Wikipedia lbwiki https://lb.wikipedia.org/wiki/Haapts%C3%A4it MediaWiki 1.46.0-wmf.21 first-letter Media Spezial Diskussioun Benotzer Benotzer Diskussioun Wikipedia Wikipedia Diskussioun Fichier Fichier Diskussioun MediaWiki MediaWiki Diskussioun Schabloun Schabloun Diskussioun Hëllef Hëllef Diskussioun Kategorie Kategorie Diskussioun TimedText TimedText talk Modul Modul Diskussioun Veranstaltung Veranstaltung Diskussion 3. Februar 0 1579 2669504 2656544 2026-04-01T10:01:48Z Zinneke 34 /* Gestuerwen */ 2669504 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} Den '''3. [[Februar]]''' ass de 34. Dag vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1830]]: [[Griicheland]] gëtt onofhängeg. * [[1958]]: Ënnerschrëft vum [[Benelux]]-Vertrag (''Union Économique Benelux'') tëscht der [[Belsch]], [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] an [[Holland]]. * [[1989]]: Am [[Paraguay]] gëtt den Diktator [[Alfredo Stroessner]] ofgesat. == Gebuer == <gallery> Fichier:Felix Mendelssohn Bartholdy by Eduard Magnus (1833).jpg|Felix Mendelssohn Bartholdy Fichier:Jean Jules Linden01.jpg|Jean Linden Fichier:Gertrude Stein 1935-01-04.jpg|Gertrude Stein Fichier:GeorgTrakl.jpg|Georg Trakl Fichier:Paul Auster in New York City 2008.jpg|Paul Auster </gallery> * [[1803]]: [[Chrétien Mersch]], lëtzebuergeschen Ingenieur. * [[1809]]: [[Felix Mendelssohn Bartholdy]], däitsche Dirigent, Pianist a Komponist. * [[1817]]: [[Jean Linden (Botaniker)|Jean Linden]], lëtzebuergesch-belsche Botaniker. * [[1863]]: [[Lambert Piedboeuf]], däitsche Sculpteur. * [[1873]]: [[Karl Jatho]], däitsche Fluchpionéier. * [[1874]]: [[Gertrude Stein]], US-amerikanesch Schrëftstellerin. * [[1881]]: [[Harry Edwin Wood]], südafrikaneschen Astronom. * [[1887]]: [[Georg Trakl]], éisträicheschen Dichter. * [[1889]]: [[Carl Theodor Dreyer]], dänesche Filmregisseur. * [[1899]]: [[Lao Che]], chineesesche Schrëftsteller. * [[1901]]: [[Georges Schiltz]], lëtzebuergesche Vëlossportler. * [[1903]]: [[Nicolas Mannes]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Lokalpolitiker. * [[1908]]: [[Oddbjørn Hagen]], norwegesche Schileefer. * [[1909]]: [[Simone Weil]], franséisch Philosophin, Sozialrevolutionärin a Mystikerin. * [[1914]]: [[Mary Carlisle]], US-amerikanesch Schauspillerin, Sängerin an Dänzerin. * [[1917]]: [[Arne Sucksdorff]], schweedesche Fotograf, Regisseur an Dréibuchauteur. * [[1918]]: [[Paul Anen]], lëtzebuergesche Fechter. * [[1920]]: [[Stan Ockers]], belsche Vëlossportler. * [[1924]]: [[Leslie Stevens]], US-amerikaneschen Dréibuchauteur, Filmregisseur a Filmproduzent. * [[1932]]: [[Roland Licker]], lëtzebuergesche Kanut. * [[1933]]: [[Catherine Samie]], franséisch Schauspillerin. * [[1935]]: [[Johnny Guitar Watson]], US-amerikanesche Museker. * [[1937]]: [[Jacques Barrot]], franséische Politiker an EU- Kommissär. * [[1938]]: [[Tony Marshall]], däitsche Schlagersänger an Tëleesmoderator. * [[1939]]: [[Michael Cimino]], US-amerikanesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1943]]: [[Dennis Edwards]], US-amerikanesche Sänger. * [[1947]]: [[Paul Auster]], US-amerikanesche Schrëftsteller, Dréibuchauteur, Kritiker, Iwwersetzer, Editeur a Regisseur. * [[1948]]: [[Henning Mankell]], schweedeschen Theaterregisseur a Schrëftsteller. * [[1960]]: [[Christian Kmiotek]], lëtzebuergesche Schauspiller, Sozialpedagog a Politiker. * 1960: [[Joachim Löw]], däitsche Foussball-Bundestrainer. * [[1961]]: [[Keith Gordon]], US-amerikanesche Schauspiller, Filmregisseur, Filmproduzent an Dréibuchauteur. * [[1970]]: [[Serge Tonnar]], lëtzebuergesche Museker, Komponist, Schrëftsteller a Schauspiller. * [[1982]]: [[Stéphanie Hinger]], lëtzebuergesch Basketballspillerin. * [[1983]]: [[Pascal Alff]], lëtzebuergesche Museker. * [[1991]]: [[Maryse Welsch]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin. == Gestuerwen == * [[1468]]: [[Johannes Gutenberg]], Erfinder vum Buchdrock mat beweegleche Buschtawen. * [[1687]]: [[François de Créqui]], franséischen Offizéier a ''Maréchal de France''. * [[1827]]: [[Nicolas Vincent Légier]], franséische Magistrat an Industriellen, [[Weilerbacher Schmelz|Schmelzhär zu Weilerbach]]. * [[1850]]: [[Jean-Pierre Ledure]], lëtzebuergeschen Nottär a Politiker. * [[1862]]: [[Jean-Baptiste Biot]], franséische Physiker, Mathematiker, Astronom a Geodet. * [[1869]]: [[Jean Steichen]], lëtzebuergesche Versécherungsverkeefer a Politiker. * [[1883]]: [[Jean Daleyden]], lëtzebuergesche Magistrat a Politiker. * [[1892]]: [[Adolphe Fischer]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1919]]: [[Edward Charles Pickering]], US-amerikaneschen Astronom a Physiker. * [[1924]]: [[Woodrow Wilson]], 28. President vun den USA (''Friddensnobelpräis 1919''). * [[1930]]: [[Jean Massard (Foussballspiller)|Jean Massard]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik. * [[1934]]: [[Joseph Neuman]], lëtzebuergeschen Nottär an Deputéierten. * [[1945]]: [[Nicolas Simmer]], lëtzebuergeschen Enseignant an Auteur. * [[1951]]: [[Fréhel (Sängerin)|Fréhel]], franséisch Sängerin a Schauspillerin. * [[1959]]: [[The Big Bopper]], US-amerikaneschen Disc-Jockey a Museker. * 1959: [[Buddy Holly]], US-amerikanesche Museker a Lidderschreiwer. * 1959: [[Ritchie Valens]], Museker. * [[1981]]: [[J Harlen Bretz]], US-amerikanesche Geolog. * [[1989]]: [[John Cassavetes]], US-amerikanesche Schauspiller a Filmregisseur. * [[1996]]: [[Guy Gilles]], franséische Filmregisseur, Dréibuchauteur a Schauspiller. * [[1997]]: [[Bohumil Hrabal]], tschechesche Schrëftsteller. * [[2002]]: [[Raymond Gérôme]], belschen Theaterregisseur a Schauspiller. * [[2005]]: [[Surab Jwania]], georgesche Biolog a Politiker. * [[2006]]: [[Marquard Bohm]], däitsche Schauspiller a Filmregisseur. * 2006: [[Walerian Borowczyk]], polnesche Filmregisseur. * [[2010]]: [[Georges Wilson]], franséische Schauspiller a Regisseur. * [[2011]]: [[Maria Schneider]], franséisch Schauspillerin. * [[2012]]: [[Ben Gazzara]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[2019]]: [[Julie Adams]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[2021]]: [[Haya Harareet]], israeelesch Schauspillerin an Dréibuchautorin. * [[2023]]: [[Paco Rabanne]]: spuenesche Moudendesigner. == Feierdeeg == == Um Spaweck == {{Commonscat|3 February|{{PAGENAME}}}} [[Kategorie:Dag am Februar| 03]] cpzz5t8jp90e5zjqhc2nl6ekd14nyyq 17. Februar 0 1593 2669502 2667933 2026-04-01T10:00:35Z Zinneke 34 /* Gebuer */ 2669502 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} De '''17. [[Februar]]''' ass den 48. Dag vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1800]]: Gesetz iwwer d'administrativ Andeelung vu [[Frankräich]] a Kreatioun vun de [[Préfet]]en. * [[1923]]: Dem [[Tutanchamun]] säi Graf gëtt am egypteschen [[Dall vun de Kinneken]] opgemaach. * [[1986]]: Zu [[Den Haag]] gëtt d'[[Acte unique|Europäesch Eenheetlech Akt]] ënnerschriwwen. * [[1994]]: D'[[Belsch]] Verfassung gëtt geännert, d'Belsch gëtt e federale Staat. * [[2008]]: Déi fréier [[Serbien|serbesch]] Provënz [[Kosovo]] gëtt onofhängeg. ==Sport== * [[1929]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert zu [[Bordeaux]] géint Frankräich 3:5. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[Robert Theissen]] (2) a [[Mathias Becker]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=59 D'Detailer vum Foussballlännermatch Frankräich-Lëtzebuerg de 17. Februar 1929 op der Websäit vum European Football]</ref> * [[1965]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Oochen]] 0:6 géint d'Bundesrepublik Däitschland.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=201 D'Detailer vum Foussballlännermatch Däitschland-Lëtzebuerg vum 17. Februar 1965 op der Websäit vum European Football]</ref> * [[1993]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Athen]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 1994]], 0:2 géint Griicheland.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=9754 D'Detailer vum Foussballlännermatch Griicheland-Lëtzebuerg de 17. Februar 1993 op der Websäit vum European Football]</ref> == Gebuer == <gallery> Fichier:William III of the Netherlands.jpg|Willem III. Fichier:Warker.jpg|Nikolaus Warker Fichier:Kowalskyalfred.jpg|Alfred Kowalsky Fichier:Jean Schortgen.png|Jean Schortgen Fichier:Joseph Bech 1933.jpg|Joseph Bech Fichier:André Mergenthaler.JPG|André Mergenthaler </gallery> * [[1810]]: [[Eugénie Dutreux-Pescatore]], lëtzebuergesch Konschtmäzenin. * [[1817]]: [[Édouard Thilges]], lëtzebuergesche Politiker. * 1817: [[Jean Henri Willibrord Gomand]], lëtzebuergeschen Zeechner, Graveur a Medailleur. * 1817: [[Wëllem III. vun Holland|Wëllem III.]], Kinnek vun Holland a Groussherzog vu Lëtzebuerg. * 1817: [[Jean Steichen]], lëtzebuergesche Versécherungsverkeefer a Politiker. * [[1822]]: [[Michel Jonas]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1832]]: [[Léopold Bian]], lëtzebuergeschen Nottär a Politiker. * [[1835]]; [[Jean Orianne]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1859]]: [[Paul Hummer]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter, Editeur, Schrëftsteller a Kommunalpolitiker. * [[1861]]: [[Nikolaus Warker]], lëtzebuergeschen Erzéier, Seeërchessammler a Schrëftsteller. * [[1877]]: [[André Maginot]], franséische Politiker. * [[1879]]: [[Alfred Kowalsky]], Komponist a Musekspedagog zu Lëtzebuerg. * [[1880]]: [[Jean Schortgen]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Politiker. * [[1887]]: [[Joseph Bech]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1889]]: [[René Blum]], lëtzebuergeschen Affekot, Diplomat a Politiker. * [[1897]]: [[Alfred Kowalsky]], Komponist a Musekspedagog zu Lëtzebuerg. * [[1899]]: [[Mathias Reckinger]], lëtzebuergesche Moler a Sculpteur. * [[1912]]: [[Jean Strauss]], lëtzebuergesche Kanut an Olympionik. * 1912: [[Ernest Wiltzius]], lëtzebuergesche Wënzer an Deputéierten. * 1912: [[Peter Mosbacher]], däitsche Schauspiller an Theaterregisseur. * [[1914]]: [[Wayne Morris (Amerikanesche Schauspiller)|Wayne Morris]], US-amerikanesche Schauspiller. * 1914: [[Arthur Kennedy]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[1921]]: [[Schnuckenack Reinhardt]], däitschen Jazz-Geiist. * [[1923]]: [[René Fonck]], lëtzebuergesche Kanut. * [[1925]]: [[Hal Holbrook]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[1926]]: [[Michel Mousel (Architekt)|Michel Mousel]], lëtzebuergeschen Architekt. * 1926: [[Jeremy Slate]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[1927]]: [[Milly Ludwig]], lëtzebuergesch Wäitspréngerin. * [[1930]]: [[Ruth Rendell]], englesch Schrëftstellerin. * [[1933]]: [[Alain Schaack]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1934]]: [[Alan Bates]], brittesche Schauspiller. * 1934: [[Roger Bofferding|Boy Bofferding]], lëtzebuergesche Liichtathleet. * 1934: [[Victor Schadeck]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1937]]: [[Rita Süssmuth]], däitsch Politikerin. * [[1939]]: [[Mary Ann Mobley]], US-amerikanesch Filmschauspillerin. * [[1942]]: [[Iolu Abil]], Politiker vu Vanuatu. * [[1950]]: [[Jacques Mousel]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1954]]: [[Marie-Astrid vu Lëtzebuerg]], Duechter vum Grand-Duc Jean. * [[1955]]: [[Mo Yan]], chineesesche Schrëftsteller a Literatur-Nobelpräisdréier. * [[1957]]: [[André Mergenthaler]], lëtzebuergesche Komponist a Museker. * [[1963]]: [[Michael Jordan]], US-amerikanesche Basketballspiller. * [[1965]]: [[Michael Bay]], US-amerikanesche Filmregisseur a Filmproduzent. * [[1967]]: [[Danièle Adam]], lëtzebuergesch Basketballspillerin. * [[1972]]: [[Billie Joe Armstrong]], US-amerikanesche Museker. * 1972: [[Taylor Hawkins]], US-amerikanesche Museker. * [[1973]]: [[Claude Wener]], lëtzebuergeschen Handballspiller. * [[1974]]: [[Anne Galowich]], lëtzebuergesch Musekerin. * [[1976]]: [[Fred Neuen]], lëtzebuergesche Filmproduzent. * [[1978]]: [[Claire Thill]], lëtzebuergesch Schauspillerin. * [[1991]]: [[Ed Sheeran]], brittesche Sänger a Songwriter. * [[1995]]: [[Marvin Martins da Graca]], lëtzebuergesche Foussballspiller. == Gestuerwen == * [[1600]]: [[Giordano Bruno]], italieenesche Philosoph. * [[1673]]: [[Molière]], franséischen Theaterauteur. * [[1827]]: [[Johann Heinrich Pestalozzi]], Schwäizer Pedagog. * [[1856]]: [[Heinrich Heine]], däitsche Schrëftsteller. * [[1865]]: [[Georg Phillips Bond]], US-amerikaneschen Astronom. * [[1874]]: [[Adolphe Quetelet]], belschen Astronom a Statistiker. * [[1875]]: [[Friedrich Wilhelm August Argelander]], däitschen Astronom. * [[1900]]: [[Charles-André Engel]], lëtzebuergesche Journalist. * [[1934]]: [[Albert I. vun der Belsch|Albert I.]], Kinnek vun de Belsch (1909 bis 1934). * 1934: [[Siegbert Tarrasch]], däitsche Schachgroussmeeschter. * [[1936]]: [[Mathias Adam]], lëtzebuergesche Pedagog. * [[1944]]: [[Auguste Razen]], lëtzebuergeschen Dokter a Politiker. * [[1963]]: [[Jean-Pierre Schuster]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[1970]]: [[Samuel Joseph Agnon]], hebräeschen Epiker. * [[1975]]: [[François Léon Lefort]], lëtzebuergesche Botaniker. * 1975: [[George Marshall (Filmregisseur)|George Marshall]], US-amerikanesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1976]]: [[Jean Servais]] belsche Schauspiller. * [[1982]]: [[Lee Strasberg]], Leeder vum New Yorker 'Actors Studio', enger Theaterschoul. * [[1982]]: [[Thelonious Monk]], US-amerikaneschen Jazz-Pianist a -Komponist (''Bebop''). * [[1985]]: [[Robert Mond]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1990]]: [[Keith Haring]], US-amerikanesche Kënschtler. * [[1998]]: [[Ernst Jünger]], däitsche Schrëftsteller. * [[2014]]: [[Carlo Devillet]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[2016]]: [[Andrzej Żuławski]], polnesche Regisseur. * [[2018]]: [[Nicolas Anzia]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[2023]]: [[Robert Cazala]], franséische Vëlossportler. * 2023: [[Jenny Clève]], franséisch Schauspillerin. * 2023: [[Stella Stevens]], US-amerikanesch Schauspillerin * [[2025]]: [[Frits Bolkestein]], hollännesche Politiker. * 2025: [[Gene Hackman]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[2026]]: [[Jesse Jackson]], US-amerikanesche Politiker a Biergerrechtler. * 2026: [[José van Dam]], belschen Operesänger. == Feierdeeg == == Um Spaweck == {{Commonscat|17 February|{{PAGENAME}}}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Dag am Februar| 17]] ez9s8618kem2w9hdera8pkvfjhcq0vz 1. September 0 2062 2669512 2665646 2026-04-01T10:06:43Z Zinneke 34 /* Gebuer */ 2669512 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} Den '''1. [[September]]''' ass den 244. Dag vum Joer (245. am [[Schaltjoer]]) am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1768]]: Aus der Marie-Jeanne Bécu gëtt offiziell d'[[Madame du Barry]]. * [[1905]]: [[Alberta]] gëtt eng kanadesch Provënz. * [[1939]]: De [[Polefeldzuch|däitschen Ugrëff op Polen]] stierzt [[Europa (Kontinent)|Europa]] an den [[Zweete Weltkrich]]. * [[1969]]: De Kolonnel [[Muammar al-Gaddafi]] putscht sech a [[Libyen]] un d'Muecht. * [[2004]]: Tschetschenesch Terroristen huelen an enger Schoul zu [[Beslan]] a Südrussland zirka 1200-1500 Kanner an hir Famill als Geiselen. No dräi Deeg ouni Iessen an Drénken an enger chaotescher Befreiungsaktioun si ronn 340 Affer ze bekloen. ===Lëtzebuerg=== * [[1966]]: De [[Mäerterter Hafen|Mäerterter Hafe]] gëtt ageweit. * [[2023]]: Fusioun vun de Gemenge [[Gemeng Groussbus-Wal|Grousbus a Wal]], respektiv [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous a Waldbriedemes]]. ==Sport== * [[2001]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert zu [[Toftir]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 2002]], 0:1 géint Färoer Inselen.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=25423 D'Detailer vum Foussballlännermatch Färoer Inselen-Lëtzebuerg den 1. September 2001 op der Websäit European Football.info]</ref> == Gebuer == <gallery> Fichier:BurroughsEdgarRice.jpg|Edgar Rice Burroughs Fichier:Francis William Aston.jpg|Francis William Aston Fichier:Vittorio Gassman retouched.jpg|Vittorio Gassman </gallery> * [[1637]]: [[Nicolas de Catinat]], franséische Militär, Gouverneur vu Lëtzebuerg. * [[1797]]: [[Jacques Bernard]], lëtzebuergeschen Nottär, Magistrat a Politiker. * [[1868]]: [[Victor Villiger]], däitsche Cheemiker. * [[1813]]: [[Bernard-Euchère-Hubert Servais]], lëtzebuergesche Industriellen a Politiker. * [[1875]]: [[Edgar Rice Burroughs]], US-amerikanesche Schrëftsteller. * [[1877]]: [[Francis William Aston]], brittesche Cheemiker a Physiker. * [[1878]]: [[Dominique Heckmes]], lëtzebuergesche Komponist a Musekskritiker. * [[1879]]: [[Bruno Granichstaedten]], éisträichesche Komponist. * [[1909]]: [[Hildegard Peplau]], US-amerikanesch Infirmière. * [[1916]]: [[Gaston Glaesener]], lëtzebuergesche Pedagog a Politiker. * [[1919]]: [[Fernand Wark]], lëtzebuergesche Sänger, Kabarettist a Schauspiller. * [[1920]]: [[Charles Reiffers]], lëtzebuergesche Jurist. * [[1922]]: [[Yvonne De Carlo]], kanadesch-US-amerikanesch Schauspillerin. * 1922: [[Vittorio Gassman]], italieenesche Schauspiller. * [[1936]]: [[Georges Goedert]], lëtzebuergeschen Auteur. * [[1938]]: [[Guy Kirsch]], lëtzebuergeschen Ekonomist a Sozialwëssenschaftler. * [[1939]]: [[Marcel Kreuter]], lëtzebuergeschen Handballspiller an -trainer. * [[1942]]: [[António Lobo Antunes]], portugisesche Psychiater a Schrëftsteller. * [[1952]]: [[Josiane Peiffer]], lëtzebuergesch Schauspillerin. * [[1953]]: [[Paul Bretz]], lëtzebuergeschen Architekt. * [[1954]]: [[Filip Vujanović]], montenegrinesche Politiker. * [[1963]]: [[Mylène Bergami]], lëtzebuergesch Molerin. * [[1964]]: [[Petr Fiala]], tschechesche Politikwëssenschaftler a Politiker. * [[1996]]: [[Zendaya]], US-amerikanesch Schauspillerin. == Gestuerwen == * [[1557]]: [[Jacques Cartier]], franséischen Entdecker a Kolonisator. * [[1715]]: [[Louis XIV. vu Frankräich|Louis XIV.]], franséische Kinnek. * [[1766]]: [[Peter Anich]], Tirouler Bauer, Kartograph an Astronom. * [[1919]]: [[Gustav Niessl von Mayendorff]], éisträicheschen Astronom, Botaniker a Mykolog. * [[1932]]: [[Irene Abendroth]], ukrainesch Sopranistin. * [[1947]]: [[Mathias Diederich]], lëtzebuergeschen Politiker. * [[1957]]: [[Helen Haye]], brittesch Filmschauspillerin. * [[1965]]: [[Venant Paucké]], lëtzebuergesche Sänger an Dirigent. * [[1967]]: [[Emile Kolb|Émile Kolb]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik. * [[1994]]: [[Jean Bernard]], lëtzebuergesche Geeschtlechen an Editeur. * [[2008]]: [[Don LaFontaine]], US-amerikanesche Stëmm-Schauspiller. * [[2009]]: [[René Kartheiser]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * [[2010]]: [[Jean Nelissen]], hollännesche Sportsjournalist. * [[2014]]: [[Gottfried John]], däitsche Schauspiller. * [[2015]]: [[Dean Jones]], US.amerikanesche Schauspiller. * [[2025]]: [[Graham Greene (Schauspiller)|Graham Greene]], kanadesche Schauspiller. == Feierdeeg == * Nationalfeierdag an der [[Slowakei]], a [[Libyen]] an am [[Usbekistan]]. == Um Spaweck == {{Commonscat|1 September|{{PAGENAME}}}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Dag am September| 01]] ro3198r0rlmyakbg6xxfp01sy8q6cno 18. November 0 2165 2669514 2639876 2026-04-01T10:07:54Z Zinneke 34 /* Gestuerwen */ 2669514 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} Den '''18. November''' ass den 322. Dag (323. am [[Schaltjoer]]) vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1626]]: De [[Péitersdoum]] zu [[Roum]] gëtt duerch de [[Poopst]] [[Urban VIII. (Poopst)|Urban VIII.]] ageweit. * [[1822]]: E Feier zu [[Gréiwemaacher]] zerstéiert 147 vun den 341 Haiser, souwéi 80 Ställ an 39 Scheieren. * [[1905]]: De Prënz Carl vun [[Dänemark]] gëtt vum norwegesche Parlament als [[Haakon VII.]] zum Kinnek gewielt. * [[1918]]: D'Onofhängegkeet vu [[Lettland]] gëtt ausgeruff. * [[1978]]: A [[Guyana]] bréngen iwwer 900 Membere vun der "Vollekstempler-[[Sekt]]" sech selwer ëm. * [[1998]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] spillt an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] 0:0 géint Belsch.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=11041 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Belsch den 18. November 1998 op der Websäit vum European Football.info]</ref> == Gebuer == <gallery> Fichier:Pierre Bayle 2.png|Pierre Bayle Fichier:Louis Daguerre.jpg|Louis Daguerre Fichier:Galli-Curci, Amelita, 1882-1963.jpg|Amelita Galli-Curci </gallery> * [[1522]]: [[Lamoral Grof vun Egmont]], hollännesche Fräiheetskämpfer. * [[1647]]: [[Pierre Bayle]], franséische Philosoph. * [[1787]]: [[Louis Daguerre]], franséische Kënschtler, Pionéier vun der Fotografie. * [[1819]]: [[Léon de la Fontaine]], lëtzebuergeschen Affekot, Politiker a Botaniker. * [[1821]]: [[Franz Friedrich Ernst Brünnow]], däitschen Astronom. * [[1832]]: [[Heinrich Gerber]], däitschen Ingenieur. * [[1832]]: [[Adolf Erik Nordenskiöld]], norwegesch-schweedesche Polarfuerscher. * [[1866]]: [[Guillaume Soisson]], lëtzebuergeschen Ingenieur a Politiker. * [[1872]]: [[Alphonse Jungers]], lëtzebuergesche Moler. * [[1878]]: [[Hubert Loutsch]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1882]]: [[Amelita Galli-Curci]], italieenesch Sopranistin. * [[1885]]: [[Georges Passerieu]], franséische Vëlossportler. * [[1901]]: [[George Horace Gallup]], US-amerikaneschen Demoskop. * [[1906]]: [[Klaus Mann]], däitsch-amerikanesche Schrëftsteller. * [[1907]]: [[Yves Brayer]], franséische Moler. * [[1911]]: [[Joseph Probst]], lëtzebuergesche Moler. * [[1913]]: [[Josy Goerres]], lëtzebuergesche Resistenzler. * [[1918]]: [[Alex Joffé]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1927]]: [[Ben Heyart]], lëtzebuergesche Moler. * [[1928]]: [[Franz Ehringer]], lëtzebuergesche Boxer. * [[1935]]: [[Alain Barrière]], franséische Sänger a Schauspiller. * [[1940]]: [[Qabus ibn Said]], Sultan vun Oman. * 1940: [[Jean Lanners]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1951]]: [[Heinrich Schiff]], éisträicheschen Cellist an Dirigent. * [[1953]]: [[Alan Moore]], britteschen Auteur. * [[1962]]: [[Enrico Lunghi]], Konschthistoriker an Auteur. * 1962: [[Kirk Hammett]], US-amerikanesche Gittarist. * [[1989]]: [[Eric Schroeder]], lëtzebuergeschen Handballspiller. == Gestuerwen == * [[1801]]: [[Pierre Joseph de Beauchamp]], franséischen Diplomat an Astronom. * [[1854]]: [[Edward Forbes]], britteschen Naturfuerscher. * [[1886]]: [[Chester A. Arthur]], US-amerikanesche Politiker a President. * [[1888]]: [[Bernard-Euchère-Hubert Servais]], lëtzebuergesche Industriellen a Politiker. * [[1916]]: [[Jean Knaff]], lëtzebuergeschen Industriellen a Politiker. * [[1917]]: [[Auguste Rodin]], franséische Sculpteur. * [[1922]]: [[Marcel Proust]], franséische Schrëftsteller. * [[1952]]: [[Paul Éluard]], franséischen Dichter * [[1962]]: [[Niels Hendrik David Bohr]], dänesche Physiker. * [[1965]]: [[Henry A. Wallace]], US-amerikanesche Politiker. * [[1973]]: [[Catherine Kill]], lëtzebuergesch Politikerin a Fraerechtlerin. * [[1978]]: [[Lennie Tristano]], US-amerikaneschen Jazzmuseker a -komponist. * [[1987]]: [[Jacques Anquetil]], franséische Vëlossportler. * [[1991]]: [[Gustáv Husák]], tschechoslowakesche Politiker a Staatspresident * 1991: [[Eugen York]], däitsche Filmregisseur. * [[1994]]: [[Cab Calloway]], US-amerikaneschen Jazz-Sänger a Bandleader * [[1995]]: [[Reinhard Kolldehoff]], däitsche Schauspiller. * [[2002]]: [[James Coburn]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[2006]]: [[Joachim Höppner]], däitsche Schauspiller, Regisseur a Synchronspriecher. *[[2009]]: [[Jeanne-Claude]], franko-amerikanesch Kënschtlerin. * [[2010]]: [[Brian Marsden]], britteschen Astronom. * [[2015]]: [[Jonah Lomu]], neiséilännesche Rugbyspiller. * [[2017]]: [[Malcolm Young]], australesche Museker a Matgrënner vun der Rockband [[AC/DC]]. * 2017: [[Azzedine Alaïa]], tuneesesche Moudendesigner. * [[2020]]: [[Michel Robin]], franséische Schauspiller. == Feierdeeg == == Um Spaweck == {{Commonscat|18 November|{{PAGENAME}}}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Dag am November]] 97fiuzk6o42qb9ahpjbr6z28ea8v1vz Rettungskorsseli 0 2351 2669474 2457743 2026-04-01T08:22:30Z Bdx 7724 2669474 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Kendric Estrcation Device.jpg|thumb|E KED]] E '''Rettungskorsseli''', dacks och KED (vum Hierstellernumm ''Kendrick Extrication Device'') genannt, ass e Geschier fir blesséiert Persounen aus Autoen erauszehuelen. == Intro == E KED besteet aus engem haarden a steiwe Réckendeel mat Striewen dran, deen op der Bauch- a Kapphéicht eng Läischt huet, déi ee kann ëmklappen. De KED gëtt um Patient festgemaach, zousätzlech gëtt de Kapp mat enger [[Minerv]] fixéiert. Wann de KED ugeluecht ass, kann een d'Persoun ouni hir dobäi d'Réck- oder d'Kapppositioun ze veränneren, aus dem [[Auto]] hiewen. Sou hëlleft e KED, Wierbelsaileverletzungen ze verhënneren. == Info an Opbau == De Rettungskorsseli huet am Bauchberäich 3 getrennt Fixersiounsgurter déi mat de Faarwe Rout, Giel a Blo markéiert sinn. Zousätzlech zu denn 3 Gurter ass nach op all Säit hannen am Réck e schwaarze Gurt, dee sech vir tëscht de Bee kräizt an da fixéiert gëtt. [[Kategorie:Medezinesch Apparater]] bg1jjsa9gt5j968zeeya8ry5kezkz8h 2669475 2669474 2026-04-01T08:25:24Z Bdx 7724 2669475 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Kendric Estrcation Device.jpg|thumb|E KED]] E '''Rettungskorsseli''', dacks och '''KED''' (vum Hierstellernumm ''Kendrick Extrication Device'') genannt, ass e Geschier fir blesséiert Persounen aus Autoen erauszehuelen. == Intro == E KED besteet aus engem haarden a steiwe Réckendeel mat Striewen dran, deen op der Bauch- a Kapphéicht eng Läischt huet, déi ee kann ëmklappen. De KED gëtt um Patient festgemaach, zousätzlech gëtt de Kapp mat enger [[Minerv]] fixéiert. Wann de KED ugeluecht ass, kann een d'Persoun ouni hir dobäi d'Réck- oder d'Kapppositioun ze veränneren, aus dem [[Auto]] hiewen. Sou hëlleft e KED, [[Réckstrank|Wierbelsaileverletzungen]] ze verhënneren. == Info an Opbau == De Rettungskorsseli huet am Bauchberäich dräi getrennt Fixersiounsgurter déi mat de Faarwe Rout, Giel a Blo markéiert sinn. Zousätzlech zu den dräi Gurter ass nach op all Säit hannen am Réck e schwaarze Gurt, dee sech vir tëscht de Bee kräizt an da fixéiert gëtt. == Biller == {{Commonscat}} [[Kategorie:Medezinesch Apparater]] q6ksovdtlfiuo0bi3uzndqlod9fmwjj 2669476 2669475 2026-04-01T08:26:33Z Bdx 7724 2669476 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Kendric Estrcation Device.jpg|thumb|E KED]] E '''Rettungskorsseli''', dacks och '''KED''' (vum Hierstellernumm ''Kendrick Extrication Device'') genannt, ass e Geschier fir [[Verletzung|blesséiert]] Persounen aus Autoen erauszehuelen. == Intro == E KED besteet aus engem haarden a steiwe