Vikipedya ladwiki https://lad.wikipedia.org/wiki/La_Primera_Hoja MediaWiki 1.46.0-wmf.26 first-letter Medya Especial Diskusyón Usador Messaje de Usador Vikipedya Diskusyón de Vikipedya Dosya Diskusyón de Dosya MedyaViki Diskusyón de MedyaViki Xablón Diskusyón de Xablón Ayudo Diskusyón de Ayudo Kateggoría Diskusyón de Kateggoría Portal Diskusyón de Portal TimedText TimedText talk Módulo Módulo discusión Evento Evento discusión Renminbi 0 19966 216685 216622 2026-05-03T16:00:09Z ~2026-26951-09 24834 216685 wikitext text/x-wiki [[Dosya:E Yuan logo.svg|miniaturadeimagen|Simbol del yuan]] El '''renminbi''' (en sino: 人民币, ke kere dizir “[[moneda]] del puevlo”) es la moneda ofisiala de la [[Repuvlika Popular Kina]]. Es emitida por el Banko Popular de [[Kina]] i es kulaneada en todo el payiz para las tranzaksiones ekonomikas. La unidad prinsipala del renminbi es el ''yuan''. Un yuan se devide en 10 ''jiao'', i kada jiao en 10 ''fen''. Es korriente kulanear el nombre “yuan” para avlar de la moneda, anke “renminbi” es el nombre ofisial. El renminbi fue introdusido en el anyo 1948, abanti de la fundasion de la Republika Populara de Kina en 1949. Dospues, se fizo la sola moneda legala del payiz, reemplasando otrunas monedas ke teniyan estado en uzo durante la epoka de la [[gerra sivila]]. En los anyos resientes, el renminbi a empesijado a tener mas emportansia en la ekonomia mundiala. Kina es una de las mas grandes [[Ekonomiya|ekonomiyas]] del mundo, i la su moneda es kulaneada en el komersio internasyonal i en rezervas de algunos payizes. El simbol del yuan es “¥”, ke es el mizmo para el yen [[Japon|japonez]], ama en el konteksto se puede entender a kuala moneda se refiere. [[Kateggoría:Kina]] [[Kateggoría:Monedas]] [[Kateggoría:Ekonomiya]] bc0b87ojah753qic26qsblbnfkelkxb Teknolojiya 0 19996 216687 216683 2026-05-04T10:14:34Z Baltyer 24048 /* Teknolojia militara */ 216687 wikitext text/x-wiki [[Dosya:Timothy Andrew White, IAEA NDA Technology Expert (03411309) (33707175188).jpg|miniaturadeimagen]] La '''teknolojiya''' es el konjunto de konosimyentos, teknikas i instrumentos kulaneados por la umanita para aresolver problemas, amijorar la vida de las personas i produsir bienes i servisios. Desde la preistoria fina la epoka moderna, la teknolojiya tuvo un papel sentral en el desvelopamiento de las sivtades i de las sosietas. La palavra "teknolojiya" viene del grego antiko: "tekhne" (arte o abilita) i "logos" (estudio o konosimyento). En el mundo moderno, la teknolojiya esta relasionada kon [[sensia]], industriya, komunikasion, [[medisina]], edukasion i munchos otros ksmpos. == Istoria de la teknolojiya == === Teknolojiya antika === Las primas teknolojiyas hueron desvelopadas por los primos seres umanos. El uzo del huego, la fabrikasion de armas de piedra i la invensyon de erramientas simpliches permitieron la superviviensia i el desvelopamiento de las primas komunitas. Kon el paso del tiempo, las sivtades antikas de [[Ayifto]], Mesopotamia, Gresia i Roma desveloparon sistems de irrigasion, arkitektura, metalurjia i transporte. === Revolusion industriala === La Revolusion Industriala del sieklo XVIII transformo profondamente la produksyon ekonomika. La makina de vapor permitio el desvelopamiento de fabrikas, trenes i barcos modernos. Durante este periodo aparesieron la mekanizasion de la industriya, el ferrokarril, las primas fabrikas modernas i el teligrafo. La revolusion industriala troko la ekonomiya mundiala i provoko grandes transformasiones sosialas. === Teknolojia moderna === En los sieklos XX i XXI, la teknolojiya progreso de manera muncho presta. Entre los avansos mas emportantes se topan la elektrisita, los aviones, la radio i la televizyon, las komputadoras, internet, los telefons intelijentes, la robotika, la intelijensia artifisial i las teknolojiyas espasyalas. Estos avansos transformaron la manera de komunikar, lavorar, estudiar i viajar. == Komputadoras i internet == [[Dosya:Scientist working with personal computer, 2013 (Dell Precision T3500 Workstation).jpeg|miniaturadeimagen]] Las komputadoras son makinas elektronikas