|}}}

|белги8       = Негизделген күнү
|текст8       = {{{Негизделген_күнү|}}}

|белги9       = Ачылган күнү
|текст9       = {{{Ачылган_күнү|}}}

|белги10      = Жабылган күнү
|текст10      = {{{Жабылган_күнү|}}}

|белги11      = Сайты
|текст11      = {{{Сайты|}}}

|башжазуу12   = {{#if: {{{Телескоп_1_аталышы|}}} |Куралдары}}

|белги13      = {{{Телескоп_1_аталышы|}}}
|текст13      = {{{Телескоп_1_түрү|}}}

|белги14      = {{{Телескоп_2_аталышы|}}}
|текст14      = {{{Телескоп_2_түрү|}}}

|белги15      = {{{Телескоп_3_аталышы|}}}
|текст15      = {{{Телескоп_3_түрү|}}}

|белги16      = {{{Телескоп_4_аталышы|}}}
|текст16      = {{{Телескоп_4_түрү|}}}

|белги17      = {{{Телескоп_5_аталышы|}}}
|текст17      = {{{Телескоп_5_түрү|}}}

|текст33      = {{{кошумча|}}}
}}&lt;!-- Категориялоо --&gt;
&lt;includeonly&gt;{{#if:{{NAMESPACE}}||[[Категория:Астрономиялык обсерваториялар арип боюнча]]}}&lt;/includeonly&gt;</text>
      <sha1>b67trsbhz1l2wgpey95q3ri30lj4nfi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Капраника-Пренестина</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152188</id>
    <revision>
      <id>646095</id>
      <timestamp>2026-05-12T12:37:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{ОЖ  |статусу                    = Коммуна  |кыргызча аталышы           = Капраника-Пренестина  |расмий аталышы             = {{lang-it|Capranica Prenestina}}  |өлкө                       = Италия  |герб                       =   |желек                      =   |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =51 |lat_sec =0  |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =51 |lat_sec =0  |CoordAddon=type:city_...&quot;</comment>
      <origin>646095</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3557" sha1="q3px95xp9edwhugooqgqd95sz39vg40" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Коммуна
 |кыргызча аталышы           = Капраника-Пренестина
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Capranica Prenestina}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =51 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =51 |lat_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Capranica%20Prenestina
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = Гуадайноло
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = Марко Серафини
 |бийиктиги                  = 915
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 915
 |климаты                    = Тоолуу жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 300
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Капраникалыктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00030
 |Commons түрмөгүндө         = Capranica Prenestina
 |сайты                      = https://www.comune.capranicaprenestina.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Capranica Prenestina panorama.jpg
}}

'''Капраника-Пренестина''' ({{lang-it|Capranica Prenestina}} {{IPA|[kapraˈniːka prenesˈtiːna]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим метрополитен шаары]]на караштуу коммуна. Ал Пренестини тоолорунда жайгашып, Лациодогу эң бийик жайгашкан кыштактардын бири болуп саналат.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Санта-Мария-Ассунта чиркөөсү — коммунанын негизги диний эстелиги.  
* Гуадайноло ыйык жайы — Лациодогу эң бийик жайгашкан диний зыярат жайларынын бири.  
* Орто кылымдык борбор — таш көчөлөрү жана байыркы үйлөрү менен белгилүү.  
* Панорамалык аянттар — Пренестини тоолоруна жана Рим аймагына көрүнүш ачылат.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 300 адамды түзөт.  

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.capranicaprenestina.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Capranica Prenestina)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>q3px95xp9edwhugooqgqd95sz39vg40</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646096</id>
      <parentid>646095</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:38:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>646096</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3532" sha1="4npv2cppdw8tcf1fbciri9bi1ryzung" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Коммуна
 |кыргызча аталышы           = Капраника-Пренестина
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Capranica Prenestina}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =51 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =51 |lat_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Capranica%20Prenestina
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = Гуадайноло
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = Марко Серафини
 |бийиктиги                  = 915
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 915
 |климаты                    = Тоолуу жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 300
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Капраникалыктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00030
 |Commons түрмөгүндө         = Capranica Prenestina
 |сайты                      = https://www.comune.capranicaprenestina.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Capranica Prenestina panorama.jpg
}}

'''Капраника-Пренестина''' ({{lang-it|Capranica Prenestina}} {{IPA|[kapraˈniːka prenesˈtiːna]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Ал Пренестини тоолорунда жайгашып, Лациодогу эң бийик жайгашкан кыштактардын бири болуп саналат.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Санта-Мария-Ассунта чиркөөсү — коммунанын негизги диний эстелиги.  
* Гуадайноло ыйык жайы — Лациодогу эң бийик жайгашкан диний зыярат жайларынын бири.  
* Орто кылымдык борбор — таш көчөлөрү жана байыркы үйлөрү менен белгилүү.  
* Панорамалык аянттар — Пренестини тоолоруна жана Рим аймагына көрүнүш ачылат.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 300 адамды түзөт.  

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.capranicaprenestina.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Capranica Prenestina)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>4npv2cppdw8tcf1fbciri9bi1ryzung</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646097</id>
      <parentid>646096</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:39:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>646097</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3631" sha1="huswdfgxfz3hotjce99j1cqf82id7h1" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Коммуна
 |кыргызча аталышы           = Капраника-Пренестина
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Capranica Prenestina}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       =Capranica Prenestina-Stemma.svg 
 |желек                      =Capranica Prenestina-Bandiera.svg 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =51 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =51 |lat_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Capranica%20Prenestina
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = Гуадайноло
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = Марко Серафини
 |бийиктиги                  = 915
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 915
 |климаты                    = Тоолуу жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 300
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Капраникалыктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00030
 |Commons түрмөгүндө         = Capranica Prenestina
 |сайты                      = https://www.comune.capranicaprenestina.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Capranica Prenestina (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Капраника-Пренестина''' ({{lang-it|Capranica Prenestina}} {{IPA|[kapraˈniːka prenesˈtiːna]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Ал Пренестини тоолорунда жайгашып, Лациодогу эң бийик жайгашкан кыштактардын бири болуп саналат.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Санта-Мария-Ассунта чиркөөсү — коммунанын негизги диний эстелиги.  
* Гуадайноло ыйык жайы — Лациодогу эң бийик жайгашкан диний зыярат жайларынын бири.  
* Орто кылымдык борбор — таш көчөлөрү жана байыркы үйлөрү менен белгилүү.  
* Панорамалык аянттар — Пренестини тоолоруна жана Рим аймагына көрүнүш ачылат.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 300 адамды түзөт.  

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.capranicaprenestina.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Capranica Prenestina)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>huswdfgxfz3hotjce99j1cqf82id7h1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Карпинето-Романо</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152189</id>
    <revision>
      <id>646098</id>
      <timestamp>2026-05-12T12:42:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{ОЖ  |статусу                    = Коммуна  |кыргызча аталышы           = Карпинето-Романо  |расмий аталышы             = {{lang-it|Carpineto Romano}}  |өлкө                       = Италия  |герб                       =   |желек                      =   |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =36 |lat_sec =0  |lon_dir =E |lon_deg =13 |lon_min =5 |lat_sec =0  |CoordAddon=type:city_region:IT  |C...&quot;</comment>
      <origin>646098</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3561" sha1="bcp1s8ph5g5msdl48q1288kkacs1o1v" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Коммуна
 |кыргызча аталышы           = Карпинето-Романо
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Carpineto Romano}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =36 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =13 |lon_min =5 |lat_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Carpineto%20Romano
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = Стефано Чеччини
 |бийиктиги                  = 550
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 550
 |климаты                    = Тоолуу жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 4 500
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Карпинетолуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00032
 |Commons түрмөгүндө         = Carpineto Romano
 |сайты                      = https://www.comune.carpinetoromano.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Carpineto Romano panorama.jpg
}}

'''Карпинето-Романо''' ({{lang-it|Carpineto Romano}} {{IPA|[karpiˈneːto roˈmaːno]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим метрополитен шаары]]на караштуу коммуна. Ал Лепини тоолорунда жайгашып, орто кылымдык тарыхы жана диний мурасы менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Сан-Леоне-Маньо чиркөөсү — коммунанын негизги диний эстелиги.  
* Папа Лев XIII музейи — Карпинето-Романодо туулган Рим папасына арналган музей.  
* Орто кылымдык борбор — таш көчөлөрү жана байыркы үйлөрү менен белгилүү.  
* Лепини тоолорунун панорамалык аймактары — жаратылыш көрүнүштөрү менен белгилүү.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 4 500 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/carpineto-romano/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.carpinetoromano.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Carpineto Romano)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>bcp1s8ph5g5msdl48q1288kkacs1o1v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646099</id>
      <parentid>646098</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:42:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>646099</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3536" sha1="e4ljd87g2lq42rtvbg6m2fpgkniqjfa" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Коммуна
 |кыргызча аталышы           = Карпинето-Романо
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Carpineto Romano}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =36 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =13 |lon_min =5 |lat_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Carpineto%20Romano
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = Стефано Чеччини
 |бийиктиги                  = 550
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 550
 |климаты                    = Тоолуу жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 4 500
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Карпинетолуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00032
 |Commons түрмөгүндө         = Carpineto Romano
 |сайты                      = https://www.comune.carpinetoromano.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Carpineto Romano panorama.jpg
}}

'''Карпинето-Романо''' ({{lang-it|Carpineto Romano}} {{IPA|[karpiˈneːto roˈmaːno]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Ал Лепини тоолорунда жайгашып, орто кылымдык тарыхы жана диний мурасы менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Сан-Леоне-Маньо чиркөөсү — коммунанын негизги диний эстелиги.  
* Папа Лев XIII музейи — Карпинето-Романодо туулган Рим папасына арналган музей.  
* Орто кылымдык борбор — таш көчөлөрү жана байыркы үйлөрү менен белгилүү.  
* Лепини тоолорунун панорамалык аймактары — жаратылыш көрүнүштөрү менен белгилүү.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 4 500 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/carpineto-romano/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.carpinetoromano.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Carpineto Romano)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>e4ljd87g2lq42rtvbg6m2fpgkniqjfa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646100</id>
      <parentid>646099</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:43:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>646100</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3571" sha1="kipkit57fp4jd2hh3zn7ty3pcfbrcx8" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Коммуна
 |кыргызча аталышы           = Карпинето-Романо
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Carpineto Romano}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =36 |lon_dir =E |lon_deg =13 |lon_min =5 |lat_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Carpineto%20Romano
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = 
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = Стефано Чеччини
 |бийиктиги                  = 550
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 550
 |климаты                    = Тоолуу жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 4 500
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Карпинетолуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00032
 |Commons түрмөгүндө         = Carpineto Romano
 |сайты                      = https://www.comune.carpinetoromano.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Carpineto Romano (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Карпинето-Романо''' ({{lang-it|Carpineto Romano}} {{IPA|[karpiˈneːto roˈmaːno]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Ал Лепини тоолорунда жайгашып, орто кылымдык тарыхы жана диний мурасы менен белгилүү.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Сан-Леоне-Маньо чиркөөсү — коммунанын негизги диний эстелиги.  
* Папа Лев XIII музейи — Карпинето-Романодо туулган Рим папасына арналган музей.  
* Орто кылымдык борбор — таш көчөлөрү жана байыркы үйлөрү менен белгилүү.  
* Лепини тоолорунун панорамалык аймактары — жаратылыш көрүнүштөрү менен белгилүү.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 4 500 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/carpineto-romano/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.carpinetoromano.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Carpineto Romano)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>kipkit57fp4jd2hh3zn7ty3pcfbrcx8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Лабико</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152190</id>
    <revision>
      <id>646104</id>
      <timestamp>2026-05-12T12:53:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{ОЖ  |статусу                    = Коммуна  |кыргызча аталышы           = Лабико  |расмий аталышы             = {{lang-it|Labico}}  |өлкө                       = Италия  |герб                       =   |желек                      =   |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =47 |lat_sec =0  |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =53 |lat_sec =0  |CoordAddon=type:city_region:IT  |CoordScale=30000  |Яндек...&quot;</comment>
      <origin>646104</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3436" sha1="2966z8v82ueviqjcqh30feqjd1lag6y" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Коммуна
 |кыргызча аталышы           = Лабико
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Labico}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =47 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =53 |lat_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Labico
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = Колле-Спина
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = Данило Джовенци
 |бийиктиги                  = 319
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 319
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 6 500
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Лабиколуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00030
 |Commons түрмөгүндө         = Labico
 |сайты                      = https://www.comune.labico.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Labico panorama.jpg
}}

'''Лабико''' ({{lang-it|Labico}} {{IPA|[ˈlaːbiko]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим метрополитен шаары]]на караштуу коммуна. Ал Римден түштүк-чыгыш тарапта, Пренестини дөңсөөлөрүнө жакын жерде жайгашкан.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Сан-Андреа Апостоло чиркөөсү — коммунанын негизги диний эстелиги.  
* Орто кылымдык борбор — тар көчөлөрү жана салттуу архитектурасы менен белгилүү.  
* Байыркы Лабикум шаарынын археологиялык калдыктары — рим дооруна байланыштуу эстеликтер.  
* Табигый панорамалык аймактар — Лацио өрөөндөрүнө кооз көрүнүш ачылат.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 6 500 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/labico/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.labico.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Labico)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>2966z8v82ueviqjcqh30feqjd1lag6y</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646105</id>
      <parentid>646104</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T12:54:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>646105</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3446" sha1="921n4rch9ikfrgb4hozkazekq061k2v" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Коммуна
 |кыргызча аталышы           = Лабико
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Labico}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =47 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =53 |lat_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Labico
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = Колле-Спина
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = Данило Джовенци
 |бийиктиги                  = 319
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 319
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 6 500
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Лабиколуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00030
 |Commons түрмөгүндө         = Labico
 |сайты                      = https://www.comune.labico.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Labico (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Лабико''' ({{lang-it|Labico}} {{IPA|[ˈlaːbiko]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Ал Римден түштүк-чыгыш тарапта, Пренестини дөңсөөлөрүнө жакын жерде жайгашкан.  

== Тарыхый эстеликтер ==
* Сан-Андреа Апостоло чиркөөсү — коммунанын негизги диний эстелиги.  
* Орто кылымдык борбор — тар көчөлөрү жана салттуу архитектурасы менен белгилүү.  
* Байыркы Лабикум шаарынын археологиялык калдыктары — рим дооруна байланыштуу эстеликтер.  
* Табигый панорамалык аймактар — Лацио өрөөндөрүнө кооз көрүнүш ачылат.  

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 6 500 адамды түзөт.&lt;ref&gt;https://www.tuttitalia.it/lazio/labico/statistiche/popolazione-andamento-demografico/&lt;/ref&gt;

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.labico.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Labico)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>921n4rch9ikfrgb4hozkazekq061k2v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ланувио</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152191</id>
    <revision>
      <id>646106</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:04:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{ОЖ  |статусу                    = Коммуна  |кыргызча аталышы           = Ланувио  |расмий аталышы             = {{lang-it|Lanuvio}}  |өлкө                       = Италия  |герб                       =   |желек                      =   |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =40 |lat_sec =0  |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =42 |lat_sec =0  |CoordAddon=type:city_region:IT  |CoordScale=30000  |Янд...&quot;</comment>
      <origin>646106</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4225" sha1="lh6bss8x6gpvuvmgxn17tv5rni4lkms" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Коммуна
 |кыргызча аталышы           = Ланувио
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Lanuvio}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =40 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =42 |lat_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Lanuvio
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = Камполеоне, Беллависта, Монте-Джове
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = Андреа Вольпи
 |бийиктиги                  = 324
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 324
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 13 600
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Ланувиолуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00075
 |Commons түрмөгүндө         = Lanuvio
 |сайты                      = https://www.comune.lanuvio.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Lanuvio panorama.jpg
}}

'''Ланувио''' ({{lang-it|Lanuvio}} {{IPA|[laˈnuːvjo]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим метрополитен шаары]]на караштуу коммуна. Ал Альбан дөңсөөлөрүндө, Римден түштүк-чыгыш тарапта жайгашкан жана байыркы [[Ланувиум]] шаарынын мураскери катары белгилүү. :contentReference[oaicite:0]{index=0}

== Тарыхый эстеликтер ==
* Юнона Соспита ыйык жайы — байыркы рим доорундагы маанилүү диний комплекс.  
* Орто кылымдык дубалдар жана мунаралар — V кылымга таандык коргонуу курулуштары.  
* Ланувио жарандык музейи — рим доорунун археологиялык табылгалары сакталган музей.  
* Фонтана-дельи-Скольи — XVII кылымдагы тарыхый фонтан.  
* Кастелли-Романи аймактык жаратылыш паркы — коммунанын аймагын камтыган корголуучу жаратылыш аймагы. :contentReference[oaicite:1]{index=1}

== Тарыхы ==
Байыркы мезгилде Ланувиум Лациум аймагындагы маанилүү шаарлардын бири болгон. Рим императорлору Антонин Пий жана Коммод ушул жерде төрөлгөн. Шаар орто кылымдарда кайра жанданып, кийин Колонна үй-бүлөсүнүн башкаруусуна өткөн. :contentReference[oaicite:2]{index=2}

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 13 600 адамды түзөт. :contentReference[oaicite:3]{index=3}

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.lanuvio.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Lanuvio)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>lh6bss8x6gpvuvmgxn17tv5rni4lkms</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646107</id>
      <parentid>646106</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T13:04:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>646107</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4200" sha1="s8d9qujahnse2lkqxggvxx8l4c5kca0" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Коммуна
 |кыргызча аталышы           = Ланувио
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Lanuvio}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =40 |lat_sec =0
 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =42 |lat_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Lanuvio
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = Камполеоне, Беллависта, Монте-Джове
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = Андреа Вольпи
 |бийиктиги                  = 324
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 324
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 13 600
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Ланувиолуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00075
 |Commons түрмөгүндө         = Lanuvio
 |сайты                      = https://www.comune.lanuvio.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Lanuvio panorama.jpg
}}

'''Ланувио''' ({{lang-it|Lanuvio}} {{IPA|[laˈnuːvjo]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Ал Альбан дөңсөөлөрүндө, Римден түштүк-чыгыш тарапта жайгашкан жана байыркы [[Ланувиум]] шаарынын мураскери катары белгилүү. :contentReference[oaicite:0]{index=0}

== Тарыхый эстеликтер ==
* Юнона Соспита ыйык жайы — байыркы рим доорундагы маанилүү диний комплекс.  
* Орто кылымдык дубалдар жана мунаралар — V кылымга таандык коргонуу курулуштары.  
* Ланувио жарандык музейи — рим доорунун археологиялык табылгалары сакталган музей.  
* Фонтана-дельи-Скольи — XVII кылымдагы тарыхый фонтан.  
* Кастелли-Романи аймактык жаратылыш паркы — коммунанын аймагын камтыган корголуучу жаратылыш аймагы. :contentReference[oaicite:1]{index=1}

== Тарыхы ==
Байыркы мезгилде Ланувиум Лациум аймагындагы маанилүү шаарлардын бири болгон. Рим императорлору Антонин Пий жана Коммод ушул жерде төрөлгөн. Шаар орто кылымдарда кайра жанданып, кийин Колонна үй-бүлөсүнүн башкаруусуна өткөн. :contentReference[oaicite:2]{index=2}

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 13 600 адамды түзөт. :contentReference[oaicite:3]{index=3}

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.lanuvio.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Lanuvio)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>s8d9qujahnse2lkqxggvxx8l4c5kca0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646108</id>
      <parentid>646107</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T13:05:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Aiyanakk</username>
        <id>38273</id>
      </contributor>
      <origin>646108</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4235" sha1="4lb7gjwptgecyez7rn2ttze0c3o9ry1" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                    = Коммуна
 |кыргызча аталышы           = Ланувио
 |расмий аталышы             = {{lang-it|Lanuvio}}
 |өлкө                       = Италия
 |герб                       = 
 |желек                      = 
 |lat_dir =N |lat_deg =41 |lat_min =40 |lon_dir =E |lon_deg =12 |lon_min =42 |lat_sec =0
 |CoordAddon=type:city_region:IT
 |CoordScale=30000
 |ЯндексКарта                = http://maps.yandex.ru/?text=Италия%2C%20Lanuvio
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |аймактын картасынын өлчөмү = 300
 |аймактын түрү              = Метрополитен шаар
 |аймак                      = Рим метрополитен шаары
 |ички бөлүнүшү              = Камполеоне, Беллависта, Монте-Джове
 |башчысынын түрү            = Мэр
 |башчысы                    = Андреа Вольпи
 |бийиктиги                  = 324
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 324
 |климаты                    = Жер ортолук деңиз климаты
 |расмий тили                = Италян тили
 |калкы                      = 13 600
 |элди каттоо жылы           = 2024
 |жыштыгы                    = 
 |улуттук курамы             = Италиялыктар
 |диний курамы               = Католиктер
 |этнохороним                = Ланувиолуктар
 |убакыт аралыгы             = +1
 |DST                        = +2
 |телефон коду               = +39 06
 |почта индекси              = 00075
 |Commons түрмөгүндө         = Lanuvio
 |сайты                      = https://www.comune.lanuvio.rm.it
 |сайтынын тили              = it
 |автоунаа коду              = RM
 |сүрөт                      = Map of comune of Lanuvio (province of Rome, region Lazio, Italy).svg
}}

'''Ланувио''' ({{lang-it|Lanuvio}} {{IPA|[laˈnuːvjo]}}) — [[Италия|Италиянын]] [[Лацио]] аймагындагы [[Рим]] шаарына караштуу коммуна. Ал Альбан дөңсөөлөрүндө, Римден түштүк-чыгыш тарапта жайгашкан жана байыркы [[Ланувиум]] шаарынын мураскери катары белгилүү. :contentReference[oaicite:0]{index=0}

== Тарыхый эстеликтер ==
* Юнона Соспита ыйык жайы — байыркы рим доорундагы маанилүү диний комплекс.  
* Орто кылымдык дубалдар жана мунаралар — V кылымга таандык коргонуу курулуштары.  
* Ланувио жарандык музейи — рим доорунун археологиялык табылгалары сакталган музей.  
* Фонтана-дельи-Скольи — XVII кылымдагы тарыхый фонтан.  
* Кастелли-Романи аймактык жаратылыш паркы — коммунанын аймагын камтыган корголуучу жаратылыш аймагы. :contentReference[oaicite:1]{index=1}

== Тарыхы ==
Байыркы мезгилде Ланувиум Лациум аймагындагы маанилүү шаарлардын бири болгон. Рим императорлору Антонин Пий жана Коммод ушул жерде төрөлгөн. Шаар орто кылымдарда кайра жанданып, кийин Колонна үй-бүлөсүнүн башкаруусуна өткөн. :contentReference[oaicite:2]{index=2}

== Калкы ==
Коммуна калкы болжол менен 13 600 адамды түзөт. :contentReference[oaicite:3]{index=3}

== Булактар ==
&lt;references /&gt;

== Тышкы шилтемелер ==
[https://www.comune.lanuvio.rm.it Расмий сайт ''(Comune di Lanuvio)'']

{{Рим шаарынын коммуналары}}</text>
      <sha1>4lb7gjwptgecyez7rn2ttze0c3o9ry1</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Абдулмажит</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152192</id>
    <revision>
      <id>646109</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:10:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646109</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="fp2jlbegh43hpc1pzjyi5pez5j0b45m" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 13:10, 12 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>fp2jlbegh43hpc1pzjyi5pez5j0b45m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Фергани</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152193</id>
    <redirect title="Аль-Фергани" />
    <revision>
      <id>646115</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:21:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Artelow &quot;[[Фергани]]&quot; барагын &quot;[[Аль-Фергани]]&quot; деп кайра атады</comment>
      <origin>646115</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="35" sha1="iyarzgqfkw79wh163xmvr2rpvijzw4c" xml:space="preserve">#REDIRECT [[Аль-Фергани]]</text>
      <sha1>iyarzgqfkw79wh163xmvr2rpvijzw4c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ажинияз Косыбай улы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152194</id>
    <revision>
      <id>646117</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:46:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}} Ажинияз Косыбай улы&quot;</comment>
      <origin>646117</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="240" sha1="iwghpw2q0bljnkgrsesxqelw74i6v93" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:46, 12 май 2026 (UTC)}}
Ажинияз Косыбай улы</text>
      <sha1>iwghpw2q0bljnkgrsesxqelw74i6v93</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Чагаев Руслан Шамилович</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152195</id>
    <revision>
      <id>646118</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:46:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}}Чагаев Руслан Шамилович&quot;</comment>
      <origin>646118</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="247" sha1="2bja8qdglxcwx9elcp95vmdm92hgjjy" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:46, 12 май 2026 (UTC)}}Чагаев Руслан Шамилович</text>
      <sha1>2bja8qdglxcwx9elcp95vmdm92hgjjy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Касымжанов Рустам Машрукович</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152196</id>
    <revision>
      <id>646119</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:47:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}}Касымжанов Рустам Машрукович&quot;</comment>
      <origin>646119</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="257" sha1="rvo3vg68qvuwiv89bx6hbhhikvkgdby" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:47, 12 май 2026 (UTC)}}Касымжанов Рустам Машрукович</text>
      <sha1>rvo3vg68qvuwiv89bx6hbhhikvkgdby</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Чусовитина Оксана Александровна</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152197</id>
    <revision>
      <id>646120</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:47:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}}Чусовитина Оксана Александровна&quot;</comment>
      <origin>646120</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="263" sha1="40mt3ikt2s6jf6wgxjpdw8en50k25jz" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:47, 12 май 2026 (UTC)}}Чусовитина Оксана Александровна</text>
      <sha1>40mt3ikt2s6jf6wgxjpdw8en50k25jz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Регистан (Самаркан)</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152198</id>
    <revision>
      <id>646121</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:48:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}} Регистан (Самаркан)&quot;</comment>
      <origin>646121</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="239" sha1="7v53a6mkuotmehza53tq41jin0uhbgi" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:48, 12 май 2026 (UTC)}}
Регистан (Самаркан)</text>
      <sha1>7v53a6mkuotmehza53tq41jin0uhbgi</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Өзбекстандын саясий партиялары</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152199</id>
    <revision>
      <id>646122</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:49:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}} Өзбекстандын саясий партиялары&quot;</comment>
      <origin>646122</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="262" sha1="iyqzri90vjnwixs74mlsk85rfgexagd" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:49, 12 май 2026 (UTC)}}
Өзбекстандын саясий партиялары</text>
      <sha1>iyqzri90vjnwixs74mlsk85rfgexagd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646228</id>
      <parentid>646122</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:54:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646228</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17607" sha1="jdnugpr2f02kk6b5a6tuipcwr64sbga" xml:space="preserve">{{Өзбекстандын саясий түзүлүшү}}
[[Өзбекстан]] президенттик республика болуп саналат, бирок өлкөнүн парламенти — Олий Мажлис — маанилүү ыйгарым укуктарга ээ&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://constitution.uz/ru/clause/index|title=Конституция Республики Узбекистан|website=constitution.uz|access-date=2023-06-24|archive-date=2023-06-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20230606030245/https://constitution.uz/ru/clause/index|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Олий Мажлис эки палатадан турган жогорку мамлекеттик өкүлчүлүк орган болуп эсептелет. Мыйзам чыгаруу палатасында (номиналдуу түрдө төмөнкү палата) саясий партиялардын мүчөлөрү болгон депутаттар иштешет. Ошондуктан парламентте өкүл болгон партиялык фракциялар мыйзам чыгаруу ишине катышат.

