Акаев Аскар Акаевич

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="ky">
  <siteinfo>
    <sitename>Википедия</sitename>
    <dbname>kywiki</dbname>
    <base>https://ky.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%88%D0%BA%D1%8B_%D0%B1%D0%B0%D1%80%D0%B0%D0%BA</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.15</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Медиа</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Атайын</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Талкуу</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Колдонуучу</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Колдонуучунун баарлашуулары</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Википедия</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Википедияны талкуулоо</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Файл</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Файлды талкуулоо</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">МедиаВики</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">МедиаВикини талкуулоо</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Калып</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Калыпты талкуулоо</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Жардам</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Жардамды талкуулоо</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Категория</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Категорияны талкуулоо</namespace>
      <namespace key="118" case="first-letter">Макала долбоору</namespace>
      <namespace key="119" case="first-letter">Макала долбоорун талкуулоо</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Модуль</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Модулду талкуулоо</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Акаев Аскар Акаевич</title>
    <ns>0</ns>
    <id>3030</id>
    <revision>
      <id>651263</id>
      <parentid>647385</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T11:51:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>651263</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15644" sha1="jf7w20usw95rynnmm4nudapqnfcxxbs" xml:space="preserve">{{Мамлекеттик ишмер
 |ысымы                 = Акаев Аскар Акаевич
 |сүрөтү                = 
 |кызматы               = [[Кыргыз Республикасынын президенти|Кыргыз Республикасынын тунгуч президенти]]
 |желек                 = Flag of Kyrgyzstan.svg{{!}}border
 |желек2                =  
 |иш баштоо убагы       = [[27-октябрь]] [[1990-жыл]]ы
 |иш аяктоо убагы       = [[11-апрель]] [[2005-жыл]]ы
 |андан мурунку инсан   = Шайланган
 |андан кийинки инсан   = [[Курманбек Бакиев]]
| катар = 1
 |туулган датасы          = 10.11.1944-жыл
 |туулган жери           = [[Кызыл-Байрак, Кемин району|Кызыл-Байрак]] айылы, [[Чүй областы]], [[Кыргызстан]], [[СССР]]
 |каза болгон жылы       = 
 |каза болгон жери       = 
 |мүрзөсүнүн орду        = 
 |атасы                  = Акай Токоев
 |апасы                  = Асель-апа
 |жубайы                 = 
 |балдары                = '''уулдары:''' [[Акаев, Айдар Аскарович|Айдар]] жана Илим &lt;br /&gt;'''кыздары:''' [[Акаева, Бермет Аскаровна|Бермет]] жана Саадат
 |партиясы               = [[Алга, Кыргызстан!]]
 |билими                 = [[Санкт-Петербург Улуттук маалымат технологиялары, механика жана оптика изилдөө университети]]
 |илимий даражасы        = [[Кыргыз Республикасынын Илимдер Академиясы|Кыргыз ССР Илимдер Академиясынын академиги]]
 |кесиби                 = инженер-математик
 |ишмердүүлүгү           = 
 |дини                   = [[Атеист]]
 |сыйлыктары             =
 |кол тамгасы            = 
}}

[[Файл:Askar Akayev.jpg|thumb]]
'''Акаев Аскар Акаевич''' (10-ноябрь 1944-жылы, Чуй облусунун Кемин районундагы [[Кызыл-Байрак, Кемин району|Кызыл-Байрак]] айылы) — кыргыз мамлекеттик жана саясат ишмери, илимпоз. 1990-жылдын 27-октябрынан 1991-жылдын 31-августуна чейин Кыргыз ССРинин президенти. 1991-жылдын 31-августунан 2005-жылдын 11-апрелине чейин Кыргыз Республикасынын президенти&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://centrasia.org/person2.php?st=1013870406#gsc.tab=0 Centrasia. АКАЕВ Аскар Акаевич]&lt;/ref&gt;.

Нью-Йорк Илимий Академиянын мүчөсү (1992)&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Ломоносов атындагы Москва мамлекеттик университетинин профессору, физика-математика илимдеринин доктору, ядролук физик. 1989-жылдан 1990-жылга чейин Кыргыз ССРинин Илимдер академиясынын президенти. 2006-жылдын май айынан бери Орусия Илимдер академиясынын чет элдик мүчөсү. Орусия Федерациясынын эмгек сиңирген илимпозу (2025).

2005-жылдын 24-мартындагы [[:ru:Тюльпановая_революция|Жоогазын төңкөрүлүшүнөн]] кийин чет өлкөгө чыгып кеткен.

== Өмүр баяны ==
1944-жылы Жетинин айынын (ноябрдын) 10унда мурдагы Кыргыз ССРинин Кемин өрөөнүндөгү Кызыл-Байрак айылында (азыркы Кыргызстандын Чүй облусуна караштуу Кемин районунун Кызыл-Байрак айылында)  туулган. &lt;br&gt;
1968-жылы - Ленинград Так Механика жана Оптика Институтун ардактуу бүтүп аспирантурага тапшырды.&lt;br&gt;
1980-жылы - Мөскөө Инженер-Физика Институтунда доктор диссертациасын жактады.&lt;br&gt;
1984-жылы - Кыргызстандын Илимий Академиясын мүчө-корреспонденты болуп шайланылды. Ошол эле жылы Кыргыз ССРдин Илимий Академиясынын академиги болот. Аскар Акаев - профессор, Орусыя Илимий Академиясынын ардактуу доктор жана чет өлкөлүк мүчөсү. 7 ойлоп чыгаруусунун, 43 макаланын,  150 чамалуу илимий иштердин ээси. 20 талапкер жана 3 илимий докторлорду даярдаган. Анын 7 окуучусу бир канча премиялардын лауреаттары болуп калышкан. Голография тармагындагы эң зор адистердин биринин, Юрий Денисюктун, пикири боюнча - Аскар Акаев &quot;эки тармактын аштышкан жеринде (оптика жана компьютер технология), өз заманын алдыга кетип, укмуш натыйжаларга жетише алды&quot;.&lt;br&gt;
1990-жылы Тогуздун айынын (октябрь) 27си  - Кыргыз ССРинин президенти болуп шайланды.&lt;br&gt;
1991-жылы Тогуздун айында (шайлоо учурунда) жана 1994-жылы (референдумда) - президенттик укуктары ырасталган&lt;br&gt;

1995-жылы Бештин айынын (декабрь) 24 - [[Президент|президенттин]] экинчи мөөнөтүнө шайланылган. Шайлоочулардын 70 пайыздан жогору колдошту.&lt;br&gt;
2005-жылы Жалган курандын айынын (март) 24 - элдик толкундоолор ыңкылапка өсүп жетип, анын натыйжасында ал Кыргызстандан качып чыгууга аргасыз болду.&lt;br&gt;
2005-жылы Чын курандын айынын (апрелдин) 5 - өзүнүн президенттик кызматтан кеткени тууралуу ырасмий арыз жазды.Анткени ал өз элин,жерин талап тоноп ,уурдаган.
2005-жылы Чын курандын айынын (апрель) 11 - Кыргыз Республикасынын Жогорку кеңеши президенттин алып таштоосун мыйзам түрүндө кабыл алды.&lt;br&gt;
Кыргыз Республикасынын ТИМдин (тышкы иштердин министирлигинин) маалыматтары боюнча Аскар Акаев ММУда (Мөскөө Мамлекеттик Университетинде) кыйын системалардын математика изилдөө, И.Р.Пригожин атындагы, Институтунун башкы илимий эмгектеш катары профессор болуп иштеп жүрөт.&lt;br&gt;
2006-жылы Бугу айы - маалыматты оптикалык жолу менен иштеп чыгуу тармагындагы көрүнүктү изилдөөлөр үчүн Орусыя Илимий Академиясынын чет өлкөлүк мүчөсү катары шайланылды.&lt;br&gt;
2009-жылы - &quot;Дүйнөлүк динамикасын системалык анализи жана математикалык модельдөө&quot; програмасынын Орусыя Илимий Академиясынын президиумунун координатору.&lt;br&gt;

== Аскар Акаев жана үй-бүлөсү ==
Жетинин айынын (ноябрь) 10 1944-жылы Кыргыз ССРинин Кемин өрөөнүндөгү Кызыл-Байрак айылындагы колхозниктин үй-бүлөсүндө төрөлгөн. Улуту боюнча кыргыз (атасы - кыргыз, апасы - Улуу Жузундан чыккан казак, Казакстандын президентинин, Нурсултан Абишевич Назарбаевдин кыйыр тууганы - бабасы боюнча эжеси). Беш биртуугандын ичинде Аскар эң кенжеси болгон. Акаевдин үй-бүлөсү сарыбагыш уруусунан чыгат.

Аскар Акаевдин аялы, Майрам, балалык жана энеликти колдогон, &quot;Мээрим&quot; аттуу, Эл аралык кайыр-садагага арналган фондтун, &quot;SOS - Кыргызстандын бала айылдары&quot; аттуу Эл аралык фондунун, Кыргызстандагы ЮНЕСКО мектеп жана клубтардын Ассоциациянын президенттин орун басары болуп иштеген.

Аскар Акаевдин улуу уулу, Айдар, Казакстандын президенти Нурсултан Назарбаевдин кичүү кызына, Алияга, үйлөнгөн бирок кийин ажырашкан (1999-2001). АКШыдагы Мэпиленд Университетинде окуган. 2005-жылы Жалган куран айынында парламентке шайлоосунда биринчи турунан өттү.

Акаевдин улуу кызы, Бермет, бир канча жыл Швецарияда жашап жүргөн. Ал жакта БУУ (ООН) түзүлүшүндө, Европа үчүн Үнөм (Экономика) комиссиясында, иштеп жүргөн. Акыркы жылдарында апасынын кайрымдуулук акцияларында катышып жүргөн.

Акаевдин кичүү кызы, Саадат, АКШыда университетти бүтүргөн.

Акаевдин кичүү баласы, Илим, 2007-жылы АКШыдгы Жорж Вашингтон атындагы Университетин бүтүрүп, &quot;Каржы&quot; кесиби боюнча бакалавр наамына ээ болду. Окууну бүтүргөндөн кийин Мөскөө калаасына көчтү. Башында &quot;ЕЭС России&quot; Орусыя Акционердик Коомунда иштеп, кийинчерек Лукойл компаниясына өтүп кетти.

== Эмгектери ==
* Когерентные оптические вычислительные машины (автордошуп, Ленинград, 1977),
* Оптические методы обработки информации (автордошуп, М., 1983);
* Голографиялык эс тутум (англисче, автордошуп), АКШ, 1997 (Holographic Memory. New York, NY: Allerton Press, 1997);
* Избранные лекции по оптическим компьютерам&quot; (автордошуп), Бишкек, 1996;
* Рельефография (автордошуп), Бишкек, 1996.
* Переходная экономика глазами физика (математическая модель переходной экономики). Бишкек: Учкун, 2000;
* Думая о будущем с оптимизмом: Размышления о внешней политике и мироустройстве. М.: Международные отношения, 2004.
* Современный финансово-экономический кризис в свете теории инновационно-технологического развития экономики и управления [[инновационный процесс|инновационным процессом]] // [http://cliodynamics.ru/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=215&amp;Itemid=1 Системный мониторинг. Глобальное и региональное развитие]. М.: [[УРСС]], 2009. ISBN 978-5-397-00917-1. С. 141—162.
* О новой методологии долгосрочного циклического прогнозирования динамики развития мировой системы и России // [http://cliodynamics.ru/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=228&amp;Itemid=1 Прогноз и моделирование кризисов и мировой динамики]. — М.: ЛИБРОКОМ, 2009. С. 5-69 (В.А. Садовничий менен автордошуп).
*  [http://www.escholarship.org/uc/item/7qk9z9kz Log-Periodic Oscillation Analysis Forecasts the Burst of the “Gold Bubble” in April – June 2011 // Structure and Dynamics 4/3 (2010): 1-11] (А.А. Фомин, С.В. Цирель, А.В. Коротаев менен автордошуп).
* [[&quot;Кыргыз мамлекеттүүлүгү жана &quot;Манас&quot; элдик эпосу&quot;]]
* [https://www.academia.edu/31700660/Technological_development_and_protest_waves_Arab_spring_as_a_trigger_of_the_global_phase_transition_Technological_Forecasting_and_Social_Change_116_2017_316_321 Technological development and protest waves: Arab spring as a trigger of the global phase transition // Technological Forecasting &amp; Social Change 116 (2017): 316–321].

== Булактар ==
* У. А. Асанов, А. З. Жуманазарова, Т. Чоротегин. Кыргызская наука в лицах: Краткий исторический и био- библиографический свод / Ответственный редактор У. А. Асанов. – Бишкек: Центр госязыка и энциклопедии. 2002. – 544 барак, ill., map. (ISBN 5-89750-142-4)

== Тышкы шилтемелер ==
*  http://www.azattyk.org/content/kyrgyzstan_politics_askar_akaev_interview/27099393.html#hash=relatedInfoContainer 
 
* &quot;Азаттык&quot; үналгысына маек - http://www.azattyk.kg/content/kyrgyzstan_first_president_askar_akaev_interview/24300966.html 

* &quot;Азаттык&quot; үналгысына маек - http://www.azattyk.kg/content/askar_akaev_exclusive_interview_to_azattyk_on_24-april-2005_part_one/1237779.html &lt;br&gt;
{{Кыргызстандын президенттери}} 
{{Кыргызстандын премьер-министрлери}}
[[Категория:Физиктер‎]]
[[Категория:Кыргыз тарыхы]]
[[Категория:Кыргызстандын президенттери]]
[[Категория:Туулгандар 1944-жылы]]
[[Категория:2005-жыл]]
[[Категория:1990-жыл]]
[[Категория:Кыргызстандын саясатчылары‎]]
[[Категория:Таажы-2012]]
[[Категория:Академиктер]]
[[Категория:Саясатчылар]]
[[Категория:Президенттер]]
[[Категория:Мамлекет башчылары]]
[[Категория:КПСС]]</text>
      <sha1>jf7w20usw95rynnmm4nudapqnfcxxbs</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651264</id>
      <parentid>651263</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T11:57:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>651264</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17150" sha1="0posykcqfc2z0sjthpnh4vfuc0xck9d" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 11:57, 17 август 2026 (UTC)}}
{{Мамлекеттик ишмер
 |ысымы                 = Акаев Аскар Акаевич
 |сүрөтү                = 
 |кызматы               = [[Кыргыз Республикасынын президенти|Кыргыз Республикасынын тунгуч президенти]]
 |желек                 = Flag of Kyrgyzstan.svg{{!}}border
 |желек2                =  
 |иш баштоо убагы       = [[27-октябрь]] [[1990-жыл]]ы
 |иш аяктоо убагы       = [[11-апрель]] [[2005-жыл]]ы
 |андан мурунку инсан   = Шайланган
 |андан кийинки инсан   = [[Курманбек Бакиев]]
| катар = 1
 |туулган датасы          = 10.11.1944-жыл
 |туулган жери           = [[Кызыл-Байрак, Кемин району|Кызыл-Байрак]] айылы, [[Чүй областы]], [[Кыргызстан]], [[СССР]]
 |каза болгон жылы       = 
 |каза болгон жери       = 
 |мүрзөсүнүн орду        = 
 |атасы                  = Акай Токоев
 |апасы                  = Асель-апа
 |жубайы                 = 
 |балдары                = '''уулдары:''' [[Акаев, Айдар Аскарович|Айдар]] жана Илим &lt;br /&gt;'''кыздары:''' [[Акаева, Бермет Аскаровна|Бермет]] жана Саадат
 |партиясы               = [[Алга, Кыргызстан!]]
 |билими                 = [[Санкт-Петербург Улуттук маалымат технологиялары, механика жана оптика изилдөө университети]]
 |илимий даражасы        = [[Кыргыз Республикасынын Илимдер Академиясы|Кыргыз ССР Илимдер Академиясынын академиги]]
 |кесиби                 = инженер-математик
 |ишмердүүлүгү           = 
 |дини                   = [[Атеист]]
 |сыйлыктары             =
 |кол тамгасы            = 
}}

[[Файл:Askar Akayev.jpg|thumb]]
'''Акаев Аскар Акаевич''' (10-ноябрь 1944-жылы, Чуй облусунун Кемин районундагы [[Кызыл-Байрак, Кемин району|Кызыл-Байрак]] айылы) — кыргыз мамлекеттик жана саясат ишмери, илимпоз. 1990-жылдын 27-октябрынан 1991-жылдын 31-августуна чейин Кыргыз ССРинин президенти. 1991-жылдын 31-августунан 2005-жылдын 11-апрелине чейин Кыргыз Республикасынын президенти&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://centrasia.org/person2.php?st=1013870406#gsc.tab=0 Centrasia. АКАЕВ Аскар Акаевич]&lt;/ref&gt;.

Нью-Йорк Илимий Академиянын мүчөсү (1992)&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Ломоносов атындагы Москва мамлекеттик университетинин профессору, физика-математика илимдеринин доктору, ядролук физик. 1989-жылдан 1990-жылга чейин Кыргыз ССРинин Илимдер академиясынын президенти. 2006-жылдын май айынан бери Орусия Илимдер академиясынын чет элдик мүчөсү. Орусия Федерациясынын эмгек сиңирген илимпозу (2025).

2005-жылдын 24-мартындагы [[:ru:Тюльпановая_революция|Жоогазын төңкөрүлүшүнөн]] кийин чет өлкөгө чыгып кеткен.

== Өмүр баяны ==

=== Балалык чагы жана илимий карьера ===
1944-жылы Жетинин айынын (ноябрдын) 10унда мурдагы Кыргыз ССРинин Кемин өрөөнүндөгү Кызыл-Байрак айылында (азыркы Кыргызстандын Чүй облусуна караштуу Кемин районунун Кызыл-Байрак айылында) колхозчунун уй бүлөөсүндө туулган. Уруусу — [[сарыбагыш]]&lt;ref&gt;[https://www.stanradar.com/bio/full/15-akaev-askar-akaevich.html Stan Radar. Досье политиков и общественных деятелей, живущих в странах Центральной Азии, либо связанных с регионом. Аскар Акаевич Акаев]&lt;/ref&gt;. 

1961-жылы орто мектепти алтын медаль менен аяктаган. Мектептен кийин Фрунземаш автомобиль чогултуу заводунда механик болуп иштей баштаган жана Фрунзе политехникалык институтунун механика факультетине тапшырып, бир жылдан аз убакыт сырттан окуган&lt;ref&gt;[https://ru.wikisource.org/wiki/%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F/%D0%90%D0%BA%D0%B0%D0%B5%D0%B2,_%D0%90%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%80 Лентапедия. Акаев Аскар]&lt;/ref&gt;.
[[Файл:Студенческий_билет_Аскара_Акаева.jpg|left|thumb|Аскар Акаевдин студенттик билети]]
&lt;br&gt;
1968-жылы - Ленинград Так Механика жана Оптика Институтун ардактуу бүтүп аспирантурага тапшырды.&lt;br&gt;
1980-жылы - Мөскөө Инженер-Физика Институтунда доктор диссертациасын жактады.&lt;br&gt;
1984-жылы - Кыргызстандын Илимий Академиясын мүчө-корреспонденты болуп шайланылды. Ошол эле жылы Кыргыз ССРдин Илимий Академиясынын академиги болот. Аскар Акаев - профессор, Орусыя Илимий Академиясынын ардактуу доктор жана чет өлкөлүк мүчөсү. 7 ойлоп чыгаруусунун, 43 макаланын,  150 чамалуу илимий иштердин ээси. 20 талапкер жана 3 илимий докторлорду даярдаган. Анын 7 окуучусу бир канча премиялардын лауреаттары болуп калышкан. Голография тармагындагы эң зор адистердин биринин, Юрий Денисюктун, пикири боюнча - Аскар Акаев &quot;эки тармактын аштышкан жеринде (оптика жана компьютер технология), өз заманын алдыга кетип, укмуш натыйжаларга жетише алды&quot;.&lt;br&gt;
1990-жылы Тогуздун айынын (октябрь) 27си  - Кыргыз ССРинин президенти болуп шайланды.&lt;br&gt;
1991-жылы Тогуздун айында (шайлоо учурунда) жана 1994-жылы (референдумда) - президенттик укуктары ырасталган&lt;br&gt;

1995-жылы Бештин айынын (декабрь) 24 - [[Президент|президенттин]] экинчи мөөнөтүнө шайланылган. Шайлоочулардын 70 пайыздан жогору колдошту.&lt;br&gt;
2005-жылы Жалган курандын айынын (март) 24 - элдик толкундоолор ыңкылапка өсүп жетип, анын натыйжасында ал Кыргызстандан качып чыгууга аргасыз болду.&lt;br&gt;
2005-жылы Чын курандын айынын (апрелдин) 5 - өзүнүн президенттик кызматтан кеткени тууралуу ырасмий арыз жазды.Анткени ал өз элин,жерин талап тоноп ,уурдаган.
2005-жылы Чын курандын айынын (апрель) 11 - Кыргыз Республикасынын Жогорку кеңеши президенттин алып таштоосун мыйзам түрүндө кабыл алды.&lt;br&gt;
Кыргыз Республикасынын ТИМдин (тышкы иштердин министирлигинин) маалыматтары боюнча Аскар Акаев ММУда (Мөскөө Мамлекеттик Университетинде) кыйын системалардын математика изилдөө, И.Р.Пригожин атындагы, Институтунун башкы илимий эмгектеш катары профессор болуп иштеп жүрөт.&lt;br&gt;
2006-жылы Бугу айы - маалыматты оптикалык жолу менен иштеп чыгуу тармагындагы көрүнүктү изилдөөлөр үчүн Орусыя Илимий Академиясынын чет өлкөлүк мүчөсү катары шайланылды.&lt;br&gt;
2009-жылы - &quot;Дүйнөлүк динамикасын системалык анализи жана математикалык модельдөө&quot; програмасынын Орусыя Илимий Академиясынын президиумунун координатору.&lt;br&gt;

== Аскар Акаев жана үй-бүлөсү ==
Жетинин айынын (ноябрь) 10 1944-жылы Кыргыз ССРинин Кемин өрөөнүндөгү Кызыл-Байрак айылындагы колхозниктин үй-бүлөсүндө төрөлгөн. Улуту боюнча кыргыз (атасы - кыргыз, апасы - Улуу Жузундан чыккан казак, Казакстандын президентинин, Нурсултан Абишевич Назарбаевдин кыйыр тууганы - бабасы боюнча эжеси). Беш биртуугандын ичинде Аскар эң кенжеси болгон. Акаевдин үй-бүлөсү сарыбагыш уруусунан чыгат.

Аскар Акаевдин аялы, Майрам, балалык жана энеликти колдогон, &quot;Мээрим&quot; аттуу, Эл аралык кайыр-садагага арналган фондтун, &quot;SOS - Кыргызстандын бала айылдары&quot; аттуу Эл аралык фондунун, Кыргызстандагы ЮНЕСКО мектеп жана клубтардын Ассоциациянын президенттин орун басары болуп иштеген.

Аскар Акаевдин улуу уулу, Айдар, Казакстандын президенти Нурсултан Назарбаевдин кичүү кызына, Алияга, үйлөнгөн бирок кийин ажырашкан (1999-2001). АКШыдагы Мэпиленд Университетинде окуган. 2005-жылы Жалган куран айынында парламентке шайлоосунда биринчи турунан өттү.

Акаевдин улуу кызы, Бермет, бир канча жыл Швецарияда жашап жүргөн. Ал жакта БУУ (ООН) түзүлүшүндө, Европа үчүн Үнөм (Экономика) комиссиясында, иштеп жүргөн. Акыркы жылдарында апасынын кайрымдуулук акцияларында катышып жүргөн.

Акаевдин кичүү кызы, Саадат, АКШыда университетти бүтүргөн.

Акаевдин кичүү баласы, Илим, 2007-жылы АКШыдгы Жорж Вашингтон атындагы Университетин бүтүрүп, &quot;Каржы&quot; кесиби боюнча бакалавр наамына ээ болду. Окууну бүтүргөндөн кийин Мөскөө калаасына көчтү. Башында &quot;ЕЭС России&quot; Орусыя Акционердик Коомунда иштеп, кийинчерек Лукойл компаниясына өтүп кетти.

== Эмгектери ==
* Когерентные оптические вычислительные машины (автордошуп, Ленинград, 1977),
* Оптические методы обработки информации (автордошуп, М., 1983);
* Голографиялык эс тутум (англисче, автордошуп), АКШ, 1997 (Holographic Memory. New York, NY: Allerton Press, 1997);
* Избранные лекции по оптическим компьютерам&quot; (автордошуп), Бишкек, 1996;
* Рельефография (автордошуп), Бишкек, 1996.
* Переходная экономика глазами физика (математическая модель переходной экономики). Бишкек: Учкун, 2000;
* Думая о будущем с оптимизмом: Размышления о внешней политике и мироустройстве. М.: Международные отношения, 2004.
* Современный финансово-экономический кризис в свете теории инновационно-технологического развития экономики и управления [[инновационный процесс|инновационным процессом]] // [http://cliodynamics.ru/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=215&amp;Itemid=1 Системный мониторинг. Глобальное и региональное развитие]. М.: [[УРСС]], 2009. ISBN 978-5-397-00917-1. С. 141—162.
* О новой методологии долгосрочного циклического прогнозирования динамики развития мировой системы и России // [http://cliodynamics.ru/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=228&amp;Itemid=1 Прогноз и моделирование кризисов и мировой динамики]. — М.: ЛИБРОКОМ, 2009. С. 5-69 (В.А. Садовничий менен автордошуп).
*  [http://www.escholarship.org/uc/item/7qk9z9kz Log-Periodic Oscillation Analysis Forecasts the Burst of the “Gold Bubble” in April – June 2011 // Structure and Dynamics 4/3 (2010): 1-11] (А.А. Фомин, С.В. Цирель, А.В. Коротаев менен автордошуп).
* [[&quot;Кыргыз мамлекеттүүлүгү жана &quot;Манас&quot; элдик эпосу&quot;]]
* [https://www.academia.edu/31700660/Technological_development_and_protest_waves_Arab_spring_as_a_trigger_of_the_global_phase_transition_Technological_Forecasting_and_Social_Change_116_2017_316_321 Technological development and protest waves: Arab spring as a trigger of the global phase transition // Technological Forecasting &amp; Social Change 116 (2017): 316–321].

== Булактар ==
* У. А. Асанов, А. З. Жуманазарова, Т. Чоротегин. Кыргызская наука в лицах: Краткий исторический и био- библиографический свод / Ответственный редактор У. А. Асанов. – Бишкек: Центр госязыка и энциклопедии. 2002. – 544 барак, ill., map. (ISBN 5-89750-142-4)

== Тышкы шилтемелер ==
*  http://www.azattyk.org/content/kyrgyzstan_politics_askar_akaev_interview/27099393.html#hash=relatedInfoContainer 
 
* &quot;Азаттык&quot; үналгысына маек - http://www.azattyk.kg/content/kyrgyzstan_first_president_askar_akaev_interview/24300966.html 

* &quot;Азаттык&quot; үналгысына маек - http://www.azattyk.kg/content/askar_akaev_exclusive_interview_to_azattyk_on_24-april-2005_part_one/1237779.html &lt;br&gt;
{{Кыргызстандын президенттери}} 
{{Кыргызстандын премьер-министрлери}}
[[Категория:Физиктер‎]]
[[Категория:Кыргыз тарыхы]]
[[Категория:Кыргызстандын президенттери]]
[[Категория:Туулгандар 1944-жылы]]
[[Категория:2005-жыл]]
[[Категория:1990-жыл]]
[[Категория:Кыргызстандын саясатчылары‎]]
[[Категория:Таажы-2012]]
[[Категория:Академиктер]]
[[Категория:Саясатчылар]]
[[Категория:Президенттер]]
[[Категория:Мамлекет башчылары]]
[[Категория:КПСС]]</text>
      <sha1>0posykcqfc2z0sjthpnh4vfuc0xck9d</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651265</id>
      <parentid>651264</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T11:58:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>651265</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17197" sha1="o1jw8cuok7v34iimnzsxhk802l38lra" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 11:57, 17 август 2026 (UTC)}}
{{Мамлекеттик ишмер
 |ысымы                 = Акаев Аскар Акаевич
 |сүрөтү                = 
 |кызматы               = [[Кыргыз Республикасынын президенти|Кыргыз Республикасынын тунгуч президенти]]
 |желек                 = Flag of Kyrgyzstan.svg{{!}}border
 |желек2                =  
 |иш баштоо убагы       = [[27-октябрь]] [[1990-жыл]]ы
 |иш аяктоо убагы       = [[11-апрель]] [[2005-жыл]]ы
 |андан мурунку инсан   = Шайланган
 |андан кийинки инсан   = [[Курманбек Бакиев]]
| катар = 1
 |туулган датасы          = 10.11.1944-жыл
 |туулган жери           = [[Кызыл-Байрак, Кемин району|Кызыл-Байрак]] айылы, [[Чүй областы]], [[Кыргызстан]], [[СССР]]
 |каза болгон жылы       = 
 |каза болгон жери       = 
 |мүрзөсүнүн орду        = 
 |атасы                  = Акай Токоев
 |апасы                  = Асель-апа
 |жубайы                 = 
 |балдары                = '''уулдары:''' [[Акаев, Айдар Аскарович|Айдар]] жана Илим &lt;br /&gt;'''кыздары:''' [[Акаева, Бермет Аскаровна|Бермет]] жана Саадат
 |партиясы               = [[Алга, Кыргызстан!]]
 |билими                 = [[Санкт-Петербург Улуттук маалымат технологиялары, механика жана оптика изилдөө университети]]
 |илимий даражасы        = [[Кыргыз Республикасынын Илимдер Академиясы|Кыргыз ССР Илимдер Академиясынын академиги]]
 |кесиби                 = инженер-математик
 |ишмердүүлүгү           = 
 |дини                   = [[Атеист]]
 |сыйлыктары             =
 |кол тамгасы            = 
}}

[[Файл:Askar Akayev.jpg|thumb]]
'''Акаев Аскар Акаевич''' (10-ноябрь 1944-жылы, Чуй облусунун Кемин районундагы [[Кызыл-Байрак, Кемин району|Кызыл-Байрак]] айылы) — кыргыз мамлекеттик жана саясат ишмери, илимпоз. 1990-жылдын 27-октябрынан 1991-жылдын 31-августуна чейин Кыргыз ССРинин президенти. 1991-жылдын 31-августунан 2005-жылдын 11-апрелине чейин Кыргыз Республикасынын президенти&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://centrasia.org/person2.php?st=1013870406#gsc.tab=0 Centrasia. АКАЕВ Аскар Акаевич]&lt;/ref&gt;.

Нью-Йорк Илимий Академиянын мүчөсү (1992)&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;. Ломоносов атындагы Москва мамлекеттик университетинин профессору, физика-математика илимдеринин доктору, ядролук физик. 1989-жылдан 1990-жылга чейин Кыргыз ССРинин Илимдер академиясынын президенти. 2006-жылдын май айынан бери Орусия Илимдер академиясынын чет элдик мүчөсү. Орусия Федерациясынын эмгек сиңирген илимпозу (2025).

2005-жылдын 24-мартындагы [[:ru:Тюльпановая_революция|Жоогазын төңкөрүлүшүнөн]] кийин чет өлкөгө чыгып кеткен.

== Өмүр баяны ==

=== Балалык чагы жана илимий карьера ===
1944-жылы Жетинин айынын (ноябрдын) 10унда мурдагы Кыргыз ССРинин Кемин өрөөнүндөгү Кызыл-Байрак айылында (азыркы Кыргызстандын Чүй облусуна караштуу Кемин районунун Кызыл-Байрак айылында) колхозчунун уй бүлөөсүндө туулган. Уруусу — [[сарыбагыш]]&lt;ref&gt;[https://www.stanradar.com/bio/full/15-akaev-askar-akaevich.html Stan Radar. Досье политиков и общественных деятелей, живущих в странах Центральной Азии, либо связанных с регионом. Аскар Акаевич Акаев]&lt;/ref&gt;. 

1961-жылы орто мектепти алтын медаль менен аяктаган. Мектептен кийин Фрунземаш автомобиль чогултуу заводунда механик болуп иштей баштаган жана Фрунзе политехникалык институтунун механика факультетине тапшырып, бир жылдан аз убакыт сырттан окуган&lt;ref&gt;[https://ru.wikisource.org/wiki/%D0%9B%D0%B5%D0%BD%D1%82%D0%B0%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%8F/%D0%90%D0%BA%D0%B0%D0%B5%D0%B2,_%D0%90%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%80 Лентапедия. Акаев Аскар]&lt;/ref&gt;.
[[Файл:Студенческий_билет_Аскара_Акаева.jpg|left|thumb|Аскар Акаевдин студенттик билети]]
&lt;br&gt;
1968-жылы - Ленинград Так Механика жана Оптика Институтун ардактуу бүтүп аспирантурага тапшырды.&lt;br&gt;
1980-жылы - Мөскөө Инженер-Физика Институтунда доктор диссертациасын жактады.&lt;br&gt;
1984-жылы - Кыргызстандын Илимий Академиясын мүчө-корреспонденты болуп шайланылды. Ошол эле жылы Кыргыз ССРдин Илимий Академиясынын академиги болот. Аскар Акаев - профессор, Орусыя Илимий Академиясынын ардактуу доктор жана чет өлкөлүк мүчөсү. 7 ойлоп чыгаруусунун, 43 макаланын,  150 чамалуу илимий иштердин ээси. 20 талапкер жана 3 илимий докторлорду даярдаган. Анын 7 окуучусу бир канча премиялардын лауреаттары болуп калышкан. Голография тармагындагы эң зор адистердин биринин, Юрий Денисюктун, пикири боюнча - Аскар Акаев &quot;эки тармактын аштышкан жеринде (оптика жана компьютер технология), өз заманын алдыга кетип, укмуш натыйжаларга жетише алды&quot;.&lt;br&gt;
1990-жылы Тогуздун айынын (октябрь) 27си  - Кыргыз ССРинин президенти болуп шайланды.&lt;br&gt;
1991-жылы Тогуздун айында (шайлоо учурунда) жана 1994-жылы (референдумда) - президенттик укуктары ырасталган&lt;br&gt;

1995-жылы Бештин айынын (декабрь) 24 - [[Президент|президенттин]] экинчи мөөнөтүнө шайланылган. Шайлоочулардын 70 пайыздан жогору колдошту.&lt;br&gt;
2005-жылы Жалган курандын айынын (март) 24 - элдик толкундоолор ыңкылапка өсүп жетип, анын натыйжасында ал Кыргызстандан качып чыгууга аргасыз болду.&lt;br&gt;
2005-жылы Чын курандын айынын (апрелдин) 5 - өзүнүн президенттик кызматтан кеткени тууралуу ырасмий арыз жазды.Анткени ал өз элин,жерин талап тоноп ,уурдаган.
2005-жылы Чын курандын айынын (апрель) 11 - Кыргыз Республикасынын Жогорку кеңеши президенттин алып таштоосун мыйзам түрүндө кабыл алды.&lt;br&gt;
Кыргыз Республикасынын ТИМдин (тышкы иштердин министирлигинин) маалыматтары боюнча Аскар Акаев ММУда (Мөскөө Мамлекеттик Университетинде) кыйын системалардын математика изилдөө, И.Р.Пригожин атындагы, Институтунун башкы илимий эмгектеш катары профессор болуп иштеп жүрөт.&lt;br&gt;
2006-жылы Бугу айы - маалыматты оптикалык жолу менен иштеп чыгуу тармагындагы көрүнүктү изилдөөлөр үчүн Орусыя Илимий Академиясынын чет өлкөлүк мүчөсү катары шайланылды.&lt;br&gt;
2009-жылы - &quot;Дүйнөлүк динамикасын системалык анализи жана математикалык модельдөө&quot; програмасынын Орусыя Илимий Академиясынын президиумунун координатору.&lt;br&gt;

== Аскар Акаев жана үй-бүлөсү ==
Жетинин айынын (ноябрь) 10 1944-жылы Кыргыз ССРинин Кемин өрөөнүндөгү Кызыл-Байрак айылындагы колхозниктин үй-бүлөсүндө төрөлгөн. Улуту боюнча кыргыз (атасы - кыргыз, апасы - Улуу Жузундан чыккан казак, Казакстандын президентинин, Нурсултан Абишевич Назарбаевдин кыйыр тууганы - бабасы боюнча эжеси). Беш биртуугандын ичинде Аскар эң кенжеси болгон. Акаевдин үй-бүлөсү сарыбагыш уруусунан чыгат.

Аскар Акаевдин аялы, Майрам, балалык жана энеликти колдогон, &quot;Мээрим&quot; аттуу, Эл аралык кайыр-садагага арналган фондтун, &quot;SOS - Кыргызстандын бала айылдары&quot; аттуу Эл аралык фондунун, Кыргызстандагы ЮНЕСКО мектеп жана клубтардын Ассоциациянын президенттин орун басары болуп иштеген.

Аскар Акаевдин улуу уулу, Айдар, Казакстандын президенти Нурсултан Назарбаевдин кичүү кызына, Алияга, үйлөнгөн бирок кийин ажырашкан (1999-2001). АКШыдагы Мэпиленд Университетинде окуган. 2005-жылы Жалган куран айынында парламентке шайлоосунда биринчи турунан өттү.

Акаевдин улуу кызы, Бермет, бир канча жыл Швецарияда жашап жүргөн. Ал жакта БУУ (ООН) түзүлүшүндө, Европа үчүн Үнөм (Экономика) комиссиясында, иштеп жүргөн. Акыркы жылдарында апасынын кайрымдуулук акцияларында катышып жүргөн.

Акаевдин кичүү кызы, Саадат, АКШыда университетти бүтүргөн.

Акаевдин кичүү баласы, Илим, 2007-жылы АКШыдгы Жорж Вашингтон атындагы Университетин бүтүрүп, &quot;Каржы&quot; кесиби боюнча бакалавр наамына ээ болду. Окууну бүтүргөндөн кийин Мөскөө калаасына көчтү. Башында &quot;ЕЭС России&quot; Орусыя Акционердик Коомунда иштеп, кийинчерек Лукойл компаниясына өтүп кетти.

== Эмгектери ==
* Когерентные оптические вычислительные машины (автордошуп, Ленинград, 1977),
* Оптические методы обработки информации (автордошуп, М., 1983);
* Голографиялык эс тутум (англисче, автордошуп), АКШ, 1997 (Holographic Memory. New York, NY: Allerton Press, 1997);
* Избранные лекции по оптическим компьютерам&quot; (автордошуп), Бишкек, 1996;
* Рельефография (автордошуп), Бишкек, 1996.
* Переходная экономика глазами физика (математическая модель переходной экономики). Бишкек: Учкун, 2000;
* Думая о будущем с оптимизмом: Размышления о внешней политике и мироустройстве. М.: Международные отношения, 2004.
* Современный финансово-экономический кризис в свете теории инновационно-технологического развития экономики и управления [[инновационный процесс|инновационным процессом]] // [http://cliodynamics.ru/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=215&amp;Itemid=1 Системный мониторинг. Глобальное и региональное развитие]. М.: [[УРСС]], 2009. ISBN 978-5-397-00917-1. С. 141—162.
* О новой методологии долгосрочного циклического прогнозирования динамики развития мировой системы и России // [http://cliodynamics.ru/index.php?option=com_content&amp;task=view&amp;id=228&amp;Itemid=1 Прогноз и моделирование кризисов и мировой динамики]. — М.: ЛИБРОКОМ, 2009. С. 5-69 (В.А. Садовничий менен автордошуп).
*  [http://www.escholarship.org/uc/item/7qk9z9kz Log-Periodic Oscillation Analysis Forecasts the Burst of the “Gold Bubble” in April – June 2011 // Structure and Dynamics 4/3 (2010): 1-11] (А.А. Фомин, С.В. Цирель, А.В. Коротаев менен автордошуп).
* [[&quot;Кыргыз мамлекеттүүлүгү жана &quot;Манас&quot; элдик эпосу&quot;]]
* [https://www.academia.edu/31700660/Technological_development_and_protest_waves_Arab_spring_as_a_trigger_of_the_global_phase_transition_Technological_Forecasting_and_Social_Change_116_2017_316_321 Technological development and protest waves: Arab spring as a trigger of the global phase transition // Technological Forecasting &amp; Social Change 116 (2017): 316–321].

== Булактар ==
* У. А. Асанов, А. З. Жуманазарова, Т. Чоротегин. Кыргызская наука в лицах: Краткий исторический и био- библиографический свод / Ответственный редактор У. А. Асанов. – Бишкек: Центр госязыка и энциклопедии. 2002. – 544 барак, ill., map. (ISBN 5-89750-142-4)

== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==
*  http://www.azattyk.org/content/kyrgyzstan_politics_askar_akaev_interview/27099393.html#hash=relatedInfoContainer 
 
* &quot;Азаттык&quot; үналгысына маек - http://www.azattyk.kg/content/kyrgyzstan_first_president_askar_akaev_interview/24300966.html 

* &quot;Азаттык&quot; үналгысына маек - http://www.azattyk.kg/content/askar_akaev_exclusive_interview_to_azattyk_on_24-april-2005_part_one/1237779.html &lt;br&gt;
{{Кыргызстандын президенттери}} 
{{Кыргызстандын премьер-министрлери}}
[[Категория:Физиктер‎]]
[[Категория:Кыргыз тарыхы]]
[[Категория:Кыргызстандын президенттери]]
[[Категория:Туулгандар 1944-жылы]]
[[Категория:2005-жыл]]
[[Категория:1990-жыл]]
[[Категория:Кыргызстандын саясатчылары‎]]
[[Категория:Таажы-2012]]
[[Категория:Академиктер]]
[[Категория:Саясатчылар]]
[[Категория:Президенттер]]
[[Категория:Мамлекет башчылары]]
[[Категория:КПСС]]</text>
      <sha1>o1jw8cuok7v34iimnzsxhk802l38lra</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Дастан Бекешев</title>
    <ns>0</ns>
    <id>8510</id>
    <revision>
      <id>651237</id>
      <parentid>554618</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T06:43:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Imammadyeva</username>
        <id>48694</id>
      </contributor>
      <origin>651237</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33977" sha1="6gbw2dy7y9zwrmjfv3ba2x2kw1jgcg9" xml:space="preserve">{{ФИО}}
{{Мамлекеттик ишмер
|аты                      = Дастан Бекешев
|түп нускадагы аты        = 
|сүрөт                    = Dastan Bekeshev (2022-09-26).jpg
|сүрөттүн сүрөттөлүшү     = Дастан Бекешев, 2022-жыл
|жарандыгы                = {{Флагификация|Кыргызстан}}
|билими                   = [[Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университети]]
|илимий даражасы          = юриспруденция бакалавры
|кесиби                   = юрист
|иш чөйрөсү               = саясий ишмер, [[Жогорку Кеңеш]]тин депутаты
|балдары                  = кыздары Алсу, Эмилия жана Эвия
|партия                   = [[Ар-Намыс]] (2010—2014); «Ак-Ниет» (2014-жылдан бери; 2024-жылдан бери — «Дастан Бекешевдин партиясы»)
|сыйлыктары               = {{Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы}}
|сайты                    = https://bekeshev.kg/
}}

'''Дастан Далабайевич Бекешев''' ({{ВДП}}) — кыргызстандык мамлекеттик жана саясий ишмер, юрист, Жогорку Кеңештин V, VI, VII жана VIII чакырылыштарынын депутаты. «Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясынын негиздөөчүсү. Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Финансы, бюджет, ишкердик жана атаандаштыкты өнүктүрүү боюнча комитетинин мүчөсү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://cbd.minjust.gov.kg/230042447/edition/49079/ru|title=Постановление Жогорку Кенеша Кыргызской Республики от 18 декабря 2025 года|publisher=Централизованный банк данных правовой информации Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2026-жылдын февраль айынан бери Кыргызстандын [[Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясы|Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы]] өкүлү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev|title=Mr Dastan Bekeshev (Kyrgyzstan)|publisher=Parliamentary Assembly of the Council of Europe|access-date=2026-07-17|lang=en}}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==

1983-жылдын 22-ноябрында Фрунзе шаарында туулган. Алты жашында көрүү жөндөмүнөн толугу менен ажыраган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bulak.kg/2022/02/26/dastan-bekeshev-rasskazal-kak-poteryal-zrenie/|title=Дастан Бекешев рассказал, как потерял зрение|date=2022-02-26|publisher=Bulak.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бишкектеги сокур жана начар көргөн балдар үчүн республикалык атайын интернат-мектебин бүтүргөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/reportaji/130475-doroga-vedushhaya-v-alma-mater.html/|title=Дорога, ведущая в альма-матер|date=2012-06-05|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2001—2006-жылдары Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университетинин юридика факультетинде окуп, юриспруденция бакалавры даражасын алган. Университетти кызыл диплом менен бүтүрүп, Ельциндик стипендиат болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.krsu.kg/universitet/novosti/vypuskniki-krsu-dastan-bekeshev/|title=Выпускники КРСУ — Дастан Бекешев|publisher=КРСУ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2006-жылы Бишкек шаарынын Биринчи май району боюнча Мамлекеттик салык кызматынын башкармалыгында, 2007—2010-жылдары Кыргызстандын Экономика министрлигинде иштеген.

Үй-бүлөлүү, үч кыздын атасы — Алсу, Эмилия жана Эвия&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/DaUqsA8CuEa/|title=Үч кыздын атасы Дастан Бекешев кенже кыздарынын сүрөтүн жарыялады|publisher=СЕРЕП МЕДИА|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;.

== Саясий ишмердиги ==

2010-жылы «Ар-Намыс» партиясына кирип, ошол партиянын тизмеси боюнча Жогорку Кеңештин V чакырылышынын депутаты болуп шайланган. 2014-жылы депутаттык мандатын сактап калуу менен «Ар-Намыс» партиясынан чыгып, пикирлештери менен бирге «Ак-Ниет» партиясын түзгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/politic/174843-v-kyrgyzstane-poyavilas-ocherednaya.html/|title=В Кыргызстане появилась очередная политическая партия, созданная депутатом Дастаном Бекешевым|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2024-жылы партия «Дастан Бекешевдин партиясы» деген аталышта кайра каттоодон өткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://online.minjust.gov.kg/|title=Реестр юридических лиц: политическая партия «Партия Дастана Бекешева», ИНН 03010202010060|publisher=Министерство юстиции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://analyt-kg.com/kg/03010202010060|title=«Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясы: регистрационные сведения|publisher=Центр развития предпринимательства и аналитики|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;. 2015-жылы Бекешев Кыргызстан Социал-демократиялык партиясынын тизмеси боюнча VI чакырылыштын депутаты болуп шайланган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vybory/15959_dastan_bekeshev_reshil_idti_na_parlamentskie_vyiboryi_s_partiey_vlasti_-_sdpk/|title=Дастан Бекешев решил идти на парламентские выборы с партией власти — СДПК|date=2015-07-10|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2021-жылдын 28-ноябрында өткөн парламенттик шайлоодо Бишкектеги № 28 Октябрь бир мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкерлигин көрсөтүп, VII чакырылыштын депутаты болуп шайланган. Добуш берүүнүн жыйынтыгы боюнча 17 474 добуш (47,55 %) алып, борбор калаанын бардык төрт округу боюнча эң жогорку көрсөткүчкө ээ болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/215872_vyiboryi-2021_izvestnyi_rezultatyi_golosovaniya_povsem_odnomandatnyim_okrugam/|title=Выборы-2021. Известны результаты голосования по всем одномандатным округам|date=2021-12-03|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдын 30-ноябрында өткөн мөөнөтүнөн мурда парламенттик шайлоодо № 22 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкер болгон. Ал 17 378 добуш (43,08 %) алып, округда биринчи орунду ээлеген жана эки жолу катары менен Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүчтү көрсөткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.kabar.kg/news/cik-priznala-itogi-vyborov-po-okrugu-22-v-zhk-proshli-bekeshev-ibragimov-i-kozhokulova/|title=Итоги выборов по округу №22: в ЖК прошли Бекешев, Ибрагимов и Кожокулова|date=2025-12-08|publisher=Кабар|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/352645_vyibor_bishkekchan_kto_izkandidatov_nabral_bolshe_vsego_golosov_vstolitse/|title=Выбор бишкекчан: кто из кандидатов набрал больше всего голосов в столице|date=2025-11-30|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2026-жылдын 10-февралынан бери — Кыргызстандын Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы өкүлү. Жогорку Кеңештин ПАСЕдеги делегациясын жетектейт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kant.kg/2026-06-08/glava-delegaczii-zhogorku-kenesha-v-pase-dastan-bekeshev-vstretilsya-s-dokladchikom-pase-po-kr-deputatom-naczionalnogo-sobraniya-franczii-mariettoj-karamanli-2/|title=Глава делегации Жогорку Кенеша в ПАСЕ Дастан Бекешев встретился с докладчиком ПАСЕ по КР|date=2026-06-08|publisher=Kant.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== 2021 жана 2025-жылдардагы шайлоо кампаниялары ==

2021-жылдагы кампания өзалдынча кайрымдуулук каражаттарын чогултууга жана социалдык тармактарды активдүү колдонууга негизделген. 2021-жылдын март айында Бекешев краудфандинг жарыялап, кампаниянын чыгашаларын коомчулукка ачык кылуу ниетин билдирген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/03/16/dastan-bekeshev-zapustil-kraudfanding-na-svoyu-izbiratelnuyu-kampaniyu-on-hochet-uchastvovat-v-vyborah-v-parlament/|title=Дастан Бекешев запустил краудфандинг на свою избирательную кампанию|author=Мундузбек Калыков|date=2021-03-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Үгүттү каржылоо үчүн акы төлөнүүчү лекцияларды өткөрүп, чай жана печенье саткан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/438083_dastan_bekeshev_idet_na_vybory._radi_etogo_prodaet_chay_i_pechene.html|title=Дастан Бекешев идет на выборы. Ради этого продает чай и печенье|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Кампанияда талапкердин көрүүсү чектелгендигин чагылдырган «Мен чындыкты көрөм» деген ураан колдонулган. Краудфандинг, жеке социалдык тармактар, ачык бюджет жана каражат чогултуунун өзгөчө ыкмаларынын айкалышы кампанияга көрүнүктүү жана креативдүү мүнөз берген. Анын жыйынтыгы 47,55 % добуш менен жеңиш болуп, Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүч катары катталган.

2021-жылдын ноябрь айында Бекешев шайлоо кампаниясынын каражаттарын мыйзамсыз пайдалануу жана үгүт иштерине жашы жете электерди тартуу боюнча шектенүүлөргө байланыштуу УКМКга чакырылган. Бекешев мыйзам бузууларды четке кагып, болуп жаткан окуяны административдик ресурсту колдонуу жана шайлоо кампаниясына кийлигишүү катары баалаган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/11/16/dopros-bekesheva-v-gknb-nesovershennoletnie-agitatory-i-kritika-sadyra-zhaparova-chto-proishodit/|title=Допрос Бекешева в ГКНБ, несовершеннолетние агитаторы и критика Садыра Жапарова. Что происходит?|date=2021-11-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. УКМКнын материалдары Борбордук шайлоо жана референдум өткөрүү комиссиясына жиберилген. 19-ноябрда БШК УКМКнын маалыматын эске алып, талапкердин ыйгарым укуктуу өкүлүнүн жоопкерчилиги жөнүндөгү маселени кароону чечкен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20211119/kyrgyzstan-bekeshev-kandidat-reshenie-1054662696.html|title=ЦИК вынесла решение по Дастану Бекешеву|date=2021-11-19|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бекешевдин ыйгарым укуктуу өкүлүнө жашы жете электерди үгүткө тартуу айыбы менен айып пул салынган. Бишкек административдик соту арызды канааттандыруудан баш тарткандан кийин талапкер жана анын өкүлү Жогорку сотко кайрылышкан. 28-ноябрда, добуш берүү күнү, Жогорку сот Административдик соттун чечимин жокко чыгарып, иш боюнча өндүрүштү токтоткон, натыйжада БШКнын айып пулу күчүн жоготкон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.azattyqasia.org/a/verhovnyy-sud-otmenil-reshenie-tsik-o-nalozhenii-shtrafa-na-upolnomochennogo-predstavitelya-bekesheva/31583515.html|title=Верховный суд отменил решение ЦИК о штрафе представителя Бекешева|date=2021-11-28|publisher=Азаттык Азия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдагы кампания «Эч нерсеге карабай!» деген ураан астында өткөн. Үгүт иштеринде социалдык тармактар, округдун тургундары менен түз баарлашуу жана көз карандысыз талапкердин образы жигердүү колдонулган. Алынган 17 378 добуш 2025-жылдагы шайлоодо борбордогу талапкерлердин арасындагы эң мыкты көрсөткүч болгон. Эки катар кампаниянын жыйынтыгы — 2021 жана 2025-жылдары Бишкекте добуштун саны боюнча биринчи орунду ээлөө — кампаниялардын жогорку таанымалдыгын жана Октябрь районунун шайлоочуларынын Бекешевди туруктуу колдоорун көрсөткөн.

== Мыйзам чыгаруу жана коомдук ишмердиги ==

Бекешевдин депутаттык ишинин негизги багыттарына майыптыгы бар адамдардын укуктарын коргоо, маалыматтын жана шаардык чөйрөнүн жеткиликтүүлүгү, мамлекеттик органдардын ачыктыгы, жол кыймылын жөнгө салуу жана жарандардын мамлекет менен электрондук өз ара аракеттенүүсүн өнүктүрүү кирет.

2011-жылы анын катышуусу менен телевидение жана радиоуктуруу жөнүндөгү мыйзамга маалыматтык берүүлөрдү субтитрлер же жаңсоо тили менен коштоону караштырган өзгөртүүлөр киргизилген. Ал майыптыгы бар абитуриенттер үчүн квоталарды, шайлоо тилкелерин ыңгайлаштырууну, Брайль шрифти менен окуу китептерин чыгарууну жана майыптыгы бар адамдарды жумушка орноштуруу үчүн социалдык жана салыктык жеңилдиктерди көбөйтүүнү жактап чыккан.

Бекешев Кыргызстандын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына жана көрүүсү чектелген адамдардын басылып чыккан чыгармаларга жеткиликтүүлүгүн жеңилдеткен Марракеш келишимине кошулушун жигердүү колдогон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/70058_pravitelstvu_poruchili_ratifitsirovat_konventsiyu_oon_opravah_invalidov/|title=Правительству поручили ратифицировать Конвенцию ООН о правах инвалидов|date=2017-12-06|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылы Бекешев Винера Раимбачаева, Динара Ашимова жана башка депутаттар менен биргеликте «Майыптыгы бар адамдардын укуктары жана кепилдиктери жөнүндө» Мыйзамдын жаңы редакциясынын демилгечилеринин бири болгон. 18-июнда Жогорку Кеңеш кабыл алган жана 2025-жылдын 11-августунда президент кол койгон мыйзам терминологияны жана кепилдиктер системасын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына ылайык келтирген. Документте майыптыгы бар адамдардын электрондук реестрин түзүү каралган, абилитация түшүнүгү киргизилген, өзүнчө жолдомолордун ордуна акчалай компенсация алуу мүмкүнчүлүгү бекитилген жана саламаттыкты сактоо, билим берүү, эмгек, маданият, санариптик кызматтар жана инфраструктуранын жеткиликтүүлүгү тармактарында кепилдиктер кеңейтилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kenesh.kg/sed/docs/accompdoc/149400|title=Проект Закона Кыргызской Республики «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью»|publisher=Жогорку Кенеш Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/320175_dastan_bekeshev_predlagaet_sozdat_reestr_lits_snbspinvalidnostyu/|title=Дастан Бекешев предлагает создать реестр лиц с инвалидностью|author=Наргиза Токоева|date=2025-02-17|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/529273_podpisan_zakon_o_pravah_i_garantiiah_lic_s_invalidnostu._kommentariy_bekesheva.html|title=Подписан Закон «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью». Комментарий Бекешева|date=2025-08-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

Бекешевдин катышуусу менен салык мыйзамдарына майыптыгы бар адамдардын ишке орношуусун стимулдаштырууга багытталган жеңилдиктер киргизилген. 2024-жылдын 1-июлунан тартып I жана II топтогу майыптыгы бар, ошондой эле угуусу боюнча III топтогу майыптыгы бар кызматкерлер үчүн киреше салыгынын ставкасы 10дон 5 %ке чейин төмөндөтүлгөн. Мындай кызматкерлер үчүн камсыздандыруу төгүмдөрүнүн жалпы ставкасы (банк иши, уюлдук байланыш жана интернет-провайдерлердин кызматтары сыяктуу айрым тармактарды эске албаганда) 12,25тен 3,25 %ке чейин азайтылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mlsp.gov.kg/ru/2025/03/18/v-bishkeke-proshel-kruglyj-stol-posvyashhennyj-voprosam-trudoustrojstva-licz-s-invalidnostyu/|title=В Бишкеке прошел круглый стол, посвященный вопросам трудоустройства лиц с инвалидностью|date=2025-03-18|publisher=Министерство труда, социального обеспечения и миграции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Бекешев 2024-жылы кабыл алынган «Тынчтык жөнүндө» Мыйзамдын автору болуп саналат. Мыйзам уруксат берилген ызы-чуу деңгээлинен ашууга тыюу салынган мезгилдерди белгилеген: жумуш күндөрү саат 22:00дөн 7:00гө чейин жана дем алыш дагы, майрам күндөрү саат 22:00дөн 9:00го чейин. Бузууларды каттап, айып пул салуу укугу милицияга берилген; ички иштер органдарынын аймактык бөлүмдөрү ызы-чуу деңгээлин өлчөөчү приборлор менен жабдылышы керек&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/313471_sadyir_japarov_podpisal_zakon_laquoonbsptishineraquo/|title=Садыр Жапаров подписал Закон «О тишине»|date=2024-12-07|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2020-жылы курамында канты бар алкоголсуз суусундуктарга акциз киргизүү демилгеси менен чыккан. 2022-жылдын 11-июлунан тартып мындай продукцияны Кыргызстанда өндүрүү жана импорттоо акциздик салыкка тартылат; 2024-жылдан тартып курамында канты бар суулар үчүн акциздик маркалар менен милдеттүү маркировкалоо киргизилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/507325_v_kyrgyzstane_rezko_vyrosli_postypleniia_v_budjet_ot_odnogo_vida_akciznogo_naloga.html|title=В Кыргызстане резко выросли поступления в бюджет от одного вида акцизного налога|date=2024-08-15|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2011-жылы автоунаалар үчүн ээси тамга-сан айкалышын тандай ала турган акы төлөнүүчү жеке мамлекеттик каттоо белгилерин киргизүүнү сунуштаган. Атайын номер белгилерин сатуу тартиби өкмөт тарабынан бекитилген; аларды сатуудан түшкөн каражат республикалык бюджетке түшөт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mk.kg/news/2014/04/15/1014210-otnyine-kyirgyizstantsyi-smogut-priobretat-tekstovyie-gosnomera-dlya-svoih-avto.html|title=Отныне кыргызстанцы смогут приобретать текстовые госномера для своих авто|date=2014-04-15|publisher=МК-Киргизия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Башка демилгелеринин катарында — өкмөт отурумдарынын видеожазууларын жарыялоо, сот чечимдеринин жеткиликтүүлүгүн ачуу, калктуу конуштардын башкы пландарынын жашырындуулугун алып салуу, жарандардын электрондук кайрылуулары, айрым административдик укук бузуулар үчүн коомдук иштер жана жол кыймылынын эрежелерин бузгандыгы үчүн айып пулдарды өз убагында төлөгөндө берилүүчү жеңилдиктер бар.{{Нет АИ|4|08|2026}}

Бекешевдин демилгеси менен 2011-жылдан тартып Жогорку Кеңеште мектеп окуучулары жана студенттер үчүн экскурсиялар өткөрүлүп келет. Ал ошондой эле үн светофорлорун орнотуу долбоорлоруна катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/obschestvo/134271_vbishkeke_proekt_svetoforyi_dlya_nezryachih_planiruyut_zavershit_kkontsu_2013_goda/|title=В Бишкеке проект «Светофоры для незрячих» планируют завершить к концу 2013 года|author=Анастасия Бенгард|date=2013-08-14|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2025-жылы Бекешевдин колдоосу жана демөөрчүлүк каражаттардын эсебинен Бишкектин 10-кичи районундагы сквер көрктөндүрүлгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/reel/DI6TYXINC9X/|title=Жителям 10-го микрорайона нужно заботиться о сквере и следить за его состоянием|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;. Мурдараак, 2024-жылы, 6-кичи райондогу № 16 китепкана оңдоодон кийин ачылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/C3HjrzPrGke/|title=В 6-м микрорайоне открыли отремонтированную библиотеку № 16|date=2024-02-09|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;; 2025-жылдын февраль айында Бекешев ага пенсионерлер үчүн акысыз компьютердик курстарды уюштурууга ноутбуктарды тапшырган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://vesti.kg/obshchestvo/item/136198-v-6-m-mikrorajone-dlya-pensionerov-organizuyut-kompyuternye-kursy.html|title=В 6-м микрорайоне для пенсионеров организуют компьютерные курсы|date=2025-02-28|publisher=Vesti.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

[[Файл:Дастан Бекешев активно занимается посадкой деревьев и ведет экологически осознанный образ жизни.jpg|мини|справа|Дастан Бекешев дарак отургузуу учурунда]]

=== Брайль шрифтиндеги окуу китептери ===

[[Файл:Дастан Бекешев недавно посетил уникальную выставку скульптур, специально созданную для слабовидящих и незрячих людей.jpg|мини|справа|Бекешев көрүүсү чектелген жана сокур адамдар үчүн атайын уюштурулган тактилдүү скульптуралар көргөзмөсүндө]]

Бекешевдин ишмердигинин багыттарынын бири — сокур жана начар көргөн окуучуларды кыргыз тилиндеги окуу адабияты менен камсыз кылуу. Анын демилгеси жана бюджеттен тышкаркы каражаттарды тартуу менен 2015-жылы Кыргызстанда биринчи жолу «Кыргыз тили» предмети боюнча 1—11-класстар үчүн атайын окуу китептери чыгарылган: сокурлар үчүн Брайлдын рельефтүү-чекиттик шрифти жана начар көргөндөр үчүн ирилетилген шрифт менен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.stanradar.com/news/full/16699-dlja-slepyh-shkolnikov-izdali-uchebniki-po-kyrgyzskomu-jazyku.html?page=4|title=Для слепых школьников издали учебники по кыргызскому языку|date=2015-06-16|publisher=StanRadar|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://knews.kg/2015/09/01/dastan-bekeshev-pozdravil-uchaschihsya-bishkekskih-shkol-s-dnem-znaniy/|title=Дастан Бекешев поздравил учащихся бишкекских школ с Днем знаний|date=2015-09-01|publisher=K-News|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Долбоор ишке ашырылганга чейин Кыргызстандын адистештирилген мектептери болжол менен чейрек кылым бою жаңы ыңгайлаштырылган окуу китептерин алган эмес. Чыгарылган комплекттер Бишкек жана Ош шаарларындагы сокур жана начар көргөн балдар үчүн интернат-мектептерге тапшырылган. Окуу китептерин чыгаруу мамлекеттик тилде ыңгайлаштырылган окуу адабиятын кайра чыгарууну жана анын көлөмүн кеңейтүүнү баштап берген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20150615/1016060007.html|title=Впервые за четверть века в Кыргызстане издали учебники для слепых детей|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Спорт жана саякаттар ==

[[Файл:Дастан Бекешев показал, что физические ограничения не могут стать преградой для интеллектуальных достижений.jpg|мини|справа|Дастан Бекешев шахмат тактасынын артында]]

Бекешев шахмат боюнча спорт чеберлигине талапкер наамына ээ жана мектептерде шахмат билимин өнүктүрүүнү жактайт.

2023-жылдын май айында Кыргызстандын Альпинизм жана аскага чыгуу спорту федерациясынын курамында Непалдагы Эвересттин базалык лагерине жеткен. Бекешевдин айтымында, экспедициянын максаттарынын бири — майыптыгы бар адамдарды өздөрүнө татаал максаттарды коюп, аларга жетишүүгө шыктандыруу болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/480465_nameren_motivirovat_ludey_s_invalidnostu._dastan_bekeshev_na_baze_everesta_video.html|title=«Намерен мотивировать людей с инвалидностью». Дастан Бекешев на базе Эвереста|date=2023-05-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2023-жылдын август айында Япониядагы Фудзи тоосуна чыккан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/CwLE1OEsf7T/|title=Ну как не сходить на гору Фудзи, когда ты в Японии?|date=2023-08-20|publisher=Instagram|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Сыйлыктары ==

* Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасы (2012).
* КМШ Парламенттер аралык ассамблеясынын Кеңешинин Ардак грамотасы (2014)&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://iacis.ru/baza_dokumentov/postanovleniya_soveta_mpa_sng/180719/|title=Постановление Совета МПА СНГ от 17 апреля 2014 года № 27|publisher=МПА СНГ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.
* Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы (2016).

== Эскертүүлөр ==
{{примечания}}

== Шилтемелер ==
* [https://bekeshev.kg/ Расмий сайты]
* [https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev ПАСЕ сайтындагы профили]
{{Викиберүүлөр}}
[[Категория:Жогорку Кеңештин депутаттары]]
[[Категория:Кыргызстандын юристтери]]
[[Категория:Кыргыз-Орус Славян университетинин бүтүрүүчүлөрү]]
[[Категория:Көзү азиз саясатчылар]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы менен сыйлангандар]]</text>
      <sha1>6gbw2dy7y9zwrmjfv3ba2x2kw1jgcg9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651238</id>
      <parentid>651237</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T06:54:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Imammadyeva</username>
        <id>48694</id>
      </contributor>
      <origin>651238</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33995" sha1="jitvqfz6oc6efxiptxzxlsfu5ra5npw" xml:space="preserve">{{ФИО}}
{{Мамлекеттик ишмер
|аты                      = Дастан Бекешев
|түп нускадагы аты        = 
|сүрөт                    = Dastan Bekeshev (2022-09-26).jpg
|сүрөттүн сүрөттөлүшү     = Дастан Бекешев, 2022-жыл
|жарандыгы                = {{Флагификация|Кыргызстан}}
|билими                   = [[Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университети]]
|илимий даражасы          = юриспруденция бакалавры
|кесиби                   = юрист
|иш чөйрөсү               = саясий ишмер, [[Жогорку Кеңеш]]тин депутаты
|балдары                  = кыздары Алсу, Эмилия жана Эвия
|партия                   = [[Ар-Намыс]] (2010—2014); «Ак-Ниет» (2014-жылдан бери; 2024-жылдан бери — «Дастан Бекешевдин партиясы»)
|сыйлыктары               = {{Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы}}
|сайты                    = https://bekeshev.kg/
}}

'''Дастан Далабайевич Бекешев''' ({{ВДП}}) — кыргызстандык мамлекеттик жана саясий ишмер, юрист, Жогорку Кеңештин V, VI, VII жана VIII чакырылыштарынын депутаты. «Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясынын негиздөөчүсү. Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Финансы, бюджет, ишкердик жана атаандаштыкты өнүктүрүү боюнча комитетинин мүчөсү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://cbd.minjust.gov.kg/230042447/edition/49079/ru|title=Постановление Жогорку Кенеша Кыргызской Республики от 18 декабря 2025 года|publisher=Централизованный банк данных правовой информации Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2026-жылдын февраль айынан бери Кыргызстандын [[Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясы|Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы]] өкүлү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev|title=Mr Dastan Bekeshev (Kyrgyzstan)|publisher=Parliamentary Assembly of the Council of Europe|access-date=2026-07-17|lang=en}}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==

1983-жылдын 22-ноябрында Фрунзе шаарында туулган. Алты жашында көрүү жөндөмүнөн толугу менен ажыраган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bulak.kg/2022/02/26/dastan-bekeshev-rasskazal-kak-poteryal-zrenie/|title=Дастан Бекешев рассказал, как потерял зрение|date=2022-02-26|publisher=Bulak.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бишкектеги сокур жана начар көргөн балдар үчүн республикалык атайын интернат-мектебин бүтүргөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/reportaji/130475-doroga-vedushhaya-v-alma-mater.html/|title=Дорога, ведущая в альма-матер|date=2012-06-05|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2001—2006-жылдары Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университетинин юридика факультетинде окуп, юриспруденция бакалавры даражасын алган. Университетти кызыл диплом менен бүтүрүп, Ельциндик стипендиат болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.krsu.kg/universitet/novosti/vypuskniki-krsu-dastan-bekeshev/|title=Выпускники КРСУ — Дастан Бекешев|publisher=КРСУ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2006-жылы Бишкек шаарынын Биринчи май району боюнча Мамлекеттик салык кызматынын башкармалыгында, 2007—2010-жылдары Кыргызстандын Экономика министрлигинде иштеген.

Үй-бүлөлүү, үч кыздын атасы — Алсу, Эмилия жана Эвия&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/DaUqsA8CuEa/|title=Үч кыздын атасы Дастан Бекешев кенже кыздарынын сүрөтүн жарыялады|publisher=СЕРЕП МЕДИА|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;.

== Саясий ишмердиги ==

2010-жылы «Ар-Намыс» партиясына кирип, ошол партиянын тизмеси боюнча Жогорку Кеңештин V чакырылышынын депутаты болуп шайланган. 2014-жылы депутаттык мандатын сактап калуу менен «Ар-Намыс» партиясынан чыгып, пикирлештери менен бирге «Ак-Ниет» партиясын түзгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/politic/174843-v-kyrgyzstane-poyavilas-ocherednaya.html/|title=В Кыргызстане появилась очередная политическая партия, созданная депутатом Дастаном Бекешевым|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2024-жылы партия «Дастан Бекешевдин партиясы» деген аталышта кайра каттоодон өткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://online.minjust.gov.kg/|title=Реестр юридических лиц: политическая партия «Партия Дастана Бекешева», ИНН 03010202010060|publisher=Министерство юстиции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://analyt-kg.com/kg/03010202010060|title=«Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясы: регистрационные сведения|publisher=Центр развития предпринимательства и аналитики|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;. 2015-жылы Бекешев Кыргызстан Социал-демократиялык партиясынын тизмеси боюнча VI чакырылыштын депутаты болуп шайланган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vybory/15959_dastan_bekeshev_reshil_idti_na_parlamentskie_vyiboryi_s_partiey_vlasti_-_sdpk/|title=Дастан Бекешев решил идти на парламентские выборы с партией власти — СДПК|date=2015-07-10|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2021-жылдын 28-ноябрында өткөн парламенттик шайлоодо Бишкектеги № 28 Октябрь бир мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкерлигин көрсөтүп, VII чакырылыштын депутаты болуп шайланган. Добуш берүүнүн жыйынтыгы боюнча 17 474 добуш (47,55 %) алып, борбор калаанын бардык төрт округу боюнча эң жогорку көрсөткүчкө ээ болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/215872_vyiboryi-2021_izvestnyi_rezultatyi_golosovaniya_povsem_odnomandatnyim_okrugam/|title=Выборы-2021. Известны результаты голосования по всем одномандатным округам|date=2021-12-03|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдын 30-ноябрында өткөн мөөнөтүнөн мурда парламенттик шайлоодо № 22 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкер болгон. Ал 17 378 добуш (43,08 %) алып, округда биринчи орунду ээлеген жана эки жолу катары менен Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүчтү көрсөткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.kabar.kg/news/cik-priznala-itogi-vyborov-po-okrugu-22-v-zhk-proshli-bekeshev-ibragimov-i-kozhokulova/|title=Итоги выборов по округу №22: в ЖК прошли Бекешев, Ибрагимов и Кожокулова|date=2025-12-08|publisher=Кабар|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/352645_vyibor_bishkekchan_kto_izkandidatov_nabral_bolshe_vsego_golosov_vstolitse/|title=Выбор бишкекчан: кто из кандидатов набрал больше всего голосов в столице|date=2025-11-30|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2026-жылдын 10-февралынан бери — Кыргызстандын Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы өкүлү. Жогорку Кеңештин ПАСЕдеги делегациясын жетектейт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kant.kg/2026-06-08/glava-delegaczii-zhogorku-kenesha-v-pase-dastan-bekeshev-vstretilsya-s-dokladchikom-pase-po-kr-deputatom-naczionalnogo-sobraniya-franczii-mariettoj-karamanli-2/|title=Глава делегации Жогорку Кенеша в ПАСЕ Дастан Бекешев встретился с докладчиком ПАСЕ по КР|date=2026-06-08|publisher=Kant.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== 2021 жана 2025-жылдардагы шайлоо кампаниялары ==

2021-жылдагы кампания өзалдынча кайрымдуулук каражаттарын чогултууга жана социалдык тармактарды активдүү колдонууга негизделген. 2021-жылдын март айында Бекешев краудфандинг жарыялап, кампаниянын чыгашаларын коомчулукка ачык кылуу ниетин билдирген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/03/16/dastan-bekeshev-zapustil-kraudfanding-na-svoyu-izbiratelnuyu-kampaniyu-on-hochet-uchastvovat-v-vyborah-v-parlament/|title=Дастан Бекешев запустил краудфандинг на свою избирательную кампанию|author=Мундузбек Калыков|date=2021-03-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Үгүттү каржылоо үчүн акы төлөнүүчү лекцияларды өткөрүп, чай жана печенье саткан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/438083_dastan_bekeshev_idet_na_vybory._radi_etogo_prodaet_chay_i_pechene.html|title=Дастан Бекешев идет на выборы. Ради этого продает чай и печенье|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Кампанияда талапкердин көрүүсү чектелгендигин чагылдырган «Мен чындыкты көрөм» деген ураан колдонулган. Краудфандинг, жеке социалдык тармактар, ачык бюджет жана каражат чогултуунун өзгөчө ыкмаларынын айкалышы кампанияга көрүнүктүү жана креативдүү мүнөз берген. Анын жыйынтыгы 47,55 % добуш менен жеңиш болуп, Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүч катары катталган.

2021-жылдын ноябрь айында Бекешев шайлоо кампаниясынын каражаттарын мыйзамсыз пайдалануу жана үгүт иштерине жашы жете электерди тартуу боюнча шектенүүлөргө байланыштуу УКМКга чакырылган. Бекешев мыйзам бузууларды четке кагып, болуп жаткан окуяны административдик ресурсту колдонуу жана шайлоо кампаниясына кийлигишүү катары баалаган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/11/16/dopros-bekesheva-v-gknb-nesovershennoletnie-agitatory-i-kritika-sadyra-zhaparova-chto-proishodit/|title=Допрос Бекешева в ГКНБ, несовершеннолетние агитаторы и критика Садыра Жапарова. Что происходит?|date=2021-11-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. УКМКнын материалдары Борбордук шайлоо жана референдум өткөрүү комиссиясына жиберилген. 19-ноябрда БШК УКМКнын маалыматын эске алып, талапкердин ыйгарым укуктуу өкүлүнүн жоопкерчилиги жөнүндөгү маселени кароону чечкен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20211119/kyrgyzstan-bekeshev-kandidat-reshenie-1054662696.html|title=ЦИК вынесла решение по Дастану Бекешеву|date=2021-11-19|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бекешевдин ыйгарым укуктуу өкүлүнө жашы жете электерди үгүткө тартуу айыбы менен айып пул салынган. Бишкек административдик соту арызды канааттандыруудан баш тарткандан кийин талапкер жана анын өкүлү Жогорку сотко кайрылышкан. 28-ноябрда, добуш берүү күнү, Жогорку сот Административдик соттун чечимин жокко чыгарып, иш боюнча өндүрүштү токтоткон, натыйжада БШКнын айып пулу күчүн жоготкон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.azattyqasia.org/a/verhovnyy-sud-otmenil-reshenie-tsik-o-nalozhenii-shtrafa-na-upolnomochennogo-predstavitelya-bekesheva/31583515.html|title=Верховный суд отменил решение ЦИК о штрафе представителя Бекешева|date=2021-11-28|publisher=Азаттык Азия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдагы кампания «Эч нерсеге карабай!» деген ураан астында өткөн. Үгүт иштеринде социалдык тармактар, округдун тургундары менен түз баарлашуу жана көз карандысыз талапкердин образы жигердүү колдонулган. Алынган 17 378 добуш 2025-жылдагы шайлоодо борбордогу талапкерлердин арасындагы эң мыкты көрсөткүч болгон. Эки катар кампаниянын жыйынтыгы — 2021 жана 2025-жылдары Бишкекте добуштун саны боюнча биринчи орунду ээлөө — кампаниялардын жогорку таанымалдыгын жана Октябрь районунун шайлоочуларынын Бекешевди туруктуу колдоорун көрсөткөн.