kapablas de prosesar informasion de manera muncho presta. Las primeras komputadoras modernas aparesieron en la mitad del sieklo XX i hueron kulaneadas prinsipalmente para kalkulos syentifikos i militares. Kon el tiempo, las komputadoras se fizieron mas chicas, mas rapidas i mas aksesivles. El internet es una red globala de komunikasion ke konekta milyones de personas i aparatos en todo el mundo. El internet permite komunikasion inmediata, edukasion a distansia, komersio elektroniko, difuzion de informasion i entretenimiento dijital. Oy en dia, internet es una de las infrastrukturas mas importantes de la sosieta moderna. == Intelijensia artifisiala == La intelijensia artifisial es una rama de la syensia informatika ke bushca krear sistemas kapablos de realisar tareas normalmente asosiadas kon la intelijensia umana. Estos sistems pueden rekonosher boz i imajes, traduzir [[Lingua (Linguaje)|linguas]], analizar grandes kantitas de datos, ayudar en medesina i investigasion i manejar veikolos autonomos. La intelijensia artifisiala tiene grande potensial ekonomiko i syentifiko, ma ensemas levanta kestyones etikas i sosialas sovre privacita, empleo i kontrol teknolojiko. == Teknolojia medika == La teknolojia moderna transformo profondamente la [[Medisina|medesina]]. Entre los avansos mas emportantes estan los rayos X, la resonansia magnetika, la sirujiya robotika, los trasplantes, las vakunas modernas i la telemedesina. Estos avansos permitieron amunchiguar la esperansa de vida i mejorar el tratamiento de munchas enfermedades. == Teknolojia i medio ambiente == La teknolojiya puede tener efekto positivo i negativo sovre el medio ambiente. Por un lado, el desvelopamiento industrial produsho kontaminasion, destruksion de ekosistemas i emisyones de gases de efekto serra. Por otro lado, muevas teknolojiyas estan siendo desvelopadas para protejer el planeta, komo la enerjia solara, la enerjia eolika, los veikolos elektrikos, el resiklaje moderno i las teknolojias verdes. La sostenivilita se transformo en una kestyon importante para el futuro de la teknolojiya. == Teknolojia militara == [[Dosya:Armáda na Náplavce 2025 15.jpg|miniaturadeimagen]] La teknolojia endemas tuvo grande influensya en la gerra. A lo largo de la istoria hueron desvelopadas armas mas avansadas militara, inkluyendo polvora, tankes, aviones militares, misiles, armas nuklearas i sistems dijitalrs de defensa. El desvelopamiento de armas modernas produsho debates etikos i politikos sovre segurita pas mundiala. == Futuro de la teknolojiya == Los syentifikos esperan grandes transformasiones teknolojikas durante el siglo XXI. Entre las areas de major investigasion se topan la komputasion kuantika, la fusion nukleara, la robotika avansada, la bioteknolojiya, la eksplorasion espasyala i la intelijensia artifisiala jenerativa. Munchos investigadores creen ke estas teknolojiyas puedran transformar profondamente la ekonomiya, la medesina i la vida cotidiana. == Konkluzion == La teknolojia tuvo un papel fundamental en la istoria de la umanita. Desde las primeras erramientas de piedra fina las komputadoras modernas, los avansos teknolojikos permitieron grandes progresos syentifikos, ekonomikos i sosiales. Al mizmo tiempo, la teknolojia apresenta desafios emportantes relasionados kon etika, segurita i medio ambiente. [[Kateggoría:Teknolojiya]] i1gfqsfy5j12q937x5fplet0dijzd6s Bebidas alkolikas 0 19997 216686 2026-05-03T19:24:52Z Baltyer 24048 Pajina kreado con "[[Dosya:Hacker-Pschorr Oktoberfest Girl Remix.jpg|miniaturadeimagen]] Las '''bebidas alkolikas''' son lichores ke kontienen alkol etiliko (etanol), el kualo se forma por medio de la fermentasion de [[Asukar|asukares]] presentes en [[Fruta|frutas]], granos u otros vejetales. Estas bebidas tienen una larga istoria en munchas kulturas del mundo i tienen sido usadas en konteksos sosiales, relijiozos i kulinarios. == Istoria == El uzo de bebidas alkolikas data de miles de an…" 216686 wikitext text/x-wiki [[Dosya:Hacker-Pschorr Oktoberfest Girl Remix.jpg|miniaturadeimagen]] Las '''bebidas alkolikas''' son lichores ke