Vicipaedia
lawiki
https://la.wikipedia.org/wiki/Vicipaedia:Pagina_prima
MediaWiki 1.47.0-wmf.6
first-letter
Media
Specialis
Disputatio
Usor
Disputatio Usoris
Vicipaedia
Disputatio Vicipaediae
Fasciculus
Disputatio Fasciculi
MediaWiki
Disputatio MediaWiki
Formula
Disputatio Formulae
Auxilium
Disputatio Auxilii
Categoria
Disputatio Categoriae
Porta
Disputatio Portae
Adumbratio
Disputatio Adumbrationis
TimedText
TimedText talk
Modulus
Disputatio Moduli
Event
Event talk
Defectio solis
0
13161
3965253
3620880
2026-06-16T20:27:51Z
Andrew Dalby
1084
/* Descriptio de Ammiano Marcellino systemate Ptolomaeico utente */
3965253
wikitext
text/x-wiki
{{L1}}
[[Fasciculus:Solar eclipse 1999 4.jpg|thumb|[[Photographema]] defectionis Solis die [[11 Augusti]] [[1999]].]]
'''Defectio solis''' (-nis, ''f'') vel ''[[eclipsis]] solis'' (-is. f) vel ''defectus solis'' (-us, m) est eventus [[natura]]lis qui tum evenit cum inter spectatores in [[terra|tellure]] stantes et [[Sol]]em [[luna]] suo itinere movetur.
== Descriptio Ammiani Marcellini systemate Ptolemaeico utentis ==
[[Fasciculus:Solar eclipse animate (2006-Mar-29).gif|thumb|Imago animata defectionis solis [[29 Martii|diei 29<sup>i</sup> mensis Martii]] anni [[2006]]<sup>i</sup>.]]
[[Ammianus Marcellinus]], [[litterae|litterarum]] peritus, descripsit et explanavit in libris de rebus gestis a [[Romani]]s in libro XX, parte III, Solis defectum (textum sumptum ex [http://www.thelatinlibrary.com/ammianus.html bibliotheca Latina]). Ita scripsit:
<blockquote>
"1. Eodem tempore per eos tractus [per orientales tractus] caelum subtextum caligine cernebatur obscura, et a primo [[aurora]]e exortu ad usque meridiem intermicabant iugiter [[stella]]e hisque terroribus accedebat, quod, cum lux caelestis operiretur, e mundi conspectu penitus lance abrepta defecisse diutius solem pavidae mentes hominum aestimabant: primo adtenuatum in lunae corniculantis effigiem, deinde in speciem auctum semenstrem posteaque in integrum restitutum. <br />
2. quod alias non evenit ita perspicue, nisi cum post inaequales cursus iter menstruum lunae ad idem revocatur initium certis temporum intervallis, id est cum in domicilio eiusdem signi [in [[sidus|constellatione]] [[Zodiacus|zodiaci]] vel orbis signiferis] tota reperitur luna sub sole, liniamentis obiecta rectissimis, atque in his paulisper consistit minutis, quae [[Geometria|geometrica ratio]] partium partes appellat. <br />
3. ac licet utriusque sideris conversiones et motus, ut scrutatores causarum intellegibilium adverterant, in unum eundemque finem lunari cursu impleto perenni distinctione conveniunt, tamen sol non semper his diebus obducitur, sed cum luna e regione, velut libramento quodam igneo, orbi et aspectui nostro opponitur media. <br />
4. ad summam tum sol occultatur splendore suppresso, cum ipse et lunaris globus astrorum omnium infimus parili [[comitatus|comitatu]] obtinentes circulos proprios salvaque ratione altitudinis interiectae iunctim locati, ut scienter et decore [[Claudius Ptolemaeus|Ptolemaeus]] exponit, ad dimensiones venerint, quos ''anabibazontas et katabibazontas ekleiptikous syndesmous'' coagmenta videlicet defectiva [[Lingua Graeca|Graeco]] dictitant sermone. et si contigua isdem iuncturis praestrinxerint spatia, dilutior erit ''defectus''. <br />
5. si vero articulis ipsis inhaeserint, qui coactius ascensus vinciunt et descensus, offunditur densioribus tenebris caelum, ut crassato aere ne proxima quidem et adposita cernere queamus. <br />
6. Sol autem geminus ita videri existimatur, si evecta solito celsius nubes, aeternorumque ignium propinquitate conlucens, orbis alterius claritudinem tamquam e speculo puriore formaverit." <br />
</blockquote>
== Systema Copernicum ==
=== Simulacrum ===
<div style="text-align:center;width:575px;padding:10px;border:solid gray 1px">[[Fasciculus:Finsternis.jpg|none|upright=1.5|Simulacrum defectionis solis]]<br />Si luna in loco 2 vel 3 stat, sol deficit. Luna in loco 1 vel 4 stante ipsa obscuratur. In aliis partibus luna super vel infra planitiem orbitalem terrae vel planitiem eclipticam est, qua re luna non linea rectissima inter solem et terram esse potest. <br /><br /><small>Distantiae et magnitudines non ad mensuram sunt, etiam inclinatio itineris lunae ad terrae orbitam maior est quam in natura. (In melioribus [[computatrum|computatris]] orbitae lunae ut circuli inclinati videri possunt, sed non in computatris peioribus.) </small></div>
=== Nonnulla de rebus astronomicis ===
*Iter solis: Sol per annum totum orbem caelestem per magnum circulum circumire videtur. Per duodecim sidera lineae [[eclipsis|eclipticae]] migrat, quae sidera [[zodiacus]] appellantur.
*Iter lunae: Etiam luna per mensem orbem caelestem magno circulo transmigrat. Iter lunae non est idem quam orbita solis, sed quodam angulo a solis orbita vel a planitie ecliptica inclinat. Haec [[inclinatio orbitalis]] inter planitiem orbitalem lunae et planitiem eclipticam, id est planitiem orbitalem solis, est 5,1454°.
*Nodi lunares vel coagmenta defectiva, ut Ammianus Marcellinus dicit: In duobus caelestibus locis iter lunae orbitam solis vel lineam eclipticam transgreditur. Ei loci centum octoginta minutas inter se distant et nodi lunares vel coagmenta defectiva appellantur. Ad alterum nodum lunarem luna ex meridionali parte orbis caelestis ascendens in septentrionalem partem lineae eclipticae transgreditur. Hic nodus etiam caput draconis nuncupatur. Signum nodi est ☊. Vice versa per alterum nodum lunarem luna ex septentrionali parte orbis caelestis descendens in meridionalem partem lineae eclipticae transgreditur. Hic nodus etiam cauda draconis nuncupatur. Signum nodi est ☋.
*Interlunium: Lunae pars nocturna solum videri potest cum nova luna media inter terram et solem stat.
*Plenilunium: Luna tota luminosa videri potest cum e regione solis terra media stat.
*Sol obscuratur cum luna nova in coagmento defectivo stat (in locis 2 et 3).
*Luna deficit cum luna plena in coagmento defectivo stat (in locis 1 et 4).
== Bibliographia ==
[[Fasciculus:Acta Eruditorum - I astronomia, 1762 – BEIC 13450778.jpg|thumb|Solis defectionis imago, in ''De Magna eclipsi solari, quae continget anno 1764'' edita (Acta eruditorum, 1762).]]
; Fontes antiquiores
* [[Ammianus Marcellinus]] II, The Loeb Classical Library. [[Universitas Harvardiana|Harvard University]] Press, [[Cantabrigia iuxta Flumen Carolanum|Cantabrigiae]] [[Massachusetta|Massachusettensis]]; Heinemann, Londinii. [http://www.thelatinlibrary.com/ammianus.html Ammiani Marcellini libri] Latine apud ''[[The Latin Library]]''
; Eruditio recentior
*Espenak, Fred, et Jean Meeus. [[2006]]. ''Five Millennium Canon of Solar Eclipses: -1999 to +3000.'' NASA Technical Publication TP-2006-214141. [https://eclipse.gsfc.nasa.gov/SEpubs/5MCSE.html Textus cum supplementis.] [http://xjubier.free.fr/en/site_pages/solar_eclipses/5MCSE/xSE_Five_Millennium_Canon.html Data perquirenda.]
*Kippenhahn, Rudolf, et Wolfram Knapp. [[1999]]. ''Schwarze Sonne, roter Mond: Die Jahrhundertfinsternis. Stutgardiae: DVA. ISBN 3421027757. Cum CD-ROM: ''Die Sonne: der Stern von dem wir leben.''
*McEvoy, J. P. [[2001]]. ''Sonnenfinsternis: Die Geschichte eines Aufsehen erregenden Phänomens.'' Berolini: Berlin-Verlag. ISBN 3827003725.
*Mucke, H., et J. Meeus. [[1999]]. ''Canon der Sonnenfinsternisse −2003 bis +2526.'' Ed. 2a. Vindobonae: Astronomisches Büro.
*[[Theodorus de Oppolzer|Oppolzer, Theodor von]]. [[1887]]. ''[[Canon der Finsternisse]].'' Vindobonae. [https://archive.org/details/canonderfinstern00oppo Textus] apud ''Internet Archive.''
*Steele, John M. [[2000]]. ''Observations and predictions of eclipse times by early astronomers.'' Dordrecht: Kluwer Academic Publisher. ISBN 0792362985.
*Stephenson, Richard F. [[1997]]. ''Historical eclipses and earth’s rotation.'' Cantabrigiae: Cambridge University Press. ISBN 0521461944.
*Walker, Andreas. [[1999]]. ''Sonnenfinsternisse und andere faszinierende Erscheinungen am Himmel.'' Basiliae: Birkhäuser. ISBN 3764360240.
{{NexInt}}
*[[Eclipsis lunae]]
*[[Circulus Saros]]
*[[Glossarium astronomiae]]
*''[[Astronomicon]]''
* [[Defectio solis die 30 Octobris 1207 a.C.n. visa]]
* [[Defectio solis die 4 Septembris 1187 visa]]
== Nexus externus ==
{{CommuniaCat|Solar eclipse|defectiones Solis}}
[[Categoria:Defectiones]]
[[Categoria:Sol]]
{{Myrias|Physica}}
tcxkv3w4au678h71njjlno7b49f14pz
3965254
3965253
2026-06-16T20:30:24Z
Andrew Dalby
1084
/* Bibliographia */
3965254
wikitext
text/x-wiki
{{L1}}
[[Fasciculus:Solar eclipse 1999 4.jpg|thumb|[[Photographema]] defectionis Solis die [[11 Augusti]] [[1999]].]]
'''Defectio solis''' (-nis, ''f'') vel ''[[eclipsis]] solis'' (-is. f) vel ''defectus solis'' (-us, m) est eventus [[natura]]lis qui tum evenit cum inter spectatores in [[terra|tellure]] stantes et [[Sol]]em [[luna]] suo itinere movetur.
== Descriptio Ammiani Marcellini systemate Ptolemaeico utentis ==
[[Fasciculus:Solar eclipse animate (2006-Mar-29).gif|thumb|Imago animata defectionis solis [[29 Martii|diei 29<sup>i</sup> mensis Martii]] anni [[2006]]<sup>i</sup>.]]
[[Ammianus Marcellinus]], [[litterae|litterarum]] peritus, descripsit et explanavit in libris de rebus gestis a [[Romani]]s in libro XX, parte III, Solis defectum (textum sumptum ex [http://www.thelatinlibrary.com/ammianus.html bibliotheca Latina]). Ita scripsit:
<blockquote>
"1. Eodem tempore per eos tractus [per orientales tractus] caelum subtextum caligine cernebatur obscura, et a primo [[aurora]]e exortu ad usque meridiem intermicabant iugiter [[stella]]e hisque terroribus accedebat, quod, cum lux caelestis operiretur, e mundi conspectu penitus lance abrepta defecisse diutius solem pavidae mentes hominum aestimabant: primo adtenuatum in lunae corniculantis effigiem, deinde in speciem auctum semenstrem posteaque in integrum restitutum. <br />
2. quod alias non evenit ita perspicue, nisi cum post inaequales cursus iter menstruum lunae ad idem revocatur initium certis temporum intervallis, id est cum in domicilio eiusdem signi [in [[sidus|constellatione]] [[Zodiacus|zodiaci]] vel orbis signiferis] tota reperitur luna sub sole, liniamentis obiecta rectissimis, atque in his paulisper consistit minutis, quae [[Geometria|geometrica ratio]] partium partes appellat. <br />
3. ac licet utriusque sideris conversiones et motus, ut scrutatores causarum intellegibilium adverterant, in unum eundemque finem lunari cursu impleto perenni distinctione conveniunt, tamen sol non semper his diebus obducitur, sed cum luna e regione, velut libramento quodam igneo, orbi et aspectui nostro opponitur media. <br />
4. ad summam tum sol occultatur splendore suppresso, cum ipse et lunaris globus astrorum omnium infimus parili [[comitatus|comitatu]] obtinentes circulos proprios salvaque ratione altitudinis interiectae iunctim locati, ut scienter et decore [[Claudius Ptolemaeus|Ptolemaeus]] exponit, ad dimensiones venerint, quos ''anabibazontas et katabibazontas ekleiptikous syndesmous'' coagmenta videlicet defectiva [[Lingua Graeca|Graeco]] dictitant sermone. et si contigua isdem iuncturis praestrinxerint spatia, dilutior erit ''defectus''. <br />
5. si vero articulis ipsis inhaeserint, qui coactius ascensus vinciunt et descensus, offunditur densioribus tenebris caelum, ut crassato aere ne proxima quidem et adposita cernere queamus. <br />
6. Sol autem geminus ita videri existimatur, si evecta solito celsius nubes, aeternorumque ignium propinquitate conlucens, orbis alterius claritudinem tamquam e speculo puriore formaverit." <br />
</blockquote>
== Systema Copernicum ==
=== Simulacrum ===
<div style="text-align:center;width:575px;padding:10px;border:solid gray 1px">[[Fasciculus:Finsternis.jpg|none|upright=1.5|Simulacrum defectionis solis]]<br />Si luna in loco 2 vel 3 stat, sol deficit. Luna in loco 1 vel 4 stante ipsa obscuratur. In aliis partibus luna super vel infra planitiem orbitalem terrae vel planitiem eclipticam est, qua re luna non linea rectissima inter solem et terram esse potest. <br /><br /><small>Distantiae et magnitudines non ad mensuram sunt, etiam inclinatio itineris lunae ad terrae orbitam maior est quam in natura. (In melioribus [[computatrum|computatris]] orbitae lunae ut circuli inclinati videri possunt, sed non in computatris peioribus.) </small></div>
=== Nonnulla de rebus astronomicis ===
*Iter solis: Sol per annum totum orbem caelestem per magnum circulum circumire videtur. Per duodecim sidera lineae [[eclipsis|eclipticae]] migrat, quae sidera [[zodiacus]] appellantur.
*Iter lunae: Etiam luna per mensem orbem caelestem magno circulo transmigrat. Iter lunae non est idem quam orbita solis, sed quodam angulo a solis orbita vel a planitie ecliptica inclinat. Haec [[inclinatio orbitalis]] inter planitiem orbitalem lunae et planitiem eclipticam, id est planitiem orbitalem solis, est 5,1454°.
*Nodi lunares vel coagmenta defectiva, ut Ammianus Marcellinus dicit: In duobus caelestibus locis iter lunae orbitam solis vel lineam eclipticam transgreditur. Ei loci centum octoginta minutas inter se distant et nodi lunares vel coagmenta defectiva appellantur. Ad alterum nodum lunarem luna ex meridionali parte orbis caelestis ascendens in septentrionalem partem lineae eclipticae transgreditur. Hic nodus etiam caput draconis nuncupatur. Signum nodi est ☊. Vice versa per alterum nodum lunarem luna ex septentrionali parte orbis caelestis descendens in meridionalem partem lineae eclipticae transgreditur. Hic nodus etiam cauda draconis nuncupatur. Signum nodi est ☋.
*Interlunium: Lunae pars nocturna solum videri potest cum nova luna media inter terram et solem stat.
*Plenilunium: Luna tota luminosa videri potest cum e regione solis terra media stat.
*Sol obscuratur cum luna nova in coagmento defectivo stat (in locis 2 et 3).
*Luna deficit cum luna plena in coagmento defectivo stat (in locis 1 et 4).
== Bibliographia ==
[[Fasciculus:Acta Eruditorum - I astronomia, 1762 – BEIC 13450778.jpg|thumb|Solis defectionis imago, in ''De Magna eclipsi solari, quae continget anno 1764'' edita (Acta eruditorum, 1762).]]
; Fontes antiquiores
* [[Ammianus Marcellinus]] II, The Loeb Classical Library. [[Universitas Harvardiana|Harvard University]] Press, [[Cantabrigia iuxta Flumen Carolanum|Cantabrigiae]] [[Massachusetta|Massachusettensis]]; Heinemann, Londinii. [http://www.thelatinlibrary.com/ammianus.html Ammiani Marcellini libri] Latine apud ''[[The Latin Library]]''
; Eruditio recentior
*Espenak, Fred, et Jean Meeus. [[2006]]. ''Five Millennium Canon of Solar Eclipses: -1999 to +3000.'' NASA Technical Publication TP-2006-214141. [https://eclipse.gsfc.nasa.gov/SEpubs/5MCSE.html Textus cum supplementis.] [http://xjubier.free.fr/en/site_pages/solar_eclipses/5MCSE/xSE_Five_Millennium_Canon.html Data perquirenda.]
*Kippenhahn, Rudolf, et Wolfram Knapp. [[1999]]. ''Schwarze Sonne, roter Mond: Die Jahrhundertfinsternis. Stutgardiae: DVA. ISBN 3421027757. Cum CD-ROM: ''Die Sonne: der Stern von dem wir leben.''
*McEvoy, J. P. [[2001]]. ''Sonnenfinsternis: Die Geschichte eines Aufsehen erregenden Phänomens.'' Berolini: Berlin-Verlag. ISBN 3827003725.
*Mucke, H., et J. Meeus. [[1999]]. ''Canon der Sonnenfinsternisse −2003 bis +2526.'' Ed. 2a. Vindobonae: Astronomisches Büro.
*[[Theodorus de Oppolzer|Oppolzer, Theodor von]]. [[1887]]. ''[[Canon der Finsternisse]].'' Vindobonae. [https://archive.org/details/canonderfinstern00oppo Textus] apud ''Internet Archive.''
*Steele, John M. [[2000]]. ''Observations and predictions of eclipse times by early astronomers.'' Dordrecht: Kluwer Academic Publisher. ISBN 0792362985.
*Stephenson, Richard F. [[1997]]. ''Historical eclipses and earth’s rotation.'' Cantabrigiae: Cambridge University Press. ISBN 0521461944.
*Walker, Andreas. [[1999]]. ''Sonnenfinsternisse und andere faszinierende Erscheinungen am Himmel.'' Basiliae: Birkhäuser. ISBN 3764360240.
{{NexInt}}
*[[Eclipsis lunae]]
*[[Circulus Saros]]
*[[Glossarium astronomiae]]
*''[[Astronomicon]]''
* [[Defectio solis die 30 Octobris 1207 a.C.n. visa]]
* [[Defectio solis die 25 Februarii 1058 visa]]
* [[Defectio solis die 4 Septembris 1187 visa]]
== Nexus externus ==
{{CommuniaCat|Solar eclipse|defectiones Solis}}
[[Categoria:Defectiones]]
[[Categoria:Sol]]
{{Myrias|Physica}}
nnl9leefvitnpgl73eyhkeyqhvmkm8r
Codex Voynich
0
18015
3965280
3823222
2026-06-17T11:00:49Z
Redaktor GLAM
138478
Higher resolution version of image
3965280
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Voynich_Manuscript_(135).jpg|thumb|[[Pagina]] e "parte biologica."]]
[[Fasciculus:Villa mondragone view.jpg|thumb|Conspectus Villae Montis Draconis, nunc sedes [[Vivarium Novum|Academiae Vivarii Novi]], in qua Wilfredus Voynich codicem litteris incognitis conscriptum invenit.]]
'''Codex Voynich''', qui ex [[Wilfridus Voynich|Wilfrido Michaele Voynich]] eius [[inventor]]e appellatur, est [[codex]] arcanus et dubiosus, saeculo XV scriptus, imaginibus parum claris et haud intelligibilibus ornatus.
Systema litterarum creatum est ad melius textum transcribendum litteris Latinis quod vocatur [[Europaeum Voynich Alphabetum]] sive [[EVA]]
Videtur scriptus esse ab auctore ignoto. Numeratio densitatis carbonii 14 anno 2011 ab Universitate Arizonae facta, professore Greg Hodgins duce, demonstravit codicem esse initio saeculi quinti decimi factum.<ref>[http://uanews.org/node/37825 UA Experts Determine Age of Book 'Nobody Can Read']</ref>
Tam litterae quibus exaratur quam eius lingua qua conscribitur a nemine adhuc intelliguntur. Non pauci sunt eruditi qui de hoc libro manuscripto indagaverunt, sed nemo eorum aliquod verbum interpretari valuit.
Wilfredus Voynich bibliopola emit id anno [[1912]] in [[Italia]] in [[Villa Montis Draconis]], ubi nunc est [[Academia Vivarii novi]], apud [[Iesuita]]s qui [[bibliotheca]]m in hac villa sitam partim vendere volebant. Nunc in [[Bibliotheca]] [[Universitas Yalensis|Universitatis studiorum Yalensis]] servatur.
Habet 240 paginas membranaceas, sed paginae permultae perditae esse putantur. [[Calamus|Calamo]] exarantur verba et imagines; imagines postea depictae sunt.
Hic liber ut [[Codex Rohonczi]] aliquid mirum in se habere videtur.
==Imagines==
Imagines sex generum sunt in libro manuscripto ita ut homines docti putent partes itidem sex esse quae de diversis rebus tractent. Unaquaeque pagina imagine saltem unica exornatur.
Partes manuscripti sunt:
*''Herbarium'': in quo unaquaeque pagina imagines plantarum continet. Imagines istae mirae sunt propterea quod radices et folia et flores diversarum plantarum una stipula sustinet.
*''Pars astronomica'' vel ''Astrologica'': in qua diagrammata continentur cum imaginibus siderum astrorumque et planetarum et etiam constellationum zodiacalium.
*''Pars biologica'': in qua spissa scriptura, imagines parvae mulierum nudarum balneantium in balneis partium corporis humani similibus depinguntur.
*''Pars cosmologica'': In qua diagrammata plura sunt quorum natura non liquet atque tabula geographica cum insulis sex.
*''Pars pharmaceutica'': In qua sunt imagines partium plantarum (radicum, foliorum) et imagines lagoenarum pharmacopolae in marginibus.
*''Praescriptiones'': Docti putant esse praescriptiones vel praecepta alchemica ad potiones nonnullas conficiendas.
==Scriptura==
[[Fasciculus:Voynich.png|thumb|Chirographi Voynich exemplar.]]
Liber videtur sinistrorsum scriptus esse. Scriptura fluere videtur, sicuti scriba intellexisset quid scripsisset. Sunt in libro manu scripto 170.000 [[littera]]e e quibus circiter 25 diversae litterae distinguuntur. Verba circiter 35 000 inveniuntur. Nonnulli putant codicem illlum herbarium esse vel alchemicum aut astrologicum librum. Quod attinet ad linguam qua scribitur inter se differunt homines periti.
Fieri potest ut sit:
*lingua Europaea [[Cryptographia|cryptographice]] scripta.
*aut [[lingua Hebraica]] in novo [[alphabetum|alphabeto]] reddita.
*aut lingua Asiatica (e.g. [[Lingua Sinensis]])
*aut sermone e multis linguis creato.
*aut [[lingua artificiosa|lingua arte facta]]
*aut sermone excogitato, cui nullus sit sensus.
*aut liber ab [[Ummitae|Ummitis]] conscriptus.
==Historia==
Primi possessores huius libri miri putabant eum a [[Rogerius Bacon|Rogerio Bacone]] (1214–1294) scriptum fuisse, nam similis est ''Herbarii Parvi'' ([[Lingua Anglica|Anglice]] ''A little herbal'') ab auctore [[Anglia|Anglo]] Antonio Ascham anno [[1550]] scripti.
Nonnulli [[Rudolphus II|Rudolphum II]] Imperatorem ([[1552]]-[[1612]]) et [[Iacobus Sinapius|Iacobum Sinapium]] (qui manuscriptum possedit ab anno [[1612]] usque ad [[1622]]) putant possesores fuisse. [[Iacobus Sinapius]], si huic narrationi fidere licet, dedit Georgio Braschio librum manu scriptum anno [[1622]], qui hunc possedit usque ad annum [[1665]]. Georgii Braschii unica mentio fit in litteris ab [[Ioannes Marcus Marci|Iohanne Marco]] ad [[Athanasius Kircherus|Athanasium Kircherus]] scriptis. Iohannes Marcus possedit manuscriptum anno 1665 et Athanasius Kircherus eum habuit ab anno 1665 usque ad mortem (quae anno [[1680]] evenit). Athanasius Kircherus, vir eruditissimus, non valuit interpretationem libri dare. A die mortis eius, hic liber remansit in bibliotheca [[Collegium Romanum|Collegii Romani]] quod temporibus nostris ''Pontificia Universitas Gregoriana'' nuncupatur, usque ad annum [[1912]], cum Vilfredus M. Voynich (1865–1930) eum emit. Anno [[1930]] vidua Vilfredi Voynich librum manuscriptum recepit et anno [[1961]] Iohanni Petro Kraus vendidit. Ab anno [[1969]] in bibliotheca Universitatis Yalensis servatur.
==Coniecturae quae de auctore factae sunt==
Ante datationes a densitate carbonii 14 anno 2011 effectas, multae hypotheses de auctore hariolabantur.
Ita docti putaverunt auctores esse qui sequntur :
=== Rogerius Bacon ===
[[Fasciculus:Roger-bacon-statue.jpg|thumb|200px|Rogerius Bacon]]
Littera Iohannis Marci anno 1665 scripta ad Athanasium Kircherus dicit ut, secundum Raphaelum Mnishovsky, Imperator Rudolphus II emit manuscriptum. Littera dicit etiam ut “ille” (aut Rudolphus aut Raphael) putabat eruditum [[Rogerius Bacon|Rogerium Baconem]] auctorem esse. Vilfredus Voynich ipse hoc credebat.
=== Ioannes Dee ===
[[Fasciculus:John Dee Ashmolean.jpg|thumb|200px|left|Ioannes Dee.]]
Vilfredus Voynich, Rogerium Baconem auctorem putans, credebat ut [[Ioannes Dee]] manuscriptum Rudolpho II Imperatori vendiderat. Ioannes Dee [[mathematicus]] et [[astrologus]] erat in aula [[Elisabetha I (regina Anglica)|Reginae Elisabethae I]]. Ioannes Dee multa Baconis manuscripta habebat. Ioannes Dee et comes Eduardus Kelley, qui se dicebat vatem esse, vixerunt [[Bohemia]] ubi serviverunt Rudolpho II. Ioannes Dee potuit librum scribere et Imperatori vendere, sed nulla mentio est manuscripti in documenta sua.
=== Eduardus Kelley ===
[[Fasciculus:Edward Kelley (49012206).jpg|thumb|200px|Eduardus Kelley.]]
[[Fasciculus:Jacobus Sinapius.jpg|thumb|left|Iacobus Sinapius, inventor [[Aqua sinapis|Aquae sinapis]] potionis medicinalis panacaeae quae postea secundum nonnullos nota est ut [[Aqua Coloniensis]].]]
[[Eduardus Kelley]] erat [[Alchemia|alchemista]] [[Anglia|Anglicus]] et comes erat Ioannis Dee [[Praga]]e. Se dicebat esse capacem e cupro [[fabricatio auri|aureum fabricandi]]. Ille quoque potuit librum scribere et id Imperatori vendere.
=== Iacobus Sinapius ===
In pagina prima manuscripti signatura inventa est [[Iacobus Sinapius|Iacobi Sinapii]], qui medicus erat Rudolphi II, herbolarius et curator hortorum botanicorum. Vilfredus Voynich eum putabat possesorem fuisse sed nonnulli eum putant auctorem. Signatura tamen ista dissimilis est signaturae Sinapii inventae in documentis aliis. Sinapius praecipue notus est propter inventionem remedii universalis quo curavit imperatorem [[Rudolphus II|Rudolphum Secundum]], cuique dedit nomen [[Aqua sinapis|Aquae sinapis]], erat potio quae secundum nonnullos similis erat aquae odoriferae quae postea nuncupata est "Aqua mirabilis" et "[[Aqua Coloniensis]]"<ref>''Transactions of the College of Physicians of Philadelphia'', 1921, p. 422 : "''He (Sinapius) invented a prototype of eau de cologne, calling it aqua sinapis, which was used as a universal remedy. The aqua sinapis brought him such wealth that he was able to and did lend the Emperor enormous sums of money''".</ref>.
=== Iohannes Marcus ===
[[Iohannes Marcus]] Athanasium Kircherum novit anno 1638 et per 27 annos eruditi ambo litteras scripserunt reciprocas. Potuit librum scribere ad Athanasium Kircherus fallendum.
=== Raphael Mnishovsky ===
[[Raphael Mnishovsky]], amicus Iohannis Marci, qui Baconem putabat auctorem esse, [[Cryptographia|cryptographus]] erat et potui librum scribere ad codices suos probandos.
=== Antonius Ascham ===
Nonnulli putant [[Antonius Ascham|Antonium Ascham]] auctorem esse, qui “Herbarium Parvum” scripsit, quod similis est Manuscripti Voinicensis.
=== Vilfredus M. Voynich ===
Nonnulli Vilfredum Voynich putabant auctorem esse fraudis, sed litteras Georgii Baresch ad Athanasium Kircherus de Manuscripto tractantes istam refellunt facultatem.
== Nova hypothesis ==
[[Fasciculus:Badianus.jpg|thumb|300px|Pagina ''Libelli de Medicinalibus Indorum Herbis'' cum imaginibus plantarum tlahçolteoçacatl, tlayapaloni, axocotl et chicomacatl, remedium ad "laesum et male tractatum." Nomina [[lingua Nahuatl]] servantur. Inestne clavis ad Codicem Voynich intelligendum ut putant Arthur O. Tucker et Rexford H. Talbert?]]
Secundum recentes indagationes,<ref>Arthur O. Tucker et Rexford H. Talbert, "A Preliminary Analysis of the Botany, Zoology, and Mineralogy of the Voynich Manuscript", in : ''HerbalGram'', 2013, volumen 100, pp. 70-75.</ref> quas Arthur O. Tucker et Rexford H. Talbert de plantis et fruticibus quae delineantur in codice Voynich, instituere, eae originem in [[America Media]], in [[Mexicum|Mexico]], habere videntur. Igitur lingua qua scribitur liber verisimiliter lingua Mexicana est (Nahuatl sive Asteca lingua).
Ambo auctores Arthur O. Tucker et Rexford H. Talbert magnam similitudinem invenere inter plantam descriptam in codice Voynich et eandem (xiuhamolli vel xiuhhamolli) quae delineatur in codice botanico Mexicano anni 1552 cui nomen [[Libellus de Medicinalibus Indorum Herbis]] sive [[Codex Badianus]].
Sub variis [[planta|plantis]] insunt brevis scriptio qui fortasse nomen plantae est. Fortasse haec nomina clavem dabunt ad librum intelligendum qui igitur non [[cryptographia|cryptographice]], sed vero sermone humano scribitur.
{{NexInt}}
* [[Peregrinus Ernetti]]
* [[Codex Rohonczi]]
* [[Codex Seraphinianus]]
* [[Ummitae]]
* [[Aqua sinapis]]
* [[Aqua Coloniensis]]
* [[Libellus de Medicinalibus Indorum Herbis]]
* [[Europaeum Voynich Alphabetum]]
* [[Vivarium Novum]]
== Notae ==
<div class="references-small"><references/></div>
== Bibliographia ==
* "[https://www.theguardian.com/world/2016/aug/21/tiny-spanish-publisher-wins-rights-voynich-manuscript-book-no-one-can-read Publisher wins rights to Voynich manuscript, a book no one can read]" in ''[[The Guardian]]'' (21 Augusti 2016)
* Danuta Kean, "[https://www.theguardian.com/books/2017/jul/05/author-of-mysterious-voynich-manuscript-was-italian-jew-says-scholar Author of mysterious Voynich manuscript was Italian Jew, says scholar]" in ''[[The Guardian]]'' (5 Iulii 2017)
* Arthur O. Tucker, Rexford H. Talbert, "[http://cms.herbalgram.org/herbalgram/issue100/hg100-feat-voynich.html?ts=1391377879&signature=92f3bb43829ee45b94460df2d1651d81&ts=1471782158&signature=5b3f6df21b0342db85993ccb3044a7e6 A Preliminary Analysis of the Botany, Zoology, and Mineralogy of the Voynich Manuscript]{{Nexus deficit|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}" in ''HerbalGram'' no. 100 (2013) pp. 70-75 [http://www.digitaljournal.com/pr/1689897 Idem brevius]
== Nexus externi ==
* [http://www.beds.ac.uk/news/2014/february/600-year-old-mystery-manuscript-decoded-by-university-of-bedfordshire-professor Conamen novum intelligendi codicis Voynich a Stephano Bax] apud universitatem de Bedfordshire
[[Categoria:Codex Voynich|!]]
[[Categoria:Manuscripta]]
[[Categoria:Res mirae]]
[[Categoria:Scripta obscura]]
[[Categoria:Scripta saeculo 15]]
fmov6zaqkvg40v7o3usdjunqmba4led
3965287
3965280
2026-06-17T11:15:55Z
IacobusAmor
1163
3965287
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Voynich_Manuscript_(135).jpg|thumb|[[Pagina]] e "parte biologica."]]
[[Fasciculus:Villa mondragone view.jpg|thumb|Conspectus Villae Montis Draconis, nunc sedes [[Vivarium Novum|Academiae Vivarii Novi]], in qua Wilfredus Voynich codicem litteris incognitis conscriptum invenit.]]
'''Codex Voynich''', qui ex [[Wilfridus Voynich|Wilfrido Michaele Voynich]] eius [[inventor]]e appellatur, est [[codex]] arcanus et dubiosus, [[saeculum 15|saeculo XV]] scriptus, imaginibus parum claris et haud intelligibilibus ornatus.
Systema litterarum creatum est ad melius textum transcribendum litteris Latinis quod vocatur [[Europaeum Voynich Alphabetum]] sive [[EVA]]
Videtur scriptus esse ab auctore ignoto. Numeratio densitatis carbonii 14 anno 2011 ab Universitate Arizonae facta, professore Greg Hodgins duce, demonstravit codicem esse initio saeculi quinti decimi factum.<ref>[http://uanews.org/node/37825 UA Experts Determine Age of Book 'Nobody Can Read'].</ref>
Tam litterae quibus exaratur quam eius lingua qua conscribitur a nemine adhuc intelliguntur. Non pauci sunt eruditi qui de hoc libro manuscripto indagaverunt, sed nemo eorum aliquod verbum interpretari valuit.
Wilfredus Voynich bibliopola emit id anno [[1912]] in [[Italia]] in [[Villa Montis Draconis]], ubi nunc est [[Academia Vivarii novi]], apud [[Iesuita]]s qui [[bibliotheca]]m in hac villa sitam partim vendere volebant. Nunc in [[Bibliotheca]] [[Universitas Yalensis|Universitatis studiorum Yalensis]] servatur.
Habet 240 paginas membranaceas, sed paginae permultae perditae esse putantur. [[Calamus|Calamo]] exarantur verba et imagines; imagines postea depictae sunt.
Hic liber ut [[Codex Rohonczi]] aliquid mirum in se habere videtur.
==Imagines==
Imagines sex generum sunt in libro manuscripto ita ut homines docti putent partes itidem sex esse quae de diversis rebus tractent. Unaquaeque pagina imagine saltem unica exornatur.
Partes manuscripti sunt:
*''Herbarium'': in quo unaquaeque pagina imagines plantarum continet. Imagines istae mirae sunt propterea quod radices et folia et flores diversarum plantarum una stipula sustinet.
*''Pars astronomica'' vel ''Astrologica'': in qua diagrammata continentur cum imaginibus siderum astrorumque et planetarum et etiam constellationum zodiacalium.
*''Pars biologica'': in qua spissa scriptura, imagines parvae mulierum nudarum balneantium in balneis partium corporis humani similibus depinguntur.
*''Pars cosmologica'': In qua diagrammata plura sunt quorum natura non liquet atque tabula geographica cum insulis sex.
*''Pars pharmaceutica'': In qua sunt imagines partium plantarum (radicum, foliorum) et imagines lagoenarum pharmacopolae in marginibus.
*''Praescriptiones'': Docti putant esse praescriptiones vel praecepta alchemica ad potiones nonnullas conficiendas.
==Scriptura==
[[Fasciculus:Voynich.png|thumb|Chirographi Voynich exemplar.]]
Liber videtur sinistrorsum scriptus esse. Scriptura fluere videtur, sicuti scriba intellexisset quid scripsisset. Sunt in libro manu scripto 170.000 [[littera]]e e quibus circiter 25 diversae litterae distinguuntur. Verba circiter 35 000 inveniuntur. Nonnulli putant codicem illlum herbarium esse vel alchemicum aut astrologicum librum. Quod attinet ad linguam qua scribitur inter se differunt homines periti.
Fieri potest ut sit:
*lingua Europaea [[Cryptographia|cryptographice]] scripta.
*aut [[lingua Hebraica]] in novo [[alphabetum|alphabeto]] reddita.
*aut lingua Asiatica (e.g. [[Lingua Sinensis]])
*aut sermone e multis linguis creato.
*aut [[lingua artificiosa|lingua arte facta]]
*aut sermone excogitato, cui nullus sit sensus.
*aut liber ab [[Ummitae|Ummitis]] conscriptus.
==Historia==
Primi possessores huius libri miri putabant eum a [[Rogerius Bacon|Rogerio Bacone]] (1214–1294) scriptum fuisse, nam similis est ''Herbarii Parvi'' ([[Lingua Anglica|Anglice]] ''A little herbal'') ab auctore [[Anglia|Anglo]] Antonio Ascham anno [[1550]] scripti.
Nonnulli [[Rudolphus II|Rudolphum II]] Imperatorem ([[1552]]-[[1612]]) et [[Iacobus Sinapius|Iacobum Sinapium]] (qui manuscriptum possedit ab anno [[1612]] usque ad [[1622]]) putant possesores fuisse. [[Iacobus Sinapius]], si huic narrationi fidere licet, dedit Georgio Braschio librum manu scriptum anno [[1622]], qui hunc possedit usque ad annum [[1665]]. Georgii Braschii unica mentio fit in litteris ab [[Ioannes Marcus Marci|Iohanne Marco]] ad [[Athanasius Kircherus|Athanasium Kircherus]] scriptis. Iohannes Marcus possedit manuscriptum anno 1665 et Athanasius Kircherus eum habuit ab anno 1665 usque ad mortem (quae anno [[1680]] evenit). Athanasius Kircherus, vir eruditissimus, non valuit interpretationem libri dare. A die mortis eius, hic liber remansit in bibliotheca [[Collegium Romanum|Collegii Romani]] quod temporibus nostris ''Pontificia Universitas Gregoriana'' nuncupatur, usque ad annum [[1912]], cum Vilfredus M. Voynich (1865–1930) eum emit. Anno [[1930]] vidua Vilfredi Voynich librum manuscriptum recepit et anno [[1961]] Iohanni Petro Kraus vendidit. Ab anno [[1969]] in bibliotheca Universitatis Yalensis servatur.
==Coniecturae quae de auctore factae sunt==
Ante datationes a densitate carbonii 14 anno 2011 effectas, multae hypotheses de auctore hariolabantur.
Ita docti putaverunt auctores esse qui sequntur :
=== Rogerius Bacon ===
[[Fasciculus:Roger-bacon-statue.jpg|thumb|200px|Rogerius Bacon]]
Littera Iohannis Marci anno 1665 scripta ad Athanasium Kircherus dicit ut, secundum Raphaelum Mnishovsky, Imperator Rudolphus II emit manuscriptum. Littera dicit etiam ut “ille” (aut Rudolphus aut Raphael) putabat eruditum [[Rogerius Bacon|Rogerium Baconem]] auctorem esse. Vilfredus Voynich ipse hoc credebat.
=== Ioannes Dee ===
[[Fasciculus:John Dee Ashmolean.jpg|thumb|200px|left|Ioannes Dee.]]
Vilfredus Voynich, Rogerium Baconem auctorem putans, credebat ut [[Ioannes Dee]] manuscriptum Rudolpho II Imperatori vendiderat. Ioannes Dee [[mathematicus]] et [[astrologus]] erat in aula [[Elisabetha I (regina Anglica)|Reginae Elisabethae I]]. Ioannes Dee multa Baconis manuscripta habebat. Ioannes Dee et comes Eduardus Kelley, qui se dicebat vatem esse, vixerunt [[Bohemia]] ubi serviverunt Rudolpho II. Ioannes Dee potuit librum scribere et Imperatori vendere, sed nulla mentio est manuscripti in documenta sua.
=== Eduardus Kelley ===
[[Fasciculus:Edward Kelley (49012206).jpg|thumb|200px|Eduardus Kelley.]]
[[Fasciculus:Jacobus Sinapius.jpg|thumb|left|Iacobus Sinapius, inventor [[Aqua sinapis|Aquae sinapis]] potionis medicinalis panacaeae quae postea secundum nonnullos nota est ut [[Aqua Coloniensis]].]]
[[Eduardus Kelley]] erat [[Alchemia|alchemista]] [[Anglia|Anglicus]] et comes erat Ioannis Dee [[Praga]]e. Se dicebat esse capacem e cupro [[fabricatio auri|aureum fabricandi]]. Ille quoque potuit librum scribere et id Imperatori vendere.
=== Iacobus Sinapius ===
In pagina prima manuscripti signatura inventa est [[Iacobus Sinapius|Iacobi Sinapii]], qui medicus erat Rudolphi II, herbolarius et curator hortorum botanicorum. Vilfredus Voynich eum putabat possesorem fuisse sed nonnulli eum putant auctorem. Signatura tamen ista dissimilis est signaturae Sinapii inventae in documentis aliis. Sinapius praecipue notus est propter inventionem remedii universalis quo curavit imperatorem [[Rudolphus II|Rudolphum Secundum]], cuique dedit nomen [[Aqua sinapis|Aquae sinapis]], erat potio quae secundum nonnullos similis erat aquae odoriferae quae postea nuncupata est "Aqua mirabilis" et "[[Aqua Coloniensis]]"<ref>''Transactions of the College of Physicians of Philadelphia'', 1921, p. 422 : "''He (Sinapius) invented a prototype of eau de cologne, calling it aqua sinapis, which was used as a universal remedy. The aqua sinapis brought him such wealth that he was able to and did lend the Emperor enormous sums of money''".</ref>.
=== Iohannes Marcus ===
[[Iohannes Marcus]] Athanasium Kircherum novit anno 1638 et per 27 annos eruditi ambo litteras scripserunt reciprocas. Potuit librum scribere ad Athanasium Kircherus fallendum.
=== Raphael Mnishovsky ===
[[Raphael Mnishovsky]], amicus Iohannis Marci, qui Baconem putabat auctorem esse, [[Cryptographia|cryptographus]] erat et potui librum scribere ad codices suos probandos.
=== Antonius Ascham ===
Nonnulli putant [[Antonius Ascham|Antonium Ascham]] auctorem esse, qui “Herbarium Parvum” scripsit, quod similis est Manuscripti Voinicensis.
=== Vilfredus M. Voynich ===
Nonnulli Vilfredum Voynich putabant auctorem esse fraudis, sed litteras Georgii Baresch ad Athanasium Kircherus de Manuscripto tractantes istam refellunt facultatem.
== Nova hypothesis ==
[[Fasciculus:Badianus.jpg|thumb|300px|Pagina ''Libelli de Medicinalibus Indorum Herbis'' cum imaginibus plantarum tlahçolteoçacatl, tlayapaloni, axocotl et chicomacatl, remedium ad "laesum et male tractatum." Nomina [[lingua Nahuatl]] servantur. Inestne clavis ad Codicem Voynich intelligendum ut putant Arthur O. Tucker et Rexford H. Talbert?]]
Secundum recentes indagationes,<ref>Arthur O. Tucker et Rexford H. Talbert, "A Preliminary Analysis of the Botany, Zoology, and Mineralogy of the Voynich Manuscript", in : ''HerbalGram'', 2013, volumen 100, pp. 70-75.</ref> quas Arthur O. Tucker et Rexford H. Talbert de plantis et fruticibus quae delineantur in codice Voynich, instituere, eae originem in [[America Media]], in [[Mexicum|Mexico]], habere videntur. Igitur lingua qua scribitur liber verisimiliter lingua Mexicana est (Nahuatl sive Asteca lingua).
Ambo auctores Arthur O. Tucker et Rexford H. Talbert magnam similitudinem invenere inter plantam descriptam in codice Voynich et eandem (xiuhamolli vel xiuhhamolli) quae delineatur in codice botanico Mexicano anni 1552 cui nomen [[Libellus de Medicinalibus Indorum Herbis]] sive [[Codex Badianus]].
Sub variis [[planta|plantis]] insunt brevis scriptio qui fortasse nomen plantae est. Fortasse haec nomina clavem dabunt ad librum intelligendum qui igitur non [[cryptographia|cryptographice]], sed vero sermone humano scribitur.
{{NexInt}}
* [[Peregrinus Ernetti]]
* [[Codex Rohonczi]]
* [[Codex Seraphinianus]]
* [[Ummitae]]
* [[Aqua sinapis]]
* [[Aqua Coloniensis]]
* [[Libellus de Medicinalibus Indorum Herbis]]
* [[Europaeum Voynich Alphabetum]]
* [[Vivarium Novum]]
== Notae ==
<div class="references-small"><references/></div>
== Bibliographia ==
* "[https://www.theguardian.com/world/2016/aug/21/tiny-spanish-publisher-wins-rights-voynich-manuscript-book-no-one-can-read Publisher wins rights to Voynich manuscript, a book no one can read]" in ''[[The Guardian]]'' (21 Augusti 2016)
* Danuta Kean, "[https://www.theguardian.com/books/2017/jul/05/author-of-mysterious-voynich-manuscript-was-italian-jew-says-scholar Author of mysterious Voynich manuscript was Italian Jew, says scholar]" in ''[[The Guardian]]'' (5 Iulii 2017)
* Arthur O. Tucker, Rexford H. Talbert, "[http://cms.herbalgram.org/herbalgram/issue100/hg100-feat-voynich.html?ts=1391377879&signature=92f3bb43829ee45b94460df2d1651d81&ts=1471782158&signature=5b3f6df21b0342db85993ccb3044a7e6 A Preliminary Analysis of the Botany, Zoology, and Mineralogy of the Voynich Manuscript]{{Nexus deficit|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}" in ''HerbalGram'' no. 100 (2013) pp. 70-75 [http://www.digitaljournal.com/pr/1689897 Idem brevius]
== Nexus externi ==
* [http://www.beds.ac.uk/news/2014/february/600-year-old-mystery-manuscript-decoded-by-university-of-bedfordshire-professor Conamen novum intelligendi codicis Voynich a Stephano Bax] apud universitatem de Bedfordshire
[[Categoria:Codex Voynich|!]]
[[Categoria:Manuscripta]]
[[Categoria:Res mirae]]
[[Categoria:Scripta obscura]]
[[Categoria:Scripta saeculo 15]]
7yz2ts3911172hk9y0qsgcml81s5jqk
Lingua programmationis
0
18812
3965277
3963718
2026-06-17T08:41:01Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
3965277
wikitext
text/x-wiki
{{Latinitas|-1}}
[[Fasciculus:APL_helloworld3.png|thumb|"Salve munde".]]
[[Fasciculus:Object-Oriented-Programming-Methods-And-Classes-with-Inheritance.png|thumb|Exemplum linguae programmationis. Tabula [[Anglice]] signata.]]
{{res|Lingua programmationis}}{{MLAL ref|.comp program (computer)|224}}{{LLHL25 ref|Programmiersprache|316}}<ref>[[Ebbe Vilborg]], ''Norstedts svensk-latinska ordbok.'' editio secunda, 2009.</ref> vel {{res|lingua programmandi}} est [[lingua]] [[lingua constructa|ficta]] vel formalis, vel et series mandatorum ad [[machina]]m quae a [[programmator]]ibus ad [[computatrum|computatra]] [[programma]]nda adhibetur. Machinae proxima inter programmationis linguas est [[lingua machinalis]], quae sola directe per [[processorium medium]] computatrum gubernare potest. Quam ob rem omnes programmationis linguae ad linguam machinalem converti possunt. Ad linguas convertendas sunt programmata specialia, quae [[compilatrum|compilatra]] appellantur.
== Aliquot linguae programmationis ==
{{div col|4}}
* [[Ada (lingua programmationis)|Ada]]
* [[APL]]
* [[Basic]]
* [[C (lingua programmationis)|C]]
* [[C++]]
* [[D (lingua programmationis)|D]]
* [[Delphi (lingua programmationis)|Delphi]]
* [[FORTRAN]]
* [[Gambas]]
* [[Go (lingua programmationis)|Go]]
* [[Haskell]]
* [[J (lingua programmationis)|J]]
* [[Java]]
* [[Lisp]]
* [[Kotlin (lingua programmationis)|Kotlin]]
* [[Lua (lingua programmationis)|Lua]]
* [[Malbolge]]
* [[Nim (lingua programmationis)|Nim]]
* [[Ocaml]]
* [[Pascal]]
* [[Perl]]
* [[PHP]]
* [[Prolog]]
* [[Python (lingua programmationis)|Python]]
* [[Ruby (lingua programmationis)|Ruby]]
* [[Rust]]
* [[Smalltalk]]
* [[Swift (lingua programmationis)|Swift]]
* [[Tcl]]
{{div col end}}
{{NexInt}}
* [[Algorithmus]]
* [[Ingeniaria corporum programmatum]]
* [[Lingua artificiosa]]
* [[Programma computatrale]]
* [[Programmatio obiecticonstituta]]
* [[Structura datorum]]
* [[Systema administrativum computatrale]]
==Notae==
<references/>
==Nexus externi==
{{CommuniaCat|Programming languages|linguam programmationis}}
*[https://web.archive.org/web/20100209194347/http://99-bottles-of-beer.net/ 99 bottles of beer.]<!--?-->
[[Categoria:Linguae programmationis|!]]
{{1000 paginae}}
{{Myrias|Technologia}}
6l25j8ja6e39fz82gs4ohsq5mcwq7db
Iulius mons
0
20116
3965222
3378110
2026-06-16T15:06:00Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
3965222
wikitext
text/x-wiki
{{Arca transitus|
imago=JulierStr04.jpg|
nomen vulgare=[[Romancica lingua|Romancice]] ''Pass dal Güglia''<br /> [[Lingua Italiana|Italiane]] ''Passo del Giulia'' <br /> [[Germanice]] ''Julierpass|
capitulum=Via Iulii|
Altitudo=2284|
Terra=[[Helvetia]]|
Regio=[[Grisonia]]|
Oppidum= Inter [[urbs Sancti Mauritii|urbem Sancti Mauritii]] et stabulum [[Bivium]]|
|latd =46
|latm =28
|lats =19.2
|latNS =N
|longd =9
|longm =43
|longs =44.4
|longEW =E|
}}
'''Iulius mons'''<ref>"''Stalla'', stabulum [[Bivium]], quod eo vico duo itinera montes scindant, altero per [[Septimus mons|septinum montem]] in [[Bregallia|Bregallos]] ducente, altero per Iulium in [[Engadini superiores|superiores Engadinos]]" {{Google Books|pgBdAAAAcAAJ|p. 191}}</ref><ref>Sed "[http://daten.digitale-sammlungen.de/0005/bsb00050913/images/index.html?id=00050913&groesser=&fip=193.174.98.30&no=&seite=317 '''Julius mons''': Piz Julier, Berg am Julier Pass]": {{Graesse}}</ref> est transitus altitudinis 2284 metrorum in pago [[Grisonia]] in [[Helvetia]].
Via inter vicos [[Fanum Sancti Mauritii]] et [[Castellum Impitinis]] apud [[Roma]]nos in usu erat et [[carpentum|carpentis]] patefactus, sed nomen vetus non iam scimus. Ad transitum stant duo lapides Romani, qui ad hoc locum excavati sunt.
== Notae ==
<references/>
== Bibliographia ==
* Adolf Wäber, "[https://web.archive.org/web/20210617230445/https://download.burgenverein-untervaz.ch/downloads/dorfgeschichte/1911-Fr%C3%BChere%20B%C3%BCndner%20Bergnamen.pdf Bündner Berg- und Passnamen vor dem XIX. Jahrhundert]" in ''Jahrbuch der Schweizer Alpenclub'' (1911/1912) pp. 148-182
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Julierpass|Iulium montem}}
{{transitus Alpium}}
[[Categoria:Res geographicae Grisoniae]]
[[Categoria:Transitus Alpium]]
[[Categoria:Viae Helvetiae]]
lww0yaehg8fyxga2qpv7flw5avc3mny
Decimus Magnus Ausonius
0
23611
3965198
3965030
2026-06-16T12:43:09Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3965198
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:IMG 3148 Giovan Pietro Lasagna, Monumento a Decimo Magno Ausonio - Milano, Scuole palatine - Foto G. Dall'Orto, 3-gen-2006.jpg|thumb]]
{{res|Decimus Magnus Ausonius}} poeta Gallo-Romanus fuit qui circa annum [[310]] [[Cossio|Cossione]] (Francogallice ''Bazas'') haud procul a [[Burdigala]] natus est et circa annum [[393]] ibidem mortuus est. [[Gratianus|Gratianum]] autem principem, cum puer erat, instituit, eique postea rem publicam gerenti adfuit.
== De vita ==
Pater eius medicus humili genere natus, mater autem honesto loco nata erat. Ausonius primo Burdigalae, deinde Tolosae apud Arborium avunculum grammaticae et arti rhetoricae studuit, antequam in urbem patris revertit. Ibi per tria decennia grammaticus et rhetor fuit; in numero discipulorum eius et ille praeclarus Pontius Paulinus episcopus Nolae fuit. Circa annum trecentesimum sexagesimum quintum imperator Valentinianus Primus eum praeceptorem Gratiani filii Augustam Treverorum arcessivit. Quo auctore postea praefecturam Galliae et consulatum adeptus est, postquam Valentiniano adhuc vivente comes et quaestor sacri palatii factus est. Fertur Ausonius post annum trecentesimum nonagesimum tertium de vita decessisse.
Cuius opera, quae ipse opuscula appellavit, sunt omnia divisa in partes tres. Quarum una, quae personalis dicitur, et Praefatiunculas et Gratiarum actionem et Parentalia et alia opera continet; altera, quae scholastica-historica nominatur, et Ordinem urbium nobilium et Fastos et Eclogas et alia complectitur; ad tertiam autem, quae artificiosa vocatur, et Cento nuptialis et Cupido cruciatus et liber praeclarus, qui ''[[Mosella (Ausonius)|Mosella]]'' inscriptus est, et alia pertinent.
Amicus erat [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinti Aurelii Symmachi]] qui antiquos deos colere perstabat. Anno [[371]] Mosellam flumen et Bissulam puellam Alamannicam cecinit eodemque in cantu viam inter [[Bingium]] et Augustam Treverorum descripsit qua anno [[368]] vectus erat. Haec via hodie [[via Ausoniana]] vocatur. Ad viam oppida [[Belginum]] et [[Dumnissus]] sunt.
== Bibliographia ==
; Editiones
* 1496 : ''Ausonii Peonii poetae disertissimi epigrammata''. Venetiis: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Tacuinus||it|qid=Q3768197}} [http://bibliotheque.bordeaux.fr/in/faces/details.xhtml?id=h::BordeauxS_330636101_INC015&jscheck=1 Textus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* 1511 : ''Ausonii opera diligentius castigata et in meliorem ordinem per quinque tomos restituta''. Lutetiae Parisiorum ex aedibus Ascensianis [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k71901g/f2.image Textus] aopud ''Gallica''
* 1517 : ''Ausonius''. Venetiis: in aedibus Aldi et Andreae soceri [https://web.archive.org/web/20181002142717/http://1886.u-bordeaux-montaigne.fr/items/show/71959 Textus] exemplaris olim ad [[Michael Montanus|Michaelem Montanum]] pertinentis
* 1523 : ''Decii Ausonii Burdigalensis viri consularis varia opuscula diligenter recognita''. Basileae: apud Valentinum Curionem [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/14227814 Textus] apud ''e-Rara''
* 1575 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], ed., ''D. Magni Ausonii Burdigalensis ... Opera in meliorem ordinem digesta. Recognita sunt à Josepho Scaligero''. Lugduni: apud Gryphium [http://numelyo.bm-lyon.fr/f_view/BML:BML_00GOO0100137001100392567# Textus]
* 1608 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], [[Elias Vinetus]], edd., ''D. Magni Ausonii Burdig. viri consularis Opera''. Genavae: typis Jacobi Stoer [https://www.e-rara.ch/gep_r/content/titleinfo/16295765 Textus] apud ''e-Rara''
* 1921 : Hugh G. Evelyn White, ed. et interpr., ''Ausonius''. 2 voll. Londinii: Heinemann (''[[Loeb Classical Library]]'') [https://archive.org/details/L096AusoniusI17 vol. 1] [https://archive.org/details/L115AusoniusII1820PaulinusPellaeusEucharisticus vol. 2]
* 1935 : Max Jasinski, ed. et interpr., ''Ausone: œuvres en vers et en prose''. 2 voll. Lutetiae: Garnier
* 1991 : R. P. H. Green, ed., ''The Works of Ausonius''. Oxonii: Clarendon Press
; Eruditio
* {{Opus
| cognomen auctoris = Hunink
| nomen auctoris = Vincentius
| cognomen redactoris 1 = Orbán
| nomen redactoris 1 = Árpád Peter
| cognomen redactoris 2 = van der Poel
| nomen redactoris 2 = Marcus Gerardus Maria
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149
| contextus = Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers
| annus = 2001
| domus editoria = Nijmegen University Press
| isbn = 9789037305739
| url = https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm
| salus url = obiit
| retrospectio = 20160511125939
}}
*A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/140/mode/2up pp.140-1]
== Nexus externi ==
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_intr.html Opera pauca] apud ''Bibliothecam Augustanam''
* [http://www.thelatinlibrary.com/ausonius.html Opera pauciora] apud ''[[The Latin Library]]''
{{Index consulum sub principatu electorum|
praedecessores=[[Valens|Imp. Caesar Flavius Valens Augustus]] VI et [[Valentinianus II|Imp. Caesar Flavius Valentinianus Augustus]] II|
annus= 379<br />cum<br />[[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius|Quinto Clodio Hermogeniano Olybrio]]|
successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] V et [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]]}}
{{DEFAULTSORT:Ausonius, Decimus Magnus}}
[[Categoria:Nati saeculo 4]]
[[Categoria:Mortui saeculo 4]]
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Scriptores Galliae]]
[[Categoria:Praefecti Praetorio]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
mdthwxg5u0lzhxft9rzp8lpipd05uvg
3965207
3965198
2026-06-16T14:20:08Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3965207
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:IMG 3148 Giovan Pietro Lasagna, Monumento a Decimo Magno Ausonio - Milano, Scuole palatine - Foto G. Dall'Orto, 3-gen-2006.jpg|thumb]]
{{res|Decimus Magnus Ausonius}} poeta Gallo-Romanus fuit qui circa annum [[310]] [[Cossio|Cossione]] (Francogallice ''Bazas'') haud procul a [[Burdigala]] natus est et circa annum [[393]] ibidem mortuus est. [[Gratianus|Gratianum]] autem principem, cum puer erat, instituit, eique postea rem publicam gerenti adfuit.
== De vita ==
Pater eius medicus humili genere natus, mater autem honesto loco nata erat. Ausonius primo Burdigalae, deinde Tolosae apud Arborium avunculum grammaticae et arti rhetoricae studuit, antequam in urbem patris revertit. Ibi per tria decennia grammaticus et rhetor fuit; in numero discipulorum eius et ille praeclarus Pontius Paulinus episcopus Nolae fuit. Circa annum trecentesimum sexagesimum quintum imperator Valentinianus Primus eum praeceptorem Gratiani filii Augustam Treverorum arcessivit. Quo auctore postea praefecturam Galliae et consulatum adeptus est, postquam Valentiniano adhuc vivente comes et quaestor sacri palatii factus est. Fertur Ausonius post annum trecentesimum nonagesimum tertium de vita decessisse.
Cuius opera, quae ipse opuscula appellavit, sunt omnia divisa in partes tres. Quarum una, quae personalis dicitur, et Praefatiunculas et Gratiarum actionem et Parentalia et alia opera continet; altera, quae scholastica-historica nominatur, et Ordinem urbium nobilium et Fastos et Eclogas et alia complectitur; ad tertiam autem, quae artificiosa vocatur, et Cento nuptialis et Cupido cruciatus et liber praeclarus, qui ''[[Mosella (Ausonius)|Mosella]]'' inscriptus est, et alia pertinent.
Amicus erat [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinti Aurelii Symmachi]] qui antiquos deos colere perstabat. Anno [[371]] Mosellam flumen et Bissulam puellam Alamannicam cecinit eodemque in cantu viam inter [[Bingium]] et Augustam Treverorum descripsit qua anno [[368]] vectus erat. Haec via hodie [[via Ausoniana]] vocatur. Ad viam oppida [[Belginum]] et [[Dumnissus]] sunt.
== Fontes antiqui ==
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.13-43 (epistulae ad Ausonium praeter XXXII quae ab Ausonio scripta est).
== Bibliographia ==
; Editiones
* 1496 : ''Ausonii Peonii poetae disertissimi epigrammata''. Venetiis: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Tacuinus||it|qid=Q3768197}} [http://bibliotheque.bordeaux.fr/in/faces/details.xhtml?id=h::BordeauxS_330636101_INC015&jscheck=1 Textus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* 1511 : ''Ausonii opera diligentius castigata et in meliorem ordinem per quinque tomos restituta''. Lutetiae Parisiorum ex aedibus Ascensianis [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k71901g/f2.image Textus] aopud ''Gallica''
* 1517 : ''Ausonius''. Venetiis: in aedibus Aldi et Andreae soceri [https://web.archive.org/web/20181002142717/http://1886.u-bordeaux-montaigne.fr/items/show/71959 Textus] exemplaris olim ad [[Michael Montanus|Michaelem Montanum]] pertinentis
* 1523 : ''Decii Ausonii Burdigalensis viri consularis varia opuscula diligenter recognita''. Basileae: apud Valentinum Curionem [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/14227814 Textus] apud ''e-Rara''
* 1575 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], ed., ''D. Magni Ausonii Burdigalensis ... Opera in meliorem ordinem digesta. Recognita sunt à Josepho Scaligero''. Lugduni: apud Gryphium [http://numelyo.bm-lyon.fr/f_view/BML:BML_00GOO0100137001100392567# Textus]
* 1608 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], [[Elias Vinetus]], edd., ''D. Magni Ausonii Burdig. viri consularis Opera''. Genavae: typis Jacobi Stoer [https://www.e-rara.ch/gep_r/content/titleinfo/16295765 Textus] apud ''e-Rara''
* 1921 : Hugh G. Evelyn White, ed. et interpr., ''Ausonius''. 2 voll. Londinii: Heinemann (''[[Loeb Classical Library]]'') [https://archive.org/details/L096AusoniusI17 vol. 1] [https://archive.org/details/L115AusoniusII1820PaulinusPellaeusEucharisticus vol. 2]
* 1935 : Max Jasinski, ed. et interpr., ''Ausone: œuvres en vers et en prose''. 2 voll. Lutetiae: Garnier
* 1991 : R. P. H. Green, ed., ''The Works of Ausonius''. Oxonii: Clarendon Press
; Eruditio
* {{Opus
| cognomen auctoris = Hunink
| nomen auctoris = Vincentius
| cognomen redactoris 1 = Orbán
| nomen redactoris 1 = Árpád Peter
| cognomen redactoris 2 = van der Poel
| nomen redactoris 2 = Marcus Gerardus Maria
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149
| contextus = Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers
| annus = 2001
| domus editoria = Nijmegen University Press
| isbn = 9789037305739
| url = https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm
| salus url = obiit
| retrospectio = 20160511125939
}}
*A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/140/mode/2up pp.140-1]
== Nexus externi ==
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_intr.html Opera pauca] apud ''Bibliothecam Augustanam''
* [http://www.thelatinlibrary.com/ausonius.html Opera pauciora] apud ''[[The Latin Library]]''
{{Index consulum sub principatu electorum|
praedecessores=[[Valens|Imp. Caesar Flavius Valens Augustus]] VI et [[Valentinianus II|Imp. Caesar Flavius Valentinianus Augustus]] II|
annus= 379<br />cum<br />[[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius|Quinto Clodio Hermogeniano Olybrio]]|
successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] V et [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]]}}
{{DEFAULTSORT:Ausonius, Decimus Magnus}}
[[Categoria:Nati saeculo 4]]
[[Categoria:Mortui saeculo 4]]
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Scriptores Galliae]]
[[Categoria:Praefecti Praetorio]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
0125a61c5112wevqk3l9fwah5dh4hsj
3965210
3965207
2026-06-16T14:25:16Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De vita */
3965210
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:IMG 3148 Giovan Pietro Lasagna, Monumento a Decimo Magno Ausonio - Milano, Scuole palatine - Foto G. Dall'Orto, 3-gen-2006.jpg|thumb]]
{{res|Decimus Magnus Ausonius}} poeta Gallo-Romanus fuit qui circa annum [[310]] [[Cossio|Cossione]] (Francogallice ''Bazas'') haud procul a [[Burdigala]] natus est et circa annum [[393]] ibidem mortuus est. [[Gratianus|Gratianum]] autem principem, cum puer erat, instituit, eique postea rem publicam gerenti adfuit.
== De vita ==
Pater eius medicus humili genere natus, mater autem honesto loco nata erat. Ausonius primo Burdigalae, deinde [[Tolosa|Tolosae]] apud Arborium avunculum [[Grammatica|grammaticae]] et [[Ars rhetorica|arti rhetoricae]] studuit, antequam in urbem patris reverteret. Ibi per tria decennia grammaticus et rhetor fuit; in numero discipulorum eius et ille praeclarus [[Paulinus Nolanus|Pontius Paulinus]] [[episcopus]] [[Nola|Nolanus]] fuit. Circa annum trecentesimum sexagesimum quintum imperator [[Valentinianus I]] eum praeceptorem Gratiani filii [[Augusta Treverorum|Augustam Treverorum]] arcessivit. Quo auctore postea [[Praefectura Galliarum|praefecturam Galliae]] et [[Consul|consulatum]] anno [[379]] adeptus est, postquam Valentiniano adhuc vivente [[comes]] et [[quaestor sacri palatii]] factus est. Fertur Ausonius post annum trecentesimum nonagesimum tertium de vita decessisse.
Cuius opera, quae ipse opuscula appellavit, sunt omnia divisa in partes tres. Quarum una, quae personalis dicitur, et Praefatiunculas et Gratiarum actionem et Parentalia et alia opera continet; altera, quae scholastica-historica nominatur, et Ordinem urbium nobilium et Fastos et Eclogas et alia complectitur; ad tertiam autem, quae artificiosa vocatur, et Cento nuptialis et Cupido cruciatus et liber praeclarus, qui ''[[Mosella (Ausonius)|Mosella]]'' inscriptus est, et alia pertinent.
Amicus erat [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinti Aurelii Symmachi]] qui antiquos deos colere perstabat. Anno [[371]] Mosellam flumen et Bissulam puellam Alamannicam cecinit eodemque in cantu viam inter [[Bingium]] et Augustam Treverorum descripsit qua anno [[368]] vectus erat. Haec via hodie [[via Ausoniana]] vocatur. Ad viam oppida [[Belginum]] et [[Dumnissus]] sunt.
== Fontes antiqui ==
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.13-43 (epistulae ad Ausonium praeter XXXII quae ab Ausonio scripta est).
== Bibliographia ==
; Editiones
* 1496 : ''Ausonii Peonii poetae disertissimi epigrammata''. Venetiis: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Tacuinus||it|qid=Q3768197}} [http://bibliotheque.bordeaux.fr/in/faces/details.xhtml?id=h::BordeauxS_330636101_INC015&jscheck=1 Textus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* 1511 : ''Ausonii opera diligentius castigata et in meliorem ordinem per quinque tomos restituta''. Lutetiae Parisiorum ex aedibus Ascensianis [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k71901g/f2.image Textus] aopud ''Gallica''
* 1517 : ''Ausonius''. Venetiis: in aedibus Aldi et Andreae soceri [https://web.archive.org/web/20181002142717/http://1886.u-bordeaux-montaigne.fr/items/show/71959 Textus] exemplaris olim ad [[Michael Montanus|Michaelem Montanum]] pertinentis
* 1523 : ''Decii Ausonii Burdigalensis viri consularis varia opuscula diligenter recognita''. Basileae: apud Valentinum Curionem [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/14227814 Textus] apud ''e-Rara''
* 1575 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], ed., ''D. Magni Ausonii Burdigalensis ... Opera in meliorem ordinem digesta. Recognita sunt à Josepho Scaligero''. Lugduni: apud Gryphium [http://numelyo.bm-lyon.fr/f_view/BML:BML_00GOO0100137001100392567# Textus]
* 1608 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], [[Elias Vinetus]], edd., ''D. Magni Ausonii Burdig. viri consularis Opera''. Genavae: typis Jacobi Stoer [https://www.e-rara.ch/gep_r/content/titleinfo/16295765 Textus] apud ''e-Rara''
* 1921 : Hugh G. Evelyn White, ed. et interpr., ''Ausonius''. 2 voll. Londinii: Heinemann (''[[Loeb Classical Library]]'') [https://archive.org/details/L096AusoniusI17 vol. 1] [https://archive.org/details/L115AusoniusII1820PaulinusPellaeusEucharisticus vol. 2]
* 1935 : Max Jasinski, ed. et interpr., ''Ausone: œuvres en vers et en prose''. 2 voll. Lutetiae: Garnier
* 1991 : R. P. H. Green, ed., ''The Works of Ausonius''. Oxonii: Clarendon Press
; Eruditio
* {{Opus
| cognomen auctoris = Hunink
| nomen auctoris = Vincentius
| cognomen redactoris 1 = Orbán
| nomen redactoris 1 = Árpád Peter
| cognomen redactoris 2 = van der Poel
| nomen redactoris 2 = Marcus Gerardus Maria
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149
| contextus = Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers
| annus = 2001
| domus editoria = Nijmegen University Press
| isbn = 9789037305739
| url = https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm
| salus url = obiit
| retrospectio = 20160511125939
}}
*A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/140/mode/2up pp.140-1]
== Nexus externi ==
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_intr.html Opera pauca] apud ''Bibliothecam Augustanam''
* [http://www.thelatinlibrary.com/ausonius.html Opera pauciora] apud ''[[The Latin Library]]''
{{Index consulum sub principatu electorum|
praedecessores=[[Valens|Imp. Caesar Flavius Valens Augustus]] VI et [[Valentinianus II|Imp. Caesar Flavius Valentinianus Augustus]] II|
annus= 379<br />cum<br />[[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius|Quinto Clodio Hermogeniano Olybrio]]|
successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] V et [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]]}}
{{DEFAULTSORT:Ausonius, Decimus Magnus}}
[[Categoria:Nati saeculo 4]]
[[Categoria:Mortui saeculo 4]]
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Scriptores Galliae]]
[[Categoria:Praefecti Praetorio]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
pwjwb6ppt2y5ejf406x8yllk1ak4s12
3965211
3965210
2026-06-16T14:27:57Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* De vita */
3965211
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:IMG 3148 Giovan Pietro Lasagna, Monumento a Decimo Magno Ausonio - Milano, Scuole palatine - Foto G. Dall'Orto, 3-gen-2006.jpg|thumb]]
{{res|Decimus Magnus Ausonius}} poeta Gallo-Romanus fuit qui circa annum [[310]] [[Cossio|Cossione]] (Francogallice ''Bazas'') haud procul a [[Burdigala]] natus est et circa annum [[393]] ibidem mortuus est. [[Gratianus|Gratianum]] autem principem, cum puer erat, instituit, eique postea rem publicam gerenti adfuit.
== De vita ==
Pater eius medicus humili genere natus, mater autem honesto loco nata erat. Ausonius primo Burdigalae, deinde [[Tolosa|Tolosae]] apud Arborium avunculum [[Grammatica|grammaticae]] et [[Ars rhetorica|arti rhetoricae]] studuit, antequam in urbem patris reverteret. Ibi per tria decennia grammaticus et rhetor fuit; in numero discipulorum eius et ille praeclarus [[Paulinus Nolanus|Pontius Paulinus]] [[episcopus]] [[Nola|Nolanus]] fuit. Circa annum trecentesimum sexagesimum quintum imperator [[Valentinianus I]] eum praeceptorem Gratiani filii [[Augusta Treverorum|Augustam Treverorum]] arcessivit. Quo auctore postea [[Praefectura Galliarum|praefecturam Galliae]] et [[Consul|consulatum]] anno [[379]] adeptus est, postquam Valentiniano adhuc vivente [[comes]] et [[quaestor sacri palatii]] factus est. Fertur Ausonius post annum trecentesimum nonagesimum tertium de vita decessisse.
== De operibus ==
Cuius opera, quae ipse opuscula appellavit, sunt omnia divisa in partes tres. Quarum una, quae personalis dicitur, et Praefatiunculas et Gratiarum actionem et Parentalia et alia opera continet; altera, quae scholastica-historica nominatur, et Ordinem urbium nobilium et Fastos et Eclogas et alia complectitur; ad tertiam autem, quae artificiosa vocatur, et Cento nuptialis et Cupido cruciatus et liber praeclarus, qui ''[[Mosella (Ausonius)|Mosella]]'' inscriptus est, et alia pertinent.
Amicus erat [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinti Aurelii Symmachi]] qui antiquos deos colere perstabat. Anno [[371]] Mosellam flumen et Bissulam puellam [[Alamanni|Alamannicam]] cecinit eodemque in cantu viam inter [[Bingium]] et Augustam Treverorum descripsit qua anno [[368]] vectus erat. Haec via hodie [[via Ausoniana]] vocatur. Ad viam oppida [[Belginum]] et [[Dumnissus]] sunt.
== Fontes antiqui ==
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.13-43 (epistulae ad Ausonium praeter XXXII quae ab Ausonio scripta est).
== Bibliographia ==
; Editiones
* 1496 : ''Ausonii Peonii poetae disertissimi epigrammata''. Venetiis: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Tacuinus||it|qid=Q3768197}} [http://bibliotheque.bordeaux.fr/in/faces/details.xhtml?id=h::BordeauxS_330636101_INC015&jscheck=1 Textus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* 1511 : ''Ausonii opera diligentius castigata et in meliorem ordinem per quinque tomos restituta''. Lutetiae Parisiorum ex aedibus Ascensianis [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k71901g/f2.image Textus] aopud ''Gallica''
* 1517 : ''Ausonius''. Venetiis: in aedibus Aldi et Andreae soceri [https://web.archive.org/web/20181002142717/http://1886.u-bordeaux-montaigne.fr/items/show/71959 Textus] exemplaris olim ad [[Michael Montanus|Michaelem Montanum]] pertinentis
* 1523 : ''Decii Ausonii Burdigalensis viri consularis varia opuscula diligenter recognita''. Basileae: apud Valentinum Curionem [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/14227814 Textus] apud ''e-Rara''
* 1575 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], ed., ''D. Magni Ausonii Burdigalensis ... Opera in meliorem ordinem digesta. Recognita sunt à Josepho Scaligero''. Lugduni: apud Gryphium [http://numelyo.bm-lyon.fr/f_view/BML:BML_00GOO0100137001100392567# Textus]
* 1608 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], [[Elias Vinetus]], edd., ''D. Magni Ausonii Burdig. viri consularis Opera''. Genavae: typis Jacobi Stoer [https://www.e-rara.ch/gep_r/content/titleinfo/16295765 Textus] apud ''e-Rara''
* 1921 : Hugh G. Evelyn White, ed. et interpr., ''Ausonius''. 2 voll. Londinii: Heinemann (''[[Loeb Classical Library]]'') [https://archive.org/details/L096AusoniusI17 vol. 1] [https://archive.org/details/L115AusoniusII1820PaulinusPellaeusEucharisticus vol. 2]
* 1935 : Max Jasinski, ed. et interpr., ''Ausone: œuvres en vers et en prose''. 2 voll. Lutetiae: Garnier
* 1991 : R. P. H. Green, ed., ''The Works of Ausonius''. Oxonii: Clarendon Press
; Eruditio
* {{Opus
| cognomen auctoris = Hunink
| nomen auctoris = Vincentius
| cognomen redactoris 1 = Orbán
| nomen redactoris 1 = Árpád Peter
| cognomen redactoris 2 = van der Poel
| nomen redactoris 2 = Marcus Gerardus Maria
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149
| contextus = Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers
| annus = 2001
| domus editoria = Nijmegen University Press
| isbn = 9789037305739
| url = https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm
| salus url = obiit
| retrospectio = 20160511125939
}}
*A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/140/mode/2up pp.140-1]
== Nexus externi ==
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_intr.html Opera pauca] apud ''Bibliothecam Augustanam''
* [http://www.thelatinlibrary.com/ausonius.html Opera pauciora] apud ''[[The Latin Library]]''
{{Index consulum sub principatu electorum|
praedecessores=[[Valens|Imp. Caesar Flavius Valens Augustus]] VI et [[Valentinianus II|Imp. Caesar Flavius Valentinianus Augustus]] II|
annus= 379<br />cum<br />[[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius|Quinto Clodio Hermogeniano Olybrio]]|
successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] V et [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]]}}
{{DEFAULTSORT:Ausonius, Decimus Magnus}}
[[Categoria:Nati saeculo 4]]
[[Categoria:Mortui saeculo 4]]
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Scriptores Galliae]]
[[Categoria:Praefecti Praetorio]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
8psi87zxb8w87w57pnyovi6298e5326
3965213
3965211
2026-06-16T14:35:43Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Bibliographia */
3965213
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:IMG 3148 Giovan Pietro Lasagna, Monumento a Decimo Magno Ausonio - Milano, Scuole palatine - Foto G. Dall'Orto, 3-gen-2006.jpg|thumb]]
{{res|Decimus Magnus Ausonius}} poeta Gallo-Romanus fuit qui circa annum [[310]] [[Cossio|Cossione]] (Francogallice ''Bazas'') haud procul a [[Burdigala]] natus est et circa annum [[393]] ibidem mortuus est. [[Gratianus|Gratianum]] autem principem, cum puer erat, instituit, eique postea rem publicam gerenti adfuit.