Өзбекстандын Конституциясына ылайык, жарандарга саясий партияларга биригүү укугу берилген (39-берене)&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Партиялар коомдук бирикмелер катары таанылат жана соттун чечими менен гана тыюу салынып же жоюлушу мүмкүн (70-берене)&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Алар мамлекеттик бийликтин калыптанышына катышат (74-берене)&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Мисалы, парламенттеги партия фракциялары президент менен премьер-министрдин талапкерлигин талкуулоого катышат (118-берене)&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Ошол эле учурда судьялар эч кандай партиянын мүчөсү боло албайт, ал эми прокурорлор кызмат учурунда партиялык мүчөлүгүн жана ишмердүүлүгүн токтотууга милдеттүү.

Конституциядан тышкары партиялардын ишмердүүлүгү &quot;Саясий партиялар жөнүндө&quot; мыйзам, башка ченемдик актылар жана партиялык уставдар менен жөнгө салынат&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|lang=RU|url=https://lex.uz/acts/57033|title=ЗАКОН РЕСПУБЛИКИ УЗБЕКИСТАН О ПОЛИТИЧЕСКИХ ПАРТИЯХ (№ 337-I)|website=lex.uz|date=2021-10-15|access-date=2023-06-24|archive-date=2023-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20230624210739/https://lex.uz/acts/57033|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. 1996-жылы кабыл алынган бул мыйзам көп партиялуулуктун институционалдык негизин түзгөн&lt;ref&gt;Джамиев Б.А. [https://www.academia.edu/43516869/%D0%A0%D0%9E%D0%9B%D0%AC_%D0%98_%D0%97%D0%9D%D0%90%D0%A7%D0%95%D0%9D%D0%98%D0%95_%D0%AD%D0%A2%D0%9D%D0%98%D0%A7%D0%95%D0%A1%D0%9A%D0%98%D0%A5_%D0%98_%D0%A0%D0%95%D0%9B%D0%98%D0%93%D0%98%D0%9E%D0%97%D0%9D%D0%AB%D0%A5_%D0%A4%D0%90%D0%9A%D0%A2%D0%9E%D0%A0%D0%9E%D0%92_%D0%92_%D0%9F%D0%9E%D0%9B%D0%98%D0%A2%D0%98%D0%A7%D0%95%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%99_%D0%A1%D0%98%D0%A1%D0%A2%D0%95%D0%9C%D0%95_%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%96%D0%9D%D0%95%D0%93%D0%9E_%D0%92%D0%9E%D0%A1%D0%A2%D0%9E%D0%9A%D0%90 Особенности формирования и развития многопартийности в Узбекистане] (рус.) // Вопросы политологии : журнал. — 2020. — Май (№ 5(57)). — С. 1547—1554.&lt;/ref&gt;.

Партия түзүү үчүн кеминде 20 миң мүчө керек, алар кеминде 8 аймактык бирдикте, анын ичинде [[Ташкент|Ташкентте]] жана [[Каракалпакстан|Каракалпакстанда]] өкүлчүлүктөрү болушу зарыл&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/rol-politicheskih-partiy-v-razvitii-grazhdanskogo-obschestva-v-uzbekistane/viewer|title=Роль политических партий в развитии гражданского общества в Узбекистане|website=cyberleninka.ru|access-date=2023-06-24|archive-date=2023-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20230624210738/https://cyberleninka.ru/article/n/rol-politicheskih-partiy-v-razvitii-grazhdanskogo-obschestva-v-uzbekistane/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Улуттук жана диний негизде партия түзүүгө тыюу салынат&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;.

2023-жылга карата Өзбекстанда расмий түрдө 5 партия катталган&lt;ref name=&quot;inform&quot;&gt;{{cite web|author=Мадибек Джанибеков|title=Политические партии Узбекистана утвердили своих кандидатов на президентские выборы|url=https://www.inform.kz/ru/politicheskie-partii-uzbekistana-utverdili-svoih-kandidatov-na-prezidentskie-vybory_a4073163|website=inform.kz|date=2023-05-30|access-date=2023-06-22|archive-date=2023-06-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20230622193230/https://www.inform.kz/ru/politicheskie-partii-uzbekistana-utverdili-svoih-kandidatov-na-prezidentskie-vybory_a4073163|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Алардын баары парламентте өкүлчүлүккө ээ жана парламенттик фракциялар блокторго бириге алышат&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;. 2005–2009-жылдары УзЛиДеП, &quot;Миллий тикланиш&quot; жана СДП &quot;Адолат&quot; катышкан блок иштеген&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;.

Бул партиялар өткөн чакырылыштардагы парламенттерде да өкүл болгон. Алар негизги маселелер боюнча президент [[Шавкат Мирзиёев|Шавкат Мирзиёевдин]] саясатына окшош позицияларды карманышат. Айрым партиялар бири-бирин сынга алышканы менен, президентке карата ачык сын дээрлик айтылбайт.

== Партиялык системанын калыптануу тарыхы ==
Биринчи этап (1988—1991): коомдук кыймылдардын жана бейрасмий түзүмдөрдүн пайда болушу&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/partiynaya-sistema-respubliki-uzbekistan-osobennosti-i-tendentsii-razvitiya/viewer|title=Партийная система Республики Узбекистан: особенности и тенденции развития|website=cyberleninka.ru|access-date=2023-06-24|archive-date=2023-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20230624210739/https://cyberleninka.ru/article/n/partiynaya-sistema-respubliki-uzbekistan-osobennosti-i-tendentsii-razvitiya/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

Экинчи этап (1992—1995): алгачкы расмий партиялардын пайда болушу, анын ичинде &quot;бийлик партиясы&quot; — Элдик-демократиялык партия&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

Үчүнчү этап (1996—2004): партиялардын институтташуу процесси&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

Төртүнчү этап (2005—2007): бардык партиялардын бир пропрезиденттик коалицияга фактикалык кириши&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

Бешинчи этап (2007—2009): мыйзамдык базаны өркүндөтүү&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

Алтынчы этап (2010–азыркы учур): саясий модернизацияга партиялардын активдүү катышуусу&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

== Расмий катталган партиялар (2023) ==

* Либерал-демократиялык партия Өзбекстан (УзЛиДеП) — башкаруучу партия&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.inform.kz/ru/politicheskie-partii-uzbekistana-utverdili-svoih-kandidatov-na-prezidentskie-vybory_a4073163|title=Политические партии Узбекистана утвердили своих кандидатов на президентские выборы|access-date=2023-06-22|archive-date=2023-06-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20230622193230/https://www.inform.kz/ru/politicheskie-partii-uzbekistana-utverdili-svoih-kandidatov-na-prezidentskie-vybory_a4073163|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* &quot;Миллий тикланиш&quot; демократиялык партиясы
* Элдик-демократиялык партия
* Социал-демократиялык партия &quot;Адолат&quot;
* Экологиялык партия Өзбекстан (мурда Экологиялык кыймыл)

== Парламенттик партиялар ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
! Партия
! Партия башчысы
! Фракция жетекчиси
! Фракцинын мүчөлөрүнүн саны
|-
| Tadbirkorlar va ishbilarmonlar harakati — Oʻzbekiston liberal-demokratik partiyasi&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite web|url=https://parliament.gov.uz/ru/fractions|title=фракции|archive-date=2025-01-23|access-date=2025-01-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20250123085543/https://parliament.gov.uz/ru/fractions|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
| colspan=&quot;2&quot; | Актам Хаитов
| 60
|-
| Oʻzbekiston “Milliy tiklanish” demokratik partiyasi&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;
| colspan=&quot;2&quot; | Алишер Кадыров
| 29
|-
| Oʻzbekiston “Adolat” sotsial-demokratik partiyasi&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;
| colspan=&quot;2&quot; | Робахон Махмудова
| 19
|-
| O‘zbekiston Xalq demokratik partiyasi / Ўзбекистон халқ демократик партияси&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;
| colspan=&quot;2&quot; | Улугбек Иноятов
| 17
|-
| Oʻzbekiston ekologik partiyasi / Ўзбекистон экологик партияси&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;
| colspan=&quot;2&quot; | Абдушукур Хамзаев
| 16
|}

== Расмий катталбаган/тыюу салынган партиялар ==
2019-жылдын ноябрь айына карата тизме:

* Өзбекстан Элдик кыймылы&lt;ref name=&quot;автоссылка1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/osobennosti-formirovaniya-i-razvitiya-politicheskoy-sistemy-sovremennogo-uzbekistana/viewer|title=Особенности формирования и развития политической системы современного Узбекистана|archive-date=2024-12-11|access-date=2023-10-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20241211071620/https://cyberleninka.ru/article/n/osobennosti-formirovaniya-i-razvitiya-politicheskoy-sistemy-sovremennogo-uzbekistana/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* &quot;Эрк&quot; демократиялык партиясы (иштебейт)&lt;ref name=&quot;автоссылка1&quot; /&gt;
* &quot;Бирлик&quot; партиясы (иштебейт)
* &quot;Бирдамлик&quot; элдик-демократиялык партиясы&lt;ref name=&quot;автоссылка3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/vnutripoliticheskaya-obstanovka-v-uzbekistane/viewer|title=Внутриполитическая обстановка в Узбекистане|archive-date=2024-12-11|access-date=2023-10-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20241211073548/https://cyberleninka.ru/article/n/vnutripoliticheskaya-obstanovka-v-uzbekistane/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* Өзбекстан Коммунисттик партиясы (иштебейт)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://eadaily.com/ru/news/2016/10/01/levoe-dvizhenie-na-postsovetskom-prostranstve-oshibki-i-perspektivy|title=Левое движение на постсоветском пространстве: ошибки и перспективы|access-date=2023-10-04|archive-date=2019-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20191226174729/https://eadaily.com/ru/news/2016/10/01/levoe-dvizhenie-na-postsovetskom-prostranstve-oshibki-i-perspektivy|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* Өзбекстан Ислам кыймылы (Өзбекстан, Россия жана АКШ тарабынан террористтик уюм катары таанылган)&lt;ref name=&quot;автоссылка4&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/islamskiy-radikalizm-v-tsentralnoy-azii-hizb-ut-tahrir-i-islamskoe-dvizhenie-uzbekistana|title=Исламский радикализм в Центральной Азии: Хизб ут-Тахрир и исламское движение Узбекистана|access-date=2023-10-04|archive-date=2023-04-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408170954/https://cyberleninka.ru/article/n/islamskiy-radikalizm-v-tsentralnoy-azii-hizb-ut-tahrir-i-islamskoe-dvizhenie-uzbekistana|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;автоссылка52&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/partiyno-politicheskaya-sistema-v-uzbekistane-tadzhikistane-i-turkmenistane/viewer|title=Партийно-политическая система в Узбекистане, Таджикистане и Туркменистане|archive-date=2024-12-11|access-date=2023-10-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20241211074424/https://cyberleninka.ru/article/n/partiyno-politicheskaya-sistema-v-uzbekistane-tadzhikistane-i-turkmenistane/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

== Азыркы учурда жоюлган же иштебеген партиялар ==
2019-жылдын ноябрь айына карата тизме:

* Ислам кайра жаралуу партиясы (1990—1996) — Өзбекстан, Россия жана АКШ тарабынан террористтик уюм катары таанылган&lt;ref name=&quot;автоссылка5&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/partiyno-politicheskaya-sistema-v-uzbekistane-tadzhikistane-i-turkmenistane/viewer|title=Партийно-политическая система в Узбекистане, Таджикистане и Туркменистане|archive-date=2024-12-11|access-date=2023-10-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20241211074424/https://cyberleninka.ru/article/n/partiyno-politicheskaya-sistema-v-uzbekistane-tadzhikistane-i-turkmenistane/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.
* &quot;Ватан тараккиёти&quot; партиясы (1992—2000)&lt;ref name=&quot;автоссылка6&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/politicheskie-partii-uzbekistana-mezhdu-pravitelstvom-i-obschestvom/viewer|title=Политические партии Узбекистана: между правительством и обществом|access-date=2023-10-04|archive-date=2021-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20210624200933/https://cyberleninka.ru/article/n/politicheskie-partii-uzbekistana-mezhdu-pravitelstvom-i-obschestvom/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* &quot;Фидокорлар&quot; улуттук-демократиялык партиясы (1999—2008)&lt;ref name=&quot;автоссылка6&quot; /&gt;
* &quot;Озод дехконлар&quot; партиясы (эркин дыйкандар), 2003-жылдын декабрында түзүлгө&lt;ref name=&quot;автоссылка72&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/oppozitsionnye-partii-v-rossii-i-uzbekistane-spetsifika-institualizatsii-v-postsovetskiy-period/viewer|title=Оппозиционные партии в России и Узбекистане: специфика институционализации в постсоветский период|archive-date=2024-12-11|access-date=2023-10-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20241211063727/https://cyberleninka.ru/article/n/oppozitsionnye-partii-v-rossii-i-uzbekistane-spetsifika-institualizatsii-v-postsovetskiy-period/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;н.
* &quot;Күн нурун чачкан Өзбекстан&quot; (Серкуёш Узбекистоним) коалициясы, 2005-жылдын апрелинде түзүлгөн&lt;ref name=&quot;автоссылка7&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/oppozitsionnye-partii-v-rossii-i-uzbekistane-spetsifika-institualizatsii-v-postsovetskiy-period/viewer|title=Оппозиционные партии в России и Узбекистане: специфика институционализации в постсоветский период|archive-date=2024-12-11|access-date=2023-10-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20241211063727/https://cyberleninka.ru/article/n/oppozitsionnye-partii-v-rossii-i-uzbekistane-spetsifika-institualizatsii-v-postsovetskiy-period/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

== Совет мезгили ==

* Өзбекстан ССРинин Коммунисттик партиясы (1925—1991)&lt;ref name=&quot;автоссылка6&quot; /&gt;

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://xdp.uz/uz/ OʻzXDP / Oʻzbekiston Xalq demokratik partiyasi]
* [https://www.uzlidep.uz/uz OʻZLiDeP / Oʻzbekiston Liberal demokratik partiyasi]
* [https://mt.uz/ OʻzMTDP / Oʻzbekiston Milliy tiklanish demokratik partiyasi]
* [https://adolat.uz/ SDP Adolat / Oʻzbekiston Adolat sotsial demokratik partiyasi]</text>
      <sha1>jdnugpr2f02kk6b5a6tuipcwr64sbga</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646229</id>
      <parentid>646228</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:55:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646229</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17689" sha1="oqp9c12d1hrmxyd5wi5e2hnwntwlwjo" xml:space="preserve">{{Өзбекстандын саясий түзүлүшү}}
[[Өзбекстан]] президенттик республика болуп саналат, бирок өлкөнүн парламенти — Олий Мажлис — маанилүү ыйгарым укуктарга ээ&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://constitution.uz/ru/clause/index|title=Конституция Республики Узбекистан|website=constitution.uz|access-date=2023-06-24|archive-date=2023-06-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20230606030245/https://constitution.uz/ru/clause/index|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Олий Мажлис эки палатадан турган жогорку мамлекеттик өкүлчүлүк орган болуп эсептелет. Мыйзам чыгаруу палатасында (номиналдуу түрдө төмөнкү палата) саясий партиялардын мүчөлөрү болгон депутаттар иштешет. Ошондуктан парламентте өкүл болгон партиялык фракциялар мыйзам чыгаруу ишине катышат.

Өзбекстандын Конституциясына ылайык, жарандарга саясий партияларга биригүү укугу берилген (39-берене)&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Партиялар коомдук бирикмелер катары таанылат жана соттун чечими менен гана тыюу салынып же жоюлушу мүмкүн (70-берене)&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Алар мамлекеттик бийликтин калыптанышына катышат (74-берене)&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Мисалы, парламенттеги партия фракциялары президент менен премьер-министрдин талапкерлигин талкуулоого катышат (118-берене)&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Ошол эле учурда судьялар эч кандай партиянын мүчөсү боло албайт, ал эми прокурорлор кызмат учурунда партиялык мүчөлүгүн жана ишмердүүлүгүн токтотууга милдеттүү.

Конституциядан тышкары партиялардын ишмердүүлүгү &quot;Саясий партиялар жөнүндө&quot; мыйзам, башка ченемдик актылар жана партиялык уставдар менен жөнгө салынат&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|lang=RU|url=https://lex.uz/acts/57033|title=ЗАКОН РЕСПУБЛИКИ УЗБЕКИСТАН О ПОЛИТИЧЕСКИХ ПАРТИЯХ (№ 337-I)|website=lex.uz|date=2021-10-15|access-date=2023-06-24|archive-date=2023-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20230624210739/https://lex.uz/acts/57033|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. 1996-жылы кабыл алынган бул мыйзам көп партиялуулуктун институционалдык негизин түзгөн&lt;ref&gt;Джамиев Б.А. [https://www.academia.edu/43516869/%D0%A0%D0%9E%D0%9B%D0%AC_%D0%98_%D0%97%D0%9D%D0%90%D0%A7%D0%95%D0%9D%D0%98%D0%95_%D0%AD%D0%A2%D0%9D%D0%98%D0%A7%D0%95%D0%A1%D0%9A%D0%98%D0%A5_%D0%98_%D0%A0%D0%95%D0%9B%D0%98%D0%93%D0%98%D0%9E%D0%97%D0%9D%D0%AB%D0%A5_%D0%A4%D0%90%D0%9A%D0%A2%D0%9E%D0%A0%D0%9E%D0%92_%D0%92_%D0%9F%D0%9E%D0%9B%D0%98%D0%A2%D0%98%D0%A7%D0%95%D0%A1%D0%9A%D0%9E%D0%99_%D0%A1%D0%98%D0%A1%D0%A2%D0%95%D0%9C%D0%95_%D0%91%D0%9B%D0%98%D0%96%D0%9D%D0%95%D0%93%D0%9E_%D0%92%D0%9E%D0%A1%D0%A2%D0%9E%D0%9A%D0%90 Особенности формирования и развития многопартийности в Узбекистане] (рус.) // Вопросы политологии : журнал. — 2020. — Май (№ 5(57)). — С. 1547—1554.&lt;/ref&gt;.

Партия түзүү үчүн кеминде 20 миң мүчө керек, алар кеминде 8 аймактык бирдикте, анын ичинде [[Ташкент|Ташкентте]] жана [[Каракалпакстан|Каракалпакстанда]] өкүлчүлүктөрү болушу зарыл&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/rol-politicheskih-partiy-v-razvitii-grazhdanskogo-obschestva-v-uzbekistane/viewer|title=Роль политических партий в развитии гражданского общества в Узбекистане|website=cyberleninka.ru|access-date=2023-06-24|archive-date=2023-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20230624210738/https://cyberleninka.ru/article/n/rol-politicheskih-partiy-v-razvitii-grazhdanskogo-obschestva-v-uzbekistane/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Улуттук жана диний негизде партия түзүүгө тыюу салынат&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;.

2023-жылга карата Өзбекстанда расмий түрдө 5 партия катталган&lt;ref name=&quot;inform&quot;&gt;{{cite web|author=Мадибек Джанибеков|title=Политические партии Узбекистана утвердили своих кандидатов на президентские выборы|url=https://www.inform.kz/ru/politicheskie-partii-uzbekistana-utverdili-svoih-kandidatov-na-prezidentskie-vybory_a4073163|website=inform.kz|date=2023-05-30|access-date=2023-06-22|archive-date=2023-06-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20230622193230/https://www.inform.kz/ru/politicheskie-partii-uzbekistana-utverdili-svoih-kandidatov-na-prezidentskie-vybory_a4073163|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. Алардын баары парламентте өкүлчүлүккө ээ жана парламенттик фракциялар блокторго бириге алышат&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;. 2005–2009-жылдары УзЛиДеП, &quot;Миллий тикланиш&quot; жана СДП &quot;Адолат&quot; катышкан блок иштеген&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;.

Бул партиялар өткөн чакырылыштардагы парламенттерде да өкүл болгон. Алар негизги маселелер боюнча президент [[Шавкат Мирзиёев|Шавкат Мирзиёевдин]] саясатына окшош позицияларды карманышат. Айрым партиялар бири-бирин сынга алышканы менен, президентке карата ачык сын дээрлик айтылбайт.

== Партиялык системанын калыптануу тарыхы ==
Биринчи этап (1988—1991): коомдук кыймылдардын жана бейрасмий түзүмдөрдүн пайда болушу&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/partiynaya-sistema-respubliki-uzbekistan-osobennosti-i-tendentsii-razvitiya/viewer|title=Партийная система Республики Узбекистан: особенности и тенденции развития|website=cyberleninka.ru|access-date=2023-06-24|archive-date=2023-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20230624210739/https://cyberleninka.ru/article/n/partiynaya-sistema-respubliki-uzbekistan-osobennosti-i-tendentsii-razvitiya/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

Экинчи этап (1992—1995): алгачкы расмий партиялардын пайда болушу, анын ичинде &quot;бийлик партиясы&quot; — Элдик-демократиялык партия&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

Үчүнчү этап (1996—2004): партиялардын институтташуу процесси&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

Төртүнчү этап (2005—2007): бардык партиялардын бир пропрезиденттик коалицияга фактикалык кириши&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

Бешинчи этап (2007—2009): мыйзамдык базаны өркүндөтүү&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

Алтынчы этап (2010–азыркы учур): саясий модернизацияга партиялардын активдүү катышуусу&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

== Расмий катталган партиялар (2023) ==

* Либерал-демократиялык партия Өзбекстан (УзЛиДеП) — башкаруучу партия&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://www.inform.kz/ru/politicheskie-partii-uzbekistana-utverdili-svoih-kandidatov-na-prezidentskie-vybory_a4073163|title=Политические партии Узбекистана утвердили своих кандидатов на президентские выборы|access-date=2023-06-22|archive-date=2023-06-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20230622193230/https://www.inform.kz/ru/politicheskie-partii-uzbekistana-utverdili-svoih-kandidatov-na-prezidentskie-vybory_a4073163|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* &quot;Миллий тикланиш&quot; демократиялык партиясы
* Элдик-демократиялык партия
* Социал-демократиялык партия &quot;Адолат&quot;
* Экологиялык партия Өзбекстан (мурда Экологиялык кыймыл)

== Парламенттик партиялар ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
! Партия
! Партия башчысы
! Фракция жетекчиси
! Фракцинын мүчөлөрүнүн саны
|-
| Tadbirkorlar va ishbilarmonlar harakati — Oʻzbekiston liberal-demokratik partiyasi&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite web|url=https://parliament.gov.uz/ru/fractions|title=фракции|archive-date=2025-01-23|access-date=2025-01-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20250123085543/https://parliament.gov.uz/ru/fractions|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
| colspan=&quot;2&quot; | Актам Хаитов
| 60
|-
| Oʻzbekiston “Milliy tiklanish” demokratik partiyasi&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;
| colspan=&quot;2&quot; | Алишер Кадыров
| 29
|-
| Oʻzbekiston “Adolat” sotsial-demokratik partiyasi&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;
| colspan=&quot;2&quot; | Робахон Махмудова
| 19
|-
| O‘zbekiston Xalq demokratik partiyasi / Ўзбекистон халқ демократик партияси&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;
| colspan=&quot;2&quot; | Улугбек Иноятов
| 17
|-
| Oʻzbekiston ekologik partiyasi / Ўзбекистон экологик партияси&lt;ref name=&quot;:4&quot; /&gt;
| colspan=&quot;2&quot; | Абдушукур Хамзаев
| 16
|}

== Расмий катталбаган/тыюу салынган партиялар ==
2019-жылдын ноябрь айына карата тизме:

* Өзбекстан Элдик кыймылы&lt;ref name=&quot;автоссылка1&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/osobennosti-formirovaniya-i-razvitiya-politicheskoy-sistemy-sovremennogo-uzbekistana/viewer|title=Особенности формирования и развития политической системы современного Узбекистана|archive-date=2024-12-11|access-date=2023-10-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20241211071620/https://cyberleninka.ru/article/n/osobennosti-formirovaniya-i-razvitiya-politicheskoy-sistemy-sovremennogo-uzbekistana/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* &quot;Эрк&quot; демократиялык партиясы (иштебейт)&lt;ref name=&quot;автоссылка1&quot; /&gt;
* &quot;Бирлик&quot; партиясы (иштебейт)
* &quot;Бирдамлик&quot; элдик-демократиялык партиясы&lt;ref name=&quot;автоссылка3&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/vnutripoliticheskaya-obstanovka-v-uzbekistane/viewer|title=Внутриполитическая обстановка в Узбекистане|archive-date=2024-12-11|access-date=2023-10-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20241211073548/https://cyberleninka.ru/article/n/vnutripoliticheskaya-obstanovka-v-uzbekistane/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* Өзбекстан Коммунисттик партиясы (иштебейт)&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://eadaily.com/ru/news/2016/10/01/levoe-dvizhenie-na-postsovetskom-prostranstve-oshibki-i-perspektivy|title=Левое движение на постсоветском пространстве: ошибки и перспективы|access-date=2023-10-04|archive-date=2019-12-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20191226174729/https://eadaily.com/ru/news/2016/10/01/levoe-dvizhenie-na-postsovetskom-prostranstve-oshibki-i-perspektivy|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* Өзбекстан Ислам кыймылы (Өзбекстан, Россия жана АКШ тарабынан террористтик уюм катары таанылган)&lt;ref name=&quot;автоссылка4&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/islamskiy-radikalizm-v-tsentralnoy-azii-hizb-ut-tahrir-i-islamskoe-dvizhenie-uzbekistana|title=Исламский радикализм в Центральной Азии: Хизб ут-Тахрир и исламское движение Узбекистана|access-date=2023-10-04|archive-date=2023-04-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408170954/https://cyberleninka.ru/article/n/islamskiy-radikalizm-v-tsentralnoy-azii-hizb-ut-tahrir-i-islamskoe-dvizhenie-uzbekistana|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;автоссылка52&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/partiyno-politicheskaya-sistema-v-uzbekistane-tadzhikistane-i-turkmenistane/viewer|title=Партийно-политическая система в Узбекистане, Таджикистане и Туркменистане|archive-date=2024-12-11|access-date=2023-10-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20241211074424/https://cyberleninka.ru/article/n/partiyno-politicheskaya-sistema-v-uzbekistane-tadzhikistane-i-turkmenistane/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;

== Азыркы учурда жоюлган же иштебеген партиялар ==
2019-жылдын ноябрь айына карата тизме:

* Ислам кайра жаралуу партиясы (1990—1996) — Өзбекстан, Россия жана АКШ тарабынан террористтик уюм катары таанылган&lt;ref name=&quot;автоссылка5&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/partiyno-politicheskaya-sistema-v-uzbekistane-tadzhikistane-i-turkmenistane/viewer|title=Партийно-политическая система в Узбекистане, Таджикистане и Туркменистане|archive-date=2024-12-11|access-date=2023-10-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20241211074424/https://cyberleninka.ru/article/n/partiyno-politicheskaya-sistema-v-uzbekistane-tadzhikistane-i-turkmenistane/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.
* &quot;Ватан тараккиёти&quot; партиясы (1992—2000)&lt;ref name=&quot;автоссылка6&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/politicheskie-partii-uzbekistana-mezhdu-pravitelstvom-i-obschestvom/viewer|title=Политические партии Узбекистана: между правительством и обществом|access-date=2023-10-04|archive-date=2021-06-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20210624200933/https://cyberleninka.ru/article/n/politicheskie-partii-uzbekistana-mezhdu-pravitelstvom-i-obschestvom/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;
* &quot;Фидокорлар&quot; улуттук-демократиялык партиясы (1999—2008)&lt;ref name=&quot;автоссылка6&quot; /&gt;
* &quot;Озод дехконлар&quot; партиясы (эркин дыйкандар), 2003-жылдын декабрында түзүлгө&lt;ref name=&quot;автоссылка72&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/oppozitsionnye-partii-v-rossii-i-uzbekistane-spetsifika-institualizatsii-v-postsovetskiy-period/viewer|title=Оппозиционные партии в России и Узбекистане: специфика институционализации в постсоветский период|archive-date=2024-12-11|access-date=2023-10-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20241211063727/https://cyberleninka.ru/article/n/oppozitsionnye-partii-v-rossii-i-uzbekistane-spetsifika-institualizatsii-v-postsovetskiy-period/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;н.
* &quot;Күн нурун чачкан Өзбекстан&quot; (Серкуёш Узбекистоним) коалициясы, 2005-жылдын апрелинде түзүлгөн&lt;ref name=&quot;автоссылка7&quot;&gt;{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/oppozitsionnye-partii-v-rossii-i-uzbekistane-spetsifika-institualizatsii-v-postsovetskiy-period/viewer|title=Оппозиционные партии в России и Узбекистане: специфика институционализации в постсоветский период|archive-date=2024-12-11|access-date=2023-10-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20241211063727/https://cyberleninka.ru/article/n/oppozitsionnye-partii-v-rossii-i-uzbekistane-spetsifika-institualizatsii-v-postsovetskiy-period/viewer|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

== Совет мезгили ==

* Өзбекстан ССРинин Коммунисттик партиясы (1925—1991)&lt;ref name=&quot;автоссылка6&quot; /&gt;

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://xdp.uz/uz/ OʻzXDP / Oʻzbekiston Xalq demokratik partiyasi]
* [https://www.uzlidep.uz/uz OʻZLiDeP / Oʻzbekiston Liberal demokratik partiyasi]
* [https://mt.uz/ OʻzMTDP / Oʻzbekiston Milliy tiklanish demokratik partiyasi]
* [https://adolat.uz/ SDP Adolat / Oʻzbekiston Adolat sotsial demokratik partiyasi]
[[Категория:Өзбекстандын саясий партиялары]]</text>
      <sha1>oqp9c12d1hrmxyd5wi5e2hnwntwlwjo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Өзбекстандын мамлекеттик коопсуздук кызматы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152200</id>
    <revision>
      <id>646123</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:49:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}}Өзбекстандын мамлекеттик коопсуздук кызматы&quot;</comment>
      <origin>646123</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="286" sha1="4fn0uu8xj10yd3zcsllgsmz755vl9b6" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:49, 12 май 2026 (UTC)}}Өзбекстандын мамлекеттик коопсуздук кызматы</text>
      <sha1>4fn0uu8xj10yd3zcsllgsmz755vl9b6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646234</id>
      <parentid>646123</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T11:11:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646234</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8330" sha1="2x4ncmh04t4ygtkgf4gpozeuuzxsufu" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:49, 12 май 2026 (UTC)}}'''Өзбекстан Республикасынын мамлекеттик коопсуздук кызматы''' ({{lang-uz|Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati}}) — [[Өзбекстан|Өзбекстан Республикасынын]] аткаруу бийлигинин органы жана атайын ыйгарым укуктуу мамлекеттик кызмат. Мамлекеттик жана улуттук коопсуздукту камсыз кылуу боюнча милдеттерди өзгөчө каражаттар, ыкмалар жана формалар менен чечет жана аткарат. Кызматтын башчысы — төрага, ал түздөн-түз [[Өзбекстан Республикасынын президенти|Өзбекстан Республикасынын]] [[Өзбекстан Республикасынын президенти|президентине]] баш ийет.