== Мыйзам чыгаруу жана коомдук ишмердиги ==

Бекешевдин депутаттык ишинин негизги багыттарына майыптыгы бар адамдардын укуктарын коргоо, маалыматтын жана шаардык чөйрөнүн жеткиликтүүлүгү, мамлекеттик органдардын ачыктыгы, жол кыймылын жөнгө салуу жана жарандардын мамлекет менен электрондук өз ара аракеттенүүсүн өнүктүрүү кирет.

2011-жылы анын катышуусу менен телевидение жана радиоуктуруу жөнүндөгү мыйзамга маалыматтык берүүлөрдү субтитрлер же жаңсоо тили менен коштоону караштырган өзгөртүүлөр киргизилген. Ал майыптыгы бар абитуриенттер үчүн квоталарды, шайлоо тилкелерин ыңгайлаштырууну, Брайль шрифти менен окуу китептерин чыгарууну жана майыптыгы бар адамдарды жумушка орноштуруу үчүн социалдык жана салыктык жеңилдиктерди көбөйтүүнү жактап чыккан.

Бекешев Кыргызстандын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына жана көрүүсү чектелген адамдардын басылып чыккан чыгармаларга жеткиликтүүлүгүн жеңилдеткен Марракеш келишимине кошулушун жигердүү колдогон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/70058_pravitelstvu_poruchili_ratifitsirovat_konventsiyu_oon_opravah_invalidov/|title=Правительству поручили ратифицировать Конвенцию ООН о правах инвалидов|date=2017-12-06|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылы Бекешев Винера Раимбачаева, Динара Ашимова жана башка депутаттар менен биргеликте «Майыптыгы бар адамдардын укуктары жана кепилдиктери жөнүндө» Мыйзамдын жаңы редакциясынын демилгечилеринин бири болгон. 18-июнда Жогорку Кеңеш кабыл алган жана 2025-жылдын 11-августунда президент кол койгон мыйзам терминологияны жана кепилдиктер системасын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына ылайык келтирген. Документте майыптыгы бар адамдардын электрондук реестрин түзүү каралган, абилитация түшүнүгү киргизилген, өзүнчө жолдомолордун ордуна акчалай компенсация алуу мүмкүнчүлүгү бекитилген жана саламаттыкты сактоо, билим берүү, эмгек, маданият, санариптик кызматтар жана инфраструктуранын жеткиликтүүлүгү тармактарында кепилдиктер кеңейтилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kenesh.kg/sed/docs/accompdoc/149400|title=Проект Закона Кыргызской Республики «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью»|publisher=Жогорку Кенеш Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/320175_dastan_bekeshev_predlagaet_sozdat_reestr_lits_snbspinvalidnostyu/|title=Дастан Бекешев предлагает создать реестр лиц с инвалидностью|author=Наргиза Токоева|date=2025-02-17|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/529273_podpisan_zakon_o_pravah_i_garantiiah_lic_s_invalidnostu._kommentariy_bekesheva.html|title=Подписан Закон «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью». Комментарий Бекешева|date=2025-08-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

Бекешевдин катышуусу менен салык мыйзамдарына майыптыгы бар адамдардын ишке орношуусун стимулдаштырууга багытталган жеңилдиктер киргизилген. 2024-жылдын 1-июлунан тартып I жана II топтогу майыптыгы бар, ошондой эле угуусу боюнча III топтогу майыптыгы бар кызматкерлер үчүн киреше салыгынын ставкасы 10дон 5 %ке чейин төмөндөтүлгөн. Мындай кызматкерлер үчүн камсыздандыруу төгүмдөрүнүн жалпы ставкасы (банк иши, уюлдук байланыш жана интернет-провайдерлердин кызматтары сыяктуу айрым тармактарды эске албаганда) 12,25тен 3,25 %ке чейин азайтылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mlsp.gov.kg/ru/2025/03/18/v-bishkeke-proshel-kruglyj-stol-posvyashhennyj-voprosam-trudoustrojstva-licz-s-invalidnostyu/|title=В Бишкеке прошел круглый стол, посвященный вопросам трудоустройства лиц с инвалидностью|date=2025-03-18|publisher=Министерство труда, социального обеспечения и миграции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Бекешев 2024-жылы кабыл алынган «Тынчтык жөнүндө» Мыйзамдын автору болуп саналат. Мыйзам уруксат берилген ызы-чуу деңгээлинен ашууга тыюу салынган мезгилдерди белгилеген: жумуш күндөрү саат 22:00дөн 7:00гө чейин жана дем алыш дагы, майрам күндөрү саат 22:00дөн 9:00го чейин. Бузууларды каттап, айып пул салуу укугу милицияга берилген; ички иштер органдарынын аймактык бөлүмдөрү ызы-чуу деңгээлин өлчөөчү приборлор менен жабдылышы керек&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/313471_sadyir_japarov_podpisal_zakon_laquoonbsptishineraquo/|title=Садыр Жапаров подписал Закон «О тишине»|date=2024-12-07|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2020-жылы курамында канты бар алкоголсуз суусундуктарга акциз киргизүү демилгеси менен чыккан. 2022-жылдын 11-июлунан тартып мындай продукцияны Кыргызстанда өндүрүү жана импорттоо акциздик салыкка тартылат; 2024-жылдан тартып курамында канты бар суулар үчүн акциздик маркалар менен милдеттүү маркировкалоо киргизилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/507325_v_kyrgyzstane_rezko_vyrosli_postypleniia_v_budjet_ot_odnogo_vida_akciznogo_naloga.html|title=В Кыргызстане резко выросли поступления в бюджет от одного вида акцизного налога|date=2024-08-15|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2011-жылы автоунаалар үчүн ээси тамга-сан айкалышын тандай ала турган акы төлөнүүчү жеке мамлекеттик каттоо белгилерин киргизүүнү сунуштаган. Атайын номер белгилерин сатуу тартиби өкмөт тарабынан бекитилген; аларды сатуудан түшкөн каражат республикалык бюджетке түшөт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mk.kg/news/2014/04/15/1014210-otnyine-kyirgyizstantsyi-smogut-priobretat-tekstovyie-gosnomera-dlya-svoih-avto.html|title=Отныне кыргызстанцы смогут приобретать текстовые госномера для своих авто|date=2014-04-15|publisher=МК-Киргизия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Башка демилгелеринин катарында — өкмөт отурумдарынын видеожазууларын жарыялоо, сот чечимдеринин жеткиликтүүлүгүн ачуу, калктуу конуштардын башкы пландарынын жашырындуулугун алып салуу, жарандардын электрондук кайрылуулары, айрым административдик укук бузуулар үчүн коомдук иштер жана жол кыймылынын эрежелерин бузгандыгы үчүн айып пулдарды өз убагында төлөгөндө берилүүчү жеңилдиктер бар.{{Нет АИ|4|08|2026}}

Бекешевдин демилгеси менен 2011-жылдан тартып Жогорку Кеңеште мектеп окуучулары жана студенттер үчүн экскурсиялар өткөрүлүп келет. Ал ошондой эле үн светофорлорун орнотуу долбоорлоруна катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/obschestvo/134271_vbishkeke_proekt_svetoforyi_dlya_nezryachih_planiruyut_zavershit_kkontsu_2013_goda/|title=В Бишкеке проект «Светофоры для незрячих» планируют завершить к концу 2013 года|author=Анастасия Бенгард|date=2013-08-14|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2025-жылы Бекешевдин колдоосу жана демөөрчүлүк каражаттардын эсебинен Бишкектин 10-кичи районундагы сквер көрктөндүрүлгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/reel/DI6TYXINC9X/|title=Жителям 10-го микрорайона нужно заботиться о сквере и следить за его состоянием|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;. Мурдараак, 2024-жылы, 6-кичи райондогу № 16 китепкана оңдоодон кийин ачылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/C3HjrzPrGke/|title=В 6-м микрорайоне открыли отремонтированную библиотеку № 16|date=2024-02-09|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;; 2025-жылдын февраль айында Бекешев ага пенсионерлер үчүн акысыз компьютердик курстарды уюштурууга ноутбуктарды тапшырган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://vesti.kg/obshchestvo/item/136198-v-6-m-mikrorajone-dlya-pensionerov-organizuyut-kompyuternye-kursy.html|title=В 6-м микрорайоне для пенсионеров организуют компьютерные курсы|date=2025-02-28|publisher=Vesti.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

[[Файл:Дастан Бекешев активно занимается посадкой деревьев и ведет экологически осознанный образ жизни.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев дарак отургузуу учурунда]]

=== Брайль шрифтиндеги окуу китептери ===

[[Файл:Дастан Бекешев недавно посетил уникальную выставку скульптур, специально созданную для слабовидящих и незрячих людей.jpg|мини|250px|справа|Бекешев көрүүсү чектелген жана сокур адамдар үчүн атайын уюштурулган тактилдүү скульптуралар көргөзмөсүндө]]

Бекешевдин ишмердигинин багыттарынын бири — сокур жана начар көргөн окуучуларды кыргыз тилиндеги окуу адабияты менен камсыз кылуу. Анын демилгеси жана бюджеттен тышкаркы каражаттарды тартуу менен 2015-жылы Кыргызстанда биринчи жолу «Кыргыз тили» предмети боюнча 1—11-класстар үчүн атайын окуу китептери чыгарылган: сокурлар үчүн Брайлдын рельефтүү-чекиттик шрифти жана начар көргөндөр үчүн ирилетилген шрифт менен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.stanradar.com/news/full/16699-dlja-slepyh-shkolnikov-izdali-uchebniki-po-kyrgyzskomu-jazyku.html?page=4|title=Для слепых школьников издали учебники по кыргызскому языку|date=2015-06-16|publisher=StanRadar|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://knews.kg/2015/09/01/dastan-bekeshev-pozdravil-uchaschihsya-bishkekskih-shkol-s-dnem-znaniy/|title=Дастан Бекешев поздравил учащихся бишкекских школ с Днем знаний|date=2015-09-01|publisher=K-News|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Долбоор ишке ашырылганга чейин Кыргызстандын адистештирилген мектептери болжол менен чейрек кылым бою жаңы ыңгайлаштырылган окуу китептерин алган эмес. Чыгарылган комплекттер Бишкек жана Ош шаарларындагы сокур жана начар көргөн балдар үчүн интернат-мектептерге тапшырылган. Окуу китептерин чыгаруу мамлекеттик тилде ыңгайлаштырылган окуу адабиятын кайра чыгарууну жана анын көлөмүн кеңейтүүнү баштап берген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20150615/1016060007.html|title=Впервые за четверть века в Кыргызстане издали учебники для слепых детей|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Спорт жана саякаттар ==

[[Файл:Дастан Бекешев показал, что физические ограничения не могут стать преградой для интеллектуальных достижений.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев шахмат тактасынын артында]]

Бекешев шахмат боюнча спорт чеберлигине талапкер наамына ээ жана мектептерде шахмат билимин өнүктүрүүнү жактайт.

2023-жылдын май айында Кыргызстандын Альпинизм жана аскага чыгуу спорту федерациясынын курамында Непалдагы Эвересттин базалык лагерине жеткен. Бекешевдин айтымында, экспедициянын максаттарынын бири — майыптыгы бар адамдарды өздөрүнө татаал максаттарды коюп, аларга жетишүүгө шыктандыруу болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/480465_nameren_motivirovat_ludey_s_invalidnostu._dastan_bekeshev_na_baze_everesta_video.html|title=«Намерен мотивировать людей с инвалидностью». Дастан Бекешев на базе Эвереста|date=2023-05-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2023-жылдын август айында Япониядагы Фудзи тоосуна чыккан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/CwLE1OEsf7T/|title=Ну как не сходить на гору Фудзи, когда ты в Японии?|date=2023-08-20|publisher=Instagram|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Сыйлыктары ==

* Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасы (2012).
* КМШ Парламенттер аралык ассамблеясынын Кеңешинин Ардак грамотасы (2014)&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://iacis.ru/baza_dokumentov/postanovleniya_soveta_mpa_sng/180719/|title=Постановление Совета МПА СНГ от 17 апреля 2014 года № 27|publisher=МПА СНГ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.
* Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы (2016).

== Эскертүүлөр ==
{{примечания}}

== Шилтемелер ==
* [https://bekeshev.kg/ Расмий сайты]
* [https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev ПАСЕ сайтындагы профили]
{{Викиберүүлөр}}
[[Категория:Жогорку Кеңештин депутаттары]]
[[Категория:Кыргызстандын юристтери]]
[[Категория:Кыргыз-Орус Славян университетинин бүтүрүүчүлөрү]]
[[Категория:Көзү азиз саясатчылар]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы менен сыйлангандар]]</text>
      <sha1>jitvqfz6oc6efxiptxzxlsfu5ra5npw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651242</id>
      <parentid>651238</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:19:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Imammadyeva</username>
        <id>48694</id>
      </contributor>
      <comment>сурот кошуу</comment>
      <origin>651242</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34105" sha1="b91cv45jpkuxgiipxpm8algwetm0bv2" xml:space="preserve">{{ФИО}}
{{Мамлекеттик ишмер
|аты                      = Дастан Бекешев
|түп нускадагы аты        = 
|сүрөт                    = Dastan Bekeshev (2022-09-26).jpg
|сүрөттүн сүрөттөлүшү     = Дастан Бекешев, 2022-жыл
|жарандыгы                = {{Флагификация|Кыргызстан}}
|билими                   = [[Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университети]]
|илимий даражасы          = юриспруденция бакалавры
|кесиби                   = юрист
|иш чөйрөсү               = саясий ишмер, [[Жогорку Кеңеш]]тин депутаты
|балдары                  = кыздары Алсу, Эмилия жана Эвия
|партия                   = [[Ар-Намыс]] (2010—2014); «Ак-Ниет» (2014-жылдан бери; 2024-жылдан бери — «Дастан Бекешевдин партиясы»)
|сыйлыктары               = {{Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы}}
|сайты                    = https://bekeshev.kg/
|сүрөтү=[[File:Dastan Bekeshev 2026.jpg|thumb|450 px|Дастан Бекешев ант берүүдө]]}}

'''Дастан Далабайевич Бекешев''' ({{ВДП}}) — кыргызстандык мамлекеттик жана саясий ишмер, юрист, Жогорку Кеңештин V, VI, VII жана VIII чакырылыштарынын депутаты. «Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясынын негиздөөчүсү. Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Финансы, бюджет, ишкердик жана атаандаштыкты өнүктүрүү боюнча комитетинин мүчөсү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://cbd.minjust.gov.kg/230042447/edition/49079/ru|title=Постановление Жогорку Кенеша Кыргызской Республики от 18 декабря 2025 года|publisher=Централизованный банк данных правовой информации Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2026-жылдын февраль айынан бери Кыргызстандын [[Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясы|Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы]] өкүлү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev|title=Mr Dastan Bekeshev (Kyrgyzstan)|publisher=Parliamentary Assembly of the Council of Europe|access-date=2026-07-17|lang=en}}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==

1983-жылдын 22-ноябрында Фрунзе шаарында туулган. Алты жашында көрүү жөндөмүнөн толугу менен ажыраган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bulak.kg/2022/02/26/dastan-bekeshev-rasskazal-kak-poteryal-zrenie/|title=Дастан Бекешев рассказал, как потерял зрение|date=2022-02-26|publisher=Bulak.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бишкектеги сокур жана начар көргөн балдар үчүн республикалык атайын интернат-мектебин бүтүргөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/reportaji/130475-doroga-vedushhaya-v-alma-mater.html/|title=Дорога, ведущая в альма-матер|date=2012-06-05|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2001—2006-жылдары Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университетинин юридика факультетинде окуп, юриспруденция бакалавры даражасын алган. Университетти кызыл диплом менен бүтүрүп, Ельциндик стипендиат болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.krsu.kg/universitet/novosti/vypuskniki-krsu-dastan-bekeshev/|title=Выпускники КРСУ — Дастан Бекешев|publisher=КРСУ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2006-жылы Бишкек шаарынын Биринчи май району боюнча Мамлекеттик салык кызматынын башкармалыгында, 2007—2010-жылдары Кыргызстандын Экономика министрлигинде иштеген.

Үй-бүлөлүү, үч кыздын атасы — Алсу, Эмилия жана Эвия&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/DaUqsA8CuEa/|title=Үч кыздын атасы Дастан Бекешев кенже кыздарынын сүрөтүн жарыялады|publisher=СЕРЕП МЕДИА|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;.

== Саясий ишмердиги ==

2010-жылы «Ар-Намыс» партиясына кирип, ошол партиянын тизмеси боюнча Жогорку Кеңештин V чакырылышынын депутаты болуп шайланган. 2014-жылы депутаттык мандатын сактап калуу менен «Ар-Намыс» партиясынан чыгып, пикирлештери менен бирге «Ак-Ниет» партиясын түзгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/politic/174843-v-kyrgyzstane-poyavilas-ocherednaya.html/|title=В Кыргызстане появилась очередная политическая партия, созданная депутатом Дастаном Бекешевым|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2024-жылы партия «Дастан Бекешевдин партиясы» деген аталышта кайра каттоодон өткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://online.minjust.gov.kg/|title=Реестр юридических лиц: политическая партия «Партия Дастана Бекешева», ИНН 03010202010060|publisher=Министерство юстиции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://analyt-kg.com/kg/03010202010060|title=«Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясы: регистрационные сведения|publisher=Центр развития предпринимательства и аналитики|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;. 2015-жылы Бекешев Кыргызстан Социал-демократиялык партиясынын тизмеси боюнча VI чакырылыштын депутаты болуп шайланган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vybory/15959_dastan_bekeshev_reshil_idti_na_parlamentskie_vyiboryi_s_partiey_vlasti_-_sdpk/|title=Дастан Бекешев решил идти на парламентские выборы с партией власти — СДПК|date=2015-07-10|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2021-жылдын 28-ноябрында өткөн парламенттик шайлоодо Бишкектеги № 28 Октябрь бир мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкерлигин көрсөтүп, VII чакырылыштын депутаты болуп шайланган. Добуш берүүнүн жыйынтыгы боюнча 17 474 добуш (47,55 %) алып, борбор калаанын бардык төрт округу боюнча эң жогорку көрсөткүчкө ээ болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/215872_vyiboryi-2021_izvestnyi_rezultatyi_golosovaniya_povsem_odnomandatnyim_okrugam/|title=Выборы-2021. Известны результаты голосования по всем одномандатным округам|date=2021-12-03|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдын 30-ноябрында өткөн мөөнөтүнөн мурда парламенттик шайлоодо № 22 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкер болгон. Ал 17 378 добуш (43,08 %) алып, округда биринчи орунду ээлеген жана эки жолу катары менен Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүчтү көрсөткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.kabar.kg/news/cik-priznala-itogi-vyborov-po-okrugu-22-v-zhk-proshli-bekeshev-ibragimov-i-kozhokulova/|title=Итоги выборов по округу №22: в ЖК прошли Бекешев, Ибрагимов и Кожокулова|date=2025-12-08|publisher=Кабар|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/352645_vyibor_bishkekchan_kto_izkandidatov_nabral_bolshe_vsego_golosov_vstolitse/|title=Выбор бишкекчан: кто из кандидатов набрал больше всего голосов в столице|date=2025-11-30|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2026-жылдын 10-февралынан бери — Кыргызстандын Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы өкүлү. Жогорку Кеңештин ПАСЕдеги делегациясын жетектейт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kant.kg/2026-06-08/glava-delegaczii-zhogorku-kenesha-v-pase-dastan-bekeshev-vstretilsya-s-dokladchikom-pase-po-kr-deputatom-naczionalnogo-sobraniya-franczii-mariettoj-karamanli-2/|title=Глава делегации Жогорку Кенеша в ПАСЕ Дастан Бекешев встретился с докладчиком ПАСЕ по КР|date=2026-06-08|publisher=Kant.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== 2021 жана 2025-жылдардагы шайлоо кампаниялары ==

2021-жылдагы кампания өзалдынча кайрымдуулук каражаттарын чогултууга жана социалдык тармактарды активдүү колдонууга негизделген. 2021-жылдын март айында Бекешев краудфандинг жарыялап, кампаниянын чыгашаларын коомчулукка ачык кылуу ниетин билдирген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/03/16/dastan-bekeshev-zapustil-kraudfanding-na-svoyu-izbiratelnuyu-kampaniyu-on-hochet-uchastvovat-v-vyborah-v-parlament/|title=Дастан Бекешев запустил краудфандинг на свою избирательную кампанию|author=Мундузбек Калыков|date=2021-03-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Үгүттү каржылоо үчүн акы төлөнүүчү лекцияларды өткөрүп, чай жана печенье саткан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/438083_dastan_bekeshev_idet_na_vybory._radi_etogo_prodaet_chay_i_pechene.html|title=Дастан Бекешев идет на выборы. Ради этого продает чай и печенье|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Кампанияда талапкердин көрүүсү чектелгендигин чагылдырган «Мен чындыкты көрөм» деген ураан колдонулган. Краудфандинг, жеке социалдык тармактар, ачык бюджет жана каражат чогултуунун өзгөчө ыкмаларынын айкалышы кампанияга көрүнүктүү жана креативдүү мүнөз берген. Анын жыйынтыгы 47,55 % добуш менен жеңиш болуп, Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүч катары катталган.

2021-жылдын ноябрь айында Бекешев шайлоо кампаниясынын каражаттарын мыйзамсыз пайдалануу жана үгүт иштерине жашы жете электерди тартуу боюнча шектенүүлөргө байланыштуу УКМКга чакырылган. Бекешев мыйзам бузууларды четке кагып, болуп жаткан окуяны административдик ресурсту колдонуу жана шайлоо кампаниясына кийлигишүү катары баалаган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/11/16/dopros-bekesheva-v-gknb-nesovershennoletnie-agitatory-i-kritika-sadyra-zhaparova-chto-proishodit/|title=Допрос Бекешева в ГКНБ, несовершеннолетние агитаторы и критика Садыра Жапарова. Что происходит?|date=2021-11-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. УКМКнын материалдары Борбордук шайлоо жана референдум өткөрүү комиссиясына жиберилген. 19-ноябрда БШК УКМКнын маалыматын эске алып, талапкердин ыйгарым укуктуу өкүлүнүн жоопкерчилиги жөнүндөгү маселени кароону чечкен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20211119/kyrgyzstan-bekeshev-kandidat-reshenie-1054662696.html|title=ЦИК вынесла решение по Дастану Бекешеву|date=2021-11-19|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бекешевдин ыйгарым укуктуу өкүлүнө жашы жете электерди үгүткө тартуу айыбы менен айып пул салынган. Бишкек административдик соту арызды канааттандыруудан баш тарткандан кийин талапкер жана анын өкүлү Жогорку сотко кайрылышкан. 28-ноябрда, добуш берүү күнү, Жогорку сот Административдик соттун чечимин жокко чыгарып, иш боюнча өндүрүштү токтоткон, натыйжада БШКнын айып пулу күчүн жоготкон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.azattyqasia.org/a/verhovnyy-sud-otmenil-reshenie-tsik-o-nalozhenii-shtrafa-na-upolnomochennogo-predstavitelya-bekesheva/31583515.html|title=Верховный суд отменил решение ЦИК о штрафе представителя Бекешева|date=2021-11-28|publisher=Азаттык Азия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдагы кампания «Эч нерсеге карабай!» деген ураан астында өткөн. Үгүт иштеринде социалдык тармактар, округдун тургундары менен түз баарлашуу жана көз карандысыз талапкердин образы жигердүү колдонулган. Алынган 17 378 добуш 2025-жылдагы шайлоодо борбордогу талапкерлердин арасындагы эң мыкты көрсөткүч болгон. Эки катар кампаниянын жыйынтыгы — 2021 жана 2025-жылдары Бишкекте добуштун саны боюнча биринчи орунду ээлөө — кампаниялардын жогорку таанымалдыгын жана Октябрь районунун шайлоочуларынын Бекешевди туруктуу колдоорун көрсөткөн.

== Мыйзам чыгаруу жана коомдук ишмердиги ==

Бекешевдин депутаттык ишинин негизги багыттарына майыптыгы бар адамдардын укуктарын коргоо, маалыматтын жана шаардык чөйрөнүн жеткиликтүүлүгү, мамлекеттик органдардын ачыктыгы, жол кыймылын жөнгө салуу жана жарандардын мамлекет менен электрондук өз ара аракеттенүүсүн өнүктүрүү кирет.

2011-жылы анын катышуусу менен телевидение жана радиоуктуруу жөнүндөгү мыйзамга маалыматтык берүүлөрдү субтитрлер же жаңсоо тили менен коштоону караштырган өзгөртүүлөр киргизилген. Ал майыптыгы бар абитуриенттер үчүн квоталарды, шайлоо тилкелерин ыңгайлаштырууну, Брайль шрифти менен окуу китептерин чыгарууну жана майыптыгы бар адамдарды жумушка орноштуруу үчүн социалдык жана салыктык жеңилдиктерди көбөйтүүнү жактап чыккан.

Бекешев Кыргызстандын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына жана көрүүсү чектелген адамдардын басылып чыккан чыгармаларга жеткиликтүүлүгүн жеңилдеткен Марракеш келишимине кошулушун жигердүү колдогон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/70058_pravitelstvu_poruchili_ratifitsirovat_konventsiyu_oon_opravah_invalidov/|title=Правительству поручили ратифицировать Конвенцию ООН о правах инвалидов|date=2017-12-06|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылы Бекешев Винера Раимбачаева, Динара Ашимова жана башка депутаттар менен биргеликте «Майыптыгы бар адамдардын укуктары жана кепилдиктери жөнүндө» Мыйзамдын жаңы редакциясынын демилгечилеринин бири болгон. 18-июнда Жогорку Кеңеш кабыл алган жана 2025-жылдын 11-августунда президент кол койгон мыйзам терминологияны жана кепилдиктер системасын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына ылайык келтирген. Документте майыптыгы бар адамдардын электрондук реестрин түзүү каралган, абилитация түшүнүгү киргизилген, өзүнчө жолдомолордун ордуна акчалай компенсация алуу мүмкүнчүлүгү бекитилген жана саламаттыкты сактоо, билим берүү, эмгек, маданият, санариптик кызматтар жана инфраструктуранын жеткиликтүүлүгү тармактарында кепилдиктер кеңейтилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kenesh.kg/sed/docs/accompdoc/149400|title=Проект Закона Кыргызской Республики «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью»|publisher=Жогорку Кенеш Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/320175_dastan_bekeshev_predlagaet_sozdat_reestr_lits_snbspinvalidnostyu/|title=Дастан Бекешев предлагает создать реестр лиц с инвалидностью|author=Наргиза Токоева|date=2025-02-17|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/529273_podpisan_zakon_o_pravah_i_garantiiah_lic_s_invalidnostu._kommentariy_bekesheva.html|title=Подписан Закон «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью». Комментарий Бекешева|date=2025-08-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

Бекешевдин катышуусу менен салык мыйзамдарына майыптыгы бар адамдардын ишке орношуусун стимулдаштырууга багытталган жеңилдиктер киргизилген. 2024-жылдын 1-июлунан тартып I жана II топтогу майыптыгы бар, ошондой эле угуусу боюнча III топтогу майыптыгы бар кызматкерлер үчүн киреше салыгынын ставкасы 10дон 5 %ке чейин төмөндөтүлгөн. Мындай кызматкерлер үчүн камсыздандыруу төгүмдөрүнүн жалпы ставкасы (банк иши, уюлдук байланыш жана интернет-провайдерлердин кызматтары сыяктуу айрым тармактарды эске албаганда) 12,25тен 3,25 %ке чейин азайтылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mlsp.gov.kg/ru/2025/03/18/v-bishkeke-proshel-kruglyj-stol-posvyashhennyj-voprosam-trudoustrojstva-licz-s-invalidnostyu/|title=В Бишкеке прошел круглый стол, посвященный вопросам трудоустройства лиц с инвалидностью|date=2025-03-18|publisher=Министерство труда, социального обеспечения и миграции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Бекешев 2024-жылы кабыл алынган «Тынчтык жөнүндө» Мыйзамдын автору болуп саналат. Мыйзам уруксат берилген ызы-чуу деңгээлинен ашууга тыюу салынган мезгилдерди белгилеген: жумуш күндөрү саат 22:00дөн 7:00гө чейин жана дем алыш дагы, майрам күндөрү саат 22:00дөн 9:00го чейин. Бузууларды каттап, айып пул салуу укугу милицияга берилген; ички иштер органдарынын аймактык бөлүмдөрү ызы-чуу деңгээлин өлчөөчү приборлор менен жабдылышы керек&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/313471_sadyir_japarov_podpisal_zakon_laquoonbsptishineraquo/|title=Садыр Жапаров подписал Закон «О тишине»|date=2024-12-07|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2020-жылы курамында канты бар алкоголсуз суусундуктарга акциз киргизүү демилгеси менен чыккан. 2022-жылдын 11-июлунан тартып мындай продукцияны Кыргызстанда өндүрүү жана импорттоо акциздик салыкка тартылат; 2024-жылдан тартып курамында канты бар суулар үчүн акциздик маркалар менен милдеттүү маркировкалоо киргизилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/507325_v_kyrgyzstane_rezko_vyrosli_postypleniia_v_budjet_ot_odnogo_vida_akciznogo_naloga.html|title=В Кыргызстане резко выросли поступления в бюджет от одного вида акцизного налога|date=2024-08-15|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2011-жылы автоунаалар үчүн ээси тамга-сан айкалышын тандай ала турган акы төлөнүүчү жеке мамлекеттик каттоо белгилерин киргизүүнү сунуштаган. Атайын номер белгилерин сатуу тартиби өкмөт тарабынан бекитилген; аларды сатуудан түшкөн каражат республикалык бюджетке түшөт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mk.kg/news/2014/04/15/1014210-otnyine-kyirgyizstantsyi-smogut-priobretat-tekstovyie-gosnomera-dlya-svoih-avto.html|title=Отныне кыргызстанцы смогут приобретать текстовые госномера для своих авто|date=2014-04-15|publisher=МК-Киргизия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Башка демилгелеринин катарында — өкмөт отурумдарынын видеожазууларын жарыялоо, сот чечимдеринин жеткиликтүүлүгүн ачуу, калктуу конуштардын башкы пландарынын жашырындуулугун алып салуу, жарандардын электрондук кайрылуулары, айрым административдик укук бузуулар үчүн коомдук иштер жана жол кыймылынын эрежелерин бузгандыгы үчүн айып пулдарды өз убагында төлөгөндө берилүүчү жеңилдиктер бар.{{Нет АИ|4|08|2026}}

Бекешевдин демилгеси менен 2011-жылдан тартып Жогорку Кеңеште мектеп окуучулары жана студенттер үчүн экскурсиялар өткөрүлүп келет. Ал ошондой эле үн светофорлорун орнотуу долбоорлоруна катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/obschestvo/134271_vbishkeke_proekt_svetoforyi_dlya_nezryachih_planiruyut_zavershit_kkontsu_2013_goda/|title=В Бишкеке проект «Светофоры для незрячих» планируют завершить к концу 2013 года|author=Анастасия Бенгард|date=2013-08-14|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2025-жылы Бекешевдин колдоосу жана демөөрчүлүк каражаттардын эсебинен Бишкектин 10-кичи районундагы сквер көрктөндүрүлгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/reel/DI6TYXINC9X/|title=Жителям 10-го микрорайона нужно заботиться о сквере и следить за его состоянием|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;. Мурдараак, 2024-жылы, 6-кичи райондогу № 16 китепкана оңдоодон кийин ачылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/C3HjrzPrGke/|title=В 6-м микрорайоне открыли отремонтированную библиотеку № 16|date=2024-02-09|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;; 2025-жылдын февраль айында Бекешев ага пенсионерлер үчүн акысыз компьютердик курстарды уюштурууга ноутбуктарды тапшырган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://vesti.kg/obshchestvo/item/136198-v-6-m-mikrorajone-dlya-pensionerov-organizuyut-kompyuternye-kursy.html|title=В 6-м микрорайоне для пенсионеров организуют компьютерные курсы|date=2025-02-28|publisher=Vesti.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

[[Файл:Дастан Бекешев активно занимается посадкой деревьев и ведет экологически осознанный образ жизни.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев дарак отургузуу учурунда]]

=== Брайль шрифтиндеги окуу китептери ===

[[Файл:Дастан Бекешев недавно посетил уникальную выставку скульптур, специально созданную для слабовидящих и незрячих людей.jpg|мини|250px|справа|Бекешев көрүүсү чектелген жана сокур адамдар үчүн атайын уюштурулган тактилдүү скульптуралар көргөзмөсүндө]]

Бекешевдин ишмердигинин багыттарынын бири — сокур жана начар көргөн окуучуларды кыргыз тилиндеги окуу адабияты менен камсыз кылуу. Анын демилгеси жана бюджеттен тышкаркы каражаттарды тартуу менен 2015-жылы Кыргызстанда биринчи жолу «Кыргыз тили» предмети боюнча 1—11-класстар үчүн атайын окуу китептери чыгарылган: сокурлар үчүн Брайлдын рельефтүү-чекиттик шрифти жана начар көргөндөр үчүн ирилетилген шрифт менен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.stanradar.com/news/full/16699-dlja-slepyh-shkolnikov-izdali-uchebniki-po-kyrgyzskomu-jazyku.html?page=4|title=Для слепых школьников издали учебники по кыргызскому языку|date=2015-06-16|publisher=StanRadar|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://knews.kg/2015/09/01/dastan-bekeshev-pozdravil-uchaschihsya-bishkekskih-shkol-s-dnem-znaniy/|title=Дастан Бекешев поздравил учащихся бишкекских школ с Днем знаний|date=2015-09-01|publisher=K-News|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Долбоор ишке ашырылганга чейин Кыргызстандын адистештирилген мектептери болжол менен чейрек кылым бою жаңы ыңгайлаштырылган окуу китептерин алган эмес. Чыгарылган комплекттер Бишкек жана Ош шаарларындагы сокур жана начар көргөн балдар үчүн интернат-мектептерге тапшырылган. Окуу китептерин чыгаруу мамлекеттик тилде ыңгайлаштырылган окуу адабиятын кайра чыгарууну жана анын көлөмүн кеңейтүүнү баштап берген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20150615/1016060007.html|title=Впервые за четверть века в Кыргызстане издали учебники для слепых детей|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Спорт жана саякаттар ==

[[Файл:Дастан Бекешев показал, что физические ограничения не могут стать преградой для интеллектуальных достижений.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев шахмат тактасынын артында]]

Бекешев шахмат боюнча спорт чеберлигине талапкер наамына ээ жана мектептерде шахмат билимин өнүктүрүүнү жактайт.

2023-жылдын май айында Кыргызстандын Альпинизм жана аскага чыгуу спорту федерациясынын курамында Непалдагы Эвересттин базалык лагерине жеткен. Бекешевдин айтымында, экспедициянын максаттарынын бири — майыптыгы бар адамдарды өздөрүнө татаал максаттарды коюп, аларга жетишүүгө шыктандыруу болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/480465_nameren_motivirovat_ludey_s_invalidnostu._dastan_bekeshev_na_baze_everesta_video.html|title=«Намерен мотивировать людей с инвалидностью». Дастан Бекешев на базе Эвереста|date=2023-05-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2023-жылдын август айында Япониядагы Фудзи тоосуна чыккан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/CwLE1OEsf7T/|title=Ну как не сходить на гору Фудзи, когда ты в Японии?|date=2023-08-20|publisher=Instagram|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Сыйлыктары ==

* Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасы (2012).
* КМШ Парламенттер аралык ассамблеясынын Кеңешинин Ардак грамотасы (2014)&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://iacis.ru/baza_dokumentov/postanovleniya_soveta_mpa_sng/180719/|title=Постановление Совета МПА СНГ от 17 апреля 2014 года № 27|publisher=МПА СНГ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.
* Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы (2016).

== Эскертүүлөр ==
{{примечания}}

== Шилтемелер ==
* [https://bekeshev.kg/ Расмий сайты]
* [https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev ПАСЕ сайтындагы профили]
{{Викиберүүлөр}}
[[Категория:Жогорку Кеңештин депутаттары]]
[[Категория:Кыргызстандын юристтери]]
[[Категория:Кыргыз-Орус Славян университетинин бүтүрүүчүлөрү]]
[[Категория:Көзү азиз саясатчылар]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы менен сыйлангандар]]</text>
      <sha1>b91cv45jpkuxgiipxpm8algwetm0bv2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651245</id>
      <parentid>651242</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:22:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Imammadyeva</username>
        <id>48694</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>651245</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34099" sha1="sp1tt16y6c1knfb3vqc4z4rna0ra8gr" xml:space="preserve">{{ФИО}}
{{Мамлекеттик ишмер
|аты                      = Дастан Бекешев
|түп нускадагы аты        = 
|сүрөт                    = Dastan Bekeshev (2022-09-26).jpg
|сүрөттүн сүрөттөлүшү     = Дастан Бекешев, 2022-жыл
|жарандыгы                = {{Флагификация|Кыргызстан}}
|билими                   = [[Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университети]]
|илимий даражасы          = юриспруденция бакалавры
|кесиби                   = юрист
|иш чөйрөсү               = саясий ишмер, [[Жогорку Кеңеш]]тин депутаты
|балдары                  = кыздары Алсу, Эмилия жана Эвия
|партия                   = [[Ар-Намыс]] (2010—2014); «Ак-Ниет» (2014-жылдан бери; 2024-жылдан бери — «Дастан Бекешевдин партиясы»)
|сыйлыктары               = {{Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы}}
|сайты                    = https://bekeshev.kg/
|сүрөтү=[[File:Dastan Bekeshev 2026.jpg|300 px|Дастан Бекешев ант берүүдө]]}}

'''Дастан Далабайевич Бекешев''' ({{ВДП}}) — кыргызстандык мамлекеттик жана саясий ишмер, юрист, Жогорку Кеңештин V, VI, VII жана VIII чакырылыштарынын депутаты. «Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясынын негиздөөчүсү. Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Финансы, бюджет, ишкердик жана атаандаштыкты өнүктүрүү боюнча комитетинин мүчөсү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://cbd.minjust.gov.kg/230042447/edition/49079/ru|title=Постановление Жогорку Кенеша Кыргызской Республики от 18 декабря 2025 года|publisher=Централизованный банк данных правовой информации Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2026-жылдын февраль айынан бери Кыргызстандын [[Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясы|Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы]] өкүлү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev|title=Mr Dastan Bekeshev (Kyrgyzstan)|publisher=Parliamentary Assembly of the Council of Europe|access-date=2026-07-17|lang=en}}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==

1983-жылдын 22-ноябрында Фрунзе шаарында туулган. Алты жашында көрүү жөндөмүнөн толугу менен ажыраган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bulak.kg/2022/02/26/dastan-bekeshev-rasskazal-kak-poteryal-zrenie/|title=Дастан Бекешев рассказал, как потерял зрение|date=2022-02-26|publisher=Bulak.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бишкектеги сокур жана начар көргөн балдар үчүн республикалык атайын интернат-мектебин бүтүргөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/reportaji/130475-doroga-vedushhaya-v-alma-mater.html/|title=Дорога, ведущая в альма-матер|date=2012-06-05|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2001—2006-жылдары Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университетинин юридика факультетинде окуп, юриспруденция бакалавры даражасын алган. Университетти кызыл диплом менен бүтүрүп, Ельциндик стипендиат болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.krsu.kg/universitet/novosti/vypuskniki-krsu-dastan-bekeshev/|title=Выпускники КРСУ — Дастан Бекешев|publisher=КРСУ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2006-жылы Бишкек шаарынын Биринчи май району боюнча Мамлекеттик салык кызматынын башкармалыгында, 2007—2010-жылдары Кыргызстандын Экономика министрлигинде иштеген.

Үй-бүлөлүү, үч кыздын атасы — Алсу, Эмилия жана Эвия&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/DaUqsA8CuEa/|title=Үч кыздын атасы Дастан Бекешев кенже кыздарынын сүрөтүн жарыялады|publisher=СЕРЕП МЕДИА|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;.

== Саясий ишмердиги ==

2010-жылы «Ар-Намыс» партиясына кирип, ошол партиянын тизмеси боюнча Жогорку Кеңештин V чакырылышынын депутаты болуп шайланган. 2014-жылы депутаттык мандатын сактап калуу менен «Ар-Намыс» партиясынан чыгып, пикирлештери менен бирге «Ак-Ниет» партиясын түзгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/politic/174843-v-kyrgyzstane-poyavilas-ocherednaya.html/|title=В Кыргызстане появилась очередная политическая партия, созданная депутатом Дастаном Бекешевым|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2024-жылы партия «Дастан Бекешевдин партиясы» деген аталышта кайра каттоодон өткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://online.minjust.gov.kg/|title=Реестр юридических лиц: политическая партия «Партия Дастана Бекешева», ИНН 03010202010060|publisher=Министерство юстиции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://analyt-kg.com/kg/03010202010060|title=«Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясы: регистрационные сведения|publisher=Центр развития предпринимательства и аналитики|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;. 2015-жылы Бекешев Кыргызстан Социал-демократиялык партиясынын тизмеси боюнча VI чакырылыштын депутаты болуп шайланган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vybory/15959_dastan_bekeshev_reshil_idti_na_parlamentskie_vyiboryi_s_partiey_vlasti_-_sdpk/|title=Дастан Бекешев решил идти на парламентские выборы с партией власти — СДПК|date=2015-07-10|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2021-жылдын 28-ноябрында өткөн парламенттик шайлоодо Бишкектеги № 28 Октябрь бир мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкерлигин көрсөтүп, VII чакырылыштын депутаты болуп шайланган. Добуш берүүнүн жыйынтыгы боюнча 17 474 добуш (47,55 %) алып, борбор калаанын бардык төрт округу боюнча эң жогорку көрсөткүчкө ээ болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/215872_vyiboryi-2021_izvestnyi_rezultatyi_golosovaniya_povsem_odnomandatnyim_okrugam/|title=Выборы-2021. Известны результаты голосования по всем одномандатным округам|date=2021-12-03|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдын 30-ноябрында өткөн мөөнөтүнөн мурда парламенттик шайлоодо № 22 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкер болгон. Ал 17 378 добуш (43,08 %) алып, округда биринчи орунду ээлеген жана эки жолу катары менен Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүчтү көрсөткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.kabar.kg/news/cik-priznala-itogi-vyborov-po-okrugu-22-v-zhk-proshli-bekeshev-ibragimov-i-kozhokulova/|title=Итоги выборов по округу №22: в ЖК прошли Бекешев, Ибрагимов и Кожокулова|date=2025-12-08|publisher=Кабар|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/352645_vyibor_bishkekchan_kto_izkandidatov_nabral_bolshe_vsego_golosov_vstolitse/|title=Выбор бишкекчан: кто из кандидатов набрал больше всего голосов в столице|date=2025-11-30|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2026-жылдын 10-февралынан бери — Кыргызстандын Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы өкүлү. Жогорку Кеңештин ПАСЕдеги делегациясын жетектейт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kant.kg/2026-06-08/glava-delegaczii-zhogorku-kenesha-v-pase-dastan-bekeshev-vstretilsya-s-dokladchikom-pase-po-kr-deputatom-naczionalnogo-sobraniya-franczii-mariettoj-karamanli-2/|title=Глава делегации Жогорку Кенеша в ПАСЕ Дастан Бекешев встретился с докладчиком ПАСЕ по КР|date=2026-06-08|publisher=Kant.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== 2021 жана 2025-жылдардагы шайлоо кампаниялары ==

2021-жылдагы кампания өзалдынча кайрымдуулук каражаттарын чогултууга жана социалдык тармактарды активдүү колдонууга негизделген. 2021-жылдын март айында Бекешев краудфандинг жарыялап, кампаниянын чыгашаларын коомчулукка ачык кылуу ниетин билдирген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/03/16/dastan-bekeshev-zapustil-kraudfanding-na-svoyu-izbiratelnuyu-kampaniyu-on-hochet-uchastvovat-v-vyborah-v-parlament/|title=Дастан Бекешев запустил краудфандинг на свою избирательную кампанию|author=Мундузбек Калыков|date=2021-03-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Үгүттү каржылоо үчүн акы төлөнүүчү лекцияларды өткөрүп, чай жана печенье саткан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/438083_dastan_bekeshev_idet_na_vybory._radi_etogo_prodaet_chay_i_pechene.html|title=Дастан Бекешев идет на выборы. Ради этого продает чай и печенье|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Кампанияда талапкердин көрүүсү чектелгендигин чагылдырган «Мен чындыкты көрөм» деген ураан колдонулган. Краудфандинг, жеке социалдык тармактар, ачык бюджет жана каражат чогултуунун өзгөчө ыкмаларынын айкалышы кампанияга көрүнүктүү жана креативдүү мүнөз берген. Анын жыйынтыгы 47,55 % добуш менен жеңиш болуп, Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүч катары катталган.

2021-жылдын ноябрь айында Бекешев шайлоо кампаниясынын каражаттарын мыйзамсыз пайдалануу жана үгүт иштерине жашы жете электерди тартуу боюнча шектенүүлөргө байланыштуу УКМКга чакырылган. Бекешев мыйзам бузууларды четке кагып, болуп жаткан окуяны административдик ресурсту колдонуу жана шайлоо кампаниясына кийлигишүү катары баалаган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/11/16/dopros-bekesheva-v-gknb-nesovershennoletnie-agitatory-i-kritika-sadyra-zhaparova-chto-proishodit/|title=Допрос Бекешева в ГКНБ, несовершеннолетние агитаторы и критика Садыра Жапарова. Что происходит?|date=2021-11-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. УКМКнын материалдары Борбордук шайлоо жана референдум өткөрүү комиссиясына жиберилген. 19-ноябрда БШК УКМКнын маалыматын эске алып, талапкердин ыйгарым укуктуу өкүлүнүн жоопкерчилиги жөнүндөгү маселени кароону чечкен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20211119/kyrgyzstan-bekeshev-kandidat-reshenie-1054662696.html|title=ЦИК вынесла решение по Дастану Бекешеву|date=2021-11-19|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бекешевдин ыйгарым укуктуу өкүлүнө жашы жете электерди үгүткө тартуу айыбы менен айып пул салынган. Бишкек административдик соту арызды канааттандыруудан баш тарткандан кийин талапкер жана анын өкүлү Жогорку сотко кайрылышкан. 28-ноябрда, добуш берүү күнү, Жогорку сот Административдик соттун чечимин жокко чыгарып, иш боюнча өндүрүштү токтоткон, натыйжада БШКнын айып пулу күчүн жоготкон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.azattyqasia.org/a/verhovnyy-sud-otmenil-reshenie-tsik-o-nalozhenii-shtrafa-na-upolnomochennogo-predstavitelya-bekesheva/31583515.html|title=Верховный суд отменил решение ЦИК о штрафе представителя Бекешева|date=2021-11-28|publisher=Азаттык Азия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдагы кампания «Эч нерсеге карабай!» деген ураан астында өткөн. Үгүт иштеринде социалдык тармактар, округдун тургундары менен түз баарлашуу жана көз карандысыз талапкердин образы жигердүү колдонулган. Алынган 17 378 добуш 2025-жылдагы шайлоодо борбордогу талапкерлердин арасындагы эң мыкты көрсөткүч болгон. Эки катар кампаниянын жыйынтыгы — 2021 жана 2025-жылдары Бишкекте добуштун саны боюнча биринчи орунду ээлөө — кампаниялардын жогорку таанымалдыгын жана Октябрь районунун шайлоочуларынын Бекешевди туруктуу колдоорун көрсөткөн.

== Мыйзам чыгаруу жана коомдук ишмердиги ==

Бекешевдин депутаттык ишинин негизги багыттарына майыптыгы бар адамдардын укуктарын коргоо, маалыматтын жана шаардык чөйрөнүн жеткиликтүүлүгү, мамлекеттик органдардын ачыктыгы, жол кыймылын жөнгө салуу жана жарандардын мамлекет менен электрондук өз ара аракеттенүүсүн өнүктүрүү кирет.

2011-жылы анын катышуусу менен телевидение жана радиоуктуруу жөнүндөгү мыйзамга маалыматтык берүүлөрдү субтитрлер же жаңсоо тили менен коштоону караштырган өзгөртүүлөр киргизилген. Ал майыптыгы бар абитуриенттер үчүн квоталарды, шайлоо тилкелерин ыңгайлаштырууну, Брайль шрифти менен окуу китептерин чыгарууну жана майыптыгы бар адамдарды жумушка орноштуруу үчүн социалдык жана салыктык жеңилдиктерди көбөйтүүнү жактап чыккан.

Бекешев Кыргызстандын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына жана көрүүсү чектелген адамдардын басылып чыккан чыгармаларга жеткиликтүүлүгүн жеңилдеткен Марракеш келишимине кошулушун жигердүү колдогон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/70058_pravitelstvu_poruchili_ratifitsirovat_konventsiyu_oon_opravah_invalidov/|title=Правительству поручили ратифицировать Конвенцию ООН о правах инвалидов|date=2017-12-06|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылы Бекешев Винера Раимбачаева, Динара Ашимова жана башка депутаттар менен биргеликте «Майыптыгы бар адамдардын укуктары жана кепилдиктери жөнүндө» Мыйзамдын жаңы редакциясынын демилгечилеринин бири болгон. 18-июнда Жогорку Кеңеш кабыл алган жана 2025-жылдын 11-августунда президент кол койгон мыйзам терминологияны жана кепилдиктер системасын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына ылайык келтирген. Документте майыптыгы бар адамдардын электрондук реестрин түзүү каралган, абилитация түшүнүгү киргизилген, өзүнчө жолдомолордун ордуна акчалай компенсация алуу мүмкүнчүлүгү бекитилген жана саламаттыкты сактоо, билим берүү, эмгек, маданият, санариптик кызматтар жана инфраструктуранын жеткиликтүүлүгү тармактарында кепилдиктер кеңейтилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kenesh.kg/sed/docs/accompdoc/149400|title=Проект Закона Кыргызской Республики «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью»|publisher=Жогорку Кенеш Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/320175_dastan_bekeshev_predlagaet_sozdat_reestr_lits_snbspinvalidnostyu/|title=Дастан Бекешев предлагает создать реестр лиц с инвалидностью|author=Наргиза Токоева|date=2025-02-17|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/529273_podpisan_zakon_o_pravah_i_garantiiah_lic_s_invalidnostu._kommentariy_bekesheva.html|title=Подписан Закон «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью». Комментарий Бекешева|date=2025-08-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

Бекешевдин катышуусу менен салык мыйзамдарына майыптыгы бар адамдардын ишке орношуусун стимулдаштырууга багытталган жеңилдиктер киргизилген. 2024-жылдын 1-июлунан тартып I жана II топтогу майыптыгы бар, ошондой эле угуусу боюнча III топтогу майыптыгы бар кызматкерлер үчүн киреше салыгынын ставкасы 10дон 5 %ке чейин төмөндөтүлгөн. Мындай кызматкерлер үчүн камсыздандыруу төгүмдөрүнүн жалпы ставкасы (банк иши, уюлдук байланыш жана интернет-провайдерлердин кызматтары сыяктуу айрым тармактарды эске албаганда) 12,25тен 3,25 %ке чейин азайтылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mlsp.gov.kg/ru/2025/03/18/v-bishkeke-proshel-kruglyj-stol-posvyashhennyj-voprosam-trudoustrojstva-licz-s-invalidnostyu/|title=В Бишкеке прошел круглый стол, посвященный вопросам трудоустройства лиц с инвалидностью|date=2025-03-18|publisher=Министерство труда, социального обеспечения и миграции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Бекешев 2024-жылы кабыл алынган «Тынчтык жөнүндө» Мыйзамдын автору болуп саналат. Мыйзам уруксат берилген ызы-чуу деңгээлинен ашууга тыюу салынган мезгилдерди белгилеген: жумуш күндөрү саат 22:00дөн 7:00гө чейин жана дем алыш дагы, майрам күндөрү саат 22:00дөн 9:00го чейин. Бузууларды каттап, айып пул салуу укугу милицияга берилген; ички иштер органдарынын аймактык бөлүмдөрү ызы-чуу деңгээлин өлчөөчү приборлор менен жабдылышы керек&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/313471_sadyir_japarov_podpisal_zakon_laquoonbsptishineraquo/|title=Садыр Жапаров подписал Закон «О тишине»|date=2024-12-07|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2020-жылы курамында канты бар алкоголсуз суусундуктарга акциз киргизүү демилгеси менен чыккан. 2022-жылдын 11-июлунан тартып мындай продукцияны Кыргызстанда өндүрүү жана импорттоо акциздик салыкка тартылат; 2024-жылдан тартып курамында канты бар суулар үчүн акциздик маркалар менен милдеттүү маркировкалоо киргизилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/507325_v_kyrgyzstane_rezko_vyrosli_postypleniia_v_budjet_ot_odnogo_vida_akciznogo_naloga.html|title=В Кыргызстане резко выросли поступления в бюджет от одного вида акцизного налога|date=2024-08-15|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2011-жылы автоунаалар үчүн ээси тамга-сан айкалышын тандай ала турган акы төлөнүүчү жеке мамлекеттик каттоо белгилерин киргизүүнү сунуштаган. Атайын номер белгилерин сатуу тартиби өкмөт тарабынан бекитилген; аларды сатуудан түшкөн каражат республикалык бюджетке түшөт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mk.kg/news/2014/04/15/1014210-otnyine-kyirgyizstantsyi-smogut-priobretat-tekstovyie-gosnomera-dlya-svoih-avto.html|title=Отныне кыргызстанцы смогут приобретать текстовые госномера для своих авто|date=2014-04-15|publisher=МК-Киргизия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Башка демилгелеринин катарында — өкмөт отурумдарынын видеожазууларын жарыялоо, сот чечимдеринин жеткиликтүүлүгүн ачуу, калктуу конуштардын башкы пландарынын жашырындуулугун алып салуу, жарандардын электрондук кайрылуулары, айрым административдик укук бузуулар үчүн коомдук иштер жана жол кыймылынын эрежелерин бузгандыгы үчүн айып пулдарды өз убагында төлөгөндө берилүүчү жеңилдиктер бар.{{Нет АИ|4|08|2026}}

Бекешевдин демилгеси менен 2011-жылдан тартып Жогорку Кеңеште мектеп окуучулары жана студенттер үчүн экскурсиялар өткөрүлүп келет. Ал ошондой эле үн светофорлорун орнотуу долбоорлоруна катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/obschestvo/134271_vbishkeke_proekt_svetoforyi_dlya_nezryachih_planiruyut_zavershit_kkontsu_2013_goda/|title=В Бишкеке проект «Светофоры для незрячих» планируют завершить к концу 2013 года|author=Анастасия Бенгард|date=2013-08-14|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2025-жылы Бекешевдин колдоосу жана демөөрчүлүк каражаттардын эсебинен Бишкектин 10-кичи районундагы сквер көрктөндүрүлгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/reel/DI6TYXINC9X/|title=Жителям 10-го микрорайона нужно заботиться о сквере и следить за его состоянием|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;. Мурдараак, 2024-жылы, 6-кичи райондогу № 16 китепкана оңдоодон кийин ачылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/C3HjrzPrGke/|title=В 6-м микрорайоне открыли отремонтированную библиотеку № 16|date=2024-02-09|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;; 2025-жылдын февраль айында Бекешев ага пенсионерлер үчүн акысыз компьютердик курстарды уюштурууга ноутбуктарды тапшырган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://vesti.kg/obshchestvo/item/136198-v-6-m-mikrorajone-dlya-pensionerov-organizuyut-kompyuternye-kursy.html|title=В 6-м микрорайоне для пенсионеров организуют компьютерные курсы|date=2025-02-28|publisher=Vesti.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

[[Файл:Дастан Бекешев активно занимается посадкой деревьев и ведет экологически осознанный образ жизни.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев дарак отургузуу учурунда]]

=== Брайль шрифтиндеги окуу китептери ===

[[Файл:Дастан Бекешев недавно посетил уникальную выставку скульптур, специально созданную для слабовидящих и незрячих людей.jpg|мини|250px|справа|Бекешев көрүүсү чектелген жана сокур адамдар үчүн атайын уюштурулган тактилдүү скульптуралар көргөзмөсүндө]]

Бекешевдин ишмердигинин багыттарынын бири — сокур жана начар көргөн окуучуларды кыргыз тилиндеги окуу адабияты менен камсыз кылуу. Анын демилгеси жана бюджеттен тышкаркы каражаттарды тартуу менен 2015-жылы Кыргызстанда биринчи жолу «Кыргыз тили» предмети боюнча 1—11-класстар үчүн атайын окуу китептери чыгарылган: сокурлар үчүн Брайлдын рельефтүү-чекиттик шрифти жана начар көргөндөр үчүн ирилетилген шрифт менен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.stanradar.com/news/full/16699-dlja-slepyh-shkolnikov-izdali-uchebniki-po-kyrgyzskomu-jazyku.html?page=4|title=Для слепых школьников издали учебники по кыргызскому языку|date=2015-06-16|publisher=StanRadar|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://knews.kg/2015/09/01/dastan-bekeshev-pozdravil-uchaschihsya-bishkekskih-shkol-s-dnem-znaniy/|title=Дастан Бекешев поздравил учащихся бишкекских школ с Днем знаний|date=2015-09-01|publisher=K-News|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Долбоор ишке ашырылганга чейин Кыргызстандын адистештирилген мектептери болжол менен чейрек кылым бою жаңы ыңгайлаштырылган окуу китептерин алган эмес. Чыгарылган комплекттер Бишкек жана Ош шаарларындагы сокур жана начар көргөн балдар үчүн интернат-мектептерге тапшырылган. Окуу китептерин чыгаруу мамлекеттик тилде ыңгайлаштырылган окуу адабиятын кайра чыгарууну жана анын көлөмүн кеңейтүүнү баштап берген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20150615/1016060007.html|title=Впервые за четверть века в Кыргызстане издали учебники для слепых детей|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Спорт жана саякаттар ==

[[Файл:Дастан Бекешев показал, что физические ограничения не могут стать преградой для интеллектуальных достижений.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев шахмат тактасынын артында]]

Бекешев шахмат боюнча спорт чеберлигине талапкер наамына ээ жана мектептерде шахмат билимин өнүктүрүүнү жактайт.

2023-жылдын май айында Кыргызстандын Альпинизм жана аскага чыгуу спорту федерациясынын курамында Непалдагы Эвересттин базалык лагерине жеткен. Бекешевдин айтымында, экспедициянын максаттарынын бири — майыптыгы бар адамдарды өздөрүнө татаал максаттарды коюп, аларга жетишүүгө шыктандыруу болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/480465_nameren_motivirovat_ludey_s_invalidnostu._dastan_bekeshev_na_baze_everesta_video.html|title=«Намерен мотивировать людей с инвалидностью». Дастан Бекешев на базе Эвереста|date=2023-05-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2023-жылдын август айында Япониядагы Фудзи тоосуна чыккан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/CwLE1OEsf7T/|title=Ну как не сходить на гору Фудзи, когда ты в Японии?|date=2023-08-20|publisher=Instagram|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Сыйлыктары ==

* Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасы (2012).
* КМШ Парламенттер аралык ассамблеясынын Кеңешинин Ардак грамотасы (2014)&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://iacis.ru/baza_dokumentov/postanovleniya_soveta_mpa_sng/180719/|title=Постановление Совета МПА СНГ от 17 апреля 2014 года № 27|publisher=МПА СНГ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.
* Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы (2016).

== Эскертүүлөр ==
{{примечания}}

== Шилтемелер ==
* [https://bekeshev.kg/ Расмий сайты]
* [https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev ПАСЕ сайтындагы профили]
{{Викиберүүлөр}}
[[Категория:Жогорку Кеңештин депутаттары]]
[[Категория:Кыргызстандын юристтери]]
[[Категория:Кыргыз-Орус Славян университетинин бүтүрүүчүлөрү]]
[[Категория:Көзү азиз саясатчылар]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы менен сыйлангандар]]</text>
      <sha1>sp1tt16y6c1knfb3vqc4z4rna0ra8gr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651246</id>
      <parentid>651245</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:23:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Imammadyeva</username>
        <id>48694</id>
      </contributor>
      <origin>651246</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34089" sha1="e7wukd3goxagqb30x9h68sk2nouln0g" xml:space="preserve">
{{Мамлекеттик ишмер
|аты                      = Дастан Бекешев
|түп нускадагы аты        = 
|сүрөт                    = Dastan Bekeshev (2022-09-26).jpg
|сүрөттүн сүрөттөлүшү     = Дастан Бекешев, 2022-жыл
|жарандыгы                = {{Флагификация|Кыргызстан}}
|билими                   = [[Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университети]]
|илимий даражасы          = юриспруденция бакалавры
|кесиби                   = юрист
|иш чөйрөсү               = саясий ишмер, [[Жогорку Кеңеш]]тин депутаты
|балдары                  = кыздары Алсу, Эмилия жана Эвия
|партия                   = [[Ар-Намыс]] (2010—2014); «Ак-Ниет» (2014-жылдан бери; 2024-жылдан бери — «Дастан Бекешевдин партиясы»)
|сыйлыктары               = {{Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы}}
|сайты                    = https://bekeshev.kg/
|сүрөтү=[[File:Dastan Bekeshev 2026.jpg|300 px|Дастан Бекешев ант берүүдө]]}}

'''Дастан Далабайевич Бекешев''' ({{ВДП}}) — кыргызстандык мамлекеттик жана саясий ишмер, юрист, Жогорку Кеңештин V, VI, VII жана VIII чакырылыштарынын депутаты. «Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясынын негиздөөчүсү. Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Финансы, бюджет, ишкердик жана атаандаштыкты өнүктүрүү боюнча комитетинин мүчөсү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://cbd.minjust.gov.kg/230042447/edition/49079/ru|title=Постановление Жогорку Кенеша Кыргызской Республики от 18 декабря 2025 года|publisher=Централизованный банк данных правовой информации Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2026-жылдын февраль айынан бери Кыргызстандын [[Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясы|Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы]] өкүлү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev|title=Mr Dastan Bekeshev (Kyrgyzstan)|publisher=Parliamentary Assembly of the Council of Europe|access-date=2026-07-17|lang=en}}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==

1983-жылдын 22-ноябрында Фрунзе шаарында туулган. Алты жашында көрүү жөндөмүнөн толугу менен ажыраган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bulak.kg/2022/02/26/dastan-bekeshev-rasskazal-kak-poteryal-zrenie/|title=Дастан Бекешев рассказал, как потерял зрение|date=2022-02-26|publisher=Bulak.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бишкектеги сокур жана начар көргөн балдар үчүн республикалык атайын интернат-мектебин бүтүргөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/reportaji/130475-doroga-vedushhaya-v-alma-mater.html/|title=Дорога, ведущая в альма-матер|date=2012-06-05|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2001—2006-жылдары Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университетинин юридика факультетинде окуп, юриспруденция бакалавры даражасын алган. Университетти кызыл диплом менен бүтүрүп, Ельциндик стипендиат болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.krsu.kg/universitet/novosti/vypuskniki-krsu-dastan-bekeshev/|title=Выпускники КРСУ — Дастан Бекешев|publisher=КРСУ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2006-жылы Бишкек шаарынын Биринчи май району боюнча Мамлекеттик салык кызматынын башкармалыгында, 2007—2010-жылдары Кыргызстандын Экономика министрлигинде иштеген.

Үй-бүлөлүү, үч кыздын атасы — Алсу, Эмилия жана Эвия&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/DaUqsA8CuEa/|title=Үч кыздын атасы Дастан Бекешев кенже кыздарынын сүрөтүн жарыялады|publisher=СЕРЕП МЕДИА|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;.

== Саясий ишмердиги ==

2010-жылы «Ар-Намыс» партиясына кирип, ошол партиянын тизмеси боюнча Жогорку Кеңештин V чакырылышынын депутаты болуп шайланган. 2014-жылы депутаттык мандатын сактап калуу менен «Ар-Намыс» партиясынан чыгып, пикирлештери менен бирге «Ак-Ниет» партиясын түзгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/politic/174843-v-kyrgyzstane-poyavilas-ocherednaya.html/|title=В Кыргызстане появилась очередная политическая партия, созданная депутатом Дастаном Бекешевым|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2024-жылы партия «Дастан Бекешевдин партиясы» деген аталышта кайра каттоодон өткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://online.minjust.gov.kg/|title=Реестр юридических лиц: политическая партия «Партия Дастана Бекешева», ИНН 03010202010060|publisher=Министерство юстиции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://analyt-kg.com/kg/03010202010060|title=«Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясы: регистрационные сведения|publisher=Центр развития предпринимательства и аналитики|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;. 2015-жылы Бекешев Кыргызстан Социал-демократиялык партиясынын тизмеси боюнча VI чакырылыштын депутаты болуп шайланган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vybory/15959_dastan_bekeshev_reshil_idti_na_parlamentskie_vyiboryi_s_partiey_vlasti_-_sdpk/|title=Дастан Бекешев решил идти на парламентские выборы с партией власти — СДПК|date=2015-07-10|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2021-жылдын 28-ноябрында өткөн парламенттик шайлоодо Бишкектеги № 28 Октябрь бир мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкерлигин көрсөтүп, VII чакырылыштын депутаты болуп шайланган. Добуш берүүнүн жыйынтыгы боюнча 17 474 добуш (47,55 %) алып, борбор калаанын бардык төрт округу боюнча эң жогорку көрсөткүчкө ээ болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/215872_vyiboryi-2021_izvestnyi_rezultatyi_golosovaniya_povsem_odnomandatnyim_okrugam/|title=Выборы-2021. Известны результаты голосования по всем одномандатным округам|date=2021-12-03|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдын 30-ноябрында өткөн мөөнөтүнөн мурда парламенттик шайлоодо № 22 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкер болгон. Ал 17 378 добуш (43,08 %) алып, округда биринчи орунду ээлеген жана эки жолу катары менен Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүчтү көрсөткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.kabar.kg/news/cik-priznala-itogi-vyborov-po-okrugu-22-v-zhk-proshli-bekeshev-ibragimov-i-kozhokulova/|title=Итоги выборов по округу №22: в ЖК прошли Бекешев, Ибрагимов и Кожокулова|date=2025-12-08|publisher=Кабар|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/352645_vyibor_bishkekchan_kto_izkandidatov_nabral_bolshe_vsego_golosov_vstolitse/|title=Выбор бишкекчан: кто из кандидатов набрал больше всего голосов в столице|date=2025-11-30|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2026-жылдын 10-февралынан бери — Кыргызстандын Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы өкүлү. Жогорку Кеңештин ПАСЕдеги делегациясын жетектейт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kant.kg/2026-06-08/glava-delegaczii-zhogorku-kenesha-v-pase-dastan-bekeshev-vstretilsya-s-dokladchikom-pase-po-kr-deputatom-naczionalnogo-sobraniya-franczii-mariettoj-karamanli-2/|title=Глава делегации Жогорку Кенеша в ПАСЕ Дастан Бекешев встретился с докладчиком ПАСЕ по КР|date=2026-06-08|publisher=Kant.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== 2021 жана 2025-жылдардагы шайлоо кампаниялары ==

2021-жылдагы кампания өзалдынча кайрымдуулук каражаттарын чогултууга жана социалдык тармактарды активдүү колдонууга негизделген. 2021-жылдын март айында Бекешев краудфандинг жарыялап, кампаниянын чыгашаларын коомчулукка ачык кылуу ниетин билдирген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/03/16/dastan-bekeshev-zapustil-kraudfanding-na-svoyu-izbiratelnuyu-kampaniyu-on-hochet-uchastvovat-v-vyborah-v-parlament/|title=Дастан Бекешев запустил краудфандинг на свою избирательную кампанию|author=Мундузбек Калыков|date=2021-03-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Үгүттү каржылоо үчүн акы төлөнүүчү лекцияларды өткөрүп, чай жана печенье саткан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/438083_dastan_bekeshev_idet_na_vybory._radi_etogo_prodaet_chay_i_pechene.html|title=Дастан Бекешев идет на выборы. Ради этого продает чай и печенье|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Кампанияда талапкердин көрүүсү чектелгендигин чагылдырган «Мен чындыкты көрөм» деген ураан колдонулган. Краудфандинг, жеке социалдык тармактар, ачык бюджет жана каражат чогултуунун өзгөчө ыкмаларынын айкалышы кампанияга көрүнүктүү жана креативдүү мүнөз берген. Анын жыйынтыгы 47,55 % добуш менен жеңиш болуп, Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүч катары катталган.

2021-жылдын ноябрь айында Бекешев шайлоо кампаниясынын каражаттарын мыйзамсыз пайдалануу жана үгүт иштерине жашы жете электерди тартуу боюнча шектенүүлөргө байланыштуу УКМКга чакырылган. Бекешев мыйзам бузууларды четке кагып, болуп жаткан окуяны административдик ресурсту колдонуу жана шайлоо кампаниясына кийлигишүү катары баалаган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/11/16/dopros-bekesheva-v-gknb-nesovershennoletnie-agitatory-i-kritika-sadyra-zhaparova-chto-proishodit/|title=Допрос Бекешева в ГКНБ, несовершеннолетние агитаторы и критика Садыра Жапарова. Что происходит?|date=2021-11-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. УКМКнын материалдары Борбордук шайлоо жана референдум өткөрүү комиссиясына жиберилген. 19-ноябрда БШК УКМКнын маалыматын эске алып, талапкердин ыйгарым укуктуу өкүлүнүн жоопкерчилиги жөнүндөгү маселени кароону чечкен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20211119/kyrgyzstan-bekeshev-kandidat-reshenie-1054662696.html|title=ЦИК вынесла решение по Дастану Бекешеву|date=2021-11-19|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бекешевдин ыйгарым укуктуу өкүлүнө жашы жете электерди үгүткө тартуу айыбы менен айып пул салынган. Бишкек административдик соту арызды канааттандыруудан баш тарткандан кийин талапкер жана анын өкүлү Жогорку сотко кайрылышкан. 28-ноябрда, добуш берүү күнү, Жогорку сот Административдик соттун чечимин жокко чыгарып, иш боюнча өндүрүштү токтоткон, натыйжада БШКнын айып пулу күчүн жоготкон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.azattyqasia.org/a/verhovnyy-sud-otmenil-reshenie-tsik-o-nalozhenii-shtrafa-na-upolnomochennogo-predstavitelya-bekesheva/31583515.html|title=Верховный суд отменил решение ЦИК о штрафе представителя Бекешева|date=2021-11-28|publisher=Азаттык Азия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдагы кампания «Эч нерсеге карабай!» деген ураан астында өткөн. Үгүт иштеринде социалдык тармактар, округдун тургундары менен түз баарлашуу жана көз карандысыз талапкердин образы жигердүү колдонулган. Алынган 17 378 добуш 2025-жылдагы шайлоодо борбордогу талапкерлердин арасындагы эң мыкты көрсөткүч болгон. Эки катар кампаниянын жыйынтыгы — 2021 жана 2025-жылдары Бишкекте добуштун саны боюнча биринчи орунду ээлөө — кампаниялардын жогорку таанымалдыгын жана Октябрь районунун шайлоочуларынын Бекешевди туруктуу колдоорун көрсөткөн.

== Мыйзам чыгаруу жана коомдук ишмердиги ==

Бекешевдин депутаттык ишинин негизги багыттарына майыптыгы бар адамдардын укуктарын коргоо, маалыматтын жана шаардык чөйрөнүн жеткиликтүүлүгү, мамлекеттик органдардын ачыктыгы, жол кыймылын жөнгө салуу жана жарандардын мамлекет менен электрондук өз ара аракеттенүүсүн өнүктүрүү кирет.

2011-жылы анын катышуусу менен телевидение жана радиоуктуруу жөнүндөгү мыйзамга маалыматтык берүүлөрдү субтитрлер же жаңсоо тили менен коштоону караштырган өзгөртүүлөр киргизилген. Ал майыптыгы бар абитуриенттер үчүн квоталарды, шайлоо тилкелерин ыңгайлаштырууну, Брайль шрифти менен окуу китептерин чыгарууну жана майыптыгы бар адамдарды жумушка орноштуруу үчүн социалдык жана салыктык жеңилдиктерди көбөйтүүнү жактап чыккан.