Réckendeel mat Striewen dran, deen op der Bauch- a Kapphéicht eng Läischt huet, déi ee kann ëmklappen. De KED gëtt um Patient festgemaach, zousätzlech gëtt de Kapp mat enger [[Minerv]] fixéiert. Wann de KED ugeluecht ass, kann een d'Persoun ouni hir dobäi d'Réck- oder d'Kapppositioun ze veränneren, aus dem [[Auto]] hiewen. Sou hëlleft e KED, [[Réckstrank|Wierbelsaileverletzungen]] ze verhënneren. == Info an Opbau == De Rettungskorsseli huet am Bauchberäich dräi getrennt Fixersiounsgurter déi mat de Faarwe Rout, Giel a Blo markéiert sinn. Zousätzlech zu den dräi Gurter ass nach op all Säit hannen am Réck e schwaarze Gurt, dee sech vir tëscht de Bee kräizt an da fixéiert gëtt. == Biller == {{Commonscat}} [[Kategorie:Medezinesch Apparater]] pmpj1ia2zhglpnvjvjy4tet092ira1s 1817 0 2393 2669503 2667931 2026-04-01T10:01:06Z Zinneke 34 2669503 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} == Evenementer == === Lëtzebuerg === * De [[Wëllem I. vun Holland (1772)|Wëllem I.]] gëtt e Reglement eraus fir a senge Gebidder (Vereenegt Nidderlanden & Groussherzogtum Lëtzebuerg) [[Lycée]]ën ze bauen. De Stater Kolléisch, deen tëschent 1603 a 1773 vun de Jesuitte geféiert gi war, duerno vun der jeweileger staatlecher Autoritéit oder vun der Gemeng Lëtzebuerg, gëtt zum [[Athénée de Luxembourg|Athenäum]]. * Am Athenäum gi [[Franséisch]] an [[Hollännesch]] d'Haaptsproochen; [[Däitsch]] ass fakultativ. * De Kinnek-Groussherzog ernennt de [[Jean-Georges Willmar]] zum [[Gouverneur]] vum Groussherzogtum. === Europa === === Afrika === === Amerika === ==== USA ==== ==== Südamerika ==== === Asien === === Ozeanien & Pazifik === === Arabesch Welt === == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === === Musek === == Wëssenschaft an Technik == * De [[Groussherzogtum Baden|badesche]] Fierschter [[Karl Friedrich Drais]] presentéiert säi [[Velociped]], e Virleefer vum [[Vëlo]]. * D'[[Raddampschëff]] "Savannah" fiirt als éischt Dampschëff duerch den [[Atlantik]] == Gebuer == * [[11. Januar]]: [[Alexandre Moris]], lëtzebuergesche Professer a Geolog. * {{3. Februar}}: [[Jean Linden (Botaniker)|Jean Linden]], lëtzebuergesche Botaniker. * [[17. Februar]]: [[Édouard Thilges]], lëtzebuergesche Politiker. * 17. Februar: [[Jean Henri Willibrord Gomand]], lëtzebuergeschen Zeechner, Graveur a Medailleur. * 17. Februar: [[Jean Steichen]], lëtzebuergesche Versécherungsverkeefer a Politiker. * 17. Februar: [[Wëllem III. vun Holland|Wëllem III.]], Kinnek vun Holland a Groussherzog vu Lëtzebuerg. * [[27. Mäerz]]: [[Carl Wilhelm von Nägeli]], Schwäizer Botaniker. * [[15. Abrëll]]: [[Michel Sopher]], Groussrabbiner vu Lëtzebuerg. * {{1. Mee}}: [[Jean-Pierre Schmit (Moler)|Jean-Pierre Schmit]], lëtzebuergesche Moler. * {{2. Mee}}: [[Christian Kauder]]: lëtzebuergesche Missionnaire. * [[13. Juli]]: [[Alphonse Nothomb]], belsche Jurist a Politiker. * [[17. Juli]]: [[Antoine Hartmann]], lëtzebuergeschen Architekt. * [[18. Juli]]: [[Joseph Robert Lenné]], däitschen Agronom. * [[24. Juli]]: [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Adolphe]] vun Nassau, dee Groussherzog vu Lëtzebuerg gouf. * 24. Juli: [[Charles Joseph du Pasquier]], franséischen Offizéier a Politiker. * {{5. August}}: [[Carl Friedrich Zimmermann]], däitschen Instrumente-Bauer; Erfinder vum Bandoneon. * [[10. September]]: [[Jean-Pierre-Nicolas Beschemont]], lëtzebuergeschen Nottär a Politiker. * [[14. September]]: [[Theodor Storm]], däitsche Schrëftsteller. * [[30. September]]: [[Prosper de la Fontaine]], lëtzebuergesche Politiker. * {{3. Oktober}}: [[Nicolas Wies]], lëtzebuergesche Geeschtlechen, Professer, Geolog an Auteur. * [[10. Oktober]]: [[Théodore Goerens]], lëtzebuergesche Professer. * [[29. Oktober]]: [[Antoine Godart]], lëtzebuergesche Pedagog. * [[26. Oktober]]: [[Jean-Charles Alphand]], franséischen Ingenieur. * [[27. November]]: [[Pierre Claude]], lëtzebuergesche Politiker. * [[30. November]]: [[Theodor Mommsen]], däitschen Historiker. * {{0}} [[Victor Séjour]], franséischsproochege Schrëftsteller. == Gestuerwen == * [[12. Abrëll]]: [[Charles Messier]], franséischen Astronom. * [[14. Juli]]: [[Madame de Staël]], franséisch-Schwäizer Auteurin. * [[18. Juli]]: [[Jane Austen]], englesch Schrëftstellerin. * [[26. Oktober]]: [[Moritz August von Thümmel]], däitsche Jurist a Schrëftsteller. == Um Spaweck == {{Commonscat}} 31rcmydx07lgdvtbkxge0app9awlmgn 1813 0 2421 2669513 2663159 2026-04-01T10:07:15Z Zinneke 34 /* Gebuer */ 2669513 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} == Evenementer == === Europa === ==== Lëtzebuerg ==== * Franséisch Truppe kommen no der [[Vëlkerschluecht vu Leipzig]] duurch Lëtzebuerg fir heemzegoen. * Wanter 1813-14: Eng 3.600 Mënschen, 2,4 Prozent vun der Lëtzebuerg Populatioun, stierwen u Fleckféiwer ([[Typhus]]) - ronn 1.200 Zaldote vun der napoleonescher Arméi an eng 2.400 Zivilisten. Eleng [[Gréiwemaacher]] verléiert e Sechstel vun den Awunner. === Afrika === === Amerikanesche Kontinent === * {{6. November}}: No der Rebellioun vun indianeschen Onofhängegkeetskämpfer gëtt d'Onofhängegkeet vu [[Mexiko]] ausgeruff. D'Revolutioun brécht [[1815]] zesummen. === Asien === === Ozeanien & Pazifik === === Arabesch Welt === == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === === Musek === == Wëssenschaft an Technik == == Gebuer == * [[19. Januar]]: [[Henry Bessemer]], engleschen Ingenieur an Erfinder. * {{1. Mee}}: [[Abraham Hulk Sr.]]: englesche Moler. * {{4. Mee}}: [[Augusto Vera]], italieenesche Philosoph. * {{5. Mee}}: [[Søren Kierkegaard]], dänesche Philosoph. * [[22. Mee]]: [[Richard Wagner]], däitsche Komponist. * [[25. Mee]]: [[Edmond de Sélys Longchamps]], belschen Zoolog a Politiker. * [[31. Mee]]: [[Nicolas Arendt]], lëtzebuergesche Friddensriichter a Politiker. * 15. Juni oder 15. Juli: [[Rénilde-Guillaume Jacques]], lëtzebuergesche Landbesëtzer a Politiker. * {{1. September}}: [[Bernard-Euchère-Hubert Servais]], lëtzebuergesche Industriellen a Politiker. * {{4. September}}: [[Charles Munchen]], lëtzebuergesche Jurist, Journalist, a Politiker. * [[19. September]]: [[Christian Heinrich Friedrich Peters]], däitsch-amerikaneschen Astronom. * [[10. Oktober]]: [[Giuseppe Verdi]], italieenesche Komponist. * [[17. Oktober]]: Georg Büchner, däitschen Theaterauteur. * [[29. Dezember]]: [[Nicolas Adames]], lëtzebuergesche Geeschtlechen, éischte Bëschof vu Lëtzebuerg. * [[Franz Ferdinand Bernard Hoebich]], éischten Dirigent vun der [[Lëtzebuerger Militärmusek]]. == Gestuerwen == * [[10. Abrëll]]: [[Joseph-Louis Lagrange]], franséische Mathematiker an Astronom. * [[23. Mee]]: [[Géraud Christophe Michel Duroc]], franséische Generol. * [[29. Mee]]: [[Jean-Georges Pfortzheim]], Offizéier, a Buergermeeschter vun der Stad Lëtzebuerg. * [[30. Juni]]: [[François Hubert Abinet]], Dokter a Buergermeeschter vun der Stad Lëtzebuerg. * [[24. September]]: [[André Grétry]], belsche Komponist. *. [[Giambattista Bodoni]], italieenesche Buchdrécker an Schrëftschneider *. [[Joseph Louis Lagrange]], franséische Mathematiker *. [[Christoph Martin Wieland]], däitsche Schrëftsteller == Um Spaweck == {{Commonscat}} aqogdjknfqcbmzrcsr7cc96vuesgqth 1888 0 2429 2669516 2667640 2026-04-01T10:08:25Z Zinneke 34 /* Gestuerwen */ 2669516 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} == Evenementer == === Europa === * "[[Dräikeeserjoer]]" an [[Däitscht Keeserräich|Däitschland]]. ==== Lëtzebuerg ==== * [[22. September]]: D'[[Regierung Eyschen]] trëtt hiert Amt un. === Afrika === === Amerika === ==== USA ==== ==== Südamerika ==== === Asien === === Ozeanien & Pazifik === === Arabesch Welt === * [[29. Oktober]]: D'international [[Suezkanalkonventioun]] gëtt zu [[Konstantinopel]] ënnerschriwwen. De [[Suezkanal]] gëtt internationaalt Gewässer. == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === === Musek === == Wëssenschaft an Technik == == Gebuer == * {{2. Januar}}: [[Nicolas Margue]], lëtzebuergesche Politiker. * [[11. Februar]]: [[Hanns Schwarz]], éisträichesche Filmregisseur. * [[19. Februar]]: [[Hector Tiberghien]], belsche Vëlossportler. * [[26. Februar]]: [[Marcel Pelletier]], lëtzebuergesche Liichtathleet an Olympionik. * {{7. Mäerz}}: [[Albrecht Schoenhals]], däitsche Schauspiller. * [[10. Mäerz]]: [[Barry Fitzgerald]], iresche Schauspiller. * [[23. Mäerz]]: [[Henri Rollan]], franséische Schauspiller. * [[29. Mäerz]]: [[Emile Kuborn]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[13. Abrëll]]: [[Emile Lanners]], lëtzebuergeschen Turner. * [[16. Abrëll]]: [[Putty Stein]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * [[23. Abrëll]]: [[Marcel L'Herbier]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[30. Abrëll]]: [[Rita Reining]], lëtzebuergesch Sculptrice. * {{3. Mee}}: [[Alfred Braun]], däitsche Journalist, Schauspiller, Filmregisseur an Dréibuchauteur. * {{6. Mee}}: [[Jean Lutz]], lëtzebuergeschen Architekt. * [[10. Mee]]: [[Leo Müller (Politiker)|Leo Müller]], lëtzebuergesche Journalist, Editeur a Politiker. * [[16. Mee]]: [[Joseph Felten]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter an Auteur. * [[17. Mee]]: [[Annie Rosar]], éisträichesch Schauspillerin. * [[18. Mee]]: [[Jean-Pierre Wilhelm]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[23. Mee]]: [[Alexander N. Vyssotsky]], russesch-amerikaneschen Astronom. * [[25. Mee]]: [[Miles Malleson]], englesche Schauspiller. * [[13. Juni]]: [[Fernando Pessoa]]. portugisesche Schrëftsteller. * [[15. Juni]]: [[Jean-Pierre Bauer]], lëtzebuergesche Politiker a Gewerkschaftler. * [[17. Juni]]: [[Samuel Joseph Agnon]], hebräeschen Epiker. * [[27. Juni]]: [[Alphonse Bervard]], lëtzebuergeschen Affekot a Politiker. * [[13. Juli]]: [[Jean Murat]], franséische Schauspiller. * [[19. Juli]]: [[Eugène Jungers]], Generolgouverneur am [[Belsche Kongo]]. * [[23. Juli]]: [[Raymond Chandler]], US-amerikanesche Schrëftsteller. * [[10. August]]: [[Lucien Koenig]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * [[13. August]]: [[Johannes Meyer (Filmregisseur)|Johannes Meyer]], däitsche Filmregisseur. * [[27. August]]: [[Charles de Waha]], lëtzebuergesche Medezinner, Chirurg a Politiker. * [[16. September]]: [[Mathilda Maria Petronella Brugman]], hollännesch Schrëftstellerin. * [[21. September]]: [[Lucien Baroux]], franséische Schauspiller. * [[26. September]]: [[T. S. Eliot]], US-amerikaneschen/brittesche Schrëftsteller an Nobelpräisdréier. * {{5. Oktober}}: [[Pierre Conrardy]], lëtzebuergeschen Architekt. * {{7. Oktober}}: [[Henry A. Wallace]], US-amerikanesche Politiker. * [[21. Oktober]]: [[Tony Schmit]], lëtzebuergeschen Deputéierten a Bauer. * [[23. Oktober]]: [[Félix Chomé]], Industriellen. * [[24. Oktober]]: [[René Guissart]], franséische Filmregisseur a Kameramann. * [[27. Oktober]]: [[Richard Eichberg]], Filmregisseur. * [[29. Oktober]]: [[Paul Faber (Wënzer)|Paul Faber]], lëtzebuergeschen Drécker, Wënzer a Lokalpolitiker. * 29. Oktober: [[Maurice Leick]], lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Politiker. * [[31. Oktober]]: [[Isidore Engler]], lëtzebuergeschen Architekt. * {{9. November}}: [[Jean Monnet]], franséische Politiker. * [[19. November]]: [[José Raúl Capablanca]], kubanesche Schachgroussmeeschter. * [[23. November]]: [[Harpo Marx]], US-amerikanesche Schauspiller a Komiker. * [[28. Dezember]]: [[Friedrich Wilhelm Murnau]], däitsche Filmregisseur. == Gestuerwen == * {{Eidelt Joer}}[[James Edwin Meadows]], englesche Landschaftsmoler. * [[31. Januar]]: [[Giovanni Bosco]] och nach ''Don Bosco'', italieenesche Sozialpedagog, deen helleggesprach gouf. * {{9. Mäerz}}: [[Wilhelm I. vun Däitschland|Wilhelm I.]], Kinnek vu Preisen an däitsche Keeser. * [[11. Mäerz]]: [[Friedrich Wilhelm Raiffeisen]], däitsche Sozialreformer. * [[13. Mäerz]]: [[Jean Engling]], lëtzebuergeschen Theolog, Kaploun, Archeolog, Historiker, Numismatiker, Auteur a Pedagog. * [[25. Abrëll]]: [[Alphonse de Prémorel]], Grondbesëtzer zu Déifferdeng. * {{8. Mee}}: [[Josif Pančić]], serbesche Botaniker an Agronom. * [[15. Juni]]: [[Friedrich III. vun Däitschland|Friedrich III.]], Kinnek vu Preisen a Keeser vun Däitschland. * {{7. Juli}}: [[Dominique Elter]], lëtzebuergeschen Affekot a Politiker. * [[14. August]]: [[Michel Frères]], lëtzebuergesche Gierwer a Politiker. * [[25. August]]: [[Charles-Frédéric Mersch]], lëtzebuergeschen Ingenieur a Professer. * [[12. September]]: [[Richard Anthony Proctor]], britteschen Astronom an Auteur. * [[17. September]]: [[Charles Jules Parlier]], franséische Generol. * {{9. Oktober}}: [[Paul Godchaux]], lëtzebuergeschen Industriellen a Politiker. * [[24. Oktober]]: [[François-Étienne Musin]], belsche Moler. * [[18. November]]: [[Bernard-Euchère-Hubert Servais]], lëtzebuergesche Industriellen a Politiker. * {{3. Dezember}}: [[Carl Zeiss]], däitschen Optiker an Entreprener. == Um Spaweck == {{Commonscat}} dkcx5i6ppad9dwflya9si6vine7575y Portugal 0 3294 2669371 2663810 2026-03-31T14:35:08Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2669371 wikitext text/x-wiki {{Infobox Land | Numm = República Portuguesa | Fändel = Flag of Portugal.svg | Fändel Bildbreet= | Fändel Artikel = Fändel vu Portugal | Wopen =Coat_of_arms_of_Portugal.svg | Wope Breet = 125px | Wopen Artikel = Wope vu Portugal | National Devise = keng | Kaart= EU-Portugal.svg | Kaart Breet = | Offiziell Sprooch = [[Portugisesch]], [[Mirandeesesch]] | Haaptstad = [[Lissabon]] | Haaptstad Awunner = 509751 | Haaptstad Koordinaten = 38º42'N, 9º11'W | Staatsform = [[Republik]] | Landeschef Titel = President | Landeschef = {{wikidata|property|linked|P35}} | Regierungschef Titel = Premierminister | Regierungschef = {{wikidata|property|linked|P6}} | Total Fläch= 92.090<ref>Fläch ouni d'Azoren a Madeira: 88 967 km&sup2;. Quell: [http://www.ine.pt/portal/page/portal/PORTAL_INE/Publicacoes?PUBLICACOESpub_boui=5600892&PUBLICACOESmodo=2 Statistical Yearbook of Portugal (2005)] vum [http://www.ine.pt Instituto nacional de estatística].</ref> | Fläch Plaz = | Waasserfläch = | Bevëlkerung = 10.599.095<ref>2006 [http://www.ine.pt Instituto nacional de estatística] (August 2007)</ref> | Bevëlkerung Plaz = | Bevëlkerungsdicht = 115 | Onofhängegkeet = | Nationalfeierdag = [[10. Juni]], Dia de Portugal | Nationalhymn = [[A Portuguesa]]<br>[http://upload.wikimedia.org/wikipedia/lb/5/57/PortugalX.ogg Lauschteren] | Wärung = [[Euro]] (EUR) | Zäitzon = 0 (+1 am Summer) | Internet TLD = [[.pt]] | Telefonsprefix = +351 | Notizen = | Extra Bild = | Extra Bild2 = }} D''''Portugisesch Republik''' (''República Portuguesa'') oder och einfach nëmme '''Portugal''', ass e [[Staat]] am Südweste vun der [[Ibeeresch Hallefinsel|ibeerescher Hallefinsel]]. E gëtt am Westen an am Süde vum [[Atlanteschen Ozean]], am Osten an am Norde vu [[Spuenien]] begrenzt. Donieft gehéieren zum portugisesche Staatsgebitt d'Inselgrupp vun den [[Azoren]] souwéi [[Madeira]]. Westlech vun der Haaptstad [[Lissabon]] läit [[Cabo da Roca]], dee westlechste Punkt vum europäesche Festland. Den Numm ''Portugal'' kënnt vum Numm vun der Siidlung ''Cale'' am Delta vum Floss [[Douro]] hier. ''Cale'' kéint e [[Griichesch Sprooch|griichescht]] Wuert sinn (''Kalles'' = "schéin") a sech op d'Schéinheet vun der Natur am Norde vum Portugal vun haut bezéien, deen d'[[Griicheland|Griichen]] deemools koloniséiert haten. Aner [[Geschicht|Historiker]] mengen, datt ''Cale'' aus dem [[Phenizier|Phenizesche]] kéim, well d'Phenizier Portugal an der Zäit virun de [[Réimescht Räich|Réimer]] besidelt haten. Wéi Portugal zum Réimeschen Imperium gehéiert huet, gouf ''Cale'' e wichtegen Hafen, op [[Latäin]] ''Portus Cale''. Am [[Mëttelalter]] gouf ''Portus Cale'' du ''Portucale'', duerno ''Portugale'', woubäi dat Wuert am [[7. Joerhonnert|7.]] an am [[8. Joerhonnert]] nëmmen déi nërdlech Deeler vum Land bezeechent hunn, also d'Regioun tëscht de Flëss [[Douro]] a [[Rio Minho]]. Anerersäits verkierzt sech den Numm ''Portus Cale'' zu ''[[Porto (Portugal)|Porto]]'', der zweetwichtegster Stad, déi sech dowéinst voller Stolz als déi Stad betruecht, déi dem Land den Numm ginn huet. == Administrativ Andeelung == Portugal huet eng ganz komplex Administratioun. Et gëtt fënnef [[Regioun (Portugal)|Regiounen]] (''regiões''), 18 Distrikter (''distritos'') an zwou autonom Regiounen (''regiões autónomas''), donieft existéieren 28 sougenannt "statistesch Ënnerregiounen" (''subregiões estatísticas''). Een Niveau drënner kommen dann ongeféier 308 Kreesser (''municípios'' oder ''concelhos'') a 4257 Gemengen (''[[freguesia]]s''). Déi Andeelung ass éischter ineffizient an deier. Et gëtt un enger Reform geschafft, déi d'Distrikter ofschafen an d'Kompetenzen dezentraliséiere soll. == Geschicht == [[Fichier:Lisboa Torre de Belém w.jpg|thumb|Torre de Belém]] === Fréigeschicht bis d'Antikitéit === D'Vir- an d'Fréigeschicht vum Land entsprécht zum gréissten Deel der Entwécklung an den anere Regioune vun der Ibeerescher Hallefinsel. Vun [[2000 v. Chr.]] un sinn d'[[Ibeerer]] warscheinlech aus Nordafrika agewandert. Vun [[1200 v. Chr.]] un goufe vun de [[Phenizier]] a vun [[700 v. Chr.]] un vun de [[Griicheland|Griichen]] Kolonie gegrënnt. No [[600 v. Chr.]] wandere [[Kelten]] eran, déi sech mat den Ibeerer vermëscht hunn (sougenannt [[Keltibeerer]]). Zu deene gehéiert och de Stamm vun de [[Lusitaner]], deenen hire [[Latäin|laténgeschen]] Numm méi spéit dem Land säi sollt ginn. No [[450 v. Chr.]] gouf dat Gebitt vu [[Karthago]] eruewert an nom [[Punesch Kricher|Zweete Punesche Krich]] u [[Roum]] ofgetrueden. Vun de Réimer gëtt et ënner dem Numm ''Lusitania'' zum Deel als eegestänneg Provënz verwalt. Déi réimesch Herrschaft hält op an der [[Vëlkerwanderung]]szäit, d'[[Sueben]] (no [[409]]) a virun allem d'[[Westgoten]] (no [[416]]) grënnen hir Räicher um Terrain vum spéidere Portugal. === Herrschaft vun de Maure bis d'Kolonialmuecht === Am Joer [[711]] gouf d'Land vun de [[Mauren]] eruewert, Portugal gëtt en Deel vum [[Kalifat vu Cordoba]], wou d'[[Almoraviden]] d'Soen hunn. [[718]] fänkt [[Kinnekräich León|León]] mat der chrëschtlecher ''[[Reconquista]]'' un, aus Portugal gëtt sou am [[11. Joerhonnert]] eng eegestänneg Grofschaft, déi [[1093]] un den [[Henri vu Burgund]] fält, de Grënner vun der éischter portugisescher Kinneksdynastie. Ënner dem Henri sengem Jong an Nofollger [[Alphonse I. vu Portugal|Alphonse I.]] gëtt Portugal [[1143]] onofhängeg, den Alphonse selwer gëtt Kinnek. D'[[Haus Burgund (Portugal)|Burgunder]] sinn a Portugal bis [[1383]] um Rudder, [[1211]] gëtt dat éischt Stännparlament (''[[Cortes]]'') aberuff, [[1250]] ass d'Reconquista, no der Eruewerung vun der [[Algarve]], a Portugal fäerdeg, [[1256]] gëtt [[Lissabon]] nei Haaptstad vum Kinnekräich. 1383 stierft de leschte Burgunder a Portugal. De [[Jean I. vu Portugal|Jean vun Avis]], dee baussent engem Bestietnes op d'Welt koum, rifft sech zum Kinnek aus, ka [[Kastilien|kastilesch]] Uspréch op de portugiseschen Troun an der [[Schluecht vun Aljubarrota]] ([[1385]]) ofwieren a grënnt déi zweet portugisesch Dynastie ([[Avis Dynastie|Avis]]). D'Avis-Kinneken, besonnesch den [[Emanuel I. vu Portugal|Emanuel I.]] ([[1495]]-[[1521]]) verbesseren dem Land seng wirtschaftlech a militäresch Kapazitéite massiv: Portugal gëtt féierend Handels- a Séimuecht, keeft Kolonien a [[Brasilien]], [[Afrika]], [[Arabien]], [[Portugisesch-Indien|Indien]] an a [[China]], d'Land ass eng Weltmuecht an déi räichst Natioun vun Europa (''Kuckt dozou och den Artikel: [[Henri de Séifuerer]]''). Och kulturell ass d'Land an der Bléi ([[Luís de Camões]]). [[1580]] ass d'Avis-Dynastie um Enn, Portugal fält aus dynastesche Grënn un d'[[Habsburg]]er vu [[Spuenien]]. Bis [[1640]] regéieren d'Spuenier, Portugal verléiert seng Onofhängegkeet, gëtt zu enger spuenescher Provënz degradéiert a verléiert Stécker vu sengem Kolonialräich. 1640 kënnt et zu enger Revolte géint d'spuenesch Herrschaft vum Adel ënner dem Herzog vu [[Bragance]], dee sech als [[Jean IV. vu Portugal|Jean IV.]] zum Kinnek erkläert. Hie grënnt déi virlescht portugisesch Dynastie, d'[[Haus Bragance]]. Baussen- a wirtschaftspolitesch gëtt d'Land méi a méi ofhängeg vun [[England]] (cf. [[Methuenvertrag]], [[1703]]). [[1755]] zerstéiert en [[Äerdbiewen]] grouss Deeler vun der Haaptstad Lissabon, de [[Sebastião José de Carvalho e Mello, Marquês de Pombal|Marquês de Pombal]] baut d'Stad erëm op a baut d'Land mat deels drastesche Methoden zu engem opgekläerten [[Absolutismus|absolutistesche]] Staat ëm. [[1807]] hunn [[Napoleon Bonaparte|napoleonesch]] Truppen d'Land besat, d'kinneklech Famill goung an den [[Exil]] a Brasilien. Nodeemss d'Fransouse mat brittescher Hëllef erausgehäit goufen, koum et zu enger [[Liberal Revolutioun a Portugal|liberaler Revolutioun]], d'Land krut fir d'éischt Kéier a senger Geschicht eng [[Constitutioun]] ([[1821]]). Eréischt am [[Miguelistekrich]] hunn d'Unhänger vun enger [[Konstitutionell Monarchie|konstitutioneller Monarchie]] géint d'Unhänger vum Absolutismus gewonnen. 1821 gouf Brasilien ënner dem Keeser [[Pedro IV. vu Portugal|Pedro I.]] onofhängeg. === Schlussphas vun der Monarchie bis den Estado Novo === D'Zäit nom Miguelistekrich gëtt vum Konflikt tëscht de riets- an de lénksliberale ([[Cartisten]] a [[Setembristen]]) bestëmmt. [[1853]] stierft mat der Kinnigin [[Maria II. vu Portugal|Maria II.]] d'Haus Bragance an direkter Linn aus, wéinst dem Bestietnes vun der Kinnigin mam [[Ferdinand II. vu Portugal|Ferdinand II.]] vu [[Sachsen-Coburg-Gotha]] kann d'portugisesch Branche vun dësem däitschen Adelshaus den Troun iwwerhuelen (bis [[1910]]). D'Schlussphas vun der Monarchie gëtt vun enger allgemenger Schwächt vum Land, wirtschaftleche Problemer ([[Staatsfaillite]] [[1891]]) a sech widderhuelend republikanesch Opstänn bestëmmt. [[1908]] kommen de Kinnek [[Carlos I. vu Portugal|Carlos I.]] a säin Ierwe bei engem Attentat ëm d'Liewen, 1910 gëtt d'[[Republik]] ausgeruff. [[1916]] gräift d'Land op der Säit vun der [[Entente]] an den [[Éischte Weltkrich]] an. Déi ''[[Éischt Portugisesch Republik|éischt Republik]]'', bis [[1926]], ass duerch [[Anarchie|anarchesch]] a chaotesch Zoustänn gezeechent, monarchistesch a kommunistesch Revolten, Putschversich (ë.&nbsp;a. vum [[Sidónio Pais]], [[1917]]), schwaach, dacks Regierungen déi wiesselen, ouni parlamentaresch Majoritéit an eng allgemeng politesch Instabilitéit erschwéieren d'Situatioun. [[1926]] putscht d'Arméi a setzt der éischter Republik en Enn. Ënner dem Militär setzt sech allerdéngs en Zivilist, [[António de Oliveira Salazar]], vun [[1928]] un Finanzminister, vun [[1932]] u Premier, un d'Spëtzt vum Staat. Hie grënnt [[1933]] den ''[[Estado Novo]]'', den neien autoritäre Staat mat [[Faschismus|faschisteschen]] Tendenzen, mat enger Eenheetspartei ([[National Unioun]]), enger Staatsjugend an enger Geheimpolice ([[PIDE]]). Am [[Zweete Weltkrich]] bleift d'Land [[Neutralitéit (International Politik)|neutral]], erlaabt awer den [[Alliéiert (Zweete Weltkrich)|Alliéierten]] d'Ariichte vu Militärbasen op den [[Azoren]] a gëtt, nodeem de Krich eriwwer ass, [[NATO]]-Member. [[1960]] fänkt de [[Portugisesche Kolonialkrich|Kolonialkrich]] un, dee besonnesch an Afrika ([[Angola]], [[Mosambik]], [[Guinea-Bissau]]) mat grousser Häert gefouert gëtt. [[1968]] muss de Salazar wéinst Problemer mat der Gesondheet opginn, säin Nofollger, [[Marcello Caetano]], ka sech allerdéngs net zu radikale Reformen decidéieren. Duerch de Kolonialkrich ass Portugal aussepolitesch ëmmer méi isoléiert, d'Käschte vum Krich dreiwen d'Staatsverscholdung an d'[[Inflatioun]] an d'Luucht. Féierend Genereel erkennen, datt de Kolonialkrich militäresch fir Portugal net méi ze gewannen ass. Well d'Regierung net capabel ass, eng politesch Léisung fir de Problem ze fannen, kënnt et [[1974]] zum [[Putsch]]. D'Onzefriddenheet vun der Bevëlkerung mat der [[Diktatur]], déi duerch d'Wirtschaftskris (wéinst der [[Krise vun den Äerduelegpräisser|Éischter Pëtrolskris 1973]]) nach verstäerkt gëtt, féiert dozou, datt sech d'Bevëlkerung massenhaft mat de putschenden Offizéier solidariséiert, et kënnt zu engem allgemenge Volleksopstand, der [[Oeilletsrevolutioun]], déi den ''Estado Novo'' ewechbléist. Déi nei Machthaber entloossen d'portugisesch Kolonien an d'Onofhängegkeet (1974/[[1975]]). Dat ass d'Enn vum portugisesche Kolonialräich. Et bleift ze soen, datt Portugal seng lescht Kolonien, nämlech de klengen Iwwerséiterritoire [[Macau]], op der südchinesescher Küst, ongeféier 60&nbsp;km vun Hongkong ewech, eréischt 1999 u China zeréckginn huet. [[Fichier:Portugal.png|thumb|left|Kaart vu Portugal]] === Vun der Oeilletsrevolutioun bis zum EU-Bäitrëtt === Déi éischt Phas no der Revolutioun ass vun engem Konflikt tëscht enger éischter konservativer Stréimung ([[Generol António Sebastião Ribeiro de Spínola]]) an engem [[Sozialismus|sozialistesche]] Flillek ([[Otelo Saraiva de Carvalho]], ''Haaptmann Otelo'') gezeechent, dee sech an dem [[Movimento das Forças Armadas|MFA]] (Movimento das Forças Armadas - der Vereenegung vun de putschenden Offizéier) ofspillt. Um Ufank gésäit et sou aus, wéi wann d'sozialistesch Stréimung géif gewannen, well et zu [[Verstaatlechung]]en a [[Landreform]]e komm ass, déi nei Constitutioun von [[1976]] definéiert de Sozialismus als Staatszil. Mä wéi sech bei den éischte Presidentschaftswalen no der neier Constitutioun 1976 de moderéierten [[António Ramalho Eanes|Generol Eanes]] iwwerraschend däitlech géint den Haaptmann Otelo kann duerchsetzen, sinn d'Weiche gestallt fir datt d'Land erëm eng parlamentaresch Demokratie no westeuropäeschem Modell ka ginn. Den Eanes an de Chef vun der Sozialistescher Partei, de [[Mário Soares]] (Premier vun 1976 bis [[1978]] a vun [[1983]] bis [[1985]], Staatspresident vun [[1986]] bis [[1996]]) féieren d'Land 1986 an d'[[EU|Europäesch Gemeinschaft]]. === Vum EU-Bäitrëtt bis haut === [[1979]] gewënnt fir d'éischt Kéier zanter der Oeilletsrevolutioun erëm eng politesch Gruppéierung, déi riets vun der Mëtt steet, d'Parlamentswalen (wat zu de Regierunge [[Francisco de Sá Carneiro]] a [[Francisco Pinto Balsemão]] féiert), d'Regierung ka sech mat der sozialistescher Oppositioun op eng Constitutiounsännerung eenegen, duerch déi sozialistesch Iwwerreschter, déi no der Oeilletsrevolutioun an d'Constitutioun geschriwwe goufen, erausgeholl ginn. D'Constitutiounsännerung, déi 1982 a Kraaft trëtt, eliminéiert ënner anerem dee bis dohi wichtege Revolutiounsrot a setzt e Verfassungsgeriicht nom Virbild vun aneren demokratesche Staaten an. 1985 gëtt den [[Aníbal Cavaco Silva]] Premier, seng konservativ [[Partido Social Democrata|PSD]] gewënnt onerwaart héich d'Wale vun [[1978]], bei deenen eng Partei fir d'éischt Kéier eng absolut Majoritéit kritt. De Cavaco Silva bleift bis [[1995]] Premier, hie steet fir eng [[Neoliberalismus|neoliberal]] Wirtschaftspolitik, d'Verstaatlechungen aus der Zäit vun der Oeilletsrevolutioun gi réckgängeg gemaach. Vun 1995 bis [[2002]] stellen d'Sozialiste mat dem [[António Guterres]] d'Regierung, vun 2002-[[2004]] huet d'Land mat dem [[José Manuel Barroso]] erëm eng konservativ Regierung. D'Funktioun vum President ass mat engem Sozialist besat, well dem Soares säin Nofollger 1996 de Sozialist [[Jorge Sampaio]] gëtt. [[2004]] gëtt de Barroso vum [[Europäesche Conseil]] zum Nofollger vum [[Romano Prodi]] als President vun der [[Europäesch Kommissioun|Europäescher Kommissioun]] bestëmmt. De [[Pedro Santana Lopes]] gëtt doropshi Premier, mä seng Koalitioun hält net laang: den [[30. November]] 2004 rifft de President Sampaio Neiwalen aus, déi am Februar 2005 ofgehale ginn. De [[José Sócrates]], dee Spëtzekandidat vun der ''Partido Socialista'' war, ass zanter dem [[12. Mäerz]] [[2005]] Ministerpresident. Den [[22. Januar]] [[2006]] gouf de Cavaco Silva zum President gewielt; hie gouf den [[23. Januar]] [[2011]] erëmgewielt. == Geographie an Natur == [[Fichier:Klima porto.png|thumb|Klimadiagramm vu Porto]] [[Fichier:Klima lissabon.png|thumb|Klimadiagramm vu Lissabon]] [[Fichier:Klima faro.png|thumb|Klimadiagramm vu Faro]] Den Norde vu Portugal huet e relativ killt a fiicht Klima. En ass ënnerdeelt an zwou Provënze resp. Landschaften: De [[Minho]] am Nordweste ass eng vun de Géigende wou déi meescht Leit wunnen, d'Groussstied leien nëmmen op der Atlantikküst, bannen am Land leien dofir vill Dierfer a méi kleng Stied. De Minho gëtt wéinst sengem Klima an der relativ staarker Vegetatioun als de ''grénge Gaart'' vu Portugal bezeechent. D'Häng vun de ville Flossdäller si fir den Ubau vun Drauwe reservéiert, aus deenen de bekannte [[Portwäin]] an de [[Vinho Verde]] gemaach ginn. Donieft gëtt et och vill Geméiskulturen. D'natierlech Vegetatioun ass eng Mëschung vun där aus der gemässegter Klimazone an aus där vun der subtropescher, jee no Héicht gëtt et [[Eechen]] oder [[Käschten]] resp. [[Kiferen]] an [[Olivebam|Olivebeem]]. Am Nordoste läit [[Trás-os-Montes]] (''Hanner de Bierger''). Dësen Deel vum Land deen dem Mier de Réck dréit, ass eng Gebiergsregioun an där et am Wanter zimmlech kal, an am Summer zimmlech waarm ka ginn. D'Vegetatioun ass net sou staark wéi am Minho an hëlt of wat ee méi no bei d'spuenesch Grenz kënnt. Déi zwou Provënzen hunn eng Gemeinsamkeet: hir Gebiergsmassiver, wéi z.