== De vita ==
Pater eius medicus humili genere natus, mater autem honesto loco nata erat. Ausonius primo Burdigalae, deinde [[Tolosa|Tolosae]] apud Arborium avunculum [[Grammatica|grammaticae]] et [[Ars rhetorica|arti rhetoricae]] studuit, antequam in urbem patris reverteret. Ibi per tria decennia grammaticus et rhetor fuit; in numero discipulorum eius et ille praeclarus [[Paulinus Nolanus|Pontius Paulinus]] [[episcopus]] [[Nola|Nolanus]] fuit. Circa annum trecentesimum sexagesimum quintum imperator [[Valentinianus I]] eum praeceptorem Gratiani filii [[Augusta Treverorum|Augustam Treverorum]] arcessivit. Quo auctore postea [[Praefectura Galliarum|praefecturam Galliae]] et [[Consul|consulatum]] anno [[379]] adeptus est, postquam Valentiniano adhuc vivente [[comes]] et [[quaestor sacri palatii]] factus est. Fertur Ausonius post annum trecentesimum nonagesimum tertium de vita decessisse.
== De operibus ==
Cuius opera, quae ipse opuscula appellavit, sunt omnia divisa in partes tres. Quarum una, quae personalis dicitur, et Praefatiunculas et Gratiarum actionem et Parentalia et alia opera continet; altera, quae scholastica-historica nominatur, et Ordinem urbium nobilium et Fastos et Eclogas et alia complectitur; ad tertiam autem, quae artificiosa vocatur, et Cento nuptialis et Cupido cruciatus et liber praeclarus, qui ''[[Mosella (Ausonius)|Mosella]]'' inscriptus est, et alia pertinent.
Amicus erat [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinti Aurelii Symmachi]] qui antiquos deos colere perstabat. Anno [[371]] Mosellam flumen et Bissulam puellam [[Alamanni|Alamannicam]] cecinit eodemque in cantu viam inter [[Bingium]] et Augustam Treverorum descripsit qua anno [[368]] vectus erat. Haec via hodie [[via Ausoniana]] vocatur. Ad viam oppida [[Belginum]] et [[Dumnissus]] sunt.
== Fontes antiqui ==
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.13-43 (epistulae ad Ausonium praeter XXXII quae ab Ausonio scripta est).
== Bibliographia ==
; Editiones
* 1496 : ''Ausonii Peonii poetae disertissimi epigrammata''. Venetiis: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Tacuinus||it|qid=Q3768197}} [http://bibliotheque.bordeaux.fr/in/faces/details.xhtml?id=h::BordeauxS_330636101_INC015&jscheck=1 Textus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* 1511 : ''Ausonii opera diligentius castigata et in meliorem ordinem per quinque tomos restituta''. Lutetiae Parisiorum ex aedibus Ascensianis [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k71901g/f2.image Textus] aopud ''Gallica''
* 1517 : ''Ausonius''. Venetiis: in aedibus Aldi et Andreae soceri [https://web.archive.org/web/20181002142717/http://1886.u-bordeaux-montaigne.fr/items/show/71959 Textus] exemplaris olim ad [[Michael Montanus|Michaelem Montanum]] pertinentis
* 1523 : ''Decii Ausonii Burdigalensis viri consularis varia opuscula diligenter recognita''. Basileae: apud Valentinum Curionem [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/14227814 Textus] apud ''e-Rara''
* 1575 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], ed., ''D. Magni Ausonii Burdigalensis ... Opera in meliorem ordinem digesta. Recognita sunt à Josepho Scaligero''. Lugduni: apud Gryphium [http://numelyo.bm-lyon.fr/f_view/BML:BML_00GOO0100137001100392567# Textus]
* 1608 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], [[Elias Vinetus]], edd., ''D. Magni Ausonii Burdig. viri consularis Opera''. Genavae: typis Jacobi Stoer [https://www.e-rara.ch/gep_r/content/titleinfo/16295765 Textus] apud ''e-Rara''
* 1921 : Hugh G. Evelyn White, ed. et interpr., ''Ausonius''. 2 voll. Londinii: Heinemann (''[[Loeb Classical Library]]'') [https://archive.org/details/L096AusoniusI17 vol. 1] [https://archive.org/details/L115AusoniusII1820PaulinusPellaeusEucharisticus vol. 2]
* 1935 : Max Jasinski, ed. et interpr., ''Ausone: œuvres en vers et en prose''. 2 voll. Lutetiae: Garnier
* 1991 : R. P. H. Green, ed., ''The Works of Ausonius''. Oxonii: Clarendon Press
; Eruditio
*Garambois-Vasquez F., ''Natura delectat : ars et natura dans la création poétique d’Ausone'', Saint‑Étienne : Publications de l’Université de Saint-Étienne, 2018 [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2020_num_122_1_6952_t13_0368_0000_1 Recensio critica]
* {{Opus
| cognomen auctoris = Hunink
| nomen auctoris = Vincentius
| cognomen redactoris 1 = Orbán
| nomen redactoris 1 = Árpád Peter
| cognomen redactoris 2 = van der Poel
| nomen redactoris 2 = Marcus Gerardus Maria
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149
| contextus = Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers
| annus = 2001
| domus editoria = Nijmegen University Press
| isbn = 9789037305739
| url = https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm
| salus url = obiit
| retrospectio = 20160511125939
}}
*A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/140/mode/2up pp.140-1]
== Nexus externi ==
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_intr.html Opera pauca] apud ''Bibliothecam Augustanam''
* [http://www.thelatinlibrary.com/ausonius.html Opera pauciora] apud ''[[The Latin Library]]''
{{Index consulum sub principatu electorum|
praedecessores=[[Valens|Imp. Caesar Flavius Valens Augustus]] VI et [[Valentinianus II|Imp. Caesar Flavius Valentinianus Augustus]] II|
annus= 379<br />cum<br />[[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius|Quinto Clodio Hermogeniano Olybrio]]|
successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] V et [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]]}}
{{DEFAULTSORT:Ausonius, Decimus Magnus}}
[[Categoria:Nati saeculo 4]]
[[Categoria:Mortui saeculo 4]]
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Scriptores Galliae]]
[[Categoria:Praefecti Praetorio]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
kgzxajgjzxljy9ktnrqu1njdkey0jko
3965214
3965213
2026-06-16T14:37:39Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Bibliographia */
3965214
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:IMG 3148 Giovan Pietro Lasagna, Monumento a Decimo Magno Ausonio - Milano, Scuole palatine - Foto G. Dall'Orto, 3-gen-2006.jpg|thumb]]
{{res|Decimus Magnus Ausonius}} poeta Gallo-Romanus fuit qui circa annum [[310]] [[Cossio|Cossione]] (Francogallice ''Bazas'') haud procul a [[Burdigala]] natus est et circa annum [[393]] ibidem mortuus est. [[Gratianus|Gratianum]] autem principem, cum puer erat, instituit, eique postea rem publicam gerenti adfuit.
== De vita ==
Pater eius medicus humili genere natus, mater autem honesto loco nata erat. Ausonius primo Burdigalae, deinde [[Tolosa|Tolosae]] apud Arborium avunculum [[Grammatica|grammaticae]] et [[Ars rhetorica|arti rhetoricae]] studuit, antequam in urbem patris reverteret. Ibi per tria decennia grammaticus et rhetor fuit; in numero discipulorum eius et ille praeclarus [[Paulinus Nolanus|Pontius Paulinus]] [[episcopus]] [[Nola|Nolanus]] fuit. Circa annum trecentesimum sexagesimum quintum imperator [[Valentinianus I]] eum praeceptorem Gratiani filii [[Augusta Treverorum|Augustam Treverorum]] arcessivit. Quo auctore postea [[Praefectura Galliarum|praefecturam Galliae]] et [[Consul|consulatum]] anno [[379]] adeptus est, postquam Valentiniano adhuc vivente [[comes]] et [[quaestor sacri palatii]] factus est. Fertur Ausonius post annum trecentesimum nonagesimum tertium de vita decessisse.
== De operibus ==
Cuius opera, quae ipse opuscula appellavit, sunt omnia divisa in partes tres. Quarum una, quae personalis dicitur, et Praefatiunculas et Gratiarum actionem et Parentalia et alia opera continet; altera, quae scholastica-historica nominatur, et Ordinem urbium nobilium et Fastos et Eclogas et alia complectitur; ad tertiam autem, quae artificiosa vocatur, et Cento nuptialis et Cupido cruciatus et liber praeclarus, qui ''[[Mosella (Ausonius)|Mosella]]'' inscriptus est, et alia pertinent.
Amicus erat [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinti Aurelii Symmachi]] qui antiquos deos colere perstabat. Anno [[371]] Mosellam flumen et Bissulam puellam [[Alamanni|Alamannicam]] cecinit eodemque in cantu viam inter [[Bingium]] et Augustam Treverorum descripsit qua anno [[368]] vectus erat. Haec via hodie [[via Ausoniana]] vocatur. Ad viam oppida [[Belginum]] et [[Dumnissus]] sunt.
== Fontes antiqui ==
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.13-43 (epistulae ad Ausonium praeter XXXII quae ab Ausonio scripta est).
== Bibliographia ==
; Editiones
* 1496 : ''Ausonii Peonii poetae disertissimi epigrammata''. Venetiis: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Tacuinus||it|qid=Q3768197}} [http://bibliotheque.bordeaux.fr/in/faces/details.xhtml?id=h::BordeauxS_330636101_INC015&jscheck=1 Textus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* 1511 : ''Ausonii opera diligentius castigata et in meliorem ordinem per quinque tomos restituta''. Lutetiae Parisiorum ex aedibus Ascensianis [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k71901g/f2.image Textus] aopud ''Gallica''
* 1517 : ''Ausonius''. Venetiis: in aedibus Aldi et Andreae soceri [https://web.archive.org/web/20181002142717/http://1886.u-bordeaux-montaigne.fr/items/show/71959 Textus] exemplaris olim ad [[Michael Montanus|Michaelem Montanum]] pertinentis
* 1523 : ''Decii Ausonii Burdigalensis viri consularis varia opuscula diligenter recognita''. Basileae: apud Valentinum Curionem [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/14227814 Textus] apud ''e-Rara''
* 1575 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], ed., ''D. Magni Ausonii Burdigalensis ... Opera in meliorem ordinem digesta. Recognita sunt à Josepho Scaligero''. Lugduni: apud Gryphium [http://numelyo.bm-lyon.fr/f_view/BML:BML_00GOO0100137001100392567# Textus]
* 1608 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], [[Elias Vinetus]], edd., ''D. Magni Ausonii Burdig. viri consularis Opera''. Genavae: typis Jacobi Stoer [https://www.e-rara.ch/gep_r/content/titleinfo/16295765 Textus] apud ''e-Rara''
* 1921 : Hugh G. Evelyn White, ed. et interpr., ''Ausonius''. 2 voll. Londinii: Heinemann (''[[Loeb Classical Library]]'') [https://archive.org/details/L096AusoniusI17 vol. 1] [https://archive.org/details/L115AusoniusII1820PaulinusPellaeusEucharisticus vol. 2]
* 1935 : Max Jasinski, ed. et interpr., ''Ausone: œuvres en vers et en prose''. 2 voll. Lutetiae: Garnier
* 1991 : R. P. H. Green, ed., ''The Works of Ausonius''. Oxonii: Clarendon Press
; Eruditio
*Garambois-Vasquez F., ''Natura delectat : ars et natura dans la création poétique d’Ausone'', Saint‑Étienne : Publications de l’Université de Saint-Étienne, 2018 [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2020_num_122_1_6952_t13_0368_0000_1 Recensio critica]
** "[https://journals.openedition.org/viatica/?id=2039 Le voyage chez Ausone, de la Moselle à l’Ordo Vrbium Nobilium]", Viatica, 2021
* {{Opus
| cognomen auctoris = Hunink
| nomen auctoris = Vincentius
| cognomen redactoris 1 = Orbán
| nomen redactoris 1 = Árpád Peter
| cognomen redactoris 2 = van der Poel
| nomen redactoris 2 = Marcus Gerardus Maria
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149
| contextus = Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers
| annus = 2001
| domus editoria = Nijmegen University Press
| isbn = 9789037305739
| url = https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm
| salus url = obiit
| retrospectio = 20160511125939
}}
*A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/140/mode/2up pp.140-1]
== Nexus externi ==
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_intr.html Opera pauca] apud ''Bibliothecam Augustanam''
* [http://www.thelatinlibrary.com/ausonius.html Opera pauciora] apud ''[[The Latin Library]]''
{{Index consulum sub principatu electorum|
praedecessores=[[Valens|Imp. Caesar Flavius Valens Augustus]] VI et [[Valentinianus II|Imp. Caesar Flavius Valentinianus Augustus]] II|
annus= 379<br />cum<br />[[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius|Quinto Clodio Hermogeniano Olybrio]]|
successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] V et [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]]}}
{{DEFAULTSORT:Ausonius, Decimus Magnus}}
[[Categoria:Nati saeculo 4]]
[[Categoria:Mortui saeculo 4]]
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Scriptores Galliae]]
[[Categoria:Praefecti Praetorio]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
e5vho2rxzu9em805fkxq6px53q0myaj
3965215
3965214
2026-06-16T14:41:53Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Bibliographia */
3965215
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:IMG 3148 Giovan Pietro Lasagna, Monumento a Decimo Magno Ausonio - Milano, Scuole palatine - Foto G. Dall'Orto, 3-gen-2006.jpg|thumb]]
{{res|Decimus Magnus Ausonius}} poeta Gallo-Romanus fuit qui circa annum [[310]] [[Cossio|Cossione]] (Francogallice ''Bazas'') haud procul a [[Burdigala]] natus est et circa annum [[393]] ibidem mortuus est. [[Gratianus|Gratianum]] autem principem, cum puer erat, instituit, eique postea rem publicam gerenti adfuit.
== De vita ==
Pater eius medicus humili genere natus, mater autem honesto loco nata erat. Ausonius primo Burdigalae, deinde [[Tolosa|Tolosae]] apud Arborium avunculum [[Grammatica|grammaticae]] et [[Ars rhetorica|arti rhetoricae]] studuit, antequam in urbem patris reverteret. Ibi per tria decennia grammaticus et rhetor fuit; in numero discipulorum eius et ille praeclarus [[Paulinus Nolanus|Pontius Paulinus]] [[episcopus]] [[Nola|Nolanus]] fuit. Circa annum trecentesimum sexagesimum quintum imperator [[Valentinianus I]] eum praeceptorem Gratiani filii [[Augusta Treverorum|Augustam Treverorum]] arcessivit. Quo auctore postea [[Praefectura Galliarum|praefecturam Galliae]] et [[Consul|consulatum]] anno [[379]] adeptus est, postquam Valentiniano adhuc vivente [[comes]] et [[quaestor sacri palatii]] factus est. Fertur Ausonius post annum trecentesimum nonagesimum tertium de vita decessisse.
== De operibus ==
Cuius opera, quae ipse opuscula appellavit, sunt omnia divisa in partes tres. Quarum una, quae personalis dicitur, et Praefatiunculas et Gratiarum actionem et Parentalia et alia opera continet; altera, quae scholastica-historica nominatur, et Ordinem urbium nobilium et Fastos et Eclogas et alia complectitur; ad tertiam autem, quae artificiosa vocatur, et Cento nuptialis et Cupido cruciatus et liber praeclarus, qui ''[[Mosella (Ausonius)|Mosella]]'' inscriptus est, et alia pertinent.
Amicus erat [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinti Aurelii Symmachi]] qui antiquos deos colere perstabat. Anno [[371]] Mosellam flumen et Bissulam puellam [[Alamanni|Alamannicam]] cecinit eodemque in cantu viam inter [[Bingium]] et Augustam Treverorum descripsit qua anno [[368]] vectus erat. Haec via hodie [[via Ausoniana]] vocatur. Ad viam oppida [[Belginum]] et [[Dumnissus]] sunt.
== Fontes antiqui ==
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.13-43 (epistulae ad Ausonium praeter XXXII quae ab Ausonio scripta est).
== Bibliographia ==
; Editiones
* 1496 : ''Ausonii Peonii poetae disertissimi epigrammata''. Venetiis: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Tacuinus||it|qid=Q3768197}} [http://bibliotheque.bordeaux.fr/in/faces/details.xhtml?id=h::BordeauxS_330636101_INC015&jscheck=1 Textus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* 1511 : ''Ausonii opera diligentius castigata et in meliorem ordinem per quinque tomos restituta''. Lutetiae Parisiorum ex aedibus Ascensianis [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k71901g/f2.image Textus] aopud ''Gallica''
* 1517 : ''Ausonius''. Venetiis: in aedibus Aldi et Andreae soceri [https://web.archive.org/web/20181002142717/http://1886.u-bordeaux-montaigne.fr/items/show/71959 Textus] exemplaris olim ad [[Michael Montanus|Michaelem Montanum]] pertinentis
* 1523 : ''Decii Ausonii Burdigalensis viri consularis varia opuscula diligenter recognita''. Basileae: apud Valentinum Curionem [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/14227814 Textus] apud ''e-Rara''
* 1575 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], ed., ''D. Magni Ausonii Burdigalensis ... Opera in meliorem ordinem digesta. Recognita sunt à Josepho Scaligero''. Lugduni: apud Gryphium [http://numelyo.bm-lyon.fr/f_view/BML:BML_00GOO0100137001100392567# Textus]
* 1608 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], [[Elias Vinetus]], edd., ''D. Magni Ausonii Burdig. viri consularis Opera''. Genavae: typis Jacobi Stoer [https://www.e-rara.ch/gep_r/content/titleinfo/16295765 Textus] apud ''e-Rara''
* 1921 : Hugh G. Evelyn White, ed. et interpr., ''Ausonius''. 2 voll. Londinii: Heinemann (''[[Loeb Classical Library]]'') [https://archive.org/details/L096AusoniusI17 vol. 1] [https://archive.org/details/L115AusoniusII1820PaulinusPellaeusEucharisticus vol. 2]
* 1935 : Max Jasinski, ed. et interpr., ''Ausone: œuvres en vers et en prose''. 2 voll. Lutetiae: Garnier
* 1991 : R. P. H. Green, ed., ''The Works of Ausonius''. Oxonii: Clarendon Press
; Eruditio
*Garambois-Vasquez F., ''Natura delectat : ars et natura dans la création poétique d’Ausone'', Saint‑Étienne : Publications de l’Université de Saint-Étienne, 2018 [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2020_num_122_1_6952_t13_0368_0000_1 Recensio critica]
** "[https://journals.openedition.org/viatica/?id=2039 Le voyage chez Ausone, de la Moselle à l’Ordo Vrbium Nobilium]", Viatica, 2021
* {{Opus
| cognomen auctoris = Hunink
| nomen auctoris = Vincentius
| cognomen redactoris 1 = Orbán
| nomen redactoris 1 = Árpád Peter
| cognomen redactoris 2 = van der Poel
| nomen redactoris 2 = Marcus Gerardus Maria
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149
| contextus = Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers
| annus = 2001
| domus editoria = Nijmegen University Press
| isbn = 9789037305739
| url = https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm
| salus url = obiit
| retrospectio = 20160511125939
}}
*A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/140/mode/2up pp.140-1]
*Étienne Wolff, "[https://books.openedition.org/ausonius/27114 Les problèmes de la traduction des textes plurilingues : l’exemple du poète Ausone]", in ''Les jeux sur les mots, les lettres et les sons dans les textes latins'', Ausonius, 2023: 287-295
== Nexus externi ==
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_intr.html Opera pauca] apud ''Bibliothecam Augustanam''
* [http://www.thelatinlibrary.com/ausonius.html Opera pauciora] apud ''[[The Latin Library]]''
{{Index consulum sub principatu electorum|
praedecessores=[[Valens|Imp. Caesar Flavius Valens Augustus]] VI et [[Valentinianus II|Imp. Caesar Flavius Valentinianus Augustus]] II|
annus= 379<br />cum<br />[[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius|Quinto Clodio Hermogeniano Olybrio]]|
successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] V et [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]]}}
{{DEFAULTSORT:Ausonius, Decimus Magnus}}
[[Categoria:Nati saeculo 4]]
[[Categoria:Mortui saeculo 4]]
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Scriptores Galliae]]
[[Categoria:Praefecti Praetorio]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
mjofxzmmy5melbzgmxgy2x9hgxtmak4
3965216
3965215
2026-06-16T14:44:25Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Bibliographia */
3965216
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:IMG 3148 Giovan Pietro Lasagna, Monumento a Decimo Magno Ausonio - Milano, Scuole palatine - Foto G. Dall'Orto, 3-gen-2006.jpg|thumb]]
{{res|Decimus Magnus Ausonius}} poeta Gallo-Romanus fuit qui circa annum [[310]] [[Cossio|Cossione]] (Francogallice ''Bazas'') haud procul a [[Burdigala]] natus est et circa annum [[393]] ibidem mortuus est. [[Gratianus|Gratianum]] autem principem, cum puer erat, instituit, eique postea rem publicam gerenti adfuit.
== De vita ==
Pater eius medicus humili genere natus, mater autem honesto loco nata erat. Ausonius primo Burdigalae, deinde [[Tolosa|Tolosae]] apud Arborium avunculum [[Grammatica|grammaticae]] et [[Ars rhetorica|arti rhetoricae]] studuit, antequam in urbem patris reverteret. Ibi per tria decennia grammaticus et rhetor fuit; in numero discipulorum eius et ille praeclarus [[Paulinus Nolanus|Pontius Paulinus]] [[episcopus]] [[Nola|Nolanus]] fuit. Circa annum trecentesimum sexagesimum quintum imperator [[Valentinianus I]] eum praeceptorem Gratiani filii [[Augusta Treverorum|Augustam Treverorum]] arcessivit. Quo auctore postea [[Praefectura Galliarum|praefecturam Galliae]] et [[Consul|consulatum]] anno [[379]] adeptus est, postquam Valentiniano adhuc vivente [[comes]] et [[quaestor sacri palatii]] factus est. Fertur Ausonius post annum trecentesimum nonagesimum tertium de vita decessisse.
== De operibus ==
Cuius opera, quae ipse opuscula appellavit, sunt omnia divisa in partes tres. Quarum una, quae personalis dicitur, et Praefatiunculas et Gratiarum actionem et Parentalia et alia opera continet; altera, quae scholastica-historica nominatur, et Ordinem urbium nobilium et Fastos et Eclogas et alia complectitur; ad tertiam autem, quae artificiosa vocatur, et Cento nuptialis et Cupido cruciatus et liber praeclarus, qui ''[[Mosella (Ausonius)|Mosella]]'' inscriptus est, et alia pertinent.
Amicus erat [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinti Aurelii Symmachi]] qui antiquos deos colere perstabat. Anno [[371]] Mosellam flumen et Bissulam puellam [[Alamanni|Alamannicam]] cecinit eodemque in cantu viam inter [[Bingium]] et Augustam Treverorum descripsit qua anno [[368]] vectus erat. Haec via hodie [[via Ausoniana]] vocatur. Ad viam oppida [[Belginum]] et [[Dumnissus]] sunt.
== Fontes antiqui ==
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.13-43 (epistulae ad Ausonium praeter XXXII quae ab Ausonio scripta est).
== Bibliographia ==
; Editiones
* 1496 : ''Ausonii Peonii poetae disertissimi epigrammata''. Venetiis: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Tacuinus||it|qid=Q3768197}} [http://bibliotheque.bordeaux.fr/in/faces/details.xhtml?id=h::BordeauxS_330636101_INC015&jscheck=1 Textus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* 1511 : ''Ausonii opera diligentius castigata et in meliorem ordinem per quinque tomos restituta''. Lutetiae Parisiorum ex aedibus Ascensianis [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k71901g/f2.image Textus] aopud ''Gallica''
* 1517 : ''Ausonius''. Venetiis: in aedibus Aldi et Andreae soceri [https://web.archive.org/web/20181002142717/http://1886.u-bordeaux-montaigne.fr/items/show/71959 Textus] exemplaris olim ad [[Michael Montanus|Michaelem Montanum]] pertinentis
* 1523 : ''Decii Ausonii Burdigalensis viri consularis varia opuscula diligenter recognita''. Basileae: apud Valentinum Curionem [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/14227814 Textus] apud ''e-Rara''
* 1575 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], ed., ''D. Magni Ausonii Burdigalensis ... Opera in meliorem ordinem digesta. Recognita sunt à Josepho Scaligero''. Lugduni: apud Gryphium [http://numelyo.bm-lyon.fr/f_view/BML:BML_00GOO0100137001100392567# Textus]
* 1608 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], [[Elias Vinetus]], edd., ''D. Magni Ausonii Burdig. viri consularis Opera''. Genavae: typis Jacobi Stoer [https://www.e-rara.ch/gep_r/content/titleinfo/16295765 Textus] apud ''e-Rara''
* 1921 : Hugh G. Evelyn White, ed. et interpr., ''Ausonius''. 2 voll. Londinii: Heinemann (''[[Loeb Classical Library]]'') [https://archive.org/details/L096AusoniusI17 vol. 1] [https://archive.org/details/L115AusoniusII1820PaulinusPellaeusEucharisticus vol. 2]
* 1935 : Max Jasinski, ed. et interpr., ''Ausone: œuvres en vers et en prose''. 2 voll. Lutetiae: Garnier
* 1991 : R. P. H. Green, ed., ''The Works of Ausonius''. Oxonii: Clarendon Press
; Eruditio
*Garambois-Vasquez F., ''Natura delectat : ars et natura dans la création poétique d’Ausone'', Saint‑Étienne : Publications de l’Université de Saint-Étienne, 2018 [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2020_num_122_1_6952_t13_0368_0000_1 Recensio critica]
** "[https://journals.openedition.org/viatica/?id=2039 Le voyage chez Ausone, de la Moselle à l’Ordo Vrbium Nobilium]", Viatica, 2021
** «[https://books.openedition.org/momeditions/16915 La uarietas stylistique d’Ausone : l’exemple du grec dans quelques épigrammes] » in ''Stylistique et poétique de l’épigramme latine'', MOM Éditions, 2022: 157-164
* {{Opus
| cognomen auctoris = Hunink
| nomen auctoris = Vincentius
| cognomen redactoris 1 = Orbán
| nomen redactoris 1 = Árpád Peter
| cognomen redactoris 2 = van der Poel
| nomen redactoris 2 = Marcus Gerardus Maria
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149
| contextus = Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers
| annus = 2001
| domus editoria = Nijmegen University Press
| isbn = 9789037305739
| url = https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm
| salus url = obiit
| retrospectio = 20160511125939
}}
*A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/140/mode/2up pp.140-1]
*Étienne Wolff, "[https://books.openedition.org/ausonius/27114 Les problèmes de la traduction des textes plurilingues : l’exemple du poète Ausone]", in ''Les jeux sur les mots, les lettres et les sons dans les textes latins'', Ausonius, 2023: 287-295
== Nexus externi ==
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_intr.html Opera pauca] apud ''Bibliothecam Augustanam''
* [http://www.thelatinlibrary.com/ausonius.html Opera pauciora] apud ''[[The Latin Library]]''
{{Index consulum sub principatu electorum|
praedecessores=[[Valens|Imp. Caesar Flavius Valens Augustus]] VI et [[Valentinianus II|Imp. Caesar Flavius Valentinianus Augustus]] II|
annus= 379<br />cum<br />[[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius|Quinto Clodio Hermogeniano Olybrio]]|
successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] V et [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]]}}
{{DEFAULTSORT:Ausonius, Decimus Magnus}}
[[Categoria:Nati saeculo 4]]
[[Categoria:Mortui saeculo 4]]
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Scriptores Galliae]]
[[Categoria:Praefecti Praetorio]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
gnxasu39ecg403bnyt72m9w8ucq7pn4
3965217
3965216
2026-06-16T14:47:59Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Bibliographia */
3965217
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:IMG 3148 Giovan Pietro Lasagna, Monumento a Decimo Magno Ausonio - Milano, Scuole palatine - Foto G. Dall'Orto, 3-gen-2006.jpg|thumb]]
{{res|Decimus Magnus Ausonius}} poeta Gallo-Romanus fuit qui circa annum [[310]] [[Cossio|Cossione]] (Francogallice ''Bazas'') haud procul a [[Burdigala]] natus est et circa annum [[393]] ibidem mortuus est. [[Gratianus|Gratianum]] autem principem, cum puer erat, instituit, eique postea rem publicam gerenti adfuit.
== De vita ==
Pater eius medicus humili genere natus, mater autem honesto loco nata erat. Ausonius primo Burdigalae, deinde [[Tolosa|Tolosae]] apud Arborium avunculum [[Grammatica|grammaticae]] et [[Ars rhetorica|arti rhetoricae]] studuit, antequam in urbem patris reverteret. Ibi per tria decennia grammaticus et rhetor fuit; in numero discipulorum eius et ille praeclarus [[Paulinus Nolanus|Pontius Paulinus]] [[episcopus]] [[Nola|Nolanus]] fuit. Circa annum trecentesimum sexagesimum quintum imperator [[Valentinianus I]] eum praeceptorem Gratiani filii [[Augusta Treverorum|Augustam Treverorum]] arcessivit. Quo auctore postea [[Praefectura Galliarum|praefecturam Galliae]] et [[Consul|consulatum]] anno [[379]] adeptus est, postquam Valentiniano adhuc vivente [[comes]] et [[quaestor sacri palatii]] factus est. Fertur Ausonius post annum trecentesimum nonagesimum tertium de vita decessisse.
== De operibus ==
Cuius opera, quae ipse opuscula appellavit, sunt omnia divisa in partes tres. Quarum una, quae personalis dicitur, et Praefatiunculas et Gratiarum actionem et Parentalia et alia opera continet; altera, quae scholastica-historica nominatur, et Ordinem urbium nobilium et Fastos et Eclogas et alia complectitur; ad tertiam autem, quae artificiosa vocatur, et Cento nuptialis et Cupido cruciatus et liber praeclarus, qui ''[[Mosella (Ausonius)|Mosella]]'' inscriptus est, et alia pertinent.
Amicus erat [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinti Aurelii Symmachi]] qui antiquos deos colere perstabat. Anno [[371]] Mosellam flumen et Bissulam puellam [[Alamanni|Alamannicam]] cecinit eodemque in cantu viam inter [[Bingium]] et Augustam Treverorum descripsit qua anno [[368]] vectus erat. Haec via hodie [[via Ausoniana]] vocatur. Ad viam oppida [[Belginum]] et [[Dumnissus]] sunt.
== Fontes antiqui ==
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.13-43 (epistulae ad Ausonium praeter XXXII quae ab Ausonio scripta est).
== Bibliographia ==
; Editiones
* 1496 : ''Ausonii Peonii poetae disertissimi epigrammata''. Venetiis: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Tacuinus||it|qid=Q3768197}} [http://bibliotheque.bordeaux.fr/in/faces/details.xhtml?id=h::BordeauxS_330636101_INC015&jscheck=1 Textus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* 1511 : ''Ausonii opera diligentius castigata et in meliorem ordinem per quinque tomos restituta''. Lutetiae Parisiorum ex aedibus Ascensianis [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k71901g/f2.image Textus] aopud ''Gallica''
* 1517 : ''Ausonius''. Venetiis: in aedibus Aldi et Andreae soceri [https://web.archive.org/web/20181002142717/http://1886.u-bordeaux-montaigne.fr/items/show/71959 Textus] exemplaris olim ad [[Michael Montanus|Michaelem Montanum]] pertinentis
* 1523 : ''Decii Ausonii Burdigalensis viri consularis varia opuscula diligenter recognita''. Basileae: apud Valentinum Curionem [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/14227814 Textus] apud ''e-Rara''
* 1575 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], ed., ''D. Magni Ausonii Burdigalensis ... Opera in meliorem ordinem digesta. Recognita sunt à Josepho Scaligero''. Lugduni: apud Gryphium [http://numelyo.bm-lyon.fr/f_view/BML:BML_00GOO0100137001100392567# Textus]
* 1608 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], [[Elias Vinetus]], edd., ''D. Magni Ausonii Burdig. viri consularis Opera''. Genavae: typis Jacobi Stoer [https://www.e-rara.ch/gep_r/content/titleinfo/16295765 Textus] apud ''e-Rara''
* 1921 : Hugh G. Evelyn White, ed. et interpr., ''Ausonius''. 2 voll. Londinii: Heinemann (''[[Loeb Classical Library]]'') [https://archive.org/details/L096AusoniusI17 vol. 1] [https://archive.org/details/L115AusoniusII1820PaulinusPellaeusEucharisticus vol. 2]
* 1935 : Max Jasinski, ed. et interpr., ''Ausone: œuvres en vers et en prose''. 2 voll. Lutetiae: Garnier
* 1991 : R. P. H. Green, ed., ''The Works of Ausonius''. Oxonii: Clarendon Press
; Eruditio
*Garambois-Vasquez F., ''Natura delectat : ars et natura dans la création poétique d’Ausone'', Saint‑Étienne : Publications de l’Université de Saint-Étienne, 2018 [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2020_num_122_1_6952_t13_0368_0000_1 Recensio critica]
** "[https://journals.openedition.org/viatica/?id=2039 Le voyage chez Ausone, de la Moselle à l’Ordo Vrbium Nobilium]", Viatica, 2021
** «[https://books.openedition.org/momeditions/16915 La uarietas stylistique d’Ausone : l’exemple du grec dans quelques épigrammes] » in ''Stylistique et poétique de l’épigramme latine'', MOM Éditions, 2022: 157-164
*Robert Étienne, "[https://www.persee.fr/doc/anami_0003-4398_1978_num_90_138_1723 Ausone et la forêt]", ''Annales du Midi'', 1978: 251-255
* {{Opus
| cognomen auctoris = Hunink
| nomen auctoris = Vincentius
| cognomen redactoris 1 = Orbán
| nomen redactoris 1 = Árpád Peter
| cognomen redactoris 2 = van der Poel
| nomen redactoris 2 = Marcus Gerardus Maria
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149
| contextus = Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers
| annus = 2001
| domus editoria = Nijmegen University Press
| isbn = 9789037305739
| url = https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm
| salus url = obiit
| retrospectio = 20160511125939
}}
*A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/140/mode/2up pp.140-1]
*Étienne Wolff, "[https://books.openedition.org/ausonius/27114 Les problèmes de la traduction des textes plurilingues : l’exemple du poète Ausone]", in ''Les jeux sur les mots, les lettres et les sons dans les textes latins'', Ausonius, 2023: 287-295
== Nexus externi ==
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_intr.html Opera pauca] apud ''Bibliothecam Augustanam''
* [http://www.thelatinlibrary.com/ausonius.html Opera pauciora] apud ''[[The Latin Library]]''
{{Index consulum sub principatu electorum|
praedecessores=[[Valens|Imp. Caesar Flavius Valens Augustus]] VI et [[Valentinianus II|Imp. Caesar Flavius Valentinianus Augustus]] II|
annus= 379<br />cum<br />[[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius|Quinto Clodio Hermogeniano Olybrio]]|
successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] V et [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]]}}
{{DEFAULTSORT:Ausonius, Decimus Magnus}}
[[Categoria:Nati saeculo 4]]
[[Categoria:Mortui saeculo 4]]
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Scriptores Galliae]]
[[Categoria:Praefecti Praetorio]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
ei6znuxnsks579hn9mxxz50hphmuw0y
3965218
3965217
2026-06-16T14:50:51Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Bibliographia */
3965218
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:IMG 3148 Giovan Pietro Lasagna, Monumento a Decimo Magno Ausonio - Milano, Scuole palatine - Foto G. Dall'Orto, 3-gen-2006.jpg|thumb]]
{{res|Decimus Magnus Ausonius}} poeta Gallo-Romanus fuit qui circa annum [[310]] [[Cossio|Cossione]] (Francogallice ''Bazas'') haud procul a [[Burdigala]] natus est et circa annum [[393]] ibidem mortuus est. [[Gratianus|Gratianum]] autem principem, cum puer erat, instituit, eique postea rem publicam gerenti adfuit.
== De vita ==
Pater eius medicus humili genere natus, mater autem honesto loco nata erat. Ausonius primo Burdigalae, deinde [[Tolosa|Tolosae]] apud Arborium avunculum [[Grammatica|grammaticae]] et [[Ars rhetorica|arti rhetoricae]] studuit, antequam in urbem patris reverteret. Ibi per tria decennia grammaticus et rhetor fuit; in numero discipulorum eius et ille praeclarus [[Paulinus Nolanus|Pontius Paulinus]] [[episcopus]] [[Nola|Nolanus]] fuit. Circa annum trecentesimum sexagesimum quintum imperator [[Valentinianus I]] eum praeceptorem Gratiani filii [[Augusta Treverorum|Augustam Treverorum]] arcessivit. Quo auctore postea [[Praefectura Galliarum|praefecturam Galliae]] et [[Consul|consulatum]] anno [[379]] adeptus est, postquam Valentiniano adhuc vivente [[comes]] et [[quaestor sacri palatii]] factus est. Fertur Ausonius post annum trecentesimum nonagesimum tertium de vita decessisse.
== De operibus ==
Cuius opera, quae ipse opuscula appellavit, sunt omnia divisa in partes tres. Quarum una, quae personalis dicitur, et Praefatiunculas et Gratiarum actionem et Parentalia et alia opera continet; altera, quae scholastica-historica nominatur, et Ordinem urbium nobilium et Fastos et Eclogas et alia complectitur; ad tertiam autem, quae artificiosa vocatur, et Cento nuptialis et Cupido cruciatus et liber praeclarus, qui ''[[Mosella (Ausonius)|Mosella]]'' inscriptus est, et alia pertinent.
Amicus erat [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinti Aurelii Symmachi]] qui antiquos deos colere perstabat. Anno [[371]] Mosellam flumen et Bissulam puellam [[Alamanni|Alamannicam]] cecinit eodemque in cantu viam inter [[Bingium]] et Augustam Treverorum descripsit qua anno [[368]] vectus erat. Haec via hodie [[via Ausoniana]] vocatur. Ad viam oppida [[Belginum]] et [[Dumnissus]] sunt.
== Fontes antiqui ==
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.13-43 (epistulae ad Ausonium praeter XXXII quae ab Ausonio scripta est).
== Bibliographia ==
; Editiones
* 1496 : ''Ausonii Peonii poetae disertissimi epigrammata''. Venetiis: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Tacuinus||it|qid=Q3768197}} [http://bibliotheque.bordeaux.fr/in/faces/details.xhtml?id=h::BordeauxS_330636101_INC015&jscheck=1 Textus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* 1511 : ''Ausonii opera diligentius castigata et in meliorem ordinem per quinque tomos restituta''. Lutetiae Parisiorum ex aedibus Ascensianis [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k71901g/f2.image Textus] aopud ''Gallica''
* 1517 : ''Ausonius''. Venetiis: in aedibus Aldi et Andreae soceri [https://web.archive.org/web/20181002142717/http://1886.u-bordeaux-montaigne.fr/items/show/71959 Textus] exemplaris olim ad [[Michael Montanus|Michaelem Montanum]] pertinentis
* 1523 : ''Decii Ausonii Burdigalensis viri consularis varia opuscula diligenter recognita''. Basileae: apud Valentinum Curionem [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/14227814 Textus] apud ''e-Rara''
* 1575 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], ed., ''D. Magni Ausonii Burdigalensis ... Opera in meliorem ordinem digesta. Recognita sunt à Josepho Scaligero''. Lugduni: apud Gryphium [http://numelyo.bm-lyon.fr/f_view/BML:BML_00GOO0100137001100392567# Textus]
* 1608 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], [[Elias Vinetus]], edd., ''D. Magni Ausonii Burdig. viri consularis Opera''. Genavae: typis Jacobi Stoer [https://www.e-rara.ch/gep_r/content/titleinfo/16295765 Textus] apud ''e-Rara''
* 1921 : Hugh G. Evelyn White, ed. et interpr., ''Ausonius''. 2 voll. Londinii: Heinemann (''[[Loeb Classical Library]]'') [https://archive.org/details/L096AusoniusI17 vol. 1] [https://archive.org/details/L115AusoniusII1820PaulinusPellaeusEucharisticus vol. 2]
* 1935 : Max Jasinski, ed. et interpr., ''Ausone: œuvres en vers et en prose''. 2 voll. Lutetiae: Garnier
* 1991 : R. P. H. Green, ed., ''The Works of Ausonius''. Oxonii: Clarendon Press
; Eruditio
*Garambois-Vasquez F., ''Natura delectat : ars et natura dans la création poétique d’Ausone'', Saint‑Étienne : Publications de l’Université de Saint-Étienne, 2018 [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2020_num_122_1_6952_t13_0368_0000_1 Recensio critica]
** "[https://journals.openedition.org/viatica/?id=2039 Le voyage chez Ausone, de la Moselle à l’Ordo Vrbium Nobilium]", Viatica, 2021
** «[https://books.openedition.org/momeditions/16915 La uarietas stylistique d’Ausone : l’exemple du grec dans quelques épigrammes] » in ''Stylistique et poétique de l’épigramme latine'', MOM Éditions, 2022: 157-164
*Robert Étienne, "[https://www.persee.fr/doc/anami_0003-4398_1978_num_90_138_1723 Ausone et la forêt]", ''Annales du Midi'', 1978: 251-255
* {{Opus
| cognomen auctoris = Hunink
| nomen auctoris = Vincentius
| cognomen redactoris 1 = Orbán
| nomen redactoris 1 = Árpád Peter
| cognomen redactoris 2 = van der Poel
| nomen redactoris 2 = Marcus Gerardus Maria
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149
| contextus = Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers
| annus = 2001
| domus editoria = Nijmegen University Press
| isbn = 9789037305739
| url = https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm
| salus url = obiit
| retrospectio = 20160511125939
}}
*A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/140/mode/2up pp.140-1]
*Étienne Wolff, "[https://books.openedition.org/ausonius/27114 Les problèmes de la traduction des textes plurilingues : l’exemple du poète Ausone]", in ''Les jeux sur les mots, les lettres et les sons dans les textes latins'', Ausonius, 2023: 287-295
** ''Ausone en 2015, Bilan et nouvelles perspectives'', Turnhout, Brepols, 2018 [https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2020_num_200_1_2040_t15_0228_0000_2 Recensio critica]
== Nexus externi ==
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_intr.html Opera pauca] apud ''Bibliothecam Augustanam''
* [http://www.thelatinlibrary.com/ausonius.html Opera pauciora] apud ''[[The Latin Library]]''
{{Index consulum sub principatu electorum|
praedecessores=[[Valens|Imp. Caesar Flavius Valens Augustus]] VI et [[Valentinianus II|Imp. Caesar Flavius Valentinianus Augustus]] II|
annus= 379<br />cum<br />[[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius|Quinto Clodio Hermogeniano Olybrio]]|
successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] V et [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]]}}
{{DEFAULTSORT:Ausonius, Decimus Magnus}}
[[Categoria:Nati saeculo 4]]
[[Categoria:Mortui saeculo 4]]
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Scriptores Galliae]]
[[Categoria:Praefecti Praetorio]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
omb0mpx6cpd56cicggt7revxlo06hzn
3965219
3965218
2026-06-16T14:59:22Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
a
3965219
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:IMG 3148 Giovan Pietro Lasagna, Monumento a Decimo Magno Ausonio - Milano, Scuole palatine - Foto G. Dall'Orto, 3-gen-2006.jpg|thumb]]
{{res|Decimus Magnus Ausonius}} poeta Gallo-Romanus fuit qui circa annum [[310]] [[Cossio|Cossione]] (Francogallice ''Bazas'') haud procul a [[Burdigala]] natus est et circa annum [[393]] ibidem mortuus est. [[Gratianus|Gratianum]] autem principem, cum puer erat, instituit, eique postea rem publicam gerenti adfuit.
== De vita ==
Pater eius medicus humili genere natus, mater autem honesto loco nata erat. Ausonius primo Burdigalae, deinde [[Tolosa|Tolosae]] apud Arborium avunculum [[Grammatica|grammaticae]] et [[Ars rhetorica|arti rhetoricae]] studuit, antequam in urbem patris reverteret. Ibi per tria decennia grammaticus et rhetor fuit; in numero discipulorum eius et ille praeclarus [[Paulinus Nolanus|Pontius Paulinus]] [[episcopus]] [[Nola|Nolanus]] fuit. Circa annum trecentesimum sexagesimum quintum imperator [[Valentinianus I]] eum praeceptorem Gratiani filii [[Augusta Treverorum|Augustam Treverorum]] arcessivit. Quo auctore postea [[Praefectura Galliarum|praefecturam Galliae]] et [[Consul|consulatum]] anno [[379]] adeptus est, postquam Valentiniano adhuc vivente [[comes]] et [[quaestor sacri palatii]] factus est. Fertur Ausonius post annum trecentesimum nonagesimum tertium de vita decessisse.
== De operibus ==
Cuius opera, quae ipse opuscula appellavit, sunt omnia divisa in partes tres. Quarum una, quae personalis dicitur, et Praefatiunculas et Gratiarum actionem et Parentalia et alia opera continet; altera, quae scholastica-historica nominatur, et Ordinem urbium nobilium et Fastos et Eclogas et alia complectitur; ad tertiam autem, quae artificiosa vocatur, et Cento nuptialis et Cupido cruciatus et liber praeclarus, qui ''[[Mosella (Ausonius)|Mosella]]'' inscriptus est, et alia pertinent.
Amicus erat [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinti Aurelii Symmachi]] qui antiquos deos colere perstabat. Anno [[371]] Mosellam flumen et Bissulam puellam [[Alamanni|Alamannicam]] cecinit eodemque in cantu viam inter [[Bingium]] et Augustam Treverorum descripsit qua anno [[368]] vectus erat. Haec via hodie [[via Ausoniana]] vocatur. Ad viam oppida [[Belginum]] et [[Dumnissus]] sunt.
== Varia ==
Anno [[1995]] nova societas editoria prope Burdigalam sedens in poetae honorem antiqui nomen ''Editions Ausonius'' sumpsit. Libros eruditos ad antiquitatem spectantes aut etiam ad alias historicas aetates edere solet<ref>[https://ausoniuseditions.u-bordeaux-montaigne.fr/fr/content/4-qui-sommes-nous Pagina interretialis]</ref>.
== Fontes antiqui ==
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.13-43 (epistulae ad Ausonium praeter XXXII quae ab Ausonio scripta est).
== Bibliographia ==
; Editiones
* 1496 : ''Ausonii Peonii poetae disertissimi epigrammata''. Venetiis: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Tacuinus||it|qid=Q3768197}} [http://bibliotheque.bordeaux.fr/in/faces/details.xhtml?id=h::BordeauxS_330636101_INC015&jscheck=1 Textus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* 1511 : ''Ausonii opera diligentius castigata et in meliorem ordinem per quinque tomos restituta''. Lutetiae Parisiorum ex aedibus Ascensianis [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k71901g/f2.image Textus] aopud ''Gallica''
* 1517 : ''Ausonius''. Venetiis: in aedibus Aldi et Andreae soceri [https://web.archive.org/web/20181002142717/http://1886.u-bordeaux-montaigne.fr/items/show/71959 Textus] exemplaris olim ad [[Michael Montanus|Michaelem Montanum]] pertinentis
* 1523 : ''Decii Ausonii Burdigalensis viri consularis varia opuscula diligenter recognita''. Basileae: apud Valentinum Curionem [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/14227814 Textus] apud ''e-Rara''
* 1575 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], ed., ''D. Magni Ausonii Burdigalensis ... Opera in meliorem ordinem digesta. Recognita sunt à Josepho Scaligero''. Lugduni: apud Gryphium [http://numelyo.bm-lyon.fr/f_view/BML:BML_00GOO0100137001100392567# Textus]
* 1608 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], [[Elias Vinetus]], edd., ''D. Magni Ausonii Burdig. viri consularis Opera''. Genavae: typis Jacobi Stoer [https://www.e-rara.ch/gep_r/content/titleinfo/16295765 Textus] apud ''e-Rara''
* 1921 : Hugh G. Evelyn White, ed. et interpr., ''Ausonius''. 2 voll. Londinii: Heinemann (''[[Loeb Classical Library]]'') [https://archive.org/details/L096AusoniusI17 vol. 1] [https://archive.org/details/L115AusoniusII1820PaulinusPellaeusEucharisticus vol. 2]
* 1935 : Max Jasinski, ed. et interpr., ''Ausone: œuvres en vers et en prose''. 2 voll. Lutetiae: Garnier
* 1991 : R. P. H. Green, ed., ''The Works of Ausonius''. Oxonii: Clarendon Press
; Eruditio
*Garambois-Vasquez F., ''Natura delectat : ars et natura dans la création poétique d’Ausone'', Saint‑Étienne : Publications de l’Université de Saint-Étienne, 2018 [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2020_num_122_1_6952_t13_0368_0000_1 Recensio critica]
** "[https://journals.openedition.org/viatica/?id=2039 Le voyage chez Ausone, de la Moselle à l’Ordo Vrbium Nobilium]", Viatica, 2021
** «[https://books.openedition.org/momeditions/16915 La uarietas stylistique d’Ausone : l’exemple du grec dans quelques épigrammes] » in ''Stylistique et poétique de l’épigramme latine'', MOM Éditions, 2022: 157-164
*Robert Étienne, "[https://www.persee.fr/doc/anami_0003-4398_1978_num_90_138_1723 Ausone et la forêt]", ''Annales du Midi'', 1978: 251-255
* {{Opus
| cognomen auctoris = Hunink
| nomen auctoris = Vincentius
| cognomen redactoris 1 = Orbán
| nomen redactoris 1 = Árpád Peter
| cognomen redactoris 2 = van der Poel
| nomen redactoris 2 = Marcus Gerardus Maria
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149
| contextus = Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers
| annus = 2001
| domus editoria = Nijmegen University Press
| isbn = 9789037305739
| url = https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm
| salus url = obiit
| retrospectio = 20160511125939
}}
*A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/140/mode/2up pp.140-1]
*Étienne Wolff, "[https://books.openedition.org/ausonius/27114 Les problèmes de la traduction des textes plurilingues : l’exemple du poète Ausone]", in ''Les jeux sur les mots, les lettres et les sons dans les textes latins'', Ausonius, 2023: 287-295
** ''Ausone en 2015, Bilan et nouvelles perspectives'', Turnhout, Brepols, 2018 [https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2020_num_200_1_2040_t15_0228_0000_2 Recensio critica]
== Nexus externi ==
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_intr.html Opera pauca] apud ''Bibliothecam Augustanam''
* [http://www.thelatinlibrary.com/ausonius.html Opera pauciora] apud ''[[The Latin Library]]''
{{Index consulum sub principatu electorum|
praedecessores=[[Valens|Imp. Caesar Flavius Valens Augustus]] VI et [[Valentinianus II|Imp. Caesar Flavius Valentinianus Augustus]] II|
annus= 379<br />cum<br />[[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius|Quinto Clodio Hermogeniano Olybrio]]|
successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] V et [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]]}}
{{DEFAULTSORT:Ausonius, Decimus Magnus}}
[[Categoria:Nati saeculo 4]]
[[Categoria:Mortui saeculo 4]]
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Scriptores Galliae]]
[[Categoria:Praefecti Praetorio]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
pf2wgkyxqajsrbe2nx32fkcn0jf0oez
3965220
3965219
2026-06-16T15:00:28Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Varia */
3965220
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:IMG 3148 Giovan Pietro Lasagna, Monumento a Decimo Magno Ausonio - Milano, Scuole palatine - Foto G. Dall'Orto, 3-gen-2006.jpg|thumb]]
{{res|Decimus Magnus Ausonius}} poeta Gallo-Romanus fuit qui circa annum [[310]] [[Cossio|Cossione]] (Francogallice ''Bazas'') haud procul a [[Burdigala]] natus est et circa annum [[393]] ibidem mortuus est. [[Gratianus|Gratianum]] autem principem, cum puer erat, instituit, eique postea rem publicam gerenti adfuit.
== De vita ==
Pater eius medicus humili genere natus, mater autem honesto loco nata erat. Ausonius primo Burdigalae, deinde [[Tolosa|Tolosae]] apud Arborium avunculum [[Grammatica|grammaticae]] et [[Ars rhetorica|arti rhetoricae]] studuit, antequam in urbem patris reverteret. Ibi per tria decennia grammaticus et rhetor fuit; in numero discipulorum eius et ille praeclarus [[Paulinus Nolanus|Pontius Paulinus]] [[episcopus]] [[Nola|Nolanus]] fuit. Circa annum trecentesimum sexagesimum quintum imperator [[Valentinianus I]] eum praeceptorem Gratiani filii [[Augusta Treverorum|Augustam Treverorum]] arcessivit. Quo auctore postea [[Praefectura Galliarum|praefecturam Galliae]] et [[Consul|consulatum]] anno [[379]] adeptus est, postquam Valentiniano adhuc vivente [[comes]] et [[quaestor sacri palatii]] factus est. Fertur Ausonius post annum trecentesimum nonagesimum tertium de vita decessisse.
== De operibus ==
Cuius opera, quae ipse opuscula appellavit, sunt omnia divisa in partes tres. Quarum una, quae personalis dicitur, et Praefatiunculas et Gratiarum actionem et Parentalia et alia opera continet; altera, quae scholastica-historica nominatur, et Ordinem urbium nobilium et Fastos et Eclogas et alia complectitur; ad tertiam autem, quae artificiosa vocatur, et Cento nuptialis et Cupido cruciatus et liber praeclarus, qui ''[[Mosella (Ausonius)|Mosella]]'' inscriptus est, et alia pertinent.
Amicus erat [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinti Aurelii Symmachi]] qui antiquos deos colere perstabat. Anno [[371]] Mosellam flumen et Bissulam puellam [[Alamanni|Alamannicam]] cecinit eodemque in cantu viam inter [[Bingium]] et Augustam Treverorum descripsit qua anno [[368]] vectus erat. Haec via hodie [[via Ausoniana]] vocatur. Ad viam oppida [[Belginum]] et [[Dumnissus]] sunt.
== Varia ==
Anno [[1995]] nova societas editoria prope Burdigalam sedens in poetae honorem antiqui nomen ''Editions Ausonius'' sumpsit. Libros eruditos ad antiquitatem spectantes aut etiam ad alias historicas aetates edere solet<ref>[https://ausoniuseditions.u-bordeaux-montaigne.fr/fr/content/4-qui-sommes-nous Pagina interretialis]</ref>.
== Notae ==
<references/>
== Fontes antiqui ==
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.13-43 (epistulae ad Ausonium praeter XXXII quae ab Ausonio scripta est).
== Bibliographia ==
; Editiones
* 1496 : ''Ausonii Peonii poetae disertissimi epigrammata''. Venetiis: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Tacuinus||it|qid=Q3768197}} [http://bibliotheque.bordeaux.fr/in/faces/details.xhtml?id=h::BordeauxS_330636101_INC015&jscheck=1 Textus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* 1511 : ''Ausonii opera diligentius castigata et in meliorem ordinem per quinque tomos restituta''. Lutetiae Parisiorum ex aedibus Ascensianis [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k71901g/f2.image Textus] aopud ''Gallica''
* 1517 : ''Ausonius''. Venetiis: in aedibus Aldi et Andreae soceri [https://web.archive.org/web/20181002142717/http://1886.u-bordeaux-montaigne.fr/items/show/71959 Textus] exemplaris olim ad [[Michael Montanus|Michaelem Montanum]] pertinentis
* 1523 : ''Decii Ausonii Burdigalensis viri consularis varia opuscula diligenter recognita''. Basileae: apud Valentinum Curionem [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/14227814 Textus] apud ''e-Rara''
* 1575 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], ed., ''D. Magni Ausonii Burdigalensis ... Opera in meliorem ordinem digesta. Recognita sunt à Josepho Scaligero''. Lugduni: apud Gryphium [http://numelyo.bm-lyon.fr/f_view/BML:BML_00GOO0100137001100392567# Textus]
* 1608 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], [[Elias Vinetus]], edd., ''D. Magni Ausonii Burdig. viri consularis Opera''. Genavae: typis Jacobi Stoer [https://www.e-rara.ch/gep_r/content/titleinfo/16295765 Textus] apud ''e-Rara''
* 1921 : Hugh G. Evelyn White, ed. et interpr., ''Ausonius''. 2 voll. Londinii: Heinemann (''[[Loeb Classical Library]]'') [https://archive.org/details/L096AusoniusI17 vol. 1] [https://archive.org/details/L115AusoniusII1820PaulinusPellaeusEucharisticus vol. 2]
* 1935 : Max Jasinski, ed. et interpr., ''Ausone: œuvres en vers et en prose''. 2 voll. Lutetiae: Garnier
* 1991 : R. P. H. Green, ed., ''The Works of Ausonius''. Oxonii: Clarendon Press
; Eruditio
*Garambois-Vasquez F., ''Natura delectat : ars et natura dans la création poétique d’Ausone'', Saint‑Étienne : Publications de l’Université de Saint-Étienne, 2018 [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2020_num_122_1_6952_t13_0368_0000_1 Recensio critica]
** "[https://journals.openedition.org/viatica/?id=2039 Le voyage chez Ausone, de la Moselle à l’Ordo Vrbium Nobilium]", Viatica, 2021
** «[https://books.openedition.org/momeditions/16915 La uarietas stylistique d’Ausone : l’exemple du grec dans quelques épigrammes] » in ''Stylistique et poétique de l’épigramme latine'', MOM Éditions, 2022: 157-164
*Robert Étienne, "[https://www.persee.fr/doc/anami_0003-4398_1978_num_90_138_1723 Ausone et la forêt]", ''Annales du Midi'', 1978: 251-255
* {{Opus
| cognomen auctoris = Hunink
| nomen auctoris = Vincentius
| cognomen redactoris 1 = Orbán
| nomen redactoris 1 = Árpád Peter
| cognomen redactoris 2 = van der Poel
| nomen redactoris 2 = Marcus Gerardus Maria
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149
| contextus = Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers
| annus = 2001
| domus editoria = Nijmegen University Press
| isbn = 9789037305739
| url = https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm
| salus url = obiit
| retrospectio = 20160511125939
}}
*A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/140/mode/2up pp.140-1]
*Étienne Wolff, "[https://books.openedition.org/ausonius/27114 Les problèmes de la traduction des textes plurilingues : l’exemple du poète Ausone]", in ''Les jeux sur les mots, les lettres et les sons dans les textes latins'', Ausonius, 2023: 287-295
** ''Ausone en 2015, Bilan et nouvelles perspectives'', Turnhout, Brepols, 2018 [https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2020_num_200_1_2040_t15_0228_0000_2 Recensio critica]
== Nexus externi ==
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_intr.html Opera pauca] apud ''Bibliothecam Augustanam''
* [http://www.thelatinlibrary.com/ausonius.html Opera pauciora] apud ''[[The Latin Library]]''
{{Index consulum sub principatu electorum|
praedecessores=[[Valens|Imp. Caesar Flavius Valens Augustus]] VI et [[Valentinianus II|Imp. Caesar Flavius Valentinianus Augustus]] II|
annus= 379<br />cum<br />[[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius|Quinto Clodio Hermogeniano Olybrio]]|
successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] V et [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]]}}
{{DEFAULTSORT:Ausonius, Decimus Magnus}}
[[Categoria:Nati saeculo 4]]
[[Categoria:Mortui saeculo 4]]
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Scriptores Galliae]]
[[Categoria:Praefecti Praetorio]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
ap4lpkw3soo9ocmqy08nkir11hkoo97
3965223
3965220
2026-06-16T15:20:51Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Bibliographia */
3965223
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:IMG 3148 Giovan Pietro Lasagna, Monumento a Decimo Magno Ausonio - Milano, Scuole palatine - Foto G. Dall'Orto, 3-gen-2006.jpg|thumb]]
{{res|Decimus Magnus Ausonius}} poeta Gallo-Romanus fuit qui circa annum [[310]] [[Cossio|Cossione]] (Francogallice ''Bazas'') haud procul a [[Burdigala]] natus est et circa annum [[393]] ibidem mortuus est. [[Gratianus|Gratianum]] autem principem, cum puer erat, instituit, eique postea rem publicam gerenti adfuit.
== De vita ==
Pater eius medicus humili genere natus, mater autem honesto loco nata erat. Ausonius primo Burdigalae, deinde [[Tolosa|Tolosae]] apud Arborium avunculum [[Grammatica|grammaticae]] et [[Ars rhetorica|arti rhetoricae]] studuit, antequam in urbem patris reverteret. Ibi per tria decennia grammaticus et rhetor fuit; in numero discipulorum eius et ille praeclarus [[Paulinus Nolanus|Pontius Paulinus]] [[episcopus]] [[Nola|Nolanus]] fuit. Circa annum trecentesimum sexagesimum quintum imperator [[Valentinianus I]] eum praeceptorem Gratiani filii [[Augusta Treverorum|Augustam Treverorum]] arcessivit. Quo auctore postea [[Praefectura Galliarum|praefecturam Galliae]] et [[Consul|consulatum]] anno [[379]] adeptus est, postquam Valentiniano adhuc vivente [[comes]] et [[quaestor sacri palatii]] factus est. Fertur Ausonius post annum trecentesimum nonagesimum tertium de vita decessisse.
== De operibus ==
Cuius opera, quae ipse opuscula appellavit, sunt omnia divisa in partes tres. Quarum una, quae personalis dicitur, et Praefatiunculas et Gratiarum actionem et Parentalia et alia opera continet; altera, quae scholastica-historica nominatur, et Ordinem urbium nobilium et Fastos et Eclogas et alia complectitur; ad tertiam autem, quae artificiosa vocatur, et Cento nuptialis et Cupido cruciatus et liber praeclarus, qui ''[[Mosella (Ausonius)|Mosella]]'' inscriptus est, et alia pertinent.
Amicus erat [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinti Aurelii Symmachi]] qui antiquos deos colere perstabat. Anno [[371]] Mosellam flumen et Bissulam puellam [[Alamanni|Alamannicam]] cecinit eodemque in cantu viam inter [[Bingium]] et Augustam Treverorum descripsit qua anno [[368]] vectus erat. Haec via hodie [[via Ausoniana]] vocatur. Ad viam oppida [[Belginum]] et [[Dumnissus]] sunt.
== Varia ==
Anno [[1995]] nova societas editoria prope Burdigalam sedens in poetae honorem antiqui nomen ''Editions Ausonius'' sumpsit. Libros eruditos ad antiquitatem spectantes aut etiam ad alias historicas aetates edere solet<ref>[https://ausoniuseditions.u-bordeaux-montaigne.fr/fr/content/4-qui-sommes-nous Pagina interretialis]</ref>.
== Notae ==
<references/>
== Fontes antiqui ==
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.13-43 (epistulae ad Ausonium praeter XXXII quae ab Ausonio scripta est).
== Bibliographia ==
; Editiones
* 1496 : ''Ausonii Peonii poetae disertissimi epigrammata''. Venetiis: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Tacuinus||it|qid=Q3768197}} [http://bibliotheque.bordeaux.fr/in/faces/details.xhtml?id=h::BordeauxS_330636101_INC015&jscheck=1 Textus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* 1511 : ''Ausonii opera diligentius castigata et in meliorem ordinem per quinque tomos restituta''. Lutetiae Parisiorum ex aedibus Ascensianis [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k71901g/f2.image Textus] aopud ''Gallica''
* 1517 : ''Ausonius''. Venetiis: in aedibus Aldi et Andreae soceri [https://web.archive.org/web/20181002142717/http://1886.u-bordeaux-montaigne.fr/items/show/71959 Textus] exemplaris olim ad [[Michael Montanus|Michaelem Montanum]] pertinentis
* 1523 : ''Decii Ausonii Burdigalensis viri consularis varia opuscula diligenter recognita''. Basileae: apud Valentinum Curionem [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/14227814 Textus] apud ''e-Rara''
* 1575 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], ed., ''D. Magni Ausonii Burdigalensis ... Opera in meliorem ordinem digesta. Recognita sunt à Josepho Scaligero''. Lugduni: apud Gryphium [http://numelyo.bm-lyon.fr/f_view/BML:BML_00GOO0100137001100392567# Textus]
* 1608 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], [[Elias Vinetus]], edd., ''D. Magni Ausonii Burdig. viri consularis Opera''. Genavae: typis Jacobi Stoer [https://www.e-rara.ch/gep_r/content/titleinfo/16295765 Textus] apud ''e-Rara''
* 1921 : Hugh G. Evelyn White, ed. et interpr., ''Ausonius''. 2 voll. Londinii: Heinemann (''[[Loeb Classical Library]]'') [https://archive.org/details/L096AusoniusI17 vol. 1] [https://archive.org/details/L115AusoniusII1820PaulinusPellaeusEucharisticus vol. 2]
* 1935 : Max Jasinski, ed. et interpr., ''Ausone: œuvres en vers et en prose''. 2 voll. Lutetiae: Garnier
* 1991 : R. P. H. Green, ed., ''The Works of Ausonius''. Oxonii: Clarendon Press
; Eruditio
*Garambois-Vasquez F., ''Natura delectat : ars et natura dans la création poétique d’Ausone'', Saint‑Étienne : Publications de l’Université de Saint-Étienne, 2018 [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2020_num_122_1_6952_t13_0368_0000_1 Recensio critica]
** "[https://journals.openedition.org/viatica/?id=2039 Le voyage chez Ausone, de la Moselle à l’Ordo Vrbium Nobilium]", Viatica, 2021
** «[https://books.openedition.org/momeditions/16915 La uarietas stylistique d’Ausone : l’exemple du grec dans quelques épigrammes] » in ''Stylistique et poétique de l’épigramme latine'', MOM Éditions, 2022: 157-164
*Robert Étienne, "[https://www.persee.fr/doc/anami_0003-4398_1978_num_90_138_1723 Ausone et la forêt]", ''Annales du Midi'', 1978: 251-255
* {{Opus
| cognomen auctoris = Hunink
| nomen auctoris = Vincentius
| cognomen redactoris 1 = Orbán
| nomen redactoris 1 = Árpád Peter
| cognomen redactoris 2 = van der Poel
| nomen redactoris 2 = Marcus Gerardus Maria
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149
| contextus = Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers
| annus = 2001
| domus editoria = Nijmegen University Press
| isbn = 9789037305739
| url = https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm
| salus url = obiit
| retrospectio = 20160511125939
}}
*A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/140/mode/2up pp.140-1]
* Charles-Marie Ternes, "[https://www.persee.fr/doc/crai_0065-0536_1986_num_130_1_14356 La sagesse grecque dans l’œuvre d'Ausone]", ''Comptes rendus des séances de l'Académie des Inscriptions et Belles-Lettres'', 1986: 147-161
*Étienne Wolff, "[https://books.openedition.org/ausonius/27114 Les problèmes de la traduction des textes plurilingues : l’exemple du poète Ausone]", in ''Les jeux sur les mots, les lettres et les sons dans les textes latins'', Ausonius, 2023: 287-295
** ''Ausone en 2015, Bilan et nouvelles perspectives'', Turnhout, Brepols, 2018 [https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2020_num_200_1_2040_t15_0228_0000_2 Recensio critica]
== Nexus externi ==
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_intr.html Opera pauca] apud ''Bibliothecam Augustanam''
* [http://www.thelatinlibrary.com/ausonius.html Opera pauciora] apud ''[[The Latin Library]]''
{{Index consulum sub principatu electorum|
praedecessores=[[Valens|Imp. Caesar Flavius Valens Augustus]] VI et [[Valentinianus II|Imp. Caesar Flavius Valentinianus Augustus]] II|
annus= 379<br />cum<br />[[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius|Quinto Clodio Hermogeniano Olybrio]]|
successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] V et [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]]}}
{{DEFAULTSORT:Ausonius, Decimus Magnus}}
[[Categoria:Nati saeculo 4]]
[[Categoria:Mortui saeculo 4]]
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Scriptores Galliae]]
[[Categoria:Praefecti Praetorio]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
n9ikzanpf4r8zzlmfr4jlx7hqsiy8ou
3965226
3965223
2026-06-16T15:31:42Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Fontes antiqui */
3965226
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:IMG 3148 Giovan Pietro Lasagna, Monumento a Decimo Magno Ausonio - Milano, Scuole palatine - Foto G. Dall'Orto, 3-gen-2006.jpg|thumb]]
{{res|Decimus Magnus Ausonius}} poeta Gallo-Romanus fuit qui circa annum [[310]] [[Cossio|Cossione]] (Francogallice ''Bazas'') haud procul a [[Burdigala]] natus est et circa annum [[393]] ibidem mortuus est. [[Gratianus|Gratianum]] autem principem, cum puer erat, instituit, eique postea rem publicam gerenti adfuit.
== De vita ==
Pater eius medicus humili genere natus, mater autem honesto loco nata erat. Ausonius primo Burdigalae, deinde [[Tolosa|Tolosae]] apud Arborium avunculum [[Grammatica|grammaticae]] et [[Ars rhetorica|arti rhetoricae]] studuit, antequam in urbem patris reverteret. Ibi per tria decennia grammaticus et rhetor fuit; in numero discipulorum eius et ille praeclarus [[Paulinus Nolanus|Pontius Paulinus]] [[episcopus]] [[Nola|Nolanus]] fuit. Circa annum trecentesimum sexagesimum quintum imperator [[Valentinianus I]] eum praeceptorem Gratiani filii [[Augusta Treverorum|Augustam Treverorum]] arcessivit. Quo auctore postea [[Praefectura Galliarum|praefecturam Galliae]] et [[Consul|consulatum]] anno [[379]] adeptus est, postquam Valentiniano adhuc vivente [[comes]] et [[quaestor sacri palatii]] factus est. Fertur Ausonius post annum trecentesimum nonagesimum tertium de vita decessisse.
== De operibus ==
Cuius opera, quae ipse opuscula appellavit, sunt omnia divisa in partes tres. Quarum una, quae personalis dicitur, et Praefatiunculas et Gratiarum actionem et Parentalia et alia opera continet; altera, quae scholastica-historica nominatur, et Ordinem urbium nobilium et Fastos et Eclogas et alia complectitur; ad tertiam autem, quae artificiosa vocatur, et Cento nuptialis et Cupido cruciatus et liber praeclarus, qui ''[[Mosella (Ausonius)|Mosella]]'' inscriptus est, et alia pertinent.
Amicus erat [[Quintus Aurelius Symmachus|Quinti Aurelii Symmachi]] qui antiquos deos colere perstabat. Anno [[371]] Mosellam flumen et Bissulam puellam [[Alamanni|Alamannicam]] cecinit eodemque in cantu viam inter [[Bingium]] et Augustam Treverorum descripsit qua anno [[368]] vectus erat. Haec via hodie [[via Ausoniana]] vocatur. Ad viam oppida [[Belginum]] et [[Dumnissus]] sunt.
== Varia ==
Anno [[1995]] nova societas editoria prope Burdigalam sedens in poetae honorem antiqui nomen ''Editions Ausonius'' sumpsit. Libros eruditos ad antiquitatem spectantes aut etiam ad alias historicas aetates edere solet<ref>[https://ausoniuseditions.u-bordeaux-montaigne.fr/fr/content/4-qui-sommes-nous Pagina interretialis]</ref>.
== Notae ==
<references/>
== Fontes antiqui ==
Praeter auctoris opera etiam habes:
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.13-43 (epistulae ad Ausonium praeter XXXII quae ab Ausonio scripta est).
== Bibliographia ==
; Editiones
* 1496 : ''Ausonii Peonii poetae disertissimi epigrammata''. Venetiis: {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Ioannes Tacuinus||it|qid=Q3768197}} [http://bibliotheque.bordeaux.fr/in/faces/details.xhtml?id=h::BordeauxS_330636101_INC015&jscheck=1 Textus]{{Nexus deficitur|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* 1511 : ''Ausonii opera diligentius castigata et in meliorem ordinem per quinque tomos restituta''. Lutetiae Parisiorum ex aedibus Ascensianis [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k71901g/f2.image Textus] aopud ''Gallica''
* 1517 : ''Ausonius''. Venetiis: in aedibus Aldi et Andreae soceri [https://web.archive.org/web/20181002142717/http://1886.u-bordeaux-montaigne.fr/items/show/71959 Textus] exemplaris olim ad [[Michael Montanus|Michaelem Montanum]] pertinentis
* 1523 : ''Decii Ausonii Burdigalensis viri consularis varia opuscula diligenter recognita''. Basileae: apud Valentinum Curionem [https://www.e-rara.ch/zuz/content/titleinfo/14227814 Textus] apud ''e-Rara''
* 1575 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], ed., ''D. Magni Ausonii Burdigalensis ... Opera in meliorem ordinem digesta. Recognita sunt à Josepho Scaligero''. Lugduni: apud Gryphium [http://numelyo.bm-lyon.fr/f_view/BML:BML_00GOO0100137001100392567# Textus]
* 1608 : [[Iosephus Iustus Scaliger]], [[Elias Vinetus]], edd., ''D. Magni Ausonii Burdig. viri consularis Opera''. Genavae: typis Jacobi Stoer [https://www.e-rara.ch/gep_r/content/titleinfo/16295765 Textus] apud ''e-Rara''
* 1921 : Hugh G. Evelyn White, ed. et interpr., ''Ausonius''. 2 voll. Londinii: Heinemann (''[[Loeb Classical Library]]'') [https://archive.org/details/L096AusoniusI17 vol. 1] [https://archive.org/details/L115AusoniusII1820PaulinusPellaeusEucharisticus vol. 2]
* 1935 : Max Jasinski, ed. et interpr., ''Ausone: œuvres en vers et en prose''. 2 voll. Lutetiae: Garnier
* 1991 : R. P. H. Green, ed., ''The Works of Ausonius''. Oxonii: Clarendon Press
; Eruditio
*Garambois-Vasquez F., ''Natura delectat : ars et natura dans la création poétique d’Ausone'', Saint‑Étienne : Publications de l’Université de Saint-Étienne, 2018 [https://www.persee.fr/doc/rea_0035-2004_2020_num_122_1_6952_t13_0368_0000_1 Recensio critica]
** "[https://journals.openedition.org/viatica/?id=2039 Le voyage chez Ausone, de la Moselle à l’Ordo Vrbium Nobilium]", Viatica, 2021
** «[https://books.openedition.org/momeditions/16915 La uarietas stylistique d’Ausone : l’exemple du grec dans quelques épigrammes] » in ''Stylistique et poétique de l’épigramme latine'', MOM Éditions, 2022: 157-164
*Robert Étienne, "[https://www.persee.fr/doc/anami_0003-4398_1978_num_90_138_1723 Ausone et la forêt]", ''Annales du Midi'', 1978: 251-255
* {{Opus
| cognomen auctoris = Hunink
| nomen auctoris = Vincentius
| cognomen redactoris 1 = Orbán
| nomen redactoris 1 = Árpád Peter
| cognomen redactoris 2 = van der Poel
| nomen redactoris 2 = Marcus Gerardus Maria
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149
| contextus = Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers
| annus = 2001
| domus editoria = Nijmegen University Press
| isbn = 9789037305739
| url = https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm
| salus url = obiit
| retrospectio = 20160511125939
}}
*A.H.M. Jones; J. R. Martindale; J. Morris. ''The Prosopography of the Later Roman Empire'', Cambridge, 1971, t.I [https://archive.org/details/plre-01-260-395/PLRE01_260-395/page/140/mode/2up pp.140-1]
* Charles-Marie Ternes, "[https://www.persee.fr/doc/crai_0065-0536_1986_num_130_1_14356 La sagesse grecque dans l’œuvre d'Ausone]", ''Comptes rendus des séances de l'Académie des Inscriptions et Belles-Lettres'', 1986: 147-161
*Étienne Wolff, "[https://books.openedition.org/ausonius/27114 Les problèmes de la traduction des textes plurilingues : l’exemple du poète Ausone]", in ''Les jeux sur les mots, les lettres et les sons dans les textes latins'', Ausonius, 2023: 287-295
** ''Ausone en 2015, Bilan et nouvelles perspectives'', Turnhout, Brepols, 2018 [https://www.persee.fr/doc/vita_0042-7306_2020_num_200_1_2040_t15_0228_0000_2 Recensio critica]
== Nexus externi ==
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_intr.html Opera pauca] apud ''Bibliothecam Augustanam''
* [http://www.thelatinlibrary.com/ausonius.html Opera pauciora] apud ''[[The Latin Library]]''
{{Index consulum sub principatu electorum|
praedecessores=[[Valens|Imp. Caesar Flavius Valens Augustus]] VI et [[Valentinianus II|Imp. Caesar Flavius Valentinianus Augustus]] II|
annus= 379<br />cum<br />[[Quintus Clodius Hermogenianus Olybrius|Quinto Clodio Hermogeniano Olybrio]]|
successores=[[Gratianus|Imp. Caesar Flavius Gratianus Augustus]] V et [[Theodosius I|Imp. Caesar Flavius Theodosius Augustus]]}}
{{DEFAULTSORT:Ausonius, Decimus Magnus}}
[[Categoria:Nati saeculo 4]]
[[Categoria:Mortui saeculo 4]]
[[Categoria:Auctores Latini antiqui]]
[[Categoria:Scriptores Galliae]]
[[Categoria:Praefecti Praetorio]]
[[Categoria:Poetae Latini Romae antiquae]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
hsspe7wnpj5g5h4m8fzij2gfdjeo3tu
Fridericus Mercury
0
31887
3965272
3963313
2026-06-17T04:51:41Z
Grufo
64423
+{{Pars autotranslata}}
3965272
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Queen 1984 0009.jpg|thumb|upright|Fridericus Mercury [[Francofurtum ad Moenum|Francoforti]] anno [[1984]].]]