== Тарыхы ==
Өзбекстандын мамлекеттик коопсуздук органдарынын тарыхы Советтер Союзунун мезгилинен башталат. КГБнын Өзбек ССРдеги бөлүмү көз карандысыздык алгандан кийин 1991-жылдын 26-сентябрында Өзбекстан Республикасынын Улуттук коопсуздук кызматы (УКК) болуп кайра түзүлгөн. Бул структура узак убакыт бою өлкөнүн саясий жана коомдук турмушунда маанилүү роль ойногон, бирок кийинчерээк калктын жана эл аралык коомчулуктун көз алдында толук дискредитацияланган.

2018-жылдын 14-мартында Өзбекстан Президенти Шавкат Мирзиёев «Өзбекстан Республикасынын мамлекеттик коопсуздук системасын өркүндөтүү боюнча чаралар жөнүндө» деген Указга кол койгон. Ушул документтин негизинде УКК Мамлекеттик коопсуздук кызматы (МКК) болуп кайра түзүлгөн жана МКК УККнын укуктук мураскери катары таанылган. Бул өзгөртүү өлкөдөги реформалардын, ачыктыктын жана мыйзам үстөмдүгүнүн саясатынын бир бөлүгү болгон.

Ошол эле жылы МКК жөнүндө мыйзам долбоору иштелип чыккан. 2018-жылдын 15-мартында мыйзам Олий Мажлистин Мыйзам чыгаруу палатасында кабыл алынып, 29-мартында Сенат тарабынан бекитилген. 5-апрелде Президент Шавкат Мирзиёев «Өзбекстан Республикасынын Мамлекеттик коопсуздук кызматы жөнүндө» мыйзамга кол койгон. Бул мыйзам кызматтын милдеттерин, ыйгарым укуктарын жана иштөө принциптерин так жөнгө салат.

=== Символикасы ===
МККнын өзүнүн расмий желеги жана эмблемасы бар. Желек — кара көк түстөгү тик бурчтуу кездеме (туу), ал туруктуулукту, эрдикти, берилгендикти жана тайманбастыкты билдирет. Желектин ортосунда эмблема жайгашкан.

Эмблема — күмүш түстөгү тегерек, анын четинде кара көк тилке бар. Тилкенин жогору жагында «O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI», ылдый жагында «DAVLAT XAVFSIZLIK XIZMATI» деген жазуулар ак түстө. Жазууларды эки сегиз бурчтуу жылдыз бөлүп турат. Тегеректин ичинде төмөн карай узарган үч бурчтуу калкан сүрөттөлгөн, ал мамлекетти жана коомду тышкы жана ички коркунучтардан коргоону символдоштурат. Калкандын ортосунда Өзбекстандын Мамлекеттик герби, анын айланасында күн нурунун сызыктары. Калкандын бурчтарында үч шакекче — жеке адамдын, коомдун жана мамлекеттин кызыкчылыктарын коргоону билдирет. Калкандын артында түз түшүрүлгөн күмүш кылыч (күч, ар-намыс жана сергектик символу) жана Өзбекстандын Мамлекеттик желеги жайылып турат.

=== Кесиптик майрамы ===
Башында 2018-жылы 5-апрель күнү кызматтын күнү катары белгиленген. Бирок 2021-жылдын 14-сентябрында Президент Мирзиёев жаңы мыйзамга кол койгон. Ага ылайык, Мамлекеттик коопсуздук органдарынын кызматкерлеринин күнү 26-сентябрь деп белгиленген. Бул күн 1991-жылы УКК түзүлгөн күнгө дал келет. Жаңы майрам кызматкерлердин моралдык-психологиялык абалын көтөрүүгө, муундар аралык салттарды сактоого жана мекеменин эл аралык имиджин бекемдөөгө багытталган.

== Ишмердүүлүгү ==
МКК мамлекеттик коопсуздукту камсыз кылуу боюнча бирдиктүү мамлекеттик саясатты ишке ашырат. Негизги багыттары:

- Мамлекеттик кызыкчылыктарды тышкы жана ички коркунучтардан коргоо;

- Чалгындоо жана контрчалгындоо иштери;

- Мамлекеттик чек араны коргоо;

- Куралдуу күчтөрдү жана коргонуу-өнөр жай комплексин коргоо;

- Терроризмге, экстремизмге, уюшкан кылмыштуулукка, курал жана баңгизаттарды мыйзамсыз жүгүртүүгө каршы күрөш;

- Улуттук, этностук жана диний кастыкты пропагандалоого каршы туруу;

- Экономика, илим-техника, социалдык жана маалыматтык чөйрөлөрдө коопсуздукту камсыз кылуу;

- Коррупцияга каршы күрөш;

- Мамлекеттик сырларды сактоо жана криптографиялык коргоо;

- Оперативдүү-издөө иштери, тергөө жана сурак жүргүзүү.

Кызмат аскердик, укук коргоо жана жарандык кызмат түрлөрүнө ээ. Ал курал сатып алууга жана колдонууга укугу бар аскерлештирилген структурага кирет.

== Жетекчилиги ==
МККнын төрагасы Президент тарабынан дайындалат жана бошотулат, Сенаттын макулдугу менен бекитилет. Төрага түздөн-түз Президентке баш ийет.

- Биринчи төрага (2018–2019): генерал-лейтенант Ихтиёр Абдуллаев.

- 2019-жылдан бери: генерал-полковник Баходир Курбанов (акыркы маалыматтар боюнча).</text>
      <sha1>2x4ncmh04t4ygtkgf4gpozeuuzxsufu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646236</id>
      <parentid>646234</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T11:54:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646236</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11505" sha1="fqj4xfu9dvo5hud38nqfvmhxjxj2l56" xml:space="preserve">{{Мамлекеттик орган
|Аталышы                      = Өзбекстандын мамлекеттик коопсуздук кызматы
|Расмий аталышы               = {{lang-uz|Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati}}
|эмблема                      = Davlat xavfsizlik xizmati bayrog'i.jpg
|эмблеманын_туурасы           = 
|эмблеманын_сүрөттөмөсү       = 
|сүрөт                        = Davlat xavfsizlik xizmati emblemasi.jpg
|сүрөттүн_туурасы             = 
|сүрөттүн_сүрөттөмөсү         = 
|Мамлекет                     = Өзбекстан
|юрисдикция                   = Өзбекстан
|түзүлгөн күнү                = 14-март 2018-жыл
|мурунку орган1               = Өзбекстан Республикасынын Улуттук коопсуздук кызматы
|бай ийет                     = [[Өзбекстан Республикасынын президенти]]
|башчынын кызматы1            = Төрага
|башчынын аты1                = Генерал-полковник Баходир Курбанов
|штаб-квартира                = 100000, [[Ташкент]], Амир Темир, 6
|сайт                         = 
|Аймактык карта 1             = Өзбекстан
| lat_dir = N
| lat_deg = 41
| lat_min = 33
| lat_sec = 27
| lon_dir = E
| lon_deg = 69
| lon_min = 34
| lon_sec = 00
| region_code = UZ
|CoordScale                   = 
|Викиказына                   = 
|кызматкерлер=Жашыруун
|жылдык бюджети=Жашыруун
|документ1=Ўзбекистон Республикасининг Қонуни. Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизмати тўғрисида&lt;ref&gt;[https://lex.uz/ru/docs/3610935 Ўзбекистон Республикасининг Қонуни. Ўзбекистон Республикаси Давлат хавфсизлик хизмати тўғрисида]&lt;/ref&gt;
}}
'''Өзбекстан Республикасынын мамлекеттик коопсуздук кызматы''' ({{lang-uz|Oʻzbekiston Respublikasi Davlat xavfsizlik xizmati}}) — [[Өзбекстан|Өзбекстан Республикасынын]] аткаруу бийлигинин органы жана атайын ыйгарым укуктуу мамлекеттик кызмат. Мамлекеттик жана улуттук коопсуздукту камсыз кылуу боюнча милдеттерди өзгөчө каражаттар, ыкмалар жана формалар менен чечет жана аткарат. Кызматтын башчысы — төрага, ал түздөн-түз [[Өзбекстан Республикасынын президенти|Өзбекстан Республикасынын]] [[Өзбекстан Республикасынын президенти|президентине]] баш ийет.

== Тарыхы ==
Өзбекстандын мамлекеттик коопсуздук органдарынын тарыхы Советтер Союзунун мезгилинен башталат. СССРдин мамлекеттик коопсуздук комитетинин Өзбек ССРдеги бөлүмү көз карандысыздык алгандан кийин 1991-жылдын 26-сентябрында Өзбекстан Республикасынын Улуттук коопсуздук кызматы (УКК) болуп кайра түзүлгөн&lt;ref&gt;[http://www.lex.uz/Pages/GetAct.aspx?lact_id=1027996 OʻZBEKISTON RESPUBLIKASI PREZIDENTI HUZURIDAGI VAZIRLAR MAHKAMASINING QARORI]&lt;/ref&gt;. Бул кызмат узак убакыт бою өлкөнүн саясий жана коомдук турмушунда маанилүү роль ойногон, бирок кийинчерээк калктын жана эл аралык коомчулуктун көз алдында толук дискредитацияланган&lt;ref&gt;[http://uz.ca-news.org/news:21353/?from=rss&amp;utm_source=uz.twit_feed&amp;utm_medium=twit_uzb Oʻzbek Milliy xavfsizlik xizmati tugʻilgan kunini nishonlayapti]&lt;/ref&gt;.

2018-жылдын 14-мартында [[Өзбекстан Республикасынын президенти|Өзбекстан президенти]] [[Шавкат Мирзиёев]] «Өзбекстан Республикасынын мамлекеттик коопсуздук системасын өркүндөтүү боюнча чаралар жөнүндө» деген жарлыка кол койгон&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20240515104602/https://m.kun.uz/news/2018/01/31/rustam-inoatov-mhh-rabarligidan-ketdi Rustam Inoyatov MXX rahbarligidan ketdi]&lt;/ref&gt;. Ушул документтин негизинде УКК Мамлекеттик коопсуздук кызматы (МКК) болуп кайра түзүлгөн жана МКК УККнын укуктук мураскери катары таанылган. Бул өзгөртүү өлкөдөги реформалардын, ачыктыктын жана мыйзам үстөмдүгүнүн саясатынын бир бөлүгү болгон&lt;ref&gt;[https://lex.uz/acts/-3610935 Davlat xavfsizlik xizmati toʻgʻrisidagi qonun maʼqullandi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://m.kun.uz/news/2018/03/29/davlat-havfsizlik-hizmati-tugrisidagi-konun-makullandi Davlat xavfsizlik xizmati toʻgʻrisidagi qonun maʼqullandi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;https://kun.uz/news/2021/09/15/ozbekistonda-dxx-xodimlari-kuni-ozgardi&lt;/ref&gt;.

Ошол эле жылы МКК жөнүндө мыйзам долбоору иштелип чыккан. 2018-жылдын 15-мартында мыйзам Олий Мажилистин Мыйзам чыгаруу палатасында кабыл алынып, 29-мартында Сенат тарабынан бекитилген. 5-апрелде президент Шавкат Мирзиёев «Өзбекстан Республикасынын Мамлекеттик коопсуздук кызматы жөнүндө» мыйзамга кол койгон. Бул мыйзам кызматтын милдеттерин, ыйгарым укуктарын жана иштөө принциптерин так жөнгө салат.

=== Символикасы ===
МККнын өзүнүн расмий желеги жана эмблемасы бар. Желек — кочкул көк түстөгү тик бурчтуу кездеме (туу), ал туруктуулукту, эрдикти, берилгендикти жана тайманбастыкты билдирет. Желектин ортосунда эмблема жайгашкан.

Эмблема — күмүш түстөгү тегерек, анын четинде кочкул көк тилке бар. Тилкенин жогору жагында «O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASI», ылдый жагында «DAVLAT XAVFSIZLIK XIZMATI» деген жазуулар ак түстө. Жазууларды эки сегиз бурчтуу жылдыз бөлүп турат. Тегеректин ичинде төмөн карай узарган үч бурчтуу калкан сүрөттөлгөн, ал мамлекетти жана коомду тышкы жана ички коркунучтардан коргоону символдоштурат. Калкандын ортосунда Өзбекстандын мамлекеттик герби, анын айланасында күн нурунун сызыктары жайгашкан. Калкандын бурчтарында үч шакекче — жеке адамдын, коомдун жана мамлекеттин кызыкчылыктарын коргоону билдирет. Калкандын артында түз түшүрүлгөн күмүш кылыч (күч, ар-намыс жана сергектик символу) жана Өзбекстандын мамлекеттик желеги жайылып турат.

=== Кесиптик майрамы ===
Башында 2018-жылы 5-апрель күнү кызматтын күнү катары белгиленген. Бирок 2021-жылдын 14-сентябрында Президент Мирзиёев жаңы мыйзамга кол койгон. Ага ылайык, Мамлекеттик коопсуздук органдарынын кызматкерлеринин күнү 26-сентябрь деп белгиленген. Бул күн 1991-жылы УКК түзүлгөн күнгө дал келет. Жаңы майрам кызматкерлердин моралдык-психологиялык абалын көтөрүүгө, муундар аралык салттарды сактоого жана мекеменин эл аралык имиджин бекемдөөгө багытталган.

== Ишмердүүлүгү ==
МКК мамлекеттик коопсуздукту камсыз кылуу боюнча бирдиктүү мамлекеттик саясатты ишке ашырат. Негизги багыттары:

* Мамлекеттик кызыкчылыктарды тышкы жана ички коркунучтардан коргоо;
* Чалгындоо жана контрчалгындоо иштери;
* Мамлекеттик чек араны коргоо;
* Куралдуу күчтөрдү жана коргонуу-өнөр жай комплексин коргоо;
* Терроризмге, экстремизмге, уюшкан кылмыштуулукка, курал жана баңгизаттарды мыйзамсыз жүгүртүүгө каршы күрөш;
* Улуттук, этностук жана диний кастыкты пропагандалоого каршы туруу;
* Экономика, илим-техника, социалдык жана маалыматтык чөйрөлөрдө коопсуздукту камсыз кылуу;
* Коррупцияга каршы күрөш;
* Мамлекеттик сырларды сактоо жана криптографиялык коргоо;
* Оперативдүү-издөө иштери, тергөө жана сурак жүргүзүү.

Кызмат аскердик, укук коргоо жана жарандык кызмат түрлөрүнө ээ. Ал курал сатып алууга жана колдонууга укугу бар аскерлештирилген түзүмгө кирет.

== Жетекчилиги ==
МККнын төрагасы президент тарабынан дайындалат жана бошотулат, Сенаттын макулдугу менен бекитилет. Төрага түздөн-түз президентке баш ийет.

* Абдуллаев Ихтиёр Бахтиёрович (31.01.2018 – 11.02.2019); 
* Азизов Абдусалом Абдумавлонович (11.02.2019 – 23.11.2024); 
* Курбонов Баходир Низомович (2024 - азыркы учурда).

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://davaktiv.uz/oz/corporate/company/UIMIHPJ O`ZBEKISTON RESPUBLIKASI PREZIDENTI DAVLAT XAVFSIZLIK XIZMATI] Расмий сайты.</text>
      <sha1>fqj4xfu9dvo5hud38nqfvmhxjxj2l56</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ташкент мамлекеттик техникалык университети</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152201</id>
    <revision>
      <id>646124</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:50:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}}Ташкент мамлекеттик техникалык университети&quot;</comment>
      <origin>646124</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="286" sha1="13t2kzj333osmzuqtupt2e10ieg7yat" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:50, 12 май 2026 (UTC)}}Ташкент мамлекеттик техникалык университети</text>
      <sha1>13t2kzj333osmzuqtupt2e10ieg7yat</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Өзбекстандын борбордук банкы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152202</id>
    <revision>
      <id>646125</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:50:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}}Өзбекстандын борбордук банкы&quot;</comment>
      <origin>646125</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="257" sha1="r6b0e4d9oy7oo9y6yhmleeo4tf31tjf" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:50, 12 май 2026 (UTC)}}Өзбекстандын борбордук банкы</text>
      <sha1>r6b0e4d9oy7oo9y6yhmleeo4tf31tjf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646233</id>
      <parentid>646125</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T11:06:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646233</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="979" sha1="8uajahlth8hfbiapgxlidfpd7n531bc" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:50, 12 май 2026 (UTC)}}
{{Борбордук банк|Кыргызча аталышы=Өзбекстандын борбордук банкы|Расмий аталышы={{lang-uz|O'zbekiston Respublikasi Markaziy banki, Ўзбекистон Республикаси Марказий банки}}|Сүрөт=Stamps of Uzbekistan, 2010-27.jpg|жайгашкан жери={{Өлкө желеги|Өзбекстан}}, Ташкент, Ислам Каримов пр., 6|негизделген күнү=15-февраль 1991-жыл|башчысы=Ишметов Тимур|валюта=Өзбек суму|резервдери=68 990,52 млн. долл. (апрель 2026)|базалык эсептик чен=14 %|сайты=https://cbu.uz/oz/}}
Өзбекстандын борбордук банкы</text>
      <sha1>8uajahlth8hfbiapgxlidfpd7n531bc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Искендер дубалы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152203</id>
    <revision>
      <id>646126</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:51:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}}Искендер дубалы&quot;</comment>
      <origin>646126</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="232" sha1="a3ugerell5mmh65fv3tvmif2uwj87zs" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:51, 12 май 2026 (UTC)}}Искендер дубалы</text>
      <sha1>a3ugerell5mmh65fv3tvmif2uwj87zs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Өзбекстандын туусу</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152204</id>
    <revision>
      <id>646127</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:52:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}}Өзбекстандын туусу&quot;</comment>
      <origin>646127</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="238" sha1="b04j74nrgihc5zqra4tq67kdsaixnmx" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:52, 12 май 2026 (UTC)}}Өзбекстандын туусу</text>
      <sha1>b04j74nrgihc5zqra4tq67kdsaixnmx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646220</id>
      <parentid>646127</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:22:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646220</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9674" sha1="ngk4csn0zb7k79nfj2cjrx306gqov34" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:52, 12 май 2026 (UTC)}}'''Өзбекстан Республикасынын туусу''' ({{lang-uz|Oʻzbekiston Respublikasining davlat bayrogʻi / Ўзбекистон Республикасининг давлат байроғи}}) — [[Өзбекстан|Өзбекстан Республикасынын]] мамлекеттик герби жана гимни менен катар расмий мамлекеттик символу болуп эсептелет жана өлкөнүн эгемендүүлүгүнүн символу болуп саналат.

1991-жылдын 18-ноябрында, өлкө көз карандысыздыгын жарыялагандан эки ай өткөндөн кийин бекитилген. Өзбекстан жаңы туусун кабыл алган Борбор Азиядагы беш республиканын ичинен биринчиси болгон, ошондой эле мурдагы 15 союздук республикалардын ичинен 11-чи болуп өзүнүн жаңы туусун расмий бекиткен.

== Желек ==
[[Файл:Flag_of_Uzbekistan_(construction_sheet).svg|center|thumb|900x900px| Өзбекстандын желегинин формасы жана өлчөмдөрү]]
Өзбекстан Республикасынын мамлекеттик туусу үч горизонталдык тилкеден турган тик бурчтуу кездеме болуп саналат: каныккан көк, ак жана каныккан жашыл түстөр.

Туунун узундугу 250 см, туурасы 125 см. Көк, ак жана жашыл тилкелердин туурасы бирдей. Ар бир тилкенин туурасы 40 см. Ортодогу ак тилкенин эки четинен 2,5 см кеңдиктеги кызыл жээктер өтөт.

Туунун үстүнкү көк бөлүгүндө, алдыңкы жана арткы бетинде, сабы жагында ак жарым ай жана анын жанында 12 ак беш бурчтуу жылдыз түшүрүлгөн.

Жарым ай жана жылдыздар 75 × 30 см өлчөмүндөгү тик бурчтукта жайгашкан, ал көк тилкенин жогорку бөлүгүнүн горизонталдык огу боюнча жайгашкан.

Жарым ай сабы жагына караган тик абалда жайгашып, диаметри 30 см болгон айлананын ичине түшүрүлгөн жана сабдан 20 см аралыкта турат. Ар бир жылдыз 6 см диаметрдеги айлананын ичине жайгашат. Айланалардын ортосундагы аралык 6 см. Жылдыздар вертикалдык жана горизонталдык багытта төмөнкү тартипте жайгашкан: үчөө жогорку катарда, төртөө ортоңку катарда жана бешөө төмөнкү катарда. Төмөнкү катардагы жылдыздар жарым айдын төмөнкү четинен 3,5 см аралыкта жайгашат.

== Желектин маанисинин чечмелениши ==
Өзбекстан Республикасынын мамлекеттик туусунун символикасы өлкө аймагында мурда болгон улуу мамлекеттердин салттарын улантып, ошол эле учурда республиканын жаратылыш өзгөчөлүктөрүн, элдин улуттук жана маданий өзгөчөлүгүн чагылдырат.

Туунун көк түсү — ачык асман менен таза суунун символу. Көк түс Чыгышта ыйык деп эсептелет жана аны Амир Темур да өз туусунда колдонгон.

Ак түс — тынчтык менен тазалыктын символу. Жаңы эгемендүү мамлекеттин жолундагы тоскоолдуктарды жеңүүнү билдирет жана ачык, таза жолду каалоону туюнтат.

Жашыл түс — өлкөнүн жаратылыш байлыгын билдирет жана экологияны коргоо кыймылы менен да байланышкан.

Кызыл сызыктар — ар бир тирүү жандыктагы жашоо күчүн, жашоонун пульсун символдоштурат.

Жарым ай — Өзбекстан элинин көп кылымдык салттары менен байланышкан символ. Жарым ай жана жылдыздар тынч, булутсуз асмандын белгиси.

Тууда 12 жылдыз бар, бул сан 12 зодиактык топ жылдызды билдирет.

Туу мамлекеттик делегацияларды кабыл алууда, ошондой эле спорттук мелдештерде Өзбекстандын спортчулары жеңишке жеткенде колдонулат жана көтөрүлөт.