&nbsp;B. de [[Marão]] oder de [[Peneda-Gerês]] gi vu ville Flëss, wéi dem [[Rio Minho]] (Grenzfloss tëscht Portugal a Spuenien) oder dem [[Duero|Rio Douro]], duerchschnidden. Am Norde vu Portugal läit de [[Nationalpark Peneda-Gerês]], dat gréisst Naturschutzgebitt vum Land, wou et och nach Reschter vum Urbësch gëtt, mat Beem wéi der wantergrénger [[Steeneech]]. Grouss Stied am Norde si [[Porto (Portugal)|Porto]], [[Vila Nova de Gaia]], [[Matosinhos]], [[Braga (Stad)|Braga]], [[Vila Real]] a [[Bragança]]. Mëttelportugal ass gréisstendeels hiwweleg bis gebiergeg an huet mat der ''[[Serra da Estrela]]'' eng gréisser Biergskette wou et och e Skigebitt gëtt. Déi wichtegst Landschafte sinn d'''[[Beira (Portugal)|Beira]]'', de ''[[Ribatejo]]'' (den Tejo-Plateau mat dem Spëtznumm ''Gaart vu Lissabon''), d'[[Estremadura]] an den Zoufloss vum Tejo an den Atlantik. Déi ganz Regioun ass relativ fruchtbar an huet en optimale Klima fir den Ubau vu Wäindrauwen. Wäi gëtt hei schonn zanter der Réimerzäit produzéiert. Donieft ginn och nach all méiglech Zorte Kar, Räis, Sonneblummen a Geméis ugebaut. D'Regioun gëtt vum [[Tajo|Tejo]] an zwee gedeelt. Iwwerschwemmungen, déi fréier am Ribatejo reegelméisseg eng Plo waren, kommen zanter dem Bau vu ville Staumaueren net méi vir. Grouss Stied a Mëttelportugal si [[Lissabon]], [[Aveiro]], [[Amadora]], [[Almada]], [[Seixal]], [[Cascais]], [[Coimbra]], [[Viseu]], [[Guarda (Portugal)|Guarda]], [[Leiria]], [[Castelo Branco]], [[Covilhã]], [[Setúbal]] a [[Santarém (Portugal)|Santarém]]. De Süde vu Portugal besteet aus dräi Landschaften: [[Terras do Sado]], [[Alentejo]] an der Algarve. Déi ganz Régioun ass platt bis hiwweleg mat engem drechene bis gliddege Klima. Den Alentejo, fréier souzesoen de portugisesche Reservoir fir Kar, ass hautdesdaags nëmmen dënn bewunnt a vill vu senge Bewunner wanderen aus, wäitleefeg Karfelder mat Olivebongerten a [[Korkeech]]en dominéieren d'Landschaft. Zum Kar- kënnt och nach de Wäinubau, an a klammende Proportiounen d'Sonneblumen, als Haaptproduiten. D'Wisen, déi am Fréijoer voll vu Blumme sinn, ginn als Weede fir d'Schof benotzt. Zum wirtschaftleche Néiergang droen net zulescht och déi ëmmer méi laang Drécheperiode bäi. Fir deem entgéint ze steiere ginn ëmmer méi Staumauere gebaut. Net [[heemesch]], mä ëmmer méi heefeg ze fanne, sinn [[Eukalyptus]]beem, déi allerdéngs, wéinst der grousser Brandgefor déi vun hinnen ausgeet, net onëmstridde sinn. Déi südlech Küsteregioune sinn haaptsächlech vu Kifere bewuess. Donieft gëtt et vill [[Palmen]]zorten, vun deenen awer nëmmen d'[[Zwergpalm]] aus dem Land selwer ass. D'Algarve markéiert déi ganz Südküst vum Land an ass mat hire schéine Stied, de géie Küsten a Sandplagen zu enger beléifter Vakanzendestinatioun ginn, wat déi gewinnt negativ Niewewierkunge vum Massentourismus mat sech bruecht huet. Grouss Stied a Südportugal si [[Portalegre]], [[Évora]], [[Beja]], [[Faro (Portugal)|Faro]] a [[Sagres]]. De wichtegste Floss ass de [[Rio Guadiana]], deen och d'Grenz zu Spuenien markéiert. Un déi grouss Hëtzt am Summer ugepasst sinn och vill Planzen déi Waasser späicheren. Zu Portugal gehéieren och déi zwou Inselgruppe [[Madeira]] (''Holzinsel'') an d'[[Azoren]] d'[[Héngerdéifsinsel]] am [[Atlantik]]. Déi sinn duerch vulkanesch Aktivitéit entstanen an hu wéinst hirer Lag virun der afrikanescher Küst eng zu engem Deel tropesch, zum aneren Deel subtropesch Vegetatioun. Den héchste Bierg vu Portugal fënnt een op den Azoren (Monte Pico, 2&nbsp;351 m). De wichtegste Floss vu Portugal ass den [[Tajo|Tejo]], deen a Spuenien ënner dem Numm ''Tajo'' entspréngt a bei Lissabon an den Atlanteschen Ozean fléisst. {{Méi Info 1|Lëscht vun de portugisesche Stied}} === D'Déierewelt === [[Fichier:Landschaft bei Monsaraz.jpg|thumb|Landschaft bei Monsaraz]] D'Déierewelt vu Portugal ass nëmmen onwesentlech anescht wéi déi vu Spuenien. Vereenzelt gëtt et nach [[Wollef|Wëllef]]; de [[Pardelluchs]], deen et nëmmen op der ibeerescher Hallefinsel gëtt, ass a Portugal bal ausgestuerwen. Nëmmen nach seele ginn Eenzeldéiere fonnt an déi sinn héchstwarscheinlech iwwer d'spuenesch Grenz an d'Land komm. Fir de Rescht fënnt een nach d'[[Wëllkaz]], de [[Routfuuss]], d'[[Wëllschwäin]], den [[Hirsch]], wëll [[Geessen]] an d'[[Wëllkanéngchen]]. A Portugal kann ee vill Vigel observéieren, well d'Land op der Migratiounsroute vun den [[Zugvigel]] fir d'Destinatioun Afrika läit, dorënner besonnesch am Süden och [[Flamingo]]en; [[Steenadler]] liewen an de Küstegebidder a ginn do och op d'Juegd. Am Banneland kommen och verschidden Zorte [[Schlangen]] a [[Skorpioun]]e vir. == Bevëlkerung == Portugal ass, aus sproochlecher, ethnescher a reliéiser Siicht, en homogeent Land. D'[[Portugisesch|Portugisesch Sprooch]] gëtt am ganze Land geschwat. Just an den Dierfer vu [[Miranda do Douro]] gëtt en Dialekt geschwat, de [[Mirandeesesch]], deen dem [[Asturesch]]en zougerechent gëtt. Eng grouss Majoritéit vun de Portugise bekennt sech zum [[Réimesch-kathoulesche Glawen|kathoulesche Glawen]]. [[Fichier:Herkunft der Ausländer in Portugal.png|thumb|Vu wou kommen d'Auslänner?]] Aus [[Anthropologie|anthropologescher]] Siicht sinn d'Portugisen e [[Mëschvollek]], dat aus den Nokomme vun den Ibeerer besteet, der Urbevëlkerung vun der ibeerescher Hallefinsel, den Nokomme vun de [[Réimescht Räich|réimeschen]], [[Goten|goteschen]], [[Sueben|suebeschen]] a [[Mauren|maureschen]] Invasoren. De maureschen Afloss ass a Portugal méi staark wéi an aneren europäesche Länner. No der [[Reconquista]] goufen d'Mauren zum Deel verdriwwen, zum gréissten Deel als [[Sklaverei|versklaavt]]. Si hu sech méi spéit mat der Bevëlkerung vermëscht a waren um Opbléie vum Handwierk a vum Akerbau am fréie [[Mëttelalter]] bedeelegt. Iwwer laang Jore war Portugal en Auswanderungsland; wichteg Zentre vu portugisescher Kultur gëtt et virun allem a [[Frankräich]] wou 600&nbsp;000 Portugise liewen. Anerersäits war Portugal schonn an den Zäite vun den [[Onofhängegkeetskrich]]er vu senge Kolonien Zilland fir Immigranten aus den koloniséierte Géigenden. Zanter dem Bäitrëtt vu Portugal an d'[[Europäesch Unioun]] ass d'Land ëmmer méi zu engem Awanderungsland gi fir Mënschen aus Afrika (Angola), Südamerika (Brasilien), de [[Kap Verdesch Inselen|Kap Verdeschen Inselen]] an aus Osteuropa ([[Russland]], [[Moldawien]] an aus der [[Ukrain]]). Enn 2003 hunn ongeféier 250&nbsp;000 Auslänner a Portugal gelieft. Vun deene stamen déi meescht aus anere portugiseschsproochege Länner, si gréisstendeels Katholicken an hunn de selwechte kulturelle Fong. E Véirel vun den Auslänner, déi a Portugal liewen, sinn Europäer; zum Deel Leit, déi hir Pensioun am Land verbréngen. Mä dobäi sinn awer och Portugisen, déi ausgewandert waren an dunn zeréckkommen, deelweis mat anere Päss. Statistesch gesinn, kënnt op zéng Portugisen ee Bierger, deen net vun do ass. Méi wéi d'Hallschent vun den Auslänner lieft zu [[Lissabon]] oder an anere Küstestied. D'Bevëlkerungsdicht ass am gréissten an der Küstesträif tëscht der spuenescher Grenz an der Géigend ronderëm Lissabon. Op deem Terrain liewe 70 Prozent vun der ganzer Bevëlkerung; d'Hannerland ass nëmme ganz dënn besidelt. Iwwer 10 Prozent vun de Leit wunnen an enger vun de Groussstied Lissabon oder Porto. Méi wéi d'Hallschent lieft an Uerschafte mat manner wéi 2000 Awunner. Matzen am Land gëtt et ëmmer méi Migratiounsbeweegungen. Ëmmer méi Mënsche plënneren aus dem Hannerland a Richtung Industriezentren ([[Lissabon]], [[Porto (Portugal)|Porto]]) oder Tourismusgéigenden (Algarve, [[Madeira]] oder op d'[[Azoren]]). == Ekonomie == Zanter dem Bäitrett vum Portugal zur [[Europäesch Gemeinschaft|EG]] am Joer [[1986]] huet sech dem Land seng Économie sech méi a méi diversifiéiert a sech dobäi virun allem op den Déngschtleeschtungssecteur ausgeriicht. Dengschtleeschtunge maachen an der Tëschenzäit ongeféier zwee Drettel vum [[Bruttoinlandsprodukt|BIP]] aus. Wéi och an anere Staate vun Europa goufen an de leschte Joren noutwenneg [[Privatiséierung]]en duerchgefouert an dem Staat seng Ausgabe reduzéiert. [[1998]] huet sech Portugal fir de Bäitrett an d'[[Europäesch Wärungsunioun]] qualifizéiert an huet den 1. Januar 2002, wéi 11 aner Staaten och, den [[Euro]] als Wärung agefouert. {{update}} D'Neiverschëldung vu Portugal läit momentan iwwer den 3 % déi am [[Vertrag vu Maastricht|Maastricht-Vertrag]] definéiert goufen, woubäi et allerdéngs net dat eenzegt Land am Moment ass. De Wirtschaftswuesstem huet mat ongeféier 3,3 % all Joer zwar an der Vergangenheet den EU-Durchschnett an der Reegel iwwertraff, trotzdeem ass Portugal nach ëmmer den äermsten ''Almember'' vun der [[Europäesch Union|EU]]: De BIP pro Kapp (a [[Kaafkraaftparitéit]]en) läit bei ongeféier 78 % vum Duerchschnett vun den EU-Länner virun der [[EU-Ostvergréisserung|Ostvergréisserung]], woubäi en [[1985]] nach bei 50 % louch. Aus deene Grënn geréit Portugal ëmmer méi a Rivalitéit mat Länner mat nidderege Paien aus Mëttel- an Osteuropa, Asien an Nordafrika an ass deemno fir auslännesch Direktinvestitiounen net besonnesch attraktiv; d'Durchschnëttsléin sinn a Portugal ganz niddrëg bei ganz laangen Aarbechtszäiten. Auslännesch Investitiounen komme virun allem aus [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]] a [[Spuenien]]; déi gréisst Investitioun vun allen Zäite war de Bau vun ''Auto-Europa'', enger Autofabrik. De Chômage ass mat ongeféier 4 % am Verglach mat dem EU-Durchschnëtt niddereg, woubäi een dorun denke muss, datt et e groussen informelle Secteur an der portugisescher Wirtschaft gëtt, deen e gewëssen Deel vun deenen Aarbechtslose beschäftegt, déi anerfalls an d'Chômage-Statistike géife falen. Den Aussenhandel gëtt zu ongeféier 80 % mat den EU-Partner ofgewéckelt; exportéiert gi virun allem Kleeder a Schong, Maschinnen, Chimiesproduiten, Kork, Cellulose a Pabéier. Importéiert gi Maschinnen, all Zorte vun Transportmëttelen, [[Äerdueleg|Pëtrol]] a Pëtrolsproduiten a Landwirtschaftsproduiten. Portugal huet e ganz groussen [[Handelsbilan]]zdefizit an och en [[Zahlungsbilanz]]defizit, deen duerch héich Recetten aus dem Tourismus allerdéngs net sou héich ass wéi den Handelsbilanzdefizit. Portugal huet vill natierlech Ressourcen, dorënner [[Kuel]], [[Koffer]], [[Zënn]], [[Gold]], [[Eisenäerz]] a [[Pyrit]] a [[Chalcopyrit]], Tounmineraler wéi [[Kaolinit]] a [[Wolframit]] an [[Uraninit]]; et gehéiert domat zu de weltwäit féierende Natiounen an der [[Wolfram]]- an [[Uran]]produktioun. Wärend dem [[Zweete Weltkrich]] huet Hitlerdäitschland portugisesche Wolfram fir seng Waffenproduktioun benotzt, an der Atombomm vun [[Hiroshima]] war portugiseschen Uran dran. D'Landwirtschaft a Portugal ass eng vun den ineffizientsten an Europa; den Undeel vum Akerbau um BIP läit bei ongeféier 5 %, mä iwwer 15 % vun der aktiver Bevëlkerung schaffen hei. Dat huet dozou gefouert, datt vill Betriber hu missen opginn, soudatt mëttlerweil bal d'Hallschent vun de Liewensmëttel muss importéiert ginn. D'Korkeecheplantatiounen am [[Alentejo]] an de Ubau vu [[Mandelbam|Mandelen]] ass och an enger déiwer Kris. Anerersäits ginn op grousse Flächen [[Eukalyptus]]beem gesat, well déi méi séier wuessen an domat der [[Cellulose]]industrie, engem wichtege Wirtschaftsfacteur vum Portugal, déi noutwenneg Ressource liwwert. Ëmweltpolitesch gesinn ass dat eng ganz schwiereg Situatioun, well den Eukalyptus dem Buedem seng Reserven hëlt, den Urbësch an domat och d'Déierewelt op d'Säit dréckt a selwer ganz liicht brennt, wat zu deene bekannten an heefege katastrophale Bëschbränn am Summer féiert. Genee wéi den Akerbau huet och d'Fëscherei Produktivitéitsproblemer; d'portugisesch Fëschereiflott ass am Verglach mat der spuenescher wäit hannendran. Déi meescht Fësch ginn importéiert. Ongeféier 8 % vum BIP, mat klammender Tendenz, bréngt den Tourismus an, woubäi déi meescht Touristen aus Spuenien a Groussbritannie kommen. D'Algarve ass den Zentrum vun der tourestescher Aktivitéit a läit dobäi mat groussem Ofstand un der Spëtzt. == Politik == Zanter der [[Oeilletsrevolutioun]] vun 1974 huet Portugal sech zu enger stabiler [[Parlamentaresch Demokratie|parlamentarescher Demokratie]] entwéckelt. Déi véier wichtegst Organer vun der Politik a Portugal sinn de [[Lëscht vun de portugisesche Presidenten|President]], de [[Lëscht vun de Premierministere vu Portugal|Premier]] a säi Ministerrot, d'[[Parlament]] an d'[[Justiz]]. De '''President''', deen all fënnef Joer direkt an allgemenge Wale bestëmmt gëtt, ass och Commandant en chef vun der Arméi. Hien ernennt de Premier an de Ministerrot, woubäi en sech do un de Resultater vun der Parlamentswal z'orientéieren huet. De '''Staatsrot''' ass e Gremium, deen de President beréit. E besteet aus sechs ziville Beamten, alle fréiere Presidenten, fënnef Persounen, déi vum Parlament gewielt ginn a fënnef Persounen, déi de President bestëmmt. D'Regierung gëtt vum '''Premierminister''' ugefouert, dee sech säi '''Ministerrot''' zesummenstellt. All nei Regierung muss dem Parlament e Programm virleeën, iwwer deen debattéiert gëtt. Wann dee Programm net refuséiert gëtt, dann heescht dat, datt d'Régierung vum Parlament akzeptéiert gëtt. D''''Parlament''' gëtt als ''Assembleia da República'' (''Versammlung vun der Republik'') bezeechent a besteet aus enger Kummer mat bis zu 230 Deputéiert. D'Deputéiert gi fir véier Joer gewielt, woubäi d'[[Verhältneswalrecht]] benotzt gëtt. De President huet d'Recht, d'Parlament opzeléisen an Neiwalen auszeschreiwen. D''''Iewescht Geriicht''' ass déi héchst Instanz vun der portugisischer Justiz, woubäi et speziell Iewescht Gerichter fir militäresch, verwaltungsrechtlech a steierrechtlech Froe gëtt. D'portugisesch '''Cour constitutionnelle''' huet néng Memberen an iwwerwacht d'verfassungsgerecht Ausleeë vum Recht. Am '''Parteie'''spektrum dominéieren dräi Parteien: de ''[[Sozialistesch Partei vu Portugal|Sozialisten]]'' (''PS'') stinn zwou biergerlech-konservativ Parteien, d'[[Sozialdemokratesch Partei vu Portugal|Sozialdemokratesch Partei]] (''PSD'') an d'[[Portugisesch Vollekspartei|Vollekspartei]] (''CDS-PP''), géinteniwwer. Déi zwou leschtgenannte Parteien hu sech zu enger Walallianz, der ''Força Portugal'', zosummegedoen. De PS stellt zanter der Oeilletsrevolutioun ëmmer de President, andeems d'Premieren schonn aus béid Lagere komm sinn. Zurzäit regéiert d'biergerlech-konservatiivt Lager. Weider Parteien sinn déi portugisesch Gréng (''Partido Ecologista “os Verdes”'', ''PEV''), d'Kommunisten an de Lénksblock (''Bloco de Esquerda'', ''BE''). ''Kuckt dozou och den Artikel: [[Lëscht vun de politesche Parteien (Portugal)]]'' == International Bezéiungen == Portugal ass Member vun der [[Europäesch Unioun|Europäescher Unioun]] (EU) an hat d'Presidence vum [[Conseil vun der Europäescher Unioun|Conseil vun der EU]] am éischte Hallefjoer [[2000]] iwwerholl. An där Zäit huet Portugal als Zil gehat, den Dialog mat [[Afrika]] ze forcéieren an Impulser fir d'Stäerkung vun der [[Konkurrenzkapazitéit]] vun der europäescher Wirtschaft ze ginn. Dat 2. Semester [[2007]] huet et nees d'Presidence. Portugal war Grënnungsmember vun der [[NATO]] a bedeelegt sech mat Truppe bei der Friddenssécherung um [[Balkan]]. Zesumme mat Spuenien ass Portugal un den [[Ibero-Amerikanesch Sommeten|Ibero-Amerikanesche Sommete]] bedeelegt, deenen hiert Zil den Dialog virun allem mat de Länner aus [[Latäinamerika]] ass. Portugal war och an der Féierungsroll wéi d'[[Communautéit vun de Portugiseschsproochege Länner]] (CPLP) gegrënnt ginn ass, mam Zil, d'Kooperatioun vun dëse Länner ze verdéiwen. Portugal huet och [[Timor-Leste]] ënnerstëtzt, eng fréier Kolonie, an där hirem Onofhängegkeetswëllen, souwuel finanziell wéi och militäresch, a kooperéiert elo mat dësem jonke Staat zesumme mat asiatesche Länner, den USA an der [[UNO]]. Portugal huet en Territorialsträit mat [[Spuenien]] wéinst [[Olivenza]] (resp. ''Olivença''), dat zu [[Spuenien|Spuenie]] gehéiert, mä awer vu Portugal revendikéiert gëtt. Olivenza ass zanter [[1801]] ënner spuenescher Verwaltung, allerdéngs huet Spuenien sech um [[Wiener Kongress]] vun [[1815]] bereet erkläert, den Territoire u Portugal zeréckzeginn. Dat ass nach net geschitt, wat Portugal dofir bis haut reegelméisseg verlaangt. == Kultur == === Literatur === Portugal gëtt heiansdo och ''d'Land vun de Poete'' genannt. An der portugisescher Literatur hat d'[[Poesie]] ëmmer méi e staarken Afloss wéi d'[[Prosa]]. Am [[Mëttelalter]], wéi d'portugisesch Natioun entstanen ass, war am Nordweste vun der ibeereschen Hallefinsel d'Poesie wäit verbreet an huet exzellent sou gutt [[Eepik|eepesch]] wéi [[Lyrik|lyresch]] Wierker produzéiert. Ausser deene bekanntste klasseschen Dichter [[Luís de Camões]] a [[Fernando Pessoa]], gëtt et eng Rei aner, manner bekannte Kënschtler, déi op déi modern portugisesch Literatur e wichtegen Afloss hunn.. D'Prosa huet sech e bësse méi spéit entwéckelt. Eréischt am [[14. Joerhonnert]] koumen déi éischt Chroniken oder Biographië vun Helleger eraus. De [[Fernão Lopes]] ass dovun dee wichtegsten; hien huet eng Chronik geschriwwen iwwer d'Regentschaft vun dräi Kinneken aus senger Zäit. International ass déi portugisesche modern Literatur am meeschte bekannt. Hei falen d'Schrëfte vum [[Eça de Queirós]] an dem [[Nobelpräis fir Literatur|Nobelpräisdréier fir Literatur]] [[1998]], [[José Saramago]] am meeschten op. === Relioun === Ongeféier 97 % vun de Portugise si [[Katholizismus|réimesch-kathoulesch]], woubäi a Portugal Glawensfräiheet besteet. D'Pilgerplaz [[Fátima]] läit a Portugal an ass der Maria, dem Jesus senger Mamm, dévouéiert. D'Maria gëtt vun de Portugise vill veréiert, bal wéi eng Gottheet, wat fir munnecher en Indiz op de Fait ass, datt d'Virfahre vun de Portugise virun der [[Christianiséierung]] haaptsächlech weiblech Gottheeten ugebiet hunn. === Gastronomie === D'portugisesch Kichen huet enorm vill Aspekter, well d'Portugise vill Saachen, déi s'op hiren Entdeckungsfahrte kennegeléiert hunn, an hir Kachtraditiounen opgeholl hunn. An all Régioun vu Portugal gëtt et eege Spezialitéiten, mat verschiddene Fleesch- a Fëschzorten oder Mieresfriichten. D'Nationaliessen ass de [[Bacalhau]], bei deem et 365 verschidde Zoubereedungsméiglechkeete gi soll. Portugal ass och fir säi Wäi bekannt, schonn zanter der [[Réimeschet Räich|Réimerzäit]] gëtt Portugal mat dem Gott vum Wäin an de Fester, dem [[Bacchus]], associéiert. Och haut gehéieren d'Wäiner aus Portugal zu deene beschten op der Welt, bekannt ass virun allem de séisse [[Porto (Wäin)|Porto]]. ''Kuckt dozou och den Artikel: [[Caldeira de carne]]'' === Musek === Déi wichtegst Museksform a Portugal ass de [[Fado]], dee ganz melancholesch ka sinn an dowéinst deelweis responsabel ass fir de [[Klischee]] vun de melancholesche Portugisen; géintiwwer den temperamentvolle Spuenier. Dës Musek huet eppes vu ''saudade'' (etwa: ''Seensucht'') u sech, an et ass gutt méiglech, datt s'eng Mëschung ass vun de Lidder vu portugisesche Matrousen an de Rhythme vun afrikanesche Sklaven. Dobäi gëtt en Ënnerscheed tëscht zwou Stilformen; dem [[Fado]] vu [[Lissabon]] an deem vu [[Coimbra]]. D'[[Amália Rodrigues]] war déi wichtegst a bekanntst Fado-Kënschtlerin, no hirem Doud kruten e puer jonk Kënschtler d'Méiglechkeet aus dem Schiet erauszekommen an nei Forme vum Fado ze produzéieren, déi zum Deel nëmmen nach duerch d<nowiki>'</nowiki>''saudade'' un den urspréngleche Fado erënneren. Och an de fréiere portugisesche Kolonien hat de Fado sech ausgebreet a sech eegestänneg zum [[Kap Verdesch-Inselen|kap-verdesche]] [[Morna]] vun der [[Cesária Évora]] oder zum brasilianesche [[Choro]] weiderentwéckelt. Aus der Zäit vum faschisteschen ''[[Estado Novo]]'' ënner dem [[Salazar]] staamt eng Liddermaachertraditioun. Déi bekanntst Vertreter vun dëser Protestbeweegung sinn de [[José Afonso]] (dacks ''Zeca'' genannt) an de [[Sérgio Godinho]]. Vum José Afonso staamt d'Interpretatioun vum ''[[Grândola, vila morena]]'', e Lidd, dat den Depart fir d'Oeilletsrevoluioun aglaut hat. An der [[Popmusk]] huet sech a Portugal den [[Hip Hop Tuga]] erausgeschielt, deen eng u Portugal adaptéiert Fassong vum [[Hip Hop]] ass, an deen ënner Jugendlecher ganz populär ass. All portugisesch Regioun ass houfreg op hiren eegene [[Folklore]]stil (''Ranchos Folclóricos''). Déi portugisesche Musek- und Danztraditioun huet sech a Brasilien mat den Traditioune vun de [[Sklav]]en aus dem Angola vun haut gemëscht an ass als [[Samba]] och a Portugal ganz beléift. Ënner den angolaneschen Immigranten ass och de ''[[Kuduro]]'', eng Zort haarden, allerhad sënnleche Samba mat engemhelleweche Rhythmus, ganz populär, de ''[[Kizomba]]'' ass en änlechen Danzrhythmus, deen awer net sou verbreet ass. === Volleksfester === Am Juni gëtt et a ganz Portugal Fester zu Éiere vun den dräi Vollekshellegen (''Santos Populares''). Dës dräi Helleg sinn den [[Antonius vu Padua|Antonius]], den hellege [[Johannes den Deefer|Johannes]] an de [[Simon Péitrus|Péitrus]]. Gefeiert gëtt mat Wäin, ''água-pé'' ([[Moscht]]), traditionellem Brout mat Sardinnen, Stroossefester an -dänz, Hochzäiten, Feier a Freedefeier a vill gudder Laun. ''Santo António'' gëtt an der Nuecht vum 12. op den 13. Juni gefeiert, virun allem zu Lissabon (wou dësen Hellëge gebuer gouf und gelieft huet), wou et och eng Zort Kavalkad (''Marchas Populares'') him zu Éiere gëtt. Et ginn och Hochzäiten zelebréiert (''Casamentos de Santo António''). De populäersten Hellegen ass de ''São João'' (hl. Jean), deen um [[Gehaansdag]] virun allem zu [[Porto (Portugal)|Porto]] a [[Braga]] gefeiert gëtt, woubäi et [[Sardine]]n a ''Caldo Verde'' (eng traditionell Zopp) gëtt an d'Leit sech géigesäiteg mat Plastikhummeren op de Kapp schloen, wat Gléck soll bréngen. Zu Éiere vum ''São Pedro'' gëtt den 28. an den 29. Juni gefeiert, besonnesch zu [[Póvoa de Varzim]] an zu [[Barcelos]], woubäi déi Fester zu Éiere vum Mier sinn. Dofir gëtt vill Feier (''fogeiras'') benotzt an et gëtt erëm eng Zort "Stroossefuesend". === Sport === [[Foussball]] ass dee bekanntsten, beléiftsten an am meeschte gespillte Sport a Portugal. De [[portugisesche Foussball]] huet Weltklassespiller wéi den [[Eusébio]], [[Manuel Rui Costa]] oder de [[Luís Figo]] ervirbruecht. Nieft dem Foussball hu portugisesch Sportler international an aneren Disziplinne [[Marathon]], [[Beachvolleyball]] und [[Rullhockey]] groussen Erfolleg. Et gëtt a Portugal nach eng traditionell Sportaart, de [[Jogo do pau]] (''Bengelspill''), dat e Selwerverdeedegungssport ass an einfach hëlze Bengelen als "Waff" benotzt. Dëse Sport staamt aus dem Mëttelalter, ass awer haut nach populär; d'Bengelen, déi hautdesdaags dofir geholl ginn, si 60 bis 80 Zentimeter laang, also méi kuerz wéi déi vu fréier. === Bildungssystem === Bis zu der [[Oeilletsrevolutioun]] 1974 gouf d'Bildung lénks leie gelooss an och no der Revolutioun geet den Opbau vum Bildungssystem nëmme lues virun. Bis d'Joer [[2000]] hat nëmmen een Zéngtel vun den Drëssegjäregen en Héichschouldiplom. Domat hat Portugal ënner den EU-Membere virun der Osterweiderung dee mat groussem Ofstand nidderegste Wäert. Mat senge 15 % Analphabeten louch Portugal och an dëser Statistik vir. Hautdesdaags awer net méi. Zanter 2016 läit den Taux vun den Analphabeten (meeschtens bei eelere Leit) bei 5 %<ref>[https://expresso.pt/sociedade/2016-09-03-Taxa-de-analfabetismo-em-Portugal-ainda-e-das-maiores-na-Europa Taxa de analfabetismo em Portugal ainda é das maiores na Europa]</ref> an 100&nbsp;% vun de Schüler an der Primärschoul si scolariséiert. Dat ass e grousse Problem fir d'wirtschaftlech Entwécklung, an dréit virun allem bei d'Ineffizienz vum Akerbau bäi, well virun allem d'Landbevëlkerung vum Analphabetismus betraff ass. Mä och d'portugisesch Mëttelschicht ass ënnerduerchschnëttlich gebilt, well den Accès op d'Universitéiten eréischt an de leschte Jore méi einfach ginn ass. Sou feelt et z.