kontienen alkol etiliko (etanol), el kualo se forma por medio de la fermentasion de [[Asukar|asukares]] presentes en [[Fruta|frutas]], granos u otros vejetales. Estas bebidas tienen una larga istoria en munchas kulturas del mundo i tienen sido usadas en konteksos sosiales, relijiozos i kulinarios. == Istoria == El uzo de bebidas alkolikas data de miles de anyos. En antikas sivlizasiones, komo en [[Mesopotamia]] i [[Ayifto]], la [[bira]] i el [[vino]] eran partes emportantes de la vida diaria. En la kultura djudiya, el vino tiene un rolo espesyal en seremonias relijiozas komo el Shabat i otrunas mueds. == Tipos de bebidas alkolikas == Las bebidas alkoholikas se pueden klasifikar en tres grandes kategorías: * '''Fermentadas''': Estas inkluyen el vino, la bira i la sidra. Se producen direktamente por fermentasion sin destilasión. * '''Destiladas''': Estas son bebidas mas huertes komo el raki, el uiski i la vodka. Se producen por destilasion de una bebida fermentada. * '''Likores''': Son bebidas destiladas a las kualas se les adjusta asukar, frutas o espesias para darles savor. == Efetos i salud == El konsumidor de alkol puede tener efektos diferentes sovre el puerpo umano. En kantitas moderadas, puede relajar i amijorar el animo, ma en kantitas grandes puede ser danjorozo i kausar dependensia, danyo al igado i otrunos problemas de salud. == Aspekto sosial i kultural == Las bebidas alkolikas tienen un lugar importante en munchas tradisiones. En algunas kulturás, son parte de selebrasiones i ritos, mientres ke en otras, su uzo es limitado o proibido. Munchos [[Paiz|payzes]] tienen leyes ke regulan la venta i el konsumidor de bebidas alkolikas, inkluyendo edades minimas i limitasiones sovre la publisita. == Ver Endemas == * [[Vino]] * [[Bira]] * [[Alkól|Alkol]] [[Kateggoría:Alkol]] f3cpmdbqqkhpkutu95pdcgmvtr6xr3l Arma 0 19998 216688 2026-05-04T11:24:52Z Baltyer 24048 Pajina kreado con "[[Dosya:Sabre bayonette carabine.jpg|miniaturadeimagen]] Una arma es kualkyer ovjeto, instrumento, aparato, o sistem aparejado o kulaneado para inflijir danyo, defender una persona o un grupo, menasar un kontra, o meter huersa fizika kontra un blanko. El konsepto de las armas egzistio en todas las epokas de la istorya umana, empesijando kon aletos primitivos komo piedras i lanshas de lenyo, i avansando fina teknolojias muncho sofistikadas, entre eyas armas de [[huego]],…" 216688 wikitext text/x-wiki [[Dosya:Sabre bayonette carabine.jpg|miniaturadeimagen]] Una arma es kualkyer ovjeto, instrumento, aparato, o sistem aparejado o kulaneado para inflijir danyo, defender una persona o un grupo, menasar un kontra, o meter huersa fizika kontra un blanko. El konsepto de las armas egzistio en todas las epokas de la istorya umana, empesijando kon aletos primitivos komo piedras i lanshas de lenyo, i avansando fina teknolojias muncho sofistikadas, entre eyas armas de [[huego]], miziles, i sistemas otomatikos de kombate. Un arma no es limitada al uzo militar. Las armas pueden servir para fines aparyentados kon la gerra, la defensa de si mizmo, la kasa, el fazer kumplir la ley, las tradisyones seremonyalas, o el poderyo politiko. La su egzistensya tuvo influensya sovre el desvelopamyento de las sivilizasyones, el sefoj de los konfliktos, i la estruktura de las sosyedades a traverso del mundo. En todo el korso de la istorya, las armas amostraron el nivel teknolojiko i kultural de las sosyetas ke las kriaron. Las sivilizasyones antikas se valiyan de espadas, arkos i eskudos, myentres ke los estados modernos se valen de armas de huego, artiyeria, drones i sistems de gerra sibernetika. El desvelopamyento de las armas hue suvente enkachado kon la inovasyon syentifika, la autorita politika i el poder ekonomiko. En el dirito internasyonal kontamporaneo i en la etika, las armas son endemas el sodjeto de reglamento i debate. Munchos govyernos establesen leyes para regolar la produksyon, la posesyon i el uzo de eyas, mientres ke tratados internasyonales ententan konfinar o limitar, o vedar, kategorias partikolarmente destruideras de armas. a5g0ngikmqf962e3pzpit59kf1gk4wg