Бекешев Кыргызстандын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына жана көрүүсү чектелген адамдардын басылып чыккан чыгармаларга жеткиликтүүлүгүн жеңилдеткен Марракеш келишимине кошулушун жигердүү колдогон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/70058_pravitelstvu_poruchili_ratifitsirovat_konventsiyu_oon_opravah_invalidov/|title=Правительству поручили ратифицировать Конвенцию ООН о правах инвалидов|date=2017-12-06|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылы Бекешев Винера Раимбачаева, Динара Ашимова жана башка депутаттар менен биргеликте «Майыптыгы бар адамдардын укуктары жана кепилдиктери жөнүндө» Мыйзамдын жаңы редакциясынын демилгечилеринин бири болгон. 18-июнда Жогорку Кеңеш кабыл алган жана 2025-жылдын 11-августунда президент кол койгон мыйзам терминологияны жана кепилдиктер системасын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына ылайык келтирген. Документте майыптыгы бар адамдардын электрондук реестрин түзүү каралган, абилитация түшүнүгү киргизилген, өзүнчө жолдомолордун ордуна акчалай компенсация алуу мүмкүнчүлүгү бекитилген жана саламаттыкты сактоо, билим берүү, эмгек, маданият, санариптик кызматтар жана инфраструктуранын жеткиликтүүлүгү тармактарында кепилдиктер кеңейтилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kenesh.kg/sed/docs/accompdoc/149400|title=Проект Закона Кыргызской Республики «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью»|publisher=Жогорку Кенеш Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/320175_dastan_bekeshev_predlagaet_sozdat_reestr_lits_snbspinvalidnostyu/|title=Дастан Бекешев предлагает создать реестр лиц с инвалидностью|author=Наргиза Токоева|date=2025-02-17|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/529273_podpisan_zakon_o_pravah_i_garantiiah_lic_s_invalidnostu._kommentariy_bekesheva.html|title=Подписан Закон «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью». Комментарий Бекешева|date=2025-08-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

Бекешевдин катышуусу менен салык мыйзамдарына майыптыгы бар адамдардын ишке орношуусун стимулдаштырууга багытталган жеңилдиктер киргизилген. 2024-жылдын 1-июлунан тартып I жана II топтогу майыптыгы бар, ошондой эле угуусу боюнча III топтогу майыптыгы бар кызматкерлер үчүн киреше салыгынын ставкасы 10дон 5 %ке чейин төмөндөтүлгөн. Мындай кызматкерлер үчүн камсыздандыруу төгүмдөрүнүн жалпы ставкасы (банк иши, уюлдук байланыш жана интернет-провайдерлердин кызматтары сыяктуу айрым тармактарды эске албаганда) 12,25тен 3,25 %ке чейин азайтылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mlsp.gov.kg/ru/2025/03/18/v-bishkeke-proshel-kruglyj-stol-posvyashhennyj-voprosam-trudoustrojstva-licz-s-invalidnostyu/|title=В Бишкеке прошел круглый стол, посвященный вопросам трудоустройства лиц с инвалидностью|date=2025-03-18|publisher=Министерство труда, социального обеспечения и миграции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Бекешев 2024-жылы кабыл алынган «Тынчтык жөнүндө» Мыйзамдын автору болуп саналат. Мыйзам уруксат берилген ызы-чуу деңгээлинен ашууга тыюу салынган мезгилдерди белгилеген: жумуш күндөрү саат 22:00дөн 7:00гө чейин жана дем алыш дагы, майрам күндөрү саат 22:00дөн 9:00го чейин. Бузууларды каттап, айып пул салуу укугу милицияга берилген; ички иштер органдарынын аймактык бөлүмдөрү ызы-чуу деңгээлин өлчөөчү приборлор менен жабдылышы керек&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/313471_sadyir_japarov_podpisal_zakon_laquoonbsptishineraquo/|title=Садыр Жапаров подписал Закон «О тишине»|date=2024-12-07|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2020-жылы курамында канты бар алкоголсуз суусундуктарга акциз киргизүү демилгеси менен чыккан. 2022-жылдын 11-июлунан тартып мындай продукцияны Кыргызстанда өндүрүү жана импорттоо акциздик салыкка тартылат; 2024-жылдан тартып курамында канты бар суулар үчүн акциздик маркалар менен милдеттүү маркировкалоо киргизилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/507325_v_kyrgyzstane_rezko_vyrosli_postypleniia_v_budjet_ot_odnogo_vida_akciznogo_naloga.html|title=В Кыргызстане резко выросли поступления в бюджет от одного вида акцизного налога|date=2024-08-15|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2011-жылы автоунаалар үчүн ээси тамга-сан айкалышын тандай ала турган акы төлөнүүчү жеке мамлекеттик каттоо белгилерин киргизүүнү сунуштаган. Атайын номер белгилерин сатуу тартиби өкмөт тарабынан бекитилген; аларды сатуудан түшкөн каражат республикалык бюджетке түшөт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mk.kg/news/2014/04/15/1014210-otnyine-kyirgyizstantsyi-smogut-priobretat-tekstovyie-gosnomera-dlya-svoih-avto.html|title=Отныне кыргызстанцы смогут приобретать текстовые госномера для своих авто|date=2014-04-15|publisher=МК-Киргизия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Башка демилгелеринин катарында — өкмөт отурумдарынын видеожазууларын жарыялоо, сот чечимдеринин жеткиликтүүлүгүн ачуу, калктуу конуштардын башкы пландарынын жашырындуулугун алып салуу, жарандардын электрондук кайрылуулары, айрым административдик укук бузуулар үчүн коомдук иштер жана жол кыймылынын эрежелерин бузгандыгы үчүн айып пулдарды өз убагында төлөгөндө берилүүчү жеңилдиктер бар.{{Нет АИ|4|08|2026}}

Бекешевдин демилгеси менен 2011-жылдан тартып Жогорку Кеңеште мектеп окуучулары жана студенттер үчүн экскурсиялар өткөрүлүп келет. Ал ошондой эле үн светофорлорун орнотуу долбоорлоруна катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/obschestvo/134271_vbishkeke_proekt_svetoforyi_dlya_nezryachih_planiruyut_zavershit_kkontsu_2013_goda/|title=В Бишкеке проект «Светофоры для незрячих» планируют завершить к концу 2013 года|author=Анастасия Бенгард|date=2013-08-14|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2025-жылы Бекешевдин колдоосу жана демөөрчүлүк каражаттардын эсебинен Бишкектин 10-кичи районундагы сквер көрктөндүрүлгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/reel/DI6TYXINC9X/|title=Жителям 10-го микрорайона нужно заботиться о сквере и следить за его состоянием|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;. Мурдараак, 2024-жылы, 6-кичи райондогу № 16 китепкана оңдоодон кийин ачылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/C3HjrzPrGke/|title=В 6-м микрорайоне открыли отремонтированную библиотеку № 16|date=2024-02-09|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;; 2025-жылдын февраль айында Бекешев ага пенсионерлер үчүн акысыз компьютердик курстарды уюштурууга ноутбуктарды тапшырган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://vesti.kg/obshchestvo/item/136198-v-6-m-mikrorajone-dlya-pensionerov-organizuyut-kompyuternye-kursy.html|title=В 6-м микрорайоне для пенсионеров организуют компьютерные курсы|date=2025-02-28|publisher=Vesti.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

[[Файл:Дастан Бекешев активно занимается посадкой деревьев и ведет экологически осознанный образ жизни.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев дарак отургузуу учурунда]]

=== Брайль шрифтиндеги окуу китептери ===

[[Файл:Дастан Бекешев недавно посетил уникальную выставку скульптур, специально созданную для слабовидящих и незрячих людей.jpg|мини|250px|справа|Бекешев көрүүсү чектелген жана сокур адамдар үчүн атайын уюштурулган тактилдүү скульптуралар көргөзмөсүндө]]

Бекешевдин ишмердигинин багыттарынын бири — сокур жана начар көргөн окуучуларды кыргыз тилиндеги окуу адабияты менен камсыз кылуу. Анын демилгеси жана бюджеттен тышкаркы каражаттарды тартуу менен 2015-жылы Кыргызстанда биринчи жолу «Кыргыз тили» предмети боюнча 1—11-класстар үчүн атайын окуу китептери чыгарылган: сокурлар үчүн Брайлдын рельефтүү-чекиттик шрифти жана начар көргөндөр үчүн ирилетилген шрифт менен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.stanradar.com/news/full/16699-dlja-slepyh-shkolnikov-izdali-uchebniki-po-kyrgyzskomu-jazyku.html?page=4|title=Для слепых школьников издали учебники по кыргызскому языку|date=2015-06-16|publisher=StanRadar|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://knews.kg/2015/09/01/dastan-bekeshev-pozdravil-uchaschihsya-bishkekskih-shkol-s-dnem-znaniy/|title=Дастан Бекешев поздравил учащихся бишкекских школ с Днем знаний|date=2015-09-01|publisher=K-News|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Долбоор ишке ашырылганга чейин Кыргызстандын адистештирилген мектептери болжол менен чейрек кылым бою жаңы ыңгайлаштырылган окуу китептерин алган эмес. Чыгарылган комплекттер Бишкек жана Ош шаарларындагы сокур жана начар көргөн балдар үчүн интернат-мектептерге тапшырылган. Окуу китептерин чыгаруу мамлекеттик тилде ыңгайлаштырылган окуу адабиятын кайра чыгарууну жана анын көлөмүн кеңейтүүнү баштап берген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20150615/1016060007.html|title=Впервые за четверть века в Кыргызстане издали учебники для слепых детей|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Спорт жана саякаттар ==

[[Файл:Дастан Бекешев показал, что физические ограничения не могут стать преградой для интеллектуальных достижений.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев шахмат тактасынын артында]]

Бекешев шахмат боюнча спорт чеберлигине талапкер наамына ээ жана мектептерде шахмат билимин өнүктүрүүнү жактайт.

2023-жылдын май айында Кыргызстандын Альпинизм жана аскага чыгуу спорту федерациясынын курамында Непалдагы Эвересттин базалык лагерине жеткен. Бекешевдин айтымында, экспедициянын максаттарынын бири — майыптыгы бар адамдарды өздөрүнө татаал максаттарды коюп, аларга жетишүүгө шыктандыруу болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/480465_nameren_motivirovat_ludey_s_invalidnostu._dastan_bekeshev_na_baze_everesta_video.html|title=«Намерен мотивировать людей с инвалидностью». Дастан Бекешев на базе Эвереста|date=2023-05-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2023-жылдын август айында Япониядагы Фудзи тоосуна чыккан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/CwLE1OEsf7T/|title=Ну как не сходить на гору Фудзи, когда ты в Японии?|date=2023-08-20|publisher=Instagram|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Сыйлыктары ==

* Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасы (2012).
* КМШ Парламенттер аралык ассамблеясынын Кеңешинин Ардак грамотасы (2014)&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://iacis.ru/baza_dokumentov/postanovleniya_soveta_mpa_sng/180719/|title=Постановление Совета МПА СНГ от 17 апреля 2014 года № 27|publisher=МПА СНГ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.
* Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы (2016).

== Эскертүүлөр ==
{{примечания}}

== Шилтемелер ==
* [https://bekeshev.kg/ Расмий сайты]
* [https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev ПАСЕ сайтындагы профили]
{{Викиберүүлөр}}
[[Категория:Жогорку Кеңештин депутаттары]]
[[Категория:Кыргызстандын юристтери]]
[[Категория:Кыргыз-Орус Славян университетинин бүтүрүүчүлөрү]]
[[Категория:Көзү азиз саясатчылар]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы менен сыйлангандар]]</text>
      <sha1>e7wukd3goxagqb30x9h68sk2nouln0g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651247</id>
      <parentid>651246</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:24:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Imammadyeva</username>
        <id>48694</id>
      </contributor>
      <origin>651247</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34077" sha1="jb2uryl2utrofv7zlygc2et37txn8ni" xml:space="preserve">
{{Мамлекеттик ишмер
|аты                      = Дастан Бекешев
|түп нускадагы аты        = 
|сүрөт                    = Dastan Bekeshev (2022-09-26).jpg
|сүрөттүн сүрөттөлүшү     = Дастан Бекешев, 2022-жыл
|жарандыгы                = {{Флагификация|Кыргызстан}}
|билими                   = [[Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университети]]
|илимий даражасы          = юриспруденция бакалавры
|кесиби                   = юрист
|иш чөйрөсү               = саясий ишмер, [[Жогорку Кеңеш]]тин депутаты
|балдары                  = кыздары Алсу, Эмилия жана Эвия
|партия                   = [[Ар-Намыс]] (2010—2014); «Ак-Ниет» (2014-жылдан бери; 2024-жылдан бери — «Дастан Бекешевдин партиясы»)
|сыйлыктары               = {{Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы}}
|сайты                    = https://bekeshev.kg/
|сүрөтү=[[File:Dastan Bekeshev 2026.jpg|300 px|Дастан Бекешев ант берүүдө]]}}

'''Дастан Далабайевич Бекешев''') — кыргызстандык мамлекеттик жана саясий ишмер, юрист, Жогорку Кеңештин V, VI, VII жана VIII чакырылыштарынын депутаты. «Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясынын негиздөөчүсү. Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Финансы, бюджет, ишкердик жана атаандаштыкты өнүктүрүү боюнча комитетинин мүчөсү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://cbd.minjust.gov.kg/230042447/edition/49079/ru|title=Постановление Жогорку Кенеша Кыргызской Республики от 18 декабря 2025 года|publisher=Централизованный банк данных правовой информации Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2026-жылдын февраль айынан бери Кыргызстандын [[Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясы|Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы]] өкүлү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev|title=Mr Dastan Bekeshev (Kyrgyzstan)|publisher=Parliamentary Assembly of the Council of Europe|access-date=2026-07-17|lang=en}}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==

1983-жылдын 22-ноябрында Фрунзе шаарында туулган. Алты жашында көрүү жөндөмүнөн толугу менен ажыраган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bulak.kg/2022/02/26/dastan-bekeshev-rasskazal-kak-poteryal-zrenie/|title=Дастан Бекешев рассказал, как потерял зрение|date=2022-02-26|publisher=Bulak.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бишкектеги сокур жана начар көргөн балдар үчүн республикалык атайын интернат-мектебин бүтүргөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/reportaji/130475-doroga-vedushhaya-v-alma-mater.html/|title=Дорога, ведущая в альма-матер|date=2012-06-05|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2001—2006-жылдары Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университетинин юридика факультетинде окуп, юриспруденция бакалавры даражасын алган. Университетти кызыл диплом менен бүтүрүп, Ельциндик стипендиат болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.krsu.kg/universitet/novosti/vypuskniki-krsu-dastan-bekeshev/|title=Выпускники КРСУ — Дастан Бекешев|publisher=КРСУ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2006-жылы Бишкек шаарынын Биринчи май району боюнча Мамлекеттик салык кызматынын башкармалыгында, 2007—2010-жылдары Кыргызстандын Экономика министрлигинде иштеген.

Үй-бүлөлүү, үч кыздын атасы — Алсу, Эмилия жана Эвия&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/DaUqsA8CuEa/|title=Үч кыздын атасы Дастан Бекешев кенже кыздарынын сүрөтүн жарыялады|publisher=СЕРЕП МЕДИА|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;.

== Саясий ишмердиги ==

2010-жылы «Ар-Намыс» партиясына кирип, ошол партиянын тизмеси боюнча Жогорку Кеңештин V чакырылышынын депутаты болуп шайланган. 2014-жылы депутаттык мандатын сактап калуу менен «Ар-Намыс» партиясынан чыгып, пикирлештери менен бирге «Ак-Ниет» партиясын түзгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/politic/174843-v-kyrgyzstane-poyavilas-ocherednaya.html/|title=В Кыргызстане появилась очередная политическая партия, созданная депутатом Дастаном Бекешевым|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2024-жылы партия «Дастан Бекешевдин партиясы» деген аталышта кайра каттоодон өткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://online.minjust.gov.kg/|title=Реестр юридических лиц: политическая партия «Партия Дастана Бекешева», ИНН 03010202010060|publisher=Министерство юстиции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://analyt-kg.com/kg/03010202010060|title=«Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясы: регистрационные сведения|publisher=Центр развития предпринимательства и аналитики|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;. 2015-жылы Бекешев Кыргызстан Социал-демократиялык партиясынын тизмеси боюнча VI чакырылыштын депутаты болуп шайланган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vybory/15959_dastan_bekeshev_reshil_idti_na_parlamentskie_vyiboryi_s_partiey_vlasti_-_sdpk/|title=Дастан Бекешев решил идти на парламентские выборы с партией власти — СДПК|date=2015-07-10|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2021-жылдын 28-ноябрында өткөн парламенттик шайлоодо Бишкектеги № 28 Октябрь бир мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкерлигин көрсөтүп, VII чакырылыштын депутаты болуп шайланган. Добуш берүүнүн жыйынтыгы боюнча 17 474 добуш (47,55 %) алып, борбор калаанын бардык төрт округу боюнча эң жогорку көрсөткүчкө ээ болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/215872_vyiboryi-2021_izvestnyi_rezultatyi_golosovaniya_povsem_odnomandatnyim_okrugam/|title=Выборы-2021. Известны результаты голосования по всем одномандатным округам|date=2021-12-03|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдын 30-ноябрында өткөн мөөнөтүнөн мурда парламенттик шайлоодо № 22 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкер болгон. Ал 17 378 добуш (43,08 %) алып, округда биринчи орунду ээлеген жана эки жолу катары менен Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүчтү көрсөткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.kabar.kg/news/cik-priznala-itogi-vyborov-po-okrugu-22-v-zhk-proshli-bekeshev-ibragimov-i-kozhokulova/|title=Итоги выборов по округу №22: в ЖК прошли Бекешев, Ибрагимов и Кожокулова|date=2025-12-08|publisher=Кабар|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/352645_vyibor_bishkekchan_kto_izkandidatov_nabral_bolshe_vsego_golosov_vstolitse/|title=Выбор бишкекчан: кто из кандидатов набрал больше всего голосов в столице|date=2025-11-30|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2026-жылдын 10-февралынан бери — Кыргызстандын Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы өкүлү. Жогорку Кеңештин ПАСЕдеги делегациясын жетектейт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kant.kg/2026-06-08/glava-delegaczii-zhogorku-kenesha-v-pase-dastan-bekeshev-vstretilsya-s-dokladchikom-pase-po-kr-deputatom-naczionalnogo-sobraniya-franczii-mariettoj-karamanli-2/|title=Глава делегации Жогорку Кенеша в ПАСЕ Дастан Бекешев встретился с докладчиком ПАСЕ по КР|date=2026-06-08|publisher=Kant.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== 2021 жана 2025-жылдардагы шайлоо кампаниялары ==

2021-жылдагы кампания өзалдынча кайрымдуулук каражаттарын чогултууга жана социалдык тармактарды активдүү колдонууга негизделген. 2021-жылдын март айында Бекешев краудфандинг жарыялап, кампаниянын чыгашаларын коомчулукка ачык кылуу ниетин билдирген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/03/16/dastan-bekeshev-zapustil-kraudfanding-na-svoyu-izbiratelnuyu-kampaniyu-on-hochet-uchastvovat-v-vyborah-v-parlament/|title=Дастан Бекешев запустил краудфандинг на свою избирательную кампанию|author=Мундузбек Калыков|date=2021-03-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Үгүттү каржылоо үчүн акы төлөнүүчү лекцияларды өткөрүп, чай жана печенье саткан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/438083_dastan_bekeshev_idet_na_vybory._radi_etogo_prodaet_chay_i_pechene.html|title=Дастан Бекешев идет на выборы. Ради этого продает чай и печенье|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Кампанияда талапкердин көрүүсү чектелгендигин чагылдырган «Мен чындыкты көрөм» деген ураан колдонулган. Краудфандинг, жеке социалдык тармактар, ачык бюджет жана каражат чогултуунун өзгөчө ыкмаларынын айкалышы кампанияга көрүнүктүү жана креативдүү мүнөз берген. Анын жыйынтыгы 47,55 % добуш менен жеңиш болуп, Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүч катары катталган.

2021-жылдын ноябрь айында Бекешев шайлоо кампаниясынын каражаттарын мыйзамсыз пайдалануу жана үгүт иштерине жашы жете электерди тартуу боюнча шектенүүлөргө байланыштуу УКМКга чакырылган. Бекешев мыйзам бузууларды четке кагып, болуп жаткан окуяны административдик ресурсту колдонуу жана шайлоо кампаниясына кийлигишүү катары баалаган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/11/16/dopros-bekesheva-v-gknb-nesovershennoletnie-agitatory-i-kritika-sadyra-zhaparova-chto-proishodit/|title=Допрос Бекешева в ГКНБ, несовершеннолетние агитаторы и критика Садыра Жапарова. Что происходит?|date=2021-11-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. УКМКнын материалдары Борбордук шайлоо жана референдум өткөрүү комиссиясына жиберилген. 19-ноябрда БШК УКМКнын маалыматын эске алып, талапкердин ыйгарым укуктуу өкүлүнүн жоопкерчилиги жөнүндөгү маселени кароону чечкен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20211119/kyrgyzstan-bekeshev-kandidat-reshenie-1054662696.html|title=ЦИК вынесла решение по Дастану Бекешеву|date=2021-11-19|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бекешевдин ыйгарым укуктуу өкүлүнө жашы жете электерди үгүткө тартуу айыбы менен айып пул салынган. Бишкек административдик соту арызды канааттандыруудан баш тарткандан кийин талапкер жана анын өкүлү Жогорку сотко кайрылышкан. 28-ноябрда, добуш берүү күнү, Жогорку сот Административдик соттун чечимин жокко чыгарып, иш боюнча өндүрүштү токтоткон, натыйжада БШКнын айып пулу күчүн жоготкон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.azattyqasia.org/a/verhovnyy-sud-otmenil-reshenie-tsik-o-nalozhenii-shtrafa-na-upolnomochennogo-predstavitelya-bekesheva/31583515.html|title=Верховный суд отменил решение ЦИК о штрафе представителя Бекешева|date=2021-11-28|publisher=Азаттык Азия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдагы кампания «Эч нерсеге карабай!» деген ураан астында өткөн. Үгүт иштеринде социалдык тармактар, округдун тургундары менен түз баарлашуу жана көз карандысыз талапкердин образы жигердүү колдонулган. Алынган 17 378 добуш 2025-жылдагы шайлоодо борбордогу талапкерлердин арасындагы эң мыкты көрсөткүч болгон. Эки катар кампаниянын жыйынтыгы — 2021 жана 2025-жылдары Бишкекте добуштун саны боюнча биринчи орунду ээлөө — кампаниялардын жогорку таанымалдыгын жана Октябрь районунун шайлоочуларынын Бекешевди туруктуу колдоорун көрсөткөн.

== Мыйзам чыгаруу жана коомдук ишмердиги ==

Бекешевдин депутаттык ишинин негизги багыттарына майыптыгы бар адамдардын укуктарын коргоо, маалыматтын жана шаардык чөйрөнүн жеткиликтүүлүгү, мамлекеттик органдардын ачыктыгы, жол кыймылын жөнгө салуу жана жарандардын мамлекет менен электрондук өз ара аракеттенүүсүн өнүктүрүү кирет.

2011-жылы анын катышуусу менен телевидение жана радиоуктуруу жөнүндөгү мыйзамга маалыматтык берүүлөрдү субтитрлер же жаңсоо тили менен коштоону караштырган өзгөртүүлөр киргизилген. Ал майыптыгы бар абитуриенттер үчүн квоталарды, шайлоо тилкелерин ыңгайлаштырууну, Брайль шрифти менен окуу китептерин чыгарууну жана майыптыгы бар адамдарды жумушка орноштуруу үчүн социалдык жана салыктык жеңилдиктерди көбөйтүүнү жактап чыккан.

Бекешев Кыргызстандын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына жана көрүүсү чектелген адамдардын басылып чыккан чыгармаларга жеткиликтүүлүгүн жеңилдеткен Марракеш келишимине кошулушун жигердүү колдогон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/70058_pravitelstvu_poruchili_ratifitsirovat_konventsiyu_oon_opravah_invalidov/|title=Правительству поручили ратифицировать Конвенцию ООН о правах инвалидов|date=2017-12-06|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылы Бекешев Винера Раимбачаева, Динара Ашимова жана башка депутаттар менен биргеликте «Майыптыгы бар адамдардын укуктары жана кепилдиктери жөнүндө» Мыйзамдын жаңы редакциясынын демилгечилеринин бири болгон. 18-июнда Жогорку Кеңеш кабыл алган жана 2025-жылдын 11-августунда президент кол койгон мыйзам терминологияны жана кепилдиктер системасын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына ылайык келтирген. Документте майыптыгы бар адамдардын электрондук реестрин түзүү каралган, абилитация түшүнүгү киргизилген, өзүнчө жолдомолордун ордуна акчалай компенсация алуу мүмкүнчүлүгү бекитилген жана саламаттыкты сактоо, билим берүү, эмгек, маданият, санариптик кызматтар жана инфраструктуранын жеткиликтүүлүгү тармактарында кепилдиктер кеңейтилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kenesh.kg/sed/docs/accompdoc/149400|title=Проект Закона Кыргызской Республики «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью»|publisher=Жогорку Кенеш Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/320175_dastan_bekeshev_predlagaet_sozdat_reestr_lits_snbspinvalidnostyu/|title=Дастан Бекешев предлагает создать реестр лиц с инвалидностью|author=Наргиза Токоева|date=2025-02-17|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/529273_podpisan_zakon_o_pravah_i_garantiiah_lic_s_invalidnostu._kommentariy_bekesheva.html|title=Подписан Закон «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью». Комментарий Бекешева|date=2025-08-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

Бекешевдин катышуусу менен салык мыйзамдарына майыптыгы бар адамдардын ишке орношуусун стимулдаштырууга багытталган жеңилдиктер киргизилген. 2024-жылдын 1-июлунан тартып I жана II топтогу майыптыгы бар, ошондой эле угуусу боюнча III топтогу майыптыгы бар кызматкерлер үчүн киреше салыгынын ставкасы 10дон 5 %ке чейин төмөндөтүлгөн. Мындай кызматкерлер үчүн камсыздандыруу төгүмдөрүнүн жалпы ставкасы (банк иши, уюлдук байланыш жана интернет-провайдерлердин кызматтары сыяктуу айрым тармактарды эске албаганда) 12,25тен 3,25 %ке чейин азайтылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mlsp.gov.kg/ru/2025/03/18/v-bishkeke-proshel-kruglyj-stol-posvyashhennyj-voprosam-trudoustrojstva-licz-s-invalidnostyu/|title=В Бишкеке прошел круглый стол, посвященный вопросам трудоустройства лиц с инвалидностью|date=2025-03-18|publisher=Министерство труда, социального обеспечения и миграции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Бекешев 2024-жылы кабыл алынган «Тынчтык жөнүндө» Мыйзамдын автору болуп саналат. Мыйзам уруксат берилген ызы-чуу деңгээлинен ашууга тыюу салынган мезгилдерди белгилеген: жумуш күндөрү саат 22:00дөн 7:00гө чейин жана дем алыш дагы, майрам күндөрү саат 22:00дөн 9:00го чейин. Бузууларды каттап, айып пул салуу укугу милицияга берилген; ички иштер органдарынын аймактык бөлүмдөрү ызы-чуу деңгээлин өлчөөчү приборлор менен жабдылышы керек&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/313471_sadyir_japarov_podpisal_zakon_laquoonbsptishineraquo/|title=Садыр Жапаров подписал Закон «О тишине»|date=2024-12-07|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2020-жылы курамында канты бар алкоголсуз суусундуктарга акциз киргизүү демилгеси менен чыккан. 2022-жылдын 11-июлунан тартып мындай продукцияны Кыргызстанда өндүрүү жана импорттоо акциздик салыкка тартылат; 2024-жылдан тартып курамында канты бар суулар үчүн акциздик маркалар менен милдеттүү маркировкалоо киргизилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/507325_v_kyrgyzstane_rezko_vyrosli_postypleniia_v_budjet_ot_odnogo_vida_akciznogo_naloga.html|title=В Кыргызстане резко выросли поступления в бюджет от одного вида акцизного налога|date=2024-08-15|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2011-жылы автоунаалар үчүн ээси тамга-сан айкалышын тандай ала турган акы төлөнүүчү жеке мамлекеттик каттоо белгилерин киргизүүнү сунуштаган. Атайын номер белгилерин сатуу тартиби өкмөт тарабынан бекитилген; аларды сатуудан түшкөн каражат республикалык бюджетке түшөт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mk.kg/news/2014/04/15/1014210-otnyine-kyirgyizstantsyi-smogut-priobretat-tekstovyie-gosnomera-dlya-svoih-avto.html|title=Отныне кыргызстанцы смогут приобретать текстовые госномера для своих авто|date=2014-04-15|publisher=МК-Киргизия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Башка демилгелеринин катарында — өкмөт отурумдарынын видеожазууларын жарыялоо, сот чечимдеринин жеткиликтүүлүгүн ачуу, калктуу конуштардын башкы пландарынын жашырындуулугун алып салуу, жарандардын электрондук кайрылуулары, айрым административдик укук бузуулар үчүн коомдук иштер жана жол кыймылынын эрежелерин бузгандыгы үчүн айып пулдарды өз убагында төлөгөндө берилүүчү жеңилдиктер бар.{{Нет АИ|4|08|2026}}

Бекешевдин демилгеси менен 2011-жылдан тартып Жогорку Кеңеште мектеп окуучулары жана студенттер үчүн экскурсиялар өткөрүлүп келет. Ал ошондой эле үн светофорлорун орнотуу долбоорлоруна катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/obschestvo/134271_vbishkeke_proekt_svetoforyi_dlya_nezryachih_planiruyut_zavershit_kkontsu_2013_goda/|title=В Бишкеке проект «Светофоры для незрячих» планируют завершить к концу 2013 года|author=Анастасия Бенгард|date=2013-08-14|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2025-жылы Бекешевдин колдоосу жана демөөрчүлүк каражаттардын эсебинен Бишкектин 10-кичи районундагы сквер көрктөндүрүлгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/reel/DI6TYXINC9X/|title=Жителям 10-го микрорайона нужно заботиться о сквере и следить за его состоянием|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;. Мурдараак, 2024-жылы, 6-кичи райондогу № 16 китепкана оңдоодон кийин ачылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/C3HjrzPrGke/|title=В 6-м микрорайоне открыли отремонтированную библиотеку № 16|date=2024-02-09|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;; 2025-жылдын февраль айында Бекешев ага пенсионерлер үчүн акысыз компьютердик курстарды уюштурууга ноутбуктарды тапшырган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://vesti.kg/obshchestvo/item/136198-v-6-m-mikrorajone-dlya-pensionerov-organizuyut-kompyuternye-kursy.html|title=В 6-м микрорайоне для пенсионеров организуют компьютерные курсы|date=2025-02-28|publisher=Vesti.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

[[Файл:Дастан Бекешев активно занимается посадкой деревьев и ведет экологически осознанный образ жизни.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев дарак отургузуу учурунда]]

=== Брайль шрифтиндеги окуу китептери ===

[[Файл:Дастан Бекешев недавно посетил уникальную выставку скульптур, специально созданную для слабовидящих и незрячих людей.jpg|мини|250px|справа|Бекешев көрүүсү чектелген жана сокур адамдар үчүн атайын уюштурулган тактилдүү скульптуралар көргөзмөсүндө]]

Бекешевдин ишмердигинин багыттарынын бири — сокур жана начар көргөн окуучуларды кыргыз тилиндеги окуу адабияты менен камсыз кылуу. Анын демилгеси жана бюджеттен тышкаркы каражаттарды тартуу менен 2015-жылы Кыргызстанда биринчи жолу «Кыргыз тили» предмети боюнча 1—11-класстар үчүн атайын окуу китептери чыгарылган: сокурлар үчүн Брайлдын рельефтүү-чекиттик шрифти жана начар көргөндөр үчүн ирилетилген шрифт менен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.stanradar.com/news/full/16699-dlja-slepyh-shkolnikov-izdali-uchebniki-po-kyrgyzskomu-jazyku.html?page=4|title=Для слепых школьников издали учебники по кыргызскому языку|date=2015-06-16|publisher=StanRadar|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://knews.kg/2015/09/01/dastan-bekeshev-pozdravil-uchaschihsya-bishkekskih-shkol-s-dnem-znaniy/|title=Дастан Бекешев поздравил учащихся бишкекских школ с Днем знаний|date=2015-09-01|publisher=K-News|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Долбоор ишке ашырылганга чейин Кыргызстандын адистештирилген мектептери болжол менен чейрек кылым бою жаңы ыңгайлаштырылган окуу китептерин алган эмес. Чыгарылган комплекттер Бишкек жана Ош шаарларындагы сокур жана начар көргөн балдар үчүн интернат-мектептерге тапшырылган. Окуу китептерин чыгаруу мамлекеттик тилде ыңгайлаштырылган окуу адабиятын кайра чыгарууну жана анын көлөмүн кеңейтүүнү баштап берген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20150615/1016060007.html|title=Впервые за четверть века в Кыргызстане издали учебники для слепых детей|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Спорт жана саякаттар ==

[[Файл:Дастан Бекешев показал, что физические ограничения не могут стать преградой для интеллектуальных достижений.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев шахмат тактасынын артында]]

Бекешев шахмат боюнча спорт чеберлигине талапкер наамына ээ жана мектептерде шахмат билимин өнүктүрүүнү жактайт.

2023-жылдын май айында Кыргызстандын Альпинизм жана аскага чыгуу спорту федерациясынын курамында Непалдагы Эвересттин базалык лагерине жеткен. Бекешевдин айтымында, экспедициянын максаттарынын бири — майыптыгы бар адамдарды өздөрүнө татаал максаттарды коюп, аларга жетишүүгө шыктандыруу болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/480465_nameren_motivirovat_ludey_s_invalidnostu._dastan_bekeshev_na_baze_everesta_video.html|title=«Намерен мотивировать людей с инвалидностью». Дастан Бекешев на базе Эвереста|date=2023-05-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2023-жылдын август айында Япониядагы Фудзи тоосуна чыккан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/CwLE1OEsf7T/|title=Ну как не сходить на гору Фудзи, когда ты в Японии?|date=2023-08-20|publisher=Instagram|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Сыйлыктары ==

* Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасы (2012).
* КМШ Парламенттер аралык ассамблеясынын Кеңешинин Ардак грамотасы (2014)&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://iacis.ru/baza_dokumentov/postanovleniya_soveta_mpa_sng/180719/|title=Постановление Совета МПА СНГ от 17 апреля 2014 года № 27|publisher=МПА СНГ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.
* Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы (2016).

== Эскертүүлөр ==
{{примечания}}

== Шилтемелер ==
* [https://bekeshev.kg/ Расмий сайты]
* [https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev ПАСЕ сайтындагы профили]
{{Викиберүүлөр}}
[[Категория:Жогорку Кеңештин депутаттары]]
[[Категория:Кыргызстандын юристтери]]
[[Категория:Кыргыз-Орус Славян университетинин бүтүрүүчүлөрү]]
[[Категория:Көзү азиз саясатчылар]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы менен сыйлангандар]]</text>
      <sha1>jb2uryl2utrofv7zlygc2et37txn8ni</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651248</id>
      <parentid>651247</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:29:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Imammadyeva</username>
        <id>48694</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>651248</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33870" sha1="qn1gmrqlkt7of2mxon236ir7r6rqpsh" xml:space="preserve">
{{Мамлекеттик ишмер
|аты                      = Дастан Бекешев
|жарандыгы                = {{Флагификация|Кыргызстан}}
|билими                   = [[Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университети]]
|илимий даражасы          = юриспруденция бакалавры
|кесиби                   = юрист
|иш чөйрөсү               = саясий ишмер, Жогорку Кеңештин депутаты
|балдары                  = кыздары Алсу, Эмилия жана Эвия
|партия                   = [[Ар-Намыс]] (2010—2014); «Ак-Ниет» (2014-жылдан бери; 2024-жылдан бери — «Дастан Бекешевдин партиясы»)
|сыйлыктары               = Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы
|сайты                    = https://bekeshev.kg/
|сүрөтү=[[File:Dastan Bekeshev 2026.jpg|300 px|Дастан Бекешев ант берүүдө]]}}

'''Дастан Далабайевич Бекешев''' — кыргызстандык мамлекеттик жана саясий ишмер, юрист, Жогорку Кеңештин V, VI, VII жана VIII чакырылыштарынын депутаты. «Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясынын негиздөөчүсү. Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Финансы, бюджет, ишкердик жана атаандаштыкты өнүктүрүү боюнча комитетинин мүчөсү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://cbd.minjust.gov.kg/230042447/edition/49079/ru|title=Постановление Жогорку Кенеша Кыргызской Республики от 18 декабря 2025 года|publisher=Централизованный банк данных правовой информации Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2026-жылдын февраль айынан бери Кыргызстандын [[Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясы|Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы]] өкүлү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev|title=Mr Dastan Bekeshev (Kyrgyzstan)|publisher=Parliamentary Assembly of the Council of Europe|access-date=2026-07-17|lang=en}}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==

1983-жылдын 22-ноябрында Фрунзе шаарында туулган. Алты жашында көрүү жөндөмүнөн толугу менен ажыраган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bulak.kg/2022/02/26/dastan-bekeshev-rasskazal-kak-poteryal-zrenie/|title=Дастан Бекешев рассказал, как потерял зрение|date=2022-02-26|publisher=Bulak.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бишкектеги сокур жана начар көргөн балдар үчүн республикалык атайын интернат-мектебин бүтүргөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/reportaji/130475-doroga-vedushhaya-v-alma-mater.html/|title=Дорога, ведущая в альма-матер|date=2012-06-05|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2001—2006-жылдары Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университетинин юридика факультетинде окуп, юриспруденция бакалавры даражасын алган. Университетти кызыл диплом менен бүтүрүп, Ельциндик стипендиат болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.krsu.kg/universitet/novosti/vypuskniki-krsu-dastan-bekeshev/|title=Выпускники КРСУ — Дастан Бекешев|publisher=КРСУ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2006-жылы Бишкек шаарынын Биринчи май району боюнча Мамлекеттик салык кызматынын башкармалыгында, 2007—2010-жылдары Кыргызстандын Экономика министрлигинде иштеген.

Үй-бүлөлүү, үч кыздын атасы — Алсу, Эмилия жана Эвия&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/DaUqsA8CuEa/|title=Үч кыздын атасы Дастан Бекешев кенже кыздарынын сүрөтүн жарыялады|publisher=СЕРЕП МЕДИА|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;.

== Саясий ишмердиги ==

2010-жылы «Ар-Намыс» партиясына кирип, ошол партиянын тизмеси боюнча Жогорку Кеңештин V чакырылышынын депутаты болуп шайланган. 2014-жылы депутаттык мандатын сактап калуу менен «Ар-Намыс» партиясынан чыгып, пикирлештери менен бирге «Ак-Ниет» партиясын түзгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/politic/174843-v-kyrgyzstane-poyavilas-ocherednaya.html/|title=В Кыргызстане появилась очередная политическая партия, созданная депутатом Дастаном Бекешевым|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2024-жылы партия «Дастан Бекешевдин партиясы» деген аталышта кайра каттоодон өткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://online.minjust.gov.kg/|title=Реестр юридических лиц: политическая партия «Партия Дастана Бекешева», ИНН 03010202010060|publisher=Министерство юстиции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://analyt-kg.com/kg/03010202010060|title=«Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясы: регистрационные сведения|publisher=Центр развития предпринимательства и аналитики|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;. 2015-жылы Бекешев Кыргызстан Социал-демократиялык партиясынын тизмеси боюнча VI чакырылыштын депутаты болуп шайланган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vybory/15959_dastan_bekeshev_reshil_idti_na_parlamentskie_vyiboryi_s_partiey_vlasti_-_sdpk/|title=Дастан Бекешев решил идти на парламентские выборы с партией власти — СДПК|date=2015-07-10|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2021-жылдын 28-ноябрында өткөн парламенттик шайлоодо Бишкектеги № 28 Октябрь бир мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкерлигин көрсөтүп, VII чакырылыштын депутаты болуп шайланган. Добуш берүүнүн жыйынтыгы боюнча 17 474 добуш (47,55 %) алып, борбор калаанын бардык төрт округу боюнча эң жогорку көрсөткүчкө ээ болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/215872_vyiboryi-2021_izvestnyi_rezultatyi_golosovaniya_povsem_odnomandatnyim_okrugam/|title=Выборы-2021. Известны результаты голосования по всем одномандатным округам|date=2021-12-03|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдын 30-ноябрында өткөн мөөнөтүнөн мурда парламенттик шайлоодо № 22 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкер болгон. Ал 17 378 добуш (43,08 %) алып, округда биринчи орунду ээлеген жана эки жолу катары менен Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүчтү көрсөткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.kabar.kg/news/cik-priznala-itogi-vyborov-po-okrugu-22-v-zhk-proshli-bekeshev-ibragimov-i-kozhokulova/|title=Итоги выборов по округу №22: в ЖК прошли Бекешев, Ибрагимов и Кожокулова|date=2025-12-08|publisher=Кабар|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/352645_vyibor_bishkekchan_kto_izkandidatov_nabral_bolshe_vsego_golosov_vstolitse/|title=Выбор бишкекчан: кто из кандидатов набрал больше всего голосов в столице|date=2025-11-30|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2026-жылдын 10-февралынан бери — Кыргызстандын Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы өкүлү. Жогорку Кеңештин ПАСЕдеги делегациясын жетектейт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kant.kg/2026-06-08/glava-delegaczii-zhogorku-kenesha-v-pase-dastan-bekeshev-vstretilsya-s-dokladchikom-pase-po-kr-deputatom-naczionalnogo-sobraniya-franczii-mariettoj-karamanli-2/|title=Глава делегации Жогорку Кенеша в ПАСЕ Дастан Бекешев встретился с докладчиком ПАСЕ по КР|date=2026-06-08|publisher=Kant.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== 2021 жана 2025-жылдардагы шайлоо кампаниялары ==

2021-жылдагы кампания өзалдынча кайрымдуулук каражаттарын чогултууга жана социалдык тармактарды активдүү колдонууга негизделген. 2021-жылдын март айында Бекешев краудфандинг жарыялап, кампаниянын чыгашаларын коомчулукка ачык кылуу ниетин билдирген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/03/16/dastan-bekeshev-zapustil-kraudfanding-na-svoyu-izbiratelnuyu-kampaniyu-on-hochet-uchastvovat-v-vyborah-v-parlament/|title=Дастан Бекешев запустил краудфандинг на свою избирательную кампанию|author=Мундузбек Калыков|date=2021-03-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Үгүттү каржылоо үчүн акы төлөнүүчү лекцияларды өткөрүп, чай жана печенье саткан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/438083_dastan_bekeshev_idet_na_vybory._radi_etogo_prodaet_chay_i_pechene.html|title=Дастан Бекешев идет на выборы. Ради этого продает чай и печенье|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Кампанияда талапкердин көрүүсү чектелгендигин чагылдырган «Мен чындыкты көрөм» деген ураан колдонулган. Краудфандинг, жеке социалдык тармактар, ачык бюджет жана каражат чогултуунун өзгөчө ыкмаларынын айкалышы кампанияга көрүнүктүү жана креативдүү мүнөз берген. Анын жыйынтыгы 47,55 % добуш менен жеңиш болуп, Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүч катары катталган.

2021-жылдын ноябрь айында Бекешев шайлоо кампаниясынын каражаттарын мыйзамсыз пайдалануу жана үгүт иштерине жашы жете электерди тартуу боюнча шектенүүлөргө байланыштуу УКМКга чакырылган. Бекешев мыйзам бузууларды четке кагып, болуп жаткан окуяны административдик ресурсту колдонуу жана шайлоо кампаниясына кийлигишүү катары баалаган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/11/16/dopros-bekesheva-v-gknb-nesovershennoletnie-agitatory-i-kritika-sadyra-zhaparova-chto-proishodit/|title=Допрос Бекешева в ГКНБ, несовершеннолетние агитаторы и критика Садыра Жапарова. Что происходит?|date=2021-11-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. УКМКнын материалдары Борбордук шайлоо жана референдум өткөрүү комиссиясына жиберилген. 19-ноябрда БШК УКМКнын маалыматын эске алып, талапкердин ыйгарым укуктуу өкүлүнүн жоопкерчилиги жөнүндөгү маселени кароону чечкен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20211119/kyrgyzstan-bekeshev-kandidat-reshenie-1054662696.html|title=ЦИК вынесла решение по Дастану Бекешеву|date=2021-11-19|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бекешевдин ыйгарым укуктуу өкүлүнө жашы жете электерди үгүткө тартуу айыбы менен айып пул салынган. Бишкек административдик соту арызды канааттандыруудан баш тарткандан кийин талапкер жана анын өкүлү Жогорку сотко кайрылышкан. 28-ноябрда, добуш берүү күнү, Жогорку сот Административдик соттун чечимин жокко чыгарып, иш боюнча өндүрүштү токтоткон, натыйжада БШКнын айып пулу күчүн жоготкон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.azattyqasia.org/a/verhovnyy-sud-otmenil-reshenie-tsik-o-nalozhenii-shtrafa-na-upolnomochennogo-predstavitelya-bekesheva/31583515.html|title=Верховный суд отменил решение ЦИК о штрафе представителя Бекешева|date=2021-11-28|publisher=Азаттык Азия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдагы кампания «Эч нерсеге карабай!» деген ураан астында өткөн. Үгүт иштеринде социалдык тармактар, округдун тургундары менен түз баарлашуу жана көз карандысыз талапкердин образы жигердүү колдонулган. Алынган 17 378 добуш 2025-жылдагы шайлоодо борбордогу талапкерлердин арасындагы эң мыкты көрсөткүч болгон. Эки катар кампаниянын жыйынтыгы — 2021 жана 2025-жылдары Бишкекте добуштун саны боюнча биринчи орунду ээлөө — кампаниялардын жогорку таанымалдыгын жана Октябрь районунун шайлоочуларынын Бекешевди туруктуу колдоорун көрсөткөн.

== Мыйзам чыгаруу жана коомдук ишмердиги ==

Бекешевдин депутаттык ишинин негизги багыттарына майыптыгы бар адамдардын укуктарын коргоо, маалыматтын жана шаардык чөйрөнүн жеткиликтүүлүгү, мамлекеттик органдардын ачыктыгы, жол кыймылын жөнгө салуу жана жарандардын мамлекет менен электрондук өз ара аракеттенүүсүн өнүктүрүү кирет.

2011-жылы анын катышуусу менен телевидение жана радиоуктуруу жөнүндөгү мыйзамга маалыматтык берүүлөрдү субтитрлер же жаңсоо тили менен коштоону караштырган өзгөртүүлөр киргизилген. Ал майыптыгы бар абитуриенттер үчүн квоталарды, шайлоо тилкелерин ыңгайлаштырууну, Брайль шрифти менен окуу китептерин чыгарууну жана майыптыгы бар адамдарды жумушка орноштуруу үчүн социалдык жана салыктык жеңилдиктерди көбөйтүүнү жактап чыккан.

Бекешев Кыргызстандын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына жана көрүүсү чектелген адамдардын басылып чыккан чыгармаларга жеткиликтүүлүгүн жеңилдеткен Марракеш келишимине кошулушун жигердүү колдогон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/70058_pravitelstvu_poruchili_ratifitsirovat_konventsiyu_oon_opravah_invalidov/|title=Правительству поручили ратифицировать Конвенцию ООН о правах инвалидов|date=2017-12-06|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылы Бекешев Винера Раимбачаева, Динара Ашимова жана башка депутаттар менен биргеликте «Майыптыгы бар адамдардын укуктары жана кепилдиктери жөнүндө» Мыйзамдын жаңы редакциясынын демилгечилеринин бири болгон. 18-июнда Жогорку Кеңеш кабыл алган жана 2025-жылдын 11-августунда президент кол койгон мыйзам терминологияны жана кепилдиктер системасын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына ылайык келтирген. Документте майыптыгы бар адамдардын электрондук реестрин түзүү каралган, абилитация түшүнүгү киргизилген, өзүнчө жолдомолордун ордуна акчалай компенсация алуу мүмкүнчүлүгү бекитилген жана саламаттыкты сактоо, билим берүү, эмгек, маданият, санариптик кызматтар жана инфраструктуранын жеткиликтүүлүгү тармактарында кепилдиктер кеңейтилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kenesh.kg/sed/docs/accompdoc/149400|title=Проект Закона Кыргызской Республики «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью»|publisher=Жогорку Кенеш Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/320175_dastan_bekeshev_predlagaet_sozdat_reestr_lits_snbspinvalidnostyu/|title=Дастан Бекешев предлагает создать реестр лиц с инвалидностью|author=Наргиза Токоева|date=2025-02-17|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/529273_podpisan_zakon_o_pravah_i_garantiiah_lic_s_invalidnostu._kommentariy_bekesheva.html|title=Подписан Закон «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью». Комментарий Бекешева|date=2025-08-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

Бекешевдин катышуусу менен салык мыйзамдарына майыптыгы бар адамдардын ишке орношуусун стимулдаштырууга багытталган жеңилдиктер киргизилген. 2024-жылдын 1-июлунан тартып I жана II топтогу майыптыгы бар, ошондой эле угуусу боюнча III топтогу майыптыгы бар кызматкерлер үчүн киреше салыгынын ставкасы 10дон 5 %ке чейин төмөндөтүлгөн. Мындай кызматкерлер үчүн камсыздандыруу төгүмдөрүнүн жалпы ставкасы (банк иши, уюлдук байланыш жана интернет-провайдерлердин кызматтары сыяктуу айрым тармактарды эске албаганда) 12,25тен 3,25 %ке чейин азайтылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mlsp.gov.kg/ru/2025/03/18/v-bishkeke-proshel-kruglyj-stol-posvyashhennyj-voprosam-trudoustrojstva-licz-s-invalidnostyu/|title=В Бишкеке прошел круглый стол, посвященный вопросам трудоустройства лиц с инвалидностью|date=2025-03-18|publisher=Министерство труда, социального обеспечения и миграции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Бекешев 2024-жылы кабыл алынган «Тынчтык жөнүндө» Мыйзамдын автору болуп саналат. Мыйзам уруксат берилген ызы-чуу деңгээлинен ашууга тыюу салынган мезгилдерди белгилеген: жумуш күндөрү саат 22:00дөн 7:00гө чейин жана дем алыш дагы, майрам күндөрү саат 22:00дөн 9:00го чейин. Бузууларды каттап, айып пул салуу укугу милицияга берилген; ички иштер органдарынын аймактык бөлүмдөрү ызы-чуу деңгээлин өлчөөчү приборлор менен жабдылышы керек&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/313471_sadyir_japarov_podpisal_zakon_laquoonbsptishineraquo/|title=Садыр Жапаров подписал Закон «О тишине»|date=2024-12-07|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2020-жылы курамында канты бар алкоголсуз суусундуктарга акциз киргизүү демилгеси менен чыккан. 2022-жылдын 11-июлунан тартып мындай продукцияны Кыргызстанда өндүрүү жана импорттоо акциздик салыкка тартылат; 2024-жылдан тартып курамында канты бар суулар үчүн акциздик маркалар менен милдеттүү маркировкалоо киргизилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/507325_v_kyrgyzstane_rezko_vyrosli_postypleniia_v_budjet_ot_odnogo_vida_akciznogo_naloga.html|title=В Кыргызстане резко выросли поступления в бюджет от одного вида акцизного налога|date=2024-08-15|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2011-жылы автоунаалар үчүн ээси тамга-сан айкалышын тандай ала турган акы төлөнүүчү жеке мамлекеттик каттоо белгилерин киргизүүнү сунуштаган. Атайын номер белгилерин сатуу тартиби өкмөт тарабынан бекитилген; аларды сатуудан түшкөн каражат республикалык бюджетке түшөт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mk.kg/news/2014/04/15/1014210-otnyine-kyirgyizstantsyi-smogut-priobretat-tekstovyie-gosnomera-dlya-svoih-avto.html|title=Отныне кыргызстанцы смогут приобретать текстовые госномера для своих авто|date=2014-04-15|publisher=МК-Киргизия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Башка демилгелеринин катарында — өкмөт отурумдарынын видеожазууларын жарыялоо, сот чечимдеринин жеткиликтүүлүгүн ачуу, калктуу конуштардын башкы пландарынын жашырындуулугун алып салуу, жарандардын электрондук кайрылуулары, айрым административдик укук бузуулар үчүн коомдук иштер жана жол кыймылынын эрежелерин бузгандыгы үчүн айып пулдарды өз убагында төлөгөндө берилүүчү жеңилдиктер бар.{{Нет АИ|4|08|2026}}

Бекешевдин демилгеси менен 2011-жылдан тартып Жогорку Кеңеште мектеп окуучулары жана студенттер үчүн экскурсиялар өткөрүлүп келет. Ал ошондой эле үн светофорлорун орнотуу долбоорлоруна катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/obschestvo/134271_vbishkeke_proekt_svetoforyi_dlya_nezryachih_planiruyut_zavershit_kkontsu_2013_goda/|title=В Бишкеке проект «Светофоры для незрячих» планируют завершить к концу 2013 года|author=Анастасия Бенгард|date=2013-08-14|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2025-жылы Бекешевдин колдоосу жана демөөрчүлүк каражаттардын эсебинен Бишкектин 10-кичи районундагы сквер көрктөндүрүлгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/reel/DI6TYXINC9X/|title=Жителям 10-го микрорайона нужно заботиться о сквере и следить за его состоянием|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;. Мурдараак, 2024-жылы, 6-кичи райондогу № 16 китепкана оңдоодон кийин ачылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/C3HjrzPrGke/|title=В 6-м микрорайоне открыли отремонтированную библиотеку № 16|date=2024-02-09|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;; 2025-жылдын февраль айында Бекешев ага пенсионерлер үчүн акысыз компьютердик курстарды уюштурууга ноутбуктарды тапшырган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://vesti.kg/obshchestvo/item/136198-v-6-m-mikrorajone-dlya-pensionerov-organizuyut-kompyuternye-kursy.html|title=В 6-м микрорайоне для пенсионеров организуют компьютерные курсы|date=2025-02-28|publisher=Vesti.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

[[Файл:Дастан Бекешев активно занимается посадкой деревьев и ведет экологически осознанный образ жизни.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев дарак отургузуу учурунда]]

=== Брайль шрифтиндеги окуу китептери ===

[[Файл:Дастан Бекешев недавно посетил уникальную выставку скульптур, специально созданную для слабовидящих и незрячих людей.jpg|мини|250px|справа|Бекешев көрүүсү чектелген жана сокур адамдар үчүн атайын уюштурулган тактилдүү скульптуралар көргөзмөсүндө]]

Бекешевдин ишмердигинин багыттарынын бири — сокур жана начар көргөн окуучуларды кыргыз тилиндеги окуу адабияты менен камсыз кылуу. Анын демилгеси жана бюджеттен тышкаркы каражаттарды тартуу менен 2015-жылы Кыргызстанда биринчи жолу «Кыргыз тили» предмети боюнча 1—11-класстар үчүн атайын окуу китептери чыгарылган: сокурлар үчүн Брайлдын рельефтүү-чекиттик шрифти жана начар көргөндөр үчүн ирилетилген шрифт менен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.stanradar.com/news/full/16699-dlja-slepyh-shkolnikov-izdali-uchebniki-po-kyrgyzskomu-jazyku.html?page=4|title=Для слепых школьников издали учебники по кыргызскому языку|date=2015-06-16|publisher=StanRadar|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://knews.kg/2015/09/01/dastan-bekeshev-pozdravil-uchaschihsya-bishkekskih-shkol-s-dnem-znaniy/|title=Дастан Бекешев поздравил учащихся бишкекских школ с Днем знаний|date=2015-09-01|publisher=K-News|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Долбоор ишке ашырылганга чейин Кыргызстандын адистештирилген мектептери болжол менен чейрек кылым бою жаңы ыңгайлаштырылган окуу китептерин алган эмес. Чыгарылган комплекттер Бишкек жана Ош шаарларындагы сокур жана начар көргөн балдар үчүн интернат-мектептерге тапшырылган. Окуу китептерин чыгаруу мамлекеттик тилде ыңгайлаштырылган окуу адабиятын кайра чыгарууну жана анын көлөмүн кеңейтүүнү баштап берген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20150615/1016060007.html|title=Впервые за четверть века в Кыргызстане издали учебники для слепых детей|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Спорт жана саякаттар ==

[[Файл:Дастан Бекешев показал, что физические ограничения не могут стать преградой для интеллектуальных достижений.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев шахмат тактасынын артында]]

Бекешев шахмат боюнча спорт чеберлигине талапкер наамына ээ жана мектептерде шахмат билимин өнүктүрүүнү жактайт.

2023-жылдын май айында Кыргызстандын Альпинизм жана аскага чыгуу спорту федерациясынын курамында Непалдагы Эвересттин базалык лагерине жеткен. Бекешевдин айтымында, экспедициянын максаттарынын бири — майыптыгы бар адамдарды өздөрүнө татаал максаттарды коюп, аларга жетишүүгө шыктандыруу болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/480465_nameren_motivirovat_ludey_s_invalidnostu._dastan_bekeshev_na_baze_everesta_video.html|title=«Намерен мотивировать людей с инвалидностью». Дастан Бекешев на базе Эвереста|date=2023-05-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2023-жылдын август айында Япониядагы Фудзи тоосуна чыккан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/CwLE1OEsf7T/|title=Ну как не сходить на гору Фудзи, когда ты в Японии?|date=2023-08-20|publisher=Instagram|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Сыйлыктары ==

* Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасы (2012).
* КМШ Парламенттер аралык ассамблеясынын Кеңешинин Ардак грамотасы (2014)&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://iacis.ru/baza_dokumentov/postanovleniya_soveta_mpa_sng/180719/|title=Постановление Совета МПА СНГ от 17 апреля 2014 года № 27|publisher=МПА СНГ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.
* Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы (2016).

== Эскертүүлөр ==
{{примечания}}

== Шилтемелер ==
* [https://bekeshev.kg/ Расмий сайты]
* [https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev ПАСЕ сайтындагы профили]
{{Викиберүүлөр}}
[[Категория:Жогорку Кеңештин депутаттары]]
[[Категория:Кыргызстандын юристтери]]
[[Категория:Кыргыз-Орус Славян университетинин бүтүрүүчүлөрү]]
[[Категория:Көзү азиз саясатчылар]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы менен сыйлангандар]]</text>
      <sha1>qn1gmrqlkt7of2mxon236ir7r6rqpsh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651249</id>
      <parentid>651248</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:29:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Imammadyeva</username>
        <id>48694</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>651249</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33870" sha1="1ez3prc7gqq739u0vyyn0qadvzkln97" xml:space="preserve">
{{Мамлекеттик ишмер
|аты                      = Дастан Бекешев
|жарандыгы                = {{Флагификация|Кыргызстан}}
|билими                   = [[Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университети]]
|илимий даражасы          = юриспруденция бакалавры
|кесиби                   = юрист
|иш чөйрөсү               = саясий ишмер, Жогорку Кеңештин депутаты
|балдары                  = кыздары Алсу, Эмилия жана Эвия
|партия                   = [[Ар-Намыс]] (2010—2014); «Ак-Ниет» (2014-жылдан бери; 2024-жылдан бери — «Дастан Бекешевдин партиясы»)
|сыйлыктары               = Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы
|сайты                    = https://bekeshev.kg/
|сүрөтү=[[File:Dastan Bekeshev 2026.jpg|400 px|Дастан Бекешев ант берүүдө]]}}

'''Дастан Далабайевич Бекешев''' — кыргызстандык мамлекеттик жана саясий ишмер, юрист, Жогорку Кеңештин V, VI, VII жана VIII чакырылыштарынын депутаты. «Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясынын негиздөөчүсү. Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Финансы, бюджет, ишкердик жана атаандаштыкты өнүктүрүү боюнча комитетинин мүчөсү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://cbd.minjust.gov.kg/230042447/edition/49079/ru|title=Постановление Жогорку Кенеша Кыргызской Республики от 18 декабря 2025 года|publisher=Централизованный банк данных правовой информации Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2026-жылдын февраль айынан бери Кыргызстандын [[Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясы|Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы]] өкүлү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev|title=Mr Dastan Bekeshev (Kyrgyzstan)|publisher=Parliamentary Assembly of the Council of Europe|access-date=2026-07-17|lang=en}}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==

1983-жылдын 22-ноябрында Фрунзе шаарында туулган. Алты жашында көрүү жөндөмүнөн толугу менен ажыраган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bulak.kg/2022/02/26/dastan-bekeshev-rasskazal-kak-poteryal-zrenie/|title=Дастан Бекешев рассказал, как потерял зрение|date=2022-02-26|publisher=Bulak.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бишкектеги сокур жана начар көргөн балдар үчүн республикалык атайын интернат-мектебин бүтүргөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/reportaji/130475-doroga-vedushhaya-v-alma-mater.html/|title=Дорога, ведущая в альма-матер|date=2012-06-05|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2001—2006-жылдары Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университетинин юридика факультетинде окуп, юриспруденция бакалавры даражасын алган. Университетти кызыл диплом менен бүтүрүп, Ельциндик стипендиат болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.krsu.kg/universitet/novosti/vypuskniki-krsu-dastan-bekeshev/|title=Выпускники КРСУ — Дастан Бекешев|publisher=КРСУ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2006-жылы Бишкек шаарынын Биринчи май району боюнча Мамлекеттик салык кызматынын башкармалыгында, 2007—2010-жылдары Кыргызстандын Экономика министрлигинде иштеген.

Үй-бүлөлүү, үч кыздын атасы — Алсу, Эмилия жана Эвия&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/DaUqsA8CuEa/|title=Үч кыздын атасы Дастан Бекешев кенже кыздарынын сүрөтүн жарыялады|publisher=СЕРЕП МЕДИА|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;.

== Саясий ишмердиги ==

2010-жылы «Ар-Намыс» партиясына кирип, ошол партиянын тизмеси боюнча Жогорку Кеңештин V чакырылышынын депутаты болуп шайланган. 2014-жылы депутаттык мандатын сактап калуу менен «Ар-Намыс» партиясынан чыгып, пикирлештери менен бирге «Ак-Ниет» партиясын түзгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/politic/174843-v-kyrgyzstane-poyavilas-ocherednaya.html/|title=В Кыргызстане появилась очередная политическая партия, созданная депутатом Дастаном Бекешевым|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2024-жылы партия «Дастан Бекешевдин партиясы» деген аталышта кайра каттоодон өткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://online.minjust.gov.kg/|title=Реестр юридических лиц: политическая партия «Партия Дастана Бекешева», ИНН 03010202010060|publisher=Министерство юстиции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://analyt-kg.com/kg/03010202010060|title=«Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясы: регистрационные сведения|publisher=Центр развития предпринимательства и аналитики|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;. 2015-жылы Бекешев Кыргызстан Социал-демократиялык партиясынын тизмеси боюнча VI чакырылыштын депутаты болуп шайланган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vybory/15959_dastan_bekeshev_reshil_idti_na_parlamentskie_vyiboryi_s_partiey_vlasti_-_sdpk/|title=Дастан Бекешев решил идти на парламентские выборы с партией власти — СДПК|date=2015-07-10|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2021-жылдын 28-ноябрында өткөн парламенттик шайлоодо Бишкектеги № 28 Октябрь бир мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкерлигин көрсөтүп, VII чакырылыштын депутаты болуп шайланган. Добуш берүүнүн жыйынтыгы боюнча 17 474 добуш (47,55 %) алып, борбор калаанын бардык төрт округу боюнча эң жогорку көрсөткүчкө ээ болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/215872_vyiboryi-2021_izvestnyi_rezultatyi_golosovaniya_povsem_odnomandatnyim_okrugam/|title=Выборы-2021. Известны результаты голосования по всем одномандатным округам|date=2021-12-03|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдын 30-ноябрында өткөн мөөнөтүнөн мурда парламенттик шайлоодо № 22 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкер болгон. Ал 17 378 добуш (43,08 %) алып, округда биринчи орунду ээлеген жана эки жолу катары менен Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүчтү көрсөткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.kabar.kg/news/cik-priznala-itogi-vyborov-po-okrugu-22-v-zhk-proshli-bekeshev-ibragimov-i-kozhokulova/|title=Итоги выборов по округу №22: в ЖК прошли Бекешев, Ибрагимов и Кожокулова|date=2025-12-08|publisher=Кабар|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/352645_vyibor_bishkekchan_kto_izkandidatov_nabral_bolshe_vsego_golosov_vstolitse/|title=Выбор бишкекчан: кто из кандидатов набрал больше всего голосов в столице|date=2025-11-30|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2026-жылдын 10-февралынан бери — Кыргызстандын Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы өкүлү. Жогорку Кеңештин ПАСЕдеги делегациясын жетектейт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kant.kg/2026-06-08/glava-delegaczii-zhogorku-kenesha-v-pase-dastan-bekeshev-vstretilsya-s-dokladchikom-pase-po-kr-deputatom-naczionalnogo-sobraniya-franczii-mariettoj-karamanli-2/|title=Глава делегации Жогорку Кенеша в ПАСЕ Дастан Бекешев встретился с докладчиком ПАСЕ по КР|date=2026-06-08|publisher=Kant.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== 2021 жана 2025-жылдардагы шайлоо кампаниялары ==

2021-жылдагы кампания өзалдынча кайрымдуулук каражаттарын чогултууга жана социалдык тармактарды активдүү колдонууга негизделген. 2021-жылдын март айында Бекешев краудфандинг жарыялап, кампаниянын чыгашаларын коомчулукка ачык кылуу ниетин билдирген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/03/16/dastan-bekeshev-zapustil-kraudfanding-na-svoyu-izbiratelnuyu-kampaniyu-on-hochet-uchastvovat-v-vyborah-v-parlament/|title=Дастан Бекешев запустил краудфандинг на свою избирательную кампанию|author=Мундузбек Калыков|date=2021-03-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Үгүттү каржылоо үчүн акы төлөнүүчү лекцияларды өткөрүп, чай жана печенье саткан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/438083_dastan_bekeshev_idet_na_vybory._radi_etogo_prodaet_chay_i_pechene.html|title=Дастан Бекешев идет на выборы. Ради этого продает чай и печенье|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Кампанияда талапкердин көрүүсү чектелгендигин чагылдырган «Мен чындыкты көрөм» деген ураан колдонулган. Краудфандинг, жеке социалдык тармактар, ачык бюджет жана каражат чогултуунун өзгөчө ыкмаларынын айкалышы кампанияга көрүнүктүү жана креативдүү мүнөз берген. Анын жыйынтыгы 47,55 % добуш менен жеңиш болуп, Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүч катары катталган.

2021-жылдын ноябрь айында Бекешев шайлоо кампаниясынын каражаттарын мыйзамсыз пайдалануу жана үгүт иштерине жашы жете электерди тартуу боюнча шектенүүлөргө байланыштуу УКМКга чакырылган. Бекешев мыйзам бузууларды четке кагып, болуп жаткан окуяны административдик ресурсту колдонуу жана шайлоо кампаниясына кийлигишүү катары баалаган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/11/16/dopros-bekesheva-v-gknb-nesovershennoletnie-agitatory-i-kritika-sadyra-zhaparova-chto-proishodit/|title=Допрос Бекешева в ГКНБ, несовершеннолетние агитаторы и критика Садыра Жапарова. Что происходит?|date=2021-11-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. УКМКнын материалдары Борбордук шайлоо жана референдум өткөрүү комиссиясына жиберилген. 19-ноябрда БШК УКМКнын маалыматын эске алып, талапкердин ыйгарым укуктуу өкүлүнүн жоопкерчилиги жөнүндөгү маселени кароону чечкен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20211119/kyrgyzstan-bekeshev-kandidat-reshenie-1054662696.html|title=ЦИК вынесла решение по Дастану Бекешеву|date=2021-11-19|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бекешевдин ыйгарым укуктуу өкүлүнө жашы жете электерди үгүткө тартуу айыбы менен айып пул салынган. Бишкек административдик соту арызды канааттандыруудан баш тарткандан кийин талапкер жана анын өкүлү Жогорку сотко кайрылышкан. 28-ноябрда, добуш берүү күнү, Жогорку сот Административдик соттун чечимин жокко чыгарып, иш боюнча өндүрүштү токтоткон, натыйжада БШКнын айып пулу күчүн жоготкон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.azattyqasia.org/a/verhovnyy-sud-otmenil-reshenie-tsik-o-nalozhenii-shtrafa-na-upolnomochennogo-predstavitelya-bekesheva/31583515.html|title=Верховный суд отменил решение ЦИК о штрафе представителя Бекешева|date=2021-11-28|publisher=Азаттык Азия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдагы кампания «Эч нерсеге карабай!» деген ураан астында өткөн. Үгүт иштеринде социалдык тармактар, округдун тургундары менен түз баарлашуу жана көз карандысыз талапкердин образы жигердүү колдонулган. Алынган 17 378 добуш 2025-жылдагы шайлоодо борбордогу талапкерлердин арасындагы эң мыкты көрсөткүч болгон. Эки катар кампаниянын жыйынтыгы — 2021 жана 2025-жылдары Бишкекте добуштун саны боюнча биринчи орунду ээлөө — кампаниялардын жогорку таанымалдыгын жана Октябрь районунун шайлоочуларынын Бекешевди туруктуу колдоорун көрсөткөн.

== Мыйзам чыгаруу жана коомдук ишмердиги ==

Бекешевдин депутаттык ишинин негизги багыттарына майыптыгы бар адамдардын укуктарын коргоо, маалыматтын жана шаардык чөйрөнүн жеткиликтүүлүгү, мамлекеттик органдардын ачыктыгы, жол кыймылын жөнгө салуу жана жарандардын мамлекет менен электрондук өз ара аракеттенүүсүн өнүктүрүү кирет.

2011-жылы анын катышуусу менен телевидение жана радиоуктуруу жөнүндөгү мыйзамга маалыматтык берүүлөрдү субтитрлер же жаңсоо тили менен коштоону караштырган өзгөртүүлөр киргизилген. Ал майыптыгы бар абитуриенттер үчүн квоталарды, шайлоо тилкелерин ыңгайлаштырууну, Брайль шрифти менен окуу китептерин чыгарууну жана майыптыгы бар адамдарды жумушка орноштуруу үчүн социалдык жана салыктык жеңилдиктерди көбөйтүүнү жактап чыккан.

Бекешев Кыргызстандын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына жана көрүүсү чектелген адамдардын басылып чыккан чыгармаларга жеткиликтүүлүгүн жеңилдеткен Марракеш келишимине кошулушун жигердүү колдогон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/70058_pravitelstvu_poruchili_ratifitsirovat_konventsiyu_oon_opravah_invalidov/|title=Правительству поручили ратифицировать Конвенцию ООН о правах инвалидов|date=2017-12-06|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылы Бекешев Винера Раимбачаева, Динара Ашимова жана башка депутаттар менен биргеликте «Майыптыгы бар адамдардын укуктары жана кепилдиктери жөнүндө» Мыйзамдын жаңы редакциясынын демилгечилеринин бири болгон. 18-июнда Жогорку Кеңеш кабыл алган жана 2025-жылдын 11-августунда президент кол койгон мыйзам терминологияны жана кепилдиктер системасын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына ылайык келтирген. Документте майыптыгы бар адамдардын электрондук реестрин түзүү каралган, абилитация түшүнүгү киргизилген, өзүнчө жолдомолордун ордуна акчалай компенсация алуу мүмкүнчүлүгү бекитилген жана саламаттыкты сактоо, билим берүү, эмгек, маданият, санариптик кызматтар жана инфраструктуранын жеткиликтүүлүгү тармактарында кепилдиктер кеңейтилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kenesh.kg/sed/docs/accompdoc/149400|title=Проект Закона Кыргызской Республики «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью»|publisher=Жогорку Кенеш Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/320175_dastan_bekeshev_predlagaet_sozdat_reestr_lits_snbspinvalidnostyu/|title=Дастан Бекешев предлагает создать реестр лиц с инвалидностью|author=Наргиза Токоева|date=2025-02-17|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/529273_podpisan_zakon_o_pravah_i_garantiiah_lic_s_invalidnostu._kommentariy_bekesheva.html|title=Подписан Закон «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью». Комментарий Бекешева|date=2025-08-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

Бекешевдин катышуусу менен салык мыйзамдарына майыптыгы бар адамдардын ишке орношуусун стимулдаштырууга багытталган жеңилдиктер киргизилген. 2024-жылдын 1-июлунан тартып I жана II топтогу майыптыгы бар, ошондой эле угуусу боюнча III топтогу майыптыгы бар кызматкерлер үчүн киреше салыгынын ставкасы 10дон 5 %ке чейин төмөндөтүлгөн. Мындай кызматкерлер үчүн камсыздандыруу төгүмдөрүнүн жалпы ставкасы (банк иши, уюлдук байланыш жана интернет-провайдерлердин кызматтары сыяктуу айрым тармактарды эске албаганда) 12,25тен 3,25 %ке чейин азайтылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mlsp.gov.kg/ru/2025/03/18/v-bishkeke-proshel-kruglyj-stol-posvyashhennyj-voprosam-trudoustrojstva-licz-s-invalidnostyu/|title=В Бишкеке прошел круглый стол, посвященный вопросам трудоустройства лиц с инвалидностью|date=2025-03-18|publisher=Министерство труда, социального обеспечения и миграции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Бекешев 2024-жылы кабыл алынган «Тынчтык жөнүндө» Мыйзамдын автору болуп саналат. Мыйзам уруксат берилген ызы-чуу деңгээлинен ашууга тыюу салынган мезгилдерди белгилеген: жумуш күндөрү саат 22:00дөн 7:00гө чейин жана дем алыш дагы, майрам күндөрү саат 22:00дөн 9:00го чейин. Бузууларды каттап, айып пул салуу укугу милицияга берилген; ички иштер органдарынын аймактык бөлүмдөрү ызы-чуу деңгээлин өлчөөчү приборлор менен жабдылышы керек&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/313471_sadyir_japarov_podpisal_zakon_laquoonbsptishineraquo/|title=Садыр Жапаров подписал Закон «О тишине»|date=2024-12-07|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2020-жылы курамында канты бар алкоголсуз суусундуктарга акциз киргизүү демилгеси менен чыккан. 2022-жылдын 11-июлунан тартып мындай продукцияны Кыргызстанда өндүрүү жана импорттоо акциздик салыкка тартылат; 2024-жылдан тартып курамында канты бар суулар үчүн акциздик маркалар менен милдеттүү маркировкалоо киргизилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/507325_v_kyrgyzstane_rezko_vyrosli_postypleniia_v_budjet_ot_odnogo_vida_akciznogo_naloga.html|title=В Кыргызстане резко выросли поступления в бюджет от одного вида акцизного налога|date=2024-08-15|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2011-жылы автоунаалар үчүн ээси тамга-сан айкалышын тандай ала турган акы төлөнүүчү жеке мамлекеттик каттоо белгилерин киргизүүнү сунуштаган. Атайын номер белгилерин сатуу тартиби өкмөт тарабынан бекитилген; аларды сатуудан түшкөн каражат республикалык бюджетке түшөт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mk.kg/news/2014/04/15/1014210-otnyine-kyirgyizstantsyi-smogut-priobretat-tekstovyie-gosnomera-dlya-svoih-avto.html|title=Отныне кыргызстанцы смогут приобретать текстовые госномера для своих авто|date=2014-04-15|publisher=МК-Киргизия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Башка демилгелеринин катарында — өкмөт отурумдарынын видеожазууларын жарыялоо, сот чечимдеринин жеткиликтүүлүгүн ачуу, калктуу конуштардын башкы пландарынын жашырындуулугун алып салуу, жарандардын электрондук кайрылуулары, айрым административдик укук бузуулар үчүн коомдук иштер жана жол кыймылынын эрежелерин бузгандыгы үчүн айып пулдарды өз убагында төлөгөндө берилүүчү жеңилдиктер бар.{{Нет АИ|4|08|2026}}

Бекешевдин демилгеси менен 2011-жылдан тартып Жогорку Кеңеште мектеп окуучулары жана студенттер үчүн экскурсиялар өткөрүлүп келет. Ал ошондой эле үн светофорлорун орнотуу долбоорлоруна катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/obschestvo/134271_vbishkeke_proekt_svetoforyi_dlya_nezryachih_planiruyut_zavershit_kkontsu_2013_goda/|title=В Бишкеке проект «Светофоры для незрячих» планируют завершить к концу 2013 года|author=Анастасия Бенгард|date=2013-08-14|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2025-жылы Бекешевдин колдоосу жана демөөрчүлүк каражаттардын эсебинен Бишкектин 10-кичи районундагы сквер көрктөндүрүлгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/reel/DI6TYXINC9X/|title=Жителям 10-го микрорайона нужно заботиться о сквере и следить за его состоянием|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;. Мурдараак, 2024-жылы, 6-кичи райондогу № 16 китепкана оңдоодон кийин ачылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/C3HjrzPrGke/|title=В 6-м микрорайоне открыли отремонтированную библиотеку № 16|date=2024-02-09|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;; 2025-жылдын февраль айында Бекешев ага пенсионерлер үчүн акысыз компьютердик курстарды уюштурууга ноутбуктарды тапшырган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://vesti.kg/obshchestvo/item/136198-v-6-m-mikrorajone-dlya-pensionerov-organizuyut-kompyuternye-kursy.html|title=В 6-м микрорайоне для пенсионеров организуют компьютерные курсы|date=2025-02-28|publisher=Vesti.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

[[Файл:Дастан Бекешев активно занимается посадкой деревьев и ведет экологически осознанный образ жизни.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев дарак отургузуу учурунда]]

=== Брайль шрифтиндеги окуу китептери ===

[[Файл:Дастан Бекешев недавно посетил уникальную выставку скульптур, специально созданную для слабовидящих и незрячих людей.jpg|мини|250px|справа|Бекешев көрүүсү чектелген жана сокур адамдар үчүн атайын уюштурулган тактилдүү скульптуралар көргөзмөсүндө]]

Бекешевдин ишмердигинин багыттарынын бири — сокур жана начар көргөн окуучуларды кыргыз тилиндеги окуу адабияты менен камсыз кылуу. Анын демилгеси жана бюджеттен тышкаркы каражаттарды тартуу менен 2015-жылы Кыргызстанда биринчи жолу «Кыргыз тили» предмети боюнча 1—11-класстар үчүн атайын окуу китептери чыгарылган: сокурлар үчүн Брайлдын рельефтүү-чекиттик шрифти жана начар көргөндөр үчүн ирилетилген шрифт менен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.stanradar.com/news/full/16699-dlja-slepyh-shkolnikov-izdali-uchebniki-po-kyrgyzskomu-jazyku.html?page=4|title=Для слепых школьников издали учебники по кыргызскому языку|date=2015-06-16|publisher=StanRadar|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://knews.kg/2015/09/01/dastan-bekeshev-pozdravil-uchaschihsya-bishkekskih-shkol-s-dnem-znaniy/|title=Дастан Бекешев поздравил учащихся бишкекских школ с Днем знаний|date=2015-09-01|publisher=K-News|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Долбоор ишке ашырылганга чейин Кыргызстандын адистештирилген мектептери болжол менен чейрек кылым бою жаңы ыңгайлаштырылган окуу китептерин алган эмес. Чыгарылган комплекттер Бишкек жана Ош шаарларындагы сокур жана начар көргөн балдар үчүн интернат-мектептерге тапшырылган. Окуу китептерин чыгаруу мамлекеттик тилде ыңгайлаштырылган окуу адабиятын кайра чыгарууну жана анын көлөмүн кеңейтүүнү баштап берген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20150615/1016060007.html|title=Впервые за четверть века в Кыргызстане издали учебники для слепых детей|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Спорт жана саякаттар ==

[[Файл:Дастан Бекешев показал, что физические ограничения не могут стать преградой для интеллектуальных достижений.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев шахмат тактасынын артында]]

Бекешев шахмат боюнча спорт чеберлигине талапкер наамына ээ жана мектептерде шахмат билимин өнүктүрүүнү жактайт.