&nbsp;B. u gutt ausgebilten Entrepreneren déi traditionell Besëtzer vu Firme sinn der ausländescher Konkurrenz dacks net méi gewuess, well se duerch Ierwschaft, net duerch Ausbildung zu hirem Posten als Chef komm sinn. De Schoulsystem besteet aus enger véierjäreger Primärschoul an enger fënnefjäreger Uewerschoul. Et besteet eng gesetzlech festgeluecht zwielefjäreg Schoulflicht fir all d'Kanner vun hirem sechste Liewensjoer un. D'Flichtschoul ass an de staatleche Schoule gratis a fir an enger vun de relativ ville privaten Institutiounen kënnen an d'Schoul ze goen, kënnen aarm Famille Subside kréien. Wien no der Uewerschoul nach d'''Escola Secundária'' besicht (wärend dräi Joer), däerf op d'Universitéit a kann tëscht e puer Méiglechkeete fir säin Héichschoulstudium wielen: d'Héichschoulbildung gëtt a Portugal vu staatlechen a privaten Universitéiten (''universidades'') a staatlechen a private Fachhéichschoulen (''escolas politécnicas'') ugebueden an duerchgefouert. Fir den entléene Régiounen ze hëllefen sinn a ville mëttlere Stied Héichschoulen agericht ginn; de Wiessel vun enger Institutioun zu enger anerer ass relativ liicht. Et ass op jiddwerfall en Opnamexamen z'absolvéieren an et sinn Studéiertaxe fälleg, déi bei de private Schoulen méi héich si wéi bei de staatlechen, an och vum Fach ofhängeg sinn; op staatleche Schoule si bis zu 850&nbsp;€ all Joer fälleg. Trotzdeem ass ongeféier en Drëttel vun de Studente bei enger privater Institutioun ageschriwwen. Zousätzlech zu den Aschreiwtaxe si ''propinas'' ze bezuelen, dat sinn Taxen déi fir d'Austelle vun Zensuren an Diplomer agezu ginn. Ongeféier 20 % vun de Studente kommen an de Genoss vun enger akommesofhängeger staatlecher Subventioun. === Medien === Déi staatlech portugisesch Radio- an Televisiounsgesellschaft [[Rádio e Televisão de Portugal|RTP]] (''[[Radiotelevisão Portuguesa]]'') bedreift zwéin Televisiounssenderen, ''RTP 1'' an ''RTP 2''. Zanter [[1992]] si Privatsenderen a Portugal erlaabt, zanterhier gëtt et nach ''[[Sociedade Independente de Comunicação|SIC]]'' an ''[[Televisão Independente|TVI]]'' (''Televisão Independente''). De Programm gëtt bei alle véier Sendere vu brasilianeschen a portugiseschen [[Telenovela]]s an Action-Serien dominéiert; d'Noriichte sinn an héijer Mooss op Portugal ausgeriicht. Filmer ginn dacks op Englesch mat [[Ënnertitel]]e gewisen. Den Auslandssender ''RTP-Internacional'' kann och a Mëtteleuropa empfaange ginn. A Portugal gëtt et ongeféier 150 Radiostatiounen, woubäi de Sender vun der ''RTP'' an de kathoulesche Sender ''Radio Renascença'' landeswäit kënnen empfaange ginn. D'RTP ass iwwer [[Kuerzwell]] och a Mëtteleuropa ze héieren, allerdéngs nëmmen op Portugisesch. Ënner de villen Zeitungen, déi a Portugal gedréckt ginn, leeft momentan e Konsolidéierungsprozess of, bei deem wuel e puer méi kleng Zeitungen ënnergoe wäerten. Déi wichtegst Zeitunge sinn déi konservativ-liberal ''[[Diário de Notícias]]'', de linksliberale ''Público'' (allen zwee vu Lissabon) an de ''[[Jornal de Notícias]]'' vu Porto. Ganz grouss Oploen hunn och d'Sportzeitungen, déi all Dag erauskommen a sech bal nëmme mat Foussball beschäftegen - déi wichtegst sinn d<nowiki>'</nowiki>''[[O Jogo]]'' an d'''[[A Bola]]''. Als bescht Wochenzeitung gëllt den ''[[Expresso]]''. Am Beräich vun der [[Klaatschpress]] sinn d'Magaziner ''Maria'' an ''[[Nova Gente]]'' déi all Woch gedréckt ginn, déi Publikatioune mat den héchsten Oploen. === Verkéier === Déi dräi wichtegst Fluchhäfe vu Portugal, [[Porto (Portugal)|Porto]], [[Lissabon]] a [[Faro (Portugal)|Faro]] gi vun e puer Fluchgesellschaften ugeflunn, woubäi déi zwou portugisesch Fluchgesellschaften [[TAP Portugal]] a [[Portugália]] déi meescht Verbindungen ubidden. Et gëtt och Flich bannent dem Land, mä well d'Land ze kleng ass sinn déi net besonnesch attraktiv an tendéieren dozou relativ deier ze sinn. D'Stroossennetz ass, virun allem och mat Hëllef vu Subside vun der [[Europäesch Unioun|EU]] gutt ausgebaut, wat Leit, déi Portugal an den achtzeger Jore fir d'lescht Kéier besicht haten, verwonneren däerft. Déi wichtegst Route gi vun ''Autostradas'' (mat Péagen) oder ''Itinerários Principais (IP)'' (gratis) resp. ''Itinerários Complementares (IC)'' zerwéiert. An ofgeleeëne Gebidder kann een allerdéngs nach dacks op [[Pavé|Pavé-Stroosse]] stoussen. D'Selwerfueren, speziell an de Stied, sollte sech Mëtteleuropäer gutt iwwerleeën; dem Chaos zu de Stousszäiten an dem generéisen Ausleeë vun de Verkéiersreegelen ass net jiddweree gewuess. Datt de Stroosseverkéier a Portugal zu den onsécherste gehéiert, hunn europäesche Onglécksstatistike schonn dacks bewisen. Taxie si relativ bëlleg, besonnesch an de Stied. D'Eisebunnsnetz a Portugal ass net besonnesch dicht, op den Haaptstrecke sinn d'Verbindungen awer effizient a séier, wann d'Eisebunner net grad streiken. Op den Niewestrecke gouf an de leschte Joerzéngten näischt méi investéiert an et sinn der och mëttlerweil vill ausser Betrib. International Zich verbanne Portugal mat e puer Stied a [[Spuenien]], dernieft gëtt et eng Verbindung op [[Irún]] op der spuenesch-franséischer Grenz mat direktem [[TGV]]-Uschloss fir op Paräis. Dogéint gëtt et en zimmlech dicht Busnetz, dat zu niddrege Präisser bal all Uertschaft ufiert. International Busse verbanne Mëtteleuropa mat Portugal, si gi wéinst der laanger Fuerzäit allerdéngs bal nëmme vu Gaaschtaarbechter benotzt. <!-- (onverständlech) D'Busse fueren a Portugal vun der ''Rodoviária'' of, wou een och d'Biljeeë kritt.--> === Feierdeeg === {| {{prettytable}} |- bgcolor="#eee" align=center ! Datum ! Numm ! Portugisesche Numm ! Bemierkung |- | [[1. Januar]] | Neijoerschdag |''Ano Novo'' | |- | | [[Karfreideg]] |''Sexta-Feira Santa'' | de Freideg virun Ouschteren |- | | [[Ouschteren|Ouschterdag]] |''Páscoa'' | Ouschtersonndeg |- | [[25. Abrëll]] | [[Dag vun der Fräiheet]] |''Dia da Liberdade'' | [[Oeilletsrevolutioun]] [[1974]] |- | [[1. Mee]] | [[Dag vun der Aarbecht]] |''Dia do trabalhador'' | |- | [[10. Juni]] | Portugal-Dag |''Dia de Portugal'' | Doudesdag vum [[Luís de Camões|Camões]] am Joer [[1580]] |- | | [[Erläichendag]] |''Corpo de Deus'' | Donneschdeg, 40 Deeg no [[Ouschteren]] |- | [[15. August]] | [[Léiffrawëschdag]] |''Assunção'' | |- | [[5. Oktober]] | Aféierung vun der Republik |''Implementação da República'' | am Joer [[1910]] |- | [[1. November]] | [[Allerhellegen]] |''Todos os santos'' | |- | [[1. Dezember]] | Erëmaféierung vun der Onofhängegkeet |''Restauração da Independência'' | am Joer [[1640]] |- | [[8. Dezember]] | [[Onbefleckt Empfängnis]] |''Imaculada Conceição'' | [[Patréiner|Patréinesch]] vu Portugal |- | [[25. Dezember]] | [[Chrëschtdag]] |''Natal'' | |} '''Wat nach dozou ze soen ass:'''<br> All Krees huet en eegene reliéise Feierdag, dacks fir den hellegen Antonius den [[13. Juni]], dem hellege Johannes de [[24. Juni]] oder den hellege Péitrus den [[29. Juni]]. Wann de Krees kee sou e Feierdag huet, dann ass [[Fuessonndeg]] e gesetzleche Feierdag. De [[Fuessonndeg]] gëtt awer faktesch wéi e normale Feierdag behandelt, virun allem well d'Staatsbeamten deen Dag normalerweis fräi hunn. Donieft gëtt doriwwer diskutéiert, de [[24. Juni]] als Feierdag anzeféieren (Onofhängegkeet vu Portugal am Joer [[1128]]). == Literatur iwwer Portugal == * Briesemeister, Dietrich an Axel Schönberger (Hrsg.), 1997. ''Portugal heute: Politik - Wirtschaft - Kultur''. Frankfurt am Main. (Eng relativ deier, ustrengend, mä ganz informativ an déifgrënneg Aufsatzsammlung) * [[Gilberto Freyre|Freyre, Gilberto]], 1990. ''Herrenhaus und Sklavenhütte''. 491 S. Dtv. (Dat wichtegst Wierk vum bedeitende brasilianesche Soziolog an Anthropolog gëtt zwar e ''Bild vun der brasilianescher Gesellschaft'', mä an engem Drëttel geet et awer iwwer d'portugisesch Kolonisatoren a virun allem iwwer deenen hir kulturell Originnen an hir Wirtschaftsgeschicht rieds. D'Original koum 1933 ënner dem Titel "Casa grande e senzala" eraus). * Labourdette, Jean-François, 2000. Histoire du Portugal. 703 p., Fayard, France. ISBN 2-213-60590-4. * [[Martin Page|Page, Martin]], 2007. ''The first global village / How Portugal Changed the World''. 9. Oplo. Casa das lettras, Cruz Quebrada, Portugal. 277 p. (zielt zu de beschten an aktuellste Geschichtbicher iwwer Portugal). * [[Erich Maria Remarque|Remarque, Erich Maria]], 1962. ''Die Nacht von Lissabon''. (D'Geschicht spillt am Zweete Weltkrich an där Zäit, wou Lissabon eng Sammelplaz fir all déi europäesch Krichsrefugiée war, déi vun do aus an Amerika emmigréire wollten) == Um Spaweck == {{Commonscat}} === Administratioun === * [http://www.portugal.gov.pt/Portal/EN/ Portal do Governo] - Haaptsite vun der portugisescher Régierung. * [https://web.archive.org/web/20050324012618/http://presidenciarepublica.pt/en/main.html Presidência da República] - Offiziell Säit vum President. * [https://web.archive.org/web/20080210084229/http://www.parlamento.pt/ingles/index.html Assembleia da República] - Offiziell Websäit vum Parlament. === Tourismus === * [https://web.archive.org/web/20170713105624/http://www.portugal.org/ Welcome to Portugal] - Allerhand interessant Saachen iwwer Portugal. * [https://web.archive.org/web/20041001081128/http://www.portugalinsite.pt/ Portugal inSite] - Den offizielle Rees- an Tourismussite vu Portugal. * [http://www.justportugal.org Portugal] - Portugal Rees. * [https://web.archive.org/web/20050713073804/http://www.portugalia.org/ Portugalia] - Fotoe vu Portugal. * [https://web.archive.org/web/20060127194637/http://imagesofportugal.com/ Biller aus Portugal] * [http://en.wikivoyage.org/wiki/Portugal Portugal op Wikivoyage] === Kultur a Sport === * [https://web.archive.org/web/20141218130601/http://cphrc.org.uk/ Contemporary Portuguese Political History Research Centre] - Geschicht a Politik. * [http://www.igespar.pt/en IGESPAR] - Monumenter a Portugal. * [http://www.euro2004.com Euro 2004] - Offiziell Websäit iwwer d'Foussball-EM2004. * [http://www.folclore-online.com/ Folclore de Portugal] - Portugisesch Folklor. * [http://www.jogodopau.com/index_top.html Bengelspill] === Diverses === * [https://web.archive.org/web/20070705092837/http://www.eu2007.pt/ Site vun der portugisescher EU-Presidence 2007] * [https://web.archive.org/web/20041013004725/http://www.bibliomonde.net/pages/fiche-geo.php3?id_ent_geo=9 Eng Datebank iwwer Portugal an eng kommentéiert Bibliographie (op fr.)] {{Autoritéitskontroll}} {{Navigatioun Memberstaaten EU}} {{Navigatioun NATO}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Portugal| ]] 3dkf1m12bdseidhf9thvq7psmhty6e9 1869 0 6179 2669505 2648604 2026-04-01T10:02:52Z Zinneke 34 /* Gestuerwen */ 2669505 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} == Evenementer == === Europa === ==== Lëtzebuerg ==== [[Fichier:Compagnie des chemins de fer Prince-Henri (Aktie).jpg|thumb|100px]] * D'''SA des Bains de Mondorf'' gëtt mat engem Kapital vun 20.000 Frang gegrënnt. * [[15. Februar]]: Den [[Kapuzinertheater|Theater vun der Stad Lëtzebuerg]] gëtt am fréiere Kapuzinerklouschter, a Presenz vum Prënz Henri, ageweit. Gespillt ginn d'Operett ''Le Savetier et le finacier'' vum [[Jacques Offenbach]] an ''Un capitaine de voleurs'' vum [[Jean-Antoine Zinnen]]. * [[19. Mäerz]]: Duerch e Gesetz gëtt d'Konzessioun vun der [[Compagnie des chemins de fer Prince-Henri|Prënz-Henri-Eisebunnn]] verginn. * {{8. Dezember}}: Déi bis ewell déifsten Temperatur an der Geschicht vun der Meteorologie: -18 Grad Celsius. === Afrika === * 1869: Ouverture vum [[Suezkanal]]. === Amerika === ==== USA ==== ==== Südamerika ==== === Asien === === Ozeanien & Pazifik === === Arabesch Welt === == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === * [[Jules Verne]], ''Vingt mille lieux sous la mer'' === Musek === == Wëssenschaft an Technik == == Gebuer == * [[15. Januar]]: [[Mathias Joseph Gehlen]], Chef de Gare vun der Gare Lëtzebuerg. * [[21. Januar]]: [[Joseph Sevenig]], lëtzebuergeschen Paschtouer an Auteur. * [[26. Januar]]: [[Tony Kellen]], lëtzebuergesche Schrëftsteller, Iwwersetzer a Journalist. * [[27. Januar]]: [[Will Marion Cook]], US-amerikanesche Komponist. * {{7. Mäerz}}: [[Henri Béconnais]], franséische Vëlossportler, Motoradsportler an Autospilot. * [[11. Abrëll]]: [[Gustav Vigeland]], norwegesche Sculpteur. * [[22. Abrëll]]: [[Jean-Pierre Beicht]], lëtzebuergesche Komponist an Organist. * [[25. Abrëll]]: [[Joseph Sax]], lëtzebuergeschen Ingenieur. * {{8. Mee}}: [[Eugène Thilges]], lëtzebuergeschen Industriellen a Lokalpolitiker. * [[27. Juni]]: [[Emma Goldman]], litauesch-US-amerikanesch Anarchistin, Feministin an Auteur. * [[19. Juli]]: [[André Gruber]], lëtzebuergeschen Zänndokter a Buergermeeschter vun Dikrech. * [[16. August]]: [[Léon Kauffman]], lëtzebuergesche Politiker. * 16. August: [[Mignon Talbot]], US-amerikanesch Paleontologin. * [[25. August]]: [[Thomas Francis Kiely]], iresche Liichtathleet. * {{6. September}}: [[Felix Salten]], Schwäizer Feuilletonist a Schrëftsteller. * [[10. September]]: [[Henri-Paul Pellaprat]], franséische Kach. * [[19. September]]: [[Edouard Garnich]], lëtzebuergesche kathoulesche Geeschtlechen. * 19. September: [[Ben Turpin]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[23. September]]: [[Jean-Pierre Ecker]], lëtzebuergeschen Dokter a Politiker. * [[29. September]]: [[Jean-Pierre Decker (Sculpteur)|Jean-Pierre Decker]], lëtzebuergesche Sculpteur. * {{2. Oktober}}: [[Mahatma Gandhi]], indesche Politiker a Mënscherechtskämpfer. * {{5. November}}: [[René Théry]], franséischen Architekt. * [[22. November]]: [[André Gide]], franséische Schrëftsteller. * [[30. November]]: [[Jean-Baptiste Kremer]], lëtzebuergesche Jesuitt an Universitéitsprofesser. * [[11. Dezember]]: [[François Altwies]], lëtzebuergeschen Nottär a Politiker. * [[15. Dezember]]: [[Mathias Schaffner]], lëtzebuergesche Politiker. * [[31. Dezember]]: [[Henri Matisse]], franséische Moler. == Gestuerwen == * {{3. Februar}}: [[Jean Steichen]], lëtzebuergesche Versécherungsverkeefer a Politiker. * [[28. Februar]]: [[Alphonse de Lamartine]], franséische Schrëftsteller a Politiker. * {{8. Mäerz}}: [[Hector Berlioz]], franséische Komponist. * [[31. Mäerz]]: [[Antoine Namur]], lëtzebuergeschen Historiker a Professer am Athenäum. * [[14. Juli]]: [[François-Joseph Dargent]], lëtzebuergeschen Apdikter a Politiker. * {{8. Oktober}}: [[Franklin Pierce]], 14. President vun de Vereenegte Staate vun Amerika. * {{2. November}}: [[François Rothermel]], lëtzebuergeschen Apdikter. == Um Spaweck == {{Commonscat}} 6g7mq2cl1usbi7stloa3evx79oxdouj Kategorie:Medezinesch Apparater 14 7461 2669473 2617153 2026-04-01T08:21:58Z Bdx 7724 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Apparater]] derbäigesat 2669473 wikitext text/x-wiki {{KategorieSpezial}} {{Commonscat}} [[Kategorie:Medezin]] [[Kategorie:Apparater]] 5xdc4q2mtuf3idrtgusvhyij3c7cd60 Wikipedia:Ierbessenzielereien 4 10907 2669477 2664276 2026-04-01T08:28:48Z Zinneke 34 /* 2026 */ 2669477 wikitext text/x-wiki {| {{prettytable-R}} |- | align="center"| Lb-Wiki - Entwécklung vun der Zuel vun den Artikelen |- |{{Graph:Chart |width=600 |height=250 |xAxisTitle=Datum |yAxisTitle=Artikelzuel |type=stackedarea |xAxisAngle = -45 |x=Jul 04,Jan 05,Jul 05,Jan 06,Jul 06,Jan 07,Juli 07,Jan 08,Jul 08,Jan 09,Jul 09,Jan 10,Jul 10,Jan 11,Jul 11,Jan 12,Jul 12,Jan 13,Jul 13,Jan 14,Jul 14,Jan 15,Jul 15,Jan 16,Jun 16,Jan 17,Jul 17,Jan 18, Jul 18,Jan 19,Jul 19,Jan 20,Jul 20,Jan 21,Jul 21,Jan 22, Jul 22, Jan 23, Jul 23, Jan 24, Jul 24, Jan 25, Jul 25 |y1=0,2000,5000,7300,9750,12250,16000,19000,23000,25750,27100,28400,29600,31700,33000,34600,36500,37600,38900,40000,41300,42500,43900,45000,46000,47500,49600,50900,54200,55500,56750,57550,58500,59186,59814,60442,60917,61333,61837,62793,63467,64329,65312 |colors= blue }} |- |align="center"|Entwécklung vun der Zuel vun den Artikelen op dëser Wikipedia<br>tëscht dem 21. Juli 2004 an dem 1. Juli 2025 |} Dës Säit mat "'''Ierbessenzielereien'''" erméiglecht en Iwwerbléck iwwer d'Evolutioun vun der Zuel vun nei ugeluechten Artikelen am Laf vun de Joren 2004 bis haut. [[File:Shelling peas.jpg|thumb|... a 6 mécht der 53...]] Donnéeën aus de Jore virdru fannt Dir an dësem [[/Archiv|Archiv]]. == Meilesteng == Meilesteng si "ronn" Zuele vun allen Artikelen op dëser Wikipedia. ===2026=== * 25. Januar: '''66.500''': [[Glarus]] vum GilPe ===2025=== {{Div col|cols=2}} * {{0}}2. November: '''66.000''': [[Systemateschen Elementsnumm]] vum GilPe * {{0}}4. August: '''65.500''': [[Zealandia]] vum GilPe * 29. Abrëll: '''65.000''': [[Paris-Nice 1975]] vum Mobby 12 * 21. Januar: '''64.500''': [[Northern Big Band]] vum Christian Ries {{Div col end}} ===2024=== {{Div col|cols=2}} * 11. Oktober: '''64.000''': [[Mummentaart]] vum GilPe * {{0}}8. Juli: '''63.500''': [[Jaipur]] vum Zinneke * {{0}}4. Februar: '''63.000''': [[Pontebier]] vum GilPe {{Div col end}} ===2023=== {{Div col|cols=2}} * am November: '''62.500''': ? *{{0}}8. August: '''62.000''': [[Hollännesch Karibik]] vum GilPe * 17. Februar: ‎'''61.500''': [[Quatre Jours des As-en-Provence]] vum Les Meloures {{Div col end}} ===2022=== {{Div col|cols=2}} * {{0}}6. August: '''61.000''': [[Vëlosummer]] vum GilPe * 18. Januar: '''60.500''': [[Théophile Schroell]] vum Zinneke {{Div col end}} ===2021=== {{Div col|cols=2}} *31. Juli: '''60.000''': [[Pezuls]] vum Les Meloures *29. Mäerz: '''59.500''': [[Michel Vianey ]] vum Johnny Chicago {{Div col end}} ===2020=== {{Div col|cols=2}} * {{0}}4. November: '''59.000''': [[Les amours célèbres]] vum Johnny Chicago * 30. Juni: '''58.500''': [[Les Saintes-Nitouches]] vum Johnny Chicago * 28. Mäerz: '''58.000''': [[Tunnel Rangwee]] vum GilPe {{Div col end}} ===2019=== {{Div col|cols=2}} * 25. Dezember: '''57.500''': [[François Vatel]] vum GilPe * 16. August: '''57.000''': [[Sousceyrac-en-Quercy]] vum Les Meloures * 10. Mee: '''56.500''': [[Seichamps]] vum Les Meloures * 29. Mäerz: '''56.000''': [[Rouvrois-sur-Othain]] vum Les Meloures * 16. Januar: '''55.500''': [[Keng Tawng]] vum Wolverène {{Div col end}} ===2018=== {{Div col|cols=2}} * 23. November: '''55.000''': [[Anville (Moundkrater)‎]] vum Astro-Jupp * 24. September: '''54.500''': [[Pickegen Drot]] vum Zinneke * {{0}}8. Juni: '''54.000''': [[Ouides]] vum Nilrom * 28. Mee: '''53.500''': [[Gervans]] vum Les Meloures * 19. Mee: '''53.000''': [[Saint-Cirgues-de-Jordanne]] vum Les Meloures * 11. Mee: '''52.500''': [[Preures]] vum Les Meloures * {{0}}3. Mee: '''52.000''': [[Amplier]] vum Les Meloures * {{0}}9. Mäerz: '''51.500''': [[Slacker Cats]] vum Wolverène * 16. Januar: '''51.000''': [[Camon (Somme)]] vum Les Meloures {{Div col end}} ===2017=== {{Div col|cols=2}} * 18. Oktober: '''50.500''': [[Moçâmedes]] vum Bdx * 10. September: '''50.000''': [[Rives de Clausen]] vum GilPe * 22. Juni: '''49.500''': [[Isabelle Aubret]] vum Wolverène * 16. Mee: '''49.000''': [[La Rosière (Haute-Saône)]] vum Les Meloures * 15. Abrëll: '''48.500''': [[Grand Prix de Denain 2017]] vum Les Meloures * 11. Februar: '''48.000''': [[Nicolas Entringer]] vum MMFE {{Div col end}} ===2016=== {{Div col|cols=2}} * 31. Dezember: '''47.500''': [[Martin Müller (Handballspiller)]] vum Wolverène * 11. November: '''47.000''': [[Raoul Coutard]] vum Johnny Chicago * 29. August: '''46.500''': [[Raymond Massey]] vum Johnny Chicago * 28. Juni: '''46.000''': [[Kalininsk]] vum Wolverène * 27. Mäerz: '''45.500''': [[Tour de Normandie 2014]] vum Les Meloures {{Div col end}} ===2015=== {{Div col|cols=2}} * 15. Dezember: '''45.000''': [[Canton de Villeneuvois et Villefranchois]] vum Les Meloures * 21. Oktober: '''44.500''': [[Dia (Mound)]] vum SITCK * 18. Juli: '''44.000''': [[Heckefräsch (Zäitschrëft)]] vum Jamcelsus * 28. Abrëll: '''43.500''': [[Carl Djerassi]] vum Zinneke * 17. Februar: '''43.000''': [[The Appaloosa (Film 1966)]] vum Johnny Chicago {{Div col end}} ===2014=== {{Div col|cols=2}} * 26. Dezember: '''42.500''': [[TGV Réseau]] vum Helicopter2011 * 11. November: '''42.000''': [[Kapell Léifreg]] vum MMFE * 13. August: '''41.500''': [[Palomar 3]] vum SITCK * {{0}}4. Mee: '''41.000''': [[Pierre Zimmer]] vum Johnny Chicago * 13. Februar: '''40.500''': [[Schëld H, 3a]] vum GilPe {{Div col end}} ===2013=== {{Div col|cols=2}} * 28. Dezember: '''40.000''': [[Liart]] vum Les Meloures * 27. Oktober: '''39.500''': [[Harcy]] vum Les Meloures * 28. Juli: '''39.000''': [[Lambertuskierch vu Grooljen]] vum MMFE * 14. Abrëll: '''38.500''': [[Robert Edwards]] vum Zinneke * 10. Februar: '''38.000''': [[Michel Nicolas Muller]] vum Jamcelsus {{Div col end}} ===2012=== {{Div col|cols=2}} * 20. Dezember: '''37.500''' [[Gewiichtsreduktioun]] vum Otets * 30. September: '''37.000''' [[CR142]] vum MMFE * {{0}}2. Juli: '''36.500''': [[Fred Neuen]] vum Apocaletz * 14. Mee: '''36.000''': [[Mutz vum Monomach]] vum Otets * 18. Mäerz: '''35.500''': [[Conrad Gesner]] vum Jamcelsus * 1. Februar: '''35.000''': [[European Launcher Development Organisation‎]] vum SITCK {{Div col end}} ===2011=== {{Div col|cols=2}} * 21.Dezember '''34.500''': [[Monument André Koch]] vum Fliedermaus * 30. Oktober: '''34.000''': [[Rollainville]] vum Les Meloures * 17. September: '''33.500''': [[Ashley Cole]] vum BigDom * 30. Juni: '''33.000''': [[VKontakte]] vum Otets * 16. Abrëll: '''32.500''': [[Beaumont (Meurthe-et-Moselle)]] vum Jwh * 17. Februar: '''32.000''': [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Betzder]] vum Zinneke {{Div col end}} ===2010=== {{Div col|cols=2}} * {{0}}6. Dezember: '''31.500''': [[Robert Lentz]] vun der Fliedermaus * {{0}}6. Oktober: '''31.000''': [[Thoiria]] vum Les Meloures * {{0}}9. September: '''30.500''': [[Fraillicourt]] vum Les Meloures * 21. August: '''30.000''': [[Krasnojarsk]] vum Otets * 16. Juni: '''29.500''': [[Le repos du guerrier (Film)]] vum Johnny Chicago * 10. Abrëll: '''29.000''': [[Oberstinzel]] vum Les Meloures * 18. Januar: '''28.500''': [[Robert Winter]] vun der Fliedermaus {{Div col end}} === 2009 === {{Div col|cols=2}} * {{0}}4. November: '''28.000''': [[Helen Keller]] vum Jean Beurlet * 31. August: '''27.500''': [[Jean-Georges Pfortzheim]] vum Les Meloures * 15. Juni: '''27.000''': [[Vuelta Ciclista al País Vasco 2009]] vum Les Meloures * {{0}}5. Abrëll: '''26.500''': [[Bernard Ferdinand Lyot]] vum SITCK * 27. Januar: '''26.000''': [[Christoph Salzmann]] vum Zinneke {{Div col end}} === 2008 === {{Div col|cols=2}} * 17. Dezember: '''25.500''': [[Erich Hartmann]] vum Les Meloures * {{0}}3. Dezember: '''25.000''': [[Pierre Biwer]] vum Cornischong * 26. Oktober: '''24.500''': ‎[[CSI: Crime Scene Investigation]] vum Alexandra * 24. August: '''24.000''': [[Willy Flener]] vum Reniarf * 30. Juli: '''23.500''': [[Nëssmaart]] vum Ernmuhl * {{0}}6. Juli: '''23.000''': [[T-34]] vum Ernmuhl * {{0}}6. Juni: '''22.500''': [[Canton de Rueil-Malmaison]] vum Les Meloures * 16. Mee: '''22.000''': [[Canton d'Hazebrouck-Sud]]‎ vum Les Meloures * 25. Abrëll: '''21.500''': [[Canton de Digoin]] vum Les Meloures * 15. Abrëll: '''21.000''': [[Canton d'Albi-Sud]] vum Les Meloures * 13. Mäerz: '''20.500''': [[Canton de Thiers]] vum Les Meloures * {{0}}2. Februar: '''20.000''': [[TSV Schwieberdingen]] vun der IP ‎88.67.142.122 * 14. Januar: '''19.500''': ? {{Div col end}} === 2007 === {{Div col|cols=2}} * 28. Dezember: '''19.000''': "Canton de Saint-Agrève" vum Les Meloures * {{0}}5. Dezember: '''18.500''': "Lyndon B. Johnson" vum Robby * 20. Oktober: '''18.000''': "Canton de Damville" vum Les Meloures * 15. September: '''17.500''': "Arrondissement Roanne" vum Les Meloures * 15. August: '''17.000''': "NGC 2360" vum SITCK * 22. Juli: '''16.500''': "Canton de Marmoutier" vum Les Meloures * {{0}}3. Juli: '''16.000''': "Bassurels" vum Les Meloures * 12. Juni: '''15.500''': "‎Le Magny (Vosges)" vum Les Meloures * 18. Mee: '''15.000''': "Escles" vum Les Meloures * 12. Abrëll: '''14.500''': "Avrainville" vum Les Meloures * 19. Mäerz: '''14.000''': " ‎Girauvoisin" vum Les Meloures * {{0}}5. Mäerz: '''13.500''': "Ugny" vum Les Meloures * 12. Februar: '''13.000''': "Dalhain" vum Les Meloures * 16. Januar: '''12.500''': "Hans-Gert Poetering" vum Ernmuhl {{Div col end}} === 2006 === {{Div col|cols=2}} * 19. Dezember: '''12.000''': "Lëscht vun de gréisste Stären" vum SITCK * 20. November: '''11.500''': "Astronomical Journal" vum Cornischong * {{0}}9. Oktober: '''11.000''': "Wässeg" vum Cornischong * 27. August: '''10.500''': "Parverband Bartreng-Stroossen" vum Pear * 23. Juli: '''10.000''': "Schütze (Homonymie)" vum Alexandra * 25. Mee: '''9.500''': "Lëscht vun de Weltierwen (Amerika)" vum Alexandra * {{0}}4. Abrëll: '''9.000''': "Pythagoras vu Samos" vum Alexandra * {{0}}9. Mäerz: '''8.500''': "Technolink" vum G2 * {{0}}3. Februar: '''8.000''': "Lëscht vu Lëtzebuerger Zeitungen" vum Alexandra * {{0}}8. Januar: '''7.500''': "Gouvy" vum Zinneke {{Div col end}} === 2005, 2004 === ''kuckt: [[Wikipedia:Ierbessenzielereien/Archiv]]'' == Eng Ierbes am Mount == * elo grad: '''{{NUMBEROFARTICLES}}''' ===2026=== * 1. Abrëll: '''66.975''' * 1. Mäerz: ''' 66.744''' * 1. Februar: '''66.555''' * 1. Januar: ''' 66.377''' ===2025=== {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''66.116''' * 1. November: '''65.980''' * 1. Oktober: '''65.784''' * 1. September: ''' 65.637''' * 1. August: '''65.476''' * 1. Juli: '''65.312''' * 1. Juni: '''65.145''' * 1. Mee: '''65.032''' * 1. Abrëll: '''64.886''' * 1. Mäerz: '''64.771''' * 1. Februar: '''64.581''' * 1. Januar: '''64.329''' {{Div col end}} ===2024=== {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''64.216''' * 1. November: '''64.128''' * 1. Oktober: '''63.916''' * 1. September: '''63.736''' * 1. August: '''63.620''' * 1. Juli: '''63.467''' * 1. Juni: '''63.409''' * 1. Mee: '''63.338''' * 1. Abrëll: '''63.244''' * 1. Mäerz: '''63.108''' * 1. Februar: '''62.983''' * 1. Januar: '''62.793''' {{div col end}} ===2023=== {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''62.623''' * 1 November: '''62.440''' * 1. Oktober: '''62.258''' * 1. September: '''62.140''' * 1. August: ''' 61.949''' * 1. Juli: '''61.837''' * 1. Juni: '''61.768''' * 1. Mee: '''61.683''' * 1. Abrëll: '''61.635''' * 1. Mäerz: '''61.536''' * 1. Februar: '''61.429''' * 1. Januar: '''61.333''' {{div col end}} ===2022=== {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''61.282''' * 1. November: '''61.198''' * 1. Oktober: '''61.147''' * 1. September: '''61.079''' * 1. August: '''60.975''' * 1. Juli: '''60.917''' * 1. Juni: '''60.860''' * 1. Mee: '''60.807''' * 1. Abrëll: '''±60.700''' * 1. Mäerz: '''60.621''' * 1. Februar: '''60.536''' * 1. Januar: '''60.442''' {{Div col end}} ===2021=== {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''60.359''' * 1. November: '''60.287''' * 1. Oktober: ''' 60.241''' * 1. September; '''60.190''' * 1. August: '''60.010''' * 1. Juli: '''59.814''' * 1. Juni: '''59.775''' * 1. Mee: '''59.674''' * 1. Abrëll: '''59.528''' * 1. Mäerz: '''59.364''' * 1. Februar: '''59.293''' * 1. Januar: '''59.186''' {{Div col end}} ===2020=== {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''59.109''' * 1. November: '''58.973''' * 1. Oktober: '''58.813''' * 1. September: '''58.712''' * 1. August: '''58.616''' * 1. Juli: '''58.504''' * 1. Juni: '''58.386''' * 1. Mee: '''58.253''' * 1. Abrëll: '''58.035''' * 1. Mäerz: '''57.820''' * 1. Februar: '''57.652''' * 1. Januar: '''57.540''' {{Div