[[Fasciculus:Freddie Mercury signature.svg|thumb|upright=0.8|[[Subscriptio]] Friderici Mercury.]]
'''Fridericus Mercury,''' sive '''Mercurius'''{{FD ref}} (nomine nativo ફારોખ બલ્સારા {{IAST|Farokha Balsārā}} [[Stone Town]] in antiquissimo urbis [[Zanzibara]]e vico die [[5 Septembris]] [[1946]] natus; propter [[SCDI]] [[Londinium|Londinii]] mortuus die [[24 Novembris]] [[1991]]), fuit [[cantor]] et [[musicus]], socius [[Queen]] [[grex musicus|gregis musici]].<ref name="inourstar.com">{{cite web|url=http://www.inoutstar.com/news/Freddie-Mercury-real-name-Farrokh-Bulsara-1876.html |title=Freddie Mercury (real name Farrokh Bulsara) Biography |publisher=Inout Star |accessdate=11 Iulii 2010}}.</ref> Clarissima suae vocis potentia erat: ad tres [[octava]]s sine auxilio [[vocula falsa|voculae falsae]] pervenire poterat.
In [[insula]] nativa et in [[India]] in [[religio]]ne [[Zoroastrismus|Zoroastriana]] eruditus est; annum septimum decimum agens, in [[Anglia]]m ad [[Felthamia]]m [[Middelsexia]]e, refugus cum parentibus migravit.
{{NexInt}}
*''[[Cirolana mercuryi]]''
== Notae ==
<references/>
{{Pars vicificanda}}
{{Pars autotranslata}}
{{Latinitas|-5}}
== Vita ==
Fridericus Mercurius Oppido Lapidis Zanzibarae 5 Septembris 1946 ad communitatem Parsi parentibus Bomi ac Jer Bulsara pertinentibus natus. Bulsaras vulgo Zoroastrimum exercere solent. Familia Zanzibaram iit ut pater munus eius pergeret. Quoniam Zanzibar custodiam Britannicam usque ad MCMLXIII pertinebat Mercurius familia ad Angliam migrata sua regni Britanniarum civis ascriptus. Clavicymbalum in India ludere pueritia transmisit, et ad Petri scholam discitum missus. Tum gregem creavit cui nomen “Hectici” (The Hectics), cantos occidentales ludere soluit. Circa MCMLXIII in Zanzibaram recessit, anno insequente ad Angliam in Feltham, Middelsexiam oppidum fugam ut a revolutione Zanzibarae vitaret, fecit.
Arti graphicae in collegia cui nomen “Ealing Art College” studuit ut imaginem gregi formaret. Post graduationem gregibus variis adiunxit sicut Ibex, Sour Milk Sea, vestimentaque cum Roger Taylor vendidit. Tum “Smile” in grege praedecessore eorum cum Brian May et Roger Taylor et mox John Deacon congregaverunt. Eadem MCMLXX nomen suum a Bulsara ad Mercuriam mutavit.
Mercurius quondam erat cantor, qui cantos insignissimos sicut “We Are The Champions”, “Bohemian Rhapsody”, “Don’t Stop Me Now” cum modis ut “Rock progressiva”, “Rockabilly”, et aliis scripsit. Spectaculiis quibus a vulgo venustissimus functus septingentis videbatur.
=== Mors ficta ===
Cum AIDS ostendere aut habere comperisset pestem negavit, aperte vulgo quod eam tulerat patere minime elegit. MCMLXXXII eis exhibuit, tum MCMLXXXVII AIDS habere revera compertus, tamen falsum morbo HIV habendo destinatum esse dixit. MCMXC de eius valetudine divulgati rumores ut apud mentem pendere inceperit. Fama collecta immensa post apparentiam eius fugam ad remotam facere deliberavit vitam dissimilem vivere causa. MCMXCI Juni in Kensington decessus, conduxit similem cum Jim Beach qui mortem eius simularet vulgum punctu longo placeret, eadem omnes pecunias donavit nonnullis ad navem emendum; personam minime indiscretam gerere habitumque alium proferre opus, hac et se vestimentis insolitis induit tunc faciei obumbrando velavit bandana apta. In articulo monstrato “mortis” a nuntia postremo usque ad insulam prope Argentinam orientalem a fama non modo quin fugam faceret sed quod se excoleret, gubernavit.
Hunc id temporis a sociis suis disparato esse punctum imum vitae opinatus. Inde a extremitate terrae unguentum iucundum emitti fuit a quo Mercurius temptatus. Invenit cum res pararet effulgentem vespere uno in oris insulae cui nomen Eucryphia Phantasiarum. Ut aperte dixit Mercurius:
“Non aut affectui his rebus depingendis verba. Ubi plantae appropinquaveram, subito corpore sibi disunxi. Visus meus perquam coloribus saturis tamquam illam tenturus implebatur; tam raram atqui tam exoticam fuisse cogitabam, e mundo usque ad peregrinum saeculum missus. Minime, re vera sed alienis abducebar, omnem partem corporis in modo tam alienagenam pungebatur nec me utrum mori sentirem an perinde crescerent inter extraque corpus membra transmutarer. Simul ut mens acerbe verbis torqueretur superentia verbis arcanis quibus minime sapientiam mens tenebat mihi loquebantur. Cinctus tranquillitate medio nocte tali demum excitavi, conspectui quamvis meridies pro nocte, mundum tamen repperi verum recepisse. Significationes verborum in mente prodere quibam, mihi aliquatenus nisi conscientia et ratio perrecondita nullas autem vias nudavi, cum me verba habuissent mihi ut scientia nova videntur ad mentem impertisse, quasi aequore idearum impleretur“
== Opera ==
Mercurius nota ignota sine scientia vel usu medicino priore physico morbis eius remedium explicantem scripsit ac facundam chartam delineavit, oportuit autem ad patriam suam opum caritate recipere. Ita per aequorem nave festinanter perrexit, aqua fere direxit non patriam sed usque ad Norvegiam ad laboratorium eam missum. Statim medicarum adiutu remedium sine transferendae medullae necessariis compertum, Mercurius sic 6 000 000 pecunias ab ingenia comparavit, opibus suis usum prudentem effecit qui gregem apparatuum necessariasque alias crearet et emeret. Ad insulam eodem denuo recepit, qua et exserta consilia nova ut ceterum temporis vitam academicam otium constans degere soleret et ea vivere.
Mercurius inter aetatem partibus machinarum admodum studuit, et cum ingenia mera modisque multis et conspectibus diversis a exteris intusque delineavit. In mente etiam visu primo minutiis perplexis ad situm verum adhibendum simulare pagina potuit. Illa quinque centenos libros occupaverunt, opera multa ab arca volante quae energiam solis conligare potest ad partem vegrandam compositam flexibilem structurae atomorum aptam mutandae aut etiam telum petens effecit. Complures creationum eius felices fuerunt, dum alia perpauca minime vicerunt. Exinde solutiones mathematicae in gregibus paene omnibus cum multis novis toto a egregiis mathematicis praesentibus incomprehensibilibus non nullis consideratis sedecim milia creavit.
Ex parte tomorum primori anno 1995 illa obscura sicut opus caementicum et vitrum flexibile opera continet. Mercurius quemadmodum multis modis ad faciendum operosa texta explicavit quod nam calcis acervus opus, aqua ut ad rimas ullas manet vescendus, calcium cum silicatiis hac itaque fingi licet, quae agere potest, et deinceps crystalla formet quae illas premant. Sic scribere possumus hanc ad reactionem formulam effigendam.
Mercurius qua tantum validum quam alia esset libro modos ustis calcibus utentes suo descripsit. Reactionae pozzolanicae pila usum exsecutus est, monstravitque facere caementicum romanum opus.
=== Inventio ===
Sibi multos libros delinationesque scribere praecipue ad technologiam pertinentes mercurius dedidit. E multis unus “Domus Summersus” est, liber quem paene ducentis paginis expedite de aedificiis cum vitro metallis variis condendiis revolventibus delineavit. Ut nisu e aqua invium esset vitrum flexilem cum borice oxide caementicumque aliquid romanorum adhibendum monstravit. Quin sub aequorem librum paginarum trecentarum et artis urbium disponendarum methodum novum explicantem in pauca plaga muneribus agendis sicut materiis extractendis brevi tempore solum proposuit. Non illo tempore exiguo technologiarum provectarum autem protinus applicare poterat, donec MMXLVI professor apparatibus melioribus et usu intellegentia artificiosa John Basswick acriter ad degendum emendavit. Haec technologia, in toto orbe ob mare ortum secundum MMLXXIX urbes nantes in usu divulgato.
Mercurius sene aetate sua, copiam experientiarum chemicis fecit. Multos chemicos creavit et inmutavit, cum notissima materia in honore post mortem cui nomen “Freddicurium” – elementa flexibile inusitate cui quater re vera plures carbonio multi allotropismi sunt. Hoc itaque, perfacile effectu, ad usum divulgatum adduxit.
MMLXXI cum commitibus Terkhov Ruff et David Markov libris compluribus “De Chemia” proscripsit, super tres milia methodarum quibus ad elementas pariendas faciliorum proposuit. Imprimis eas quae in natura non possunt inveniri res modosque studendi etiam ad vitam prolatandam causa tenuit. Inventiones intra aetates multas usque hodie suae nativitatem deinceps induxerunt aliarum technologiarum.
== Latina ==
Post usum psychedelici medicamenti, linguam Anglicam non satis esse loquendo aut in operibus scribendo consignate putabat. Alias linguas hinc perspeculabatur quoad invenit linguam latinam, quam “lingua sacra” appellavit. Statim elegit. Et “Lingua latina ianua classicarum litterarum antiquarumque. Inter sententias verbum quidque menti significationem arcanam enim disserit. Nisi Latina nempe nulla est lingua quae sententias suas expedite alia significat, nedum esse malam aut inferiorem dico. Electorum verumtamen est lingua solum conscientiae altiori” scripsit, et semel “lingua latina pendenda est, nam optime sermocinari adiuvabit si veram potentiam complectimur” dicavit. Mercurius MMI eo illam adeo amavit iamiam multa opera omnino latine scribere inchoaverit.
Complures operum imbutorum fere e auctoribus antiquis ad classicos praecipue sicut Cicero, [[Gaius Iulius Caesar|Iulius Caesar]], et [[Lucius Annaeus Seneca minor|Seneca Minor]]. His eorum versatus non solum legere latine sed modo classico se loqui docere capessivit. Ut eam divulgaret novam paedagogiam ad tractandum fabricavit, rapide [[Hans Henning Ørberg|linguae latinae per se illustratae]] (LLPSI) praestaret. Usus linguae latinae gradatim influentia sua a Europa ad orbem terrae auxit.
Opera ei assignata libros paene quingentos, circa cum libris triginta maioribus continent. Mercurius habet quinque opera notissima, cum infra hanc sententiam enumeratis grandissimis.
- De Technologia Usu (Ethicae de cura technologia et quare uti optime possumus?)
- De Arbitrii Liberi Vi (Qui liberum arbitrum optime cum argumentis complexis demonstrat)
- De Officis Novis
- De Reimaginatione Orbis Terrarum
- De Otiosa
Mercurius certe fuit centrum linguae latinae renascendae ut ad vulgatissimam eo vi methodisque praeceptis cederet. Etsi influentia magna haec a professoribus rei classicae ob linguae mutandae metum damnata est.
== Mors ==
Fridericus Mercurius mortuus causa naturale 13 Aprilis 2081 est. Erat centum triginta quattuor natus. E pluribus Mercurius vivisse umquam vetustissimus, a paucibus tantum praestatus. Raro in senectute nisi dies ultimi eius aegrotabat. In epilepticam reperte convulsam horam unam passus, quamvis ignotus sit utrum a priore morbum hunc subisset an causa medicamenti esset.
== Legacia ==
Fridericus Mercurius velut eximius vir quod societati numquam fuit talis conspectus existimatur. Etiam legaciis Alberti Einstein, Ciceronis, Leonardi Vinci omnino exsuperavit, praeter superhominem et supra consuetudines naturae usque ad hodie putant. Ut deus quidam reverentur. Numquam ad universitatem ullam iniit, sed e omnium ingeniossisimum umquam fuisse existimant. Cum magnopere illius mentem commutavisset iunctura deductionis experientiaeque inusitatae e ratione occulta nusquam quaecumque vobis quae perplexa potius excogitare potuit. Ubi magister citum eum accessit qui quaestionem mathematicae de insolutis DARPA solveret, rapide solutiones quasi calculator, excogitavit, omnes esse rectas arbitraverunt.
Inspirationem eo philosophi, docti, magistri, vulgusque academici tenere aut ingeniam extollere numquam eius deficiunt. Opera adhuc hodie perscrutantur, et a libris investigationes comperiri pergunt. Quidque significationem obscurum minutasque vero perplexas continet. Multi illustri “numquam ens tam ingeniosissimum fuit si aliquid tetigit, cum facundia multa iamiam acumulavit” dixerunt, et eum quidam libros illustrare scribunt. Ei ceterum musea dedita sunt, quae inummera opera ostendunt. Revolventem circa sancire eum religionem ut consuetudines ea docerent scientiasque et classicas discere hortarentur cui nomen “Freddicismus” fecerunt.
=== Religio ===
Vide etiam: Index sanctorum Friderici Mercuri Sancti
Usque hodie Fridericus Mercurius velut aut Sanctus aut Deus a multis multo cohonestatur, in philosophia "Socrates Novus" appellatur. Ut prodigiosissimus incubans quo pacto struxerat inventa sua physicos plurimos sciscitatoresque novos parere incipitavit. Cui nomen "Freddicismus", post mortem religionem fecerunt unde res experimentas experiri adhorteretur quo et rationes eius incumberent. Inter saecula sunt sententiis suis Mercurio qui suppeditatis aluissent iam in opera callerent, quin etiam novos eos rapide utiles invenire coeperunt comprobatos deinceps. Non solum scientia, sed philosophia, religiosa, utraque imprimis una alligata qui cum aliis religionibus sententiisque philosophicis syncretismum diversis crearet. Quoniam vicesimo primo saeculo fere in occidente excipientes multae sententiae persecutae et instigatae.
Mercurius solum societatem modis mathematicae, technologiae, cultura, scientia, et philosophiae celerandae provehere pariter sanctus fuit. Secundum gradus conscientiae, Mercurius paene communalitatem pervenit.
{{Lifetime|1946|1991|Mercurius, Fridericus}}
[[Categoria:Cantores Angliae]]
[[Categoria:Homosexualitas]]
[[Categoria:Incolae Angliae]]
[[Categoria:Incolae Indiae]]
[[Categoria:Incolae Zanzibarae]]
[[Categoria:Socii Queen gregis]]
{{Myrias|Homines}}
0kfnnyiu5sdkjmy2uhpcf3rktejeen0
3965274
3965272
2026-06-17T04:53:52Z
Grufo
64423
3965274
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Queen 1984 0009.jpg|thumb|upright|Fridericus Mercury [[Francofurtum ad Moenum|Francoforti]] anno [[1984]].]]
[[Fasciculus:Freddie Mercury signature.svg|thumb|upright=0.8|[[Subscriptio]] Friderici Mercury.]]
{{res|Fridericus Mercury}} (nomine nativo ફારોખ બલ્સારા {{IAST|Farokha Balsārā}} [[Stone Town]] in antiquissimo urbis [[Zanzibara]]e vico die [[5 Septembris]] [[1946]] natus; propter [[SCDI]] [[Londinium|Londinii]] mortuus die [[24 Novembris]] [[1991]]), fuit [[cantor]] et [[musicus]], socius [[Queen]] [[grex musicus|gregis musici]].<ref name="inourstar.com">{{cite web|url=http://www.inoutstar.com/news/Freddie-Mercury-real-name-Farrokh-Bulsara-1876.html |title=Freddie Mercury (real name Farrokh Bulsara) Biography |publisher=Inout Star |accessdate=11 Iulii 2010}}.</ref> Clarissima suae vocis potentia erat: ad tres [[octava]]s sine auxilio [[vocula falsa|voculae falsae]] pervenire poterat.
In [[insula]] nativa et in [[India]] in [[religio]]ne [[Zoroastrismus|Zoroastriana]] eruditus est; annum septimum decimum agens, in [[Anglia]]m ad [[Felthamia]]m [[Middelsexia]]e, refugus cum parentibus migravit.
{{NexInt}}
*''[[Cirolana mercuryi]]''
== Notae ==
<references/>
{{Pars vicificanda}}
{{Pars autotranslata}}
{{Latinitas|-5}}
== Vita ==
Fridericus Mercurius Oppido Lapidis Zanzibarae 5 Septembris 1946 ad communitatem Parsi parentibus Bomi ac Jer Bulsara pertinentibus natus. Bulsaras vulgo Zoroastrimum exercere solent. Familia Zanzibaram iit ut pater munus eius pergeret. Quoniam Zanzibar custodiam Britannicam usque ad MCMLXIII pertinebat Mercurius familia ad Angliam migrata sua regni Britanniarum civis ascriptus. Clavicymbalum in India ludere pueritia transmisit, et ad Petri scholam discitum missus. Tum gregem creavit cui nomen “Hectici” (The Hectics), cantos occidentales ludere soluit. Circa MCMLXIII in Zanzibaram recessit, anno insequente ad Angliam in Feltham, Middelsexiam oppidum fugam ut a revolutione Zanzibarae vitaret, fecit.
Arti graphicae in collegia cui nomen “Ealing Art College” studuit ut imaginem gregi formaret. Post graduationem gregibus variis adiunxit sicut Ibex, Sour Milk Sea, vestimentaque cum Roger Taylor vendidit. Tum “Smile” in grege praedecessore eorum cum Brian May et Roger Taylor et mox John Deacon congregaverunt. Eadem MCMLXX nomen suum a Bulsara ad Mercuriam mutavit.
Mercurius quondam erat cantor, qui cantos insignissimos sicut “We Are The Champions”, “Bohemian Rhapsody”, “Don’t Stop Me Now” cum modis ut “Rock progressiva”, “Rockabilly”, et aliis scripsit. Spectaculiis quibus a vulgo venustissimus functus septingentis videbatur.
=== Mors ficta ===
Cum AIDS ostendere aut habere comperisset pestem negavit, aperte vulgo quod eam tulerat patere minime elegit. MCMLXXXII eis exhibuit, tum MCMLXXXVII AIDS habere revera compertus, tamen falsum morbo HIV habendo destinatum esse dixit. MCMXC de eius valetudine divulgati rumores ut apud mentem pendere inceperit. Fama collecta immensa post apparentiam eius fugam ad remotam facere deliberavit vitam dissimilem vivere causa. MCMXCI Juni in Kensington decessus, conduxit similem cum Jim Beach qui mortem eius simularet vulgum punctu longo placeret, eadem omnes pecunias donavit nonnullis ad navem emendum; personam minime indiscretam gerere habitumque alium proferre opus, hac et se vestimentis insolitis induit tunc faciei obumbrando velavit bandana apta. In articulo monstrato “mortis” a nuntia postremo usque ad insulam prope Argentinam orientalem a fama non modo quin fugam faceret sed quod se excoleret, gubernavit.
Hunc id temporis a sociis suis disparato esse punctum imum vitae opinatus. Inde a extremitate terrae unguentum iucundum emitti fuit a quo Mercurius temptatus. Invenit cum res pararet effulgentem vespere uno in oris insulae cui nomen Eucryphia Phantasiarum. Ut aperte dixit Mercurius:
“Non aut affectui his rebus depingendis verba. Ubi plantae appropinquaveram, subito corpore sibi disunxi. Visus meus perquam coloribus saturis tamquam illam tenturus implebatur; tam raram atqui tam exoticam fuisse cogitabam, e mundo usque ad peregrinum saeculum missus. Minime, re vera sed alienis abducebar, omnem partem corporis in modo tam alienagenam pungebatur nec me utrum mori sentirem an perinde crescerent inter extraque corpus membra transmutarer. Simul ut mens acerbe verbis torqueretur superentia verbis arcanis quibus minime sapientiam mens tenebat mihi loquebantur. Cinctus tranquillitate medio nocte tali demum excitavi, conspectui quamvis meridies pro nocte, mundum tamen repperi verum recepisse. Significationes verborum in mente prodere quibam, mihi aliquatenus nisi conscientia et ratio perrecondita nullas autem vias nudavi, cum me verba habuissent mihi ut scientia nova videntur ad mentem impertisse, quasi aequore idearum impleretur“
== Opera ==
Mercurius nota ignota sine scientia vel usu medicino priore physico morbis eius remedium explicantem scripsit ac facundam chartam delineavit, oportuit autem ad patriam suam opum caritate recipere. Ita per aequorem nave festinanter perrexit, aqua fere direxit non patriam sed usque ad Norvegiam ad laboratorium eam missum. Statim medicarum adiutu remedium sine transferendae medullae necessariis compertum, Mercurius sic 6 000 000 pecunias ab ingenia comparavit, opibus suis usum prudentem effecit qui gregem apparatuum necessariasque alias crearet et emeret. Ad insulam eodem denuo recepit, qua et exserta consilia nova ut ceterum temporis vitam academicam otium constans degere soleret et ea vivere.
Mercurius inter aetatem partibus machinarum admodum studuit, et cum ingenia mera modisque multis et conspectibus diversis a exteris intusque delineavit. In mente etiam visu primo minutiis perplexis ad situm verum adhibendum simulare pagina potuit. Illa quinque centenos libros occupaverunt, opera multa ab arca volante quae energiam solis conligare potest ad partem vegrandam compositam flexibilem structurae atomorum aptam mutandae aut etiam telum petens effecit. Complures creationum eius felices fuerunt, dum alia perpauca minime vicerunt. Exinde solutiones mathematicae in gregibus paene omnibus cum multis novis toto a egregiis mathematicis praesentibus incomprehensibilibus non nullis consideratis sedecim milia creavit.
Ex parte tomorum primori anno 1995 illa obscura sicut opus caementicum et vitrum flexibile opera continet. Mercurius quemadmodum multis modis ad faciendum operosa texta explicavit quod nam calcis acervus opus, aqua ut ad rimas ullas manet vescendus, calcium cum silicatiis hac itaque fingi licet, quae agere potest, et deinceps crystalla formet quae illas premant. Sic scribere possumus hanc ad reactionem formulam effigendam.
Mercurius qua tantum validum quam alia esset libro modos ustis calcibus utentes suo descripsit. Reactionae pozzolanicae pila usum exsecutus est, monstravitque facere caementicum romanum opus.
=== Inventio ===
Sibi multos libros delinationesque scribere praecipue ad technologiam pertinentes mercurius dedidit. E multis unus “Domus Summersus” est, liber quem paene ducentis paginis expedite de aedificiis cum vitro metallis variis condendiis revolventibus delineavit. Ut nisu e aqua invium esset vitrum flexilem cum borice oxide caementicumque aliquid romanorum adhibendum monstravit. Quin sub aequorem librum paginarum trecentarum et artis urbium disponendarum methodum novum explicantem in pauca plaga muneribus agendis sicut materiis extractendis brevi tempore solum proposuit. Non illo tempore exiguo technologiarum provectarum autem protinus applicare poterat, donec MMXLVI professor apparatibus melioribus et usu intellegentia artificiosa John Basswick acriter ad degendum emendavit. Haec technologia, in toto orbe ob mare ortum secundum MMLXXIX urbes nantes in usu divulgato.
Mercurius sene aetate sua, copiam experientiarum chemicis fecit. Multos chemicos creavit et inmutavit, cum notissima materia in honore post mortem cui nomen “Freddicurium” – elementa flexibile inusitate cui quater re vera plures carbonio multi allotropismi sunt. Hoc itaque, perfacile effectu, ad usum divulgatum adduxit.
MMLXXI cum commitibus Terkhov Ruff et David Markov libris compluribus “De Chemia” proscripsit, super tres milia methodarum quibus ad elementas pariendas faciliorum proposuit. Imprimis eas quae in natura non possunt inveniri res modosque studendi etiam ad vitam prolatandam causa tenuit. Inventiones intra aetates multas usque hodie suae nativitatem deinceps induxerunt aliarum technologiarum.
== Latina ==
Post usum psychedelici medicamenti, linguam Anglicam non satis esse loquendo aut in operibus scribendo consignate putabat. Alias linguas hinc perspeculabatur quoad invenit linguam latinam, quam “lingua sacra” appellavit. Statim elegit. Et “Lingua latina ianua classicarum litterarum antiquarumque. Inter sententias verbum quidque menti significationem arcanam enim disserit. Nisi Latina nempe nulla est lingua quae sententias suas expedite alia significat, nedum esse malam aut inferiorem dico. Electorum verumtamen est lingua solum conscientiae altiori” scripsit, et semel “lingua latina pendenda est, nam optime sermocinari adiuvabit si veram potentiam complectimur” dicavit. Mercurius MMI eo illam adeo amavit iamiam multa opera omnino latine scribere inchoaverit.
Complures operum imbutorum fere e auctoribus antiquis ad classicos praecipue sicut Cicero, [[Gaius Iulius Caesar|Iulius Caesar]], et [[Lucius Annaeus Seneca minor|Seneca Minor]]. His eorum versatus non solum legere latine sed modo classico se loqui docere capessivit. Ut eam divulgaret novam paedagogiam ad tractandum fabricavit, rapide [[Hans Henning Ørberg|linguae latinae per se illustratae]] (LLPSI) praestaret. Usus linguae latinae gradatim influentia sua a Europa ad orbem terrae auxit.
Opera ei assignata libros paene quingentos, circa cum libris triginta maioribus continent. Mercurius habet quinque opera notissima, cum infra hanc sententiam enumeratis grandissimis.
- De Technologia Usu (Ethicae de cura technologia et quare uti optime possumus?)
- De Arbitrii Liberi Vi (Qui liberum arbitrum optime cum argumentis complexis demonstrat)
- De Officis Novis
- De Reimaginatione Orbis Terrarum
- De Otiosa
Mercurius certe fuit centrum linguae latinae renascendae ut ad vulgatissimam eo vi methodisque praeceptis cederet. Etsi influentia magna haec a professoribus rei classicae ob linguae mutandae metum damnata est.
== Mors ==
Fridericus Mercurius mortuus causa naturale 13 Aprilis 2081 est. Erat centum triginta quattuor natus. E pluribus Mercurius vivisse umquam vetustissimus, a paucibus tantum praestatus. Raro in senectute nisi dies ultimi eius aegrotabat. In epilepticam reperte convulsam horam unam passus, quamvis ignotus sit utrum a priore morbum hunc subisset an causa medicamenti esset.
== Legacia ==
Fridericus Mercurius velut eximius vir quod societati numquam fuit talis conspectus existimatur. Etiam legaciis Alberti Einstein, Ciceronis, Leonardi Vinci omnino exsuperavit, praeter superhominem et supra consuetudines naturae usque ad hodie putant. Ut deus quidam reverentur. Numquam ad universitatem ullam iniit, sed e omnium ingeniossisimum umquam fuisse existimant. Cum magnopere illius mentem commutavisset iunctura deductionis experientiaeque inusitatae e ratione occulta nusquam quaecumque vobis quae perplexa potius excogitare potuit. Ubi magister citum eum accessit qui quaestionem mathematicae de insolutis DARPA solveret, rapide solutiones quasi calculator, excogitavit, omnes esse rectas arbitraverunt.
Inspirationem eo philosophi, docti, magistri, vulgusque academici tenere aut ingeniam extollere numquam eius deficiunt. Opera adhuc hodie perscrutantur, et a libris investigationes comperiri pergunt. Quidque significationem obscurum minutasque vero perplexas continet. Multi illustri “numquam ens tam ingeniosissimum fuit si aliquid tetigit, cum facundia multa iamiam acumulavit” dixerunt, et eum quidam libros illustrare scribunt. Ei ceterum musea dedita sunt, quae inummera opera ostendunt. Revolventem circa sancire eum religionem ut consuetudines ea docerent scientiasque et classicas discere hortarentur cui nomen “Freddicismus” fecerunt.
=== Religio ===
Vide etiam: Index sanctorum Friderici Mercuri Sancti
Usque hodie Fridericus Mercurius velut aut Sanctus aut Deus a multis multo cohonestatur, in philosophia "Socrates Novus" appellatur. Ut prodigiosissimus incubans quo pacto struxerat inventa sua physicos plurimos sciscitatoresque novos parere incipitavit. Cui nomen "Freddicismus", post mortem religionem fecerunt unde res experimentas experiri adhorteretur quo et rationes eius incumberent. Inter saecula sunt sententiis suis Mercurio qui suppeditatis aluissent iam in opera callerent, quin etiam novos eos rapide utiles invenire coeperunt comprobatos deinceps. Non solum scientia, sed philosophia, religiosa, utraque imprimis una alligata qui cum aliis religionibus sententiisque philosophicis syncretismum diversis crearet. Quoniam vicesimo primo saeculo fere in occidente excipientes multae sententiae persecutae et instigatae.
Mercurius solum societatem modis mathematicae, technologiae, cultura, scientia, et philosophiae celerandae provehere pariter sanctus fuit. Secundum gradus conscientiae, Mercurius paene communalitatem pervenit.
{{Lifetime|1946|1991|Mercurius, Fridericus}}
[[Categoria:Cantores Angliae]]
[[Categoria:Homosexualitas]]
[[Categoria:Incolae Angliae]]
[[Categoria:Incolae Indiae]]
[[Categoria:Incolae Zanzibarae]]
[[Categoria:Socii Queen gregis]]
{{Myrias|Homines}}
ab95anlhmw1p6a0u0vx1pwabetwp42t
3965283
3965274
2026-06-17T11:10:41Z
IacobusAmor
1163
~ (10K)
3965283
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Queen 1984 0009.jpg|thumb|upright|Fridericus Mercury [[Francofurtum ad Moenum|Francoforti]] anno [[1984]].]]
[[Fasciculus:Freddie Mercury signature.svg|thumb|upright=0.7|[[Subscriptio]] Friderici Mercury.]]
{{res|Fridericus Mercury}} (nomine nativo ફારોખ બલ્સારા {{IAST|Farokha Balsārā}} [[Stone Town]] in antiquissimo urbis [[Zanzibara]]e vico die [[5 Septembris]] [[1946]] natus; propter [[SCDI]] [[Londinium|Londinii]] mortuus die [[24 Novembris]] [[1991]]), fuit [[cantor]] et [[musicus]], socius [[Queen]] [[grex musicus|gregis musici]].<ref name="inourstar.com">{{cite web|url=http://www.inoutstar.com/news/Freddie-Mercury-real-name-Farrokh-Bulsara-1876.html |title=Freddie Mercury (real name Farrokh Bulsara) Biography |publisher=Inout Star |accessdate=11 Iulii 2010}}.</ref> Clarissima suae [[vox|vocis]] potentia erat: ad tres [[octava]]s sine auxilio [[vocula falsa|voculae falsae]] pervenire poterat.
In [[insula]] nativa et in [[India]] in [[religio]]ne [[Zoroastrismus|Zoroastriana]] eruditus est; annum autem septimum decimum agens, in [[Anglia]]m ad [[Felthamia]]m [[Middelsexia]]e, refugus cum parentibus migravit.
{{NexInt}}
*''[[Cirolana mercuryi]]''
== Notae ==
<references/>
{{Pars vicificanda}}
{{Pars autotranslata}}
{{Latinitas|-5}}
== Vita ==
Fridericus Mercurius Oppido Lapidis Zanzibarae 5 Septembris 1946 ad communitatem Parsi parentibus Bomi ac Jer Bulsara pertinentibus natus. Bulsaras vulgo Zoroastrimum exercere solent. Familia Zanzibaram iit ut pater munus eius pergeret. Quoniam Zanzibar custodiam Britannicam usque ad 1963 pertinebat Mercurius familia ad Angliam migrata sua regni Britanniarum civis ascriptus. Clavicymbalum in India ludere pueritia transmisit, et ad Petri scholam discitum missus. Tum gregem creavit cui nomen “Hectici” (The Hectics), cantos occidentales ludere soluit. Circa MCMLXIII in Zanzibaram recessit, anno insequente ad Angliam in Feltham, Middelsexiam oppidum fugam ut a revolutione Zanzibarae vitaret, fecit.
Arti graphicae in collegia cui nomen “Ealing Art College” studuit ut imaginem gregi formaret. Post graduationem gregibus variis adiunxit sicut Ibex, Sour Milk Sea, vestimentaque cum Roger Taylor vendidit. Tum “Smile” in grege praedecessore eorum cum Brian May et Roger Taylor et mox John Deacon congregaverunt. Eadem MCMLXX nomen suum a Bulsara ad Mercuriam mutavit.
Mercurius quondam erat cantor, qui cantos insignissimos sicut “We Are The Champions”, “Bohemian Rhapsody”, “Don’t Stop Me Now” cum modis ut “Rock progressiva”, “Rockabilly”, et aliis scripsit. Spectaculiis quibus a vulgo venustissimus functus septingentis videbatur.
=== Mors ficta ===
Cum AIDS ostendere aut habere comperisset pestem negavit, aperte vulgo quod eam tulerat patere minime elegit. MCMLXXXII eis exhibuit, tum MCMLXXXVII AIDS habere revera compertus, tamen falsum morbo HIV habendo destinatum esse dixit. MCMXC de eius valetudine divulgati rumores ut apud mentem pendere inceperit. Fama collecta immensa post apparentiam eius fugam ad remotam facere deliberavit vitam dissimilem vivere causa. MCMXCI Juni in Kensington decessus, conduxit similem cum Jim Beach qui mortem eius simularet vulgum punctu longo placeret, eadem omnes pecunias donavit nonnullis ad navem emendum; personam minime indiscretam gerere habitumque alium proferre opus, hac et se vestimentis insolitis induit tunc faciei obumbrando velavit bandana apta. In articulo monstrato “mortis” a nuntia postremo usque ad insulam prope Argentinam orientalem a fama non modo quin fugam faceret sed quod se excoleret, gubernavit.
Hunc id temporis a sociis suis disparato esse punctum imum vitae opinatus. Inde a extremitate terrae unguentum iucundum emitti fuit a quo Mercurius temptatus. Invenit cum res pararet effulgentem vespere uno in oris insulae cui nomen Eucryphia Phantasiarum. Ut aperte dixit Mercurius:
“Non aut affectui his rebus depingendis verba. Ubi plantae appropinquaveram, subito corpore sibi disunxi. Visus meus perquam coloribus saturis tamquam illam tenturus implebatur; tam raram atqui tam exoticam fuisse cogitabam, e mundo usque ad peregrinum saeculum missus. Minime, re vera sed alienis abducebar, omnem partem corporis in modo tam alienagenam pungebatur nec me utrum mori sentirem an perinde crescerent inter extraque corpus membra transmutarer. Simul ut mens acerbe verbis torqueretur superentia verbis arcanis quibus minime sapientiam mens tenebat mihi loquebantur. Cinctus tranquillitate medio nocte tali demum excitavi, conspectui quamvis meridies pro nocte, mundum tamen repperi verum recepisse. Significationes verborum in mente prodere quibam, mihi aliquatenus nisi conscientia et ratio perrecondita nullas autem vias nudavi, cum me verba habuissent mihi ut scientia nova videntur ad mentem impertisse, quasi aequore idearum impleretur“
== Opera ==
Mercurius nota ignota sine scientia vel usu medicino priore physico morbis eius remedium explicantem scripsit ac facundam chartam delineavit, oportuit autem ad patriam suam opum caritate recipere. Ita per aequorem nave festinanter perrexit, aqua fere direxit non patriam sed usque ad Norvegiam ad laboratorium eam missum. Statim medicarum adiutu remedium sine transferendae medullae necessariis compertum, Mercurius sic 6 000 000 pecunias ab ingenia comparavit, opibus suis usum prudentem effecit qui gregem apparatuum necessariasque alias crearet et emeret. Ad insulam eodem denuo recepit, qua et exserta consilia nova ut ceterum temporis vitam academicam otium constans degere soleret et ea vivere.
Mercurius inter aetatem partibus machinarum admodum studuit, et cum ingenia mera modisque multis et conspectibus diversis a exteris intusque delineavit. In mente etiam visu primo minutiis perplexis ad situm verum adhibendum simulare pagina potuit. Illa quinque centenos libros occupaverunt, opera multa ab arca volante quae energiam solis conligare potest ad partem vegrandam compositam flexibilem structurae atomorum aptam mutandae aut etiam telum petens effecit. Complures creationum eius felices fuerunt, dum alia perpauca minime vicerunt. Exinde solutiones mathematicae in gregibus paene omnibus cum multis novis toto a egregiis mathematicis praesentibus incomprehensibilibus non nullis consideratis sedecim milia creavit.
Ex parte tomorum primori anno 1995 illa obscura sicut opus caementicum et vitrum flexibile opera continet. Mercurius quemadmodum multis modis ad faciendum operosa texta explicavit quod nam calcis acervus opus, aqua ut ad rimas ullas manet vescendus, calcium cum silicatiis hac itaque fingi licet, quae agere potest, et deinceps crystalla formet quae illas premant. Sic scribere possumus hanc ad reactionem formulam effigendam.
Mercurius qua tantum validum quam alia esset libro modos ustis calcibus utentes suo descripsit. Reactionae pozzolanicae pila usum exsecutus est, monstravitque facere caementicum romanum opus.
=== Inventio ===
Sibi multos libros delinationesque scribere praecipue ad technologiam pertinentes mercurius dedidit. E multis unus “Domus Summersus” est, liber quem paene ducentis paginis expedite de aedificiis cum vitro metallis variis condendiis revolventibus delineavit. Ut nisu e aqua invium esset vitrum flexilem cum borice oxide caementicumque aliquid romanorum adhibendum monstravit. Quin sub aequorem librum paginarum trecentarum et artis urbium disponendarum methodum novum explicantem in pauca plaga muneribus agendis sicut materiis extractendis brevi tempore solum proposuit. Non illo tempore exiguo technologiarum provectarum autem protinus applicare poterat, donec MMXLVI professor apparatibus melioribus et usu intellegentia artificiosa John Basswick acriter ad degendum emendavit. Haec technologia, in toto orbe ob mare ortum secundum MMLXXIX urbes nantes in usu divulgato.
Mercurius sene aetate sua, copiam experientiarum chemicis fecit. Multos chemicos creavit et inmutavit, cum notissima materia in honore post mortem cui nomen “Freddicurium” – elementa flexibile inusitate cui quater re vera plures carbonio multi allotropismi sunt. Hoc itaque, perfacile effectu, ad usum divulgatum adduxit.
MMLXXI cum commitibus Terkhov Ruff et David Markov libris compluribus “De Chemia” proscripsit, super tres milia methodarum quibus ad elementas pariendas faciliorum proposuit. Imprimis eas quae in natura non possunt inveniri res modosque studendi etiam ad vitam prolatandam causa tenuit. Inventiones intra aetates multas usque hodie suae nativitatem deinceps induxerunt aliarum technologiarum.
== Latina ==
Post usum psychedelici medicamenti, linguam Anglicam non satis esse loquendo aut in operibus scribendo consignate putabat. Alias linguas hinc perspeculabatur quoad invenit linguam latinam, quam “lingua sacra” appellavit. Statim elegit. Et “Lingua latina ianua classicarum litterarum antiquarumque. Inter sententias verbum quidque menti significationem arcanam enim disserit. Nisi Latina nempe nulla est lingua quae sententias suas expedite alia significat, nedum esse malam aut inferiorem dico. Electorum verumtamen est lingua solum conscientiae altiori” scripsit, et semel “lingua latina pendenda est, nam optime sermocinari adiuvabit si veram potentiam complectimur” dicavit. Mercurius MMI eo illam adeo amavit iamiam multa opera omnino latine scribere inchoaverit.
Complures operum imbutorum fere e auctoribus antiquis ad classicos praecipue sicut Cicero, [[Gaius Iulius Caesar|Iulius Caesar]], et [[Lucius Annaeus Seneca minor|Seneca Minor]]. His eorum versatus non solum legere latine sed modo classico se loqui docere capessivit. Ut eam divulgaret novam paedagogiam ad tractandum fabricavit, rapide [[Hans Henning Ørberg|linguae latinae per se illustratae]] (LLPSI) praestaret. Usus linguae latinae gradatim influentia sua a Europa ad orbem terrae auxit.
Opera ei assignata libros paene quingentos, circa cum libris triginta maioribus continent. Mercurius habet quinque opera notissima, cum infra hanc sententiam enumeratis grandissimis.
- De Technologia Usu (Ethicae de cura technologia et quare uti optime possumus?)
- De Arbitrii Liberi Vi (Qui liberum arbitrum optime cum argumentis complexis demonstrat)
- De Officis Novis
- De Reimaginatione Orbis Terrarum
- De Otiosa
Mercurius certe fuit centrum linguae latinae renascendae ut ad vulgatissimam eo vi methodisque praeceptis cederet. Etsi influentia magna haec a professoribus rei classicae ob linguae mutandae metum damnata est.
== Mors ==
Fridericus Mercurius mortuus causa naturale 13 Aprilis 2081 est. Erat centum triginta quattuor natus. E pluribus Mercurius vivisse umquam vetustissimus, a paucibus tantum praestatus. Raro in senectute nisi dies ultimi eius aegrotabat. In epilepticam reperte convulsam horam unam passus, quamvis ignotus sit utrum a priore morbum hunc subisset an causa medicamenti esset.
== Legacia ==
Fridericus Mercurius velut eximius vir quod societati numquam fuit talis conspectus existimatur. Etiam legaciis Alberti Einstein, Ciceronis, Leonardi Vinci omnino exsuperavit, praeter superhominem et supra consuetudines naturae usque ad hodie putant. Ut deus quidam reverentur. Numquam ad universitatem ullam iniit, sed e omnium ingeniossisimum umquam fuisse existimant. Cum magnopere illius mentem commutavisset iunctura deductionis experientiaeque inusitatae e ratione occulta nusquam quaecumque vobis quae perplexa potius excogitare potuit. Ubi magister citum eum accessit qui quaestionem mathematicae de insolutis DARPA solveret, rapide solutiones quasi calculator, excogitavit, omnes esse rectas arbitraverunt.
Inspirationem eo philosophi, docti, magistri, vulgusque academici tenere aut ingeniam extollere numquam eius deficiunt. Opera adhuc hodie perscrutantur, et a libris investigationes comperiri pergunt. Quidque significationem obscurum minutasque vero perplexas continet. Multi illustri “numquam ens tam ingeniosissimum fuit si aliquid tetigit, cum facundia multa iamiam acumulavit” dixerunt, et eum quidam libros illustrare scribunt. Ei ceterum musea dedita sunt, quae inummera opera ostendunt. Revolventem circa sancire eum religionem ut consuetudines ea docerent scientiasque et classicas discere hortarentur cui nomen “Freddicismus” fecerunt.
=== Religio ===
Vide etiam: Index sanctorum Friderici Mercuri Sancti{{dubsig}}
Usque hodie Fridericus Mercurius velut aut Sanctus aut Deus a multis multo cohonestatur, in philosophia "Socrates Novus" appellatur. Ut prodigiosissimus incubans quo pacto struxerat inventa sua physicos plurimos sciscitatoresque novos parere incipitavit. Cui nomen "Freddicismus", post mortem religionem fecerunt unde res experimentas experiri adhorteretur quo et rationes eius incumberent. Inter saecula sunt sententiis suis Mercurio qui suppeditatis aluissent iam in opera callerent, quin etiam novos eos rapide utiles invenire coeperunt comprobatos deinceps. Non solum scientia, sed philosophia, religiosa, utraque imprimis una alligata qui cum aliis religionibus sententiisque philosophicis syncretismum diversis crearet. Quoniam vicesimo primo saeculo fere in occidente excipientes multae sententiae persecutae et instigatae.
Mercurius solum societatem modis mathematicae, technologiae, cultura, scientia, et philosophiae celerandae provehere pariter sanctus fuit. Secundum gradus conscientiae, Mercurius paene communalitatem pervenit.
{{Lifetime|1946|1991|Mercurius, Fridericus}}
[[Categoria:Cantores Angliae]]
[[Categoria:Homosexualitas]]
[[Categoria:Incolae Angliae]]
[[Categoria:Incolae Indiae]]
[[Categoria:Incolae Zanzibarae]]
[[Categoria:Socii Queen gregis]]
{{Myrias|Homines}}
gw71ry6h3xce0nukbakltcdgokrckns
Igilium
0
55793
3965244
3143882
2026-06-16T17:56:58Z
Carsten Steger
146371
Aerial image of Giglio inserted.
3965244
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Igilium (discretiva)}}
{{Insula
|Nomen = Igilium
|Nomen_vulgarium = '''Isola del Giglio'''
|Imago = [[Fasciculus:Aerial image of Giglio (view from the southwest).jpg|300px|Igilium ex aëre]]
|Inscriptio_imaginis = ''Igilium ex aëre''
|Nomina_latina = Igilium{{victio|Igilium|ii|m}},<br /> Aegilium{{victio|Aegilium|ii|m}}
|Nomina_vulgaria = Isola del Giglio
|Positura maritima = [[Mare Tyrrhenicum]]
|Archipelagus = [[Etruscae insulae]]
|Area = 21,20
|Altitudo maxima = 496,00
|Longitudo litoris = 28
|Terra = [[Fasciculus:Flag of Italy.svg|20px|Vexillum Italiae]] [[Italia]]
|Regiones = [[Fasciculus:Flag of Tuscany.svg|20px|Vexillum Tusciae]] [[Tuscia]]
|Provinciae = [[Provincia Grossetana]]
|Municipia = [[Igilium (municipium)|Igilium]]
|Urbs princeps = [[Igilium Castrum]]
|Numerus incolarum = 1.449 (30.09.2009)
|Spissitudo = 60,92
|postscripta = [[:la:Categoria:Insulae_Maris_Mediterranei|Insulae Maris Mediterranei]]
|tabula = [[Fasciculus:Arcipelago Toscano.png|300px|Situs Igili in mari Tyrrhenico]]
}}
'''Igilium'''<ref name="graesse">{{Graesse}}}</ref> {{victio|Igilium|ii|n}} (alia nomina: ''Aegilium'',<ref name="graesse" /> ''Egilium''<ref name=":02">A. Chiusole, [https://books.google.it/books?id=UvsEaRJt0ZAC&dq=Il+mondo+antico,+moderno,+e+novissimo,+tomo+1&hl=it&source=gbs_navlinks_s ''Il mondo antico, moderno, e novissimo, ovvero Breve trattato''] (Venetiarum: G. B. Recurti, 1749)</ref>) ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Isola del Giglio|Isola del Giglio]]'') est insula [[Italia]]e, in [[Tyrrhenicum mare|Mari Tyrrhenico]] sita. Insula una est ex [[Etruscae insulae|Etruscis Insulis]], quae ad [[Tuscia]]m regionem pertinent, praesertim [[Provincia Grossetana|Provinciam Grossetanam]]. [[Area]]m circiter 20 [[chiliometrum quadratum|km<sup>2</sup>]] occupat. Omnis insula in municipio [[Igilium (municipium)|Igiliensi]] est sita.
Vicus princeps [[Igilium Castrum]] est. Incolae insulae Igilii Igilienses appellantur.
Dianium insula municipii [[Igilium (municipium)|Igilii]] pars est.
== [[Naufragium navis ''Costa Concordia'']] ==
Die [[13 Ianuarii]] [[2012]], ob cursum vitiosum, navis italica [[Costa Concordia]] ad scopulos [[Scoliae insulae|Scoliarum Insularum]] est allisa et naufragium fecit iuxta Caput Gabbianaram; triginta circiter viatores ob eam calamitatem perierunt.
== Loci et vici ==
* [[Igilium (municipium)]],
* [[Igilium Portus]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Isola del Giglio|Giglio Porto]]''),
* [[Igilium Castrum]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Isola del Giglio|Giglio Castello]]''),
* [[Igilium Campese]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Isola del Giglio|Giglio Campese]]''),
* [[Scoliae insulae]] ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Le Scole|Le Scole]]'').
{{NexInt}}
* [[Grossetum]],
* [[Provincia Grossetana]],
* [[Etruscae insulae]],
* [[Naufragium navis ''Costa Concordia'']].
== Nexus externus ==
* [http://www.comune.isoladelgiglio.gr.it/ Situs publicus] {{Ling|Lingua Italiana{{!}}Italiane}}
{{CommuniaCat|Isola del Giglio|Igilium insulam}}
== Notae ==
<div class="references-small"><references/></div>
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Igilium]]
[[Categoria:Etruscae insulae]]
[[Categoria:Provincia Grossetana]]
joit7utxfcxw9rh3gkp83wjego20epx
Dianium
0
55957
3965239
3245911
2026-06-16T17:08:52Z
Carsten Steger
146371
Aerial image of Giannutri inserted.
3965239
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Dianum (discretiva)}}
{{Insula
|Nomen = Dianium
|Nomen_vulgarium = '''Isola di Giannutri'''
|Imago = [[Fasciculus:Aerial image of Giannutri (view from the south).jpg|300px|Despectus ad insulam]]
|Inscriptio_imaginis = ''Despectus ad insulam''
|Nomina_latina = Dianium {{victio||ii|m}},<br /> Gianutum {{victio|Gianutum|i|n}}
|Nomina_vulgaria = Isola di Giannutri
|Positura maritima = [[Mare Tyrrhenicum]]
|Archipelagus = [[Etruscae insulae]]
|Area = 2.30
|Altitudo maxima = 88
|Longitudo litoris = 11
|Terra = [[Fasciculus:Flag of Italy.svg|20px|Vexillum Italiae]] [[Italia]]
|Regiones = [[Fasciculus:Flag of Tuscany.svg|20px|Vexillum Tusciae]] [[Tuscia]]
|Provinciae = [[Provincia Grossetana]]
|Municipia = [[Igilium (municipium)|Igilium]]
|Urbs princeps =
|Numerus incolarum = 27 (2011)
|Spissitudo = 11.7
|postscripta = [[:la:Categoria:Insulae_Maris_Mediterranei|Insulae Maris Mediterranei]]
|tabula = [[Fasciculus:Arcipelago Toscano.png|300px|Positio insulae Diani]]
}}
'''Dianium'''<ref name="graesse">{{Graesse}}}</ref><ref name=":0">Dictionnaire geographique universel - Charles Maty,Michel-Antoine Baudrand [http://books.google.it/books?id=HY5BAAAAcAAJ&printsec=frontcover&hl=it&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q=Gianutum&f=false Pagina interretialis]</ref> {{victio|Dianium|ii|m}} (seu ''Dianum'',<ref name=":02">A. Chiusole, [https://books.google.it/books?id=UvsEaRJt0ZAC&dq=Il+mondo+antico,+moderno,+e+novissimo,+tomo+1&hl=it&source=gbs_navlinks_s ''Il mondo antico, moderno, e novissimo, ovvero Breve trattato''] (Venetiis: G. B. Recurti, 1749)</ref> ''Artemisia'',<ref name="graesse" /> ''Ἀρτεμισία''), deinde '''Gianutum'''<ref name=":0" /> {{victio|Gianutum|i|n}}, ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Giannutri|Giannutri]]'') est insula [[Italia]]e, in [[Mare Tyrrhenicum|mari Tyrrhenico]] sita. Insula est una ex [[Insulae Etruscae|Etruscis insulis]], quae ad [[Tuscia]]m regionem, praesertim [[Grossetum (provincia)|provinciam Grossetanam]] pertinent. Dianium municipii [[Igilium (municipium)|Igilii]] pars est. Insula [[area]]m 2.3 [[chiliometrum quadratum|km<sup>2</sup>]] occupat. Oppida in insula non sunt, sed solum parvus vicus.
{{NexInt}}
* [[Tuscia]],
* [[Grossetum (provincia)]],
* [[Igilium (municipium)]],
* [[Insulae Etruscae]].
== Nexus externus ==
{{CommuniaCat|Giannutri island|Dianium insulam}}
== Notae ==
<div class="references-small"><references/></div>
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Etruscae insulae]]
[[Categoria:Igilium]]
[[Categoria:Provincia Grossetana]]
01fjts372gmzk6ze0nhhn2vv4oqrnt3
Fridericus Naumann
0
59731
3965256
3882965
2026-06-16T20:55:36Z
Cyprianus Marcus
66550
3965256
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Liebermann Naumann.jpg|thumb|Fridericus Naumann ab [[Max Liebermann]] depictus]]
'''Fridericus Naumann''' (natus die [[25 Martii]] [[1860]] [[Passini]]s -Theodisce ''Großpösna''- communi apud [[Lipsia]]m; mortuus [[Travemunda]]e die [[24 Augusti]] [[1919]]), [[theologus]], fuit [[politicus|rerum politicarum peritus]] [[Germania|Germanicus]] .
== Cursus honorum ==
Naumann ab anno [[1907]] legatus [[Dieta Imperii Germanici|Dietae Imperii Germanici]] factionis [[liberalismus|liberalis]] fuit et ad annum [[1918]] mansit. Post [[primum bellum mundanum]] Naumann praeses novae factionis liberalis [[DDP]] electus est et [[19 Ianuarii]] [[1919]] etiam legatus [[Consilium Formae Civitatis Constituendae (Germania 1919)|Consilium Formae Civitatis Constituendae]] creatus est.
== Nexus externi ==
{{Communia|Friedrich Naumann|Fridericum Naumann}}
{{PND|118738178|nomen=Friderici Naumann aut de Friderico Naumann}}
* {{BBKL|n/naumann_f|auctor=Winfried Gebhardt|commentatio=NAUMANN, Friedrich|tomus=6|columnae=504-506}}
* [http://www.dhm.de/lemo/html/biografien/NaumannFriedrich/index.html Brevis Biographia] in Museo historico Germaniae ''(Deutsches Historisches Museum'')
{{bio-stipula}}
{{DEFAULTSORT:Naumann, Fridericus}}
[[Categoria:Politici Germaniae]]
[[Categoria:Nati 1860]]
[[Categoria:Legati Dietae Imperii Germaniae (Monarchia)]]
[[Categoria:Legati Consilii Formae Civitatis Constituendae (Germania 1919)]]
[[Categoria:Mortui 1919]]
bft6o0qxnc7h1hn7f6doi73xe3fangd
Iulius de Goncourt
0
60010
3965221
3660281
2026-06-16T15:04:00Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
3965221
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
[[Fasciculus:Jules de Goncourt.jpg|thumb|upright=1.25| Iulius de Goncourt ab [[Ernestus Fridericus de Liphart|Ernesto Friderico de Liphart]] delineatus ([[Museum Ashmoleanum]] [[Oxonia]]e)]]
'''Iulius Huot de Goncourt''' (natus [[Lutetia]]e die [[17 Decembris]] [[1830]] – ibidem mortuus est die [[20 Iunii]] [[1870]]), frater [[Edmundus de Goncourt|Edmundi]], fuit [[scriptor]] [[Francia|Francicus]] et conditor [[Praemium Goncourt|praemii Goncourt]].
== Opera ==
Opera una cum fratre Edmundo scripta
* ''Sœur Philomène'' (1861)
* ''[[Renée Mauperin]]'' (1864)
* ''Germinie Lacerteux'' (1865)
* ''Manette Salomon'' (1867)
* ''Madame Gervaisais'' (1869)
== Bibliographia ==
* Nadeije Laneyrie-Dagen, Elisabeth Launay, edd., ''Edmond et Jules de Goncourt: Notes sur l'Italie (1855-1856)''. Lutetiae: Desjonquères, 1996. ISBN 2-904227-94-6
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Jules de Goncourt|Iulium de Goncourt}}
* [http://collectiondedegoncourt.blogspot.com/ Blog de Edmondo et Iulio de Goncourt]
* [http://www.gutenberg.org/author/edmond%20de%20goncourt Opera]
* [https://web.archive.org/web/20190523233504/http://www.freres-goncourt.fr/ Pagina Edmondo et Iulio de Goncourt dicata]
{{bio-stipula}}
{{DEFAULTSORT:Goncourt, Jules de}}
[[Categoria:Nati 1830]]
[[Categoria:Mortui 1870]]
[[Categoria:Auctores Francogallici]]
[[Categoria:Scriptores Franciae]]
[[Categoria:Scriptores mythistoriarum Franciae]]
fhww7zldpv9pbxcenp0j6ed5ogww3xd
Villa Sancti Odorici
0
66971
3965202
3965100
2026-06-16T14:11:00Z
Andrew Dalby
1084
/* Nexus externi */
3965202
wikitext
text/x-wiki
{{pro pagina discretiva vide|Fanum Sancti Ulderici (discretiva)}}
{{Capsa urbis Vicidata}}
[[Fasciculus:Dolina(TS).jpg|thumb|Prospectus municipii Sancti Odorici]]
'''Sanctus Odoricus'''<ref>''Villa Sancti Odorici'' in documentis Tergestinis iam saeculo XIV reperitur. Archiva Tergestina apud [http://triestestoria.altervista.org/chiese/sandorligo.html triestestoria.altervista.org]</ref> ([[Italiane]] ''San Dorligo della Valle'', [[Slovene]] ''Dolina'', id est "vallis") est [[municipia Italiae|municipium]] [[Italia]]e, in regione [[Forum Iulium et Venetia Iulia|Fori Iulii et Venetiae Iuliae]] et [[provincia Tergestina|provincia Tergestina]] situm, cui sunt fere sex milia incolarum. Municipium orientalissimum est totius Italiae septentrionalis. Territorium eius in duas partes distinctas dividitur: maior pars in [[Histria]] sita, in valle quae ''Breg'' appellatur, minor vero in planitie [[Carstum|Carsto]] ad septentrionem.
Oppidum ex sancto [[Huldericus (episcopus Augustensis)|Hulderico]], episcopi [[Augusta Vindelicorum|Augustensi]], patroni loci, nominatum est. Anno [[1923]] decreto regio nomen ''San Dorligo della Valle'' declaratum est, quod conversionem nominis Sloveni incorporat. Duabus linguis utitur municipium, Italiana et Slovena, quarum haec inter incolas longe praevalet. Historia municipii antiquissima est: vestigia cultus [[Histri|Histrorum]] et [[praesidium|praesidii]] Romani ibi reperta sunt, et per saecula medii aevi vallis districtus proprius fuit, ab urbe [[Tergeste|Tergestensi]] independens, cuius caput erat castellum Moccò.
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
{{Fontes geographici}}
* [http://www.sandorligo-dolina.it/ Situs Publicus] {{ling|Italiane}}
{{CommuniaCat|San Dorligo della Valle|Sanctum Odoricum}}
{{urbs-stipula}}
[[Categoria:Municipia in provincia Tergestis]]
[[Categoria:Urbes et Municipia Histriae]]
[[Categoria:Municipia Italica Linguae Slovenae]]
tt4ri4yiqjpknq2lbfskutyjh5wmamm
3965204
3965202
2026-06-16T14:17:45Z
Andrew Dalby
1084
Andrew Dalby movit paginam [[Sanctus Odoricus]] ad [[Villa Sancti Odorici]]: sic fons
3965202
wikitext
text/x-wiki
{{pro pagina discretiva vide|Fanum Sancti Ulderici (discretiva)}}
{{Capsa urbis Vicidata}}
[[Fasciculus:Dolina(TS).jpg|thumb|Prospectus municipii Sancti Odorici]]
'''Sanctus Odoricus'''<ref>''Villa Sancti Odorici'' in documentis Tergestinis iam saeculo XIV reperitur. Archiva Tergestina apud [http://triestestoria.altervista.org/chiese/sandorligo.html triestestoria.altervista.org]</ref> ([[Italiane]] ''San Dorligo della Valle'', [[Slovene]] ''Dolina'', id est "vallis") est [[municipia Italiae|municipium]] [[Italia]]e, in regione [[Forum Iulium et Venetia Iulia|Fori Iulii et Venetiae Iuliae]] et [[provincia Tergestina|provincia Tergestina]] situm, cui sunt fere sex milia incolarum. Municipium orientalissimum est totius Italiae septentrionalis. Territorium eius in duas partes distinctas dividitur: maior pars in [[Histria]] sita, in valle quae ''Breg'' appellatur, minor vero in planitie [[Carstum|Carsto]] ad septentrionem.
Oppidum ex sancto [[Huldericus (episcopus Augustensis)|Hulderico]], episcopi [[Augusta Vindelicorum|Augustensi]], patroni loci, nominatum est. Anno [[1923]] decreto regio nomen ''San Dorligo della Valle'' declaratum est, quod conversionem nominis Sloveni incorporat. Duabus linguis utitur municipium, Italiana et Slovena, quarum haec inter incolas longe praevalet. Historia municipii antiquissima est: vestigia cultus [[Histri|Histrorum]] et [[praesidium|praesidii]] Romani ibi reperta sunt, et per saecula medii aevi vallis districtus proprius fuit, ab urbe [[Tergeste|Tergestensi]] independens, cuius caput erat castellum Moccò.
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
{{Fontes geographici}}
* [http://www.sandorligo-dolina.it/ Situs Publicus] {{ling|Italiane}}
{{CommuniaCat|San Dorligo della Valle|Sanctum Odoricum}}
{{urbs-stipula}}
[[Categoria:Municipia in provincia Tergestis]]
[[Categoria:Urbes et Municipia Histriae]]
[[Categoria:Municipia Italica Linguae Slovenae]]
tt4ri4yiqjpknq2lbfskutyjh5wmamm
3965206
3965204
2026-06-16T14:18:54Z
Andrew Dalby
1084
3965206
wikitext
text/x-wiki
{{pro pagina discretiva vide|Fanum Sancti Ulderici (discretiva)}}
{{Capsa urbis Vicidata}}
[[Fasciculus:Dolina(TS).jpg|thumb|Prospectus municipii Sancti Odorici]]
{{res|Villa Sancti Odorici}}<ref>''Villa Sancti Odorici'' in documentis Tergestinis iam saeculo XIV reperitur. Archiva Tergestina apud [http://triestestoria.altervista.org/chiese/sandorligo.html triestestoria.altervista.org]</ref> ([[Italiane]] ''San Dorligo della Valle'', [[Slovene]] ''Dolina'', id est "vallis") est [[municipia Italiae|municipium]] [[Italia]]e, in regione [[Forum Iulium et Venetia Iulia|Fori Iulii et Venetiae Iuliae]] et [[provincia Tergestina|provincia Tergestina]] situm, cui sunt fere sex milia incolarum. Municipium orientalissimum est totius Italiae septentrionalis. Territorium eius in duas partes distinctas dividitur: maior pars in [[Histria]] sita, in valle quae ''Breg'' appellatur, minor vero in planitie [[Carstum|Carsto]] ad septentrionem.
Oppidum ex sancto [[Huldericus (episcopus Augustensis)|Hulderico]], episcopi [[Augusta Vindelicorum|Augustensi]], patroni loci, nominatum est. Anno [[1923]] decreto regio nomen ''San Dorligo della Valle'' declaratum est, quod conversionem nominis Sloveni incorporat. Duabus linguis utitur municipium, Italiana et Slovena, quarum haec inter incolas longe praevalet. Historia municipii antiquissima est: vestigia cultus [[Histri|Histrorum]] et [[praesidium|praesidii]] Romani ibi reperta sunt, et per saecula medii aevi vallis districtus proprius fuit, ab urbe [[Tergeste|Tergestensi]] independens, cuius caput erat castellum Moccò.
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
{{Fontes geographici}}
* [http://www.sandorligo-dolina.it/ Situs Publicus] {{ling|Italiane}}
{{CommuniaCat|San Dorligo della Valle|Sanctum Odoricum}}
{{urbs-stipula}}
[[Categoria:Municipia in provincia Tergestis]]
[[Categoria:Urbes et Municipia Histriae]]
[[Categoria:Municipia Italica Linguae Slovenae]]
np5a4m1mns0lifrt925bcmoay46ke74
3965208
3965206
2026-06-16T14:21:20Z
Andrew Dalby
1084
3965208
wikitext
text/x-wiki
{{videhom|Gardena ad Sanctum Udalricum}}
{{Capsa urbis Vicidata}}
[[Fasciculus:Dolina(TS).jpg|thumb|Prospectus municipii Sancti Odorici]]
{{res|Villa Sancti Odorici}}<ref>''Villa Sancti Odorici'' in documentis Tergestinis iam saeculo XIV reperitur. Archiva Tergestina apud [http://triestestoria.altervista.org/chiese/sandorligo.html triestestoria.altervista.org]</ref> ([[Italiane]] ''San Dorligo della Valle'', [[Slovene]] ''Dolina'', id est "vallis") est [[municipia Italiae|municipium]] [[Italia]]e, in regione [[Forum Iulium et Venetia Iulia|Fori Iulii et Venetiae Iuliae]] et [[provincia Tergestina|provincia Tergestina]] situm, cui sunt fere sex milia incolarum. Municipium orientalissimum est totius Italiae septentrionalis. Territorium eius in duas partes distinctas dividitur: maior pars in [[Histria]] sita, in valle quae ''Breg'' appellatur, minor vero in planitie [[Carstum|Carsto]] ad septentrionem.
Oppidum ex sancto [[Huldericus (episcopus Augustensis)|Hulderico]], episcopi [[Augusta Vindelicorum|Augustensi]], patroni loci, nominatum est. Anno [[1923]] decreto regio nomen ''San Dorligo della Valle'' declaratum est, quod conversionem nominis Sloveni incorporat. Duabus linguis utitur municipium, Italiana et Slovena, quarum haec inter incolas longe praevalet. Historia municipii antiquissima est: vestigia cultus [[Histri|Histrorum]] et [[praesidium|praesidii]] Romani ibi reperta sunt, et per saecula medii aevi vallis districtus proprius fuit, ab urbe [[Tergeste|Tergestensi]] independens, cuius caput erat castellum Moccò.
== Notae ==
<references/>
== Nexus externi ==
{{Fontes geographici}}
* [http://www.sandorligo-dolina.it/ Situs Publicus] {{ling|Italiane}}
{{CommuniaCat|San Dorligo della Valle|Sanctum Odoricum}}
{{urbs-stipula}}
[[Categoria:Municipia in provincia Tergestis]]
[[Categoria:Urbes et Municipia Histriae]]
[[Categoria:Municipia Italica Linguae Slovenae]]
lhxc4my3ecizln8fix22kjckxktfv9o
Franciscus Iosephus de Stein
0
89980
3965270
3620485
2026-06-17T03:16:57Z
SajoR
56247
3965270
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus: Franz Joseph von Stein.jpg|thumb|upright=0.8|Franciscus Iosephus de Stein.]]
[[Fasciculus:Coat of arms of Franz Joseph von Stein.svg|thumb]]
'''Franciscus Iosephus de Stein''' (natus [[Amorbach]] in [[vicus|vico]] [[Bavaria]]no die [[4 Aprilis]] [[1832]]; [[Monacum|Monaci]] mortuus die [[4 Maii]] [[1909]]) fuit [[presbyter]] [[Germania|Germanicus]] et ab anno [[1898]] usque ad annum [[1909]] Monaci et [[Frisinga]]e [[archiepiscopus]] ([[Archidioecesis Monacensis et Frisingensis]]). Antea [[Herbipolis]] [[episcopus]] fuerat.
== Nexus externi ==
* {{CathHierBishop|steinf}}
* {{PND|118967703}}
{{bio-stipula}}
{{Archiepiscopi Monacenses et Frisingenses}}
{{Lifetime|1832|1909|Stein, Franciscus Iosephus de}}
[[Categoria:Archiepiscopi Monacenses et Frisingenses]]
[[Categoria:Episcopi Ecclesiae Catholicae]]
r1opppot1mle2khs2tlxc01mhr59rzh
3965282
3965270
2026-06-17T11:06:23Z
IacobusAmor
1163
3965282
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus: Franz Joseph von Stein.jpg|thumb|upright=0.8|Franciscus Iosephus de Stein.]]
[[Fasciculus:Coat of arms of Franz Joseph von Stein.svg|thumb|u[pright=0.8|Arma heraldica Francisci Iosephi de Stein.]]
'''Franciscus Iosephus de Stein''' (natus [[Amorbach]] in [[vicus|vico]] [[Bavaria]]no die [[4 Aprilis]] [[1832]]; [[Monacum|Monaci]] mortuus die [[4 Maii]] [[1909]]) fuit [[presbyter]] [[Germania|Germanicus]] et ab anno [[1898]] usque ad annum [[1909]] Monaci et [[Frisinga]]e [[archiepiscopus]] ([[Archidioecesis Monacensis et Frisingensis]]). Antea [[Herbipolis]] [[episcopus]] fuerat.
== Nexus externi ==
* {{CathHierBishop|steinf}}
* {{PND|118967703}}
{{bio-stipula}}
{{Archiepiscopi Monacenses et Frisingenses}}
{{Lifetime|1832|1909|Stein, Franciscus Iosephus de}}
[[Categoria:Archiepiscopi Monacenses et Frisingenses]]
[[Categoria:Episcopi Ecclesiae Catholicae]]
gdoooobhpdp0quz03cuj7pvxcmgypk7
Lotharius Anselmus de Gebsattel
0
89985
3965249
2849560
2026-06-16T20:14:49Z
SajoR
56247
3965249
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Lothar Anselm von Gebsattel JS.jpg |thumb|Lotharius Anselmus de Gebsattel]]
[[Fasciculus:Coat of arms of Lothar Anselm von Gebsattel.svg|thumb]]
''' Lotharius Anselmus de Gebsattel''' ([[Herbipolis|Herbipoli]] natus die [[20 Ianuarii]] [[1761]]; mortuus in '' Mühldorf am Inn'' die [[1 Octobris]] [[1846]]) fuit [[presbyter]] [[Germania|Germanicus]] et ab anno [[1821]] usque ad annum [[1846]] [[Monacum|Monaci]] et [[Frisinga]]e [[archiepiscopus]] ([[Archidioecesis Monacensis et Frisingensis]]).
== Nexus externi ==
* {{CathHierBishop|gebs}}
{{bio-stipula}}
{{Archiepiscopi Monacenses et Frisingenses}}
{{Lifetime|1761|1846|Gebsattel, Lotharius Anselmus de}}
[[Categoria:Episcopi Ecclesiae Catholicae]]
[[Categoria:Archiepiscopi Monacenses et Frisingenses]]
5pjq230rwvs4ivwjrpd3fj7k1zif8gj
Lantenay (Indis)
0
120630
3965264
3447293
2026-06-16T23:48:42Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
3965264
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus: Map commune FR insee code 01206.png|thumb|left|300px|Lantenay: communis tabula]]
[[Fasciculus: Lantenay_(Ain).jpg|thumb|300px|Lantenay: despectus in vicum]]
''' Lantenay''' est [[commune]] [[Francia|Francicum]] 263 incolarum (anno [[2012]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Indis (praefectura Franciae)|Indis]] in regione orientali [[Rhodanus et Alpes|Rhodano et Alpibus]] (a die [[1 Ianuarii]] [[2016]] [[Arvernia Rhodanus et Alpes|Arvernia Rhodano et Alpibus]]).
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Indis|Indicem communium praefecturae Indis]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Lantenay (Ain)|Lantenay}}
* {{INSEE commune|01206|de=Lantenay}}
* [https://web.archive.org/web/20220404161838/https://www.frans.fr/ Lantenay pagina interretialis]
* [http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=19199 De Lantenay apud Cassini]
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Idani]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Idani]]
o8c1tunfkwtponjvjk0qg0t783y5h5o
Mouans-Sartoux
0
137417
3965276
3722867
2026-06-17T06:55:17Z
Kontributor 2K
172405
vexillum: png -> svg
3965276
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Blason ville fr Mouans-Sartoux (Alpes-Maritimes).svg|thumb|200 px|Mouans-Sartoux: vexillum]]
''' Mouans-Sartoux''' est commune 10331 incolarum (anno [[2008]]) praefecturae [[Alpes Maritimae (praefectura Franciae)|Alpium Maritimarum]] in [[Francia]]e austro-orientalis regione [[Provincia et Alpis]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Alpium Maritimarum]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat}}
* [https://web.archive.org/web/20111126094202/http://www.mouans-sartoux.net/!mouans/index/index.php De Mouans-Sartoux pagina interretialis]
* {{INSEE commune|06084|de=Mouans-Sartoux}}
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia Praefecturae Alpium Maritimarum]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Alpium maritimarum]]
qlcu6fhqjrx2sjftk2eg17q9ows085s
3965285
3965276
2026-06-17T11:13:12Z
IacobusAmor
1163
3965285
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Blason ville fr Mouans-Sartoux (Alpes-Maritimes).svg|thumb|Communis [[vexillum]].]]
'''Mouans-Sartoux''' est [[commune]] 10 331 incolarum (anno [[2008]]) praefecturae [[Alpes Maritimae (praefectura Franciae)|Alpium Maritimarum]] in [[Francia]]e austro-orientalis regione [[Provincia et Alpis]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Alpium Maritimarum]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat}}
* [https://web.archive.org/web/20111126094202/http://www.mouans-sartoux.net/!mouans/index/index.php De Mouans-Sartoux pagina interretialis]
* {{INSEE commune|06084|de=Mouans-Sartoux}}
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia Praefecturae Alpium Maritimarum]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Alpium maritimarum]]
rmqypwm35u3dxut699b16267no7nqxw
Le Mesnil-Eudes
0
163995
3965266
3435583
2026-06-17T01:29:52Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
3965266
wikitext
text/x-wiki
''' Le Mesnil-Eudes''' est commune [[Francia|Francicum]] 304 incolarum (anno [[2009]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Calva Dorsa|Calvorum Dorsorum]] in regione [[Normannia Inferior]]i.
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Calvorum Dorsorum]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Le Mesnil-Eudes|Le Mesnil-Eudes}}
* {{INSEE commune|14419|de=Le Mesnil-Eudes}}
* [https://web.archive.org/web/20120309020657/http://www.cclisieuxpaysdauge.fr/index.php?option=com_content&view=article&id=11&Itemid=142 Pagina Le Mesnil-Eudes dicata apud Societatis communium paginas interretiales]
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Rupis Calvadosiae]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Rupis Calvadosiae]]
49gaznhc8k2x02wd5n3blilnwmihgxr
La Houblonnière
0
164410
3965257
3435543
2026-06-16T20:57:49Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
3965257
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Chateau_de_la_Houblonniere.jpg |thumb|300px|La Houblonnière: oppidum]]
''' La Houblonnière''' est commune [[Francia|Francicum]] 336 incolarum (anno [[2009]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Calva Dorsa|Calvorum Dorsorum]] in regione [[Normannia Inferior]]i.
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Calvorum Dorsorum]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|La Houblonnière|La Houblonnière}}
* {{INSEE commune|14337|de=La Houblonnière}}
* [http://www.cclisieuxpaysdauge.fr/index.php?option=com_content&view=article&id=10&Itemid=141 Pagina La Houblonnière dicata apud Societatis Communium paginas interretiales]{{Nexus deficit|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Rupis Calvadosiae]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Rupis Calvadosiae]]
ffmyrgzdiyh25wmhj1gbafdzd7g88fd
Le Poët-Laval
0
165464
3965268
3438948
2026-06-17T01:51:02Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
3965268
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus: Map commune FR insee code 26243.png|thumb|300px|Le Poët-Laval: communis tabula]]
[[Fasciculus: Photo_2_141.jpg|thumb|left|300px|Le Poët-Laval: despectus in vicum]]
''' Le Poët-Laval''' est parvum commune [[Francia|Francicum]] 893 incolarum (anno [[2008]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Drona (praefectura Franciae)|Dronae]] in regione australi [[Rhodanus et Alpis|Rhodano et Alpibus]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Dronae]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Le Poët-Laval|Le Poët-Laval}}
* {{INSEE commune|26243|de=Le Poët-Laval}}
* [https://web.archive.org/web/20130128081539/http://www.lepoetlaval.org/ Le Poët-Laval pagina interretialis]
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Drumae]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Drumae]]
05yml1coj1qbsby0z6ke4y8r8ze1q73
Turris inclinata
0
174606
3965263
3791008
2026-06-16T23:25:07Z
Deerpeter
211051
Imago principalis Turris Pisanae renovata cum fotographia recentiore anno MMXXVI
3965263
wikitext
text/x-wiki
{{L-1}}
[[Fasciculus:The Leaning Tower of Pisa 2026.jpg|thumb|450x450px|Turris inclinata Pisarum.]]