2023-жылдын май айында Кыргызстандын Альпинизм жана аскага чыгуу спорту федерациясынын курамында Непалдагы Эвересттин базалык лагерине жеткен. Бекешевдин айтымында, экспедициянын максаттарынын бири — майыптыгы бар адамдарды өздөрүнө татаал максаттарды коюп, аларга жетишүүгө шыктандыруу болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/480465_nameren_motivirovat_ludey_s_invalidnostu._dastan_bekeshev_na_baze_everesta_video.html|title=«Намерен мотивировать людей с инвалидностью». Дастан Бекешев на базе Эвереста|date=2023-05-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2023-жылдын август айында Япониядагы Фудзи тоосуна чыккан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/CwLE1OEsf7T/|title=Ну как не сходить на гору Фудзи, когда ты в Японии?|date=2023-08-20|publisher=Instagram|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Сыйлыктары ==

* Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасы (2012).
* КМШ Парламенттер аралык ассамблеясынын Кеңешинин Ардак грамотасы (2014)&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://iacis.ru/baza_dokumentov/postanovleniya_soveta_mpa_sng/180719/|title=Постановление Совета МПА СНГ от 17 апреля 2014 года № 27|publisher=МПА СНГ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.
* Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы (2016).

== Эскертүүлөр ==
{{примечания}}

== Шилтемелер ==
* [https://bekeshev.kg/ Расмий сайты]
* [https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev ПАСЕ сайтындагы профили]
{{Викиберүүлөр}}
[[Категория:Жогорку Кеңештин депутаттары]]
[[Категория:Кыргызстандын юристтери]]
[[Категория:Кыргыз-Орус Славян университетинин бүтүрүүчүлөрү]]
[[Категория:Көзү азиз саясатчылар]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы менен сыйлангандар]]</text>
      <sha1>1ez3prc7gqq739u0vyyn0qadvzkln97</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651252</id>
      <parentid>651249</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:34:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Imammadyeva</username>
        <id>48694</id>
      </contributor>
      <origin>651252</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33807" sha1="qlqdtl7aqpuusj4tjw3pa029ls68lem" xml:space="preserve">
{{Мамлекеттик ишмер
|аты                      = Дастан Бекешев
|жарандыгы                = {{Флагификация|Кыргызстан}}
|билими                   = [[Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университети]]
|илимий даражасы          = юриспруденция бакалавры
|кесиби                   = юрист
|иш чөйрөсү               = саясий ишмер, Жогорку Кеңештин депутаты
|балдары                  = кыздары Алсу, Эмилия жана Эвия
|партия                   = [[Ар-Намыс]] (2010—2014); «Ак-Ниет» (2014-жылдан бери; 2024-жылдан бери — «Дастан Бекешевдин партиясы»)
|сыйлыктары               = Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы
|сайты                    = https://bekeshev.kg/
|сүрөтү = Dastan Bekeshev 2026.jpg
}}

'''Дастан Далабайевич Бекешев''' — кыргызстандык мамлекеттик жана саясий ишмер, юрист, Жогорку Кеңештин V, VI, VII жана VIII чакырылыштарынын депутаты. «Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясынын негиздөөчүсү. Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Финансы, бюджет, ишкердик жана атаандаштыкты өнүктүрүү боюнча комитетинин мүчөсү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://cbd.minjust.gov.kg/230042447/edition/49079/ru|title=Постановление Жогорку Кенеша Кыргызской Республики от 18 декабря 2025 года|publisher=Централизованный банк данных правовой информации Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2026-жылдын февраль айынан бери Кыргызстандын [[Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясы|Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы]] өкүлү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev|title=Mr Dastan Bekeshev (Kyrgyzstan)|publisher=Parliamentary Assembly of the Council of Europe|access-date=2026-07-17|lang=en}}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==

1983-жылдын 22-ноябрында Фрунзе шаарында туулган. Алты жашында көрүү жөндөмүнөн толугу менен ажыраган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bulak.kg/2022/02/26/dastan-bekeshev-rasskazal-kak-poteryal-zrenie/|title=Дастан Бекешев рассказал, как потерял зрение|date=2022-02-26|publisher=Bulak.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бишкектеги сокур жана начар көргөн балдар үчүн республикалык атайын интернат-мектебин бүтүргөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/reportaji/130475-doroga-vedushhaya-v-alma-mater.html/|title=Дорога, ведущая в альма-матер|date=2012-06-05|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2001—2006-жылдары Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университетинин юридика факультетинде окуп, юриспруденция бакалавры даражасын алган. Университетти кызыл диплом менен бүтүрүп, Ельциндик стипендиат болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.krsu.kg/universitet/novosti/vypuskniki-krsu-dastan-bekeshev/|title=Выпускники КРСУ — Дастан Бекешев|publisher=КРСУ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2006-жылы Бишкек шаарынын Биринчи май району боюнча Мамлекеттик салык кызматынын башкармалыгында, 2007—2010-жылдары Кыргызстандын Экономика министрлигинде иштеген.

Үй-бүлөлүү, үч кыздын атасы — Алсу, Эмилия жана Эвия&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/DaUqsA8CuEa/|title=Үч кыздын атасы Дастан Бекешев кенже кыздарынын сүрөтүн жарыялады|publisher=СЕРЕП МЕДИА|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;.

== Саясий ишмердиги ==

2010-жылы «Ар-Намыс» партиясына кирип, ошол партиянын тизмеси боюнча Жогорку Кеңештин V чакырылышынын депутаты болуп шайланган. 2014-жылы депутаттык мандатын сактап калуу менен «Ар-Намыс» партиясынан чыгып, пикирлештери менен бирге «Ак-Ниет» партиясын түзгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/politic/174843-v-kyrgyzstane-poyavilas-ocherednaya.html/|title=В Кыргызстане появилась очередная политическая партия, созданная депутатом Дастаном Бекешевым|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2024-жылы партия «Дастан Бекешевдин партиясы» деген аталышта кайра каттоодон өткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://online.minjust.gov.kg/|title=Реестр юридических лиц: политическая партия «Партия Дастана Бекешева», ИНН 03010202010060|publisher=Министерство юстиции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://analyt-kg.com/kg/03010202010060|title=«Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясы: регистрационные сведения|publisher=Центр развития предпринимательства и аналитики|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;. 2015-жылы Бекешев Кыргызстан Социал-демократиялык партиясынын тизмеси боюнча VI чакырылыштын депутаты болуп шайланган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vybory/15959_dastan_bekeshev_reshil_idti_na_parlamentskie_vyiboryi_s_partiey_vlasti_-_sdpk/|title=Дастан Бекешев решил идти на парламентские выборы с партией власти — СДПК|date=2015-07-10|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2021-жылдын 28-ноябрында өткөн парламенттик шайлоодо Бишкектеги № 28 Октябрь бир мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкерлигин көрсөтүп, VII чакырылыштын депутаты болуп шайланган. Добуш берүүнүн жыйынтыгы боюнча 17 474 добуш (47,55 %) алып, борбор калаанын бардык төрт округу боюнча эң жогорку көрсөткүчкө ээ болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/215872_vyiboryi-2021_izvestnyi_rezultatyi_golosovaniya_povsem_odnomandatnyim_okrugam/|title=Выборы-2021. Известны результаты голосования по всем одномандатным округам|date=2021-12-03|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдын 30-ноябрында өткөн мөөнөтүнөн мурда парламенттик шайлоодо № 22 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкер болгон. Ал 17 378 добуш (43,08 %) алып, округда биринчи орунду ээлеген жана эки жолу катары менен Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүчтү көрсөткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.kabar.kg/news/cik-priznala-itogi-vyborov-po-okrugu-22-v-zhk-proshli-bekeshev-ibragimov-i-kozhokulova/|title=Итоги выборов по округу №22: в ЖК прошли Бекешев, Ибрагимов и Кожокулова|date=2025-12-08|publisher=Кабар|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/352645_vyibor_bishkekchan_kto_izkandidatov_nabral_bolshe_vsego_golosov_vstolitse/|title=Выбор бишкекчан: кто из кандидатов набрал больше всего голосов в столице|date=2025-11-30|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2026-жылдын 10-февралынан бери — Кыргызстандын Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы өкүлү. Жогорку Кеңештин ПАСЕдеги делегациясын жетектейт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kant.kg/2026-06-08/glava-delegaczii-zhogorku-kenesha-v-pase-dastan-bekeshev-vstretilsya-s-dokladchikom-pase-po-kr-deputatom-naczionalnogo-sobraniya-franczii-mariettoj-karamanli-2/|title=Глава делегации Жогорку Кенеша в ПАСЕ Дастан Бекешев встретился с докладчиком ПАСЕ по КР|date=2026-06-08|publisher=Kant.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== 2021 жана 2025-жылдардагы шайлоо кампаниялары ==

2021-жылдагы кампания өзалдынча кайрымдуулук каражаттарын чогултууга жана социалдык тармактарды активдүү колдонууга негизделген. 2021-жылдын март айында Бекешев краудфандинг жарыялап, кампаниянын чыгашаларын коомчулукка ачык кылуу ниетин билдирген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/03/16/dastan-bekeshev-zapustil-kraudfanding-na-svoyu-izbiratelnuyu-kampaniyu-on-hochet-uchastvovat-v-vyborah-v-parlament/|title=Дастан Бекешев запустил краудфандинг на свою избирательную кампанию|author=Мундузбек Калыков|date=2021-03-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Үгүттү каржылоо үчүн акы төлөнүүчү лекцияларды өткөрүп, чай жана печенье саткан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/438083_dastan_bekeshev_idet_na_vybory._radi_etogo_prodaet_chay_i_pechene.html|title=Дастан Бекешев идет на выборы. Ради этого продает чай и печенье|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Кампанияда талапкердин көрүүсү чектелгендигин чагылдырган «Мен чындыкты көрөм» деген ураан колдонулган. Краудфандинг, жеке социалдык тармактар, ачык бюджет жана каражат чогултуунун өзгөчө ыкмаларынын айкалышы кампанияга көрүнүктүү жана креативдүү мүнөз берген. Анын жыйынтыгы 47,55 % добуш менен жеңиш болуп, Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүч катары катталган.

2021-жылдын ноябрь айында Бекешев шайлоо кампаниясынын каражаттарын мыйзамсыз пайдалануу жана үгүт иштерине жашы жете электерди тартуу боюнча шектенүүлөргө байланыштуу УКМКга чакырылган. Бекешев мыйзам бузууларды четке кагып, болуп жаткан окуяны административдик ресурсту колдонуу жана шайлоо кампаниясына кийлигишүү катары баалаган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/11/16/dopros-bekesheva-v-gknb-nesovershennoletnie-agitatory-i-kritika-sadyra-zhaparova-chto-proishodit/|title=Допрос Бекешева в ГКНБ, несовершеннолетние агитаторы и критика Садыра Жапарова. Что происходит?|date=2021-11-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. УКМКнын материалдары Борбордук шайлоо жана референдум өткөрүү комиссиясына жиберилген. 19-ноябрда БШК УКМКнын маалыматын эске алып, талапкердин ыйгарым укуктуу өкүлүнүн жоопкерчилиги жөнүндөгү маселени кароону чечкен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20211119/kyrgyzstan-bekeshev-kandidat-reshenie-1054662696.html|title=ЦИК вынесла решение по Дастану Бекешеву|date=2021-11-19|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бекешевдин ыйгарым укуктуу өкүлүнө жашы жете электерди үгүткө тартуу айыбы менен айып пул салынган. Бишкек административдик соту арызды канааттандыруудан баш тарткандан кийин талапкер жана анын өкүлү Жогорку сотко кайрылышкан. 28-ноябрда, добуш берүү күнү, Жогорку сот Административдик соттун чечимин жокко чыгарып, иш боюнча өндүрүштү токтоткон, натыйжада БШКнын айып пулу күчүн жоготкон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.azattyqasia.org/a/verhovnyy-sud-otmenil-reshenie-tsik-o-nalozhenii-shtrafa-na-upolnomochennogo-predstavitelya-bekesheva/31583515.html|title=Верховный суд отменил решение ЦИК о штрафе представителя Бекешева|date=2021-11-28|publisher=Азаттык Азия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдагы кампания «Эч нерсеге карабай!» деген ураан астында өткөн. Үгүт иштеринде социалдык тармактар, округдун тургундары менен түз баарлашуу жана көз карандысыз талапкердин образы жигердүү колдонулган. Алынган 17 378 добуш 2025-жылдагы шайлоодо борбордогу талапкерлердин арасындагы эң мыкты көрсөткүч болгон. Эки катар кампаниянын жыйынтыгы — 2021 жана 2025-жылдары Бишкекте добуштун саны боюнча биринчи орунду ээлөө — кампаниялардын жогорку таанымалдыгын жана Октябрь районунун шайлоочуларынын Бекешевди туруктуу колдоорун көрсөткөн.

== Мыйзам чыгаруу жана коомдук ишмердиги ==

Бекешевдин депутаттык ишинин негизги багыттарына майыптыгы бар адамдардын укуктарын коргоо, маалыматтын жана шаардык чөйрөнүн жеткиликтүүлүгү, мамлекеттик органдардын ачыктыгы, жол кыймылын жөнгө салуу жана жарандардын мамлекет менен электрондук өз ара аракеттенүүсүн өнүктүрүү кирет.

2011-жылы анын катышуусу менен телевидение жана радиоуктуруу жөнүндөгү мыйзамга маалыматтык берүүлөрдү субтитрлер же жаңсоо тили менен коштоону караштырган өзгөртүүлөр киргизилген. Ал майыптыгы бар абитуриенттер үчүн квоталарды, шайлоо тилкелерин ыңгайлаштырууну, Брайль шрифти менен окуу китептерин чыгарууну жана майыптыгы бар адамдарды жумушка орноштуруу үчүн социалдык жана салыктык жеңилдиктерди көбөйтүүнү жактап чыккан.

Бекешев Кыргызстандын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына жана көрүүсү чектелген адамдардын басылып чыккан чыгармаларга жеткиликтүүлүгүн жеңилдеткен Марракеш келишимине кошулушун жигердүү колдогон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/70058_pravitelstvu_poruchili_ratifitsirovat_konventsiyu_oon_opravah_invalidov/|title=Правительству поручили ратифицировать Конвенцию ООН о правах инвалидов|date=2017-12-06|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылы Бекешев Винера Раимбачаева, Динара Ашимова жана башка депутаттар менен биргеликте «Майыптыгы бар адамдардын укуктары жана кепилдиктери жөнүндө» Мыйзамдын жаңы редакциясынын демилгечилеринин бири болгон. 18-июнда Жогорку Кеңеш кабыл алган жана 2025-жылдын 11-августунда президент кол койгон мыйзам терминологияны жана кепилдиктер системасын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына ылайык келтирген. Документте майыптыгы бар адамдардын электрондук реестрин түзүү каралган, абилитация түшүнүгү киргизилген, өзүнчө жолдомолордун ордуна акчалай компенсация алуу мүмкүнчүлүгү бекитилген жана саламаттыкты сактоо, билим берүү, эмгек, маданият, санариптик кызматтар жана инфраструктуранын жеткиликтүүлүгү тармактарында кепилдиктер кеңейтилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kenesh.kg/sed/docs/accompdoc/149400|title=Проект Закона Кыргызской Республики «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью»|publisher=Жогорку Кенеш Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/320175_dastan_bekeshev_predlagaet_sozdat_reestr_lits_snbspinvalidnostyu/|title=Дастан Бекешев предлагает создать реестр лиц с инвалидностью|author=Наргиза Токоева|date=2025-02-17|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/529273_podpisan_zakon_o_pravah_i_garantiiah_lic_s_invalidnostu._kommentariy_bekesheva.html|title=Подписан Закон «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью». Комментарий Бекешева|date=2025-08-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

Бекешевдин катышуусу менен салык мыйзамдарына майыптыгы бар адамдардын ишке орношуусун стимулдаштырууга багытталган жеңилдиктер киргизилген. 2024-жылдын 1-июлунан тартып I жана II топтогу майыптыгы бар, ошондой эле угуусу боюнча III топтогу майыптыгы бар кызматкерлер үчүн киреше салыгынын ставкасы 10дон 5 %ке чейин төмөндөтүлгөн. Мындай кызматкерлер үчүн камсыздандыруу төгүмдөрүнүн жалпы ставкасы (банк иши, уюлдук байланыш жана интернет-провайдерлердин кызматтары сыяктуу айрым тармактарды эске албаганда) 12,25тен 3,25 %ке чейин азайтылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mlsp.gov.kg/ru/2025/03/18/v-bishkeke-proshel-kruglyj-stol-posvyashhennyj-voprosam-trudoustrojstva-licz-s-invalidnostyu/|title=В Бишкеке прошел круглый стол, посвященный вопросам трудоустройства лиц с инвалидностью|date=2025-03-18|publisher=Министерство труда, социального обеспечения и миграции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Бекешев 2024-жылы кабыл алынган «Тынчтык жөнүндө» Мыйзамдын автору болуп саналат. Мыйзам уруксат берилген ызы-чуу деңгээлинен ашууга тыюу салынган мезгилдерди белгилеген: жумуш күндөрү саат 22:00дөн 7:00гө чейин жана дем алыш дагы, майрам күндөрү саат 22:00дөн 9:00го чейин. Бузууларды каттап, айып пул салуу укугу милицияга берилген; ички иштер органдарынын аймактык бөлүмдөрү ызы-чуу деңгээлин өлчөөчү приборлор менен жабдылышы керек&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/313471_sadyir_japarov_podpisal_zakon_laquoonbsptishineraquo/|title=Садыр Жапаров подписал Закон «О тишине»|date=2024-12-07|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2020-жылы курамында канты бар алкоголсуз суусундуктарга акциз киргизүү демилгеси менен чыккан. 2022-жылдын 11-июлунан тартып мындай продукцияны Кыргызстанда өндүрүү жана импорттоо акциздик салыкка тартылат; 2024-жылдан тартып курамында канты бар суулар үчүн акциздик маркалар менен милдеттүү маркировкалоо киргизилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/507325_v_kyrgyzstane_rezko_vyrosli_postypleniia_v_budjet_ot_odnogo_vida_akciznogo_naloga.html|title=В Кыргызстане резко выросли поступления в бюджет от одного вида акцизного налога|date=2024-08-15|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2011-жылы автоунаалар үчүн ээси тамга-сан айкалышын тандай ала турган акы төлөнүүчү жеке мамлекеттик каттоо белгилерин киргизүүнү сунуштаган. Атайын номер белгилерин сатуу тартиби өкмөт тарабынан бекитилген; аларды сатуудан түшкөн каражат республикалык бюджетке түшөт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mk.kg/news/2014/04/15/1014210-otnyine-kyirgyizstantsyi-smogut-priobretat-tekstovyie-gosnomera-dlya-svoih-avto.html|title=Отныне кыргызстанцы смогут приобретать текстовые госномера для своих авто|date=2014-04-15|publisher=МК-Киргизия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Башка демилгелеринин катарында — өкмөт отурумдарынын видеожазууларын жарыялоо, сот чечимдеринин жеткиликтүүлүгүн ачуу, калктуу конуштардын башкы пландарынын жашырындуулугун алып салуу, жарандардын электрондук кайрылуулары, айрым административдик укук бузуулар үчүн коомдук иштер жана жол кыймылынын эрежелерин бузгандыгы үчүн айып пулдарды өз убагында төлөгөндө берилүүчү жеңилдиктер бар.{{Нет АИ|4|08|2026}}

Бекешевдин демилгеси менен 2011-жылдан тартып Жогорку Кеңеште мектеп окуучулары жана студенттер үчүн экскурсиялар өткөрүлүп келет. Ал ошондой эле үн светофорлорун орнотуу долбоорлоруна катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/obschestvo/134271_vbishkeke_proekt_svetoforyi_dlya_nezryachih_planiruyut_zavershit_kkontsu_2013_goda/|title=В Бишкеке проект «Светофоры для незрячих» планируют завершить к концу 2013 года|author=Анастасия Бенгард|date=2013-08-14|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2025-жылы Бекешевдин колдоосу жана демөөрчүлүк каражаттардын эсебинен Бишкектин 10-кичи районундагы сквер көрктөндүрүлгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/reel/DI6TYXINC9X/|title=Жителям 10-го микрорайона нужно заботиться о сквере и следить за его состоянием|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;. Мурдараак, 2024-жылы, 6-кичи райондогу № 16 китепкана оңдоодон кийин ачылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/C3HjrzPrGke/|title=В 6-м микрорайоне открыли отремонтированную библиотеку № 16|date=2024-02-09|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;; 2025-жылдын февраль айында Бекешев ага пенсионерлер үчүн акысыз компьютердик курстарды уюштурууга ноутбуктарды тапшырган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://vesti.kg/obshchestvo/item/136198-v-6-m-mikrorajone-dlya-pensionerov-organizuyut-kompyuternye-kursy.html|title=В 6-м микрорайоне для пенсионеров организуют компьютерные курсы|date=2025-02-28|publisher=Vesti.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

[[Файл:Дастан Бекешев активно занимается посадкой деревьев и ведет экологически осознанный образ жизни.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев дарак отургузуу учурунда]]

=== Брайль шрифтиндеги окуу китептери ===

[[Файл:Дастан Бекешев недавно посетил уникальную выставку скульптур, специально созданную для слабовидящих и незрячих людей.jpg|мини|250px|справа|Бекешев көрүүсү чектелген жана сокур адамдар үчүн атайын уюштурулган тактилдүү скульптуралар көргөзмөсүндө]]

Бекешевдин ишмердигинин багыттарынын бири — сокур жана начар көргөн окуучуларды кыргыз тилиндеги окуу адабияты менен камсыз кылуу. Анын демилгеси жана бюджеттен тышкаркы каражаттарды тартуу менен 2015-жылы Кыргызстанда биринчи жолу «Кыргыз тили» предмети боюнча 1—11-класстар үчүн атайын окуу китептери чыгарылган: сокурлар үчүн Брайлдын рельефтүү-чекиттик шрифти жана начар көргөндөр үчүн ирилетилген шрифт менен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.stanradar.com/news/full/16699-dlja-slepyh-shkolnikov-izdali-uchebniki-po-kyrgyzskomu-jazyku.html?page=4|title=Для слепых школьников издали учебники по кыргызскому языку|date=2015-06-16|publisher=StanRadar|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://knews.kg/2015/09/01/dastan-bekeshev-pozdravil-uchaschihsya-bishkekskih-shkol-s-dnem-znaniy/|title=Дастан Бекешев поздравил учащихся бишкекских школ с Днем знаний|date=2015-09-01|publisher=K-News|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Долбоор ишке ашырылганга чейин Кыргызстандын адистештирилген мектептери болжол менен чейрек кылым бою жаңы ыңгайлаштырылган окуу китептерин алган эмес. Чыгарылган комплекттер Бишкек жана Ош шаарларындагы сокур жана начар көргөн балдар үчүн интернат-мектептерге тапшырылган. Окуу китептерин чыгаруу мамлекеттик тилде ыңгайлаштырылган окуу адабиятын кайра чыгарууну жана анын көлөмүн кеңейтүүнү баштап берген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20150615/1016060007.html|title=Впервые за четверть века в Кыргызстане издали учебники для слепых детей|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Спорт жана саякаттар ==

[[Файл:Дастан Бекешев показал, что физические ограничения не могут стать преградой для интеллектуальных достижений.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев шахмат тактасынын артында]]

Бекешев шахмат боюнча спорт чеберлигине талапкер наамына ээ жана мектептерде шахмат билимин өнүктүрүүнү жактайт.

2023-жылдын май айында Кыргызстандын Альпинизм жана аскага чыгуу спорту федерациясынын курамында Непалдагы Эвересттин базалык лагерине жеткен. Бекешевдин айтымында, экспедициянын максаттарынын бири — майыптыгы бар адамдарды өздөрүнө татаал максаттарды коюп, аларга жетишүүгө шыктандыруу болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/480465_nameren_motivirovat_ludey_s_invalidnostu._dastan_bekeshev_na_baze_everesta_video.html|title=«Намерен мотивировать людей с инвалидностью». Дастан Бекешев на базе Эвереста|date=2023-05-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2023-жылдын август айында Япониядагы Фудзи тоосуна чыккан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/CwLE1OEsf7T/|title=Ну как не сходить на гору Фудзи, когда ты в Японии?|date=2023-08-20|publisher=Instagram|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Сыйлыктары ==

* Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасы (2012).
* КМШ Парламенттер аралык ассамблеясынын Кеңешинин Ардак грамотасы (2014)&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://iacis.ru/baza_dokumentov/postanovleniya_soveta_mpa_sng/180719/|title=Постановление Совета МПА СНГ от 17 апреля 2014 года № 27|publisher=МПА СНГ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.
* Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы (2016).

== Эскертүүлөр ==
{{примечания}}

== Шилтемелер ==
* [https://bekeshev.kg/ Расмий сайты]
* [https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev ПАСЕ сайтындагы профили]
{{Викиберүүлөр}}
[[Категория:Жогорку Кеңештин депутаттары]]
[[Категория:Кыргызстандын юристтери]]
[[Категория:Кыргыз-Орус Славян университетинин бүтүрүүчүлөрү]]
[[Категория:Көзү азиз саясатчылар]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы менен сыйлангандар]]</text>
      <sha1>qlqdtl7aqpuusj4tjw3pa029ls68lem</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651253</id>
      <parentid>651252</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:38:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Imammadyeva</username>
        <id>48694</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>651253</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33804" sha1="aglqg04y6cpwlu5yb9nzw7ujnx6gjp1" xml:space="preserve">
{{Мамлекеттик ишмер
|аты                      = Дастан Бекешев
|жарандыгы                = {{Флагификация|Кыргызстан}}
|билими                   = [Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университети
|илимий даражасы          = юриспруденция бакалавры
|кесиби                   = юрист
|иш чөйрөсү               = саясий ишмер, Жогорку Кеңештин депутаты
|балдары                  = кыздары Алсу, Эмилия жана Эвия
|партия                   = [[Ар-Намыс]] (2010—2014); «Ак-Ниет» (2014-жылдан бери; 2024-жылдан бери — «Дастан Бекешевдин партиясы»)
|сыйлыктары               = Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы
|сайты                    = https://bekeshev.kg/
|сүрөтү = Dastan Bekeshev 2026.jpg
}}

'''Дастан Далабайевич Бекешев''' — кыргызстандык мамлекеттик жана саясий ишмер, юрист, Жогорку Кеңештин V, VI, VII жана VIII чакырылыштарынын депутаты. «Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясынын негиздөөчүсү. Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Финансы, бюджет, ишкердик жана атаандаштыкты өнүктүрүү боюнча комитетинин мүчөсү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://cbd.minjust.gov.kg/230042447/edition/49079/ru|title=Постановление Жогорку Кенеша Кыргызской Республики от 18 декабря 2025 года|publisher=Централизованный банк данных правовой информации Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2026-жылдын февраль айынан бери Кыргызстандын [[Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясы|Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы]] өкүлү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev|title=Mr Dastan Bekeshev (Kyrgyzstan)|publisher=Parliamentary Assembly of the Council of Europe|access-date=2026-07-17|lang=en}}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==

1983-жылдын 22-ноябрында Фрунзе шаарында туулган. Алты жашында көрүү жөндөмүнөн толугу менен ажыраган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bulak.kg/2022/02/26/dastan-bekeshev-rasskazal-kak-poteryal-zrenie/|title=Дастан Бекешев рассказал, как потерял зрение|date=2022-02-26|publisher=Bulak.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бишкектеги сокур жана начар көргөн балдар үчүн республикалык атайын интернат-мектебин бүтүргөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/reportaji/130475-doroga-vedushhaya-v-alma-mater.html/|title=Дорога, ведущая в альма-матер|date=2012-06-05|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2001—2006-жылдары Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университетинин юридика факультетинде окуп, юриспруденция бакалавры даражасын алган. Университетти кызыл диплом менен бүтүрүп, Ельциндик стипендиат болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.krsu.kg/universitet/novosti/vypuskniki-krsu-dastan-bekeshev/|title=Выпускники КРСУ — Дастан Бекешев|publisher=КРСУ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2006-жылы Бишкек шаарынын Биринчи май району боюнча Мамлекеттик салык кызматынын башкармалыгында, 2007—2010-жылдары Кыргызстандын Экономика министрлигинде иштеген.

Үй-бүлөлүү, үч кыздын атасы — Алсу, Эмилия жана Эвия&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/DaUqsA8CuEa/|title=Үч кыздын атасы Дастан Бекешев кенже кыздарынын сүрөтүн жарыялады|publisher=СЕРЕП МЕДИА|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;.

== Саясий ишмердиги ==

2010-жылы «Ар-Намыс» партиясына кирип, ошол партиянын тизмеси боюнча Жогорку Кеңештин V чакырылышынын депутаты болуп шайланган. 2014-жылы депутаттык мандатын сактап калуу менен «Ар-Намыс» партиясынан чыгып, пикирлештери менен бирге «Ак-Ниет» партиясын түзгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/politic/174843-v-kyrgyzstane-poyavilas-ocherednaya.html/|title=В Кыргызстане появилась очередная политическая партия, созданная депутатом Дастаном Бекешевым|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2024-жылы партия «Дастан Бекешевдин партиясы» деген аталышта кайра каттоодон өткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://online.minjust.gov.kg/|title=Реестр юридических лиц: политическая партия «Партия Дастана Бекешева», ИНН 03010202010060|publisher=Министерство юстиции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://analyt-kg.com/kg/03010202010060|title=«Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясы: регистрационные сведения|publisher=Центр развития предпринимательства и аналитики|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;. 2015-жылы Бекешев Кыргызстан Социал-демократиялык партиясынын тизмеси боюнча VI чакырылыштын депутаты болуп шайланган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vybory/15959_dastan_bekeshev_reshil_idti_na_parlamentskie_vyiboryi_s_partiey_vlasti_-_sdpk/|title=Дастан Бекешев решил идти на парламентские выборы с партией власти — СДПК|date=2015-07-10|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2021-жылдын 28-ноябрында өткөн парламенттик шайлоодо Бишкектеги № 28 Октябрь бир мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкерлигин көрсөтүп, VII чакырылыштын депутаты болуп шайланган. Добуш берүүнүн жыйынтыгы боюнча 17 474 добуш (47,55 %) алып, борбор калаанын бардык төрт округу боюнча эң жогорку көрсөткүчкө ээ болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/215872_vyiboryi-2021_izvestnyi_rezultatyi_golosovaniya_povsem_odnomandatnyim_okrugam/|title=Выборы-2021. Известны результаты голосования по всем одномандатным округам|date=2021-12-03|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдын 30-ноябрында өткөн мөөнөтүнөн мурда парламенттик шайлоодо № 22 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкер болгон. Ал 17 378 добуш (43,08 %) алып, округда биринчи орунду ээлеген жана эки жолу катары менен Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүчтү көрсөткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.kabar.kg/news/cik-priznala-itogi-vyborov-po-okrugu-22-v-zhk-proshli-bekeshev-ibragimov-i-kozhokulova/|title=Итоги выборов по округу №22: в ЖК прошли Бекешев, Ибрагимов и Кожокулова|date=2025-12-08|publisher=Кабар|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/352645_vyibor_bishkekchan_kto_izkandidatov_nabral_bolshe_vsego_golosov_vstolitse/|title=Выбор бишкекчан: кто из кандидатов набрал больше всего голосов в столице|date=2025-11-30|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2026-жылдын 10-февралынан бери — Кыргызстандын Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы өкүлү. Жогорку Кеңештин ПАСЕдеги делегациясын жетектейт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kant.kg/2026-06-08/glava-delegaczii-zhogorku-kenesha-v-pase-dastan-bekeshev-vstretilsya-s-dokladchikom-pase-po-kr-deputatom-naczionalnogo-sobraniya-franczii-mariettoj-karamanli-2/|title=Глава делегации Жогорку Кенеша в ПАСЕ Дастан Бекешев встретился с докладчиком ПАСЕ по КР|date=2026-06-08|publisher=Kant.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== 2021 жана 2025-жылдардагы шайлоо кампаниялары ==

2021-жылдагы кампания өзалдынча кайрымдуулук каражаттарын чогултууга жана социалдык тармактарды активдүү колдонууга негизделген. 2021-жылдын март айында Бекешев краудфандинг жарыялап, кампаниянын чыгашаларын коомчулукка ачык кылуу ниетин билдирген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/03/16/dastan-bekeshev-zapustil-kraudfanding-na-svoyu-izbiratelnuyu-kampaniyu-on-hochet-uchastvovat-v-vyborah-v-parlament/|title=Дастан Бекешев запустил краудфандинг на свою избирательную кампанию|author=Мундузбек Калыков|date=2021-03-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Үгүттү каржылоо үчүн акы төлөнүүчү лекцияларды өткөрүп, чай жана печенье саткан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/438083_dastan_bekeshev_idet_na_vybory._radi_etogo_prodaet_chay_i_pechene.html|title=Дастан Бекешев идет на выборы. Ради этого продает чай и печенье|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Кампанияда талапкердин көрүүсү чектелгендигин чагылдырган «Мен чындыкты көрөм» деген ураан колдонулган. Краудфандинг, жеке социалдык тармактар, ачык бюджет жана каражат чогултуунун өзгөчө ыкмаларынын айкалышы кампанияга көрүнүктүү жана креативдүү мүнөз берген. Анын жыйынтыгы 47,55 % добуш менен жеңиш болуп, Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүч катары катталган.

2021-жылдын ноябрь айында Бекешев шайлоо кампаниясынын каражаттарын мыйзамсыз пайдалануу жана үгүт иштерине жашы жете электерди тартуу боюнча шектенүүлөргө байланыштуу УКМКга чакырылган. Бекешев мыйзам бузууларды четке кагып, болуп жаткан окуяны административдик ресурсту колдонуу жана шайлоо кампаниясына кийлигишүү катары баалаган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/11/16/dopros-bekesheva-v-gknb-nesovershennoletnie-agitatory-i-kritika-sadyra-zhaparova-chto-proishodit/|title=Допрос Бекешева в ГКНБ, несовершеннолетние агитаторы и критика Садыра Жапарова. Что происходит?|date=2021-11-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. УКМКнын материалдары Борбордук шайлоо жана референдум өткөрүү комиссиясына жиберилген. 19-ноябрда БШК УКМКнын маалыматын эске алып, талапкердин ыйгарым укуктуу өкүлүнүн жоопкерчилиги жөнүндөгү маселени кароону чечкен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20211119/kyrgyzstan-bekeshev-kandidat-reshenie-1054662696.html|title=ЦИК вынесла решение по Дастану Бекешеву|date=2021-11-19|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бекешевдин ыйгарым укуктуу өкүлүнө жашы жете электерди үгүткө тартуу айыбы менен айып пул салынган. Бишкек административдик соту арызды канааттандыруудан баш тарткандан кийин талапкер жана анын өкүлү Жогорку сотко кайрылышкан. 28-ноябрда, добуш берүү күнү, Жогорку сот Административдик соттун чечимин жокко чыгарып, иш боюнча өндүрүштү токтоткон, натыйжада БШКнын айып пулу күчүн жоготкон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.azattyqasia.org/a/verhovnyy-sud-otmenil-reshenie-tsik-o-nalozhenii-shtrafa-na-upolnomochennogo-predstavitelya-bekesheva/31583515.html|title=Верховный суд отменил решение ЦИК о штрафе представителя Бекешева|date=2021-11-28|publisher=Азаттык Азия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдагы кампания «Эч нерсеге карабай!» деген ураан астында өткөн. Үгүт иштеринде социалдык тармактар, округдун тургундары менен түз баарлашуу жана көз карандысыз талапкердин образы жигердүү колдонулган. Алынган 17 378 добуш 2025-жылдагы шайлоодо борбордогу талапкерлердин арасындагы эң мыкты көрсөткүч болгон. Эки катар кампаниянын жыйынтыгы — 2021 жана 2025-жылдары Бишкекте добуштун саны боюнча биринчи орунду ээлөө — кампаниялардын жогорку таанымалдыгын жана Октябрь районунун шайлоочуларынын Бекешевди туруктуу колдоорун көрсөткөн.

== Мыйзам чыгаруу жана коомдук ишмердиги ==

Бекешевдин депутаттык ишинин негизги багыттарына майыптыгы бар адамдардын укуктарын коргоо, маалыматтын жана шаардык чөйрөнүн жеткиликтүүлүгү, мамлекеттик органдардын ачыктыгы, жол кыймылын жөнгө салуу жана жарандардын мамлекет менен электрондук өз ара аракеттенүүсүн өнүктүрүү кирет.

2011-жылы анын катышуусу менен телевидение жана радиоуктуруу жөнүндөгү мыйзамга маалыматтык берүүлөрдү субтитрлер же жаңсоо тили менен коштоону караштырган өзгөртүүлөр киргизилген. Ал майыптыгы бар абитуриенттер үчүн квоталарды, шайлоо тилкелерин ыңгайлаштырууну, Брайль шрифти менен окуу китептерин чыгарууну жана майыптыгы бар адамдарды жумушка орноштуруу үчүн социалдык жана салыктык жеңилдиктерди көбөйтүүнү жактап чыккан.

Бекешев Кыргызстандын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына жана көрүүсү чектелген адамдардын басылып чыккан чыгармаларга жеткиликтүүлүгүн жеңилдеткен Марракеш келишимине кошулушун жигердүү колдогон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/70058_pravitelstvu_poruchili_ratifitsirovat_konventsiyu_oon_opravah_invalidov/|title=Правительству поручили ратифицировать Конвенцию ООН о правах инвалидов|date=2017-12-06|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылы Бекешев Винера Раимбачаева, Динара Ашимова жана башка депутаттар менен биргеликте «Майыптыгы бар адамдардын укуктары жана кепилдиктери жөнүндө» Мыйзамдын жаңы редакциясынын демилгечилеринин бири болгон. 18-июнда Жогорку Кеңеш кабыл алган жана 2025-жылдын 11-августунда президент кол койгон мыйзам терминологияны жана кепилдиктер системасын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына ылайык келтирген. Документте майыптыгы бар адамдардын электрондук реестрин түзүү каралган, абилитация түшүнүгү киргизилген, өзүнчө жолдомолордун ордуна акчалай компенсация алуу мүмкүнчүлүгү бекитилген жана саламаттыкты сактоо, билим берүү, эмгек, маданият, санариптик кызматтар жана инфраструктуранын жеткиликтүүлүгү тармактарында кепилдиктер кеңейтилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kenesh.kg/sed/docs/accompdoc/149400|title=Проект Закона Кыргызской Республики «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью»|publisher=Жогорку Кенеш Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/320175_dastan_bekeshev_predlagaet_sozdat_reestr_lits_snbspinvalidnostyu/|title=Дастан Бекешев предлагает создать реестр лиц с инвалидностью|author=Наргиза Токоева|date=2025-02-17|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/529273_podpisan_zakon_o_pravah_i_garantiiah_lic_s_invalidnostu._kommentariy_bekesheva.html|title=Подписан Закон «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью». Комментарий Бекешева|date=2025-08-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

Бекешевдин катышуусу менен салык мыйзамдарына майыптыгы бар адамдардын ишке орношуусун стимулдаштырууга багытталган жеңилдиктер киргизилген. 2024-жылдын 1-июлунан тартып I жана II топтогу майыптыгы бар, ошондой эле угуусу боюнча III топтогу майыптыгы бар кызматкерлер үчүн киреше салыгынын ставкасы 10дон 5 %ке чейин төмөндөтүлгөн. Мындай кызматкерлер үчүн камсыздандыруу төгүмдөрүнүн жалпы ставкасы (банк иши, уюлдук байланыш жана интернет-провайдерлердин кызматтары сыяктуу айрым тармактарды эске албаганда) 12,25тен 3,25 %ке чейин азайтылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mlsp.gov.kg/ru/2025/03/18/v-bishkeke-proshel-kruglyj-stol-posvyashhennyj-voprosam-trudoustrojstva-licz-s-invalidnostyu/|title=В Бишкеке прошел круглый стол, посвященный вопросам трудоустройства лиц с инвалидностью|date=2025-03-18|publisher=Министерство труда, социального обеспечения и миграции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Бекешев 2024-жылы кабыл алынган «Тынчтык жөнүндө» Мыйзамдын автору болуп саналат. Мыйзам уруксат берилген ызы-чуу деңгээлинен ашууга тыюу салынган мезгилдерди белгилеген: жумуш күндөрү саат 22:00дөн 7:00гө чейин жана дем алыш дагы, майрам күндөрү саат 22:00дөн 9:00го чейин. Бузууларды каттап, айып пул салуу укугу милицияга берилген; ички иштер органдарынын аймактык бөлүмдөрү ызы-чуу деңгээлин өлчөөчү приборлор менен жабдылышы керек&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/313471_sadyir_japarov_podpisal_zakon_laquoonbsptishineraquo/|title=Садыр Жапаров подписал Закон «О тишине»|date=2024-12-07|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2020-жылы курамында канты бар алкоголсуз суусундуктарга акциз киргизүү демилгеси менен чыккан. 2022-жылдын 11-июлунан тартып мындай продукцияны Кыргызстанда өндүрүү жана импорттоо акциздик салыкка тартылат; 2024-жылдан тартып курамында канты бар суулар үчүн акциздик маркалар менен милдеттүү маркировкалоо киргизилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/507325_v_kyrgyzstane_rezko_vyrosli_postypleniia_v_budjet_ot_odnogo_vida_akciznogo_naloga.html|title=В Кыргызстане резко выросли поступления в бюджет от одного вида акцизного налога|date=2024-08-15|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2011-жылы автоунаалар үчүн ээси тамга-сан айкалышын тандай ала турган акы төлөнүүчү жеке мамлекеттик каттоо белгилерин киргизүүнү сунуштаган. Атайын номер белгилерин сатуу тартиби өкмөт тарабынан бекитилген; аларды сатуудан түшкөн каражат республикалык бюджетке түшөт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mk.kg/news/2014/04/15/1014210-otnyine-kyirgyizstantsyi-smogut-priobretat-tekstovyie-gosnomera-dlya-svoih-avto.html|title=Отныне кыргызстанцы смогут приобретать текстовые госномера для своих авто|date=2014-04-15|publisher=МК-Киргизия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Башка демилгелеринин катарында — өкмөт отурумдарынын видеожазууларын жарыялоо, сот чечимдеринин жеткиликтүүлүгүн ачуу, калктуу конуштардын башкы пландарынын жашырындуулугун алып салуу, жарандардын электрондук кайрылуулары, айрым административдик укук бузуулар үчүн коомдук иштер жана жол кыймылынын эрежелерин бузгандыгы үчүн айып пулдарды өз убагында төлөгөндө берилүүчү жеңилдиктер бар.{{Нет АИ|4|08|2026}}

Бекешевдин демилгеси менен 2011-жылдан тартып Жогорку Кеңеште мектеп окуучулары жана студенттер үчүн экскурсиялар өткөрүлүп келет. Ал ошондой эле үн светофорлорун орнотуу долбоорлоруна катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/obschestvo/134271_vbishkeke_proekt_svetoforyi_dlya_nezryachih_planiruyut_zavershit_kkontsu_2013_goda/|title=В Бишкеке проект «Светофоры для незрячих» планируют завершить к концу 2013 года|author=Анастасия Бенгард|date=2013-08-14|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2025-жылы Бекешевдин колдоосу жана демөөрчүлүк каражаттардын эсебинен Бишкектин 10-кичи районундагы сквер көрктөндүрүлгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/reel/DI6TYXINC9X/|title=Жителям 10-го микрорайона нужно заботиться о сквере и следить за его состоянием|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;. Мурдараак, 2024-жылы, 6-кичи райондогу № 16 китепкана оңдоодон кийин ачылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/C3HjrzPrGke/|title=В 6-м микрорайоне открыли отремонтированную библиотеку № 16|date=2024-02-09|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;; 2025-жылдын февраль айында Бекешев ага пенсионерлер үчүн акысыз компьютердик курстарды уюштурууга ноутбуктарды тапшырган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://vesti.kg/obshchestvo/item/136198-v-6-m-mikrorajone-dlya-pensionerov-organizuyut-kompyuternye-kursy.html|title=В 6-м микрорайоне для пенсионеров организуют компьютерные курсы|date=2025-02-28|publisher=Vesti.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

[[Файл:Дастан Бекешев активно занимается посадкой деревьев и ведет экологически осознанный образ жизни.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев дарак отургузуу учурунда]]

=== Брайль шрифтиндеги окуу китептери ===

[[Файл:Дастан Бекешев недавно посетил уникальную выставку скульптур, специально созданную для слабовидящих и незрячих людей.jpg|мини|250px|справа|Бекешев көрүүсү чектелген жана сокур адамдар үчүн атайын уюштурулган тактилдүү скульптуралар көргөзмөсүндө]]

Бекешевдин ишмердигинин багыттарынын бири — сокур жана начар көргөн окуучуларды кыргыз тилиндеги окуу адабияты менен камсыз кылуу. Анын демилгеси жана бюджеттен тышкаркы каражаттарды тартуу менен 2015-жылы Кыргызстанда биринчи жолу «Кыргыз тили» предмети боюнча 1—11-класстар үчүн атайын окуу китептери чыгарылган: сокурлар үчүн Брайлдын рельефтүү-чекиттик шрифти жана начар көргөндөр үчүн ирилетилген шрифт менен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.stanradar.com/news/full/16699-dlja-slepyh-shkolnikov-izdali-uchebniki-po-kyrgyzskomu-jazyku.html?page=4|title=Для слепых школьников издали учебники по кыргызскому языку|date=2015-06-16|publisher=StanRadar|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://knews.kg/2015/09/01/dastan-bekeshev-pozdravil-uchaschihsya-bishkekskih-shkol-s-dnem-znaniy/|title=Дастан Бекешев поздравил учащихся бишкекских школ с Днем знаний|date=2015-09-01|publisher=K-News|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Долбоор ишке ашырылганга чейин Кыргызстандын адистештирилген мектептери болжол менен чейрек кылым бою жаңы ыңгайлаштырылган окуу китептерин алган эмес. Чыгарылган комплекттер Бишкек жана Ош шаарларындагы сокур жана начар көргөн балдар үчүн интернат-мектептерге тапшырылган. Окуу китептерин чыгаруу мамлекеттик тилде ыңгайлаштырылган окуу адабиятын кайра чыгарууну жана анын көлөмүн кеңейтүүнү баштап берген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20150615/1016060007.html|title=Впервые за четверть века в Кыргызстане издали учебники для слепых детей|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Спорт жана саякаттар ==

[[Файл:Дастан Бекешев показал, что физические ограничения не могут стать преградой для интеллектуальных достижений.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев шахмат тактасынын артында]]

Бекешев шахмат боюнча спорт чеберлигине талапкер наамына ээ жана мектептерде шахмат билимин өнүктүрүүнү жактайт.

2023-жылдын май айында Кыргызстандын Альпинизм жана аскага чыгуу спорту федерациясынын курамында Непалдагы Эвересттин базалык лагерине жеткен. Бекешевдин айтымында, экспедициянын максаттарынын бири — майыптыгы бар адамдарды өздөрүнө татаал максаттарды коюп, аларга жетишүүгө шыктандыруу болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/480465_nameren_motivirovat_ludey_s_invalidnostu._dastan_bekeshev_na_baze_everesta_video.html|title=«Намерен мотивировать людей с инвалидностью». Дастан Бекешев на базе Эвереста|date=2023-05-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2023-жылдын август айында Япониядагы Фудзи тоосуна чыккан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/CwLE1OEsf7T/|title=Ну как не сходить на гору Фудзи, когда ты в Японии?|date=2023-08-20|publisher=Instagram|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Сыйлыктары ==

* Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасы (2012).
* КМШ Парламенттер аралык ассамблеясынын Кеңешинин Ардак грамотасы (2014)&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://iacis.ru/baza_dokumentov/postanovleniya_soveta_mpa_sng/180719/|title=Постановление Совета МПА СНГ от 17 апреля 2014 года № 27|publisher=МПА СНГ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.
* Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы (2016).

== Эскертүүлөр ==
{{примечания}}

== Шилтемелер ==
* [https://bekeshev.kg/ Расмий сайты]
* [https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev ПАСЕ сайтындагы профили]
{{Викиберүүлөр}}
[[Категория:Жогорку Кеңештин депутаттары]]
[[Категория:Кыргызстандын юристтери]]
[[Категория:Кыргыз-Орус Славян университетинин бүтүрүүчүлөрү]]
[[Категория:Көзү азиз саясатчылар]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы менен сыйлангандар]]</text>
      <sha1>aglqg04y6cpwlu5yb9nzw7ujnx6gjp1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651254</id>
      <parentid>651253</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:43:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Imammadyeva</username>
        <id>48694</id>
      </contributor>
      <origin>651254</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="33803" sha1="j31wp8xb46dvv0k4v8xb0y3dmbvpgux" xml:space="preserve">
{{Мамлекеттик ишмер
|аты                      = Дастан Бекешев
|жарандыгы                = {{Флагификация|Кыргызстан}}
|билими                   = Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университети
|илимий даражасы          = юриспруденция бакалавры
|кесиби                   = юрист
|иш чөйрөсү               = саясий ишмер, Жогорку Кеңештин депутаты
|балдары                  = кыздары Алсу, Эмилия жана Эвия
|партия                   = [[Ар-Намыс]] (2010—2014); «Ак-Ниет» (2014-жылдан бери; 2024-жылдан бери — «Дастан Бекешевдин партиясы»)
|сыйлыктары               = Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы
|сайты                    = https://bekeshev.kg/
|сүрөтү = Dastan Bekeshev 2026.jpg
}}

'''Дастан Далабайевич Бекешев''' — кыргызстандык мамлекеттик жана саясий ишмер, юрист, Жогорку Кеңештин V, VI, VII жана VIII чакырылыштарынын депутаты. «Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясынын негиздөөчүсү. Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Финансы, бюджет, ишкердик жана атаандаштыкты өнүктүрүү боюнча комитетинин мүчөсү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://cbd.minjust.gov.kg/230042447/edition/49079/ru|title=Постановление Жогорку Кенеша Кыргызской Республики от 18 декабря 2025 года|publisher=Централизованный банк данных правовой информации Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2026-жылдын февраль айынан бери Кыргызстандын [[Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясы|Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы]] өкүлү&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev|title=Mr Dastan Bekeshev (Kyrgyzstan)|publisher=Parliamentary Assembly of the Council of Europe|access-date=2026-07-17|lang=en}}&lt;/ref&gt;.

== Өмүр баяны ==

1983-жылдын 22-ноябрында Фрунзе шаарында туулган. Алты жашында көрүү жөндөмүнөн толугу менен ажыраган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://bulak.kg/2022/02/26/dastan-bekeshev-rasskazal-kak-poteryal-zrenie/|title=Дастан Бекешев рассказал, как потерял зрение|date=2022-02-26|publisher=Bulak.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бишкектеги сокур жана начар көргөн балдар үчүн республикалык атайын интернат-мектебин бүтүргөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/reportaji/130475-doroga-vedushhaya-v-alma-mater.html/|title=Дорога, ведущая в альма-матер|date=2012-06-05|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2001—2006-жылдары Борис Ельцин атындагы Кыргыз-Орус Славян университетинин юридика факультетинде окуп, юриспруденция бакалавры даражасын алган. Университетти кызыл диплом менен бүтүрүп, Ельциндик стипендиат болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.krsu.kg/universitet/novosti/vypuskniki-krsu-dastan-bekeshev/|title=Выпускники КРСУ — Дастан Бекешев|publisher=КРСУ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2006-жылы Бишкек шаарынын Биринчи май району боюнча Мамлекеттик салык кызматынын башкармалыгында, 2007—2010-жылдары Кыргызстандын Экономика министрлигинде иштеген.

Үй-бүлөлүү, үч кыздын атасы — Алсу, Эмилия жана Эвия&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/DaUqsA8CuEa/|title=Үч кыздын атасы Дастан Бекешев кенже кыздарынын сүрөтүн жарыялады|publisher=СЕРЕП МЕДИА|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;.

== Саясий ишмердиги ==

2010-жылы «Ар-Намыс» партиясына кирип, ошол партиянын тизмеси боюнча Жогорку Кеңештин V чакырылышынын депутаты болуп шайланган. 2014-жылы депутаттык мандатын сактап калуу менен «Ар-Намыс» партиясынан чыгып, пикирлештери менен бирге «Ак-Ниет» партиясын түзгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/archive/ru/politic/174843-v-kyrgyzstane-poyavilas-ocherednaya.html/|title=В Кыргызстане появилась очередная политическая партия, созданная депутатом Дастаном Бекешевым|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2024-жылы партия «Дастан Бекешевдин партиясы» деген аталышта кайра каттоодон өткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://online.minjust.gov.kg/|title=Реестр юридических лиц: политическая партия «Партия Дастана Бекешева», ИНН 03010202010060|publisher=Министерство юстиции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://analyt-kg.com/kg/03010202010060|title=«Дастан Бекешевдин партиясы» саясий партиясы: регистрационные сведения|publisher=Центр развития предпринимательства и аналитики|access-date=2026-07-18|lang=ky}}&lt;/ref&gt;. 2015-жылы Бекешев Кыргызстан Социал-демократиялык партиясынын тизмеси боюнча VI чакырылыштын депутаты болуп шайланган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vybory/15959_dastan_bekeshev_reshil_idti_na_parlamentskie_vyiboryi_s_partiey_vlasti_-_sdpk/|title=Дастан Бекешев решил идти на парламентские выборы с партией власти — СДПК|date=2015-07-10|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2021-жылдын 28-ноябрында өткөн парламенттик шайлоодо Бишкектеги № 28 Октябрь бир мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкерлигин көрсөтүп, VII чакырылыштын депутаты болуп шайланган. Добуш берүүнүн жыйынтыгы боюнча 17 474 добуш (47,55 %) алып, борбор калаанын бардык төрт округу боюнча эң жогорку көрсөткүчкө ээ болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/215872_vyiboryi-2021_izvestnyi_rezultatyi_golosovaniya_povsem_odnomandatnyim_okrugam/|title=Выборы-2021. Известны результаты голосования по всем одномандатным округам|date=2021-12-03|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдын 30-ноябрында өткөн мөөнөтүнөн мурда парламенттик шайлоодо № 22 көп мандаттуу шайлоо округу боюнча талапкер болгон. Ал 17 378 добуш (43,08 %) алып, округда биринчи орунду ээлеген жана эки жолу катары менен Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүчтү көрсөткөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.kabar.kg/news/cik-priznala-itogi-vyborov-po-okrugu-22-v-zhk-proshli-bekeshev-ibragimov-i-kozhokulova/|title=Итоги выборов по округу №22: в ЖК прошли Бекешев, Ибрагимов и Кожокулова|date=2025-12-08|publisher=Кабар|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/352645_vyibor_bishkekchan_kto_izkandidatov_nabral_bolshe_vsego_golosov_vstolitse/|title=Выбор бишкекчан: кто из кандидатов набрал больше всего голосов в столице|date=2025-11-30|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2026-жылдын 10-февралынан бери — Кыргызстандын Европа Кеңешинин Парламенттик Ассамблеясындагы өкүлү. Жогорку Кеңештин ПАСЕдеги делегациясын жетектейт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kant.kg/2026-06-08/glava-delegaczii-zhogorku-kenesha-v-pase-dastan-bekeshev-vstretilsya-s-dokladchikom-pase-po-kr-deputatom-naczionalnogo-sobraniya-franczii-mariettoj-karamanli-2/|title=Глава делегации Жогорку Кенеша в ПАСЕ Дастан Бекешев встретился с докладчиком ПАСЕ по КР|date=2026-06-08|publisher=Kant.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== 2021 жана 2025-жылдардагы шайлоо кампаниялары ==

2021-жылдагы кампания өзалдынча кайрымдуулук каражаттарын чогултууга жана социалдык тармактарды активдүү колдонууга негизделген. 2021-жылдын март айында Бекешев краудфандинг жарыялап, кампаниянын чыгашаларын коомчулукка ачык кылуу ниетин билдирген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/03/16/dastan-bekeshev-zapustil-kraudfanding-na-svoyu-izbiratelnuyu-kampaniyu-on-hochet-uchastvovat-v-vyborah-v-parlament/|title=Дастан Бекешев запустил краудфандинг на свою избирательную кампанию|author=Мундузбек Калыков|date=2021-03-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Үгүттү каржылоо үчүн акы төлөнүүчү лекцияларды өткөрүп, чай жана печенье саткан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/438083_dastan_bekeshev_idet_na_vybory._radi_etogo_prodaet_chay_i_pechene.html|title=Дастан Бекешев идет на выборы. Ради этого продает чай и печенье|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Кампанияда талапкердин көрүүсү чектелгендигин чагылдырган «Мен чындыкты көрөм» деген ураан колдонулган. Краудфандинг, жеке социалдык тармактар, ачык бюджет жана каражат чогултуунун өзгөчө ыкмаларынын айкалышы кампанияга көрүнүктүү жана креативдүү мүнөз берген. Анын жыйынтыгы 47,55 % добуш менен жеңиш болуп, Бишкектеги талапкерлердин арасынан эң жогорку көрсөткүч катары катталган.

2021-жылдын ноябрь айында Бекешев шайлоо кампаниясынын каражаттарын мыйзамсыз пайдалануу жана үгүт иштерине жашы жете электерди тартуу боюнча шектенүүлөргө байланыштуу УКМКга чакырылган. Бекешев мыйзам бузууларды четке кагып, болуп жаткан окуяны административдик ресурсту колдонуу жана шайлоо кампаниясына кийлигишүү катары баалаган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kloop.kg/blog/2021/11/16/dopros-bekesheva-v-gknb-nesovershennoletnie-agitatory-i-kritika-sadyra-zhaparova-chto-proishodit/|title=Допрос Бекешева в ГКНБ, несовершеннолетние агитаторы и критика Садыра Жапарова. Что происходит?|date=2021-11-16|publisher=Kloop|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. УКМКнын материалдары Борбордук шайлоо жана референдум өткөрүү комиссиясына жиберилген. 19-ноябрда БШК УКМКнын маалыматын эске алып, талапкердин ыйгарым укуктуу өкүлүнүн жоопкерчилиги жөнүндөгү маселени кароону чечкен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20211119/kyrgyzstan-bekeshev-kandidat-reshenie-1054662696.html|title=ЦИК вынесла решение по Дастану Бекешеву|date=2021-11-19|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. Бекешевдин ыйгарым укуктуу өкүлүнө жашы жете электерди үгүткө тартуу айыбы менен айып пул салынган. Бишкек административдик соту арызды канааттандыруудан баш тарткандан кийин талапкер жана анын өкүлү Жогорку сотко кайрылышкан. 28-ноябрда, добуш берүү күнү, Жогорку сот Административдик соттун чечимин жокко чыгарып, иш боюнча өндүрүштү токтоткон, натыйжада БШКнын айып пулу күчүн жоготкон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.azattyqasia.org/a/verhovnyy-sud-otmenil-reshenie-tsik-o-nalozhenii-shtrafa-na-upolnomochennogo-predstavitelya-bekesheva/31583515.html|title=Верховный суд отменил решение ЦИК о штрафе представителя Бекешева|date=2021-11-28|publisher=Азаттык Азия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылдагы кампания «Эч нерсеге карабай!» деген ураан астында өткөн. Үгүт иштеринде социалдык тармактар, округдун тургундары менен түз баарлашуу жана көз карандысыз талапкердин образы жигердүү колдонулган. Алынган 17 378 добуш 2025-жылдагы шайлоодо борбордогу талапкерлердин арасындагы эң мыкты көрсөткүч болгон. Эки катар кампаниянын жыйынтыгы — 2021 жана 2025-жылдары Бишкекте добуштун саны боюнча биринчи орунду ээлөө — кампаниялардын жогорку таанымалдыгын жана Октябрь районунун шайлоочуларынын Бекешевди туруктуу колдоорун көрсөткөн.

== Мыйзам чыгаруу жана коомдук ишмердиги ==

Бекешевдин депутаттык ишинин негизги багыттарына майыптыгы бар адамдардын укуктарын коргоо, маалыматтын жана шаардык чөйрөнүн жеткиликтүүлүгү, мамлекеттик органдардын ачыктыгы, жол кыймылын жөнгө салуу жана жарандардын мамлекет менен электрондук өз ара аракеттенүүсүн өнүктүрүү кирет.

2011-жылы анын катышуусу менен телевидение жана радиоуктуруу жөнүндөгү мыйзамга маалыматтык берүүлөрдү субтитрлер же жаңсоо тили менен коштоону караштырган өзгөртүүлөр киргизилген. Ал майыптыгы бар абитуриенттер үчүн квоталарды, шайлоо тилкелерин ыңгайлаштырууну, Брайль шрифти менен окуу китептерин чыгарууну жана майыптыгы бар адамдарды жумушка орноштуруу үчүн социалдык жана салыктык жеңилдиктерди көбөйтүүнү жактап чыккан.

Бекешев Кыргызстандын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына жана көрүүсү чектелген адамдардын басылып чыккан чыгармаларга жеткиликтүүлүгүн жеңилдеткен Марракеш келишимине кошулушун жигердүү колдогон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/70058_pravitelstvu_poruchili_ratifitsirovat_konventsiyu_oon_opravah_invalidov/|title=Правительству поручили ратифицировать Конвенцию ООН о правах инвалидов|date=2017-12-06|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2025-жылы Бекешев Винера Раимбачаева, Динара Ашимова жана башка депутаттар менен биргеликте «Майыптыгы бар адамдардын укуктары жана кепилдиктери жөнүндө» Мыйзамдын жаңы редакциясынын демилгечилеринин бири болгон. 18-июнда Жогорку Кеңеш кабыл алган жана 2025-жылдын 11-августунда президент кол койгон мыйзам терминологияны жана кепилдиктер системасын БУУнун Майыптардын укуктары жөнүндөгү конвенциясына ылайык келтирген. Документте майыптыгы бар адамдардын электрондук реестрин түзүү каралган, абилитация түшүнүгү киргизилген, өзүнчө жолдомолордун ордуна акчалай компенсация алуу мүмкүнчүлүгү бекитилген жана саламаттыкты сактоо, билим берүү, эмгек, маданият, санариптик кызматтар жана инфраструктуранын жеткиликтүүлүгү тармактарында кепилдиктер кеңейтилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kenesh.kg/sed/docs/accompdoc/149400|title=Проект Закона Кыргызской Республики «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью»|publisher=Жогорку Кенеш Кыргызской Республики|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/320175_dastan_bekeshev_predlagaet_sozdat_reestr_lits_snbspinvalidnostyu/|title=Дастан Бекешев предлагает создать реестр лиц с инвалидностью|author=Наргиза Токоева|date=2025-02-17|publisher=24.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/529273_podpisan_zakon_o_pravah_i_garantiiah_lic_s_invalidnostu._kommentariy_bekesheva.html|title=Подписан Закон «О правах и гарантиях лиц с инвалидностью». Комментарий Бекешева|date=2025-08-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

Бекешевдин катышуусу менен салык мыйзамдарына майыптыгы бар адамдардын ишке орношуусун стимулдаштырууга багытталган жеңилдиктер киргизилген. 2024-жылдын 1-июлунан тартып I жана II топтогу майыптыгы бар, ошондой эле угуусу боюнча III топтогу майыптыгы бар кызматкерлер үчүн киреше салыгынын ставкасы 10дон 5 %ке чейин төмөндөтүлгөн. Мындай кызматкерлер үчүн камсыздандыруу төгүмдөрүнүн жалпы ставкасы (банк иши, уюлдук байланыш жана интернет-провайдерлердин кызматтары сыяктуу айрым тармактарды эске албаганда) 12,25тен 3,25 %ке чейин азайтылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://mlsp.gov.kg/ru/2025/03/18/v-bishkeke-proshel-kruglyj-stol-posvyashhennyj-voprosam-trudoustrojstva-licz-s-invalidnostyu/|title=В Бишкеке прошел круглый стол, посвященный вопросам трудоустройства лиц с инвалидностью|date=2025-03-18|publisher=Министерство труда, социального обеспечения и миграции Кыргызской Республики|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Бекешев 2024-жылы кабыл алынган «Тынчтык жөнүндө» Мыйзамдын автору болуп саналат. Мыйзам уруксат берилген ызы-чуу деңгээлинен ашууга тыюу салынган мезгилдерди белгилеген: жумуш күндөрү саат 22:00дөн 7:00гө чейин жана дем алыш дагы, майрам күндөрү саат 22:00дөн 9:00го чейин. Бузууларды каттап, айып пул салуу укугу милицияга берилген; ички иштер органдарынын аймактык бөлүмдөрү ызы-чуу деңгээлин өлчөөчү приборлор менен жабдылышы керек&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/vlast/313471_sadyir_japarov_podpisal_zakon_laquoonbsptishineraquo/|title=Садыр Жапаров подписал Закон «О тишине»|date=2024-12-07|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

2020-жылы курамында канты бар алкоголсуз суусундуктарга акциз киргизүү демилгеси менен чыккан. 2022-жылдын 11-июлунан тартып мындай продукцияны Кыргызстанда өндүрүү жана импорттоо акциздик салыкка тартылат; 2024-жылдан тартып курамында канты бар суулар үчүн акциздик маркалар менен милдеттүү маркировкалоо киргизилген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/507325_v_kyrgyzstane_rezko_vyrosli_postypleniia_v_budjet_ot_odnogo_vida_akciznogo_naloga.html|title=В Кыргызстане резко выросли поступления в бюджет от одного вида акцизного налога|date=2024-08-15|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

2011-жылы автоунаалар үчүн ээси тамга-сан айкалышын тандай ала турган акы төлөнүүчү жеке мамлекеттик каттоо белгилерин киргизүүнү сунуштаган. Атайын номер белгилерин сатуу тартиби өкмөт тарабынан бекитилген; аларды сатуудан түшкөн каражат республикалык бюджетке түшөт&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.mk.kg/news/2014/04/15/1014210-otnyine-kyirgyizstantsyi-smogut-priobretat-tekstovyie-gosnomera-dlya-svoih-avto.html|title=Отныне кыргызстанцы смогут приобретать текстовые госномера для своих авто|date=2014-04-15|publisher=МК-Киргизия|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Башка демилгелеринин катарында — өкмөт отурумдарынын видеожазууларын жарыялоо, сот чечимдеринин жеткиликтүүлүгүн ачуу, калктуу конуштардын башкы пландарынын жашырындуулугун алып салуу, жарандардын электрондук кайрылуулары, айрым административдик укук бузуулар үчүн коомдук иштер жана жол кыймылынын эрежелерин бузгандыгы үчүн айып пулдарды өз убагында төлөгөндө берилүүчү жеңилдиктер бар.{{Нет АИ|4|08|2026}}

Бекешевдин демилгеси менен 2011-жылдан тартып Жогорку Кеңеште мектеп окуучулары жана студенттер үчүн экскурсиялар өткөрүлүп келет. Ал ошондой эле үн светофорлорун орнотуу долбоорлоруна катышкан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://24.kg/obschestvo/134271_vbishkeke_proekt_svetoforyi_dlya_nezryachih_planiruyut_zavershit_kkontsu_2013_goda/|title=В Бишкеке проект «Светофоры для незрячих» планируют завершить к концу 2013 года|author=Анастасия Бенгард|date=2013-08-14|publisher=24.kg|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2025-жылы Бекешевдин колдоосу жана демөөрчүлүк каражаттардын эсебинен Бишкектин 10-кичи районундагы сквер көрктөндүрүлгөн&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/reel/DI6TYXINC9X/|title=Жителям 10-го микрорайона нужно заботиться о сквере и следить за его состоянием|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;. Мурдараак, 2024-жылы, 6-кичи райондогу № 16 китепкана оңдоодон кийин ачылган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/C3HjrzPrGke/|title=В 6-м микрорайоне открыли отремонтированную библиотеку № 16|date=2024-02-09|publisher=Instagram|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;; 2025-жылдын февраль айында Бекешев ага пенсионерлер үчүн акысыз компьютердик курстарды уюштурууга ноутбуктарды тапшырган&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://vesti.kg/obshchestvo/item/136198-v-6-m-mikrorajone-dlya-pensionerov-organizuyut-kompyuternye-kursy.html|title=В 6-м микрорайоне для пенсионеров организуют компьютерные курсы|date=2025-02-28|publisher=Vesti.kg|access-date=2026-07-18}}&lt;/ref&gt;.

[[Файл:Дастан Бекешев активно занимается посадкой деревьев и ведет экологически осознанный образ жизни.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев дарак отургузуу учурунда]]

=== Брайль шрифтиндеги окуу китептери ===

[[Файл:Дастан Бекешев недавно посетил уникальную выставку скульптур, специально созданную для слабовидящих и незрячих людей.jpg|мини|250px|справа|Бекешев көрүүсү чектелген жана сокур адамдар үчүн атайын уюштурулган тактилдүү скульптуралар көргөзмөсүндө]]

Бекешевдин ишмердигинин багыттарынын бири — сокур жана начар көргөн окуучуларды кыргыз тилиндеги окуу адабияты менен камсыз кылуу. Анын демилгеси жана бюджеттен тышкаркы каражаттарды тартуу менен 2015-жылы Кыргызстанда биринчи жолу «Кыргыз тили» предмети боюнча 1—11-класстар үчүн атайын окуу китептери чыгарылган: сокурлар үчүн Брайлдын рельефтүү-чекиттик шрифти жана начар көргөндөр үчүн ирилетилген шрифт менен&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.stanradar.com/news/full/16699-dlja-slepyh-shkolnikov-izdali-uchebniki-po-kyrgyzskomu-jazyku.html?page=4|title=Для слепых школьников издали учебники по кыргызскому языку|date=2015-06-16|publisher=StanRadar|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://knews.kg/2015/09/01/dastan-bekeshev-pozdravil-uchaschihsya-bishkekskih-shkol-s-dnem-znaniy/|title=Дастан Бекешев поздравил учащихся бишкекских школ с Днем знаний|date=2015-09-01|publisher=K-News|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

Долбоор ишке ашырылганга чейин Кыргызстандын адистештирилген мектептери болжол менен чейрек кылым бою жаңы ыңгайлаштырылган окуу китептерин алган эмес. Чыгарылган комплекттер Бишкек жана Ош шаарларындагы сокур жана начар көргөн балдар үчүн интернат-мектептерге тапшырылган. Окуу китептерин чыгаруу мамлекеттик тилде ыңгайлаштырылган окуу адабиятын кайра чыгарууну жана анын көлөмүн кеңейтүүнү баштап берген&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://ru.sputnik.kg/20150615/1016060007.html|title=Впервые за четверть века в Кыргызстане издали учебники для слепых детей|publisher=Sputnik Кыргызстан|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Спорт жана саякаттар ==

[[Файл:Дастан Бекешев показал, что физические ограничения не могут стать преградой для интеллектуальных достижений.jpg|мини|250px|справа|Дастан Бекешев шахмат тактасынын артында]]

Бекешев шахмат боюнча спорт чеберлигине талапкер наамына ээ жана мектептерде шахмат билимин өнүктүрүүнү жактайт.

2023-жылдын май айында Кыргызстандын Альпинизм жана аскага чыгуу спорту федерациясынын курамында Непалдагы Эвересттин базалык лагерине жеткен. Бекешевдин айтымында, экспедициянын максаттарынын бири — майыптыгы бар адамдарды өздөрүнө татаал максаттарды коюп, аларга жетишүүгө шыктандыруу болгон&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://kaktus.media/doc/480465_nameren_motivirovat_ludey_s_invalidnostu._dastan_bekeshev_na_baze_everesta_video.html|title=«Намерен мотивировать людей с инвалидностью». Дастан Бекешев на базе Эвереста|date=2023-05-11|publisher=Kaktus.media|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;. 2023-жылдын август айында Япониядагы Фудзи тоосуна чыккан&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://www.instagram.com/p/CwLE1OEsf7T/|title=Ну как не сходить на гору Фудзи, когда ты в Японии?|date=2023-08-20|publisher=Instagram|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.

== Сыйлыктары ==

* Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин Ардак грамотасы (2012).
* КМШ Парламенттер аралык ассамблеясынын Кеңешинин Ардак грамотасы (2014)&lt;ref&gt;{{cite web|url=https://iacis.ru/baza_dokumentov/postanovleniya_soveta_mpa_sng/180719/|title=Постановление Совета МПА СНГ от 17 апреля 2014 года № 27|publisher=МПА СНГ|access-date=2026-07-17}}&lt;/ref&gt;.
* Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы (2016).

== Эскертүүлөр ==
{{примечания}}

== Шилтемелер ==
* [https://bekeshev.kg/ Расмий сайты]
* [https://pace.coe.int/en/members/9225/bekeshev ПАСЕ сайтындагы профили]
{{Викиберүүлөр}}
[[Категория:Жогорку Кеңештин депутаттары]]
[[Категория:Кыргызстандын юристтери]]
[[Категория:Кыргыз-Орус Славян университетинин бүтүрүүчүлөрү]]
[[Категория:Көзү азиз саясатчылар]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы менен сыйлангандар]]</text>
      <sha1>j31wp8xb46dvv0k4v8xb0y3dmbvpgux</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Алтын-Казык</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11119</id>
    <revision>
      <id>651215</id>
      <parentid>615511</parentid>
      <timestamp>2026-08-16T21:46:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kairat07</username>
        <id>48691</id>
      </contributor>
      <comment>/* */</comment>
      <origin>651215</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1954" sha1="liz7rft450k4tyoy0ams2cq58g43w6x" xml:space="preserve">'''Алтын-Казык''' ― [[Алай тоо кыркасы|Алай тоо кыркасынын]] (Кичи Алай) түндүк тармагы. [[Ноокат району|Ноокат р-нун]] Жар-Коргон айыл аймагында. Тоо кеңдик багытында Косчан, Кырккечүү сууларынын аралыгында 30–32  кмге созулуп жатат. Туурасы 4–5 км. Орточо бийиктиги 2800–3300 м,  эң бийик жери 4064  м.  Кыры аска-зоокалуу, мөңгү жокко эсе. Тоо капталдары кокту-колоттуу келип, суу өрөөндөрүнө тик түшөт. 