col end}} ===2019=== {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''57.408''' * 1. November: '''57.319''' * 1. Oktober: ''' 57.243''' * 1. September: '''57.150''' * 1. August: '''56.894''' * 1. Juli: '''56.739''' * 1. Juni: '''56.606''' * 1. Mee: '''56.444''' * 1. Abrëll: '''56.100''' * 1. Mäerz: '''55.848''' * 1. Februar: '''55.690''' * 1. Januar: '''55.332''' {{Div col end}} ===2018=== {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''55.115''' * 1. November: '''54.685''' * 1. Oktober: '''54.529''' * 1. September: '''54.416''' * 1. August: '''54.302''' * 1. Juli: '''54.189''' * 1. Juni: '''53.755''' * 1. Mee: '''51.956''' * 1. Abrëll: '''51.651''' * 1. Mäerz: '''51.404''' * 1. Februar: '''51.171''' * 1. Januar: '''50.820''' {{Div col end}} ===2017=== {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''50.711''' * 1. November: '''50.579''' * 1. Oktober: '''50.390''' * 1. September: '''49.974''' * 1. August: '''49.844''' * 1. Juli: ''' 49.619''' * 1. Juni: ''' 49.251''' * 1. Mee: '''48.663''' * 1. Abrëll: '''48.379''' * 1. Mäerz: '''48.171''' * 1. Feburar: '''47.869''' * 1. Januar: '''47.507''' {{Div col end}} ===2016=== {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''47.186''' * 1. November: '''46.926''' * 1. Oktober: '''46.715''' * 1. September: '''46.529''' * 1. August: '''46.262''' * 1. Juli: '''46.032''' * 1. Juni: '''45.783''' * 1. Mee: '''45.660''' * 1. Abrëll: '''45.547''' * 1. Mäerz: '''45.417''' * 1. Februar: '''45.273''' * 1. Januar: '''45.100''' {{Div col end}} === 2015 === {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''44.830''' * 1. November: '''44.543''' * 1. Oktober: '''44.364''' * 1. September: '''44.242''' * 1. August: '''44.070''' * 1. Juli: '''43.901''' * 1. Juni: '''43.686''' * 1. Mee: '''43.514''' * 1. Abrëll: '''43.319''' * 1. Mäerz: '''43.084''' * 1. Februar: ? * 1. Januar: '''42.550''' {{Div col end}} === 2014 === {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''42.180''' * 1. November: '''41.947''' * 1. Oktober: '''41.769''' * 1. September: '''41.609''' * 1. August: '''41.444''' * 1. Juli: '''41.275''' * 1. Juni: '''41.127''' * 1. Mee: '''40.984''' * 1. Abrëll: '''40.861''' * 1. Mäerz: '''40.668''' * 1. Februar: '''40.382''' * 1. Januar: '''40.100''' {{Div col end}} === 2013 === {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''39.752''' * 1. November: '''39.552''' * 1. Oktober: ''' 39.302''' * 1. September: '''39.169''' * 1. August: ''' 39.022''' * 1. Juli: ''' 38.874''' * 1. Juni: '''38.732''' * 1. Mee: '''38.596''' * 1. Abrëll: '''38.400''' * 1. Mäerz: '''38.194''' * 1. Februar: '''37.946''' * 1. Januar: '''37.687''' {{Div col end}} === 2012 === {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''37.345''' * 1. November: '''37.181''' * 1. Oktober: '''37.008''' * 1. September: '''36.826''' * 1. August: '''36.649''' * 1. Juli: '''36.469''' * 1. Juni: '''36.229''' * 1. Mee: '''35.863''' * 1. Abrëll: '''35.641''' * 1. Mäerz: '''35.358''' * 1. Februar: '''35.000''' * 1. Januar: '''34.614''' {{Div col end}} === 2011 === {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''34.335''' * 1. November: '''34.032''' * 1. Oktober: '''33.578''' * 1. September: '''33.446''' * 1. August: '''33.306''' * 1. Juli: ''' 33.012''' * 1. Juni: ''' 32.763''' * 1. Mee: '''32.579''' * 1. Abrëll: '''32.396''' * 1. Mäerz: '''32.115''' * 1. Februar: '''31.862''' * 1. Januar: '''31.644''' {{Div col end}} === 2010 === {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''31.451''' * 1. November: '''31.263''' * 1. Oktober: '''30.816''' * 1. September: '''30.280''' * 1. August: '''29.681''' * 1. Juli: '''29.574''' * 1. Juni: '''29.400''' * 1. Mee: '''29.217''' * 1. Abrëll: '''28.911''' * 1. Mäerz: '''28.706''' * 1. Februar: '''28.596''' * 1. Januar: '''28.372''' {{Div col end}} === 2009 === {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''28.194''' * 1. November: '''27.981''' * 1. Oktober: '''27.690''' * 1. September: '''27.507''' * 1. August: '''27.325''' * 1. Juli: '''27.117''' * 1. Juni: '''26.911''' * 1. Mee: ''' 26.647''' * 1. Abrëll: ''' 26.473''' * 1. Mäerz: '''26.231''' * 1. Februar: '''26.017''' * 1. Januar: '''25.781''' {{Div col end}} === 2008 === {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember: '''24.990''' * 1. November:'''24.567''' * 1. Oktober: '''24.332''' * 1. September: '''24.161''' * 1. August: '''23.521''' * 1. Juli: '''22.901''' * 1. Juni: '''22.301''' * 1. Mee: '''21.607''' * 1. Abrëll: '''20.758''' * 1. Mäerz:'''20.334''' * 1. Februar:'''19.990''' * 1. Januar:'''19.100''' {{Div col end}} === 2007 === {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember:'''18.451''' * 1. November:'''18.134''' * 1. Oktober: '''17.738''' * 1. September: '''17.294''' * 1. August: '''16.781''' * 1. Juli: '''15.953''' * 1. Juni: '''15.225''' * 1. Mee: '''14.715''' * 1. Abrëll: '''14.245''' * 1. Mäerz 2007: '''13.405''' * 1. Februar 2007: '''12.670''' * 1. Januar 2007: '''12.192''' {{div col end}} === 2006 === {{Div col|cols=4}} * 1. Dezember 2006: '''11.635''' * 1. November 2006: '''11.275''' * 1. Oktober 2006: '''10.914''' * 1. September: '''10.573''' * 1. August: '''10.135''' * 1. Juli: '''9.747''' * 1. Juni: '''9.542''' * 1. Mee: '''9.301''' * 1. Abrëll: '''8.937''' * 1. Mäerz: '''8.343''' * 1. Februar: '''7.972''' * 1. Januar: '''7.292''' {{div col end}} === 2005, 2004 === ''kuckt [[Wikipedia:Ierbessenzielereien/Archiv]]'' == Nach méi Ierbessenzielereien == * [https://tools.wmflabs.org/pageviews/?project=lb.wikipedia.org&platform=all-access&agent=user&range=latest-20&pages=Jean-Claude_Juncker|Xavier_Bettel Tool fir ze vergläiche watfireng Wikisäit wéi dacks gekuckt gëtt] * [https://tools.wmflabs.org/topviews/?project=lb.wikipedia.org&platform=all-access&date=last-month&excludes= Am dackste gekuckt Säite vum viregte Mount] <!--LINK GEET NET * [http://stats.grok.se/lb/top D'Säite vun der lëtzebuergescher Wikipedia no der Zuel vun den Opriff am '''Mäerz 2014'''] * [http://stats.grok.se/lb/latest30/G%C3%ABlle_Fra Nosichen, wéi dacks eng bestëmmt Säit am leschte Mount ugeklickt gouf] dëse Link weist op d'Säit vun der Gëlle Fra --> * [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias Lëscht vun de Wikien no der Artikelzuel] {{en}} (ëmmer ganz aktuell) * [http://stats.wikimedia.org/EN/TablesWikipediaLB.htm Statistik iwwer d'lb-wikipedia an Tabelleform] an [http://stats.wikimedia.org/EN/ChartsWikipediaLB.htm als Graphik] {{en}} (November 2018) * [https://stats.wikimedia.org/v2/#/lb.wikipedia.org Déi nei Statistiken iwwer d'lb-Wikipedia] * [http://stats.wikimedia.org/EN/EditsRevertsLB.htm Ännerungen a Reverten op der lb-Wikipedia am Laf vun der Zäit opgedeelt op registréiert an anonym Benotzer] {{en}} (31. Dezember 2016) * [http://en.wikipedia.org/wikistats/EN/Sitemap.htm Vergläicher tëscht deenen eenzele Wikien] * [http://www.wikistatistics.net/wiki/lb Interaktiv Statistiken] * [[:en:Wikipedia:Wikipedia|Artikele pro Populatioun vu Spriecher]] * [http://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_News Säit mat Zuelespillereien iwwer déi verschidde Wikien] * [https://tools.wmflabs.org/guc/index.php Compteur vun den Ännerunge pro Benotzernumm op alle Wikien] * [https://tools.wmflabs.org/xtools/pcount/index.php Dem X! säin 'Edit Counter' op enger Wiki] * [https://tools.wmflabs.org/quentinv57-tools/tools/sulinfo.php En änleche Compteur: SUL Info] * [[Benotzer:Emijrp/List_of_Wikipedians_by_number_of_edits|Lëscht vun den lb.Wikipedianer no der Zuel vun Ännerungen, Stand 20. Juni 2012]] * [https://wiki-talents.toolforge.org/en/wiki-lb Wiki-talents] - erméiglecht d'Bewäertung vum Bäitrag vu Wikipedianer op Basis vum Verhältnes tëscht dem Ëmfang vun hire Beaarbechtungen an der Zuel vun den Opriff vun den Artikelen, bei deene se matgeschafft hunn. == Kuckt och == * [[Wikipedia:Geschicht|D'Geschicht vun der Wikipedia op Lëtzebuergesch]] [[Kategorie:Wikipedia-Administratioun]] 2a6xta532bp2epkq7ma0yo93bdxzkwa Kanal vu Korinth 0 12069 2669418 2669187 2026-03-31T17:19:08Z Les Meloures 580 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Mierengten]] ewechgeholl 2669418 wikitext text/x-wiki {{Infobox Kanal | Brécken = 7 dovun<br>2 fir erof ze loossen }} [[Fichier:Corinth7.jpg|thumb|An der Mëtt vum Kanal|260px]] De '''Kanal vu Korinth''' ass e 6,3&nbsp;km laangen an 8 m déiwe Kanal fir d'Séischëfffahrt a [[Griicheland]]. En trennt dat griichescht Festland vun der griichescher [[Hallefinsel]] [[Peloponnes]]. Doduerch gouf de ''Peloponnes'' eng richteg Insel. De Kanal vu Korinth ass ee vun de schmuelste Kanäl fir Héichséisschëffer op der Welt. En ass nëmme 25&nbsp; m breet a verengt sech souguer op Plaze bis op 21&nbsp;m. Dowéinst kënne just Schëffer mat engem limitéierten [[Tonnage]] an enger begrenzter Breet duerchfueren D'Duerchfaart mat engem Schëff tëscht de Fielsen, déi zu zwou Säite bis zu 84&nbsp;m héich sinn, ass ganz beandrockend. == Bedeitung vum Kanal vu Korinth == De Kanal vu Korint verbënnt zanter 1893 de [[Saronesche Golf|Saroneschen]] mat dem [[Golf vu Korinth|Korinthesche Golf]]. Duerch de Bau vum ''Kanal vu Korinth'' gëtt de Wee vun de Schëffer op hirer Route vum [[Ionescht Mier|Ionesche Mier]] an d'[[Egäescht Mier|Ägäis]] an ëmgedréint ëm 320&nbsp;km (ronn 200 Séimeilen) verkierzt, wat et erlaabt, an engem grousse Mooss Käschten an Zäit ze spueren. == Bau vum Kanal == D'Iddi vun engem Duerchbroch duerch de Peloponnes ass ural. Schonn an der anticker Zäit huet den Tyrann [[Penandros]] ([[7. Joerhonnert v. Chr.]]) dovu gedreemt. An de Keeser [[Nero]] huet schonn am Joer 67 viru Christus säi gëlle Spuet als Optakt zu sengem Bau ëmgedréint. De Rescht vun der Aarbecht sollte 6.000 Sklaven aus [[Judäa]] maachen. Aus dësem fir déi Zäit ambitiéise Projet gouf awer aus enger Rei vun Ursaachen näischt. <!--De Bau vum [[Kanal vu Panama]] huet dofir gesuergt, datt och d'Iddi vum Kanal vu Korinth erëm opgegraff gouf. De [[Ferdinand de Lesseps]], a säin [[Ungarn|ungaresche]] Frënd, de Generol [[Istvan Türr]] hunn no hiren Erfarunge vu Panama Courage kritt a sech mat Banquieren zesummegedoen, fir dësen ambitiéise Projet ze finanzéieren. Nodeem mat der griichescher Regierung 1881 e Konzessiounsvertrag ofgeschloss gi war, gouf den Ingenieur [[Béla Gerster]] mam Ausféiere vum Projet chargéiert.--> De [[Kinnek Georg I. vu Griicheland]] huet dunn den 23. Abrëll 1882 den éischte Spuetestéch gemaach an 2.100 Aarbechter hu mam Bau ugefaangen. Trotz grousse Finanzschwieregkeete gouf de Projet 1893 zu Enn gefouert. Ronn 9.000 Schëffer passéieren haut Joer fir Joer de Kanal vu Korinth. <gallery widths=250px heights=167px perrow=3 caption="D'beweeglech Bréck bei Isthmia, um südëstleche Wupp vum Kanal"> 20090731 korinthos canal22.jpg 20090731 korinthos canal17.jpg Le canal de Corinthe en juillet 2009.jpg </gallery> == Literatur == * Gerster, Béla: ''L'isthme de Corinthe et son percement'', Budapest, 1896 == Kuckt och == * [[Panamakanal]] * [[Suezkanal]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * {{De}} [https://web.archive.org/web/20051223150121/http://www.nonvaleurs.de/boerselaub/corinth/body_corinth.html D'Finanzgeschicht vum Kanal vu Korinth] (archivéiert) {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Geographie vu Griicheland]] [[Kategorie:Peloponnes]] [[Kategorie:Kanäl]] thwidw2zlw3bad6otvq8jtkenmpc82u Äermelkanal 0 12105 2669400 2625343 2026-03-31T16:22:33Z GilPe 14980 +Infobox; Upassungen 2669400 wikitext text/x-wiki {{Infobox Kanal}} [[Fichier:.00 3609 Kap Frehel - Côte d'Émeraude (Smaragt-Küste) Franlreich.jpg|thumb|260px|Vue vum [[Cap Fréhel]] op den Äermelkanal]] Den '''Äermelkanal''', (fr. ''La Manche'', engl. ''The English Channel'') ass eigentlech kee [[Kanal (Waasserbau)|Kanal]], mä eng schmuel [[Mieresstrooss]], déi den [[Atlantik]] mam [[Nordmier]] verbënnt an haut [[Groussbritannien|Groussbritannie]] vum [[Europa (Kontinent)|Europäesche Kontinent]] trennt. [[Le Havre]], [[Calais]] a [[Boulogne]] ([[Frankräich]]), [[Southampton]] a [[Plymouth]] ([[England]]) sinn e puer Stied op den zwou Säite vun dëser Mieresstrooss. Am Äermelkanal leien d'Inselen [[Jersey]] a [[Guernsey]] (westlech vun der [[Bretagne]]) a [[Wight]] (direkt südlech vun der englescher Küst). Den Äermelkanal gouf et net ëmmer; bis ongeféier 6.000 viru Christus war Groussbritannien un de Kontinent ugebonnen. == Verkéier duerch den Äermelkanal == === Schëffsverkéier === Den Äermelkanal ass gekennzeechent duerch säin dichte Schëffsverkéier, deen am Schnëtt op 400 – 500 Schëffer pro Dag geschat gëtt. Doduerch besteet am Niwwel a bei héijem Séigang d'Gefor vu Kollisiounen an Accidenter. === Färbetrib === Tëscht Frankräich, der [[Belsch]], [[Holland]] an [[Däitschland]] am Süden an England am Norde besteet een intensive Färbetrib. Bekannt Färlinne si follgend Routen: {{Div col|cols = 2}} * [[Dover]] - [[Calais]] * [[Newhaven]] - [[Dieppe]] * [[Dover]] - [[Dunkerque]] * [[Folkstone]] - [[Saint-Malo]] * [[Portsmouth]] - [[Caen]] * [[Portsmouth]] - [[Cherbourg]] * [[Portsmouth]] - [[Le Havre]] * [[Portsmouth]] - [[Saint-Malo]] * [[Poole]] - [[Cherbourg]] * [[Poole]] - [[Saint-Malo]] * [[Plymouth]] - [[Roscoff]] * [[Ramsgate]] - [[Oostende]] * [[Harwich]] - [[Hoek van Holland]] {{Div col end}} === Zuchverkéier (Eurotunnel) === Den Dram vun engem [[Tunnel ënner der Manche]] ass net eréischt am [[20. Joerhonnert]] gebuer ginn. Schonn [[1875]] gouf et eng Kanalgesellschaft, déi deemools zu den zwou Säite vum Kanal un engem Tunnel gebuert huet. Hir Aarbecht ass [[1882]], nodeem schonn op den zwou Säiten e Stolle vun 1800 m gebaut war, aus politeschen a militäresche Grënn agestallt ginn. D'Iddi vum Tunnel ass dunn nom [[Zweete Weltkrich]] erëm opgegraff ginn an och mat Iwwerzeegung an Nodrock virugedriwwe ginn. Zanter [[1994]] ass den [[Tunnel ënner der Manche]] eng Realitéit. E gëtt vun der Gesellschaft [[Getlink]] bedriwwen. Mat enger Eisebunnsverbindung fir Autoen a Camionen, a mam [[Eurostar]], ass haut dat [[Network Rail|englescht Eisebunnsnetz]] un dat europäescht um [[Europa (Kontinent)|Kontinent]] ugebonnen. == "Testfeld" fir aussergewéinlech Leeschtungen == Den Äermelkanal war ëmmer fir vill Mënschen eng Erausfuerderung fir aussergewéinlech Leeschtungen. === An der Luucht === * [[1785]]: De Fransous [[Jean-Pierre Blanchard]] an den Amerikaner [[John Jeffries]] fléien an engem [[Waarmloftballon]] vun Dover op Calais a sinn déi éischt, déi den Äermelkanal um Loftwee iwwerquieren; * [[1909]]: De Fransous [[Louis Blériot]] ass den éischte Pilot, deen am Fliger den Äermelkanal iwwerflitt; * [[1979]]: Een 32&nbsp;kg schwéiere Fliger, de [[Gossamer Albatross]], mam [[Bryan Allen]] als Pilot, iwwerflitt fir d'éischt de Kanal mat mënschlecher Kraaft; 3 Stonnen huet hien an der Luucht pedalléiert, fir vun enger Säit op déi aner ze kommen; * [[31. Juli]] [[2003]]: Den éisträichesche Fallschiermsprénger [[Felix Baumgartner]] spréngt aus 9.100 m Héicht iwwer Dover mat Karbonflillecken aus engem Fliger, an ass duerno zu Calais mam Fallschierm gelant. === Am an um Waasser === * [[1875]]: De 24. a 25. August gëtt den Äermelkanal eng éischt Kéier vum Englänner Matthew Webb duerchschwommen, an zwar vun Dover op Calais. Fir déi 73&nbsp;km laang Streck huet hien 21:45 Stonne gebraucht; * [[1926]]: D'Amerikanerin [[Gertrude Ederle]] schwëmmt als éischt Fra duerch de Kanal; * [[1927]]: D'Sekretärin [[Mercedes Gleitze]] ass déi éischt Englännerin déi derduerch schwëmmt. Eng Kuriositéit war et, datt si déi éischt waasserdicht Aarmbandauer vu [[Rolex]] gedroen huet, wat hirem Fabrikant eng grouss Publicitéit abruecht huet; * [[1994]]: Den Zäitrekord gouf laang vum [[Chad Hundeby]] gehalen, deen 1994 a 7:17 Stonnen duerch de Kanal geschwommen ass; * [[2004]]: De Sir [[Richard Branson]] ënnerbitt den Zäitrekord ëm 6 Stonnen, andeems en den Äermelkanal an engem zweesëtzegen Amphibiegefier, dem [[Gibbs Aquada]], passéiert; * [[2017]]: D'[[Paule Kremer]] schwëmmt als éischt Lëtzebuergerin an enger Zäit vun 13:54 duerch den Äermelkanal; * Et besteet eng Associatioun vun de Kanalschwëmmer; kuckt [[Äermelkanal#Um Spaweck|um Spaweck]] fir déi aner Rekorder. === Ënner dem Waasser === * Zanter den [[Eurotunnell]] besteet an den [[Eurostar]] zirkuléiert, brauch ee manner wéi 15 Minutte fir vun England aus Frankräich (oder ëmgedréint) z'erreechen. == Äermelkanal am Zweete Weltkrich == No der däitscher Invasioun a Frankräich am Mee [[1940]], ass et den Englänner an de Fransousen am Mee-Juni 1940 gelongen, d'Avance bei [[Dunkerque]] ze stoppen an Zäit ze gewannen, fir 350.000 englesch a franséisch Zaldoten iwwer d'Mier op Dover z'evakuéieren. Dat ass mat engem gewaltegen Opwand an der Mobilisatioun vu groussen a klenge Schëffer geschitt. D'''[[Operatioun Dunkerque]]'', wéi se genannt gouf, gëtt als eent vun de Wonner vum [[Zweete Weltkrich]] betruecht. Déi däitsch Arméi huet dunn déi franséisch a belsch Säit vum Äermelkanal staark befestegt, fir eng Invasioun vun den Alliéierten ze verhënneren. Och d'Insele [[Guernsey]] an [[Jersey]] waren de ganze Krich duerch bis zur Landung am Joer [[1944]] vun den Alliéierten an däitscher Hand. Eng vun de grousse Séischluechten am Äermelkanal war am Februar [[1942]], wéi déi gréisst däitsch Krichsschëffer, d'[[Panzerkreuzer]] [[Scharnhorst]] a [[Gneisenau]] an de schwéiere [[Kreuzer]] [[Prinz Eugen]] vum [[Adolf Hitler|Hitler]] den Uerder kritt hunn, sech aus dem Atlantik zeréckzezéien, den Duerchbroch duerch den Äermelkanal ze forcéieren an dann en däitschen Hafen unzelafen (''[[Operatioun Cerberus]]''). Trotz engem giganteschen Asaz vun englesche Sträitkräfte koumen si zwar a schwéierer Séi duerch, mä d'Gefor, déi vun hinne fir d'Geleitszich am Atlantik ausgaange war, war domat aus der Welt geschaf. Zwou Woche méi spéit ass de ''Gneisenau'' vu Bomme getraff ginn, a koum dunn net méi an den Asaz. De ''Prinz Eugen'' ass duerch en englescht [[U-Boot]] getraff ginn an ënnergaangen. De ''Scharnhorst'' ass op eng Minn gelaf, war 8 Méint laang a Reparatur an ass dunn am Dezember [[1943]] versenkt ginn. Schliisslech huet sech de [[6. Juni]] [[1944]] am Äermelkanal, um [[D-Day]], déi gréisst militäresch Landungsoperatioun aus der Weltgeschicht ofgespillt. Dat war d'[[Operatioun Overlord]] an der [[Normandie]], duerch déi d'[[Alliéiert am Zweete Weltkrich|Alliéiert]] d'Enn vum [[Zweete Weltkrich]] erméiglecht hunn. == Literatur == * Walter Lord: ''Le miracle de Dunkerque, 4 juin 1940'', Robert Laffont, 1999 == Um Spaweck == {{Commonscat|English Channel|{{PAGENAME}}}} * [https://web.archive.org/web/20060107051030/http://july.fixedreference.org/fr/20040727/wikipedia/Bataille_de_Dunkerque Operatioun Dunkerque] * [http://www.historylearningsite.co.uk/operation_cerberus.htm Operatioun Cerberus] * [http://www.channelswimmingassociation.com Säit vun der Kanalschwëmmerassociatioun] * [https://web.archive.org/web/20050920215940/http://www.ferrysmart.co.uk/ all Ferry Routen] {{DEFAULTSORT:Aermelkanal}} [[Kategorie:Geographie vum Vereenegte Kinnekräich]] [[Kategorie:Geographie vu Frankräich]] [[Kategorie:Mierengten]] [[Kategorie:Atlanteschen Ozean]] qwb9ml7nfadoiuy3rehkljd583xhp1v Bosporus 0 12169 2669403 2585680 2026-03-31T16:34:50Z GilPe 14980 +Infobox; Upassungen. Et huet näischt mat Strass ze dinn! 2669403 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoEUR}} {{Infobox Kanal}} [[Fichier:Istanbul2.jpg|thumb|260x260px|Istanbul vum Bosporus aus gesinn]] De '''Bosporus''', ofgeleet vum tierkeschen ''Boğaziçi'' (= ''Mierengt''), ass eng Mieresstrooss tëscht [[Europa (Kontinent)|Europa]] a [[Klengasien]]. De Bosporus huet eng minimal Breet vu 600&nbsp;m, ass 30&nbsp;km laang a verbënnt d'[[Schwaarzt Mier]] mam [[Marmaramier]]. Um Bosporus läit op béide Säiten [[Istanbul]]. Dräi riseg [[Hänkbréck]]e féiere bei Istanbul vun Europa a Klengasien. == Geschicht == == Literatur == == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Tierkei]] [[Kategorie:Mierengten]] aaickrfgoc772hmhhkprojjkjzrgo01 Strooss vu Messina 0 12205 2669440 2442306 2026-03-31T21:02:00Z GilPe 14980 +Infobox; Upassungen 2669440 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoIT}} {{Infobox Kanal | Koordinaten = {{coor dms|38|14|45.00|N|15|37|57.00|E}} }} [[Fichier:Sizilien.jpg|thumb|260px|Satellittebild vun der Strooss vu Messina]] [[Fichier:Messinastrooss.jpg|thumb|260px|Am Hannergrond: d'Strooss vu Messina, vu Messina aus gesinn]] D''''Strooss vu Messina''' ass eng schmuel [[Mierengt|Mieresstrooss]], déi de Norde vu [[Sizilien]], bei [[Messina]], vu [[Kalabrien]], um italieenesche Festland, trennt. D'Strooss vu Messina huet op hirer schmuelster Plaz eng Breet vun 3&nbsp;km. == Bréckeprojet == {{update}} Schonn den [[Archimedes]] hat sech Gedanken iwwer de Bau vun enger Bréck iwwer d'Strooss vu Messina gemaach. An de leschte Joerzéngte{{Wéini?}} gouf et ëmmer erëm Pläng fir eng Bréck ze bauen, wéi z.&nbsp;B. vum [[Fritz Leonhardt]], déi awer alleguer wéinst der Finanzéierung an och wéinst den ongeléiste Problemer bei engem Äerdbiewen, déi an dëser Géigend heefeg sinn, hifälleg goufen. Den [[13. Oktober]] [[2005]] huet dat italieenescht Parlament ënner der Regierung vum [[Silvio Berlusconi]] den Optrag fir de Bau vun enger 3,3&nbsp;km laanger [[Hänkbréck]] un déi italieenesch Baugesellschaft ''Impregilo'' ginn. Dëse Projet, deen zirka 6 Milliarden Euro kascht, hätt sollen am Zäitraum vun [[2006]] bis [[2012]] realiséiert ginn. Mä schonn 2006, ënner der Regierung [[Romano Prodi]] gouf dëse Projet gekippt. 2008, de Prodi ass zeréckgetrueden an de Berlusconi nees Regierungschef, gouf de Projet nees opgegraff an d'Bréck sollt 2016 fäerdeg sinn. == Geographie == == Literatur == == Kuckt och == * [[Skylla]] * [[Charybdis]] * [[Fata Morgana]] == Um Spaweck == [http://www.bernd-nebel.de/bruecken/3_bedeutend/messina/messina.html Säit mat Biller iwwer déi geplangt Bréck iwwer d'Strooss vu Messina] {{Commonscat}} [[Kategorie:Mierengten]] 8ozp3000zkiojk8n8d95k952ffx6ozl Dardanellen 0 12210 2669404 2388557 2026-03-31T16:38:48Z GilPe 14980 +Infobox; Upassungen 2669404 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoTK}} {{Infobox Kanal}} D''''Dardanellen''' sinn eng schmuel natierlech Mieresstrooss tëscht der [[Europa (Kontinent)|europäescher]] Hallefinsel [[Gallipoli (Hallefinsel)|Gallipoli]] ([[Tierkei]]), an dem nordwestlechen Deel vun [[Anatolien]]. Den Numm kënnt vun [[Dardanus]], enger Siidlung, déi, wéi et heescht, an der Noperschaft vun [[Troja]] soll geleeën hunn. An der Antiquitéit huet déi schmuel Mieresstrooss '''Hellespont''' geheescht, genannt no der [[Helle (Mythologie)|Helle]], enger Figur aus der [[Griicheland|griichescher]] [[Mythologie]]. D'Dardanelle verbannen d'[[Egäescht Mier]] mam [[Marmaramier]]. Se sinn ongeféier 65&nbsp;km laang an 1,3 bis 6&nbsp;km breet. Hir Déift ass duerchschnëttlech 50 m. Op der asiatescher Säit läit d'Hafestad [[Çanakkale]], eng Stad, vu wou aus een d'Iwwerreschter vun ''Troja'' besiche kann. Fir Schëffer, déi duerch d'Dardanelle laanscht Gallipoli fueren, ass et Brauch, fir op der Héicht vun de Gedenkstätten un d'[[Schluecht vu Gallipoli]] kräfteg ze tuten, fir de villen Affer vun dëser onbaarmhäerzeger Schluecht d'Éier z'erweisen. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Tierkei]] [[Kategorie:Mierengten]] tg09jiz57130ijgntxvdrldqpmadmux Strooss vu Gibraltar 0 12267 2669437 2601208 2026-03-31T20:48:28Z GilPe 14980 +Infobox; Upassungen 2669437 wikitext text/x-wiki {{Infobox Kanal | Koordinaten = {{coor dms|35|58|26.00|N|05|30|58.00|W}} }} D''''Strooss''' (oder '''Mierengt''') '''vu Gibraltar''' ass eng [[Mierengt|Mieresstrooss]] bei [[Gibraltar]], déi den [[Atlantik|Atlanteschen Ozean]] mam [[Mëttelmier]] verbënnt an domat den [[Europa (Kontinent)|Europäesche Kontinent]] vum [[Afrika|Afrikanesche Kontinent]] trennt. Am Norde leien déi [[Brittesch Iwwerséigebidder|brittesch Krounkolonië]] Gibraltar a [[Spuenien]] an am Süde läit [[Marokko]] an déi spuenesch [[Exklav]] [[Ceuta]]. Souwuel Gibraltar wéi och Ceuta, déi an der Antik als "Saile vum Herakles" bezeechent gi sinn, si wichteg Hafestied. D'Strooss vu Gibraltar ass 14 bis 44 [[Kilometer|km]] breet, ongeféier 60&nbsp;km laang a bis zu 286 [[Meter|m]]{{Quell?}} déif<!-- en- an fr-Wiki schwätzen vun 900 – 1.000 m !-->. D'Strooss vu Gibraltar ass eng vun deene Mieresstroossen, déi am meeschte befuer ginn (zirka 300 Handelsschëffer pro Dag fueren duerch). Op der Uewerfläch ass eng Stréimung no Osten, ervirgeruff duerch deen ongeféier 1,4 m méi nidderegen Niveau vum Mëttelmier géintiwwer dem Atlantik. An der Déift gëtt et eng Géigestréimung mat där dat méi salzegt Mëttelmierwaasser erëm an den Atlantik fléisst. Meeschtens bléist e Westwand deen an der Strooss zimmlech staark ka ginn. All déi Ëmstänn hunn dozou geféiert datt d'Strooss vu Gibraltar an der Antik als net ze bezwéngen a sou als d'Enn vun der Welt gegollt huet. == Bauprojeten == {{Update}} Zanter e puer Jore{{Wéini?}} besti Pläng fir eng Bréck iwwer d'Strooss vu Gibraltar ze bauen a sou Afrika mat Europa ze verbannen. Déi Bréck soll déi längst vun der Welt ginn an eng komplett nei Konstruktioun opweisen. D'Piliere musse mat spezielle Virriichtunge virun enger méiglecher Kollisioun mat Schëffer geschützt ginn. Obschonn dat eng extreem technesch Erausfuerderung ass wierkt de Projet dach bescheide géintiwwer de Pläng vum däitschen Architekt [[Hermann Sörgel]], deen tëscht 1928 an 1952 am Eescht dru geduecht huet eng gigantesch [[Staudamm|Staumauer]] an der Mierengt opzeriichte fir dann, no deelweis Drécheleeë vum Mëttelmier, Europa an Afrika zu engem duerchgängege Kontinent [[Atlantropa]] ze verbannen. <div align="center"> {{Panorama| légende=| image=Strooss-vu-Gebraltar---w.jpg| largeur=1400px }} </div> == Um Spaweck == {{Commonscat}} * {{de}} [http://www.firmm.org/de/wale-delfine.html Whale-Watching in der Straße von Gibraltar] * {{de}} [https://www.zdf.de/video/dokus/collection-index-page-ard-collection-ard-dxjuomfyzdpzag93ojrizdyxmji3ngu1nwi2ytc-314/page-video-ard-gibraltar--bruecke-zwischen-den-welten-100 Gibraltar, Brücke zwischen den Welten], ZDF.de {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Mierengten]] [[Kategorie:Westafrika]] [[Kategorie:Spuenien]] t7slmbkqf4t827x3yywmcaa4ng95dit 2669449 2669437 2026-04-01T04:40:47Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2669449 wikitext text/x-wiki {{Infobox Kanal | Koordinaten = {{coor dms|35|58|26.00|N|05|30|58.00|W}} }} D''''Strooss''' (oder '''Mierengt''') '''vu Gibraltar''' ass eng [[Mierengt|Mieresstrooss]] bei [[Gibraltar]], déi den [[Atlantik|Atlanteschen Ozean]] mam [[Mëttelmier]] verbënnt an domat den [[Europa (Kontinent)|Europäesche Kontinent]] vum [[Afrika|Afrikanesche Kontinent]] trennt. Am Norde leien déi [[Brittesch Iwwerséigebidder|brittesch Krounkolonië]] Gibraltar a [[Spuenien]] an am Süde läit [[Marokko]] an déi spuenesch [[Exklav]] [[Ceuta]]. Souwuel Gibraltar wéi och Ceuta, déi an der Antik als "Saile vum Herakles" bezeechent gi sinn, si wichteg Hafestied. D'Strooss vu Gibraltar ass 14 bis 44 [[Kilometer|km]] breet, ongeféier 60&nbsp;km laang a bis zu 286 [[Meter|m]]{{Quell?