== Желектин түсүнүн калыптары ==
{| class=&quot;wikitable&quot; width=&quot;60 %&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
![[Файл:Flag of Uzbekistan.svg|40px]]

! style=&quot;background:#009AB6&quot; |Көк
! style=&quot;background:#CF0921&quot; |Кызыл
! style=&quot;background:#18B637&quot; |Жашыл
! style=&quot;background:#FFFFFF&quot; |Ак
|-
|CMYK
|100-15-0-29
|0-96-84-19
|87-0-70-29
|0-0-0-0
|-
|HEX
|#009AB6
|#CF0921
|#18B637
|#FFFFFF
|-
|RGB
|0-154-182
|207-9-33
|24-182-55
|255-255-255
|}

== Тарыхый желектери ==

=== Бухара ===
&lt;gallery&gt;
Файл:Flag_of_the_Emirate_of_Bukhara.svg|1920-жылдын 1-сентябрына чейинки Эмирликтин желеги
Файл:Bukhara1920.svg|Эмираттын XX кылымдын башында колдонулган желектеринин бири
Файл:Bukhara_02.png|шарттуу түрдө 1919-жылдан 1920-жылдын 20-сентябрына чейин
Файл:Bukhara_03.svg|1920-жылдын 20-сентябрынан 1921-жылдын 23-сентябрына чейин
Файл:Bukhara_04.gif|1921-жылдын 23-сентябрынан 1923-жылдын 11-октябрына чейин
Файл:Bukhara_05.png|1921-жылдын 23-сентябрынан 1923-жылдын 11-октябрына чейинки желек
Файл:Bukhara_06.png|1922-жылдын 6-апрелинен 1923-жылдын 15-июлуна чейинки көтөрүлүштө колдонулган желек (1990-жылдары аны Эрк партиясы колдонгон)
Файл:Flag_of_the_Bukharan_SSR.svg|1923-жылдын 11-октябрынан 1924-жылдын 19-сентябрына чейин
Файл:Bukhara_08.png|1924-жылдын 18-сентябрынан 1925-жылдын 22-июлуна чейин
&lt;/gallery&gt;

=== Хива ===
&lt;gallery&gt;
Файл:Flag_of_the_Khanate_of_Khiva.svg|1917-жылдан 1920-жылдын январына чейин
Файл:Flag_of_Khiva_(1920).svg|1920-жылдын январынан 1920-жылдын 30-апрелине чейин
Файл:Flag_of_Khiva_(1920-1921).svg|1920-жылдын 30-апрелинен 1921-жылдын майына чейин
Файл:Flag_of_Khiva_1920-1923.svg|1921-жылдын май айынан 1922-жылдын июлуна чейин
Файл:Flag_of_Khiva_(1922-1923).svg|1922-жылдын июль айынан 1923-жылдын 23-октябрына чейин
Файл:Flag_of_Khiva_(1923-1924).svg|1923-жылдын 23-октябрынан 1924-жылдын 2-октябрына чейин — иш жүзүндө 1925-жылга чейин
&lt;/gallery&gt;

=== Кокон автономиясы ===
[[Файл:Flag_of_the_Turkestan_(Kokand)_Autonomy.svg|center|thumb|1917-жылдын 27-ноябрынан 1918-жылдын 22-февралына чейинки Кокон автономиясынын желеги]]

=== Түркстан ===
&lt;gallery&gt;
Файл:Flag_of_Turkestan_ASSR_(1919-1921).svg|1919-жылдан 1921-жылга чейин
Файл:Flag_of_Turkestan_ASSR_(1921-1923).svg|1921-жылдан 1924-жылга чейин
&lt;/gallery&gt;

=== Өзбекстан ===
&lt;gallery&gt;
Файл:Flag_of_the_Uzbek_Soviet_Socialist_Republic_(1925-1927).svg|1925-жылдын 22-июлунан 1926-жылдын 9-январына чейин
Файл:Flag_of_Uzbek_SSR_(1926-1931).svg|1926-жылдын 9-январынан 1931-жылга чейин
Файл:Flag_of_Uzbek_SSR_(1931-1935).svg|1931-жылдан 1935-жылдын январына чейин
Файл:Flag_of_the_Uzbek_Soviet_Socialist_Republic_(1935-1937).svg|1935-жылдын январынан 1937-жылга чейин
Файл:Flag_of_Uzbek_SSR_(1937-1941).svg|1937-жылдан 1941-жылдын 16-январына чейин
Файл:Flag_of_Uzbek_SSR_(1941-1952).svg|1941-жылдын 16-январынан 1952-жылдын 29-августуна чейин
Файл:Flag_of_the_Uzbek_SSR.svg|1952-жылдын 29-августунан 1991-жылдын 18-ноябрына чейин
Файл:Flag_of_Uzbekistan.svg|1991-жылдын 18-ноябрынан бери
&lt;/gallery&gt;

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==</text>
      <sha1>ngk4csn0zb7k79nfj2cjrx306gqov34</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646221</id>
      <parentid>646220</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:25:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646221</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10201" sha1="q4e4siu67lhd50er14fesyzbvx2njx2" xml:space="preserve">'''Өзбекстан Республикасынын туусу''' ({{lang-uz|Oʻzbekiston Respublikasining davlat bayrogʻi / Ўзбекистон Республикасининг давлат байроғи}}) — [[Өзбекстан|Өзбекстан Республикасынын]] мамлекеттик герби жана гимни менен катар расмий мамлекеттик символу болуп эсептелет жана өлкөнүн эгемендүүлүгүнүн символу болуп саналат.

1991-жылдын 18-ноябрында, өлкө көз карандысыздыгын жарыялагандан эки ай өткөндөн кийин бекитилген&lt;ref&gt;[http://www.lex.uz/pages/getpage.aspx?lact_id=57181 Oʻzbekiston Respublikasining Davlat bayrogʻi haqida]&lt;/ref&gt;. Өзбекстан жаңы туусун кабыл алган Борбор Азиядагы беш республиканын ичинен биринчиси болгон, ошондой эле мурдагы 15 союздук республикалардын ичинен 11-чи болуп өзүнүн жаңы туусун расмий бекиткен.

== Желек ==
[[Файл:Flag_of_Uzbekistan_(construction_sheet).svg|center|thumb|900x900px| Өзбекстандын желегинин формасы жана өлчөмдөрү]]
Өзбекстан Республикасынын мамлекеттик туусу үч горизонталдык тилкеден турган тик бурчтуу кездеме болуп саналат: каныккан көк, ак жана каныккан жашыл түстөр.

Туунун узундугу 250 см, туурасы 125 см. Көк, ак жана жашыл тилкелердин туурасы бирдей. Ар бир тилкенин туурасы 40 см. Ортодогу ак тилкенин эки четинен 2,5 см кеңдиктеги кызыл жээктер өтөт.

Туунун үстүнкү көк бөлүгүндө, алдыңкы жана арткы бетинде, сабы жагында ак жарым ай жана анын жанында 12 ак беш бурчтуу жылдыз түшүрүлгөн.

Жарым ай жана жылдыздар 75 × 30 см өлчөмүндөгү тик бурчтукта жайгашкан, ал көк тилкенин жогорку бөлүгүнүн горизонталдык огу боюнча жайгашкан.

Жарым ай сабы жагына караган тик абалда жайгашып, диаметри 30 см болгон айлананын ичине түшүрүлгөн жана сабдан 20 см аралыкта турат. Ар бир жылдыз 6 см диаметрдеги айлананын ичине жайгашат. Айланалардын ортосундагы аралык 6 см. Жылдыздар вертикалдык жана горизонталдык багытта төмөнкү тартипте жайгашкан: үчөө жогорку катарда, төртөө ортоңку катарда жана бешөө төмөнкү катарда. Төмөнкү катардагы жылдыздар жарым айдын төмөнкү четинен 3,5 см аралыкта жайгашат.

== Желектин маанисинин чечмелениши ==
Өзбекстан Республикасынын мамлекеттик туусунун символикасы өлкө аймагында мурда болгон улуу мамлекеттердин салттарын улантып, ошол эле учурда республиканын жаратылыш өзгөчөлүктөрүн, элдин улуттук жана маданий өзгөчөлүгүн чагылдырат.

Туунун көк түсү — ачык асман менен таза суунун символу. Көк түс Чыгышта ыйык деп эсептелет жана аны Амир Темур да өз туусунда колдонгон.

Ак түс — тынчтык менен тазалыктын символу. Жаңы эгемендүү мамлекеттин жолундагы тоскоолдуктарды жеңүүнү билдирет жана ачык, таза жолду каалоону туюнтат.

Жашыл түс — өлкөнүн жаратылыш байлыгын билдирет жана экологияны коргоо кыймылы менен да байланышкан&lt;ref&gt;[https://www.lex.uz/docs/100122 Ўзбекистон Республикасининг қонуни. ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИНИНГ ДАВЛАТ БАЙРОҒИ ТЎҒРИСИДА]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;CIA&quot;&gt;Waters, Bella''. [https://books.google.kg/books?id=jpYR1rmsgUAC&amp;pg=PA69&amp;redir_esc=y#v=onepage&amp;q&amp;f=false Uzbekistan in Pictures]''. Twenty-First Century Books, 2006 — 191-bet. ISBN 9780822526735&lt;/ref&gt;.

Кызыл сызыктар — ар бир тирүү жандыктагы жашоо күчүн, жашоонун пульсун символдоштурат.

Жарым ай — Өзбекстан элинин көп кылымдык салттары менен байланышкан символ. Жарым ай жана жылдыздар тынч, булутсуз асмандын белгиси.

Тууда 12 жылдыз бар, бул сан 12 зодиактык топ жылдызды билдирет.

Туу мамлекеттик делегацияларды кабыл алууда, ошондой эле спорттук мелдештерде Өзбекстандын спортчулары жеңишке жеткенде колдонулат жана көтөрүлөт.

== Желектин түсүнүн калыптары ==
{| class=&quot;wikitable&quot; width=&quot;60 %&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
![[Файл:Flag of Uzbekistan.svg|40px]]

! style=&quot;background:#009AB6&quot; |Көк
! style=&quot;background:#CF0921&quot; |Кызыл
! style=&quot;background:#18B637&quot; |Жашыл
! style=&quot;background:#FFFFFF&quot; |Ак
|-
|CMYK
|100-15-0-29
|0-96-84-19
|87-0-70-29
|0-0-0-0
|-
|HEX
|#009AB6
|#CF0921
|#18B637
|#FFFFFF
|-
|RGB
|0-154-182
|207-9-33
|24-182-55
|255-255-255
|}

== Тарыхый желектери ==

=== Бухара ===
&lt;gallery&gt;
Файл:Flag_of_the_Emirate_of_Bukhara.svg|1920-жылдын 1-сентябрына чейинки Эмирликтин желеги
Файл:Bukhara1920.svg|Эмираттын XX кылымдын башында колдонулган желектеринин бири
Файл:Bukhara_02.png|шарттуу түрдө 1919-жылдан 1920-жылдын 20-сентябрына чейин
Файл:Bukhara_03.svg|1920-жылдын 20-сентябрынан 1921-жылдын 23-сентябрына чейин
Файл:Bukhara_04.gif|1921-жылдын 23-сентябрынан 1923-жылдын 11-октябрына чейин
Файл:Bukhara_05.png|1921-жылдын 23-сентябрынан 1923-жылдын 11-октябрына чейинки желек
Файл:Bukhara_06.png|1922-жылдын 6-апрелинен 1923-жылдын 15-июлуна чейинки көтөрүлүштө колдонулган желек (1990-жылдары аны Эрк партиясы колдонгон)
Файл:Flag_of_the_Bukharan_SSR.svg|1923-жылдын 11-октябрынан 1924-жылдын 19-сентябрына чейин
Файл:Bukhara_08.png|1924-жылдын 18-сентябрынан 1925-жылдын 22-июлуна чейин
&lt;/gallery&gt;

=== Хива ===
&lt;gallery&gt;
Файл:Flag_of_the_Khanate_of_Khiva.svg|1917-жылдан 1920-жылдын январына чейин
Файл:Flag_of_Khiva_(1920).svg|1920-жылдын январынан 1920-жылдын 30-апрелине чейин
Файл:Flag_of_Khiva_(1920-1921).svg|1920-жылдын 30-апрелинен 1921-жылдын майына чейин
Файл:Flag_of_Khiva_1920-1923.svg|1921-жылдын май айынан 1922-жылдын июлуна чейин
Файл:Flag_of_Khiva_(1922-1923).svg|1922-жылдын июль айынан 1923-жылдын 23-октябрына чейин
Файл:Flag_of_Khiva_(1923-1924).svg|1923-жылдын 23-октябрынан 1924-жылдын 2-октябрына чейин — иш жүзүндө 1925-жылга чейин
&lt;/gallery&gt;

=== Кокон автономиясы ===
[[Файл:Flag_of_the_Turkestan_(Kokand)_Autonomy.svg|center|thumb|1917-жылдын 27-ноябрынан 1918-жылдын 22-февралына чейинки Кокон автономиясынын желеги]]

=== Түркстан ===
&lt;gallery&gt;
Файл:Flag_of_Turkestan_ASSR_(1919-1921).svg|1919-жылдан 1921-жылга чейин
Файл:Flag_of_Turkestan_ASSR_(1921-1923).svg|1921-жылдан 1924-жылга чейин
&lt;/gallery&gt;

=== Өзбекстан ===
&lt;gallery&gt;
Файл:Flag_of_the_Uzbek_Soviet_Socialist_Republic_(1925-1927).svg|1925-жылдын 22-июлунан 1926-жылдын 9-январына чейин
Файл:Flag_of_Uzbek_SSR_(1926-1931).svg|1926-жылдын 9-январынан 1931-жылга чейин
Файл:Flag_of_Uzbek_SSR_(1931-1935).svg|1931-жылдан 1935-жылдын январына чейин
Файл:Flag_of_the_Uzbek_Soviet_Socialist_Republic_(1935-1937).svg|1935-жылдын январынан 1937-жылга чейин
Файл:Flag_of_Uzbek_SSR_(1937-1941).svg|1937-жылдан 1941-жылдын 16-январына чейин
Файл:Flag_of_Uzbek_SSR_(1941-1952).svg|1941-жылдын 16-январынан 1952-жылдын 29-августуна чейин
Файл:Flag_of_the_Uzbek_SSR.svg|1952-жылдын 29-августунан 1991-жылдын 18-ноябрына чейин
Файл:Flag_of_Uzbekistan.svg|1991-жылдын 18-ноябрынан бери
&lt;/gallery&gt;

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [http://www.crwflags.com/fotw/flags/uz.html Oʻzbekiston] Flags of the World {{ref-en}}
* [http://www.vexillographia.ru/uzbekstn/index.htm Uzbekistan — Vexillographia] {{ref-ru}}</text>
      <sha1>q4e4siu67lhd50er14fesyzbvx2njx2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646222</id>
      <parentid>646221</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:28:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646222</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11393" sha1="4a3lkux59xf7491wlfcjpa7k30xwfr2" xml:space="preserve">{{Желек карточкасы
|аталышы                                  = Өзбекстан Республикасынын туусу
|субъект                                  = [[Өзбекстан]]
|бекитилген                               = {{fd|18|11|1991}}
|бекитилген2                              = 
|файл                                     = Flag of Uzbekistan.svg
|автор                                    = 
|пропорция                                = 1:2
|колдонууга                               = {{FIAV|110110}}
|файл2                                    = Uzbekistan Armed Forces (Latin script).svg
|колу2                                    = {{FIAV|001000}} &lt;small&gt;Өзбекстандын куралдуу күчтөрүнүн желеги&lt;/small&gt;
|пропорция2                               = 1:2
|файл3                                    = 
|колу3                                    = 
|пропорция3                               = 
|символика                                = 
|Викиказына                               = National flag of Uzbekistan
}}
'''Өзбекстан Республикасынын туусу''' ({{lang-uz|Oʻzbekiston Respublikasining davlat bayrogʻi / Ўзбекистон Республикасининг давлат байроғи}}) — [[Өзбекстан|Өзбекстан Республикасынын]] мамлекеттик герби жана гимни менен катар расмий мамлекеттик символу болуп эсептелет жана өлкөнүн эгемендүүлүгүнүн символу болуп саналат.

1991-жылдын 18-ноябрында, өлкө көз карандысыздыгын жарыялагандан эки ай өткөндөн кийин бекитилген&lt;ref&gt;[http://www.lex.uz/pages/getpage.aspx?lact_id=57181 Oʻzbekiston Respublikasining Davlat bayrogʻi haqida]&lt;/ref&gt;. Өзбекстан жаңы туусун кабыл алган Борбор Азиядагы беш республиканын ичинен биринчиси болгон, ошондой эле мурдагы 15 союздук республикалардын ичинен 11-чи болуп өзүнүн жаңы туусун расмий бекиткен.

== Желек ==
[[Файл:Flag_of_Uzbekistan_(construction_sheet).svg|center|thumb|900x900px| Өзбекстандын желегинин формасы жана өлчөмдөрү]]
Өзбекстан Республикасынын мамлекеттик туусу үч горизонталдык тилкеден турган тик бурчтуу кездеме болуп саналат: каныккан көк, ак жана каныккан жашыл түстөр.

Туунун узундугу 250 см, туурасы 125 см. Көк, ак жана жашыл тилкелердин туурасы бирдей. Ар бир тилкенин туурасы 40 см. Ортодогу ак тилкенин эки четинен 2,5 см кеңдиктеги кызыл жээктер өтөт.

Туунун үстүнкү көк бөлүгүндө, алдыңкы жана арткы бетинде, сабы жагында ак жарым ай жана анын жанында 12 ак беш бурчтуу жылдыз түшүрүлгөн.

Жарым ай жана жылдыздар 75 × 30 см өлчөмүндөгү тик бурчтукта жайгашкан, ал көк тилкенин жогорку бөлүгүнүн горизонталдык огу боюнча жайгашкан.

Жарым ай сабы жагына караган тик абалда жайгашып, диаметри 30 см болгон айлананын ичине түшүрүлгөн жана сабдан 20 см аралыкта турат. Ар бир жылдыз 6 см диаметрдеги айлананын ичине жайгашат. Айланалардын ортосундагы аралык 6 см. Жылдыздар вертикалдык жана горизонталдык багытта төмөнкү тартипте жайгашкан: үчөө жогорку катарда, төртөө ортоңку катарда жана бешөө төмөнкү катарда. Төмөнкү катардагы жылдыздар жарым айдын төмөнкү четинен 3,5 см аралыкта жайгашат.

== Желектин маанисинин чечмелениши ==
Өзбекстан Республикасынын мамлекеттик туусунун символикасы өлкө аймагында мурда болгон улуу мамлекеттердин салттарын улантып, ошол эле учурда республиканын жаратылыш өзгөчөлүктөрүн, элдин улуттук жана маданий өзгөчөлүгүн чагылдырат.

Туунун көк түсү — ачык асман менен таза суунун символу. Көк түс Чыгышта ыйык деп эсептелет жана аны Амир Темур да өз туусунда колдонгон.

Ак түс — тынчтык менен тазалыктын символу. Жаңы эгемендүү мамлекеттин жолундагы тоскоолдуктарды жеңүүнү билдирет жана ачык, таза жолду каалоону туюнтат.

Жашыл түс — өлкөнүн жаратылыш байлыгын билдирет жана экологияны коргоо кыймылы менен да байланышкан&lt;ref&gt;[https://www.lex.uz/docs/100122 Ўзбекистон Республикасининг қонуни. ЎЗБЕКИСТОН РЕСПУБЛИКАСИНИНГ ДАВЛАТ БАЙРОҒИ ТЎҒРИСИДА]&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;CIA&quot;&gt;Waters, Bella''. [https://books.google.kg/books?id=jpYR1rmsgUAC&amp;pg=PA69&amp;redir_esc=y#v=onepage&amp;q&amp;f=false Uzbekistan in Pictures]''. Twenty-First Century Books, 2006 — 191-bet. ISBN 9780822526735&lt;/ref&gt;.

Кызыл сызыктар — ар бир тирүү жандыктагы жашоо күчүн, жашоонун пульсун символдоштурат.

Жарым ай — Өзбекстан элинин көп кылымдык салттары менен байланышкан символ. Жарым ай жана жылдыздар тынч, булутсуз асмандын белгиси.

Тууда 12 жылдыз бар, бул сан 12 зодиактык топ жылдызды билдирет.

Туу мамлекеттик делегацияларды кабыл алууда, ошондой эле спорттук мелдештерде Өзбекстандын спортчулары жеңишке жеткенде колдонулат жана көтөрүлөт.

== Желектин түсүнүн калыптары ==
{| class=&quot;wikitable&quot; width=&quot;60 %&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
![[Файл:Flag of Uzbekistan.svg|40px]]

! style=&quot;background:#009AB6&quot; |Көк
! style=&quot;background:#CF0921&quot; |Кызыл
! style=&quot;background:#18B637&quot; |Жашыл
! style=&quot;background:#FFFFFF&quot; |Ак
|-
|CMYK
|100-15-0-29
|0-96-84-19
|87-0-70-29
|0-0-0-0
|-
|HEX
|#009AB6
|#CF0921
|#18B637
|#FFFFFF
|-
|RGB
|0-154-182
|207-9-33
|24-182-55
|255-255-255
|}

== Тарыхый желектери ==

=== Бухара ===
&lt;gallery&gt;
Файл:Flag_of_the_Emirate_of_Bukhara.svg|1920-жылдын 1-сентябрына чейинки Эмирликтин желеги
Файл:Bukhara1920.svg|Эмираттын XX кылымдын башында колдонулган желектеринин бири
Файл:Bukhara_02.png|шарттуу түрдө 1919-жылдан 1920-жылдын 20-сентябрына чейин
Файл:Bukhara_03.svg|1920-жылдын 20-сентябрынан 1921-жылдын 23-сентябрына чейин
Файл:Bukhara_04.gif|1921-жылдын 23-сентябрынан 1923-жылдын 11-октябрына чейин
Файл:Bukhara_05.png|1921-жылдын 23-сентябрынан 1923-жылдын 11-октябрына чейинки желек
Файл:Bukhara_06.png|1922-жылдын 6-апрелинен 1923-жылдын 15-июлуна чейинки көтөрүлүштө колдонулган желек (1990-жылдары аны Эрк партиясы колдонгон)
Файл:Flag_of_the_Bukharan_SSR.svg|1923-жылдын 11-октябрынан 1924-жылдын 19-сентябрына чейин
Файл:Bukhara_08.png|1924-жылдын 18-сентябрынан 1925-жылдын 22-июлуна чейин
&lt;/gallery&gt;

=== Хива ===
&lt;gallery&gt;
Файл:Flag_of_the_Khanate_of_Khiva.svg|1917-жылдан 1920-жылдын январына чейин
Файл:Flag_of_Khiva_(1920).svg|1920-жылдын январынан 1920-жылдын 30-апрелине чейин
Файл:Flag_of_Khiva_(1920-1921).svg|1920-жылдын 30-апрелинен 1921-жылдын майына чейин
Файл:Flag_of_Khiva_1920-1923.svg|1921-жылдын май айынан 1922-жылдын июлуна чейин
Файл:Flag_of_Khiva_(1922-1923).svg|1922-жылдын июль айынан 1923-жылдын 23-октябрына чейин
Файл:Flag_of_Khiva_(1923-1924).svg|1923-жылдын 23-октябрынан 1924-жылдын 2-октябрына чейин — иш жүзүндө 1925-жылга чейин
&lt;/gallery&gt;

=== Кокон автономиясы ===
&lt;gallery&gt;
Файл:Flag_of_the_Turkestan_(Kokand)_Autonomy.svg|1917-жылдын 27-ноябрынан 1918-жылдын 22-февралына чейинки Кокон автономиясынын желеги
&lt;/gallery&gt;
=== Түркстан ===
&lt;gallery&gt;
Файл:Flag_of_Turkestan_ASSR_(1919-1921).svg|1919-жылдан 1921-жылга чейин
Файл:Flag_of_Turkestan_ASSR_(1921-1923).svg|1921-жылдан 1924-жылга чейин
&lt;/gallery&gt;

=== Өзбекстан ===
&lt;gallery&gt;
Файл:Flag_of_the_Uzbek_Soviet_Socialist_Republic_(1925-1927).svg|1925-жылдын 22-июлунан 1926-жылдын 9-январына чейин
Файл:Flag_of_Uzbek_SSR_(1926-1931).svg|1926-жылдын 9-январынан 1931-жылга чейин
Файл:Flag_of_Uzbek_SSR_(1931-1935).svg|1931-жылдан 1935-жылдын январына чейин
Файл:Flag_of_the_Uzbek_Soviet_Socialist_Republic_(1935-1937).svg|1935-жылдын январынан 1937-жылга чейин
Файл:Flag_of_Uzbek_SSR_(1937-1941).svg|1937-жылдан 1941-жылдын 16-январына чейин
Файл:Flag_of_Uzbek_SSR_(1941-1952).svg|1941-жылдын 16-январынан 1952-жылдын 29-августуна чейин
Файл:Flag_of_the_Uzbek_SSR.svg|1952-жылдын 29-августунан 1991-жылдын 18-ноябрына чейин
Файл:Flag_of_Uzbekistan.svg|1991-жылдын 18-ноябрынан бери
&lt;/gallery&gt;

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [http://www.crwflags.com/fotw/flags/uz.html Oʻzbekiston] Flags of the World {{ref-en}}
* [http://www.vexillographia.ru/uzbekstn/index.htm Uzbekistan — Vexillographia] {{ref-ru}}</text>
      <sha1>4a3lkux59xf7491wlfcjpa7k30xwfr2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Казакстандын туусу</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152205</id>
    <revision>
      <id>646128</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:54:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}}Казакстандын туусу&quot;</comment>
      <origin>646128</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="238" sha1="1l4pxknsz5fq67j35x5t541enq8yyrr" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:54, 12 май 2026 (UTC)}}Казакстандын туусу</text>
      <sha1>1l4pxknsz5fq67j35x5t541enq8yyrr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646206</id>
      <parentid>646128</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T08:21:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646206</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3565" sha1="8f45zp2a5qripq2swx3uoqujqs76xaz" xml:space="preserve">{{Желек карточкасы
|аталышы                                  = Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусу
|субъект                                  = [[Казакстан]]
|бекитилген                               = 6-июнь 1992-жыл
|бекитилген2                              = 
|файл                                     = Flag of Kazakhstan.svg
|автор                                    = [[Ниязбеков Шакен Оңласынович]]
|пропорция                                = 1:2
|колдонууга                               = {{FIAV|111100}}
|файл2                                    = Flag of Kazakhstan (1992).svg
|колу2                                    = 4-июнь — 6-июнь 1992 
|пропорция2                               = 1:2
|файл3                                    = Flag of the Kazakh Soviet Socialist Republic (1953–1991); Flag of Kazakhstan (1991–1992) (reverse).svg
|колу3                                    = 4-июнь 1992-жылга чейин
|пропорция3                               = 1:2
|символика                                = 
|Викиказына                               = National flag of Kazakhstan
}}
{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:54, 12 май 2026 (UTC)}}'''Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусу''' ({{lang-kk|Қазақстан Республикасының мемлекеттік туы, Qazaqstan Respublikasynyñ Memlekettık tuy}}) — Казакстан Республикасынын расмий мамлекеттик символдорунун бири&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[http://www.carudo.kz/499 Закон Республики Казахстан от 04.06.1992 № 1372-XII «О Государственном флаге Республики Казахстан»]{{Недоступная ссылка|date=Июнь 2019|bot=InternetArchiveBot}}.&lt;/ref&gt;. Туу көгүлтүр түстөгү тик бурчтуу кездемеден турат. Ортосунда 32 нуру бар күндүн сүрөтү жайгашып, анын астында калкып учкан бүркүт тартылган, ал эми туу сабы жагында улуттук оймо-чийме түшүрүлгөн. Туунун туурасы менен узундугунун катнашы — 1:2.

Туу көз карандысыздык алынгандан көп өтпөй, 1992-жылы кабыл алынган. Конкурстун жыйынтыгында сүрөтчү Шакен Ниязбековдун долбоору жеңүүчү болуп тандалган. Конкурска Казакстандан, КМШ өлкөлөрүнөн, Монголиядан, Германиядан, Түркиядан жана башка көптөгөн мамлекеттерден сүрөтчүлөр катышкан&lt;ref&gt;Тарихи тұлғалар. Танымдық — көпшілік басылым. Құрастырушы: Тоғысбаев Б. Сужикова А. — Алматы. «Алматыкітап баспасы», 2009. [[Служебная:Источники книг/9786010102682|ISBN 978-601-01-0268-2]]&lt;/ref&gt;.