'''Turris inclinata'''<ref>[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2004/nuntii/eph10/ Nuntii hebdomadis 22-28.08.2004].</ref> ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''Torre pendente di Pisa'' sive ''Torre di Pisa'') est [[campanarium]] ad [[cathedra]]m [[Urbs|urbe]] [[Pisae|Pisis]], in orbi terrarum nota pro indicta inclinatione sua alio latere. Situs est post cathedram, et tertia structura veterrima in Pisarum [[Platea Miraculi]] (Italiane: ''Piazza del Duomo'') est post cathedram [[baptisterium]]que. Incepta inclinatio [[turris]] per constructionem; cuius causa est fundationis mancae in [[terra]] molli unius lateris ad totum adiuvandum aedificium gravitatis. Inclinatio per [[Decennium|decennia]] augebat antequam aedificium perfectum est, et amplius augebat (et inclinatio partim correcta est) ab operibus sero [[Saeculum 20|saeculo 20]] maturoque [[Saeculum 21|saeculo 21]].
[[Altitudo]] turris 55,86 [[Metrum|metra]] e terra lateris humilis est atque 56,70 metra lateris alti. Gravitate sua aestimata est in 14,500 [[Tonna|tonnae]]. Turris habet 296 sive 294 gradus. Diaeta septima gradus duos minores habet in septentrionalibus scalariis.
== Notae ==
<div class="references-small"><references /></div>
== Pinacotheca ==
<gallery>
Fasciculus:Lightmatter pisa.jpg|Prospectus supra videns.
Fasciculus:Leaning tower door.JPG|Aditus campanarii.
Fasciculus:Plaque galileo.jpg|[[Nomisma quadrangulum]] in memoria a [[Galilaeus Galilaei|Galilaei Galilaeorum]] experimentis.
Fasciculus:Leaning tower loggiati.jpg|[[Loggia]] externa.
Fasciculus:Leaning tower staircase 6th floor.jpg|Scalaria interius e diaeta sexta ad septimam.
Fasciculus:Leaning tower staircase 7th floor.JPG|Scalaria interius e diaeta septima ad octavam (cacumen).
Fasciculus:Leaning tower staircase 8th floor.JPG|Prospectus cacuminis.
Fasciculus:Leaning tower bell assunta.JPG|''Assunta'' [[campana]].
Fasciculus:Pisa Leaning Tower bell San Ranieri.jpg|''Pasquareccia'' [[campana]].
Fasciculus:View, looking down from top of Leaning Tower of Pisa.jpg|Prospectum e cacumine deorsum videt.
</gallery>
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Leaning Tower (Pisa)|Turrem incumbentem}}
* [http://www.opapisa.it/en/home-page.html Situs officialis]
{{aedi-stipula}}
[[Categoria:Aedificia Italiae]]
[[Categoria:Pisae]]
[[Categoria:Turres]]
{{Myrias|Ars}}
kkl2933p1953w1zws23xswz370wol7g
3965291
3965263
2026-06-17T11:37:27Z
IacobusAmor
1163
~ (10K)
3965291
wikitext
text/x-wiki
{{L-1}}
[[Fasciculus:The Leaning Tower of Pisa 2026.jpg|thumb|Turris inclinata Pisarum.]]
'''Turris inclinata'''<ref>[http://ephemeris.alcuinus.net/archi2004/nuntii/eph10/ Nuntii hebdomadis 22-28.08.2004].</ref> ([[Italiane]] ''Torre pendente di Pisa'' sive ''Torre di Pisa'') est [[campanarium]] ad [[cathedra]]m [[Urbs|urbe]] [[Pisae|Pisis]], in [[orbis terrarum|orbi terrarum]] nota pro indicta inclinatione sua alio latere. Situs est post cathedram, et tertia structura veterrima in Pisarum [[Platea Miraculi]] (Italiane ''Piazza del Duomo'') est post cathedram [[baptisterium]]que. Incepta inclinatio [[turris]] per constructionem; cuius causa est fundationis mancae in [[terra]] molli unius lateris ad totum adiuvandum [[aedificium]] [[gravitas (physica)|gravitatis]]. Inclinatio per [[Decennium|decennia]] augebat antequam aedificium perfectum est, et amplius augebat (et inclinatio partim correcta est) ab operibus sero [[Saeculum 20|saeculo 20]] maturoque [[Saeculum 21|saeculo 21]] factis.
[[Altitudo]] turris 55,86 [[Metrum|metra]] e terra lateris humilis est atque 56,70 metra lateris alti. Gravitate sua aestimata est in 14 500 [[Tonna|tonnae]]. Turris habet 296 sive 294 gradus. Diaeta septima gradus duos minores habet in [[septentrio]]nalibus scalariis.
== Notae ==
<references />
== Pinacotheca ==
<gallery>
Fasciculus:Lightmatter pisa.jpg|Prospectus supra videns.
Fasciculus:Leaning tower door.JPG|Aditus campanarii.
Fasciculus:Plaque galileo.jpg|[[Nomisma quadrangulum]] in memoria a [[Galilaeus Galilaei|Galilaei Galilaeorum]] experimentis.
Fasciculus:Leaning tower loggiati.jpg|[[Loggia]] externa.
Fasciculus:Leaning tower staircase 6th floor.jpg|Scalaria interius e diaeta sexta ad septimam.
Fasciculus:Leaning tower staircase 7th floor.JPG|Scalaria interius e diaeta septima ad octavam (cacumen).
Fasciculus:Leaning tower staircase 8th floor.JPG|Prospectus cacuminis.
Fasciculus:Leaning tower bell assunta.JPG|''Assunta'' [[campana]].
Fasciculus:Pisa Leaning Tower bell San Ranieri.jpg|''Pasquareccia'' [[campana]].
Fasciculus:View, looking down from top of Leaning Tower of Pisa.jpg|Prospectum e cacumine deorsum videt.
</gallery>
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Leaning Tower (Pisa)|Turrim incumbentem}}
* [http://www.opapisa.it/en/home-page.html Situs interretialis turris proprius.]
[[Categoria:Aedificia Italiae]]
[[Categoria:Pisae]]
[[Categoria:Turres]]
{{Myrias|Ars}}
e17bvspfys4tja1c1t5au278xv3ajhi
Le Ménil-de-Briouze
0
177282
3965267
3912557
2026-06-17T01:40:24Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
3965267
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus:Église Notre-Dame du Ménil-de-Briouze (1).jpg|thumb|upright=0.7|left|Le Ménil-de-Briouze: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Virgo Maria|Nostrae Dominae]] sub titulum [[Assumptio]]nis dicata.]]
'''Le Ménil-de-Briouze''' est commune [[Francia|Francicum]] 529 incolarum (anno [[2022]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Olina (praefectura Franciae)|Olinae]] in provincia [[Normannia (regio Franciae)|Normanniae]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Olinae]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Le Ménil-de-Briouze|Le Ménil-de-Briouze}}
* {{INSEE commune|61260|de=Le Ménil-de-Briouze}}
* [https://web.archive.org/web/20081115033737/http://cc-paysdebriouze.fr/LeMenilDeBriouze.htm De Le Ménil-de-Briouze pud Societatis Communium paginas interretiales]
* [http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=21976 De hoc communi apud cassini.ehess.fr]
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Olinae]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Olinae]]
db975x1x60il6k4mz37str4cnsbujeo
Les Yveteaux
0
177989
3965271
3923145
2026-06-17T03:57:54Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
3965271
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa urbis Vicidatorum}}
[[Fasciculus: Église Saint-Taurin des Yveteaux.jpg|thumb|left|upright=0.7|Les Yveteaux: [[ecclesia (aedificium)|ecclesia]] [[Sanctus Taurus|Sancto Tauro]] dicata.]]
'''Les Yveteaux''' est commune [[Francia|Francicum]] 100 incolarum (anno [[2022]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Olina (praefectura Franciae)|Olinae]] in provincia [[Normannia (regio Franciae)|Normanniae]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Olinae]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Les Yveteaux|Les Yveteaux}}
* {{INSEE commune|61512|de=Les Yveteaux}}
* [https://web.archive.org/web/20081115033427/http://cc-paysdebriouze.fr/lesYveteaux.htm Pagina Les Yveteaux dicata apud Societatis Communium paginas interretiales]
* [http://cassini.ehess.fr/fr/html/fiche.php?select_resultat=41417 De hoc communi apud cassini.ehess.fr]
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Olinae]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Olinae]]
gtuxpzrw52d4vq1sm4iqb144ssnvxbb
Reticulum Klumpenhouweranum
0
183577
3965193
3965137
2026-06-16T12:21:39Z
IacobusAmor
1163
~
3965193
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:7-note segment of C5.svg|thumb|Segmentum notarum septem in C7 [[circulus intervallium|circulo intervallium]].]]
'''Reticulum Klumpenhouweranum,''' ex [[Henricus Klumpenhouwer|Henrico Klumpenhouwer]], [[theorista]] [[theoria musicae|musicus]] [[Canada|Canadiensi]] et olim discipulo doctorali [[David Lewin|Davidis Lewis]] in [[Universitas Harvardiana|Universitate Harvardiana]] appellatum, est "quodque [[reticulum ]] quod operationibus T et/vel I ([[transpositio (musica)|transpositione]] vel [[inversio (musica)|inversione]]) utitur ad interpretandas coniunctiones inter [[copia (musica)|copias]] [[classis soni|classium soni]].<ref>[[Anglice]]: "any network that uses T and/or I operations [transposition or inversion] to interpret interrelations among pcs" [pitch-class sets].</ref><ref name="Lewin">David Lewin, "Klumpenhouwer Networks and Some Isographies that Involve Them," ''[[Music Theory Spectrum]]'' 12 (1990)(1):83-120.</ref> Secundum [[Georgius Perle|Georgium Perle]], "Reticulum Klumpenhouwerianum est [[chorda]]<!-- vel concentus?--> per eius [[inversio (musica)#Theoria copiarum musicarum|summas]] et [[transpositio (musica)|differentias]] [[dyas (musica)|dyadicas]]" [[explicatio musica|explicata]]<!--musical analysis-->, et "hoc genus explicationis coniunctionum [[trias|triadicarum]] in notione [[copia cyclica|copiarum cyclicarum]] ab initio intellegebatur,<ref>[[Anglice]]: "A Klumpenhouwer network is a chord analyzed in terms of its dyadic sums and differences," et "this kind of analysis of triadic combinations was implicit in [the] concept of the cyclic set from the beginning." In George Perle, "Letter from George Perle," ''Music Theory Spectrum,'' 15(1993):300-303.</ref> in quo copiae cyclicae sunt [[copia (musica)|copiae]] quarum elementa alterna [[complementum (musica)#Regula rerum duodecim|complementarios]] unius [[intervallum (musica)|intervalli]]<!--vel: vocum discrimina (Helf. in Morgan)--> [[circulus intervallium|circulos]] aperiunt."<ref>Anglice: "sets whose alternate elements unfold complementary cycles of a single interval." In George Perle, ''Twelve-Tone Tonality'' (1996), p. 21. ISBN 0-520-20142-6.</ref>
[[Fasciculus:Berg's Lyric Suite cyclic set.png|thumb|upright=0.8|Copia cyclica (summa 9) ex ''[[Sequentia Lyrica]]'' [[Albanus Berg|Albani Bergiana]] composita.]]
"Notio Klumpenhouwerana, in eius significationibus ambo simplex et profunda, est quod sinit coniunctiones inversionales una cum transpositionales in reticulis sicut eis figurae primae,"<ref>Anglice: "Klumpenhouwer's idea, both simple and profound in its implications, is to allow inversional, as well as transpositional, relations into networks like those of Figure 1."</ref><ref name="Lewin"/> quae [[sagitta (typographia)|sagittam]] monstrat desuper a B ad F# nominatum T<sub>7</sub>, desuper a F# ad A nominatum T<sub>3</sub>, et sursum ab A ad B, nominatum T<sub>10</sub>, quod sinit ut repraesentatur a figura 2a, exempli gratia, nominatum I<sub>5</sub>, I<sub>3</sub>, et T<sub>2</sub>.<ref name="Lewin"/> In figura 4, hoc est (b) I<sub>7</sub>, I<sub>5</sub>, T<sub>2</sub> et (c) I<sub>5</sub>, I<sub>3</sub>, T<sub>2</sub>.
[[Fasciculus:K-net transposition.png|thumb|upright=0.8|Coniunctiones K-net, inversionales et transpositionales, [[sagitta (typographia)|sagittis]], [[littera|litteris]], [[numerus|numeris]] repraesantatae. Chorda 1.]]
[[Fasciculus:K-net inversion.png|thumb|upright=0.8|Inversionales K-net coniunctiones,[[sagitta|sagittis]], [[littera|litteris]], [[numerus|numeris]] repraesantatae. Chorda 1.]]
[[Fasciculus:K-net inversion chord 3.png|thumb|upright=0.8|Chorda 3, quae cum chorda 1 est exemplum regulae primae.]]
{{NexInt}}
* [[Classis intervallorum]]
* [[Coniunctio similitudinis]]<!--Similarity relation-->
* [[Isographia]]
* [[Ordo tonorum]]<!--tone row-->
* [[Prolongatio]]
* [[Transformatio (musica)]]
* [[Theoria transformationalis]] Lewiniana
==Notae==
<references/>
==Bibliographia==
* [[Allen Forte|Forte, Allen]]. [[1973]]. ''The Structure of Atonal Music.'' Portu Novo: Yale University Press.
* Lewin, David. [[1987]]. ''Generalized Musical Intervals and Transformations.'' Portu Novo et Londinii: Yale University Press.
* [[Donaldus Martino|Martino, Donald]]. [[1961]]. "The Source Set and Its Aggregate Formations." ''Journal of Music Theory'' 5 (2): 224–273.
* Morris, Robert. [[1987]]. ''Composition with Pitch Classes'', p. 167. Portu Novo et Londinii: Yale University Press. ISBN 0-300-03684-1.
* [[Ioannes Rahn|Rahn, John]]. [[1980]]. ''Basic Atonal Theory.'' Novi Eboraci et Londinii: Longman's.
* Roeder, John. [[1989]]. "Harmonic Implications of Schonberg's Observations of Atonal Voice Leading." ''Journal of Music Theory'' 33 (1): 27–62.
[[Categoria:Chordae]]
[[Categoria:Modernismus (musica)]]
[[Categoria:Theoria musica posttonalis]]
f7z71a9ugda5cqvecfkfmgfmkzeadnp
Urticetum
0
196629
3965203
3596118
2026-06-16T14:16:48Z
Andrew Dalby
1084
pagina fere homonyma
3965203
wikitext
text/x-wiki
{{videhom|Villa Sancti Odorici}}
{{Capsa urbis Vicidata}}
[[Fasciculus:Urtijëi cun l Sela Y Saslonch da Tlesura.jpg|thumb|Urticetum]]
'''Urticetum'''<ref>Nomi d'Italia - AAVV, De Agostini</ref> {{victio|Urticetum|i|n}} seu '''Gardena ad Sanctum Udalricum'''<ref>[http://books.google.it/books?id=j70EAAAAcAAJ&pg=PA277&lpg=PA277&dq=%22Cavedinum%22&source=bl&ots=q69D6kunMY&sig=OGGNhZGujTUZ3F1OqBIIWSOzZOg&hl=it&sa=X&ei=LXv5UY2hKYmk4gTo34GICw&ved=0CDMQ6AEwAA#v=onepage&q=%22Cavedinum%22&f=false Clerus et Diocesis Tridentina exeunte anno 1826]</ref> ([[Lingua Italiana|Italiane]]: ''[[:it:Ortisei|Ortisei]]''; [[Lingua Theodisca|Theodisce]]: ''[[:de:St. Ulrich in Gröden|St. Ulrich in Gröden]]''; [[Dolomiana Latina lingua|Dolomiane]]: ''Urtijëi'') est [[oppidum]] [[Italia]]e et [[Commune Italiae|municipium]], in [[Regio Italiae|Regione]] [[Tridentinum-Alta Athesia/Tirolis Meridionalis|Tridentino-Alta Athesia/Tirole Meridionali]] et in [[Libera Provincia Bauzanensis|Provincia Libera Bauzanensi]] (''[[Alta Athesia/Tirolis Meridionalis]]'') situm. Incolae ''Gardeinenses'' seu ''Urticetani'' appellantur
Municipium pertinet ad [[Saltus-Mons Sclerianus|Communitatem Comprehensorialem Saltensem-Sclerianenem]].
Urticetum [[Municipium Mercatum|Municipium Mercatum vel Burgata]] est.
== Insignia ==
<gallery>
Fasciculus:Corona di comune.svg|''[[Municipium Italiae]]''
Fasciculus:Flag of Ladinia.svg|''[[Ladinia]]''
</gallery>
== Geographia ==
* [[Vallis Gardeina]]
== Ethnográphia ==
Gentes Urticetae [[Lingua Ladina (Dolomiana)|linguam ladinam]] loquuntur.
== Sermones ==
{| border="3" cellpadding="4" cellspacing="1"
|- bgcolor="#fafad2"
! Anno
! [[Lingua Italiana|Italiane]]
! [[Lingua Germanica|Germanice]]
! [[Dolomiane]]
|-
| [[2012]]
| 06,51%
| 09,30%
| 84,19%
|}
== Clari cives ==
* [[Ludovicus Trenker]]
== Fractiones, vici et loci in municipio ==
== Municipia finitima ==
{{NexInt}}
* [[Tridentinum-Alta Athesia/Tirolis Meridionalis]] (''regio''),
* [[Provincia Libera Bauzanensis]] seu [[Alta Athesia/Tirolis Meridionalis]] (''provincia'' ac ''terra''),
* [[Communitas Comprehensorialis Salti-Montis Scleriani]] (''communitas comprehensorialis''),
* [[Ladinia]] (''terra''),
* [[Bauzanum]] (''urbs''),
* [[Municipium Mercatum]] vel [[Burgata]],
* [[Municipium Italiae]].
== Nexus externi ==
* [http://www.comune.Ortisei.bz.it/ Situs publicus]
{{CommuniaCat|Urtijëi|Urticetum}}
== Pinacotheca ==
<gallery>
Imago:Cartina Comune BZ Ortisei.png|Collocatio finium municipii in Provincia Bauzanensi.
Imago:Karte Salten-Schlern.png|Collocatio finium Communitatis Comprehensorialis Saltensis-Sclerianenis in Provincia Bauzanensi.
</gallery>
== Notae ==
<references />
{{Municipia ladinica Vallis Gardeinae}}
{{urbs-stipula}}
[[Categoria:Municipia Mercati]]
[[Categoria:Vallis Gardeina]]
mxslbg096freamw22hdsv7z0qhdq8zn
Villers-Pater
0
198423
3965224
3432086
2026-06-16T15:25:58Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3965224
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus: Map commune FR insee code 70565.png|thumb|250px|Villers-Pater : communis tabula]]
''' Villers-Pater ''' est commune [[Francia|Francicum]] 40 incolarum (anno [[2010]]) [[Tabula administrativa Franciae|praefecturae]] [[Arar Superior|Araris Superioris]] in regione [[Liber Comitatus (regio Franciae)|Libero Comitatu]].
{{NexInt}}
* [[Index communium praefecturae Araris Superioris]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat| Villers-Pater |Villers-Pater }}
* {{INSEE commune|70565|de=Villers-Pater}}
{{geo-stipula}}
[[Categoria:Communia praefecturae Araris Superioris]]
[[Categoria:Loci habitati praefecturae Araris superioris]]
702olymbbxnltiicallgrm5uyoor9d5
Eduardus Kellaeus
0
206984
3965281
3360338
2026-06-17T11:01:06Z
Redaktor GLAM
138478
Higher resolution version of image
3965281
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Edward Kelley (49012206).jpg|thumb|right|Eduardus Kellaeus]]
[[File:Jean Dodal Tarot trump 16.jpg|thumb|left|Secundum mythum Eduardus Kellaeus mortuus est cadendo de alta turri ut hic in carta tarochi.]]
[[Fasciculus:Enochian alphabet.png|thumb|Alphabetum Enochianum ab angelis aut verisimilius ab Eduardo Kellaeo et Ioanne Dee conceptum.]]
'''Eduardus Kellaeus'''<ref>[http://www.britishmuseum.org/research/collection_online/collection_object_details.aspx?objectId=3521837&partId=1&searchText=EDWARD+KELLEY&page=1 Imago Eduardi Kellaei.]</ref> sive '''Eduardus Kelley''' sive '''Eduardus Talbot''', [[Vigornia]]e natus die [[1 Augusti]] [[1555]] et morte raptus anno [[1597]], erat iurisconsultus, [[alchemia|alchemista]], [[magia|magus]], [[astrologia|astrologus]] et adeptus doctrinae [[hermetismus|hermeticae]].
Kellaeus iunctus erat [[amicitia]] cum [[Ioannes Dee|Ioanne Dee]] et patrinus erat doctae poetriae [[Elisabetha Ioanna Westonia|Elisabethae Ioannae Westoniae]].
== Vita ==
Dicebat se pulverem secretam invenisse qua cuprum in purum aurum mutare valebat. Etiam dicebat se cum sphaera cristallina posse cum angelis loqui sermone quem vocabat "enochiano". Dicitur ab angelis raptus esse quibuscum longum iter caeleste fecisse. Haec omnia in suo "Libro Enoch" narravit, quo in libro alphabeto incognito scripta lingua enochiana transcripsit. Hoc alphabetum aliquatenus eiusdem generis est quam alphabetum [[Codex Voynich|Codicis Voynich]]. Reapse non ab angelis sed a semetipso et Ioanne Dee hoc alphabetum fabricatum esse videtur.
== De eius morte ==
Eduardus Kelley multum ab imperatore [[Rudolphus II|Rudolpho II]] aestimabatur, sed timens ne in Angliam cum secreto suo auri fabricandi aufugeret, eum in carcerem castelli Hnevin iecit quo in loco dicitur mortuus esse anno 1597 cum erat 42 annos natus. Secundum alios mortuus est anno 1593 cadendo de alta turri cum tentabat e castello aufugere. Haec mors post casum de turre fortasse mythica est et referre videtur ad cartam tarochi cui nomen "casa Dei".
== Notae ==
<references/>
{{Lifetime|1555|1597|Kelley, Edward}}
[[Categoria:Hermetismus]]
[[Categoria:Aulici Imperatoris Rudolphi II]]
[[Categoria:Eruditi Angliae]]
i79cro3rjthb2g0et8lxsbllxmo5uht
3965288
3965281
2026-06-17T11:21:59Z
IacobusAmor
1163
3965288
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Edward Kelley (49012206).jpg|thumb|Eduardus Kellaeus.]]
[[Fasciculus:Jean Dodal Tarot trump 16.jpg|thumb|upright=0.8|left|Secundum mythum Eduardus Kellaeus mortuus est cadendo de alta turri ut hic in carta tarochi.]]
[[Fasciculus:Enochian alphabet.png|thumb|upright=0.8|Alphabetum Enochianum ab [[angelus|angelis]] aut verisimilius ab Eduardo Kellaeo et [[Ioannes Dee|Ioanne Dee]] conceptum.]]
'''Eduardus Kellaeus'''<ref>[http://www.britishmuseum.org/research/collection_online/collection_object_details.aspx?objectId=3521837&partId=1&searchText=EDWARD+KELLEY&page=1 Imago Eduardi Kellaei.]</ref> sive '''Eduardus Kelley''' sive '''Eduardus Talbot''' ([[Vigornia]]e natus die [[1 Augusti]] [[1555]]; morte raptus anno [[1597]]), fuit [[iurisconsultus]], [[alchemia|alchemista]], [[magia|magus]], [[astrologia|astrologus]], et adeptus [[doctrina]]e [[hermetismus|hermeticae]]. [[Amicitia]] cum [[Ioannes Dee|Ioanne Dee]] iunctus, patrinus [[Elisabetha Ioanna Westonia|Elisabethae Ioannae Westoniae]] doctae [[poetria]]e fuit.
== Vita ==
Kellaeus dicebat se pulverem secretam invenisse qua [[cuprum]] in purum [[aurum]] mutare valet. Etiam dicebat se cum [[sphaera]] cristallina posse cum angelis loqui [[sermo]]ne quem vocabat "enochiano". Dicitur ab angelis raptus esse quibuscum longum [[iter]] caeleste fecisse. Haec omnia in suo "Libro Enoch" narravit, quo in libro alphabeto incognito scripta lingua enochiana transcripsit. Hoc alphabetum aliquatenus eiusdem generis est quam alphabetum [[Codex Voynich|Codicis Voynich]]. Reapse non ab angelis sed a semetipso et Ioanne Dee hoc alphabetum fabricatum esse videtur.
== De eius morte ==
Eduardus Kellaeus multum ab imperatore [[Rudolphus II|Rudolpho II]] aestimabatur, sed timens ne in [[Anglia]]m cum secreto suo auri fabricandi aufugeret, eum in [[carcer]]em castelli Hnevin iecit quo in loco dicitur mortuus esse anno 1597 cum 42 annos natus esset. Secundum autem alios, mortuus est anno 1593 cadendo de alta turri cum tentabat e castello aufugere. Haec mors post casum de turre fortasse mythica est et referre videtur ad cartam tarochi cui nomen "casa Dei".
== Notae ==
<references/>
{{Lifetime|1555|1597|Kelley, Edward}}
[[Categoria:Aulici Imperatoris Rudolphi II]]
[[Categoria:Eruditi Angliae]]
[[Categoria:Hermetismus]]
3a3lf4g71kgdcsh4ciqq364lfvfj367
Mosella (Ausonius)
0
217581
3965212
3957016
2026-06-16T14:32:59Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
3965212
wikitext
text/x-wiki
{{L1}}{{titulus italicus}}
'''''Mosella''''' est descriptio itineris anno fere [[371]] p.C.n. ab [[Ausonius|Ausonio]] scriptore confecta cum inter annos 367–388 erudiendo [[Gratianus|Gratianum]] imperatorem [[Augusta Treverorum|Augustae Treverorum]] vitam degebat.
== Res ==
Ausonius 483 versibus [[Hexameter|hexametricis]] iter a [[Nava]] amne prope [[Bingium]] per tractus hodie [[Tergum Caninum]] usque ad vallem [[Mosella]]e fluminis factum descripsit.
Primo Ausonius discessum a Nava amne narrat, quem nebulosum describit, deinde nonnullos vicos iuxta viam positos illustrat. Exempli gratia muri [[Bingium|Bingii]] nuper solum anno 368 erecti mentionem facit, quod ''Vincum'' nuncupat. Etiam nomina [[Dumnissus|Dumnissi]] et vicum nomine [[Tres Tabernae (Francia)|Tabernae]] necnon Noiomagum (Noviomagus Treverorum) describit. Procedente carmine incipit Ausonius quasi hymnum Mosellae ipsae dicatum recitare cum suavitatem naturae, industriam paganorum et fecunditatem riparum amnis, quem decem flumina minora sustinere commemorat, laudat. Aliam partem ampla enumeratio variorum generum piscium undas habitantium locupletat. Saepe etiam Ausonius tractus oppido originis suae necnon Britanniae provinciae comparat.
== Commentarii antiqui ==
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.14
== Bibliographia ==
* Vincent Hunink, "[https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.htm The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149]{{Nexus deficit|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}" in A. P. Orbán, M. G. M. van der Poel, edd., ''Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers'' (Noviomagi, 2001) pp. 163-176
* Eduard Röcking, ''Die Moselgedichte des Decimus Magnus Ausonius und des Venantius Honorius Clementianus Fortunatus, Lateinisch und Deutsch''. Bonnae, 1845 [https://archive.org/details/diemoselgedichte00auso Textus] apud ''Internet Archive''
== Nexus externi ==
* [https://web.archive.org/web/20230417001731/https://wiki.dickinson.edu/index.php?title=Ausonius_Mosella Ausonii Mosella apud Dickinson wiki]
* [http://www.thelatinlibrary.com/aus.mos.html Textus] apud ''The Latin Library''
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_mose.html Textus] apud ''Bibliotheca Augustana''
[[Categoria:Litterae Latinae aetatis Imperii]]
[[Categoria:Scripta 371]]
[[Categoria:Germaniae scripta]]
[[Categoria:Carmina]]
[[Categoria:Mosella]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
4t4h5u2brvc4j2oxcvl1g882p2y7vai
3965227
3965212
2026-06-16T15:34:40Z
Marcus Terentius Bibliophilus
2059
/* Bibliographia */
3965227
wikitext
text/x-wiki
{{L1}}{{titulus italicus}}
'''''Mosella''''' est descriptio itineris anno fere [[371]] p.C.n. ab [[Ausonius|Ausonio]] scriptore confecta cum inter annos 367–388 erudiendo [[Gratianus|Gratianum]] imperatorem [[Augusta Treverorum|Augustae Treverorum]] vitam degebat.
== Res ==
Ausonius 483 versibus [[Hexameter|hexametricis]] iter a [[Nava]] amne prope [[Bingium]] per tractus hodie [[Tergum Caninum]] usque ad vallem [[Mosella]]e fluminis factum descripsit.
Primo Ausonius discessum a Nava amne narrat, quem nebulosum describit, deinde nonnullos vicos iuxta viam positos illustrat. Exempli gratia muri [[Bingium|Bingii]] nuper solum anno 368 erecti mentionem facit, quod ''Vincum'' nuncupat. Etiam nomina [[Dumnissus|Dumnissi]] et vicum nomine [[Tres Tabernae (Francia)|Tabernae]] necnon Noiomagum (Noviomagus Treverorum) describit. Procedente carmine incipit Ausonius quasi hymnum Mosellae ipsae dicatum recitare cum suavitatem naturae, industriam paganorum et fecunditatem riparum amnis, quem decem flumina minora sustinere commemorat, laudat. Aliam partem ampla enumeratio variorum generum piscium undas habitantium locupletat. Saepe etiam Ausonius tractus oppido originis suae necnon Britanniae provinciae comparat.
== Commentarii antiqui ==
*[[Quintus Aurelius Symmachus|Symmachus]], ''Epistulae'' I.14
== Bibliographia ==
* Vincent Hunink, "[https://www.vincenthunink.nl/documents/ausonius_fish.pdf The fish catalogue in Ausonius' Mosella: literary backgrounds of Mos. 75-149]" in A. P. Orbán, M. G. M. van der Poel, edd., ''Ad litteras. Latin studies in honour of J.H. Brouwers'' (Noviomagi, 2001) pp. 163-176
* Eduard Röcking, ''Die Moselgedichte des Decimus Magnus Ausonius und des Venantius Honorius Clementianus Fortunatus, Lateinisch und Deutsch''. Bonnae, 1845 [https://archive.org/details/diemoselgedichte00auso Textus] apud ''Internet Archive''
== Nexus externi ==
* [https://web.archive.org/web/20230417001731/https://wiki.dickinson.edu/index.php?title=Ausonius_Mosella Ausonii Mosella apud Dickinson wiki]
* [http://www.thelatinlibrary.com/aus.mos.html Textus] apud ''The Latin Library''
* [https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost04/Ausonius/aus_mose.html Textus] apud ''Bibliotheca Augustana''
[[Categoria:Litterae Latinae aetatis Imperii]]
[[Categoria:Scripta 371]]
[[Categoria:Germaniae scripta]]
[[Categoria:Carmina]]
[[Categoria:Mosella]]
[[Categoria:Decimus Magnus Ausonius]]
rhr06ch6gqqbfjl1gccndw67w682cm9
Iacobus Georgius Christianus Adler
0
228763
3965196
3965182
2026-06-16T12:27:14Z
IacobusAmor
1163
~
3965196
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina non annexa}}
[[Fasciculus:Jacob Georg Christian Adler Gemaelde.jpg|thumb|Iacobus Georgius Christianus Adler.]]
'''Iacobus Georgius Christianus Adler''' (natus [[Arnis]] iuxta [[Kappeln]]
[[Slesvicum et Holsatia|Ducatus Slesvici]] die [[8 Decembris]] [[1756]]; mortuus [[Giekau]] iuxta {{Creanda|de|Lütjenburg|Lutienburgum}} die [[22 Augusti]] [[1834]]) fuit [[theologus]], [[scriptor]], [[praeceptor]], et {{Creanda|en|Oriental studies|Studia Orientalia|rerum Orientalium}} peritus.
== Opera selecta ==
[[Fasciculus:Jacob Georg Christian Adler Reisebemerkungen auf einer Reise nach Rom-Titelblatt.jpg|thumb|upright=0.8|Operis frons: ''Reisebemerkungen auf einer Reise nach Rom.'']]
* ''Sammlung v. gerichtlichen jüdischen Contrakten.'' Hamburgi et. Bützow 1773, 2. ed., Altona 1792
* ''Jvudaervum Codicis Sacriti Rite Scribendi Legese Libello Thalnvdico Massechet Sopherim In Lat. Conversae.'' Hamburg, i 1779
* ''Faksimilia kufischer Koranhandschriften der Kgl. Bibliothek in Hafniae mit einer Untersuchung über die arabischen Schriftentwicklung.'' Hafniae 1780
* ''Mvsevm Cvficum Borgianvm Veltina'', tomus. I. Romae 1787, tomus. II, Hafniae 1792
* ''Novi Testameni Versiones Syriacae, Simplex Philoxenia Et Hierosolymitana.'' Hafniae 1789
* ''Annalen des [[Abu l-Fida]]'' - Herausgeber des von J. J. Reiske bearbeiteten u. übersetzten Werkes (5 tomi.), Hafniae 1789-95
* ''Reisebemerkungen auf einer Reise nach Rom''. 363 S., Altona (edita a fratre Iohanne Christiano Georgio Adler) 1783
== Notae ==
<references />
== Nexus externi ==
* {{PND|11864386X}}
* {{BBKL|a/adler_j_g_c}}
{{Lifetime|1756|1834|Adler, Iacobus Georgius Christianus}}
[[Categoria:Auctores Latini recentiores]]
[[Categoria:Auctores Theodisci]]
[[Categoria:Scriptores Germaniae]]
[[Categoria:Theologi Germaniae]]
azeihdykcjllaa91siv8b92cimyh015
Lisp
0
244552
3965278
3894224
2026-06-17T09:16:14Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
3965278
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:John McCarthy Stanford.jpg|thumb|[[Ioannes McCarthy]], qui Lisp anno [[1958]] excogitavit.]]
[[Fasciculus:Steve Russell.jpg|thumb|[[Stephanus Russell]], qui Lisp primum, in computatro [[IBM 704]], exsecutus est.]]
[[Fasciculus:LISP machine.jpg|thumb|Machina Lisp in [[Museum MIT|Museo MIT]].]]
[[Fasciculus:4.3 BSD UWisc VAX Emulation Lisp Manual.png|thumb|[[4.3BSD|4.3 BSD]] in [[University Visconsiniensis|Universitate Visconsiniensis]], [[pagina homins|paginam hominis]] [[Franciscus Lisp|Francisci Lisp]] monstrat.]]
'''Lisp,''' olim '''LISP,''' est familia [[computatrum|computatralium]] [[lingua programmationis|linguarum programmationis]], cui sunt diuturna [[historia]], [[notatio Polonica|praefixo Polonico]] distincte et funditus parenthesizato praedita.<ref>Reilly 2003:156–157.</ref> Primum excogitata anno [[1958]], Lisp est secunda a veterrima [[lingua programmandi gradus summi]] late in usu; solum [[Fortran]] est vetustius (uno anno solo).<ref>[https://web.archive.org/web/20010727170154/http://mitpress.mit.edu/sicp/full-text/book/book-Z-H-5.html SIPC Foreword:] "Lisp is a survivor, having been in use for about a quarter of a century. Among the active programming languages only Fortran has had a longer life."</ref><ref>[http://www-formal.stanford.edu/jmc/history/lisp/node6.html#SECTION00060000000000000000 Conclusions.]</ref> Sicut Fortran, Lisp magnopere commutatum est, variissimas [[dialectos]] gignens, quarum dialecti propositorum generalium latissime agnitae [[Common Lisp]] et [[Scheme (lingua programmandi|Scheme]] sunt.
Lisp primum excogitatum est ut pro utili [[notatio]]ne [[mathematica]] [[programma computatrale|programmatum computatralium]] sit, a notatione [[calculus lambda|calculi lambda]] [[Alonzus Church|Alonzi Church]] motum. Rapide factum est lingua programmandi investigationum [[intellegentia artificialis|intellegentiae artificialis]] praeposita. Una ex primis linguis programmandi, Lisp fuit [[auctor]] multorum consiliorum in [[scientia computatralis|scientia computatrali]], inter quae sunt [[structura datorum arborum|structurae datorum arborum]], [[collectio quisquiliarum (scientia computatralis)|automatica recondendi administratio]], ''[[dynamic typing]],'' [[conditionale (programmatio computatralis)|conditionalia]], [[functio ordinis superioris|functiones ordinis superioris]], [[recursio (scientia computatralis)|recursio]], et [[compilator]]es [[se excipere|se excipientes]].<ref>Paul Graham, [http://www.paulgraham.com/icad.html Revenge of the Nerds.]</ref>
[[Nomen substantivum|Nomen]] ''LISP'' a ''LISt Processing,'' locutione [[Anglice|Anglica]], deducitur, qui [[index conexus|indices conexi]] sunt una ex [[structura datorum|structuris datorum]] [[programmatura]]e Lisp, et [[codex fontanus]] ipse in indicibus consistit.
== Salve, munde! ==
Hic textus monstrat programma minimum, quod "Salve, munde!" in [[monitorium]] mittit.<syntaxhighlight lang="lisp">
(format t "Salve, munde!")
</syntaxhighlight>
{{NexInt}}
*[[Fexpr]]
*[[Maxima (programmatura)|Maxima]]
*[[mod_lisp]]
*[[Conventio P]]
*[[Prolog]]
*[[LFE (lingua programmandi)|LFE (Lisp Flavored Erlang)]]
*[[MATHLAB]]
*[[Notatio Polonica]]
==Notae==
<references/>
==Bibliographia==
*Abelson, Harold, Gerald Jay Sussman, et Julie Sussman. [[1996]]. ''Structure and Interpretation of Computer Programs.'' Ed. secunda. Cantabrigiae Massachusettae: MIT Press. ISBN 0262011530.
*Berkeley, Edmund C., et Daniel G. Bobrow, eds. [[1964]]. ''The Programming Language LISP: Its Operation and Applications.'' Cantabrigiae Massachusettae: MIT Press. [http://www.softwarepreservation.org/projects/LISP/book/III_LispBook_Apr66.pdf PDF.]
*Graham, Paul. [[2004]]. ''Hackers & Painters: Big Ideas from the Computer Age.'' O'Reilly. ISBN 0596006624.
*McCarthy, John. [[1979]]. ''The implementation of Lisp.'' Stanford University. [http://www-formal.stanford.edu/jmc/history/lisp/node3.html Situs.]
*Reilly, Edwin D. [[2003]]. ''Milestones in computer science and information technology.'' Greenwood Publishing Group. ISBN 9781573565219. [http://books.google.com/books?id=JTYPKxug49IC&pg=PA157 Google Books.]
*Stallman, Richard. [[2002]]. [https://web.archive.org/web/20140416180457/https://www.gnu.org/gnu/rms-lisp.html "My Lisp Experiences and the Development of GNU Emacs."] Transcriptum orationis in International Lisp Conference die 28 Octobris habitae.
*Steele, Guy L. Jr., et Richard P. Gabriel. [[1993]]. ''The evolution of Lisp.'' Acroasis apud "The second ACM SIGPLAN conference on History of programming languages." Novi Eboraci: ACM, 231–270. ISBN 0897915704. [https://web.archive.org/web/20061012010042/http://www.dreamsongs.com/NewFiles/HOPL2-Uncut.pdf PDF.]
*Veitch, Jim. [[1998]].A history and description of CLOS. In ''Handbook of programming languages,'' ed. Peter H. Salus, 107–58. Functional and logic programming languages, 4. Indianapoli: Macmillan Technical Publishing. ISBN 1578700116.
*Weissman, Clark. [[1967]]. ''LISP 1.5 Primer.'' Belmont Californiae: Dickenson Publishing Company Inc. [http://www.softwarepreservation.org/projects/LISP/book/Weismann_LISP1.5_Primer_1967.pdf PDF.]
==Nexus externi==
;Historia
*McCarthy, John. [[1979]]. [http://www-formal.stanford.edu/jmc/history/lisp/lisp.html Historia Lisp,] www-formal.stanford.edu (12 Februarii)
*[http://www.softwarepreservation.org/projects/LISP/ Historia LISP apud Museum Historia Computatrorum,] www.softwarepreservation.org
;Societates et conventus
*[http://www.alu.org/ Societas Utentium Lisp,] www.alu.org
*[http://www.weitz.de/eclm2013/ Generalis Conventus Lispianus Europaeus,] www.weitz.de
*[http://european-lisp-symposium.org/ Symposium Lispianum Europaeum,] european-lisp-symposium.org
*[http://www.international-lisp-conference.org/ Conventus Lispianus Internationalis,] www.international-lisp-conference
;Libri et duces
*[http://www.lisperati.com/casting.html ''Casting SPELs in Lisp,''] www.lisperati.com
*Graham, Paul. [http://paulgraham.com/onlisptext.html ''On Lisp,''] paulgraham.com
*Seibel, Peter. [http://www.gigamonkeys.com/book/ ''Practical Common Lisp,''] www.gigamonkeys.com
* [https://leanpub.com/lispweb Lisp pro interrete,] leanpub.com
* [http://landoflisp.com/ ''Land of Lisp,''] landoflisp.cpm
* [http://letoverlambda.com/ ''Let over Lambda,''] letoverlambda.com
;Colloquia
*[http://purl.umn.edu/107476 Colloquium interrogatorium cum Ioanne McCarthy, apud Institutum Caroli Babbage Universitatis Minnesotae Minneapoli habitum,] purl.umn.edu
*[http://www.se-radio.net/2008/01/episode-84-dick-gabriel-on-lisp/ Colloquium interrogatorium cum Ricardo P. Gabriel,] www.se-radio.net (Podcast)
;Opes
*[http://www.cliki.net/ "CLiki: the common lisp wiki,] www.cliki.net
*[http://www.cl-user.net/ "Common Lisp directory,"] www.cl-user.net
*{{dmoz|Computers/Programming/Languages/Lisp|Lisp}}
*[http://www.faqs.org/faqs/lisp-faq/ "Lisp FAQ Index,"] www.faqs.org
*[https://web.archive.org/web/20210609105556/http://paste.lisp.org/ "Lisppaste,"] paste.lisp.org
*[http://planet.lisp.org/ "Planet Lisp,"] planet.lisp.org
*[http://lispnews.wordpress.com/ ''Weekly Lisp News,''] lispnews.wordpress.com
[[Categoria:Linguae programmationis]]
[[Categoria:Incepta 1958]]
[[Categoria:Inventiones Civitatum Foederatarum]]<!--inventiones "inventings" recte *inventa* "things invented"-->
{{Myrias|Technologia}}
6zhf24vd8u7tfjjjpphkiwu948s1i6g
Karimus Măsimov
0
262299
3965200
3964988
2026-06-16T14:05:00Z
Andrew Dalby
1084
Andrew Dalby movit paginam [[Kărim Măsimov]] ad [[Karimus Măsimov]] praeter redirectionem: forma praenominis Latina
3964988
wikitext
text/x-wiki
{{Movenda|Karimus Măsimov}}
{{Capsa hominis Vicidatorum}}
{{res|Karimus Qažymqan f. Măsimov}} sive litteris Cyrillicis Кәрім Қажымқанұлы Мәсімов, ''Kărim Qažymqanūly Măsimov'' ([[Astana]]e die [[15 Iunii]] [[1965]] natus), est politicus [[Kazachstania]]e. Alumnus est [[universitas Amicitiae Nationum Russica|Russicae universitatis amicitiae nationum]] [[Moscua]]e in urbe, [[universitas Linguarum Culturarumque Pechinensis|universitatis linguarum culturarumque Pechinensis]] et scholae iuridicae [[universitas Wuhanensis|universitatis Wuhanensis]].
Primus minister partiae meruit a die [[10 Ianuarii]] [[2007]] usque ad [[24 Septembris]] [[2012]] atque rursus, interim [[Serik Ahmetov]] merente, a die [[2 Aprilis]] [[2014]] usque ad [[8 Septembris]] [[2016]]. Quo die praeses factus est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Consilium Securitatis Nationalis Kazachstanense|Consilii Securitatis Kazachstanensis|ru|qid=Q422091}}.
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Karim Masimov|Karimum Măsimov}}
{{Fontes biographici}}
* [http://www.reuters.com/article/us-kazakhstan-government-idUSBRE88N04L20120924 Kazakh leader appoints PM as chief of staff]" (24 Septembris 2012) apud ''Reuters'' {{Ling|Anglice}}
{{Praesides et primi ministri Kazachstaniae}}
{{DEFAULTSORT:Masimov, Karim}}
[[Categoria:Nati 1965]]
[[Categoria:Homines vivi]]
[[Categoria:Politici Kazachstaniae]]
[[Categoria:Gubernatores civitatum]]
[[Categoria:Alumni Universitatis Amicitiae Nationum Russicae]]
[[Categoria:Alumni Universitatis Linguarum Culturarumque Pechinensis]]
[[Categoria:Alumni Universitatis Wuhanensis]]
mmzlzgklwgglgnzzp2d6oa06dqvcg7t
Fridericus Gulielmus Bessel
0
262582
3965250
3920544
2026-06-16T20:15:57Z
Dioskorides
69497
/* Vita */ imago melior
3965250
wikitext
text/x-wiki
{{L}}{{Capsa hominis Vicidata}}
{{res|Fridericus Gulielmus Bessel}} (natus [[Minda]]e in [[Westfalia]] die [[22 Iulii]] [[1784]]; mortuus [[Regiomontium|Regiomontii]] ([[Borussia Orientalis]]) die [[17 Martii]] [[1846]]) fuit [[astronomus]] [[mathematicus]], et [[physicus]] [[Germania|Germanicus]].
== Vita ==
[[Fasciculus:F.W.Bessel Ehrendoktordiplom.2.jpg|thumb|[[PhD|Diploma doctoratus]] [[honoris causa]] (1811)]]
Friderico Gulielmo Bessel, secundo magistratus administrationis iuridicialis filio, fuerunt sex sorores et duo fratres, quorum uterque posteribus annis iuristae iudiciis regionalibus praesedit. Fridericus Gulielmus autem, cum eruditionem Latinam non amaret, aetate quattuordecim annorum a [[gymnasium|gymnasio]] Mindense abiit.<ref>I. A. Repsold: ''Friedrich Wilhelm Bessel.'' Astronomische Nachrichten 210 (1919), 5028: 163.</ref>
Bessel deinde cum [[merx|res mercatorias]] discere [[Brema]]e versaretur, in [[otium|otio]] res astronomicas et mathematicas colebat. Primo opere anno 1804, [[orbita]]m [[cometa Halleyanus|cometae Halleyani]] ex datis a [[Thomas Harriot|Thomasio Harriot]] astronomo Anglico anno 1607 collectis computavit. [[Henricus Gulielmus Olbers]] astronomus Bremensis eum postea maxime promovit et publicationem in periodico astronomico a [[Franciscus Xaverius Zach|Francisco Xaverio Zach]] edito curavit.
Ab anno 1806 in observatorio privato [[Ioannes Hieronymus Schroeter|Ioannis Hieronymi Schroeter]] in Liliarum Valle prope Bremam adiutor adlatus fuit, [[Carolus Ludovicus Harding|Carolum Ludovicum Harding]] sequens. Anno 1810 [[Fridericus Gulielmus III (rex Borussiae)|Fridericus Gulielmus III]] rex [[Borussia]]e dominum Bessel a [[Gulielmus de Humboldt|Gulielmo de Humboldt]] propositum professorem astronomiae [[Universitas Albertina Regiomontii|Universitatis Albertinae]] Regiomontanae nominavit eumque [[observatorium Regiomontanum|observatorium astronomicum]] aedificare iussit. Bessel, cum eruditionem academicam non absolvisset, gradu [[academia|academico]] eguit, qua re complures [[professor]]es Universitatis Regiomontii ei ius docendi de disciplina mathematica praebere nolebant. Deinde [[Carolus Fridericus Gauss|Carolum Fridericum Gauss]] auxilio rogavit, qui anno 1811 ei diploma doctoris honoris causa [[Universitas Gottingensis|Universitatis Gottingensis]] providit.
Cum [[Carolus Gustavus Iacobus Jacobi|Carolo Gustavo Iacobo Jacobi]] mathematico et Francisco Ernesto Neumann physico, collegis suis collaborantibus, eruditionem studentium reformare temptavit; exitus huius reformationis Scholam Regiomontanam appellabatur. Bessel semper opinionem valde modernam habuisse Carolus Rosenkranz, rector universitatis Regiomontanae, in laudatione post mortem dixit, omnis, quod universitatibus mediaevalis sit refutavisse.
Bessel multis cum claris scientiarum peritis [[commercium]] [[epistula]]rum habuit, inter eos [[Carolus Ernestus de Baer]], [[Ioannes Franciscus Encke]], Carolus Fridericus Gauss, [[Alexander de Humboldt]], [[Henricus Gulielmus Olbers]], et [[Fridericus Georgius Wilhelmus Struve]].
Bessel multarum societatum scientiarum sodalis fuit, inter quas [[Academia Scientiarum Borussica]] Berolini, [[Academia Scientiarum Petropolitana]], [[Academia scientiarum Boica]] Monaci, [[Academia Scientiarum Francica]] [[Lutetia]]e, [[Regia Academia Scientiarum Suecica]] [[Holmia]]e, [[Societas Regia Scientiarum Upsaliensis]], [[Regalis Societas Londini]], [[Regalis Societas Edinburgensis]], [[Academia Regia Disciplinarum Nederlandica]] [[Amstelodamum|Amstelodami]], et [[Societas Philosophica Americana]] [[Philadelphia]]e. Fridericum Gulielmum Bessel semper admirando Rex Borussiae [[Fridericus Gulielmus IV (rex Borussiae)|Fridericus Gulielmus IV]] se in modo a Bessel proposito pingi iussit, imaginem parvo sub morte donavit.
Friderico Gulielmo Bessel [[uxor]]ique suae, Ioannae, filiae Caroli Godofridi Hagen professoris Regiomontani, quinque [[liberi]] fuerunt, tres filiae duoque filii, quuorum uterque ei morte antecessit. Posteri notabiles fuerunt Adolphus Erman [[Aegyptologia|Aegyptologus]] et Ericus Bessel-Hagen mathematicus.
Bessel in [[observatorium|observatorio]] suo die [[17 Martii]] [[1846]] obiit morbo [[fibrosis|fibrosi]] [[peritoneum|retroperitoneali]] seu morbo Ormondiensi laborans.<ref>Neque [[cancer colorectalis|cancre colorectali]], ut saepe scribebatur: E. Neumann-Redlin von Meding, ''Vor 150 Jahren: die Beschreibung der Retroperitonealfibrose, der „Ormond’schen Erkrankung“, am Krankheitsbild F. W. Bessels (1784–1846).'' ''Der Urologe'' (B), Vol. 36 (1996), 378–82.</ref>
== Adeptiones scientificae ==
=== Astronomia ===
[[Fasciculus:Koenigsberg observatory.jpg|thumb|Observatorium Regiomontanum circa 1830]]
Bessel ab anno 1807 ex observationibus ab [[Iacobus Bradley|Iacobo Bradley]] astronomo regali [[Grenovicum|Grenovicense]] XVIII saeculo factibus catalogum [[stella]]rum generavit, quam cum titulo ''Fundamenta Astronomiae'' anno 1818 publicavit.<ref>Editio cum consilione Gulielmi Olbers in lingua Latina, [[Carolus Ludovicus Struve]] philologus conversionem fecit.</ref> Pro hoc opere [[magnitudo|magnitudines]] effectuum astronomicorum [[praecessio]]nis ac [[nutatio]]nis terrae, [[Aberratio|aberrationis lucis]] et refractionis atmosphaericae exactissime computare necesse fuit. Iam antehac pro computatione praecessionis et progrediendi [[aequinoctium]] Academia Scientiarum Borussica Bessel praemium mandavit et eum sodalem suum nominavit, praeterea praemium [[Hieronymus Lalande|Lalandium]] [[Academia Scientiarum Francica|academiae scientiarum francicae]] pro tabulis refractionis cepit.
Observatorio anno 1813 instituto, Bessel tredecim annos laborem magnum positionum cunctarum stellarum declinatione inter –15° ad +45° usque ad magnitudinem nonam determinandarum adivit, in summa septuaginta quinque milium stellarum. Maximilianus Weisse astronomus [[Cracovia|Cracoviensis]] posterioribus annis ex his datis catalogum fecit.<ref>Maximilianus Weisse: [https://www.bibliotekacyfrowa.pl/dlibra/publication/111331/edition/109330/content ''Positiones mediae stellarum fixarum in Zonis Regiomontanis a Besselio inter −15° et +15° Declinationis observatarum, ad Annum 1825 reductae.''] Petropoli 1846.<br>
[https://www.bibliotekacyfrowa.pl/dlibra/publication/111332/edition/109331/content ''Positiones mediae stellarum fixarum in zonis Regiomontanis a Besselio inter +15° et +45° declinationis observatarum, ad annum 1825 reductae.''] Petropoli 1863.</ref>
Bessel novam [[ratio]]nem dinumerandi [[umbra]]e locum et tempus [[defectio solis|defectionum solis]] ac [[defectio lunae|lunae]] invenit, [[quantitas|quantitatibus]] [[geometria|geometricis]] utens, quae ''elementa Besseliana'' nunc nominantur.
Anno [[1838]] Bessel primus astronomus spatium unius [[stella]]e ad [[systema solare|systematem solarem]] determinavit cum methodo a [[Galilaeus Galilaei|Galilaeo Galilaei]] iam anno 1632 proposita, [[telescopium|telescopio]] praecipuo ab [[Iosephus de Fraunhofer|Iosepho de Fraunhofer]] confecto, heliometro nominato, utens. Pro hoc opere [[Stellae Cygni|stellam sexagesimam primam]] [[constellatio]]nis [[Cygnus (constellatio)|Cygni]] elegit, quod hanc stellam [[magnitudo (astronomia)|magnitudinis]] septimae ex omnibus stellis quae videri possunt magna propria [[velocitas|velocitate]] motis unam e [[Index stellarum proximarum|proximis]] esse coniecit. Illius stellae spatium ad systema solare ad circa decem [[annus luce mensus|annos luce mensus]] computavit. Hoc cum clarissimo opere suo [[theoria heliocentrica|theoriam heliocentricam]] [[Nicolaus Copernicus|Nicolai Copernici]] denuo probavit.
Bessel anno 1844 stellas in constellatione [[Canis Maior (constellatio)|Canis maioris]] [[Sirius|Sirium]] et [[Procyon]]em in constellatione [[Canis Minor (sidus)|Canis minoris]] in motu proprio perpaucas enormitates habere notavit, hoc eventum cum praesentia [[corpus caeleste|corporum]], quae videri non possunt, in propinquitate illarum stellarum explicavit. Postea annis 1862 et 1896 illae stellae, quae sunt [[pumilio alba|pumiliones albae]], primum repertae sunt.
=== Mathematica et physica ===
[[Fasciculus:Friedrich Wilhelm Bessel.jpg|thumb|[[Pittacium cursuale]] cursus publici germanici foederalis cum [[Graphum (mathematica)|grapho]] functionis Besseli (1984)]]
Pro disquisitione orbitarum corporum caelestium Bessel cum [[aequatio differentialis|aequationibus differentialibus]], quae hodie multimodis utendis ut ''functiones Besseli'' appellantur, laborabat. Plerumque mathematicam in rebus astronomicis ac physicis adhibuit, sed res mathematicas puras vix colebat.
Bessel cum instrumento, e suo cogitatione ab Ioanni Georgio Repsold Hamburgensi mechanico facto, [[longitudo|longitudinem]] [[pendulum|penduli]] exacte una secunda oscillandi mensuravit. Cum eo penduli instrumento anno 1835 Berolini determinavit exactissime longitudinem [[Pes (mensura)|pedis borussiae]], quae legitima longitudinis mensura in [[Regnum Borussiae|Regno Borussiae]] anno 1839 instituta est. Eodem cum instrumento qualitatem materiae spatium penduli afficere posse inquisit, sed non variationem detegere potuit. Eo modo legem physicum aequalitatis massae [[inertia|inertis]] ac massae [[gravitas (physica)|gravis]] ad maiorem subtilitatem confirmavit.
Alias operes utilissimas in duabus disciplinas physicae gessit. In [[optica]] novum rationem ad distantiam focalem [[lens (optica)|lentis]] ac systematis lentum determinandum invenit; ex theoria trabis positiones optimas pro trabem sustinendo, quas ''puncta Besseli'' nominantur, ut deflectio ad [[superficies|superficiem]] trabis ad minimum teneatur, computavit.
=== Geodetica ===
Bessel anno 1830 ad mensuram geodeticam in Borussia orientali elaborandam mandatus est, ut catenae triangulationum germanicae ad illas [[Russia|Russicas]] adiungebantur. Hoc coeptum mensuram graduum meridianam exercuit, in situ finali australi prope ab [[Elbinga]] et septentrionali in urbe [[Memela]] coordinates astronomicas exacte cepit. Cum datis complurium mensurarum graduum dimensiones telluris, quae corpus formae sphaeroidi est, anno 1841 computavit: longitudines [[semiaxis maior]]is atque minoris et spatium de [[polus|polo]] telluris ad [[linea aequatorialis|lineam aequatorialem]] in superficie telluris. Haec data, ''ellipsoidum Besseli'' in disciplinis scientiarum telluris vocatum, diu fuerunt fundamentum [[cartographia]]e.
== Pinacotheca ==
<gallery>
FriedrichWilhelmBessel.Gipsplakette.LeonhardPosch.png|Bessel anno 1810 (gypsum)
Bessel 1825.jpg|Bessel anno 1825 (graphica)
Friedrich Wilhelm Bessel (1839 painting).jpg|Bessel anno 1839 (pictura olearia)
Friedrich Wilhelm Bessel 1843 B.jpg|Bessel anno 1843 ([[Daguerreotypus]])
Koenigsberg helio.jpg|Heliometrum Regiomontanum
Bessel, Friedrich Wilhelm – Tabulae Regiomontanae reductionum observationum astronomicarum ab anno 1750 usque ad annum 1850 computatae, 1830 – BEIC 753362.jpg|Tabulae Regiomontanae
ParallaxV2.svg|Methodus geometrica pro mensura distantiae stellarum proximarum
Beam supported at Bessel points.png|Trabs sustinenda in punctis Besselibus
1846 Krueger Friedrich Wilhelm IV anagoria.JPG|''Fridericus Gulielmus IV in sua camera officiali'', [[pictura olearia]] pro F. G. Bessel a ''Francisco Krüger'' picta anno 1846
</gallery>
== Opera ==
* [https://www.e-rara.ch/zut/content/zoom/4572571 ''Berechnung der Harriot’schen und Torporley’schen Beobachtungen des Cometen von 1607''.] Monatliche Correspondenz. Vol. X (1804), S. 425.
* [https://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/display/bsb10049066_00003.html ''Untersuchung der Größe und des Einflusses des Vorrückens der Nachtgleichen''.] Berolini 1815.
* [https://reader.digitale-sammlungen.de/resolve/display/bsb10934407.html ''Fundamenta Astronomiae pro anno MDCCLV deducta ex observationibus viri incomparabilis James Bradley in specula astronomica Grenovicensi, per annos 1750–1762 institutis''.] Regiomonti 1818.
* [https://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/display/bsb10052717_00007.html ''Untersuchungen über die Länge des einfachen Secundenpendels''.] Berolini 1828.
* [https://reader.digitale-sammlungen.de/resolve/display/bsb10538144.html ''Tabulae regiomontanae reductionum observationum astronomicarum ab anno 1750 usque ad annum 1850 computatæ''.] Regiomonti 1830.
* [https://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/display/bsb10058213_00007.html ''Versuche über die Kraft mit welcher die Erde Körper von verschiedener Beschaffenheit anzieht''.] Berolini 1832.
* [https://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/display/bsb10000711_00005.html ''Gradmessung in Ostpreußen und ihre Verbindung mit Preußischen und Russischen Dreiecksketten. Ausgeführt von F.W.Bessel, Director der Königsberger Sternwarte, Baeyer, Major im Generalstabe''.] Berolini 1838.
* ''Darstellung der Untersuchungen und Maaßregeln, welche, in 1835 bis 1838, durch die Einheit des Preußischen Längenmaaßes veranlaßt worden sind''. Berolini 1839.
* ''Astronomische Beobachtungen auf der Königlichen Universitäts-Sternwarte zu Königsberg.'' I. (1815) ad XXI. (1844)
* ''Astronomische Untersuchungen.'' Duo Vol. Regiomontii 1841, 1842.
* Rudolf Engelmann (Edit.): ''Abhandlungen von Friedrich Wilhelm Bessel.'' Tria Vol. Lipsia 1876.
== Honores ==
''[[Xyletinus besseli]]'' Alekseev & Bukejs, 2019, [[species (taxinomia)|species]] [[Coleoptera|coleopterorum]] [[fossile|fossilium]] periodus [[Eocaenum|Eocaenae]], in [[succinita|succino Baltico]] in [[Sambia]]<!--<ref>"Allata sunt mihi ex Sambia, ex Natangia, ex Hockerlandia, ex Pomesania fortuito inventa succina" [p. 9]. I.N.I.{{dubsig}} (1699), "Succincta Succini Prussici Historia et Demonstratio," ''Philospohical Transactions'' 21: 5-40 [[https://www.jstor.org/stable/102585?seq=1 textus]].</ref>--> inventa, in eius honorem nominatur.<ref>Vitalii I. Alekseev & Andris Bukejs (2019), [https://www.biotaxa.org/Zootaxa/article/view/zootaxa.4668.4.5 "Two new species of ''Xyletinus'' Latreille (Ptinidae: Xyletininae) in Eocene Baltic amber."] ''Zootaxa'' 4668 (4).</ref>
== Bibliographia ==
* Kasimir Lawrynowicz: ''Friedrich Wilhelm Bessel, 1784–1846'' (= ''Vita Mathematica,'' Vol. 9). Basileae/Bostoniae/Berolini 1995, ISBN 3-7643-5113-6
* Jürgen Hamel: ''Friedrich Wilhelm Bessel'', Lipsiae 1984.
* Friedrich Wilhelm Bessel: ''Ich hab Euch lieb, aber der Himmel ist mir näher. Eine Autobiographie in Briefen.'' Erudita ab Edith Schlieper et Urbe Minda, Mindae 1984.
* {{NDB|2|179|181|Bessel: Friedrich Wilhelm|Erich Schoenberg|11858975X}}
* Johann Adolf Repsold: [http://articles.adsabs.harvard.edu//full/1919AN....210..161R/0000089.000.html ''Friedrich Wilhelm Bessel.''] In: Astronomische Nachrichten 210 (1919), Nr. 5028, p. 161–214.
* {{ADB|2|558|567|Bessel: Friedrich Wilhelm|Karl Christian Bruhns|ADB:Bessel Friedrich Wilhelm}}
== Notae ==
<references/>
{{NexInt}}
* [[1552 Bessel]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Friedrich Wilhelm Bessel|Fridericum Gulielmum Bessel}}
* [http://www-history.mcs.st-andrews.ac.uk/Biographies/Bessel.html Biographia ampla lingua Anglica exarata]
* [https://ui.adsabs.harvard.edu/search/q=author%3ABessel%2C%20F.W.&sort=date%20desc%2C%20bibcode%20desc&p_=0 Register divulgationes Friderici Gulielmi Bessel in periodicis (Systema ADS)]
{{Lifetime|1784|1846|Bessel, Fridericus}}
[[Categoria:Astronomi Germaniae]]
[[Categoria:Mathematici Germaniae]]
[[Categoria:Physici Germaniae]]
[[Categoria:Professores Universitatis Regiomontanae]]
[[Categoria:Socii Academiae Francicae]]
[[Categoria:Socii Academiae Regiae Disciplinarum Nederlandicae]]
[[Categoria:Socii Academiae Scientiarum Borussicae]]
[[Categoria:Socii Academiae Scientiarum Russicae]]
[[Categoria:Socii Regalis Societatis Edinburgensis]]
[[Categoria:Socii Regalis Societatis Londiniensis]]
[[Categoria:Sodales Academiae Regiae Scientiarum Suecicae]]
[[Categoria:Sodales Regiae Societatis Scientiarum Upsaliensis]]
[[Categoria:Sodales Societatis Philosophicae Americanae]]
an52zwajr5u2qatzyk7gz0nov0ooh54
3965251
3965250
2026-06-16T20:20:00Z
Dioskorides
69497
/* Astronomia */
3965251
wikitext
text/x-wiki
{{L}}{{Capsa hominis Vicidata}}
{{res|Fridericus Gulielmus Bessel}} (natus [[Minda]]e in [[Westfalia]] die [[22 Iulii]] [[1784]]; mortuus [[Regiomontium|Regiomontii]] ([[Borussia Orientalis]]) die [[17 Martii]] [[1846]]) fuit [[astronomus]] [[mathematicus]], et [[physicus]] [[Germania|Germanicus]].
== Vita ==
[[Fasciculus:F.W.Bessel Ehrendoktordiplom.2.jpg|thumb|[[PhD|Diploma doctoratus]] [[honoris causa]] (1811)]]
Friderico Gulielmo Bessel, secundo magistratus administrationis iuridicialis filio, fuerunt sex sorores et duo fratres, quorum uterque posteribus annis iuristae iudiciis regionalibus praesedit. Fridericus Gulielmus autem, cum eruditionem Latinam non amaret, aetate quattuordecim annorum a [[gymnasium|gymnasio]] Mindense abiit.<ref>I. A. Repsold: ''Friedrich Wilhelm Bessel.'' Astronomische Nachrichten 210 (1919), 5028: 163.</ref>
Bessel deinde cum [[merx|res mercatorias]] discere [[Brema]]e versaretur, in [[otium|otio]] res astronomicas et mathematicas colebat. Primo opere anno 1804, [[orbita]]m [[cometa Halleyanus|cometae Halleyani]] ex datis a [[Thomas Harriot|Thomasio Harriot]] astronomo Anglico anno 1607 collectis computavit. [[Henricus Gulielmus Olbers]] astronomus Bremensis eum postea maxime promovit et publicationem in periodico astronomico a [[Franciscus Xaverius Zach|Francisco Xaverio Zach]] edito curavit.
Ab anno 1806 in observatorio privato [[Ioannes Hieronymus Schroeter|Ioannis Hieronymi Schroeter]] in Liliarum Valle prope Bremam adiutor adlatus fuit, [[Carolus Ludovicus Harding|Carolum Ludovicum Harding]] sequens. Anno 1810 [[Fridericus Gulielmus III (rex Borussiae)|Fridericus Gulielmus III]] rex [[Borussia]]e dominum Bessel a [[Gulielmus de Humboldt|Gulielmo de Humboldt]] propositum professorem astronomiae [[Universitas Albertina Regiomontii|Universitatis Albertinae]] Regiomontanae nominavit eumque [[observatorium Regiomontanum|observatorium astronomicum]] aedificare iussit. Bessel, cum eruditionem academicam non absolvisset, gradu [[academia|academico]] eguit, qua re complures [[professor]]es Universitatis Regiomontii ei ius docendi de disciplina mathematica praebere nolebant. Deinde [[Carolus Fridericus Gauss|Carolum Fridericum Gauss]] auxilio rogavit, qui anno 1811 ei diploma doctoris honoris causa [[Universitas Gottingensis|Universitatis Gottingensis]] providit.
Cum [[Carolus Gustavus Iacobus Jacobi|Carolo Gustavo Iacobo Jacobi]] mathematico et Francisco Ernesto Neumann physico, collegis suis collaborantibus, eruditionem studentium reformare temptavit; exitus huius reformationis Scholam Regiomontanam appellabatur. Bessel semper opinionem valde modernam habuisse Carolus Rosenkranz, rector universitatis Regiomontanae, in laudatione post mortem dixit, omnis, quod universitatibus mediaevalis sit refutavisse.
Bessel multis cum claris scientiarum peritis [[commercium]] [[epistula]]rum habuit, inter eos [[Carolus Ernestus de Baer]], [[Ioannes Franciscus Encke]], Carolus Fridericus Gauss, [[Alexander de Humboldt]], [[Henricus Gulielmus Olbers]], et [[Fridericus Georgius Wilhelmus Struve]].
Bessel multarum societatum scientiarum sodalis fuit, inter quas [[Academia Scientiarum Borussica]] Berolini, [[Academia Scientiarum Petropolitana]], [[Academia scientiarum Boica]] Monaci, [[Academia Scientiarum Francica]] [[Lutetia]]e, [[Regia Academia Scientiarum Suecica]] [[Holmia]]e, [[Societas Regia Scientiarum Upsaliensis]], [[Regalis Societas Londini]], [[Regalis Societas Edinburgensis]], [[Academia Regia Disciplinarum Nederlandica]] [[Amstelodamum|Amstelodami]], et [[Societas Philosophica Americana]] [[Philadelphia]]e. Fridericum Gulielmum Bessel semper admirando Rex Borussiae [[Fridericus Gulielmus IV (rex Borussiae)|Fridericus Gulielmus IV]] se in modo a Bessel proposito pingi iussit, imaginem parvo sub morte donavit.
Friderico Gulielmo Bessel [[uxor]]ique suae, Ioannae, filiae Caroli Godofridi Hagen professoris Regiomontani, quinque [[liberi]] fuerunt, tres filiae duoque filii, quuorum uterque ei morte antecessit. Posteri notabiles fuerunt Adolphus Erman [[Aegyptologia|Aegyptologus]] et Ericus Bessel-Hagen mathematicus.
Bessel in [[observatorium|observatorio]] suo die [[17 Martii]] [[1846]] obiit morbo [[fibrosis|fibrosi]] [[peritoneum|retroperitoneali]] seu morbo Ormondiensi laborans.<ref>Neque [[cancer colorectalis|cancre colorectali]], ut saepe scribebatur: E. Neumann-Redlin von Meding, ''Vor 150 Jahren: die Beschreibung der Retroperitonealfibrose, der „Ormond’schen Erkrankung“, am Krankheitsbild F. W. Bessels (1784–1846).'' ''Der Urologe'' (B), Vol. 36 (1996), 378–82.</ref>
== Adeptiones scientificae ==
=== Astronomia ===
[[Fasciculus:Koenigsberg observatory.jpg|thumb|Observatorium Regiomontanum cum turri pro heliometro circa 1830]]
Bessel ab anno 1807 ex observationibus ab [[Iacobus Bradley|Iacobo Bradley]] astronomo regali [[Grenovicum|Grenovicense]] XVIII saeculo factibus catalogum [[stella]]rum generavit, quam cum titulo ''Fundamenta Astronomiae'' anno 1818 publicavit.<ref>Editio cum consilione Gulielmi Olbers in lingua Latina, [[Carolus Ludovicus Struve]] philologus conversionem fecit.</ref> Pro hoc opere [[magnitudo|magnitudines]] effectuum astronomicorum [[praecessio]]nis ac [[nutatio]]nis terrae, [[Aberratio|aberrationis lucis]] et refractionis atmosphaericae exactissime computare necesse fuit. Iam antehac pro computatione praecessionis et progrediendi [[aequinoctium]] Academia Scientiarum Borussica Bessel praemium mandavit et eum sodalem suum nominavit, praeterea praemium [[Hieronymus Lalande|Lalandium]] [[Academia Scientiarum Francica|academiae scientiarum francicae]] pro tabulis refractionis cepit.
Observatorio anno 1813 instituto, Bessel tredecim annos laborem magnum positionum cunctarum stellarum declinatione inter –15° ad +45° usque ad magnitudinem nonam determinandarum adivit, in summa septuaginta quinque milium stellarum. Maximilianus Weisse astronomus [[Cracovia|Cracoviensis]] posterioribus annis ex his datis catalogum fecit.<ref>Maximilianus Weisse: [https://www.bibliotekacyfrowa.pl/dlibra/publication/111331/edition/109330/content ''Positiones mediae stellarum fixarum in Zonis Regiomontanis a Besselio inter −15° et +15° Declinationis observatarum, ad Annum 1825 reductae.''] Petropoli 1846.<br>
[https://www.bibliotekacyfrowa.pl/dlibra/publication/111332/edition/109331/content ''Positiones mediae stellarum fixarum in zonis Regiomontanis a Besselio inter +15° et +45° declinationis observatarum, ad annum 1825 reductae.''] Petropoli 1863.</ref>
Bessel novam [[ratio]]nem dinumerandi [[umbra]]e locum et tempus [[defectio solis|defectionum solis]] ac [[defectio lunae|lunae]] invenit, [[quantitas|quantitatibus]] [[geometria|geometricis]] utens, quae ''elementa Besseliana'' nunc nominantur.
Anno [[1838]] Bessel primus astronomus spatium unius [[stella]]e ad [[systema solare|systematem solarem]] determinavit cum methodo a [[Galilaeus Galilaei|Galilaeo Galilaei]] iam anno 1632 proposita, [[telescopium|telescopio]] praecipuo ab [[Iosephus de Fraunhofer|Iosepho de Fraunhofer]] confecto, heliometro nominato, utens. Pro hoc opere [[Stellae Cygni|stellam sexagesimam primam]] [[constellatio]]nis [[Cygnus (constellatio)|Cygni]] elegit, quod hanc stellam [[magnitudo (astronomia)|magnitudinis]] septimae ex omnibus stellis quae videri possunt magna propria [[velocitas|velocitate]] motis unam e [[Index stellarum proximarum|proximis]] esse coniecit. Illius stellae spatium ad systema solare ad circa decem [[annus luce mensus|annos luce mensus]] computavit. Hoc cum clarissimo opere suo [[theoria heliocentrica|theoriam heliocentricam]] [[Nicolaus Copernicus|Nicolai Copernici]] denuo probavit.
Bessel anno 1844 stellas in constellatione [[Canis Maior (constellatio)|Canis maioris]] [[Sirius|Sirium]] et [[Procyon]]em in constellatione [[Canis Minor (sidus)|Canis minoris]] in motu proprio perpaucas enormitates habere notavit, hoc eventum cum praesentia [[corpus caeleste|corporum]], quae videri non possunt, in propinquitate illarum stellarum explicavit. Postea annis 1862 et 1896 illae stellae, quae sunt [[pumilio alba|pumiliones albae]], primum repertae sunt.
=== Mathematica et physica ===
[[Fasciculus:Friedrich Wilhelm Bessel.jpg|thumb|[[Pittacium cursuale]] cursus publici germanici foederalis cum [[Graphum (mathematica)|grapho]] functionis Besseli (1984)]]
Pro disquisitione orbitarum corporum caelestium Bessel cum [[aequatio differentialis|aequationibus differentialibus]], quae hodie multimodis utendis ut ''functiones Besseli'' appellantur, laborabat. Plerumque mathematicam in rebus astronomicis ac physicis adhibuit, sed res mathematicas puras vix colebat.
Bessel cum instrumento, e suo cogitatione ab Ioanni Georgio Repsold Hamburgensi mechanico facto, [[longitudo|longitudinem]] [[pendulum|penduli]] exacte una secunda oscillandi mensuravit. Cum eo penduli instrumento anno 1835 Berolini determinavit exactissime longitudinem [[Pes (mensura)|pedis borussiae]], quae legitima longitudinis mensura in [[Regnum Borussiae|Regno Borussiae]] anno 1839 instituta est. Eodem cum instrumento qualitatem materiae spatium penduli afficere posse inquisit, sed non variationem detegere potuit. Eo modo legem physicum aequalitatis massae [[inertia|inertis]] ac massae [[gravitas (physica)|gravis]] ad maiorem subtilitatem confirmavit.
Alias operes utilissimas in duabus disciplinas physicae gessit. In [[optica]] novum rationem ad distantiam focalem [[lens (optica)|lentis]] ac systematis lentum determinandum invenit; ex theoria trabis positiones optimas pro trabem sustinendo, quas ''puncta Besseli'' nominantur, ut deflectio ad [[superficies|superficiem]] trabis ad minimum teneatur, computavit.
=== Geodetica ===
Bessel anno 1830 ad mensuram geodeticam in Borussia orientali elaborandam mandatus est, ut catenae triangulationum germanicae ad illas [[Russia|Russicas]] adiungebantur. Hoc coeptum mensuram graduum meridianam exercuit, in situ finali australi prope ab [[Elbinga]] et septentrionali in urbe [[Memela]] coordinates astronomicas exacte cepit. Cum datis complurium mensurarum graduum dimensiones telluris, quae corpus formae sphaeroidi est, anno 1841 computavit: longitudines [[semiaxis maior]]is atque minoris et spatium de [[polus|polo]] telluris ad [[linea aequatorialis|lineam aequatorialem]] in superficie telluris. Haec data, ''ellipsoidum Besseli'' in disciplinis scientiarum telluris vocatum, diu fuerunt fundamentum [[cartographia]]e.