Кууш капчыгайлар да кездешет. Орографиясы боюнча эки бөлүктөн турат: батышы Алтынказык, чыгышы Гупукан деп аталат. Силурдун чополуу жана көмүр-лүү сланец, кумдук, алевролит тектеринен турат. Талаа (1900–2000 м  бийиктикке чейин), шалбаалуу талаа жана шалбаалуу бадал (2700– 2900  мге чейин), субальп жана альп шалбаасы (3100–3200  мге  чейин), субнивалдык, нивалдык ландшафт алкактары мүнөздүү. Жайыт.

== Колдонулган адабияттар ==
* [http://www.bizdin.kg/elib/kitepter/pdf/geogr_ensclp.pdf Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору. Кыргызстандын географиясы.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140714154348/http://bizdin.kg/elib/kitepter/pdf/geogr_ensclp.pdf |date=2014-07-14 }}  ISBN 9967-14-006-2 &lt;br&gt;
{{Интервикисиз}}

[[Категория:Кыргызстандын тоолору‎]]
[[Категория:Тумар-2011]]</text>
      <sha1>liz7rft450k4tyoy0ams2cq58g43w6x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Төлөбаев Мухуддин</title>
    <ns>0</ns>
    <id>29064</id>
    <revision>
      <id>651230</id>
      <parentid>650750</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T03:53:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Колдонулган адабияттар */</comment>
      <origin>651230</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5761" sha1="jpgzqyiu39b8ogbq7w6uxuxb29azv91" xml:space="preserve">'''Төлөбаев Мухуддин''' - '''жазуучу, акын.''' [[Панфилов району]]нун [[Эркин-Сай]] айылында 1940-жылы 15-январда туулган. 1947-1957-жж. [[Эркин-Сай]] айылындагы орто мектебин, 1964-жылы Айыл-чарба институтунун ветеринардык факультетин бүтүргөн. '''Ветеринария илимдеринин кандидаты.'''  

Эмгек жолун 1964-жылы [[Ош]] облусунун Фрунзе районундагы Халмион ветеринардык участкасынын башчысы болуп иштөөдөн баштаган. 1967-жылы райондук ветеринардык станциянын башкы эпизоотологу болуп иштеп жүрүп райондогу Кадамжай совхозунун башкы ветеринардык врачы кызматына дайындалган.

1970-жылы Кыргызстан мал чарба жана ветеринария илим-изилдөө институтундагы Гельминтология лабораториясына аспирантурага өткөн. Жылкылардын негизги мите ылаңдары боюнча иликтөө-изилдөө иштерин жана илимий тажрыйбаларын жүргүзүп, илимий иштерин ийгиликтүү коргоп ветеринария илимдеринин кандидаты деген илимий даражага татыктуу болгон.

Гельминтология лабораториясында кенже илимий кызматкер болуп 1973-1976-жылдары эмгектенип жүрүп, 20дан ашык илимий макалаларды жазган.

1976-1988-жж. Республикалык мал чарба жана ветеринария илим-изилдөө институтунун өндүрүштүк башкармалыгында башкы ветеринардык врач, 1988-1994-жж. Республикалык атайын малды бордоо адистештирилген өндүрүштүк бирикмесинин башкы ветеринардык врачы, 1994-2003-жж. Республикалык мамлекеттик ветеринардык департаментте ветеринардык инспектор болуп иштеген.

1996-2003-жж. “Ветеринария” гезитин уюштуруучулардын бири катары, кабарчы, башкы редактордун орун басары, башкы редактор болуп эмгектенген. 

Кыргыз совет энциклопедиясынын 3-5-6-томдуктарына, “Кыргызстандын айыл чарбасынын энциклопедиясынын” 1-2-томдугуна автор катары макалалары жарык көргөн. 1999-жылдан Кыргыз Республикасынын Журналисттер союзунун, 2000-жылдан Кыргыз Республикасынын Жазуучулар союзунун мүчөсү.


== Жарык көргөн китептери ==
=== Кыргыз тилинде ===
Кой-эчкилердин бөгөнөк ылаңына каршы күрөшүү. - Ф.: Кыргызстан, 1986. - 56 б. (авторлош).

Чабандын малга ветеринардык алгачкы жардам көрсөтүүсү. - Ф.: Кыргызстан, 1988. - 61 б.

Ветеринар акын Жолон Мамытов 60 жашта: Эскерүүлөр. - Б.: Эркин-Тоо, 2000. - 94 б.

Саяпкерге сабак. - Б.: Эркин-Тоо, 2000. - 66 б.

Доор сапары: Арноо ырлары. - Б.: Мектеп, 2001. - 376 б.

Доор сапары-2: Арноо ырлары. - Б.: Бийиктик, 2004. - 428 б.

Жайыл баатыр: Дастан, тарыхы, санжыра (авторлош). - Б.: Бийиктик, 2004. - 680 б.

Жайыл баатыр-2: Асыл ойлор, тарыхы, санжыра (авторлош). - Б.: Бийиктик, 2005. - 496 б.

Жайыл атанын жана балдарынын асыл ойлору. - Б.: Бийиктик, 2005. - 400 б.

Доор сапары-3: Арноо ырлары. - Б.: Бийиктик, 2005. - 376 б.

Доор сапары-4: Арноо ырлары. - Б.: Бийиктик, 2007. - 364 б.

Доор сапары-5: Арноо ырлары. - Б.: Бийиктик, 2008. - 360 б.

Залкарлардын арбагына таазим. - Б.: Бийиктик, 2008. - 192 б.

Эне тилим. - Б.: Басма-тамга, 2008. - 38 б.

Техника: Накыл сөздөр. - Б.: Бийиктик, 2009. - 40 б.


== Колдонулган адабияттар ==
* *[[Кыргыз Республикасынын жазуучулары]]/Кыргызпатент.Түз.: М. Ааматов, А.Чекиров, Ө.Калыева. – Б.: 2011. –  456 б. ISBN   978-9967-26-379-6
*Жайылов Н. Мен окуган мектеп. — Бишкек- 2024

[[Категория: Кыргыз Республикасынын жазуучулары]]
[[Категория:Жайыл району]]
[[Категория:Эркин-Сай]]
[[Категория:Чүй облусунун инсандары]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын сыйлыктары]]
[[Категория:Жайыл районунун инсандары]]
[[Категория:Инсандар:Кыргызстан]]</text>
      <sha1>jpgzqyiu39b8ogbq7w6uxuxb29azv91</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Эркин-Сай</title>
    <ns>0</ns>
    <id>41804</id>
    <revision>
      <id>651250</id>
      <parentid>650852</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:30:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <comment>/* Белгилүү инсандары */</comment>
      <origin>651250</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7218" sha1="ebxhg9metkms79v3lc509uacmi588hu" xml:space="preserve">{{ОЖ 
 |статусу                    = Айыл
 |кыргызча аталышы           = Эркин-Сай
 |расмий аталышы             = Эркин-Сай
 |өлкө                       = Кыргызстан
 |герб                       = National emblem of Kyrgyzstan.svg
 |желек                      = Flag of Kyrgyzstan (3-2).svg
 |lat_dir = N|lat_deg = 42 |lat_min = 49 |lat_sec = 44 
 |lon_dir = E|lon_deg = 73 |lon_min = 40 |lon_sec = 56
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |областын түрү              = област
 |област                     = Чүй областы 
 |аймак                      = Панфилов району
 |айыл аймагы                = Орто-Кайыңды айыл аймагы
 |калкы                      = 709
 |элди каттоо жылы           = 2023
 |убакыт аралыгы             = +6
 |почта индекси              = 722015
 |СОАТЕ                      = 41708219811030
}}

'''Эркин-Сай''' — [[Кыргызстан]]дын [[Чүй облусу]]нун [[Панфилов району|Панфилов району]] айыл. [[Орто-Кайыңды айыл аймагы|Орто-Кайыңды айыл аймагы]] кирет.

== Географиясы ==
Айыл Чүй өрөөнүнүн батыш тарабында, Чоң-Кайыңды суусунун оң жээгинде жайгашкан. Деңиз деңгээлинен 1025 метр бийиктикте турат. Айылга жакын жерден стратегиялык маанидеги [[Бишкек]] — [[Ош]] унаа жолу өтөт.

== Калкы ==
Кыргыз Республикасынын Улуттук статистика комитетинин маалыматы боюнча, айылдын калкынын саны 2023-жылдын башында 709 кишини түзгөн&lt;ref name=&quot;НСК23&quot;/&gt;.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
!scope=&quot;row&quot;|Жылы !! 2009&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://stat.gov.kg/media/files/aa7cd7ae-9f37-4dc1-b103-c828ac335b00.pdf|title=Кыргыз Республикасынын калкын каттоо 2009. Чүй областы}}&lt;/ref&gt; !! 2014&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.stat.kg/media/statisticsoperational/67aedfb9-2ede-44d0-8d8e-e472db00a59c.xls |title=Кыргыз Республикасынын айыл аймактарынын жана айылдарынын туруктуу калкынын саны (2014-ж.)}}&lt;/ref&gt; !! 2015&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.stat.kg/media/statisticsoperational/e93c217e-a339-4412-91d6-9972471a0224.xls |title=Кыргыз Республикасынын айыл аймактарынын жана айылдарынын туруктуу калкынын саны (2015-ж.)}}&lt;/ref&gt; !! 2020&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.stat.kg/ru/statistics/download/operational/825/ |title=Кыргыз Республикасынын облустарынын, райондорунун, шаарларынын, айыл аймактарынын жана айылдарынын калкынын саны (2020-жылдын башына карата)}}&lt;/ref&gt; !! 2021&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.stat.kg/ru/statistics/download/operational/825 |title=Кыргыз Республикасынын облустарынын, райондорунун, шаарларынын, айыл аймактарынын жана айылдарынын калкынын саны (2021-жылдын башына карата)}}&lt;/ref&gt;
! 2023&lt;ref name=&quot;НСК23&quot;&gt;{{cite web |url=https://stat.kg/ru/statistics/download/operational/825/ |title=Кыргыз Республикасынын облустарынын, райондорунун, шаарларынын, айыл аймактарынын жана айылдарынын калкынын саны (2023-жылдын башына карата)}}&lt;/ref&gt;
|-
!scope=&quot;row&quot;|Адам саны
| 720 || 725 || 740 || 749 || 845 || 709
|}

== Белгилүү инсандары ==
* '''[[Сагынбаев Экмет Сагынбаевич]]''' (1940—2020) — '''КР турак жай-коммуналдык чарба тармагынын эмгек сиңирген кызматкери, мамлекеттик башкаруучу жана инженер-куруучу.'''
*'''[[Төлөбаев Мухуддин]]'''(1940-2022)-'''жазуучу, акын,Ветеринария илимдеринин кандидаты.'''
*'''[[Мисир Ашыркулов]]'''-''' генерал-лейтенант (2002)'''
*'''[[Марат Козукеев]]'''(1970-2017)-'''Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер,Кыргызстандык актёр жана режиссёр. Маданият ишмери. &quot;ДЕМ&quot; театрнын жетекчиси.'''
*'''[[Азыгалиев Жумабек]]'''(1923-2013)-'''КР эмгек синирген мугалими'''
*'''[[Кангельдиев Нургазы]]'''(1924-1990)-'''КР маданиятына эмгек синерген ишмери'''
*'''[[Мамбеталиев Сатыбалды]]'''(1931-2021)-'''жазуучу,публицист.
*'''[[Рысбекова Бурул]]'''(1921-2002)-'''КР эмгек синерген мугалими'''
*'''[[Чолпонкулов Калык]]'''(1935-)-'''СССР балык өнөр жайынын мыктысы'''
*'''[[Айткулов Медетбек Ашыркулович]]'''(1956-)-'''профессор,академик'''
*'''[[Кадыркулов Касымалы]]'''(1934-)-'''КР эмгек синерген мугалими'''

== Галерея ==
&lt;gallery&gt;
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 13-01-03).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 13-01-08).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 13-01-05).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 13-01-11).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 14-22-00).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 14-22-02).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 14-22-06).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 14-22-11).jpg
&lt;/gallery&gt;

== Шилтемелер ==
* [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%AD%D1%80%D0%BA%D0%B8%D0%BD-%D0%A1%D0%B0%D0%B9 Эркин-Сай айылы орус тилиндеги Википедияда]

== Булактар ==
{{Булактар}}
[[Категория:Эркин-Сай]]
[[Категория:Чүй облусу]]
[[Категория:Панфилов району]]
[[Категория:Кыргызстан]]
[[Категория:Ала-Арча көрүстөнүндө жерленгендер]]
[[Категория:Орто-Кайыңды айыл аймагы]]</text>
      <sha1>ebxhg9metkms79v3lc509uacmi588hu</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651256</id>
      <parentid>651250</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T08:00:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Белгилүү инсандары */</comment>
      <origin>651256</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7535" sha1="d2oodxzjqxcjrh3627a43w8qyj0ad7q" xml:space="preserve">{{ОЖ 
 |статусу                    = Айыл
 |кыргызча аталышы           = Эркин-Сай
 |расмий аталышы             = Эркин-Сай
 |өлкө                       = Кыргызстан
 |герб                       = National emblem of Kyrgyzstan.svg
 |желек                      = Flag of Kyrgyzstan (3-2).svg
 |lat_dir = N|lat_deg = 42 |lat_min = 49 |lat_sec = 44 
 |lon_dir = E|lon_deg = 73 |lon_min = 40 |lon_sec = 56
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |областын түрү              = област
 |област                     = Чүй областы 
 |аймак                      = Панфилов району
 |айыл аймагы                = Орто-Кайыңды айыл аймагы
 |калкы                      = 709
 |элди каттоо жылы           = 2023
 |убакыт аралыгы             = +6
 |почта индекси              = 722015
 |СОАТЕ                      = 41708219811030
}}

'''Эркин-Сай''' — [[Кыргызстан]]дын [[Чүй облусу]]нун [[Панфилов району|Панфилов району]] айыл. [[Орто-Кайыңды айыл аймагы|Орто-Кайыңды айыл аймагы]] кирет.

== Географиясы ==
Айыл Чүй өрөөнүнүн батыш тарабында, Чоң-Кайыңды суусунун оң жээгинде жайгашкан. Деңиз деңгээлинен 1025 метр бийиктикте турат. Айылга жакын жерден стратегиялык маанидеги [[Бишкек]] — [[Ош]] унаа жолу өтөт.

== Калкы ==
Кыргыз Республикасынын Улуттук статистика комитетинин маалыматы боюнча, айылдын калкынын саны 2023-жылдын башында 709 кишини түзгөн&lt;ref name=&quot;НСК23&quot;/&gt;.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
!scope=&quot;row&quot;|Жылы !! 2009&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://stat.gov.kg/media/files/aa7cd7ae-9f37-4dc1-b103-c828ac335b00.pdf|title=Кыргыз Республикасынын калкын каттоо 2009. Чүй областы}}&lt;/ref&gt; !! 2014&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.stat.kg/media/statisticsoperational/67aedfb9-2ede-44d0-8d8e-e472db00a59c.xls |title=Кыргыз Республикасынын айыл аймактарынын жана айылдарынын туруктуу калкынын саны (2014-ж.)}}&lt;/ref&gt; !! 2015&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.stat.kg/media/statisticsoperational/e93c217e-a339-4412-91d6-9972471a0224.xls |title=Кыргыз Республикасынын айыл аймактарынын жана айылдарынын туруктуу калкынын саны (2015-ж.)}}&lt;/ref&gt; !! 2020&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.stat.kg/ru/statistics/download/operational/825/ |title=Кыргыз Республикасынын облустарынын, райондорунун, шаарларынын, айыл аймактарынын жана айылдарынын калкынын саны (2020-жылдын башына карата)}}&lt;/ref&gt; !! 2021&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.stat.kg/ru/statistics/download/operational/825 |title=Кыргыз Республикасынын облустарынын, райондорунун, шаарларынын, айыл аймактарынын жана айылдарынын калкынын саны (2021-жылдын башына карата)}}&lt;/ref&gt;
! 2023&lt;ref name=&quot;НСК23&quot;&gt;{{cite web |url=https://stat.kg/ru/statistics/download/operational/825/ |title=Кыргыз Республикасынын облустарынын, райондорунун, шаарларынын, айыл аймактарынын жана айылдарынын калкынын саны (2023-жылдын башына карата)}}&lt;/ref&gt;
|-
!scope=&quot;row&quot;|Адам саны
| 720 || 725 || 740 || 749 || 845 || 709
|}

== Белгилүү инсандары ==
* '''[[Сагынбаев Экмет Сагынбаевич]]''' (1940—2020) — '''КР турак жай-коммуналдык чарба тармагынын эмгек сиңирген кызматкери, мамлекеттик башкаруучу жана инженер-куруучу.[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер]]'''
*'''[[Төлөбаев Мухуддин]]'''(1940-2022)-'''жазуучу, акын,Ветеринария илимдеринин кандидаты.'''
*'''[[Мисир Ашыркулов]]'''-''' генерал-лейтенант (2002)'''
*'''[[Марат Козукеев]]'''(1970-2017)-'''Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер,Кыргызстандык актёр жана режиссёр. Маданият ишмери. &quot;ДЕМ&quot; театрнын жетекчиси.'''
*'''[[Азыгалиев Жумабек]]'''(1923-2013)-'''КР эмгек синирген мугалими,[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер]]'''
*'''[[Кангельдиев Нургазы]]'''(1924-1990)-'''КР маданиятына эмгек синерген ишмери'''
*'''[[Мамбеталиев Сатыбалды]]'''(1931-2021)-'''жазуучу,публицист.
*'''[[Рысбекова Бурул]]'''(1921-2002)-'''КР эмгек синерген мугалими,[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер]]'''
*'''[[Чолпонкулов Калык]]'''(1935-)-'''СССР балык өнөр жайынын мыктысы'''
*'''[[Айткулов Медетбек Ашыркулович]]'''(1956-)-'''профессор,академик'''
*'''[[Кадыркулов Касымалы]]'''(1934-)-'''КР эмгек синерген мугалими'''

== Галерея ==
&lt;gallery&gt;
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 13-01-03).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 13-01-08).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 13-01-05).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 13-01-11).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 14-22-00).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 14-22-02).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 14-22-06).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 14-22-11).jpg
&lt;/gallery&gt;

== Шилтемелер ==
* [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%AD%D1%80%D0%BA%D0%B8%D0%BD-%D0%A1%D0%B0%D0%B9 Эркин-Сай айылы орус тилиндеги Википедияда]

== Булактар ==
{{Булактар}}
[[Категория:Эркин-Сай]]
[[Категория:Чүй облусу]]
[[Категория:Панфилов району]]
[[Категория:Кыргызстан]]
[[Категория:Ала-Арча көрүстөнүндө жерленгендер]]
[[Категория:Орто-Кайыңды айыл аймагы]]</text>
      <sha1>d2oodxzjqxcjrh3627a43w8qyj0ad7q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651257</id>
      <parentid>651256</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T08:01:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Белгилүү инсандары */</comment>
      <origin>651257</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7535" sha1="ce5wwp7lb2qrcg9w7aj464cayz14a2g" xml:space="preserve">{{ОЖ 
 |статусу                    = Айыл
 |кыргызча аталышы           = Эркин-Сай
 |расмий аталышы             = Эркин-Сай
 |өлкө                       = Кыргызстан
 |герб                       = National emblem of Kyrgyzstan.svg
 |желек                      = Flag of Kyrgyzstan (3-2).svg
 |lat_dir = N|lat_deg = 42 |lat_min = 49 |lat_sec = 44 
 |lon_dir = E|lon_deg = 73 |lon_min = 40 |lon_sec = 56
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү  = 300
 |областын түрү              = област
 |област                     = Чүй областы 
 |аймак                      = Панфилов району
 |айыл аймагы                = Орто-Кайыңды айыл аймагы
 |калкы                      = 709
 |элди каттоо жылы           = 2023
 |убакыт аралыгы             = +6
 |почта индекси              = 722015
 |СОАТЕ                      = 41708219811030
}}

'''Эркин-Сай''' — [[Кыргызстан]]дын [[Чүй облусу]]нун [[Панфилов району|Панфилов району]] айыл. [[Орто-Кайыңды айыл аймагы|Орто-Кайыңды айыл аймагы]] кирет.

== Географиясы ==
Айыл Чүй өрөөнүнүн батыш тарабында, Чоң-Кайыңды суусунун оң жээгинде жайгашкан. Деңиз деңгээлинен 1025 метр бийиктикте турат. Айылга жакын жерден стратегиялык маанидеги [[Бишкек]] — [[Ош]] унаа жолу өтөт.

== Калкы ==
Кыргыз Республикасынын Улуттук статистика комитетинин маалыматы боюнча, айылдын калкынын саны 2023-жылдын башында 709 кишини түзгөн&lt;ref name=&quot;НСК23&quot;/&gt;.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
!scope=&quot;row&quot;|Жылы !! 2009&lt;ref&gt;{{Cite web |url=https://stat.gov.kg/media/files/aa7cd7ae-9f37-4dc1-b103-c828ac335b00.pdf|title=Кыргыз Республикасынын калкын каттоо 2009. Чүй областы}}&lt;/ref&gt; !! 2014&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.stat.kg/media/statisticsoperational/67aedfb9-2ede-44d0-8d8e-e472db00a59c.xls |title=Кыргыз Республикасынын айыл аймактарынын жана айылдарынын туруктуу калкынын саны (2014-ж.)}}&lt;/ref&gt; !! 2015&lt;ref&gt;{{cite web |url=http://www.stat.kg/media/statisticsoperational/e93c217e-a339-4412-91d6-9972471a0224.xls |title=Кыргыз Республикасынын айыл аймактарынын жана айылдарынын туруктуу калкынын саны (2015-ж.)}}&lt;/ref&gt; !! 2020&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.stat.kg/ru/statistics/download/operational/825/ |title=Кыргыз Республикасынын облустарынын, райондорунун, шаарларынын, айыл аймактарынын жана айылдарынын калкынын саны (2020-жылдын башына карата)}}&lt;/ref&gt; !! 2021&lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://www.stat.kg/ru/statistics/download/operational/825 |title=Кыргыз Республикасынын облустарынын, райондорунун, шаарларынын, айыл аймактарынын жана айылдарынын калкынын саны (2021-жылдын башына карата)}}&lt;/ref&gt;
! 2023&lt;ref name=&quot;НСК23&quot;&gt;{{cite web |url=https://stat.kg/ru/statistics/download/operational/825/ |title=Кыргыз Республикасынын облустарынын, райондорунун, шаарларынын, айыл аймактарынын жана айылдарынын калкынын саны (2023-жылдын башына карата)}}&lt;/ref&gt;
|-
!scope=&quot;row&quot;|Адам саны
| 720 || 725 || 740 || 749 || 845 || 709
|}

== Белгилүү инсандары ==
* '''[[Сагынбаев Экмет Сагынбаевич]]''' (1940—2020) — '''КР турак жай-коммуналдык чарба тармагынын эмгек сиңирген кызматкери, мамлекеттик башкаруучу жана инженер-куруучу.'''[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер]]
*'''[[Төлөбаев Мухуддин]]'''(1940-2022)-'''жазуучу, акын,Ветеринария илимдеринин кандидаты.'''
*'''[[Мисир Ашыркулов]]'''-''' генерал-лейтенант (2002)'''
*'''[[Марат Козукеев]]'''(1970-2017)-'''Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер,Кыргызстандык актёр жана режиссёр. Маданият ишмери. &quot;ДЕМ&quot; театрнын жетекчиси.'''
*'''[[Азыгалиев Жумабек]]'''(1923-2013)-'''КР эмгек синирген мугалими,'''[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер]]
*'''[[Кангельдиев Нургазы]]'''(1924-1990)-'''КР маданиятына эмгек синерген ишмери'''
*'''[[Мамбеталиев Сатыбалды]]'''(1931-2021)-'''жазуучу,публицист.
*'''[[Рысбекова Бурул]]'''(1921-2002)-'''КР эмгек синерген мугалими,'''[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер]]
*'''[[Чолпонкулов Калык]]'''(1935-)-'''СССР балык өнөр жайынын мыктысы'''
*'''[[Айткулов Медетбек Ашыркулович]]'''(1956-)-'''профессор,академик'''
*'''[[Кадыркулов Касымалы]]'''(1934-)-'''КР эмгек синерген мугалими'''

== Галерея ==
&lt;gallery&gt;
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 13-01-03).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 13-01-08).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 13-01-05).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 13-01-11).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 14-22-00).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 14-22-02).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 14-22-06).jpg
Файл:Кыргызстан. Жайыл району. Эркин-Сай айылы (2023-05-21 14-22-11).jpg
&lt;/gallery&gt;

== Шилтемелер ==
* [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%AD%D1%80%D0%BA%D0%B8%D0%BD-%D0%A1%D0%B0%D0%B9 Эркин-Сай айылы орус тилиндеги Википедияда]

== Булактар ==
{{Булактар}}
[[Категория:Эркин-Сай]]
[[Категория:Чүй облусу]]
[[Категория:Панфилов району]]
[[Категория:Кыргызстан]]
[[Категория:Ала-Арча көрүстөнүндө жерленгендер]]
[[Категория:Орто-Кайыңды айыл аймагы]]</text>
      <sha1>ce5wwp7lb2qrcg9w7aj464cayz14a2g</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Мисир Ашыркулов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>49391</id>
    <revision>
      <id>651228</id>
      <parentid>650761</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T03:51:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Колдонулган адабияттар */</comment>
      <origin>651228</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2847" sha1="h1ddl40wzsq4jvdn7h1g0pj5wehxkah" xml:space="preserve">[[Файл:Ашыркулов.png|thumb|250px|right|Мисир Ашыркулов]]

'''Мисир Ашыркулов''' (8-январь 1946-жылы туулган, [[Чүй облусу]], [[Жайыл району]], [[Эркин-Сай]] айылы) — '''генерал-лейтенант (2002).''' 

1969-жылы Ленинграддагы ([[Санкт-Петербург]]) так механика жана оптика институтун бүткөн. 1963–1964-жылдары Ленинград заводунун слесары, 1969–1972-жылдары КМУнун лаборанты, электроника боюнча инженери, начальниги, 1972–1976-жылы Ленинграддагы С. М. Киров атындагы текстиль жана жеңил өнөр жай институтунун аспирантурасын бүтүп, республикалык эсептөө борборунун бөлүм башчысы, 1976–1978-жылы ФПИнин окутуучусу, 1978–1986-жылы республикалык ЖОЖ аралык эсептөө борборунун бөлүм башчысы, директордун орун басары, 1986–1988-жылы ФПИнин кафедра башчысы, 1988–1992-жылы республикалык ЖОЖ аралык эсептөө борборунун директорунун орун басары, 1992–1997-жылы Бишкек эл аралык менеджмент жана бизнес мектебинин ректору, президент-ректору, 1996–2004-жылы КРнын Улуттук коопсуздук министринин 1-орунбасары, министри, КРнын Президентинин Администрациясынын жетекчисинин милдетин аткаруучу, КРнын Коопсуттук кеңешинин катчысы болуп иштеген.

== Колдонулган адабияттар ==
* “Кыргызстан”. Улуттук энциклопедия: 1-том. Башкы ред. Асанов Ү. А., Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2006. ISBN 9967-14-046-1
Жайылов Н. Мен окуган мектеп. — Бишкек- 2024

[[Категория:1946-жылы туулгандар]]
[[Категория:Алфавит боюнча инсандар]]
[[Категория:Кыргызстандык генералдар]]
[[Категория:Кыргызстандын мамлекеттик ишмерлери]]
[[Категория:Эркин-Сай]]
[[Категория:Жайыл районунун инсандары]]
[[Категория:Чүй облусунун инсандары]]
[[Категория:Инсандар:Кыргызстан]]</text>
      <sha1>h1ddl40wzsq4jvdn7h1g0pj5wehxkah</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ала-Тоо аянты</title>
    <ns>0</ns>
    <id>49853</id>
    <revision>
      <id>651260</id>
      <parentid>651086</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T09:10:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>651260</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5939" sha1="76leyxg1o6f09p1l05wki3somwp9t1q" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 14:40, 5 август 2026 (UTC)}}
{{Аянт
|Аталышы                                 = Ала-Тоо аянты
|Расмий аталышы                          = 
|Сүрөт                                   = Kyrgyz State Historical Museum, Ala Too Square, Bishkek, Kyrgyzstan.jpg
|Туурасы                                 = 280px
|Сүрөткө баяндама                        = 
|Өлкө                                    = Кыргызстан
|Шаар                                    = [[Бишкек]] 
|Район                                   = [[Биринчи май району]]
|Мурунку аталышы                         = Ленин аянты
|Аталышы кимдин урматына коюлган         = 
|Жакын жерде жайгашкан                   = Ак үй, Панфилов паркы, [[Кыргыз Республикасынын Улуттук тарых музейи]]

|lat_dir                                 = N
|lat_deg                                 = 42
|lat_min                                 = 52
|lat_sec                                 = 46
|lon_dir                                 = E
|lon_deg                                 = 74
|lon_min                                 = 36
|lon_sec                                 = 58
|region                                  = KG-GB
|CoordScale                              = 2000

|Аймактык карта 1                        = Бишкек

|Викиказына                              = Ala-Too Square
}}
'''Ала-Тоо аянты''' — Кыргызстандын борбор шаары Бишкектин борбордук аянты. Ал расмий түрдө 1984-жылы Кыргыз ССРинин жана Кыргызстан Компартиясынын 60 жылдык мааракесине карата ачылган. 

Батышанын А. Орозбеков, чыгышынан И. Раззаков, түндүгүнөн А. С. Пушкин, түштүгүнөн Киев көчөлөрү менен чектелген. Аянт аркылуу шаардагы ири көчөлөрүнүн бири Чүй проспекти өтөт. 

== Тарыхы ==
Мурда азыркы Маданият жана маалымат министрлигинин жана Кыргызстан элдеринин ассамблеясынын имараттары жайгашкан аймакта Советтик Кыргызстандын чакан башкы аянты болгон. Кийинчерээк бул аймак батышты көздөй, И. Панфилов сейил багына чейин кеңейген. 
«Ала-Тоо» аянтынын азыркы жайгашуусу Фрунзе шаарынын 1979-жылдагы долбооруна ылайык белгиленген.

1983–1984-жылдары Кыргыз ССРинин түзүлгөндүгүнүн 60 жылдыгына карата аянт толугу менен реконструкцияланган. Ошол учурда ак мрамордон салынган имараттар архитектуралык ансамблди түзүлгөн:

* «Ак үй» (Өкмөт үйү);
* Улуттук тарых музейи (мурдагы В.И. Ленин музейи);
* Элдердин достук үйү (1926-жылы курулган алгачкы коомдук имарат);
* Боз үй формасындагы куполу бар Агропром имараты (1984-ж.);
* Фонтан комплекси.

Архитектуралык долбоордун авторлору: Г. П. Кутателадзе, И. Д. Кадырбеков, В. В. Лызенко, Н. Н. Уллас, А.Т. Горемыкин, А. М. Нежурин, Ю. А. Чубаров, И. К. Камбарбаев, И. И. Лихтеров.

1984-жылы аянтка В. И. Лениндин эстелиги орнотулуп (скульпторлору В. Кибальников, Т. Сыдыков; архитекторлору А. Исаев, В. Кутырев), аянтка В. И. Лениндин ысымы ыйгарылган. Эгемендүүлүк алгандан кийин Фрунзе шаары Бишкек болуп, ал эми аянт «Ала-Тоо» деп өзгөртүлгөн.

== Эстеликтер, монументтер жана курулуштар ==
«Айкөл Манас» монументи: 2003-жылы Лениндин эстелиги «Эски аянтка» жылдырылып, ордуна «Эркиндик» скульптурасы коюлган. 2011-жылы анын ордуна кыргыз элинин баатырына арналган Айкөл Манастын коло эстелиги орнотулган.

Чыңгыз Айтматовдун эстелиги: 2011-жылдын 30-августунда Агропром имаратынын каршысына залкар жазуучу Ч. Айтматовдун монументи тургузулган.

Элдик революциялардын баатырларына арналган мемориал: 2012-жылы Аксы жана Апрель окуяларында курман болгондордун элесине арналып ачылган.

== Колдонулган адабияттар ==
* “Кыргызстан”. Улуттук энциклопедия: 1-том. Башкы ред. Асанов Ү. А., Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2006. ISBN 9967—14— 046—1
[[Категория:Кыргызстан]]
[[Категория:Архитектура]]</text>
      <sha1>76leyxg1o6f09p1l05wki3somwp9t1q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651261</id>
      <parentid>651260</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T09:18:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>651261</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6094" sha1="lf3q8e1cfxscojsxwio59fcacnsn77n" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 14:40, 5 август 2026 (UTC)}}
{{Аянт
|Аталышы                                 = Ала-Тоо аянты
|Расмий аталышы                          = 
|Сүрөт                                   = Kyrgyz State Historical Museum, Ala Too Square, Bishkek, Kyrgyzstan.jpg
|Туурасы                                 = 280px
|Сүрөткө баяндама                        = 
|Өлкө                                    = Кыргызстан
|Шаар                                    = [[Бишкек]] 
|Район                                   = [[Биринчи май району]]
|Мурунку аталышы                         = Ленин аянты
|Аталышы кимдин урматына коюлган         = 
|Жакын жерде жайгашкан                   = Ак үй, Панфилов паркы, [[Кыргыз Республикасынын Улуттук тарых музейи]]

|lat_dir                                 = N
|lat_deg                                 = 42
|lat_min                                 = 52
|lat_sec                                 = 46
|lon_dir                                 = E
|lon_deg                                 = 74
|lon_min                                 = 36
|lon_sec                                 = 58
|region                                  = KG-GB
|CoordScale                              = 2000

|Аймактык карта 1                        = Бишкек

|Викиказына                              = Ala-Too Square
}}
'''Ала-Тоо аянты''' — Кыргызстандын борбор шаары Бишкектин борбордук аянты. Ал расмий түрдө 1984-жылы Кыргыз ССРинин жана Кыргызстан Компартиясынын 60 жылдык мааракесине карата ачылган. 

Батышанын А. Орозбеков, чыгышынан И. Раззаков, түндүгүнөн А. С. Пушкин, түштүгүнөн Киев көчөлөрү менен чектелген. Аянт аркылуу шаардагы ири көчөлөрүнүн бири Чүй проспекти өтөт. 

== Тарыхы ==
Мурда азыркы Маданият жана маалымат министрлигинин жана Кыргызстан элдеринин ассамблеясынын имараттары жайгашкан аймакта Советтик Кыргызстандын чакан башкы аянты болгон. Кийинчерээк бул аймак батышты көздөй, И. Панфилов сейил багына чейин кеңейген. 
«Ала-Тоо» аянтынын азыркы жайгашуусу Фрунзе шаарынын 1979-жылдагы долбооруна ылайык белгиленген&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://limon.kg/ru/news:67183 Limon.kg. Ала-Тоо». История главной площади страны]&lt;/ref&gt;.

1983–1984-жылдары Кыргыз ССРинин түзүлгөндүгүнүн 60 жылдыгына карата аянт толугу менен реконструкцияланган. Ошол учурда ак мрамордон салынган имараттар архитектуралык ансамблди түзүлгөн:

* «Ак үй» (Өкмөт үйү);
* Улуттук тарых музейи (мурдагы В.И. Ленин музейи);
* Элдердин достук үйү (1926-жылы курулган алгачкы коомдук имарат);
* Боз үй формасындагы куполу бар Агропром имараты (1984-ж.);
* Фонтан комплекси.

Архитектуралык долбоордун авторлору: Г. П. Кутателадзе, И. Д. Кадырбеков, В. В. Лызенко, Н. Н. Уллас, А.Т. Горемыкин, А. М. Нежурин, Ю. А. Чубаров, И. К. Камбарбаев, И. И. Лихтеров.

1984-жылы аянтка В. И. Лениндин эстелиги орнотулуп (скульпторлору В. Кибальников, Т. Сыдыков; архитекторлору А. Исаев, В. Кутырев), аянтка В. И. Лениндин ысымы ыйгарылган. Эгемендүүлүк алгандан кийин Фрунзе шаары Бишкек болуп, ал эми аянт «Ала-Тоо» деп өзгөртүлгөн&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

== Эстеликтер, монументтер жана курулуштар ==
«Айкөл Манас» монументи: 2003-жылы Лениндин эстелиги «Эски аянтка» жылдырылып, ордуна «Эркиндик» скульптурасы коюлган. 2011-жылы анын ордуна кыргыз элинин баатырына арналган Айкөл Манастын коло эстелиги орнотулган.

Чыңгыз Айтматовдун эстелиги: 2011-жылдын 30-августунда Агропром имаратынын каршысына залкар жазуучу Ч. Айтматовдун монументи тургузулган.

Элдик революциялардын баатырларына арналган мемориал: 2012-жылы Аксы жана Апрель окуяларында курман болгондордун элесине арналып ачылган.

== Колдонулган адабияттар ==
* “Кыргызстан”. Улуттук энциклопедия: 1-том. Башкы ред. Асанов Ү. А., Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2006. ISBN 9967—14— 046—1
[[Категория:Кыргызстан]]
[[Категория:Архитектура]]</text>
      <sha1>lf3q8e1cfxscojsxwio59fcacnsn77n</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651262</id>
      <parentid>651261</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T09:20:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Artelow</username>
        <id>2286</id>
      </contributor>
      <origin>651262</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6725" sha1="gyirm1x6sp93y2gbpyrt8teraor8m4e" xml:space="preserve">{{Түзөтүлүүдө|колдонуучу=[[Колдонуучу:Artelow|Artelow]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:Artelow|баарлашуу]]) 14:40, 5 август 2026 (UTC)}}
{{Аянт
|Аталышы                                 = Ала-Тоо аянты
|Расмий аталышы                          = 
|Сүрөт                                   = Kyrgyz State Historical Museum, Ala Too Square, Bishkek, Kyrgyzstan.jpg
|Туурасы                                 = 280px
|Сүрөткө баяндама                        = 
|Өлкө                                    = Кыргызстан
|Шаар                                    = [[Бишкек]] 
|Район                                   = [[Биринчи май району]]
|Мурунку аталышы                         = Ленин аянты
|Аталышы кимдин урматына коюлган         = 
|Жакын жерде жайгашкан                   = Ак үй, Панфилов паркы, [[Кыргыз Республикасынын Улуттук тарых музейи]]

|lat_dir                                 = N
|lat_deg                                 = 42
|lat_min                                 = 52
|lat_sec                                 = 46
|lon_dir                                 = E
|lon_deg                                 = 74
|lon_min                                 = 36
|lon_sec                                 = 58
|region                                  = KG-GB
|CoordScale                              = 2000

|Аймактык карта 1                        = Бишкек

|Викиказына                              = Ala-Too Square
}}
'''Ала-Тоо аянты''' — Кыргызстандын борбор шаары Бишкектин борбордук аянты. Ал расмий түрдө 1984-жылы Кыргыз ССРинин жана Кыргызстан Компартиясынын 60 жылдык мааракесине карата ачылган. 

«Ала-Тоо» аянты өлкөнүн негизги коомдук-саясий борбору болуп саналат. Бул жерде Мамлекеттик эгемендүүлүк күнү, Нооруз, жаңы жыл сыяктуу майрамдар, параддар жана масштабдуу концерттер өткөрүп турат. Ошондой эле аянт 2005, 2010 жана 2020-жылдардагы тарыхый элдик революциялардын да башкы аренасы болгон. 

Батышанын А. Орозбеков, чыгышынан И. Раззаков, түндүгүнөн А. С. Пушкин, түштүгүнөн Киев көчөлөрү менен чектелген. Аянт аркылуу шаардагы ири көчөлөрүнүн бири Чүй проспекти өтөт. 

== Тарыхы ==
Мурда азыркы Маданият жана маалымат министрлигинин жана Кыргызстан элдеринин ассамблеясынын имараттары жайгашкан аймакта Советтик Кыргызстандын чакан башкы аянты болгон. Кийинчерээк бул аймак батышты көздөй, И. Панфилов сейил багына чейин кеңейген. 
«Ала-Тоо» аянтынын азыркы жайгашуусу Фрунзе шаарынын 1979-жылдагы долбооруна ылайык белгиленген&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://limon.kg/ru/news:67183 Limon.kg. Ала-Тоо». История главной площади страны]&lt;/ref&gt;.

1983–1984-жылдары Кыргыз ССРинин түзүлгөндүгүнүн 60 жылдыгына карата аянт толугу менен реконструкцияланган. Ошол учурда ак мрамордон салынган имараттар архитектуралык ансамблди түзүлгөн:

* «Ак үй» (Өкмөт үйү);
* Улуттук тарых музейи (мурдагы В.И. Ленин музейи);
* Элдердин достук үйү (1926-жылы курулган алгачкы коомдук имарат);
* Боз үй формасындагы куполу бар Агропром имараты (1984-ж.);
* Фонтан комплекси.

Архитектуралык долбоордун авторлору: Г. П. Кутателадзе, И. Д. Кадырбеков, В. В. Лызенко, Н. Н. Уллас, А.Т. Горемыкин, А. М. Нежурин, Ю. А. Чубаров, И. К. Камбарбаев, И. И. Лихтеров.

1984-жылы аянтка В. И. Лениндин эстелиги орнотулуп (скульпторлору В. Кибальников, Т. Сыдыков; архитекторлору А. Исаев, В. Кутырев), аянтка В. И. Лениндин ысымы ыйгарылган. Эгемендүүлүк алгандан кийин Фрунзе шаары Бишкек болуп, ал эми аянт «Ала-Тоо» деп өзгөртүлгөн&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

== Эстеликтер, монументтер жана курулуштар ==
«Айкөл Манас» монументи: 2003-жылы Лениндин эстелиги «Эски аянтка» жылдырылып, ордуна «Эркиндик» скульптурасы коюлган. 2011-жылы анын ордуна кыргыз элинин баатырына арналган Айкөл Манастын коло эстелиги орнотулган.

Чыңгыз Айтматовдун эстелиги: 2011-жылдын 30-августунда Агропром имаратынын каршысына залкар жазуучу Ч. Айтматовдун монументи тургузулган.

Элдик революциялардын баатырларына арналган мемориал: 2012-жылы Аксы жана Апрель окуяларында курман болгондордун элесине арналып ачылган.

== Колдонулган адабияттар ==
* “Кыргызстан”. Улуттук энциклопедия: 1-том. Башкы ред. Асанов Ү. А., Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2006. ISBN 9967—14— 046—1
== Булактар ==
{{Булактар|2}}

== Тышкы шилтемелер ==
[[Категория:Кыргызстан]]
[[Категория:Архитектура]]</text>
      <sha1>gyirm1x6sp93y2gbpyrt8teraor8m4e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ваксенбурггемайнде</title>
    <ns>0</ns>
    <id>64654</id>
    <revision>
      <id>651233</id>
      <parentid>609467</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T05:01:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gliwi</username>
        <id>15757</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>([[c:GR|GR]])  [[File:Wappen-Wachsenburggemeinde.jpg]] → [[File:DEU Wachsenburggemeinde (Amt Wachsenburg) COA.svg]] JPG → SVG</comment>
      <origin>651233</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4534" sha1="9pepkyztcjz6o0hujawwitdu9y80y96" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                 = муниципалитет 
 |кыргызча аталышы           = Ваксенбурггемайнде 
 |расмий аталышы            = Wachsenburggemeinde 
 |сурөтү                   =  
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                      = Германия 
 |герб                 = DEU Wachsenburggemeinde (Amt Wachsenburg) COA.svg 
 |желек                      = 
 |гербдин сүрөттөлүшү     = 
 |желектин сүрөттөлүшү          = 
 |гербдин туурасы             = 
 |желектин туурасы                  = 
  |lat_dir=N |lat_deg=50 |lat_min=51 |lat_sec=8 
  |lon_dir=E |lon_deg=10 |lon_min=53 |lon_sec=1 
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale             = 
 |чек аранын түрү             = 
 |таблицадагы чек ара        = 
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү    = 
 |облус картасынын өлчөмү = 
 |район картасынын өлчөмү = 
 |облус түрү              = Германия жерлери{{!}}Жер 
 |облус                  = Тюрингия 
 |таблицадагы облус         = Тюрингия 
 |район түрү              = Германиянын райондору{{!}}Район 
 |район                  = Ильм 
 |таблицадагы район         = Ильм (район){{!}}Ильм 
 |коомдун түрү              = 
 |коом                   = 
 |таблицадагы коом         = 
 |ички бөлүнүшү           = 5 ички район 
 |башчысынын түрү           = 
 |башчысы                  = Ханс Ульрих 
 |негизделген күнү         = 
 |биринчи белгиленген           = 
 |мурунку аталышы        = 
 |статустун берилиши             = 
 |аймагы              = 31,99 
 |бийиктиктин түрү         = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 268 
 |климаты                 = 
 |расмий тили              = 
  |калкы                = 2514 
  |элди каттоо жылы             = 2010 
  |жыштыгы              = 
  |агломерация             = 
  |улуттук курамы          = 
  |диний курамы = 
  |этнохороним            = 
 |убакыт аралыгы           = +1 
 |DST                     = бар 
 |телефон коду            = 03628 ,036202 
 |почта индекси           = 99310 
 |почта индекстери        = 
 |автоунаа коду         = IK 
 |идентификатордун түрү      = Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду{{!}}Расмий коду 
 |цифралык идентификатор   = 16 0 70 051 
 |Commons түрмөгүндө     = Wachsenburggemeinde 
 |сайты                   = http://www.wachsenburggemeinde.de/ 
 |сайтынын тили               = de 
}} 
'''Ваксенбурггемайнде''' ({{lang-de|Wachsenburggemeinde}}) — [[Германия|Германия Федеративдик Республикасынын]] [[Тюрингия|Тюрингия жеринде]]  жайгашкан [[муниципалитет]].  [[Ильм (район)|Ильм]] районуна кирет.

Калкы — 2514 киши (31-декабрь, 2010-жыл).&lt;ref&gt;[http://www.statistik.thueringen.de/datenbank/TabAnzeige.asp?tabelle=gg000102%7C%7C Thüringer Landesamt für Statistik – Bevölkerung nach Gemeinden, erfüllenden Gemeinden und Verwaltungsgemeinschaften]&lt;/ref&gt; Болжолдуу аянты — 31,99 км². Мамлекет ичинде бекитилген [[Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду|расмий коду]] — ''16 0 70 051''. Муниципалитеттин башчысы — Ханс Ульрих.

Муниципалитет административдик курамы боюнча 5 шаардык районго бөлүнөт.

== Булактар ==
{{Булактар}}

== Тышкы шилтемелер ==
* [http://www.wachsenburggemeinde.de/ Расмий сайты]

{{Тюрингия райондору}}
{{Германия:Ильм Район:Шаарлар}}
{{Thuringia-geo-stub}}

[[Категория:Тюрингия шаарлары]]</text>
      <sha1>9pepkyztcjz6o0hujawwitdu9y80y96</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Келла</title>
    <ns>0</ns>
    <id>64829</id>
    <revision>
      <id>651235</id>
      <parentid>609680</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T06:15:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Gliwi</username>
        <id>15757</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>([[c:GR|GR]])  [[File:Wappen Kella.png]] → [[File:Wappen Kella.svg]] PNG → SVG</comment>
      <origin>651235</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4672" sha1="7akw3xmmdzt3pssys5tr2ckoxexs6yp" xml:space="preserve">{{ОЖ
 |статусу                 = муниципалитет 
 |кыргызча аталышы           = Келла 
 |расмий аталышы            = Kella 
 |сурөтү                   =  
 |баш ийгени                 = 
 |өлкө                      = Германия 
 |герб                 = Wappen Kella.svg 
 |желек                      = 
 |гербдин сүрөттөлүшү     = 
 |желектин сүрөттөлүшү          = 
 |гербдин туурасы             = 
 |желектин туурасы                  = 
  |lat_dir=N |lat_deg=51 |lat_min=13 |lat_sec=45 
  |lon_dir=E |lon_deg=10 |lon_min=4 |lon_sec=45 
  |CoordAddon             = 
  |CoordScale             = 
 |чек аранын түрү             = 
 |таблицадагы чек ара        = 
 |өлкөнүн картасынын өлчөмү    = 
 |облус картасынын өлчөмү = 
 |район картасынын өлчөмү = 
 |облус түрү              = Германия жерлери{{!}}Жер 
 |облус                  = Тюрингия 
 |таблицадагы облус         = Тюрингия 
 |район түрү              = Германиянын райондору{{!}}Район 
 |район                  = Айхсфельд 
 |таблицадагы район         = Айхсфельд (район){{!}}Айхсфельд 
 |коомдун түрү              = 
 |коом                   = 
 |таблицадагы коом         = 
 |ички бөлүнүшү           =  
 |башчысынын түрү           = 
 |башчысы                  = Зильфио Шнайдер 
 |негизделген күнү         = 
 |биринчи белгиленген           = 
 |мурунку аталышы        = 
 |статустун берилиши             = 
 |аймагы              = 5,05 
 |бийиктиктин түрү         = 
 |ОЖ борборунун бийиктиги    = 330 
 |климаты                 = 
 |расмий тили              = 
  |калкы                = 548 
  |элди каттоо жылы             = 2010 
  |жыштыгы              = 
  |агломерация             = 
  |улуттук курамы          = 
  |диний курамы = 
  |этнохороним            = 
 |убакыт аралыгы           = +1 
 |DST                     = бар 
 |телефон коду            = 036082 
 |почта индекси           = 37308 
 |почта индекстери        = 
 |автоунаа коду         = EIC 
 |идентификатордун түрү      = Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду{{!}}Расмий коду 
 |цифралык идентификатор   = 16 0 61 056 
 |Commons түрмөгүндө     =  
 |сайты                   =  
 |сайтынын тили               = de 
}} 
'''Келла''' ({{lang-de|Kella}}) — [[Германия|Германия Федеративдик Республикасынын]] [[Тюрингия|Тюрингия жеринде]]  жайгашкан [[муниципалитет]].  [[Айхсфельд (район)|Айхсфельд]] районуна кирет.

Калкы — 548 киши (31-декабрь, 2010-жыл).&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Bayerisches Landesamt für Statistik und Datenverarbeitung – Fortschreibung des Bevölkerungsstandes, Quartale (hier viertes Quartal, Stichtag zum Quartalsende) |url=https://www.statistikdaten.bayern.de/genesis/online?language=de&amp;sequenz=tabelleErgebnis&amp;selectionname=12411-009r&amp;sachmerkmal=QUASTI&amp;sachschluessel=SQUART04&amp;startjahr=2010&amp;endjahr=2010 |accessdate=2015-09-18 |archivedate=2021-04-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210428054219/https://www.statistikdaten.bayern.de/genesis/online?language=de&amp;sequenz=tabelleErgebnis&amp;selectionname=12411-009r&amp;sachmerkmal=QUASTI&amp;sachschluessel=SQUART04&amp;startjahr=2010&amp;endjahr=2010 }}&lt;/ref&gt; Болжолдуу аянты — 5,05 км². Мамлекет ичинде бекитилген [[Жергиликтүү өз алдынча башкаруу органынын коду|расмий коду]] — ''16 0 61 056''. Муниципалитеттин башчысы — Зильфио Шнайдер.


== Булактар ==
{{Булактар}}

== Тышкы шилтемелер ==
* 

{{Тюрингия райондору}}
{{Германия:Айхсфельд Район:Шаарлар}}
{{Thuringia-geo-stub}}

[[Категория:Тюрингия шаарлары]]</text>
      <sha1>7akw3xmmdzt3pssys5tr2ckoxexs6yp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Уринбой Рахмонов</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72679</id>
    <revision>
      <id>651258</id>
      <parentid>648951</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T08:16:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Дилдорбек</username>
        <id>10501</id>
      </contributor>
      <origin>651258</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="46314" sha1="2ucw1u2updbtypvrq5xc6tibhytan2q" xml:space="preserve">{{Кинематографчы
 |ысымы                = Уринбой Рахмонов
 |нукура ысымы         = Ўринбой Раҳмонов
 |сүрөт                =|Urinb
 |туурасы              = 200px
 |сүрөттүн баяндамасы  = Уринбой Рахмонов театрдын негиздөөчүсү
 |төрөлгөндөгү ысымы   = Ўринбой Раҳмонбердиевич (Шерғозиевич) Раҳмонов
 |туулган датасы       = 1910
 |өлгөн датасы         = 1980
 |туулган жери         = [[Ош шаары]], [[Ош уезди]], [[Түркстан]]
 |өлгөн жери           = [[Ош шаары]], [[Ош облусу]], [[Кыргыз ССР]] 
 |кесиби               = [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры]]нын негиздөөчүлөрунөн бири, көркөм жетекчиси, башкы режиссёру, [[артист]]и жана [[акын]]
 |жарандыгы            = {{Өлкө желеги|Орусия империясы}}&lt;br /&gt;{{Өлкө желеги|СССР}}
 |активдүү жылдары     = [[1927]] — [[1958]] жылдары
 |багыты               = Театр [[артист]]и
 |киностудия           = 
 |сыйлыктары           = 
 |imdb_id              = 
 |сайт                 = 
}}

'''Уринбой Рахмонбердиевич Рахмонов''' ({{lang-uz|Ўринбой Раҳмонов}}; ([[1910]]-[[1980]]), [[Ош шаары]], [[Ош уезди]], [[Түркстан]] - [[Ош шаары]], [[Ош облусу]], [[Кыргыз Советтик Социалисттик Республикасы|Кыргыз ССР]] - [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры]]нын негиздөөчүлөрунөн бири, көркөм жетекчиси, башкы режиссёру, [[Кыргызстан|кыргызстандык]] [[артист]], театралдык ишмер жана [[акын]], ал [[Кыргызстан]]дын маданиятын жана көркөм өнөрүн өнүктүрүүгө зор салым кошкон, Кызыл-Кыштак айылдык кеңешинин төрагасы.

== Өмүр баяны ==
'''Уринбой Рахмонов''' 4 март [[1910]] жылы [[Ош шаары]]нда, кызматчыларды үй-бүлөсундө төрөлгөн. Анын атасы [[Мадазимов Рахмонберди|Рахмонберди Мадазимов]] [[Кыргызстан]]дын театралдык кыймылынын негиздөөчүсү болчу, [[Ош шаары]]нын [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театрынын]] биринчи негиздөөчүсү, уюштуруучусу, биринчи директору жана корком жетекчиси, Кыргызстанда жаңы мамлекеттүүлүктүн түптөлүшүнүн башында [[Мадазимов Рахмонберди|Рахмонберди Мадазимов]] [[Кара кыргыз автономиялуу областы|Кара-Кыргыз автономиялуу областын]] түзүүдө активдүү роль ойногон. 
Уринбой Рахмонов 14 жашга толгондо, ал [[1924]] жылы өзүнүн чыгармачылыгын [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Ош театрында]] баштаган. [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Ош драма театрында]] артист болуп иштеген, мындан тышкары, [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театрды]] калыптануу жана уюштуруу оор жылдарда кошумча он кызмат ордун аткарган: режиссер жардамчысы, [[драматург]], обончу, музыкант, суфлёр, [[сүрөтчү]], гримёр, [[ырчы]], [[акын]], ал чакан пьесалар жана обондор учун ырлар жазган. Ошол обондорга [[Кыргыз ССР]]инин эл артисти, биринчи аял бийчи [[Моминова, Разияхан|Розия Муминова]] бийлеген&lt;ref&gt;{{cite web|title=Они стояли у истоков|url=[https://archive.is/ZiH72]|accessdate= 20 сентября 2015|publisher=ЭхоОша|date=2011-06-11 |author=Рахмонов, Д.|archiveurl= |archivedate=|quote=}}&lt;/ref&gt;.

[[1934]] жылы [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театр]] жамаатын курамында [[Ленинград]], [[Москва]], [[Ташкент]] шаарларында биринчи гастролдорундо катышкан. [[1934]] жылдын августунда театралдык жамааттын курамында 70 адам [[Ленинград]] шаарына гастролдорго барды. [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Театр]] репертуары &quot;Фархад менен Ширин&quot;, &quot;Лейла менен Маджнун&quot; жана башка өзбек пьесалары тузду. [[Ленинград]]дын искусство сүйүүчүлөру [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театр]] чыгыштарын жакшы кабыл алышты, ошондуктан узак эмеске пландаштырылган бул гастролдор дээрлик бир айга созулдуу. [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Театрдын]] жамааты чыгармачыл жолугушууларды ишканаларда, окуу жайларында, укмуштуу [[«Аврора» (крейсер)|&quot;Аврора&quot; крейсерда]] жүргүздү.

Бардыгы болуп 22 [[концерт]] беришти. Гастроль аягында артисттерди [[Ленинград]] партия обкомунун биринчи катчысы Сергей Миронович Киров кабыл алды, ал белгилегендей, коюлган спектаклдер жана концерттер [[ленинград]]дыктарга чоң таасир кылды жана алардын эсинде калат. Жолугушууга Уринбой Рахмонов, А. Насриддинов, Кадыржан Хамидов, З. Умаров, Гуламжан Исраилов, Б. Махмудов, Тожихон Хасанова, [[Маидова, Лайлихан|Лайлихон Моидова]], Р. Ахмедов, Б. Ортиков, И. Худайбердиев, Зиямиддин Шакиров, Лутфулло Ходжаев, Р. Мухаммаджанов, Ж. Юсупжанов, Ж. Мухаммаджанова, Д. Каюмов, П. Салиев жана башкалар катышкан. Жолугушуунун аягында алар С.М. Киров менен сүрөткө түшүүштү. С.М Киров өлгөндөн кийин [[1937]] жылы [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театрге]] С.М. Кировдун аты коюлду.

[[1934]] жылы [[Ташкент]]те пахтакер алдыңкылардын чогулушу өткөрүлгөн. [[Өзбек ССР]] [[Борбордук аткаруу комитети]] президиумдун төрагасы [[Ахунбабаев Юлдаш|Юлдаш Ахунбабаевтын]] чакыруусу боюнча [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театрдын]] жамааты слёт катышуучуларыне [[концерт]] коюу үчүн [[Ташкент]]ке барды. Слёт катышуучулары обончу [[Тарак, Абдулла Файзулла|Абдулла тарок Файзуллаевдун]], артисттер Уринбой Рахмоновдун, [[Моминова, Разияхан|Р. Муминованын]], Т. Хасанованын, [[Маидова, Лайлихан|Л. Моидованын]], К. Хамидовдун, Ж. Исраиловдун чыгыштарын кулак тундурган кол чабуулар менен кабыл алды. [[1934]] жылы Уринбой Рахмонов [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театр]] курамында [[Москва]] гастролдорунда эле катышкан. 26 май-4 июнь [[1939]] жылы [[Москва]]да кыргыз искусствосунун I декадасында катышкан жана чыгармачылык топ катышуучулары [[Калинин, Михаил Иванович|М.И. Калинин]] менен жолукту&lt;ref&gt;[http://portalus.ru/modules/biographies/rus_readme.php?subaction=showfull&amp;id=1422800665&amp;archive=&amp;start_from=&amp;ucat=1&amp; Биографии знаменитостей]&lt;/ref&gt;.

[[1939]] жана [[1940]] жылдары [[Бишкек (шаар)|Фрунзе шаарында]] гастролдордо катышкан. 

[[Улуу Ата-Мекендик согуш]]тун башынан бери театрдын көптөгөн артисттери өз ыктыяры менен согушке барды. Согушта Уринбой Рахмонов оор жараат алгандан кийин, [[Ош шаары]]на жиберилди. Ал 1942-жылы театрдын көркөм жетекчиси болуп дайындалды жана театрды 1949-жылга чейин жетектеген.

[[Улуу Ата Мекендик согуш]] мезгилинде [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Ош театрынын]] [[артист]]тери фронттордо болуп жана жоокерлерге мекенчилдик спектаклдер койду. Уринбой Рахмонов, Б. Хасанова, Э. Бутаева, М. Атабаев жоокерлерди эрдикке чакырды. Бул жылдары сахнада Уринбой Рахмонов тарабынан Камил Яшиндын &quot;Бороон&quot;, &quot;Оккупанттерге өлүм!&quot;, Сабир Абдулланын &quot;Курбан Умаров&quot;, Уйгундын &quot;Жашоо ыры&quot;, Билль-Белоцерковскийдын &quot;Чек арачылар&quot; , [[Корнейчук Александр Евдокимович|Корнейчуктун]] &quot;Фронт&quot; чыгармалары коюлду. Театралдык жамаат эмгекчилердин массасын аскердик-патриоттуулук духунда тарбиялоого чоң салымын кошкон. Театралдык жамааттын чыгармачылык потенциалын ачып берүү үчүн сахнага Уринбой Рахмонов тарабынан коюлган Хамзанын &quot;Бай жана батрак&quot;, &quot;Майсаранын жоруктары&quot;, [[:ru:Тренёв, Константин Андреевич|К. Тренёвдун]] &quot;Любовь Яровая&quot; [[Шиллер Иоган Кристоф Фридрих|Шиллердын]] &quot;Алдоо жана сүйүү&quot;, С. Абдулланын &quot;Тахир менен Зухра&quot;, М. Ордубадинын &quot;5 сомдук келин&quot;, Хуршидтын &quot;Фархад менен Ширин&quot;, К. Яшиндын &quot;Гулсара&quot;, Уйгундын &quot;Жаз&quot;, &quot;Алтынкуль&quot; чыгармалары чоң ролду ойноду&lt;ref&gt;[https://www.centrasia.org/person2.php?st=1386185035 Центразия Персоны]&lt;/ref&gt;.

Уринбой Рахмонов [[1949]]-[[1954]] жылдары [[Кара-Суу району]]нун [[Кызыл-Кыштак, Кара-Суу району|Кызыл-Кыштак айылдык]] кеңешинин төрагасы [[1954]]-[[1965]] жылдары [[Кызыл-Кыштак, Кара-Суу району|Кызыл-Кыштак айылында]] [[Почта байланыш түйүнү|почтанын]] башчысы болуп иштеген. [[1965]] жылдан соода системасында иштеген. Бирок, [[1949]] жылы ал [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театрдан]] жумуштан кеткен болсо да, буга карабастан [[1958]] жылгача штаттан тышкары, жумуштан кийин [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театрда]] башкы жана эпизодик ролдорду ойноду. Көрүүчүлөр жана сынчылар ал аткарган &quot;5 сомдук келин&quot; драмасындагы ата, немец офицеринын жана башка чыгармалардагы ойногон башкы ролдорун белгилеп кетишкен. Уринбой Рахмоновдун [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Ош театрынын]] түзүүгө жана [[искусство]]го кызмат кылууга сиңирген эмгеги [[2010]] жылы чыккан [[Абдугани Абдугафуров]]тун &quot;Ош академик театры&quot; китебинде 1 жана 3-беттеринде чагылдырылган, 42 бетте [[1940]] жылдагы театр афишасынын актёрлор тизмесинде № 19 астында анын аты жана фамилиясы көрсөтүлгөн. Бош убактысында ал озу туулган жана өмүрүнүн аягына чейин жащшаган [[Ош шаары]]ны жана [[Сулайман-Тоо]]ну атагын чыгарган ырларды жазган. Анын көпчүлүк туугандары [[искусство]] жана [[маданият]] ишмерлери болуу себеби, акын Ходжаназар Хувайдо ([[1704]]-[[1780]]) алардын тууганы. Уринбой Рахмонов карылык убагында [[Ош шаары]]ндагы [[Сулайман-Тоо]]сунда жайгашкан [[Бабур Захиреддин Мухаммад|Бабур]]дун уйун карачу жана аны жайлуу кылды. [[Сулайман-Тоо]]суна качан көтөрүлгөндө ар жолу, ал өзу менен эки челек сууну алып жана өзу отургузгон дарактарды сугарган. Көп ырлары гезиттерде жарыяланган. 12 баланы тарбиялады. Улук уулу [[Рахмонов, Дилдорбек Уринбоевич|Дилдорбек ажы Рахмонов]] эле [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Киров атындагы Ош драма театрында]] иштеди жана үч кинофильмда эпизодик роль ойногон. Башка уулу [[Рахмонов, Дарвишбек Уринбоевич|Дарвишбек палван Рахмоновда]] жашоосун [[искусство]]го кызмат кылууга багыштады жана ал [[Өзбекстан]]дагы [[Калдиргоч цирк труппасы|&quot;Калдиргоч&quot; (Чабалекей)  үлгүлүү цирктик труппанын]] көркөм жетекчиси болуп иштейт&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Актёрская династия |url=http://www.echoosha.narod.ru/March07/deti.htm |accessdate=2015-02-03 |archivedate=2015-02-03 |archiveurl=https://archive.today/20150203020052/http://www.echoosha.narod.ru/March07/deti.htm }}&lt;/ref&gt;.

Кызыл-Кыштак айылдык кеңешинин төрагасы, кийин Кызыл-Кыштак айылындагы почта бөлүмүнүн башчысы Уринбой Рахмоновдун сунушу менен 1953-жылы 3 айылдык кеңеш - Кызыл-Кыштак, Шуро жана Ишкаван бириктирилген. Бириктирилген Кызыл-Кыштак айылдык кеңешинин төрагасы болуп Уринбой Рахмонов 1954 жылга чейин башкарган. Кызыл-Кыштак айылдык кеңешин «Шуро» колхозунун төрагасы Эшонхон Рахмонов 1954 жылдан 1968 жылга чейин башкарган.

Кызыл-Кыштак айылдык кеңешинин төрагасы Уринбой Рахмоновдун сунушу менен жана анын жетекчилигинде Кызыл-Кыштак айыл аймагынын [[Жаңы-Турмуш (Кара-Суу району)|Жаңы-Турмуш]], Сураташ, Бешкапа, [[Коммунист, Кара-Суу району|Коммунист]], Керме-Тоо, [[Кызыл-Байрак (Кара-Суу району)|Кызыл-Байрак]], Ишкаван айылдарында жаңы жерлер өздөштүрүлгөн. Азыр ал жерлерде он миңдеген адамдар жашайт.

[[Кыргыз Республикасынын президенти|Кыргыз Республикасынын Президентинин]] 2023-жылдын 29-декабрындагы жарлыгы менен Кызыл-Кыштак айыл аймагынын аймагы [[Ош|Ош шаарынын]] курамына киргизилген.

Уринбой Рахмонов [[Ош облусу]]нун, [[Ош шаары]]нын, [[Кара-Суу району]]нун Кенештеринин [[депутат]]ы жана бир нече жолу [[Кызыл-Кыштак, Кара-Суу району|Кызыл-Кыштак айылдык]] Кеңешинин [[депутат]]ы, Ош облусунун обкомунун, Кара-Суу райкомунун бюросунун мүчөсү болуп шайланган.

== Театрдагы чыгармачылыгы ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Год
! Название
! Оригинальное название {{lang-uz}}
! Автор
|-
| 1924 || Рапорт с юга || Жанубдан рапорт || Махмуд Рахмон
|-
| 1925 || Гулсара || Гулсара || К. Яшен и М. Музаффаров
|-
| 1926 || Два коммуниста || Икки коммунист || К. Яшен
|-
| 1927 || Друзья || Ўртоқлар || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]]
|-
| 1928 || Внутри || Ичкарида || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]]
|-
| 1929 || Халима || Ҳалима || [https://web.archive.org/web/20190823130559/https://ziyouz.uz/ozbek-ziyolilari/gulom-zafariy/ Гулом Зафарий]
|-
| 1929 || Ажи-ажи || Ажи-ажи || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]]
|-
| 1930 || Истории на хлопковом поле || Пахта шумғиялари || Умаржон Исмоилов
|-
| 1931 || [[:ru:Женитьба (пьеса)|Женитьба]] || Уйланиш || [[Гоголь, Николай Васильевич|Н.В. Гоголь]]
|-
| 1932 || Переводчик || Тилмоч || [[:ru:Уйгур-Маджидов, Маннон|Маннон Уйгур]]
|-
| 1933 || [[:ru:Аршин мал алан]] || Аршин мол олон || [[Узеир Гажибеков]]
|-
| 1934 || [[:ru:Ревизор (комедия)|Ревизор]] || Ревизор || [[Гоголь, Николай Васильевич|Н.В. Гоголь]]
|-
| 1935 || История заговорила || Тарих тилга кирди || [[:ru:Сафаров, Назир Сафарович|Назир Сафаров]], Зиё Саид
|-
| 1935 || Сожжём || Ёндирамиз || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]]
|-
| 1936 || Вместо смерти || Ўлим ўрнига || [[:ky:Жусуп Турусбеков|Ж. Турусбеков]]
|-
| 1936 || [[:ru:Любовь Яровая (спектакль, 1951)|Любовь Яровая]] || Любов Яровая || [[:ru:Тренёв, Константин Андреевич|К. Тренёв]]
|-
| 1936 || Комсомольский взвод || Комсомол взводи || Тожизода
|-
| 1937 || Обман и любовь || Макр ва муҳаббат || [[Фридрих Шиллер]]
|-
| 1937 || Фархад и Ширин || [[«Фархад менен Ширин»]] || Ш. Хуршид
|-
| 1938 || Слуга двух господ || Икки хўжайинга бир қул || [[Гольдони Карло|К.Гольдони]]
|-
| 1938 || Сабля Узбекистана || Ўзбекистон қиличи || [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]]
|-
| 1939 || Пограничники || Чегарачилар || [[:ru:Билль-Белоцерковский, Владимир Наумович|Билль-Белоцерковский]]
|-
| 1939 || Бай и батрак || Бой ила хизматчи ||  [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]]
|-
| 1939 || [[:ru:Тахир и Зухра|Тахир и Зухра]] || Тоҳир ва Зуҳра ||  [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]]
|-
| 1940 || Холисхон || Холисхон ||  [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]]
|-
| 1940 || Буран || Бўрон || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]]
|-
| 1941 || Гулсара || Гулсара || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] жана [http://people.ziyonet.uz/ru/person/view/muhamedov_muzaffar_ М.Мухамедов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180826214822/http://people.ziyonet.uz/ru/person/view/muhamedov_muzaffar_ |date=2018-08-26 }}
|-
| 1941 || [[:ru:Лейли и Маджнун|Лейла и Маджнун]] || Лайли ва Мажнун || Хуршид
|-
| 1941 || Курбан Умаров || Қурбон Умаров || [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]]
|-
| 1942 || Смерть захватчикам! || Ўлим босқинчиларга! || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]]
|-
| 1942 || Проделки Майсары || Майсаранинг иши || [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]]
|-
| 1942 || [[:ru:Фронт (пьеса)|Фронт]] || Фронт || [[:ru:Корнейчук, Александр Евдокимович|Корнейчук]]
|-
| 1943 || Даврон ата || Даврон ота || [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]]
|-
| 1943 || Зафар || Зафар || Умаржон Исмоилов
|-
| 1944 || Нурхон || Нурхон || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]]
|-
| 1944 || Невеста за 5 сом || Беш сўмлик келин || [[:ru:Ордубади, Мамед Саид|М. Ордубади]]
|-
| 1945 || Песня жизни || Ҳаёт қўшиғи || [[:ru:Уйгун]]
|-
| 1946 || Честь женщины || Аёл номуси || Мухтаров
|-
| 1947 || Весна || Навбаҳор || [[:ru:Уйгун]]
|-
| 1947 ||Фархад и Ширин || [[«Фархад менен Ширин»]] || Хуршид
|-
| 1948 || Красный галстук || Қизил галстук || [[:ru:Тренёв, Константин Андреевич|К. Тренёв]]
|-
| 1948 || Песня жизни || Ҳаёт қўшиғи || [[:ru:Уйгун]]
|-
| 1948 || Алтынкуль || Олтинкўл || [[:ru:Уйгун]]
|-
| 1949 || Лепестки || Ғунчалар || Зиннат Фатхуллин
|-
| 1949 || [[Зымырык куш|Семург]] || [[Зымырык куш|Семурғ]] || Хамид Алимджан
|-
| 1950 || Адолат || Адолат || Исмоил Акрам
|-
| 1950 || [[«Алпамыш» эпосу|Алпамыш]] || [[«Алпамыш» эпосу|Алпомиш]] || [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]]
|-
| 1951 || [[Токтогул Сатылганов|Токтогул]] || [[Токтогул Сатылганов|Тўқтағул]] || [[Бөкөнбаев, Жоомарт|Ж. Бөкөнбаев]]
|-
| 1951 || Лейли и Меджнун || Лайли ва Мажнун || Хуршид
|-
| 1952 || Ёрилтош || Ёрилтош || [https://archive.today/20180306123216/http://ijod.uz/?p=5306 Шукур Саъдулла]
|-
| 1952 || Радость || Шодлик || Махмуд Рахмон
|-
| 1952 || Шёлковое сюзане || Шоҳи сўзана || Абдулла Каххар
|-
| 1953 || [[Алишер Навои]] || Алишер Навоий || [[Иззат Султанов|Иззат Султан]]
|-
| 1953 || Наталка Полтавка || Наталка Полтавка || [[Лысенко, Николай Витальевич|Н. Лысенко]]
|-
| 1953 || Нурхон || Нурхон || [[:ru:Яшен, Камиль|Комил Яшин]]
|-
| 1954 || Праздник на поле || Далада байрам || [https://archive.li/gDgg2 Шукур Саъдулла]
|-
| 1954 || Сердечные секреты || Юрак сирлари || Бахром Рахмонов
|-
| 1955 || Офтобхон || Офтобхон || [[:ru:Яшен, Камиль|Комил Яшин]]
|-
| 1955 || Девушка реки Ганг || Ганг дарёсининг қизи || [[Рабиндранат Тагор]]
|-
| 1956 || Равшан и Зулхумор || Равшан ва Зулҳумор || [[:ru:Яшен, Камиль|Комил Яшин]]
|-
| 1956 || Любовь к Родине || Ватан ишқи || Зиннат Фатхуллин
|-
| 1956 || Сундук секретов || Сирли сандиқ || И. Ахмедов
|-
| 1957 || [[«Алпамыш» эпосу|Алпамыш]] || [[«Алпамыш» эпосу|Алпомиш]] || [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]]
|-
| 1957 || Юлдуз || Юлдуз || [[Самед Вургун]]
|-
| 1958 || Ойгул и Бахтияр || Ойгул ва Бахтиёр || Хамид Алимджан
|-
| 1958 || Именем революции || Революция номи билан || М. Шатров
|-
|}

* [[1924]] жыл - Махмуд Рахмон «Түштүктөн рапорт».
* [[1925]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К. Яшин]] жана [http://people.ziyonet.uz/ru/person/view/muhamedov_muzaffar_ М. Мухамедов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180826214822/http://people.ziyonet.uz/ru/person/view/muhamedov_muzaffar_ |date=2018-08-26 }} «Гулсара».
* [[1926]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К. Яшин]] «Эки коммунист».
* [[1927]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Достор».
* [[1928]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Ичиндеги».
* [[1929]] жыл - [https://web.archive.org/web/20190823130559/https://ziyouz.uz/ozbek-ziyolilari/gulom-zafariy/ Гулом Зафарий] «Халима», [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Ажи-ажи».
* [[1930]] жыл - Умаржон Исмоилов «[[Пахтачылык|Пахта]] талаасындеги тарыхтар».
* [[1931]] жыл - [[Гоголь, Николай Васильевич|Н.В. Гоголь]] «Үйлөнүү».
* [[1932]] жыл - [[:ru:Уйгур-Маджидов, Маннон|Маннон Уйгур]] «Котормочу».
* [[1933]] жыл - [[Узеир Гажибеков]] &quot;Аршин мал алан&quot;.
* [[1934]] жыл - [[Гоголь, Николай Васильевич|Н.В. Гоголь]] &quot;Текшеруучу&quot;.
* [[1935]] жыл - Назир Сафаров, Зиё Саид «Тарых сүйлөөйт», [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Өрттөөйбуз».
* [[1936]] жыл - [[Турусбеков Жусуп|Ж.Турусбеков]] [[Ажал ордуна (драма)|«Ажал ордуна»]], [[:ru:Тренёв, Константин Андреевич|К. Тренёв]] [[:ru:Любовь Яровая (спектакль, 1951)|&quot;Любовь Яровая&quot;]], Тожизода «Комсомолдук взвод».
* [[1937]] жыл - [[Шиллер Иоган Кристоф Фридрих|Шиллер]] «Алдоо жана сүйүү», Ш.Хуршид [[«Фархад менен Ширин»]].
* [[1938]] жыл - [[Гольдони Карло|К.Гольдони]] «Эки мырзанын малайы», [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]] «[[Өзбекстан]] кылычы».
* [[1939]] жыл - [[:ru:Билль-Белоцерковский, Владимир Наумович|Билль-Белоцерковский]] «Чек арачылар», [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]] «Бай жана батрак», [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]] [[:ru:Тахир и Зухра|&quot;Тахир менен Зухра&quot;]].
* [[1940]] жыл - [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]] «Холисхон», [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Бороон».
* [[1941]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] жана М.Мухамедов «Гулсара», Хуршид [[:ru:Лейли и Маджнун|&quot;Лейли менен Меджнун&quot;]], [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]] «Курбан Умаров».
* [[1942]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Оккупанттарга өлум!», [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]] «Майсаранын жоруктары», [[Корнейчук Александр Евдокимович|Корнейчук]] &quot;Фронт&quot;.
* [[1943]] жыл - [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]] «Даврон ата», Умаржон Исмоилов «Зафар».
* [[1944]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Нурхон», Мамед Саид Ордубади «5 сомдук келин».
* [[1945]] жыл - Уйгун «Жашоо ыры».
* [[1946]] жыл - Мухтаров «Аялдын абийири».
* [[1947]] жыл - Уйгун «Жаз», Хуршид [[«Фархад менен Ширин»]].
* [[1948]] жыл - [[:ru:Тренёв, Константин Андреевич|К. Тренёв]] «Кызыл галстук», Уйгун «Жашоо ыры», Уйгун «Алтынкуль».
* [[1949]] жыл - З.Фатхуллин «Желекчелер», Хамид Алимджан [[Зымырык|«Семург»]].
* [[1950]] жыл - Исмоил Акрам «Адилеттүүлүк», [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]] [[«Алпамыш» эпосу|&quot;Алпамыш&quot;]].
* [[1951]] жыл - [[Бөкөнбаев, Жоомарт|Ж.Бөкөнбаев]] «[[Токтогул Сатылганов|Токтогул]]», Хуршид «Лейли менен Меджнун».
* [[1952]] жыл - Шукур Саъдулла «Ёрилтош», Махмуд Рахмон «Кубаныч», Абдулла Каххар «Жибек сузана».
* [[1953]] жыл - [[Иззат Султанов|Иззат Султан]] «[[Алишер Навои]]», [[Лысенко, Николай Витальевич|Н. Лысенко]] «Наталка Полтавка», [[:ru:Яшен, Камиль|Комил Яшин]] «Нурхон».
* [[1954]] жыл - Шукур Саъдулла «Талаада майрам», Бахром Рахмонов «Жүрөк сыры».
* [[1955]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|Комил Яшин]] «Офтобхон», [[Тагор Рабиндранат|Рабиндранат Тагор]] «Ганг дарыясынын кызы».
* [[1956]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|Комил Яшин]] «Равшан жана Зулхумор», З.Фатхуллин «Ата-Мекенди сүйүү», И.Ахмедов «Сырлар сандыгы».
* [[1957]] жыл - Сабир Абдулла [[«Алпамыш» эпосу|&quot;Алпамыш&quot;]], [[Вургун Самед|Самад Вургун]] «Юлдуз».
* [[1958]] жыл - Хамид Алимджан «Ойгул жана Бахтиёр», М.Шатров «Революция аты менен».