}} déif<!-- en- an fr-Wiki schwätzen vun 900 – 1.000 m !-->. D'Strooss vu Gibraltar ass eng vun deene Mieresstroossen, déi am meeschte befuer ginn (zirka 300 Handelsschëffer pro Dag fueren duerch). Op der Uewerfläch ass eng Stréimung no Osten, ervirgeruff duerch deen ongeféier 1,4 m méi nidderegen Niveau vum Mëttelmier géintiwwer dem Atlantik. An der Déift gëtt et eng Géigestréimung mat där dat méi salzegt Mëttelmierwaasser erëm an den Atlantik fléisst. Meeschtens bléist e Westwand deen an der Strooss zimmlech staark ka ginn. All déi Ëmstänn hunn dozou geféiert datt d'Strooss vu Gibraltar an der Antik als net ze bezwéngen a sou als d'Enn vun der Welt gegollt huet. == Bauprojeten == {{Update}} Zanter e puer Jore{{Wéini?}} besti Pläng fir eng Bréck iwwer d'Strooss vu Gibraltar ze bauen a sou Afrika mat Europa ze verbannen. Déi Bréck soll déi längst vun der Welt ginn an eng komplett nei Konstruktioun opweisen. D'Piliere musse mat spezielle Virriichtunge virun enger méiglecher Kollisioun mat Schëffer geschützt ginn. Obschonn dat eng extreem technesch Erausfuerderung ass wierkt de Projet dach bescheide géintiwwer de Pläng vum däitschen Architekt [[Hermann Sörgel]], deen tëscht 1928 an 1952 am Eescht dru geduecht huet eng gigantesch [[Staudamm|Staumauer]] an der Mierengt opzeriichte fir dann, no deelweis Drécheleeë vum Mëttelmier, Europa an Afrika zu engem duerchgängege Kontinent [[Atlantropa]] ze verbannen. <div align="center"> {{Panorama| légende=| image=Strooss-vu-Gebraltar---w.jpg| largeur=1400px }} </div> == Um Spaweck == {{Commonscat}} * {{de}} [https://web.archive.org/web/20050224095829/http://www.firmm.org/de/wale-delfine.html Whale-Watching in der Straße von Gibraltar] * {{de}} [https://www.zdf.de/video/dokus/collection-index-page-ard-collection-ard-dxjuomfyzdpzag93ojrizdyxmji3ngu1nwi2ytc-314/page-video-ard-gibraltar--bruecke-zwischen-den-welten-100 Gibraltar, Brücke zwischen den Welten], ZDF.de {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Mierengten]] [[Kategorie:Westafrika]] [[Kategorie:Spuenien]] pu7z8eccwaedmtsvcej0rwpa8tsus84 Strooss vu Bonifacio 0 12299 2669436 2586078 2026-03-31T20:32:09Z GilPe 14980 +Infobox; Upassungen 2669436 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoEUR}} {{Infobox Kanal | Bild = Stroossbonifacio.jpg | Bildtext = Namsa-Satellittebild vu Bonifacio an der Strooss vu Bonifacio | Koordinaten = {{coor dms|41|18|43.00|N|09|12|46.00|O}} }} D''''Strooss vu Bonifacio''' ass eng schmuel [[Mierengt|Mieresstrooss]], déi de Süde vu [[Korsika]] vum Norden vu [[Sardinien]] ofschneit. Si huet hiren Numm vun der Touristestad [[Bonifacio]] un der Südspëtz vu ''Korsika''. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Korsika]] [[Kategorie:Mierengten]] isbo2u1samwfccmrwcj7utxra53dve2 Strooss vu Malakka 0 12304 2669439 2477590 2026-03-31T20:56:38Z GilPe 14980 +Infobox; Upassungen 2669439 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoAsien}} {{Infobox Kanal | Koordinaten = {{coor dms|02|59|59.00|N|101|02|13.00|O}} }} D''''Strooss vu Malakka''' ass eng schmuel Mieresstrooss am [[Indeschen Ozean]], déi vu Südosten no Nordwesten tëscht [[Malaysia]] an [[Indonesien]] ([[Sumatra]]) an [[Asien|Asie]] verleeft, an déi no der malaysescher Hafestad [[Malakka]] genannt gouf. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Indeschen Ozean]] [[Kategorie:Mierengten]] [[Kategorie:Malaysia]] [[Kategorie:Indonesien]] ggl6n4kjjn0rr1zi01v2kysrsk5s20n Beringstrooss 0 13152 2669401 2585643 2026-03-31T16:30:14Z GilPe 14980 +Infobox; Upassungen 2669401 wikitext text/x-wiki {{Infobox Kanal}} [[Fichier:US NOAA nautical chart of Bering Strait.png|thumb|260px|Schëffskaart vun der Beringstrooss]] D''''Beringstrooss''' ass eng schmuel Mieresstrooss, eng [[:Kategorie:Mierengten|Mierengt]], déi de [[Bundesstaat vun den USA|US-Bundesstaat]] [[Alaska]] vum ëstlechen Deel vu [[Russland]] trennt. Se gouf nom [[Vitus Bering]], engem däneschen Entdecker, dee 1728 duerch d'Beringstrooss gefuer ass, genannt. Duerch ''d'Beringstrooss'' verleeft déi global [[Datumsgrenz]]. D'''Beringstrooss'' ass op der schmuelster Streck 85 – 100&nbsp;km breet an duerchschnëttlech 30 – 50 m déif. Dës Waasserstrooss gouf et net ëmmer. Virun 10.000 Joer, um Enn vun der leschter [[Äiszäitalter|Äiszäit]], war dat nach eng [[Landbréck]], iwwer déi e konnt dréchenes Fouss vun engem Kontinent op den anere goen. Dat kënnt d'Theorië bestätegen, no deenen déi éischt Awunner vun Amerika um Landwee dohi komm sinn. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Geographie vun den USA]] [[Kategorie:Geographie vu Russland]] [[Kategorie:Mierengten]] hvrc2c593jbtscko5d2nt35x3aysujv Uergel 0 13413 2669525 2644502 2026-04-01T10:43:26Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2669525 wikitext text/x-wiki {| {{Prettytable}} style="float:right;margin-left:0.5em" !width="300px" bgcolor="#FFD700" align="center"| Uergel |- <!-- Keng aner Sproochen asetzen! Englesch an Italieenesch sinn an der Musek am wichtegsten. --> | engl.:''organ'', ital.:''organo'' |- | align="center" | [[Fichier:Schneeberg St. Wolfgangskirche organ (aka).jpg|300px|Orgelprospekt]] |- ! bgcolor="#FFEC8B" | [[Museksinstrument|Klassifikatioun]] |- | [[:Kategorie:Aerophonen|Aerophonen]] <br> [[:Kategorie:Tasteninstrumenter|Tasteninstrumenter]] |- ! bgcolor="#FFEC8B" | [[Tounëmfank]]: |- | ''ganzen [[Héierberäich]]'' |- ! bgcolor="#FFEC8B" | Instrumenter an der selwechter Famill: |- | [[Portativ (Museksinstrument)|Portativ]], [[Positiv (Museksinstrument)|Positiv]], [[Regal (Museksinstrument)|Regal]] |- ! bgcolor="#FFEC8B" | Klangbeispil: |- | |- ! bgcolor="#FFEC8B" | Museker |- | [[:Kategorie:Organisten|Organisten]] |- ! bgcolor="#FFEC8B" | Kuckt och |- |[[Uergelmanufakturen]] |} Eng '''Uergel''', vum [[griichesch]]en ὄργανον ''órganon'' „Wierkgeschir, Instrument, Organ“, ass e [[Museksinstrument]] aus der Grupp vun den [[Aerophon]]e mat Tasten. Se besteet aus: * engem Spilldësch * engem Wandwierk * engem Päifewierk == Spilldësch == Um Spilldësch sinn ze fannen: * den Haaptschalter * een oder méi Manualer: déi Tasten, déi mat den Hänn gespillt ginn, * Pedallen, déi wéi eng Pianostastatur ugeuerdnet sinn, an déi mat de Féiss gespillt ginn, * Regësterzich oder -knäppecher mat deenen ee bestëmmt, watfir Regëstere solle kléngen, * aner Spillhëllefen ** Koppelen, ** Setzer, ** Transpositor, ** Pedall(e) fir d'Op- an Zoumaache vun der Schwellkëscht, ** Regësterschweller (Generalcrescendo) ** Absteller == Traktur == D'Traktur beschreift, wéi d'Taste mat de Ventille vun de Päife verbonne sinn, fir dës op an zou ze maachen. <br> Et ënnerscheet een: * mechanesch Traktur: e System vun [[Hiewel]]e verbënnt d'Taste mat de d'Ventiller * elektresch Traktur: beim Drécke vun der Tast gett e Stroumkrees e Kontakt, deen en [[Elektromagnéit]] um Ventill aktivéiert, deen dann de Ventill opmecht * pneumatesch Traktur: Réier mat Drockloft verbannen d'Tastatur mat de Ventiller. De [[Loftdrock]] ass méi héich, wéi de Spilldrock fir d'Päifen. * elektropneumatesch Traktur == Päifewierk == D'[[Uergelpäif|Päife vun enger Uergel]] si metallen oder hëlze Réier, duerch déi Loft, déi ënner Drock steet, stréimt. All Päif an enger Uergel entsprécht engem eenzegen Toun. Wat eng Päif méi laang ass, wat den Toun, deen erkléngt, méi déif ass. <br> D'Längt vun de Päife gëtt a ''Fouss'' gemooss (1' entsprécht ongeféier 30&nbsp;cm). <br> D'Klankfaarf vun enger Päif hänkt vum Typ, Labial- oder Zongepäif, vum Material, der Form an dem Rapport Duerchmiesser/Längt asw. of. <br> Päife vun der selwechter Klankfaarf a verschiddenen Tounhéichte bilden e [[Regëster (Uergel|Regëster]]. == Labialpäifen == [[Fichier:Labialpäif.png|thumb|80px|left|Schematesche Längsschnëtt duerch eng Labialpäif]] [[Fichier:Zongepäif.png|thumb|130px|right|Schematesche Längsschnëtt duerch eng Zongepäif]] <!--[http://upload.wikimedia.org/wikipedia/lb/8/89/Flute4.ogg Labialpäife lauschteren] | geet net (méi)--> De Loftstroum gëtt un engem (heiansdo och zwee) Labium (Lëps) gebrach, wéi bei enger [[Blockflütt]]. Normalerweis si Labialpäifen uewen op, ass dëst net de Fall, seet ee se si "gedackt", an dësem Fall klénge s'eng [[Oktav (Musek)|Oktav]] méi déif wéi eng oppe Päif vun der selwechter Längt. == Zongepäifen == <!--[http://upload.wikimedia.org/wikipedia/lb/0/0a/Bombard16.ogg Zongepäife lauschteren]<br> | geet net (méi)--> De Loftstroum bréngt e Blietchen zum Schwéngen, wéi bei enger [[Klarinett]]. Dës Zort Päifen huet en zimmlech schaarfe Klang a gëtt dofir meeschtens solistesch agesat. D'Form vum Schallbecher déterminéiert d'Klankfaarf.<br> Well normalerweis d'Stäerkt vum Toun vun enger Päif net ka beaflosst ginn, besteet d'Méiglechkeet verschidde Regësteren an eng sougenannte [[Schwëllkëscht]] ze montéieren. Dat ass eng Këscht, bei där eng Säit aus Schaute besteet déi méi oder manner opgemaach kënne ginn, a sou méi oder manner Toun erausloossen. <br> <!--[http://upload.wikimedia.org/wikipedia/lb/3/30/Schwellkasten.ogg Schwëllkëscht lauschteren] | geet net (méi)--> == Geschicht vun der Uergel == Schonn an der [[Antiquitéit]] gouf et Uergelen. An dëse gouf d'Loft an e Behälter gepompelt, aus deem se Waasser verdriwwen huet, sou konnt e gläichméissege Loftdrock entstoe fir an d'Päifen ze stréimen. Dës Instrumenter haten en haarde Klang a goufen z.&nbsp;B. an [[Amphitheater]]e benotzt. Am 8. an 9. Jh. koum d'Uergel iwwer [[Byzanz]] an Europa. Sou gouf et z.&nbsp;B. schonn [[812]] eng Kierchenuergel zu [[Oochen]]. No an no sinn s'ëmmer méi grouss ginn. <br> An der 2. Hallschent vum [[18. Joerhonnert|18. Jh.]] sinn déi sougenannt romantesch Uergelen (orchestral Kläng) opkomm an hunn déi bis dohi wäitverbreed Barockuergel verdrängt. Um Ufank vum [[20. Joerhonnert|20. Jh.]] gouf et awer eng Réckbesënnung op déi klassesch Barockuergel an där hiert Klangideal. [[Fichier:Uergelpäifen an der Biissener Kierch 0347.jpg|thumb|upright|Regëschteren an der Uergel vun der Biissener Kierch]] == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Uergelen zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vun Uergelkomponisten]] * [[Organist]] * [[Uergelbauer]] * [[Uergelmanufakturen]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Organs (music)|Uergel}} {{Commonscat|Pipe organs in Luxembourg|Uergelen zu Lëtzebuerg}} * [http://www.orgues.lu/ Websäit vum Piusverband iwwer d'Uergelen zu Lëtzebuerg] * [https://web.archive.org/web/20050205225253/http://webplaza.pt.lu/~goedert1/start.htm ''Organum Plenum Lëtzebuerg''] * [https://web.archive.org/web/20060103220301/http://www.amisdelorgue.lu/Accueil/accueilDe.htm Websäit vun den ''Amis de l'Orgue - Lëtzebuerg''] * [https://web.archive.org/web/20050905173929/http://www.orgue-dudelange.lu/Pages/index_F.htm Websäit vun den ''Amis de l'orgue Saint Martin Dudelange''] * [http://www.aod.lu/ Websäit vun den ''AMIS de l'ORGUE DIEKIRCH, a.s.b.l.''] * [https://web.archive.org/web/20060624061512/http://homepages.internet.lu/uergeleeschweller/ Websäit vun der neier Uergel an der Kierch Eeschwëller" (Eschweiler bei Wolz)] * [https://web.archive.org/web/20091026181423/http://geocities.com/luxorgan/index.html ''Nei Uergel Dekanatskiirch Wolz''] * [http://www.dompaulbenoit.com/ Websäit iwwer den Dom Paul Benoit, O.S.B. (1893-1979)] * [https://web.archive.org/web/20051025110012/http://www.jeanjacqueskasel.lu/ Websäit vum Jean Jacques Kasel] * [http://www.paulkayser.lu/ Engleschsproocheg Websäit iwwer de Paul Kayser] [[Kategorie:Uergelen| ]] 5gjb1i0sb38mjppnqnw6wvg4rnw21x7 Kierch St. Gangolf (Tréier) 0 15408 2669431 2551547 2026-03-31T19:44:42Z Mobby 12 60927 + 2669431 wikitext text/x-wiki {{SkizzRelGebai}} {{Infobox Gebai}} D''''St. Gangolf Kierch''', ass eng Kierch an der Stad [[Tréier]] an nom [[Tréierer Doum]] déi eelst Kierch vun der Stad. [[Fichier:Trier BW 2014-05-19 08-32-45.jpg|upright|thumb|Déi barock Paart mam hellege Gangolf]] Se steet verstoppt hanner den Haiser vum [[Tréier]]er [[Tréierer Haaptmaart|Haaptmaart]]. De Patréiner vun der Kierch ass den [[Gangolf d'Avallon|hellege Gangolf]]. == Baugeschicht == Eng éischt Maartkierch aus dem Joer [[958]] gouf am spéiden [[13. Joerhonnert]] duerch en Neibau ersat. Dat [[Gotik|spéitgotescht]] Gebai, sou wéi et haut ze gesinn ass, geet op eng Erneierung ufangs [[15. Joerhonnert]] zeréck, véier Tiermgeschëss stame nach aus dem Joerhonnert virdrun. Den imposanten Tuerm gouf [[1507]], fir dem Doum Konkurrenz ze maachen, duerch eng Stëftung vun der Buergermeeschter- a Metzlechwitfra [[Adelheid von Besselich]] ëm zwéi Stäck gehéicht. Den 62 m héijen Tuerm huet dunn d'Tierm vum Doum iwwertraff. Den deemolegen Äerzbëschof huet sech dat awer net gefale gelooss an huet séier ee weidere Stack op de südwestlechen Doumtuerm setze gelooss. Duerch eng [[barock]] Paart, déi [[1731]]-[[1732]] vum Augustinerbrudder Josef Walter gebaut gouf, kënnt een an déi ronderëm zougebaut Maartkierch. D'Kierch ass 33,40 Meter laang an 12,10 Meter breet. == D'Kierch vu bannen == === Dafsteen === De bronzenen Dafsteen aus dem 13. Joerhonnert ass dat eelst Stéck aus der Kierch. Op dem Steen ass ze liesen: ''HOC DEUS HAC MUNDA SACRIS BATISMATIS UNDA'' an ''QUIDQUID PRIMUS HOMO PECCAVIT TRADUCE POMO'' === De [[Chouer (Kierch)|Chouer]] === Am Hannergrond vum Chouer ass eng Fresk vum Tréirer Moler [[August Gustav Lasinsky]] aus dem Joer [[1850]]. Et ass déi eenzeg Fresk vun där Gréisst déi et nach an den Tréirer Kierche gëtt. {| |[[Fichier:GangoMado1.JPG|left|100px|thumb|Madonna ëm 1320]] |[[Fichier:GangoAlto1.JPG|left|300px|thumb|Kräiz um Haaptaltor]] |[[Fichier:GangoPlaf1.JPG|left|240px|thumb|Detail vum Plaffong am Säiteschëff]] |} == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéistkontroll}} [[Kategorie:Tréier]] [[Kategorie:Kierchen an Däitschland|T]] 84o43zd1fl53scqcmfathgz9n84fm39 Firth of Forth 0 18028 2669405 2608492 2026-03-31T16:47:03Z GilPe 14980 +Infobox; Upassungen 2669405 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoUK}} {{Infobox Kanal | Koordinaten = {{coor dms|56|10|00.00|N|02|45|00.00|W}} }} [[Fichier:ForthRailwayBridge 27-06-2005 2150 TakenByEuchiasmus.JPG|thumb|347x347px|D'Firth-of-Fort Eisebunnsbréck]] De '''Firth of Forth''' ([[schottesch]]-[[gälesch]] ''Linne Foirthe'') ass e Miersaarm ([[Englesch|en]]. ''firth'') op der Ostküst vu [[Schottland]] a gläichzäiteg d'Mëndung vum Floss [[Forth (Floss)|Forth]] an d'[[Nordmier]]. De Firth of Forth trennt déi d'schottesch [[Grofschaft]] ''Fife'' am Norde vun der Grofschaft ''Lothian'' am Süden. Iwwer de Firth of Forth féieren zwou bekannt Brécken, d'[[Firth-of-Forth-Eisebunnsbréck]] an d'[[Firth-of-Forth-Stroossebréck]]. == Um Spaweck == * [http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_largest_suspension_bridges Säit an der engl. Wikipedia mat der Lëscht vun de längste Brécke vun der Welt] {{Commonscat}} [[Kategorie:Mierengten]] [[Kategorie:Schottland]] i5nnq6ilgn7op0y7egf9fc4dq7ivqc2 2669412 2669405 2026-03-31T17:05:52Z Les Meloures 580 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Mierengten]] ewechgeholl; [[Kategorie:Estuairen]] derbäigesat 2669412 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoUK}} {{Infobox Kanal | Koordinaten = {{coor dms|56|10|00.00|N|02|45|00.00|W}} }} [[Fichier:ForthRailwayBridge 27-06-2005 2150 TakenByEuchiasmus.JPG|thumb|347x347px|D'Firth-of-Fort Eisebunnsbréck]] De '''Firth of Forth''' ([[schottesch]]-[[gälesch]] ''Linne Foirthe'') ass e Miersaarm ([[Englesch|en]]. ''firth'') op der Ostküst vu [[Schottland]] a gläichzäiteg d'Mëndung vum Floss [[Forth (Floss)|Forth]] an d'[[Nordmier]]. De Firth of Forth trennt déi d'schottesch [[Grofschaft]] ''Fife'' am Norde vun der Grofschaft ''Lothian'' am Süden. Iwwer de Firth of Forth féieren zwou bekannt Brécken, d'[[Firth-of-Forth-Eisebunnsbréck]] an d'[[Firth-of-Forth-Stroossebréck]]. == Um Spaweck == * [http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_largest_suspension_bridges Säit an der engl. Wikipedia mat der Lëscht vun de längste Brécke vun der Welt] {{Commonscat}} [[Kategorie:Estuairen]] [[Kategorie:Schottland]] h66mskh0rpciyl1cwwm6pzg737gmety 2669423 2669412 2026-03-31T17:45:26Z Les Meloures 580 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Buchten]] derbäigesat 2669423 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoUK}} {{Infobox Kanal | Koordinaten = {{coor dms|56|10|00.00|N|02|45|00.00|W}} }} [[Fichier:ForthRailwayBridge 27-06-2005 2150 TakenByEuchiasmus.JPG|thumb|347x347px|D'Firth-of-Fort Eisebunnsbréck]] De '''Firth of Forth''' ([[schottesch]]-[[gälesch]] ''Linne Foirthe'') ass e Miersaarm ([[Englesch|en]]. ''firth'') op der Ostküst vu [[Schottland]] a gläichzäiteg d'Mëndung vum Floss [[Forth (Floss)|Forth]] an d'[[Nordmier]]. De Firth of Forth trennt déi d'schottesch [[Grofschaft]] ''Fife'' am Norde vun der Grofschaft ''Lothian'' am Süden. Iwwer de Firth of Forth féieren zwou bekannt Brécken, d'[[Firth-of-Forth-Eisebunnsbréck]] an d'[[Firth-of-Forth-Stroossebréck]]. == Um Spaweck == * [http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_largest_suspension_bridges Säit an der engl. Wikipedia mat der Lëscht vun de längste Brécke vun der Welt] {{Commonscat}} [[Kategorie:Estuairen]] [[Kategorie:Schottland]] [[Kategorie:Buchten]] 06k26oq4xon7pnle58ipytf4w0cw22d Israel 0 18218 2669426 2664328 2026-03-31T18:42:09Z The Kip 43006 Ännerung [[Special:Diff/2664328|2664328]] vum [[Special:Contributions/Antonio Roldan9|Antonio Roldan9]] ([[User talk:Antonio Roldan9|Diskussioun]]) annuléieren rvt sockpuppet - see [[:en:Wikipedia:Sockpuppet investigations/SelfStarter2]] 2669426 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoISR}} {{Infobox Land | Numm = מדינת ישראל <br>Medinat Jisra′el {{small|(hebr.)}}<br>دولة إسرائيل<br>Daulat Isrā′īl {{small|(arab.)}}<br>Staat Israel | Fändel = Flag of Israel.svg{{!}}border | Fändel Bildbreet= | Fändel Artikel = Fändel vun Israel | Wopen = Coat_of_arms_of_Israel.svg | Wope Breet = 100px | Wopen Artikel = Wope vun Israel | National Devise = | Kaart = Israel in its region (de-facto details).svg | Kaart Breet = | Offiziell Sprooch = [[Hebräesch]] / [[Arabesch]] | Haaptstad = [[Jerusalem]] | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = [[Parlamentaresch Republik]] | Landeschef Titel = President | Landeschef = {{wikidata|property|linked|P35}} | Regierungschef Titel = Premierminister | Regierungschef ={{wikidata|property|linked|P6}} | Total Fläch= (Land selwer ouni besat Gebidder) 20.991 | Fläch Plaz = 147 | Waasserfläch = | Bevëlkerung = zirka 8.134.100 | Bevëlkerung Plaz = 97 | Bevëlkerungsdicht = 331 | Onofhängegkeet = 14. Mee 1948 | Nationalfeierdag = | Nationalhymn = ''haTikwa'',<br>(lb.: d'Hoffnung), [[Media:IsraelX.ogg|Lauschtert]] | Wärung = [[Schekel]] (ILS) | Zäitzon = +2 | Internet TLD = [[.il]] | Telefonsprefix = +972 | Notizen = | Extra Bild = | Extra Bild2 = }} '''Israel''', offiziell '''Staat Israel''' (''hebr.:'' '''מדינת ישראל Medinat Jisra′el''', ''arab.:'' '''دولة إسرائيل Daulat Isrā′īl''') ass e [[Staat]] am [[Noen Osten]], deen u [[Syrien]], de [[Libanon]], [[Egypten]], [[Jordanien]] an un déi vun Israel besate Gebidder grenzt. == Geographie == Der Längt no miesst d'Land vun Norden no Süde 470&nbsp;km. Déi breetst Plaz huet 135&nbsp;km vu Westen no Osten. Obschonn Israel nëmmen e klengt Land ass, huet et puer Klimazonen. Am Norde gëtt et Bëscher an et ass mëttelméisseg waarm, wärend et am Süden eng grouss Hëtzt gëtt an net vill an de wüstenaartege Géigende wiisst. D'[[Negev]]-Wüst bedeckt do déi gréisst Fläch. Op der [[Mëttelmier]]küst, souwéi am Dall vum [[Jordan]] ass de Klima subtropesch. Am Dall vum Jordan läit den déifste Punkt vun der Uewerfläch vun der [[Äerd|Welt]]. Dat ass beim [[Doudegt Mier|Doudege Mier]], e Mier dat isoléiert ass, keen Offloss huet an extreem salzhalteg ass. == Bevëlkerung == [[Fichier:Multikulturell Gesellschaft zu Nazareth.jpg|left|thumb|180px|Israeelesch multikulturell Gesellschaft]] Mat sengen net ganz 7 Milliounen Awunner zielt Israel bevëlkerungsméisseg zu de klenge Staaten (97. Plaz). Ongeféier 91 Prozent vun der israeelescher Bevëlkerung liewen an de Stied. Déi israeelesch Gesellschaft setzt sech aus verschiddene [[Relioun]]en a Kulture mat ënnerschiddlechen Traditiounen zesummen. D'Nationalitéit kritt een duerch d'Gebuert oder duerch d'Zouwanderung. Eng duebel Nationalitéit ass méiglech. An der Onofhängegkeetserklärung vum Staat Israel ass d'reliéis Fräiheet garantéiert. Iwwer d'reliéis Zougehéieregkeet an hir Ausübung däerf jiddweree selwer entscheeden. An den offizielle Statistike gëtt tëscht Judden an Netjudden ënnerscheet. Am Joer 2001 waren 81 Prozent vun der israeelescher Bevëlkerung Judden oder hu vu Judden ofgestaamt, an dëser Zuel ass d'Bevëlkerung vun de besate Gebidder net ageschloss. Déi jiddesch Bevëlkerung gëtt opgedeelt an: : d'[[Watikim]], dat sinn d'Awunner vum [[Jischuw]], der aler jiddescher Siidlung an deenen déi virun der Grënnung vum Staat Israel zougezu sinn : d'[[Olim]], déi no der Staatsgrënnung agewandert sinn : d'[[Tzabar]]im, déi am Land gebuer goufen Eng 20&nbsp;% vun der Bevëlkerung sinn [[Araber]], dovu geschaten 170.000 [[Beduinen]]. Weider gëtt et kleng Minoritéite wéi [[Drusen]] (1,5 Prozent), eng kleng [[Armenien|armeenesch]] Gemeng, d'[[Bahai]], d'[[Alawiten]], d'[[Achmediten]] an zwee Dierfer mat [[Tscherkessen]]. Aus der fréierer [[Sowjetunioun]] si méi wéi eng Millioun Judden agewandert, dovu 750.000 an de Joren tëscht 1989 a 1999. Den [[31. Dezember]] [[2003]] hunn 224.200 israeelesch Bierger an illegale Kolonien am zanter [[1967]] besate [[Westjordanland]] (inkl. Westjerusalem) gelieft a geschafft. Offiziell [[Sprooch]]e sinn, nieft dem [[Englesch]]en, d'[[Arabesch Sprooch|Arabesch]] an d'[[Hebräesch Sprooch|Hebräesch]]. Déi hebräesch Sprooch ass a jéngster Zäit opgewäert ginn a gëtt vun der Majoritéit vun den Israelie geschwat. Arabesch ass donieft d'Ëmgankssprooch vun iwwer enger Millioun arabeschen an drusesche Staatsbierger. An den arabesche [[Schoul]]en ass Arabesch d'Aarbechtssprooch, an de jiddesche Schoulen kann, nieft Englesch, Arabesch als zweet Friemsprooch gewielt ginn. D'Gesetzestexter sinn an Hebräesch an an Arabesch verfaasst. D'Liewenserwaardung an Israel zielt mat zu den héchsten op der Welt an erreecht fir d'Fraen 80,9 Joer an 76,7 Joer fir d'Männer (2003). === Vun Touristen am meeschte besicht Plazen === * [[Beersheba]] * [[Betlehem]] (Westjordanland) * [[Caesarea]] * [[Doudegt Mier]] * [[Elat]] * [[Golan]] (''Golan Héichten'', ee syrescht Gebitt, dat 1967 besat an 1981 illegal annektéiert gouf). * [[Jaffa]] (eng arabesch Uertschaft déi haut, als Jaffo ee Viruert vun Tel Aviv bilt). * [[Haifa]] * [[Jordan (Israel)|Jordan Floss]] * [[Jericho]] am Dall vum Jordan * [[Masada]] beim Doudege Mier, wou wäertvoll historesch Dokumenter fonnt goufen * [[Mount Carmel, Israel|Mount Carmel]], wou sech de Weltzentrum vun der Ba'hai-Relioun befënnt. * [[Negev]] (Wüst) * [[Nazareth]], wou [[Jesus Christus]] gelieft huet bis hien ~30 Joer al war. * [[Sharon, Israel|Sharon]] * [[Séi Genesareth]] oder (Sea of Galilee) och (Lac de Tibériade), wou Jesus Christus dréchenefouss iwwer d'Waasser goung) * [[Tel Aviv]] (Jaffa) * [[Tiberias]] ''um Séi Genezareth'' * ''Biblesch Plazen ëm de Séi Genezareth'': [[Kafarnaum]] (Ruine vun enger Synagog aus der Zäit vum Jesus), Plaz vun der [[Biergpriedegt]] a vun de [[Séilegsprechungen]], Haus vum [[Simon Petrus]],<br> [[Kana]] (Brotvermehrung op der Hochzäit vu Kana) == Relioun == Sechs Prozent vun den israeelesche Judde bezeechne sech als ''[[Haredi]]m'' (ultra-orthodox reliéis), weider 9 Prozent als „reliéis”, 34 Prozent bezeechne sech selwer als ''Traditionalisten'', déi sech net strikt un déi jiddesch [[Halacha]] halen, an 51 Prozent als „''säkular''”. Ongeféier 2,1 Prozent vun der Bevëlkerung si [[Chrëschtentum|Chrëschten]]. Vun den 138.500 Chrëschte sinn der eng 75.000 [[Katholizismus|Katholicken]]. D'[[israeelesch Araber]] stellen ongeféier 18 Prozent vun der israeelescher Bevëlkerung duer. D'Majoritéit dovun ass [[Sunitten|sunittesch]], mee et gëtt och Chrëschten ënner den Araber, souwuel an Israel wéi och an de palestinensesche Gebidder. == Geschicht == {{Méi Info 1|Geschicht vun de Judden (Israel)}} Am 13. Jh. v. Chr. gouf d'Land vu verschiddenen nomadesche Stämm besidelt. [[Jerusalem]] gouf, der [[Bibel]] no ëm 1.000 v. Chr., [[Haaptstad]] vum David sengem Kinnekräich Israel, e Räich dat allerdéngs zerfall an ënnerjocht ginn ass (eruewert vun den Assyrer am Norden an de [[Babylon]]er am Süden). Duerno huet et zum [[Persien|Perserräich]] gehéiert, an duerno zum [[Alexander de Groussen|Alexander dem Grousse]] sengem Groussräich. Den Opstand vun de Makkabäer 165 v.