== Pinacotheca ==
<gallery>
FriedrichWilhelmBessel.Gipsplakette.LeonhardPosch.png|Bessel anno 1810 (gypsum)
Bessel 1825.jpg|Bessel anno 1825 (graphica)
Friedrich Wilhelm Bessel (1839 painting).jpg|Bessel anno 1839 (pictura olearia)
Friedrich Wilhelm Bessel 1843 B.jpg|Bessel anno 1843 ([[Daguerreotypus]])
Koenigsberg helio.jpg|Heliometrum Regiomontanum
Bessel, Friedrich Wilhelm – Tabulae Regiomontanae reductionum observationum astronomicarum ab anno 1750 usque ad annum 1850 computatae, 1830 – BEIC 753362.jpg|Tabulae Regiomontanae
ParallaxV2.svg|Methodus geometrica pro mensura distantiae stellarum proximarum
Beam supported at Bessel points.png|Trabs sustinenda in punctis Besselibus
1846 Krueger Friedrich Wilhelm IV anagoria.JPG|''Fridericus Gulielmus IV in sua camera officiali'', [[pictura olearia]] pro F. G. Bessel a ''Francisco Krüger'' picta anno 1846
</gallery>
== Opera ==
* [https://www.e-rara.ch/zut/content/zoom/4572571 ''Berechnung der Harriot’schen und Torporley’schen Beobachtungen des Cometen von 1607''.] Monatliche Correspondenz. Vol. X (1804), S. 425.
* [https://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/display/bsb10049066_00003.html ''Untersuchung der Größe und des Einflusses des Vorrückens der Nachtgleichen''.] Berolini 1815.
* [https://reader.digitale-sammlungen.de/resolve/display/bsb10934407.html ''Fundamenta Astronomiae pro anno MDCCLV deducta ex observationibus viri incomparabilis James Bradley in specula astronomica Grenovicensi, per annos 1750–1762 institutis''.] Regiomonti 1818.
* [https://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/display/bsb10052717_00007.html ''Untersuchungen über die Länge des einfachen Secundenpendels''.] Berolini 1828.
* [https://reader.digitale-sammlungen.de/resolve/display/bsb10538144.html ''Tabulae regiomontanae reductionum observationum astronomicarum ab anno 1750 usque ad annum 1850 computatæ''.] Regiomonti 1830.
* [https://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/display/bsb10058213_00007.html ''Versuche über die Kraft mit welcher die Erde Körper von verschiedener Beschaffenheit anzieht''.] Berolini 1832.
* [https://reader.digitale-sammlungen.de/de/fs1/object/display/bsb10000711_00005.html ''Gradmessung in Ostpreußen und ihre Verbindung mit Preußischen und Russischen Dreiecksketten. Ausgeführt von F.W.Bessel, Director der Königsberger Sternwarte, Baeyer, Major im Generalstabe''.] Berolini 1838.
* ''Darstellung der Untersuchungen und Maaßregeln, welche, in 1835 bis 1838, durch die Einheit des Preußischen Längenmaaßes veranlaßt worden sind''. Berolini 1839.
* ''Astronomische Beobachtungen auf der Königlichen Universitäts-Sternwarte zu Königsberg.'' I. (1815) ad XXI. (1844)
* ''Astronomische Untersuchungen.'' Duo Vol. Regiomontii 1841, 1842.
* Rudolf Engelmann (Edit.): ''Abhandlungen von Friedrich Wilhelm Bessel.'' Tria Vol. Lipsia 1876.
== Honores ==
''[[Xyletinus besseli]]'' Alekseev & Bukejs, 2019, [[species (taxinomia)|species]] [[Coleoptera|coleopterorum]] [[fossile|fossilium]] periodus [[Eocaenum|Eocaenae]], in [[succinita|succino Baltico]] in [[Sambia]]<!--<ref>"Allata sunt mihi ex Sambia, ex Natangia, ex Hockerlandia, ex Pomesania fortuito inventa succina" [p. 9]. I.N.I.{{dubsig}} (1699), "Succincta Succini Prussici Historia et Demonstratio," ''Philospohical Transactions'' 21: 5-40 [[https://www.jstor.org/stable/102585?seq=1 textus]].</ref>--> inventa, in eius honorem nominatur.<ref>Vitalii I. Alekseev & Andris Bukejs (2019), [https://www.biotaxa.org/Zootaxa/article/view/zootaxa.4668.4.5 "Two new species of ''Xyletinus'' Latreille (Ptinidae: Xyletininae) in Eocene Baltic amber."] ''Zootaxa'' 4668 (4).</ref>
== Bibliographia ==
* Kasimir Lawrynowicz: ''Friedrich Wilhelm Bessel, 1784–1846'' (= ''Vita Mathematica,'' Vol. 9). Basileae/Bostoniae/Berolini 1995, ISBN 3-7643-5113-6
* Jürgen Hamel: ''Friedrich Wilhelm Bessel'', Lipsiae 1984.
* Friedrich Wilhelm Bessel: ''Ich hab Euch lieb, aber der Himmel ist mir näher. Eine Autobiographie in Briefen.'' Erudita ab Edith Schlieper et Urbe Minda, Mindae 1984.
* {{NDB|2|179|181|Bessel: Friedrich Wilhelm|Erich Schoenberg|11858975X}}
* Johann Adolf Repsold: [http://articles.adsabs.harvard.edu//full/1919AN....210..161R/0000089.000.html ''Friedrich Wilhelm Bessel.''] In: Astronomische Nachrichten 210 (1919), Nr. 5028, p. 161–214.
* {{ADB|2|558|567|Bessel: Friedrich Wilhelm|Karl Christian Bruhns|ADB:Bessel Friedrich Wilhelm}}
== Notae ==
<references/>
{{NexInt}}
* [[1552 Bessel]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Friedrich Wilhelm Bessel|Fridericum Gulielmum Bessel}}
* [http://www-history.mcs.st-andrews.ac.uk/Biographies/Bessel.html Biographia ampla lingua Anglica exarata]
* [https://ui.adsabs.harvard.edu/search/q=author%3ABessel%2C%20F.W.&sort=date%20desc%2C%20bibcode%20desc&p_=0 Register divulgationes Friderici Gulielmi Bessel in periodicis (Systema ADS)]
{{Lifetime|1784|1846|Bessel, Fridericus}}
[[Categoria:Astronomi Germaniae]]
[[Categoria:Mathematici Germaniae]]
[[Categoria:Physici Germaniae]]
[[Categoria:Professores Universitatis Regiomontanae]]
[[Categoria:Socii Academiae Francicae]]
[[Categoria:Socii Academiae Regiae Disciplinarum Nederlandicae]]
[[Categoria:Socii Academiae Scientiarum Borussicae]]
[[Categoria:Socii Academiae Scientiarum Russicae]]
[[Categoria:Socii Regalis Societatis Edinburgensis]]
[[Categoria:Socii Regalis Societatis Londiniensis]]
[[Categoria:Sodales Academiae Regiae Scientiarum Suecicae]]
[[Categoria:Sodales Regiae Societatis Scientiarum Upsaliensis]]
[[Categoria:Sodales Societatis Philosophicae Americanae]]
pi9zyndltk3cu564xskeouxya7ockey
Ioannes Georgius Theodorus Graesse
0
263585
3965245
3614118
2026-06-16T19:38:36Z
Cyprianus Marcus
66550
3965245
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Ioannes Georgius Theodorus Graesse''' ([[Theodisce]] ''Johann Georg Theodor Grässe'', vel ''Graesse'', vel Gräße; natus [[Grimna]]e die [[31 Ianuari]] [[1814]], mortuus [[Niederlößnitz]] die [[27 Augusti]] [[1885]]) fuit [[bibliographus]], [[mythologia|mythologus]], [[historia|historicus]]que [[Germania|Germanicus]]. In [[Universitas litteraria Fridericiana Halensis cum Vitenbergensi consociata|Universitate Halensi]] litteris studuit. Anno [[1861]] ''[[Orbis Latinus|Orbem Latinum]]'', indicem nominum Latinorum locorum, edidit. ''[[Legenda aurea|Legenda aurea]]'' a Graesse edita est.
[[Fasciculus:Ehrentafel für Johann Georg Theodor Grässe im Gymnasium St. Augustin Grimma (im Durchgang des Hauptportals).JPG|thumb|Tabula de Ioanne Graesse in [[Gymnasium Sancti Augustini|Gymnasio Sancti Augustini]] [[Crema (Saxonia)|Cremae]] (Theodisce ''Grimma'').]]
== Nexus externi ==
* [https://www.deutsche-biographie.de/sfz21948.html De Ioanne Graesse] in situ Deutsche Biographie {{ling|Theodisce}}
* [https://books.google.pt/books?id=2G8SAAAAYAAJ&printsec=frontcover&hl=ru&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false ''Legenda aurea'', Graesse editio], in ''GoogleBooks''
{{Lifetime|1814|1885|Graesse, Ioannes Georgius Theodorus}}
[[Categoria:Bibliographi]]
[[Categoria:Historici]]
[[Categoria:Scriptores Germaniae]]
[[Categoria:Auctores Latini recentiores]]
[[Categoria:Auctores Theodisci]]
[[Categoria:Alumni Universitatis Hallensis]]
sg61l5kqtv0kiij4wpn0scunj8ve7a4
Joker (pellicula 2019)
0
283897
3965234
3936581
2026-06-16T16:50:02Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
3965234
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus italicus}}
{{Pellicula
|Titulus= ''Joker''
|Imago=
|Annus= [[2019]]
|Moderator= Todd Philips
|Scriptor= Todd Philips et Scott Silver
|Actores= [[Ioachimus Phoenix]]<br />[[Robertus De Niro]]<br />Zazie Beetz<br />Francisca Conroy
|Compositor= Hildur Guðnadóttir
|Duratio= 122 min.
|Lingua= Anglica}}
{{ores|Joker}} est [[pellicula]] [[Civitates Foederatae|Americana]] a [[Todd Philllips]] anno [[2019]] disposita, qua non solum de adversario notissimo [[Vespertilio]]nis sive Batmanni narratur sed etiam [[anima]] hominis male perturbati accurate inlustratur. In hac pellicula, ''Joker'' sive Ioculator antiheros factus amore captus animam suam convertit.
Arthurus Fleck, homo cruciatus destitutusque et mala [[mens|mentis]] valetudine vexatus in ''Joker'' factus caede aliisque facinoribus inretitus est. Pellicula initium capit ab amentium captivorum valetudinario, ubi iudicium Athurum manet. Mentisne compos est an non? Num ipse an Ioculator homicidia quinque commiserit an non? In altera ala valetudinarii Arthurus Ioculator forte in amicitiam venit Leiae aegrotae. Leia se eius admiratricem esse dicit. Mutuo amare occipiunt, et mox adversus Systema moliuntur.
== Argumentum ==
Est annus [[1981]], et Arthurus Fleck [[Gothamopolis|Gothamopoli]] cum Pennia matre in aedicula sordida habitat. Arthurus morbo neurologico laborat, qui eum, praesertim cum anxietate adficitur, involuntarie cachinnare facit. Postquam Arthurus quondam ab iuventute nefaria in sede operis oppugnatus est, Randall collega ei revolverium dat, quo se defendere possit. Ioculator conducticius est, sed de munere comoedi scaenici somniat, et in loco Murray Franklin moderatoris televisionis esse velit. At condicio Arthuri paulatim peior fit, nam ioculatoris operam amittit, cum inter spectacula in infantium valetudinario habita revolverium suum casu in pavimentum demittit. Idcirco adiutor socialis eius, per quam medicinam quoque obtinet, pecunias urbanas interrumpere cogitur.
Arthurus Sophiam Dumond, vicinam matrem solitariam, amore persequitur eamque ad spectaculum invitat. Sophia actionem comicum Arthuri spectat, quae propter morbum eius in cassum cadit. Dum per [[ferrivia subterranea|ferriviam subterraneam]] domum iter facit, etiam tum fucum iocatoris gerens, ebrii negotiatores societatis Wayne Investments tres eum inrident et adgrediuntur. Duos eorum se defendens sclopetat, tertium autem fugere conantem occcidit. Dominus eorum Thomas Wayne, [[milliardum|milliardarius]] ac [[burgimagister|burgimagistri]] candidatus, caedes damnat, quas a scurra divitibus invido factas esse dicit. In viis autem motus reclamatorius fautorum Arthuri personatorum exoritur.
Arthurus epistulam a Pennia ad Thomam missam intercipit, legitque se spurcum esse filium Thomae. Ad matrem suam increpat, quod veritatem de origine sua celaverit. Arthurus ad Wayne Manor se confert, ubi in Brutum, filium iuvenem Thomae, incidit. Post rixam cum Alfredo Pennyworth atriensi familiae habitam fugit. Sed Penny, postquam interrogata est a duobus detectivis, qui de Arthuri participatu subterranearum caedium cognoscebant, [[apoplexia|apoplexi]]] icta [[comate]] oppressa in valetudinarium recipitur.
Interim Arthurus operam suam ioculatoriam provehere conatur, sed conatus in cassum cadit. Quam actionem infelicem taenia impressam Murray Franklin, moderator popularis programmatum nocturnorum atque idolum Arthuri, obtinet ac in programmate suo exhibet. Eum inridenter "scurram incompetentem" vocat, quod Arthurum magno dolore afficit.
Arthurus in festum beneficentiae inrepit et in latrina hospitali se opponit Thomae, qui se patrem eius esse negat, immo adfirmat ne Penniam quidem matrem biologicam Arthuri esse. Arthurus, cum inconsulte cachinnum tollit, a Thoma vapulatur. Deinde [[valetudinarium psychiatricum]] civitatis visitat et [[acta clinica]] Penniae legit, ex quibus eam [[narcissismus|narcissistam]] deliram fuisse apparet. In [[valetudinarium psychiatricum|moroconium]] coactam esse, cum Arthurum in statu [[psychosis|psychotico]] et [[schizophrenia|schizophrenico]] neglexisset et fatigasset, amicoque suo eum stuprare permisisset. Postero die Arthurus Penniam pulvino in valetudinario suffocat.
Arthurus his rebus abstinentiaque medicinarum animo perturbatus habitationem Sophiae necopinato intrat. Sophia perterrita benigne eum, ut discedat, rogat. Ita Arthurum amorem Sophiae sibi mente finxisse patefit.
[[Fasciculus:The Joker at Romics 2014 (Portrait 2).jpg|thumb|upright=0.6|... et sanguinem faciei suae ut risum inlinit.]]
Ad spectaculum Murrayense invitatus Arthurus a prioribus conlegis Randall et Gary visitatur. Randall ab eo cultro letaliter vulneratur, sed Gary, quod ei benignus fuisset, fugere sinit. [[Investigatio criminalis|Investigatores]] in Arthuri rixam inquirentes eum in [[tramen]] scurris protestantium plenum persequuntur. Arthur rixam incitat, in qua unus investigator casu protestantem sclopetat et necat. Investigatores autem Arthuro effugiente a reliquis protestantibus vapulantur.
In emissione recta programmatis Murrai, Arthurus ioca morbida narrat homicidiaque ferriviae subterraneae a se ipso commissa esse concedit, furibundusque de hominum neglectione adflictorum monet increpans Murraium, quia prius Arthurum inrisisset. Primo edicto ioco Murraium mortifere in caput sclopetat. Arthurus comprehenditur, et tumultus per urbem erumpunt. Expilatores [[arcera]]e in currum vigilum Arthurum vehentium incurrunt et eum liberant. Interea quidam seditiosus familiam Wayne in angiportu circumvenit, et Thomam eiusque uxorem Martham coram Bruto interficit.
Arthurus suummo curru vigilum stat, ad clamores turbae saltat, et sanguinem faciei suae ut risum inlinit.
Paulo post in moroconio, Arthurus iocum sibi ridet, cum convenit cum nova therapeuta. Dicere ei recusat, quid is iocus sibi velit, nam ab ea non intellegatur. Vestigia [[calceus|calceorum]] sanguine cruenta relinquit, cum [[adiutor medicus|accensus medicus]] eum persequitur.
== Index histrionum (partim) ==
* [[Ioachimus Phoenix]] – Arthurus Fleck iocator
* [[Robertus De Niro]] – Murraius Franklin
* [[Zazie Beetz]] – Sophie Dumond
* [[Francisca Conroy]] – Pennia Fleck
* [[Brett Cullen]] – Thomas Wayne
* [[Shea Whigham]] – Burke investigator
* [[Bill Camp]] – Garrity investigator
* [[Glenn Fleshler]] – Randall
* [[Leigh Gill]] – Gary
* [[Saron Washington]] – Therapeuta
== Nexus externi ==
* [https://web.archive.org/web/20250517222128/https://www.filmpost.it/recensioni/joker-recensione/ Iudicium pelliculae] Italiane
[[Categoria:Pelliculae 2019]]
1bpwoutv4aaz2r5gugk7ms9m71w8yps
Willelmus Worcestre
0
287928
3965248
3842374
2026-06-16T20:12:00Z
Andrew Dalby
1084
+ textus
3965248
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Willelmus Worcestre''' seu '''Botoner'''<ref>"Willelmus Worcestre, alius dictus Botoner, de Castre juxta Yermouth in com. Norff., gentilman": ipse de se die 28 Augusti 1460 scribens. {{qc|id=Gairdner (1904)}} [https://archive.org/details/pastonlettersad101gairuoft/page/338/mode/2up p. 338]</ref> ([[Bristolium|Bristolii]] anno [[1415]] natus;<ref>J. H. Harvey in ''Genealogists' Magazine'' vol. 16 (1970) pp. 274-275, manuscripto eius astronomico (Bodl. MS. Laud Misc. 674 f. 76) citato; {{qc|id=Neale (2000)}} p. 257 n. 9</ref> mortuus anno [[1482]]/1483) ab anno fere 1436 a secretis meruit [[Ioannes Fastolf|Ioanni Fastolf]], anno [[1459]] mortuo, atque usque in annum fere 1477 de eiusdem patrimonio operam dedit. Anglice de bellis Anglorum in Francia, quibus Fastolf particeps fuerat, Latine autem varia de rebus astrologicis, de vita Fastolfi, de genealogia familiarum Angliae orientalis scripsit. Suadente Fastolfo operis [[Marcus Tullius Cicero|Ciceronis]] ''[[De senectute]]'' versionem Anglicam confecit quam [[Gulielmus Caxton]] anno [[1481]] ediderit.
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 196.jpg|thumb|upright=1.25|''Itinerarium'': traditiones antiquitatum Bristoliensium ([[Collegium Corporis Christi (Cantabrigia)|Collegium Corporis Christi]] [[Cantabrigia|Cantabrigiense]], [[Bibliotheca Parkeriana]] MS. 210 p. 196 summa; {{qc|id=Neale (2000)}} pp. 234-236).]]
Willelmus Worcestre celeber est praeter omnia propter commentarios quos Latine de [[geographia]] et [[architectura]] congessit dum itinera per Angliam meridianam faciebat. Primus eruditorum Anglorum fuisse censetur qui de rebus [[topographia|topographicis]] inquisiverit. Ergo cum [[Ioannes Rossus|Ioanne Rosso]] coaevo comparatur, cum [[Ioannes Leland|Ioanne Leland]] qui ''[[Itinerary (Leland)|Itinerary]]'' medio saeculo XVI, cum [[Ioannes Stow|Ioanne Stow]] qui ''[[Survey of London (Stow)|Survey of London]]'' eo saeculo exeunte composuerit; licet [[Giraldus Cambrensis|Giraldo Cambrensi]] assimilare, antecessore non Anglo, auctore descriptionum [[Cambria]]e et [[Hibernia]]e. ''Itinerarium'' autem Willelmi Worcestre, negligenter congessum lectoribusque minime paratum, multos annos ignotum manebat, manuscripto solo aegre legendo in [[bibliotheca Parkeriana]] [[collegium Corporis Christi (Cantabrigia)|collegii Corporis Christi]] iacente. Anno [[1778]] primum prodit.
Historicis geographisque fere ignotus, Willelmus Worcestre praeter alios tam coaevos quam recentiores topographiam Angliae popularem primus adumbrabat: de architectura apud tectorium, de longitudine itinerum apud nautam, de fluminibus piscibusque apud riparium seu lintrarium rogabat; de statu monasterii e cantilenis monachorum, de archaeologia urbium e fabulis habitantium discebat.
== De vita ==
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 95 ima.jpg|thumb|upright=1.25|''Itinerarium'': de Roberto Londe; de studiis Willelmi Worcestre (MS CCCC 210 p. 95 ima; {{qc|id=Neale (2000)}} p. 28).]]
Filius fuit coriarii Bristoliensis Willelmi Worcestre uxorisque eius Elisabethae Botoner, mercatorum prolis, e [[Coventria]] oriundae. Frequentavisse censetur sub porta nova (''Newgate'') Bristoliensi scholam Roberti Londe, cuius eruditionem obitumque in ''Descriptione Bristolii'' commemoravit, eisdem verbis profectione sua ad [[universitas Oxoniensis|universitatem Oxoniensem]] relata:
:''At Newyate'' ... Robertu[s] Land ... flos gramaticorum et poetarum ... tempore quo primo veni ad Oxoniam universitatem ... obiit in termino pasche anno Christi .1432. circa mensem Junii quando generalis eclipsis die sancti Botulphi accidebat.<ref>[[Collegium Corporis Christi (Cantabrigia)|Collegium Corporis Christi]] [[Cantabrigia|Cantabrigiense]], [[Bibliotheca Parkeriana]] MS. 210 p. 95; {{qc|id=Neale (2000)}} p. 28</ref>
[[Defectio solis]] fere totalis die S. Botulphi, i.e. [[17 Iunii]] anno [[1433]] (non 1432) re vera observari potuit. Quo errore noto, nihilominus satis constat Willelmum Worcestre [[Oxonia]]e usque in annum 1438 studia astronomica persecutum esse quae tam se quam Ioannem Fastolf interfuerunt. His annis librum astronomicum conficiebat in quo res astrologicas de Fastolfo die [[25 Octobris]] [[1438]] calculavit.<ref>{{qc|id=McFarlane (1981)}} n. 18, Bodl. MS. Laud Misc. 674 f. 61 citato</ref> Fastolfo igitur patrono, fortasse iam mense Octobri [[1436]], certe ante mensem Octobrem 1438 geometres operam dabat oppidi [[Castle Combe]]<ref>{{qc|id=McFarlane (1981)}} n. 18, BL Add. MS. 28208 f. 10 citato</ref> quod inter alia multa maneria ad Fastolfum ipsum pertinebat.
Ab hoc tempore usque in annum [[1459]] iuxta Fastolfum secretarius et procurator laboraverit. Ad Castle Combe, ad [[Southwark]] in domo Fastolfi Londiniensi habitabat, denuo ab [[1454]] apud eundem in castello [[Caistor]] [[Norfolciensis comitatus]] habitabat. Non ante annum 1445 uxorem duxit Margaritam, neptem Thomae Howes qui rector ecclesiae Castle Combe, cliens et familiaris Fastolfi erat. Ex ea liberos genuit inter quos filium Willelmum.
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 79.jpg|thumb|''Itinerarium'': carmen satiricum de inopia [[monasterium Sancti Benedicti de Hulmo|monasterii S. Benedicti de Hulmo]] (MS CCCC 210 p. 79; {{qc|id=Harvey (1969)}} p. 2):<br />
"Porticum regale,<br />
Signum capitale,<br />
Sordidum mappale,<br />
Olus sine sale,<br />
Cervisium novale,<br />
Stratum lapidale,<br />
Stabulum sordidale,<br />
Fenum gladiale,<br />
Hospitalitas parcimoniale,<br />
Ignis in caminis frigidale,<br />
Vadia servientium valde vane.<br />
Ideo hospites ibunt sine Vale,<br />
Fastolf eis benefactor in donis ampliate,<br />
Et valde cito monachis immemoriale."]]
Quotannis itinera faciebat "ad partes diversas et longinquas" inter maneria et praedia ad Fastolfum pertinentia et ad quaesitiones persequendas de haereditatibus possessionibusque. Inter peregrinationes his annis factas, comitatus [[Cantium|Cantuariensem]], [[Essexia|Essexiensem]], [[Northamptoniensis comitatus|Northamptoniensem]], [[Warwicensis comitatus|Warwicensem]], [[Glocestriensis comitatus|Glocestriensem]], [[Somersetensis comitatus|Somersetensem]], [[Devonia|Devoniensem]] percurrebat.<ref>{{qc|id=Kendrick (1950)}} pp. 30-32; {{qc|id=McFarlane (1981)}} notae 50, 52, 53; {{qc|id=Orme (2004)}}. "Ad partes diuersas & longinquas": [[Bibliotheca Britannica|BL]] Fastolf Papers 72 m. 8</ref> Anno [[1449]], documenta de praediis Fastolfi continuo petens, [[Nordovicum|Nordovici]] eodem tempore opus suum de familiis Norfolciensibus auxit; nonnumquam, in [[Wessexia]]m missus, [[Bristolium|Bristolii]] apud familiam suam morabat. Sed die [[27 Iunii]] [[1456]], Caistor iuxta patronum senem aegrotantem et quaerulum fere semper degens, collegam Ioannem Paston convocans ''here I thrive not, but lose my time'' scripsit, scilicet "hic male provenio tempusque perdo".<ref>{{qc|id=Gairdner (1904)}} vol. 3 pp. 71-72</ref>
Ioannes Fastolf ibi die [[6 Novembris]] [[1459]] mortuus est. Testamentum eius pluribus recensionibus servatur, ubi inter decem exsecutores ultimum nominavit Willelmum Worcestre, nullo praedio, nullis pecuniis eo legatis.<ref>{{qc|id=Gairdner (1904)}} vol. 3 pp. 147-166</ref> Hic et Willelmus Paston, amicus qui et ille exsecutor factus erat, statim Londinium petiverunt ut [[Willelmus Wainfleet|Willelmum Wainfleet]], dominum cancellarium episcopumque [[Wintonia|Wintoniensem]], de morte et testamento Fastolfi certiorem facerent. Paston iam die 12 Novembris in epistula privata de inopia futura animadvertit et eisdem litteris de fidelitate Worcestri: ''I understand by hym he will never have oder master butt his old master'', scilicet "mihi adseveravit se nullum patronum, nisi veterem patronum suum, accepturum".<ref>{{qc|id=Gairdner (1904)}} vol. 3 p. 192</ref> Ipse insuper mense Ianuario [[1460]] de afflictionibus uxoris domi manentis lamentat seque nullas pecunias ab ea requisiturum statuit nisi modicum viatorium, res meliores exspectantem: ''I am rygt gretly hevyed for my pore wyfe, for the sorow she takyth ... Y shall nothing take from hyr more then a lytell spendyng money, tille better may bee''.<ref>{{qc|id=Gairdner (1904)}} vol. 3 p. 203</ref> Iter mense Iulio eiusdem anni per comitatus Warwicensem et Glocestriensem suscipiens, ut de patrimonio Fastolfi quaereret, usque ad Bristolium familiamque suam porrexit.
Ita usque in annum [[1470]] exsecutores laborabant, inimicitiis inter se crebriter suscitatis, quo anno [[Thomas Bourchier]] archiepiscopus [[Cantuaria|Cantuariensis]] Willelmum Wainfleet solum exsecutorem constituit. Hic denuo die [[7 Decembris]] [[1472]] pactionem confecit cum Worcestro cui assignavit praedia nonnulla Nordovicensia et Southwarcensia quippe quae a Fastolfo promissa sed non legata essent. Anno insequenti Worcestre versionem suam Ciceronianam ''De senectute'', quam iamdudum iussu Fastolfi inceperat, Willelmo Wainfleet dicaverit. Omnia sibi debita se iam recepisse die [[4 Februarii]] [[1474]] confessus est.
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 96 top.jpg|thumb|upright=1.25|''Itinerarium'': de itinere marino a Bristolio [[mons Sancti Michaelis (Cornubia)|montem S. Michaelis]] usque ([[Collegium Corporis Christi (Cantabrigia)|Collegium Corporis Christi]] [[Cantabrigia|Cantabrigiense]], [[Bibliotheca Parkeriana]] MS. 210 p. 96 summa; {{qc|id=Harvey (1969)}} p. 302)). Textum summa imagine vides:<br/>
"Informacio cuiusdam ''feryman'' marinarii custodientis Anglice ''le fery'' id est eundo et redeundo cum parva cimba ex transverso aquas de Avyn et Frome venientibus de Bristollia apud Rownam,<br/>
In primis : ''From Bristow to Rownam 1 myle'' in longitudine ubi ''there as Ghyston Clyff begynnyth, that is 60 vethym hygh'' ...<br/>
: De insulis Holmys usque insulam Londay duo ''kennynges'' id est ''twey syghtes'' (continet quelibet ''kennyng'' 20 miliaria) 40 miliaria<br/>
: De insula [Londay] usque ad ''England eende'' versus Cylly 7 ''kennynges'' continet 147 miliaria."]]
Anno [[1477]] [[monasterium Sancti Benedicti de Hulmo|monasterium S. Benedicti de Hulmo]], a Fastolfo auctum, visitavit et inquisivit, carmine monachorum satirico de inopia in ''Itinerario'' notato. Quo facto a laboribus patrimonii Fastolfiani se liberavisse censetur. Ultimis igitur vitae suae annis itinera non pro aliis sed motu proprio suscepit. Anno [[1478]] peregrinationem ad [[mons Sancti Michaelis (Cornubia)|montem S. Michaelis]] in [[Cornubia]] fecit, a [[Nordovicum|Nordovico]] die 16 Augusti incipiens, per [[Londinium]], [[Hantonia]]m, [[Sarisberia]]m, [[Divisae|Divisas]], [[Chippenham]], [[Castle Combe]], [[Marshfield]] ad [[Bristolium|urbem nativam]] equitans, ubi die 1 Septembris advenit. Ibi nautam, [[manica Bristoliensis|manicam Bristoliensem]] [[mare Hibernicum|Hibernicumque mare]] bene cognoscentem, de itinere marino usque ad [[Antivestaeum promunturium]] (''England eende'') [[insulae Sillinae|insulasque Sillinas]] montemque sacrum interrogavit. Deinde apud [[monasterium de Tintern]] tres dies morabat, unde per Bristolium rediens via terrestri a die 9 Septembris per [[Wellae|Wellas]], [[Glastonia]]m, [[Tantonia]]m ad montem S. Michaelis pervenit. Anno [[1479]] a Nordovico meridiei versus ad Londinium, occidenti versus ad [[coenobium Walsinghamense]] itinera fecit. Anno [[1480]] per [[Oxonia]]m et [[Ciricestria]]m Bristolium, Wellas, Glastoniam iterum petivit. Anno [[1482]] inter scriptis denotato,<ref>{{qc|id=McFarlane (1981)}} nota 43</ref> satis constat Willelmum Worcestre aut hoc anno aut 1483 obiisse, quia librum ab eo scriptum ''The boke of noblesse'' non ille ipse sed filius eius dedicaverit regi [[Ricardus III (rex Angliae)|Ricardo III]], qui anno [[1483]] ad regnum succedit annoque 1485 mortuus est.
== De scriptis ==
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 4 detail.jpg|thumb|upright=1.25|''Itinerarium'': initium textus: de conditoribus [[monasterium de Tintern|monasterii de Tintern]] (MS CCCC 210 p. 4 summa; {{qc|id=Harvey (1969)}} p. 56)).]]
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 5 detail.jpg|thumb|upright=1.25|''Itinerarium'': descriptio [[Abbatia Westmonasteriensis|ecclesiae Westmonasterii]] (MS CCCC 210 p. 5 media; {{qc|id=Harvey (1969)}} p. 60)).]]
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 195.jpg|thumb|upright=1.25|''Itinerarium'': de navigatione Ioannis Jay Bristoliensis qui anno [[1480]] insulam [[Brasil (insula)|Brasil]] vano quaerebat (MS CCCC 210 p. 195; {{qc|id=Harvey (1969)}} p. 308)).]]
=== Scripta aut inedita aut deperdita ===
Liber astronomicus, quem Willelmus Worcestre iam discipulus apud Oxonienses scribebat, anno fere 1438 confectus est. Manuscriptus non iam editus in [[bibliotheca Bodleiana]] servatur.<ref>[[bibliotheca Bodleiana|Bodl.]] MS Laud Misc. 674</ref> Libellum praeceptorum medicinalium anno ignoto conscripsit qui apud [[bibliotheca Britannica|bibliothecam Britannicam]] iacet, sicut liber rationum suarum de manerio [[Castle Combe]], liberque notarum et citationum quas inter annos fere 1461 et 1470 congerebat: hi libri inediti manent, sed G. P. Scrope anno [[1852]] et [[Franciscus Aidan Gasquet|Franciscus Gasquet]] anno 1897 res nonnullas e libro notarum extraxerunt.<ref>[[bibliotheca Britannica|BL]] MS Sloane 4; BL MS 28208; Add. BL MS Cotton Julius F.VII; {{qc|id=Scrope (1852)}} pp. 262-266; {{qc|id=Gasquet (1897)}} pp. 299-306</ref>
Worcestre certe ''Acta domini Iohannis Fastolf'' patroni sui scripsit. [[Ioannes Baleus]] in indice scriptorum Britannicorum hunc librum exstitisse apud monasterium Nordovicense dixit. Hodie deperditum est.<ref>{{qc|id=Poole (1902)}} p. 117; {{qc|id=McFarlane (1981)}} pp. 211-212</ref> Dum de praediis patrimonioque Fastolfi operam dabat inquisitiones persecutus est e quibus librum ''De Agri Norfolcensis familiis antiquis'' confecerit. Huius operis deperditi apographa imperfecta ab [[Henricus Spelman|Henrico Spelman]] facta apud [[Bibliotheca publica Nordovicensis|bibliothecam publicam Nordovicensem]] servantur.<ref>[[Bibliotheca publica Norvicensis]] MS. 7197</ref> Pauca de talibus rebus, et praesertim de ultimis Ioannis Fastolfi annis, legi possunt inter litteras Willelmi Worcestre quae in archivo epistolario familiae Paston servantur.<ref>[[bibliotheca Britannica|BL]] Add. MSS. 34888, 34889, 43488, 43489, 43490, 43491; {{qc|id=Davis (1971-1976)}}; {{qc|id=Gairdner (1904)}}</ref>
An Worcestre ''Anglorum antiquitates'' in tribus libris conscripserit, sicut Ioannes Baleus adseveravit, haud constat; Baleus enim id opus minime inspexerat sed e scriptis ipsius Worcestre coniecerat.<ref>{{qc|id=Poole (1902)}} p. 116</ref> ''Annales rerum Anglicarum'' quos editores [[Thomas Hearne]] et Iosephus Stevenson Willelmo Worcestre attribuerunt<ref>[[Thomas Hearne]], ed., ''Liber niger scaccarii'' (2a ed.) vol. 2 p. 424 sqq.; "[https://archive.org/details/letterspapersill22stev/page/742/mode/2up Wilhelmi Wyrecester Annales rerum Anglicarum]" in Joseph Stevenson, ed., ''Letters and Papers illustrative of the Wars of the English in France during the Reign of Henry VI'' vol. 2 fasc. 2 (Londinii, 1864) pp. [743]-[793]</ref> re vera ab alio auctore confecti sunt.<ref>{{qc|id=McFarlane (1981)}} pp. 209-210</ref> Sed chronicon breve, titulo ''Liber de actibus armorum conquestus regni Franciae'', magna parte ab aliis iussu Ioannis Fastolf anno [[1459]] scriptum, variis locis a Worcestre emendatum et auctum est. Quod opus etiam hodie ineditum apud [[Collegium Armorum Londiniense]] servatur.<ref>[[Collegium Armorum Londiniense]] MS 9, ff. xxxi–lxvi; {{qc|id=Rowe (1926)}}; {{qc|id=McFarlane (1981)}} pp. 210-211</ref>
=== ''The Boke of Noblesse'' ===
''The Boke of Noblesse'' in uno manuscripto [[bibliotheca regia (Londinium)|collectus regii]] [[Bibliotheca Britannica|Bibliothecae Britannicae]] servatur. Nomen auctoris nusquam in hoc manuscripto reperitur: editor igitur J. G. Nichols, qui primum ''The Boke of Noblesse'' anno [[1870]] divulgare curavit, ad familiam Ioannis Fastolf recte attribuens, sine nomine edidit.<ref>[[Bibliotheca Britannica|BL]] MS. Royal 18 B xxii; {{qc|id=Nichols (1870)}}</ref> Eodem aevo congeries documentorum plurilinguium edita est de bellis ab Anglis in [[Francia]] ab anno fere [[1415]] ad [[1440]] gessis (quibus annis Ioannes Fastolf in expeditionibus Anglicis militavit), quae documenta sub titulo ''William of Worcester's Collections'' Iosephus Stevenson post [[Thomas Hearne|Thomam Hearne]] anno [[1864]] edidit: huic enim congeriei praefatio, a Willelmo Worcestre filio subsignata, opus patris sui introducit.<ref>MS. Lambeth 509; {{qc|id=Stevenson (1864)}}; {{qc|id=McFarlane (1981)}} pp. 212-214; {{qc|id=Nall et Wakelin (2015)}}</ref>
Post centum annos historicus K. B. McFarlane seriem documentorum ut liber ''The Boke of Noblesse'' suppleretur collectum, librumque principalem ab eodem auctore scriptum esse monstravit. Constat librum principalem ''The Boke of Noblesse'' in duabus recensionibus manu scriptis prodisse. Recensio prisca circa annum [[1453]] scripta erat (pro certo post 1451, ante 1461), quo anno Angli sub rege [[Henricus VI (rex Angliae)|Henrico VI]] [[bellum centum annorum|bellis centum annorum]] devicti a Francia abscederunt, ut hunc regem ad novum bellum suscipiendum incitaret. Documenta eodem libro subiungenda fortitudinem et tenacitatem Anglorum, infidelitatem Francorum demonstrant. An hic liber re vera regi Henrico submissa erit, non liquet. Altera recensio, variis partibus rescripta et aucta, marginalibus manu ipsius Worcestre additis, vere vel aestate anni [[1475]] regi [[Eduardus IV (rex Angliae)|Eduardo IV]] oblata est quo tempore Angli in Franciam rursus incurrebant. Eduardus autem, sociis exspectatis recusantibus, foedere [[Pinchiniacum|Pinchiniaci]] icto in Angliam eodem anno reditus est. Sed praefatio, quae Worcestre filius ad congeriem documentorum addidit, anno fere 1482 rege Eduardo vivente scriptum, anno fere [[1483]] leviter emendata regi [[Ricardus III|Ricardo III]] submissa est.<ref>{{qc|id=McFarlane (1981)}} pp. 212-217; {{qc|id=Sutton et Visser-Fuchs (1991)}}; {{qc|id=Nall et Wakelin (2015)}}</ref>
In textu ''The boke of noblesse'' citantur [[Christina Pisana|Christinae Pisanae]] ''Livre des Faits d'Armes et de Chevalerie''<ref>Nancy Bradley Warren, ''Women of God and Arms'' (Philadelphiae, 2005) pp. 68-77 {{Google Books|QsPBe83IWt0C&|Paginae selectae}}</ref> et {{Creanda|fr|Alain Chartier|Alani Chartier}} ''Le Quadrilogue invectif''.<ref>{{qc|id=Nall (2008)}}</ref> Titulus argumentumque operis e [[Bonaccursius de Montemagno|Bonaccursii de Montemagno]] ''Controversia de nobilitate'' derivantur.<ref>{{qc|id=Sutton et Visser-Fuchs (1991)}}; {{qc|id=Allmand et Keen (2000)}}; {{qc|id=Caudrey (2008)}}; {{qc|id=Nall (2015)}}</ref> Insuper citationes satis longae e [[Marcus Tullius Cicero|Ciceronis]] ''[[Cato maior de senectute|De senectute]]'' sumuntur, quod opusculum [[Gulielmus Caxton]] Anglice anno [[1481]] ediderit. Versio Anglica ''De senectute'', tam in editione Caxton impressae quam in textu ''The boke of noblesse'' excerptae, non e prisco textu Latino sed e versione Francogallica Laurentii de Premierfait translata est. E quibus rebus eruditi recentes versionem a Caxton impressam eandem esse censent, quae ab ipso Willelmo Worcestre iussu Ioannis Fastolf facta erat.<ref>{{qc|id=Sutton et Visser-Fuchs (1991)}}</ref>
=== ''Itinerarium'' ===
Opus, cuius divisionibus nomina ''Itinerarium'' et ''Descriptio urbis Bristolii'' attribuuntur, e commentariis componitur quae Willelmus Worcestre in chartas coniicere solebat dum itinera sua per Angliam ab anno circiter 1475 usque in 1482 faciebat. Commentaria sine arte congessa, neque coaevis neque posterioribus cognita, in uno codice manuscripto servata sunt in [[bibliotheca Parkeriana]] [[collegium Corporis Christi (Cantabrigia)|collegii Corporis Christi]] iacente. Iacobus Nasmith, qui bibliothecam Parkerianam saeculo XVIII catalogizabat, primus res in hoc manuscripto comprehensas minutim enumeravit;<ref>{{qc|id=Nasmith (1777)}} [https://archive.org/details/cataloguslibroru00corp/page/n299/mode/2up pp. 284-292]</ref> idem anno insequenti primus editionem omnis operis divulgavit.<ref>{{qc|id=Nasmith (1778)}}</ref> Bristolium saepe petens, Worcestre de urbe sua nativa descriptiones longas exscripserat, quas antiquarius [[Iacobus Dallaway]] e textu extraxit separatimque edidit.<ref>{{qc|id=Dallaway (1834)}}</ref> Saeculo XX editiones bilingues Latino-Anglicas tam descriptionis Bristoliensis quam aliarum operis partium divulgatae sunt.<ref>{{qc|id=Neale (2000)}} {{GB|e4RnAAAAMAAJ|in interrete legenda}}; {{qc|id=Harvey (1969)}}</ref>
Worcestre commentaria de topographia, architectura, genealogia, rebus naturalibus, antiquitatibus et religione partim ex observationibus suis, partim e confabulationibus, partim e libris quos monstraverunt amici conlocutoresque composuit. Inter quos libros citat [[Giraldus Cambrensis|Giraldi Cambrensis]] ''[[Itinerarium Cambriae]]'', chronicon episcoporum Bathoniensium et Wellensium, chronicon rerum gestarum [[Henricus V (rex Angliae)|Henrici V]], breviaria, calendaria ecclesiastica plura, martyrologia varia. Apud monachos plures [[abbatia Glastoniensis|Glastonienses]] chronica abbatiae et acta regis Arthuri postulavit. Eos qui adiuverunt, aut libros monstrantes aut quaestionibus respondentes, nominat: Ricardum Vowell [[Wellae|Wellensem]]; Ioannem Murlage Glastoniensem; Thomam Peperelle notarium Tavistockensem qui de [[Devonia]] et [[Cornubia]]; Robertum Bracy Foweyensis de insulis Cornubiae; nautam Slaterbarow de insulis [[Scotia|Scoticis]]; Bartholomaeum Rossynell Hibernum de insula [[Mona]]; scapharium ("marinarius custodiens ''le fery''": vide imaginem) de itinere marino; fabrum ("unus iuvenis officii fabri": vide imaginem) de mensura rupium ''Ghyston Cliff'' prope Bristolium.<ref>{{qc|id=Gransden (1982)}} pp. 335-340</ref>
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 201 middle.jpg|thumb|upright=1.25|''Itinerarium'': de rupibus et navigatione fluminis [[Abona Bristoliensis|Abonae]] (MS CCCC 210 p. 201 media; {{qc|id=Harvey (1969)}} p. 262)). Textum media imagine vides:<br />
"Dominica 2[4] die Septembris [1480] fui apud Ghyston Clyff et mensuravi rupem profundum usque heremitagium ad profunditatem 20 brachiorum. Et unus iuvenis officii fabri dixit mensura[m] residuum rupis dicte die michi ad aquam Anglice ''ebbyng water'', et dixit mensurare a capella dicti heremitagii 44 brachia: sic in toto continet 64 brachia profunditatis."]]
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 54 top.jpg|thumb|upright=1.25|''Itinerarium'': de olla [[destillatio|destillaria]] (MS CCCC 210 p. 54 summa; {{qc|id=Harvey (1969)}} p. 76)):<br />
"Memorandum/ ''to John Mey wexmaker yn Wynchestrete that hys chyld speke wt the potmaker of Hanham to make ii. pottys as he made last, safe onlt the mouth to be lesse by i quarter of an onch afir thys mesur of tree the mouth to bere the brede.'']]
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 87 detail.jpg|thumb|upright=1.25|''Itinerarium'': de domibus patris Willelmi Worcestre ubi "fatuae mulieres" habitabant (MS CCCC 210 p. 87; {{qc|id=Neale (2000)}} p. 6):<br />
"VIA AD [ ] Item via de principio ultra et prope Newgate ad finem vie ultra ''le Weere'' et ''le wateryng place'' prope ''le graunt Orchard'' continet octies .60ta. et 20. gressus continet 500. gressus."]]
; Editiones operum
* {{ec|id=Dallaway (1834)|c=James Dallaway, ''Antiquities of Bristow in the Middle Centuries''. Bristolii: Mirror Office, 1834 [https://archive.org/details/antiquitiesofbri00dall Textus] apud ''Internet Archive''}}
* {{ec|id=Harvey (1969)|c=J. H. Harvey, ed., ''Itineraries: William Worcestre''. Oxonii: Clarendon Press, 1969; [https://archive.org/details/williamworcestre0000john exemplar mutuabile]}}
* {{ec|id=Nasmith (1778)|c=Ioannes Nasmith, ''Itineraria Symonis Simeonis et Willelmi de Worcestre''. Cantabrigiae, 1778}}
* {{ec|id=Neale (2000)|c=Frances Neale, ed., ''William Worcestre: The topography of medieval Bristol''. Bristol Record Society, 2000 {{Google Books|e4RnAAAAMAAJ}} [https://archive.org/details/bristol-record-society-51/ apud ''Internet Archive'']}}
* {{ec|id=Nichols (1870)|c=J. G. Nichols, ed., ''The boke of noblesse: addressed to King Edward the Fourth on his invasion of France in 1475''. Londinii: Roxburghe Club, 1860 [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k134983p.image Textus] apud Gallica {{Google Books|MiVKAAAAcAAJ}}}}
* {{ec|id=Stevenson (1864)|c="[https://archive.org/details/letterspapersill22stev/page/518/mode/2up William of Worcester's Collections]" in Joseph Stevenson, ed., ''Letters and Papers illustrative of the Wars of the English in France during the Reign of Henry VI'' vol. 2 fasc. 2 (Londinii, 1864) pp. [519]-[742]}}
; Biographica et critica
* Christopher T. Allmand, "France-Angleterre à la fin de la guerre de cent ans: le ''Boke of noblesse'' de William Worcester" in ''La "France anglaise" au Moyen Âge'' (Lutetiae: CTHS, 1988) pp. 103-111
* {{ec|id=Allmand et Keen (2000)|c=Christopher T. Allmand, M. H. Keen, "History and the Literature of War: The Boke of Noblesse of William Worcester" in C. T. Allmand, ed., ''War, Government and Power in Late Medieval France'' (Liverpolii, 2000) pp. 92-106}}
* [[Iacobus Dallaway|James Dallaway]], ''William Wyrcestre redivivus. Notices of ancient church architecture, in the fifteenth century, particularly in Bristol, with hints for practicable restorations''. Bristolii: Gutch, 1823 {{Google Books|5d8HAAAAQAAJ}}
* {{ec|id=Caudrey (2008)|c=Philip Caudrey, "William Worcester, The Boke of Noblesse and Military Society in East Anglia" in ''Nottingham Medieval Studies'' vol 52 (2008) pp. 191-211 [https://www.brepolsonline.net/doi/abs/10.1484/J.NMS.3.433 Situs venalis]}}
* {{ec|id=Davis (1971-1976)|c=N. Davis, ed., ''Paston letters and papers of the fifteenth century''. 2 voll. 1971–1976}}
* {{ec|id=Gairdner (1904)|c=James Gairdner, ed., ''The Paston letters, 1422–1509 AD''. 3 voll. Birminghamiae, 1872–1875 [https://archive.org/details/pastonletters14201gair/page/n4/mode/2up 1] [https://archive.org/details/pastonletters14202gair/page/n4/mode/2up 2] [https://archive.org/details/pastonletters14203gair/page/n3/mode/2up 3]; nova ed. 6 voll. Londinii, 1904 [https://archive.org/details/pastonlettersad01gairuoft/page/n9/mode/2up 1] [https://archive.org/details/pastonlettersad02gairiala/page/n8/mode/2up 2] [https://archive.org/details/pastonlettersad03gairuoft/page/n10/mode/2up 3] [https://archive.org/details/pastonlettersad04gairuoft/page/n10/mode/2up 4] [https://archive.org/details/pastonlettersad05gairiala/page/n10/mode/2up 5] [https://archive.org/details/pastonlettersad06gairuoft/page/n9/mode/2up 6]}}
* {{ec|id=Gasquet (1897)|c="[https://archive.org/details/oldenglishbibleo00gasq/page/286/mode/2up The Notebooks of William Worcester]" in [[Franciscus Aidan Gasquet|F. A. Gasquet]], ''The Old English Bible and other essays'' (Londinii: Nimmo, 1897) pp. 286-318}}
* {{ec|id=Gransden (1982)|c=Antonia Gransden, ''Historical writing in England'' vol. 2 (Londinii: Routledge, 1982) pp. 327-341}}
* {{ec|id=Kendrick (1950)|c="John Rous and William of Worcester" in T. D. Kendrick, ''British antiquity'' (Londinii: Methuen, 1950) pp. 18-34 [https://archive.org/details/britishantiquity0000kend/page/18/mode/2up Liber mutuandus]}}
* {{ec|id=McFarlane (1981)|c=K. B. McFarlane, "William Worcester: a preliminary survey" in J. C. Davies, ed., ''Studies presented to Sir Hilary Jenkinson'' (1957) pp. 196–221; reimpr. in K. B. McFarlane, ''England in the fifteenth century: collected essays'' (1981) pp. 199–224 unde citamus {{Google Books|Gf8RBwAAQBAJ|Paginae selectae}}}}
* K. B. McFarlane, "William Worcester and a present of lampreys" in ''Medium Aevum'' vol. 30 (1961) pp. 176-180 [https://www.jstor.org/stable/43626937 JSTOR]
* Rosamond J. Mitchell, ''John Free. From Bristol to Rome in the Fifteenth Century''. Londinii, 1955
* {{ec|id=Nall (2015)|c=Catherine Nall, "Moving to War: Rhetoric and Emotion in William Worcester’s Boke of Noblesse" in S. Downes et al., edd., ''Emotions and War'' (2015) pp. 117-132 [https://link.springer.com/chapter/10.1057%2F9781137374073_7 Situs venalis]}}
* Catherine Nall, "Ricardus Franciscus Writes for William Worcester" in ''Journal of the Early Book Society'' vol. 11 (2008) pp. 207-216 [https://go.gale.com/ps/i.do?id=GALE%7CA220766523&sid=googleScholar&v=2.1&it=r&linkaccess=abs&issn=15266790&p=AONE&sw=w&userGroupName=anon~1ce72fd&aty=open-web-entry Epitome]
* {{ec|id=Nall (2008)|c=Catherine Nall, "William Worcester Reads Alain Chartier: Le Quadrilogue invectif and its English Readers" in E. Cayley, A. Kinch, edd., ''Chartier in Europe'' (Cantabrigiae, 2008) pp. 135-147 [https://www.cambridge.org/core/books/abs/chartier-in-europe/william-worcester-reads-alain-chartier-le-quadrilogue-invectif-and-its-english-readers/3EC1806D78DC71C0D88EA9800887971D Epitome] }}
* {{ec|id=Nall et Wakelin (2015)|c=Catherine Nall, Daniel Wakelin, "[https://journals.openedition.org/medievales/7536 Le déclin du multilinguisme dans "The Boke of Noblesse" et son Codicille de William Worcester]" in ''Médiévales'' no. 68 (2015) pp. 73-91}}
* {{ec|id=Nasmith (1777)|c=Ioannes Nasmith, ''Catalogus librorum manuscriptorum quos Collegio corporis Christi et B. Mariae Virginis in Academia Cantabrigiensi legavit ... Matthaeus Parker'' (Cantabrigiae, 1777) [https://archive.org/details/cataloguslibroru00corp/page/n299/mode/2up pp. 284-292]}}
* {{ec|id=Orme (2004)|c=Nicholas Orme, "Worcester [Botoner], William (1415–1480x85)" (2004) in {{ODNB}}}}
* {{ec|id=Poole (1902)|c="[https://archive.org/details/indexbritanniae00bategoog/page/n157/mode/2up Guilhemus Botoner seu Worcestre]" in Reginald Lane Poole, ed., ''Index Britanniae scriptorum ... by [[Ioannes Bale|John Bale]]'' (Oxonii: Clarendon Press, 1902) pp. 116-117 }}
* Colin Richmond, ''The Paston Family in the Fifteenth Century: Fastolf’s Will''. Cantabrigiae: Cambridge University Press, 1996
* {{ec|id=Rowe (1926)|c=Benedicta J. H. Rowe, "A Contemporary Account of the Hundred Years' War from 1415 to 1429" in ''English Historical Review'' vol. 41 (1926) pp. 504-513 [https://www.jstor.org/stable/552229 JSTOR]}}
* {{ec|id=Scrope (1852)|c="[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=hvd.32044020004370&view=1up&seq=220# Memoir of William Wyrcestre]" in G. Poulett Scrope, ''History of the manor and ancient barony of Castle Combe'' (Londinii: Nichols, 1852) pp. 192-198, vide et pp. 262-266}}
* {{ec|id=Sutton et Visser-Fuchs (1991)|c=Anne F. Sutton, Livia Visser-Fuchs, "[http://www.thericardian.online/downloads/Ricardian/9-115/04.pdf Richard III’s Books, 12. William Worcester’s Boke of Noblesse and his Collection of Documents on the War in Normandy]" in ''The Ricardian'' vol. 9 (1991) pp. 154-165}}
* James Tait, "[[:s:en:Worcester, William (DNB00)|Worcester or Botoner, William (1415–1482?)]]" in {{DNB}}
* Daniel Wakelin, "William Worcester and the Commonweal of Readers" in D. Wakelin, ''Humanism, Reading, and English Literature 1430-1530'' (Oxonii, 2007) {{Google Books|BEMVDAAAQBAJ|Paginae selectae}}
* Daniel Wakelin, "William Worcester Reads Chaucer’s Boece" in ''Journal of the Early Book Society'' vol. 5 (2002) pp. 182-185
* Daniel Wakelin, "William Worcester writes a history of his reading" in ''New Medieval Literatures'' vol. 7 (2005) pp. 53-71
== Nexus externi ==
; Biographica et critica
* Catherine Halsey, "[https://www.york.ac.uk/teaching/history/pjpg/Worcester.pdf Reforming England’s ‘harde covetouse hert’: William Worcester and the diagnosis of defeat]"
; Manuscripta operum
* MS. collegii Corporis Christi Cantabrigiensis MS Parker 210: ''Itineraria Willelmi Worcestre''
** [https://stacks.stanford.edu/file/druid:cw870cx5192/MS_210.pdf Catalogus], [https://parker.stanford.edu/parker/catalog/mp810zm2076 Series imaginum]
* MS. collegii Corporis Christi Cantabrigiensis MS Parker 101 p. 221 sqq.: ''Excerpta itinerarii Willelmi Worcestre''
** [https://stacks.stanford.edu/file/druid:zn418gh2563/MS_101.pdf Catalogus], [https://parker.stanford.edu/parker/catalog/fp397bs1880 series imaginum]
; Alia
* "[https://web.archive.org/web/20211208164903/https://royalhistsoc.org/event/william-worcestre-1415-2015-the-legacy-of-an-early-english-topographer/ William Worcestre 1415-2015: the Legacy of an Early English Topographer]" (de colloquio 2015)
{{Lifetime|1415|saeculo 15|Worcestre, Willelmus}}
[[Categoria:Auctores Anglici]]
[[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]]
[[Categoria:Geographi Britanniae]]
[[Categoria:Scriptores Angliae]]
[[Categoria:Scriptores de architectura]]
bvzwsifiy9ierirvgkazmnp6xofoqmb
3965252
3965248
2026-06-16T20:25:56Z
Andrew Dalby
1084
textus
3965252
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Willelmus Worcestre''' seu '''Botoner'''<ref>"Willelmus Worcestre, alius dictus Botoner, de Castre juxta Yermouth in com. Norff., gentilman": ipse de se die 28 Augusti 1460 scribens. {{qc|id=Gairdner (1904)}} [https://archive.org/details/pastonlettersad101gairuoft/page/338/mode/2up p. 338]</ref> ([[Bristolium|Bristolii]] anno [[1415]] natus;<ref>J. H. Harvey in ''Genealogists' Magazine'' vol. 16 (1970) pp. 274-275, manuscripto eius astronomico (Bodl. MS. Laud Misc. 674 f. 76) citato; {{qc|id=Neale (2000)}} p. 257 n. 9</ref> mortuus anno [[1482]]/1483) ab anno fere 1436 a secretis meruit [[Ioannes Fastolf|Ioanni Fastolf]], anno [[1459]] mortuo, atque usque in annum fere 1477 de eiusdem patrimonio operam dedit. Anglice de bellis Anglorum in Francia, quibus Fastolf particeps fuerat, Latine autem varia de rebus astrologicis, de vita Fastolfi, de genealogia familiarum Angliae orientalis scripsit. Suadente Fastolfo operis [[Marcus Tullius Cicero|Ciceronis]] ''[[De senectute]]'' versionem Anglicam confecit quam [[Gulielmus Caxton]] anno [[1481]] ediderit.
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 196.jpg|thumb|upright=1.5|''Itinerarium'': traditiones antiquitatum Bristoliensium ([[Collegium Corporis Christi (Cantabrigia)|Collegium Corporis Christi]] [[Cantabrigia|Cantabrigiense]], [[Bibliotheca Parkeriana]] MS. 210 p. 196 summa; {{qc|id=Neale (2000)}} pp. 234-236).]]
Willelmus Worcestre celeber est praeter omnia propter commentarios quos Latine de [[geographia]] et [[architectura]] congessit dum itinera per Angliam meridianam faciebat. Primus eruditorum Anglorum fuisse censetur qui de rebus [[topographia|topographicis]] inquisiverit. Ergo cum [[Ioannes Rossus|Ioanne Rosso]] coaevo comparatur, cum [[Ioannes Leland|Ioanne Leland]] qui ''[[Itinerary (Leland)|Itinerary]]'' medio saeculo XVI, cum [[Ioannes Stow|Ioanne Stow]] qui ''[[Survey of London (Stow)|Survey of London]]'' eo saeculo exeunte composuerit; licet [[Giraldus Cambrensis|Giraldo Cambrensi]] assimilare, antecessore non Anglo, auctore descriptionum [[Cambria]]e et [[Hibernia]]e. ''Itinerarium'' autem Willelmi Worcestre, negligenter congessum lectoribusque minime paratum, multos annos ignotum manebat, manuscripto solo aegre legendo in [[bibliotheca Parkeriana]] [[collegium Corporis Christi (Cantabrigia)|collegii Corporis Christi]] iacente. Anno [[1778]] primum prodit.
Historicis geographisque fere ignotus, Willelmus Worcestre praeter alios tam coaevos quam recentiores topographiam Angliae popularem primus adumbrabat: de architectura apud tectorium, de longitudine itinerum apud nautam, de fluminibus piscibusque apud riparium seu lintrarium rogabat; de statu monasterii e cantilenis monachorum, de archaeologia urbium e fabulis habitantium discebat.
== De vita ==
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 95 ima.jpg|thumb|upright=1.5|''Itinerarium'': de Roberto Londe; de studiis Willelmi Worcestre (MS CCCC 210 p. 95 ima; {{qc|id=Neale (2000)}} p. 28)<br />
"''At Newyate'' ubi quondam scola gramatica per magistrum Robertum Land principalem didascolum cum [ ] Leyland magistri gramaticorum in Oxonia dicebatur fuisse flos gramaticorum et poetarum temporibus annis plurimis revolutis. Et tempore quo primo veni ad Oxoniam universitatem scolatizandi obiit in termino Pasche anno Christi .1432. circa mensem Iunii quando generalis eclipsis die sancti Botulphi accidebat.''"]]
Filius fuit coriarii Bristoliensis Willelmi Worcestre uxorisque eius Elisabethae Botoner, mercatorum prolis, e [[Coventria]] oriundae. Frequentavisse censetur sub porta nova (''Newgate'') Bristoliensi scholam Roberti Londe, cuius eruditionem obitumque in ''Descriptione Bristolii'' commemoravit, eisdem verbis profectione sua ad [[universitas Oxoniensis|universitatem Oxoniensem]] relata:
:''At Newyate'' ... Robertu[s] Land ... flos gramaticorum et poetarum ... tempore quo primo veni ad Oxoniam universitatem ... obiit in termino pasche anno Christi .1432. circa mensem Junii quando generalis eclipsis die sancti Botulphi accidebat.<ref>[[Collegium Corporis Christi (Cantabrigia)|Collegium Corporis Christi]] [[Cantabrigia|Cantabrigiense]], [[Bibliotheca Parkeriana]] MS. 210 p. 95; {{qc|id=Neale (2000)}} p. 28</ref>
[[Defectio solis]] fere totalis die S. Botulphi, i.e. [[17 Iunii]] anno [[1433]] (non 1432) re vera observari potuit. Quo errore noto, nihilominus satis constat Willelmum Worcestre [[Oxonia]]e usque in annum 1438 studia astronomica persecutum esse quae tam se quam Ioannem Fastolf interfuerunt. His annis librum astronomicum conficiebat in quo res astrologicas de Fastolfo die [[25 Octobris]] [[1438]] calculavit.<ref>{{qc|id=McFarlane (1981)}} n. 18, Bodl. MS. Laud Misc. 674 f. 61 citato</ref> Fastolfo igitur patrono, fortasse iam mense Octobri [[1436]], certe ante mensem Octobrem 1438 geometres operam dabat oppidi [[Castle Combe]]<ref>{{qc|id=McFarlane (1981)}} n. 18, BL Add. MS. 28208 f. 10 citato</ref> quod inter alia multa maneria ad Fastolfum ipsum pertinebat.
Ab hoc tempore usque in annum [[1459]] iuxta Fastolfum secretarius et procurator laboraverit. Ad Castle Combe, ad [[Southwark]] in domo Fastolfi Londiniensi habitabat, denuo ab [[1454]] apud eundem in castello [[Caistor]] [[Norfolciensis comitatus]] habitabat. Non ante annum 1445 uxorem duxit Margaritam, neptem Thomae Howes qui rector ecclesiae Castle Combe, cliens et familiaris Fastolfi erat. Ex ea liberos genuit inter quos filium Willelmum.
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 79.jpg|thumb|''Itinerarium'': carmen satiricum de inopia [[monasterium Sancti Benedicti de Hulmo|monasterii S. Benedicti de Hulmo]] (MS CCCC 210 p. 79; {{qc|id=Harvey (1969)}} p. 2):<br />
"Porticum regale,<br />
Signum capitale,<br />
Sordidum mappale,<br />
Olus sine sale,<br />
Cervisium novale,<br />
Stratum lapidale,<br />
Stabulum sordidale,<br />
Fenum gladiale,<br />
Hospitalitas parcimoniale,<br />
Ignis in caminis frigidale,<br />
Vadia servientium valde vane.<br />
Ideo hospites ibunt sine Vale,<br />
Fastolf eis benefactor in donis ampliate,<br />
Et valde cito monachis immemoriale."]]
Quotannis itinera faciebat "ad partes diversas et longinquas" inter maneria et praedia ad Fastolfum pertinentia et ad quaesitiones persequendas de haereditatibus possessionibusque. Inter peregrinationes his annis factas, comitatus [[Cantium|Cantuariensem]], [[Essexia|Essexiensem]], [[Northamptoniensis comitatus|Northamptoniensem]], [[Warwicensis comitatus|Warwicensem]], [[Glocestriensis comitatus|Glocestriensem]], [[Somersetensis comitatus|Somersetensem]], [[Devonia|Devoniensem]] percurrebat.<ref>{{qc|id=Kendrick (1950)}} pp. 30-32; {{qc|id=McFarlane (1981)}} notae 50, 52, 53; {{qc|id=Orme (2004)}}. "Ad partes diuersas & longinquas": [[Bibliotheca Britannica|BL]] Fastolf Papers 72 m. 8</ref> Anno [[1449]], documenta de praediis Fastolfi continuo petens, [[Nordovicum|Nordovici]] eodem tempore opus suum de familiis Norfolciensibus auxit; nonnumquam, in [[Wessexia]]m missus, [[Bristolium|Bristolii]] apud familiam suam morabat. Sed die [[27 Iunii]] [[1456]], Caistor iuxta patronum senem aegrotantem et quaerulum fere semper degens, collegam Ioannem Paston convocans ''here I thrive not, but lose my time'' scripsit, scilicet "hic male provenio tempusque perdo".<ref>{{qc|id=Gairdner (1904)}} vol. 3 pp. 71-72</ref>
Ioannes Fastolf ibi die [[6 Novembris]] [[1459]] mortuus est. Testamentum eius pluribus recensionibus servatur, ubi inter decem exsecutores ultimum nominavit Willelmum Worcestre, nullo praedio, nullis pecuniis eo legatis.<ref>{{qc|id=Gairdner (1904)}} vol. 3 pp. 147-166</ref> Hic et Willelmus Paston, amicus qui et ille exsecutor factus erat, statim Londinium petiverunt ut [[Willelmus Wainfleet|Willelmum Wainfleet]], dominum cancellarium episcopumque [[Wintonia|Wintoniensem]], de morte et testamento Fastolfi certiorem facerent. Paston iam die 12 Novembris in epistula privata de inopia futura animadvertit et eisdem litteris de fidelitate Worcestri: ''I understand by hym he will never have oder master butt his old master'', scilicet "mihi adseveravit se nullum patronum, nisi veterem patronum suum, accepturum".<ref>{{qc|id=Gairdner (1904)}} vol. 3 p. 192</ref> Ipse insuper mense Ianuario [[1460]] de afflictionibus uxoris domi manentis lamentat seque nullas pecunias ab ea requisiturum statuit nisi modicum viatorium, res meliores exspectantem: ''I am rygt gretly hevyed for my pore wyfe, for the sorow she takyth ... Y shall nothing take from hyr more then a lytell spendyng money, tille better may bee''.<ref>{{qc|id=Gairdner (1904)}} vol. 3 p. 203</ref> Iter mense Iulio eiusdem anni per comitatus Warwicensem et Glocestriensem suscipiens, ut de patrimonio Fastolfi quaereret, usque ad Bristolium familiamque suam porrexit.
Ita usque in annum [[1470]] exsecutores laborabant, inimicitiis inter se crebriter suscitatis, quo anno [[Thomas Bourchier]] archiepiscopus [[Cantuaria|Cantuariensis]] Willelmum Wainfleet solum exsecutorem constituit. Hic denuo die [[7 Decembris]] [[1472]] pactionem confecit cum Worcestro cui assignavit praedia nonnulla Nordovicensia et Southwarcensia quippe quae a Fastolfo promissa sed non legata essent. Anno insequenti Worcestre versionem suam Ciceronianam ''De senectute'', quam iamdudum iussu Fastolfi inceperat, Willelmo Wainfleet dicaverit. Omnia sibi debita se iam recepisse die [[4 Februarii]] [[1474]] confessus est.
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 96 top.jpg|thumb|upright=1.5|''Itinerarium'': de itinere marino a Bristolio [[mons Sancti Michaelis (Cornubia)|montem S. Michaelis]] usque ([[Collegium Corporis Christi (Cantabrigia)|Collegium Corporis Christi]] [[Cantabrigia|Cantabrigiense]], [[Bibliotheca Parkeriana]] MS. 210 p. 96 summa; {{qc|id=Harvey (1969)}} p. 302)). Textum summa imagine vides:<br/>
"Informacio cuiusdam ''feryman'' marinarii custodientis Anglice ''le fery'' id est eundo et redeundo cum parva cimba ex transverso aquas de Avyn et Frome venientibus de Bristollia apud Rownam,<br/>
In primis : ''From Bristow to Rownam 1 myle'' in longitudine ubi ''there as Ghyston Clyff begynnyth, that is 60 vethym hygh'' ...<br/>
: De insulis Holmys usque insulam Londay duo ''kennynges'' id est ''twey syghtes'' (continet quelibet ''kennyng'' 20 miliaria) 40 miliaria<br/>
: De insula [Londay] usque ad ''England eende'' versus Cylly 7 ''kennynges'' continet 147 miliaria."]]
Anno [[1477]] [[monasterium Sancti Benedicti de Hulmo|monasterium S. Benedicti de Hulmo]], a Fastolfo auctum, visitavit et inquisivit, carmine monachorum satirico de inopia in ''Itinerario'' notato. Quo facto a laboribus patrimonii Fastolfiani se liberavisse censetur. Ultimis igitur vitae suae annis itinera non pro aliis sed motu proprio suscepit. Anno [[1478]] peregrinationem ad [[mons Sancti Michaelis (Cornubia)|montem S. Michaelis]] in [[Cornubia]] fecit, a [[Nordovicum|Nordovico]] die 16 Augusti incipiens, per [[Londinium]], [[Hantonia]]m, [[Sarisberia]]m, [[Divisae|Divisas]], [[Chippenham]], [[Castle Combe]], [[Marshfield]] ad [[Bristolium|urbem nativam]] equitans, ubi die 1 Septembris advenit. Ibi nautam, [[manica Bristoliensis|manicam Bristoliensem]] [[mare Hibernicum|Hibernicumque mare]] bene cognoscentem, de itinere marino usque ad [[Antivestaeum promunturium]] (''England eende'') [[insulae Sillinae|insulasque Sillinas]] montemque sacrum interrogavit. Deinde apud [[monasterium de Tintern]] tres dies morabat, unde per Bristolium rediens via terrestri a die 9 Septembris per [[Wellae|Wellas]], [[Glastonia]]m, [[Tantonia]]m ad montem S. Michaelis pervenit. Anno [[1479]] a Nordovico meridiei versus ad Londinium, occidenti versus ad [[coenobium Walsinghamense]] itinera fecit. Anno [[1480]] per [[Oxonia]]m et [[Ciricestria]]m Bristolium, Wellas, Glastoniam iterum petivit. Anno [[1482]] inter scriptis denotato,<ref>{{qc|id=McFarlane (1981)}} nota 43</ref> satis constat Willelmum Worcestre aut hoc anno aut 1483 obiisse, quia librum ab eo scriptum ''The boke of noblesse'' non ille ipse sed filius eius dedicaverit regi [[Ricardus III (rex Angliae)|Ricardo III]], qui anno [[1483]] ad regnum succedit annoque 1485 mortuus est.
== De scriptis ==
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 4 detail.jpg|thumb|upright=1.5|''Itinerarium'': initium textus: de conditoribus [[monasterium de Tintern|monasterii de Tintern]] (MS CCCC 210 p. 4 summa; {{qc|id=Harvey (1969)}} p. 56)).]]
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 5 detail.jpg|thumb|upright=1.5|''Itinerarium'': descriptio [[Abbatia Westmonasteriensis|ecclesiae Westmonasterii]] (MS CCCC 210 p. 5 media; {{qc|id=Harvey (1969)}} p. 60)).]]
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 195.jpg|thumb|upright=1.5|''Itinerarium'': de navigatione Ioannis Jay Bristoliensis qui anno [[1480]] insulam [[Brasil (insula)|Brasil]] vano quaerebat (MS CCCC 210 p. 195; {{qc|id=Harvey (1969)}} p. 308)).]]