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==</text>
      <sha1>8f45zp2a5qripq2swx3uoqujqs76xaz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646207</id>
      <parentid>646206</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T08:50:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646207</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12906" sha1="d5t9q7v0dopi4iugkytfmh5vfzjdfp8" xml:space="preserve">{{Желек карточкасы
|аталышы                                  = Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусу
|субъект                                  = [[Казакстан]]
|бекитилген                               = 6-июнь 1992-жыл
|бекитилген2                              = 
|файл                                     = Flag of Kazakhstan.svg
|автор                                    = [[Ниязбеков Шакен Оңласынович]]
|пропорция                                = 1:2
|колдонууга                               = {{FIAV|111100}}
|файл2                                    = Flag of Kazakhstan (1992).svg
|колу2                                    = 4-июнь — 6-июнь 1992 
|пропорция2                               = 1:2
|файл3                                    = Flag of the Kazakh Soviet Socialist Republic (1953–1991); Flag of Kazakhstan (1991–1992) (reverse).svg
|колу3                                    = 4-июнь 1992-жылга чейин
|пропорция3                               = 1:2
|символика                                = 
|Викиказына                               = National flag of Kazakhstan
}}'''Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусу''' ({{lang-kk|Қазақстан Республикасының мемлекеттік туы, Qazaqstan Respublikasynyñ Memlekettık tuy}}) — Казакстан Республикасынын расмий мамлекеттик символдорунун бири&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[http://www.carudo.kz/499 Закон Республики Казахстан от 04.06.1992 № 1372-XII «О Государственном флаге Республики Казахстан»]{{Недоступная ссылка|date=Июнь 2019|bot=InternetArchiveBot}}.&lt;/ref&gt;. Туу көгүлтүр түстөгү тик бурчтуу кездемеден турат. Ортосунда 32 нуру бар күндүн сүрөтү жайгашып, анын астында калкып учкан бүркүт тартылган, ал эми туу сабы жагында улуттук оймо-чийме түшүрүлгөн. Туунун туурасы менен узундугунун катнашы — 1:2.

Туу көз карандысыздык алынгандан көп өтпөй, 1992-жылы кабыл алынган. Конкурстун жыйынтыгында сүрөтчү Шакен Ниязбековдун долбоору жеңүүчү болуп тандалган. Конкурска Казакстандан, КМШ өлкөлөрүнөн, Монголиядан, Германиядан, Түркиядан жана башка көптөгөн мамлекеттерден сүрөтчүлөр катышкан&lt;ref&gt;Тарихи тұлғалар. Танымдық — көпшілік басылым. Құрастырушы: Тоғысбаев Б. Сужикова А. — Алматы. «Алматыкітап баспасы», 2009. [[Служебная:Источники книг/9786010102682|ISBN 978-601-01-0268-2]]&lt;/ref&gt;.

== Желек ==
[[Файл:Egemen_Archive_Nazarbayev_Flag.jpg|link=https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%B9%D0%BB:Egemen_Archive_Nazarbayev_Flag.jpg|left|thumb|300x300px|Казакстандын биринчи президенти Нурсултан Назарбаев Казакстандын Жогорку Кеңешинин депутаттарына желектин үлгүсүн сунуштоодо, 1992-жыл.]]
Казакстан Республикасынын туусунун автору — дизайнер, сүрөтчү жана Казакстандын эмгек сиңирген искусство ишмери Шакен Ниязбеков. Алгач туунун бетиндеги оймо кызыл түстө болгон&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=http://vexillographia.ru/kazakhst/|title=Флаги Казахстана-VEXILLOGRAPHIA|publisher=vexillographia.ru|access-date=2019-12-25|archive-date=2022-04-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20220408190310/http://vexillographia.ru/kazakhst/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

«Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусу жөнүндө» мыйзам 1992-жылдын 4-июнунда кабыл алынган жана ага Нурсултан Назарбаев кол койгон&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;[http://www.carudo.kz/499 Закон Республики Казахстан от 04.06.1992 № 1372-XII «О Государственном флаге Республики Казахстан»]{{Недоступная ссылка|date=Июнь 2019|bot=InternetArchiveBot}}.&lt;/ref&gt;.

Геральдика принциптерине ылайык, күн байлык менен молчулукту, жашоо менен күчтү символдоштурат. Ошондуктан өлкөнүн туусундагы күн алтын буудай машагы түрүндө берилген — бул жыргалчылыктын жана бакубат жашоонун белгиси. Казакстандын мамлекеттик символикасында күндүн сүрөтү анын жалпы адамзаттык баалуулуктарга берилгендигин жана жаш мамлекеттин дүйнөнүн бардык өлкөлөрү менен өнөктөштүккө жана кызматташтыкка ачык болгон жаратуучу күчүн билдирет.

Бүркүттүн образы — байыртан бери көптөгөн элдердин гербдеринде жана тууларында колдонулуп келген негизги геральдикалык белгилердин бири. Бул образ адатта бийликтин, кең пейилдүүлүктүн жана көрөгөчтүктүн символу катары кабыл алынат.

Казакстан Республикасынын 2001-жылдын 23-январындагы «Казакстан Республикасындагы жергиликтүү мамлекеттик башкаруу жана өз алдынча башкаруу жөнүндө» мыйзамынын 39-3-беренесинин 6-пунктуна жана өкмөттүн 2013-жылдын 18-октябрындагы №1106 «Жергиликтүү коомчулуктун өзүнчө жыйындарын өткөрүүнүн типтүү эрежелерин бекитүү жөнүндө» токтомуна ылайык, райондук маслихат төмөнкүлөрдү белгилеген: бүркүттүн образы евразиялык көчмөндөрдүн дүйнө таанымында өзгөчө орунду ээлейт жана алардын түшүнүгүндө эркиндик жана берилгендик, кайраттуулук жана баатырдык, энергия менен ниеттин тазалыгы сыяктуу түшүнүктөр менен айкалышат. Алтын бүркүттүн сүрөтү жаш эгемендүү мамлекеттин дүйнөлүк цивилизациянын бийиктиктерине умтулуусун чагылдырат.

Казак оймо-чиймеси ар түрдүү форма менен сызыктардын гармониясын билдирип, элдин ички дүйнөсүн ачып көрсөтүүнүн көркөм каражаты болуп саналат.

Туунун толук сүрөттөлүшү «Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусу. Жалпы техникалык шарттар» аттуу документте берилген (Казакстандын мамлекеттик стандарты тарабынан казак жана орус тилдеринде чыгарылган).

СТ РК 988—2007 стандартына ылайык, Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусундагы символдордун сүрөттөлүшү жана жайгашуусу төмөнкү схемага ылайык сакталууга тийиш&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;[[:Файл:Flag of Kazakhstan Official Measurements.pdf|Flag of Kazakhstan Official Measurements]]&lt;/ref&gt;:

[[Файл:Схема флага Казахстана.jpg|900x900px]]

== Желектин түсүнүн калыптары ==
«Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусу. Жалпы техникалык шарттар» аттуу документке ылайык, Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусунда төмөнкү түстөр колдонулат&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;:
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; width=&quot;60%&quot;
!Желектин түсүнүн калыптары
! style=&quot;background-color: #00ABC2; color: #FFFFFF&quot; |Көгүлтүр
! style=&quot;background-color: #FFEC2D; color: #333&quot; |Алтын түсү
|-
|Pantone
|3125U
|102U
|-
|RGB(Hex)
|0-171-194
(#00ABC2)
|255-236-45
(#FFEC2D)
|-
|CMYK
|94 % — 0 % — 19 % — 0 %
|0 % — 0 % — 100 % — 0 %
|}
Асман сымал көк түс чынчылдыкты, тазалыкты, ишенимдүүлүктү, кемчиликсиздикти билдирет. Мындан тышкары, көк түс түрк маданиятында терең символдук мааниге ээ. Байыркы түрктөр асманды деп эсептешип, алардын көк туусу ата-бабаларга берилгендикти туюндурган.

Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусунда көк түс ачык асманды, тынчтыкты жана бакубатчылыкты билдирет, өлкөнүн бүтүндүгүн символдойт&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://egov.kz/cms/ru/information/state_agencies/state_symbols|title=Государственные символы Республики Казахстан|author=|website=Электронное правительство Республики Казахстан|date=|publisher=|access-date=2020-08-06|archive-date=2020-09-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20200918084027/http://egov.kz/cms/ru/information/state_agencies/state_symbols|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

== Тарыхый желектер ==
&lt;div align=&quot;center&quot;&gt;&lt;gallery&gt;
Файл:Flag of the Kazakh Khanate.svg|Казак хандыгынын желеги
Файл:Proposed Flag of the Alash Autonomy (horizontal).svg|Алаш автономиялуу облусунун желеги
Файл:Proposed Flag of the Alash Autonomy (vertical).svg|Алаш автономиялуу облусунун желеги
Файл:Flag of the Turkestan (Kokand) Autonomy.svg|Кокон автономиялуу  облусунун желеги
Файл:Turkestan Autonomous SSR Flag.svg|Түркестан АССРинин желеги (1919-1921)
Файл:Turkestan Autonomous SSR Flag.svg|Түркестан АССРинин желеги (1921-1923)
Файл:Flag of The Kazakh Autonomous Socialist Soviet Republic (1920-36).svg|Казак АССРинин желеги
Qazaq ssr 37-40.svg|Казак ССРинин желеги (1937—1940)
Qazaq SSR 40-53.svg|Казак ССРинин желеги (1940—1953)
Flag of the Kazakh Soviet Socialist Republic.svg|Казак ССРинин желеги (1953—1991)
Файл:Unofficial flag of Kazakhstan 1990s.svg|1991-жылдагы Урал окуялары учурунда активисттер тарабынан колдонулган Казакстан Республикасынын расмий эмес желеги.
Файл:Flag of the Kazakh Soviet Socialist Republic (1953–1991); Flag of Kazakhstan (1991–1992) (reverse).svg|Казак ССРинин желеги Казакстан Республикасынын желеги катары балкасыз, ороксуз жана жылдыздарсыз 
Файл:Flag of Kazakhstan (1992).svg|1992-жылдын 4-июнунда Нурсултан Назарбаев тарабынан сунушталган Казакстандын желеги
Файл:Flag of Kazakhstan (1992; variant).svg|Казакстандын желегинин 1992-жылдын 6-июнундагы версиясы.
&lt;/gallery&gt;&lt;/div&gt;

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://vexillographia.ru/kazakhst/ VEXILLOGRAPHIA - Флаги Казахстана]</text>
      <sha1>d5t9q7v0dopi4iugkytfmh5vfzjdfp8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646209</id>
      <parentid>646207</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T08:55:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646209</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12907" sha1="owducece72fhxyo6pk8f21ss1rvu8kz" xml:space="preserve">{{Желек карточкасы
|аталышы                                  = Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусу
|субъект                                  = [[Казакстан]]
|бекитилген                               = 6-июнь 1992-жыл
|бекитилген2                              = 
|файл                                     = Flag of Kazakhstan.svg
|автор                                    = [[Ниязбеков Шакен Оңласынович]]
|пропорция                                = 1:2
|колдонууга                               = {{FIAV|111100}}
|файл2                                    = Flag of Kazakhstan (1992).svg
|колу2                                    = 4-июнь — 6-июнь 1992 
|пропорция2                               = 1:2
|файл3                                    = Flag of the Kazakh Soviet Socialist Republic (1953–1991); Flag of Kazakhstan (1991–1992) (reverse).svg
|колу3                                    = 4-июнь 1992-жылга чейин
|пропорция3                               = 1:2
|символика                                = 
|Викиказына                               = National flag of Kazakhstan
}}
'''Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусу''' ({{lang-kk|Қазақстан Республикасының мемлекеттік туы, Qazaqstan Respublikasynyñ Memlekettık tuy}}) — Казакстан Республикасынын расмий мамлекеттик символдорунун бири&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[http://www.carudo.kz/499 Закон Республики Казахстан от 04.06.1992 № 1372-XII «О Государственном флаге Республики Казахстан»]{{Недоступная ссылка|date=Июнь 2019|bot=InternetArchiveBot}}.&lt;/ref&gt;. Туу көгүлтүр түстөгү тик бурчтуу кездемеден турат. Ортосунда 32 нуру бар күндүн сүрөтү жайгашып, анын астында калкып учкан бүркүт тартылган, ал эми туу сабы жагында улуттук оймо-чийме түшүрүлгөн. Туунун туурасы менен узундугунун катнашы — 1:2.

Туу көз карандысыздык алынгандан көп өтпөй, 1992-жылы кабыл алынган. Конкурстун жыйынтыгында сүрөтчү Шакен Ниязбековдун долбоору жеңүүчү болуп тандалган. Конкурска Казакстандан, КМШ өлкөлөрүнөн, Монголиядан, Германиядан, Түркиядан жана башка көптөгөн мамлекеттерден сүрөтчүлөр катышкан&lt;ref&gt;Тарихи тұлғалар. Танымдық — көпшілік басылым. Құрастырушы: Тоғысбаев Б. Сужикова А. — Алматы. «Алматыкітап баспасы», 2009. [[Служебная:Источники книг/9786010102682|ISBN 978-601-01-0268-2]]&lt;/ref&gt;.

== Желек ==
[[Файл:Egemen_Archive_Nazarbayev_Flag.jpg|link=https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%B9%D0%BB:Egemen_Archive_Nazarbayev_Flag.jpg|left|thumb|300x300px|Казакстандын биринчи президенти Нурсултан Назарбаев Казакстандын Жогорку Кеңешинин депутаттарына желектин үлгүсүн сунуштоодо, 1992-жыл.]]
Казакстан Республикасынын туусунун автору — дизайнер, сүрөтчү жана Казакстандын эмгек сиңирген искусство ишмери Шакен Ниязбеков. Алгач туунун бетиндеги оймо кызыл түстө болгон&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;{{Cite web|url=http://vexillographia.ru/kazakhst/|title=Флаги Казахстана-VEXILLOGRAPHIA|publisher=vexillographia.ru|access-date=2019-12-25|archive-date=2022-04-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20220408190310/http://vexillographia.ru/kazakhst/|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

«Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусу жөнүндө» мыйзам 1992-жылдын 4-июнунда кабыл алынган жана ага Нурсултан Назарбаев кол койгон&lt;ref name=&quot;:02&quot;&gt;[http://www.carudo.kz/499 Закон Республики Казахстан от 04.06.1992 № 1372-XII «О Государственном флаге Республики Казахстан»]{{Недоступная ссылка|date=Июнь 2019|bot=InternetArchiveBot}}.&lt;/ref&gt;.

Геральдика принциптерине ылайык, күн байлык менен молчулукту, жашоо менен күчтү символдоштурат. Ошондуктан өлкөнүн туусундагы күн алтын буудай машагы түрүндө берилген — бул жыргалчылыктын жана бакубат жашоонун белгиси. Казакстандын мамлекеттик символикасында күндүн сүрөтү анын жалпы адамзаттык баалуулуктарга берилгендигин жана жаш мамлекеттин дүйнөнүн бардык өлкөлөрү менен өнөктөштүккө жана кызматташтыкка ачык болгон жаратуучу күчүн билдирет.

Бүркүттүн образы — байыртан бери көптөгөн элдердин гербдеринде жана тууларында колдонулуп келген негизги геральдикалык белгилердин бири. Бул образ адатта бийликтин, кең пейилдүүлүктүн жана көрөгөчтүктүн символу катары кабыл алынат.

Казакстан Республикасынын 2001-жылдын 23-январындагы «Казакстан Республикасындагы жергиликтүү мамлекеттик башкаруу жана өз алдынча башкаруу жөнүндө» мыйзамынын 39-3-беренесинин 6-пунктуна жана өкмөттүн 2013-жылдын 18-октябрындагы №1106 «Жергиликтүү коомчулуктун өзүнчө жыйындарын өткөрүүнүн типтүү эрежелерин бекитүү жөнүндө» токтомуна ылайык, райондук маслихат төмөнкүлөрдү белгилеген: бүркүттүн образы евразиялык көчмөндөрдүн дүйнө таанымында өзгөчө орунду ээлейт жана алардын түшүнүгүндө эркиндик жана берилгендик, кайраттуулук жана баатырдык, энергия менен ниеттин тазалыгы сыяктуу түшүнүктөр менен айкалышат. Алтын бүркүттүн сүрөтү жаш эгемендүү мамлекеттин дүйнөлүк цивилизациянын бийиктиктерине умтулуусун чагылдырат.

Казак оймо-чиймеси ар түрдүү форма менен сызыктардын гармониясын билдирип, элдин ички дүйнөсүн ачып көрсөтүүнүн көркөм каражаты болуп саналат.

Туунун толук сүрөттөлүшү «Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусу. Жалпы техникалык шарттар» аттуу документте берилген (Казакстандын мамлекеттик стандарты тарабынан казак жана орус тилдеринде чыгарылган).

СТ РК 988—2007 стандартына ылайык, Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусундагы символдордун сүрөттөлүшү жана жайгашуусу төмөнкү схемага ылайык сакталууга тийиш&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;[[:Файл:Flag of Kazakhstan Official Measurements.pdf|Flag of Kazakhstan Official Measurements]]&lt;/ref&gt;:

[[Файл:Схема флага Казахстана.jpg|900x900px]]

== Желектин түсүнүн калыптары ==
«Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусу. Жалпы техникалык шарттар» аттуу документке ылайык, Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусунда төмөнкү түстөр колдонулат&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;:
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot; width=&quot;60%&quot;
!Желектин түсүнүн калыптары
! style=&quot;background-color: #00ABC2; color: #FFFFFF&quot; |Көгүлтүр
! style=&quot;background-color: #FFEC2D; color: #333&quot; |Алтын түсү
|-
|Pantone
|3125U
|102U
|-
|RGB(Hex)
|0-171-194
(#00ABC2)
|255-236-45
(#FFEC2D)
|-
|CMYK
|94 % — 0 % — 19 % — 0 %
|0 % — 0 % — 100 % — 0 %
|}
Асман сымал көк түс чынчылдыкты, тазалыкты, ишенимдүүлүктү, кемчиликсиздикти билдирет. Мындан тышкары, көк түс түрк маданиятында терең символдук мааниге ээ. Байыркы түрктөр асманды деп эсептешип, алардын көк туусу ата-бабаларга берилгендикти туюндурган.

Казакстан Республикасынын мамлекеттик туусунда көк түс ачык асманды, тынчтыкты жана бакубатчылыкты билдирет, өлкөнүн бүтүндүгүн символдойт&lt;ref&gt;{{Cite web|lang=ru|url=https://egov.kz/cms/ru/information/state_agencies/state_symbols|title=Государственные символы Республики Казахстан|author=|website=Электронное правительство Республики Казахстан|date=|publisher=|access-date=2020-08-06|archive-date=2020-09-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20200918084027/http://egov.kz/cms/ru/information/state_agencies/state_symbols|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

== Тарыхый желектер ==
&lt;div align=&quot;center&quot;&gt;&lt;gallery&gt;
Файл:Flag of the Kazakh Khanate.svg|Казак хандыгынын желеги
Файл:Proposed Flag of the Alash Autonomy (horizontal).svg|Алаш автономиялуу облусунун желеги
Файл:Proposed Flag of the Alash Autonomy (vertical).svg|Алаш автономиялуу облусунун желеги
Файл:Flag of the Turkestan (Kokand) Autonomy.svg|Кокон автономиялуу  облусунун желеги
Файл:Turkestan Autonomous SSR Flag.svg|Түркестан АССРинин желеги (1919-1921)
Файл:Turkestan Autonomous SSR Flag.svg|Түркестан АССРинин желеги (1921-1923)
Файл:Flag of The Kazakh Autonomous Socialist Soviet Republic (1920-36).svg|Казак АССРинин желеги
Qazaq ssr 37-40.svg|Казак ССРинин желеги (1937—1940)
Qazaq SSR 40-53.svg|Казак ССРинин желеги (1940—1953)
Flag of the Kazakh Soviet Socialist Republic.svg|Казак ССРинин желеги (1953—1991)
Файл:Unofficial flag of Kazakhstan 1990s.svg|1991-жылдагы Урал окуялары учурунда активисттер тарабынан колдонулган Казакстан Республикасынын расмий эмес желеги.
Файл:Flag of the Kazakh Soviet Socialist Republic (1953–1991); Flag of Kazakhstan (1991–1992) (reverse).svg|Казак ССРинин желеги Казакстан Республикасынын желеги катары балкасыз, ороксуз жана жылдыздарсыз 
Файл:Flag of Kazakhstan (1992).svg|1992-жылдын 4-июнунда Нурсултан Назарбаев тарабынан сунушталган Казакстандын желеги
Файл:Flag of Kazakhstan (1992; variant).svg|Казакстандын желегинин 1992-жылдын 6-июнундагы версиясы.
&lt;/gallery&gt;&lt;/div&gt;

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://vexillographia.ru/kazakhst/ VEXILLOGRAPHIA - Флаги Казахстана]</text>
      <sha1>owducece72fhxyo6pk8f21ss1rvu8kz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Азербайжандын туусу</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152206</id>
    <revision>
      <id>646129</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:54:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}}Азербайжандын туусу&quot;</comment>
      <origin>646129</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="240" sha1="pq8819svsouhk9q1h01auufy1rx5ahc" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:54, 12 май 2026 (UTC)}}Азербайжандын туусу</text>
      <sha1>pq8819svsouhk9q1h01auufy1rx5ahc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646132</id>
      <parentid>646129</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T14:49:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646132</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="304" sha1="oytjh8amqcymmxhrte91ae7kcd72e4j" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:54, 12 май 2026 (UTC)}}'''Азербайжандын туусу''' ({{lang-az|Azərbaycan Respublikasının bayrağı}}) —</text>
      <sha1>oytjh8amqcymmxhrte91ae7kcd72e4j</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646134</id>
      <parentid>646132</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T15:03:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646134</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6582" sha1="fg1z4q1bzoswtlmhfm6lle0bnfdjfi5" xml:space="preserve">{{Желек карточкасы|аталышы=Азербайжандын туусу|өлкө=[[Азербайжан]]|файл=Flag of Azerbaijan.svg|бекитилген=9.11.1918|бекитилген2=05.02.1991|пропорция=1:2|колдонууга={{FIAV|111111}} {{FIAV|normal}} {{IFIS|Mirror}}|авторлор=[[Гусейнзаде Али-бек Гусейн оглы]]|файл2=Flag of Azerbaijan 1918.svg|колу2=9-ноябрь 1918 — 28-апрель 1920|пропорция2=1:2|файл3=Flag of the Democratic Republic of Azerbaijan (1918).svg|колу3=21-июнь — 9-ноябрь 1918|пропорция3=1:2}}
'''Азербайжандын туусу''' ({{lang-az|Azərbaycan Respublikasının bayrağı}}) — [[Азербайжан|Азербайжан Республикасынын]] мамлекеттик расмий символдорунун бири. Туу 1918-жылдын 9-ноябрында 1920-жылга чейинки Азербайжан Демократиялык Республикасынын мамлекеттик туусу катары бекитилген. 1991-жылдын 5-февралында ошол эле жылы көз карандысыздыгын жарыялаган Азербайжан Республикасынын мамлекеттик туусу катары кайрадан бекитилген.

Ильхам Алиевдин 2009-жылдын 17-ноябрындагы жарлыгына ылайык, Азербайжан Демократиялык Республикасынын урматына жыл сайын 9-ноябрь «Мамлекеттик туу күнү» катары белгиленет.

== Желек ==
[[Файл:Azerbaijan_Flag_Construction_Sheet.svg|link=https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%B9%D0%BB:Azerbaijan_Flag_Construction_Sheet.svg|left|thumb|300x300px|Желекти түзүлүшү]]
Азербайжан Республикасынын туусунун тараптарынын катнашы — 1:2. Туу үч түстөн турган кездемеден турат. Көк, кызыл жана жашыл тилкелер туурасынан жайгашкан. Туунун ортосунда, кызыл тилкеде ак түстөгү сегиз бурчтуу жылдыз жана жарым ай сүрөттөлгөн.

Көк түс түркчүлүктү билдирет (өлкөнүн негизги калкы болгон азербайжандар түрк тилдүү элдерге кирет, ал эми республиканын мамлекеттик тили — азербайжан тили), кызыл түс коомду жаңылоо жана демократияны өнүктүрүү багытын чагылдырат, ал эми жашыл түс ислам динине таандык экенин көрсөтөт.

Мамед Эмин Расулзаде — Азербайжан Улуттук кеңешинин биринчи төрагасы — Азербайжан Демократиялык Республикасынын парламентинин жыйынында сүйлөгөн сөзүндө үч түстүү туу түрк эркиндигин, ислам маданиятын жана заманбаптыкты билдирерин белгилеген. Ал эми Узеир Гажибеков, Азербайжан Республикасынын гимнинин музыкасынын автору, туунун мааниси көк түс — түркчүлүктүн, жашыл түс — исламчылыктын, кызыл түс — прогресс менен маданияттын түсү экендиги менен түшүндүрүлөрүн жазган.

Туудагы жарым ай исламды символдоштурса, сегиз бурчтуу жылдыз, Фатали хан Хойскийнин түшүндүрүүсү боюнча, «Азербайжан» сөзүнүн араб алфавитиндеги 8 тамгасын билдирет.

Ошондой эле сегиз бурчтуу жылдыз түрк тилдүү элдердин сегиз бутагын символдоштурат деген түшүнүк бар. Аларга азербайжандар, осмондор (түрктөр), чагатайлар, татарлар, казактар, кыпчактар, селжуктар жана түркмөндөр кирген.

Айрым изилдөөчүлөр ошол мезгилде «кыпчактар» деген ат менен казактар жана кыргыздар түшүндүрүлгөнүн белгилешет. Ошондой эле Азербайжан Демократиялык Республикасынын мезгилиндеги түрк элдеринин классификациясы азыркы классификациядан айырмаланганы айтылат.

Башка маалыматтар боюнча сегиз бурчтуу жылдыз Азербайжанда жашаган салттуу сегиз элди да билдириши мүмкүн.

== Желектин түсүнүн калыптары ==
Азербайжан Республикасынын «Азербайжан Республикасынын мамлекеттик туусун пайдалануу эрежелери жөнүндө» мыйзамында мамлекеттик туунун түстөрүнүн так мүнөздөмөлөрү берилген.