Мындан тышкары, ал көп сандагы [[концерт]]тик программаларда катышкан.

== Жеке жашоосу ==
* Атасы - [[Мадазимов Рахмонберди|Рахмонберди ажы Мадазимов]] ([[1875]]-[[1933]]) - [[Кыргызстан]]дын театралдык кыймылын негиздөөчүсү жана уюштуруучусу, [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры]]н негиздөөчүсү, биринчи директору, көркөм жетекчиси, башкы режиссёру, [[Кыргызстан|кыргызстандык]] [[артист]] жана [[жазуучу]]. 
* Энеси - Бибихон ([[1884]]-[[1922]]) Уратепа шаарында төрөлгөн.
* Жубайы - Турсунхон Туйчибоева ([[1918]]—[[1954]]) [[Анжыян (шаар)|Андижан шаарында]] төрөлгөн.
* Балдары: [[Рахмонов, Дилдорбек Уринбоевич|Дилдорбек ажы]] ([[1941]]-2021), Дилоромхон ([[1943]]), [[Рахмонов, Давлатбек Уринбоевич|Давлатбек]] ([[1949]]—[[2006]]), [[Рахмонов, Дарвишбек Уринбоевич|Дарвишбек]] ([[1952]]), Бахридилхон ([[1954]]), Донишбек ([[1957]]-2023), Дилфузахон ([[1960]]), Сталин ([[1962]]), Махфузахон ([[1964]]), Дилрабо ([[1971]]).
* Жээндери: [[:uz:Azizullo Izzatullayev|Азизулло Иззатуллаев]], [[:ru:Касымов, Анвар Махмудович|Анвар Косимов]], ырчы Мухаммадкарим Соипов.
* Туугандары: [[:ru:Ходжаназар Хувайдо|Хужаназар Хувайдо]], [[Абдуллаев, Хабиб Мухамедович|Хабиб Абдуллаев]]
* Кудалары тарабынан туугандары: [https://24.kg/obschestvo/73205_segodnya_vbishkeke_informatsionnaya_karta/ Султан жана Кудрат Таирбаевдер]&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Памирские письма капитана Зайцова |url=http://www.boris-belogolovy.ru/zaycev/zaycev27.html |access-date=2019-12-25 |archive-date=2020-10-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201026061427/http://www.boris-belogolovy.ru/zaycev/zaycev27.html |dead-url=yes |accessdate=2019-12-25 |archivedate=2020-10-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201026061427/http://www.boris-belogolovy.ru/zaycev/zaycev27.html }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.facebook.com/odiljon.dadajonov/posts/2351438128427184 Тоирбоев Султон мингбоши]&lt;/ref&gt;, [[Балтакожо Султанов]], [[Иззат Султанов|Иззат Султан]], [[Султанов Мухтар Насруллаевич|Мухтар Султанов]], [[Мамадали Курбанов]], [[:ru:Косимов, Махмуд Тожикулович|Махмуд Косимов]], [[:ru:Отабоев, Алишер Абдужалилович|Алишер Отабоев]], [https://web.archive.org/web/20181115013301/https://upl.uz/policy/6897-news.html Кодир Рахматович Парпиев], [http://www.sayasat.kg/society-mobile/57115-known-and-unknown-wife-of-the-president-of-uzbekistan-ziroathon-hoshimova.html Зироатхон (Ойхон) Хошимова], [[:uz:Erkin Komilov|Эркин Комилов]], Мурод Зайнобиддинович Салохиддинов - &quot;Узвторцветмет&quot; ААК мурдагы төрагасы, Ахмаджон Давидов - [[Ош шаары]]нын аткаруу комитетинин төрагасы.

== Театр артистин элесине ==
* Театр негиздөөчүсү Уринбой Рахмонов урматына [[Ош шаары]], [[Кызыл-Кыштак, Кара-Суу району|Кызыл-Кыштак айылынын]] Беш-Капа участкасы жаңы конуштарын үч көчөсү анын ысмы менен аталган.

== Колдонулган адабияттар ==
# [[Абдугани Абдугафуров|А. Абдугафуров]] &quot;Ошский узбекский музыкальный театр&quot;, Фрунзе шаары: Кыргызстан, [[1980]] жыл. С. 7, 11. — 59 с. 21 см, ББК 85.4. (узб.), (рус.) и (кирг.)&lt;ref&gt;[http://search.rsl.ru/ru/record/01001001622 Ошский узбекский музыкальный театр]&lt;/ref&gt;.
# [[Абдугани Абдугафуров|А. Абдугафуров]] «Ошский академический театр», 1, 3, 42 беттер. [[Ош шаары]]: &quot;Азия Принт&quot;, [[2010]] жыл. — С. 1, 3, 42. — 52 с. (узб.)
# [[&quot;Кыргызстандын гүлдөп-өсүшү үчүн&quot; энциклопедиясы]] (&quot;Во имя процветания Кыргызстана&quot; Энциклопедическое издание о выдающихся узбеках Кыргызстана) Под рук. Жураева Б.Ж. ([[:ky:Абдугани Абдугафуров|Абдугафуров А.]], Рахманов Д.Д. и др.), Ош, &quot;Ризван&quot;, 2017, страницы 27-32, 287-309, страниц 336| ISBN= 978-9967-18-344-5 УДК 351/354. ББК 66,3(2Ки). (узб.), (рус.) и (кирг.)
# &quot;Проблематика поэтического слова в кыргызском зарубежье&quot; / Сабирова В.К., Сарыбаева Г., Эрназарова Г.Б. — Ош: ОшГУ, 2018. — С. 3. (рус.)

== Булактар ==
{{Булактар}}

== Шилтемелер ==
* [http://tyup.net/page/rahmonov-urinboj Уринбой Рахмонов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180903183214/http://tyup.net/page/rahmonov-urinboj |date=2018-09-03 }}
* [https://web.archive.org/web/20150202215028/http://www.echoosha.narod.ru/March07/deti.htm &lt;small&gt;Актёрская династия&lt;/small&gt;]
* [https://web.archive.org/web/20150202205819/http://www.echoosha.narod.ru/December08/teatr.htm &lt;small&gt;Они стояли у истоков&lt;/small&gt;]
* [https://centrasia.org/person2.php?st=1386185035 &lt;small&gt;Центразия Персоны&lt;/small&gt;]
* [https://24.kg/obschestvo/60162_segodnya_vbishkeke_informatsionnaya_karta/ Люди, которые меняли мир]
* [https://24.kg/obschestvo/77551_segodnya_vbishkeke_informatsionnaya_karta/ &lt;small&gt;Люди, которые меняли мир&lt;/small&gt;]
* [http://www.alliance-press.kg/ru/news/view/717 &lt;small&gt;27 марта – Всемирный день театра&lt;/small&gt;]
* [http://rus.kg/news_rus/interesno_rus/50898-k-100-letiyu-stareyshego-teatra-kyrgyzstana.html &lt;small&gt;К 100 летию старейшего театра Кыргызстана&lt;/small&gt;]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180606231549/http://rus.kg/news_rus/interesno_rus/50898-k-100-letiyu-stareyshego-teatra-kyrgyzstana.html |date=2018-06-06 }}
* [http://slovo.kg/?p=96889 &lt;small&gt;Старейшему театру Кыргызстана — 100 лет&lt;/small&gt;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180426064100/http://slovo.kg/?p=96889 |date=2018-04-26 }}
* [http://www.ehoosha.com/?module=articles&amp;action=view&amp;id=1131 Из истории старейшего театра страны] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180810205404/http://www.ehoosha.com/?module=articles&amp;action=view&amp;id=1131 |date=2018-08-10 }}
* [https://daryo.uz/k/2018/03/30/markaziy-osiyodagi-eng-keksa-professional-teatr-100-yoshga-toldi/ &lt;small&gt;Марказий Осиёдаги энг кекса профессионал театр 100 ёшга тўлди&lt;/small&gt;]
* [http://portalus.ru/modules/biographies/rus_readme.php?subaction=showfull&amp;id=1422800665&amp;archive=&amp;start_from=&amp;ucat=&amp; &lt;small&gt;Биографии знаменитостей&lt;/small&gt;]
* [http://moypolk.ru/node/448125 Бессмертный полк]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://archive.today/20180305075544/https://www.peoplelife.ru/239830 Биографии знаменитых людей]* [https://www.peoplelife.ru/239830_2 Биографии известных людей]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716081449/https://www.peoplelife.ru/239830 |date=2019-07-16 }}
* [http://www.gpedia.com/uz/w/index.php?title=O%CA%BBzbek_adabiyoti&amp;variant=uz-cyrl Ўзбек адабиёти Ўринбой Раҳмонов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170804141118/http://www.gpedia.com/uz/w/index.php?title=O%CA%BBzbek_adabiyoti&amp;variant=uz-cyrl |date=2017-08-04 }}
* [https://web.archive.org/web/20160214200725/http://dunyouzbeklari.com/archives/128142 &lt;small&gt;Стихи Уринбоя Рахмонова на узбекском языке&lt;/small&gt;]
* [https://web.archive.org/web/20160415102045/http://dunyouzbeklari.com/archives/133399 &lt;small&gt;Стихи Уринбоя Рахмонова на узбекском языке&lt;/small&gt;]
* [https://archive.li/20171105161309/http://www.uzbekona.uz/blog/ming_monti_sotib_bir_manti_edim/2017-04-30-661 &lt;small&gt;Стихи Уринбоя Рахмонова на узбекском языке&lt;/small&gt;]
* [https://web.archive.org/web/20181122193122/http://www.qiziqarli.com/foydali_maslahatlar_sms_sherlar/sms_sherlar/sms_sherlar_sms_stikhi_sms_sherlar/gwzal_wsh/2-1-0-1022 &lt;small&gt;Стихи Уринбоя Рахмонова на узбекском языке&lt;/small&gt;]
* [http://sherlaruz.com/news/wlmaskhon/2016-02-07-2047 &lt;small&gt;Стихи Уринбоя Рахмонова на узбекском языке&lt;/small&gt;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160415114129/http://sherlaruz.com/news/wlmaskhon/2016-02-07-2047 |date=2016-04-15 }}
* [https://web.archive.org/web/20160407125542/http://referaty.in.ua/index.php?newsid=1547539 &lt;small&gt;Реферат&lt;/small&gt;]
* [https://www.youtube.com/watch?v=264L-aepbFQ &lt;small&gt;Документальный фильм студия &quot;Кыргызтелефильм&quot; &quot;Ошский государственный узбекский музыкально-драматический театр имени Бабура&quot;&lt;/small&gt;]
* [https://web.archive.org/web/20151117023421/http://teatrbabur.kg/index.php/ru/istoriya-2 &lt;small&gt;История театра&lt;/small&gt;]
* [https://yug.kg/item/teatr-imeni-babura-g-osh/ Театр имени Бабура] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190616115840/https://yug.kg/item/teatr-imeni-babura-g-osh/ |date=2019-06-16 }}
* [http://oshshamy.kg/index.php/kg/component/k2/item/2989-kylym-karytkan-babur-teatry Кылым карыткан Бабур театры] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200803182343/http://oshshamy.kg/index.php/kg/component/k2/item/2989-kylym-karytkan-babur-teatry |date=2020-08-03 }}
* [https://www.facebook.com/odiljon.dadajonov/posts/2375693446001652 &quot;Мозийға қараб иш кўрмоғлиқ хайрлиқдир&quot;]

[[Категория:Инсандар]]
[[Категория:Кыргызстан]]
[[Категория:Ош облусу]]
[[Категория:Ош шаары]]
[[Категория:Актерлор]]
[[Категория:Коом]]
[[Категория: Кыргыз обончулары]]
[[Категория:Борбордук Азия]]
[[Категория:Чөлкөм таануу]]
[[Категория:Кыргыз тарыхы]]
[[Категория:Көркөм өнөр]]
[[Категория: Музыка]]
[[Категория: Кыргыз таануу]]
[[Категория: Искусство]]
[[Категория: Маданият]]
[[Категория: Кыргыз маданияты]]
[[Категория:Кыргыз акындары]]
[[Категория:Кыргыз ырчылары]]
[[Категория:Кыргыз театры]]
[[Категория:Ош шаарынын Бабур театры]]
[[Категория:Маданият ишмерлер]]
[[Категория:Кыргызстанда театралдык кыймылдын негиздөөчүлөрү]]
[[Категория:Кыргызстанда театралдык кыймылдын уюштуруучулөру]]</text>
      <sha1>2ucw1u2updbtypvrq5xc6tibhytan2q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651259</id>
      <parentid>651258</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T08:19:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Дилдорбек</username>
        <id>10501</id>
      </contributor>
      <origin>651259</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="46314" sha1="1xwrpu0gk3kjs1bo6e6vlwn1sp4wk12" xml:space="preserve">{{Кинематографчы
 |ысымы                = Уринбой Рахмонов
 |нукура ысымы         = Ўринбой Раҳмонов
 |сүрөт                =|Urinb
 |туурасы              = 200px
 |сүрөттүн баяндамасы  = Уринбой Рахмонов театрдын негиздөөчүсү
 |төрөлгөндөгү ысымы   = Ўринбой Раҳмонбердиевич (Шерғозиевич) Раҳмонов
 |туулган датасы       = 1910
 |өлгөн датасы         = 1980
 |туулган жери         = [[Ош шаары]], [[Ош уезди]], [[Түркстан]]
 |өлгөн жери           = [[Ош шаары]], [[Ош облусу]], [[Кыргыз ССР]] 
 |кесиби               = [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры]]нын негиздөөчүлөрунөн бири, көркөм жетекчиси, башкы режиссёру, [[артист]]и жана [[акын]]
 |жарандыгы            = {{Өлкө желеги|Орусия империясы}}&lt;br /&gt;{{Өлкө желеги|СССР}}
 |активдүү жылдары     = [[1924]] — [[1958]] жылдары
 |багыты               = Театр [[артист]]и
 |киностудия           = 
 |сыйлыктары           = 
 |imdb_id              = 
 |сайт                 = 
}}

'''Уринбой Рахмонбердиевич Рахмонов''' ({{lang-uz|Ўринбой Раҳмонов}}; ([[1910]]-[[1980]]), [[Ош шаары]], [[Ош уезди]], [[Түркстан]] - [[Ош шаары]], [[Ош облусу]], [[Кыргыз Советтик Социалисттик Республикасы|Кыргыз ССР]] - [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры]]нын негиздөөчүлөрунөн бири, көркөм жетекчиси, башкы режиссёру, [[Кыргызстан|кыргызстандык]] [[артист]], театралдык ишмер жана [[акын]], ал [[Кыргызстан]]дын маданиятын жана көркөм өнөрүн өнүктүрүүгө зор салым кошкон, Кызыл-Кыштак айылдык кеңешинин төрагасы.

== Өмүр баяны ==
'''Уринбой Рахмонов''' 4 март [[1910]] жылы [[Ош шаары]]нда, кызматчыларды үй-бүлөсундө төрөлгөн. Анын атасы [[Мадазимов Рахмонберди|Рахмонберди Мадазимов]] [[Кыргызстан]]дын театралдык кыймылынын негиздөөчүсү болчу, [[Ош шаары]]нын [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театрынын]] биринчи негиздөөчүсү, уюштуруучусу, биринчи директору жана корком жетекчиси, Кыргызстанда жаңы мамлекеттүүлүктүн түптөлүшүнүн башында [[Мадазимов Рахмонберди|Рахмонберди Мадазимов]] [[Кара кыргыз автономиялуу областы|Кара-Кыргыз автономиялуу областын]] түзүүдө активдүү роль ойногон. 
Уринбой Рахмонов 14 жашга толгондо, ал [[1924]] жылы өзүнүн чыгармачылыгын [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Ош театрында]] баштаган. [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Ош драма театрында]] артист болуп иштеген, мындан тышкары, [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театрды]] калыптануу жана уюштуруу оор жылдарда кошумча он кызмат ордун аткарган: режиссер жардамчысы, [[драматург]], обончу, музыкант, суфлёр, [[сүрөтчү]], гримёр, [[ырчы]], [[акын]], ал чакан пьесалар жана обондор учун ырлар жазган. Ошол обондорга [[Кыргыз ССР]]инин эл артисти, биринчи аял бийчи [[Моминова, Разияхан|Розия Муминова]] бийлеген&lt;ref&gt;{{cite web|title=Они стояли у истоков|url=[https://archive.is/ZiH72]|accessdate= 20 сентября 2015|publisher=ЭхоОша|date=2011-06-11 |author=Рахмонов, Д.|archiveurl= |archivedate=|quote=}}&lt;/ref&gt;.

[[1934]] жылы [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театр]] жамаатын курамында [[Ленинград]], [[Москва]], [[Ташкент]] шаарларында биринчи гастролдорундо катышкан. [[1934]] жылдын августунда театралдык жамааттын курамында 70 адам [[Ленинград]] шаарына гастролдорго барды. [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Театр]] репертуары &quot;Фархад менен Ширин&quot;, &quot;Лейла менен Маджнун&quot; жана башка өзбек пьесалары тузду. [[Ленинград]]дын искусство сүйүүчүлөру [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театр]] чыгыштарын жакшы кабыл алышты, ошондуктан узак эмеске пландаштырылган бул гастролдор дээрлик бир айга созулдуу. [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Театрдын]] жамааты чыгармачыл жолугушууларды ишканаларда, окуу жайларында, укмуштуу [[«Аврора» (крейсер)|&quot;Аврора&quot; крейсерда]] жүргүздү.

Бардыгы болуп 22 [[концерт]] беришти. Гастроль аягында артисттерди [[Ленинград]] партия обкомунун биринчи катчысы Сергей Миронович Киров кабыл алды, ал белгилегендей, коюлган спектаклдер жана концерттер [[ленинград]]дыктарга чоң таасир кылды жана алардын эсинде калат. Жолугушууга Уринбой Рахмонов, А. Насриддинов, Кадыржан Хамидов, З. Умаров, Гуламжан Исраилов, Б. Махмудов, Тожихон Хасанова, [[Маидова, Лайлихан|Лайлихон Моидова]], Р. Ахмедов, Б. Ортиков, И. Худайбердиев, Зиямиддин Шакиров, Лутфулло Ходжаев, Р. Мухаммаджанов, Ж. Юсупжанов, Ж. Мухаммаджанова, Д. Каюмов, П. Салиев жана башкалар катышкан. Жолугушуунун аягында алар С.М. Киров менен сүрөткө түшүүштү. С.М Киров өлгөндөн кийин [[1937]] жылы [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театрге]] С.М. Кировдун аты коюлду.

[[1934]] жылы [[Ташкент]]те пахтакер алдыңкылардын чогулушу өткөрүлгөн. [[Өзбек ССР]] [[Борбордук аткаруу комитети]] президиумдун төрагасы [[Ахунбабаев Юлдаш|Юлдаш Ахунбабаевтын]] чакыруусу боюнча [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театрдын]] жамааты слёт катышуучуларыне [[концерт]] коюу үчүн [[Ташкент]]ке барды. Слёт катышуучулары обончу [[Тарак, Абдулла Файзулла|Абдулла тарок Файзуллаевдун]], артисттер Уринбой Рахмоновдун, [[Моминова, Разияхан|Р. Муминованын]], Т. Хасанованын, [[Маидова, Лайлихан|Л. Моидованын]], К. Хамидовдун, Ж. Исраиловдун чыгыштарын кулак тундурган кол чабуулар менен кабыл алды. [[1934]] жылы Уринбой Рахмонов [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театр]] курамында [[Москва]] гастролдорунда эле катышкан. 26 май-4 июнь [[1939]] жылы [[Москва]]да кыргыз искусствосунун I декадасында катышкан жана чыгармачылык топ катышуучулары [[Калинин, Михаил Иванович|М.И. Калинин]] менен жолукту&lt;ref&gt;[http://portalus.ru/modules/biographies/rus_readme.php?subaction=showfull&amp;id=1422800665&amp;archive=&amp;start_from=&amp;ucat=1&amp; Биографии знаменитостей]&lt;/ref&gt;.

[[1939]] жана [[1940]] жылдары [[Бишкек (шаар)|Фрунзе шаарында]] гастролдордо катышкан. 

[[Улуу Ата-Мекендик согуш]]тун башынан бери театрдын көптөгөн артисттери өз ыктыяры менен согушке барды. Согушта Уринбой Рахмонов оор жараат алгандан кийин, [[Ош шаары]]на жиберилди. Ал 1942-жылы театрдын көркөм жетекчиси болуп дайындалды жана театрды 1949-жылга чейин жетектеген.

[[Улуу Ата Мекендик согуш]] мезгилинде [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Ош театрынын]] [[артист]]тери фронттордо болуп жана жоокерлерге мекенчилдик спектаклдер койду. Уринбой Рахмонов, Б. Хасанова, Э. Бутаева, М. Атабаев жоокерлерди эрдикке чакырды. Бул жылдары сахнада Уринбой Рахмонов тарабынан Камил Яшиндын &quot;Бороон&quot;, &quot;Оккупанттерге өлүм!&quot;, Сабир Абдулланын &quot;Курбан Умаров&quot;, Уйгундын &quot;Жашоо ыры&quot;, Билль-Белоцерковскийдын &quot;Чек арачылар&quot; , [[Корнейчук Александр Евдокимович|Корнейчуктун]] &quot;Фронт&quot; чыгармалары коюлду. Театралдык жамаат эмгекчилердин массасын аскердик-патриоттуулук духунда тарбиялоого чоң салымын кошкон. Театралдык жамааттын чыгармачылык потенциалын ачып берүү үчүн сахнага Уринбой Рахмонов тарабынан коюлган Хамзанын &quot;Бай жана батрак&quot;, &quot;Майсаранын жоруктары&quot;, [[:ru:Тренёв, Константин Андреевич|К. Тренёвдун]] &quot;Любовь Яровая&quot; [[Шиллер Иоган Кристоф Фридрих|Шиллердын]] &quot;Алдоо жана сүйүү&quot;, С. Абдулланын &quot;Тахир менен Зухра&quot;, М. Ордубадинын &quot;5 сомдук келин&quot;, Хуршидтын &quot;Фархад менен Ширин&quot;, К. Яшиндын &quot;Гулсара&quot;, Уйгундын &quot;Жаз&quot;, &quot;Алтынкуль&quot; чыгармалары чоң ролду ойноду&lt;ref&gt;[https://www.centrasia.org/person2.php?st=1386185035 Центразия Персоны]&lt;/ref&gt;.

Уринбой Рахмонов [[1949]]-[[1954]] жылдары [[Кара-Суу району]]нун [[Кызыл-Кыштак, Кара-Суу району|Кызыл-Кыштак айылдык]] кеңешинин төрагасы [[1954]]-[[1965]] жылдары [[Кызыл-Кыштак, Кара-Суу району|Кызыл-Кыштак айылында]] [[Почта байланыш түйүнү|почтанын]] башчысы болуп иштеген. [[1965]] жылдан соода системасында иштеген. Бирок, [[1949]] жылы ал [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театрдан]] жумуштан кеткен болсо да, буга карабастан [[1958]] жылгача штаттан тышкары, жумуштан кийин [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|театрда]] башкы жана эпизодик ролдорду ойноду. Көрүүчүлөр жана сынчылар ал аткарган &quot;5 сомдук келин&quot; драмасындагы ата, немец офицеринын жана башка чыгармалардагы ойногон башкы ролдорун белгилеп кетишкен. Уринбой Рахмоновдун [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Ош театрынын]] түзүүгө жана [[искусство]]го кызмат кылууга сиңирген эмгеги [[2010]] жылы чыккан [[Абдугани Абдугафуров]]тун &quot;Ош академик театры&quot; китебинде 1 жана 3-беттеринде чагылдырылган, 42 бетте [[1940]] жылдагы театр афишасынын актёрлор тизмесинде № 19 астында анын аты жана фамилиясы көрсөтүлгөн. Бош убактысында ал озу туулган жана өмүрүнүн аягына чейин жащшаган [[Ош шаары]]ны жана [[Сулайман-Тоо]]ну атагын чыгарган ырларды жазган. Анын көпчүлүк туугандары [[искусство]] жана [[маданият]] ишмерлери болуу себеби, акын Ходжаназар Хувайдо ([[1704]]-[[1780]]) алардын тууганы. Уринбой Рахмонов карылык убагында [[Ош шаары]]ндагы [[Сулайман-Тоо]]сунда жайгашкан [[Бабур Захиреддин Мухаммад|Бабур]]дун уйун карачу жана аны жайлуу кылды. [[Сулайман-Тоо]]суна качан көтөрүлгөндө ар жолу, ал өзу менен эки челек сууну алып жана өзу отургузгон дарактарды сугарган. Көп ырлары гезиттерде жарыяланган. 12 баланы тарбиялады. Улук уулу [[Рахмонов, Дилдорбек Уринбоевич|Дилдорбек ажы Рахмонов]] эле [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры|Киров атындагы Ош драма театрында]] иштеди жана үч кинофильмда эпизодик роль ойногон. Башка уулу [[Рахмонов, Дарвишбек Уринбоевич|Дарвишбек палван Рахмоновда]] жашоосун [[искусство]]го кызмат кылууга багыштады жана ал [[Өзбекстан]]дагы [[Калдиргоч цирк труппасы|&quot;Калдиргоч&quot; (Чабалекей)  үлгүлүү цирктик труппанын]] көркөм жетекчиси болуп иштейт&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Актёрская династия |url=http://www.echoosha.narod.ru/March07/deti.htm |accessdate=2015-02-03 |archivedate=2015-02-03 |archiveurl=https://archive.today/20150203020052/http://www.echoosha.narod.ru/March07/deti.htm }}&lt;/ref&gt;.

Кызыл-Кыштак айылдык кеңешинин төрагасы, кийин Кызыл-Кыштак айылындагы почта бөлүмүнүн башчысы Уринбой Рахмоновдун сунушу менен 1953-жылы 3 айылдык кеңеш - Кызыл-Кыштак, Шуро жана Ишкаван бириктирилген. Бириктирилген Кызыл-Кыштак айылдык кеңешинин төрагасы болуп Уринбой Рахмонов 1954 жылга чейин башкарган. Кызыл-Кыштак айылдык кеңешин «Шуро» колхозунун төрагасы Эшонхон Рахмонов 1954 жылдан 1968 жылга чейин башкарган.

Кызыл-Кыштак айылдык кеңешинин төрагасы Уринбой Рахмоновдун сунушу менен жана анын жетекчилигинде Кызыл-Кыштак айыл аймагынын [[Жаңы-Турмуш (Кара-Суу району)|Жаңы-Турмуш]], Сураташ, Бешкапа, [[Коммунист, Кара-Суу району|Коммунист]], Керме-Тоо, [[Кызыл-Байрак (Кара-Суу району)|Кызыл-Байрак]], Ишкаван айылдарында жаңы жерлер өздөштүрүлгөн. Азыр ал жерлерде он миңдеген адамдар жашайт.

[[Кыргыз Республикасынын президенти|Кыргыз Республикасынын Президентинин]] 2023-жылдын 29-декабрындагы жарлыгы менен Кызыл-Кыштак айыл аймагынын аймагы [[Ош|Ош шаарынын]] курамына киргизилген.

Уринбой Рахмонов [[Ош облусу]]нун, [[Ош шаары]]нын, [[Кара-Суу району]]нун Кенештеринин [[депутат]]ы жана бир нече жолу [[Кызыл-Кыштак, Кара-Суу району|Кызыл-Кыштак айылдык]] Кеңешинин [[депутат]]ы, Ош облусунун обкомунун, Кара-Суу райкомунун бюросунун мүчөсү болуп шайланган.

== Театрдагы чыгармачылыгы ==
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Год
! Название
! Оригинальное название {{lang-uz}}
! Автор
|-
| 1924 || Рапорт с юга || Жанубдан рапорт || Махмуд Рахмон
|-
| 1925 || Гулсара || Гулсара || К. Яшен и М. Музаффаров
|-
| 1926 || Два коммуниста || Икки коммунист || К. Яшен
|-
| 1927 || Друзья || Ўртоқлар || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]]
|-
| 1928 || Внутри || Ичкарида || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]]
|-
| 1929 || Халима || Ҳалима || [https://web.archive.org/web/20190823130559/https://ziyouz.uz/ozbek-ziyolilari/gulom-zafariy/ Гулом Зафарий]
|-
| 1929 || Ажи-ажи || Ажи-ажи || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]]
|-
| 1930 || Истории на хлопковом поле || Пахта шумғиялари || Умаржон Исмоилов
|-
| 1931 || [[:ru:Женитьба (пьеса)|Женитьба]] || Уйланиш || [[Гоголь, Николай Васильевич|Н.В. Гоголь]]
|-
| 1932 || Переводчик || Тилмоч || [[:ru:Уйгур-Маджидов, Маннон|Маннон Уйгур]]
|-
| 1933 || [[:ru:Аршин мал алан]] || Аршин мол олон || [[Узеир Гажибеков]]
|-
| 1934 || [[:ru:Ревизор (комедия)|Ревизор]] || Ревизор || [[Гоголь, Николай Васильевич|Н.В. Гоголь]]
|-
| 1935 || История заговорила || Тарих тилга кирди || [[:ru:Сафаров, Назир Сафарович|Назир Сафаров]], Зиё Саид
|-
| 1935 || Сожжём || Ёндирамиз || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]]
|-
| 1936 || Вместо смерти || Ўлим ўрнига || [[:ky:Жусуп Турусбеков|Ж. Турусбеков]]
|-
| 1936 || [[:ru:Любовь Яровая (спектакль, 1951)|Любовь Яровая]] || Любов Яровая || [[:ru:Тренёв, Константин Андреевич|К. Тренёв]]
|-
| 1936 || Комсомольский взвод || Комсомол взводи || Тожизода
|-
| 1937 || Обман и любовь || Макр ва муҳаббат || [[Фридрих Шиллер]]
|-
| 1937 || Фархад и Ширин || [[«Фархад менен Ширин»]] || Ш. Хуршид
|-
| 1938 || Слуга двух господ || Икки хўжайинга бир қул || [[Гольдони Карло|К.Гольдони]]
|-
| 1938 || Сабля Узбекистана || Ўзбекистон қиличи || [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]]
|-
| 1939 || Пограничники || Чегарачилар || [[:ru:Билль-Белоцерковский, Владимир Наумович|Билль-Белоцерковский]]
|-
| 1939 || Бай и батрак || Бой ила хизматчи ||  [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]]
|-
| 1939 || [[:ru:Тахир и Зухра|Тахир и Зухра]] || Тоҳир ва Зуҳра ||  [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]]
|-
| 1940 || Холисхон || Холисхон ||  [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]]
|-
| 1940 || Буран || Бўрон || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]]
|-
| 1941 || Гулсара || Гулсара || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] жана [http://people.ziyonet.uz/ru/person/view/muhamedov_muzaffar_ М.Мухамедов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180826214822/http://people.ziyonet.uz/ru/person/view/muhamedov_muzaffar_ |date=2018-08-26 }}
|-
| 1941 || [[:ru:Лейли и Маджнун|Лейла и Маджнун]] || Лайли ва Мажнун || Хуршид
|-
| 1941 || Курбан Умаров || Қурбон Умаров || [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]]
|-
| 1942 || Смерть захватчикам! || Ўлим босқинчиларга! || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]]
|-
| 1942 || Проделки Майсары || Майсаранинг иши || [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]]
|-
| 1942 || [[:ru:Фронт (пьеса)|Фронт]] || Фронт || [[:ru:Корнейчук, Александр Евдокимович|Корнейчук]]
|-
| 1943 || Даврон ата || Даврон ота || [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]]
|-
| 1943 || Зафар || Зафар || Умаржон Исмоилов
|-
| 1944 || Нурхон || Нурхон || [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]]
|-
| 1944 || Невеста за 5 сом || Беш сўмлик келин || [[:ru:Ордубади, Мамед Саид|М. Ордубади]]
|-
| 1945 || Песня жизни || Ҳаёт қўшиғи || [[:ru:Уйгун]]
|-
| 1946 || Честь женщины || Аёл номуси || Мухтаров
|-
| 1947 || Весна || Навбаҳор || [[:ru:Уйгун]]
|-
| 1947 ||Фархад и Ширин || [[«Фархад менен Ширин»]] || Хуршид
|-
| 1948 || Красный галстук || Қизил галстук || [[:ru:Тренёв, Константин Андреевич|К. Тренёв]]
|-
| 1948 || Песня жизни || Ҳаёт қўшиғи || [[:ru:Уйгун]]
|-
| 1948 || Алтынкуль || Олтинкўл || [[:ru:Уйгун]]
|-
| 1949 || Лепестки || Ғунчалар || Зиннат Фатхуллин
|-
| 1949 || [[Зымырык куш|Семург]] || [[Зымырык куш|Семурғ]] || Хамид Алимджан
|-
| 1950 || Адолат || Адолат || Исмоил Акрам
|-
| 1950 || [[«Алпамыш» эпосу|Алпамыш]] || [[«Алпамыш» эпосу|Алпомиш]] || [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]]
|-
| 1951 || [[Токтогул Сатылганов|Токтогул]] || [[Токтогул Сатылганов|Тўқтағул]] || [[Бөкөнбаев, Жоомарт|Ж. Бөкөнбаев]]
|-
| 1951 || Лейли и Меджнун || Лайли ва Мажнун || Хуршид
|-
| 1952 || Ёрилтош || Ёрилтош || [https://archive.today/20180306123216/http://ijod.uz/?p=5306 Шукур Саъдулла]
|-
| 1952 || Радость || Шодлик || Махмуд Рахмон
|-
| 1952 || Шёлковое сюзане || Шоҳи сўзана || Абдулла Каххар
|-
| 1953 || [[Алишер Навои]] || Алишер Навоий || [[Иззат Султанов|Иззат Султан]]
|-
| 1953 || Наталка Полтавка || Наталка Полтавка || [[Лысенко, Николай Витальевич|Н. Лысенко]]
|-
| 1953 || Нурхон || Нурхон || [[:ru:Яшен, Камиль|Комил Яшин]]
|-
| 1954 || Праздник на поле || Далада байрам || [https://archive.li/gDgg2 Шукур Саъдулла]
|-
| 1954 || Сердечные секреты || Юрак сирлари || Бахром Рахмонов
|-
| 1955 || Офтобхон || Офтобхон || [[:ru:Яшен, Камиль|Комил Яшин]]
|-
| 1955 || Девушка реки Ганг || Ганг дарёсининг қизи || [[Рабиндранат Тагор]]
|-
| 1956 || Равшан и Зулхумор || Равшан ва Зулҳумор || [[:ru:Яшен, Камиль|Комил Яшин]]
|-
| 1956 || Любовь к Родине || Ватан ишқи || Зиннат Фатхуллин
|-
| 1956 || Сундук секретов || Сирли сандиқ || И. Ахмедов
|-
| 1957 || [[«Алпамыш» эпосу|Алпамыш]] || [[«Алпамыш» эпосу|Алпомиш]] || [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]]
|-
| 1957 || Юлдуз || Юлдуз || [[Самед Вургун]]
|-
| 1958 || Ойгул и Бахтияр || Ойгул ва Бахтиёр || Хамид Алимджан
|-
| 1958 || Именем революции || Революция номи билан || М. Шатров
|-
|}

* [[1924]] жыл - Махмуд Рахмон «Түштүктөн рапорт».
* [[1925]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К. Яшин]] жана [http://people.ziyonet.uz/ru/person/view/muhamedov_muzaffar_ М. Мухамедов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180826214822/http://people.ziyonet.uz/ru/person/view/muhamedov_muzaffar_ |date=2018-08-26 }} «Гулсара».
* [[1926]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К. Яшин]] «Эки коммунист».
* [[1927]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Достор».
* [[1928]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Ичиндеги».
* [[1929]] жыл - [https://web.archive.org/web/20190823130559/https://ziyouz.uz/ozbek-ziyolilari/gulom-zafariy/ Гулом Зафарий] «Халима», [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Ажи-ажи».
* [[1930]] жыл - Умаржон Исмоилов «[[Пахтачылык|Пахта]] талаасындеги тарыхтар».
* [[1931]] жыл - [[Гоголь, Николай Васильевич|Н.В. Гоголь]] «Үйлөнүү».
* [[1932]] жыл - [[:ru:Уйгур-Маджидов, Маннон|Маннон Уйгур]] «Котормочу».
* [[1933]] жыл - [[Узеир Гажибеков]] &quot;Аршин мал алан&quot;.
* [[1934]] жыл - [[Гоголь, Николай Васильевич|Н.В. Гоголь]] &quot;Текшеруучу&quot;.
* [[1935]] жыл - Назир Сафаров, Зиё Саид «Тарых сүйлөөйт», [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Өрттөөйбуз».
* [[1936]] жыл - [[Турусбеков Жусуп|Ж.Турусбеков]] [[Ажал ордуна (драма)|«Ажал ордуна»]], [[:ru:Тренёв, Константин Андреевич|К. Тренёв]] [[:ru:Любовь Яровая (спектакль, 1951)|&quot;Любовь Яровая&quot;]], Тожизода «Комсомолдук взвод».
* [[1937]] жыл - [[Шиллер Иоган Кристоф Фридрих|Шиллер]] «Алдоо жана сүйүү», Ш.Хуршид [[«Фархад менен Ширин»]].
* [[1938]] жыл - [[Гольдони Карло|К.Гольдони]] «Эки мырзанын малайы», [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]] «[[Өзбекстан]] кылычы».
* [[1939]] жыл - [[:ru:Билль-Белоцерковский, Владимир Наумович|Билль-Белоцерковский]] «Чек арачылар», [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]] «Бай жана батрак», [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]] [[:ru:Тахир и Зухра|&quot;Тахир менен Зухра&quot;]].
* [[1940]] жыл - [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]] «Холисхон», [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Бороон».
* [[1941]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] жана М.Мухамедов «Гулсара», Хуршид [[:ru:Лейли и Маджнун|&quot;Лейли менен Меджнун&quot;]], [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]] «Курбан Умаров».
* [[1942]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Оккупанттарга өлум!», [[Хамза Хакимзаде Ниязи|Хамза]] «Майсаранын жоруктары», [[Корнейчук Александр Евдокимович|Корнейчук]] &quot;Фронт&quot;.
* [[1943]] жыл - [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]] «Даврон ата», Умаржон Исмоилов «Зафар».
* [[1944]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|К.Яшин]] «Нурхон», Мамед Саид Ордубади «5 сомдук келин».
* [[1945]] жыл - Уйгун «Жашоо ыры».
* [[1946]] жыл - Мухтаров «Аялдын абийири».
* [[1947]] жыл - Уйгун «Жаз», Хуршид [[«Фархад менен Ширин»]].
* [[1948]] жыл - [[:ru:Тренёв, Константин Андреевич|К. Тренёв]] «Кызыл галстук», Уйгун «Жашоо ыры», Уйгун «Алтынкуль».
* [[1949]] жыл - З.Фатхуллин «Желекчелер», Хамид Алимджан [[Зымырык|«Семург»]].
* [[1950]] жыл - Исмоил Акрам «Адилеттүүлүк», [[:ru:Абдулла, Сабир|Сабир Абдулла]] [[«Алпамыш» эпосу|&quot;Алпамыш&quot;]].
* [[1951]] жыл - [[Бөкөнбаев, Жоомарт|Ж.Бөкөнбаев]] «[[Токтогул Сатылганов|Токтогул]]», Хуршид «Лейли менен Меджнун».
* [[1952]] жыл - Шукур Саъдулла «Ёрилтош», Махмуд Рахмон «Кубаныч», Абдулла Каххар «Жибек сузана».
* [[1953]] жыл - [[Иззат Султанов|Иззат Султан]] «[[Алишер Навои]]», [[Лысенко, Николай Витальевич|Н. Лысенко]] «Наталка Полтавка», [[:ru:Яшен, Камиль|Комил Яшин]] «Нурхон».
* [[1954]] жыл - Шукур Саъдулла «Талаада майрам», Бахром Рахмонов «Жүрөк сыры».
* [[1955]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|Комил Яшин]] «Офтобхон», [[Тагор Рабиндранат|Рабиндранат Тагор]] «Ганг дарыясынын кызы».
* [[1956]] жыл - [[:ru:Яшен, Камиль|Комил Яшин]] «Равшан жана Зулхумор», З.Фатхуллин «Ата-Мекенди сүйүү», И.Ахмедов «Сырлар сандыгы».
* [[1957]] жыл - Сабир Абдулла [[«Алпамыш» эпосу|&quot;Алпамыш&quot;]], [[Вургун Самед|Самад Вургун]] «Юлдуз».
* [[1958]] жыл - Хамид Алимджан «Ойгул жана Бахтиёр», М.Шатров «Революция аты менен».

Мындан тышкары, ал көп сандагы [[концерт]]тик программаларда катышкан.

== Жеке жашоосу ==
* Атасы - [[Мадазимов Рахмонберди|Рахмонберди ажы Мадазимов]] ([[1875]]-[[1933]]) - [[Кыргызстан]]дын театралдык кыймылын негиздөөчүсү жана уюштуруучусу, [[Бабур атындагы Ош Мамлекеттик академик өзбек музыкалуу драма театры]]н негиздөөчүсү, биринчи директору, көркөм жетекчиси, башкы режиссёру, [[Кыргызстан|кыргызстандык]] [[артист]] жана [[жазуучу]]. 
* Энеси - Бибихон ([[1884]]-[[1922]]) Уратепа шаарында төрөлгөн.
* Жубайы - Турсунхон Туйчибоева ([[1918]]—[[1954]]) [[Анжыян (шаар)|Андижан шаарында]] төрөлгөн.
* Балдары: [[Рахмонов, Дилдорбек Уринбоевич|Дилдорбек ажы]] ([[1941]]-2021), Дилоромхон ([[1943]]), [[Рахмонов, Давлатбек Уринбоевич|Давлатбек]] ([[1949]]—[[2006]]), [[Рахмонов, Дарвишбек Уринбоевич|Дарвишбек]] ([[1952]]), Бахридилхон ([[1954]]), Донишбек ([[1957]]-2023), Дилфузахон ([[1960]]), Сталин ([[1962]]), Махфузахон ([[1964]]), Дилрабо ([[1971]]).
* Жээндери: [[:uz:Azizullo Izzatullayev|Азизулло Иззатуллаев]], [[:ru:Касымов, Анвар Махмудович|Анвар Косимов]], ырчы Мухаммадкарим Соипов.
* Туугандары: [[:ru:Ходжаназар Хувайдо|Хужаназар Хувайдо]], [[Абдуллаев, Хабиб Мухамедович|Хабиб Абдуллаев]]
* Кудалары тарабынан туугандары: [https://24.kg/obschestvo/73205_segodnya_vbishkeke_informatsionnaya_karta/ Султан жана Кудрат Таирбаевдер]&lt;ref&gt;{{Cite web |title=Памирские письма капитана Зайцова |url=http://www.boris-belogolovy.ru/zaycev/zaycev27.html |access-date=2019-12-25 |archive-date=2020-10-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201026061427/http://www.boris-belogolovy.ru/zaycev/zaycev27.html |dead-url=yes |accessdate=2019-12-25 |archivedate=2020-10-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201026061427/http://www.boris-belogolovy.ru/zaycev/zaycev27.html }}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.facebook.com/odiljon.dadajonov/posts/2351438128427184 Тоирбоев Султон мингбоши]&lt;/ref&gt;, [[Балтакожо Султанов]], [[Иззат Султанов|Иззат Султан]], [[Султанов Мухтар Насруллаевич|Мухтар Султанов]], [[Мамадали Курбанов]], [[:ru:Косимов, Махмуд Тожикулович|Махмуд Косимов]], [[:ru:Отабоев, Алишер Абдужалилович|Алишер Отабоев]], [https://web.archive.org/web/20181115013301/https://upl.uz/policy/6897-news.html Кодир Рахматович Парпиев], [http://www.sayasat.kg/society-mobile/57115-known-and-unknown-wife-of-the-president-of-uzbekistan-ziroathon-hoshimova.html Зироатхон (Ойхон) Хошимова], [[:uz:Erkin Komilov|Эркин Комилов]], Мурод Зайнобиддинович Салохиддинов - &quot;Узвторцветмет&quot; ААК мурдагы төрагасы, Ахмаджон Давидов - [[Ош шаары]]нын аткаруу комитетинин төрагасы.

== Театр артистин элесине ==
* Театр негиздөөчүсү Уринбой Рахмонов урматына [[Ош шаары]], [[Кызыл-Кыштак, Кара-Суу району|Кызыл-Кыштак айылынын]] Беш-Капа участкасы жаңы конуштарын үч көчөсү анын ысмы менен аталган.

== Колдонулган адабияттар ==
# [[Абдугани Абдугафуров|А. Абдугафуров]] &quot;Ошский узбекский музыкальный театр&quot;, Фрунзе шаары: Кыргызстан, [[1980]] жыл. С. 7, 11. — 59 с. 21 см, ББК 85.4. (узб.), (рус.) и (кирг.)&lt;ref&gt;[http://search.rsl.ru/ru/record/01001001622 Ошский узбекский музыкальный театр]&lt;/ref&gt;.
# [[Абдугани Абдугафуров|А. Абдугафуров]] «Ошский академический театр», 1, 3, 42 беттер. [[Ош шаары]]: &quot;Азия Принт&quot;, [[2010]] жыл. — С. 1, 3, 42. — 52 с. (узб.)
# [[&quot;Кыргызстандын гүлдөп-өсүшү үчүн&quot; энциклопедиясы]] (&quot;Во имя процветания Кыргызстана&quot; Энциклопедическое издание о выдающихся узбеках Кыргызстана) Под рук. Жураева Б.Ж. ([[:ky:Абдугани Абдугафуров|Абдугафуров А.]], Рахманов Д.Д. и др.), Ош, &quot;Ризван&quot;, 2017, страницы 27-32, 287-309, страниц 336| ISBN= 978-9967-18-344-5 УДК 351/354. ББК 66,3(2Ки). (узб.), (рус.) и (кирг.)
# &quot;Проблематика поэтического слова в кыргызском зарубежье&quot; / Сабирова В.К., Сарыбаева Г., Эрназарова Г.Б. — Ош: ОшГУ, 2018. — С. 3. (рус.)

== Булактар ==
{{Булактар}}

== Шилтемелер ==
* [http://tyup.net/page/rahmonov-urinboj Уринбой Рахмонов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180903183214/http://tyup.net/page/rahmonov-urinboj |date=2018-09-03 }}
* [https://web.archive.org/web/20150202215028/http://www.echoosha.narod.ru/March07/deti.htm &lt;small&gt;Актёрская династия&lt;/small&gt;]
* [https://web.archive.org/web/20150202205819/http://www.echoosha.narod.ru/December08/teatr.htm &lt;small&gt;Они стояли у истоков&lt;/small&gt;]
* [https://centrasia.org/person2.php?st=1386185035 &lt;small&gt;Центразия Персоны&lt;/small&gt;]
* [https://24.kg/obschestvo/60162_segodnya_vbishkeke_informatsionnaya_karta/ Люди, которые меняли мир]
* [https://24.kg/obschestvo/77551_segodnya_vbishkeke_informatsionnaya_karta/ &lt;small&gt;Люди, которые меняли мир&lt;/small&gt;]
* [http://www.alliance-press.kg/ru/news/view/717 &lt;small&gt;27 марта – Всемирный день театра&lt;/small&gt;]
* [http://rus.kg/news_rus/interesno_rus/50898-k-100-letiyu-stareyshego-teatra-kyrgyzstana.html &lt;small&gt;К 100 летию старейшего театра Кыргызстана&lt;/small&gt;]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180606231549/http://rus.kg/news_rus/interesno_rus/50898-k-100-letiyu-stareyshego-teatra-kyrgyzstana.html |date=2018-06-06 }}
* [http://slovo.kg/?p=96889 &lt;small&gt;Старейшему театру Кыргызстана — 100 лет&lt;/small&gt;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180426064100/http://slovo.kg/?p=96889 |date=2018-04-26 }}
* [http://www.ehoosha.com/?module=articles&amp;action=view&amp;id=1131 Из истории старейшего театра страны] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180810205404/http://www.ehoosha.com/?module=articles&amp;action=view&amp;id=1131 |date=2018-08-10 }}
* [https://daryo.uz/k/2018/03/30/markaziy-osiyodagi-eng-keksa-professional-teatr-100-yoshga-toldi/ &lt;small&gt;Марказий Осиёдаги энг кекса профессионал театр 100 ёшга тўлди&lt;/small&gt;]
* [http://portalus.ru/modules/biographies/rus_readme.php?subaction=showfull&amp;id=1422800665&amp;archive=&amp;start_from=&amp;ucat=&amp; &lt;small&gt;Биографии знаменитостей&lt;/small&gt;]
* [http://moypolk.ru/node/448125 Бессмертный полк]{{Жеткиликсиз шилтеме|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [https://archive.today/20180305075544/https://www.peoplelife.ru/239830 Биографии знаменитых людей]* [https://www.peoplelife.ru/239830_2 Биографии известных людей]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190716081449/https://www.peoplelife.ru/239830 |date=2019-07-16 }}
* [http://www.gpedia.com/uz/w/index.php?title=O%CA%BBzbek_adabiyoti&amp;variant=uz-cyrl Ўзбек адабиёти Ўринбой Раҳмонов] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170804141118/http://www.gpedia.com/uz/w/index.php?title=O%CA%BBzbek_adabiyoti&amp;variant=uz-cyrl |date=2017-08-04 }}
* [https://web.archive.org/web/20160214200725/http://dunyouzbeklari.com/archives/128142 &lt;small&gt;Стихи Уринбоя Рахмонова на узбекском языке&lt;/small&gt;]
* [https://web.archive.org/web/20160415102045/http://dunyouzbeklari.com/archives/133399 &lt;small&gt;Стихи Уринбоя Рахмонова на узбекском языке&lt;/small&gt;]
* [https://archive.li/20171105161309/http://www.uzbekona.uz/blog/ming_monti_sotib_bir_manti_edim/2017-04-30-661 &lt;small&gt;Стихи Уринбоя Рахмонова на узбекском языке&lt;/small&gt;]
* [https://web.archive.org/web/20181122193122/http://www.qiziqarli.com/foydali_maslahatlar_sms_sherlar/sms_sherlar/sms_sherlar_sms_stikhi_sms_sherlar/gwzal_wsh/2-1-0-1022 &lt;small&gt;Стихи Уринбоя Рахмонова на узбекском языке&lt;/small&gt;]
* [http://sherlaruz.com/news/wlmaskhon/2016-02-07-2047 &lt;small&gt;Стихи Уринбоя Рахмонова на узбекском языке&lt;/small&gt;] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160415114129/http://sherlaruz.com/news/wlmaskhon/2016-02-07-2047 |date=2016-04-15 }}
* [https://web.archive.org/web/20160407125542/http://referaty.in.ua/index.php?newsid=1547539 &lt;small&gt;Реферат&lt;/small&gt;]
* [https://www.youtube.com/watch?v=264L-aepbFQ &lt;small&gt;Документальный фильм студия &quot;Кыргызтелефильм&quot; &quot;Ошский государственный узбекский музыкально-драматический театр имени Бабура&quot;&lt;/small&gt;]
* [https://web.archive.org/web/20151117023421/http://teatrbabur.kg/index.php/ru/istoriya-2 &lt;small&gt;История театра&lt;/small&gt;]
* [https://yug.kg/item/teatr-imeni-babura-g-osh/ Театр имени Бабура] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190616115840/https://yug.kg/item/teatr-imeni-babura-g-osh/ |date=2019-06-16 }}
* [http://oshshamy.kg/index.php/kg/component/k2/item/2989-kylym-karytkan-babur-teatry Кылым карыткан Бабур театры] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200803182343/http://oshshamy.kg/index.php/kg/component/k2/item/2989-kylym-karytkan-babur-teatry |date=2020-08-03 }}
* [https://www.facebook.com/odiljon.dadajonov/posts/2375693446001652 &quot;Мозийға қараб иш кўрмоғлиқ хайрлиқдир&quot;]

[[Категория:Инсандар]]
[[Категория:Кыргызстан]]
[[Категория:Ош облусу]]
[[Категория:Ош шаары]]
[[Категория:Актерлор]]
[[Категория:Коом]]
[[Категория: Кыргыз обончулары]]
[[Категория:Борбордук Азия]]
[[Категория:Чөлкөм таануу]]
[[Категория:Кыргыз тарыхы]]
[[Категория:Көркөм өнөр]]
[[Категория: Музыка]]
[[Категория: Кыргыз таануу]]
[[Категория: Искусство]]
[[Категория: Маданият]]
[[Категория: Кыргыз маданияты]]
[[Категория:Кыргыз акындары]]
[[Категория:Кыргыз ырчылары]]
[[Категория:Кыргыз театры]]
[[Категория:Ош шаарынын Бабур театры]]
[[Категория:Маданият ишмерлер]]
[[Категория:Кыргызстанда театралдык кыймылдын негиздөөчүлөрү]]
[[Категория:Кыргызстанда театралдык кыймылдын уюштуруучулөру]]</text>
      <sha1>1xwrpu0gk3kjs1bo6e6vlwn1sp4wk12</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Марат Козукеев</title>
    <ns>0</ns>
    <id>112187</id>
    <revision>
      <id>651227</id>
      <parentid>650933</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T03:51:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Булактар */</comment>
      <origin>651227</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3768" sha1="ochgz23sfj5v02wl4ullzih1by5tqnf" xml:space="preserve">{{Кинематографчы
 |ысымы                = Марат Козукеев
 |нукура ысымы         = 
 |сүрөт                =
 |туурасы              = 
 |сүрөттүн баяндамасы  = Марат Козукеев
 |төрөлгөндөгү ысымы   = 
 |туулган датасы       = 08.09.1970
 |өлгөн датасы         = 08.12.2017 
 |туулган жери         = [[Эркин-Сай, Панфилов району|Эркин-Сай]], [[Панфилов району]], [[Кыргыз ССРи]], [[СССР]] 
 |өлгөн жери           = [[Бишкек]], [[Кыргызстан]] 
 |кесиби               = {{Актёр|Кыргызстандын}}, [[режиссёр]] 
 |жарандыгы            = {{Өлкө желеги|Кыргызстан}}  
 |активдүү жылдары     = 1996 — 2017
 |багыты               = 
 |киностудия           = 
 |сыйлыктары           = 
 |imdb_id              = 
 |сайт                 = 
}}
'''Марат Козукеев''' (8-сентябрь 1970- 8 декабрь 2017 [[Эркин-Сай, Панфилов району|Эркин-Сай]] айылы, [[Бишкек]], [[Кыргызстан]]) — [[Кыргызстан|Кыргызстандык]] актёр жана режиссёр. Маданият ишмери. &quot;ДЕМ&quot; театрнын жетекчиси. '''Кыргыз Республиканын маданиятына эмгек сиңирген кызматкери'''

== Өмүр баяны ==
1970-жылы 8-сентябрда чыгармачыл үй-бүлөдө жарыкка келген. Атасы Жумабек Козукеев Кыргыз драма театрында актёр болсо, апасы Кандалат Муратова режиссёрдун жардамчысы болуп пенсияга чыкканча ушул театрда иштеген&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sputnik.kg/20211127/marat-kozukeev-tuuraluu-maek-1054758926.html|title=Кырсык өтө тез болуп кетти... Марат Козукеевдин жубайы Айсалкын менен маек|publisher=Sputnik|lang=ky|accessdate=2024-05-06}}&lt;/ref&gt;. 1988-1992-жылдары Ленинграддагы Черкасов атындагы театр, музыка жана кинематография институтунун актёрдук факультетин бүтүрүп келип, Бакен Кыдыкеева атындагы жаш көрүүчүлөр театрында иштеп, Кийин Токтоболот Абдумомунов атындагы Кыргыз улуттук академиялык драма театрына ишке кирген, ал жерде өмүрү өткүчө эмгектенген. Аталган театрдын көркөм жетекчиси катары иш алып барып, Театр актёру катары көптөгөн спектаклдерде роль жаратуу менен бирге «Аталар керээзи», «Гаишниктер», «Саманчынын жолу», «Кокуй кошуна» сыяктуу тасмаларда роль жараткан.

== Булактар ==
{{Булактар}}
Жайылов Н. Мен окуган мектеп. — Бишкек- 2024

[[Категория:1970-жылы туулгандар]]
[[Категория:Эркин-Сай]]
[[Категория:Чүй облусунун инсандары]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын сыйлыктары]]
[[Категория:Жайыл районунун инсандары]]
[[Категория:Инсандар:Кыргызстан]]</text>
      <sha1>ochgz23sfj5v02wl4ullzih1by5tqnf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651239</id>
      <parentid>651227</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:16:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>651239</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3762" sha1="heexc191ly8jrumo4km1iboiqnvkea6" xml:space="preserve">{{Кинематографчы
 |ысымы                = Марат Козукеев
 |нукура ысымы         = 
 |сүрөт                =
 |туурасы              = 
 |сүрөттүн баяндамасы  = Марат Козукеев
 |төрөлгөндөгү ысымы   = 
 |туулган датасы       = 08.09.1970
 |өлгөн датасы         = 08.12.2017 
 |туулган жери         = [[Эркин-Сай, Панфилов району|Эркин-Сай]], [[Панфилов району]], [[Кыргыз ССРи]], [[СССР]] 
 |өлгөн жери           = [[Бишкек]], [[Кыргызстан]] 
 |кесиби               = {{Актёр|Кыргызстандын}}, [[режиссёр]] 
 |жарандыгы            = {{Өлкө желеги|Кыргызстан}}  
 |активдүү жылдары     = 1996 — 2017
 |багыты               = 
 |киностудия           = 
 |сыйлыктары           = 
 |imdb_id              = 
 |сайт                 = 
}}
'''Марат Козукеев''' (8-сентябрь 1970- 8 декабрь 2017 [[Эркин-Сай, Панфилов району|Эркин-Сай]] айылы, [[Бишкек]], [[Кыргызстан]]) — [[Кыргызстан|Кыргызстандык]] актёр жана режиссёр. Маданият ишмери. &quot;ДЕМ&quot; театрнын жетекчиси. '''Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер'''

== Өмүр баяны ==
1970-жылы 8-сентябрда чыгармачыл үй-бүлөдө жарыкка келген. Атасы Жумабек Козукеев Кыргыз драма театрында актёр болсо, апасы Кандалат Муратова режиссёрдун жардамчысы болуп пенсияга чыкканча ушул театрда иштеген&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sputnik.kg/20211127/marat-kozukeev-tuuraluu-maek-1054758926.html|title=Кырсык өтө тез болуп кетти... Марат Козукеевдин жубайы Айсалкын менен маек|publisher=Sputnik|lang=ky|accessdate=2024-05-06}}&lt;/ref&gt;. 1988-1992-жылдары Ленинграддагы Черкасов атындагы театр, музыка жана кинематография институтунун актёрдук факультетин бүтүрүп келип, Бакен Кыдыкеева атындагы жаш көрүүчүлөр театрында иштеп, Кийин Токтоболот Абдумомунов атындагы Кыргыз улуттук академиялык драма театрына ишке кирген, ал жерде өмүрү өткүчө эмгектенген. Аталган театрдын көркөм жетекчиси катары иш алып барып, Театр актёру катары көптөгөн спектаклдерде роль жаратуу менен бирге «Аталар керээзи», «Гаишниктер», «Саманчынын жолу», «Кокуй кошуна» сыяктуу тасмаларда роль жараткан.

== Булактар ==
{{Булактар}}
Жайылов Н. Мен окуган мектеп. — Бишкек- 2024

[[Категория:1970-жылы туулгандар]]
[[Категория:Эркин-Сай]]
[[Категория:Чүй облусунун инсандары]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын сыйлыктары]]
[[Категория:Жайыл районунун инсандары]]
[[Категория:Инсандар:Кыргызстан]]</text>
      <sha1>heexc191ly8jrumo4km1iboiqnvkea6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651240</id>
      <parentid>651239</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:17:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>651240</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3766" sha1="ewbwidssrv7bxf2oxjxzv4040zs82zk" xml:space="preserve">{{Кинематографчы
 |ысымы                = Марат Козукеев
 |нукура ысымы         = 
 |сүрөт                =
 |туурасы              = 
 |сүрөттүн баяндамасы  = Марат Козукеев
 |төрөлгөндөгү ысымы   = 
 |туулган датасы       = 08.09.1970
 |өлгөн датасы         = 08.12.2017 
 |туулган жери         = [[Эркин-Сай, Панфилов району|Эркин-Сай]], [[Панфилов району]], [[Кыргыз ССРи]], [[СССР]] 
 |өлгөн жери           = [[Бишкек]], [[Кыргызстан]] 
 |кесиби               = {{Актёр|Кыргызстандын}}, [[режиссёр]] 
 |жарандыгы            = {{Өлкө желеги|Кыргызстан}}  
 |активдүү жылдары     = 1996 — 2017
 |багыты               = 
 |киностудия           = 
 |сыйлыктары           = 
 |imdb_id              = 
 |сайт                 = 
}}
'''Марат Козукеев''' (8-сентябрь 1970- 8 декабрь 2017 [[Эркин-Сай, Панфилов району|Эркин-Сай]] айылы, [[Бишкек]], [[Кыргызстан]]) — [[Кыргызстан|Кыргызстандык]] актёр жана режиссёр. Маданият ишмери. &quot;ДЕМ&quot; театрнын жетекчиси. '''[[Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер]]'''

== Өмүр баяны ==
1970-жылы 8-сентябрда чыгармачыл үй-бүлөдө жарыкка келген. Атасы Жумабек Козукеев Кыргыз драма театрында актёр болсо, апасы Кандалат Муратова режиссёрдун жардамчысы болуп пенсияга чыкканча ушул театрда иштеген&lt;ref&gt;{{Cite web|url=https://sputnik.kg/20211127/marat-kozukeev-tuuraluu-maek-1054758926.html|title=Кырсык өтө тез болуп кетти... Марат Козукеевдин жубайы Айсалкын менен маек|publisher=Sputnik|lang=ky|accessdate=2024-05-06}}&lt;/ref&gt;. 1988-1992-жылдары Ленинграддагы Черкасов атындагы театр, музыка жана кинематография институтунун актёрдук факультетин бүтүрүп келип, Бакен Кыдыкеева атындагы жаш көрүүчүлөр театрында иштеп, Кийин Токтоболот Абдумомунов атындагы Кыргыз улуттук академиялык драма театрына ишке кирген, ал жерде өмүрү өткүчө эмгектенген. Аталган театрдын көркөм жетекчиси катары иш алып барып, Театр актёру катары көптөгөн спектаклдерде роль жаратуу менен бирге «Аталар керээзи», «Гаишниктер», «Саманчынын жолу», «Кокуй кошуна» сыяктуу тасмаларда роль жараткан.

== Булактар ==
{{Булактар}}
Жайылов Н. Мен окуган мектеп. — Бишкек- 2024

[[Категория:1970-жылы туулгандар]]
[[Категория:Эркин-Сай]]
[[Категория:Чүй облусунун инсандары]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын сыйлыктары]]
[[Категория:Жайыл районунун инсандары]]
[[Категория:Инсандар:Кыргызстан]]</text>
      <sha1>ewbwidssrv7bxf2oxjxzv4040zs82zk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Футбол боюнча дүйнө чемпионаты</title>
    <ns>0</ns>
    <id>136380</id>
    <revision>
      <id>651219</id>
      <parentid>639284</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T02:39:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>CommonsDelinker</username>
        <id>130</id>
      </contributor>
      <comment>Replacing FIFA_World_Cup_wordmark.svg with [[File:FIFA_World_Cup_wordmark_(2006-2023).svg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR3|Criterion 3]] (obvious error) · The logo was discontinued in 2</comment>
      <origin>651219</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19622" sha1="ks3f5nc1ksf3xzqnmx85gmat2gay4qb" xml:space="preserve">{{Футбол турнири
|аталышы                 = Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу
|расмий аталышы          = {{Lang-en|FIFA World Cup}}
|сүрөтү                  = FIFA World Cup wordmark (2006-2023).svg
|туурасы                 = 300px
|түптөлгөн               = 1930
|өзгөртүлгөн             = 
|таратылган              = 
|аймак                   = бүткүл дүйнө
|командалар саны         = 48 (2026-жылдан баштап)
|квалификациялар         = [[Конфедерациялар кубогу]]&lt;br&gt;[[Финалиссима]]
|байланышкан турнирлер   = 
|учурдагы чемпион        = {{Футбол|ARG}} (3 жолу)
|акыркы чемпион          = 
|көп титулдуу            = {{Футбол|BRA}} (5 жолу)
|TV                      = 
|сайты                   = https://www.fifa.com/worldcup/
|учурдагы мезгил         = [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу]]
}}
'''Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу''', расмий түрдө '''ФИФА Дүйнө кубогу''' деп аталган ({{Lang-en|FIFA World Cup}}), көбүнчө '''Футбол боюнча дүйнөлүк кубогу''', '''ФИФА дүйнөлүк чемпиондугу''', '''мундиаль''' деп аталган ({{Lang-es|Copa Mundial de Fútbol}}) — 1930-жылдан бери өткөрүлүп жаткан негизги эл аралык [[футбол]] мелдеши. Чемпиондукту дүйнөлүк футболдун башкаруучу органы — ФИФА уюштурат жана ага бардык [[континент]]терден ФИФАнын мүчөсү болушкан [[өлкө]]лөрдүн эркектер курама командалары катыша алат.

Дүйнөлүк чемпиондуктардын финалдык турнирлери [[Олимпиада оюндары]] сыяктуу төрт жылда бир өткөрүлөт, бирок аймактык турнирлерди эске алсак, ар бир Дүйнөлүк кубок үч жылдан ашык созулат. Чемпиондуктун тандоо мелдештерине 200дөн ашык команда катышат. Алдын ала тандалган кабыл алуучу өлкөдө (же бир нече кабыл алуучу өлкөлөрдө) төрт жылда бир өтүүчү финалдык турнирге 48 команда (2026-жылдан баштап; 1998—2022-жылдары — 32 команда) катышат: квалификациялык турнирдин жыйынтыгы боюнча 47 командага чейин жана (1938-жылдан бери) кабыл алуучу өлкөнүн командасы же бир нече кабыл алуучу өлкөлөрүнүн командалары катышат. 1938-жылдан 2002-жылга чейин Дүйнөлүк кубогунун мурунку мелдешинин жеңүүчүсү финалдык турнирге квалификациясыз кирчү; 2006-жылдан бери мурунку Дүйнө чемпиондугунун жеңүүчүсү жалпы негизде квалификациялык турнирде жолдомо алат.

Анын дээрлик бир кылымдык тарыхында Дүйнө чемпиондугу [[Австралия]]дан башка бардык континенттерде өткөрүлгөн, бирок Дүйнө чемпиондору [[Түштүк Америка]] менен [[Европа]]нын гана командалары болгон.

Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын финалдык бөлүгү чоң аудиторияга ээ жана дүйнө жүзү боюнча чоң кызыгууну жаратууда. Маселен, [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2022-жылкы чемпиондуктун]] финалын 1,5 миллиарддан ашык көрүүчү көргөн, ал эми турнирдин жалпы аудиториясы дүйнөнүн бардык булуң-бурчунан 4 миллиард күйөрмандан ашкан.

[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|Акыркы жыйынтыкталган футбол боюнча дүйнө чемпионаты]] 2022-жылдын 20-ноябрынан 18-декабрына чейин [[Катар|Катарда]] өткөн. Учурдагы дүйнө чемпиону Аргентина курамасы.

== Жалпы маалымат ==
Дүйнө чемпиондугунун бүткүл тарыхында 8 гана өлкө чемпион наамына ээ болгон. [[Бразилия улуттук футбол курамасы|Бразилия]] эң көп титулга ээ – анын командасы Дүйнө чемпиондугун беш жолу жеңип алган. Италия менен [[Германия улуттук футбол курамасы|Германия]] Дүйнө чемпиондугун төрт жолу жеңип алышкан; Аргентина үч жолу жеңишке жетишкен; Уругвай менен Франция эки жолу чемпион болушса, Англия менен Испания бирден чемпион болушкан.

Оюнчу катары үч жолу дүйнө чемпиону болгон жалгыз адам — [[Пеле]] (1958, 1962 жана 1970-жылдардагы чемпиондуктарында). Дагы 20 оюнчу эки жолку чемпион болгон, негизинен бразилиялыктар (1958 жана 1962-жылкы чемпиондуктарда — 13 оюнчу, 1994 жана 2002-жылкы чемпиондуктарында — экөө), ошондой эле Италия курама командасынын төрт оюнчусу (1934 жана 1938-жылкы чемпиондуктарында) жана бир оюнчу Аргентина курама командасы (1978 жана 1986 чемпиондуктарында). Витторио Поццо — командасын эки жолу (1934 жана 1938-жылдары) Дүйнө чемпиондугунун жеңишине жеткизген жалгыз башкы машыктыруучу. Марио Загалло, Франц Беккенбауэр жана Дидье Дешам оюнчу катары да, башкы машыктыруучу катары да чемпиондукту жеңип алышкан. Загалло - оюнчу катары эки жолу, 1958 жана 1962-жылдары, бир жолу машыктыруучу катары, 1970-ж. Беккенбауэр жана Дешам - ар бири бирден, Беккенбауэр - 1974 жана 1990-жылдары, Дешам - 1998 жана 2018-жылдары. Чемпиондук наамдардын саны боюнча абсолюттук рекорд Марио Загаллого таандык, ал жалпысынан төрт жолу чемпион болгон (1994-жылы башкы машыктыруучунун жардамчысы катары).