=== Scripta aut inedita aut deperdita ===
Liber astronomicus, quem Willelmus Worcestre iam discipulus apud Oxonienses scribebat, anno fere 1438 confectus est. Manuscriptus non iam editus in [[bibliotheca Bodleiana]] servatur.<ref>[[bibliotheca Bodleiana|Bodl.]] MS Laud Misc. 674</ref> Libellum praeceptorum medicinalium anno ignoto conscripsit qui apud [[bibliotheca Britannica|bibliothecam Britannicam]] iacet, sicut liber rationum suarum de manerio [[Castle Combe]], liberque notarum et citationum quas inter annos fere 1461 et 1470 congerebat: hi libri inediti manent, sed G. P. Scrope anno [[1852]] et [[Franciscus Aidan Gasquet|Franciscus Gasquet]] anno 1897 res nonnullas e libro notarum extraxerunt.<ref>[[bibliotheca Britannica|BL]] MS Sloane 4; BL MS 28208; Add. BL MS Cotton Julius F.VII; {{qc|id=Scrope (1852)}} pp. 262-266; {{qc|id=Gasquet (1897)}} pp. 299-306</ref>
Worcestre certe ''Acta domini Iohannis Fastolf'' patroni sui scripsit. [[Ioannes Baleus]] in indice scriptorum Britannicorum hunc librum exstitisse apud monasterium Nordovicense dixit. Hodie deperditum est.<ref>{{qc|id=Poole (1902)}} p. 117; {{qc|id=McFarlane (1981)}} pp. 211-212</ref> Dum de praediis patrimonioque Fastolfi operam dabat inquisitiones persecutus est e quibus librum ''De Agri Norfolcensis familiis antiquis'' confecerit. Huius operis deperditi apographa imperfecta ab [[Henricus Spelman|Henrico Spelman]] facta apud [[Bibliotheca publica Nordovicensis|bibliothecam publicam Nordovicensem]] servantur.<ref>[[Bibliotheca publica Norvicensis]] MS. 7197</ref> Pauca de talibus rebus, et praesertim de ultimis Ioannis Fastolfi annis, legi possunt inter litteras Willelmi Worcestre quae in archivo epistolario familiae Paston servantur.<ref>[[bibliotheca Britannica|BL]] Add. MSS. 34888, 34889, 43488, 43489, 43490, 43491; {{qc|id=Davis (1971-1976)}}; {{qc|id=Gairdner (1904)}}</ref>
An Worcestre ''Anglorum antiquitates'' in tribus libris conscripserit, sicut Ioannes Baleus adseveravit, haud constat; Baleus enim id opus minime inspexerat sed e scriptis ipsius Worcestre coniecerat.<ref>{{qc|id=Poole (1902)}} p. 116</ref> ''Annales rerum Anglicarum'' quos editores [[Thomas Hearne]] et Iosephus Stevenson Willelmo Worcestre attribuerunt<ref>[[Thomas Hearne]], ed., ''Liber niger scaccarii'' (2a ed.) vol. 2 p. 424 sqq.; "[https://archive.org/details/letterspapersill22stev/page/742/mode/2up Wilhelmi Wyrecester Annales rerum Anglicarum]" in Joseph Stevenson, ed., ''Letters and Papers illustrative of the Wars of the English in France during the Reign of Henry VI'' vol. 2 fasc. 2 (Londinii, 1864) pp. [743]-[793]</ref> re vera ab alio auctore confecti sunt.<ref>{{qc|id=McFarlane (1981)}} pp. 209-210</ref> Sed chronicon breve, titulo ''Liber de actibus armorum conquestus regni Franciae'', magna parte ab aliis iussu Ioannis Fastolf anno [[1459]] scriptum, variis locis a Worcestre emendatum et auctum est. Quod opus etiam hodie ineditum apud [[Collegium Armorum Londiniense]] servatur.<ref>[[Collegium Armorum Londiniense]] MS 9, ff. xxxi–lxvi; {{qc|id=Rowe (1926)}}; {{qc|id=McFarlane (1981)}} pp. 210-211</ref>
=== ''The Boke of Noblesse'' ===
''The Boke of Noblesse'' in uno manuscripto [[bibliotheca regia (Londinium)|collectus regii]] [[Bibliotheca Britannica|Bibliothecae Britannicae]] servatur. Nomen auctoris nusquam in hoc manuscripto reperitur: editor igitur J. G. Nichols, qui primum ''The Boke of Noblesse'' anno [[1870]] divulgare curavit, ad familiam Ioannis Fastolf recte attribuens, sine nomine edidit.<ref>[[Bibliotheca Britannica|BL]] MS. Royal 18 B xxii; {{qc|id=Nichols (1870)}}</ref> Eodem aevo congeries documentorum plurilinguium edita est de bellis ab Anglis in [[Francia]] ab anno fere [[1415]] ad [[1440]] gessis (quibus annis Ioannes Fastolf in expeditionibus Anglicis militavit), quae documenta sub titulo ''William of Worcester's Collections'' Iosephus Stevenson post [[Thomas Hearne|Thomam Hearne]] anno [[1864]] edidit: huic enim congeriei praefatio, a Willelmo Worcestre filio subsignata, opus patris sui introducit.<ref>MS. Lambeth 509; {{qc|id=Stevenson (1864)}}; {{qc|id=McFarlane (1981)}} pp. 212-214; {{qc|id=Nall et Wakelin (2015)}}</ref>
Post centum annos historicus K. B. McFarlane seriem documentorum ut liber ''The Boke of Noblesse'' suppleretur collectum, librumque principalem ab eodem auctore scriptum esse monstravit. Constat librum principalem ''The Boke of Noblesse'' in duabus recensionibus manu scriptis prodisse. Recensio prisca circa annum [[1453]] scripta erat (pro certo post 1451, ante 1461), quo anno Angli sub rege [[Henricus VI (rex Angliae)|Henrico VI]] [[bellum centum annorum|bellis centum annorum]] devicti a Francia abscederunt, ut hunc regem ad novum bellum suscipiendum incitaret. Documenta eodem libro subiungenda fortitudinem et tenacitatem Anglorum, infidelitatem Francorum demonstrant. An hic liber re vera regi Henrico submissa erit, non liquet. Altera recensio, variis partibus rescripta et aucta, marginalibus manu ipsius Worcestre additis, vere vel aestate anni [[1475]] regi [[Eduardus IV (rex Angliae)|Eduardo IV]] oblata est quo tempore Angli in Franciam rursus incurrebant. Eduardus autem, sociis exspectatis recusantibus, foedere [[Pinchiniacum|Pinchiniaci]] icto in Angliam eodem anno reditus est. Sed praefatio, quae Worcestre filius ad congeriem documentorum addidit, anno fere 1482 rege Eduardo vivente scriptum, anno fere [[1483]] leviter emendata regi [[Ricardus III|Ricardo III]] submissa est.<ref>{{qc|id=McFarlane (1981)}} pp. 212-217; {{qc|id=Sutton et Visser-Fuchs (1991)}}; {{qc|id=Nall et Wakelin (2015)}}</ref>
In textu ''The boke of noblesse'' citantur [[Christina Pisana|Christinae Pisanae]] ''Livre des Faits d'Armes et de Chevalerie''<ref>Nancy Bradley Warren, ''Women of God and Arms'' (Philadelphiae, 2005) pp. 68-77 {{Google Books|QsPBe83IWt0C&|Paginae selectae}}</ref> et {{Creanda|fr|Alain Chartier|Alani Chartier}} ''Le Quadrilogue invectif''.<ref>{{qc|id=Nall (2008)}}</ref> Titulus argumentumque operis e [[Bonaccursius de Montemagno|Bonaccursii de Montemagno]] ''Controversia de nobilitate'' derivantur.<ref>{{qc|id=Sutton et Visser-Fuchs (1991)}}; {{qc|id=Allmand et Keen (2000)}}; {{qc|id=Caudrey (2008)}}; {{qc|id=Nall (2015)}}</ref> Insuper citationes satis longae e [[Marcus Tullius Cicero|Ciceronis]] ''[[Cato maior de senectute|De senectute]]'' sumuntur, quod opusculum [[Gulielmus Caxton]] Anglice anno [[1481]] ediderit. Versio Anglica ''De senectute'', tam in editione Caxton impressae quam in textu ''The boke of noblesse'' excerptae, non e prisco textu Latino sed e versione Francogallica Laurentii de Premierfait translata est. E quibus rebus eruditi recentes versionem a Caxton impressam eandem esse censent, quae ab ipso Willelmo Worcestre iussu Ioannis Fastolf facta erat.<ref>{{qc|id=Sutton et Visser-Fuchs (1991)}}</ref>
=== ''Itinerarium'' ===
Opus, cuius divisionibus nomina ''Itinerarium'' et ''Descriptio urbis Bristolii'' attribuuntur, e commentariis componitur quae Willelmus Worcestre in chartas coniicere solebat dum itinera sua per Angliam ab anno circiter 1475 usque in 1482 faciebat. Commentaria sine arte congessa, neque coaevis neque posterioribus cognita, in uno codice manuscripto servata sunt in [[bibliotheca Parkeriana]] [[collegium Corporis Christi (Cantabrigia)|collegii Corporis Christi]] iacente. Iacobus Nasmith, qui bibliothecam Parkerianam saeculo XVIII catalogizabat, primus res in hoc manuscripto comprehensas minutim enumeravit;<ref>{{qc|id=Nasmith (1777)}} [https://archive.org/details/cataloguslibroru00corp/page/n299/mode/2up pp. 284-292]</ref> idem anno insequenti primus editionem omnis operis divulgavit.<ref>{{qc|id=Nasmith (1778)}}</ref> Bristolium saepe petens, Worcestre de urbe sua nativa descriptiones longas exscripserat, quas antiquarius [[Iacobus Dallaway]] e textu extraxit separatimque edidit.<ref>{{qc|id=Dallaway (1834)}}</ref> Saeculo XX editiones bilingues Latino-Anglicas tam descriptionis Bristoliensis quam aliarum operis partium divulgatae sunt.<ref>{{qc|id=Neale (2000)}} {{GB|e4RnAAAAMAAJ|in interrete legenda}}; {{qc|id=Harvey (1969)}}</ref>
Worcestre commentaria de topographia, architectura, genealogia, rebus naturalibus, antiquitatibus et religione partim ex observationibus suis, partim e confabulationibus, partim e libris quos monstraverunt amici conlocutoresque composuit. Inter quos libros citat [[Giraldus Cambrensis|Giraldi Cambrensis]] ''[[Itinerarium Cambriae]]'', chronicon episcoporum Bathoniensium et Wellensium, chronicon rerum gestarum [[Henricus V (rex Angliae)|Henrici V]], breviaria, calendaria ecclesiastica plura, martyrologia varia. Apud monachos plures [[abbatia Glastoniensis|Glastonienses]] chronica abbatiae et acta regis Arthuri postulavit. Eos qui adiuverunt, aut libros monstrantes aut quaestionibus respondentes, nominat: Ricardum Vowell [[Wellae|Wellensem]]; Ioannem Murlage Glastoniensem; Thomam Peperelle notarium Tavistockensem qui de [[Devonia]] et [[Cornubia]]; Robertum Bracy Foweyensis de insulis Cornubiae; nautam Slaterbarow de insulis [[Scotia|Scoticis]]; Bartholomaeum Rossynell Hibernum de insula [[Mona]]; scapharium ("marinarius custodiens ''le fery''": vide imaginem) de itinere marino; fabrum ("unus iuvenis officii fabri": vide imaginem) de mensura rupium ''Ghyston Cliff'' prope Bristolium.<ref>{{qc|id=Gransden (1982)}} pp. 335-340</ref>
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 201 middle.jpg|thumb|upright=1.5|''Itinerarium'': de rupibus et navigatione fluminis [[Abona Bristoliensis|Abonae]] (MS CCCC 210 p. 201 media; {{qc|id=Harvey (1969)}} p. 262)). Textum media imagine vides:<br />
"Dominica 2[4] die Septembris [1480] fui apud Ghyston Clyff et mensuravi rupem profundum usque heremitagium ad profunditatem 20 brachiorum. Et unus iuvenis officii fabri dixit mensura[m] residuum rupis dicte die michi ad aquam Anglice ''ebbyng water'', et dixit mensurare a capella dicti heremitagii 44 brachia: sic in toto continet 64 brachia profunditatis."]]
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 54 top.jpg|thumb|upright=1.5|''Itinerarium'': de olla [[destillatio|destillaria]] (MS CCCC 210 p. 54 summa; {{qc|id=Harvey (1969)}} p. 76)):<br />
"Memorandum/ ''to John Mey wexmaker yn Wynchestrete that hys chyld speke wt the potmaker of Hanham to make ii. pottys as he made last, safe onlt the mouth to be lesse by i quarter of an onch afir thys mesur of tree the mouth to bere the brede.'']]
[[Fasciculus:Willelmus Worcestre Itinerarium p. 87 detail.jpg|thumb|upright=1.5|''Itinerarium'': de domibus patris Willelmi Worcestre ubi "fatuae mulieres" habitabant (MS CCCC 210 p. 87; {{qc|id=Neale (2000)}} p. 6):<br />
"VIA AD [ ] Item via de principio ultra et prope Newgate ad finem vie ultra ''le Weere'' et ''le wateryng place'' prope ''le graunt Orchard'' continet octies .60ta. et 20. gressus continet 500. gressus."]]
; Editiones operum
* {{ec|id=Dallaway (1834)|c=James Dallaway, ''Antiquities of Bristow in the Middle Centuries''. Bristolii: Mirror Office, 1834 [https://archive.org/details/antiquitiesofbri00dall Textus] apud ''Internet Archive''}}
* {{ec|id=Harvey (1969)|c=J. H. Harvey, ed., ''Itineraries: William Worcestre''. Oxonii: Clarendon Press, 1969; [https://archive.org/details/williamworcestre0000john exemplar mutuabile]}}
* {{ec|id=Nasmith (1778)|c=Ioannes Nasmith, ''Itineraria Symonis Simeonis et Willelmi de Worcestre''. Cantabrigiae, 1778}}
* {{ec|id=Neale (2000)|c=Frances Neale, ed., ''William Worcestre: The topography of medieval Bristol''. Bristol Record Society, 2000 {{Google Books|e4RnAAAAMAAJ}} [https://archive.org/details/bristol-record-society-51/ apud ''Internet Archive'']}}
* {{ec|id=Nichols (1870)|c=J. G. Nichols, ed., ''The boke of noblesse: addressed to King Edward the Fourth on his invasion of France in 1475''. Londinii: Roxburghe Club, 1860 [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k134983p.image Textus] apud Gallica {{Google Books|MiVKAAAAcAAJ}}}}
* {{ec|id=Stevenson (1864)|c="[https://archive.org/details/letterspapersill22stev/page/518/mode/2up William of Worcester's Collections]" in Joseph Stevenson, ed., ''Letters and Papers illustrative of the Wars of the English in France during the Reign of Henry VI'' vol. 2 fasc. 2 (Londinii, 1864) pp. [519]-[742]}}
; Biographica et critica
* Christopher T. Allmand, "France-Angleterre à la fin de la guerre de cent ans: le ''Boke of noblesse'' de William Worcester" in ''La "France anglaise" au Moyen Âge'' (Lutetiae: CTHS, 1988) pp. 103-111
* {{ec|id=Allmand et Keen (2000)|c=Christopher T. Allmand, M. H. Keen, "History and the Literature of War: The Boke of Noblesse of William Worcester" in C. T. Allmand, ed., ''War, Government and Power in Late Medieval France'' (Liverpolii, 2000) pp. 92-106}}
* [[Iacobus Dallaway|James Dallaway]], ''William Wyrcestre redivivus. Notices of ancient church architecture, in the fifteenth century, particularly in Bristol, with hints for practicable restorations''. Bristolii: Gutch, 1823 {{Google Books|5d8HAAAAQAAJ}}
* {{ec|id=Caudrey (2008)|c=Philip Caudrey, "William Worcester, The Boke of Noblesse and Military Society in East Anglia" in ''Nottingham Medieval Studies'' vol 52 (2008) pp. 191-211 [https://www.brepolsonline.net/doi/abs/10.1484/J.NMS.3.433 Situs venalis]}}
* {{ec|id=Davis (1971-1976)|c=N. Davis, ed., ''Paston letters and papers of the fifteenth century''. 2 voll. 1971–1976}}
* {{ec|id=Gairdner (1904)|c=James Gairdner, ed., ''The Paston letters, 1422–1509 AD''. 3 voll. Birminghamiae, 1872–1875 [https://archive.org/details/pastonletters14201gair/page/n4/mode/2up 1] [https://archive.org/details/pastonletters14202gair/page/n4/mode/2up 2] [https://archive.org/details/pastonletters14203gair/page/n3/mode/2up 3]; nova ed. 6 voll. Londinii, 1904 [https://archive.org/details/pastonlettersad01gairuoft/page/n9/mode/2up 1] [https://archive.org/details/pastonlettersad02gairiala/page/n8/mode/2up 2] [https://archive.org/details/pastonlettersad03gairuoft/page/n10/mode/2up 3] [https://archive.org/details/pastonlettersad04gairuoft/page/n10/mode/2up 4] [https://archive.org/details/pastonlettersad05gairiala/page/n10/mode/2up 5] [https://archive.org/details/pastonlettersad06gairuoft/page/n9/mode/2up 6]}}
* {{ec|id=Gasquet (1897)|c="[https://archive.org/details/oldenglishbibleo00gasq/page/286/mode/2up The Notebooks of William Worcester]" in [[Franciscus Aidan Gasquet|F. A. Gasquet]], ''The Old English Bible and other essays'' (Londinii: Nimmo, 1897) pp. 286-318}}
* {{ec|id=Gransden (1982)|c=Antonia Gransden, ''Historical writing in England'' vol. 2 (Londinii: Routledge, 1982) pp. 327-341}}
* {{ec|id=Kendrick (1950)|c="John Rous and William of Worcester" in T. D. Kendrick, ''British antiquity'' (Londinii: Methuen, 1950) pp. 18-34 [https://archive.org/details/britishantiquity0000kend/page/18/mode/2up Liber mutuandus]}}
* {{ec|id=McFarlane (1981)|c=K. B. McFarlane, "William Worcester: a preliminary survey" in J. C. Davies, ed., ''Studies presented to Sir Hilary Jenkinson'' (1957) pp. 196–221; reimpr. in K. B. McFarlane, ''England in the fifteenth century: collected essays'' (1981) pp. 199–224 unde citamus {{Google Books|Gf8RBwAAQBAJ|Paginae selectae}}}}
* K. B. McFarlane, "William Worcester and a present of lampreys" in ''Medium Aevum'' vol. 30 (1961) pp. 176-180 [https://www.jstor.org/stable/43626937 JSTOR]
* Rosamond J. Mitchell, ''John Free. From Bristol to Rome in the Fifteenth Century''. Londinii, 1955
* {{ec|id=Nall (2015)|c=Catherine Nall, "Moving to War: Rhetoric and Emotion in William Worcester’s Boke of Noblesse" in S. Downes et al., edd., ''Emotions and War'' (2015) pp. 117-132 [https://link.springer.com/chapter/10.1057%2F9781137374073_7 Situs venalis]}}
* Catherine Nall, "Ricardus Franciscus Writes for William Worcester" in ''Journal of the Early Book Society'' vol. 11 (2008) pp. 207-216 [https://go.gale.com/ps/i.do?id=GALE%7CA220766523&sid=googleScholar&v=2.1&it=r&linkaccess=abs&issn=15266790&p=AONE&sw=w&userGroupName=anon~1ce72fd&aty=open-web-entry Epitome]
* {{ec|id=Nall (2008)|c=Catherine Nall, "William Worcester Reads Alain Chartier: Le Quadrilogue invectif and its English Readers" in E. Cayley, A. Kinch, edd., ''Chartier in Europe'' (Cantabrigiae, 2008) pp. 135-147 [https://www.cambridge.org/core/books/abs/chartier-in-europe/william-worcester-reads-alain-chartier-le-quadrilogue-invectif-and-its-english-readers/3EC1806D78DC71C0D88EA9800887971D Epitome] }}
* {{ec|id=Nall et Wakelin (2015)|c=Catherine Nall, Daniel Wakelin, "[https://journals.openedition.org/medievales/7536 Le déclin du multilinguisme dans "The Boke of Noblesse" et son Codicille de William Worcester]" in ''Médiévales'' no. 68 (2015) pp. 73-91}}
* {{ec|id=Nasmith (1777)|c=Ioannes Nasmith, ''Catalogus librorum manuscriptorum quos Collegio corporis Christi et B. Mariae Virginis in Academia Cantabrigiensi legavit ... Matthaeus Parker'' (Cantabrigiae, 1777) [https://archive.org/details/cataloguslibroru00corp/page/n299/mode/2up pp. 284-292]}}
* {{ec|id=Orme (2004)|c=Nicholas Orme, "Worcester [Botoner], William (1415–1480x85)" (2004) in {{ODNB}}}}
* {{ec|id=Poole (1902)|c="[https://archive.org/details/indexbritanniae00bategoog/page/n157/mode/2up Guilhemus Botoner seu Worcestre]" in Reginald Lane Poole, ed., ''Index Britanniae scriptorum ... by [[Ioannes Bale|John Bale]]'' (Oxonii: Clarendon Press, 1902) pp. 116-117 }}
* Colin Richmond, ''The Paston Family in the Fifteenth Century: Fastolf’s Will''. Cantabrigiae: Cambridge University Press, 1996
* {{ec|id=Rowe (1926)|c=Benedicta J. H. Rowe, "A Contemporary Account of the Hundred Years' War from 1415 to 1429" in ''English Historical Review'' vol. 41 (1926) pp. 504-513 [https://www.jstor.org/stable/552229 JSTOR]}}
* {{ec|id=Scrope (1852)|c="[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=hvd.32044020004370&view=1up&seq=220# Memoir of William Wyrcestre]" in G. Poulett Scrope, ''History of the manor and ancient barony of Castle Combe'' (Londinii: Nichols, 1852) pp. 192-198, vide et pp. 262-266}}
* {{ec|id=Sutton et Visser-Fuchs (1991)|c=Anne F. Sutton, Livia Visser-Fuchs, "[http://www.thericardian.online/downloads/Ricardian/9-115/04.pdf Richard III’s Books, 12. William Worcester’s Boke of Noblesse and his Collection of Documents on the War in Normandy]" in ''The Ricardian'' vol. 9 (1991) pp. 154-165}}
* James Tait, "[[:s:en:Worcester, William (DNB00)|Worcester or Botoner, William (1415–1482?)]]" in {{DNB}}
* Daniel Wakelin, "William Worcester and the Commonweal of Readers" in D. Wakelin, ''Humanism, Reading, and English Literature 1430-1530'' (Oxonii, 2007) {{Google Books|BEMVDAAAQBAJ|Paginae selectae}}
* Daniel Wakelin, "William Worcester Reads Chaucer’s Boece" in ''Journal of the Early Book Society'' vol. 5 (2002) pp. 182-185
* Daniel Wakelin, "William Worcester writes a history of his reading" in ''New Medieval Literatures'' vol. 7 (2005) pp. 53-71
== Nexus externi ==
; Biographica et critica
* Catherine Halsey, "[https://www.york.ac.uk/teaching/history/pjpg/Worcester.pdf Reforming England’s ‘harde covetouse hert’: William Worcester and the diagnosis of defeat]"
; Manuscripta operum
* MS. collegii Corporis Christi Cantabrigiensis MS Parker 210: ''Itineraria Willelmi Worcestre''
** [https://stacks.stanford.edu/file/druid:cw870cx5192/MS_210.pdf Catalogus], [https://parker.stanford.edu/parker/catalog/mp810zm2076 Series imaginum]
* MS. collegii Corporis Christi Cantabrigiensis MS Parker 101 p. 221 sqq.: ''Excerpta itinerarii Willelmi Worcestre''
** [https://stacks.stanford.edu/file/druid:zn418gh2563/MS_101.pdf Catalogus], [https://parker.stanford.edu/parker/catalog/fp397bs1880 series imaginum]
; Alia
* "[https://web.archive.org/web/20211208164903/https://royalhistsoc.org/event/william-worcestre-1415-2015-the-legacy-of-an-early-english-topographer/ William Worcestre 1415-2015: the Legacy of an Early English Topographer]" (de colloquio 2015)
{{Lifetime|1415|saeculo 15|Worcestre, Willelmus}}
[[Categoria:Auctores Anglici]]
[[Categoria:Auctores Latini Renascentiae]]
[[Categoria:Geographi Britanniae]]
[[Categoria:Scriptores Angliae]]
[[Categoria:Scriptores de architectura]]
rxv6gb07u9gafmei869new7vo503vt1
Fredericus Schneider
0
288747
3965258
3773875
2026-06-16T21:13:38Z
Cyprianus Marcus
66550
3965258
wikitext
text/x-wiki
{{Pagina non annexa}}
[[Fasciculus:Friedrich Schneider.jpg|thumb|Fredericus Schneider, 1855]]
'''Fredericus''' vulgo ''Friedrich'' '''Schneider''' (natus die [[3 Ianuarii]] [[1786]] [[Walteri Villa (Magna Pulchra Prata)|Walteri Villae]] -Theodisce ''Altwaltersdorf''- in [[Saxonia]], mortuus die [[23 Novembris]] [[1853]] [[Dessavia]]e) musicus [[germania|Germanicus]] fuit.
== Vita ==
Filius organistae Ioannis Gottlob Schneider gymnasium [[Sitavia]]e frequentavit et universitatem [[Lipsia|Lipsiensem]]. Ibidem anno 1807 organista in Oratorio universitario institutus est. Annis inter 1810 et 1813 rector musicalis gregis melodramatici [[iosephus Seconda|Iosephi Seconda]]. Quattuor annos post maluit ire Dessaviam tamquam organista et ducalis [[concentus magister]]. Ibi feliciter munera dirigentis, compositoris et doctoris complens anno 1829 [[schola musica|conservatorii]] notissimi portas reseravit. Tempore suo famam tantam habuit, ut in paene omnibus festis musicis invitaretur velut conductor sive musicographus.
Inter tunc celeberrima opera citemus [[oratorium (musica)|oratoria]] »Das Weltgericht« (1820), »Die Sündflut«, »Das verlorne Paradies«, »Pharao«, »Christus das Kind«, »Christus der Mittler« et »Absalom«. Praeterea varias [[missa]]s exaravit, [[melodrama (musica)|opera melica]] septem, compositiones varias vocales, [[apertura (musica)|aperturas]], quadricinia instrumentorum chordatorum etc. Neque in choris evangelicis tractandis iners fuit. Inter didascalia eius mentionis digna sint: »Elementarbuch der Tonsetzkunst«, »Vorschule der Musik«, »Handbuch des Organisten« (Halberstadii 1829–33).
Frater eius [[Ioannes Schneider]] (1789-1864) artifex in [[organum (instrumentum musicum)|organo tubulato]] egregius erat.
== Bibliographia ==
* {{ADB|32|110|119|Schneider, Friedrich (anhaltischer Hofkapellmeister)|Hans Michael Schletterer|ADB:Schneider, Friedrich (anhaltischer Hofkapellmeister)}}
* Johannes Rammelt: ''Friedrich Schneider.'' In: ''Mitteldeutsche Lebensbilder,'' Tomus alter, ''Lebensbilder des 19. Jahrhunderts.'' Magdeburgi 1927, p. 125–136.
* Friedrich Kempe: ''Friedrich Schneider als Mensch und Künstler.'' Dessaviae 1859.
* Martin Petzoldt: ''Die Thomasorganisten zu Leipzig'', in: Christian Wolff (ed.): ''Die Orgeln der Thomaskirche zu Leipzig'', Evangelische Verlagsanstalt, Lipsiae 2012, p. 95–137 (praesertim pp. 112-113), ISBN 3-374-02300-2.
== Nexus externi ==
{{Commonscat|Friedrich Schneider (1786-1853)|Fredericum Schneider}}
* [http://www.thueringen.de/imperia/md/content/staatsarchive/rudolstadt/repertorien/hkr_2.pdf Operum omnium elenchus (Rudolphopolitanus)]
* [https://web.archive.org/web/20160425082942/http://friedrich-schneider.net/index01.html Honores ''Friedrich-Schneider-Ehrung''', Dessaviae]
* [https://web.archive.org/web/20140201222231/http://www.friedrich-schneider-chor.de/index.php/historisches/friedrich-schneider/106-friedrich-schneider De Schneider in paginis Chori Schneider Dessaviensis]
* [https://web.archive.org/web/20160716121648/http://www.pfefferkorn-verlag.com/de/katalog/schneider-friedrich/ Opera, in paginis domus editoriae ''Pfefferkorn Musikverlag'']
* [http://www.vierzig-a.de/ausstellungskatalog-buch-editorial-design-gestaltung-grafik/ ''„Durch Nacht zum Licht“ – Friedrich Schneider 1786–1853.''; catalogus expositionis] Museum für Stadtgeschichte Dessau, 2003
{{DEFAULTSORT:Schneider, Fredericus}}
[[Categoria:Nati 1786]]
[[Categoria:Mortui 1853]]
[[Categoria:Musici Germaniae]]
[[Categoria:Paedagogi Germaniae]]
[[Categoria:Compositores]]
[[Categoria:Francomurarii]]
s72m7r5vw0f7t013noy5s500f0por2w
Ioannes Godofredus Seume
0
291809
3965247
3744904
2026-06-16T19:42:46Z
Cyprianus Marcus
66550
3965247
wikitext
text/x-wiki
'''Ioannes Godofredus''' vulgo ''Johann Gottfried'' '''Seume''' (natus die [[29 Ianuarii]] [[1763]] Lützen-Poserna in [[Saxonia et Anhaltium|Saxonia et Anhaltio]], mortuus die [[13 Iunii]] [[1810]] [[toplicium|Toplicii]]) scriptor [[germania|Germanicus]] atque miles plus minusque gloriosus fuit.
==Vita==
[[File:Seume Spaziergang nach Syarkus Erstausgabe.jpg|thumb|'''Seume''' spatiator Syracusanus; editio princeps]]
Tata eius anno 1770 latifundia Knautkleeberg prope [[Lipsia]]m locavit biennio post moriturus et familiam in miseria relicturus. Comes quidam de Hohenthal-Knauthain Ioannis Godofredi miserebatur eumque misit in ludos domini Korbinsky [[Bornis]], antequam [[schola Thomana|Scholam Thomanam]] frequentaret et, ex anno 1780, [[alma Mater Lipsiensis|Almae Matris Lipsiensis]] alumnus fieret.
Theologica discenda autem valde interrupta sunt libris Antonii Shaftesbury et Henrici Bolingbroke lectis. Scepticus adulescens migrationem [[lutetia|Lutetiensem]] theologiae firmae praetulit. In itinere autem a conquisitoribus militum [[Hassia]]e prehensus est et copiis Fridericianis in servitio [[Anglia|Anglorum]] pugnantibus insertus est. Itaque Ioanni Godofredo invito America petenda erat, ubi proeliis absentibus in castris [[Canada|Canadensis]] vitam degebat.
Anno 1783 in continentem reversus [[Brema]]m decedere temptavit, sed a vigilibus Borussicis captus [[Emda]]m transportatus est. Identidem inde spem in fuga posuit, sed vane: Gulielmo Renato de Courbière militum praefecto deprecante poenas acriores suffugere potuit. Cum vas quidam Emdensis satisdedisset, Seume suos anno 1787 revidere potuit.
Stipendia plura vitaturus debita solvit pecunia, quam [[mythistoria]] quadam Anglica convertenda fecerat. Postea Lipsiae tamquam magister linguas modernas docebat. Educator gravionis iuvenis Igelström creatus anno 1792 cum tirone [[Varsavia]]m iit, ubi secretatius generalis de Igelström et miles superior [[russia|Russicus]] factus est. Anno 1794 crudelia rebellionem et oppugnationem Varsovienses expertus est. Postquam imperatrice iubente anno 1796 centurionem novum Muromtsov Lipsiam comitatus est, in Germania manere maluit cursu honorum in Russia impedito.
Tum editor atque bibliopola [[Georgius Ioachimus Göschen]] [[Crema (Saxonia)|Cremae]] (Theodisce ''Grimma'') in [[Saxonia]] officium ei praebuit, ut editiones curaret. Quem laborem Seume interrupit, cum pedibus iter famosum in [[Sicilia]]m a mense Decembri anni 1801 faceret. Menses novem [[Austria]]m, [[Italia]]m, [[Helvetia]]m vidit et trans Lutetiam revenit in [[Saxonia]]m. Omnia haec in opere notissimo »Spaziergang nach [[syracusae|Syrakus]]« (Lipsiae 1803) descripsit. Post nonnullos annos iter magnum novum in Russiam, [[Finnia]]m et [[Suecia]]m fecit tamquam comes nobilis cuiusdam rudis, de quo in opere »Mein Sommer im Jahr 1805« (Lipsiae 1807) homines certiores facti sunt.
Salute mala confectus in thermis, in quibus cum domino Tiedge et Elisa von der Recke erat, naturae concessit.
==Gravitudo==
Seume inter auctores numerandus est, quorum momentum in rebus omnino privatis iacet. Ille homo sincerus et independens, rusticus quoque et in cogitando et in scribendo: cuncta versa sine scrupulis enuntiavit. Genus vivendi modestissimum in lyricis agrestibus atque solidis exprimitur, ubi mollities omnis abest. In tragoedia praetitulata »Miltiades« (Lipsiae 1808) nationis amorem sublineavit. Autobiographia sat captans invenitur apud »Mein Leben« (Lipsiae 1813), quam C. A. H. Clodius continuavit. Episodus alia maioris momenti legi potest in »Nachrichten über die Vorfälle in Polen« (Lipsiae 1796).
Monumentum marmoreum anno 1895 Toplicii ei erectum est. Poemata eius primum edita sunt anno 1801 [[Riga]]e, et opera omnia vulganda curavit A. Wagner Lipsiae anno 1835.
==Nexus externi==
*[http://www.zeno.org/Literatur/M/Seume,+Johann+Gottfried Opera apud Zeno]
*[https://www.deutsche-digitale-bibliothek.de/person/gnd/118613480 Pretiosa apud DDB]
*[https://www.goeschenhaus.de/index.php?section=seumehaus Domus Seume [[Crema (Saxonia)|Cremae]]]
*[https://web.archive.org/web/20100219213349/http://www.ursmeyer.ch/seume/start.htm Urs Meyer cum paginis de Seume]
*[https://www.projekt-gutenberg.org/autoren/namen/seume.html Seume apud projekt-gutenberg.de]
*[https://www1.wdr.de/radio/wdr5/sendungen/zeitzeichen/johann-gottfried-seume-100.html Emissio radiophonica in anniversario eius], apud WDR, 29.1.2013
{{Lifetime|1763|1810|Seume, Ioannes Godofredus}}
[[categoria:Scriptores Germaniae]]
[[categoria:Milites]]
bm8etvopjnssavrwbcekchfkyz0oa32
Georgius Ioachimus Göschen
0
291814
3965246
3751450
2026-06-16T19:40:27Z
Cyprianus Marcus
66550
3965246
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
'''Georgius Ioachimus''' vulgo ''Georg Joachim'' '''Göschen''' (natus die [[22 Aprilis]] [[1752]] [[Brema]]e, mortuus die [[5 Aprilis]] [[1828]] in latifundiis Hohenstädt [[Crema (Saxonia)|Cremam]] (Theodisce ''Grimma'') in [[saxonia-Anhaltium|Saxonia-Anhaltio]]) bibliopola atque editor [[germania|Germanus]] fuit.
==Vita==
[[File:Golther Der Nibelunge Not Einbandbild.jpg|thumb|Grammatica Theodisci veteris e serie academica populari ''Sammlung Göschen'']]
Librariam artem edidicit Bremae antequam annos XIII [[Lipsia]]e apud Segfridum L. Crusius institorem laboraret. Tunc [[Dessavia]]e librariam tabernam doctorum, quae dicebatur, tenebat et denique anno 1785 Lipsiae propriam officinam erexit. Quod institutum mox inter notissima totius Germaniae de libris edendis atque vendendis numerabatur.
Opera omnia ibi prelo mandari iusserunt e.g. [[ioannes Volfgangus Goethius|Goethius]] (usque annum 1790; tomos octo), [[Christophorus Martinus Wieland]], [[Fridericus Amadeus Klopstock]], [[Mauritius Augustus de Thümmel]] et [[Augustus Gulielmus Iffland]]. Insuper opera nonnulla confici sinebant [[Fridericus Schillerus|Schillerus]], Stolberg, [[Ioannes Godofredus Seume]] (amicus eius, qui in taberna Seume laboravit velut inspector corripiens), [[Carolus Ludovicus de Woltmann]], Apel, [[Fredericus Augustus Schulze]], Böttiger, [[Carolus Ludovicus Knebel]], [[Fredericus Kind]], Müllner, [[Ernestus de Houwald]], Hufeland, [[Godofredus Schütz]], [[Fridericus Augustus Wolfius]], [[Ioannes Iacobus Griesbach]].
[[Novum Testamentum]] a Griesbach curatum in editione pretiosissima Lipsiensi omnibus notum erat; scriptorum multorum opera saepe modum in pulcherrimum in lucem prolata sunt. Typographica ars Germanica istorum temporum in Seume regem suum digum habuit. [[Gotthold Ephraim Lessing]], cuius opera antea [[berolinum|Berolini]] apud "Voßischen Buchhandlung" edita erant Lipsiam quoque commigraverunt.
====Göschen velut auctor====
Göschen ipse multa concinnavit, historiunculas quae anonymae in diariis variis editae sunt, e.g. »Johanns Reise« (1793) (contra ''Xenion Schillericum'' nr. 291) et comoedia »Zweimal sterben macht Unfug« (1800). Insuper moderabatur periodicum septimanale »Die Sonntagsstunde« (1813) et »Amerika, dargestellt durch sich selbst« (1818–20, tomos tres). Vitam eius descripsit nepos eius [[Georgius Goschen]] lingua Anglica »George Joachim Göschen, printer and publisher of Leipzig« (Londinii 1903).
Post mortem Arminius Iulius filius iunior (1803-1845) institor novus erat, ex 11 Novembris 1838 [[Georgius de Cotta]] (usque 1868). F. Weibert postea tabernam [[Stuttgardia]]m collocavit; anno 1896 Gulielmus Crayen res Lipsiam reveniendas curavit. Saeculo XX ineunte series »Sammlung Göschen« scientiam totius mundi modo populari pro omnibus expandebat.
==Nexus externi==
{{Commonscat|Georg Joachim Göschen|Georgium Ioachimum Göschen}}
*[https://www.goeschenhaus.de/ situs proprius musei ''Göschenhaus'']
*[https://web.archive.org/web/20140702002237/http://typolexikon.de/g/goeschen-georg.html biographia brevis in lexico typographorum]
{{DEFAULTSORT:Goschen, Georgius Ioachimus}}
[[categoria:Scriptores Germaniae]]
[[categoria:Editores]]
[[categoria:Typographi]]
[[categoria:Nati 1752]]
[[categoria:Mortui 1828]]
[[categoria:Bibliopolae]]
qhh66t2ocx2yn24llbxhufktjy1gz35
Ishiru
0
293709
3965199
3903936
2026-06-16T13:33:26Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
3965199
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Gyosyou2830.JPG|thumb|Ampullae liquaminis Iaponici. Ad sinistram partem ''[[shottsuru]]'' ex ''[[Arctoscopus japonicus|Arctoscopo japonico]]'', ad dextram partem ''ishiru'' (sed e qua specie?)]]
'''Ishiru''', litteris Iaponicis いしる, est [[liquamen]] in [[Iaponia]] e ''[[Sardinops melanostictus|Sardinope melanosticto]]'' aliisque piscium speciebus factum; '''ishiri''', litteris Iaponicis いしり, est garum ex intestinis [[cephalopoda|cephalopodis]] ''[[Todarodes pacificus|Todarodis pacifici]]'' confectum. Sunt qui, distinctione productorum recognita, distinctionem vocabulorum non faciunt.
== Bibliographia ==
* Hajime Tanaguchi, Toshiki Enomoto, Toshihide Michihata, "Physiological function of a Japanese traditional fish sauce, ishiru" in Ching T. Hou, Jei-Fu Shaw, edd., ''Biocatalysis and Agricultural Biotechnology'' (CRC Press, 2009) pp. 199-206 {{Google Books|cCnHLvwwbKoC|Paginae selectae}}
; De liquamine piscium
* "Fish sauce" in Nancy Singleton Hachisu, ''Preserving the Japanese Way'' (Andrews McMeel, 2015) pp. 118-141 {{Google Books|ulJrBgAAQBAJ|Paginae selectae}}
* Hiroshi Itoh, Hiroshi Tachi, Sayuki Kikuchi, "Fish Fermentation Technology in Japan" in Cherl-Ho Lee, Keith H. Steinkraus, P. J. Alan Reilly, edd., ''Fish Fermentation Technology'' (Tokii: United Nations University Press, 1993) {{Google Books|Gt_QnYUQbWcC|pp. 177-186}}
; De liquamine cephalopodum
* [[Sally Grainger]], ''The Story of Garum: fermented fish sauce and salted fish in the ancient world'' (Londinii: Routledge, 2021) pp. 141-143
* T. Kuda, "Quality control and fermentation procedures in fish products" in Wilhelm Holzapfel, ed., ''Advances in Fermented Foods and Beverages'' pp. 377-390 {{Google Books|4tBzAwAAQBAJ|Paginae selectae}}
* T. Ohshima, A. Giri, "Fish sauce" in ''Encyclopedia of Food Microbiology'' (2a ed. 2014) [https://www.sciencedirect.com/topics/agricultural-and-biological-sciences/trachurus-japonicus excerptum]
== Nexus externi ==
; De liquamine cephalopodum
* ''[https://bunanomori.com/ishiri/english/e_plofile.html About ishiri]''
* ''[https://web.archive.org/web/20210123134559/http://www.ishiri.jp/en/ The story of ishiri]''
* ''[https://web.archive.org/web/20210421174045/https://flatt.jp/en/2019/02/11/post_4/ Flatt's ishiri]''
[[Categoria:Ars coquinaria Iaponica]]
[[Categoria:Liquamina]]
[[Categoria:Verba Iaponica]]
[[Categoria:Cephalopoda]]
15xydxo0fm8hacefdy4m46smf4287b8
Iuscellum ostrearum
0
300775
3965225
3929583
2026-06-16T15:29:30Z
InternetArchiveBot
139091
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
3965225
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Chiu Chow oyster congee.jpg|thumb|蚝仔粥 seu ''Chiu chow oyster congee'' ("iuscellum ostrearum modo [[Chaozhou]]") [[Hungcongum|Hongcongi]] inlatum]]
[[Fasciculus:Brunch at Brennan's, New Orleans, March 2010 02.jpg|thumb|''Oyster soup'' ("iuscellum ostrearum") apud popinam ''[[Brennan's]]'' [[Nova Aurelia|Novae Aureliae]] inlatum]]
'''Iuscellum ostrearum''' est [[sorbitio]] quae praesertim ex [[ostrearium genus|ostreis]] confectum. Praeceptum [[Europa]]eum antiquissimum ab [[Anna Glasse]] anno [[1747]] datum est: sorbitio de [[ius de suo sibi|iure]] [[piscis|piscium]] confici iubetur cui ostreae vitellique ovorum adduntur. Apud [[Sinae (regio)|Sinas]] (atque praecipue [[Quantunia]]e) [[iuscellum de oryza]] paratur cui ostreae et aromata adduntur.
== Bibliographia ==
* 1747 : {{ec|id=Glasse (1747)|c=[[Anna Glasse|Hannah Glasse]], ''[[The Art of Cookery Made Plain and Easy]]'' (Londinii, 1747) [https://archive.org/details/artofcookerymade00glas/page/78/mode/2up p. 78] ("An oyster soop ...")}}
* 1832 : N. K. M. Lee, ''The cook's own book, being a complete culinary encyclopedia'' (Bostoniae: Munroe and Francis) [https://web.archive.org/web/20220108170144/https://d.lib.msu.edu/fa/18#page/172/mode/2up pp. 130-131] ("Oyster soup")
* 1861 : [[Herbertus Byng Hall|Herbert Byng Hall]], ''The Oyster: where, how, and when to find, breed, cook, and eat it'' (Londinii: Trübner, 1861) [https://archive.org/details/b21526862/page/62/mode/2up p. 59] ("Oyster soup")
* 1870 : {{ec|id=Dubois (1870)|c=[[Urbanus Dubois|Urbain-Dubois]], ''Cosmopolitan cookery: popular studies'' (Londinii: Longmans) [https://archive.org/details/b28131241/page/46/mode/2up p. 47] ("Oyster-soup; Oyster-soup American fashion")}}
* 1872 : [[Urbanus Dubois|Urbain Dubois]], ''Cuisine de tous les pays: études cosmopolites''. 3a ed. (Lutetiae: Dentu, 1872) [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k65442310/f91 pp. 69-70] ("Soupe maigre aux huîtres; Soupe aux huîtres à l'américaine")
* 1885 : ''Prof. La Fayette's French family cookbook''. "London, New York and Chicago" (re vera Chicagine?): Paris Publishing Co., 1885 {{Google Books|N8VEAQAAMAAJ|p. 30}} ("Bordeaux oyster soup")
* 1893 : Jessup Whitehead, ''Cooking for profit: A new American cook book''. Chicagine {{Google Books|UDhEAAAAYAAJ|vol. 2 p. 170}} ("Oyster soup aux fines herbes or New Orleans style")
* 1941 : [[M. F. K. Fisher]], ''Consider the Oyster''. Duell, Sloan and Pierce ("cream of oyster soup; oyster soup; oyster bisque")
== Nexus externi ==
* "[https://web.archive.org/web/20220216212131/https://www.leplaincanvas.com/2020/07/teochews-oyster-porridge/ Teochew's oyster porridge]" ("iuscellum ostrearum modo [[Chaozhou]]") apud ''Le Plain Canvas''
* "[https://www.unfamiliarchina.com/congee/oyster-congee Oyster Congee]{{Nexus deficit|date=June 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}" apud ''Unfamiliar China''
* "[https://charinthekitchen.com/2015/07/28/chiu-chow-oyster-porridge/ Chiu chow oyster porridge]" apud ''Char in the Kitchen''
[[Categoria:Fercula ex ostreis]]
[[Categoria:Sorbitiones]]
coz2h8otm7zmjt0moupoy1f82pr5x4w
Sedanscum
0
313032
3965255
3959621
2026-06-16T20:45:45Z
~2026-35482-28
211044
/* Natura */ quae - quas
3965255
wikitext
text/x-wiki
{{res|Sedanscum}}{{FD ref}} ([[Polonice]] ''Sędańsk'', [[Theodisce]] ''Seedanzig'') est parvus vicus in [[Palatinatus Varmiae et Masuriae|palatinatu Varmiae et Masuriae]] in [[Polonia]]. Situm est {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Masuria|Masuriae|en|qid=Q815834}} in comitatu Ortelsburgi, ac [[caput (oppidum)|caput]] {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|scultetium|scultetii|pl|qid=Q1512068}} Sedansci est, ubi sculteti munus ab anno [[2024]] Christina Jonik fungitur.<ref>[http://bip.ug.szczytno.pl/jednostki_pomocnicze/1/1726/solectwo_sedansk Res.]</ref><mapframe latitude="53.539848" longitude="20.912776" zoom="13" width="208" height="249" text="Sedanscum et lacus Sedanscius" />
== Historia ==
[[Fasciculus:Poland. Gmina Szczytno. Sędańsk 003.JPG|thumb|upright=0.8|left|[[Via]] super unam ex quattuor fluminibus.]]
Sedanscum conditum tempore Prussiae feodum regis Poloniae erat, die [[14 Novembris]] [[1579]]<ref name=":0">[http://www.kreis-ortelsburg.info/135/seedanzig.htm Res.]</ref> [[Feudalismus|Iure Culmense]] in 600 iugeribus agri ab Iona de Dobeneck (qui capitanei Ortelsburgi munus fungebatur), cum is Ioannis Pollacki tres [[Fundus|fundos]] transcripserit<ref name=":0" />. Anno [[1656]], bello [[Suecia|Suecico]]-Polono invasio [[Tatari|Tatarorum]] acciderat, et totus vicus incensus, direptus, depopulatusque est. Novem fundos [[agricola]]e inhabitaverant priusquam Sedanscum Tatari vastaverunt, post invasionem autem solum duo habitati manserunt<ref name=":0" />. Prosperitas vici in longo tempore decrevit, sed [[saeculum 18|saeculo duodevicensimo]] situs in melius mutatus est, cum anno [[1788]] Sedanscum magnas [[silva]]s agrosque acciperet post Korpellarum silvarum partitionem. Anno [[1872]], ultima divisio agellorum facta est, et lente recentiorum temporum rationes accomodare in rebus [[agricultura]]e conabantur, atque anno [[1900]] liberis vici [[schola]] aedificata est, cuius [[aedificium]] hodie stat. Post [[primum bellum mundanum]] plebiscitum evenit, ubi cives [[Imperium Germanicum (1871-1918)|Imperii Germanici]], qui Masuriam incolabant, suffragari potuerunt, ut Masuria Germaniae vel Poloniae esset<ref>[https://pl.wikipedia.org/wiki/Plebiscyt_na_Warmii,_Mazurach_i_Powi%C5%9Blu Res.]</ref>; ducenti [[incola]]e Sedansci pro [[Germania]] suffragati sunt, nemo pro Polonia.<ref name=":0" /> Annis tricesimis, numerus habitantium amplius quam 300 manebat bonarum conditionum vici progressusque technici gratia. Habitantes [[piscatus|piscatui]], agriculturae, arti silvarum venandique incumbebant. Extremo [[Secundum bellum mundanum|secundo bello mundano]] Sedanscum milites exercitui [[Unio Rerum Publicarum Sovieticarum Socialisticarum|Unionis Sovieticae]] invaserunt et tredecim incolas et viginti socios [[exercitus]] [[Imperium Germanicum (1933-1945)|Tertii Imperii]] interfecerunt.<ref name=":0" /> Bello anno [[1945]] confecto, [[Borussia orientalis|Prussia orientalis]] ad Poloniam adiungitur, quam ob rem Sedanscum Poloniae nunc vicus est.
== Natura ==
[[Fasciculus:Sędańsk, jezioro.jpg|thumb|upright=0.8|Lacus Sedanscius.]]
Sedanscum situm est apud [[lacus|lacum]] qui Sedanscius appellatur. Initium suum in flumine in septentrione habet, quod a quattuor diversibus fluminibus creatur. Lacus a lamis, [[palus|locis palustriis]] silvisque circumcingitur; solum in septentrione cum vico vicinatur. Olim plures [[piscis|pisces]] ibi erant, sed nunc [[piscator]]es rarius adveniunt ut captent. Haec sunt dimensiones lacus<ref>https://mojemazury.pl/jezioro/354/Sedanskie</ref>:
* Maхima altitudo: 6.1m
* Longitudo: 2200m
* Latitudo: 11000m
* Area: 168.50ha
* Capacitas: 4.2125 [[decies centena milia|milliones]] m<sup>3</sup>
In vico pauca [[pratum|prata]] sunt, ubique [[vacca]]e [[aestas|aestate]] pascuntur. Totum Sedanscum silvae cingunt plenae et [[arbor]]um foliatarum et [[pinus|pinetarum]], quas diversa [[animalia]] habitant, inter quae [[aper|apri]], [[cervini]], [[lupus|lupi]], [[alces]], [[fiber|castores]], [[meles]], [[vulpes]].
== Vita socialis ==
[[Fasciculus:Sędańsk.JPG|thumb|upright=0.8|Prata et domus Sedansci.]]
[[Fasciculus:Poland. Gmina Szczytno. Sędańsk 021.JPG|thumb|upright=0.8|Sedanscum ante paucos annos..]]
Sedanscum 308 incolae habitant<ref>[https://www.polskawliczbach.pl/wies_Sedansk Res.]</ref>, qui Ortelsburgi discunt et plerique laborant. Quamquam vicus parvus est, homines ex finitimis locis ad se trahit, praesertim cum in vico silentium regnet. Videtur tranquilitas eis placere et otia prope naturam animo bonum effectum habere. Per viam bitumineam incolae Ortelsburgi birotis Sedanscum vehere possunt, iuvenes et parentes cum liberis vel senes cum nepotibus. Sedansci situs est area ludorum liberis et pulchrae silvae splendidae deambulatum itu. Itinerantes in deversorio apud lacum dormire possunt et manere tempus actum caudicis natatum in fluminibus lacuque.
{{NexInt}}
* [[Polonia]]
* [[Protectio naturae]]
* [[Borussia|Prussia]]
* [[Vicus rusticus]]
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
* Meyhöfer, Max. [[1984]]. [https://www.kreisgemeinschaft-ortelsburg.de/ "Die Landgemeinden des Kreises Ortelsburg."]
== Nexus externi ==
{{fontes geographici}}
[[Categoria:Vici Poloniae]]
78jx9td7wtrvhpciacfvtfgcl6ylbqa
Iactus (astrophysica)
0
316836
3965235
3965167
2026-06-16T16:50:05Z
Grufo
64423
Sermo
3965235
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Iactus}}
[[Fasciculus:ESO Centaurus A LABOCA.jpg|thumb|Galaxias {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Centaurus A|Centauri A|en|qid=Q487255}} duos immensos iactūs [[plasma]]ticos, utrumque unius [[millio]]nis [[annus luce mensus|annorum luce mensorum]] longum, effundit.]]
{{res|Iactus}}{{Convertimus}}<ref>{{*Cfr}} [[Gaius Plinius Secundus|Plin.]], {{Op|[[Naturalis historia (Plinius)|Hist.]]}} {{Vf|Naturalis Historia/Liber II|XLV|II, 45, 116}}: “radiorumque multiformi {{Lectio|iactu}} flagellatus aër”.</ref>{{LTL ref|jactus|951}}{{L&S ref|jactus2|jactus}} ({{pns|ūs|m}}; [[Anglice]] {{barbarice|lingua=en|jet}}) in [[astrophysica]] est [[phaenomenon]]<ref>“Phaenomena ab astronomis dicuntur, quae in aëre et caelis digna observatione apparent”—{{*cfr}} {{LTL|phaenomenon|698}}.</ref> quo [[materies]] [[ion]]izata in duas immensas trabes, secundum [[axis|axem]] [[rotatio]]nis cuiusdam [[corpus caeleste|corporis]] centralis ordinatas, effunditur.<ref>{{Opus
| cognomen = Beall
| nomen = J. H.
| titulus = A Review of Astrophysical Jets
| contextus = Proceedings of Science
| annus = 2015
| paginae = 58
| url = https://pos.sissa.it/archive/conferences/246/058/MULTIF15_058.pdf
| tempus inspectionis = 19 February 2017
| bibcode = 2015mbhe.confE..58B
| doi = 10.22323/1.246.0058
| accessus ad doi = liberus
}}.</ref> Iactūs qui materiem [[celeritas lucis|celeritati lucis]] appropinquantem eiciunt appellantur {{res|plene=Iactūs relativistici|relativistici}}, quia nonnullos effectūs [[relativitas specialis|theoriae relativitatis specialis]] exhibent.
[[Fasciculus:M87 jet.jpg|thumb|upright=0.7|left|{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Galaxias ellipticus||en|qid=Q184348}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Messier 87|M87|en|qid=Q14041}} per [[Telescopium spatiale Hubbleanum]] observatus, dum iactum relativisticum emittit.]]
[[Fasciculus:Hubble Sees the Force Awakening in a Newborn Star (23807356641).jpg|thumb|Iactūs stellā nascenti emissi per [[Telescopium spatiale Hubbleanum]] observati]]
Generatio et sustentatio iactuum descriptiones complexas requirunt, quae ad varia genera fontium caelestium [[physica particularum elementarium|altarum energiarum]] pertinent. Iactūs astronomici verisimiliter e {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|discus accretionis|discis accretionis|en|qid=Q237604}}, qui corpora compacta centralia—velut [[foramen nigrum|foramina nigra]], [[stella neutronica|stellas neutronicas]], vel [[pulsar]]ia—comitare solent, per varias interactiones dynamicas oriuntur. Nam [[Campus magneticus|campi magnetici]], perturbati, putantur sic se ordinare ut materies in duas oppositas trabes, fontem centralem angulis angustissimis deserentes ({{*ca}} > 1%), dirigant.<ref name="Kundt">{{Opus
| cognomen = Kundt
| nomen = W.
| titulus = A Uniform Description of All the Astrophysical Jets
| contextus = Proceedings of Science
| annus = 2014
| paginae = 58
| url = https://pos.sissa.it/archive/conferences/237/025/FRAPWS2014_025.pdf
| tempus inspectionis = 19 February 2017
| bibcode = 2015mbhe.confE..58B
| doi = 10.22323/1.246.0058
| accessus ad doi = liberus
}}.</ref> Iactūs etiam affici possunt effectu relativitatis generalis “[[spatii temporisque tractio|spatii temporisque tractione]]” appellato.<ref>{{Opus
| cognomen = Miller-Jones
| nomen = James
| titulus = A rapidly changing jet orientation in the stellar-mass black-hole system V404 Cygni
| contextus = Nature
| volumen = 569
| fasciculus = 7756
| annus = 2019
| mensis = 4
| paginae = 374–377
| url = https://eprints.soton.ac.uk/431852/1/A_rapidly_changing_jet_orientation_in_the_stellar_mass_black_hole_system_V404_Cygni.pdf
| bibcode = 2019Natur.569..374M
| doi = 10.1038/s41586-019-1152-0
| s2cid = 139106116
| pmid = 31036949
| arxiv = 1906.05400
}}.</ref>
Plerique maximi strenuissimique iactūs [[foramen nigrum supermassivum|foraminibus nigris supermassivis]] in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleus galacticus activus|nucleis galacticis activis|en|qid=Q46587}} creantur—nempe in [[quasar]]ibus, vel in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|galaxias radioelectricus|galaxiis radioelectricis|en|qid=Q217012}}, vel intra {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|grex galaxiarum|greges galaxiarum|en|qid=Q14515149}}.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Beall
| nomen 1 = J. H
| titulus = A review of Astrophysical Jets
| contextus = Acta Polytechnica CTU Proceedings
| volumen = 1
| fasciculus = 1
| annus = 2014
| paginae = 259–264
| bibcode = 2014mbhe.conf..259B
| doi = 10.14311/APP.2014.01.0259
| accessus ad doi = liberus
}}.</ref> Longitudo ambarum trabum usque ad milliones [[parsec]] pervagari potest.<ref name="Kundt" /> Alia corpora astronomica quae iactūs creant sunt [[Stella variabilis cataclysmica|stellae cataclysmaticae variabiles]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|stellae binariae radiorum Roentgenianorum||en|qid=Q5961}}, et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|eruptio radiorum gamma|eruptiones radiorum gamma|en|qid=Q22247}}.
Iactūs minores ({{*circa}} parsec unius) in regionibus formationis stellarum reperiri possunt, ubi stellae {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|stella classe T Tauri|classe T Tauri|en|qid=Q6232}} et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|corpus Herbiganum–Haronianum|corpora Herbigana–Haroniana|en|qid=Q50048}} iacent. Multa talium corporum per interactionem inter iactūs et [[gas]] [[pulvis|pulverem]]<nowiki />que interstellarem formantur. Nonnullus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|effluxus bipolaris||en|qid=Q12053157}} etiam [[protostella|protostellas]],<ref>{{Opus
| titulus = Star sheds via reverse whirlpool
| tempus = 2007-12-27
| domus editoria = astronomy.com
| url = http://www.astronomy.com/news/2007/12/star-sheds-via-reverse-whirlpool
| tempus inspectionis = 2015-05-26
}}.</ref> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Stella post ramum asymptoticum gigantium evoluta|stellas post ramum asymptoticum gigantium evolutas|en|qid=Q66619774}}, [[nebula planetaria|nebulas planetarias]], atque {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nebula bipolaris|nebulas bipolares|en|qid=Q2722426}} comitare potest.
== Iactus relativistici ==
Iactūs relativistici materiem ionizatam usque ad celeritatem luci proximam accelerant. In observationibus, plerique cum foraminibus nigris centralibus quasarum, galaxiarum activorum, vel galaxiarum radioelectricorum, atque item cum foraminibus nigris stellaribus, stellis neutronicis vel pulsaribus intra galaxias sociantur. Longitudines trabium variare possunt inter plura milia,<ref>{{Opus
| cognomen = Biretta
| nomen = J.
| titulus = Hubble Detects Faster-Than-Light Motion in Galaxy M87
| tempus = 1999-01-06
| url = http://www.stsci.edu/ftp/science/m87/m87.html
}}.</ref> centena milia,<ref>{{Opus
| titulus = Evidence for Ultra-Energetic Particles in Jet from Black Hole
| tempus = 2006-06-20
| domus editoria = Yale University – Office of Public Affairs
| url = http://news.yale.edu/2006/06/20/evidence-ultra-energetic-particles-jet-black-hole
| retrospectio = 20080513034113
}}.</ref> atque etiam milliones parsec.<ref name="Kundt" /> Materies, dum sua celeritas illi lucis appropinquat, effectūs notabiles theoriae relativitatis specialis exhibet, exempli gratia {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|effulgentia relativistica|effulgentiam relativisticam|en|qid=Q1705752}}, quae luminositatem apparentem iactuum transmutat.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Semenov
| nomen 1 = V.
| cognomen 2 = Dyadechkin
| nomen 2 = S.
| cognomen 3 = Punsly
| nomen 3 = B.
| titulus = Simulations of Jets Driven by Black Hole Rotation
| contextus = Science
| volumen = 305
| fasciculus = 5686
| annus = 2004
| paginae = 978–980
| url = https://cds.cern.ch/record/789685
| bibcode = 2004Sci...305..978S
| doi = 10.1126/science.1100638
| s2cid = 1590734
| pmid = 15310894
| arxiv = astro-ph/0408371
}}.</ref>
Foramina nigra supermassiva in mediis galaxiis potentissimos iactūs emittunt, nihilominus eis sunt structura et habitus illis similes qui ad minores stellas neutronicas foraminaque nigra stellaria pertinent. Haec systemata minora saepe {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|microquasar|microquasaria|en|qid=Q2140232}} appellantur, atque amplam varietatem celeritatum ostendunt. Exempli gratia, iactui systematis {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|SS 433||en|qid=Q1029902}} est celeritas media {{cent|26|gen}} illius lucis.<ref>{{Opus
| cognomen auctricis 1 = Blundell
| nomen auctricis 1 = Katherine
| titulus = Jet Velocity in SS 433: Its Anticorrelation with Precession-Cone Angle and Dependence on Orbital Phase
| contextus = The Astrophysical Journal
| volumen = 622
| fasciculus = 2
| annus = 2008
| mensis = 12
| pagina = 129
| url = https://www.researchgate.net/publication/230936232
| tempus inspectionis = 2021-01-15
| doi = 10.1086/429663
| accessus ad doi = liberus
| arxiv = astro-ph/0410457
}}.</ref> Iactuum relativisticorum creationes etiam eruptiones radiorum gamma observatas explicare possunt, quibus sunt trabes relativisticissimae, saepe “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Limes ultrarelativisticus|ultrarelativisticae|en|qid=Q7880617}}” appellatae.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Dereli-Bégué
| nomen 1 = Hüsne
| cognomen 2 = Pe’er
| nomen 2 = Asaf
| cognomen 3 = Ryde
| nomen 3 = Felix
| cognomen 4 = Oates
| nomen 4 = Samantha R.
| cognomen 5 = Zhang
| nomen 5 = Bing
| cognomen 6 = Dainotti
| nomen 6 = Maria G.
| titulus = A wind environment and Lorentz factors of tens explain gamma-ray bursts X-ray plateau
| contextus = Nature Communications
| volumen = 13
| fasciculus = 1
| tempus = 2022-09-24
| lingua = en
| paginae = 5611
| bibcode = 2022NatCo..13.5611D
| doi = 10.1038/s41467-022-32881-1
| pmid = 36153328
| issn = 2041-1723
| pmc = 9509382
| arxiv = 2207.11066
}}.</ref>
Rationes quae internam compositionem iactuum statuunt manent incertae.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Georganopoulos
| nomen 1 = M.
| cognomen 2 = Kazanas
| nomen 2 = D.
| cognomen 3 = Perlman
| nomen 3 = E.
| cognomen 4 = Stecker
| nomen 4 = F. W.
| titulus = Bulk Comptonization of the Cosmic Microwave Background by Extragalactic Jets as a Probe of Their Matter Content
| contextus = The Astrophysical Journal
| volumen = 625
| fasciculus = 2
| annus = 2005
| paginae = 656–666
| bibcode = 2005ApJ...625..656G
| doi = 10.1086/429558
| s2cid = 39743397
| arxiv = astro-ph/0502201
}}.</ref> Aliae investigationes theoriis favent in quibus iactūs describuntur mixtura omnino neutra [[nucleus atomi|nucleorum]], [[electron]]um, et [[positron]]um; aliae autem putant iactūs e plasmate positronum electronumque componi.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Hirotani
| nomen 1 = K.
| cognomen 2 = Iguchi
| nomen 2 = S.
| cognomen 3 = Kimura
| nomen 3 = M.
| cognomen 4 = Wajima
| nomen 4 = K.
| titulus = Pair Plasma Dominance in the Parsec-Scale Relativistic Jet of 3C 345
| contextus = The Astrophysical Journal
| volumen = 545
| fasciculus = 1
| annus = 2000
| paginae = 100–106
| bibcode = 2000ApJ...545..100H
| doi = 10.1086/317769
| s2cid = 17274015
| arxiv = astro-ph/0005394
}}.</ref><ref name="brandeis.edu">[http://pc.astro.brandeis.edu/pdfs/elec-pos.pdf Electron–positron Jets Associated with Quasar 3C 279]</ref><ref>{{Opus
| cognomen 1 = Naeye
| nomen 1 = R.
| cognomen 2 = Gutro
| nomen 2 = R.
| titulus = Vast Cloud of Antimatter Traced to Binary Stars
| tempus = 2008-01-09
| domus editoria = [[NASA]]
| url = http://www.nasa.gov/centers/goddard/news/topstory/2007/antimatter_binary.html
}}.</ref> Nuclei in iactibus positronicis–electronicis rapti exspectantur altissimas energias habere, quum eis, etiamsi gravioribus, velocitas positronibus electronibusque congruens attingenda sit.
== Notae ==
<references />
{{NexInt}}
* [[Foramen nigrum]]
* [[Galaxias]]
* [[Pulsar]]
* [[Punctulum rubrum (galaxiarum genus)]]
* [[Spatii temporisque tractio]]
* [[Stella neutronica]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Astrophysical jets|Iactūs}}
[[Categoria:Astrophysica]]
[[Categoria:Foramina nigra]]
7zcpji4k0yh6t3jlanmd6nhopiziiyw
3965240
3965235
2026-06-16T17:20:34Z
Grufo
64423
Mendam correxi
3965240
wikitext
text/x-wiki
{{Videdis|Iactus}}
[[Fasciculus:ESO Centaurus A LABOCA.jpg|thumb|Galaxias {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Centaurus A|Centauri A|en|qid=Q487255}} duos immensos iactūs [[plasma]]ticos, utrumque unius [[millio]]nis [[annus luce mensus|annorum luce mensorum]] longum, effundit.]]
{{res|Iactus}}{{Convertimus}}<ref>{{*Cfr}} [[Gaius Plinius Secundus|Plin.]], {{Op|[[Naturalis historia (Plinius)|Hist.]]}} {{Vf|Naturalis Historia/Liber II|XLV|II, 45, 116}}: “radiorumque multiformi {{Lectio|iactu}} flagellatus aër”.</ref>{{LTL ref|jactus|951}}{{L&S ref|jactus2|jactus}} ({{pns|ūs|m}}; [[Anglice]] {{barbarice|lingua=en|jet}}) in [[astrophysica]] est [[phaenomenon]]<ref>“Phaenomena ab astronomis dicuntur, quae in aëre et caelis digna observatione apparent”—{{*cfr}} {{LTL|phaenomenon|698}}.</ref> quo [[materies]] [[ion]]izata in duas immensas trabes, secundum [[axis|axem]] [[rotatio]]nis cuiusdam [[corpus caeleste|corporis]] centralis ordinatas, effunditur.<ref>{{Opus
| cognomen = Beall
| nomen = J. H.
| titulus = A Review of Astrophysical Jets
| contextus = Proceedings of Science
| annus = 2015
| paginae = 58
| url = https://pos.sissa.it/archive/conferences/246/058/MULTIF15_058.pdf
| tempus inspectionis = 19 February 2017
| bibcode = 2015mbhe.confE..58B
| doi = 10.22323/1.246.0058
| accessus ad doi = liberus
}}.</ref> Iactūs qui materiem [[celeritas lucis|celeritati lucis]] appropinquantem eiciunt appellantur {{res|plene=Iactūs relativistici|relativistici}}, quia nonnullos effectūs [[relativitas specialis|theoriae relativitatis specialis]] exhibent.
[[Fasciculus:M87 jet.jpg|thumb|upright=0.7|left|{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Galaxias ellipticus||en|qid=Q184348}} {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Messier 87|M87|en|qid=Q14041}} per [[Telescopium spatiale Hubbleanum]] observatus, dum iactum relativisticum emittit.]]
[[Fasciculus:Hubble Sees the Force Awakening in a Newborn Star (23807356641).jpg|thumb|Iactūs stellā nascenti emissi per [[Telescopium spatiale Hubbleanum]] observati]]
Generatio et sustentatio iactuum descriptiones complexas requirunt, quae ad varia genera fontium caelestium [[physica particularum elementarium|altarum energiarum]] pertinent. Iactūs astronomici verisimiliter e {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|discus accretionis|discis accretionis|en|qid=Q237604}}, qui corpora compacta centralia—velut [[foramen nigrum|foramina nigra]], [[stella neutronica|stellas neutronicas]], vel [[pulsar]]ia—comitare solent, per varias interactiones dynamicas oriuntur. Nam [[Campus magneticus|campi magnetici]], perturbati, putantur sic se ordinare ut materies in duas oppositas trabes, fontem centralem angulis angustissimis deserentes ({{*ca}} > 1%), dirigant.<ref name="Kundt">{{Opus
| cognomen = Kundt
| nomen = W.
| titulus = A Uniform Description of All the Astrophysical Jets
| contextus = Proceedings of Science
| annus = 2014
| paginae = 58
| url = https://pos.sissa.it/archive/conferences/237/025/FRAPWS2014_025.pdf
| tempus inspectionis = 19 February 2017
| bibcode = 2015mbhe.confE..58B
| doi = 10.22323/1.246.0058
| accessus ad doi = liberus
}}.</ref> Iactūs etiam affici possunt effectu relativitatis generalis “[[spatii temporisque tractio|spatii temporisque tractione]]” appellato.<ref>{{Opus
| cognomen = Miller-Jones
| nomen = James
| titulus = A rapidly changing jet orientation in the stellar-mass black-hole system V404 Cygni
| contextus = Nature
| volumen = 569
| fasciculus = 7756
| annus = 2019
| mensis = 4
| paginae = 374–377
| url = https://eprints.soton.ac.uk/431852/1/A_rapidly_changing_jet_orientation_in_the_stellar_mass_black_hole_system_V404_Cygni.pdf
| bibcode = 2019Natur.569..374M
| doi = 10.1038/s41586-019-1152-0
| s2cid = 139106116
| pmid = 31036949
| arxiv = 1906.05400
}}.</ref>
Plerique maximi strenuissimique iactūs [[foramen nigrum supermassivum|foraminibus nigris supermassivis]] in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nucleus galacticus activus|nucleis galacticis activis|en|qid=Q46587}} creantur—nempe in [[quasar]]ibus, vel in {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|galaxias radioelectricus|galaxiis radioelectricis|en|qid=Q217012}}, vel intra {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|grex galaxiarum|greges galaxiarum|en|qid=Q14515149}}.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Beall
| nomen 1 = J. H
| titulus = A review of Astrophysical Jets
| contextus = Acta Polytechnica CTU Proceedings
| volumen = 1
| fasciculus = 1
| annus = 2014
| paginae = 259–264
| bibcode = 2014mbhe.conf..259B
| doi = 10.14311/APP.2014.01.0259
| accessus ad doi = liberus
}}.</ref> Longitudo ambarum trabum usque ad milliones [[parsec]] pervagari potest.<ref name="Kundt" /> Alia corpora astronomica quae iactūs creant sunt [[Stella variabilis cataclysmica|stellae cataclysmaticae variabiles]], {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|stellae binariae radiorum Roentgenianorum||en|qid=Q5961}}, et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|eruptio radiorum gamma|eruptiones radiorum gamma|en|qid=Q22247}}.
Iactūs minores ({{*circa}} parsec unius) in regionibus formationis stellarum reperiri possunt, ubi stellae {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|stella classe T Tauri|classe T Tauri|en|qid=Q6232}} et {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|corpus Herbiganum–Haronianum|corpora Herbigana–Haroniana|en|qid=Q50048}} iacent. Multa talium corporum per interactionem inter iactūs et [[gas]] [[pulvis|pulverem]]<nowiki />que interstellarem formantur. Nonnullus {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|effluxus bipolaris||en|qid=Q12053157}} etiam [[protostella|protostellas]],<ref>{{Opus
| titulus = Star sheds via reverse whirlpool
| tempus = 2007-12-27
| domus editoria = astronomy.com
| url = http://www.astronomy.com/news/2007/12/star-sheds-via-reverse-whirlpool
| tempus inspectionis = 2015-05-26
}}.</ref> {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Stella post ramum asymptoticum gigantium evoluta|stellas post ramum asymptoticum gigantium evolutas|en|qid=Q66619774}}, [[nebula planetaria|nebulas planetarias]], atque {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|nebula bipolaris|nebulas bipolares|en|qid=Q2722426}} comitare potest.
== Iactus relativistici ==
Iactūs relativistici materiem ionizatam usque ad celeritatem luci proximam accelerant. In observationibus, plerique cum foraminibus nigris centralibus quasarum, galaxiarum activorum, vel galaxiarum radioelectricorum, atque item cum foraminibus nigris stellaribus, stellis neutronicis vel pulsaribus intra galaxias sociantur. Longitudines trabum variare possunt inter plura milia,<ref>{{Opus
| cognomen = Biretta
| nomen = J.
| titulus = Hubble Detects Faster-Than-Light Motion in Galaxy M87
| tempus = 1999-01-06
| url = http://www.stsci.edu/ftp/science/m87/m87.html
}}.</ref> centena milia,<ref>{{Opus
| titulus = Evidence for Ultra-Energetic Particles in Jet from Black Hole
| tempus = 2006-06-20
| domus editoria = Yale University – Office of Public Affairs
| url = http://news.yale.edu/2006/06/20/evidence-ultra-energetic-particles-jet-black-hole
| retrospectio = 20080513034113
}}.</ref> atque etiam milliones parsec.<ref name="Kundt" /> Materies, dum sua celeritas illi lucis appropinquat, effectūs notabiles theoriae relativitatis specialis exhibet, exempli gratia {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|effulgentia relativistica|effulgentiam relativisticam|en|qid=Q1705752}}, quae luminositatem apparentem iactuum transmutat.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Semenov
| nomen 1 = V.
| cognomen 2 = Dyadechkin
| nomen 2 = S.
| cognomen 3 = Punsly
| nomen 3 = B.
| titulus = Simulations of Jets Driven by Black Hole Rotation
| contextus = Science
| volumen = 305
| fasciculus = 5686
| annus = 2004
| paginae = 978–980
| url = https://cds.cern.ch/record/789685
| bibcode = 2004Sci...305..978S
| doi = 10.1126/science.1100638
| s2cid = 1590734
| pmid = 15310894
| arxiv = astro-ph/0408371
}}.</ref>
Foramina nigra supermassiva in mediis galaxiis potentissimos iactūs emittunt, nihilominus eis sunt structura et habitus illis similes qui ad minores stellas neutronicas foraminaque nigra stellaria pertinent. Haec systemata minora saepe {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|microquasar|microquasaria|en|qid=Q2140232}} appellantur, atque amplam varietatem celeritatum ostendunt. Exempli gratia, iactui systematis {{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|SS 433||en|qid=Q1029902}} est celeritas media {{cent|26|gen}} illius lucis.<ref>{{Opus
| cognomen auctricis 1 = Blundell
| nomen auctricis 1 = Katherine
| titulus = Jet Velocity in SS 433: Its Anticorrelation with Precession-Cone Angle and Dependence on Orbital Phase
| contextus = The Astrophysical Journal
| volumen = 622
| fasciculus = 2
| annus = 2008
| mensis = 12
| pagina = 129
| url = https://www.researchgate.net/publication/230936232
| tempus inspectionis = 2021-01-15
| doi = 10.1086/429663
| accessus ad doi = liberus
| arxiv = astro-ph/0410457
}}.</ref> Iactuum relativisticorum creationes etiam eruptiones radiorum gamma observatas explicare possunt, quibus sunt trabes relativisticissimae, saepe “{{safesubst:Nexus ad paginam creandam creatamve|Limes ultrarelativisticus|ultrarelativisticae|en|qid=Q7880617}}” appellatae.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Dereli-Bégué
| nomen 1 = Hüsne
| cognomen 2 = Pe’er
| nomen 2 = Asaf
| cognomen 3 = Ryde
| nomen 3 = Felix
| cognomen 4 = Oates
| nomen 4 = Samantha R.
| cognomen 5 = Zhang
| nomen 5 = Bing
| cognomen 6 = Dainotti
| nomen 6 = Maria G.
| titulus = A wind environment and Lorentz factors of tens explain gamma-ray bursts X-ray plateau
| contextus = Nature Communications
| volumen = 13
| fasciculus = 1
| tempus = 2022-09-24
| lingua = en
| paginae = 5611
| bibcode = 2022NatCo..13.5611D
| doi = 10.1038/s41467-022-32881-1
| pmid = 36153328
| issn = 2041-1723
| pmc = 9509382
| arxiv = 2207.11066
}}.</ref>
Rationes quae internam compositionem iactuum statuunt manent incertae.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Georganopoulos
| nomen 1 = M.
| cognomen 2 = Kazanas
| nomen 2 = D.
| cognomen 3 = Perlman
| nomen 3 = E.
| cognomen 4 = Stecker
| nomen 4 = F. W.
| titulus = Bulk Comptonization of the Cosmic Microwave Background by Extragalactic Jets as a Probe of Their Matter Content
| contextus = The Astrophysical Journal
| volumen = 625
| fasciculus = 2
| annus = 2005
| paginae = 656–666
| bibcode = 2005ApJ...625..656G
| doi = 10.1086/429558
| s2cid = 39743397
| arxiv = astro-ph/0502201
}}.</ref> Aliae investigationes theoriis favent in quibus iactūs describuntur mixtura omnino neutra [[nucleus atomi|nucleorum]], [[electron]]um, et [[positron]]um; aliae autem putant iactūs e plasmate positronum electronumque componi.<ref>{{Opus
| cognomen 1 = Hirotani
| nomen 1 = K.
| cognomen 2 = Iguchi
| nomen 2 = S.
| cognomen 3 = Kimura
| nomen 3 = M.
| cognomen 4 = Wajima
| nomen 4 = K.
| titulus = Pair Plasma Dominance in the Parsec-Scale Relativistic Jet of 3C 345
| contextus = The Astrophysical Journal
| volumen = 545
| fasciculus = 1
| annus = 2000
| paginae = 100–106
| bibcode = 2000ApJ...545..100H
| doi = 10.1086/317769
| s2cid = 17274015
| arxiv = astro-ph/0005394
}}.</ref><ref name="brandeis.edu">[http://pc.astro.brandeis.edu/pdfs/elec-pos.pdf Electron–positron Jets Associated with Quasar 3C 279]</ref><ref>{{Opus
| cognomen 1 = Naeye
| nomen 1 = R.
| cognomen 2 = Gutro
| nomen 2 = R.
| titulus = Vast Cloud of Antimatter Traced to Binary Stars
| tempus = 2008-01-09
| domus editoria = [[NASA]]
| url = http://www.nasa.gov/centers/goddard/news/topstory/2007/antimatter_binary.html
}}.</ref> Nuclei in iactibus positronicis–electronicis rapti exspectantur altissimas energias habere, quum eis, etiamsi gravioribus, velocitas positronibus electronibusque congruens attingenda sit.
== Notae ==
<references />
{{NexInt}}
* [[Foramen nigrum]]
* [[Galaxias]]
* [[Pulsar]]
* [[Punctulum rubrum (galaxiarum genus)]]
* [[Spatii temporisque tractio]]
* [[Stella neutronica]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Astrophysical jets|Iactūs}}
[[Categoria:Astrophysica]]
[[Categoria:Foramina nigra]]
kyb0xw2u4kinglctta4slzzc9yhh3bi
Vivere sub meta
0
324360
3965275
3955096
2026-06-17T04:58:13Z
Grufo
64423
Minora
3965275
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus ad litteram}}
{{Pagina principalis|Index Carminum Buranorum}}
{{Carmen Carminum Buranorum
| titulus =
| imago =
| descriptio =
| categoria =
| numerus =
| auctor =
| argumenta =
| tempus =
| lingua =
| contextus =
| praecedens =
| sequens =
}}
{{lres|Vivere sub meta}} est initium [[carmen|carminis]] a [[Goliardia|discipulis vagantibus]] [[Latinitas medii aevi|Latine]] scripti, quod in codice [[Carmina Burana|Carminum Buranorum]] sub numero XXV reperitur.<ref name="de-avaritia-1-25">{{Opus
| titulus = De avaritia 1-25
| url = https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost13/CarminaBurana/bur_cmo1.html
}}.</ref>
== Textus ==
{{Versus numerati|
Vivere sub meta
lex precipit atque propheta.
Est velut unda maris
vox, gloria, laus popularis.
Omina sunt hominum tenui pendentia filo.<ref>Ovidius, Ex Ponto 4, 3, 35</ref>
Qui differt penas,
peccandi laxat habenas.
Nil fieri stulte
credit, qui peccat inulte.