2013-жылдын 22-октябрында мыйзамга өзгөртүүлөр киргизилип, Pantone Blue 313C, Pantone Red 185C жана Pantone Green 3405C өңдөрү төмөнкү жаңы өңдөр менен алмаштырылган:

&lt;center&gt;
{| width=&quot;60%&quot; border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;background: #f9f9f9; border: 1px solid #aaaaaa; border-collapse: collapse; white-space: nowrap; text-align: left&quot;
|- style=&quot;text-align: center; background: #EEEEEE&quot;
! Цветовая модель
! style=&quot;background-color:#00b5e2; color:#FFFFFF&quot;|Көгүлтүр
! style=&quot;background-color:#ef3340; color:#FFFFFF&quot;|Кызыл
! style=&quot;background-color:#509e2f; color:#FFFFFF&quot;|Жашыл
|-
| Pantone
| 306°C
| Red 032°C
| 362°C
|-
| RGB
| 0, 181, 226
| 239, 51, 64
| 80, 158, 47
|-
| CMYK
| 100, 20, 0, 11
| 0, 79, 73, 6
| 49, 0, 70, 38
|-
| Hex
| #00b5e2
| #ef3340
| #509e2f
|}
&lt;/center&gt;

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==</text>
      <sha1>fg1z4q1bzoswtlmhfm6lle0bnfdjfi5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646136</id>
      <parentid>646134</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T15:14:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646136</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7728" sha1="6l22fdpc1des3yjq0i0h8xbpkokhaz5" xml:space="preserve">{{Желек карточкасы
|аталышы                                  = Азербайжандын туусу
|субъект                                  = [[Азербайжан]]
|бекитилген                               = 9.11.1918
|бекитилген2                              = 05.02.1991
|файл                                     = Flag of Azerbaijan.svg
|автор                                    = [[Гусейнзаде Али-бек Гусейн оглы]]
|пропорция                                = 1:2
|колдонууга                               = {{FIAV|111111}} {{FIAV|normal}} {{IFIS|Mirror}}
|файл2                                    = Flag of Azerbaijan 1918.svg
|колу2                                    = 9-ноябрь 1918 — 28-апрель 1920 &lt;small&gt;(Азербайжан Демократиялык Республикасынын желеги катары)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;5-февраль 1991 — 22-октябрь 2013&lt;small&gt;(Азербайжан Республикасынын желеги катары)&lt;/small&gt;
|пропорция2                               = 1:2
|файл3                                    = Flag of the Democratic Republic of Azerbaijan (1918).svg
|колу3                                    = 21-июнь — 9-ноябрь 1918 &lt;small&gt;(Азербайжан Демократиялык Республикасынын желеги катары)&lt;/small&gt;
|пропорция3                               = 1:2
|символика                                = Түстөр:&lt;br&gt;көк – түрк эркиндиги&lt;br&gt;кызыл – заманбаптык&lt;br&gt;жашыл – ислам маданияты&lt;br&gt;Жарымай – Ислам&lt;br&gt;сегиз бурчтуу жылдыз
|Викиказына                               = National flag of Azerbaijan
}}
'''Азербайжандын туусу''' ({{lang-az|Azərbaycan Respublikasının bayrağı}}) — [[Азербайжан|Азербайжан Республикасынын]] мамлекеттик расмий символдорунун бири. Туу 1918-жылдын 9-ноябрында 1920-жылга чейинки Азербайжан Демократиялык Республикасынын мамлекеттик туусу катары бекитилген. 1991-жылдын 5-февралында ошол эле жылы көз карандысыздыгын жарыялаган Азербайжан Республикасынын мамлекеттик туусу катары кайрадан бекитилген.

Ильхам Алиевдин 2009-жылдын 17-ноябрындагы жарлыгына ылайык, Азербайжан Демократиялык Республикасынын урматына жыл сайын 9-ноябрь «Мамлекеттик туу күнү» катары белгиленет.

== Желек ==
[[Файл:Azerbaijan_Flag_Construction_Sheet.svg|left|thumb|300x300px|Желекти түзүлүшү]]
Азербайжан Республикасынын туусунун тараптарынын катнашы — 1:2. Туу үч түстөн турган кездемеден турат. Көк, кызыл жана жашыл тилкелер туурасынан жайгашкан. Туунун ортосунда, кызыл тилкеде ак түстөгү сегиз бурчтуу жылдыз жана жарым ай сүрөттөлгөн.

Көк түс түркчүлүктү билдирет (өлкөнүн негизги калкы болгон азербайжандар түрк тилдүү элдерге кирет, ал эми республиканын мамлекеттик тили — азербайжан тили), кызыл түс коомду жаңылоо жана демократияны өнүктүрүү багытын чагылдырат, ал эми жашыл түс ислам динине таандык экенин көрсөтөт.

Мамед Эмин Расулзаде — Азербайжан Улуттук кеңешинин биринчи төрагасы — Азербайжан Демократиялык Республикасынын парламентинин жыйынында сүйлөгөн сөзүндө үч түстүү туу түрк эркиндигин, ислам маданиятын жана заманбаптыкты билдирерин белгилеген. Ал эми Узеир Гажибеков, Азербайжан Республикасынын гимнинин музыкасынын автору, туунун мааниси көк түс — түркчүлүктүн, жашыл түс — исламчылыктын, кызыл түс — прогресс менен маданияттын түсү экендиги менен түшүндүрүлөрүн жазган.

Туудагы жарым ай исламды символдоштурса, сегиз бурчтуу жылдыз, Фатали хан Хойскийнин түшүндүрүүсү боюнча, «Азербайжан» сөзүнүн араб алфавитиндеги 8 тамгасын билдирет.

Ошондой эле сегиз бурчтуу жылдыз түрк тилдүү элдердин сегиз бутагын символдоштурат деген түшүнүк бар. Аларга азербайжандар, осмондор (түрктөр), чагатайлар, татарлар, казактар, кыпчактар, селжуктар жана түркмөндөр кирген.

Айрым изилдөөчүлөр ошол мезгилде «кыпчактар» деген ат менен казактар жана кыргыздар түшүндүрүлгөнүн белгилешет. Ошондой эле Азербайжан Демократиялык Республикасынын мезгилиндеги түрк элдеринин классификациясы азыркы классификациядан айырмаланганы айтылат.

Башка маалыматтар боюнча сегиз бурчтуу жылдыз Азербайжанда жашаган салттуу сегиз элди да билдириши мүмкүн.

== Желектин түсүнүн калыптары ==
Азербайжан Республикасынын «Азербайжан Республикасынын мамлекеттик туусун пайдалануу эрежелери жөнүндө» мыйзамында мамлекеттик туунун түстөрүнүн так мүнөздөмөлөрү берилген.

2013-жылдын 22-октябрында мыйзамга өзгөртүүлөр киргизилип, Pantone Blue 313C, Pantone Red 185C жана Pantone Green 3405C өңдөрү төмөнкү жаңы өңдөр менен алмаштырылган:

&lt;center&gt;
{| width=&quot;60%&quot; border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;background: #f9f9f9; border: 1px solid #aaaaaa; border-collapse: collapse; white-space: nowrap; text-align: left&quot;
|- style=&quot;text-align: center; background: #EEEEEE&quot;
! Цветовая модель
! style=&quot;background-color:#00b5e2; color:#FFFFFF&quot;|Көгүлтүр
! style=&quot;background-color:#ef3340; color:#FFFFFF&quot;|Кызыл
! style=&quot;background-color:#509e2f; color:#FFFFFF&quot;|Жашыл
|-
| Pantone
| 306°C
| Red 032°C
| 362°C
|-
| RGB
| 0, 181, 226
| 239, 51, 64
| 80, 158, 47
|-
| CMYK
| 100, 20, 0, 11
| 0, 79, 73, 6
| 49, 0, 70, 38
|-
| Hex
| #00b5e2
| #ef3340
| #509e2f
|}
&lt;/center&gt;

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==</text>
      <sha1>6l22fdpc1des3yjq0i0h8xbpkokhaz5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646141</id>
      <parentid>646136</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T15:18:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646141</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7764" sha1="d83ur5yizi61f6nntx56ufb8731131l" xml:space="preserve">{{Желек карточкасы
|аталышы                                  = Азербайжандын туусу
|субъект                                  = [[Азербайжан]]
|бекитилген                               = 9-ноябрь 1918-жыл
|бекитилген2                              = 05-февраль 1991-жыл
|файл                                     = Flag of Azerbaijan.svg
|автор                                    = [[Гусейнзаде Али-бек Гусейн оглы]]
|пропорция                                = 1:2
|колдонууга                               = {{FIAV|111111}} {{FIAV|normal}} {{IFIS|Mirror}}
|файл2                                    = Flag of Azerbaijan 1918.svg
|колу2                                    = 9-ноябрь 1918 — 28-апрель 1920 &lt;small&gt;(Азербайжан Демократиялык Республикасынын желеги катары)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;5-февраль 1991 — 22-октябрь 2013&lt;small&gt;(Азербайжан Республикасынын желеги катары)&lt;/small&gt;
|пропорция2                               = 1:2
|файл3                                    = Flag of the Democratic Republic of Azerbaijan (1918).svg
|колу3                                    = 21-июнь — 9-ноябрь 1918 &lt;small&gt;(Азербайжан Демократиялык Республикасынын желеги катары)&lt;/small&gt;
|пропорция3                               = 1:2
|символика                                = Түстөр:&lt;br&gt;көк – түрк эркиндиги&lt;br&gt;кызыл – заманбаптык&lt;br&gt;жашыл – ислам маданияты&lt;br&gt;Жарымай – Ислам&lt;br&gt;сегиз бурчтуу жылдыз
|Викиказына                               = National flag of Azerbaijan
}}
'''Азербайжандын туусу''' ({{lang-az|Azərbaycan Respublikasının bayrağı}}) — [[Азербайжан|Азербайжан Республикасынын]] мамлекеттик расмий символдорунун бири. Туу 1918-жылдын 9-ноябрында 1920-жылга чейинки Азербайжан Демократиялык Республикасынын мамлекеттик туусу катары бекитилген. 1991-жылдын 5-февралында ошол эле жылы көз карандысыздыгын жарыялаган Азербайжан Республикасынын мамлекеттик туусу катары кайрадан бекитилген.

Ильхам Алиевдин 2009-жылдын 17-ноябрындагы жарлыгына ылайык, Азербайжан Демократиялык Республикасынын урматына жыл сайын 9-ноябрь «Мамлекеттик туу күнү» катары белгиленет.

== Желек ==
[[Файл:Azerbaijan_Flag_Construction_Sheet.svg|left|thumb|300x300px|Желекти түзүлүшү]]
Азербайжан Республикасынын туусунун тараптарынын катнашы — 1:2. Туу үч түстөн турган кездемеден турат. Көк, кызыл жана жашыл тилкелер туурасынан жайгашкан. Туунун ортосунда, кызыл тилкеде ак түстөгү сегиз бурчтуу жылдыз жана жарым ай сүрөттөлгөн.

Көк түс түркчүлүктү билдирет (өлкөнүн негизги калкы болгон азербайжандар түрк тилдүү элдерге кирет, ал эми республиканын мамлекеттик тили — азербайжан тили), кызыл түс коомду жаңылоо жана демократияны өнүктүрүү багытын чагылдырат, ал эми жашыл түс ислам динине таандык экенин көрсөтөт.

Мамед Эмин Расулзаде — Азербайжан Улуттук кеңешинин биринчи төрагасы — Азербайжан Демократиялык Республикасынын парламентинин жыйынында сүйлөгөн сөзүндө үч түстүү туу түрк эркиндигин, ислам маданиятын жана заманбаптыкты билдирерин белгилеген. Ал эми Узеир Гажибеков, Азербайжан Республикасынын гимнинин музыкасынын автору, туунун мааниси көк түс — түркчүлүктүн, жашыл түс — исламчылыктын, кызыл түс — прогресс менен маданияттын түсү экендиги менен түшүндүрүлөрүн жазган.

Туудагы жарым ай исламды символдоштурса, сегиз бурчтуу жылдыз, Фатали хан Хойскийнин түшүндүрүүсү боюнча, «Азербайжан» сөзүнүн араб алфавитиндеги 8 тамгасын билдирет.

Ошондой эле сегиз бурчтуу жылдыз түрк тилдүү элдердин сегиз бутагын символдоштурат деген түшүнүк бар. Аларга азербайжандар, осмондор (түрктөр), чагатайлар, татарлар, казактар, кыпчактар, селжуктар жана түркмөндөр кирген.

Айрым изилдөөчүлөр ошол мезгилде «кыпчактар» деген ат менен казактар жана кыргыздар түшүндүрүлгөнүн белгилешет. Ошондой эле Азербайжан Демократиялык Республикасынын мезгилиндеги түрк элдеринин классификациясы азыркы классификациядан айырмаланганы айтылат.

Башка маалыматтар боюнча сегиз бурчтуу жылдыз Азербайжанда жашаган салттуу сегиз элди да билдириши мүмкүн.

== Желектин түсүнүн калыптары ==
Азербайжан Республикасынын «Азербайжан Республикасынын мамлекеттик туусун пайдалануу эрежелери жөнүндө» мыйзамында мамлекеттик туунун түстөрүнүн так мүнөздөмөлөрү берилген.

2013-жылдын 22-октябрында мыйзамга өзгөртүүлөр киргизилип, Pantone Blue 313C, Pantone Red 185C жана Pantone Green 3405C өңдөрү төмөнкү жаңы өңдөр менен алмаштырылган:

&lt;center&gt;
{| width=&quot;60%&quot; border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;background: #f9f9f9; border: 1px solid #aaaaaa; border-collapse: collapse; white-space: nowrap; text-align: left&quot;
|- style=&quot;text-align: center; background: #EEEEEE&quot;
! Цветовая модель
! style=&quot;background-color:#00b5e2; color:#FFFFFF&quot;|Көгүлтүр
! style=&quot;background-color:#ef3340; color:#FFFFFF&quot;|Кызыл
! style=&quot;background-color:#509e2f; color:#FFFFFF&quot;|Жашыл
|-
| Pantone
| 306°C
| Red 032°C
| 362°C
|-
| RGB
| 0, 181, 226
| 239, 51, 64
| 80, 158, 47
|-
| CMYK
| 100, 20, 0, 11
| 0, 79, 73, 6
| 49, 0, 70, 38
|-
| Hex
| #00b5e2
| #ef3340
| #509e2f
|}
&lt;/center&gt;

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==</text>
      <sha1>d83ur5yizi61f6nntx56ufb8731131l</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646149</id>
      <parentid>646141</parentid>
      <timestamp>2026-05-12T17:51:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Желектин түсүнүн калыптары */</comment>
      <origin>646149</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7785" sha1="9ss9ww9chp9uuws3y0r7h5g93spf65g" xml:space="preserve">{{Желек карточкасы
|аталышы                                  = Азербайжандын туусу
|субъект                                  = [[Азербайжан]]
|бекитилген                               = 9-ноябрь 1918-жыл
|бекитилген2                              = 05-февраль 1991-жыл
|файл                                     = Flag of Azerbaijan.svg
|автор                                    = [[Гусейнзаде Али-бек Гусейн оглы]]
|пропорция                                = 1:2
|колдонууга                               = {{FIAV|111111}} {{FIAV|normal}} {{IFIS|Mirror}}
|файл2                                    = Flag of Azerbaijan 1918.svg
|колу2                                    = 9-ноябрь 1918 — 28-апрель 1920 &lt;small&gt;(Азербайжан Демократиялык Республикасынын желеги катары)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;5-февраль 1991 — 22-октябрь 2013&lt;small&gt;(Азербайжан Республикасынын желеги катары)&lt;/small&gt;
|пропорция2                               = 1:2
|файл3                                    = Flag of the Democratic Republic of Azerbaijan (1918).svg
|колу3                                    = 21-июнь — 9-ноябрь 1918 &lt;small&gt;(Азербайжан Демократиялык Республикасынын желеги катары)&lt;/small&gt;
|пропорция3                               = 1:2
|символика                                = Түстөр:&lt;br&gt;көк – түрк эркиндиги&lt;br&gt;кызыл – заманбаптык&lt;br&gt;жашыл – ислам маданияты&lt;br&gt;Жарымай – Ислам&lt;br&gt;сегиз бурчтуу жылдыз
|Викиказына                               = National flag of Azerbaijan
}}
'''Азербайжандын туусу''' ({{lang-az|Azərbaycan Respublikasının bayrağı}}) — [[Азербайжан|Азербайжан Республикасынын]] мамлекеттик расмий символдорунун бири. Туу 1918-жылдын 9-ноябрында 1920-жылга чейинки Азербайжан Демократиялык Республикасынын мамлекеттик туусу катары бекитилген. 1991-жылдын 5-февралында ошол эле жылы көз карандысыздыгын жарыялаган Азербайжан Республикасынын мамлекеттик туусу катары кайрадан бекитилген.

Ильхам Алиевдин 2009-жылдын 17-ноябрындагы жарлыгына ылайык, Азербайжан Демократиялык Республикасынын урматына жыл сайын 9-ноябрь «Мамлекеттик туу күнү» катары белгиленет.

== Желек ==
[[Файл:Azerbaijan_Flag_Construction_Sheet.svg|left|thumb|300x300px|Желекти түзүлүшү]]
Азербайжан Республикасынын туусунун тараптарынын катнашы — 1:2. Туу үч түстөн турган кездемеден турат. Көк, кызыл жана жашыл тилкелер туурасынан жайгашкан. Туунун ортосунда, кызыл тилкеде ак түстөгү сегиз бурчтуу жылдыз жана жарым ай сүрөттөлгөн.

Көк түс түркчүлүктү билдирет (өлкөнүн негизги калкы болгон азербайжандар түрк тилдүү элдерге кирет, ал эми республиканын мамлекеттик тили — азербайжан тили), кызыл түс коомду жаңылоо жана демократияны өнүктүрүү багытын чагылдырат, ал эми жашыл түс ислам динине таандык экенин көрсөтөт.

Мамед Эмин Расулзаде — Азербайжан Улуттук кеңешинин биринчи төрагасы — Азербайжан Демократиялык Республикасынын парламентинин жыйынында сүйлөгөн сөзүндө үч түстүү туу түрк эркиндигин, ислам маданиятын жана заманбаптыкты билдирерин белгилеген. Ал эми Узеир Гажибеков, Азербайжан Республикасынын гимнинин музыкасынын автору, туунун мааниси көк түс — түркчүлүктүн, жашыл түс — исламчылыктын, кызыл түс — прогресс менен маданияттын түсү экендиги менен түшүндүрүлөрүн жазган.

Туудагы жарым ай исламды символдоштурса, сегиз бурчтуу жылдыз, Фатали хан Хойскийнин түшүндүрүүсү боюнча, «Азербайжан» сөзүнүн араб алфавитиндеги 8 тамгасын билдирет.

Ошондой эле сегиз бурчтуу жылдыз түрк тилдүү элдердин сегиз бутагын символдоштурат деген түшүнүк бар. Аларга азербайжандар, осмондор (түрктөр), чагатайлар, татарлар, казактар, кыпчактар, селжуктар жана түркмөндөр кирген.

Айрым изилдөөчүлөр ошол мезгилде «кыпчактар» деген ат менен казактар жана кыргыздар түшүндүрүлгөнүн белгилешет. Ошондой эле Азербайжан Демократиялык Республикасынын мезгилиндеги түрк элдеринин классификациясы азыркы классификациядан айырмаланганы айтылат.

Башка маалыматтар боюнча сегиз бурчтуу жылдыз Азербайжанда жашаган салттуу сегиз элди да билдириши мүмкүн.

== Желектин түсүнүн калыптары ==
Азербайжан Республикасынын «Азербайжан Республикасынын мамлекеттик туусун пайдалануу эрежелери жөнүндө» мыйзамында мамлекеттик туунун түстөрүнүн так мүнөздөмөлөрү берилген.

2013-жылдын 22-октябрында мыйзамга өзгөртүүлөр киргизилип, Pantone Blue 313C, Pantone Red 185C жана Pantone Green 3405C өңдөрү төмөнкү жаңы өңдөр менен алмаштырылган:

&lt;center&gt;
{| width=&quot;60%&quot; border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;background: #f9f9f9; border: 1px solid #aaaaaa; border-collapse: collapse; white-space: nowrap; text-align: left&quot;
|- style=&quot;text-align: center; background: #EEEEEE&quot;
! Желектин түсүнүн калыптары
! style=&quot;background-color:#00b5e2; color:#FFFFFF&quot;|Көгүлтүр
! style=&quot;background-color:#ef3340; color:#FFFFFF&quot;|Кызыл
! style=&quot;background-color:#509e2f; color:#FFFFFF&quot;|Жашыл
|-
| Pantone
| 306°C
| Red 032°C
| 362°C
|-
| RGB
| 0, 181, 226
| 239, 51, 64
| 80, 158, 47
|-
| CMYK
| 100, 20, 0, 11
| 0, 79, 73, 6
| 49, 0, 70, 38
|-
| Hex
| #00b5e2
| #ef3340
| #509e2f
|}
&lt;/center&gt;

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==</text>
      <sha1>9ss9ww9chp9uuws3y0r7h5g93spf65g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646205</id>
      <parentid>646149</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T08:01:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646205</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="14115" sha1="qtx7muav6dlwe9zwd5ujc6zonkydxpq" xml:space="preserve">{{Желек карточкасы
|аталышы                                  = Азербайжандын туусу
|субъект                                  = [[Азербайжан]]
|бекитилген                               = 9-ноябрь 1918-жыл
|бекитилген2                              = 05-февраль 1991-жыл
|файл                                     = Flag of Azerbaijan.svg
|автор                                    = [[Гусейнзаде Али-бек Гусейн оглы]]
|пропорция                                = 1:2
|колдонууга                               = {{FIAV|111111}} {{FIAV|normal}} {{IFIS|Mirror}}
|файл2                                    = Flag of Azerbaijan 1918.svg
|колу2                                    = 9-ноябрь 1918 — 28-апрель 1920 &lt;small&gt;(Азербайжан Демократиялык Республикасынын желеги катары)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;5-февраль 1991 — 22-октябрь 2013&lt;small&gt;(Азербайжан Республикасынын желеги катары)&lt;/small&gt;
|пропорция2                               = 1:2
|файл3                                    = Flag of the Democratic Republic of Azerbaijan (1918).svg
|колу3                                    = 21-июнь — 9-ноябрь 1918 &lt;small&gt;(Азербайжан Демократиялык Республикасынын желеги катары)&lt;/small&gt;
|пропорция3                               = 1:2
|символика                                = Түстөр:&lt;br&gt;көк – түрк эркиндиги&lt;br&gt;кызыл – заманбаптык&lt;br&gt;жашыл – ислам маданияты&lt;br&gt;Жарымай – Ислам&lt;br&gt;сегиз бурчтуу жылдыз
|Викиказына                               = National flag of Azerbaijan
}}
'''Азербайжандын туусу''' ({{lang-az|Azərbaycan Respublikasının bayrağı}}) — [[Азербайжан|Азербайжан Республикасынын]] мамлекеттик расмий символдорунун бири. Туу 1918-жылдын 9-ноябрында 1920-жылга чейинки Азербайжан Демократиялык Республикасынын мамлекеттик туусу катары бекитилген&lt;ref name=&quot;Preslib-1&quot;&gt;{{cite web|title=Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti - Bayraq|url=http://axc.preslib.az/az_a5-1.html|website=Preslib|accessdate=10 iyul 2016|language=azərbaycanca|quote=Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Nazirlər Şurası 1918-ci il noyabrın 9-da Azərbaycanın yeni üçrəngli - mavi, qırmızı, yaşıl zolaqlardan ibarət və üzərində ağ rəngli aypara və səkkizguşəli ulduz təsviri olan milli bayrağının təsdiq edilməsi haqqında qərar qəbul etmişdir.|archive-date=2017-04-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20170429105253/http://axc.preslib.az/az_a5-1.html|url-status=live}}&lt;/ref&gt;. 1991-жылдын 5-февралында ошол эле жылы көз карандысыздыгын жарыялаган Азербайжан Республикасынын мамлекеттик туусу катары кайрадан бекитилген&lt;ref name=&quot;library&quot;&gt;[http://files.preslib.az/projects/remz/pdf/remz_bayraq.pdf Bayraq]&lt;/ref&gt;.

Ильхам Алиевдин 2009-жылдын 17-ноябрындагы жарлыгына ылайык, Азербайжан Демократиялык Республикасынын урматына жыл сайын 9-ноябрь «Мамлекеттик туу күнү» катары белгиленет&lt;ref&gt;{{Cite web|title=Azərbaycan Respublikasının Dövlət bayrağı gününün təsis edilməsi haqqında|url=https://e-qanun.az/framework/18679|access-date=2022-07-08|archive-date=2022-03-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20220326031632/http://www.e-qanun.az/framework/18679|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

== Желек ==
[[File:Flag_of_Azerbaijan_(construction_sheet).svg|link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Flag_of_Azerbaijan_(construction_sheet).svg|left|thumb|293x293px|Желекти түзүлүшү]]
Азербайжан Республикасынын туусунун тараптарынын катнашы — 1:2. Туу үч түстөн турган кездемеден турат. Көк, кызыл жана жашыл тилкелер туурасынан жайгашкан. Туунун ортосунда, кызыл тилкеде ак түстөгү сегиз бурчтуу жылдыз жана жарым ай сүрөттөлгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=http://archive.president.az/browse.php?sec_id=53&amp;lang=ru|title=Символы Азербайджанского государства|publisher=http://president.az/|lang=|deadlink=403|archive-url=https://archive.today/20130115044349/http://archive.president.az/browse.php?sec_id=53&amp;lang=ru|archive-date=2013-01-15}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Smith&quot;&gt;[https://books.google.kg/books/about/Flag_Lore_of_All_Nations.html?id=EFhAUbH6ra0C&amp;redir_esc=y Whitney Smith. Flag Lore of All Nations]&lt;blockquote&gt;{{oq|en|AZERBAIJAN (ah-zer-bie-JAHN): Ali Bay Huseynzada, the leading nationalist of Azerbaijan, created its modern national flag. The colors of that tricolor stood for the Turkic people (blue), their lslamic faith (green), and the commitment to modernization. In the center of the flag was the traditional Muslim star and cresent. The eight points stood for the eight Turkic peoples, including the Azerbaijanis. This flag was used from 1918 to 1920, when Azerbaijan was independent, and it was revived on February 5, 1991. After the fall of the Soviet Union, independence for Azerbaijan under this flag was proclaimed on August 30, 1991.}}&lt;/blockquote&gt;&lt;/ref&gt;.

Көк түс түркчүлүктү билдирет (өлкөнүн негизги калкы болгон азербайжандар түрк тилдүү элдерге кирет, ал эми республиканын мамлекеттик тили — азербайжан тили), кызыл түс коомду жаңылоо жана демократияны өнүктүрүү багытын чагылдырат, ал эми жашыл түс ислам динине таандык экенин көрсөтөт&lt;ref&gt;[https://books.google.lv/books?id=9_F-9YJE8vgC&amp;pg=PA168&amp;dq=Azerbaijan+flag+red+social+democracy&amp;hl=en&amp;sa=X&amp;redir_esc=y#v=onepage&amp;q=Azerbaijan%20flag%20red%20social%20democracy&amp;f=false King, Charles. The Ghost of Freedom: A History of the Caucasus. Oxford University Press. 2008]&lt;/ref&gt;.

Мамед Эмин Расулзаде — Азербайжан Улуттук кеңешинин биринчи төрагасы — Азербайжан Демократиялык Республикасынын парламентинин жыйынында сүйлөгөн сөзүндө үч түстүү туу түрк эркиндигин, ислам маданиятын жана заманбаптыкты билдирерин белгилеген. Ал эми Узеир Гажибеков, Азербайжан Республикасынын гимнинин музыкасынын автору, туунун мааниси көк түс — түркчүлүктүн, жашыл түс — исламчылыктын, кызыл түс — прогресс менен маданияттын түсү экендиги менен түшүндүрүлөрүн жазган&lt;ref&gt;[https://books.google.lv/books?id=OB90AwAAQBAJ&amp;pg=PT259&amp;lpg=PT259&amp;dq=Azerbaijani+flag+european+socialism&amp;source=bl&amp;ots=J0RD8UjqFK&amp;sig=FoQu0BxIkftduu3wmwX0AjTTtpM&amp;hl=lv&amp;sa=X&amp;ved=0ahUKEwjIobOq8-3UAhVhGZoKHSv3CgwQ6AEIVzAJ#v=onepage&amp;q=Azerbaijani%20flag%20european%20socialism&amp;f=false Kotkin, Stephen. Stalin: Paradoxes of Power, 1878-1928. Penguin books. 2014]&lt;/ref&gt;.