== Жыйынтыктар ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:90%; width: 100%; text-align: center;&quot;
|-
!rowspan=&quot;2&quot; width=&quot;5%&quot;|Жыл
!rowspan=&quot;2&quot; width=&quot;14%&quot;|Өткөрүлгөн&lt;br&gt;жер
!colspan=&quot;3&quot;|Финалисттер
!colspan=&quot;3&quot;|Жарым финалисттер
|-
!width=&quot;15%&quot;|Чемпион
!width=&quot;10%&quot;|Эсеп
!width=&quot;15%&quot;|2-орун
!width=&quot;15%&quot;|3-орун
!width=&quot;10%&quot;|Эсеп
!width=&quot;15%&quot;|4-орун
|-
|[[1930 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1930]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Уругвай|22px}}
|'''{{футбол|URU||30px|U}}'''
|'''4:2'''
|{{футбол|ARG||30px|U}}
|{{футбол|USA||30px|U}}
|&lt;sup&gt;('''[[#1|1]]''')&lt;/sup&gt;
|{{футбол|YUG||30px|U}}
|-
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1934]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Италия|1861|22px}}
|'''{{футбол|ITA|1861|30px|U}}'''
|'''2:1'''&lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|CZS||30px|U}}
|{{футбол|GER|1933|30px|U}}
|'''3:2'''
|{{футбол|AUT||30px|U}}
|-
|[[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1938]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Франция|1830|22px}}
|'''{{футбол|ITA|1861|30px|U}}'''
|'''4:2'''
|{{футбол|HUN|1919|30px|U}}
|{{футбол|BRA|1889|30px|U}}
|'''4:2'''
|{{футбол|SWE||30px|U}}
|-  style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1942 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1942]]
| colspan=7 align=&quot;center&quot; | ''[[Экинчи дүйнөлүк согуш]]тан улам өткөрүлгөн эмес.''
|-
|[[1946 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1946]]
| colspan=7 align=&quot;center&quot; | ''[[Экинчи дүйнөлүк согуш]]тун кесепеттеринен улам өткөрүлгөн эмес.''
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1950 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1950]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Бразилия|1896|22px}}
|'''{{футбол|URU||30px|U}}'''
|'''2:1'''&lt;sup&gt;('''[[#2|2]]''')&lt;/sup&gt;
|{{футбол|BRA|1889|30px|U}}
|{{футбол|SWE||30px|U}}
|'''3:1'''&lt;sup&gt;('''[[#2|2]]''')&lt;/sup&gt;
|{{футбол|ESP|1945|30px|U}}
|-
|[[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1954]]
|align=left| {{Өлкө желеги|Швейцария|20px}}
|'''{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}'''
|'''3:2'''
|{{футбол|HUN|1949|30px|U}}
|{{футбол|AUT||30px|U}}
|'''3:1'''
|{{футбол|URU||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1958]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Швеция|22px}}
|'''{{футбол|BRA|1889|30px|U}}'''
|'''5:2'''
|{{футбол|SWE||30px|U}}
|{{футбол|FRA||30px|U}}
|'''6:3'''
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|-
|[[1962 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1962]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Чили|22px}}
|'''{{футбол|BRA|1889|30px|U}}'''
|'''3:1'''
|{{футбол|CZS||30px|U}}
|{{футбол|CHI||30px|U}}
|'''1:0'''
|{{футбол|YUG||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1966 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1966]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Англия|22px}}
|'''{{футбол|ENG||30px|U}}'''
|'''4:2''' &lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|{{футбол|POR||30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|URS||35px|U|ССРС}}
|-
|[[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1970]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Мексика|22px}}
|'''{{футбол|BRA|1889|30px|U}}'''
|'''4:1'''
|{{футбол|ITA|1946|30px|U}}
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|'''1:0'''
|{{футбол|URU||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1974]]
| align=left| {{Өлкө желеги|ГФР|22px}}
|'''{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}'''
|'''2:1'''
|{{футбол|NED||30px|U}}
|{{футбол|POL||30px|U}}
|'''1:0'''
|{{футбол|BRA|1889|30px|U}}
|-
|[[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1978]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Аргентина|22px}}
|'''{{футбол|ARG||30px|U}}'''
|'''3:1''' &lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|NED||30px|U}}
|{{футбол|BRA|1889|30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|ITA|1946|30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1982 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1982]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Испания|22px}}
|'''{{футбол|ITA|1946|30px|U}}'''
|'''3:1'''
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|{{футбол|POL||30px|U}}
|'''3:2'''
|{{футбол|FRA||30px|U}}
|-
|[[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1986]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Мексика|22px}}
|'''{{футбол|ARG||30px|U}}'''
|'''3:2'''
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|{{футбол|FRA|1976|30px|U}}
|'''4:2''' &lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|BEL||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1990]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Италия|1946|22px}}
|'''{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}'''
|'''1:0'''
|{{футбол|ARG||30px|U}}
|{{футбол|ITA|1946|30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|ENG||30px|U}}
|-
|[[1994 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1994]]
| align=left| {{Өлкө желеги|АКШ|22px}}
|'''{{футбол|BRA||30px|U}}'''
|'''0:0'''&lt;br&gt;(3:2 [[Оюндан кийинки пенальтилер|пен.]])
|{{футбол|ITA|1946|30px|U}}
|{{футбол|SWE||30px|U}}
|'''4:0'''
|{{футбол|BUL||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1998]]
|align=left| {{Өлкө желеги|Франция|1976|22px}}
|'''{{футбол|FRA|1976|30px|U}}'''
|'''3:0'''
|{{футбол|BRA||30px|U}}
|{{футбол|CRO||30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|NED||30px|U}}
|-
|[[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2002]]
|align=left| {{Өлкө желеги|Жапония|22px}} &lt;br&gt; {{Өлкө желеги|Корея Республикасы|22px}}
|'''{{футбол|BRA||30px|U}}'''
|'''2:0'''
|{{футбол|GER||30px|U}}
|{{футбол|TUR||30px|U}}
|'''3:2'''
|{{футбол|KOR||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2006]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Германия|22px}}
|'''{{футбол|ITA||30px|U}}'''
|'''1:1'''&lt;br&gt; (5:3 [[Оюндан кийинки пенальтилер|пен.]])
|{{футбол|FRA|1976|30px|U}}
|{{футбол|GER||30px|U}}
|'''3:1'''
|{{футбол|POR||30px|U}}
|-
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2010]]
| align=left| {{Өлкө желеги|ТАР|22px}}
|'''{{футбол|ESP||30px|U}}'''
|'''1:0'''&lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|NED||30px|U}}
|{{футбол|GER||30px|U}}
|'''3:2'''
|{{футбол|URU||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2014]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Бразилия|22px}}
|'''{{футбол|GER||30px|U}}'''
|'''1:0'''&lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|ARG||30px|U}}
|{{футбол|NED||30px|U}}
|'''3:0'''
|{{футбол|BRA||30px|U}}
|-
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2018]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Орусия|22px}}
|'''{{футбол|FRA|1976|30px|U}}'''
|'''4:2'''
|{{футбол|CRO||30px|U}}
|{{футбол|BEL||30px|U}}
|'''2:0'''
|{{футбол|ENG||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2022]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Катар|22px}}
|'''{{футбол|ARG||30px|U}}'''
|'''3:3'''&lt;br&gt; (4:2 [[Оюндан кийинки пенальтилер|пен.]])
|{{футбол|FRA||30px|U}}
|{{футбол|CRO||30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|MAR||30px|U}}
|-
|[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2026]]
| align=left| {{Өлкө желеги|АКШ|22px}} &lt;br&gt; {{Өлкө желеги|Канада|22px}} &lt;br&gt; {{Өлкө желеги|Мексика|22px}}
|
|
|
|
|
|
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[2030 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2030]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Испания|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Португалия|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Марокко|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Аргентина|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Парагвай|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Уругвай|22px}}
|
|
|
|
|
|
|-
|[[2034 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2034]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Сауд Арабиясы|22px}}
|
|
|
|
|
|
|}

&lt;div id=&quot;1&quot;&gt;&lt;sup&gt;'''1'''&lt;/sup&gt; — 1930-жылкы дүйнө чемпиондуктагы үчүнчү орун үчүн оюн өткөрүлгөн эмес. [[Югославия улуттук футбол курамасы|Югославия]] жана [[АКШ улуттук футбол курамасы|АКШ]] экөө тең жарым финалда [[Уругвай улуттук футбол курамасы|Уругвайга]] жана [[Аргентина улуттук футбол курамасы|Аргентинага]] тиешелүү түрдө 1:6 эсебинде утулушкан. Бирок, ФИФАнын чечими боюнча, чемпионаттагы жалпы көрсөткүчтөрүнө жараша АКШга үчүнчү орун, ал эми Югославияга төртүнчү орун берилген. &lt;/div&gt;

&lt;div id=&quot;2&quot;&gt;&lt;sup&gt;'''2'''&lt;/sup&gt; — 1950-жылы расмий финалдык матч өткөрүлгөн эмес, анткени алдыңкы орундар төрт команданын катышуусундагы финалдык топтук турнирде чечилген. Бирок, акыркы турдун [[Уругвай улуттук футбол курамасы|Уругвай]] менен [[Бразилия улуттук футбол курамасы|Бразилия]] курама командаларынын ортосундагы матчы ([[Мараканасо]] деген ат менен белгилүү) иш жүзүндө финалдык оюн болуп калды. Анткени бул беттеште 2:1 эсебиндеги жеңиш Уругвайга финалдык топтук турнирдин биринчи ордун жана чемпиондук наамды алып келген. Ушуга окшош, [[Швеция улуттук футбол курамасы|Швеция]] менен [[Испания улуттук футбол курамасы|Испаниянын]] беттеши, анда Швеция 3:1 эсебинде жеңишке жетишкен, финалдык топтук турнирде Швецияга үчүнчү орун алып келип, иш жүзүндө үчүнчү орун үчүн матч болуп калды.&lt;/div&gt;

== Дагы караңыз ==
* [[Футбол]]

== Булактар ==
{{булактар}}

== Шилтемелер ==
{{Навигация|Тема=Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу}}
* [https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup Турнирдин расмий сайты]{{ref-en}}{{ref-es}}{{ref-fr}}{{ref-de}}{{ref-ar}}{{ref-ru}}{{ref-ja}}
* [https://www.rsssf.org/tablesw/worldcup.html Обзор турнира] на сайте RSSSF{{ref-en}}

{{ФИФА}}
{{Футбол боюнча дүйнө чемпиондору}}

[[Категория:Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу| ]]</text>
      <sha1>ks3f5nc1ksf3xzqnmx85gmat2gay4qb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651231</id>
      <parentid>651219</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T04:52:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Baydastann</username>
        <id>38267</id>
      </contributor>
      <origin>651231</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19612" sha1="5xan2qkhp92p6uc7cjp2iyodlyzc9wt" xml:space="preserve">{{Футбол турнири
|аталышы                 = Футбол боюнча дүйнө чемпионаты
|расмий аталышы          = {{Lang-en|FIFA World Cup}}
|сүрөтү                  = FIFA World Cup wordmark (2006-2023).svg
|туурасы                 = 300px
|түптөлгөн               = 1930
|өзгөртүлгөн             = 
|таратылган              = 
|аймак                   = бүткүл дүйнө
|командалар саны         = 48 (2026-жылдан баштап)
|квалификациялар         = [[Конфедерациялар кубогу]]&lt;br&gt;[[Финалиссима]]
|байланышкан турнирлер   = 
|учурдагы чемпион        = {{Футбол|ESP}} (2 жолу)
|акыркы чемпион          = 
|көп титулдуу            = {{Футбол|BRA}} (5 жолу)
|TV                      = 
|сайты                   = https://www.fifa.com/worldcup/
|учурдагы мезгил         = [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты]]
}}
'''Футбол боюнча дүйнө чемпионаты''', расмий түрдө '''ФИФА Дүйнө кубогу''' деп аталган ({{Lang-en|FIFA World Cup}}), көбүнчө '''Футбол боюнча дүйнөлүк кубогу''', '''ФИФА дүйнөлүк чемпионаты''', '''мундиаль''' деп аталган ({{Lang-es|Copa Mundial de Fútbol}}) — 1930-жылдан бери өткөрүлүп жаткан негизги эл аралык [[футбол]] мелдеши. Чемпионатты дүйнөлүк футболдун башкаруучу органы — ФИФА уюштурат жана ага бардык [[континент]]терден ФИФАнын мүчөсү болушкан [[өлкө]]лөрдүн эркектер курама командалары катыша алат.

Дүйнөлүк чемпиондуктардын финалдык турнирлери [[Олимпиада оюндары]] сыяктуу төрт жылда бир өткөрүлөт, бирок аймактык турнирлерди эске алсак, ар бир Дүйнөлүк кубок үч жылдан ашык созулат. Чемпиондуктун тандоо мелдештерине 200дөн ашык команда катышат. Алдын ала тандалган кабыл алуучу өлкөдө (же бир нече кабыл алуучу өлкөлөрдө) төрт жылда бир өтүүчү финалдык турнирге 48 команда (2026-жылдан баштап; 1998—2022-жылдары — 32 команда) катышат: квалификациялык турнирдин жыйынтыгы боюнча 47 командага чейин жана (1938-жылдан бери) кабыл алуучу өлкөнүн командасы же бир нече кабыл алуучу өлкөлөрүнүн командалары катышат. 1938-жылдан 2002-жылга чейин Дүйнөлүк кубогунун мурунку мелдешинин жеңүүчүсү финалдык турнирге квалификациясыз кирчү; 2006-жылдан бери мурунку Дүйнө чемпиондугунун жеңүүчүсү жалпы негизде квалификациялык турнирде жолдомо алат.

Анын дээрлик бир кылымдык тарыхында Дүйнө чемпиондугу [[Австралия]]дан башка бардык континенттерде өткөрүлгөн, бирок Дүйнө чемпиондору [[Түштүк Америка]] менен [[Европа]]нын гана командалары болгон.

Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын финалдык бөлүгү чоң аудиторияга ээ жана дүйнө жүзү боюнча чоң кызыгууну жаратууда. Маселен, [[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2022-жылкы чемпиондуктун]] финалын 1,5 миллиарддан ашык көрүүчү көргөн, ал эми турнирдин жалпы аудиториясы дүйнөнүн бардык булуң-бурчунан 4 миллиард күйөрмандан ашкан.

[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|Акыркы жыйынтыкталган футбол боюнча дүйнө чемпионаты]] 2022-жылдын 20-ноябрынан 18-декабрына чейин [[Катар|Катарда]] өткөн. Учурдагы дүйнө чемпиону Аргентина курамасы.

== Жалпы маалымат ==
Дүйнө чемпиондугунун бүткүл тарыхында 8 гана өлкө чемпион наамына ээ болгон. [[Бразилия улуттук футбол курамасы|Бразилия]] эң көп титулга ээ – анын командасы Дүйнө чемпиондугун беш жолу жеңип алган. Италия менен [[Германия улуттук футбол курамасы|Германия]] Дүйнө чемпиондугун төрт жолу жеңип алышкан; Аргентина үч жолу жеңишке жетишкен; Уругвай менен Франция эки жолу чемпион болушса, Англия менен Испания бирден чемпион болушкан.

Оюнчу катары үч жолу дүйнө чемпиону болгон жалгыз адам — [[Пеле]] (1958, 1962 жана 1970-жылдардагы чемпиондуктарында). Дагы 20 оюнчу эки жолку чемпион болгон, негизинен бразилиялыктар (1958 жана 1962-жылкы чемпиондуктарда — 13 оюнчу, 1994 жана 2002-жылкы чемпиондуктарында — экөө), ошондой эле Италия курама командасынын төрт оюнчусу (1934 жана 1938-жылкы чемпиондуктарында) жана бир оюнчу Аргентина курама командасы (1978 жана 1986 чемпиондуктарында). Витторио Поццо — командасын эки жолу (1934 жана 1938-жылдары) Дүйнө чемпиондугунун жеңишине жеткизген жалгыз башкы машыктыруучу. Марио Загалло, Франц Беккенбауэр жана Дидье Дешам оюнчу катары да, башкы машыктыруучу катары да чемпиондукту жеңип алышкан. Загалло - оюнчу катары эки жолу, 1958 жана 1962-жылдары, бир жолу машыктыруучу катары, 1970-ж. Беккенбауэр жана Дешам - ар бири бирден, Беккенбауэр - 1974 жана 1990-жылдары, Дешам - 1998 жана 2018-жылдары. Чемпиондук наамдардын саны боюнча абсолюттук рекорд Марио Загаллого таандык, ал жалпысынан төрт жолу чемпион болгон (1994-жылы башкы машыктыруучунун жардамчысы катары).

== Жыйынтыктар ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:90%; width: 100%; text-align: center;&quot;
|-
!rowspan=&quot;2&quot; width=&quot;5%&quot;|Жыл
!rowspan=&quot;2&quot; width=&quot;14%&quot;|Өткөрүлгөн&lt;br&gt;жер
!colspan=&quot;3&quot;|Финалисттер
!colspan=&quot;3&quot;|Жарым финалисттер
|-
!width=&quot;15%&quot;|Чемпион
!width=&quot;10%&quot;|Эсеп
!width=&quot;15%&quot;|2-орун
!width=&quot;15%&quot;|3-орун
!width=&quot;10%&quot;|Эсеп
!width=&quot;15%&quot;|4-орун
|-
|[[1930 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1930]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Уругвай|22px}}
|'''{{футбол|URU||30px|U}}'''
|'''4:2'''
|{{футбол|ARG||30px|U}}
|{{футбол|USA||30px|U}}
|&lt;sup&gt;('''[[#1|1]]''')&lt;/sup&gt;
|{{футбол|YUG||30px|U}}
|-
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1934]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Италия|1861|22px}}
|'''{{футбол|ITA|1861|30px|U}}'''
|'''2:1'''&lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|CZS||30px|U}}
|{{футбол|GER|1933|30px|U}}
|'''3:2'''
|{{футбол|AUT||30px|U}}
|-
|[[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1938]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Франция|1830|22px}}
|'''{{футбол|ITA|1861|30px|U}}'''
|'''4:2'''
|{{футбол|HUN|1919|30px|U}}
|{{футбол|BRA|1889|30px|U}}
|'''4:2'''
|{{футбол|SWE||30px|U}}
|-  style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1942 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1942]]
| colspan=7 align=&quot;center&quot; | ''[[Экинчи дүйнөлүк согуш]]тан улам өткөрүлгөн эмес.''
|-
|[[1946 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1946]]
| colspan=7 align=&quot;center&quot; | ''[[Экинчи дүйнөлүк согуш]]тун кесепеттеринен улам өткөрүлгөн эмес.''
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1950 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1950]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Бразилия|1896|22px}}
|'''{{футбол|URU||30px|U}}'''
|'''2:1'''&lt;sup&gt;('''[[#2|2]]''')&lt;/sup&gt;
|{{футбол|BRA|1889|30px|U}}
|{{футбол|SWE||30px|U}}
|'''3:1'''&lt;sup&gt;('''[[#2|2]]''')&lt;/sup&gt;
|{{футбол|ESP|1945|30px|U}}
|-
|[[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1954]]
|align=left| {{Өлкө желеги|Швейцария|20px}}
|'''{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}'''
|'''3:2'''
|{{футбол|HUN|1949|30px|U}}
|{{футбол|AUT||30px|U}}
|'''3:1'''
|{{футбол|URU||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1958]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Швеция|22px}}
|'''{{футбол|BRA|1889|30px|U}}'''
|'''5:2'''
|{{футбол|SWE||30px|U}}
|{{футбол|FRA||30px|U}}
|'''6:3'''
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|-
|[[1962 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1962]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Чили|22px}}
|'''{{футбол|BRA|1889|30px|U}}'''
|'''3:1'''
|{{футбол|CZS||30px|U}}
|{{футбол|CHI||30px|U}}
|'''1:0'''
|{{футбол|YUG||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1966 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1966]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Англия|22px}}
|'''{{футбол|ENG||30px|U}}'''
|'''4:2''' &lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|{{футбол|POR||30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|URS||35px|U|ССРС}}
|-
|[[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1970]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Мексика|22px}}
|'''{{футбол|BRA|1889|30px|U}}'''
|'''4:1'''
|{{футбол|ITA|1946|30px|U}}
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|'''1:0'''
|{{футбол|URU||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1974]]
| align=left| {{Өлкө желеги|ГФР|22px}}
|'''{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}'''
|'''2:1'''
|{{футбол|NED||30px|U}}
|{{футбол|POL||30px|U}}
|'''1:0'''
|{{футбол|BRA|1889|30px|U}}
|-
|[[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1978]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Аргентина|22px}}
|'''{{футбол|ARG||30px|U}}'''
|'''3:1''' &lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|NED||30px|U}}
|{{футбол|BRA|1889|30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|ITA|1946|30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1982 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1982]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Испания|22px}}
|'''{{футбол|ITA|1946|30px|U}}'''
|'''3:1'''
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|{{футбол|POL||30px|U}}
|'''3:2'''
|{{футбол|FRA||30px|U}}
|-
|[[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1986]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Мексика|22px}}
|'''{{футбол|ARG||30px|U}}'''
|'''3:2'''
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|{{футбол|FRA|1976|30px|U}}
|'''4:2''' &lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|BEL||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1990]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Италия|1946|22px}}
|'''{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}'''
|'''1:0'''
|{{футбол|ARG||30px|U}}
|{{футбол|ITA|1946|30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|ENG||30px|U}}
|-
|[[1994 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1994]]
| align=left| {{Өлкө желеги|АКШ|22px}}
|'''{{футбол|BRA||30px|U}}'''
|'''0:0'''&lt;br&gt;(3:2 [[Оюндан кийинки пенальтилер|пен.]])
|{{футбол|ITA|1946|30px|U}}
|{{футбол|SWE||30px|U}}
|'''4:0'''
|{{футбол|BUL||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1998]]
|align=left| {{Өлкө желеги|Франция|1976|22px}}
|'''{{футбол|FRA|1976|30px|U}}'''
|'''3:0'''
|{{футбол|BRA||30px|U}}
|{{футбол|CRO||30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|NED||30px|U}}
|-
|[[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2002]]
|align=left| {{Өлкө желеги|Жапония|22px}} &lt;br&gt; {{Өлкө желеги|Корея Республикасы|22px}}
|'''{{футбол|BRA||30px|U}}'''
|'''2:0'''
|{{футбол|GER||30px|U}}
|{{футбол|TUR||30px|U}}
|'''3:2'''
|{{футбол|KOR||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2006]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Германия|22px}}
|'''{{футбол|ITA||30px|U}}'''
|'''1:1'''&lt;br&gt; (5:3 [[Оюндан кийинки пенальтилер|пен.]])
|{{футбол|FRA|1976|30px|U}}
|{{футбол|GER||30px|U}}
|'''3:1'''
|{{футбол|POR||30px|U}}
|-
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2010]]
| align=left| {{Өлкө желеги|ТАР|22px}}
|'''{{футбол|ESP||30px|U}}'''
|'''1:0'''&lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|NED||30px|U}}
|{{футбол|GER||30px|U}}
|'''3:2'''
|{{футбол|URU||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2014]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Бразилия|22px}}
|'''{{футбол|GER||30px|U}}'''
|'''1:0'''&lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|ARG||30px|U}}
|{{футбол|NED||30px|U}}
|'''3:0'''
|{{футбол|BRA||30px|U}}
|-
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2018]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Орусия|22px}}
|'''{{футбол|FRA|1976|30px|U}}'''
|'''4:2'''
|{{футбол|CRO||30px|U}}
|{{футбол|BEL||30px|U}}
|'''2:0'''
|{{футбол|ENG||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2022]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Катар|22px}}
|'''{{футбол|ARG||30px|U}}'''
|'''3:3'''&lt;br&gt; (4:2 [[Оюндан кийинки пенальтилер|пен.]])
|{{футбол|FRA||30px|U}}
|{{футбол|CRO||30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|MAR||30px|U}}
|-
|[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2026]]
| align=left| {{Өлкө желеги|АКШ|22px}} &lt;br&gt; {{Өлкө желеги|Канада|22px}} &lt;br&gt; {{Өлкө желеги|Мексика|22px}}
|
|
|
|
|
|
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[2030 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2030]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Испания|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Португалия|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Марокко|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Аргентина|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Парагвай|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Уругвай|22px}}
|
|
|
|
|
|
|-
|[[2034 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2034]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Сауд Арабиясы|22px}}
|
|
|
|
|
|
|}

&lt;div id=&quot;1&quot;&gt;&lt;sup&gt;'''1'''&lt;/sup&gt; — 1930-жылкы дүйнө чемпиондуктагы үчүнчү орун үчүн оюн өткөрүлгөн эмес. [[Югославия улуттук футбол курамасы|Югославия]] жана [[АКШ улуттук футбол курамасы|АКШ]] экөө тең жарым финалда [[Уругвай улуттук футбол курамасы|Уругвайга]] жана [[Аргентина улуттук футбол курамасы|Аргентинага]] тиешелүү түрдө 1:6 эсебинде утулушкан. Бирок, ФИФАнын чечими боюнча, чемпионаттагы жалпы көрсөткүчтөрүнө жараша АКШга үчүнчү орун, ал эми Югославияга төртүнчү орун берилген. &lt;/div&gt;

&lt;div id=&quot;2&quot;&gt;&lt;sup&gt;'''2'''&lt;/sup&gt; — 1950-жылы расмий финалдык матч өткөрүлгөн эмес, анткени алдыңкы орундар төрт команданын катышуусундагы финалдык топтук турнирде чечилген. Бирок, акыркы турдун [[Уругвай улуттук футбол курамасы|Уругвай]] менен [[Бразилия улуттук футбол курамасы|Бразилия]] курама командаларынын ортосундагы матчы ([[Мараканасо]] деген ат менен белгилүү) иш жүзүндө финалдык оюн болуп калды. Анткени бул беттеште 2:1 эсебиндеги жеңиш Уругвайга финалдык топтук турнирдин биринчи ордун жана чемпиондук наамды алып келген. Ушуга окшош, [[Швеция улуттук футбол курамасы|Швеция]] менен [[Испания улуттук футбол курамасы|Испаниянын]] беттеши, анда Швеция 3:1 эсебинде жеңишке жетишкен, финалдык топтук турнирде Швецияга үчүнчү орун алып келип, иш жүзүндө үчүнчү орун үчүн матч болуп калды.&lt;/div&gt;

== Дагы караңыз ==
* [[Футбол]]

== Булактар ==
{{булактар}}

== Шилтемелер ==
{{Навигация|Тема=Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу}}
* [https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup Турнирдин расмий сайты]{{ref-en}}{{ref-es}}{{ref-fr}}{{ref-de}}{{ref-ar}}{{ref-ru}}{{ref-ja}}
* [https://www.rsssf.org/tablesw/worldcup.html Обзор турнира] на сайте RSSSF{{ref-en}}

{{ФИФА}}
{{Футбол боюнча дүйнө чемпиондору}}

[[Категория:Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу| ]]</text>
      <sha1>5xan2qkhp92p6uc7cjp2iyodlyzc9wt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651232</id>
      <parentid>651231</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T04:56:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Baydastann</username>
        <id>38267</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>651232</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19140" sha1="9capxg9zm2wwh6ld0352frgbin4kgdd" xml:space="preserve">{{Футбол турнири
|аталышы                 = Футбол боюнча дүйнө чемпионаты
|расмий аталышы          = {{Lang-en|FIFA World Cup}}
|сүрөтү                  = FIFA World Cup wordmark (2006-2023).svg
|туурасы                 = 300px
|түптөлгөн               = 1930
|өзгөртүлгөн             = 
|таратылган              = 
|аймак                   = бүткүл дүйнө
|командалар саны         = 48 (2026-жылдан баштап)
|квалификациялар         = [[Конфедерациялар кубогу]]&lt;br&gt;[[Финалиссима]]
|байланышкан турнирлер   = 
|учурдагы чемпион        = {{Футбол|ESP}} (2 жолу)
|акыркы чемпион          = 
|көп титулдуу            = {{Футбол|BRA}} (5 жолу)
|TV                      = 
|сайты                   = https://www.fifa.com/worldcup/
|учурдагы мезгил         = [[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпионаты]]
}}
'''Футбол боюнча дүйнө чемпионаты''', расмий түрдө '''ФИФА Дүйнө кубогу''' деп аталган ({{Lang-en|FIFA World Cup}}), көбүнчө '''Футбол боюнча дүйнөлүк кубогу''', '''ФИФА дүйнөлүк чемпионаты''', '''мундиаль''' деп аталган ({{Lang-es|Copa Mundial de Fútbol}}) — 1930-жылдан бери өткөрүлүп жаткан негизги эл аралык [[футбол]] мелдеши. Чемпионатты дүйнөлүк футболдун башкаруучу органы — ФИФА уюштурат жана ага бардык [[континент]]терден ФИФАнын мүчөсү болушкан [[өлкө]]лөрдүн эркектер курама командалары катыша алат.

Дүйнөлүк чемпионаттардын финалдык турнирлери [[Олимпиада оюндары]] сыяктуу төрт жылда бир өткөрүлөт, бирок аймактык турнирлерди эске алсак, ар бир Дүйнөлүк кубок үч жылдан ашык созулат. Чемпионаттын тандоо мелдештерине 200дөн ашык команда катышат. Алдын ала тандалган кабыл алуучу өлкөдө (же бир нече кабыл алуучу өлкөлөрдө) төрт жылда бир өтүүчү финалдык турнирге 48 команда (2026-жылдан баштап; 1998—2022-жылдары — 32 команда) катышат: квалификациялык турнирдин жыйынтыгы боюнча 47 командага чейин жана (1938-жылдан бери) кабыл алуучу өлкөнүн командасы же бир нече кабыл алуучу өлкөлөрүнүн командалары катышат. 1938-жылдан 2002-жылга чейин Дүйнөлүк кубогунун мурунку мелдешинин жеңүүчүсү финалдык турнирге квалификациясыз кирчү; 2006-жылдан бери мурунку Дүйнө чемпионаиынын жеңүүчүсү жалпы негизде квалификациялык турнирде жолдомо алат.

Анын дээрлик бир кылымдык тарыхында Дүйнө чемпионаты [[Австралия]]дан башка бардык континенттерде өткөрүлгөн, бирок Дүйнө чемпиондору [[Түштүк Америка]] менен [[Европа]]нын гана командалары болгон.

Футбол боюнча дүйнө чемпионатынын финалдык бөлүгү чоң аудиторияга ээ жана дүйнө жүзү боюнча чоң кызыгууну жаратууда. Маселен, 2022-жылкы чемпионаттын финалын 1,5 миллиарддан ашык көрүүчү көргөн, ал эми турнирдин жалпы аудиториясы дүйнөнүн бардык булуң-бурчунан 4 миллиард күйөрмандан ашкан..

== Жалпы маалымат ==
Дүйнө чемпионатынын бүткүл тарыхында 8 гана өлкө чемпион наамына ээ болгон. [[Бразилия улуттук футбол курамасы|Бразилия]] эң көп титулга ээ – анын командасы Дүйнө чемпионатын беш жолу жеңип алган. Италия менен [[Германия улуттук футбол курамасы|Германия]] Дүйнө чемпионатын төрт жолу жеңип алышкан; Аргентина үч жолу жеңишке жетишкен; Испания, Уругвай, Франция эки жолу чемпион болушса, Англия бир жолу чемпион атанган.

Оюнчу катары үч жолу дүйнө чемпиону болгон жалгыз адам — [[Пеле]] (1958, 1962 жана 1970-жылдардагы чемпиондуктарында). Дагы 20 оюнчу эки жолку чемпион болгон, негизинен бразилиялыктар (1958 жана 1962-жылкы чемпиондуктарда — 13 оюнчу, 1994 жана 2002-жылкы чемпиондуктарында — экөө), ошондой эле Италия курама командасынын төрт оюнчусу (1934 жана 1938-жылкы чемпиондуктарында) жана бир оюнчу Аргентина курама командасы (1978 жана 1986 чемпиондуктарында). Витторио Поццо — командасын эки жолу (1934 жана 1938-жылдары) Дүйнө чемпиондугунун жеңишине жеткизген жалгыз башкы машыктыруучу. Марио Загалло, Франц Беккенбауэр жана Дидье Дешам оюнчу катары да, башкы машыктыруучу катары да чемпиондукту жеңип алышкан. Загалло - оюнчу катары эки жолу, 1958 жана 1962-жылдары, бир жолу машыктыруучу катары, 1970-ж. Беккенбауэр жана Дешам - ар бири бирден, Беккенбауэр - 1974 жана 1990-жылдары, Дешам - 1998 жана 2018-жылдары. Чемпиондук наамдардын саны боюнча абсолюттук рекорд Марио Загаллого таандык, ал жалпысынан төрт жолу чемпион болгон (1994-жылы башкы машыктыруучунун жардамчысы катары).

== Жыйынтыктар ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:90%; width: 100%; text-align: center;&quot;
|-
!rowspan=&quot;2&quot; width=&quot;5%&quot;|Жыл
!rowspan=&quot;2&quot; width=&quot;14%&quot;|Өткөрүлгөн&lt;br&gt;жер
!colspan=&quot;3&quot;|Финалисттер
!colspan=&quot;3&quot;|Жарым финалисттер
|-
!width=&quot;15%&quot;|Чемпион
!width=&quot;10%&quot;|Эсеп
!width=&quot;15%&quot;|2-орун
!width=&quot;15%&quot;|3-орун
!width=&quot;10%&quot;|Эсеп
!width=&quot;15%&quot;|4-орун
|-
|[[1930 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1930]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Уругвай|22px}}
|'''{{футбол|URU||30px|U}}'''
|'''4:2'''
|{{футбол|ARG||30px|U}}
|{{футбол|USA||30px|U}}
|&lt;sup&gt;('''[[#1|1]]''')&lt;/sup&gt;
|{{футбол|YUG||30px|U}}
|-
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1934 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1934]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Италия|1861|22px}}
|'''{{футбол|ITA|1861|30px|U}}'''
|'''2:1'''&lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|CZS||30px|U}}
|{{футбол|GER|1933|30px|U}}
|'''3:2'''
|{{футбол|AUT||30px|U}}
|-
|[[1938 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1938]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Франция|1830|22px}}
|'''{{футбол|ITA|1861|30px|U}}'''
|'''4:2'''
|{{футбол|HUN|1919|30px|U}}
|{{футбол|BRA|1889|30px|U}}
|'''4:2'''
|{{футбол|SWE||30px|U}}
|-  style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1942 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1942]]
| colspan=7 align=&quot;center&quot; | ''[[Экинчи дүйнөлүк согуш]]тан улам өткөрүлгөн эмес.''
|-
|[[1946 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1946]]
| colspan=7 align=&quot;center&quot; | ''[[Экинчи дүйнөлүк согуш]]тун кесепеттеринен улам өткөрүлгөн эмес.''
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1950 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1950]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Бразилия|1896|22px}}
|'''{{футбол|URU||30px|U}}'''
|'''2:1'''&lt;sup&gt;('''[[#2|2]]''')&lt;/sup&gt;
|{{футбол|BRA|1889|30px|U}}
|{{футбол|SWE||30px|U}}
|'''3:1'''&lt;sup&gt;('''[[#2|2]]''')&lt;/sup&gt;
|{{футбол|ESP|1945|30px|U}}
|-
|[[1954 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1954]]
|align=left| {{Өлкө желеги|Швейцария|20px}}
|'''{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}'''
|'''3:2'''
|{{футбол|HUN|1949|30px|U}}
|{{футбол|AUT||30px|U}}
|'''3:1'''
|{{футбол|URU||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1958 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1958]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Швеция|22px}}
|'''{{футбол|BRA|1889|30px|U}}'''
|'''5:2'''
|{{футбол|SWE||30px|U}}
|{{футбол|FRA||30px|U}}
|'''6:3'''
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|-
|[[1962 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1962]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Чили|22px}}
|'''{{футбол|BRA|1889|30px|U}}'''
|'''3:1'''
|{{футбол|CZS||30px|U}}
|{{футбол|CHI||30px|U}}
|'''1:0'''
|{{футбол|YUG||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1966 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1966]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Англия|22px}}
|'''{{футбол|ENG||30px|U}}'''
|'''4:2''' &lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|{{футбол|POR||30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|URS||35px|U|ССРС}}
|-
|[[1970 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1970]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Мексика|22px}}
|'''{{футбол|BRA|1889|30px|U}}'''
|'''4:1'''
|{{футбол|ITA|1946|30px|U}}
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|'''1:0'''
|{{футбол|URU||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1974 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1974]]
| align=left| {{Өлкө желеги|ГФР|22px}}
|'''{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}'''
|'''2:1'''
|{{футбол|NED||30px|U}}
|{{футбол|POL||30px|U}}
|'''1:0'''
|{{футбол|BRA|1889|30px|U}}
|-
|[[1978 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1978]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Аргентина|22px}}
|'''{{футбол|ARG||30px|U}}'''
|'''3:1''' &lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|NED||30px|U}}
|{{футбол|BRA|1889|30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|ITA|1946|30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1982 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1982]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Испания|22px}}
|'''{{футбол|ITA|1946|30px|U}}'''
|'''3:1'''
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|{{футбол|POL||30px|U}}
|'''3:2'''
|{{футбол|FRA||30px|U}}
|-
|[[1986 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1986]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Мексика|22px}}
|'''{{футбол|ARG||30px|U}}'''
|'''3:2'''
|{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}
|{{футбол|FRA|1976|30px|U}}
|'''4:2''' &lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|BEL||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1990 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1990]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Италия|1946|22px}}
|'''{{футбол|GER||30px|U|ГФР}}'''
|'''1:0'''
|{{футбол|ARG||30px|U}}
|{{футбол|ITA|1946|30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|ENG||30px|U}}
|-
|[[1994 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1994]]
| align=left| {{Өлкө желеги|АКШ|22px}}
|'''{{футбол|BRA||30px|U}}'''
|'''0:0'''&lt;br&gt;(3:2 [[Оюндан кийинки пенальтилер|пен.]])
|{{футбол|ITA|1946|30px|U}}
|{{футбол|SWE||30px|U}}
|'''4:0'''
|{{футбол|BUL||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[1998 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|1998]]
|align=left| {{Өлкө желеги|Франция|1976|22px}}
|'''{{футбол|FRA|1976|30px|U}}'''
|'''3:0'''
|{{футбол|BRA||30px|U}}
|{{футбол|CRO||30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|NED||30px|U}}
|-
|[[2002 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2002]]
|align=left| {{Өлкө желеги|Жапония|22px}} &lt;br&gt; {{Өлкө желеги|Корея Республикасы|22px}}
|'''{{футбол|BRA||30px|U}}'''
|'''2:0'''
|{{футбол|GER||30px|U}}
|{{футбол|TUR||30px|U}}
|'''3:2'''
|{{футбол|KOR||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[2006 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2006]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Германия|22px}}
|'''{{футбол|ITA||30px|U}}'''
|'''1:1'''&lt;br&gt; (5:3 [[Оюндан кийинки пенальтилер|пен.]])
|{{футбол|FRA|1976|30px|U}}
|{{футбол|GER||30px|U}}
|'''3:1'''
|{{футбол|POR||30px|U}}
|-
|[[2010 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2010]]
| align=left| {{Өлкө желеги|ТАР|22px}}
|'''{{футбол|ESP||30px|U}}'''
|'''1:0'''&lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|NED||30px|U}}
|{{футбол|GER||30px|U}}
|'''3:2'''
|{{футбол|URU||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[2014 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2014]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Бразилия|22px}}
|'''{{футбол|GER||30px|U}}'''
|'''1:0'''&lt;br&gt;[[Овертайм|кош. убакыт]]
|{{футбол|ARG||30px|U}}
|{{футбол|NED||30px|U}}
|'''3:0'''
|{{футбол|BRA||30px|U}}
|-
|[[2018 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2018]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Орусия|22px}}
|'''{{футбол|FRA|1976|30px|U}}'''
|'''4:2'''
|{{футбол|CRO||30px|U}}
|{{футбол|BEL||30px|U}}
|'''2:0'''
|{{футбол|ENG||30px|U}}
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[2022 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2022]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Катар|22px}}
|'''{{футбол|ARG||30px|U}}'''
|'''3:3'''&lt;br&gt; (4:2 [[Оюндан кийинки пенальтилер|пен.]])
|{{футбол|FRA||30px|U}}
|{{футбол|CRO||30px|U}}
|'''2:1'''
|{{футбол|MAR||30px|U}}
|-
|[[2026 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2026]]
| align=left| {{Өлкө желеги|АКШ|22px}} &lt;br&gt; {{Өлкө желеги|Канада|22px}} &lt;br&gt; {{Өлкө желеги|Мексика|22px}}
|
|
|
|
|
|
|- style=&quot;background: #d0e6ff;&quot;
|[[2030 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2030]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Испания|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Португалия|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Марокко|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Аргентина|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Парагвай|22px}}&lt;br&gt;{{Өлкө желеги|Уругвай|22px}}
|
|
|
|
|
|
|-
|[[2034 Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу|2034]]
| align=left| {{Өлкө желеги|Сауд Арабиясы|22px}}
|
|
|
|
|
|
|}

&lt;div id=&quot;1&quot;&gt;&lt;sup&gt;'''1'''&lt;/sup&gt; — 1930-жылкы дүйнө чемпионатында үчүнчү орун үчүн оюн өткөрүлгөн эмес. [[Югославия улуттук футбол курамасы|Югославия]] жана [[АКШ улуттук футбол курамасы|АКШ]] экөө тең жарым финалда [[Уругвай улуттук футбол курамасы|Уругвайга]] жана [[Аргентина улуттук футбол курамасы|Аргентинага]] тиешелүү түрдө 1:6 эсебинде утулушкан. Бирок, ФИФАнын чечими боюнча, чемпионаттагы жалпы көрсөткүчтөрүнө жараша АКШга үчүнчү орун, ал эми Югославияга төртүнчү орун берилген. &lt;/div&gt;

&lt;div id=&quot;2&quot;&gt;&lt;sup&gt;'''2'''&lt;/sup&gt; — 1950-жылы расмий финалдык матч өткөрүлгөн эмес, анткени алдыңкы орундар төрт команданын катышуусундагы финалдык топтук турнирде чечилген. Бирок, акыркы турдун [[Уругвай улуттук футбол курамасы|Уругвай]] менен [[Бразилия улуттук футбол курамасы|Бразилия]] курама командаларынын ортосундагы матчы ([[Мараканасо]] деген ат менен белгилүү) иш жүзүндө финалдык оюн болуп калды. Анткени бул беттеште 2:1 эсебиндеги жеңиш Уругвайга финалдык топтук турнирдин биринчи ордун жана чемпиондук наамды алып келген. Ушуга окшош, [[Швеция улуттук футбол курамасы|Швеция]] менен [[Испания улуттук футбол курамасы|Испаниянын]] беттеши, анда Швеция 3:1 эсебинде жеңишке жетишкен, финалдык топтук турнирде Швецияга үчүнчү орун алып келип, иш жүзүндө үчүнчү орун үчүн матч болуп калды.&lt;/div&gt;

== Дагы караңыз ==
* [[Футбол]]

== Булактар ==
{{булактар}}

== Шилтемелер ==
{{Навигация|Тема=Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу}}
* [https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup Турнирдин расмий сайты]{{ref-en}}{{ref-es}}{{ref-fr}}{{ref-de}}{{ref-ar}}{{ref-ru}}{{ref-ja}}
* [https://www.rsssf.org/tablesw/worldcup.html Обзор турнира] на сайте RSSSF{{ref-en}}

{{ФИФА}}
{{Футбол боюнча дүйнө чемпиондору}}

[[Категория:Футбол боюнча дүйнө чемпиондугу| ]]</text>
      <sha1>9capxg9zm2wwh6ld0352frgbin4kgdd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча Википедиячылар тизмеси</title>
    <ns>4</ns>
    <id>136776</id>
    <revision>
      <id>651208</id>
      <parentid>651181</parentid>
      <timestamp>2026-08-16T12:01:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jembot</username>
        <id>9565</id>
      </contributor>
      <comment>Bot: Маалыматтар жаңыланды</comment>
      <origin>651208</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24712" sha1="a9wydwrji9tu5zehb1ne2eyxcv1eb69" xml:space="preserve">{{/begin|150}}
|-
| 1 || [[User:Chaoborus|Chaoborus]] || [[Special:Contributions/Chaoborus|{{formatnum:25689}}]] || {{Permissions|Chaoborus}}
|-
| 2 || [[User:Bosogo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Bosogo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Bosogo|{{formatnum:18491}}]] || {{Permissions|Bosogo}}
|-
| 3 || [[User:Artelow|Artelow]] || [[Special:Contributions/Artelow|{{formatnum:14011}}]] || {{Permissions|Artelow}}
|-
| 4 || [[User:Chorobek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chorobek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chorobek|{{formatnum:13446}}]] || {{Permissions|Chorobek}}
|-
| 5 || [[User:Mirzoulugʻbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Mirzoulugʻbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:12819}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}}
|-
| 6 || [[User:Абдырашит Сатылганов|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Абдырашит Сатылганов&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Абдырашит Сатылганов|{{formatnum:11073}}]] || {{Permissions|Абдырашит Сатылганов}}
|-
| 7 || [[User:Baydastann|Baydastann]] || [[Special:Contributions/Baydastann|{{formatnum:7967}}]] || {{Permissions|Baydastann}}
|-
| 8 || [[User:Элден|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Элден&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Элден|{{formatnum:6447}}]] || {{Permissions|Элден}}
|-
| 9 || [[User:Aiyanakk|Aiyanakk]] || [[Special:Contributions/Aiyanakk|{{formatnum:6002}}]] || {{Permissions|Aiyanakk}}
|-
| 10 || [[User:UlutSoft3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft3|{{formatnum:5435}}]] || {{Permissions|UlutSoft3}}
|-
| 11 || [[User:Чагылган|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чагылган&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чагылган|{{formatnum:5412}}]] || {{Permissions|Чагылган}}
|-
| 12 || [[User:Эльза Мамбетакунова|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Эльза Мамбетакунова&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Эльза Мамбетакунова|{{formatnum:5098}}]] || {{Permissions|Эльза Мамбетакунова}}
|-
| 13 || [[User:Tynchtyk Chorotegin|Tynchtyk Chorotegin]] || [[Special:Contributions/Tynchtyk Chorotegin|{{formatnum:4962}}]] || {{Permissions|Tynchtyk Chorotegin}}
|-
| 14 || [[User:Kvazimodo|Kvazimodo]] || [[Special:Contributions/Kvazimodo|{{formatnum:4519}}]] || {{Permissions|Kvazimodo}}
|-
| 15 || [[User:ImeNtrav|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ImeNtrav&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ImeNtrav|{{formatnum:4506}}]] || {{Permissions|ImeNtrav}}
|-
| 16 || [[User:Maksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Maksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Maksat|{{formatnum:4218}}]] || {{Permissions|Maksat}}
|-
| 17 || [[User:Shchb|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Shchb&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Shchb|{{formatnum:4150}}]] || {{Permissions|Shchb}}
|-
| 18 || [[User:Kmaksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kmaksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kmaksat|{{formatnum:3969}}]] || {{Permissions|Kmaksat}}
|-
| 19 || [[User:Үрүйэ|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Үрүйэ&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Үрүйэ|{{formatnum:3964}}]] || {{Permissions|Үрүйэ}}
|-
| 20 || [[User:Kgbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kgbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kgbek|{{formatnum:3618}}]] || {{Permissions|Kgbek}}
|-
| 21 || [[User:Connexxx|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Connexxx&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Connexxx|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Connexxx}}
|-
| 22 || [[User:Elebayev|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elebayev&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elebayev|{{formatnum:3382}}]] || {{Permissions|Elebayev}}
|-
| 23 || [[User:Aidabishkek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aidabishkek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aidabishkek|{{formatnum:3167}}]] || {{Permissions|Aidabishkek}}
|-
| 24 || [[User:Askar Nazyrov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Askar Nazyrov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Askar Nazyrov|{{formatnum:2724}}]] || {{Permissions|Askar Nazyrov}}
|-
| 25 || [[User:Umut|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Umut&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Umut|{{formatnum:2419}}]] || {{Permissions|Umut}}
|-
| 26 || [[User:QECUB|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;QECUB&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/QECUB|{{formatnum:2264}}]] || {{Permissions|QECUB}}
|-
| 27 || [[User:Бахтияр Толукбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бахтияр Толукбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бахтияр Толукбаев|{{formatnum:2158}}]] || {{Permissions|Бахтияр Толукбаев}}
|-
| 28 || [[User:Roman, Alexej and Vładimir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Roman, Alexej and Vładimir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Roman, Alexej and Vładimir|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Roman, Alexej and Vładimir}}
|-
| 29 || [[User:Kairat Zamirbekov|Kairat Zamirbekov]] || [[Special:Contributions/Kairat Zamirbekov|{{formatnum:1601}}]] || {{Permissions|Kairat Zamirbekov}}
|-
| 30 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:1452}}]] || {{Permissions|Gliwi}}
|-
| 31 || [[User:Meri|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Meri&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Meri|{{formatnum:1392}}]] || {{Permissions|Meri}}
|-
| 32 || [[User:Asankozhoevas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asankozhoevas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asankozhoevas|{{formatnum:1279}}]] || {{Permissions|Asankozhoevas}}
|-
| 33 || [[User:Adinai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adinai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adinai|{{formatnum:1270}}]] || {{Permissions|Adinai}}
|-
| 34 || [[User:Friendwip.kg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Friendwip.kg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Friendwip.kg|{{formatnum:1187}}]] || {{Permissions|Friendwip.kg}}
|-
| 35 || [[User:Kglive|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kglive&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kglive|{{formatnum:1067}}]] || {{Permissions|Kglive}}
|-
| 36 || [[User:UlutSoft6|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft6&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft6|{{formatnum:1027}}]] || {{Permissions|UlutSoft6}}
|-
| 37 || [[User:TarPas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TarPas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TarPas|{{formatnum:1019}}]] || {{Permissions|TarPas}}
|-
| 38 || [[User:Gulzhana|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzhana&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzhana|{{formatnum:993}}]] || {{Permissions|Gulzhana}}
|-
| 39 || [[User:Arsensky|Arsensky]] || [[Special:Contributions/Arsensky|{{formatnum:882}}]] || {{Permissions|Arsensky}}
|-
| 40 || [[User:Aida23a|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aida23a&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aida23a|{{formatnum:872}}]] || {{Permissions|Aida23a}}
|-
| 41 || [[User:Dnes1302|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dnes1302&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dnes1302|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Dnes1302}}
|-
| 42 || [[User:Элдин беги|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Элдин беги&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Элдин беги|{{formatnum:834}}]] || {{Permissions|Элдин беги}}
|-
| 43 || [[User:UlutSoft1|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft1&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft1|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|UlutSoft1}}
|-
| 44 || [[User:Rotlink|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rotlink&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:799}}]] || {{Permissions|Rotlink}}
|-
| 45 || [[User:Chris die Seele|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chris die Seele&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chris die Seele|{{formatnum:792}}]] || {{Permissions|Chris die Seele}}
|-
| 46 || [[User:Дилдорбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Дилдорбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Дилдорбек|{{formatnum:698}}]] || {{Permissions|Дилдорбек}}
|-
| 47 || [[User:Aiylchy|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aiylchy&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aiylchy|{{formatnum:697}}]] || {{Permissions|Aiylchy}}
|-
| 48 || [[User:Estebesovdastan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Estebesovdastan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Estebesovdastan|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|Estebesovdastan}}
|-
| 49 || [[User:Jakshysapa|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jakshysapa&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jakshysapa|{{formatnum:672}}]] || {{Permissions|Jakshysapa}}
|-
| 50 || [[User:Lirchik|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Lirchik&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Lirchik|{{formatnum:649}}]] || {{Permissions|Lirchik}}
|-
| 51 || [[User:Ch|Ch]] || [[Special:Contributions/Ch|{{formatnum:626}}]] || {{Permissions|Ch}}
|-
| 52 || [[User:Amantur r|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Amantur r&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Amantur r|{{formatnum:606}}]] || {{Permissions|Amantur r}}
|-
| 53 || [[User:Cekli829|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Cekli829&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|Cekli829}}
|-
| 54 || [[User:Табалдыев Ысламбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Табалдыев Ысламбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Табалдыев Ысламбек|{{formatnum:590}}]] || {{Permissions|Табалдыев Ысламбек}}
|-
| 55 || [[User:S(uz)ak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;S(uz)ak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:585}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}}
|-
| 56 || [[User:Firespeaker|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Firespeaker&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Firespeaker|{{formatnum:573}}]] || {{Permissions|Firespeaker}}
|-
| 57 || [[User:Gulzat05|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzat05&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzat05|{{formatnum:571}}]] || {{Permissions|Gulzat05}}
|-
| 58 || [[User:Канымбу|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Канымбу&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Канымбу|{{formatnum:564}}]] || {{Permissions|Канымбу}}
|-
| 59 || [[User:Zhanyl90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Zhanyl90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Zhanyl90|{{formatnum:551}}]] || {{Permissions|Zhanyl90}}
|-
| 60 || [[User:Aladobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aladobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aladobot|{{formatnum:548}}]] || {{Permissions|Aladobot}}
|-
| 61 || [[User:Gulaiym001|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulaiym001&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulaiym001|{{formatnum:540}}]] || {{Permissions|Gulaiym001}}
|-
| 62 || [[User:Makenzis|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Makenzis&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:526}}]] || {{Permissions|Makenzis}}
|-
| 63 || [[User:Орозобек Түгөлбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозобек Түгөлбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозобек Түгөлбаев|{{formatnum:522}}]] || {{Permissions|Орозобек Түгөлбаев}}
|-
| 64 || [[User:Кайып Пайзылдаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Кайып Пайзылдаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Кайып Пайзылдаев|{{formatnum:497}}]] || {{Permissions|Кайып Пайзылдаев}}
|-
| 65 || [[User:Бегаим|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бегаим&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бегаим|{{formatnum:463}}]] || {{Permissions|Бегаим}}
|-
| 66 || [[User:Rartat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rartat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rartat|{{formatnum:462}}]] || {{Permissions|Rartat}}
|-
| 67 || [[User:Fornax|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Fornax&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Fornax|{{formatnum:459}}]] || {{Permissions|Fornax}}
|-
| 68 || [[User:PlanespotterA320|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PlanespotterA320&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:457}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}}
|-
| 69 || [[User:UlutSoft4|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft4&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft4|{{formatnum:447}}]] || {{Permissions|UlutSoft4}}
|-
| 70 || [[User:ДолбоЯщер|ДолбоЯщер]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:439}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}}
|-
| 71 || [[User:Hugo.arg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Hugo.arg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Hugo.arg|{{formatnum:434}}]] || {{Permissions|Hugo.arg}}
|-
| 72 || [[User:Pathoschild|Pathoschild]] || [[Special:Contributions/Pathoschild|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Pathoschild}}
|-
| 73 || [[User:Ksc~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ksc~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ksc~ruwiki|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Ksc~ruwiki}}
|-
| 74 || [[User:Алтынбек Касымов|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Алтынбек Касымов&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Алтынбек Касымов|{{formatnum:418}}]] || {{Permissions|Алтынбек Касымов}}
|-
| 75 || [[User:Εὐθυμένης|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Εὐθυμένης&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Εὐθυμένης|{{formatnum:409}}]] || {{Permissions|Εὐθυμένης}}
|-
| 76 || [[User:Namir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Namir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Namir|{{formatnum:376}}]] || {{Permissions|Namir}}
|-
| 77 || [[User:Госфонд ИС|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Госфонд ИС&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Госфонд ИС|{{formatnum:361}}]] || {{Permissions|Госфонд ИС}}
|-
| 78 || [[User:V3~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;V3~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/V3~kywiki|{{formatnum:357}}]] || {{Permissions|V3~kywiki}}
|-
| 79 || [[User:AdemazAlmaz|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AdemazAlmaz&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AdemazAlmaz|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|AdemazAlmaz}}
|-
| 80 || [[User:Ырысгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ырысгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ырысгул|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|Ырысгул}}
|-
| 81 || [[User:Nurjamal|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nurjamal&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nurjamal|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nurjamal}}
|-
| 82 || [[User:Nursultan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nursultan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nursultan|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nursultan}}
|-
| 83 || [[User:Aymira|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aymira&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aymira|{{formatnum:321}}]] || {{Permissions|Aymira}}
|-
| 84 || [[User:Ptbotgourou|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ptbotgourou&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:320}}]] || {{Permissions|Ptbotgourou}}
|-
| 85 || [[User:Symbat92|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Symbat92&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Symbat92|{{formatnum:315}}]] || {{Permissions|Symbat92}}
|-
| 86 || [[User:Andrew J.Kurbiko|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Andrew J.Kurbiko&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Andrew J.Kurbiko|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Andrew J.Kurbiko}}
|-
| 87 || [[User:Орозгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозгул|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Орозгул}}
|-
| 88 || [[User:Ziv|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ziv&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:305}}]] || {{Permissions|Ziv}}
|-
| 89 || [[User:Atlikta|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Atlikta&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Atlikta|{{formatnum:298}}]] || {{Permissions|Atlikta}}
|-
| 90 || [[User:Abiyoyo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Abiyoyo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Abiyoyo|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|Abiyoyo}}
|-
| 91 || [[User:NurlanKG Bishkek editor|NurlanKG Bishkek editor]] || [[Special:Contributions/NurlanKG Bishkek editor|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|NurlanKG Bishkek editor}}
|-
| 92 || [[User:Росул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Росул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Росул|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Росул}}
|-
| 93 || [[User:Elya3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elya3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elya3|{{formatnum:292}}]] || {{Permissions|Elya3}}
|-
| 94 || [[User:Baronnet|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Baronnet&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Baronnet|{{formatnum:287}}]] || {{Permissions|Baronnet}}
|-
| 95 || [[User:Ahmadi~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ahmadi~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ahmadi~ruwiki|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Ahmadi~ruwiki}}
|-
| 96 || [[User:Rakutai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rakutai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rakutai|{{formatnum:284}}]] || {{Permissions|Rakutai}}
|-
| 97 || [[User:Minorax|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Minorax&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:283}}]] || {{Permissions|Minorax}}
|-
| 98 || [[User:Peri~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Peri~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Peri~kywiki|{{formatnum:266}}]] || {{Permissions|Peri~kywiki}}
|-
| 99 || [[User:Ashirov Maksatbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ashirov Maksatbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ashirov Maksatbek|{{formatnum:265}}]] || {{Permissions|Ashirov Maksatbek}}
|-
| 100 || [[User:Asel90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asel90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asel90|{{formatnum:263}}]] || {{Permissions|Asel90}}
|-
| 101 || [[User:Belekoff|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Belekoff&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Belekoff|{{formatnum:261}}]] || {{Permissions|Belekoff}}
|-
| 102 || [[User:Jol004u|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jol004u&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jol004u|{{formatnum:258}}]] || {{Permissions|Jol004u}}
|-
| 103 || [[User:Janyzak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Janyzak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Janyzak|{{formatnum:255}}]] || {{Permissions|Janyzak}}
|-
| 104 || [[User:Машъал|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Машъал&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Машъал|{{formatnum:254}}]] || {{Permissions|Машъал}}
|-
| 105 || [[User:Fatim|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Fatim&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Fatim|{{formatnum:253}}]] || {{Permissions|Fatim}}
|-
| 106 || [[User:Баха Исаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Баха Исаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Баха Исаев|{{formatnum:249}}]] || {{Permissions|Баха Исаев}}
|-
| 107 || [[User:Noloun|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Noloun&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Noloun|{{formatnum:248}}]] || {{Permissions|Noloun}}
|-
| 108 || [[User:Чоко Бой|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чоко Бой&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чоко Бой|{{formatnum:243}}]] || {{Permissions|Чоко Бой}}
|-
| 109 || [[User:Tynchtykbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Tynchtykbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Tynchtykbek|{{formatnum:243}}]] || {{Permissions|Tynchtykbek}}
|-
| 110 || [[User:Dutcman|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dutcman&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dutcman|{{formatnum:242}}]] || {{Permissions|Dutcman}}
|-
| 111 || [[User:Ulan A|Ulan A]] || [[Special:Contributions/Ulan A|{{formatnum:241}}]] || {{Permissions|Ulan A}}
|-
| 112 || [[User:DragonBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;DragonBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/DragonBot|{{formatnum:235}}]] || {{Permissions|DragonBot}}
|-
| 113 || [[User:Таалай Берен|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Таалай Берен&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Таалай Берен|{{formatnum:231}}]] || {{Permissions|Таалай Берен}}
|-
| 114 || [[User:Adilet15|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adilet15&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adilet15|{{formatnum:223}}]] || {{Permissions|Adilet15}}
|-
| 115 || [[User:Dostojewskij|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dostojewskij&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dostojewskij|{{formatnum:220}}]] || {{Permissions|Dostojewskij}}
|-
| 116 || [[User:MauritsBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MauritsBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MauritsBot|{{formatnum:218}}]] || {{Permissions|MauritsBot}}
|-
| 117 || [[User:タチコマ robot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;タチコマ robot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/タチコマ robot|{{formatnum:216}}]] || {{Permissions|タチコマ robot}}
|-
| 118 || [[User:Adamboluu|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adamboluu&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adamboluu|{{formatnum:213}}]] || {{Permissions|Adamboluu}}
|-
| 119 || [[User:Dr.atakulov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dr.atakulov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dr.atakulov|{{formatnum:211}}]] || {{Permissions|Dr.atakulov}}
|-
| 120 || [[User:Dinamik-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dinamik-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dinamik-bot|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Dinamik-bot}}
|-
| 121 || [[User:Anara|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Anara&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Anara|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Anara}}
|-
| 122 || [[User:Kyrgyzchala|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kyrgyzchala&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kyrgyzchala|{{formatnum:210}}]] || {{Permissions|Kyrgyzchala}}
|-
| 123 || [[User:UlutSoft2|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft2&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft2|{{formatnum:209}}]] || {{Permissions|UlutSoft2}}
|-
| 124 || [[User:YFdyh-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;YFdyh-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/YFdyh-bot|{{formatnum:209}}]] || {{Permissions|YFdyh-bot}}
|-
| 125 || [[User:A.djan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;A.djan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/A.djan|{{formatnum:206}}]] || {{Permissions|A.djan}}
|-
| 126 || [[User:Robbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Robbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Robbot|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Robbot}}
|-
| 127 || [[User:Chingis|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chingis&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chingis|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Chingis}}
|-
| 128 || [[User:Foggy kub|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Foggy kub&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Foggy kub|{{formatnum:204}}]] || {{Permissions|Foggy kub}}
|-
| 129 || [[User:Чръный человек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чръный человек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чръный человек|{{formatnum:203}}]] || {{Permissions|Чръный человек}}
|-
| 130 || [[User:Мыктыбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Мыктыбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Мыктыбек|{{formatnum:203}}]] || {{Permissions|Мыктыбек}}
|-
| 131 || [[User:Adamantine|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adamantine&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adamantine|{{formatnum:201}}]] || {{Permissions|Adamantine}}
|-
| 132 || [[User:BakytTalas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;BakytTalas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/BakytTalas|{{formatnum:201}}]] || {{Permissions|BakytTalas}}
|-
| 133 || [[User:Zorrobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Zorrobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Zorrobot|{{formatnum:200}}]] || {{Permissions|Zorrobot}}
|-
| 134 || [[User:Мастер теней|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Мастер теней&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Мастер теней|{{formatnum:198}}]] || {{Permissions|Мастер теней}}
|-
| 135 || [[User:Amirobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Amirobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Amirobot|{{formatnum:197}}]] || {{Permissions|Amirobot}}
|-
| 136 || [[User:HerculeBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HerculeBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HerculeBot|{{formatnum:195}}]] || {{Permissions|HerculeBot}}
|-
| 137 || [[User:GhalyBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;GhalyBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/GhalyBot|{{formatnum:187}}]] || {{Permissions|GhalyBot}}
|-
| 138 || [[User:DARIO SEVERI|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;DARIO SEVERI&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/DARIO SEVERI|{{formatnum:172}}]] || {{Permissions|DARIO SEVERI}}
|-
| 139 || [[User:Temir21|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Temir21&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Temir21|{{formatnum:168}}]] || {{Permissions|Temir21}}
|-
| 140 || [[User:Nasihat.kg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nasihat.kg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nasihat.kg|{{formatnum:168}}]] || {{Permissions|Nasihat.kg}}
|-
| 141 || [[User:Vasit|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Vasit&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Vasit|{{formatnum:166}}]] || {{Permissions|Vasit}}
|-
| 142 || [[User:CarsracBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;CarsracBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/CarsracBot|{{formatnum:163}}]] || {{Permissions|CarsracBot}}
|-
| 143 || [[User:HiW-Bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HiW-Bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HiW-Bot|{{formatnum:163}}]] || {{Permissions|HiW-Bot}}
|-
| 144 || [[User:JYBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JYBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JYBot|{{formatnum:162}}]] || {{Permissions|JYBot}}
|-
| 145 || [[User:NKOzi|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;NKOzi&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/NKOzi|{{formatnum:159}}]] || {{Permissions|NKOzi}}
|-
| 146 || [[User:Кичинекей Поллианна|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Кичинекей Поллианна&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Кичинекей Поллианна|{{formatnum:158}}]] || {{Permissions|Кичинекей Поллианна}}
|-
| 147 || [[User:Samatq|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Samatq&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Samatq|{{formatnum:157}}]] || {{Permissions|Samatq}}
|-
| 148 || [[User:Sampo.Kuusi|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Sampo.Kuusi&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Sampo.Kuusi|{{formatnum:157}}]] || {{Permissions|Sampo.Kuusi}}
|-
| 149 || [[User:Azamat Omar|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Azamat Omar&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Azamat Omar|{{formatnum:155}}]] || {{Permissions|Azamat Omar}}
|-
| 150 || [[User:Kaiyr|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kaiyr&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kaiyr|{{formatnum:154}}]] || {{Permissions|Kaiyr}}
{{/end}}</text>
      <sha1>a9wydwrji9tu5zehb1ne2eyxcv1eb69</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча боттор тизмеси</title>
    <ns>4</ns>
    <id>137589</id>
    <revision>
      <id>651210</id>
      <parentid>651183</parentid>
      <timestamp>2026-08-16T12:01:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jembot</username>
        <id>9565</id>
      </contributor>
      <comment>Bot: Маалыматтар жаңыланды</comment>
      <origin>651210</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6917" sha1="6b7vca83ry54eqxhx4as60m7em8ht7o" xml:space="preserve">{{/begin|150}}
|-
| 1 || [[User:JigildikBot|JigildikBot]] || [[Special:Contributions/JigildikBot|{{formatnum:115170}}]]
|-
| 2 || [[User:ChoRusBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ChoRusBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ChoRusBot|{{formatnum:70508}}]]
|-
| 3 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:35806}}]]
|-
| 4 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:8510}}]]
|-
| 5 || [[User:Xqbot|Xqbot]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:7219}}]]
|-
| 6 || [[User:VertexBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VertexBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VertexBot|{{formatnum:6637}}]]
|-
| 7 || [[User:MerlIwBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MerlIwBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:5237}}]]
|-
| 8 || [[User:VolkovBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VolkovBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:3666}}]]
|-
| 9 || [[User:Legobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Legobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:3325}}]]
|-
| 10 || [[User:TXiKiBoT|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TXiKiBoT&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:3259}}]]
|-
| 11 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:3195}}]]
|-
| 12 || [[User:SieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:2910}}]]
|-
| 13 || [[User:Luckas-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Luckas-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:2815}}]]
|-
| 14 || [[User:ZéroBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ZéroBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:1942}}]]
|-
| 15 || [[User:WikitanvirBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;WikitanvirBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:1927}}]]
|-
| 16 || [[User:Addbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Addbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:1596}}]]
|-
| 17 || [[User:ArthurBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ArthurBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:1492}}]]
|-
| 18 || [[User:JAnDbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JAnDbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:1332}}]]
|-
| 19 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:1209}}]]
|-
| 20 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:1137}}]]
|-
| 21 || [[User:Escarbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Escarbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:1039}}]]
|-
| 22 || [[User:MelancholieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MelancholieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:911}}]]
|-
| 23 || [[User:FoxBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;FoxBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:890}}]]
|-
| 24 || [[User:TjBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TjBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:802}}]]
|-
| 25 || [[User:AlleborgoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AlleborgoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:690}}]]
|-
| 26 || [[User:Thijs!bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Thijs!bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:686}}]]
|-
| 27 || [[User:Idioma-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Idioma-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:663}}]]
|-
| 28 || [[User:RedBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;RedBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:592}}]]
|-
| 29 || [[User:JackieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JackieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:545}}]]
|-
| 30 || [[User:MastiBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MastiBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:511}}]]
|-
| 31 || [[User:Synthebot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Synthebot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:486}}]]
|-
| 32 || [[User:Mjbmrbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Mjbmrbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:468}}]]
|-
| 33 || [[User:HRoestBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HRoestBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:455}}]]
|-
| 34 || [[User:Ripchip Bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ripchip Bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:438}}]]
|-
| 35 || [[User:Alexbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Alexbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:420}}]]
|-
| 36 || [[User:AvocatoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvocatoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:405}}]]
|-
| 37 || [[User:KamikazeBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;KamikazeBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:366}}]]
|-
| 38 || [[User:LaaknorBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;LaaknorBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:352}}]]
|-
| 39 || [[User:Movses-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Movses-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:332}}]]
|-
| 40 || [[User:YiFeiBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;YiFeiBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:311}}]]
|-
| 41 || [[User:Rubinbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rubinbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:310}}]]
|-
| 42 || [[User:PipepBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PipepBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:306}}]]
|-
| 43 || [[User:Vagobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Vagobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:294}}]]
|-
| 44 || [[User:AvicBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvicBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:290}}]]
|-
| 45 || [[User:SilvonenBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SilvonenBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:282}}]]
|-
| 46 || [[User:Gerakibot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gerakibot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:282}}]]
|-
| 47 || [[User:Purbo T|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Purbo T&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:278}}]]
|-
| 48 || [[User:Makecat-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Makecat-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:275}}]]
|-
| 49 || [[User:BotMultichill|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;BotMultichill&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/BotMultichill|{{formatnum:233}}]]
|-
| 50 || [[User:PixelBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PixelBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PixelBot|{{formatnum:106}}]]
|-
| 51 || [[User:Loveless|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Loveless&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Loveless|{{formatnum:99}}]]
|-
| 52 || [[User:MediaWiki default|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MediaWiki default&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MediaWiki default|{{formatnum:21}}]]
|-
| 53 || [[User:Maintenance script|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Maintenance script&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Maintenance script|{{formatnum:13}}]]
|-
| 54 || [[User:Flow talk page manager|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Flow talk page manager&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Flow talk page manager|{{formatnum:8}}]]
{{/end}}</text>
      <sha1>6b7vca83ry54eqxhx4as60m7em8ht7o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Википедия:Түзөтүүлөр саны боюнча Википедиячылар тизмеси (боттор менен бирге)</title>
    <ns>4</ns>
    <id>137601</id>
    <revision>
      <id>651209</id>
      <parentid>651182</parentid>
      <timestamp>2026-08-16T12:01:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jembot</username>
        <id>9565</id>
      </contributor>
      <comment>Bot: Маалыматтар жаңыланды</comment>
      <origin>651209</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="24285" sha1="bu0jb5c5v1bic0o26z8q84gntjq8qbk" xml:space="preserve">{{/begin|150}}
|-
| 1 || [[User:JigildikBot|JigildikBot]] || [[Special:Contributions/JigildikBot|{{formatnum:115170}}]] || {{Permissions|JigildikBot}}
|-
| 2 || [[User:ChoRusBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ChoRusBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ChoRusBot|{{formatnum:70508}}]] || {{Permissions|ChoRusBot}}
|-
| 3 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:35806}}]] || {{Permissions|InternetArchiveBot}}
|-
| 4 || [[User:Chaoborus|Chaoborus]] || [[Special:Contributions/Chaoborus|{{formatnum:25689}}]] || {{Permissions|Chaoborus}}
|-
| 5 || [[User:Bosogo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Bosogo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Bosogo|{{formatnum:18491}}]] || {{Permissions|Bosogo}}
|-
| 6 || [[User:Artelow|Artelow]] || [[Special:Contributions/Artelow|{{formatnum:14011}}]] || {{Permissions|Artelow}}
|-
| 7 || [[User:Chorobek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chorobek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chorobek|{{formatnum:13446}}]] || {{Permissions|Chorobek}}
|-
| 8 || [[User:Mirzoulugʻbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Mirzoulugʻbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:12819}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}}
|-
| 9 || [[User:Абдырашит Сатылганов|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Абдырашит Сатылганов&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Абдырашит Сатылганов|{{formatnum:11073}}]] || {{Permissions|Абдырашит Сатылганов}}
|-
| 10 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:8510}}]] || {{Permissions|EmausBot}}
|-
| 11 || [[User:Baydastann|Baydastann]] || [[Special:Contributions/Baydastann|{{formatnum:7967}}]] || {{Permissions|Baydastann}}
|-
| 12 || [[User:Xqbot|Xqbot]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:7219}}]] || {{Permissions|Xqbot}}
|-
| 13 || [[User:VertexBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VertexBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VertexBot|{{formatnum:6637}}]] || {{Permissions|VertexBot}}
|-
| 14 || [[User:Элден|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Элден&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Элден|{{formatnum:6447}}]] || {{Permissions|Элден}}
|-
| 15 || [[User:Aiyanakk|Aiyanakk]] || [[Special:Contributions/Aiyanakk|{{formatnum:6002}}]] || {{Permissions|Aiyanakk}}
|-
| 16 || [[User:UlutSoft3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft3|{{formatnum:5435}}]] || {{Permissions|UlutSoft3}}
|-
| 17 || [[User:Чагылган|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Чагылган&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Чагылган|{{formatnum:5412}}]] || {{Permissions|Чагылган}}
|-
| 18 || [[User:MerlIwBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MerlIwBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:5237}}]] || {{Permissions|MerlIwBot}}
|-
| 19 || [[User:Эльза Мамбетакунова|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Эльза Мамбетакунова&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Эльза Мамбетакунова|{{formatnum:5098}}]] || {{Permissions|Эльза Мамбетакунова}}
|-
| 20 || [[User:Tynchtyk Chorotegin|Tynchtyk Chorotegin]] || [[Special:Contributions/Tynchtyk Chorotegin|{{formatnum:4962}}]] || {{Permissions|Tynchtyk Chorotegin}}
|-
| 21 || [[User:Kvazimodo|Kvazimodo]] || [[Special:Contributions/Kvazimodo|{{formatnum:4519}}]] || {{Permissions|Kvazimodo}}
|-
| 22 || [[User:ImeNtrav|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ImeNtrav&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ImeNtrav|{{formatnum:4506}}]] || {{Permissions|ImeNtrav}}
|-
| 23 || [[User:Maksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Maksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Maksat|{{formatnum:4218}}]] || {{Permissions|Maksat}}
|-
| 24 || [[User:Shchb|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Shchb&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Shchb|{{formatnum:4150}}]] || {{Permissions|Shchb}}
|-
| 25 || [[User:Kmaksat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kmaksat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kmaksat|{{formatnum:3969}}]] || {{Permissions|Kmaksat}}
|-
| 26 || [[User:Үрүйэ|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Үрүйэ&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Үрүйэ|{{formatnum:3964}}]] || {{Permissions|Үрүйэ}}
|-
| 27 || [[User:VolkovBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;VolkovBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:3666}}]] || {{Permissions|VolkovBot}}
|-
| 28 || [[User:Kgbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kgbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kgbek|{{formatnum:3618}}]] || {{Permissions|Kgbek}}
|-
| 29 || [[User:Connexxx|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Connexxx&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Connexxx|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Connexxx}}
|-
| 30 || [[User:Elebayev|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elebayev&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elebayev|{{formatnum:3382}}]] || {{Permissions|Elebayev}}
|-
| 31 || [[User:Legobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Legobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:3325}}]] || {{Permissions|Legobot}}
|-
| 32 || [[User:TXiKiBoT|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TXiKiBoT&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:3259}}]] || {{Permissions|TXiKiBoT}}
|-
| 33 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:3195}}]] || {{Permissions|CommonsDelinker}}
|-
| 34 || [[User:Aidabishkek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aidabishkek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aidabishkek|{{formatnum:3167}}]] || {{Permissions|Aidabishkek}}
|-
| 35 || [[User:SieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:2910}}]] || {{Permissions|SieBot}}
|-
| 36 || [[User:Luckas-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Luckas-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:2815}}]] || {{Permissions|Luckas-bot}}
|-
| 37 || [[User:Askar Nazyrov|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Askar Nazyrov&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Askar Nazyrov|{{formatnum:2724}}]] || {{Permissions|Askar Nazyrov}}
|-
| 38 || [[User:Umut|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Umut&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Umut|{{formatnum:2419}}]] || {{Permissions|Umut}}
|-
| 39 || [[User:QECUB|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;QECUB&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/QECUB|{{formatnum:2264}}]] || {{Permissions|QECUB}}
|-
| 40 || [[User:Бахтияр Толукбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бахтияр Толукбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бахтияр Толукбаев|{{formatnum:2158}}]] || {{Permissions|Бахтияр Толукбаев}}
|-
| 41 || [[User:ZéroBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ZéroBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:1942}}]] || {{Permissions|ZéroBot}}
|-
| 42 || [[User:WikitanvirBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;WikitanvirBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:1927}}]] || {{Permissions|WikitanvirBot}}
|-
| 43 || [[User:Roman, Alexej and Vładimir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Roman, Alexej and Vładimir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Roman, Alexej and Vładimir|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Roman, Alexej and Vładimir}}
|-
| 44 || [[User:Kairat Zamirbekov|Kairat Zamirbekov]] || [[Special:Contributions/Kairat Zamirbekov|{{formatnum:1601}}]] || {{Permissions|Kairat Zamirbekov}}
|-
| 45 || [[User:Addbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Addbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:1596}}]] || {{Permissions|Addbot}}
|-
| 46 || [[User:ArthurBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;ArthurBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:1492}}]] || {{Permissions|ArthurBot}}
|-
| 47 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:1452}}]] || {{Permissions|Gliwi}}
|-
| 48 || [[User:Meri|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Meri&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Meri|{{formatnum:1392}}]] || {{Permissions|Meri}}
|-
| 49 || [[User:JAnDbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JAnDbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:1332}}]] || {{Permissions|JAnDbot}}
|-
| 50 || [[User:Asankozhoevas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asankozhoevas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asankozhoevas|{{formatnum:1279}}]] || {{Permissions|Asankozhoevas}}
|-
| 51 || [[User:Adinai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Adinai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Adinai|{{formatnum:1270}}]] || {{Permissions|Adinai}}
|-
| 52 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:1209}}]] || {{Permissions|Jembot}}
|-
| 53 || [[User:Friendwip.kg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Friendwip.kg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Friendwip.kg|{{formatnum:1187}}]] || {{Permissions|Friendwip.kg}}
|-
| 54 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:1137}}]] || {{Permissions|MediaWiki message delivery}}
|-
| 55 || [[User:Kglive|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Kglive&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Kglive|{{formatnum:1067}}]] || {{Permissions|Kglive}}
|-
| 56 || [[User:Escarbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Escarbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:1039}}]] || {{Permissions|Escarbot}}
|-
| 57 || [[User:UlutSoft6|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft6&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft6|{{formatnum:1027}}]] || {{Permissions|UlutSoft6}}
|-
| 58 || [[User:TarPas|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TarPas&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TarPas|{{formatnum:1019}}]] || {{Permissions|TarPas}}
|-
| 59 || [[User:Gulzhana|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzhana&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzhana|{{formatnum:993}}]] || {{Permissions|Gulzhana}}
|-
| 60 || [[User:MelancholieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MelancholieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:911}}]] || {{Permissions|MelancholieBot}}
|-
| 61 || [[User:FoxBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;FoxBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:890}}]] || {{Permissions|FoxBot}}
|-
| 62 || [[User:Arsensky|Arsensky]] || [[Special:Contributions/Arsensky|{{formatnum:882}}]] || {{Permissions|Arsensky}}
|-
| 63 || [[User:Aida23a|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aida23a&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aida23a|{{formatnum:872}}]] || {{Permissions|Aida23a}}
|-
| 64 || [[User:Dnes1302|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Dnes1302&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Dnes1302|{{formatnum:845}}]] || {{Permissions|Dnes1302}}
|-
| 65 || [[User:Элдин беги|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Элдин беги&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Элдин беги|{{formatnum:834}}]] || {{Permissions|Элдин беги}}
|-
| 66 || [[User:UlutSoft1|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft1&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft1|{{formatnum:818}}]] || {{Permissions|UlutSoft1}}
|-
| 67 || [[User:TjBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;TjBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:802}}]] || {{Permissions|TjBot}}
|-
| 68 || [[User:Rotlink|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rotlink&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:799}}]] || {{Permissions|Rotlink}}
|-
| 69 || [[User:Chris die Seele|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Chris die Seele&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Chris die Seele|{{formatnum:792}}]] || {{Permissions|Chris die Seele}}
|-
| 70 || [[User:Дилдорбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Дилдорбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Дилдорбек|{{formatnum:698}}]] || {{Permissions|Дилдорбек}}
|-
| 71 || [[User:Aiylchy|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aiylchy&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aiylchy|{{formatnum:697}}]] || {{Permissions|Aiylchy}}
|-
| 72 || [[User:AlleborgoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AlleborgoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|AlleborgoBot}}
|-
| 73 || [[User:Estebesovdastan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Estebesovdastan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Estebesovdastan|{{formatnum:690}}]] || {{Permissions|Estebesovdastan}}
|-
| 74 || [[User:Thijs!bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Thijs!bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:686}}]] || {{Permissions|Thijs!bot}}
|-
| 75 || [[User:Jakshysapa|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jakshysapa&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jakshysapa|{{formatnum:672}}]] || {{Permissions|Jakshysapa}}
|-
| 76 || [[User:Idioma-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Idioma-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:663}}]] || {{Permissions|Idioma-bot}}
|-
| 77 || [[User:Lirchik|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Lirchik&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Lirchik|{{formatnum:649}}]] || {{Permissions|Lirchik}}
|-
| 78 || [[User:Ch|Ch]] || [[Special:Contributions/Ch|{{formatnum:626}}]] || {{Permissions|Ch}}
|-
| 79 || [[User:Amantur r|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Amantur r&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Amantur r|{{formatnum:606}}]] || {{Permissions|Amantur r}}
|-
| 80 || [[User:Cekli829|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Cekli829&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|Cekli829}}
|-
| 81 || [[User:RedBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;RedBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:592}}]] || {{Permissions|RedBot}}
|-
| 82 || [[User:Табалдыев Ысламбек|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Табалдыев Ысламбек&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Табалдыев Ысламбек|{{formatnum:590}}]] || {{Permissions|Табалдыев Ысламбек}}
|-
| 83 || [[User:S(uz)ak|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;S(uz)ak&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:585}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}}
|-
| 84 || [[User:Firespeaker|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Firespeaker&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Firespeaker|{{formatnum:573}}]] || {{Permissions|Firespeaker}}
|-
| 85 || [[User:Gulzat05|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulzat05&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulzat05|{{formatnum:571}}]] || {{Permissions|Gulzat05}}
|-
| 86 || [[User:Канымбу|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Канымбу&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Канымбу|{{formatnum:564}}]] || {{Permissions|Канымбу}}
|-
| 87 || [[User:Zhanyl90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Zhanyl90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Zhanyl90|{{formatnum:551}}]] || {{Permissions|Zhanyl90}}
|-
| 88 || [[User:Aladobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aladobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aladobot|{{formatnum:548}}]] || {{Permissions|Aladobot}}
|-
| 89 || [[User:JackieBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;JackieBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:545}}]] || {{Permissions|JackieBot}}
|-
| 90 || [[User:Gulaiym001|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gulaiym001&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gulaiym001|{{formatnum:540}}]] || {{Permissions|Gulaiym001}}
|-
| 91 || [[User:Makenzis|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Makenzis&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:526}}]] || {{Permissions|Makenzis}}
|-
| 92 || [[User:Орозобек Түгөлбаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозобек Түгөлбаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозобек Түгөлбаев|{{formatnum:522}}]] || {{Permissions|Орозобек Түгөлбаев}}
|-
| 93 || [[User:MastiBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;MastiBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:511}}]] || {{Permissions|MastiBot}}
|-
| 94 || [[User:Кайып Пайзылдаев|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Кайып Пайзылдаев&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Кайып Пайзылдаев|{{formatnum:497}}]] || {{Permissions|Кайып Пайзылдаев}}
|-
| 95 || [[User:Synthebot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Synthebot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:486}}]] || {{Permissions|Synthebot}}
|-
| 96 || [[User:Mjbmrbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Mjbmrbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:468}}]] || {{Permissions|Mjbmrbot}}
|-
| 97 || [[User:Бегаим|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Бегаим&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Бегаим|{{formatnum:463}}]] || {{Permissions|Бегаим}}
|-
| 98 || [[User:Rartat|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rartat&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rartat|{{formatnum:462}}]] || {{Permissions|Rartat}}
|-
| 99 || [[User:Fornax|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Fornax&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Fornax|{{formatnum:459}}]] || {{Permissions|Fornax}}
|-
| 100 || [[User:PlanespotterA320|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PlanespotterA320&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:457}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}}
|-
| 101 || [[User:HRoestBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;HRoestBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:455}}]] || {{Permissions|HRoestBot}}
|-
| 102 || [[User:UlutSoft4|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;UlutSoft4&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/UlutSoft4|{{formatnum:447}}]] || {{Permissions|UlutSoft4}}
|-
| 103 || [[User:ДолбоЯщер|ДолбоЯщер]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:439}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}}
|-
| 104 || [[User:Ripchip Bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ripchip Bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:438}}]] || {{Permissions|Ripchip Bot}}
|-
| 105 || [[User:Hugo.arg|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Hugo.arg&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Hugo.arg|{{formatnum:434}}]] || {{Permissions|Hugo.arg}}
|-
| 106 || [[User:Pathoschild|Pathoschild]] || [[Special:Contributions/Pathoschild|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Pathoschild}}
|-
| 107 || [[User:Ksc~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ksc~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ksc~ruwiki|{{formatnum:422}}]] || {{Permissions|Ksc~ruwiki}}
|-
| 108 || [[User:Alexbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Alexbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:420}}]] || {{Permissions|Alexbot}}
|-
| 109 || [[User:Алтынбек Касымов|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Алтынбек Касымов&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Алтынбек Касымов|{{formatnum:418}}]] || {{Permissions|Алтынбек Касымов}}
|-
| 110 || [[User:Εὐθυμένης|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Εὐθυμένης&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Εὐθυμένης|{{formatnum:409}}]] || {{Permissions|Εὐθυμένης}}
|-
| 111 || [[User:AvocatoBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvocatoBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:405}}]] || {{Permissions|AvocatoBot}}
|-
| 112 || [[User:Namir|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Namir&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Namir|{{formatnum:376}}]] || {{Permissions|Namir}}
|-
| 113 || [[User:KamikazeBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;KamikazeBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:366}}]] || {{Permissions|KamikazeBot}}
|-
| 114 || [[User:Госфонд ИС|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Госфонд ИС&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Госфонд ИС|{{formatnum:361}}]] || {{Permissions|Госфонд ИС}}
|-
| 115 || [[User:V3~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;V3~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/V3~kywiki|{{formatnum:357}}]] || {{Permissions|V3~kywiki}}
|-
| 116 || [[User:LaaknorBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;LaaknorBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:352}}]] || {{Permissions|LaaknorBot}}
|-
| 117 || [[User:AdemazAlmaz|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AdemazAlmaz&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AdemazAlmaz|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|AdemazAlmaz}}
|-
| 118 || [[User:Ырысгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ырысгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ырысгул|{{formatnum:346}}]] || {{Permissions|Ырысгул}}
|-
| 119 || [[User:Nurjamal|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nurjamal&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nurjamal|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nurjamal}}
|-
| 120 || [[User:Nursultan|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Nursultan&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Nursultan|{{formatnum:335}}]] || {{Permissions|Nursultan}}
|-
| 121 || [[User:Movses-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Movses-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:332}}]] || {{Permissions|Movses-bot}}
|-
| 122 || [[User:Aymira|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Aymira&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Aymira|{{formatnum:321}}]] || {{Permissions|Aymira}}
|-
| 123 || [[User:Ptbotgourou|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ptbotgourou&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:320}}]] || {{Permissions|Ptbotgourou}}
|-
| 124 || [[User:Symbat92|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Symbat92&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Symbat92|{{formatnum:315}}]] || {{Permissions|Symbat92}}
|-
| 125 || [[User:YiFeiBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;YiFeiBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:311}}]] || {{Permissions|YiFeiBot}}
|-
| 126 || [[User:Rubinbot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rubinbot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Rubinbot}}
|-
| 127 || [[User:Andrew J.Kurbiko|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Andrew J.Kurbiko&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Andrew J.Kurbiko|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Andrew J.Kurbiko}}
|-
| 128 || [[User:Орозгул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Орозгул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Орозгул|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Орозгул}}
|-
| 129 || [[User:PipepBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;PipepBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:306}}]] || {{Permissions|PipepBot}}
|-
| 130 || [[User:Ziv|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ziv&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:305}}]] || {{Permissions|Ziv}}
|-
| 131 || [[User:Atlikta|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Atlikta&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Atlikta|{{formatnum:298}}]] || {{Permissions|Atlikta}}
|-
| 132 || [[User:Abiyoyo|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Abiyoyo&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Abiyoyo|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|Abiyoyo}}
|-
| 133 || [[User:NurlanKG Bishkek editor|NurlanKG Bishkek editor]] || [[Special:Contributions/NurlanKG Bishkek editor|{{formatnum:295}}]] || {{Permissions|NurlanKG Bishkek editor}}
|-
| 134 || [[User:Росул|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Росул&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Росул|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Росул}}
|-
| 135 || [[User:Vagobot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Vagobot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:294}}]] || {{Permissions|Vagobot}}
|-
| 136 || [[User:Elya3|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Elya3&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Elya3|{{formatnum:292}}]] || {{Permissions|Elya3}}
|-
| 137 || [[User:AvicBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;AvicBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:290}}]] || {{Permissions|AvicBot}}
|-
| 138 || [[User:Baronnet|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Baronnet&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Baronnet|{{formatnum:287}}]] || {{Permissions|Baronnet}}
|-
| 139 || [[User:Ahmadi~ruwiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ahmadi~ruwiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ahmadi~ruwiki|{{formatnum:285}}]] || {{Permissions|Ahmadi~ruwiki}}
|-
| 140 || [[User:Rakutai|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Rakutai&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Rakutai|{{formatnum:284}}]] || {{Permissions|Rakutai}}
|-
| 141 || [[User:Minorax|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Minorax&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:283}}]] || {{Permissions|Minorax}}
|-
| 142 || [[User:SilvonenBot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;SilvonenBot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:282}}]] || {{Permissions|SilvonenBot}}
|-
| 143 || [[User:Gerakibot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Gerakibot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:282}}]] || {{Permissions|Gerakibot}}
|-
| 144 || [[User:Purbo T|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Purbo T&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:278}}]] || {{Permissions|Purbo T}}
|-
| 145 || [[User:Makecat-bot|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Makecat-bot&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:275}}]] || {{Permissions|Makecat-bot}}
|-
| 146 || [[User:Peri~kywiki|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Peri~kywiki&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Peri~kywiki|{{formatnum:266}}]] || {{Permissions|Peri~kywiki}}
|-
| 147 || [[User:Ashirov Maksatbek|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Ashirov Maksatbek&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Ashirov Maksatbek|{{formatnum:265}}]] || {{Permissions|Ashirov Maksatbek}}
|-
| 148 || [[User:Asel90|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Asel90&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Asel90|{{formatnum:263}}]] || {{Permissions|Asel90}}
|-
| 149 || [[User:Belekoff|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Belekoff&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Belekoff|{{formatnum:261}}]] || {{Permissions|Belekoff}}
|-
| 150 || [[User:Jol004u|&lt;span style=&quot;color:gray&quot;&gt;Jol004u&lt;/span&gt;]] || [[Special:Contributions/Jol004u|{{formatnum:258}}]] || {{Permissions|Jol004u}}
{{/end}}</text>
      <sha1>bu0jb5c5v1bic0o26z8q84gntjq8qbk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Сагынбаев Экмет Сагынбаевич</title>
    <ns>0</ns>
    <id>148561</id>
    <revision>
      <id>651229</id>
      <parentid>650064</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T03:52:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Колдонулган адабияттар */</comment>
      <origin>651229</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9644" sha1="pgy9iwf7svov6w6h2ounokn71apu2dh" xml:space="preserve">{{Мамлекеттик ишмер
 |ысымы                 = Сагынбаев Экмет Сагынбаевич
 |сүрөтү                = Sagynbaev_Ekmet_1940_2020_1.jpg
 |туулган күнү          = 5.1.1940
 |туулган жери          = [[Эркин-Сай|Эркин-Сай]], [[Жайыл району|Калинин району]], Чүй облусу
 |каза болгон күнү      = 26.11.2020
 |каза болгон жери      = [[Бишкек]]
 |кесиби                = инженер-куруучу
 |жубайы                = Таирова Халида Мулашевна
 |сыйлыктары            = [[«Ардак Белгиси» ордени]]
}}