Discit enim citius meminitque libentius illud,<ref>Horatius, Ep. 2, 2, 262</ref>
Quod quis deridet, quam quod probat et veneratur.<ref> Horatius, Ep. 2, 2, 263</ref><ref name="de-avaritia-1-25" />
}}
== Descriptio ==
Hoc carmen breve constat sententiis moralibus et didacticis quae homines ad vitam moderatam et virtuosam exhortantur. Primum distichon monet vitam “sub meta”, id est intra fines debitos et mensuram, tam lege divina quam propheticis verbis praecipi. Auctor vanitatem rerum mundanarum extollit, comparans gloriam et laudem popularem undae maris, quae instabilis et fugax est, fragilitatem condicionis humanae verbis [[Ovidius|Ovidii]] confirmans.<ref name="de-avaritia-1-25" />
Deinde, carmen de [[iustitia]] et [[poena]] tractat, affirmans dilationem poenarum fomitem esse [[peccatum|peccandi]]. Qui enim sine vindicta peccat, se stulte agere non credit, ideoque licentius in vitia delabitur. Haec monitio momentum disciplinae moralis in societate [[Christianitas|Christiana]] mediaevali exprimit, ne impunitas nequitiam alat.<ref name="de-avaritia-1-25" />
In ultima parte, versūs e libris [[Horatius|Horatii]] sumpti explicant naturam humanam procliviorem esse ad ea discenda et meminenda quae derisione digna sunt. Scriptor indicat homines facilius res ridiculas vel vitiosas animo haerere quam ea quae probanda et veneranda sunt, quod est gravis consideratio de fragilitate mentis et morum hominum.<ref name="de-avaritia-1-25" />
== Notae ==
{{reflist}}
== Bibliographia ==
* {{Ecce citatio
| id = Lehtonen, 1995
| c = {{Opus
| cognomen = Lehtonen
| nomen = Thomas Martinus Samuel
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = Fortuna, Money, and the Sublunar World: Eleventh-century Ethical Thought as a Paradigm for Late Medieval Moral Philosophy
| annus = 1995
| lingua = en
| locus = [[Helsingia (Finnia)|Helsingiae]]
| domus editoria = [[Societas Litterarum Finnicarum]]
| isbn = 978-951-717-846-4
}}
}}
{{Carmina Burana}}
[[Categoria:Index Carminum Buranorum]]
[[Categoria:Litterae Latinae mediaevales]]
8y58lyw85bk9kjecag6fr9pxunrfldm
3965284
3965275
2026-06-17T11:12:02Z
IacobusAmor
1163
3965284
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus ad litteram}}
{{Pagina principalis|Index Carminum Buranorum}}
{{Carmen Carminum Buranorum
| titulus =
| imago =
| descriptio =
| categoria =
| numerus =
| auctor =
| argumenta =
| tempus =
| lingua =
| contextus =
| praecedens =
| sequens =
}}
{{lres|Vivere sub meta}} est initium [[carmen|carminis]] a [[Goliardia|discipulis vagantibus]] [[Latinitas medii aevi|Latine]] compositi, quod in codice [[Carmina Burana|Carminum Buranorum]] sub numero XXV reperitur.<ref name="de-avaritia-1-25">{{Opus
| titulus = De avaritia 1-25
| url = https://www.hs-augsburg.de/~harsch/Chronologia/Lspost13/CarminaBurana/bur_cmo1.html
}}.</ref>
== Textus ==
{{Versus numerati|
Vivere sub meta
lex precipit atque propheta.
Est velut unda maris
vox, gloria, laus popularis.
Omina sunt hominum tenui pendentia filo.<ref>Ovidius, Ex Ponto 4, 3, 35</ref>
Qui differt penas,
peccandi laxat habenas.
Nil fieri stulte
credit, qui peccat inulte.
Discit enim citius meminitque libentius illud,<ref>Horatius, Ep. 2, 2, 262</ref>
Quod quis deridet, quam quod probat et veneratur.<ref> Horatius, Ep. 2, 2, 263</ref><ref name="de-avaritia-1-25" />
}}
== Descriptio ==
Hoc carmen breve constat sententiis moralibus et didacticis quae homines ad vitam moderatam et virtuosam exhortantur. Primum distichon monet vitam “sub meta”, id est intra fines debitos et mensuram, tam lege divina quam propheticis verbis praecipi. Auctor vanitatem rerum mundanarum extollit, comparans gloriam et laudem popularem undae maris, quae instabilis et fugax est, fragilitatem condicionis humanae verbis [[Ovidius|Ovidii]] confirmans.<ref name="de-avaritia-1-25" />
Deinde, carmen de [[iustitia]] et [[poena]] tractat, affirmans dilationem poenarum fomitem esse [[peccatum|peccandi]]. Qui enim sine vindicta peccat, se stulte agere non credit, ideoque licentius in vitia delabitur. Haec monitio momentum disciplinae moralis in societate [[Christianitas|Christiana]] mediaevali exprimit, ne impunitas nequitiam alat.<ref name="de-avaritia-1-25" />
In ultima parte, versūs e libris [[Horatius|Horatii]] sumpti explicant naturam humanam procliviorem esse ad ea discenda et meminenda quae derisione digna sunt. Scriptor indicat homines facilius res ridiculas vel vitiosas animo haerere quam ea quae probanda et veneranda sunt, quod est gravis consideratio de fragilitate mentis et morum hominum.<ref name="de-avaritia-1-25" />
== Notae ==
{{reflist}}
== Bibliographia ==
* {{Ecce citatio
| id = Lehtonen, 1995
| c = {{Opus
| cognomen = Lehtonen
| nomen = Thomas Martinus Samuel
| nomenclatura = compendiaria
| titulus = Fortuna, Money, and the Sublunar World: Eleventh-century Ethical Thought as a Paradigm for Late Medieval Moral Philosophy
| annus = 1995
| lingua = en
| locus = [[Helsingia (Finnia)|Helsingiae]]
| domus editoria = [[Societas Litterarum Finnicarum]]
| isbn = 978-951-717-846-4
}}
}}
{{Carmina Burana}}
[[Categoria:Index Carminum Buranorum]]
[[Categoria:Litterae Latinae mediaevales]]
8kmnnaj7rwl3c4hb5vt8ef5wvazot19
Disputatio:Fridericus Mercury
1
325425
3965265
3963318
2026-06-17T00:54:14Z
~2026-35495-97
211055
/* Section "Latina" */
3965265
wikitext
text/x-wiki
== Section "Latina" ==
Hi! Sorry for writing this in English, I'm just a humble learner of Latin, not fluent for writing without a dictionary and grammar table yet. I've stumbled upon this article, section "Latina" and it looks like nonsense, to be honest. I tried reading it as it is and in translation, it seems to suggest that Freddy Mercury learnt and wrote Latin but I couldn't confirm it googling about him. Also no sources are cited in this section. So it looks like someone has just made it up. Hope anybody more knowledgeable in the language and Wikipedia rules can investigate and either delete it or respond to me that I was wrong. Thanks in advance! --[[Specialis:Conlationes/~2026-32792-58|~2026-32792-58]] ([[Disputatio Usoris:~2026-32792-58|talk]]) 10:33, 3 Iunii 2026 (UTC)
:Good catch! The Latin in much of the text is atrocious, both in grammar & vocabulary, and AI Overview at Google also finds no indication that he studied Latin. Is the extra text a machine translation? It was added by an unknown "Saint Oculus" on 3 September 2024, deleted by @Andrew Dalby on the same day, and restored by an unknown "Holius Dominus" on 8 November 2025, and some false information in it was removed by an unknown "~2026-28538-67" on 11 May 2026. Maybe @Grufo will examine it. Meanwhile, I've fixed a few minor things in it. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 11:20, 3 Iunii 2026 (UTC)
:: Any news on that? --[[Specialis:Conlationes/~2026-35495-97|~2026-35495-97]] ([[Disputatio Usoris:~2026-35495-97|talk]]) 00:54, 17 Iunii 2026 (UTC)
k5mlgkdx0lclx8l3ewrbimmf8d7plxb
3965273
3965265
2026-06-17T04:53:01Z
Grufo
64423
/* Section "Latina" */
3965273
wikitext
text/x-wiki
== Section "Latina" ==
Hi! Sorry for writing this in English, I'm just a humble learner of Latin, not fluent for writing without a dictionary and grammar table yet. I've stumbled upon this article, section "Latina" and it looks like nonsense, to be honest. I tried reading it as it is and in translation, it seems to suggest that Freddy Mercury learnt and wrote Latin but I couldn't confirm it googling about him. Also no sources are cited in this section. So it looks like someone has just made it up. Hope anybody more knowledgeable in the language and Wikipedia rules can investigate and either delete it or respond to me that I was wrong. Thanks in advance! --[[Specialis:Conlationes/~2026-32792-58|~2026-32792-58]] ([[Disputatio Usoris:~2026-32792-58|talk]]) 10:33, 3 Iunii 2026 (UTC)
:Good catch! The Latin in much of the text is atrocious, both in grammar & vocabulary, and AI Overview at Google also finds no indication that he studied Latin. Is the extra text a machine translation? It was added by an unknown "Saint Oculus" on 3 September 2024, deleted by @Andrew Dalby on the same day, and restored by an unknown "Holius Dominus" on 8 November 2025, and some false information in it was removed by an unknown "~2026-28538-67" on 11 May 2026. Maybe @Grufo will examine it. Meanwhile, I've fixed a few minor things in it. [[Usor:IacobusAmor|IacobusAmor]] ([[Disputatio Usoris:IacobusAmor|disputatio]]) 11:20, 3 Iunii 2026 (UTC)
:: Any news on that? --[[Specialis:Conlationes/~2026-35495-97|~2026-35495-97]] ([[Disputatio Usoris:~2026-35495-97|talk]]) 00:54, 17 Iunii 2026 (UTC)
::: I just added {{Fn|Pars autotranslata}}. If the section stays like this for more than a week it can be freely removed. --[[Usor:Grufo|Grufo]] ([[Disputatio Usoris:Grufo|disputatio]]) 04:52, 17 Iunii 2026 (UTC)
pexjaevqsnr5jxbboqepusvcb8wex7a
Index urbium et communium Saxoniae
0
325503
3965259
3965037
2026-06-16T21:44:16Z
Cyprianus Marcus
66550
3965259
wikitext
text/x-wiki
[[Fasciculus:Municipalities in Saxony.svg|thumb|550px|Urbes et communia [[Saxonia]]e (Kalendis Ianuariis anni 2023).]]
'''Index [[urbs|urbium]] et [[commune|communium]] in [[Saxonia]]''' omnes sedes in [[Terra foederalis (Germania)|Civitate Foederata Libera]] Saxoniae recenset. [[Terra foederalis (Germania)|Civitas Foederata Libera]] [[Germania|Germanica]] [[Saxonia]], e [[1 Ianuarii|Kalendis Ianuariis]] anni [[2023]], ex universis 418 sedibus politice sui iuris constat.
Quae ita distribuuntur:
* 169 urbes ([[Theodisce]] ''Städte''), quarum:
** tres [[Index circulorum Germanicorum|circuli urbani]] (Theodisce ''kreisfreie Städte''), inter quas [[Caput (urbs)|caput]] [[Terra foederalis (Germania)|terrae foederalis]] [[Dresda]] est;
** 166 urbes magnae [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiectae (Theodisce ''kreisangehörige Städte'');
* 249 communium circulo subiecta.
158 sedes, quarum 48 urbes, ad negotia administrationis suae gerenda in 64 consociationes administrativas (Theodisce ''Verwaltungsgemeinschaften'') et 21 communia in sex foedera administrativa (Theodisce ''Verwaltungsverbände'') coierunt.
Die [[3 Octobris]] anni [[1990]] adhuc 1626 sedes exstabant. Quarum numerus, ex illo tempore, ad circiter quartam partem imminutus est.<ref name="Entwicklung">''Entwicklung der Verwaltungsgliederung des Freistaates Sachsen'' (Theodisce). Ab Officio Statistico Regionalis Liberae Civitatis Saxoniae, die 4 Ianuarii 2021.</ref>
Index sequens omnes sedes Saxoniae politice sui iuris sub nominibus officialibus recenset. Ad latus nominis Latini cuiusque sedis apparet etiam nomen officiale [[lingua Theodisca|Theodiscum]] atque [[Linguae Sorabicae|Suprasorabicum]] atque, si quod exstat, nomen in aliis linguis regionalibus. Si sedes est [[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] (Theodisce ''kreisfreie Städte''), urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta (Theodisce ''Große Kreisstadt''), aut simpliciter urbs, id quoque indicatur; non autem si sedes tantum commune est:
==== A ====
{{div col|3}}
* [[Adorfium]]<ref name="Orbis Latinus A-D">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050912?p=1&cq=Antonius%20%E3%80%88de%20Brixia%E3%80%89&lang=de ''Orbis latinus : Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 1. A-D''].</ref> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Adorf/Vogtl.'' seu ''Adorf/Vogtland''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Adorf'')</small>
* [[Aerimontium]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Arzberg''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Arzberg'')</small>
* [[Alberti Villa]]<ref name="Stenzel XIV 1854"/> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Olbersdorf'')</small>
* [[Alnetulum]]<ref name="Moser 1780"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Elterlein''; [[Metalliferomontane]] ''Alterle'')</small>
* [[Alnetum (Saxonia)|Alnetum]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Bad Elster'')</small>
* [[Amnis Castorum et Villa Giselberti]]<ref name="Mencken 1728"/> <small>([[Theodisce]] ''Bobritzsch-Hilbersdorf'')</small>
* [[Amnis Clarus et Bernardi]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Lauter-Bernsbach'')</small>
* [[Amnis Veprium]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Bad Brambach''; [[Varisce]] ''Brambich'')</small>
* [[Annaberga-Buchholzia]]<ref name="Egli 1893">Egli, J. J. (1893). ''Nomina Geographica: Sprach- und Sacherklärung von 42000 Geographischen Namen aller Erdräume''. [[Lipsia]]e: Friedrich Brandstetter.</ref> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Annaberg-Buchholz'')</small>
* [[Antiqua Mitweida]]<ref name="IfSGuV 2008">Institut für Sächsische Geschichte und Volkskunde (2008). ''Altmittweida (antiqua Miteweide)''. Historisches Ortsverzeichnis von Sachsen [HOV]. </ref> <small>([[Theodisce]] ''Altmittweida'')</small>
* [[Antiquus Mons (Saxonia)|Antiquus Mons]]<ref name="Hrubý 2024">Hrubý, P. (2014). Medieval Mining Centre of Buchberg in the Bohemian-Moravian Highlands: Metal Production in the Kingdom of Bohemia (13th-14th Centuries) (Antiquus Mons - Altenberg). ''Praehistorica'' 31 (2).</ref> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Altenberg'')</small>
* [[Apricirivus (Circulus terrae Misniensis)|Apricirivus]]<ref name="Moser 1780"/> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Ebersbach'')</small>
* [[Apricirivus-Villa Geronis]]<ref name="Moser 1780">Moser, J. (1780). ''Corpus Iuris Evangelicorum Ecclesiastici: Complectens Statuta, Decreta et Ordinationes pro Rebus Ecclesiasticis''. Typis Christiani Friderici Schertzii.</ref><ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Ebersbach-Neugersdorf''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Habrachćicy-Nowe Jěžercy''; [[Supralusatice]] ''Aberschbuch-Gierschdurf'')</small>
* [[Arnoldi Villa]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755">Schöttgen, C., & Kreysig, G. C. (1755). ''Diplomataria et scriptores historiae Germanicae medii aevi''. Altenburgi: Richter; et: Schöttgen, C., & Kreysig, G. C. (1755). ''Diplomataria et Scriptores Historiae Germanicae Medii Aevi'' (Vol. 3, Appendices de provinciis Misnensibus et Saxonicis). Altenburgi: Officina Richteriana; et: Schöttgen, C., & Kreysig, G. C. (1755). ''Diplomataria et Scriptores Historiae Germanicae Medii Aevi'' (Vol. 3, Diplomatarium Misnico-Voigtlandicum). Altenburgi: Officina Richteriana; et: Schöttgen, C., & Kreysig, G. C. (1755). ''Diplomataria et Scriptores Historiae Germanicae Medii Aevi'' (Vol. 3, Appendices de Lusatia Superiore). Altenburgi: Officina Richteriana.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Arnsdorf''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Warnoćicy'')</small>
* [[Auerbachium (Montes Metalliferi)|Auerbachium]]<ref name="Mencken 1728"/> <small>([[Theodisce]] ''Auerbach'')</small>
* [[Auerbachium Vogtlandiae]]<ref name="Mencken 1730"/> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] ''Auerbach/Vogtl.'' seu ''Auerbach/Vogtland''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Auerbach'')</small>
* [[Augustoburgum]]<ref name="Graesse">{{Graesse}}.</ref> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Augustusburg'')</small>
{{div col end}}
==== B ====
{{div col|3}}
* [[Belgora-Schildavia]]<ref name="SS 2024">Sächsisches Staatsarchiv (2024). ''Regesta et diplomata episcopatus Misnensis: De vectigalibus fluminis Albis inter Belgoram et Misnam anno 979 concesis''. Hauptstaatsarchiv Dresden.</ref><ref name="Mencken 1728"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Belgern-Schildau'')</small>
* [[Belina (Saxonia)|Belina]]<ref name="Mencken 1728"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Böhlen'')</small>
* [[Boernichenium]]<ref name="Sehling 1902"/> <small>([[Theodisce]] ''Börnichen/Erzgeb.'' seu ''Börnichen/Erzgebirge'')</small>
* [[Boesenbrunnum]]<ref name="Sehling 1902"/> <small>([[Theodisce]] ''Bösenbrunn'')</small>
* [[Borna (Saxonia)|Borna]]<ref name="Gersdorf V 1865">Gersdorf, E. G. (Ed.) (1865). ''Codex Diplomaticus Saxoniae Regiae. Haupttheil I, Band 5: Urkundenbuch des Hochstifts Meissen''. Lipsiae: Giesecke & Devrient.</ref> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] ''Borna''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Borno'')</small>
* [[Borsdorfia]]<ref name="Leibniz 2021">Leibniz, G. W. (2021). ''Sämtliche Schriften und Briefe. Reihe I: Allgemeiner politischer und historischer Briefwechsel (Band 20: Juli 1701 – März 1702)''. Gottfried-Wilhelm-Leibniz-Bibliothek Hannover.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Borsdorf'')</small>
* [[Boxberga (Saxonia)|Boxberga]]<ref name="Jecht 1920">Jecht, R. (Ed.) (1920). ''Codex Diplomaticus Lusatiae Superioris II, Band 1: Urkundenbuch der Stadt Görlitz und ihrer Klöster (1366)''. [[Gorlicium Germaniae|Gorlicii]]: Oberlausitzische Gesellschaft der Wissenschaften.</ref> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Boxberg/O.L.''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Hamor'')</small>
* [[Brandisa]]<ref name="Sehling 1902"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Brandis'')</small>
* [[Breitenbrunnum (Montes Metalliferi)|Breitenbrunnum]] <small>([[Theodisce]] ''Breitenbrunn/Erzgeb.'' seu ''Breitenbrunn/Erzgebirge'')</small>
* [[Budissa]]<ref name="Graesse"/> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] ''Bautzen''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Budyšin'')</small>
* [[Burcardisdorfium]]<ref name="Sehling 1902"/> <small>([[Theodisce]] ''Burkhardtsdorf'')</small>
* [[Burckavia]]<ref name="Sehling 1902"/> <small>([[Theodisce]] ''Burkau''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Porchow''; [[Supralusatice]] ''Burke'')</small>
* [[Burgstadtium]]<ref name="AML 1724">Ab [[Alma Mater Lipsiensis|Alma Matre Lipsiensi]] (1724). ''Die Matrikel der Universität Leipzig: Register der Studiosi und akademischen Grade (Johannes Christopherus Schulze, Burgstadtium-Misnicus)''. Lipsiae: Giesecke & Devrient.</ref> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Burgstädt'')</small>
{{div col end}}
==== C ====
{{div col|3}}
* [[Calemberga]]<ref name="Tschackert 1889">Tschackert, P. (Ed.) (1889). ''Briefwechsel des Antonius Corvinus''. Karl J. Trübner.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Callenberg'')</small>
* [[Campus Alnorum]]<ref name="Moser 1780"/> <small>([[Theodisce]] ''Ellefeld'')</small>
* [[Casa Vitrea (Saxonia)|Casa Vitrea]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Glashütte'')</small>
* [[Cavertizia]]<ref name="Posee 1882">Posse, O. (Ed.) (1882). ''Codex Diplomaticus Saxoniae Regiae: Haupttheil I, Band 1. Urkunden der Markgrafen von Meißen und Landgrafen von Thüringen (948–1099)''. Lipsiae: Giesecke & Devrient.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Cavertitz'')</small>
* [[Chemnicium]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Chemnitz''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Kamjenica'')</small>
* [[Chiten]]<ref name="Kehr">Kehr, P. (1899). ''Urkundenbuch des Hochstifts Merseburg: I. Theil (962–1357)''. Halae: Otto Hendel.</ref> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] ''Geithain''; colloquialiter ''Geidn''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Chitań'')</small>
* [[Civitas Bernardi in Proprio]]<ref name="Mencken 1728"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Bernstadt auf dem Eigen'' seu ''Bernstadt a. d. Eigen''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Bjenadźicy'')</small>
* [[Clausenitia]]<ref name="Posse 1881">Posse, O. (1881). ''Die Markgrafen von Meissen und das Haus Wettin: Im Zusammenhange mit der Geschichte des Reichs''. Lipsiae: Giesecke & Devrient.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Claußnitz'')</small>
* [[Colditia]]<ref name="Orbis Latinus A-D"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Colditz'')</small>
* [[Cozwicia]]<ref name="Posee 1882"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Coswig'' seu ''Coswig bei Dresden''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Kosowiki'')</small>
* [[Crema (Saxonia)|Crema]]<ref name="Graesse"/> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] ''Grimma''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Grima'')</small>
* [[Crimnicium]]<ref name="Gersdorf 1864">Gersdorf, E. G. (Ed.) (1864). ''Urkundenbuch del Hochstifts Meißen (Band 1)''. Lipsiae: Giesecke & Devrient.</ref> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] ''Crimmitschau'' seu ''Crimmitzschau'' seu ''Krimmitschau'' seu ''Krimmitzschau'')</small>
* [[Crinitzberga]]<ref name="Niels 1729">Niels, L. (Ed.) (1729). ''Opera omnia: De Marchia et finitimis Saxoniae regionibus''. Francofurti & Lipsiae.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Crinitzberg'')</small>
* [[Crostwicia]]<ref name="Posse 1883">Posse, O. (Ed.) (1883). ''Codex Diplomaticus Saxoniae Regiae: Haupttheil I, Band 3. Urkunden der Markgrafen von Meißen und Landgrafen von Thüringen (1196–1234)''. Lipsiae: Giesecke & Devrient.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Crostwitz''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Chrósćicy'')</small>
* [[Crottendorfium]]<ref name="Wiessner 1937">Wiessner, H. (1937). ''Das Bistum Naumburg: Die Diözese'' (Vol. 1). Berolini: Walter de Gruyter & Co.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Crottendorf'')</small>
* [[Cunionissilva]]<ref name="Posee 1882"/> <small>([[Theodisce]] ''Cunewalde''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Kumwałd''; [[Supralusatice]] ''Cunewaale'')</small>
{{div col end}}
==== D ====
{{div col|3}}
* [[Debelum]]<ref name="Graesse"/> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] ''Döbeln''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Doblin'')</small>
* [[Delicia]]<ref name="Graesse"/> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] ''Delitzsch''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Delič'')</small>
* [[Demicium-Thumicium]]<ref name="Gersdorf 1864"/><ref name="Ermisch 1899">Ermisch, H. (Ed.) (1899). ''Codex Diplomaticus Saxoniae Regiae: Haupttheil I, Band B-4. Urkunden der Markgrafen von Meißen (1381–1427)''. Lipsiae: Giesecke & Devrient.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Demitz-Thumitz''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Zemicy-Tumicy'')</small>
* [[Denheritium]]<ref name="Gersdorf 1864"/><ref name="Gersdorf 1864"/> <small>([[Theodisce]] ''Dennheritz'')</small>
* [[Derium-Cyrenium]]<ref name="Ermisch 1899"/> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Diera-Zehren'')</small>
* [[Desertum Elstri]]<ref name="Posse & Ermisch 1882">Posse, O., & Ermisch, H. (Ed.) (1882). ''Codex Diplomaticus Saxoniae Regiae: Urkunden der Markgrafen von Meißen und Landgrafen von Thüringen (948–1234)'' (Vol. 1). Giesecke & Devrient.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Elsterheide''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Halštrowska Hola'')</small>
* [[Dippoldiswalda]]<ref name="Kleppisius 1804">Kleppisius, G. (1804). ''Epitaphium veneratae caniciei senioris Gregorii Kleppisii. En Neues allgemeines Intelligenzblatt für Literatur und Kunst''. Lipsiae: Johann Conrad Hinrichs.</ref> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Dippoldiswalde''; colloquialiter ''Dipps'')</small>
* [[Doberschizium]]<ref name="Gersdorf 1864"/> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Doberschütz'')</small>
* [[Dobrusium-Gussigium]]<ref name="Gersdorf 1864"/><ref name="Ermisch 1899"/> <small>([[Theodisce]] ''Doberschau-Gaußig''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Dobruša-Huska'')</small>
* [[Doma (Saxonia)|Doma]]<ref name="Posern-Klett 1875">Posern-Klett, K. F. von (Ed.) (1875). ''Urkundenbuch der Städte Dresden und Pirna''. Lipsiae: Giesecke & Devrient.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Dohma'')</small>
* [[Dommitzia]]<ref name="Gersdorf 1864"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Dommitzsch''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Domič'')</small>
* [[Doninburgum]]<ref name="Mencken 1728"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Dohna''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Donin'')</small>
* [[Drebachium]]<ref name="Müller 1715"/> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Drebach'')</small>
* [[Dresda]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]] et [[Caput (urbs)|caput]] [[Terra foederalis (Germania)|terrae foederalis]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Dresden''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Drježdźany''; [[Supralusatice]] ''Draasn'')</small>
* [[Duba]]<ref name="Graesse"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Bad Düben'')</small>
* [[Dubrava (Saxonia)|Dubrava]]<ref name="Jecht 1896">Jecht, R. (Ed.) (1896). ''Codex Diplomaticus Lusatiae Superioris II: Sammlung der Urkunden für die Geschichte der Oberlausitz'' (Vol. 1). [[Gorlicium Germaniae|Gorlicii Germaniae]]: Oberlausitzische Gesellschaft der Wissenschaften.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Großdubrau''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Wulka Dubrawa'')</small>
{{div col end}}
==== E ====
{{div col|3}}
* [[Eilenburgum]]<ref name="Graesse"/> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] ''Eilenburg''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Jiłow'')</small>
* [[Elsnigium]]<ref name="SS 1378">Sächsisches Staatsarchiv (1378). ''Ältere Urkunden: Landgrafen von Thüringen übereignen dem Kloster Buch das Dorf Elsnig (Elsnyg)''. Sächsisches Staatsarchiv.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Elsnig'')</small>
* [[Elstro]]<ref name="Orbis Latinus E-M">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050913?p=249&cq=Ludwigshafen%20u.a.&lang=en ''Orbis latinus : Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 2. E-M''].</ref> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Elstra''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Halštrow'')</small>
* [[Episcopi Insula]]<ref name="Graesse"/> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] ''Bischofswerda'' seu ''Schiebock''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Biskopicy''; [[Supralusatice]] ''Beschwere'' seu ''Schiebock'')</small>
* [[Eppendorfium Misnicum]]<ref name="Kiesling 1753">Kiesling, J. R. (1753). ''Historia Concertationis Graecorum Latinorumque de Transsubstantiatione in Sacrae Eucharistiae Sacramento''. Ioannis Adami Bielckii.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Eppendorf'')</small>
{{div col end}}
==== F ====
{{div col|3}}
* [[Falcostenium]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Theodisce]] ''Falkenstein/Vogtl.'' seu ''Falkenstein/Vogtland''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Falkenstein''; [[Varisce]] ''Falkenstaa'')</small>
* [[Flava (Saxonia)|Flava]]<ref name="Posse & Ermisch 1882"/> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Flöha'')</small>
* [[Francavallis]]<ref name="Moser 1780"/> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Frankenthal''; [[Supralusatice]] ''Frankln'')</small>
* [[Frankenberga (Saxonia)|Frankenberga]]<ref name="Kiesling 1753"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Frankenberg/Sa.'')</small>
* [[Frauenstenium (Saxonia)|Frauenstenium]]<ref name="Graesse"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Frauenstein'')</small>
* [[Friberga]]<ref name="Graesse"/> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Freiberg'')</small>
* [[Frohburgum]]<ref name="Moser 1780"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Frohburg'')</small>
{{div col end}}
==== G ====
{{div col|3}}
* [[Gelenavia]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Gelenau/Erzgeb.'' seu ''Gelenau/Erzgebirge'')</small>
* [[Gerhardi Villa]]<ref name="Stenzel XIV 1854">Stenzel, G. A. H. (Ed.) (1854). ''Liber Fundationis Episcopatus Vratislaviensis'' (Codex Diplomaticus Silesiae, Tomus XIV, Registrum Legniciense). Max & Comp.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Gersdorf'')</small>
* [[Geringswalda]]<ref name="Bernhardi 1777">Bernhardi, G. A. (1777). ''Beytrag zu einer Geschichte des Städtlein Geringswalda, und besonders des ehemals dabey gelegenen St. Marien-Klosters, Benedictiner-Ordens''. Johann Gottfried Müller.</ref> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Geringswalde''; colloquialiter ''Dessch'')</small>
* [[Geyera]]<ref name="">Müller, J. B. (1710). ''Geographia Universalis, ex recentissimis observationibus ad usum iuventutis historicae''. Typis Johannis Henrici Schmidii.</ref> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Geyer'')</small>
* [[Glaucha]]<ref name="Graesse"/> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] ''Glauchau''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Hłuchow''; [[Thuringico-Altosaxonice]] ''Glauche'')</small>
* [[Gluboczkia]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Glaubitz'')</small>
* [[Godavia]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Göda''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Hodźij'')</small>
* [[Gorisium]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Gohrisch'')</small>
* [[Gorlicium Germaniae]]<ref name="UL 1684">Universitas Lipsiensis (1684). ''Acta Eruditorum anno MDCLXXXIV publicata''. Lipsiae: Grossium & Gleditsch.</ref> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] ''Görlitz''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Zhorjelc''; [[Supralusatice]] ''Gerlz'' seu ''Gerltz'' seu ''Gerltsch'')</small>
* [[Gornavia]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Gornau/Erzgeb.'' seu ''Gornau/Erzgebirge'')</small>
* [[Gottleubia-Mons Gieshubelus]]<ref name="Sehling 1902">Sehling, E. (1902). ''Die evangelischen Kirchenordnungen des XVI. Jahrhunderts. Band I: Sachsen (De parochia et inspectione Gottleubiae)''. Lipsiae: O. R. Reisland.</ref><ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Bad Gottleuba-Berggießhübel'')</small>
* [[Groditium]]<ref name="UL 1684"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Gröditz'')</small>
* [[Groisca]]<ref name="Graesse"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Groitzsch'')</small>
{{div col end}}
==== H ====
{{div col|3}}
* [[Haganoa]]<ref name="Graesse"/> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] ''Großenhain''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Wulki Hojn'')</small>
* [[Hähnichen]]
* [[Hainewalde]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''''; [[Supralusatice]] ''Heenewaale'')</small>
* [[Hainichen (urbs)|Hainichen]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Halsbrücke]]
* [[Hammerbrücke]]
* [[Hartenstein (Saxe)|Hartenstein]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Hartha]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Hartmanni Villa (apud Chemnicium)|Hartmanni Villa]]<ref name="Ermisch VI 1879"/> <small>([[Theodisce]] ''Hartmannsdorf'')</small>
* [[Hartmannsdorf bei Kirchberg]]
* [[Hartmannsdorf-Reichenau]]
* [[Haselbachtal]]
* [[Heidenau (Saxe)|Heidenau]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Heidersdorf]]
* [[Heinsdorfergrund]]
* [[Henrici Villa]]<ref name="Gersdorf 1864"/> <small>([[Theodisce]] ''Dürrhennersdorf''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Suche Hendrichecy'')</small>
* [[Hermsdorf/Erzgeb.]]
* [[Herrnhut]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Hirschfeld (Saxe)|Hirschfeld]]
* [[Hirschstein]]
* [[Hochkirch]]
* [[Höckendorf]]
* [[Hohendubrau]]
* [[Hohenstein-Ernstthal]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Hohndorf]]
* [[Hohnstein]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Horka]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''''; [[Supralusatice]] ''Hurke'')</small>
* [[Hormersdorf]]
* [[Hoyerswerda]] <small>([[urbs]])</small>
{{div col end}}
==== I ====
{{div col|3}}
* [[Iabloncza]]<ref name="">Codex Diplomaticus Lusatiae Superioris I: Regesten der Urkunden Kaiser Karls IV. (1346–1378). [[Gorlicium Germaniae|Gorlicii]]: Oberlausitzische Gesellschaft der Wissenschaften.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Gablenz''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Jabłońc'')</small>
* [[Ibenstoka]]<ref name="Posee 1882"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Eibenstock'')</small>
* [[Indago Baltgeri]]<ref name="SS 1296">Sächsisches Staatsarchiv (1296). ''Urkunden und Grenzabgrenzungen des Ritterguts Belgershain im Erbamt Grimma (Indago Baltgeri)''. Hauptstaatsarchiv Dresden.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Belgershain'')</small>
* [[Iordanis Villa]]<ref name="Ermisch VI 1879">Ermisch, H. (Ed.) (1879). ''Codex Diplomaticus Saxoniae Regiae: Haupttheil II, Band 6. Urkundenbuch der Stadt Chemnitz und ihrer Klöster''. Giesecke & Devrient.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Gornsdorf'')</small>
{{div col end}}
==== J ====
{{div col|3}}
* [[Jahnsdorf/Erzgeb.]]
* [[Jesewitz]]
* [[Johanngeorgenstadt]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Jöhstadt]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Jonsdorf]]
{{div col end}}
==== K ====
{{div col|3}}
* [[Käbschütztal]]
* [[Kamenz]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Ketzerbachtal]]
* [[Kirchberg (Saxe)|Kirchberg]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Kirnitzschtal]]
* [[Kitzen]]
* [[Kitzscher]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Klingenthal]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Klipphausen]]
* [[Kodersdorf]]
* [[Kohren-Sahlis]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Königsbrück]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Königsfeld (Saxe)|Königsfeld]]
* [[Königshain (Görlitz)|Königshain]] (Görlitz)
* [[Königshain-Wiederau]]
* [[Königstein (Sächsische Schweiz)]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Königswalde]]
* [[Königswartha]]
* [[Kottmar (Gemeinde)|Kottmar]]
* [[Krauschwitz (Saxe)|Krauschwitz]]
* [[Kreba-Neudorf]]
* [[Kreischa]]
* [[Kriebstein]]
* [[Krostitz]]
* [[Kubschütz]]
{{div col end}}
==== L ====
{{div col|3}}
* [[Lampertswalde]]
* [[Langenbernsdorf]]
* [[Langenweißbach]]
* [[Laußig]]
* [[Laußnitz]]
* [[Lauta]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Lawalde]]
* [[Leisnig]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Lengefeld]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Lengenfeld (Saxe)|Lengenfeld]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Leuben-Schleinitz]]
* [[Leubnitz]]
* [[Leubsdorf (Saxe)|Leubsdorf]]
* [[Leutersdorf (Saxe)|Leutersdorf]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''''; [[Supralusatice]] ''Leckerschdurf'')</small>
* [[Lichtenau (Saxe)|Lichtenau]]
* [[Lichtenberg (Bautzen)|Lichtenberg]] (Bautzen)
* [[Lichtenberg/Erzgeb.]]
* [[Lichtenstein/Sa.]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Lichtentanne]]
* [[Liebschützberg]]
* [[Liebstadt]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Limbach (Vogtland)|Limbach]] (Vogtland)
* [[Limbach-Oberfrohna]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Lipsia]]<ref name="Graesse"/> <small>([[Index circulorum Germanicorum|circulus urbanus]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Leipzig''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Lipsk''; [[Thuringico-Altosaxonice]] ''Leibzsch'')</small>
* [[Löbau]] <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''''; [[Supralusatice]] ''Liebe'')</small>
* [[Löbnitz (Saxe)|Löbnitz]]
* [[Lohmen (Saxe)|Lohmen]]
* [[Lohsa]]
* [[Lommatzsch]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Lossatal]]
* [[Lößnitz (Saxe)|Lößnitz]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Lugau/Erzgeb.]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Lunzenau]] <small>([[urbs]])</small>
{{div col end}}
==== M ====
{{div col|3}}
* [[Machern]]
* [[Magna Alberti Villa]]<ref name="Carpzov 1657"/> <small>([[Theodisce]] ''Großolbersdorf'')</small>
* [[Magna Dubena]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Groß Düben''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Dźěwin'')</small>
* [[Magna Harthavia]]<ref name="Carpzov 1657">Carpzov, B. (1657). ''Decisiones Illustres Saxonicae: In quibus arduae et graves quaestiones in foro Saxonico'' (Vol. 2). Sumptibus Haeredum Schurerianorum.</ref> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Großharthau''; [[Supralusatice]] ''Hoarde'')</small>
* [[Magna Hartmanni Villa]]<ref name="Stenzel XIV 1854"/> <small>([[Theodisce]] ''Großhartmannsdorf'')</small>
* [[Magna Nova Villa]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Großnaundorf'')</small>
* [[Magna Postvicia]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Großpostwitz'' seu ''Großpostwitz/O.L.''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Budestecy'')</small>
* [[Magna Pulchra Prata]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Großschönau''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Wulki Šunow''; [[Supralusatice]] ''Grußschiene'')</small>
* [[Magna Ruedigersdorfia]]<ref name="Carpzov 1657"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Großröhrsdorf''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Wulke Rědorjecy''; [[Supralusatice]] ''Rihrschdurf'' seu ''Gaage'')</small>
* [[Magna Schirma]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Großschirma'')</small>
* [[Magna Swidnica]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Großschweidnitz''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Swóńca'' seu ''Swidnica'' seu ''Swódnica''; [[Supralusatice]] ''Schweenz'')</small>
* [[Magna Wizschena]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Großweitzschen'')</small>
* [[Malschwitz]]
* [[Marienberg (Saxe)|Marienberg]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Markersdorf (Saxe)|Markersdorf]]
* [[Markkleeberg]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Markneukirchen]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Markranstädt]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Meerane]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Mehltheuer]]
* [[Meißen]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Mildenau]]
* [[Mittelherwigsdorf]]
* [[Mittweida]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Mochau]]
* [[Mockrehna]]
* [[Molendinorum Vallis (Saxonia)|Molendinorum Vallis]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Mühlental'')</small>
* [[Mons Picae]]<ref name="Moser 1780"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Elsterberg'')</small>
* [[Mons Praetorianus]]<ref name="Mencken 1728">Mencken, J. B. (1728). ''Scriptores rerum Germanicarum, praecipue Saxonicarum, in quibus scriptores aliquot rariotes nusquam adhuc editi''. [[Lipsia]]e: E. Martini; et: Mencken, J. B. (1728). ''Scriptores rerum Germanicarum, praecipue Saxonicarum'' (Tomus I). Lipsiae: Ioannes Christianus Martinus.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Amtsberg'')</small>
* [[Montes (Saxonia)|Montes]]<ref name="Mencken 1728"/> <small>([[Theodisce]] ''Bergen'')</small>
* [[Morgenröthe-Rautenkranz]]
* [[Moritzburg (Saxe)|Moritzburg]]
* [[Mücka]]
* [[Mügeln]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Müglitztal]]
* [[Mühlau (Saxe)|Mühlau]]
* [[Mühltroff]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Mulda/Sa.]]
* [[Mülsen]]
* [[Muscavia]]<ref name="UW 1685">Universität Wittenberg (1685). ''Album Academiae Vitebergensis: Tituli, inscriptiones et matriculae studiosorum (Johannes Henricus Cuntze, Muscavia-Lusatus)''. Ex officina typographica.</ref> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Muskau''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Mužakow'')</small>
* [[Mutzschen]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Mylau]] <small>([[urbs]])</small>
{{div col end}}
==== N ====
{{div col|3}}
* [[Narsdorf]]
* [[Naundorf (Saxe)|Naundorf]]
* [[Naunhof]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Nauwalde]]
* [[Nebelschütz]]
* [[Neißeaue]]
* [[Neovilla Germanica]]<ref name="Müller 1715">Müller, C. (1715). ''Saxoniae Electoralis Descriptio Historico-Geographica''. Lipsiae: Officina Gleditschiana.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Deutschneudorf'')</small>
* [[Nerchau]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Neschwitz]]
* [[Netzschkau]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Neuensalz]]
* [[Neuhausen/Erzgeb.]]
* [[Neukieritzsch]]
* [[Neukirch (bei Königsbrück)|Neukirch]] (bei Königsbrück)
* [[Neukirch (Lusace)|Neukirch]] (Lusace) <small>([[Theodisce]] ''''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''''; [[Supralusatice]] ''Neungirch'')</small>
* [[Neukirchen/Erzgeb.]]
* [[Neukirchen/Pleiße]]
* [[Neukyhna]]
* [[Neumark (Saxe)|Neumark]]
* [[Neusalza-Spremberg]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Neustadt in Sachsen]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Neustadt/Vogtl.]]
* [[Niederau]]
* [[Niederdorf (Saxe)|Niederdorf]]
* [[Niederfrohna]]
* [[Niederstriegis]]
* [[Niederwiesa]]
* [[Niederwürschnitz]]
* [[Niesky]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Nossen]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Novale Dominae]]<ref name="Moser 1780"/> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Fraureuth'')</small>
* [[Nünchritz]]
{{div col end}}
==== O ====
{{div col|3}}
* [[Obergurig]]
* [[Oberlungwitz]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Oberschöna]]
* [[Oberwiera]]
* [[Oberwiesenthal]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Oderwitz]]
* [[Oederan]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Oelsnitz/Erzgeb.]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Oelsnitz/Vogtl.]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Ohorn]]
* [[Olbernhau]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Oppach]] <small>([[Theodisce]] '''' et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''''; [[Supralusatice]] ''Uppch'')</small>
* [[Oschatz]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Oßling]]
* [[Ostrau (Saxe)|Ostrau]]
* [[Ostritz]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Ottendorf-Okrilla]]
* [[Otterwisch]]
* [[Owa-Palus Slemensis]]<ref name="">Urkundenbuch des Hochstifts Naumburg (1999). ''Regesta et diplomata episcopatus Naumburgensis (1207-1304)''. (Ed. ab H. J. Kirsch). [[Colonia Agrippina|Coloniae Agrippinae]]: Böhlau Verlag.</ref><ref name="Mencken 1730">Mencken, J. B. (1730). ''Scriptores rerum Germanicarum, praecipue Saxonicarum, in quibus scriptores aliquot rariotes nusquam adhuc editi''. Lipsiae: E. Martini.</ref> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Aue-Bad Schlema'')</small>
* [[Oybin]]
{{div col end}}
==== P ====
{{div col|3}}
* [[Palus Regia]]<ref name="Mencken 1728"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Bad Lausick'')</small>
* [[Panschwitz-Kuckau]]
* [[Parthenstein]]
* [[Passini]]<ref name="Orbis Latinus N-Z"/> <small>([[Theodisce]] ''Großpösna'')</small>
* [[Pausa (Saxe)|Pausa]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Pegau]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Penig]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Petra Ursi (Saxonia)|Petra Ursi]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Bärenstein'')</small>
* [[Pfaffroda]]
* [[Pirna (urbs)|Pirna]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Plauen]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Pobershau]]
* [[Pockau]]
* [[Pöhl]]
* [[Porschdorf]]
* [[Pratum Alnorum]]<ref name="Moser 1780"/> <small>([[Theodisce]] ''Erlau'')</small>
* [[Pratum Capreoli]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Bockau''; [[Metalliferomontane]] ''Bucke'')</small>
* [[Pretzschendorf]]
* [[Priestewitz]]
* [[Pulsnitz]] <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''''; [[Supralusatice]] ''Bolzns'')</small>
* [[Puschwitz]]
{{div col end}}
==== Q ====
{{div col|3}}
* [[Quercetum (Saxonia)|Quercetum]]<ref name="Cellarius 1703">Cellarius, C. (1703). ''Notitia Orbis Antiqui, sive Geographia Plenior, ab Ortum Rerumpublicarum ad Constantinorum Tempora''. Impensis Ioannis Friderici Gleditschii.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Eichigt''; [[Varisce]] ''Maechlicht'' seu ''Machlich)'')</small>
* [[Quitzdorf am See]]
{{div col end}}
==== R ====
{{div col|3}}
* [[Rabenau (Saxe)|Rabenau]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Räckelwitz]]
* [[Rackwitz]]
* [[Radeberg]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Radebeul]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Radeburg]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Radibor]]
* [[Ralbitz-Rosenthal]]
* [[Rammenau]]
* [[Raschau-Markersbach]]
* [[Rathen]]
* [[Rathmannsdorf]]
* [[Rechenberg-Bienenmühle]]
* [[Regis-Breitingen]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Reichenbach im Vogtland]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Reichenbach (Haute-Lusace)|Reichenbach]] <small>([[urbs]])</small> (Haute-Lusace)
* [[Reinhardtsdorf-Schöna]]
* [[Reinsberg (Saxe)|Reinsberg]]
* [[Reinsdorf (Saxe)|Reinsdorf]]
* [[Remse]]
* [[Reuth (Saxe)|Reuth]]
* [[Riesa]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Rietschen]]
* [[Rochlitz]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Röderaue]]
* [[Rodewisch]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Rosenbach]]
* [[Rosenthal-Bielatal]]
* [[Rossau (Saxe)|Rossau]]
* [[Roßwein]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Rötha]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Rothenburg (Haute-Lusace)|Rothenburg]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Rudigerivilla Arida-Theodericibachium]]<ref name="Posee 1882"/><ref name="Gersdorf 1864"/> <small>([[Theodisce]] ''Dürrröhrsdorf-Dittersbach'')</small>
* [[Rueckerswalda Magna]]<ref name="Carpzov 1657"/> <small>([[Theodisce]] ''Großrückerswalde'')</small>
{{div col end}}
==== S ====
{{div col|3}}
* [[Sayda]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Scheibenberg]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Schirgiswalde-Kirschau]] <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''''; [[Supralusatice]] ''Schirgswaale-Kirsche'')</small>
* [[Schkeuditz]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Schleife (Saxe)|Schleife]]
* [[Schlettau]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Schmiedeberg (Saxe)|Schmiedeberg]]
* [[Schmölln-Putzkau]]
* [[Schneeberg (Saxe)|Schneeberg]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Schönau-Berzdorf]]
* [[Schönbach (Saxe)|Schönbach]] <small>([[Theodisce]] ''''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''''; [[Supralusatice]] ''Schimmch'')</small>
* [[Schönberg (Saxe)|Schönberg]]
* [[Schöneck/Vogtl.]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Schönfeld (Saxe)|Schönfeld]]
* [[Schönheide]]
* [[Schönteichen]]
* [[Schönwölkau]]
* [[Schöpstal]]
* [[Schwarzenberg/Erzgeb.]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Schwepnitz]]
* [[Sebnitz]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Securiferi Roturatio]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Beilrode'')</small>
* [[Seelitz]]
* [[Sehmatal]]
* [[Seiffen/Erzgeb.]]
* [[Seifhennersdorf]] <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''''; [[Supralusatice]] ''Hennerschdurf'')</small>
* [[Sitavia]]<ref name="Graesse"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Zittau'' et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Žitawa''; [[Supralusatice]] ''Sitte'')</small>
* [[Sohland an der Spree]]
* [[Sohland am Rotstein]]
* [[Sornzig-Ablaß]]
* [[Sosa (Saxe)|Sosa]]
* [[Spreetal]]
* [[Stadt Wehlen]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Stauchitz]]
* [[St. Egidien]]
* [[Steina]]
* [[Steinberg (Saxe)|Steinberg]]
* [[Steinigtwolmsdorf]] <small>([[Theodisce]] '''' et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''''; [[Supralusatice]] ''Wunnsdurf'' seu ''Wumpe'' seu ''Steenigwupte'')</small>
* [[Stollberg/Erzgeb.]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Stolpen]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Strahwalde]]
* [[Strehla]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Striegistal]]
* [[Struppen]]
* [[Stützengrün]]
* [[Syrau]]
{{div col end}}
==== T ====
{{div col|3}}
* [[Tannenberg (Sachsen)|Tannenberg]]
* [[Tannenbergsthal]]
* [[Taucha]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Taura]]
* [[Tauscha]]
* [[Thalheim/Erzgeb.]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Thallwitz]]
* [[Tharandt]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Thermalbad Wiesenbad]]
* [[Theuma]]
* [[Thiendorf]]
* [[Thum]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Thümmlitzwalde]]
* [[Tirpersdorf]]
* [[Tollanum]]<ref name="Orbis Latinus N-Z">[https://www.bavarikon.de/object/bav:BSB-MDZ-00000BSB00050914?p=27&cq=M%C3%BCnchen&lang=de ''Orbis latinus : Lexikon lateinischer geographischer Namen des Mittelalters und der Neuzeit / 3. N-Z''].</ref> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Dahlen''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Dolan'')</small>
* [[Torgau]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Trebendorf]]
* [[Trebnicia Elstri]]<ref name="Friedrich 1904">Friedrich, G. (Ed.) (1904). ''Codex Diplomaticus et Epistolaris Regni Bohemiae'' (Vol. 1). Sumptibus Comitiorum Regni Bohemiae.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Elstertrebnitz'')</small>
* [[Trebsen/Mulde]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Treuen]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Triebel/Vogtl.]]
* [[Triebischtal]]
* [[Trimurica]]<ref name="Posse 1883"/><ref name="Hanspach 2014">Hanspach, D. (2024). ''Silva, nemus, merica, forestum: Die ältesten schriftlichen Wald- und Heidebelege im Lehnbuch Friedrich des Strengen''. In ''Arbeits- und Forschungsberichte zur sächsischen Bodendenkmalpflege'' (Band 32). Dresdae: Landesamt für Archäologie Sachsen.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Dreiheide'')</small>
* [[Trossin]]
{{div col end}}
==== V ====
{{div col|3}}
* [[Vallis Ignominiosa]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Bad Schandau''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Žandow'')</small>
* [[Vallis Libera]]<ref name="Moser 1780"/> <small>(urbs magna [[Index circulorum Germanicorum|circulo]] subiecta)</small> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Freital'')</small>
* [[Vallis Lutosa]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Bahretal'')</small>
* [[Villa Bavari]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Beiersdorf''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Bejerecy'')</small>
* [[Villa Bernardi (Circulus terrae Zviccaviensis)|Villa Bernardi]] <small>(in [[Circulus terrae Zviccaviensis|Circulo terrae Zviccaviensi]]<ref name="CTZ">Fingitur nomen "Circulus terrae Zviccaviensis" -Theodisce ''Landkreis Zwickau'' nuncupatum- sic: Latinum syntagma "circulus terrae" Theodiscum substantivum ''Landkreis'' (secundum ''Lexicon Latinum Hodiernum'', auctore Petro Lucusaltiano Latinophilo) vertit, et de Latino toponymo "[[Cygnea]]m" -ad quod gentilicium "Zviccaviensis-e" refertur-, vide {{Graesse}}. Quo de gentilicio, confer "[[Codex Statutorum Zviccaviensium|Codex Statutorum Zviccaviensium]]", anno [[1348]] scriptum.</ref>)</small> <small>([[Theodisce]] ''Bernsdorf'')</small>
* [[Villa Bernardi (Lusatia Superior)|Villa Bernardi]]<ref name="Mencken 1728"/> <small>([[urbs]])</small> (in [[Lusatia superior|Lusatia Superior]]e) <small>([[Theodisce]] ''Bernsdorf''; [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Njedźichow'')</small>
* [[Villa Bertholdi Montana]]<ref name="Prochno 1939">Prochno, J. (1939). ''Zittauer Urkundenbuch, Band 1: Regesten zur Geschichte der Stadt und des Landes Zittau 1234–1437''. [[Sitavia]]e: Mitteilungen del Zittauer Geschichts- und Museumsvereins.</ref><ref name="Mencken 1728"/> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Bertsdorf-Hörnitz'')</small>
* [[Villa Boni]]<ref name="Mencken 1728"/> <small>([[Theodisce]] ''Bennewitz'')</small>
* [[Villa Chemnitzia]]<ref name="Buddeus 1704">Buddeus, J. F. (1704). ''Historia iuris naturalis, seculi iussu et auctoritate potissimum Samuelis Pufendorfii restituti''. Halae Magdeburgicae: Typis et impensis Ioannis Friderici Zeitleri.</ref> <small>([[Theodisce]] ''Dorfchemnitz'' seu ''Dorfchemnitz bei Sayda'')</small>
* [[Villa Ernfridi]]<ref name="SS 1490">Sächsisches Staatsarchiv (1490). ''Ältere Urkunden: Andreas Trapp, Verweser des Altars Johannes’ des Täufers in der Pfarrkirche Ehrenfriedersdorf (Ernfridißdorff)''. Sächsisches Staatsarchiv.</ref> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Ehrenfriedersdorf'')</small>
* [[Villa Indaginis]]<ref name="Posse 1881"/> <small>([[Theodisce]] ''Dorfhain'')</small>
* [[Villa Panis]]<ref name="Mencken 1730"/> <small>([[Theodisce]] ''Bannewitz'')</small>
* [[Viridifluxus]]<ref name="Schöttgen & Kreysig 1755"/> <small>([[Theodisce]] ''Grünbach''; [[Varisce]] ''Grieboch'')</small>
* [[Viridis Lucus-Bavaricum Feldum]]<ref name="Carpzov 1657"/><ref name="Ermisch 1864">Ermisch, H. (Ed.). (1864). ''Codex Diplomaticus Saxoniae Regiae: Haupttheil II, Band 1. Urkunden der Markgrafen von Meißen und Landgrafen von Thüringen''. Lipsiae: Giesecke & Devrient.</ref> <small>([[urbs]])</small> <small>([[Theodisce]] ''Grünhain-Beierfeld'')</small>
* [[Viridulum Nemus]]<ref name="Ermisch 1864"/> <small>([[Theodisce]] et [[Linguae Sorabicae|Suprasorabice]] ''Grünhainichen'')</small>
{{div col end}}
==== W ====
{{div col|3}}
* [[Wachau (Saxe)|Wachau]]
* [[Waldenbourg (Saxe)|Waldenbourg]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Waldheim]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Waldhufen-Vierkirchen]]
* [[Wechselburg]]
* [[Weinböhla]]
* [[Weischlitz]]
* [[Weißenberg]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Weißenborn/Erzgeb.]]
* [[Weißig am Raschütz]]
* [[Weißkeißel]]
* [[Weißwasser]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Werda]]
* [[Werdau]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Wermsdorf]]
* [[Wiedemar]]
* [[Wiednitz]]
* [[Wildenfels]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Wildenhain]]
* [[Wilkau-Haßlau]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Wilsdruff]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Wilthen]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Wittichenau]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Wolkenstein (Saxe)|Wolkenstein]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Wülknitz]]
* [[Wurzen]] <small>([[urbs]])</small>
{{div col end}}
==== Z ====
{{div col|3}}
* [[Zabeltitz]]
* [[Zeithain]]
* [[Zettlitz]]
* [[Ziegra-Knobelsdorf]]
* [[Zinna]]
* [[Zöblitz]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Zschadraß]]
* [[Zschaitz-Ottewig]]
* [[Zschepplin]]
* [[Zschopau]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Zschorlau]]
* [[Zwenkau]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Zwickau]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Zwochau]]
* [[Zwönitz]] <small>([[urbs]])</small>
* [[Zwota]]
{{div col end}}
==Notae==
<references />
[[Categoria:Urbes Saxoniae]]
em1i2tefpijpy23f70cyu57140dce4b
Ioannes Sinner
0
325640
3965260
3965181
2026-06-16T22:16:16Z
IacobusAmor
1163
3965260
wikitext
text/x-wiki
{{Latinitas|-3}}
[[Fasciculus:Jannik Sinner US Open 2025 (cropped).jpg|thumb|Ioannes Sinner anno [[2025]] in ''[[US Open]]'', claro certamine teniludico.]]
'''Ioannes''', vulgo ''Jannik'', '''Sinner''' ([[India (Italia)|Indiae]] in [[Italia]] die [[16 Augusti]] [[2001]] natus) est [[Teniludus|tennilusor]] [[Italia|Italicus]], optimus [[Tellus (planeta)|orbis terrarum]] tennilusor a multis aestimatus. [[Metrum|Metrorum]] 1.91 longus et [[Chiliogramma|chilogrammatum]] 77 ponderis est.
== Biographia ==
Ioannes Ioannei Petri et Siglindis primus filius fuit: antea coniuges putabant se filios non habituri esse, sic Marcum [[Adoptio|adoptaverunt]].
Ioannes apud [[Sexta (Tridentinum-Athesia Superior/Tirolis Meridionalis)|Sextam]], qua parentes laborabant, crevit. Ioannei familia non [[Lingua Italiana|Italiane]], sed [[Lingua Theodisca|Germanice]] loquebatur: [[Provincia Bauzanensis|hi loci]] propinquissimi [[Germania]]e [[Austria]]eque sunt. Postea Ioannes melius linguam Italianam didicit; fluenter [[Lingua Anglica|Anglice]] quoque loquitur.
Puerus conductorem in [[Formula 1]] esse volebat, sed pro parentibus impensa altissima erat. Tunc Ioannes [[nartatio]]nem incepit, permulta certamina nationalia vincens; attamen simul in [[Teniludus|teniludo]] iam ludebat et, a tredecim annis, teniludum facere maluit quam super [[Nix|nivem]] labi.
Tamen Sinner nec [[Autocinetum|autocinetorum]] certamina nec nartationis laminae plane non reliquit.
Apud [[Bauzanum|Bauzani]] Institutum Technicum "Walther" studuit, sic ratiocinator factus est.
Ioannes Sinner societatem [[Pediludium|pediludicam]] Italianam [[AC Milan|Associazione Calcio Milan]] favet.
Ab anno [[2020]] in [[Principatus Monoeci|Monoeci Principato]] vivit.
Sinner [[Vulpes|Vulpem]] [[Ruber|rubram]] (''Volpe rossa'') appellatur ob [[Pilus|capilli]] colorem, praeterea in Ioannei [[Logotypus|logotypo]] vulpes quidem effingitur.
Ioannei desponsa usque ad [[2024]] Maria Braccini erat; deinde cum teniludi athleta [[Russia|Russica]] Anna Kalinskaya; nunc Ioannei desponsa [[Dania|Danica]] Laila Hasanovic est.
Anno [[2025]] Ioannes associationem ''Jannik Sinner Foundation'' condidit, ut pueri [[Ars athletica|disportum]] ludosque adhibeantur.
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Jannik Sinner|Ioannem Sinner}}
[https://www.janniksinner.com/ Ioannei Sinner situs interretialis.] {{Ling|Anglice}}
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|2001||Sinner, Ioannes}}
[[Categoria:Teniludus]]
[[Categoria:Incolae Italiae]]
[[Categoria:Tennilusores]]
5ybbx2ynui77tod9xhlwdc4p9sxr4ap
3965279
3965260
2026-06-17T09:40:10Z
Davide2025
196606
Ioannei Sinner victoriae.
3965279
wikitext
text/x-wiki
{{Latinitas|-3}}
[[Fasciculus:Jannik Sinner US Open 2025 (cropped).jpg|thumb|Ioannes Sinner anno [[2025]] in ''[[US Open]]'', claro certamine teniludico.]]
'''Ioannes''', vulgo ''Jannik'', '''Sinner''' ([[India (Italia)|Indiae]] in [[Italia]] die [[16 Augusti]] [[2001]] natus) est [[Teniludus|tennilusor]] [[Italia|Italicus]], optimus [[Tellus (planeta)|orbis terrarum]] tennilusor a multis aestimatus. [[Metrum|Metrorum]] 1,91 longus et [[Chiliogramma|chilogrammatum]] 77 ponderis est.
== Biographia ==
Ioannes Ioannei Petri et Siglindis primus filius fuit: antea coniuges putabant se filios non habituri esse, sic Marcum [[Adoptio|adoptaverunt]].
Ioannes apud [[Sexta (Tridentinum-Athesia Superior/Tirolis Meridionalis)|Sextam]], qua parentes laborabant, crevit. Ioannei familia non [[Lingua Italiana|Italiane]], sed [[Lingua Theodisca|Germanice]] loquebatur: [[Provincia Bauzanensis|hi loci]] propinquissimi [[Germania]]e [[Austria]]eque sunt. Postea Ioannes melius linguam Italianam didicit; fluenter [[Lingua Anglica|Anglice]] quoque loquitur.
Puerus conductorem in [[Formula 1]] esse volebat, sed pro parentibus impensa altissima erat. Tunc Ioannes [[nartatio]]nem incepit, permulta certamina nationalia vincens; attamen simul in [[Teniludus|teniludo]] iam ludebat et, a tredecim annis, teniludum facere maluit quam super [[Nix|nivem]] labi.
Tamen Sinner nec [[Autocinetum|autocinetorum]] certamina nec nartationis laminae plane non reliquit.
Apud [[Bauzanum|Bauzani]] Institutum Technicum "Walther" studuit, sic ratiocinator factus est.
Ioannes Sinner societatem [[Pediludium|pediludicam]] Italianam [[AC Milan|Associazione Calcio Milan]] favet.
Ab anno [[2020]] in [[Principatus Monoeci|Monoeci Principato]] vivit.
Sinner [[Vulpes|Vulpem]] [[Ruber|rubram]] (''Volpe rossa'') appellatur ob [[Pilus|capilli]] colorem, praeterea in Ioannei [[Logotypus|logotypo]] vulpes quidem effingitur.
Ioannei desponsa usque ad [[2024]] Maria Braccini erat; deinde cum teniludi athleta [[Russia|Russica]] Anna Kalinskaya; nunc Ioannei desponsa [[Dania|Danica]] Laila Hasanovic est.
Anno [[2025]] Ioannes associationem ''Jannik Sinner Foundation'' condidit, ut pueri [[Ars athletica|disportum]] ludosque adhibeantur.
== Victoriae ==
* '''[[Sofia Open]]''' [[2020]]
* '''[[Great Ocean Road Open]]''' [[2021]]
* '''[[Washington Open]]''' [[2021]]
* '''[[Sofia Open]]''' [[2021]]
* '''[[European Open]]''' [[2021]]
* '''[[Croatia Open Umag]]''' [[2022]]
* '''[[Open Sud de France]]''' [[2023]]
* '''[[Canadian Open]]''' [[2023]]
* '''[[China Open]]''' [[2023]]
* '''[[Vienna Open]]''' [[2023]]
* '''[[Australian Open]]''' [[2024]]
* '''[[Rotterdam Open]]''' [[2024]]
* '''[[Miami Open]]''' [[2024]]
* '''[[Halle Open]]''' [[2024]]
* [[Cincinnati Masters|'''Cincinnati Open''']] [[2024]]
* '''[[US Open]]''' [[2024]]
* '''[[Shanghai Masters]]''' [[2024]]
* '''[[ATP Finals]]''' [[2024]]
* '''[[Australian Open]]''' [[2025]]
* [[Certamina Wimbledonensia|'''Wimbledon''']] [[2025]]
* '''[[China Open]]''' [[2025]]
* '''[[Vienna Open]]''' [[2025]]
* '''[[Paris Masters]]''' [[2025]]
* '''[[ATP Finals]]''' [[2025]]
* '''[[Indian Wells Open]]''' [[2026]]
* '''[[Miami Open]]''' [[2026]]
* '''[[Monte Carlo Masters]]''' [[2026]]
* '''[[Madrid Open]]''' [[2026]]
* '''[[Internazionali d'Italia]]''' [[2026]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Jannik Sinner|Ioannem Sinner}}
[https://www.janniksinner.com/ Ioannei Sinner situs interretialis.] {{Ling|Anglice}}
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|2001||Sinner, Ioannes}}
[[Categoria:Teniludus]]
[[Categoria:Incolae Italiae]]
[[Categoria:Tennilusores]]
[[Categoria:Nati 2001]]
[[Categoria:Homines vivi]]
lh1h5lq4m541yxg3jf3b3mjlo6gy0i6
3965286
3965279
2026-06-17T11:14:12Z
IacobusAmor
1163
3965286
wikitext
text/x-wiki
{{Latinitas|-3}}
[[Fasciculus:Jannik Sinner US Open 2025 (cropped).jpg|thumb|Ioannes Sinner anno [[2025]] in ''[[US Open]]'', claro certamine teniludico.]]
'''Ioannes''', vulgo ''Jannik'', '''Sinner''' ([[India (Italia)|Indiae]] in [[Italia]] die [[16 Augusti]] [[2001]] natus) est [[Teniludus|tennilusor]] [[Italia|Italicus]], optimus [[Tellus (planeta)|orbis terrarum]] tennilusor a multis aestimatus. [[Metrum|Metrorum]] 1,91 longus et [[Chiliogramma|chilogrammatum]] 77 ponderis est.
== Biographia ==
Ioannes Ioannei Petri et Siglindis primus filius fuit: antea coniuges putabant se filios non habituri esse, sic Marcum [[Adoptio|adoptaverunt]].
Ioannes apud [[Sexta (Tridentinum-Athesia Superior/Tirolis Meridionalis)|Sextam]], qua parentes laborabant, crevit. Ioannei familia non [[Lingua Italiana|Italiane]], sed [[Lingua Theodisca|Germanice]] loquebatur: [[Provincia Bauzanensis|hi loci]] propinquissimi [[Germania]]e [[Austria]]eque sunt. Postea Ioannes melius linguam Italianam didicit; fluenter [[Lingua Anglica|Anglice]] quoque loquitur.
Puerus conductorem in [[Formula 1]] esse volebat, sed pro parentibus impensa altissima erat. Tunc Ioannes [[nartatio]]nem incepit, permulta certamina nationalia vincens; attamen simul in [[Teniludus|teniludo]] iam ludebat et, a tredecim annis, teniludum facere maluit quam super [[Nix|nivem]] labi.
Tamen Sinner nec [[Autocinetum|autocinetorum]] certamina nec nartationis laminae plane non reliquit.
Apud [[Bauzanum|Bauzani]] Institutum Technicum "Walther" studuit, sic ratiocinator factus est.
Ioannes Sinner societatem [[Pediludium|pediludicam]] Italianam [[AC Milan|Associazione Calcio Milan]] favet.
Ab anno [[2020]] in [[Principatus Monoeci|Monoeci Principato]] vivit.
Sinner [[Vulpes|Vulpem]] [[Ruber|rubram]] (''Volpe rossa'') appellatur ob [[Pilus|capilli]] colorem, praeterea in Ioannei [[Logotypus|logotypo]] vulpes quidem effingitur.
Ioannei desponsa usque ad [[2024]] Maria Braccini erat; deinde cum teniludi athleta [[Russia|Russica]] Anna Kalinskaya; nunc Ioannei desponsa [[Dania|Danica]] Laila Hasanovic est.
Anno [[2025]] Ioannes associationem ''Jannik Sinner Foundation'' condidit, ut pueri [[Ars athletica|disportum]] ludosque adhibeantur.
== Victoriae ==
* '''[[Sofia Open]]''' [[2020]]
* '''[[Great Ocean Road Open]]''' [[2021]]
* '''[[Washington Open]]''' [[2021]]
* '''[[Sofia Open]]''' [[2021]]
* '''[[European Open]]''' [[2021]]
* '''[[Croatia Open Umag]]''' [[2022]]
* '''[[Open Sud de France]]''' [[2023]]
* '''[[Canadian Open]]''' [[2023]]
* '''[[China Open]]''' [[2023]]
* '''[[Vienna Open]]''' [[2023]]
* '''[[Australian Open]]''' [[2024]]
* '''[[Rotterdam Open]]''' [[2024]]
* '''[[Miami Open]]''' [[2024]]
* '''[[Halle Open]]''' [[2024]]
* [[Cincinnati Masters|'''Cincinnati Open''']] [[2024]]
* '''[[US Open]]''' [[2024]]
* '''[[Shanghai Masters]]''' [[2024]]
* '''[[ATP Finals]]''' [[2024]]
* '''[[Australian Open]]''' [[2025]]
* [[Certamina Wimbledonensia|'''Wimbledon''']] [[2025]]
* '''[[China Open]]''' [[2025]]
* '''[[Vienna Open]]''' [[2025]]
* '''[[Paris Masters]]''' [[2025]]
* '''[[ATP Finals]]''' [[2025]]
* '''[[Indian Wells Open]]''' [[2026]]
* '''[[Miami Open]]''' [[2026]]
* '''[[Monte Carlo Masters]]''' [[2026]]
* '''[[Madrid Open]]''' [[2026]]
* '''[[Internazionali d'Italia]]''' [[2026]]
== Nexus externi ==
{{CommuniaCat|Jannik Sinner|Ioannem Sinner}}
[https://www.janniksinner.com/ Ioannei Sinner situs interretialis.] {{Ling|Anglice}}
{{bio-stipula}}
{{Lifetime|2001||Sinner, Ioannes}}
[[Categoria:Incolae Italiae]]
[[Categoria:Tennilusores]]
6ct0la067q9tlrs5dpl7hec2ffmdnul
Lucius Roselli
0
325644
3965194
3965120
2026-06-16T12:21:45Z
Andrew Dalby
1084
/* Bibliographia */
3965194
wikitext
text/x-wiki
{{res|Lucius Roselli}}, vulgo ''Lucio Roselli'' vel ''Rozelli'' (mortuus mense Februario [[1719]]) fuit exsul [[Italia|Italicus]] qui [[Traiectum ad Rhenum|Ultraiecti]] anno [[1698]] pervenit. Professor se proposuisse dicitur sed [[coffearia|coffearius]] [[Haga Comitum|Hagensis]] fit civesque Batavus. Protagonista fuit narrationis partim ficticiae [[Francogallice]] scriptae, quibus mox altera pars adiecit abbas [[Ioannes Olivier]] mythistoricus. Narratio [[lingua Nederlandica|Batave]], [[Anglice]] divulgata est. Sunt qui [[Daniel Defoe|Danielem Defoe]] interpretem versionis Anglicae fuisse censent.
Coffeariam Hagensem {{Creanda|fr|Robert Challe|Robertus Challe}} scriptor frequentavit. Portugallensis quidam qui Hagae habitabat hae se meminisse confessus est:
:''Au milieu du dix-huitième siècle il y avait un café sur le Plein [de La Haye], tenu par un Litalien du nom de Rozelli, qui était très-fréquenté par le beau monde. Ce Rozelli était un farceur, un homme à aventures, très-amusant, dont on a même publié une histoire. On venait dans ce café autant pour l'y voir et l'entendre raconter ses anecdotes, que pour la société qu'on y rencontrait.''<ref>{{qc|id= Fonseca (1853)}} vol. 1 p. 228</ref>
Praecepta culinaria ad librum [[Ricardus Bradley|Ricardi Bradley]], titulo ''The country housewife and lady's director'' (1727) dedit. Bradley eum [[Haga Comitum|Hagae Comitum]] cognovit atque de eo ad amicum [[Ioannes Sloane|Ioanne Sloane]] in epistula scripsit, verbis ''the famous Rozelli who is the author of that diverting piece entitled Les Adventures de Seign. Rozelli''.<ref>[[Bibliotheca Britannica|BL]] Sloane ms. 3322 f. 62. {{qc|id= Davidson (1980)}} pars iii p. 46, cf. pars ii pp. 55-56</ref>
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; De homine
* {{ec|id= Davidson (1980)|c= "A list of recipe contributors" in Caroline Davidson, ed., ''Richard Bradley: The country housewife and lady's director ... from the 1736 edition'' (Londinii: Prospect Books, 1980) pars iii p. 46 }}
* {{ec|id= Fonseca (1853)|c= Antonio Lopez de Fonseca, ''La Haye, par un habitant''. Hagae: Van Stockum, 1853 {{Google Books|C9pSAAAAcAAJ|vol. 1}} {{GB|l_LgMorsnFoC|vol. 2)}} }}
; De coffeariis Batavis
* J. van Lennep, J. ter Gouw, ''De uithangteekens, in verband met geschiedenis en volksleven beschouwd''. Amstelodami: Gebroeders Kraay, 1868; [https://www.roosterroots.nl/images/uithangtekens.pdf editio interretialis]; [https://www.dbnl.org/tekst/lenn006uith01_01/lenn006uith01_01_0019.php fragmentum utile]
* D. G. J. Schotel, ''Het maatschappelijk leven onzer vaderen in de zeventiende eeuw'' (Haarlem: Kruseman, 1869) [https://archive.org/details/hetmaatschappel00schogoog/page/n9/mode/1up p. 62]
; Editiones narrationis
Bibliographiam plenam editionum Francogallicarum [https://classiques-garnier.com/export/pdf/l-infortune-napolitain-ou-les-aventures-du-seigneur-rozelli-bibliographie-primaire.html?displaymode=full hic habes] ex editione {{qc|id= Leborgne et Sempère (2021)}} extractum.
* 1708-1709 : ''L' infortuné Napolitain ou les avantures du seigneur Rozelli''; ''La vie et avantures du seigneur Rozelli''. Lutetiae: Claude Rapin; [https://www.digitale-sammlungen.de/en/view/bsb11426154 3a ed., vol. 1], [https://www.digitale-sammlungen.de/de/view/bsb10780655 2a ed., vol. 2 apud Bavarenses] {{Google Books|nLxWAAAAcAAJ|vol. 2}}. -- Lutetiae: Pierre Witte [https://www.digitale-sammlungen.de/de/view/bsb10066374 vol. 2 apud Bavarenses]
* 1709 : ''Memoirs of the life and adventures of Signor Rozelli''. Londinii: John Morphew [https://archive.org/details/bim_eighteenth-century_linfortune-napolitain_olivier-abbe_1709 Textus]
* 1716 : ''D'ongelukkige Napolitaan, of zeldzaam levensbedrijf van Rozelli''. Ultraiecti: Jakob van Poolsum, 1716 [https://www.abebooks.com/Dongelukkige-Napolitaan-zeldzaam-levensbedrijf-Rozelli-Behelzende/32349164780/bd descriptio bibliopolae]; [https://www.forumrarebooks.com/item/_olivier_abbe_jean__d_39_ongelukkige_napolitaan_of_zeldzaam_levensbedrijf_van_rozelli_.html alia, cum nota de morte Roselli]
* 1725 : ''Memoirs of the life and adventures of Signor Rozelli, late of the Hague''. Londinii: F. Fayram, 1725; [https://archive.org/details/memoirsoflifeadv01oliv/ vol. 1, 4a ed., 1740] {{Google Books|CZdPKKHuf5oC|vol. 2, 4a ed., 1740}}
* 2021 : {{ec|id= Leborgne et Sempère (2021)|c= Érik Leborgne, Emmanuelle Sempère, edd., ''L’Infortuné Napolitain ou les aventures du seigneur Rozelli. Édition critique''. Lutetiae: Classiques Garnier, 2021}}; [https://classiques-garnier.com/revue-d-histoire-litteraire-de-la-france-1-2023-123e-annee-n-1-varia-comptes-rendus.html?displaymode=full recensio operis]; [https://muse.jhu.edu/article/880289 alia]
; De narratione
Bibliographiam pleniorem [https://classiques-garnier.com/export/pdf/l-infortune-napolitain-ou-les-aventures-du-seigneur-rozelli-bibliographie-critique-sur-l-infortune-napolitain-et-sur-olivier.html?displaymode=full hic habes] ex editione {{qc|id= Leborgne et Sempère (2021)}} extractum.
* René Démoris, ''Le Roman à la première personne''. Lutetiae: Armand Colin, 1975
* Antonio Viselli, "[https://books.openedition.org/pupvd/32462 L’Illustre malheureuse et L’Infortuné Napolitain, deux cosmopolites dans une Europe en crise de conscience]" in Anne-Lise Blanc et al., edd., ''La profusion et l’unité: pour Françoise Haffner'' (Perpiniani: Presses universitaires de Perpignan, n.d.) pp. 233-248
== Nexus externi ==
{{DEFAULTSORT:Roselli, Lucius}}
{{Anni vitae|saeculo 17|1719}}
[[Categoria:Coffeariae]]
[[Categoria:Scriptores Nederlandiae]]
[[Categoria:Incolae Italiae]]
[[Categoria:Exsules]]
[[Categoria:Popinarii]]
2m1sdhx608vl2suwrdrwrao9fa8cubs
3965195
3965194
2026-06-16T12:22:36Z
Andrew Dalby
1084
/* Bibliographia */
3965195
wikitext
text/x-wiki
{{res|Lucius Roselli}}, vulgo ''Lucio Roselli'' vel ''Rozelli'' (mortuus mense Februario [[1719]]) fuit exsul [[Italia|Italicus]] qui [[Traiectum ad Rhenum|Ultraiecti]] anno [[1698]] pervenit. Professor se proposuisse dicitur sed [[coffearia|coffearius]] [[Haga Comitum|Hagensis]] fit civesque Batavus. Protagonista fuit narrationis partim ficticiae [[Francogallice]] scriptae, quibus mox altera pars adiecit abbas [[Ioannes Olivier]] mythistoricus. Narratio [[lingua Nederlandica|Batave]], [[Anglice]] divulgata est. Sunt qui [[Daniel Defoe|Danielem Defoe]] interpretem versionis Anglicae fuisse censent.