Туудагы жарым ай исламды символдоштурса, сегиз бурчтуу жылдыз, Фатали хан Хойскийнин түшүндүрүүсү боюнча, «Азербайжан» сөзүнүн араб алфавитиндеги 8 тамгасын билдирет.

Ошондой эле сегиз бурчтуу жылдыз түрк тилдүү элдердин сегиз бутагын символдоштурат деген түшүнүк бар. Аларга азербайжандар, осмондор (түрктөр), чагатайлар, татарлар, казактар, кыпчактар, селжуктар жана түркмөндөр кирген.

Айрым изилдөөчүлөр ошол мезгилде «кыпчактар» деген ат менен казактар жана кыргыздар түшүндүрүлгөнүн белгилешет. Ошондой эле Азербайжан Демократиялык Республикасынын мезгилиндеги түрк элдеринин классификациясы азыркы классификациядан айырмаланганы айтылат.

Башка маалыматтар боюнча сегиз бурчтуу жылдыз Азербайжанда жашаган салттуу сегиз элди да билдириши мүмкүн.

== Желектин түсүнүн калыптары ==
Азербайжан Республикасынын «Азербайжан Республикасынын мамлекеттик туусун пайдалануу эрежелери жөнүндө» мыйзамында мамлекеттик туунун түстөрүнүн так мүнөздөмөлөрү берилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://president.az/articles/10361|title=“Azərbaycan Respublikası Dövlət bayrağının istifadəsi qaydaları haqqında” Azərbaycan Respublikasının Qanununda dəyişiklik edilməsi barədə Azərbaycan Respublikasının Qanunu|author=|date=|website=|publisher=president.az|language=az|access-date=7 may 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210525170626/https://president.az/articles/10361|archive-date=25 May 2021|url-status=live}}&lt;/ref&gt;.

2013-жылдын 22-октябрында мыйзамга өзгөртүүлөр киргизилип, Pantone Blue 313C, Pantone Red 185C жана Pantone Green 3405C өңдөрү төмөнкү жаңы өңдөр менен алмаштырылган&lt;ref&gt;{{Cite web|title=22 oktyabr 2013-cü il tarixli 788-IVQD nömrəli Azərbaycan Respublikasının Qanunu (“Respublika” qəzeti, 29 noyabr 2013-cü il, № 262; Azərbaycan Respublikasının Qanunvericilik Toplusu, 2011-ci il, № 11, maddə 1303) ilə 9.2-ci maddə yeni redaksiyada verilmişdir.|url=https://e-qanun.az/framework/6198|access-date=2023-09-06|website=e-qanun.az|archive-date=2023-04-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20230408200158/https://e-qanun.az/framework/6198|url-status=live}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Cite web|date=8 October 2019|title=Bakı şəhəri, 8 oktyabr 2019-cu il, № 1674-VQD|url=https://e-qanun.az/framework/43615|access-date=2023-09-06|website=e-qanun.az|archive-date=2023-04-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20230401235141/https://e-qanun.az/framework/43615|url-status=live}}&lt;/ref&gt;:

&lt;center&gt;
{| width=&quot;60%&quot; border=&quot;1&quot; cellpadding=&quot;2&quot; cellspacing=&quot;0&quot; style=&quot;background: #f9f9f9; border: 1px solid #aaaaaa; border-collapse: collapse; white-space: nowrap; text-align: left&quot;
|- style=&quot;text-align: center; background: #EEEEEE&quot;
! Желектин түсүнүн калыптары
! style=&quot;background-color:#00b5e2; color:#FFFFFF&quot;|Көгүлтүр
! style=&quot;background-color:#ef3340; color:#FFFFFF&quot;|Кызыл
! style=&quot;background-color:#509e2f; color:#FFFFFF&quot;|Жашыл
|-
| Pantone
| 306°C
| Red 032°C
| 362°C
|-
| RGB
| 0, 181, 226
| 239, 51, 64
| 80, 158, 47
|-
| CMYK
| 100, 20, 0, 11
| 0, 79, 73, 6
| 49, 0, 70, 38
|-
| Hex
| #00b5e2
| #ef3340
| #509e2f
|}
&lt;/center&gt;

== Тарыхый желектер ==
&lt;div align=&quot;center&quot;&gt;&lt;gallery&gt;
Файл:Flag_of_the_Democratic_Republic_of_Azerbaijan_(1918).svg|Азербайжан Демократиялык Республикасынын желеги (1918)
Файл:Flag_of_Azerbaijan_(1918–1920).svg|Азербайжан Демократиялык Республикасынын желеги (1918–1920)
Файл:Flag_of_the_Azerbaijan_Soviet_Socialist_Republic_(1920).svg|Азербайжан ССР желеги (1920)
Файл:Azerbaijansovietrep1920-1921.svg|Азербайжан ССР желеги (1920–1921)
Файл:Flag_of_the_Azerbaijan_Soviet_Socialist_Republic_(1921–1922).svg|Азербайжан ССР желеги (1921–1922)
Файл:Flag_of_the_Azerbaijan_Soviet_Socialist_Republic_(1924-1927).svg|Азербайжан ССР желеги (1924 - 1927)
Файл:Flag_of_the_Azerbaijan_Soviet_Socialist_Republic_(1927-1931).svg|Азербайжан ССР желеги (1927 - 1931)
Файл:Flag_of_the_Azerbaijan_Soviet_Socialist_Republic_(1931-1937).svg|Азербайжан ССР желеги (1931 - 1937)
Файл:Flag_of_the_Transcaucasian_SFSR_(variant).svg|Түштүк Кавказ ССФР желеги (1930–1936)
Файл:Flag_AzSSR.svg|Азербайжан ССР желеги (1937–1940)
Файл:Flag_АзССР.svg|Азербайжан ССР желеги (1940–1952)
Файл:Flag_of_the_Azerbaijan_Soviet_Socialist_Republic.svg|Азербайжан ССР желеги (1952–1991)
Файл:Flag_of_Azerbaijan_(1991–2013).svg|Азербайжан Республикасынын желеги (1991–2013)
Файл:Flag_of_Azerbaijan.svg|Азербайжан Республикасынын желеги (2013–азыркы учурда)
&lt;/gallery&gt;&lt;/div&gt;

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [http://symbols.preslib.az// Azərbaycan. Dövlət rəmzləri və atributları]
* [http://anl.az/el/alf7/eih_ardr.pdf]
* [https://web.archive.org/web/20200201133936/https://d9mc3ts4czbpr.cloudfront.net/az/article/bayraq-nece-ve-niye-deyisdirildi/ Bayraq necə və niyə dəyişdirildi]</text>
      <sha1>qtx7muav6dlwe9zwd5ujc6zonkydxpq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Түркиянын туусу</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152207</id>
    <revision>
      <id>646130</id>
      <timestamp>2026-05-12T13:56:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=~~~~}}Түркиянын туусу&quot;</comment>
      <origin>646130</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="232" sha1="0c5su8r02kpzfxyrbst4iucarx7dm3a" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:56, 12 май 2026 (UTC)}}Түркиянын туусу</text>
      <sha1>0c5su8r02kpzfxyrbst4iucarx7dm3a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646208</id>
      <parentid>646130</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T08:54:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646208</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2103" sha1="4oa5uo4icg5sp1d3cp3lsn8kuyksbo5" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:56, 12 май 2026 (UTC)}}'''Түркиянын мамлекеттик туусу''' ({{Lang-tr|Türkiye Cumhuriyeti bayrağı}}) —  Түркия Республикасынын мамлекеттик расмий символдорунун бири&lt;ref&gt;{{Web kaynağı|url=https://ttk.gov.tr/turk-bayragi-kanunu/|başlık=Türk Bayrağı Kanunu|erişimtarihi=18 Eylül 2025|tarih=24 Eylül 1983|yayımcı=[[Türk Tarih Kurumu]]|arşivurl=https://web.archive.org/web/20250715160640/https://ttk.gov.tr/turk-bayragi-kanunu/|arşivtarihi=15 Temmuz 2025|ölüurl=hayır}}&lt;/ref&gt;. Алгачкы жолу 1844-жылы Абдулмежид I доорундагы Танзимат реформалары учурунда кабыл алынган. Кийин республика мезгилинде 1936-жылдын 29-майында №2994 «Түрк туусу жөнүндө» мыйзам менен Түркия Республикасынын улуттук туусу катары мыйзамдаштырылган. 1983-жылдын 22-сентябрында №2893 мыйзам менен туунун өлчөмдөрү жана стандарттары аныкталып, ал акыркы формасын алган.

Уламыш боюнча, туудагы кызыл түс шейиттердин канын билдирет. Түн ортосунда ошол канга чагылган ай жана жылдыз менен бирге бүгүнкү түрк туусунун көрүнүшү пайда болгон деп айтылат. Бул окуя 1389-жылы болгон Косово согушу менен байланыштырылат&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;Map Universal, [https://mapuniversal.com/turkey-flag-map-and-meaning/ Turkey Flag Map and Meaning] {{Webarşiv|url=https://web.archive.org/web/20201125085444/https://mapuniversal.com/turkey-flag-map-and-meaning/|tarih=25 Kasım 2020}}&lt;/ref&gt;.</text>
      <sha1>4oa5uo4icg5sp1d3cp3lsn8kuyksbo5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646215</id>
      <parentid>646208</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:02:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646215</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5226" sha1="s2ytbm1xplen8xem1a4iqefbfezx1y6" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 13:56, 12 май 2026 (UTC)}}
{{Желек карточкасы
|аталышы                                  = Түркия Республикасынын туусу
|субъект                                  = [[Түркия]]
|бекитилген                               = 29-май 1936-жыл
|бекитилген2                              = 
|файл                                     = Flag of Turkey.svg
|автор                                    = 
|пропорция                                = 1:2
|колдонууга                               = {{FIAV|111111}}{{FIAV|normal}}{{FIAV|Mirror}} 
|файл2                                    = 
|колу2                                    =  
|пропорция2                               = 
|файл3                                    = 
|колу3                                    = 
|пропорция3                               = 
|символика                                = Кызыл фондо ак түстөгү жарым ай жана беш бурчтуу жылдыз..&lt;br/&gt;'''Түстөр'''&lt;br/&gt;{{legend|#E30A17|Кызыл}} {{legend|#FFFFFF|Ак}}
|Викиказына                               = National flag of Turkey
}}
'''Түркия Республикасынын туусу''' ({{Lang-tr|Türkiye Cumhuriyeti bayrağı}}) —  Түркия Республикасынын мамлекеттик расмий символдорунун бири&lt;ref&gt;[https://ttk.gov.tr/turk-bayragi-kanunu/ &quot;Türk Bayrağı Kanunu&quot;. Türk Tarih Kurumu]&lt;/ref&gt;. Алгачкы жолу 1844-жылы Абдулмежид I доорундагы Танзимат реформалары учурунда кабыл алынган. Кийин республика мезгилинде 1936-жылдын 29-майында №2994 «Түрк туусу жөнүндө» мыйзам менен Түркия Республикасынын улуттук туусу катары мыйзамдаштырылган. 1983-жылдын 22-сентябрында №2893 мыйзам менен туунун өлчөмдөрү жана стандарттары аныкталып, ал акыркы формасын алган.

Уламыш боюнча, туудагы кызыл түс шейиттердин канын билдирет. Түн ортосунда ошол канга чагылган ай жана жылдыз менен бирге бүгүнкү түрк туусунун көрүнүшү пайда болгон деп айтылат. Бул окуя 1389-жылы болгон Косово согушу менен байланыштырылат&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;Map Universal, [https://mapuniversal.com/turkey-flag-map-and-meaning/ Turkey Flag Map and Meaning] &lt;/ref&gt;.

== Желек ==
Осмон империясына чейинки Анатолия түрк мамлекеттеринде колдонулган желектин түстөрү жана символдору жөнүндө жетиштүү маалымат жок. Түрк желеги алгач Анатолия селжук башкаруучусу Месуд II тарабынан Осмон бийге жөнөтүлгөн ак желек катары каралат.

XV кылымдан кийин кызыл желек колдонулган, ал эми Селим Iнин тушундагы Чалдыран салгылашуусунда жашыл желек колдонулган. Азыркы түрк желегине эң жакын формасы Селим IIIнүн тушунда кездешет. Бул желекте жарым ай менен бирге сегиз бурчтуу жылдыз колдонулган. Морфологияга ылайык, сегиз бурчтуу жылдыз жеңишти билдирет. 1844-жылы, Абдулмежиддин тушундагы Танзимат доорунда, желектеги жылдыз беш бурчтуу формага айланган. Беш бурчтуу жылдыз адамзатты билдирет.

Султандык жоюлгандан кийин, желектин формасы 1936-жылдын 29-майында так аныкталган. Түрк желегин колдонуу 1937-жылдын 28-июлундагы №27175 &quot;Түрк желеги жөнүндөгү жоболор&quot; токтому менен жөнгө салынган.
[[Файл:Flag_of_Turkey_(construction_sheet).svg|center|thumb|Түрк желегинин формасы жана өлчөмдөрү]]

== Желектин түсүнүн калыптары ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
![[Файл:Flag of Turkey.svg|30x30px]]
! style=&quot;background-color:#E30A17&quot; |Кызыл
! style=&quot;background-color:#FFFFFF&quot; |Ак
|-
|'''RGB'''
|227-10-23
|255-255-255
|-
|'''CMYK'''
|0, 96, 90, 11
|0, 0, 0, 0
|-
|'''Hexadecimal'''
|#E30A17
|#FFFFFF
|}

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==</text>
      <sha1>s2ytbm1xplen8xem1a4iqefbfezx1y6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646216</id>
      <parentid>646215</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:06:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646216</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6119" sha1="2dm0cpdhmr8j3rsui7o0cgtkx80tnc3" xml:space="preserve">{{Желек карточкасы
|аталышы                                  = Түркия Республикасынын туусу
|субъект                                  = [[Түркия]]
|бекитилген                               = 29-май 1936-жыл
|бекитилген2                              = 
|файл                                     = Flag of Turkey.svg
|автор                                    = 
|пропорция                                = 1:2
|колдонууга                               = {{FIAV|111111}}{{FIAV|normal}}{{FIAV|Mirror}} 
|файл2                                    = 
|колу2                                    =  
|пропорция2                               = 
|файл3                                    = 
|колу3                                    = 
|пропорция3                               = 
|символика                                = Кызыл фондо ак түстөгү жарым ай жана беш бурчтуу жылдыз..&lt;br/&gt;'''Түстөр'''&lt;br/&gt;{{legend|#E30A17|Кызыл}} {{legend|#FFFFFF|Ак}}
|Викиказына                               = National flag of Turkey
}}
'''Түркия Республикасынын туусу''' ({{Lang-tr|Türkiye Cumhuriyeti bayrağı}}) —  Түркия Республикасынын мамлекеттик расмий символдорунун бири&lt;ref&gt;[https://ttk.gov.tr/turk-bayragi-kanunu/ &quot;Türk Bayrağı Kanunu&quot;. Türk Tarih Kurumu]&lt;/ref&gt;. Алгачкы жолу 1844-жылы Абдулмежид I доорундагы Танзимат реформалары учурунда кабыл алынган. Кийин республика мезгилинде 1936-жылдын 29-майында №2994 &quot;Түрк туусу жөнүндө&quot; мыйзам менен Түркия Республикасынын улуттук туусу катары мыйзамдаштырылган. 1983-жылдын 22-сентябрында №2893 мыйзам менен туунун өлчөмдөрү жана стандарттары аныкталып, ал акыркы формасын алган.

Уламыш боюнча, туудагы кызыл түс шейиттердин канын билдирет. Түн ортосунда ошол канга чагылган ай жана жылдыз менен бирге бүгүнкү түрк туусунун көрүнүшү пайда болгон деп айтылат. Бул окуя 1389-жылы болгон Косово согушу менен байланыштырылат&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;Map Universal, [https://mapuniversal.com/turkey-flag-map-and-meaning/ Turkey Flag Map and Meaning] &lt;/ref&gt;.

== Желек ==
Осмон империясына чейинки Анатолия түрк мамлекеттеринде колдонулган желектин түстөрү жана символдору жөнүндө жетиштүү маалымат жок. Түрк желеги алгач Анатолия селжук башкаруучусу Месуд II тарабынан Осмон бийге жөнөтүлгөн ак желек катары каралат.

XV кылымдан кийин кызыл желек колдонулган, ал эми Селим Iнин тушундагы Чалдыран салгылашуусунда жашыл желек колдонулган. Азыркы түрк желегине эң жакын формасы Селим IIIнүн тушунда кездешет. Бул желекте жарым ай менен бирге сегиз бурчтуу жылдыз колдонулган. Морфологияга ылайык, сегиз бурчтуу жылдыз жеңишти билдирет. 1844-жылы, Абдулмежиддин тушундагы Танзимат доорунда, желектеги жылдыз беш бурчтуу формага айланган. Беш бурчтуу жылдыз адамзатты билдирет.

Султандык жоюлгандан кийин, желектин формасы 1936-жылдын 29-майында так аныкталган. Түрк желегин колдонуу 1937-жылдын 28-июлундагы №27175 &quot;Түрк желеги жөнүндөгү жоболор&quot; токтому менен жөнгө салынган.
[[Файл:Flag_of_Turkey_(construction_sheet).svg|center|thumb|Түрк желегинин формасы жана өлчөмдөрү|900x900px]]

== Желектин түсүнүн калыптары ==
Түркиянын мамлекеттик туусунда санариптик чөйрөлөрдө расмий мекемелер көбүнчө ачык кызыл өңдү колдонушат. Бул түс RGB түс моделинде 89% кызыл, 3,9% жашыл жана 9% көк (он алтылык түс коду #E30A17) менен көрсөтүлөт. CMYK моделинде болсо 0% циан, 95,6% мажента, 89,9% сары жана 11% кара компоненттеринен турат. Бул түстүн бурчу 356.4°, каныгуу деңгээли 91,6% жана ачыктыгы 46,5% түзөт.

Түрк туусундагы кызыл түс (Al деп да аталат) өтө ачык кызыл түстөрдүн катарына кирет жана ал #FF142E менен #C70000 түстөрүнүн аралашуусу аркылуу алынат. Веб стандарттарындагы эң жакын түс коду #d11919 болуп эсептелет.
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
![[Файл:Flag of Turkey.svg|30x30px]]
! style=&quot;background-color:#E30A17&quot; |Кызыл
! style=&quot;background-color:#FFFFFF&quot; |Ак
|-
|'''RGB'''
|227-10-23
|255-255-255
|-
|'''CMYK'''
|0, 96, 90, 11
|0, 0, 0, 0
|-
|'''Hexadecimal'''
|#E30A17
|#FFFFFF
|}

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==

* [https://ttk.gov.tr/turk-bayragi-kanunu/ Türk Tarih Kurumu]</text>
      <sha1>2dm0cpdhmr8j3rsui7o0cgtkx80tnc3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-26143-01</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152208</id>
    <revision>
      <id>646131</id>
      <timestamp>2026-05-12T14:10:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646131</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="4gu42zkt8jcoirzretvwvcghg243bpm" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 14:10, 12 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>4gu42zkt8jcoirzretvwvcghg243bpm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-28649-14</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152209</id>
    <revision>
      <id>646144</id>
      <timestamp>2026-05-12T16:11:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646144</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="ocus9s32lwh97oip6ewuyv26gws0mqj" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 16:11, 12 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>ocus9s32lwh97oip6ewuyv26gws0mqj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Максим1552777</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152210</id>
    <revision>
      <id>646147</id>
      <timestamp>2026-05-12T17:11:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646147</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="2tx5p0dbhoxz5ihf5y5ckk8qxzoxe9u" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 17:11, 12 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>2tx5p0dbhoxz5ihf5y5ckk8qxzoxe9u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-28664-38</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152211</id>
    <revision>
      <id>646148</id>
      <timestamp>2026-05-12T17:11:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646148</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="2tx5p0dbhoxz5ihf5y5ckk8qxzoxe9u" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 17:11, 12 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>2tx5p0dbhoxz5ihf5y5ckk8qxzoxe9u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Абдукалык</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152212</id>
    <revision>
      <id>646151</id>
      <timestamp>2026-05-12T19:11:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646151</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="ilxgm2mn6b0ejw1dz0ukkqj03sglkqa" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 19:11, 12 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>ilxgm2mn6b0ejw1dz0ukkqj03sglkqa</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-28541-50</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152213</id>
    <revision>
      <id>646152</id>
      <timestamp>2026-05-12T20:12:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646152</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="7cqu7skneyhxttrs4aoij23zxgojm7o" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 20:12, 12 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>7cqu7skneyhxttrs4aoij23zxgojm7o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Илья Гелих</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152214</id>
    <revision>
      <id>646154</id>
      <timestamp>2026-05-13T03:13:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646154</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="8g56i2rgaprotwe1e6l674aus1mchft" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 03:13, 13 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>8g56i2rgaprotwe1e6l674aus1mchft</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-28844-09</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152215</id>
    <revision>
      <id>646168</id>
      <timestamp>2026-05-13T04:13:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646168</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="1gyn1n4i645tjkjhlq436kc7fu2kml3" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 04:13, 13 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>1gyn1n4i645tjkjhlq436kc7fu2kml3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-28841-69</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152216</id>
    <revision>
      <id>646169</id>
      <timestamp>2026-05-13T04:13:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646169</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="1gyn1n4i645tjkjhlq436kc7fu2kml3" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 04:13, 13 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>1gyn1n4i645tjkjhlq436kc7fu2kml3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-28938-25</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152217</id>
    <revision>
      <id>646170</id>
      <timestamp>2026-05-13T04:13:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646170</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="1gyn1n4i645tjkjhlq436kc7fu2kml3" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 04:13, 13 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>1gyn1n4i645tjkjhlq436kc7fu2kml3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-28937-95</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152218</id>
    <revision>
      <id>646171</id>
      <timestamp>2026-05-13T04:13:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646171</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="1gyn1n4i645tjkjhlq436kc7fu2kml3" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 04:13, 13 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>1gyn1n4i645tjkjhlq436kc7fu2kml3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Guchinavernoe</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152219</id>
    <revision>
      <id>646177</id>
      <timestamp>2026-05-13T05:13:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646177</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="ecec5h702wwgu4dhocucdfrpre9bvrf" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 05:13, 13 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>ecec5h702wwgu4dhocucdfrpre9bvrf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-28816-11</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152220</id>
    <revision>
      <id>646183</id>
      <timestamp>2026-05-13T06:14:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646183</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="255bmmfsvpr120gtawg92373488wp2y" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 06:14, 13 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>255bmmfsvpr120gtawg92373488wp2y</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Студенттик кадрлар бөлүмү</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152221</id>
    <revision>
      <id>646210</id>
      <timestamp>2026-05-13T08:56:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nunu Zhoroeva</username>
        <id>46964</id>
      </contributor>
      <comment>Эл аралык Жогорку Медициналык Мектебинин Студенттик кадрлар бөлүмү тууралуу кыскача маалымат жүктөлду.</comment>
      <origin>646210</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12067" sha1="jvgkeiabln5qhzdhucggrhbu5w4mafp" xml:space="preserve">'''Эл аралык Жогорку Медициналык Мектебинин  Студенттик  кадрлар бөлүмү'''

'''Студенттик кадрлар бөлүмү'''  – [https://ru.ism.edu.kg/ Эл аралык Жогорку Медициналык Мектебинин (ЭАЖММнин)] 2003-жылдан бери студенттердин документтери менен иш алып барган түзүмдүк бөлүмү. Бул бөлүм студенттердин академиялык жетишкендиктери, кыймылы жана жеке иш кагаздары боюнча маалымат базасын жүргүзөт.

Аталган бөлүм деканат бөлүмүнүн курамына кирет жана окуу жайдын [https://kg.ism.edu.kg/academic-affairs-department Окуу-усулдук бѳлүмү (ОУБ)], [https://kg.ism.edu.kg/international-affairs-department Эл аралык байланыштар бөлүмү], [https://kg.ism.edu.kg/the-document-control-department Жалпы бөлүм], [https://kg.ism.edu.kg/international-cooperation-center Студенттик кызматтар борбору]  сыяктуу бөлүмдөр менен тыгыз байланышта иш алып барат.&lt;ref&gt;https://kg.ism.edu.kg/students-affairs-department&lt;/ref&gt;

Бул бөлүм студенттерге тиешелүу жеке документтерин даярдап, 5 жыл бою сактап, окууну аяктаганда окуу жайдын [[Архив|архивине]] өткөрүп берет. Эң алгачкы жолу 2008-жылы жай мез

гилинде окуу жайдын алгачкы бүтүрүүчүлөрүнүн (13 студенттин ) иш кагаздарын даярдап чыгарган. 18 жыл убакыттын ичинде 36 жолу бүтүрүүчүлөрдүн ( 8000 ден ашуун студентердин) документтерин даярдап өз милдетин аткарып келет. 

'''Негизги милдеттери:'''

* Студенттердин жеке документтерин жүргүзүү жана сактоо
* Окууга кабыл алуу, которуу жана окуудан чыгаруу боюнча буйруктарды даярдоо
* Студенттерге керектүү расмий документтерди берүү (студенттик билет, сынактык китепче ж.б.)
* Студенттер боюнча статистикалык маалыматтарды түзүү
* Бүтүрүүчүлөрдүн документтерин даярдоо жана архивдөө

'''Функциялары:'''

*  Ар бир студентке жеке дело түзүү
* Окуу процессинде студентке тиешелүү чыккан буйруктарды деканат тарабынан жасалган билдирүүнүн негизинде даярдоо жана студенттин өздүк делосуна жазуу
* Сынак сессиянын жыйынтыктарын өздук делонун ичине киргизүү
* Ар бир студентке студенттик билет, сынактык китепче жана талапка жараша жетишкендиги тууралуу баракча даярдоо
* Окуудан чыгарылган студенттерге академиялык маалымкат даярдоо 
* Окуп жаткан жана окуудан чыгарылган студенттердин санын каттоо жана көзөмөлгө алуу
*  Башка бөлүмдөргө убактылуу пайдаланууга берилген өздүк делолорду каттоо жана көзөмөлдөө
* Студенттердин орто билими жөнүндө документтерин (10-12 кл. тастыктамаларын) берүү журналын көзөмөлдөө
* Ар бир бүтүрүүчү студенттин орточо баллын (GPA) санап, Окуу-усулдук бѳлүмүнө берүү
* Бүтүрүүчүлөрдүн орто билими тууралуу документтерин архивде сактоо үчүн көчүрмөлөө
* Бүтүрүүчүлөрдүн дипломдору үчүн орто билими тууралуу документтериндеги маалыматты камтыган тизме даярдоо
* Бүтүрүүчү студенттерге айланма баракчасы даярдоо
*   Даяр болгон дипломдордун көчүрмөлөрүн жасоо жана өздүк делонун ичине салуу
* Тизмеге ылайык өздүк делолорду иреттеп архивге которуу


'''Бул бөлүмдө көп колдонулган терминдер:'''

'''Өздүк дело''' – бул студент жөнүндө бардык расмий маалыматтар топтолгон жеке иш кагаздар жыйнагы. Анын ичинде: жеке маалыматтар (паспортунун көчүрмөсү), окуу жайга кабыл алуу боюнча ректордун атына жазылган арыз, кирүү сынактарынын протоколу, студентке тиешелүү буйруктар жазылган баракча, окуу картасы, орто билими тууралуу документтери жана студенттин сүрөтү сакталат. 