'''Сагынбаев Экмет Сагынбаевич''' (5-январь 1940-ж., [[Эркин-Сай]] айылы — 26-ноябрь 2020-ж., Бишкек) — [[Кыргыз Республикасынын калкты тейлөө чөйрөсүнө эмгек сиңирген кызматкер|Кыргыз Республикасынын турак жай-коммуналдык чарба жана калкты тейлөө чөйрөсүнө эмгек сиңирген кызматкер]], мамлекеттик кызматкер, инженер-куруучу. 
[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер|Кыргыз Республикасына өзгөчө сиңирген эмгеги үчүн пенсионери]].
СССРдин [[«Ардак Белгиси» ордени]] менен сыйланган.


== Биографиясы ==
'''Экмет Сагынбаевич''' [[Эркин-Сай]] [[Панфилов району]] айылында туулган, ал кезде бул айыл [[Чүй облусу]]нун Калинин (азыркы [[Жайыл району]]) районуна караган. Орто мектепти бүткөндөн кийин Фрунзе курулуш жана техникалык колледжине тапшырып, аны бүткөндөн кийин Фрунзе политехникалык институтунун жарандык инженерия факультетинде сырттан окуган.


Курулуш тармагындагы алгачкы жылдары Фрунзе шаарындагы «Россия» кинотеатрынын, Финансы-экономикалык техникумунун (азыркы А. Токтоналиев атындагы Бишкек финансы-экономикалык колледжи) жана жаңы кичи райондордун курулушуна катышкан. Анын жетекчилиги астында шаардын архитектуралык көрүнүшүн калыптандырган маанилүү социалдык объекттер бой көтөргөн.

== Эмгек жолу ==
* 1958-жыл, 15-август — «Фрунзегорстрой» трестинин СМУ-2 башкармалыгында жумушчу, андан кийин мастер жана прораб.
* 1967-жыл, 16-март — «Ошгорстрой» трестинин СМУ-4 башкармалыгынын башкы инженери. &lt;ref&gt;Ош облустук мамлекеттик архиви. «Ошгорстрой» трестинин буйруктары (1967-ж.).&lt;/ref&gt;
* 1970-жыл, 3-мартынан — «Ошоблстрой» трестинде кызматын уланткан.
* 1972-жыл, 3-май — «Южремстрой» трестинин башкаруучусунун орун басары. &lt;ref&gt;Ош облустук мамлекеттик архиви. «Южремстрой» трестинин жетекчи курамы боюнча буйруктары (1972-ж.).&lt;/ref&gt;
* 1980-жыл, 24-ноябрь — Талас облустук турак жай-коммуналдык чарба (ТЖКЧ) башкармалыгынын башчысы. &lt;ref&gt;{{Cite web |url=http://archive.kg/images/Putevoditel/Talasskii_raigosarhiv.pdf |title=Талас областынын мамлекеттик архиви. Путеводитель |publisher=archive.kg |accessdate=2026-04-10}}&lt;/ref&gt;
* 1987-жыл, 12-май — Иссык-Көл облустук «Иссыккульремстрой» трестинин башкаруучусу (Пржевальск ш.). &lt;ref&gt;Иссык-Көл облустук мамлекеттик архиви. Жетектөөчү курамдын буйруктары (1987–1992-жж.).&lt;/ref&gt;
* 1992-жыл, 22-июль — Балыкчы шаардык мамлекеттик администрациясынын бөлүм башчысы.
* 1993-жыл, 8-февраль — «Кыргызалтын» мамлекеттик концернинин бөлүм башчысы.
* 1995-жыл, 10-октябрь — Кант шаардык мамлекеттик администрациясынын башчысынын орун басары. &lt;ref&gt;Чүй облустук мамлекеттик архиви. Кант шаардык администрациясынын кадрдык буйруктары (1995-ж.).&lt;/ref&gt;
* 1997-жыл, 20-октябрь — Кант шаардык мамлекеттик администрациясынын башчысынын биринчи орун басары.
* 2002-жыл, 26-июнь — Аламүдүн районунун башкы архитекторунун орун басары.
* 2005-жыл, 11-август — Иссык-Ата районундагы пенсионерлерди социалдык-психологиялык колдоо боюнча пилоттук долбоордун алкагындагы борбордун директору.

== Сыйлыктары ==
* '''[[«Ардак Белгиси» ордени]]''' (СССР Жогорку Советинин Президиумунун Жарлыгы, 1966-ж., күбөлүк №396909);
* ''' [[Кыргыз Республикасынын калкты тейлөө чөйрөсүнө эмгек сиңирген кызматкер|Кыргыз Республикасынын калкты тейлөө чөйрөсүнө эмгек сиңирген кызматкер]] (28-06-1990, күбөлүк №3353, Жарлык №109) &lt;ref&gt;[https://nagrada.srs.kg/Site/Awarded/63125 Мамлекеттик сыйлыктардын электрондук базасы (nagrada.srs.kg)]&lt;/ref&gt;;
*''' [[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер|Кыргыз Республикасына өзгөчө сиңирген эмгеги үчүн пенсионери]] (2001-ж., күбөлүк №6215) &lt;ref&gt;[https://cbd.minjust.gov.kg/46-186/edition/848451/ru Кыргыз Республикасынын алдындагы өзгөчө эмгеги үчүн пенсиялар жөнүндө Жобо].&lt;/ref&gt;;
* '''«Эмгек ардагери» медалы.'''

== Үй-бүлөлүк архив ==
&lt;gallery mode=&quot;packed&quot; heights=&quot;180px&quot; captionsize=&quot;small&quot;&gt;
File:Family archive.jpg|Үй-бүлөлүк архивден алынган сүрөт
File:Ekmet Sagynbaev and his siblings (from the family archive).jpg|Экмет Сагынбаев бир туугандары 
File:Close relatives family archive.jpg|Жакын туугандар (үй-бүлөлүк архив)
&lt;/gallery&gt;

== Өлүмү ==
Сагынбаев Экмет Сагынбаевич 2020-жылы 26-ноябрда Бишкек шаарында дүйнөдөн кайткан. Сөөгү Бишкек шаарындагы [[Ала-Арча көрүстөнү.|«Ала-Арча» тарыхый-мемориалдык көрүстөнүнө ]] коюлган.

== Шилтемелер ==
{{reflist}}

== Колдонулган адабияттар ==
* Сагынбаев Э.С. Эмгек китепчеси.
* «Түштүкремстрой» жана «Ысыккөлремстрой» тресттеринин архивдери.
* КР Борбордук мамлекеттик архивинин материалдары.
* [http://archive.kg/images/Putevoditel/Chuj_Chujskoe_Regionalnoe_Upravlenie.pdf Чүй облустук мамлекеттик архиви. Путеводитель.]
* [http://archive.kg/images/Putevoditel/Talasskii_raigosarhiv.pdf Талас областынын мамлекеттик архиви. Путеводитель.]
Жайылов Н. Мен окуган мектеп. — Бишкек- 2024

== Ошондой эле караңыз ==
* [[Кыргыз Республикасынын мамлекеттик сыйлыктары]]
*[[Кыргыз Республикасынын калкты тейлөө чөйрөсүнө эмгек сиңирген кызматкер]]
*[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер]]

[[Category:1940-жылы туулгандар]]
[[Category:Моңолдор]]
[[Category:Чүй облусунун инсандары]]
[[Category:Жайыл районунун инсандары]]
[[Category:Эркин-Сай]]
[[Category:Ала-Арча көрүстөнүндө жерленгендер]]
[[Категория:Инсандар:Кыргызстан]]
[[Категория:Кыргызстан]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын сыйлыктары]]
[[Категория:Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионерлер]]</text>
      <sha1>pgy9iwf7svov6w6h2ounokn71apu2dh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:АлесьНавіцкі90</title>
    <ns>3</ns>
    <id>153634</id>
    <revision>
      <id>651211</id>
      <timestamp>2026-08-16T12:36:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>651211</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="f908ud7h9j0yxxbup3hwy7qal2pwmoj" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 12:36, 16 август 2026 (UTC)</text>
      <sha1>f908ud7h9j0yxxbup3hwy7qal2pwmoj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:BukinPK</title>
    <ns>3</ns>
    <id>153635</id>
    <revision>
      <id>651212</id>
      <timestamp>2026-08-16T13:36:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>651212</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="51jt8muhz8pvmjnycoedl1vjqa0tlks" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 13:36, 16 август 2026 (UTC)</text>
      <sha1>51jt8muhz8pvmjnycoedl1vjqa0tlks</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Montycat2</title>
    <ns>3</ns>
    <id>153636</id>
    <revision>
      <id>651213</id>
      <timestamp>2026-08-16T17:36:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>651213</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="6vojt16y2sputliqxdcg4zr8dximg4q" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 17:36, 16 август 2026 (UTC)</text>
      <sha1>6vojt16y2sputliqxdcg4zr8dximg4q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Duma</title>
    <ns>3</ns>
    <id>153637</id>
    <revision>
      <id>651214</id>
      <timestamp>2026-08-16T17:37:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>651214</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="qhgggayakyx76vrv2uv3eyyg84vk5dh" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 17:37, 16 август 2026 (UTC)</text>
      <sha1>qhgggayakyx76vrv2uv3eyyg84vk5dh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Mustafa Sonka</title>
    <ns>3</ns>
    <id>153638</id>
    <revision>
      <id>651216</id>
      <timestamp>2026-08-16T22:37:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>651216</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="10pxjruvv7jrqr2kerada0gl4c9di3p" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 22:37, 16 август 2026 (UTC)</text>
      <sha1>10pxjruvv7jrqr2kerada0gl4c9di3p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Kairat07</title>
    <ns>3</ns>
    <id>153639</id>
    <revision>
      <id>651217</id>
      <timestamp>2026-08-16T22:38:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>651217</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="9o3tn0bbcn3h48ktoxurkiz640w2nph" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 22:38, 16 август 2026 (UTC)</text>
      <sha1>9o3tn0bbcn3h48ktoxurkiz640w2nph</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Ezekiel-James Smith</title>
    <ns>3</ns>
    <id>153640</id>
    <revision>
      <id>651218</id>
      <timestamp>2026-08-16T23:38:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>651218</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="pkyf9rgcvro58hmmyykogja5h3naqr2" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 23:38, 16 август 2026 (UTC)</text>
      <sha1>pkyf9rgcvro58hmmyykogja5h3naqr2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Азыгалиев Жумабек</title>
    <ns>0</ns>
    <id>153641</id>
    <revision>
      <id>651220</id>
      <timestamp>2026-08-17T03:22:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎{{Инфобокс Инсан |Ысымы                  = Жумабек Азыгалиев |Орусча ысымы           = Джумабек Азыгалиев |Сүрөт                  =  |Сүрөттүн түшүндүрмөсү  =  |Туулган датасы         = 1923 |Туулган жери           = [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]], [[Чүй облусу]], [[Кыргыз ССР]] |Өлгөн датасы...&quot;</comment>
      <origin>651220</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5397" sha1="ld7i2xfe52uzdg0he5oxlsm7y6fuym9" xml:space="preserve">{{Инфобокс Инсан
|Ысымы                  = Жумабек Азыгалиев
|Орусча ысымы           = Джумабек Азыгалиев
|Сүрөт                  = 
|Сүрөттүн түшүндүрмөсү  = 
|Туулган датасы         = 1923
|Туулган жери           = [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]], [[Чүй облусу]], [[Кыргыз ССР]]
|Өлгөн датасы           = 2013
|Өлгөн жери             = [[Кыргызстан]]
|Граждандыгы            = {{KGZ}}, {{URS}}
|Кесиби                 = мугалим
|Иштеген жери           = Эркин-Сай орто мектеби
|Сыйлыктары             = [[Файл:Order of the Patriotic War 1st class.png|20px]]
}}

'''Жумабек Азыгалиев''' (1923, [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]] — 2013) — педагог, Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу, Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими (1995), Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги.

== Өмүр баяны ==
Жумабек Азыгалиев 1923-жылы Панфилов районундагы Эркин-Сай айылында туулган. 
* 1938-жылы айылдагы жети жылдык толук эмес орто мектепти аяктаган.
* 1938–1941-жылдары Фрунзедеги педагогикалык окуу жайында окуган.
* 1941-жылы Калинин районундагы Сосновка айылында физика жана математика сабактарынын мугалими болуп эмгек жолун баштаган. 
* 1942-жылы Эркин-Сай толук эмес орто мектебине которулган. 

=== Улуу Ата Мекендик согушка катышуусу ===
1942-жылдын октябрь айында Кызыл Армиянын Алматыдагы окуу батальонуна аскердик кызматка чакырылган. 1942-жылдын аягында Мекенди коргоо үчүн Түндүк Кавказ фронтуна жиберилген.

1943-жылы 27-августта генерал Коневдин жетекчилиги астында Ростов-на-Дону шаарынын батышындагы «Матвеев Курган» фронтунда салгылашууда колунан оор жаракат алган. Баку шаарында дарыланып, врачтык комиссиянын чечими менен тылга комиссияланган. Улуу Ата Мекендик согуштун 2-тобундагы майыбы.

=== Педагогикалык ишмердүүлүгү ===
Тылга кайтып келгенден кийин Кум-Арык, Чорголо, Сай-Арык, Талды-Булак, Күрпүлдек, 15-партиялык съезд айылдарынын мектептеринде катардагы мугалим, окуу бөлүмүнүн башчысы, директор болуп эмгектенген.

* 1953–1956-жылдары Кыргыз мамлекеттик педагогикалык институтунда кыргыз тили жана адабияты адистиги боюнча сырттан окуп бүтүргөн.
* 1957–1983-жылдары Эркин-Сай орто мектебинде окуу бөлүмүнүн башчысы болуп эмгектенген. 
* 1983–1995-жылдары ушул эле мектепте катардагы мугалим болуп иштеп, педагогика жаатында 53 жылдай эмгек өтөгөн.

Кыргызстан мугалимдеринин 2–4-съезддеринин жана Кыргыз ССРинин Коммунисттик Партиясынын 9-съездинин делегаты болгон. Кыргыз Республикасынын персоналдык пенсионери.

== Үй-бүлөсү ==
Жубайы — Тыйтаева Нурбүбү, өмүр бою башталгыч класстардын мугалими болуп эмгектенген. Төрт уул, эки кыздын атасы.

== Сыйлыктары жана наамдары ==
* [[Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]] (1995)
* [[Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги]]
* Союздук жана республикалык маанидеги орден-медалдар, Ардак грамоталар.

== Шилтемелер ==
{{болжолдуу булак}}

[[Категория:Инсандар алиппе боюнча]]
[[Категория:1923-жылы туулгандар]]
[[Категория:2013-жылы өлгөндөр]]
[[Категория:Панфилов районунда туулгандар]]
[[Категория:Кыргызстандык мугалимдер]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалимдери]]
[[Категория:Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучулары]]</text>
      <sha1>ld7i2xfe52uzdg0he5oxlsm7y6fuym9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651221</id>
      <parentid>651220</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T03:26:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <origin>651221</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4519" sha1="69uqmvrh9wibj9uch00oddmuif065tc" xml:space="preserve">'''Жумабек Азыгалиев''' (1923, [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]] — 2013) — педагог, Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу, Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими (1995), Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги.

== Өмүр баяны ==
Жумабек Азыгалиев 1923-жылы Панфилов районундагы Эркин-Сай айылында туулган. 
* 1938-жылы айылдагы жети жылдык толук эмес орто мектепти аяктаган.
* 1938–1941-жылдары Фрунзедеги педагогикалык окуу жайында окуган.
* 1941-жылы Калинин районундагы Сосновка айылында физика жана математика сабактарынын мугалими болуп эмгек жолун баштаган. 
* 1942-жылы Эркин-Сай толук эмес орто мектебине которулган. 

=== Улуу Ата Мекендик согушка катышуусу ===
1942-жылдын октябрь айында Кызыл Армиянын Алматыдагы окуу батальонуна аскердик кызматка чакырылган. 1942-жылдын аягында Мекенди коргоо үчүн Түндүк Кавказ фронтуна жиберилген.

1943-жылы 27-августта генерал Коневдин жетекчилиги астында Ростов-на-Дону шаарынын батышындагы «Матвеев Курган» фронтунда салгылашууда колунан оор жаракат алган. Баку шаарында дарыланып, врачтык комиссиянын чечими менен тылга комиссияланган. Улуу Ата Мекендик согуштун 2-тобундагы майыбы.

=== Педагогикалык ишмердүүлүгү ===
Тылга кайтып келгенден кийин Кум-Арык, Чорголо, Сай-Арык, Талды-Булак, Күрпүлдек, 15-партиялык съезд айылдарынын мектептеринде катардагы мугалим, окуу бөлүмүнүн башчысы, директор болуп эмгектенген.

* 1953–1956-жылдары Кыргыз мамлекеттик педагогикалык институтунда кыргыз тили жана адабияты адистиги боюнча сырттан окуп бүтүргөн.
* 1957–1983-жылдары Эркин-Сай орто мектебинде окуу бөлүмүнүн башчысы болуп эмгектенген. 
* 1983–1995-жылдары ушул эле мектепте катардагы мугалим болуп иштеп, педагогика жаатында 53 жылдай эмгек өтөгөн.

Кыргызстан мугалимдеринин 2–4-съезддеринин жана Кыргыз ССРинин Коммунисттик Партиясынын 9-съездинин делегаты болгон. Кыргыз Республикасынын персоналдык пенсионери.

== Үй-бүлөсү ==
Жубайы — Тыйтаева Нурбүбү, өмүр бою башталгыч класстардын мугалими болуп эмгектенген. Төрт уул, эки кыздын атасы.

== Сыйлыктары жана наамдары ==
* [[Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]] (1995)
* [[Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги]]
* Союздук жана республикалык маанидеги орден-медалдар, Ардак грамоталар.

[[Категория:Инсандар алиппе боюнча]]
[[Категория:1923-жылы туулгандар]]
[[Категория:2013-жылы өлгөндөр]]
[[Категория:Панфилов районунда туулгандар]]
[[Категория:Кыргызстандык мугалимдер]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалимдери]]
[[Категория:Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучулары]]</text>
      <sha1>69uqmvrh9wibj9uch00oddmuif065tc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651222</id>
      <parentid>651221</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T03:27:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>651222</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4525" sha1="g5h4shja5ctnimy4dw9w3oqpmh37136" xml:space="preserve">'''Жумабек Азыгалиев''' (1923, [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]] — 2013) — '''педагог, Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу, Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими (1995), Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги.'''

== Өмүр баяны ==
Жумабек Азыгалиев 1923-жылы Панфилов районундагы Эркин-Сай айылында туулган. 
* 1938-жылы айылдагы жети жылдык толук эмес орто мектепти аяктаган.
* 1938–1941-жылдары Фрунзедеги педагогикалык окуу жайында окуган.
* 1941-жылы Калинин районундагы Сосновка айылында физика жана математика сабактарынын мугалими болуп эмгек жолун баштаган. 
* 1942-жылы Эркин-Сай толук эмес орто мектебине которулган. 

=== Улуу Ата Мекендик согушка катышуусу ===
1942-жылдын октябрь айында Кызыл Армиянын Алматыдагы окуу батальонуна аскердик кызматка чакырылган. 1942-жылдын аягында Мекенди коргоо үчүн Түндүк Кавказ фронтуна жиберилген.

1943-жылы 27-августта генерал Коневдин жетекчилиги астында Ростов-на-Дону шаарынын батышындагы «Матвеев Курган» фронтунда салгылашууда колунан оор жаракат алган. Баку шаарында дарыланып, врачтык комиссиянын чечими менен тылга комиссияланган. Улуу Ата Мекендик согуштун 2-тобундагы майыбы.

=== Педагогикалык ишмердүүлүгү ===
Тылга кайтып келгенден кийин Кум-Арык, Чорголо, Сай-Арык, Талды-Булак, Күрпүлдек, 15-партиялык съезд айылдарынын мектептеринде катардагы мугалим, окуу бөлүмүнүн башчысы, директор болуп эмгектенген.

* 1953–1956-жылдары Кыргыз мамлекеттик педагогикалык институтунда кыргыз тили жана адабияты адистиги боюнча сырттан окуп бүтүргөн.
* 1957–1983-жылдары Эркин-Сай орто мектебинде окуу бөлүмүнүн башчысы болуп эмгектенген. 
* 1983–1995-жылдары ушул эле мектепте катардагы мугалим болуп иштеп, педагогика жаатында 53 жылдай эмгек өтөгөн.

Кыргызстан мугалимдеринин 2–4-съезддеринин жана Кыргыз ССРинин Коммунисттик Партиясынын 9-съездинин делегаты болгон. Кыргыз Республикасынын персоналдык пенсионери.

== Үй-бүлөсү ==
Жубайы — Тыйтаева Нурбүбү, өмүр бою башталгыч класстардын мугалими болуп эмгектенген. Төрт уул, эки кыздын атасы.

== Сыйлыктары жана наамдары ==
* [[Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]] (1995)
* [[Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги]]
* Союздук жана республикалык маанидеги орден-медалдар, Ардак грамоталар.

[[Категория:Инсандар алиппе боюнча]]
[[Категория:1923-жылы туулгандар]]
[[Категория:2013-жылы өлгөндөр]]
[[Категория:Панфилов районунда туулгандар]]
[[Категория:Кыргызстандык мугалимдер]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалимдери]]
[[Категория:Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучулары]]</text>
      <sha1>g5h4shja5ctnimy4dw9w3oqpmh37136</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651223</id>
      <parentid>651222</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T03:31:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>651223</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4880" sha1="g8ivftnufr7klceym62hcj9ay83p0gl" xml:space="preserve">'''Жумабек Азыгалиев''' (1923, [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]] — 2013) — '''педагог, Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу, Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими (1995), Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги.'''

== Өмүр баяны ==
Жумабек Азыгалиев 1923-жылы Панфилов районундагы Эркин-Сай айылында туулган. 
* 1938-жылы айылдагы жети жылдык толук эмес орто мектепти аяктаган.
* 1938–1941-жылдары Фрунзедеги педагогикалык окуу жайында окуган.
* 1941-жылы Калинин районундагы Сосновка айылында физика жана математика сабактарынын мугалими болуп эмгек жолун баштаган. 
* 1942-жылы Эркин-Сай толук эмес орто мектебине которулган. 

=== Улуу Ата Мекендик согушка катышуусу ===
1942-жылдын октябрь айында Кызыл Армиянын Алматыдагы окуу батальонуна аскердик кызматка чакырылган. 1942-жылдын аягында Мекенди коргоо үчүн Түндүк Кавказ фронтуна жиберилген.

1943-жылы 27-августта генерал Коневдин жетекчилиги астында Ростов-на-Дону шаарынын батышындагы «Матвеев Курган» фронтунда салгылашууда колунан оор жаракат алган. Баку шаарында дарыланып, врачтык комиссиянын чечими менен тылга комиссияланган. Улуу Ата Мекендик согуштун 2-тобундагы майыбы.

=== Педагогикалык ишмердүүлүгү ===
Тылга кайтып келгенден кийин Кум-Арык, Чорголо, Сай-Арык, Талды-Булак, Күрпүлдек, 15-партиялык съезд айылдарынын мектептеринде катардагы мугалим, окуу бөлүмүнүн башчысы, директор болуп эмгектенген.

* 1953–1956-жылдары Кыргыз мамлекеттик педагогикалык институтунда кыргыз тили жана адабияты адистиги боюнча сырттан окуп бүтүргөн.
* 1957–1983-жылдары Эркин-Сай орто мектебинде окуу бөлүмүнүн башчысы болуп эмгектенген. 
* 1983–1995-жылдары ушул эле мектепте катардагы мугалим болуп иштеп, педагогика жаатында 53 жылдай эмгек өтөгөн.

Кыргызстан мугалимдеринин 2–4-съезддеринин жана Кыргыз ССРинин Коммунисттик Партиясынын 9-съездинин делегаты болгон. [[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер|Кыргыз Республикасына өзгөчө сиңирген эмгеги үчүн пенсионери]].

== Үй-бүлөсү ==
Жубайы — Тыйтаева Нурбүбү, өмүр бою башталгыч класстардын мугалими болуп эмгектенген. Төрт уул, эки кыздын атасы.

== Сыйлыктары жана наамдары ==
* [[Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]] (1995)
* [[Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги]]
* Союздук жана республикалык маанидеги орден-медалдар, Ардак грамоталар.
*[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер|Кыргыз Республикасына өзгөчө сиңирген эмгеги үчүн пенсионери]]

[[Категория:Инсандар алиппе боюнча]]
[[Категория:1923-жылы туулгандар]]
[[Категория:2013-жылы өлгөндөр]]
[[Категория:Панфилов районунда туулгандар]]
[[Категория:Кыргызстандык мугалимдер]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалимдери]]
[[Категория:Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучулары]]</text>
      <sha1>g8ivftnufr7klceym62hcj9ay83p0gl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651224</id>
      <parentid>651223</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T03:37:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <origin>651224</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4936" sha1="nczzlr1zzovmmfo9mrq50upyvqs80ce" xml:space="preserve">'''Жумабек Азыгалиев''' (1923, [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]] — 2013) — '''педагог, Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу,[[ Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]] (1995), Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги.'''

== Өмүр баяны ==
Жумабек Азыгалиев 1923-жылы [[Панфилов району]]ндагы [[Эркин-Сай]] айылында туулган. 
* 1938-жылы айылдагы жети жылдык толук эмес орто мектепти аяктаган.
* 1938–1941-жылдары Фрунзедеги педагогикалык окуу жайында окуган.
* 1941-жылы Калинин районундагы Сосновка айылында физика жана математика сабактарынын мугалими болуп эмгек жолун баштаган. 
* 1942-жылы Эркин-Сай толук эмес орто мектебине которулган. 

=== Улуу Ата Мекендик согушка катышуусу ===
1942-жылдын октябрь айында Кызыл Армиянын Алматыдагы окуу батальонуна аскердик кызматка чакырылган. 1942-жылдын аягында Мекенди коргоо үчүн Түндүк Кавказ фронтуна жиберилген.

1943-жылы 27-августта генерал Коневдин жетекчилиги астында Ростов-на-Дону шаарынын батышындагы «Матвеев Курган» фронтунда салгылашууда колунан оор жаракат алган. Баку шаарында дарыланып, врачтык комиссиянын чечими менен тылга комиссияланган. Улуу Ата Мекендик согуштун 2-тобундагы майыбы.

=== Педагогикалык ишмердүүлүгү ===
Тылга кайтып келгенден кийин [[Кум-Арык (Панфилов району)]], [[Чорголо]], [[Сай-Арык]], Талды-Булак, Күрпүлдек, 15-партиялык съезд айылдарынын мектептеринде катардагы мугалим, окуу бөлүмүнүн башчысы, директор болуп эмгектенген.

* 1953–1956-жылдары Кыргыз мамлекеттик педагогикалык институтунда кыргыз тили жана адабияты адистиги боюнча сырттан окуп бүтүргөн.
* 1957–1983-жылдары Эркин-Сай орто мектебинде окуу бөлүмүнүн башчысы болуп эмгектенген. 
* 1983–1995-жылдары ушул эле мектепте катардагы мугалим болуп иштеп, педагогика жаатында 53 жылдай эмгек өтөгөн.

Кыргызстан мугалимдеринин 2–4-съезддеринин жана Кыргыз ССРинин Коммунисттик Партиясынын 9-съездинин делегаты болгон. [[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер|Кыргыз Республикасына өзгөчө сиңирген эмгеги үчүн пенсионери]].

== Үй-бүлөсү ==
Жубайы — Тыйтаева Нурбүбү, өмүр бою башталгыч класстардын мугалими болуп эмгектенген. Төрт уул, эки кыздын атасы.

== Сыйлыктары жана наамдары ==
* [[Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]] (1995)
* [[Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги]]
* Союздук жана республикалык маанидеги орден-медалдар, Ардак грамоталар.
*[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер|Кыргыз Республикасына өзгөчө сиңирген эмгеги үчүн пенсионери]]

[[Категория:Инсандар алиппе боюнча]]
[[Категория:1923-жылы туулгандар]]
[[Категория:2013-жылы өлгөндөр]]
[[Категория:Панфилов районунда туулгандар]]
[[Категория:Кыргызстандык мугалимдер]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалимдери]]
[[Категория:Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучулары]]</text>
      <sha1>nczzlr1zzovmmfo9mrq50upyvqs80ce</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651225</id>
      <parentid>651224</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T03:47:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <comment>/* Сыйлыктары жана наамдары */</comment>
      <origin>651225</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5531" sha1="861mjhpyqinhy9sso61yc5b65cc949m" xml:space="preserve">'''Жумабек Азыгалиев''' (1923, [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]] — 2013) — '''педагог, Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу,[[ Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]] (1995), Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги.'''

== Өмүр баяны ==
Жумабек Азыгалиев 1923-жылы [[Панфилов району]]ндагы [[Эркин-Сай]] айылында туулган. 
* 1938-жылы айылдагы жети жылдык толук эмес орто мектепти аяктаган.
* 1938–1941-жылдары Фрунзедеги педагогикалык окуу жайында окуган.
* 1941-жылы Калинин районундагы Сосновка айылында физика жана математика сабактарынын мугалими болуп эмгек жолун баштаган. 
* 1942-жылы Эркин-Сай толук эмес орто мектебине которулган. 

=== Улуу Ата Мекендик согушка катышуусу ===
1942-жылдын октябрь айында Кызыл Армиянын Алматыдагы окуу батальонуна аскердик кызматка чакырылган. 1942-жылдын аягында Мекенди коргоо үчүн Түндүк Кавказ фронтуна жиберилген.

1943-жылы 27-августта генерал Коневдин жетекчилиги астында Ростов-на-Дону шаарынын батышындагы «Матвеев Курган» фронтунда салгылашууда колунан оор жаракат алган. Баку шаарында дарыланып, врачтык комиссиянын чечими менен тылга комиссияланган. Улуу Ата Мекендик согуштун 2-тобундагы майыбы.

=== Педагогикалык ишмердүүлүгү ===
Тылга кайтып келгенден кийин [[Кум-Арык (Панфилов району)]], [[Чорголо]], [[Сай-Арык]], Талды-Булак, Күрпүлдек, 15-партиялык съезд айылдарынын мектептеринде катардагы мугалим, окуу бөлүмүнүн башчысы, директор болуп эмгектенген.

* 1953–1956-жылдары Кыргыз мамлекеттик педагогикалык институтунда кыргыз тили жана адабияты адистиги боюнча сырттан окуп бүтүргөн.
* 1957–1983-жылдары Эркин-Сай орто мектебинде окуу бөлүмүнүн башчысы болуп эмгектенген. 
* 1983–1995-жылдары ушул эле мектепте катардагы мугалим болуп иштеп, педагогика жаатында 53 жылдай эмгек өтөгөн.

Кыргызстан мугалимдеринин 2–4-съезддеринин жана Кыргыз ССРинин Коммунисттик Партиясынын 9-съездинин делегаты болгон. [[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер|Кыргыз Республикасына өзгөчө сиңирген эмгеги үчүн пенсионери]].

== Үй-бүлөсү ==
Жубайы — Тыйтаева Нурбүбү, өмүр бою башталгыч класстардын мугалими болуп эмгектенген. Төрт уул, эки кыздын атасы.

== Сыйлыктары жана наамдары ==
* [[Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]] (1995)
* [[Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги]]
* Союздук жана республикалык маанидеги орден-медалдар, Ардак грамоталар.
*[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер|Кыргыз Республикасына өзгөчө сиңирген эмгеги үчүн пенсионери]]

== Колдонулган адабияттар ==
* Кыргыз Республикасынын Президентинин Жарлыгы «[[Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]]» наамын ыйгаруу жөнүндө. — Бишкек, 1995.
* «[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер]]лери жөнүндө» Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик реестри.
* Жайылов Н. Мен окуган мектеп. — Бишкек.

[[Категория:Инсандар алиппе боюнча]]
[[Категория:1923-жылы туулгандар]]
[[Категория:2013-жылы өлгөндөр]]
[[Категория:Панфилов районунда туулгандар]]
[[Категория:Кыргызстандык мугалимдер]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалимдери]]
[[Категория:Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучулары]]</text>
      <sha1>861mjhpyqinhy9sso61yc5b65cc949m</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651226</id>
      <parentid>651225</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T03:47:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Колдонулган адабияттар */</comment>
      <origin>651226</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5537" sha1="f2l3hsbhvhx2t0s8trs8cjdgtp2av8k" xml:space="preserve">'''Жумабек Азыгалиев''' (1923, [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]] — 2013) — '''педагог, Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу,[[ Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]] (1995), Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги.'''

== Өмүр баяны ==
Жумабек Азыгалиев 1923-жылы [[Панфилов району]]ндагы [[Эркин-Сай]] айылында туулган. 
* 1938-жылы айылдагы жети жылдык толук эмес орто мектепти аяктаган.
* 1938–1941-жылдары Фрунзедеги педагогикалык окуу жайында окуган.
* 1941-жылы Калинин районундагы Сосновка айылында физика жана математика сабактарынын мугалими болуп эмгек жолун баштаган. 
* 1942-жылы Эркин-Сай толук эмес орто мектебине которулган. 

=== Улуу Ата Мекендик согушка катышуусу ===
1942-жылдын октябрь айында Кызыл Армиянын Алматыдагы окуу батальонуна аскердик кызматка чакырылган. 1942-жылдын аягында Мекенди коргоо үчүн Түндүк Кавказ фронтуна жиберилген.

1943-жылы 27-августта генерал Коневдин жетекчилиги астында Ростов-на-Дону шаарынын батышындагы «Матвеев Курган» фронтунда салгылашууда колунан оор жаракат алган. Баку шаарында дарыланып, врачтык комиссиянын чечими менен тылга комиссияланган. Улуу Ата Мекендик согуштун 2-тобундагы майыбы.

=== Педагогикалык ишмердүүлүгү ===
Тылга кайтып келгенден кийин [[Кум-Арык (Панфилов району)]], [[Чорголо]], [[Сай-Арык]], Талды-Булак, Күрпүлдек, 15-партиялык съезд айылдарынын мектептеринде катардагы мугалим, окуу бөлүмүнүн башчысы, директор болуп эмгектенген.

* 1953–1956-жылдары Кыргыз мамлекеттик педагогикалык институтунда кыргыз тили жана адабияты адистиги боюнча сырттан окуп бүтүргөн.
* 1957–1983-жылдары Эркин-Сай орто мектебинде окуу бөлүмүнүн башчысы болуп эмгектенген. 
* 1983–1995-жылдары ушул эле мектепте катардагы мугалим болуп иштеп, педагогика жаатында 53 жылдай эмгек өтөгөн.

Кыргызстан мугалимдеринин 2–4-съезддеринин жана Кыргыз ССРинин Коммунисттик Партиясынын 9-съездинин делегаты болгон. [[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер|Кыргыз Республикасына өзгөчө сиңирген эмгеги үчүн пенсионери]].

== Үй-бүлөсү ==
Жубайы — Тыйтаева Нурбүбү, өмүр бою башталгыч класстардын мугалими болуп эмгектенген. Төрт уул, эки кыздын атасы.

== Сыйлыктары жана наамдары ==
* [[Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]] (1995)
* [[Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги]]
* Союздук жана республикалык маанидеги орден-медалдар, Ардак грамоталар.
*[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер|Кыргыз Республикасына өзгөчө сиңирген эмгеги үчүн пенсионери]]

== Колдонулган адабияттар ==
* Кыргыз Республикасынын Президентинин Жарлыгы «[[Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]]» наамын ыйгаруу жөнүндө. — Бишкек, 1995.
* «[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер]]лери жөнүндө» Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик реестри.
* Жайылов Н. Мен окуган мектеп. — Бишкек- 2024.

[[Категория:Инсандар алиппе боюнча]]
[[Категория:1923-жылы туулгандар]]
[[Категория:2013-жылы өлгөндөр]]
[[Категория:Панфилов районунда туулгандар]]
[[Категория:Кыргызстандык мугалимдер]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалимдери]]
[[Категория:Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучулары]]</text>
      <sha1>f2l3hsbhvhx2t0s8trs8cjdgtp2av8k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651255</id>
      <parentid>651226</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:52:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <origin>651255</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5642" sha1="fcc1eypa4e8ldlqp8js9yr4rcux0w23" xml:space="preserve">'''Жумабек Азыгалиев''' (1923, [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]] — 2013) — '''педагог, Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу,[[ Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]] (1995), Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги.[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер]]'''

== Өмүр баяны ==
Жумабек Азыгалиев 1923-жылы [[Панфилов району]]ндагы [[Эркин-Сай]] айылында туулган. 
* 1938-жылы айылдагы жети жылдык толук эмес орто мектепти аяктаган.
* 1938–1941-жылдары Фрунзедеги педагогикалык окуу жайында окуган.
* 1941-жылы Калинин районундагы Сосновка айылында физика жана математика сабактарынын мугалими болуп эмгек жолун баштаган. 
* 1942-жылы Эркин-Сай толук эмес орто мектебине которулган. 

=== Улуу Ата Мекендик согушка катышуусу ===
1942-жылдын октябрь айында Кызыл Армиянын Алматыдагы окуу батальонуна аскердик кызматка чакырылган. 1942-жылдын аягында Мекенди коргоо үчүн Түндүк Кавказ фронтуна жиберилген.

1943-жылы 27-августта генерал Коневдин жетекчилиги астында Ростов-на-Дону шаарынын батышындагы «Матвеев Курган» фронтунда салгылашууда колунан оор жаракат алган. Баку шаарында дарыланып, врачтык комиссиянын чечими менен тылга комиссияланган. Улуу Ата Мекендик согуштун 2-тобундагы майыбы.

=== Педагогикалык ишмердүүлүгү ===
Тылга кайтып келгенден кийин [[Кум-Арык (Панфилов району)]], [[Чорголо]], [[Сай-Арык]], Талды-Булак, Күрпүлдек, 15-партиялык съезд айылдарынын мектептеринде катардагы мугалим, окуу бөлүмүнүн башчысы, директор болуп эмгектенген.

* 1953–1956-жылдары Кыргыз мамлекеттик педагогикалык институтунда кыргыз тили жана адабияты адистиги боюнча сырттан окуп бүтүргөн.
* 1957–1983-жылдары Эркин-Сай орто мектебинде окуу бөлүмүнүн башчысы болуп эмгектенген. 
* 1983–1995-жылдары ушул эле мектепте катардагы мугалим болуп иштеп, педагогика жаатында 53 жылдай эмгек өтөгөн.

Кыргызстан мугалимдеринин 2–4-съезддеринин жана Кыргыз ССРинин Коммунисттик Партиясынын 9-съездинин делегаты болгон. [[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер|Кыргыз Республикасына өзгөчө сиңирген эмгеги үчүн пенсионери]].

== Үй-бүлөсү ==
Жубайы — Тыйтаева Нурбүбү, өмүр бою башталгыч класстардын мугалими болуп эмгектенген. Төрт уул, эки кыздын атасы.

== Сыйлыктары жана наамдары ==
* [[Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]] (1995)
* [[Кыргыз ССРинин билим берүүсүнүн отличниги]]
* Союздук жана республикалык маанидеги орден-медалдар, Ардак грамоталар.
*[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер|Кыргыз Республикасына өзгөчө сиңирген эмгеги үчүн пенсионери]]

== Колдонулган адабияттар ==
* Кыргыз Республикасынын Президентинин Жарлыгы «[[Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалими]]» наамын ыйгаруу жөнүндө. — Бишкек, 1995.
* «[[Кыргыз Республикасына өзгөчө эмгек сиңирген пенсионер]]лери жөнүндө» Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик реестри.
* Жайылов Н. Мен окуган мектеп. — Бишкек- 2024.

[[Категория:Инсандар алиппе боюнча]]
[[Категория:1923-жылы туулгандар]]
[[Категория:2013-жылы өлгөндөр]]
[[Категория:Панфилов районунда туулгандар]]
[[Категория:Кыргызстандык мугалимдер]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын эмгек сиңирген мугалимдери]]
[[Категория:Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучулары]]</text>
      <sha1>fcc1eypa4e8ldlqp8js9yr4rcux0w23</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Imammadyeva</title>
    <ns>3</ns>
    <id>153642</id>
    <revision>
      <id>651234</id>
      <timestamp>2026-08-17T05:39:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>651234</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="gu8svpegnj45zejtxr65dne0yxzqqis" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 05:39, 17 август 2026 (UTC)</text>
      <sha1>gu8svpegnj45zejtxr65dne0yxzqqis</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Колдонуучунун баарлашуулары:Mirvaisov</title>
    <ns>3</ns>
    <id>153643</id>
    <revision>
      <id>651236</id>
      <timestamp>2026-08-17T06:39:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>JigildikBot</username>
        <id>44081</id>
      </contributor>
      <comment>Кош келиңиз!</comment>
      <origin>651236</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6810" sha1="md98ezh5o8z0siv4cev9oq915wvgd3b" xml:space="preserve">== Кыргыз Википедиясына кош келдиңиз! ==
{| style=&quot;width:100%; background:transparent; font-size:90%&quot;
| style=&quot;background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px&quot; | &amp;nbsp;&amp;nbsp; [[Файл:Help-browser.svg|18px|link=Википедия:Тез старт үчүн колдонмо]] [[Википедия:Тез старт үчүн колдонмо|Тез старт үчүн колдонмо]]
| style=&quot;background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%&quot; |Википедияга кош келиңиз [[Катышуучу:{{BASEPAGENAME}}, Википедияга кош келиңиз!|&lt;span style=&quot;color:white&quot;&gt;{{BASEPAGENAME}}&lt;/span&gt;]]!&lt;/span&gt;
|-
| style=&quot;background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app ktip.png|18px|link=Википедия:Биринчи кадамдар]] [[Википедия:Биринчи кадамдар|Биринчи кадамдар]]
| rowspan=&quot;7&quot; style=&quot;background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em&quot; | Кыргыз Википедиясынын катышуучулары атынан Салам!. 

Катышуунун негизги принцибине көңүл буруңүз: [[Википедия:Кеңири оңдоо |Кеңири оңдоонуз]] жана [[Википедия:жакшы максатты божомолдоо |жакшы максатты божомолдонуз]].

[[Файл:Signature button.png|thumb|Баарлашуулар баракчаларына ушундай кол коюуга болот]]Википедияда макалаларга кол коюлбайт (авторлордун тизмеси автоматтык түрдө түзүлөт жана аны макаланы кайра карап чыгуу тарыхынан алууга болот), бирок форумдагы талкууга же жеке баракчалардын талкуусуна катышууну кааласаңыз, кол коюңуз. төрт тилде (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;),  же элемент терезесиндеги тиешелүү баскычты чыкылдатуу менен. менен кол коюңуз Ылакап атты кол менен киргизүү талап кылынбайт.


Сиз өзүңүз жөнүндө кээ бир маалыматты өзүңүздүн [[Колдонуучу:{{BASEPAGENAME}}|колдонуучу баракчаңызда]] бөлүшө аласыз — мисалы, тил жөндөмүңүз же кызыкчылыктарыңыз.
Жаңы баштагандардын эң кеңири тараган каталарынын бири бул автордук укуктун бузулушу. Автордук укук ээсинин уруксатысыз Википедияда тексттерди көчүрүүгө тыюу салынат! Кеңири көрүү - [[Википедия:Автордук укуктары]].

Суроолоруңуз болсо, Жардам баракчасын колдонуңуз. Эгерде сиз ошол жерден сурооңузга жооп таба албасаңыз, анда аны долбоордун [[Википедия:Форум|форумунда]] же баарлашуу баракчаңызда оңдоңуз: ошол жерге  &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{helpme}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt; сөзүңүздү жана сурооңуздун текстин жазыңыз сизге сөзсүз жардам беришет.

Эгер сиз макаланы бир оңдоо менен түзө албасаңыз жана аны кийинчерээк жазууну кааласаңыз, башка колдонуучуларга кабарлоо үчүн тексттин башына &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{subst:L}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;  калтырыңыз.


Дагы бир жолу, кош келиңиз! {{#if:|{{{1}}}}}
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em&quot;&gt;&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;font-size:90%; font-style:italic&quot;&gt;Hello and welcome to the Kyrgyz Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Kyrgyz skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Википедия:Элчилик|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!&lt;/div&gt;
|-
| style=&quot;background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps kmessedwords.png|18px|link=Википедия:Макалага ат кою]] [[Википедия:Макалага ат кою|Макалага ат кою]]
|-
| style=&quot;background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:View-refresh.svg|18px|link=Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот]] [[Википедия:Макаланы кантип оңдоого болот|Макаланы кантип оңдоого болот]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр]] [[Википедия:Эрежелер жана көрсөтмөлөр|Эрежелер жана көрсөтмөлөр]]
|-
| style=&quot;background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо]] [[Википедия:Сүрөттөр менен кооздоо|Сүрөттөр менен кооздоо]]
|-
| style=&quot;background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Green copyright.svg|18px|link=Википедия:Автордук укук]] [[Википедия:Автордук укук|Автордук укук]]
|-
| style=&quot;background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em&quot; | [[Файл:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Википедия:Глоссарий]] [[Википедия:Глоссарий|Глоссарий]]
|} --[[Колдонуучу:JigildikBot|JigildikBot]] ([[Колдонуучунун баарлашуулары:JigildikBot|баарлашуу]]) 06:39, 17 август 2026 (UTC)</text>
      <sha1>md98ezh5o8z0siv4cev9oq915wvgd3b</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Кангельдиев Нургазы</title>
    <ns>0</ns>
    <id>153644</id>
    <revision>
      <id>651241</id>
      <timestamp>2026-08-17T07:18:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <comment>Жаңы барак: &quot;‎'''Нургазы Кангелдиев''' (1924, [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]] — 1990) — мамлекеттик жана коомдук ишмер, басмачы, журналист, [[Кыргыз ССРинин маданиятка эмгек сиңирген ишмери]] (1974), [[СССР Журналисттер союзу]]нун мүчөсү (1957). Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу.  =...&quot;</comment>
      <origin>651241</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5031" sha1="3u01dnmhrhe1lpeji469dm4dewrv5yz" xml:space="preserve">'''Нургазы Кангелдиев''' (1924, [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]] — 1990) — мамлекеттик жана коомдук ишмер, басмачы, журналист, [[Кыргыз ССРинин маданиятка эмгек сиңирген ишмери]] (1974), [[СССР Журналисттер союзу]]нун мүчөсү (1957). Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу.

== Өмүр баяны ==
Нургазы Кангелдиев 1924-жылы [[Панфилов району]]н дагы [[Эркин-Сай]] айылында туулган. 
* 1938-жылы Эркин-Сай толук эмес орто мектебинин 7-классын аяктап, Фрунзедеги педагогикалык окуу жайына тапшырган.
* 1941-жылы педагогикалык окуу жайды аяктап, Жалал-Абад областындагы Үч-Терек районунун М. Горький атындагы орто мектебинде мугалим болуп эмгек жолун баштаган.

=== Улуу Ата Мекендик согушка катышуусу ===
1942-жылы Советтик Армиянын катарына чакырылып, Воронеждеги аскер окуу жайына жиберилген. 

1944-жылы аскер окуу жайын аяктагандан кийин 4-Украина фронтунун 38-Армиясынын штабында радиостанциянын башчысы болуп дайындалган. 1945-жылдын февраль айынан июль айына чейин Польша, Германия жана Чехословакия аймактарында аскердик кызмат өтөгөн.

Согуш аяктагандан кийин Карпат аскер округунун 38-Армиясынын штабында радиовзводдун командири болгон. 1946-жылы эл чарбасынын адиси катары армия катарынан бошотулган.

=== Эмгек жолу ===
* 1947–1948-жылдары [[Панфилов району]]нун [[Кум-Арык (Панфилов району)|Кум-Арык]] орто мектебинде окуу бөлүмүнүн башчысы, 1949–1950-жылдары ошол эле мектептин директору болуп иштеген.
* 1947–1955-жылдары Бүткүл союздук сырттан окуу юридикалык институтун жана [[Жусуп Баласагын атындагы Кыргыз Улуттук Университети|Кыргыз мамлекеттик университетин]] бүтүргөн.
* 1950-жылдан баштап «Кыргызмамбаста», «Мугалимдерге жардам» журналынын редактору, [[Кыргызфильм|«Кыргызфильм»]] киностудиясынын директору, [[Мектеп (басмакана)|«Мектеп»]] басмаканасынын директору, Кыргыз педагогикалык илим-изилдөө институтунун «Кыргыз тили жана адабияты» секторунун башчысы болуп эмгектенген.

Мектеп окуу куралдарынын жана методикалык эмгектердин автору. СССР Жогорку сотунда, Кыргыз ССР Жогорку сотунда, Панфилов районунун элдик сотунда элдик заседатель, ошондой эле Фрунзе шаардык райондук кеңешинин депутаты болуп шайланган.

== Сыйлыктары жана наамдары ==
* [[Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер]] (1974)
* [[СССРдин агартуусунун отличниги]] (1975)
* СССР Маданият министерствосунун «Эң жакшы иши үчүн» төш белгиси (1962)
* СССР жана Кыргыз ССРинин грамоталары жана медалдары.

== Колдонулган адабияттар ==
* Жайылов Н. Мен окуган мектеп. — Бишкек-2024

[[Категория:Инсандар алиппе боюнча]]
[[Категория:1924-жылы туулгандар]]
[[Категория:1990-жылы өлгөндөр]]
[[Категория:Панфилов районунда туулгандар]]
[[Категория:Кыргыз ССРинин маданиятка эмгек сиңирген ишмерлери]]
[[Категория:Кыргызстандык басмачылар]]
[[Категория:Кыргызстандык журналисттер]]
[[Категория:Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучулары]]</text>
      <sha1>3u01dnmhrhe1lpeji469dm4dewrv5yz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651243</id>
      <parentid>651241</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:20:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>651243</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5047" sha1="7f2llfk1t3vmvbmzcaekq9adth8bz2k" xml:space="preserve">'''Нургазы Кангелдиев''' (1924, [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]] — 1990) — мамлекеттик жана коомдук ишмер, басмачы, журналист, [[Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер]] (1974), [[СССР Журналисттер союзу]]нун мүчөсү (1957). Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу.

== Өмүр баяны ==
Нургазы Кангелдиев 1924-жылы [[Панфилов району]]н дагы [[Эркин-Сай]] айылында туулган. 
* 1938-жылы Эркин-Сай толук эмес орто мектебинин 7-классын аяктап, Фрунзедеги педагогикалык окуу жайына тапшырган.
* 1941-жылы педагогикалык окуу жайды аяктап, Жалал-Абад областындагы Үч-Терек районунун М. Горький атындагы орто мектебинде мугалим болуп эмгек жолун баштаган.

=== Улуу Ата Мекендик согушка катышуусу ===
1942-жылы Советтик Армиянын катарына чакырылып, Воронеждеги аскер окуу жайына жиберилген. 

1944-жылы аскер окуу жайын аяктагандан кийин 4-Украина фронтунун 38-Армиясынын штабында радиостанциянын башчысы болуп дайындалган. 1945-жылдын февраль айынан июль айына чейин Польша, Германия жана Чехословакия аймактарында аскердик кызмат өтөгөн.

Согуш аяктагандан кийин Карпат аскер округунун 38-Армиясынын штабында радиовзводдун командири болгон. 1946-жылы эл чарбасынын адиси катары армия катарынан бошотулган.

=== Эмгек жолу ===
* 1947–1948-жылдары [[Панфилов району]]нун [[Кум-Арык (Панфилов району)|Кум-Арык]] орто мектебинде окуу бөлүмүнүн башчысы, 1949–1950-жылдары ошол эле мектептин директору болуп иштеген.
* 1947–1955-жылдары Бүткүл союздук сырттан окуу юридикалык институтун жана [[Жусуп Баласагын атындагы Кыргыз Улуттук Университети|Кыргыз мамлекеттик университетин]] бүтүргөн.
* 1950-жылдан баштап «Кыргызмамбаста», «Мугалимдерге жардам» журналынын редактору, [[Кыргызфильм|«Кыргызфильм»]] киностудиясынын директору, [[Мектеп (басмакана)|«Мектеп»]] басмаканасынын директору, Кыргыз педагогикалык илим-изилдөө институтунун «Кыргыз тили жана адабияты» секторунун башчысы болуп эмгектенген.

Мектеп окуу куралдарынын жана методикалык эмгектердин автору. СССР Жогорку сотунда, Кыргыз ССР Жогорку сотунда, Панфилов районунун элдик сотунда элдик заседатель, ошондой эле Фрунзе шаардык райондук кеңешинин депутаты болуп шайланган.

== Сыйлыктары жана наамдары ==
* [[Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер]] (1974)
* [[СССРдин агартуусунун отличниги]] (1975)
* СССР Маданият министерствосунун «Эң жакшы иши үчүн» төш белгиси (1962)
* СССР жана Кыргыз ССРинин грамоталары жана медалдары.

== Колдонулган адабияттар ==
* Жайылов Н. Мен окуган мектеп. — Бишкек-2024

[[Категория:Инсандар алиппе боюнча]]
[[Категория:1924-жылы туулгандар]]
[[Категория:1990-жылы өлгөндөр]]
[[Категория:Панфилов районунда туулгандар]]
[[Категория:Кыргыз ССРинин маданиятка эмгек сиңирген ишмерлери]]
[[Категория:Кыргызстандык басмачылар]]
[[Категория:Кыргызстандык журналисттер]]
[[Категория:Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучулары]]</text>
      <sha1>7f2llfk1t3vmvbmzcaekq9adth8bz2k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651244</id>
      <parentid>651243</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:22:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Колдонулган адабияттар */</comment>
      <origin>651244</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4754" sha1="8yv1q6jd95kdfrwfuexsz565uc7yhhs" xml:space="preserve">'''Нургазы Кангелдиев''' (1924, [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]] — 1990) — мамлекеттик жана коомдук ишмер, басмачы, журналист, [[Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер]] (1974), [[СССР Журналисттер союзу]]нун мүчөсү (1957). Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу.

== Өмүр баяны ==
Нургазы Кангелдиев 1924-жылы [[Панфилов району]]н дагы [[Эркин-Сай]] айылында туулган. 
* 1938-жылы Эркин-Сай толук эмес орто мектебинин 7-классын аяктап, Фрунзедеги педагогикалык окуу жайына тапшырган.
* 1941-жылы педагогикалык окуу жайды аяктап, Жалал-Абад областындагы Үч-Терек районунун М. Горький атындагы орто мектебинде мугалим болуп эмгек жолун баштаган.

=== Улуу Ата Мекендик согушка катышуусу ===
1942-жылы Советтик Армиянын катарына чакырылып, Воронеждеги аскер окуу жайына жиберилген. 

1944-жылы аскер окуу жайын аяктагандан кийин 4-Украина фронтунун 38-Армиясынын штабында радиостанциянын башчысы болуп дайындалган. 1945-жылдын февраль айынан июль айына чейин Польша, Германия жана Чехословакия аймактарында аскердик кызмат өтөгөн.

Согуш аяктагандан кийин Карпат аскер округунун 38-Армиясынын штабында радиовзводдун командири болгон. 1946-жылы эл чарбасынын адиси катары армия катарынан бошотулган.

=== Эмгек жолу ===
* 1947–1948-жылдары [[Панфилов району]]нун [[Кум-Арык (Панфилов району)|Кум-Арык]] орто мектебинде окуу бөлүмүнүн башчысы, 1949–1950-жылдары ошол эле мектептин директору болуп иштеген.
* 1947–1955-жылдары Бүткүл союздук сырттан окуу юридикалык институтун жана [[Жусуп Баласагын атындагы Кыргыз Улуттук Университети|Кыргыз мамлекеттик университетин]] бүтүргөн.
* 1950-жылдан баштап «Кыргызмамбаста», «Мугалимдерге жардам» журналынын редактору, [[Кыргызфильм|«Кыргызфильм»]] киностудиясынын директору, [[Мектеп (басмакана)|«Мектеп»]] басмаканасынын директору, Кыргыз педагогикалык илим-изилдөө институтунун «Кыргыз тили жана адабияты» секторунун башчысы болуп эмгектенген.

Мектеп окуу куралдарынын жана методикалык эмгектердин автору. СССР Жогорку сотунда, Кыргыз ССР Жогорку сотунда, Панфилов районунун элдик сотунда элдик заседатель, ошондой эле Фрунзе шаардык райондук кеңешинин депутаты болуп шайланган.

== Сыйлыктары жана наамдары ==
* [[Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер]] (1974)
* [[СССРдин агартуусунун отличниги]] (1975)
* СССР Маданият министерствосунун «Эң жакшы иши үчүн» төш белгиси (1962)
* СССР жана Кыргыз ССРинин грамоталары жана медалдары.

== Колдонулган адабияттар ==
* Жайылов Н. Мен окуган мектеп. — Бишкек-2024

[[Категория:Эркин-Сай]]
[[Категория:Чүй облусунун инсандары]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын сыйлыктары]]
[[Категория:Жайыл районунун инсандары]]
[[Категория:Инсандар:Кыргызстан]]</text>
      <sha1>8yv1q6jd95kdfrwfuexsz565uc7yhhs</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>651251</id>
      <parentid>651244</parentid>
      <timestamp>2026-08-17T07:31:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>NurlanKG Bishkek editor</username>
        <id>46070</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Колдонулган адабияттар */</comment>
      <origin>651251</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4778" sha1="ecm0svrxr2u4hl533tchja4vuihur4o" xml:space="preserve">'''Нургазы Кангелдиев''' (1924, [[Эркин-Сай]], [[Панфилов району]] — 1990) — мамлекеттик жана коомдук ишмер, басмачы, журналист, [[Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер]] (1974), [[СССР Журналисттер союзу]]нун мүчөсү (1957). Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучусу.

== Өмүр баяны ==
Нургазы Кангелдиев 1924-жылы [[Панфилов району]]н дагы [[Эркин-Сай]] айылында туулган. 
* 1938-жылы Эркин-Сай толук эмес орто мектебинин 7-классын аяктап, Фрунзедеги педагогикалык окуу жайына тапшырган.
* 1941-жылы педагогикалык окуу жайды аяктап, Жалал-Абад областындагы Үч-Терек районунун М. Горький атындагы орто мектебинде мугалим болуп эмгек жолун баштаган.

=== Улуу Ата Мекендик согушка катышуусу ===
1942-жылы Советтик Армиянын катарына чакырылып, Воронеждеги аскер окуу жайына жиберилген. 

1944-жылы аскер окуу жайын аяктагандан кийин 4-Украина фронтунун 38-Армиясынын штабында радиостанциянын башчысы болуп дайындалган. 1945-жылдын февраль айынан июль айына чейин Польша, Германия жана Чехословакия аймактарында аскердик кызмат өтөгөн.

Согуш аяктагандан кийин Карпат аскер округунун 38-Армиясынын штабында радиовзводдун командири болгон. 1946-жылы эл чарбасынын адиси катары армия катарынан бошотулган.

=== Эмгек жолу ===
* 1947–1948-жылдары [[Панфилов району]]нун [[Кум-Арык (Панфилов району)|Кум-Арык]] орто мектебинде окуу бөлүмүнүн башчысы, 1949–1950-жылдары ошол эле мектептин директору болуп иштеген.
* 1947–1955-жылдары Бүткүл союздук сырттан окуу юридикалык институтун жана [[Жусуп Баласагын атындагы Кыргыз Улуттук Университети|Кыргыз мамлекеттик университетин]] бүтүргөн.
* 1950-жылдан баштап «Кыргызмамбаста», «Мугалимдерге жардам» журналынын редактору, [[Кыргызфильм|«Кыргызфильм»]] киностудиясынын директору, [[Мектеп (басмакана)|«Мектеп»]] басмаканасынын директору, Кыргыз педагогикалык илим-изилдөө институтунун «Кыргыз тили жана адабияты» секторунун башчысы болуп эмгектенген.

Мектеп окуу куралдарынын жана методикалык эмгектердин автору. СССР Жогорку сотунда, Кыргыз ССР Жогорку сотунда, Панфилов районунун элдик сотунда элдик заседатель, ошондой эле Фрунзе шаардык райондук кеңешинин депутаты болуп шайланган.

== Сыйлыктары жана наамдары ==
* [[Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер]] (1974)
* [[СССРдин агартуусунун отличниги]] (1975)
* СССР Маданият министерствосунун «Эң жакшы иши үчүн» төш белгиси (1962)
* СССР жана Кыргыз ССРинин грамоталары жана медалдары.

== Колдонулган адабияттар ==
* Жайылов Н. Мен окуган мектеп. — Бишкек-2024
* ISBN 978-9967-26-379-6
[[Категория:Эркин-Сай]]
[[Категория:Чүй облусунун инсандары]]
[[Категория:Кыргыз Республикасынын сыйлыктары]]
[[Категория:Жайыл районунун инсандары]]
[[Категория:Инсандар:Кыргызстан]]</text>
      <sha1>ecm0svrxr2u4hl533tchja4vuihur4o</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>