Coffeariam Hagensem {{Creanda|fr|Robert Challe|Robertus Challe}} scriptor frequentavit. Portugallensis quidam qui Hagae habitabat hae se meminisse confessus est:
:''Au milieu du dix-huitième siècle il y avait un café sur le Plein [de La Haye], tenu par un Litalien du nom de Rozelli, qui était très-fréquenté par le beau monde. Ce Rozelli était un farceur, un homme à aventures, très-amusant, dont on a même publié une histoire. On venait dans ce café autant pour l'y voir et l'entendre raconter ses anecdotes, que pour la société qu'on y rencontrait.''<ref>{{qc|id= Fonseca (1853)}} vol. 1 p. 228</ref>
Praecepta culinaria ad librum [[Ricardus Bradley|Ricardi Bradley]], titulo ''The country housewife and lady's director'' (1727) dedit. Bradley eum [[Haga Comitum|Hagae Comitum]] cognovit atque de eo ad amicum [[Ioannes Sloane|Ioanne Sloane]] in epistula scripsit, verbis ''the famous Rozelli who is the author of that diverting piece entitled Les Adventures de Seign. Rozelli''.<ref>[[Bibliotheca Britannica|BL]] Sloane ms. 3322 f. 62. {{qc|id= Davidson (1980)}} pars iii p. 46, cf. pars ii pp. 55-56</ref>
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; De homine
* {{ec|id= Davidson (1980)|c= "A list of recipe contributors" in Caroline Davidson, ed., ''Richard Bradley: The country housewife and lady's director ... from the 1736 edition'' (Londinii: Prospect Books, 1980) pars iii p. 46 }}
* {{ec|id= Fonseca (1853)|c= Antonio Lopez de Fonseca, ''La Haye, par un habitant''. Hagae: Van Stockum, 1853 {{Google Books|C9pSAAAAcAAJ|vol. 1}} {{GB|l_LgMorsnFoC|vol. 2)}} }}
; De coffeariis Batavis
* J. van Lennep, J. ter Gouw, ''De uithangteekens, in verband met geschiedenis en volksleven beschouwd''. Amstelodami: Gebroeders Kraay, 1868; [https://www.roosterroots.nl/images/uithangtekens.pdf editio interretialis]; [https://www.dbnl.org/tekst/lenn006uith01_01/lenn006uith01_01_0019.php fragmentum utile]
* D. G. J. Schotel, ''Het maatschappelijk leven onzer vaderen in de zeventiende eeuw'' (Haarlem: Kruseman, 1869) [https://archive.org/details/hetmaatschappel00schogoog/page/n9/mode/1up p. 62]
; Editiones narrationis
Bibliographiam plenam editionum Francogallicarum [https://classiques-garnier.com/export/pdf/l-infortune-napolitain-ou-les-aventures-du-seigneur-rozelli-bibliographie-primaire.html?displaymode=full hic habes] ex editione {{qc|id= Leborgne et Sempère (2021)}} extractam.
* 1708-1709 : ''L' infortuné Napolitain ou les avantures du seigneur Rozelli''; ''La vie et avantures du seigneur Rozelli''. Lutetiae: Claude Rapin; [https://www.digitale-sammlungen.de/en/view/bsb11426154 3a ed., vol. 1], [https://www.digitale-sammlungen.de/de/view/bsb10780655 2a ed., vol. 2 apud Bavarenses] {{Google Books|nLxWAAAAcAAJ|vol. 2}}. -- Lutetiae: Pierre Witte [https://www.digitale-sammlungen.de/de/view/bsb10066374 vol. 2 apud Bavarenses]
* 1709 : ''Memoirs of the life and adventures of Signor Rozelli''. Londinii: John Morphew [https://archive.org/details/bim_eighteenth-century_linfortune-napolitain_olivier-abbe_1709 Textus]
* 1716 : ''D'ongelukkige Napolitaan, of zeldzaam levensbedrijf van Rozelli''. Ultraiecti: Jakob van Poolsum, 1716 [https://www.abebooks.com/Dongelukkige-Napolitaan-zeldzaam-levensbedrijf-Rozelli-Behelzende/32349164780/bd descriptio bibliopolae]; [https://www.forumrarebooks.com/item/_olivier_abbe_jean__d_39_ongelukkige_napolitaan_of_zeldzaam_levensbedrijf_van_rozelli_.html alia, cum nota de morte Roselli]
* 1725 : ''Memoirs of the life and adventures of Signor Rozelli, late of the Hague''. Londinii: F. Fayram, 1725; [https://archive.org/details/memoirsoflifeadv01oliv/ vol. 1, 4a ed., 1740] {{Google Books|CZdPKKHuf5oC|vol. 2, 4a ed., 1740}}
* 2021 : {{ec|id= Leborgne et Sempère (2021)|c= Érik Leborgne, Emmanuelle Sempère, edd., ''L’Infortuné Napolitain ou les aventures du seigneur Rozelli. Édition critique''. Lutetiae: Classiques Garnier, 2021}}; [https://classiques-garnier.com/revue-d-histoire-litteraire-de-la-france-1-2023-123e-annee-n-1-varia-comptes-rendus.html?displaymode=full recensio operis]; [https://muse.jhu.edu/article/880289 alia]
; De narratione
Bibliographiam pleniorem [https://classiques-garnier.com/export/pdf/l-infortune-napolitain-ou-les-aventures-du-seigneur-rozelli-bibliographie-critique-sur-l-infortune-napolitain-et-sur-olivier.html?displaymode=full hic habes] ex editione {{qc|id= Leborgne et Sempère (2021)}} extractam.
* René Démoris, ''Le Roman à la première personne''. Lutetiae: Armand Colin, 1975
* Antonio Viselli, "[https://books.openedition.org/pupvd/32462 L’Illustre malheureuse et L’Infortuné Napolitain, deux cosmopolites dans une Europe en crise de conscience]" in Anne-Lise Blanc et al., edd., ''La profusion et l’unité: pour Françoise Haffner'' (Perpiniani: Presses universitaires de Perpignan, n.d.) pp. 233-248
== Nexus externi ==
{{DEFAULTSORT:Roselli, Lucius}}
{{Anni vitae|saeculo 17|1719}}
[[Categoria:Coffeariae]]
[[Categoria:Scriptores Nederlandiae]]
[[Categoria:Incolae Italiae]]
[[Categoria:Exsules]]
[[Categoria:Popinarii]]
09og1anouvefci242oujd7p8eso0gr5
3965231
3965195
2026-06-16T16:04:38Z
Grufo
64423
Pagina iam exsistit
3965231
wikitext
text/x-wiki
{{res|Lucius Roselli}}, vulgo ''Lucio Roselli'' vel ''Rozelli'' (mortuus mense Februario [[1719]]) fuit exsul [[Italia|Italicus]] qui [[Traiectum ad Rhenum|Ultraiecti]] anno [[1698]] pervenit. Professor se proposuisse dicitur sed [[coffearia|coffearius]] [[Haga Comitum|Hagensis]] fit civesque Batavus. Protagonista fuit narrationis partim ficticiae [[Francogallice]] scriptae, quibus mox altera pars adiecit abbas [[Ioannes Olivier]] mythistoricus. Narratio [[lingua Nederlandica|Batave]], [[Anglice]] divulgata est. Sunt qui [[Daniel Defoe|Danielem Defoe]] interpretem versionis Anglicae fuisse censent.
Coffeariam Hagensem [[Robertus Challe]] scriptor frequentavit. Portugallensis quidam qui Hagae habitabat hae se meminisse confessus est:
:''Au milieu du dix-huitième siècle il y avait un café sur le Plein [de La Haye], tenu par un Litalien du nom de Rozelli, qui était très-fréquenté par le beau monde. Ce Rozelli était un farceur, un homme à aventures, très-amusant, dont on a même publié une histoire. On venait dans ce café autant pour l'y voir et l'entendre raconter ses anecdotes, que pour la société qu'on y rencontrait.''<ref>{{qc|id= Fonseca (1853)}} vol. 1 p. 228</ref>
Praecepta culinaria ad librum [[Ricardus Bradley|Ricardi Bradley]], titulo ''The country housewife and lady's director'' (1727) dedit. Bradley eum [[Haga Comitum|Hagae Comitum]] cognovit atque de eo ad amicum [[Ioannes Sloane|Ioanne Sloane]] in epistula scripsit, verbis ''the famous Rozelli who is the author of that diverting piece entitled Les Adventures de Seign. Rozelli''.<ref>[[Bibliotheca Britannica|BL]] Sloane ms. 3322 f. 62. {{qc|id= Davidson (1980)}} pars iii p. 46, cf. pars ii pp. 55-56</ref>
== Notae ==
<references />
== Bibliographia ==
; De homine
* {{ec|id= Davidson (1980)|c= "A list of recipe contributors" in Caroline Davidson, ed., ''Richard Bradley: The country housewife and lady's director ... from the 1736 edition'' (Londinii: Prospect Books, 1980) pars iii p. 46 }}
* {{ec|id= Fonseca (1853)|c= Antonio Lopez de Fonseca, ''La Haye, par un habitant''. Hagae: Van Stockum, 1853 {{Google Books|C9pSAAAAcAAJ|vol. 1}} {{GB|l_LgMorsnFoC|vol. 2)}} }}
; De coffeariis Batavis
* J. van Lennep, J. ter Gouw, ''De uithangteekens, in verband met geschiedenis en volksleven beschouwd''. Amstelodami: Gebroeders Kraay, 1868; [https://www.roosterroots.nl/images/uithangtekens.pdf editio interretialis]; [https://www.dbnl.org/tekst/lenn006uith01_01/lenn006uith01_01_0019.php fragmentum utile]
* D. G. J. Schotel, ''Het maatschappelijk leven onzer vaderen in de zeventiende eeuw'' (Haarlem: Kruseman, 1869) [https://archive.org/details/hetmaatschappel00schogoog/page/n9/mode/1up p. 62]
; Editiones narrationis
Bibliographiam plenam editionum Francogallicarum [https://classiques-garnier.com/export/pdf/l-infortune-napolitain-ou-les-aventures-du-seigneur-rozelli-bibliographie-primaire.html?displaymode=full hic habes] ex editione {{qc|id= Leborgne et Sempère (2021)}} extractam.
* 1708-1709 : ''L' infortuné Napolitain ou les avantures du seigneur Rozelli''; ''La vie et avantures du seigneur Rozelli''. Lutetiae: Claude Rapin; [https://www.digitale-sammlungen.de/en/view/bsb11426154 3a ed., vol. 1], [https://www.digitale-sammlungen.de/de/view/bsb10780655 2a ed., vol. 2 apud Bavarenses] {{Google Books|nLxWAAAAcAAJ|vol. 2}}. -- Lutetiae: Pierre Witte [https://www.digitale-sammlungen.de/de/view/bsb10066374 vol. 2 apud Bavarenses]
* 1709 : ''Memoirs of the life and adventures of Signor Rozelli''. Londinii: John Morphew [https://archive.org/details/bim_eighteenth-century_linfortune-napolitain_olivier-abbe_1709 Textus]
* 1716 : ''D'ongelukkige Napolitaan, of zeldzaam levensbedrijf van Rozelli''. Ultraiecti: Jakob van Poolsum, 1716 [https://www.abebooks.com/Dongelukkige-Napolitaan-zeldzaam-levensbedrijf-Rozelli-Behelzende/32349164780/bd descriptio bibliopolae]; [https://www.forumrarebooks.com/item/_olivier_abbe_jean__d_39_ongelukkige_napolitaan_of_zeldzaam_levensbedrijf_van_rozelli_.html alia, cum nota de morte Roselli]
* 1725 : ''Memoirs of the life and adventures of Signor Rozelli, late of the Hague''. Londinii: F. Fayram, 1725; [https://archive.org/details/memoirsoflifeadv01oliv/ vol. 1, 4a ed., 1740] {{Google Books|CZdPKKHuf5oC|vol. 2, 4a ed., 1740}}
* 2021 : {{ec|id= Leborgne et Sempère (2021)|c= Érik Leborgne, Emmanuelle Sempère, edd., ''L’Infortuné Napolitain ou les aventures du seigneur Rozelli. Édition critique''. Lutetiae: Classiques Garnier, 2021}}; [https://classiques-garnier.com/revue-d-histoire-litteraire-de-la-france-1-2023-123e-annee-n-1-varia-comptes-rendus.html?displaymode=full recensio operis]; [https://muse.jhu.edu/article/880289 alia]
; De narratione
Bibliographiam pleniorem [https://classiques-garnier.com/export/pdf/l-infortune-napolitain-ou-les-aventures-du-seigneur-rozelli-bibliographie-critique-sur-l-infortune-napolitain-et-sur-olivier.html?displaymode=full hic habes] ex editione {{qc|id= Leborgne et Sempère (2021)}} extractam.
* René Démoris, ''Le Roman à la première personne''. Lutetiae: Armand Colin, 1975
* Antonio Viselli, "[https://books.openedition.org/pupvd/32462 L’Illustre malheureuse et L’Infortuné Napolitain, deux cosmopolites dans une Europe en crise de conscience]" in Anne-Lise Blanc et al., edd., ''La profusion et l’unité: pour Françoise Haffner'' (Perpiniani: Presses universitaires de Perpignan, n.d.) pp. 233-248
== Nexus externi ==
{{DEFAULTSORT:Roselli, Lucius}}
{{Anni vitae|saeculo 17|1719}}
[[Categoria:Coffeariae]]
[[Categoria:Scriptores Nederlandiae]]
[[Categoria:Incolae Italiae]]
[[Categoria:Exsules]]
[[Categoria:Popinarii]]
hgr2hqanq1zcejwfullla2y7ta0dagm
Sphex
0
325645
3965262
3965109
2026-06-16T22:24:25Z
IacobusAmor
1163
~
3965262
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus italicus}}
{{Taxobox
| image = Great Golden Digger Wasp - Sphex ichneumoneus, Meadowood Farm SRMA, Mason Neck, Virginia.jpg
| image_caption = ''[[Sphex ichneumoneus]]'' in [[Mason Neck]] in [[Virginia]] in [[Civitates Foederatae Americae|Civitatibus Foederatis]].
| regnum = [[Animalia]]
| phylum = [[Arthropoda]]
| classis = [[Insecta]]
| ordo = [[Hymenoptera]]
| subordo = [[Apocrita]]
| superfamilia = [[Apoidea]]
| familia = [[Sphecidae]]
| subfamilia = [[Sphecinae]]
| genus = '''''Sphex'''''
| genus_authority = [[Carolus Linnaeus|Linnaeus]], [[1758]]
| type_species = ''[[Sphex flavipennis]]''
| type_species_authority = Linnaeus, 1758
}}
'''''Sphex''''' ({{Pns|gis|m|sphex}}) est [[genus (taxinomia)|genus]] [[vespa|vesparum]] in [[Familia (taxinomia)|familia]] [[Sphecidae|Sphecidarum]].
{{Insecta-stipula}}
==Nexus externi==
{{CommuniaCat|Sphex|''Sphegem''}}
{{Taxonbar|from=Q311144}}
[[Categoria:Apoidea]]
[[Categoria:Genera animalium]]
[[Categoria:Taxa Linnaei]]
[[Categoria:Taxa 1758]]
nst1jcia4c00ffehn5ctgx8jfq2oikd
Germanus Parisiensis
0
325652
3965197
3965179
2026-06-16T12:28:31Z
IacobusAmor
1163
3965197
wikitext
text/x-wiki
{{videdis|Sanctus Germanus}}
[[Fasciculus:SGP Chapelle St Symphorien 02.JPG|thumb|Inscriptio in pavimento sacelli sancti Symphoriani abbatiae Sancti Germani a Pratis, locum probabilem primae sepulturae ossium Germani indicans]]
Sanctus '''Germanus Parisiensis''' ([[Augustodunum|Augustoduni]] circa annum 496 natus, [[Lutetia|Lutetiae]] die 28 Maii 576 mortuus) fuit [[episcopus]] Parisiensis.<ref>MacErlean, A. (1909). [https://www.newadvent.org/cathen/06473a.htm St. Germain.] In: ''The Catholic Encyclopedia.'' Neo Eboraci: Robert Appleton Company.</ref>
Primum munus [[Abbas|abbatis]] Sancti Symphoriani Augustodunensis exercuit, postea vero ad sedem episcopalem Parisiensem vocatus est.<ref name=":0">''Martyrologium Romanum, ex decreto sacrosancti OEcumenici Concilii Vaticani II instauratum, auctoritate Ioannis Pauli Pp. II promulgatum.'' Editio altera. 844 pp. Typis Vaticanis 2004.</ref> Anno circiter 558 ecclesiam a Lutetia meridiem versus sitam consecravit, quae postea, ossibus eius anno 756 huc translatis, etiam nomen eius, abbatia nempe [[Abbatia Sancti Germani a Pratis|Sancti Germani a Pratis]], accepit.<ref>Prache, Anna (1983) ''Ile-de-France romane [Nuit des Temps 60].'' 496 pp. Pierre-qui-Vire: Zodiaque.</ref> Festum eius die 28 Maii colitur.<ref name=":0" />
== Notae ==
<references/>
<references />
[[Categoria:Nati saeculo 5]]
[[Categoria:Mortui saeculo 6]]
[[Categoria:Lutetia]]
[[Categoria:Episcopi Parisienses]]
gzh9ahklpzpv9w7pw08u2csk15owisr
Kărim Măsimov
0
325653
3965201
2026-06-16T14:05:00Z
Andrew Dalby
1084
Andrew Dalby movit paginam [[Kărim Măsimov]] ad [[Karimus Măsimov]] praeter redirectionem: forma praenominis Latina
3965201
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Karimus Măsimov]]
ikbuehea8xo8azm7br5lpn4duk27e2i
Sanctus Odoricus
0
325654
3965205
2026-06-16T14:17:45Z
Andrew Dalby
1084
Andrew Dalby movit paginam [[Sanctus Odoricus]] ad [[Villa Sancti Odorici]]: sic fons
3965205
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Villa Sancti Odorici]]
o998776qf5fx13l590ma0umdwawluh6
Gardena ad Sanctum Udalricum
0
325655
3965209
2026-06-16T14:21:54Z
Andrew Dalby
1084
Redirigens ad [[Urticetum]]
3965209
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Urticetum]]
etzq8bxh0vkiuigz8ar9j6kzbhoyih3
Robertus Challe
0
325656
3965228
2026-06-16T15:57:39Z
Andrew Dalby
1084
initium
3965228
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{res|Robertus Challe}}, vulgo ''Robert'' (natus die [[17 Augusti]] [[1659]] [[Lutetia]]e; apud [[Autricum|Carnotes]] die [[25 Ianuarii]] [[1721]] mortuus) fuit scriptor [[Francia|Francicus]]. Inter [[1782]] et [[1788]] [[Quebecum|Quebeci]] in [[Nova Francia]] degebat tanquam mercator piscatorius. Quater incarceratus est, a piratis [[Mare Caribaeum|Caribaeis]], ab [[Anglia|Anglis]] [[Bostonia]]e et [[Londinium|Londinii]], a Francicis [[Lutetia]]e: dum Londinii captivus manebat [[Sancteuremondus]] eum adiuvit. Scriptor regis nominatus, anno [[1689]] iter ad [[Indiae Orientales|Iniaads Orientales]] fecit: narratio huius itineris, quam postea scripsit, anno 1721 paulo post eius mortem edita est. Mythistoriae duae, quae dum vivebat divulgare potuit, sine nomine auctoris venditata sunt.
== Scripta ==
* 1713 : ''Les illustres Françaises: histoires véritables''
* 1713 : ''Continuation de l'Histoire de l'admirable Don Quichotte''
* 1721 : ''Journal d’un voyage fait aux Indes Orientales par une escadre de six vaisseaux commandez par M. Du Quesne, depuis le 24 février 1690, jusqu’au 20 août 1691''. 3 voll.
* 1768 : ''Le Militaire philosophe, ou Difficultés sur la religion, proposées au R. P. Malebranche, prêtre de l’Oratoire, par un ancien officier'' (a Jacques-André Naigeon aliisque partim rescripta)
* 1996 : ''Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''
* 1998 : ''Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond'': textus priscus operis anno 1721 divulgati
* 2000 : ''Difficultés sur la religion proposées au P. Malebranche par M... officier militaire dans la marine'': textus priscus operis anno 1768 divulgati
== Bibliographia ==
; Editiones operis recentes
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''. Genavae: Droz, 1996
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond''. Genavae: Droz, 1998
; Eruditio
* Susan Read Baker, "Shifting Cultural Tides in Robert Challe's "Journal d'un Voyage fait aux Indes Orientales (1690-1691)" in ''South Atlantic Review'' vol. 66 (2001) pp. 91-113; [https://doi.org/10.2307/3201870 DOI]; [https://www.jstor.org/stable/3201870 JSTOR]
* Jacques Cormier, ed., ''Lectures de Robert Challe''. Lutetiae: Champion, 1999
* Jacques Cormier, "[https://books.openedition.org/pur/40631 Paysage et politique dans le Journal d’un voyage aux Indes orientales et dans les Mémoires de Robert Challe]" in Isabelle Trivisani-Moreau, ed., ''Paysage politique'' (Redonis: Presses universitaires de Rennes, s.d.) pp. 43-54
* Jacques Cormier, ''L’Atelier de Robert Challe''. Lutetiae: PUPS, 2010
* Lawrence J. Forno, "The Rebirth of a Novelist: Robert Challe in 1973" in ''French Review'' vol. 46 (1973) pp. 1138-1147; [https://www.jstor.org/stable/388313 JSTOR]
* M.-L. Girou-Swiderski, P. Berthiaume, edd., ''Challe et/en son temps''. Lutetiae: Champion, 2002
* English Showalter, "Robert Challe and Don Quixote" in ''French Review'' vol. 45 (1972) pp. 1136-1144
psluy9khcvm2sy4e3ojp157ik0jtic2
3965229
3965228
2026-06-16T16:02:41Z
Andrew Dalby
1084
[[Project:HotCat|HotCat]]: +[[Categoria:Scriptores Franciae]]; +[[Categoria:Auctores Francogallici]]; +[[Categoria:Incarcerati]]; +[[Categoria:Scriptores itinerum]]
3965229
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{res|Robertus Challe}}, vulgo ''Robert'' (natus die [[17 Augusti]] [[1659]] [[Lutetia]]e; apud [[Autricum|Carnotes]] die [[25 Ianuarii]] [[1721]] mortuus) fuit scriptor [[Francia|Francicus]]. Inter [[1782]] et [[1788]] [[Quebecum|Quebeci]] in [[Nova Francia]] degebat tanquam mercator piscatorius. Quater incarceratus est, a piratis [[Mare Caribaeum|Caribaeis]], ab [[Anglia|Anglis]] [[Bostonia]]e et [[Londinium|Londinii]], a Francicis [[Lutetia]]e: dum Londinii captivus manebat [[Sancteuremondus]] eum adiuvit. Scriptor regis nominatus, anno [[1689]] iter ad [[Indiae Orientales|Iniaads Orientales]] fecit: narratio huius itineris, quam postea scripsit, anno 1721 paulo post eius mortem edita est. Mythistoriae duae, quae dum vivebat divulgare potuit, sine nomine auctoris venditata sunt.
== Scripta ==
* 1713 : ''Les illustres Françaises: histoires véritables''
* 1713 : ''Continuation de l'Histoire de l'admirable Don Quichotte''
* 1721 : ''Journal d’un voyage fait aux Indes Orientales par une escadre de six vaisseaux commandez par M. Du Quesne, depuis le 24 février 1690, jusqu’au 20 août 1691''. 3 voll.
* 1768 : ''Le Militaire philosophe, ou Difficultés sur la religion, proposées au R. P. Malebranche, prêtre de l’Oratoire, par un ancien officier'' (a Jacques-André Naigeon aliisque partim rescripta)
* 1996 : ''Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''
* 1998 : ''Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond'': textus priscus operis anno 1721 divulgati
* 2000 : ''Difficultés sur la religion proposées au P. Malebranche par M... officier militaire dans la marine'': textus priscus operis anno 1768 divulgati
== Bibliographia ==
; Editiones operis recentes
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''. Genavae: Droz, 1996
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond''. Genavae: Droz, 1998
; Eruditio
* Susan Read Baker, "Shifting Cultural Tides in Robert Challe's "Journal d'un Voyage fait aux Indes Orientales (1690-1691)" in ''South Atlantic Review'' vol. 66 (2001) pp. 91-113; [https://doi.org/10.2307/3201870 DOI]; [https://www.jstor.org/stable/3201870 JSTOR]
* Jacques Cormier, ed., ''Lectures de Robert Challe''. Lutetiae: Champion, 1999
* Jacques Cormier, "[https://books.openedition.org/pur/40631 Paysage et politique dans le Journal d’un voyage aux Indes orientales et dans les Mémoires de Robert Challe]" in Isabelle Trivisani-Moreau, ed., ''Paysage politique'' (Redonis: Presses universitaires de Rennes, s.d.) pp. 43-54
* Jacques Cormier, ''L’Atelier de Robert Challe''. Lutetiae: PUPS, 2010
* Lawrence J. Forno, "The Rebirth of a Novelist: Robert Challe in 1973" in ''French Review'' vol. 46 (1973) pp. 1138-1147; [https://www.jstor.org/stable/388313 JSTOR]
* M.-L. Girou-Swiderski, P. Berthiaume, edd., ''Challe et/en son temps''. Lutetiae: Champion, 2002
* English Showalter, "Robert Challe and Don Quixote" in ''French Review'' vol. 45 (1972) pp. 1136-1144
[[Categoria:Scriptores Franciae]]
[[Categoria:Auctores Francogallici]]
[[Categoria:Incarcerati]]
[[Categoria:Scriptores itinerum]]
37o9q21b385r50y7v2ix0gd2709hjjm
3965230
3965229
2026-06-16T16:03:21Z
Andrew Dalby
1084
3965230
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{res|Robertus Challe}}, vulgo ''Robert'' (natus die [[17 Augusti]] [[1659]] [[Lutetia]]e; apud [[Autricum|Carnotes]] die [[25 Ianuarii]] [[1721]] mortuus) fuit scriptor [[Francia|Francicus]]. Inter [[1782]] et [[1788]] [[Quebecum|Quebeci]] in [[Nova Francia]] degebat tanquam mercator piscatorius. Quater incarceratus est, a piratis [[Mare Caribaeum|Caribaeis]], ab [[Anglia|Anglis]] [[Bostonia]]e et [[Londinium|Londinii]], a Francicis [[Lutetia]]e: dum Londinii captivus manebat [[Sancteuremondus]] eum adiuvit. Scriptor regis nominatus, anno [[1689]] iter ad [[Indiae Orientales|Iniaads Orientales]] fecit: narratio huius itineris, quam postea scripsit, anno 1721 paulo post eius mortem edita est. Mythistoriae duae, quae dum vivebat divulgare potuit, sine nomine auctoris venditata sunt.
== Scripta ==
* 1713 : ''Les illustres Françaises: histoires véritables''
* 1713 : ''Continuation de l'Histoire de l'admirable Don Quichotte''
* 1721 : ''Journal d’un voyage fait aux Indes Orientales par une escadre de six vaisseaux commandez par M. Du Quesne, depuis le 24 février 1690, jusqu’au 20 août 1691''. 3 voll.
* 1768 : ''Le Militaire philosophe, ou Difficultés sur la religion, proposées au R. P. Malebranche, prêtre de l’Oratoire, par un ancien officier'' (a Jacques-André Naigeon aliisque partim rescripta)
* 1996 : ''Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''
* 1998 : ''Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond'': textus priscus operis anno 1721 divulgati
* 2000 : ''Difficultés sur la religion proposées au P. Malebranche par M... officier militaire dans la marine'': textus priscus operis anno 1768 divulgati
== Bibliographia ==
; Editiones operis recentes
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''. Genavae: Droz, 1996
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond''. Genavae: Droz, 1998
; Eruditio
* Susan Read Baker, "Shifting Cultural Tides in Robert Challe's "Journal d'un Voyage fait aux Indes Orientales (1690-1691)" in ''South Atlantic Review'' vol. 66 (2001) pp. 91-113; [https://doi.org/10.2307/3201870 DOI]; [https://www.jstor.org/stable/3201870 JSTOR]
* Jacques Cormier, ed., ''Lectures de Robert Challe''. Lutetiae: Champion, 1999
* Jacques Cormier, "[https://books.openedition.org/pur/40631 Paysage et politique dans le Journal d’un voyage aux Indes orientales et dans les Mémoires de Robert Challe]" in Isabelle Trivisani-Moreau, ed., ''Paysage politique'' (Redonis: Presses universitaires de Rennes, s.d.) pp. 43-54
* Jacques Cormier, ''L’Atelier de Robert Challe''. Lutetiae: PUPS, 2010
* Lawrence J. Forno, "The Rebirth of a Novelist: Robert Challe in 1973" in ''French Review'' vol. 46 (1973) pp. 1138-1147; [https://www.jstor.org/stable/388313 JSTOR]
* M.-L. Girou-Swiderski, P. Berthiaume, edd., ''Challe et/en son temps''. Lutetiae: Champion, 2002
* English Showalter, "Robert Challe and Don Quixote" in ''French Review'' vol. 45 (1972) pp. 1136-1144
{{Anni vitae|1659|1721}}
[[Categoria:Scriptores Franciae]]
[[Categoria:Auctores Francogallici]]
[[Categoria:Incarcerati]]
[[Categoria:Scriptores itinerum]]
6t9o5bz8zt9fk8lbluovas6u7y56br3
3965232
3965230
2026-06-16T16:05:41Z
Andrew Dalby
1084
3965232
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{res|Robertus Challe}}, vulgo ''Robert'' (natus die [[17 Augusti]] [[1659]] [[Lutetia]]e; apud [[Autricum|Carnotes]] die [[25 Ianuarii]] [[1721]] mortuus) fuit scriptor [[Francia|Francicus]]. Inter [[1782]] et [[1788]] [[Quebecum|Quebeci]] in [[Nova Francia]] degebat tanquam mercator piscatorius. Quater incarceratus est, a piratis [[Mare Caribaeum|Caribaeis]], ab [[Anglia|Anglis]] [[Bostonia]]e et [[Londinium|Londinii]], a Francicis [[Lutetia]]e: dum Londinii captivus manebat [[Sancteuremondus]] eum adiuvit. Scriptor regis nominatus, anno [[1689]] iter ad [[Oceanus Indicus|oceanum Indicum]] fecit: narratio huius itineris, quam postea scripsit, anno 1721 paulo post eius mortem edita est. Mythistoriae duae, quae dum vivebat divulgare potuit, sine nomine auctoris venditata sunt.
== Scripta ==
* 1713 : ''Les illustres Françaises: histoires véritables''
* 1713 : ''Continuation de l'Histoire de l'admirable Don Quichotte''
* 1721 : ''Journal d’un voyage fait aux Indes Orientales par une escadre de six vaisseaux commandez par M. Du Quesne, depuis le 24 février 1690, jusqu’au 20 août 1691''. 3 voll.
* 1768 : ''Le Militaire philosophe, ou Difficultés sur la religion, proposées au R. P. Malebranche, prêtre de l’Oratoire, par un ancien officier'' (a Jacques-André Naigeon aliisque partim rescripta)
* 1996 : ''Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''
* 1998 : ''Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond'': textus priscus operis anno 1721 divulgati
* 2000 : ''Difficultés sur la religion proposées au P. Malebranche par M... officier militaire dans la marine'': textus priscus operis anno 1768 divulgati
== Bibliographia ==
; Editiones operis recentes
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''. Genavae: Droz, 1996
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond''. Genavae: Droz, 1998
; Eruditio
* Susan Read Baker, "Shifting Cultural Tides in Robert Challe's "Journal d'un Voyage fait aux Indes Orientales (1690-1691)" in ''South Atlantic Review'' vol. 66 (2001) pp. 91-113; [https://doi.org/10.2307/3201870 DOI]; [https://www.jstor.org/stable/3201870 JSTOR]
* Jacques Cormier, ed., ''Lectures de Robert Challe''. Lutetiae: Champion, 1999
* Jacques Cormier, "[https://books.openedition.org/pur/40631 Paysage et politique dans le Journal d’un voyage aux Indes orientales et dans les Mémoires de Robert Challe]" in Isabelle Trivisani-Moreau, ed., ''Paysage politique'' (Redonis: Presses universitaires de Rennes, s.d.) pp. 43-54
* Jacques Cormier, ''L’Atelier de Robert Challe''. Lutetiae: PUPS, 2010
* Lawrence J. Forno, "The Rebirth of a Novelist: Robert Challe in 1973" in ''French Review'' vol. 46 (1973) pp. 1138-1147; [https://www.jstor.org/stable/388313 JSTOR]
* M.-L. Girou-Swiderski, P. Berthiaume, edd., ''Challe et/en son temps''. Lutetiae: Champion, 2002
* English Showalter, "Robert Challe and Don Quixote" in ''French Review'' vol. 45 (1972) pp. 1136-1144
{{Anni vitae|1659|1721}}
[[Categoria:Scriptores Franciae]]
[[Categoria:Auctores Francogallici]]
[[Categoria:Incarcerati]]
[[Categoria:Scriptores itinerum]]
gos54ymdfydt0mtf7rxy1m2z9cqtyhe
3965233
3965232
2026-06-16T16:22:20Z
Andrew Dalby
1084
bibl
3965233
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{res|Robertus Challe}}, vulgo ''Robert'' (natus die [[17 Augusti]] [[1659]] [[Lutetia]]e; apud [[Autricum|Carnotes]] die [[25 Ianuarii]] [[1721]] mortuus) fuit scriptor [[Francia|Francicus]]. Inter [[1782]] et [[1788]] [[Quebecum|Quebeci]] in [[Nova Francia]] degebat tanquam mercator piscatorius. Quater incarceratus est, a piratis [[Mare Caribaeum|Caribaeis]], ab [[Anglia|Anglis]] [[Bostonia]]e et [[Londinium|Londinii]], a Francicis [[Lutetia]]e: dum Londinii captivus manebat [[Sancteuremondus]] eum adiuvit. Scriptor regis nominatus, anno [[1689]] iter ad [[Oceanus Indicus|oceanum Indicum]] fecit: narratio huius itineris, quam postea scripsit, anno 1721 paulo post eius mortem edita est. Mythistoriae duae, quae dum vivebat divulgare potuit, sine nomine auctoris venditata sunt.
== Scripta ==
* 1713 : ''Les illustres Françaises: histoires véritables''
* 1713 : ''Continuation de l'Histoire de l'admirable Don Quichotte''
* 1721 : ''Journal d’un voyage fait aux Indes Orientales par une escadre de six vaisseaux commandez par M. Du Quesne, depuis le 24 février 1690, jusqu’au 20 août 1691''. 3 voll.
* 1768 : ''Le Militaire philosophe, ou Difficultés sur la religion, proposées au R. P. Malebranche, prêtre de l’Oratoire, par un ancien officier'' (a Jacques-André Naigeon aliisque partim rescripta)
* 1996 : ''Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''
* 1998 : ''Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond'': textus priscus operis anno 1721 divulgati
* 2000 : ''Difficultés sur la religion proposées au P. Malebranche par M... officier militaire dans la marine'': textus priscus operis anno 1768 divulgati
== Bibliographia ==
; Editiones operis recentes
* F. Deloffre, ed., ''Robert Chasles: Les Illustres Françaises''. Lutetiae: Les Belles Lettres, 1959
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''. Genavae: Droz, 1996
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond''. Genavae: Droz, 1998
; Eruditio
* Susan Read Baker, "Shifting Cultural Tides in Robert Challe's "Journal d'un Voyage fait aux Indes Orientales (1690-1691)" in ''South Atlantic Review'' vol. 66 (2001) pp. 91-113; [https://doi.org/10.2307/3201870 DOI]; [https://www.jstor.org/stable/3201870 JSTOR]
* Jacques Cormier, ed., ''Lectures de Robert Challe''. Lutetiae: Champion, 1999
* Jacques Cormier, "[https://books.openedition.org/pur/40631 Paysage et politique dans le Journal d’un voyage aux Indes orientales et dans les Mémoires de Robert Challe]" in Isabelle Trivisani-Moreau, ed., ''Paysage politique'' (Redonis: Presses universitaires de Rennes, s.d.) pp. 43-54
* Jacques Cormier, ''L’Atelier de Robert Challe''. Lutetiae: PUPS, 2010
* Jacques Cormier, Jan Herman, Paul Pelckmans, ''Robert Challe: sources et héritages, Colloque international Louvain-Anvers, 21-22-23 mars 2002''. Lovanii: Peeters, 2003
* F. Deloffre, ed., ''Autour de Robert Challe, Actes du colloque de Chartres (20-22 juin 1991)''. Lutetiae: Champion, 1993
* Lawrence J. Forno, "The Rebirth of a Novelist: Robert Challe in 1973" in ''French Review'' vol. 46 (1973) pp. 1138-1147; [https://www.jstor.org/stable/388313 JSTOR]
* M.-L. Girou-Swiderski, P. Berthiaume, edd., ''Challe et/en son temps, Actes du colloque de l’université d’Ottawa (24-26 septembre 1998)''. Lutetiae: Champion, 2002
* Jean Mesnard, "L’identité de Robert Challe" in ''Revue d’Histoire littéraire de la France'' (1979) pp. 915-939
* Henri Roddier, "Robert Challe inspirateur de Richardson et de l’abbé Prévost" in ''Revue de Littérature comparée'' (1947) pp. 5-38
* English Showalter, "Robert Challe and Don Quixote" in ''French Review'' vol. 45 (1972) pp. 1136-1144
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* Société des Amis de Robert Challe (1659-1721): ''[https://robertchalle.hypotheses.org/ Recherches sur la vie et l'œuvre de Robert Challe]''
** "[https://robertchalle.hypotheses.org/vie-de-robert-challe Vie de Robert Challe''
** [https://robertchalle.hypotheses.org/bibliographie Bibliographie]
{{Anni vitae|1659|1721}}
[[Categoria:Scriptores Franciae]]
[[Categoria:Auctores Francogallici]]
[[Categoria:Incarcerati]]
[[Categoria:Scriptores itinerum]]
31qw0kpqhg9muyh3zk64fmcqi7t7bod
3965237
3965233
2026-06-16T17:04:40Z
Andrew Dalby
1084
bibl
3965237
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{res|Robertus Challe}}, vulgo ''Robert'' (natus die [[17 Augusti]] [[1659]] [[Lutetia]]e; apud [[Autricum|Carnotes]] die [[25 Ianuarii]] [[1721]] mortuus) fuit scriptor [[Francia|Francicus]]. Inter [[1782]] et [[1788]] [[Quebecum|Quebeci]] in [[Nova Francia]] degebat tanquam mercator piscatorius. Quater incarceratus est, a piratis [[Mare Caribaeum|Caribaeis]], ab [[Anglia|Anglis]] [[Bostonia]]e et [[Londinium|Londinii]], a Francicis [[Lutetia]]e: dum Londinii captivus manebat [[Sancteuremondus]] eum adiuvit. Scriptor regis nominatus, anno [[1689]] iter ad [[Oceanus Indicus|oceanum Indicum]] fecit: narratio huius itineris, quam postea scripsit, anno 1721 paulo post eius mortem edita est. Mythistoriae duae, quae dum vivebat divulgare potuit, sine nomine auctoris venditata sunt.
== Scripta ==
* 1713 : ''Les illustres Françaises: histoires véritables''
* 1713 : ''Continuation de l'Histoire de l'admirable Don Quichotte''
* 1721 : ''Journal d’un voyage fait aux Indes Orientales par une escadre de six vaisseaux commandez par M. Du Quesne, depuis le 24 février 1690, jusqu’au 20 août 1691''. 3 voll.
* 1768 : ''Le Militaire philosophe, ou Difficultés sur la religion, proposées au R. P. Malebranche, prêtre de l’Oratoire, par un ancien officier'' (a Jacques-André Naigeon aliisque partim rescripta)
* 1996 : ''Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''
* 1998 : ''Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond'': textus priscus operis anno 1721 divulgati
* 2000 : ''Difficultés sur la religion proposées au P. Malebranche par M... officier militaire dans la marine'': textus priscus operis anno 1768 divulgati
== Bibliographia ==
; Editiones operis recentes
* F. Deloffre, ed., ''Robert Chasles: Les Illustres Françaises''. Lutetiae: Les Belles Lettres, 1959
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''. Genavae: Droz, 1996
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond''. Genavae: Droz, 1998
; Colloquia Challiana
* Geneviève Artigas-Menant, ed., ''Robert Challe et les passions, Actes du colloque de l’Université Paris XII-Val de Marne (5 au 7 mars 2004)''. Lutetiae: PUPS, 2008
* Geneviève Artigas-Menant, Marc André Bernier, Christophe Martin, ''Robert Challe et l’Aventure: Colloque de Paris, rue Serpente, mars 2022''. Lutetiae: Classiques Garnier, 2024
* Geneviève Artigas-Menant, Jacques Cormier, Driss Aissaoui, edd., ''Robert Challe au carrefour des continents et des cultures, Actes du colloque de Halifax, 24- 25 septembre 2009''. Lutetiae: Hermann, 2013
* Geneviève Artigas-Menant, Carole Dornier, edd., ''Robert Challe : Paris 1713, L’Année des Illustres Françaises, Actes du colloque de L’Arsenal (mars 2002)''. Lutetiae: Vrin, 2016
* Jacques Cormier, ed., ''Lectures de Robert Challe''. Lutetiae: Champion, 1999
* Jacques Cormier, Jan Herman, Paul Pelckmans, edd., ''Robert Challe: sources et héritages, Colloque international Louvain-Anvers, 21-22-23 mars 2002''. Lovanii: Peeters, 2003
* F. Deloffre, ed., ''Autour de Robert Challe, Actes du colloque de Chartres (20-22 juin 1991)''. Lutetiae: Champion, 1993
* M.-L. Girou-Swiderski, P. Berthiaume, edd., ''Challe et/en son temps, Actes du colloque de l’université d’Ottawa (24-26 septembre 1998)''. Lutetiae: Champion, 2002
* Maria Susana Seguin, ed., ''Robert Challe et la sociabilité de son temps, Actes du colloque de Montpellier (16- 18 novembre 2006)''. Montispessulani: Presses universitaires de la Méditerranée, 2010
; Eruditio
* Susan Read Baker, "Shifting Cultural Tides in Robert Challe's "Journal d'un Voyage fait aux Indes Orientales (1690-1691)" in ''South Atlantic Review'' vol. 66 (2001) pp. 91-113; [https://doi.org/10.2307/3201870 DOI]; [https://www.jstor.org/stable/3201870 JSTOR]
* Jacques Cormier, "[https://books.openedition.org/pur/40631 Paysage et politique dans le Journal d’un voyage aux Indes orientales et dans les Mémoires de Robert Challe]" in Isabelle Trivisani-Moreau, ed., ''Paysage politique'' (Redonis: Presses universitaires de Rennes, s.d.) pp. 43-54
* Jacques Cormier, ''L’Atelier de Robert Challe''. Lutetiae: PUPS, 2010
* Lawrence J. Forno, "The Rebirth of a Novelist: Robert Challe in 1973" in ''French Review'' vol. 46 (1973) pp. 1138-1147; [https://www.jstor.org/stable/388313 JSTOR]
* Jean Mesnard, "L’identité de Robert Challe" in ''Revue d’Histoire littéraire de la France'' (1979) pp. 915-939
* Henri Roddier, "Robert Challe inspirateur de Richardson et de l’abbé Prévost" in ''Revue de Littérature comparée'' (1947) pp. 5-38
* English Showalter, "Robert Challe and Don Quixote" in ''French Review'' vol. 45 (1972) pp. 1136-1144
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* Société des Amis de Robert Challe (1659-1721): ''[https://robertchalle.hypotheses.org/ Recherches sur la vie et l'œuvre de Robert Challe]''
** "[https://robertchalle.hypotheses.org/vie-de-robert-challe Vie de Robert Challe''
** [https://robertchalle.hypotheses.org/bibliographie Bibliographie]
{{Anni vitae|1659|1721}}
[[Categoria:Scriptores Franciae]]
[[Categoria:Auctores Francogallici]]
[[Categoria:Incarcerati]]
[[Categoria:Scriptores itinerum]]
bjafzn9pla3k6nq1470rsq1ijovrs2f
3965238
3965237
2026-06-16T17:08:43Z
Andrew Dalby
1084
/* Bibliographia */
3965238
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
{{res|Robertus Challe}}, vulgo ''Robert'' (natus die [[17 Augusti]] [[1659]] [[Lutetia]]e; apud [[Autricum|Carnotes]] die [[25 Ianuarii]] [[1721]] mortuus) fuit scriptor [[Francia|Francicus]]. Inter [[1782]] et [[1788]] [[Quebecum|Quebeci]] in [[Nova Francia]] degebat tanquam mercator piscatorius. Quater incarceratus est, a piratis [[Mare Caribaeum|Caribaeis]], ab [[Anglia|Anglis]] [[Bostonia]]e et [[Londinium|Londinii]], a Francicis [[Lutetia]]e: dum Londinii captivus manebat [[Sancteuremondus]] eum adiuvit. Scriptor regis nominatus, anno [[1689]] iter ad [[Oceanus Indicus|oceanum Indicum]] fecit: narratio huius itineris, quam postea scripsit, anno 1721 paulo post eius mortem edita est. Mythistoriae duae, quae dum vivebat divulgare potuit, sine nomine auctoris venditata sunt.
== Scripta ==
* 1713 : ''Les illustres Françaises: histoires véritables''
* 1713 : ''Continuation de l'Histoire de l'admirable Don Quichotte''
* 1721 : ''Journal d’un voyage fait aux Indes Orientales par une escadre de six vaisseaux commandez par M. Du Quesne, depuis le 24 février 1690, jusqu’au 20 août 1691''. 3 voll.
* 1768 : ''Le Militaire philosophe, ou Difficultés sur la religion, proposées au R. P. Malebranche, prêtre de l’Oratoire, par un ancien officier'' (a Jacques-André Naigeon aliisque partim rescripta)
* 1996 : ''Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''
* 1998 : ''Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond'': textus priscus operis anno 1721 divulgati
* 2000 : ''Difficultés sur la religion proposées au P. Malebranche par M... officier militaire dans la marine'': textus priscus operis anno 1768 divulgati
== Bibliographia ==
; Editiones operis recentes
* F. Deloffre, ed., ''Robert Chasles: Les Illustres Françaises''. Lutetiae: Les Belles Lettres, 1959
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''. Genavae: Droz, 1996
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond''. Genavae: Droz, 1998
; Colloquia Challiana
* Geneviève Artigas-Menant, ed., ''Robert Challe et les passions, Actes du colloque de l’Université Paris XII-Val de Marne (5 au 7 mars 2004)''. Lutetiae: PUPS, 2008
* Geneviève Artigas-Menant, Marc André Bernier, Christophe Martin, ''Robert Challe et l’Aventure: Colloque de Paris, rue Serpente, mars 2022''. Lutetiae: Classiques Garnier, 2024
* Geneviève Artigas-Menant, Jacques Cormier, Driss Aissaoui, edd., ''Robert Challe au carrefour des continents et des cultures, Actes du colloque de Halifax, 24- 25 septembre 2009''. Lutetiae: Hermann, 2013
* Geneviève Artigas-Menant, Carole Dornier, edd., ''Robert Challe : Paris 1713, L’Année des Illustres Françaises, Actes du colloque de L’Arsenal (mars 2002)''. Lutetiae: Vrin, 2016
* Jacques Cormier, ed., ''Lectures de Robert Challe''. Lutetiae: Champion, 1999
* Jacques Cormier, Jan Herman, Paul Pelckmans, edd., ''Robert Challe: sources et héritages, Colloque international Louvain-Anvers, 21-22-23 mars 2002''. Lovanii: Peeters, 2003
* F. Deloffre, ed., ''Autour de Robert Challe, Actes du colloque de Chartres (20-22 juin 1991)''. Lutetiae: Champion, 1993
* M.-L. Girou-Swiderski, P. Berthiaume, edd., ''Challe et/en son temps, Actes du colloque de l’université d’Ottawa (24-26 septembre 1998)''. Lutetiae: Champion, 2002
* Maria Susana Seguin, ed., ''Robert Challe et la sociabilité de son temps, Actes du colloque de Montpellier (16- 18 novembre 2006)''. Montispessulani: Presses universitaires de la Méditerranée, 2010
; Eruditio
* Susan Read Baker, "Shifting Cultural Tides in Robert Challe's "Journal d'un Voyage fait aux Indes Orientales (1690-1691)" in ''South Atlantic Review'' vol. 66 (2001) pp. 91-113; [https://doi.org/10.2307/3201870 DOI]; [https://www.jstor.org/stable/3201870 JSTOR]
* Susan Read Baker, "[https://www.researchgate.net/publication/237524608_Natutical_Fare_in_Robert_Challe%27s_Journal_d%27un_voyage_fait_aux_Indes_orientales_1690-1691 Nautical Fare in Robert Challe’s Journal d’un voyage fait aux Indes orientales (1690-1691)]" in ''Cahiers du dix-septième'' vol. 9 (2004)
* Jacques Cormier, "[https://books.openedition.org/pur/40631 Paysage et politique dans le Journal d’un voyage aux Indes orientales et dans les Mémoires de Robert Challe]" in Isabelle Trivisani-Moreau, ed., ''Paysage politique'' (Redonis: Presses universitaires de Rennes, s.d.) pp. 43-54
* Jacques Cormier, ''L’Atelier de Robert Challe''. Lutetiae: PUPS, 2010
* Lawrence J. Forno, "The Rebirth of a Novelist: Robert Challe in 1973" in ''French Review'' vol. 46 (1973) pp. 1138-1147; [https://www.jstor.org/stable/388313 JSTOR]
* Jean Mesnard, "L’identité de Robert Challe" in ''Revue d’Histoire littéraire de la France'' (1979) pp. 915-939
* Henri Roddier, "Robert Challe inspirateur de Richardson et de l’abbé Prévost" in ''Revue de Littérature comparée'' (1947) pp. 5-38
* English Showalter, "Robert Challe and Don Quixote" in ''French Review'' vol. 45 (1972) pp. 1136-1144
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* Société des Amis de Robert Challe (1659-1721): ''[https://robertchalle.hypotheses.org/ Recherches sur la vie et l'œuvre de Robert Challe]''
** "[https://robertchalle.hypotheses.org/vie-de-robert-challe Vie de Robert Challe''
** [https://robertchalle.hypotheses.org/bibliographie Bibliographie]
{{Anni vitae|1659|1721}}
[[Categoria:Scriptores Franciae]]
[[Categoria:Auctores Francogallici]]
[[Categoria:Incarcerati]]
[[Categoria:Scriptores itinerum]]
gys28sgsheq4dd3rw2b5ro7iengihgo
3965241
3965238
2026-06-16T17:47:24Z
Andrew Dalby
1084
3965241
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
[[Fasciculus:RobertChalle-Illustres.jpg|thumb|Titulus ''Les illustres Françaises'' (1713)]]
{{res|Robertus Challe}}, vulgo ''Robert'' (natus die [[17 Augusti]] [[1659]] [[Lutetia]]e; apud [[Autricum|Carnotes]] die [[25 Ianuarii]] [[1721]] mortuus) fuit scriptor [[Francia|Francicus]]. Inter [[1782]] et [[1788]] [[Quebecum|Quebeci]] in [[Nova Francia]] degebat tanquam mercator piscatorius. Quater incarceratus est, a piratis [[Mare Caribaeum|Caribaeis]], ab [[Anglia|Anglis]] [[Bostonia]]e et [[Londinium|Londinii]], a Francicis [[Lutetia]]e: dum Londinii captivus manebat [[Sancteuremondus]] eum adiuvit. Scriptor regis nominatus, anno [[1689]] iter ad [[Oceanus Indicus|oceanum Indicum]] fecit: narratio huius itineris, quam postea scripsit, anno 1721 paulo post eius mortem edita est. Mythistoriae duae, quae dum vivebat divulgare potuit, sine nomine auctoris venditata sunt.
== Scripta ==
[[Fasciculus:RobertChelle-Don Quichotte.jpg|thumb|Titulus ''Continuation de l'Histoire de l'admirable Don Quichotte'' (1713)]]
* 1713 : ''Les illustres Françaises: histoires véritables''
* 1713 : ''Continuation de l'Histoire de l'admirable Don Quichotte''
* 1721 : ''Journal d’un voyage fait aux Indes Orientales par une escadre de six vaisseaux commandez par M. Du Quesne, depuis le 24 février 1690, jusqu’au 20 août 1691''. 3 voll.
* 1768 : ''Le Militaire philosophe, ou Difficultés sur la religion, proposées au R. P. Malebranche, prêtre de l’Oratoire, par un ancien officier'' (a Jacques-André Naigeon aliisque partim rescripta)
* 1996 : ''Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''
* 1998 : ''Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond'': textus priscus operis anno 1721 divulgati
* 2000 : ''Difficultés sur la religion proposées au P. Malebranche par M... officier militaire dans la marine'': textus priscus operis anno 1768 divulgati
== Bibliographia ==
; Editiones operis recentes
* F. Deloffre, ed., ''Robert Chasles: Les Illustres Françaises''. Lutetiae: Les Belles Lettres, 1959
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''. Genavae: Droz, 1996
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Journal du Voyage des Indes Orientales à Monsieur Pierre Raymond''. Genavae: Droz, 1998
; Colloquia Challiana
* Geneviève Artigas-Menant, ed., ''Robert Challe et les passions, Actes du colloque de l’Université Paris XII-Val de Marne (5 au 7 mars 2004)''. Lutetiae: PUPS, 2008
* Geneviève Artigas-Menant, Marc André Bernier, Christophe Martin, ''Robert Challe et l’Aventure: Colloque de Paris, rue Serpente, mars 2022''. Lutetiae: Classiques Garnier, 2024
* Geneviève Artigas-Menant, Jacques Cormier, Driss Aissaoui, edd., ''Robert Challe au carrefour des continents et des cultures, Actes du colloque de Halifax, 24- 25 septembre 2009''. Lutetiae: Hermann, 2013
* Geneviève Artigas-Menant, Carole Dornier, edd., ''Robert Challe : Paris 1713, L’Année des Illustres Françaises, Actes du colloque de L’Arsenal (mars 2002)''. Lutetiae: Vrin, 2016
* Jacques Cormier, ed., ''Lectures de Robert Challe''. Lutetiae: Champion, 1999
* Jacques Cormier, Jan Herman, Paul Pelckmans, edd., ''Robert Challe: sources et héritages, Colloque international Louvain-Anvers, 21-22-23 mars 2002''. Lovanii: Peeters, 2003
* F. Deloffre, ed., ''Autour de Robert Challe, Actes du colloque de Chartres (20-22 juin 1991)''. Lutetiae: Champion, 1993
* M.-L. Girou-Swiderski, P. Berthiaume, edd., ''Challe et/en son temps, Actes du colloque de l’université d’Ottawa (24-26 septembre 1998)''. Lutetiae: Champion, 2002
* Maria Susana Seguin, ed., ''Robert Challe et la sociabilité de son temps, Actes du colloque de Montpellier (16- 18 novembre 2006)''. Montispessulani: Presses universitaires de la Méditerranée, 2010
; Eruditio
* Susan Read Baker, "Shifting Cultural Tides in Robert Challe's "Journal d'un Voyage fait aux Indes Orientales (1690-1691)" in ''South Atlantic Review'' vol. 66 (2001) pp. 91-113; [https://doi.org/10.2307/3201870 DOI]; [https://www.jstor.org/stable/3201870 JSTOR]
* Susan Read Baker, "[https://www.researchgate.net/publication/237524608_Natutical_Fare_in_Robert_Challe%27s_Journal_d%27un_voyage_fait_aux_Indes_orientales_1690-1691 Nautical Fare in Robert Challe’s Journal d’un voyage fait aux Indes orientales (1690-1691)]" in ''Cahiers du dix-septième'' vol. 9 (2004)
* Jacques Cormier, "[https://books.openedition.org/pur/40631 Paysage et politique dans le Journal d’un voyage aux Indes orientales et dans les Mémoires de Robert Challe]" in Isabelle Trivisani-Moreau, ed., ''Paysage politique'' (Redonis: Presses universitaires de Rennes, s.d.) pp. 43-54
* Jacques Cormier, ''L’Atelier de Robert Challe''. Lutetiae: PUPS, 2010
* Lawrence J. Forno, "The Rebirth of a Novelist: Robert Challe in 1973" in ''French Review'' vol. 46 (1973) pp. 1138-1147; [https://www.jstor.org/stable/388313 JSTOR]
* Jean Mesnard, "L’identité de Robert Challe" in ''Revue d’Histoire littéraire de la France'' (1979) pp. 915-939
* Henri Roddier, "Robert Challe inspirateur de Richardson et de l’abbé Prévost" in ''Revue de Littérature comparée'' (1947) pp. 5-38
* English Showalter, "Robert Challe and Don Quixote" in ''French Review'' vol. 45 (1972) pp. 1136-1144
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* Société des Amis de Robert Challe (1659-1721): ''[https://robertchalle.hypotheses.org/ Recherches sur la vie et l'œuvre de Robert Challe]''
** "[https://robertchalle.hypotheses.org/vie-de-robert-challe Vie de Robert Challe''
** [https://robertchalle.hypotheses.org/bibliographie Bibliographie]
{{Anni vitae|1659|1721}}
[[Categoria:Scriptores Franciae]]
[[Categoria:Auctores Francogallici]]
[[Categoria:Incarcerati]]
[[Categoria:Scriptores itinerum]]
2k18qekrdz9cpz7sm3bbj3qbxpeb4x1
3965242
3965241
2026-06-16T17:53:11Z
Andrew Dalby
1084
3965242
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
[[Fasciculus:RobertChalle-Illustres.jpg|thumb|Titulus ''Les illustres Françaises'' (1713)]]
{{res|Robertus Challe}}, vulgo ''Robert'' (natus die [[17 Augusti]] [[1659]] [[Lutetia]]e; apud [[Autricum|Carnotes]] die [[25 Ianuarii]] [[1721]] mortuus) fuit scriptor [[Francia|Francicus]]. Inter [[1782]] et [[1788]] [[Quebecum|Quebeci]] in [[Nova Francia]] degebat tanquam mercator piscatorius. Quater incarceratus est, a piratis [[Mare Caribaeum|Caribaeis]], ab [[Anglia|Anglis]] [[Bostonia]]e et [[Londinium|Londinii]], a Francicis [[Lutetia]]e: dum Londinii captivus manebat [[Sancteuremondus]] eum adiuvit. Scriptor regis nominatus, anno [[1689]] iter ad [[Oceanus Indicus|oceanum Indicum]] fecit: narratio huius itineris, quam postea scripsit, anno 1721 paulo post eius mortem edita est. Mythistoriae duae, quae dum vivebat divulgare potuit, sine nomine auctoris venditata sunt.
== Scripta ==
[[Fasciculus:RobertChelle-Don Quichotte.jpg|thumb|Titulus ''Continuation de l'Histoire de l'admirable Don Quichotte'' (1713)]]
* 1713 : ''Les illustres Françoises: histoires véritables''
* 1713 : ''Continuation de l'histoire de l'admirable Don Quichotte''
* 1721 : ''Journal d’un voyage fait aux Indes Orientales par une escadre de six vaisseaux commandez par M. Du Quesne, depuis le 24 février 1690, jusqu’au 20 août 1691''. 3 voll.
* 1768 : ''Le militaire philosophe, ou Difficultés sur la religion, proposées au R. P. Malebranche, prêtre de l’Oratoire, par un ancien officier'' (a Jacques-André Naigeon aliisque partim rescripta)
* 1996 : ''Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''
* 1998 : ''Journal du voyage des Indes Orientales à monsieur Pierre Raymond'': textus priscus operis anno 1721 divulgati
* 2000 : ''Difficultés sur la religion proposées au P. Malebranche par M... officier militaire dans la marine'': textus priscus operis anno 1768 divulgati
== Bibliographia ==
; Editiones operis recentes
* F. Deloffre, ed., ''Robert Chasles: Les illustres Françaises''. Lutetiae: Les Belles Lettres, 1959
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''. Genavae: Droz, 1996
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Journal du voyage des Indes Orientales à monsieur Pierre Raymond''. Genavae: Droz, 1998
; Colloquia Challiana
* Geneviève Artigas-Menant, ed., ''Robert Challe et les passions: Actes du colloque de l’Université Paris XII-Val de Marne (5 au 7 mars 2004)''. Lutetiae: PUPS, 2008
* Geneviève Artigas-Menant, Marc André Bernier, Christophe Martin, ''Robert Challe et l’Aventure: Colloque de Paris, rue Serpente, mars 2022''. Lutetiae: Classiques Garnier, 2024
* Geneviève Artigas-Menant, Jacques Cormier, Driss Aissaoui, edd., ''Robert Challe au carrefour des continents et des cultures: Actes du colloque de Halifax, 24- 25 septembre 2009''. Lutetiae: Hermann, 2013
* Geneviève Artigas-Menant, Carole Dornier, edd., ''Robert Challe : Paris 1713, L'année des illustres Françaises: Actes du colloque de L’Arsenal (mars 2002)''. Lutetiae: Vrin, 2016
* Jacques Cormier, ed., ''Lectures de Robert Challe''. Lutetiae: Champion, 1999
* Jacques Cormier, Jan Herman, Paul Pelckmans, edd., ''Robert Challe: sources et héritages: Colloque international Louvain-Anvers, 21-22-23 mars 2002''. Lovanii: Peeters, 2003
* F. Deloffre, ed., ''Autour de Robert Challe: Actes du colloque de Chartres (20-22 juin 1991)''. Lutetiae: Champion, 1993
* M.-L. Girou-Swiderski, P. Berthiaume, edd., ''Challe et/en son temps: Actes du colloque de l’université d’Ottawa (24-26 septembre 1998)''. Lutetiae: Champion, 2002
* Maria Susana Seguin, ed., ''Robert Challe et la sociabilité de son temps: Actes du colloque de Montpellier (16- 18 novembre 2006)''. Montispessulani: Presses universitaires de la Méditerranée, 2010
; Eruditio
* Susan Read Baker, "Shifting cultural tides in Robert Challe's ''Journal d'un voyage fait aux Indes Orientales (1690-1691)''" in ''South Atlantic Review'' vol. 66 (2001) pp. 91-113; [https://doi.org/10.2307/3201870 DOI]; [https://www.jstor.org/stable/3201870 JSTOR]
* Susan Read Baker, "[https://www.researchgate.net/publication/237524608_Natutical_Fare_in_Robert_Challe%27s_Journal_d%27un_voyage_fait_aux_Indes_orientales_1690-1691 Nautical fare in Robert Challe's ''Journal d’un voyage fait aux Indes orientales (1690-1691)'']" in ''Cahiers du dix-septième'' vol. 9 (2004)
* Jacques Cormier, "[https://books.openedition.org/pur/40631 Paysage et politique dans le ''Journal d’un voyage aux Indes orientales'' et dans les ''Mémoires'' de Robert Challe]" in Isabelle Trivisani-Moreau, ed., ''Paysage politique'' (Redonis: Presses universitaires de Rennes, s.d.) pp. 43-54
* Jacques Cormier, ''L'atelier de Robert Challe''. Lutetiae: PUPS, 2010
* Lawrence J. Forno, "The rebirth of a novelist: Robert Challe in 1973" in ''French Review'' vol. 46 (1973) pp. 1138-1147; [https://www.jstor.org/stable/388313 JSTOR]
* Jean Mesnard, "L’identité de Robert Challe" in ''Revue d'Histoire littéraire de la France'' (1979) pp. 915-939
* Henri Roddier, "Robert Challe inspirateur de Richardson et de l'abbé Prévost" in ''Revue de Littérature comparée'' (1947) pp. 5-38
* English Showalter, "Robert Challe and Don Quixote" in ''French Review'' vol. 45 (1972) pp. 1136-1144
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* Société des Amis de Robert Challe (1659-1721): ''[https://robertchalle.hypotheses.org/ Recherches sur la vie et l'œuvre de Robert Challe]''
** "[https://robertchalle.hypotheses.org/vie-de-robert-challe Vie de Robert Challe''
** [https://robertchalle.hypotheses.org/bibliographie Bibliographie]
{{Anni vitae|1659|1721}}
[[Categoria:Scriptores Franciae]]
[[Categoria:Auctores Francogallici]]
[[Categoria:Incarcerati]]
[[Categoria:Scriptores itinerum]]
k7wqfv589uzhgidxtkmkqul7a3zh3cf
3965243
3965242
2026-06-16T17:56:30Z
Andrew Dalby
1084
/* Nexus externi */
3965243
wikitext
text/x-wiki
{{Capsa hominis Vicidata}}
[[Fasciculus:RobertChalle-Illustres.jpg|thumb|Titulus ''Les illustres Françaises'' (1713)]]
{{res|Robertus Challe}}, vulgo ''Robert'' (natus die [[17 Augusti]] [[1659]] [[Lutetia]]e; apud [[Autricum|Carnotes]] die [[25 Ianuarii]] [[1721]] mortuus) fuit scriptor [[Francia|Francicus]]. Inter [[1782]] et [[1788]] [[Quebecum|Quebeci]] in [[Nova Francia]] degebat tanquam mercator piscatorius. Quater incarceratus est, a piratis [[Mare Caribaeum|Caribaeis]], ab [[Anglia|Anglis]] [[Bostonia]]e et [[Londinium|Londinii]], a Francicis [[Lutetia]]e: dum Londinii captivus manebat [[Sancteuremondus]] eum adiuvit. Scriptor regis nominatus, anno [[1689]] iter ad [[Oceanus Indicus|oceanum Indicum]] fecit: narratio huius itineris, quam postea scripsit, anno 1721 paulo post eius mortem edita est. Mythistoriae duae, quae dum vivebat divulgare potuit, sine nomine auctoris venditata sunt.
== Scripta ==
[[Fasciculus:RobertChelle-Don Quichotte.jpg|thumb|Titulus ''Continuation de l'Histoire de l'admirable Don Quichotte'' (1713)]]
* 1713 : ''Les illustres Françoises: histoires véritables''
* 1713 : ''Continuation de l'histoire de l'admirable Don Quichotte''
* 1721 : ''Journal d’un voyage fait aux Indes Orientales par une escadre de six vaisseaux commandez par M. Du Quesne, depuis le 24 février 1690, jusqu’au 20 août 1691''. 3 voll.
* 1768 : ''Le militaire philosophe, ou Difficultés sur la religion, proposées au R. P. Malebranche, prêtre de l’Oratoire, par un ancien officier'' (a Jacques-André Naigeon aliisque partim rescripta)
* 1996 : ''Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''
* 1998 : ''Journal du voyage des Indes Orientales à monsieur Pierre Raymond'': textus priscus operis anno 1721 divulgati
* 2000 : ''Difficultés sur la religion proposées au P. Malebranche par M... officier militaire dans la marine'': textus priscus operis anno 1768 divulgati
== Bibliographia ==
; Editiones operis recentes
* F. Deloffre, ed., ''Robert Chasles: Les illustres Françaises''. Lutetiae: Les Belles Lettres, 1959
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Mémoires; Correspondance complète; Rapports sur l’Acadie et autres pièces''. Genavae: Droz, 1996
* F. Deloffre, J. Popin, edd., ''Robert Challe: Journal du voyage des Indes Orientales à monsieur Pierre Raymond''. Genavae: Droz, 1998
; Colloquia Challiana
* Geneviève Artigas-Menant, ed., ''Robert Challe et les passions: Actes du colloque de l’Université Paris XII-Val de Marne (5 au 7 mars 2004)''. Lutetiae: PUPS, 2008
* Geneviève Artigas-Menant, Marc André Bernier, Christophe Martin, ''Robert Challe et l’Aventure: Colloque de Paris, rue Serpente, mars 2022''. Lutetiae: Classiques Garnier, 2024
* Geneviève Artigas-Menant, Jacques Cormier, Driss Aissaoui, edd., ''Robert Challe au carrefour des continents et des cultures: Actes du colloque de Halifax, 24- 25 septembre 2009''. Lutetiae: Hermann, 2013
* Geneviève Artigas-Menant, Carole Dornier, edd., ''Robert Challe : Paris 1713, L'année des illustres Françaises: Actes du colloque de L’Arsenal (mars 2002)''. Lutetiae: Vrin, 2016
* Jacques Cormier, ed., ''Lectures de Robert Challe''. Lutetiae: Champion, 1999
* Jacques Cormier, Jan Herman, Paul Pelckmans, edd., ''Robert Challe: sources et héritages: Colloque international Louvain-Anvers, 21-22-23 mars 2002''. Lovanii: Peeters, 2003
* F. Deloffre, ed., ''Autour de Robert Challe: Actes du colloque de Chartres (20-22 juin 1991)''. Lutetiae: Champion, 1993
* M.-L. Girou-Swiderski, P. Berthiaume, edd., ''Challe et/en son temps: Actes du colloque de l’université d’Ottawa (24-26 septembre 1998)''. Lutetiae: Champion, 2002
* Maria Susana Seguin, ed., ''Robert Challe et la sociabilité de son temps: Actes du colloque de Montpellier (16- 18 novembre 2006)''. Montispessulani: Presses universitaires de la Méditerranée, 2010
; Eruditio
* Susan Read Baker, "Shifting cultural tides in Robert Challe's ''Journal d'un voyage fait aux Indes Orientales (1690-1691)''" in ''South Atlantic Review'' vol. 66 (2001) pp. 91-113; [https://doi.org/10.2307/3201870 DOI]; [https://www.jstor.org/stable/3201870 JSTOR]
* Susan Read Baker, "[https://www.researchgate.net/publication/237524608_Natutical_Fare_in_Robert_Challe%27s_Journal_d%27un_voyage_fait_aux_Indes_orientales_1690-1691 Nautical fare in Robert Challe's ''Journal d’un voyage fait aux Indes orientales (1690-1691)'']" in ''Cahiers du dix-septième'' vol. 9 (2004)
* Jacques Cormier, "[https://books.openedition.org/pur/40631 Paysage et politique dans le ''Journal d’un voyage aux Indes orientales'' et dans les ''Mémoires'' de Robert Challe]" in Isabelle Trivisani-Moreau, ed., ''Paysage politique'' (Redonis: Presses universitaires de Rennes, s.d.) pp. 43-54
* Jacques Cormier, ''L'atelier de Robert Challe''. Lutetiae: PUPS, 2010
* Lawrence J. Forno, "The rebirth of a novelist: Robert Challe in 1973" in ''French Review'' vol. 46 (1973) pp. 1138-1147; [https://www.jstor.org/stable/388313 JSTOR]
* Jean Mesnard, "L’identité de Robert Challe" in ''Revue d'Histoire littéraire de la France'' (1979) pp. 915-939
* Henri Roddier, "Robert Challe inspirateur de Richardson et de l'abbé Prévost" in ''Revue de Littérature comparée'' (1947) pp. 5-38
* English Showalter, "Robert Challe and Don Quixote" in ''French Review'' vol. 45 (1972) pp. 1136-1144
== Nexus externi ==
{{Fontes biographici}}
* Société des Amis de Robert Challe (1659-1721): ''[https://robertchalle.hypotheses.org/ Recherches sur la vie et l'œuvre de Robert Challe]''
** "[https://robertchalle.hypotheses.org/vie-de-robert-challe Vie de Robert Challe]"
** [https://robertchalle.hypotheses.org/bibliographie Bibliographie]
{{Anni vitae|1659|1721}}
[[Categoria:Scriptores Franciae]]
[[Categoria:Auctores Francogallici]]
[[Categoria:Incarcerati]]
[[Categoria:Scriptores itinerum]]
rcrrasrvxcyfgcmtlptes87635e1eg9
Nouvelle Vague (pellicula 2025)
0
325657
3965236
2026-06-16T16:52:37Z
Neander
1973
Paginam instituit, scribens '{{Pellicula |Imago=Nouvelle Vague (2025)-69752.jpg |Titulus=Nouvelle Vague |Latinus titulus=Novella unda |Annus=[[2025]] |Moderator=[[Robertus Linklater]] |Scriptor= |Actores=[[Guillaume Marbeck]]<br>[[Zoey Deutch]]<br>[[Aubry Dullin]] |Compositor= |Duratio=105 minuta |Lingua=[[Lingua Francogallica|Francogallica]]<br/>[[lingua Anglica|Anglica]] }} {{ores|Nouvelle Vague}} est metapellicula comoedica [[Francia|Francica]], quae de facienda pellicula ''À Bo...'
3965236
wikitext
text/x-wiki
{{Pellicula
|Imago=Nouvelle Vague (2025)-69752.jpg
|Titulus=Nouvelle Vague
|Latinus titulus=Novella unda
|Annus=[[2025]]
|Moderator=[[Robertus Linklater]]
|Scriptor=
|Actores=[[Guillaume Marbeck]]<br>[[Zoey Deutch]]<br>[[Aubry Dullin]]
|Compositor=
|Duratio=105 minuta
|Lingua=[[Lingua Francogallica|Francogallica]]<br/>[[lingua Anglica|Anglica]]
}}
{{ores|Nouvelle Vague}} est metapellicula comoedica [[Francia|Francica]], quae de facienda pellicula ''[[À Bout de Souffle (pellicula 1960)|À Bout de Souffle]]'' ('Anhelus') narrat. Quae pellicula classica anno [[1960]] a [[Ioannes Lucas Godard|Ioanne Luca Godard]] moderatore disposita est. Primae partes ab [[Ioannes Paulus Belmondo|Ioanne Paulo Belmondo]] et [[Ieanna Seberg]] actae sunt.
''Nouvelle Vague'' ('Novella unda') a [[Ricardus Linklater|Ricardo Linklater]] moderatore [[CFA|Americana]] anno [[2025]] disposita est. Pellicula de facienda pellicula ''À Bout de Souffle'' tractat, quae est una ex primis [[pellicula diutina|pelliculis diutinis]] [[Nouvelle Vague|novellae undae]] pellicularum Francicarum. Partes primae ab [[Aubry Dullin]] (Belmondo) et [[Zoey Deutch]] (Seberg) aguntur.
== Bibliographia ==
* Leffler, Rebecca (2025) [https://www.screendaily.com/features/richard-linklater-on-making-nouvelle-vague-and-why-godard-would-have-approved-of-its-netflix-deal/5208801.article Richard Linklater on making ‘Nouvelle Vague’ and why Godard would have approved of its Netflix deal]. ''Screen Dayly'', die 10 Septembris.
[[Categoria:Pelliculae comoedicae]]
[[Categoria:Pelliculae 2025]]
jvfkmahwut5tg2ccvhpjok7cgwish3e
3965261
3965236
2026-06-16T22:16:56Z
IacobusAmor
1163
Titulus italicus
3965261
wikitext
text/x-wiki
{{Titulus italicus}}
{{Pellicula
|Imago=Nouvelle Vague (2025)-69752.jpg
|Titulus=Nouvelle Vague
|Latinus titulus=Novella unda
|Annus=[[2025]]
|Moderator=[[Robertus Linklater]]
|Scriptor=
|Actores=[[Guillaume Marbeck]]<br>[[Zoey Deutch]]<br>[[Aubry Dullin]]
|Compositor=
|Duratio=105 minuta
|Lingua=[[Lingua Francogallica|Francogallica]]<br/>[[lingua Anglica|Anglica]]
}}
{{ores|Nouvelle Vague}} est metapellicula comoedica [[Francia|Francica]], quae de facienda pellicula ''[[À Bout de Souffle (pellicula 1960)|À Bout de Souffle]]'' ('Anhelus') narrat. Quae pellicula classica anno [[1960]] a [[Ioannes Lucas Godard|Ioanne Luca Godard]] moderatore disposita est. Primae partes ab [[Ioannes Paulus Belmondo|Ioanne Paulo Belmondo]] et [[Ieanna Seberg]] actae sunt.
''Nouvelle Vague'' ('Novella unda') a [[Ricardus Linklater|Ricardo Linklater]] moderatore [[CFA|Americana]] anno [[2025]] disposita est. Pellicula de facienda pellicula ''À Bout de Souffle'' tractat, quae est una ex primis [[pellicula diutina|pelliculis diutinis]] [[Nouvelle Vague|novellae undae]] pellicularum Francicarum. Partes primae ab [[Aubry Dullin]] (Belmondo) et [[Zoey Deutch]] (Seberg) aguntur.
== Bibliographia ==
* Leffler, Rebecca (2025) [https://www.screendaily.com/features/richard-linklater-on-making-nouvelle-vague-and-why-godard-would-have-approved-of-its-netflix-deal/5208801.article Richard Linklater on making ‘Nouvelle Vague’ and why Godard would have approved of its Netflix deal]. ''Screen Dayly'', die 10 Septembris.
[[Categoria:Pelliculae comoedicae]]
[[Categoria:Pelliculae 2025]]
bluge05pt4vb39xarv1oimszd0v2t5y
Alanus Cayetano
0
325658
3965269
2026-06-17T02:19:36Z
Jondel
452
Redirigens ad [[Alanus Petrus Cayetano]]
3965269
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Alanus Petrus Cayetano]]
5lart9oavvf4l8gxiw94mtixuljfdoz
3965289
3965269
2026-06-17T11:31:29Z
IacobusAmor
1163
3965289
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Alanus Petrus Cayetano]].
e88cuwy3rtloiz84wjgstt9s5el2klm
3965290
3965289
2026-06-17T11:31:59Z
IacobusAmor
1163
Welcome back, Jondel!
3965290
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT [[Alanus Petrus Cayetano]]
5lart9oavvf4l8gxiw94mtixuljfdoz