'''Буйруктардын көчүрмө барагы –''' студенттин окууга киргенден баштап бүтүргөнгө чейинки кыймылы жөнүндөгү буйруктар жазылган баракча.

'''Буйрук''' — бул университеттин студентке тиешелүү маанилүү чечимдерин бекиткен расмий документи. Ар бир студенттин өздүк делосундагы атайын баракчага жазылат.

'''Билдирүү (Рапорт)''' - студенттерге байланыштуу кандайдыр бир факт же кырдаал жөнүндө расмий түрдө маалымдаган кызматтык документ же ички билдирме. Деканат тарабынан жазылган рапорттордун негизинде студентик кадрлар бөлүмү буйруктарды жазышат.

'''Өздүк делонун тизмеси''' – студенттин өздүк делосунун ичинде камтылган иш кагаздардын тизмеси. Ал делонун башкы барагынын сол бурчунда жабыштырылат.

'''База''' — бул маалыматтар базасы. Тагыраак айтканда студенттер жөнүндө бардык деталдуу маалыматтар сакталган электрондук система. 

'''Айланма баракча''' - студент окуудан чыгарылганда, башка окууга өткөндө же  окууну аяктаганда толтурула турган баракча. Бул студенттин университет алдында эч кандай карызы жок экенин тастыктайт. Документти толтуруу үчүн студент тиешелүү бөлүмдөрдөн мөөр жана кол тамга топтоосу керектелет.

'''Студенттик билет –''' студенттик кадрлар бөлүмү тарабынан даярдалып бериле турган студенттин расмий күбөлүгү. Анын ичинде окуу жайдын аталышы, студенттин аты-жөнү, паспорт номери, студенттин каттоо номери, жарандыгы, факультети, курс жана семестри, окууга кабыл алынган датасы жана студенттик билет берилген дата көрсөтүлөт.

'''Сынак китепчеси -''' бул студенттин окуу процессиндеги баалары жана жыйынтыктары жазылган  документ. Ичинде студенттин аты-жөнү, сүрөтү, жеке номери, факультети, жарандыгы жазылып студенттик кадрлар бөлүмү тарабынан даярдалып, деканатка берилет.

'''Жетишкендик тууралуу маалымат баракчасы''' – бул студенттин учурда окуп жаткан семестрине чейинки окуган сабактары боюнча алган баалары көрсөтүлгөн расмий документ. Бул баракча талапка жараша студент тараптан жазылган арыздын негизинде даярдалып берилет.

'''Академиялык маалымкат''' - бул студенттин окуусу жөнүндө толук маалыматтар көрсөтүлгөн окуу жайдын расмий документи. Жетишкендик тууралуу маалымат баракчасынан айырмаланып, бул документ окуудан чыгарылганда же башка окуу жайга которулганда окугандыгын тастыктоо үчүн арыз аркылуу кайрылгандан кийин берилет. Бул справкада деталдуу түрдө окулган дисциплиналардын тизмеси , сабактар боюнча сааттар жана кредиттер, алынган баалары, окуу мөөнөтү жана окуудан чыгарылган себеби сыяктуу маалыматтар камтылат.

'''Кабыл алуу жөнүндө буйрук''' — окуу жайдын расмий документи, анда абитуриент кабыл алынып, студенттердин катарына киргизилгени тастыкталат. Бул буйруктун көчүрмөсү студенттин өздүк делосундагы атайын буйруктардын көчүрмө баракчасына жазылат. Студенттик билеттер жана сынак китепчелерин даярдоодо ушул буйруктун номуру жана датасы белгилешет.

'''Которуу жөнүндө буйрук''' — студенттин окуу жайдын ичинде бир курстан,  кампустан башкасына которулганын же башка окуу жайдан которулуп келгендигин тастыктаган расмий документ болуп сааналат. 

'''Окуудан чыгаруу жөнүндө буйрук''' — студенттин окуу жайда окуп жаткан студеттердин катарынан чыгарылгандыгын расмий түрдө тастыктаган документ. Буйрукта сөзсүз түрдө студентти окуудан чыгаруунун себеби көрсөтүлөт. Бул буйруктардын көчүрмөлөрү студенттердин өздүк делолоруна киргизилет.

Студенттик кадрлар бөлүмүндө учурда 1 жетекчи жана 4 адис эмгектенишет. 


'''Жайгашкан дареги:'''

Бишкек ш., Интергельпо 1Ф көчөсү, Борбордук кампус, 3-кабат</text>
      <sha1>jvgkeiabln5qhzdhucggrhbu5w4mafp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646211</id>
      <parentid>646210</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T09:01:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nunu Zhoroeva</username>
        <id>46964</id>
      </contributor>
      <comment>Эл аралык Жогорку Медициналык Мектебинин Студенттик кадрлар бөлүмү тууралуу кыскача маалымат жүктөлду.</comment>
      <origin>646211</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12052" sha1="kmk5anrbj4una3e9rgscqx77dwztbxb" xml:space="preserve">'''Эл аралык Жогорку Медициналык Мектебинин  Студенттик  кадрлар бөлүмү'''

'''Студенттик кадрлар бөлүмү'''  – [https://ru.ism.edu.kg/ Эл аралык Жогорку Медициналык Мектебинин (ЭАЖММнин)] 2003-жылдан бери студенттердин документтери менен иш алып барган түзүмдүк бөлүмү. Бул бөлүм студенттердин академиялык жетишкендиктери, кыймылы жана жеке иш кагаздары боюнча маалымат базасын жүргүзөт.

Аталган бөлүм деканат бөлүмүнүн курамына кирет жана окуу жайдын [https://kg.ism.edu.kg/academic-affairs-department Окуу-усулдук бѳлүмү (ОУБ)], [https://kg.ism.edu.kg/international-affairs-department Эл аралык байланыштар бөлүмү], [https://kg.ism.edu.kg/the-document-control-department Жалпы бөлүм], [https://kg.ism.edu.kg/international-cooperation-center Студенттик кызматтар борбору]  сыяктуу бөлүмдөр менен тыгыз байланышта иш алып барат.&lt;ref&gt;https://kg.ism.edu.kg/students-affairs-department&lt;/ref&gt;

Бул бөлүм студенттерге тиешелүу жеке документтерин даярдап, 5 жыл бою сактап, окууну аяктаганда окуу жайдын архивине өткөрүп берет. Эң алгачкы жолу 2008-жылы жай мез

гилинде окуу жайдын алгачкы бүтүрүүчүлөрүнүн (13 студенттин ) иш кагаздарын даярдап чыгарган. 18 жыл убакыттын ичинде 36 жолу бүтүрүүчүлөрдүн ( 8000 ден ашуун студентердин) документтерин даярдап өз милдетин аткарып келет. 

'''Негизги милдеттери:'''

* Студенттердин жеке документтерин жүргүзүү жана сактоо
* Окууга кабыл алуу, которуу жана окуудан чыгаруу боюнча буйруктарды даярдоо
* Студенттерге керектүү расмий документтерди берүү (студенттик билет, сынактык китепче ж.б.)
* Студенттер боюнча статистикалык маалыматтарды түзүү
* Бүтүрүүчүлөрдүн документтерин даярдоо жана архивдөө

'''Функциялары:'''

*  Ар бир студентке жеке дело түзүү
* Окуу процессинде студентке тиешелүү чыккан буйруктарды деканат тарабынан жасалган билдирүүнүн негизинде даярдоо жана студенттин өздүк делосуна жазуу
* Сынак сессиянын жыйынтыктарын өздук делонун ичине киргизүү
* Ар бир студентке студенттик билет, сынактык китепче жана талапка жараша жетишкендиги тууралуу баракча даярдоо
* Окуудан чыгарылган студенттерге академиялык маалымкат даярдоо 
* Окуп жаткан жана окуудан чыгарылган студенттердин санын каттоо жана көзөмөлгө алуу
*  Башка бөлүмдөргө убактылуу пайдаланууга берилген өздүк делолорду каттоо жана көзөмөлдөө
* Студенттердин орто билими жөнүндө документтерин (10-12 кл. тастыктамаларын) берүү журналын көзөмөлдөө
* Ар бир бүтүрүүчү студенттин орточо баллын (GPA) санап, Окуу-усулдук бѳлүмүнө берүү
* Бүтүрүүчүлөрдүн орто билими тууралуу документтерин архивде сактоо үчүн көчүрмөлөө
* Бүтүрүүчүлөрдүн дипломдору үчүн орто билими тууралуу документтериндеги маалыматты камтыган тизме даярдоо
* Бүтүрүүчү студенттерге айланма баракчасы даярдоо
*   Даяр болгон дипломдордун көчүрмөлөрүн жасоо жана өздүк делонун ичине салуу
* Тизмеге ылайык өздүк делолорду иреттеп архивге которуу


'''Бул бөлүмдө көп колдонулган терминдер:'''

'''Өздүк дело''' – бул студент жөнүндө бардык расмий маалыматтар топтолгон жеке иш кагаздар жыйнагы. Анын ичинде: жеке маалыматтар (паспортунун көчүрмөсү), окуу жайга кабыл алуу боюнча ректордун атына жазылган арыз, кирүү сынактарынын протоколу, студентке тиешелүү буйруктар жазылган баракча, окуу картасы, орто билими тууралуу документтери жана студенттин сүрөтү сакталат. 

'''Буйруктардын көчүрмө барагы –''' студенттин окууга киргенден баштап бүтүргөнгө чейинки кыймылы жөнүндөгү буйруктар жазылган баракча.

'''Буйрук''' — бул университеттин студентке тиешелүү маанилүү чечимдерин бекиткен расмий документи. Ар бир студенттин өздүк делосундагы атайын баракчага жазылат.

'''Билдирүү (Рапорт)''' - студенттерге байланыштуу кандайдыр бир факт же кырдаал жөнүндө расмий түрдө маалымдаган кызматтык документ же ички билдирме. Деканат тарабынан жазылган рапорттордун негизинде студентик кадрлар бөлүмү буйруктарды жазышат.

'''Өздүк делонун тизмеси''' – студенттин өздүк делосунун ичинде камтылган иш кагаздардын тизмеси. Ал делонун башкы барагынын сол бурчунда жабыштырылат.

'''База''' — бул маалыматтар базасы. Тагыраак айтканда студенттер жөнүндө бардык деталдуу маалыматтар сакталган электрондук система. 

'''Айланма баракча''' - студент окуудан чыгарылганда, башка окууга өткөндө же  окууну аяктаганда толтурула турган баракча. Бул студенттин университет алдында эч кандай карызы жок экенин тастыктайт. Документти толтуруу үчүн студент тиешелүү бөлүмдөрдөн мөөр жана кол тамга топтоосу керектелет.

'''Студенттик билет –''' студенттик кадрлар бөлүмү тарабынан даярдалып бериле турган студенттин расмий күбөлүгү. Анын ичинде окуу жайдын аталышы, студенттин аты-жөнү, паспорт номери, студенттин каттоо номери, жарандыгы, факультети, курс жана семестри, окууга кабыл алынган датасы жана студенттик билет берилген дата көрсөтүлөт.

'''Сынак китепчеси -''' бул студенттин окуу процессиндеги баалары жана жыйынтыктары жазылган  документ. Ичинде студенттин аты-жөнү, сүрөтү, жеке номери, факультети, жарандыгы жазылып студенттик кадрлар бөлүмү тарабынан даярдалып, деканатка берилет.

'''Жетишкендик тууралуу маалымат баракчасы''' – бул студенттин учурда окуп жаткан семестрине чейинки окуган сабактары боюнча алган баалары көрсөтүлгөн расмий документ. Бул баракча талапка жараша студент тараптан жазылган арыздын негизинде даярдалып берилет.

'''Академиялык маалымкат''' - бул студенттин окуусу жөнүндө толук маалыматтар көрсөтүлгөн окуу жайдын расмий документи. Жетишкендик тууралуу маалымат баракчасынан айырмаланып, бул документ окуудан чыгарылганда же башка окуу жайга которулганда окугандыгын тастыктоо үчүн арыз аркылуу кайрылгандан кийин берилет. Бул справкада деталдуу түрдө окулган дисциплиналардын тизмеси , сабактар боюнча сааттар жана кредиттер, алынган баалары, окуу мөөнөтү жана окуудан чыгарылган себеби сыяктуу маалыматтар камтылат.

'''Кабыл алуу жөнүндө буйрук''' — окуу жайдын расмий документи, анда абитуриент кабыл алынып, студенттердин катарына киргизилгени тастыкталат. Бул буйруктун көчүрмөсү студенттин өздүк делосундагы атайын буйруктардын көчүрмө баракчасына жазылат. Студенттик билеттер жана сынак китепчелерин даярдоодо ушул буйруктун номуру жана датасы белгилешет.

'''Которуу жөнүндө буйрук''' — студенттин окуу жайдын ичинде бир курстан,  кампустан башкасына которулганын же башка окуу жайдан которулуп келгендигин тастыктаган расмий документ болуп сааналат. 

'''Окуудан чыгаруу жөнүндө буйрук''' — студенттин окуу жайда окуп жаткан студеттердин катарынан чыгарылгандыгын расмий түрдө тастыктаган документ. Буйрукта сөзсүз түрдө студентти окуудан чыгаруунун себеби көрсөтүлөт. Бул буйруктардын көчүрмөлөрү студенттердин өздүк делолоруна киргизилет.

Студенттик кадрлар бөлүмүндө учурда 1 жетекчи жана 4 адис эмгектенишет. 


'''Жайгашкан дареги:'''

Бишкек ш., Интергельпо 1Ф көчөсү, Борбордук кампус, 3-кабат</text>
      <sha1>kmk5anrbj4una3e9rgscqx77dwztbxb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646235</id>
      <parentid>646211</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T11:38:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Nunu Zhoroeva</username>
        <id>46964</id>
      </contributor>
      <comment>Эл аралык Жогорку Медициналык Мектебинин Студенттик кадрлар бөлүмү тууралуу кыскача маалымат жүктөлду.</comment>
      <origin>646235</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11992" sha1="l1000bshnwjuj05qv0k76dych519wfn" xml:space="preserve">'''Эл аралык Жогорку Медициналык Мектебинин  Студенттик  кадрлар бөлүмү'''

'''Студенттик кадрлар бөлүмү'''  – [https://ru.ism.edu.kg/ Эл аралык Жогорку Медициналык Мектебинин (ЭАЖММнин)] 2003-жылдан бери студенттердин документтери менен иш алып барган түзүмдүк бөлүмү. Бул бөлүм студенттердин академиялык жетишкендиктери, кыймылы жана жеке иш кагаздары боюнча маалымат базасын жүргүзөт.

Аталган бөлүм деканат бөлүмүнүн курамына кирет жана окуу жайдын [https://kg.ism.edu.kg/academic-affairs-department Окуу-усулдук бѳлүмү (ОУБ)], [https://kg.ism.edu.kg/international-affairs-department Эл аралык байланыштар бөлүмү], [https://kg.ism.edu.kg/the-document-control-department Жалпы бөлүм], [https://kg.ism.edu.kg/international-cooperation-center Студенттик кызматтар борбору]  сыяктуу бөлүмдөр менен тыгыз байланышта иш алып барат.

Бул бөлүм студенттерге тиешелүу жеке документтерин даярдап, 5 жыл бою сактап, окууну аяктаганда окуу жайдын архивине өткөрүп берет. Эң алгачкы жолу 2008-жылы жай мез

гилинде окуу жайдын алгачкы бүтүрүүчүлөрүнүн (13 студенттин ) иш кагаздарын даярдап чыгарган. 18 жыл убакыттын ичинде 36 жолу бүтүрүүчүлөрдүн ( 8000 ден ашуун студентердин) документтерин даярдап өз милдетин аткарып келет. 

'''Негизги милдеттери:'''

* Студенттердин жеке документтерин жүргүзүү жана сактоо
* Окууга кабыл алуу, которуу жана окуудан чыгаруу боюнча буйруктарды даярдоо
* Студенттерге керектүү расмий документтерди берүү (студенттик билет, сынактык китепче ж.б.)
* Студенттер боюнча статистикалык маалыматтарды түзүү
* Бүтүрүүчүлөрдүн документтерин даярдоо жана архивдөө

'''Функциялары:'''

*  Ар бир студентке жеке дело түзүү
* Окуу процессинде студентке тиешелүү чыккан буйруктарды деканат тарабынан жасалган билдирүүнүн негизинде даярдоо жана студенттин өздүк делосуна жазуу
* Сынак сессиянын жыйынтыктарын өздук делонун ичине киргизүү
* Ар бир студентке студенттик билет, сынактык китепче жана талапка жараша жетишкендиги тууралуу баракча даярдоо
* Окуудан чыгарылган студенттерге академиялык маалымкат даярдоо 
* Окуп жаткан жана окуудан чыгарылган студенттердин санын каттоо жана көзөмөлгө алуу
*  Башка бөлүмдөргө убактылуу пайдаланууга берилген өздүк делолорду каттоо жана көзөмөлдөө
* Студенттердин орто билими жөнүндө документтерин (10-12 кл. тастыктамаларын) берүү журналын көзөмөлдөө
* Ар бир бүтүрүүчү студенттин орточо баллын (GPA) санап, Окуу-усулдук бѳлүмүнө берүү
* Бүтүрүүчүлөрдүн орто билими тууралуу документтерин архивде сактоо үчүн көчүрмөлөө
* Бүтүрүүчүлөрдүн дипломдору үчүн орто билими тууралуу документтериндеги маалыматты камтыган тизме даярдоо
* Бүтүрүүчү студенттерге айланма баракчасы даярдоо
*   Даяр болгон дипломдордун көчүрмөлөрүн жасоо жана өздүк делонун ичине салуу
* Тизмеге ылайык өздүк делолорду иреттеп архивге которуу


'''Бул бөлүмдө көп колдонулган терминдер:'''

'''Өздүк дело''' – бул студент жөнүндө бардык расмий маалыматтар топтолгон жеке иш кагаздар жыйнагы. Анын ичинде: жеке маалыматтар (паспортунун көчүрмөсү), окуу жайга кабыл алуу боюнча ректордун атына жазылган арыз, кирүү сынактарынын протоколу, студентке тиешелүү буйруктар жазылган баракча, окуу картасы, орто билими тууралуу документтери жана студенттин сүрөтү сакталат. 

'''Буйруктардын көчүрмө барагы –''' студенттин окууга киргенден баштап бүтүргөнгө чейинки кыймылы жөнүндөгү буйруктар жазылган баракча.

'''Буйрук''' — бул университеттин студентке тиешелүү маанилүү чечимдерин бекиткен расмий документи. Ар бир студенттин өздүк делосундагы атайын баракчага жазылат.

'''Билдирүү (Рапорт)''' - студенттерге байланыштуу кандайдыр бир факт же кырдаал жөнүндө расмий түрдө маалымдаган кызматтык документ же ички билдирме. Деканат тарабынан жазылган рапорттордун негизинде студентик кадрлар бөлүмү буйруктарды жазышат.

'''Өздүк делонун тизмеси''' – студенттин өздүк делосунун ичинде камтылган иш кагаздардын тизмеси. Ал делонун башкы барагынын сол бурчунда жабыштырылат.

'''База''' — бул маалыматтар базасы. Тагыраак айтканда студенттер жөнүндө бардык деталдуу маалыматтар сакталган электрондук система. 

'''Айланма баракча''' - студент окуудан чыгарылганда, башка окууга өткөндө же  окууну аяктаганда толтурула турган баракча. Бул студенттин университет алдында эч кандай карызы жок экенин тастыктайт. Документти толтуруу үчүн студент тиешелүү бөлүмдөрдөн мөөр жана кол тамга топтоосу керектелет.

'''Студенттик билет –''' студенттик кадрлар бөлүмү тарабынан даярдалып бериле турган студенттин расмий күбөлүгү. Анын ичинде окуу жайдын аталышы, студенттин аты-жөнү, паспорт номери, студенттин каттоо номери, жарандыгы, факультети, курс жана семестри, окууга кабыл алынган датасы жана студенттик билет берилген дата көрсөтүлөт.

'''Сынак китепчеси -''' бул студенттин окуу процессиндеги баалары жана жыйынтыктары жазылган  документ. Ичинде студенттин аты-жөнү, сүрөтү, жеке номери, факультети, жарандыгы жазылып студенттик кадрлар бөлүмү тарабынан даярдалып, деканатка берилет.

'''Жетишкендик тууралуу маалымат баракчасы''' – бул студенттин учурда окуп жаткан семестрине чейинки окуган сабактары боюнча алган баалары көрсөтүлгөн расмий документ. Бул баракча талапка жараша студент тараптан жазылган арыздын негизинде даярдалып берилет.

'''Академиялык маалымкат''' - бул студенттин окуусу жөнүндө толук маалыматтар көрсөтүлгөн окуу жайдын расмий документи. Жетишкендик тууралуу маалымат баракчасынан айырмаланып, бул документ окуудан чыгарылганда же башка окуу жайга которулганда окугандыгын тастыктоо үчүн арыз аркылуу кайрылгандан кийин берилет. Бул справкада деталдуу түрдө окулган дисциплиналардын тизмеси , сабактар боюнча сааттар жана кредиттер, алынган баалары, окуу мөөнөтү жана окуудан чыгарылган себеби сыяктуу маалыматтар камтылат.

'''Кабыл алуу жөнүндө буйрук''' — окуу жайдын расмий документи, анда абитуриент кабыл алынып, студенттердин катарына киргизилгени тастыкталат. Бул буйруктун көчүрмөсү студенттин өздүк делосундагы атайын буйруктардын көчүрмө баракчасына жазылат. Студенттик билеттер жана сынак китепчелерин даярдоодо ушул буйруктун номуру жана датасы белгилешет.

'''Которуу жөнүндө буйрук''' — студенттин окуу жайдын ичинде бир курстан,  кампустан башкасына которулганын же башка окуу жайдан которулуп келгендигин тастыктаган расмий документ болуп сааналат. 

'''Окуудан чыгаруу жөнүндө буйрук''' — студенттин окуу жайда окуп жаткан студеттердин катарынан чыгарылгандыгын расмий түрдө тастыктаган документ. Буйрукта сөзсүз түрдө студентти окуудан чыгаруунун себеби көрсөтүлөт. Бул буйруктардын көчүрмөлөрү студенттердин өздүк делолоруна киргизилет.

Студенттик кадрлар бөлүмүндө учурда 1 жетекчи жана 4 адис эмгектенишет. 


'''Жайгашкан дареги:'''

Бишкек ш., Интергельпо 1Ф көчөсү, Борбордук кампус, 3-кабат</text>
      <sha1>l1000bshnwjuj05qv0k76dych519wfn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:~2026-28941-25</title>
    <ns>3</ns>
    <id>152222</id>
    <revision>
      <id>646213</id>
      <timestamp>2026-05-13T09:14:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>646213</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6804" sha1="9k2yq1p8ln5593xmbtrqt1jrl8yv0ip" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 09:14, 13 май 2026 (UTC)</text>
      <sha1>9k2yq1p8ln5593xmbtrqt1jrl8yv0ip</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Калып:Өзбекстандын саясий түзүлүшү</title>
    <ns>10</ns>
    <id>152223</id>
    <revision>
      <id>646225</id>
      <timestamp>2026-05-13T10:33:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{sidebar | name            = Өзбекстандын саясий түзүлүшү | topimage        = [[Файл:Emblem of Uzbekistan.svg|280px]] | topimagestyle   = padding:0.2em 0.4em 0.6em; | pretitle        = &amp;nbsp; | pretitlestyle   = padding:0; line-height:0.4em; | title           = Өзбекстандын саясий түзүлүшү | titleclass      = background:#aaddff; padding:0.2em 0.4em 0.2em;  | image           =   | headingstyle    = background:...&quot;</comment>
      <origin>646225</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="662" sha1="i7lwjvkm8qsmanseoa0uftnykjx55kg" xml:space="preserve">{{sidebar
| name            = Өзбекстандын саясий түзүлүшү
| topimage        = [[Файл:Emblem of Uzbekistan.svg|280px]]
| topimagestyle   = padding:0.2em 0.4em 0.6em;
| pretitle        = &amp;nbsp;
| pretitlestyle   = padding:0; line-height:0.4em;
| title           = Өзбекстандын саясий түзүлүшү
| titleclass      = background:#aaddff; padding:0.2em 0.4em 0.2em;

| image           = 

| headingstyle    = background:#aaddff; padding:0.2em 0.4em 0.2em;
| contentstyle    = padding:0.3em 0.4em 0.6em; 


| below           = {{Өлкө желеги|Өзбекстан}}
| belowstyle      = background:#aaddff;
}}</text>
      <sha1>i7lwjvkm8qsmanseoa0uftnykjx55kg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646226</id>
      <parentid>646225</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:34:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646226</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="766" sha1="7r5yc1t9647gu1njemfdxan077prz49" xml:space="preserve">{{sidebar
| name            = Өзбекстандын саясий түзүлүшү
| topimage        = [[Файл:Emblem of Uzbekistan.svg|280px]]
| topimagestyle   = padding:0.2em 0.4em 0.6em;
| pretitle        = &amp;nbsp;
| pretitlestyle   = padding:0; line-height:0.4em;
| title           = Өзбекстандын саясий түзүлүшү
| titleclass      = background:#aaddff; padding:0.2em 0.4em 0.2em;

| image           = 

| headingstyle    = background:#aaddff; padding:0.2em 0.4em 0.2em;
| contentstyle    = padding:0.3em 0.4em 0.6em; 

| list1title = [[Өзбекстандын конституциясы|Конституция]]
| list1 =

| below           = {{Өлкө желеги|Өзбекстан}}
| belowstyle      = background:#aaddff;
}}</text>
      <sha1>7r5yc1t9647gu1njemfdxan077prz49</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>646227</id>
      <parentid>646226</parentid>
      <timestamp>2026-05-13T10:36:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>646227</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1027" sha1="c30lji1lrkuy2e0bn4pw954nr7w4u9b" xml:space="preserve">{{sidebar
| name            = Өзбекстандын саясий түзүлүшү
| topimage        = [[Файл:Emblem of Uzbekistan.svg|280px]]
| topimagestyle   = padding:0.2em 0.4em 0.6em;
| pretitle        = &amp;nbsp;
| pretitlestyle   = padding:0; line-height:0.4em;
| title           = Өзбекстандын саясий түзүлүшү
| titleclass      = background:#aaddff; padding:0.2em 0.4em 0.2em;

| image           = 

| headingstyle    = background:#aaddff; padding:0.2em 0.4em 0.2em;
| contentstyle    = padding:0.3em 0.4em 0.6em; 

| heading1        = [[Өзбекстандын конституциясы|Конституция]]

| heading2        = Мамлекет башчысы
| content2        = [[Өзбекстан Республикасынын президенти]]
{{nowrap|Президент: [[Шавкат Мирзиёев|Мирзиёев Шавкат Миромонович]]}}

| below           = {{Өлкө желеги|Өзбекстан}}
| belowstyle      = background:#aaddff;
}}</text>
      <sha1>c30lji1lrkuy2e0bn4pw954nr7w4u9b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Категория:Өзбекстандын саясий партиялары</title>
    <ns>14</ns>
    <id>152224</id>
    <revision>
      <id>646230</id>
      <timestamp>2026-05-13T10:55:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <comment>Created blank page</comment>
      <origin>646230</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="0" sha1="phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1" />
      <sha1>phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>