&nbsp;Chr. huet Israel fir eng kuerz Zäit d'Fräiheet bruecht. Awer net laang, well vun 63 v. Chr. un haten d'Réimer d'Soen zu Jerusalem. Den Tempel an déi ganz Stad goufe 70 n. Chr. vun hinnen zerstéiert. D'Opstänn vun de Judde goufen néiergeschloen, och de ''Bar-Kochba-Opstand'', an d'Judde sinn duerch d'Welt zerstreet ginn (Diaspora). D'Land huet dunn den Numm Palestina kritt. Mir iwwersprangen d'Zäit vun de Kräizzich an och d'osmanesch Zäit, ouni awer ze vergiessen dat schonn [[1882]] Judden, déi an hire Länner aus reliéisen oder politeschen Ursaachen ënnerdréckt goufen, sech massiv no Palestina ofgesat hunn (Alija). Eng zweet Alija geet op d'Joren 1904-1914 zeréck. === Mandatszäit === Wéi nom [[Éischte Weltkrich]] d'osmanesch Zäit eriwwer war, huet d'Vereenegt Kinnekräich [[1922]] op der Konferenz vu [[Paräis]] vum [[Vëlkerbond]] den Optrag kritt, d'Gebitt vu [[Palestina]] an och dat, wat Jordanien an Israel sech elo deelen, ënner hiren Hutt ze huelen an ze verwalten. Hir Missioun war et, fir der ''Balfour Deklaratioun'' zum Duerchbroch ze verhëllefen an e Gebitt als Heem fir d'Judden ze schafen. Well dat Gebitt awer net genee festgeluecht war, war d'Ausübung vun deem Mandat mat grousse Schwieregkeete verbonnen. Groussbritannien huet sech also agesat, fir de Judden d'Méiglechkeet ze ginn, massiv anzewanderen a si och zesummen unzesidelen, ouni awer, wéi hiren Optrag et wollt, d'Rechter vun der usässeger Bevëlkerung a Fro ze stellen. D'Problemer si méi grouss ginn, wéi et tëscht den zwéi Weltkricher zu neien Immigratiounswelle vu Judde koum an d'Noutwennegkeet fir eng Opdeelung vum Gebitt erbäizeféiere sech mat enger grousser Drénglechkeet gestallt huet. Déi Beméiunge sinn awer feelgeschloen. Kritesch gouf d'Situatioun nom [[Zweete Weltkrich]], wéi déi vun den Nazie verfollegt Judde befreit waren an ënner dramateschen Ëmstänn en neit Heem gesicht hunn. === Den Deelungsplang vun 1947 === Den [[29. November]] [[1947]] huet d'Generalversammlung vun de [[Vereent Natiounen|Vereenten Natiounen]] du mat enger 2/3 Majoritéit decidéiert, d'Gebitt vu Westpalestina an e jiddeschen an en arabeschen Territoire opzedeelen. Déi Decisioun hunn d'Judde mol akzeptéiert, d'Araber awer net. Dat war den Ufank vun de Streidereien, déi duerch d'Verdreiwe vun engem groussen Deel vun den Araber aus dem Gebitt, dat Israel zouerkannt gouf, zu vill Misär gefouert huet. === D'Onofhängegkeet vun Israel === Gestäerkt duerch dës Decisioun hunn d'israeelesch Vertrieder ënner dem [[Ben Gourion]] de [[14. Mee]] [[1948]] d'Onofhängegkeet vun Israel ausgeruff. Nach an der Grënnungsnuecht hunn doropshin [[Egypten]], [[Saudi-Arabien]], [[Jordanien]], de [[Libanon]], den [[Irak]] a [[Syrien]] Israel de [[Krich]] erkläert. Dësen [[Palestinakrich|Israeelesch-Arabesche Krich]] huet du bis de Juli 1949 gedauert a fir Israel zu engem Gebittszouwuess geféiert. Déi Gebidder déi ursprénglech am Deelungsplang fir d'Palestinenser virgesi waren, sinn dunn u Jordanien (Westjordanland, inkl. d'Alstad vu Jerusalem) an un Egypten (Gazasträif) gefall. D'Spannunge waren awer net entschäerft. [[1952]] gouf am Stater Stadhaus d'[[Lëtzebuerger Ofkommes]] tëscht der Bundesrepublik Däitschland engersäits an Israel an der Jewish Claims Conference anerersäits ënnerschriwwen. == Politik == === Politesche System === {{Méi Info 1|Politesche System vun Israel}} * '''Lëscht vun de Staatspresidente vun Israel''' # [[Chaim Weizmann]] ([[1949]] - [[1952]]) # [[Jitzhak Ben Zwi]] (1952 - [[1963]]) # [[Salman Schasar]] (1963 - [[1973]]) # [[Ephraim Katzir]] (1973 - [[1978]]) # [[Jitzhak Navon]] (1978 - [[1983]]) # [[Chaim Herzog]] (1983 - [[1993]]) # [[Ezer Weizmann]] (1993 - [[2000]]) # [[Moshe Katsav]] (2000 - [[2007]]) # [[Shimon Peres]] (2007 - [[2014]]) # [[Reuven Rivlin]] (2014 - [[2021]]) # [[Jitzchak Herzog]] (zanter 2021) * Lëscht vun de [[Premierministere vun Israel]] == Ekonomie == == Kultur == === Literatur === === Musek === == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.gov.il/firstgov/english Offiziell Websäit vun der israeelescher Regierung] op Englesch * [https://web.archive.org/web/20150314190821/http://www.bibleplaces.com/beersheba.htm Biblesch Plazen an Israel] {{Navigatioun Länner an Asien}} {{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Israel| ]] i1m92fgovqiqfn9fiy821ejt6k440kl Ukulele 0 20208 2669455 2268347 2026-04-01T07:11:28Z ~2026-29608-4 69362 /* D'Originnen */ k 2669455 wikitext text/x-wiki {{SkizzMusek}} {{Infobox Museksinstrument | Instrument = | Synonymen = Cavaquinho, Machete | Breet = | Bild = [[Fichier:Ukulele-electro-acoustic.JPG|280px]] | Bildtext = | Klassifikatioun = [[Chordophon]]<br>[[Zupfinstrument]] | Bild-Tounëmfank = | Klangbeispill = Ukelele_-_Kailimai's_hene_-_Ukepedia.ogg | Änlech Instrumenter = [[Balalaika]], [[Banjo]] | Museker = }} Eng '''Ukulele''', och emol '''Ukelele''', ass en [[hawaii]]escht [[Chordophon|Säiteninstrument]], dat ausgesäit wéi eng Kannergittar. == Den Numm == Den Numm Ukulele bedeit am [[Hawaiianesch]]en "eng Flou, déi spréngt". Dat bezitt sech op d'Fangeren, déi um [[Grëffbriet]] hin an hier sprangen. == D'Originnen == D'Ukulele staamt vun der [[Portugal|portugisescher]] [[Machete]] respektiv dem [[Cavaquinho]] of, enger [[Laute]] mat véier [[Säit (Instrument)|Säiten]], déi aus [[Madeira]] staamt, déi och a [[Brasilien]] wäit verbreet ass. Um Enn vum [[19. Joerhonnert]] gouf d'Machada duerch Schëffer op de [[Polynesien|polyneeseschen]] Insele bekannt. Do gouf se ëmgedeeft a krut den Numm Ukulele. D'Ukulele ass dat populäerst Volleksinstrument a ganz Polynesien, a gouf méi spéit och vun der [[Popmusek]] iwwerholl. Am [[Billy Wilder]] sengem Film ''[[Some Like It Hot (Film 1959)|Some Like It Hot]]'' spillt d' [[Marilyn Monroe]] an der Roll vun der ''Sugar'' op enger Ukulele. E puer vun de beléiftensten däitsche Tëlee-Entertainer, de [[Götz Alsmann]] an de [[Stefan Raab]] benotzen d'Ukulele. == Illustratiounen == <gallery perrow="3" heights="260"> Fichier:Ukulele4.jpg|Ukelele Fichier:Cavaquinho_Ukelele.jpg|Cavaquinho / Machete </gallery> == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Zupfinstrumenter]] [[Kategorie:Chordophonen]] [[Kategorie:Hawaii]] jvstx59auzo4zo01jax2devdh86u4m1 Bongert 0 20410 2669374 2631668 2026-03-31T14:41:01Z Dewilda 51264 link op Luxstat 2669374 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Bettembourg Bongert Altenhoven.jpg|thumb|250px|Am Bongert Altenhoven zu [[Beetebuerg]].]] E '''Bongert''' ass eng Plantatioun mat Uebstbeem oder -traisch, déi ugeluecht gëtt, fir [[Uebst]] ze zillen. Zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] an an der direkter Ëmgéigend sinn déi geleefeg Uebstbeem an de Bongerten [[Apel|Äppel-]] [[Bier]]en-, [[Quetsch (Uebst)|Quetschen-]], [[Promm]]en-, [[Mirabell]]en-, [[Réngglott]]en- oder [[Kiischt]]ebeem. An de Bongerte sinn et meeschtens Heichstämm-Uebstbeem.{{Source?}} Bei den Äppelbeem sinn et traditionell déi al Zorten, se si méi robust a manner ufälleg fir Krankheeten. 2024 goufen 1472 Tonnen Äppel statistesch erfaasst. Dovu waren 975 Tonnen Ieesäppel. <ref>[https://lustat.statec.lu/vis?lc=fr&tm=DF_D2119&pg=0&snb=1&df&#91;ds&#93;=ds-release&df&#91;id&#93;=DF_D2119&df&#91;ag&#93;=LU1&df&#91;vs&#93;=1.0&dq=A..&pd=2016%2C2024&to&#91;TIME_PERIOD&#93;=false Production fruitière]</ref> Den Numm kënnt vun enger [[Kontraktioun]] aus ''Bam'' + ''Gaart''. Eng speziell Zort vu Bongert ass de [[Päsch]]. == Kuckt och == * [[Wéngert]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Orchards|Bongerten}} * [http://www.bongert.lu/ Informatiounen iwwert d'Bongerten op der Websäit vun natur&ëmwelt] [[Kategorie:Gaardebau]] nop6zo9axrovg2tufvhkwjj7pgpj3a4 2669375 2669374 2026-03-31T14:42:19Z Dewilda 51264 2669375 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Bettembourg Bongert Altenhoven.jpg|thumb|250px|Am Bongert Altenhoven zu [[Beetebuerg]].]] E '''Bongert''' ass eng Plantatioun mat Uebstbeem oder -traisch, déi ugeluecht gëtt, fir [[Uebst]] ze zillen. Zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] an an der direkter Ëmgéigend sinn déi geleefeg Uebstbeem an de Bongerten [[Apel|Äppel-]] [[Bier]]en-, [[Quetsch (Uebst)|Quetschen-]], [[Promm]]en-, [[Mirabell]]en-, [[Réngglott]]en- oder [[Kiischt]]ebeem. An de Bongerte sinn et meeschtens Heichstämm-Uebstbeem.{{Source?}} Bei den Äppelbeem sinn et traditionell déi al Zorten, se si méi robust a manner ufälleg fir Krankheeten. 2024 goufen 1472 Tonnen Äppel statistesch erfaasst. Dovu waren 975 Tonnen Ieesäppel. <ref>[https://lustat.statec.lu/vis?lc=fr&tm=DF_D2119&pg=0&snb=1&df&#91;ds&#93;=ds-release&df&#91;id&#93;=DF_D2119&df&#91;ag&#93;=LU1&df&#91;vs&#93;=1.0&dq=A..&pd=2016%2C2024&to&#91;TIME_PERIOD&#93;=false Production fruitière]</ref> Den Numm kënnt vun enger [[Kontraktioun]] aus ''Bam'' + ''Gaart''. Eng speziell Zort vu Bongert ass de [[Päsch]]. == Kuckt och == * [[Wéngert]] == Referenzen == == Um Spaweck == {{Commonscat|Orchards|Bongerten}} * [http://www.bongert.lu/ Informatiounen iwwert d'Bongerten op der Websäit vun natur&ëmwelt] [[Kategorie:Gaardebau]] h0ud6iz6ndma2wm2q8pw1neau6izid2 2669376 2669375 2026-03-31T14:42:55Z Dewilda 51264 2669376 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Bettembourg Bongert Altenhoven.jpg|thumb|250px|Am Bongert Altenhoven zu [[Beetebuerg]].]] E '''Bongert''' ass eng Plantatioun mat Uebstbeem oder -traisch, déi ugeluecht gëtt, fir [[Uebst]] ze zillen. Zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] an an der direkter Ëmgéigend sinn déi geleefeg Uebstbeem an de Bongerten [[Apel|Äppel-]] [[Bier]]en-, [[Quetsch (Uebst)|Quetschen-]], [[Promm]]en-, [[Mirabell]]en-, [[Réngglott]]en- oder [[Kiischt]]ebeem. An de Bongerte sinn et meeschtens Heichstämm-Uebstbeem.{{Source?}} Bei den Äppelbeem sinn et traditionell déi al Zorten, se si méi robust a manner ufälleg fir Krankheeten. 2024 goufen 1472 Tonnen Äppel statistesch erfaasst. Dovu waren 975 Tonnen Ieesäppel. <ref>[https://lustat.statec.lu/vis?lc=fr&tm=DF_D2119&pg=0&snb=1&df&#91;ds&#93;=ds-release&df&#91;id&#93;=DF_D2119&df&#91;ag&#93;=LU1&df&#91;vs&#93;=1.0&dq=A..&pd=2016%2C2024&to&#91;TIME_PERIOD&#93;=false Production fruitière]</ref> Den Numm kënnt vun enger [[Kontraktioun]] aus ''Bam'' + ''Gaart''. Eng speziell Zort vu Bongert ass de [[Päsch]]. == Kuckt och == * [[Wéngert]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Orchards|Bongerten}} * [http://www.bongert.lu/ Informatiounen iwwert d'Bongerten op der Websäit vun natur&ëmwelt] == Referenzen == [[Kategorie:Gaardebau]] eacggq1btv6ity5p3m8og2763axw0po 2669379 2669376 2026-03-31T14:43:30Z Dewilda 51264 2669379 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Bettembourg Bongert Altenhoven.jpg|thumb|250px|Am Bongert Altenhoven zu [[Beetebuerg]].]] E '''Bongert''' ass eng Plantatioun mat Uebstbeem oder -traisch, déi ugeluecht gëtt, fir [[Uebst]] ze zillen. Zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] an an der direkter Ëmgéigend sinn déi geleefeg Uebstbeem an de Bongerten [[Apel|Äppel-]] [[Bier]]en-, [[Quetsch (Uebst)|Quetschen-]], [[Promm]]en-, [[Mirabell]]en-, [[Réngglott]]en- oder [[Kiischt]]ebeem. An de Bongerte sinn et meeschtens Heichstämm-Uebstbeem.{{Source?}} Bei den Äppelbeem sinn et traditionell déi al Zorten, se si méi robust a manner ufälleg fir Krankheeten. 2024 goufen 1472 Tonnen Äppel statistesch erfaasst. Dovu waren 975 Tonnen Ieesäppel. <ref>[https://lustat.statec.lu/vis?lc=fr&tm=DF_D2119&pg=0&snb=1&df&#91;ds&#93;=ds-release&df&#91;id&#93;=DF_D2119&df&#91;ag&#93;=LU1&df&#91;vs&#93;=1.0&dq=A..&pd=2016%2C2024&to&#91;TIME_PERIOD&#93;=false Production fruitière]</ref> Den Numm kënnt vun enger [[Kontraktioun]] aus ''Bam'' + ''Gaart''. Eng speziell Zort vu Bongert ass de [[Päsch]]. == Kuckt och == * [[Wéngert]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Orchards|Bongerten}} * [http://www.bongert.lu/ Informatiounen iwwert d'Bongerten op der Websäit vun natur&ëmwelt] == Referenzen == [[Kategorie:Gaardebau]] fjeu4uk4nsho3mle904q5ftmxu1pofr 2669391 2669379 2026-03-31T15:43:11Z Zinneke 34 allgemenges a spezifesches besser ausernee gehalen 2669391 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Bettembourg Bongert Altenhoven.jpg|thumb|250px|Am Bongert Altenhoven zu [[Beetebuerg]].]] E '''Bongert''' ass eng Plantatioun mat Uebstbeem oder -traisch, déi ugeluecht gëtt, fir [[Uebst]] ze zillen. Den Numm kënnt vun enger [[Kontraktioun]] aus ''Bam'' + ''Gaart''. Eng speziell Zort vu Bongert ass de [[Päsch]]. == Zu Lëtzebuerg == Zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] an an der direkter Ëmgéigend sinn déi geleefeg Uebstbeem an de Bongerten [[Apel|Äppel-]] [[Bier]]en-, [[Quetsch (Uebst)|Quetschen-]], [[Promm]]en-, [[Mirabell]]en-, [[Réngglott]]en- oder [[Kiischt]]ebeem. An de Bongerte sinn et meeschtens Héichstämm-Uebstbeem.{{Source?}} Bei den Äppelbeem sinn et traditionell déi al Zorten, se si méi robust a manner ufälleg fir Krankheeten. 2024 goufen zu Lëtzebuerg 1.472 Tonnen Äppel statistesch erfaasst. Dovu waren 975 Tonnen Ieesäppel.<ref>[https://lustat.statec.lu/vis?lc=fr&tm=DF_D2119&pg=0&snb=1&df&#91;ds&#93;=ds-release&df&#91;id&#93;=DF_D2119&df&#91;ag&#93;=LU1&df&#91;vs&#93;=1.0&dq=A..&pd=2016%2C2024&to&#91;TIME_PERIOD&#93;=false Production fruitière]</ref> == Kuckt och == * [[Wéngert]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Orchards|Bongerten}} * [http://www.bongert.lu/ Informatiounen iwwert d'Bongerten op der Websäit vun natur&ëmwelt] == Referenzen == [[Kategorie:Gaardebau]] 1gu5ijimqhnnklq4s00oqoqletirbg0 Sambre 0 23891 2669344 2619048 2026-03-31T12:52:28Z Les Meloures 580 /* Schleisen a Brécken */ k 2669344 wikitext text/x-wiki {{Infobox Floss |Numm = Sambre |Bild = Sambre Mebes-le-Château.JPG |Bildtext = D'Sambre zu Merbes-le-Château |Längt = 194 km |Baseng = [[Meuse (Floss)|Meuse]] |Debit = 12 |Originn = [[Quell (Hydrologie)|Quell]] |Plaz Quell = ''La Haie Equiverlesse''<br>[[Fontenelle (Aisne)|Fontenelle]] |Héicht Quell = 216 m |Koordinate Quell = {{Coor dms|50|01|49.80|N|03|50|27.60|O}} |Leeft an = d'[[Meuse (Floss)|Meuse]] |Plaz Konfluenz = ''Grognon''<br>[[Namouer|Namur]] |Héicht Konfluenz = 78 m |Koordinate Konfluenz = |Haaptnieweflëss = [[Piéton]], [[Orneau]], [[Hantes]], [[Eau d'Heure]] |Land = {{FRA}}<br>{{BEL}} |Uertschaften = }} [[Fichier:Sambre et pont de Soye.JPG|thumb|D'Sambre ënner der Bréck vu [[Soye]].]] [[Fichier:Charleroi - pont roi Baudouin - 03 - garde corps Art déco.jpg|thumb|D'Sambre zu Charleroi vun der Baudouinsbréck aus gesinn]] [[Fichier:Charleroi - pont de Sambre - vers 1900.jpg|thumb|D'Sambre an hirem ale Bett zu Charleroi]] D''''Sambre''' ass e [[frankräich|franséisch]]-[[belsch]]e [[Floss]] dee seng Quell am Bësch mam Numm ''La Haie Equiverlesse'' um Territoire vun der Gemeng [[Fontenelle (Aisne)|Fontenelle]], no bei [[Nouvion-en-Thiérache]], um Platto vu [[Saint-Quentin]] huet, an no 194&nbsp;km zu [[Namouer]] an d'[[Meuse (Floss)|Meuse]] leeft. Se huet en Anzuchsgebitt vu 1.703 {{km2}} dovun 1.250 a Frankräich. Op hirem Laf leeft se duerch 46 Gemengen. Hire mëttleren Debit läit bei 12 {{m3}}/s, den niddregste bei 2,5 an den héchste bei 46,5. Am Ufank vun hirem Laf bis op ''La Fontaine des Pauvres'' heescht se ''Ruisseau de France''. Se leeft vun der Quell aus, am Ufank no Westen, bis se op de [[Scheetbaseng]] vum [[Canal de la Sambre à l'Oise|Kanal Sambre-Oise]] stéisst. Do dréint de Norden a leeft paralell mat deem Kanal bis op [[Landrecies]]. Vun do un ass se [[Kanal (Waasserbau)|kanaliséiert]], am Ufank am [[Gabarit Freycinet|Freycinet-Gabarit]] oder och [[CEMT-Klasse fir Schëffer|Europäesch Gabarit-Klass 1]] bis op [[Landelies]], an duerno bis op [[Namouer]] am Gabarit fir Schëffer bis 1350 Tonnen [[CEMT-Klasse fir Schëffer|Europäesch Gabarit-Klass 4]]. ==Virun der Kanaliséierung== Éier d'Sambre kanaliséiert war, war et e klenge Floss mat ville Meanderen, engem onreegelméissege Bett, an onstabillen Uwänneren. Deelweis kann een déi Meanderen haut nach riets a lénks vum Kanal gesinn. Et gouf vill Inselen, vereenzelt Fielsen a Sandbänken. Se huet ganz staark dem hydrographesche Bild vun der [[Lesse (Floss)|Lesse]] geglach. Se war deemno bis an den Ufank vum [[19. Joerhonnert]] nëmme begrenzt schëffbar. Et gouf allerdéngs vill un hirem Laf geschafft. Lokal Hären hunn Däicher a Kanäl gebaut déi awer haaptsächlech geduecht ware fir de Mille laanscht dem Floss reegelméisseg Waasser ze liwweren. ==Kanalisatioun== D'Sambre war den éischte Floss an der Belsch dee komplett kanaliséiert war. D'Aarbechte waren den 22. Oktober 1829 komplett ofgeschloss. D'Sambre gouf haaptsächlech kanaliséiert fir der industrieller Entwécklung, hirem Materialbedarf souwéi der Expeditioun vun hire Produktiounsgidder an hirem Dall Rechnung ze droen, an dofir de Schëffstransport mat méi grousse Schëffer z'erméiglechen. [[Charleroi]] war amgaang sech zur Haaptstad vum sougenannte ''Schwaarze Land'' z'entwéckelen. Trotzdeem war d'Sambre am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] eng Schëffstrooss mat villen Nodeeler, besonnesch wéinst den heefegen Iwwerschwemmungen, se huet vill drënner gelidde well d'Decisioune fir Ännerungen ëmmer an d'Längt gezu goufen. Déi kanaliséiert Sambre huet hiren Ufank zu [[Landrecies]] wou s'Uschloss un de [[Canal de la Sambre à l'Oise|Sambre-Oise-Kanal]] huet, an zu [[Namouer]] huet se Uschloss un d'[[Haute-Meuse]]. Zu Charleroi war den natierleche Laf vum Floss e Problem fir d'Schëfffaart. Dofir gouf 1829 eng Derivatioun ugeluecht an dat Stéck Kanal ass du südlech laanscht Charleroi gelaf. Dat natierlecht Bett blouf bis 1928 bestoen. Ënner der Impulsioun vum deemolge Buergermeeschter Joseph Tirou huet de Gemengerot decidéiert Charleroi ze ''moderniséieren''. Domat goung e groussen Deel vum pittoresken Deel vu Charleroi verluer. Wann et och nach wäit dervun ewech ass fir dat aalt Bett nees hierzestellen z.&nbsp;B. den Deel wou haut de Boulevard Tirou driwwer leeft, sou huet d'Stad et mam Projet ''Phénix'' fäerdegbruecht fir d'Bevëlkerung rëm méi no bei d'Waasser ze bréngen, doduerch datt d'Quaië laanscht d'Sambre méi déif geluecht goufen, wat mat sech bruecht huet datt vill Leit lo do spadséiere ginn. ==Waasseralimentatioun== Am Fall vun engem niddregen Debit war d'Schëfffaart blockéiert, an dat ëm sou méi, wéi no der Vergréisserung vun de Schleisen um [[Kanal Bréissel-Charleroi]] vill méi Waasser huet missen aus der Sambre ofgezaapt ginn, fir eropgepompelt ze ginn. Déi eenzeg besser Baache flossop vu Charleroi déi do hätte kënne genuch Waasser liwwere fir eng Reserv unzeleeën, wieren d'[[Helpe majeure]] an d'[[Helpe mineure]] gewiescht. Et goufe Gespréicher mat de Fransouse gefouert mä déi hunn zu näischt gefouert, an dat engersäits well sou e Reservoir relativ wäit ewech gewiescht wier an aneresäits well et Komplikatioune mat der Gestioun an engem frieme Land hätte kënne ginn, souguer wann et Frënn sinn. D'Fransousen hunn du fir hiren eegene Gebrauch e klenge Barrage vu 4,5 Mio {{m3}} gebaut. An der Belsch ware just déi riets Nieweflëss intressant genuch fir e Reservoir ze fidderen. Do huet et sech séier erwisen dat déi meescht Flossdäller net genuch Späichercapicitéit ze bidden haten: knapps 7 mio. {{m3}} op der [[Thure]], 10 mio op der [[Hante]] an iwwerhaapt keng op der [[Biesmelle]]. Du blouf nach just den Dall vun der [[Eau d'Heure]], awer am intressantsten Deel vum Dall louchen Dierfer an d'[[Eisebunnsstreck Charleroi - Treignes]] (Linn 132) ass derduerch gelaf. Mat der Optioun fir d'Eisebunnsstreck ze verleeën, hätt kënnen e Reservoir vu 25 mio {{m3}} tëscht [[Silenrieux]] a [[Cerfontaine (Belsch)|Cerfontaine]] realiséiert ginn. An deem Sënn gouf de Projet vum [[Staudämm vun der Eau d'Heure|Waassereservoir op der Eau d'Heure]] ulafe gelooss, deen zanter 1981 de Mindestwaasserstand op der Sambre an doriwwer eraus och dee vun der Meuse mathëlleft garantéieren. ==Schleisen a Brécken== An de [[1960|60er]] Jore gouf d'Sambre deelweis an der Belsch normaliséiert, d.&nbsp;h. op d'Dimensioune vum 1.500 Tonne-Gabarit ausgebaut. Vun den Ufanks 22 Schleise sinn der nach 17 Rescht bliwwen. D'Normalisatioun gouf op deem Deel gemaach dee sech ''Basse-Sambre'' nennt, tëscht Landelies an Namouer. Déi fréier Schleise stinn ouni Numero an der Tabell. {|Class="wikitable" ! N°|| Numm || Dimensiounen <br>(Schëffsklass) ||Koordinaten || km. || Chute<br>(m)|| colspan="2"|Fotoen |- |{{0}}1|| {{Flagicon|FRA}} Étoquies || [[Gabarit Freycinet]]<br>{{Small|([[CEMT-Klasse fir Schëffer|CEMT 1]])}} || {{coor dms1|50|08|24.01|N|03|43|08.46|O}}||{{0}}3.40 || ||[[Fichier:Sambre écluse Etoquies 02.jpg|100px]]||[[Fichier:Ecluse Etoquies 2019 vue aval.jpg|100px]] |- |{{0}}2|| {{Flagicon|FRA}} Hachette<br>[[Fichier:Eidelt Bild.jpg|20px]] {{Small| + Pompelstatioun}} || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|09|17.10|N|03|45|40.24|O}}||{{0}}7,70 || ||[[Fichier:Sambre écluse Hachette.jpg|100px]]||[[File:MAROILLES ECLUSE D HACHETTE.jpg|100px]] |- |{{0}}3|| {{Flagicon|FRA}} Sassegnies || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|10|20.62|N|03|47|11.12|O}}||11,10 || || |- |{{0}}4|| {{Flagicon|FRA}} Berlaimont || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|16|35.09|N|03|58|23.59|O}}||18,22 || ||[[Fichier:Écluse Berlaimont151006 (14).JPG|100px]]||[[File:Berlaimont (Nord, Fr) Moulin sur la Sambre.jpg|100px]] |- |{{0}}5|| {{Flagicon|FRA}} Pont-sur-Sambre || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|13|06.06|N|03|50|48.54|O}}||21,70 || ||[[Fichier:Pontsursambre151006.JPG|100px]]||[[File:PontSurSambreÉcluse020407 (1).JPG|100px]] |- |{{0}}6|| {{Flagicon|FRA}} Quartes || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|13|43.67|N|03|51|01.71|O}}||26,20 || ||colspan="2"|[[Fichier:Ecluse Quartes IMG 3518 03.03.2019 16-04-05.jpg|100px|center]] |- |{{0}}7|| {{Flagicon|FRA}} Hautmont || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|15|05.64|N|03|55|04.21|O}}||35,40 || ||[[Fichier:Ecluse Haumont 22.jpg|100px]] || [[Fichier:Hautmont barrage.JPG|100px]] |- |{{0}}8|| {{Flagicon|FRA}} Maubeuge || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|16|35.09|N|03|58|23.59|O}}||41,20 || || [[Fichier:Ecluse Maubeuge.jpg|100px]] ||[[Fichier:Maubeuge (Nord, Fr) Sambre, barrage.JPG|100px]] |- |{{0}}9|| {{Flagicon|FRA}} Marpent || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|22|16.17|N|04|18|58.23|O}}||51,80 || ||[[File:Marpent (Nord) écluse 9 de la Sambre.JPG|100px]]||[[File:Marpent (Nord) écluse 9 plaquette.JPG|100px]] |- |{{0}}1|| {{Flagicon|BEL}} Solre-sur-Sambre || Gabarit Freycinet<br>41,22 m × 5,17 m<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|22|16.17|N|04|18|58.23|O}}|| 2,90||1,23 ||[[Fichier:Ecluse Solre amont.jpg|100px]]||[[Fichier:Ecluse Solre aval.jpg|100px]] |- |{{0}}2|| {{Flagicon|BEL}} La Buissière || Gabarit Freycinet<br>41,22 m × 5,17 m<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|22|16.17|N|04|18|58.23|O}}||7,60 ||2,23 ||[[Fichier:Pont i resclosa Labuissiere.jpg|100px]]||[[Fichier:La Buissière.jpg|100px]] |- |{{0}}3||{{Flagicon|BEL}} Fontaine-Valmont || Gabarit Freycinet<br>41,22 m × 5,17 m<br>{{Small|(CEMT 1)}}|| {{coor dms1|50|22|16.17|N|04|18|58.23|O}}||11,80 || || |- |{{0}}4||{{Flagicon|BEL}} Lobbes || Gabarit Freycinet<br>41,22 m × 5,17 m<br>{{Small|(CEMT 1)}}|| {{coor dms1|50|20|38.60|N|04|16|21.91|O}}|| 17,60||1,50|| |- |{{0}}5||{{Flagicon|BEL}} Thuin || Gabarit Freycinet<br>40,94 m × 5,15 m<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|20|37.06|N|04|17|37.81|O}}||19,90 ||1,52 ||[[Fichier:Samber (Ravel) - panoramio (1).jpg|100px]] |- |{{0}}6||{{Flagicon|BEL}} Grand-Courant || Gabarit Freycinet<br>40,94 m × 5,15 m<br>{{Small|(CEMT 1)}}|| {{coor dms1|50|20|59.17|N|04|18|30.72|O}}|| 22,37|| || |- |{{0}}7||{{Flagicon|BEL}} Trou d'Aulne || Gabarit Freycinet<br>40,94 m × 5,15 m<br>{{Small|(CEMT 1)}}|| {{coor dms1|50|22|16.17|N|04|18|58.23|O}}|| 26,03 || || |- |{{0}}8||{{Flagicon|BEL}} Abbaye d'Aulne<br>[[Fichier:Eidelt Bild.jpg|20px]] + Hiefbréck|| Gabarit Freycinet<br>40,94 m × 5,15 m<br>{{Small|(CEMT 1)}}||{{coor dms1|50|22|02.18|N|04|20|06.98|O}}|| 27,90|| 1,94 ||[[Fichier:Écluse n°8 à Fontaine-l'Évêque en Belgique (DSCF7737).jpg|100px]] ||[[Fichier:Ecluse Abbaye d'Aulne.jpg|100px|Schleis bei der Abtei vun Aulne]] |- |{{0}}9||{{Flagicon|BEL}} Landelies<br>[[Fichier:Eidelt Bild.jpg|20px]]+ Hiefbréck || Gabarit Freycinet<br>40,94 m × 5,15 m<br>{{Small|(CEMT 1)}}||{{coor dms1|50|22|44.50|N|04|21|22.04|O}} || 30,50 || 2.20 || colspan="2"|[[Fichier:Schleis N° 9 Landelies 03.05.2013 15-51-32.jpg|100px]] |- | -|| {{Flagicon|BEL}} {{Small|Jambe de bois}}|| colspan="6"|{{Small|Al N°10 gouf vun der Schleis Monceau op praktesch der selwechter Plaz ersat}} |- | 10 ||{{Flagicon|BEL}} Montceau ||113,50 m × 12.50 m<br>{{Small|([[CEMT-Klasse fir Schëffer|CEMT 4]])}}|| {{coor dms1|50|23|37.94|N|04|22|47.38|O}} || 34,20 ||4,80 || |- | -|| {{Flagicon|BEL}} {{Small|Charleroi}} || colspan="6"| {{Small|Al N°11 gouf vun der Schleis Marcinelle ersat}} |- |11||{{Flagicon|BEL}} Marcinelle || 119,40 m × 12,5 m <br>{{Small|([[CEMT-Klasse fir Schëffer|CEMT 4]])}}||{{coor dms1|50|24|29.50|N|04|25|48.56|O}} || 38,30 || 3,00||[[File:Charleroi - barrage-écluse n° 11 de la Sambre à Marcinelle - 2018-02-14 - 07.jpg|100px]]||[[File:Charleroi - barrage-écluse n° 11 de la Sambre à Marcinelle - 2018-02-14 - 14.jpg|100px]] |- |12||{{Flagicon|BEL}} Montignies || 112,00 m × 12,5 m <br>{{Small|(CEMT 4)}} || {{coor dms1|50|23|49.67|N|04|29|38.36|O}} || || || colspan="2"|[[Fichier:Ecluse de Montignies-sur-Sambre.jpg|100px|center]] |- | - || {{Flagicon|BEL}} {{Small|Châtelineau}} || {{Small|Al N° 13 (ewechgerappt)}}|| colspan="6"|{{coor dms1|50|24|23.80|N|04|31|06.16|O}} |- | - || {{Flagicon|BEL}} {{Small|Farciennes}} || colspan="6"| {{Small|ewechgerappt}} |- | - || {{Flagicon|BEL}} {{Small|Moignelée}} || colspan="4"| {{Small|zougetippt wéi eng Partie vum ale Kanal}}||colspan="2"|[[Fichier:Ecluse Moignelée.jpg|100px|center]] |- | - || {{Flagicon|BEL}} {{Small|Grogneaux}} || colspan="6"|{{Small|ewechgerappt}} |- |13||{{Flagicon|BEL}} Roselies || 111,90 m × 12,5 m <br>{{Small|(CEMT 4)}}||{{coor dms1|50|25|39.51|N|04|33|35.73|O}} ||50,50 ||3,60||[[Fichier:Ecluse Roselies 3 22.03.2019 18-17-06.jpg|100px]] ||[[Fichier:Ecluse Roselies 2 22.03.2019 18-23-12.jpg|100px]] |- |14|| {{Flagicon|BEL}} Auvelais || 136,30 m × 12,5 m <br>{{Small|(CEMT 4)}}|| {{coor dms1|50|27|13.33|N|04|37|38.79|O}}||61,80 ||2,70 || || |- |15||{{Flagicon|BEL}} Mornimont || 111,90 m × 12,5 m <br>{{Small|(CEMT 4)}}|| {{coor dms1|50|26|39.49|N|04|42|25.84|O}}|| 70,10 || 4,70 ||colspan="2"|[[Fichier:Ecluse Mornimont.jpg|100px|center]] |- |16||{{Flagicon|BEL}} Floriffoux || 111,90 m × 12,5 m <br>{{Small|(CEMT 4)}}||{{coor dms1|50|26|47.52|N|04|46|35.80|O}} ||77,70|| 3,90||[[Fichier:Samber-sluis.JPG|100px]]||[[Fichier:Ecluse Floriffoux.jpg|100px]] |- |17||{{Flagicon|BEL}} Salzinnes || 136,00 m × 12,5 m <br>{{Small|(CEMT 4)}} || {{coor dms1|50|28|11.60|N|04|50|48.72|O}}||85,45 ||1,75 || colspan="2"|[[Fichier:Ecluse Salzinnes.jpg|center|100px]] |} == Um Spaweck == {{Commonscat|Sambre}} {{commonscat|Category:Canal locks and weirs on Sambre|Schleisen op der Sambre}} {{Referenzen an Notten}} {{Nieweflëss vun der Meuse}} {{Navigatioun Schëffskanäl an der Belsch}} [[Kategorie:Sambre| ]] jaskvzlwv2w5udhv1809hkoyarwtaiz 2669345 2669344 2026-03-31T12:57:03Z ~2026-29608-4 69362 k 2669345 wikitext text/x-wiki {{Infobox Floss |Numm = Sambre |Bild = Sambre Mebes-le-Château.JPG |Bildtext = D'Sambre zu Merbes-le-Château |Längt = 194 km |Baseng = [[Meuse (Floss)|Meuse]] |Debit = 12 |Originn = [[Quell (Hydrologie)|Quell]] |Plaz Quell = ''La Haie Equiverlesse''<br>[[Fontenelle (Aisne)|Fontenelle]] |Héicht Quell = 216 m |Koordinate Quell = {{Coor dms|50|01|49.80|N|03|50|27.60|O}} |Leeft an = d'[[Meuse (Floss)|Meuse]] |Plaz Konfluenz = ''Grognon''<br>[[Namouer|Namur]] |Héicht Konfluenz = 78 m |Koordinate Konfluenz = |Haaptnieweflëss = [[Piéton]], [[Orneau]], [[Hantes]], [[Eau d'Heure]] |Land = {{FRA}}<br>{{BEL}} |Uertschaften = }} [[Fichier:Sambre et pont de Soye.JPG|thumb|D'Sambre ënner der Bréck vu [[Soye]].]] [[Fichier:Charleroi - pont roi Baudouin - 03 - garde corps Art déco.jpg|thumb|D'Sambre zu Charleroi vun der Baudouinsbréck aus gesinn]] [[Fichier:Charleroi - pont de Sambre - vers 1900.jpg|thumb|D'Sambre an hirem ale Bett zu Charleroi]] D''''Sambre''' ass e [[frankräich|franséisch]]-[[belsch]]e [[Floss]] dee seng Quell am Bësch mam Numm ''La Haie Equiverlesse'' um Territoire vun der Gemeng [[Fontenelle (Aisne)|Fontenelle]], no beim [[Le Nouvion-en-Thiérache|Nouvion-en-Thiérache]], um Platto vu [[Saint-Quentin]] huet, an no 194&nbsp;km zu [[Namouer]] an d'[[Meuse (Floss)|Meuse]] leeft. Se huet en Anzuchsgebitt vu 1.703 {{km2}} dovun 1.250 a Frankräich. Op hirem Laf leeft se duerch 46 Gemengen. Hire mëttleren Debit läit bei 12 {{m3}}/s, den niddregste bei 2,5 an den héchste bei 46,5. Am Ufank vun hirem Laf bis op ''La Fontaine des Pauvres'' heescht se ''Ruisseau de France''. Se leeft vun der Quell aus, am Ufank no Westen, bis se op de [[Scheetbaseng]] vum [[Canal de la Sambre à l'Oise|Kanal Sambre-Oise]] stéisst. Do dréint de Norden a leeft paralell mat deem Kanal bis op [[Landrecies]]. Vun do un ass se [[Kanal (Waasserbau)|kanaliséiert]], am Ufank am [[Gabarit Freycinet|Freycinet-Gabarit]] oder och [[CEMT-Klasse fir Schëffer|Europäesch Gabarit-Klass 1]] bis op [[Landelies]], an duerno bis op [[Namouer]] am Gabarit fir Schëffer bis 1350 Tonnen [[CEMT-Klasse fir Schëffer|Europäesch Gabarit-Klass 4]]. ==Virun der Kanaliséierung== Éier d'Sambre kanaliséiert war, war et e klenge Floss mat ville Meanderen, engem onreegelméissege Bett, an onstabillen Uwänneren. Deelweis kann een déi Meanderen haut nach riets a lénks vum Kanal gesinn. Et gouf vill Inselen, vereenzelt Fielsen a Sandbänken. Se huet ganz staark dem hydrographesche Bild vun der [[Lesse (Floss)|Lesse]] geglach. Se war deemno bis an den Ufank vum [[19. Joerhonnert]] nëmme begrenzt schëffbar. Et gouf allerdéngs vill un hirem Laf geschafft. Lokal Hären hunn Däicher a Kanäl gebaut déi awer haaptsächlech geduecht ware fir de Mille laanscht dem Floss reegelméisseg Waasser ze liwweren. ==Kanalisatioun== D'Sambre war den éischte Floss an der Belsch dee komplett kanaliséiert war. D'Aarbechte waren den 22. Oktober 1829 komplett ofgeschloss. D'Sambre gouf haaptsächlech kanaliséiert fir der industrieller Entwécklung, hirem Materialbedarf souwéi der Expeditioun vun hire Produktiounsgidder an hirem Dall Rechnung ze droen, an dofir de Schëffstransport mat méi grousse Schëffer z'erméiglechen. [[Charleroi]] war amgaang sech zur Haaptstad vum sougenannte ''Schwaarze Land'' z'entwéckelen. Trotzdeem war d'Sambre am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] eng Schëffstrooss mat villen Nodeeler, besonnesch wéinst den heefegen Iwwerschwemmungen, se huet vill drënner gelidde well d'Decisioune fir Ännerungen ëmmer an d'Längt gezu goufen. Déi kanaliséiert Sambre huet hiren Ufank zu [[Landrecies]] wou s'Uschloss un de [[Canal de la Sambre à l'Oise|Sambre-Oise-Kanal]] huet, an zu [[Namouer]] huet se Uschloss un d'[[Haute-Meuse]]. Zu Charleroi war den natierleche Laf vum Floss e Problem fir d'Schëfffaart. Dofir gouf 1829 eng Derivatioun ugeluecht an dat Stéck Kanal ass du südlech laanscht Charleroi gelaf. Dat natierlecht Bett blouf bis 1928 bestoen. Ënner der Impulsioun vum deemolge Buergermeeschter Joseph Tirou huet de Gemengerot decidéiert Charleroi ze ''moderniséieren''. Domat goung e groussen Deel vum pittoresken Deel vu Charleroi verluer. Wann et och nach wäit dervun ewech ass fir dat aalt Bett nees hierzestellen z.&nbsp;B. den Deel wou haut de Boulevard Tirou driwwer leeft, sou huet d'Stad et mam Projet ''Phénix'' fäerdegbruecht fir d'Bevëlkerung rëm méi no bei d'Waasser ze bréngen, doduerch datt d'Quaië laanscht d'Sambre méi déif geluecht goufen, wat mat sech bruecht huet datt vill Leit lo do spadséiere ginn. ==Waasseralimentatioun== Am Fall vun engem niddregen Debit war d'Schëfffaart blockéiert, an dat ëm sou méi, wéi no der Vergréisserung vun de Schleisen um [[Kanal Bréissel-Charleroi]] vill méi Waasser huet missen aus der Sambre ofgezaapt ginn, fir eropgepompelt ze ginn. Déi eenzeg besser Baache flossop vu Charleroi déi do hätte kënne genuch Waasser liwwere fir eng Reserv unzeleeën, wieren d'[[Helpe majeure]] an d'[[Helpe mineure]] gewiescht. Et goufe Gespréicher mat de Fransouse gefouert mä déi hunn zu näischt gefouert, an dat engersäits well sou e Reservoir relativ wäit ewech gewiescht wier an aneresäits well et Komplikatioune mat der Gestioun an engem frieme Land hätte kënne ginn, souguer wann et Frënn sinn. D'Fransousen hunn du fir hiren eegene Gebrauch e klenge Barrage vu 4,5 Mio {{m3}} gebaut. An der Belsch ware just déi riets Nieweflëss intressant genuch fir e Reservoir ze fidderen. Do huet et sech séier erwisen dat déi meescht Flossdäller net genuch Späichercapicitéit ze bidden haten: knapps 7 mio. {{m3}} op der [[Thure]], 10 mio op der [[Hante]] an iwwerhaapt keng op der [[Biesmelle]]. Du blouf nach just den Dall vun der [[Eau d'Heure]], awer am intressantsten Deel vum Dall louchen Dierfer an d'[[Eisebunnsstreck Charleroi - Treignes]] (Linn 132) ass derduerch gelaf. Mat der Optioun fir d'Eisebunnsstreck ze verleeën, hätt kënnen e Reservoir vu 25 mio {{m3}} tëscht [[Silenrieux]] a [[Cerfontaine (Belsch)|Cerfontaine]] realiséiert ginn. An deem Sënn gouf de Projet vum [[Staudämm vun der Eau d'Heure|Waassereservoir op der Eau d'Heure]] ulafe gelooss, deen zanter 1981 de Mindestwaasserstand op der Sambre an doriwwer eraus och dee vun der Meuse mathëlleft garantéieren. ==Schleisen a Brécken== An de [[1960|60er]] Jore gouf d'Sambre deelweis an der Belsch normaliséiert, d.&nbsp;h. op d'Dimensioune vum 1.500 Tonne-Gabarit ausgebaut. Vun den Ufanks 22 Schleise sinn der nach 17 Rescht bliwwen. D'Normalisatioun gouf op deem Deel gemaach dee sech ''Basse-Sambre'' nennt, tëscht Landelies an Namouer. Déi fréier Schleise stinn ouni Numero an der Tabell. {|Class="wikitable" ! N°|| Numm || Dimensiounen <br>(Schëffsklass) ||Koordinaten || km. || Chute<br>(m)|| colspan="2"|Fotoen |- |{{0}}1|| {{Flagicon|FRA}} Étoquies || [[Gabarit Freycinet]]<br>{{Small|([[CEMT-Klasse fir Schëffer|CEMT 1]])}} || {{coor dms1|50|08|24.01|N|03|43|08.46|O}}||{{0}}3.40 || ||[[Fichier:Sambre écluse Etoquies 02.jpg|100px]]||[[Fichier:Ecluse Etoquies 2019 vue aval.jpg|100px]] |- |{{0}}2|| {{Flagicon|FRA}} Hachette<br>[[Fichier:Eidelt Bild.jpg|20px]] {{Small| + Pompelstatioun}} || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|09|17.10|N|03|45|40.24|O}}||{{0}}7,70 || ||[[Fichier:Sambre écluse Hachette.jpg|100px]]||[[File:MAROILLES ECLUSE D HACHETTE.jpg|100px]] |- |{{0}}3|| {{Flagicon|FRA}} Sassegnies || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|10|20.62|N|03|47|11.12|O}}||11,10 || || |- |{{0}}4|| {{Flagicon|FRA}} Berlaimont || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|16|35.09|N|03|58|23.59|O}}||18,22 || ||[[Fichier:Écluse Berlaimont151006 (14).JPG|100px]]||[[File:Berlaimont (Nord, Fr) Moulin sur la Sambre.jpg|100px]] |- |{{0}}5|| {{Flagicon|FRA}} Pont-sur-Sambre || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|13|06.06|N|03|50|48.54|O}}||21,70 || ||[[Fichier:Pontsursambre151006.JPG|100px]]||[[File:PontSurSambreÉcluse020407 (1).JPG|100px]] |- |{{0}}6|| {{Flagicon|FRA}} Quartes || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|13|43.67|N|03|51|01.71|O}}||26,20 || ||colspan="2"|[[Fichier:Ecluse Quartes IMG 3518 03.03.2019 16-04-05.jpg|100px|center]] |- |{{0}}7|| {{Flagicon|FRA}} Hautmont || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|15|05.64|N|03|55|04.21|O}}||35,40 || ||[[Fichier:Ecluse Haumont 22.jpg|100px]] || [[Fichier:Hautmont barrage.JPG|100px]] |- |{{0}}8|| {{Flagicon|FRA}} Maubeuge || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|16|35.09|N|03|58|23.59|O}}||41,20 || || [[Fichier:Ecluse Maubeuge.jpg|100px]] ||[[Fichier:Maubeuge (Nord, Fr) Sambre, barrage.JPG|100px]] |- |{{0}}9|| {{Flagicon|FRA}} Marpent || Gabarit Freycinet<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|22|16.17|N|04|18|58.23|O}}||51,80 || ||[[File:Marpent (Nord) écluse 9 de la Sambre.JPG|100px]]||[[File:Marpent (Nord) écluse 9 plaquette.JPG|100px]] |- |{{0}}1|| {{Flagicon|BEL}} Solre-sur-Sambre || Gabarit Freycinet<br>41,22 m × 5,17 m<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|22|16.17|N|04|18|58.23|O}}|| 2,90||1,23 ||[[Fichier:Ecluse Solre amont.jpg|100px]]||[[Fichier:Ecluse Solre aval.jpg|100px]] |- |{{0}}2|| {{Flagicon|BEL}} La Buissière || Gabarit Freycinet<br>41,22 m × 5,17 m<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|22|16.17|N|04|18|58.23|O}}||7,60 ||2,23 ||[[Fichier:Pont i resclosa Labuissiere.jpg|100px]]||[[Fichier:La Buissière.jpg|100px]] |- |{{0}}3||{{Flagicon|BEL}} Fontaine-Valmont || Gabarit Freycinet<br>41,22 m × 5,17 m<br>{{Small|(CEMT 1)}}|| {{coor dms1|50|22|16.17|N|04|18|58.23|O}}||11,80 || || |- |{{0}}4||{{Flagicon|BEL}} Lobbes || Gabarit Freycinet<br>41,22 m × 5,17 m<br>{{Small|(CEMT 1)}}|| {{coor dms1|50|20|38.60|N|04|16|21.91|O}}|| 17,60||1,50|| |- |{{0}}5||{{Flagicon|BEL}} Thuin || Gabarit Freycinet<br>40,94 m × 5,15 m<br>{{Small|(CEMT 1)}} || {{coor dms1|50|20|37.06|N|04|17|37.81|O}}||19,90 ||1,52 ||[[Fichier:Samber (Ravel) - panoramio (1).jpg|100px]] |- |{{0}}6||{{Flagicon|BEL}} Grand-Courant || Gabarit Freycinet<br>40,94 m × 5,15 m<br>{{Small|(CEMT 1)}}|| {{coor dms1|50|20|59.17|N|04|18|30.72|O}}|| 22,37|| || |- |{{0}}7||{{Flagicon|BEL}} Trou d'Aulne || Gabarit Freycinet<br>40,94 m × 5,15 m<br>{{Small|(CEMT 1)}}|| {{coor dms1|50|22|16.17|N|04|18|58.23|O}}|| 26,03 || || |- |{{0}}8||{{Flagicon|BEL}} Abbaye d'Aulne<br>[[Fichier:Eidelt Bild.jpg|20px]] + Hiefbréck|| Gabarit Freycinet<br>40,94 m × 5,15 m<br>{{Small|(CEMT 1)}}||{{coor dms1|50|22|02.18|N|04|20|06.98|O}}|| 27,90|| 1,94 ||[[Fichier:Écluse n°8 à Fontaine-l'Évêque en Belgique (DSCF7737).jpg|100px]] ||[[Fichier:Ecluse Abbaye d'Aulne.jpg|100px|Schleis bei der Abtei vun Aulne]] |- |{{0}}9||{{Flagicon|BEL}} Landelies<br>[[Fichier:Eidelt Bild.jpg|20px]]+ Hiefbréck || Gabarit Freycinet<br>40,94 m × 5,15 m<br>{{Small|(CEMT 1)}}||{{coor dms1|50|22|44.50|N|04|21|22.04|O}} || 30,50 || 2.20 || colspan="2"|[[Fichier:Schleis N° 9 Landelies 03.05.2013 15-51-32.jpg|100px]] |- | -|| {{Flagicon|BEL}} {{Small|Jambe de bois}}|| colspan="6"|{{Small|Al N°10 gouf vun der Schleis Monceau op praktesch der selwechter Plaz ersat}} |- | 10 ||{{Flagicon|BEL}} Montceau ||113,50 m × 12.50 m<br>{{Small|([[CEMT-Klasse fir Schëffer|CEMT 4]])}}|| {{coor dms1|50|23|37.94|N|04|22|47.38|O}} || 34,20 ||4,80 || |- | -|| {{Flagicon|BEL}} {{Small|Charleroi}} || colspan="6"| {{Small|Al N°11 gouf vun der Schleis Marcinelle ersat}} |- |11||{{Flagicon|BEL}} Marcinelle || 119,40 m × 12,5 m <br>{{Small|([[CEMT-Klasse fir Schëffer|CEMT 4]])}}||{{coor dms1|50|24|29.50|N|04|25|48.56|O}} || 38,30 || 3,00||[[File:Charleroi - barrage-écluse n° 11 de la Sambre à Marcinelle - 2018-02-14 - 07.jpg|100px]]||[[File:Charleroi - barrage-écluse n° 11 de la Sambre à Marcinelle - 2018-02-14 - 14.jpg|100px]] |- |12||{{Flagicon|BEL}} Montignies || 112,00 m × 12,5 m <br>{{Small|(CEMT 4)}} || {{coor dms1|50|23|49.67|N|04|29|38.36|O}} || || || colspan="2"|[[Fichier:Ecluse de Montignies-sur-Sambre.jpg|100px|center]] |- | - || {{Flagicon|BEL}} {{Small|Châtelineau}} || {{Small|Al N° 13 (ewechgerappt)}}|| colspan="6"|{{coor dms1|50|24|23.80|N|04|31|06.16|O}} |- | - || {{Flagicon|BEL}} {{Small|Farciennes}} || colspan="6"| {{Small|ewechgerappt}} |- | - || {{Flagicon|BEL}} {{Small|Moignelée}} || colspan="4"| {{Small|zougetippt wéi eng Partie vum ale Kanal}}||colspan="2"|[[Fichier:Ecluse Moignelée.jpg|100px|center]] |- | - || {{Flagicon|BEL}} {{Small|Grogneaux}} || colspan="6"|{{Small|ewechgerappt}} |- |13||{{Flagicon|BEL}} Roselies || 111,90 m × 12,5 m <br>{{Small|(CEMT 4)}}||{{coor dms1|50|25|39.51|N|04|33|35.73|O}} ||50,50 ||3,60||[[Fichier:Ecluse Roselies 3 22.03.2019 18-17-06.jpg|100px]] ||[[Fichier:Ecluse Roselies 2 22.03.2019 18-23-12.jpg|100px]] |- |14|| {{Flagicon|BEL}} Auvelais || 136,30 m × 12,5 m <br>{{Small|(CEMT 4)}}|| {{coor dms1|50|27|13.33|N|04|37|38.79|O}}||61,80 ||2,70 || || |- |15||{{Flagicon|BEL}} Mornimont || 111,90 m × 12,5 m <br>{{Small|(CEMT 4)}}|| {{coor dms1|50|26|39.49|N|04|42|25.84|O}}|| 70,10 || 4,70 ||colspan="2"|[[Fichier:Ecluse Mornimont.jpg|100px|center]] |- |16||{{Flagicon|BEL}} Floriffoux || 111,90 m × 12,5 m <br>{{Small|(CEMT 4)}}||{{coor dms1|50|26|47.52|N|04|46|35.80|O}} ||77,70|| 3,90||[[Fichier:Samber-sluis.JPG|100px]]||[[Fichier:Ecluse Floriffoux.jpg|100px]] |- |17||{{Flagicon|BEL}} Salzinnes || 136,00 m × 12,5 m <br>{{Small|(CEMT 4)}} || {{coor dms1|50|28|11.60|N|04|50|48.72|O}}||85,45 ||1,75 || colspan="2"|[[Fichier:Ecluse Salzinnes.jpg|center|100px]] |} == Um Spaweck == {{Commonscat|Sambre}} {{commonscat|Category:Canal locks and weirs on Sambre|Schleisen op der Sambre}} {{Referenzen an Notten}} {{Nieweflëss vun der Meuse}} {{Navigatioun Schëffskanäl an der Belsch}} [[Kategorie:Sambre| ]] s2qlahtmdrx91gdnhsvjp85v2mn29cx Chronologie vun der Astronomie (20. Joerhonnert) 0 29591 2669458 2609807 2026-04-01T07:13:34Z ~2026-29608-4 69362 k 2669458 wikitext text/x-wiki {{Chronologie vun der Astronomie}} * {{2. Juli}} [[1900]]: Mat dem Start vum ''[[Zeppelin#Den éischten „Zeppelin“|LZ 1]]'' vum [[Ferdinand Grof vun Zeppelin|Grof vun Zeppelin]] ass um Ufer vum Bodensee den éischte Fluch vun engem [[Zeppelin|Starrloftschëff]]. * [[19. Juli]] [[1900]]: De [[Paräisser Metro]] gëtt ageweit. * [[19. Oktober]] [[1900]]: De [[Max Planck]] gëtt virun der [[Deutsche Physikalische Gesellschaft|Däitscher Physikalescher Gesellschaft]] zu [[Berlin]] säi [[Stralungsgesetz vum Planck|Stralungsgesetz]] bekannt. * [[12. November]] [[1901]]: Den [[Asteroid]] [[Caprera (Asteroid)|(479) Caprera]] gëtt vum [[Luigi Carnera]] entdeckt. * [[14. November]] 1901: De Wiener Medezinner [[Karl Landsteiner]] gëtt d'Entdeckung vun dräi [[Blutgrupp]]en A, B an 0 bekannt. * [[20. Abrëll]] [[1902]]: Dem [[Marie Curie|Marie a Pierre Curie]] geléngt d'Isoléierung vum [[Radium]]. * [[17. Mee]] 1902: De [[Mechanismus vun Antikythera]], antikt Artefakt aus Zännrieder, gëtt entdeckt. Datéiert gëtt dat aalt Stéck op d'Joer 82 v.&nbsp;Chr. * [[22. Mee]] 1902: D'[[Bridder Wright]] patentéieren hire [[Fliger]]. * [[28. Juni]] [[1903]]: De "Verein Deutscher Ingenieure" grënnt op senger Generalversammlung zu [[München]] den [[Däitsche Musée fir Naturwëssenschaften a Technik]]. * [[30. Abrëll]] [[1904]]: De [[Christian Hülsmeyer]] kritt e Patent op säin [[Telemobiloskop]], engem Virleefer vum [[Radar]]. * [[30. Juni]] [[1905]]: Dem [[Albert Einstein]] seng Aarbecht ''[[Zur Elektrodynamik bewegter Körper]]'' geet bei der Redaktioun ''[[Annalen der Physik]]'' eran. Si begrënnt d'[[Speziell Relativitéitstheorie]]. * [[26. September]] 1905: Den Albert Einstein verëffentlecht seng [[speziell Relativitätstheorie]] an den ''Annalen der Physik''. * [[27. September]] 1905: Den Aufsatz ''Ist die Trägheit eines Körpers von seinem Energieinhalt abhängig?'' vum Albert Einstein gëtt publizéiert. An him steet d'Formel E = mc² ([[Äquivalenz vu Mass an Energie]]). * {{5. Oktober}} [[1905]]: Dem [[Wilbur Wright]] geléngt mat der ''[[Wright Flyer III]]'' e Fluch iwwer 38,6&nbsp;km an 39,5 Minutten, de bis dohi längste Fluch mat engem Motorflieger. * [[31. Juli]] [[1906]]: An der Nuecht vum [[1. August]] ginn an dem nei a Betrib gesaten Observatoire vun [[Ondřejov]] (haut an [[Tschechien]]), déi éischt wëssenschaftlech Observatiounen duerchgefouert. * [[12. September]] 1906: Dem Dän [[Jacob Christian Hansen Ellehammer]] geléngt mat sengem Fluchpparat ''Ellehammer No. 1'' e Fluch vun 42 Meter. * {{6. Abrëll}} [[1909]]: De [[Robert Edwin Peary]] erreecht no eegenen Aussoe mam [[Matthew Henson]] a véier [[Inuit]] als éischt Mënschen den [[Nordpol]]. D'Richtegkeet vu sengen Aussoe gëtt vu villen Experte bezweiwelt. * [[25. Juli]] 1909: De Fransous [[Louis Blériot]] iwwerflitt als éischte Mënsch mat engem Fliger den [[Äermelkanal]] mat sengem Eendecker ''[[Blériot XI]]''. * [[28. Mäerz]] [[1910]]: Den [[Henri Fabre]] flitt als éischten en [[Waasserfliger]]. * [[19. Mee]] 1910: De [[Koméit Halley]] passéiert d'Äerd. * [[24. Juli]] [[1911]]: An de peruaneschen Anden entdeckt eng Expeditioun ënner der Leedung vum [[Hiram Bingham]] d'Ruinestad [[Machu Picchu]] aus der [[Inka]]zäit. * [[17. Abrëll]] [[1912]]: Eng "Rankfërmeg [[Sonnendäischtert]]" iwwerzitt an der Mëttesstonn Mëtteleuropa. * {{4. Juli}} [[1913]]: De Cheemiker [[Fritz Klatte]] kritt d'[[Patent]] fir seng Erfindung, den haut masseméisseg wichtegste [[Konschtstoff]] vun der Welt, de [[Polyvinylchlorid|PVC]]. * {{3. Mäerz}} [[1915]]: An den USA gëtt d'[[NACA]], Virleefer-Organisatioun vun der [[NASA]], gegrënnt. * [[19. Mäerz]] 1915: De [[(134340) Pluto|Pluto]] gëtt fir d'éischt fotograféiert, awer net als [[Planéit]] erkannt. * [[20. Mäerz]] [[1916]]: Den [[Albert Einstein]] verëffentlecht seng [[Allgemeng Relativitéitstheorie]]. * {{3. Abrëll}} 1916: De [[Meteorit vun Treysa]] schléit an Nordhessen an. * [[1919]] – Grënnung vun der '''[[International Astronomesch Unioun|Internationaler Astronomescher Union]]''', ofgekierzt '''IAU'''. Si ass eng weltwäit Vereenegung vun den [[Astronom]]e mat Sëtz zu [[Paräis]]. Hir d'Zil ass d'Fërderung vun der [[Astronomie]] duerch international Zesummenaarbecht. * [[15. Juni]] [[1919]]: Den [[John Alcock]] an den [[Arthur Whitten Brown]] maachen den éischten Nonstop-Transatlantik-Fluch * {{6. Juli}} 1919: Dat brittescht [[Loftschëff]] ''R-34'' lant zu [[New York City|New York]] a mécht domat den éischten [[Atlanteschen Ozean|transatlantesche]] Fluch fir Loftschëffer. * {{2. November}} [[1920]]: Zu [[Philadelphia]] ([[Pennsylvania]]) start den éischte reegelméissege Radiosprogramm vun der Welt. De kommerzielle Sender ''[[KDKA]]'' presentéiert Noriichten, Musek an Ënnerhalung. * [[14. September]] [[1922]]: Fuerscher vum US Naval Aircraft Radio Laboratory ([[Anacostia]]/[[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]]) entdecken d'[[Reflexioun]] vum [[Funksignal]] u Gebaier aus Eisebëtong. Dës Erkenntnes ass grondleeënd fir déi spéider [[Radartechnik]]-entwécklung. * {{4. September}} [[1923]]: Jungfernfahrt vum éischten US-amerikanesche Starrloftschëff an dat éischt mat Drogas [[Helium]] gefëllte Loftschëff, d'''[[USS Shenandoah]]''. * {{5. Juni}} [[1924]]: Den [[Ernst Alexanderson]] schéckt den éischte [[Fax]] iwwer den Atlantik. * [[12. Oktober]] 1924: Den [[Hugo Eckener]] start mat sengem [[Zeppelin]] ''LZ 126'' fir den éischten Atlantikiwwerfluch. * [[21. Juli]] [[1925]]: Am ''[[Scopes-Prozess]]'' zu [[Dayton (Tennessee)]] gëtt de [[Schoulmeeschter]] [[John T. Scopes]] zu $100 verurteelt, well hien d'[[Evolutiounstheorie]] vum [[Charles Darwin|Darwin]] geléiert huet. * [[14. Mäerz]] [[1926]]: Éischte Start vun enger Flëssegkeetsrakéit vum [[Robert Goddard]] an den USA. * {{8. Juli}} [[1928]]: D'[[Loftschëff]] ''[[LZ 127]]'' gëtt op den Numm ''Graf Zeppelin'' gedeeft. * {{5. September}} 1928: De [[Nordirländesche|brittesche]] [[Bakteriolog]] [[Alexander Fleming]] entdeckt, datt de [[Schimmelpilz]] ''[[Penicillin|Penicillin notatum]]'' de Wuesstem vu [[Bakteerien]] hemmt. * {{4. September}} [[1929]]: D'Weltfaart vum däitsche [[Loftschëff]] ''[[LZ 127|LZ&nbsp;127 Graf Zeppelin]]'' hält no 35 Deeg op mat der Landung zu [[Friedrichshafen]]. * {{1. August}} [[1930]]: Éischt [[Fernsee|Televisioune]] sinn op der 7. grousser däitscher Funkausstellung am Virféierungsstadium. * [[18. August]] [[1932]]: Den [[Auguste Piccard]] an de [[Max Cosyns]] fuere mat engem Stratosphäre[[ballon]] an eng Weltrekordhéicht vu 16.940 Metern. * [[28. Februar]] [[1935]]: Am Laboratoire vum [[Wallace Hume Carothers]] gëtt den [[Nylon]] erfonnt. * [[22. Mäerz]] [[1935]]: Vum Funktuerm Berlin gëtt deen éischte reguläre [[Televisiounsprogramm]] vun der Welt ausgestraalt. * [[26. Juni]] [[1936]]: Zu [[Bremen]] start den éischten [[Helikopter]] vun der Welt, den [[Focke-Wulf Fw 61|FW 61]]. * [[28. Oktober]] [[1937]]: De [[Karl Wilhelm Reinmuth]] entdeckt en [[Asteroid|Planetoid]], spéider [[Hermes (Asteroid)|Hermes]] genannt. * {{6. Juli}} [[1938]]: De [[Seth Barnes Nicholson]] entdeckt de [[Jupitermound]] [[Lysithea (Mound)|Lysithea]] (Jupiter X). * [[18. Juli]] [[1938]]: Wéinst engem „Navigatiounsfeeler“ lant de Fluchpionéier [[Douglas Corrigan]] op engem Fluch vun New York a Kalifornien dogéint awer an Irland. Hie kritt fir säin Atlantikfluch de Spëtznumm „Wrong Way“. * [[26. Abrëll]] [[1939]]: Mam Fliger, ''[[Messerschmitt Me 209]]'', stellt de [[Fritz Wendel]] een neie [[Geschwindigkeet]]s-Weltrekord (755,138&nbsp;km/h) op. * [[20. Abrëll]] [[1940]]: Dat éischt [[Elektronemikroskop]] gëtt zu [[Philadelphia]] virgefouert. * [[12. Februar]] [[1941]]: Zu [[London]] gëtt deen éischte Patient mat [[Penicillin]] behandelt. * [[23. Februar]] [[1941]]: Dat radioaktiivt Element [[Plutonium]] gëtt vum Physiker [[Glenn Theodore Seaborg|Glenn T. Seaborg]] fir d'éischt hiergestallt. * [[18. Juli]] [[1942]]: Den éischten asazfäegen Düsenjäger vun der Welt, d'Me 262 (Messerschmitt), mécht hiren éischte Fluch. * {{3. Oktober}} [[1942]]: Mat dem éischten erfollegräiche Start vun der [[A4 (Rakéit)|A4-/V2-Rakéit]] zu [[Peenemünde]] mat enger Gipfelhéicht vu 84,5 Kilometer an enger Reechwäit vun 190 Kilometer gëllt dës Rakéit als den éischte vu Mënschenhand gebaute Fluchkierper, dee bis an de Weltraum koum. * {{9. November}} [[1944]]: Den [[Otto Hahn]] kritt den [[Nobelpräis]] fir [[Chimie]]. * {{1. Mäerz}} [[1945]]: De Lothar Siebert Pilot vum éischte vertikal ofgeschossene bemannte [[Rakéitefliger]], eng [[Bachem Ba 349|Bachem Natter]], kënnt beim Start ëm d'Liewen. * [[16. Juli]] [[1945]]: ''[[Trinity-Test]]'': Déi éischt [[Atomwaff|Atombomm]] gëtt an [[New Mexico]] ([[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]]) gezünnt. * [[14. Februar]] [[1946]]: An der Universitéit vu Pennsylvania gëtt [[ENIAC]], deen éischten elektroneschen Digitalrechner, dem Publik virgestallt. * [[14. Oktober]] [[1947]]: De [[Chuck Yeager]] duerchbrécht als éischte Mënsch erwisenermoossen d'[[Schallmauer]] mat enger ''[[Bell X-1]]'' an ongeféier 15.000 m Héicht. * [[20. September]] [[1951]]: E Fliger, eng [[Boeing]] [[Boeing B-47|B-47]] flitt fir d'éischt Kéier iwwer den [[Nordpol]]. * {{3. Oktober}} [[1952]]: Déi éischt [[Atombom]] vu Groussbritannien (Vereenegt brittesch Kinneksräich) gëtt gezünd. * {{1. November}} [[1952]]: US-amerikanesch Kärphysiker zünden um [[Eniwetok|Eniwetok-Atoll]] am [[Pazifik]] déi éischt [[Waasserstoffbomm]]. * [[27. Juni]] [[1954]]: Zu [[Obninsk]] bei [[Moskau]] gëtt dat éischt [[Kärkraaftwierk]] vun der Welt erfollegräich a Betrib geholl. * {{3. August}} [[1954]]: Éischte Fluch an England vun engem mat Düsen ugedriwwene Senkrechtstarter (den éischte Fliger deen ënner de Begrëff [[VTOL]] fält). Et war de [[Rolls-Royce Thrust Measuring Rig]] a gouf vum Captain R.T. Shepherd, Chefpilot déizäit bei Rolls Royce, geflunn. Well e sou komesch op senge véier Been ausgesinn huet, krut en de Spëtznumm ''Flying Bedstead''. * [[10. Juni]] [[1955]]: De Grondstee fir den europäesche Kärfuerschungslaboratoire [[CERN]] gëtt geluecht. * {{1. August}} [[1955]]: Den [[ORF]] straalt an [[Éisträich]] seng éischt Fernseeiwwerdroung aus. * [[13. September]] [[1956]]: [[IBM]] stellt déi éischt [[Festplack]] vir. D'Capacitéit ass sechs [[Späicherkapazitéiten|Megabyte]] (IBM 350). * [[17. September]] [[1956]]: Dat éischt [[Radioteleskop]] vun Däitschland um [[Stockert]] bei [[Bad Münstereifel]] gëtt ageweit. * [[29. Juli]] [[1957]]: D'[[International Atomenergie-Organisatioun]] (IAEO) gëtt gegrënnt. * [[21. August]] [[1957]]: Déi weltwäit éischt [[Interkontinentalrakéit]], d'sowjetesch [[R-7 (Rakéit)|R-7]], mécht hiren éischten erfollegräichen Testfluch. * {{4. Oktober}} [[1957]]: [[Sputnik]]-Programm: D'[[Sowjetunioun]] bréngt mat dem ''[[Sputnik 1]]'' deen éischte kënschtleche [[Satellit (Raumfaart)|Satellit]] an d'Äerdëmlafbunn. * {{3. November}} [[1957]]: De ''[[Sputnik 2]]'' (UdSSR) bréngt mat dem Hond [[Laika]] dat éischt Liewewiesen an eng Äerdëmlafbunn. * [[14. Abrëll]] [[1958]]: De ''[[Sputnik II]]'' vergloust an der [[Atmosphär vun der Äerd]]. * [[29. Juli]] [[1958]]: Den US-President [[Dwight D. Eisenhower]] ënnerzeechent den ''National Aeronautics and Space Act'', déi d'Schafung vun der [[NASA]] virgesäit. * {{3. August}} [[1958]]: D'Atom-U-Boot ''[[USS Nautilus (SSN-571)|USS Nautilus]]'' erreecht als éischt Waassergefier de [[Nordpol|geographeschen Nordpol]]. * {{1. Oktober}} [[1958]]: D'[[NASA]] ('''National Aeronautics and Space Administration''') gëtt gegrënnt als Reaktioun op déi fréi Erfolleger vun der [[Sowjetunioun]] an der [[Raumfaart]] aus der Virgängerorganisatioun NACA (''National Advisory Committee for Aeronautics''). * [[26. Oktober]] [[1958]]: D'Fluchgesellschaft [[Pan American World Airways|PanAm]] hëlt de Linnebetrib mat Düsefligeren iwwer den Atlantik op. * {{8. Oktober}} [[1958]]: Zu [[Stockholm]] gëtt engem Mënsch den éischten [[Häerzschrëttmacher]] ageplanzt. * [[11. Oktober]] [[1958]]: D'[[NASA]] start mat ''[[Pioneer-Programm|Pioneer 1]]'', déi éischt onbemannt [[Raumsond|Moundsond]], déi allerdéngs d'[[Äerdunzéiungskraaft]] net iwwerwanne kann. * [[13. September]] [[1959]]: Déi sowjetesch [[Raumsond]] ''[[Luna-Programm|Luna 2]]'' schléit als éischte kënschtleche Fluchkierper um [[Mound]] op. * {{4. Oktober}} [[1959]]: Déi sowjetesch Moundsond ''[[Luna 3]]'' ëmkreest den [[Äerdmound]] a funkt fir d'éischt Biller vun der Äerdmoundrécksäit. * [[21. Oktober]] [[1959]]: Nodeem der US-President [[Dwight D. Eisenhower]] am Joer 1958 d'Grënnung vun der [[NASA]] bewirkt hat, goufen déi däitsch Rakéitepionéier ëm de [[Wernher von Braun]] vun der [[United States Army]] an d'[[NASA]] iwwerfouert. * [[12. August]] [[1960]]: Mat dem Ballonsatellit ''[[Echo 1]]'' gëtt een éischte passiven [[Norichtensatellit|Kommunikatiounssatellit]] an eng Äerdëmlafbunn bruecht. * [[19. August]] [[1960]]: De ''[[Sputnik#Sputnik 5|Sputnik 5]]'' start mat den zwéin Hënn Belka a Strelka souwéi e Koup Mais a Planzen u Bord an eng Ëmlafbunn a lant deen Dag duerno nees sécher op der Äerd. * [[12. Abrëll]] [[1961]]: De sowjetesche [[Kosmonaut]] [[Juri Gagarin]] flitt u Bord vun der ''[[Wostok 1]]'' als éischte Mënsch an de [[Weltraum]]. Domat fänkt d'[[bemannt Raumfaart]] un. * [[21. Juli]] [[1961]]: Mat der [[Mercury-Redstone 4]] gëtt de [[Virgil Grissom]] als zweeten US-Amerikaner op e suborbitale Fluch an de Weltraum geschéckt. * [[21. August]] [[1961]]: Eng [[Douglas DC-8]] duerchbrécht als éischte Verkéiersfliger beim "Sénkfluch" d'[[Schallmauer]]. * {{4. Oktober}} [[1961]]: Den éischten aktiven [[Kommunikatiounssatellit]] vun den USA, ''[[Courier 1B]]'' start an de [[Weltraum]]. * [[1962]]: Fir d'éischt Kéier erreecht mat der ''[[Ranger-Programm|Ranger 4]]'' eng [[Raumsond]] de [[Mound]]. Leider konnt d'Sond keng Biller iwwermëttelen. Nëmme plangméisseg op der Mounduewerfläch futti fueren hat geklappt. * [[10. Juli]] [[1962]]:Den '' [[Telstar]]'', éischten amerikanesche [[Kommunikatiounssatellit]], gëtt an den All geschoss. * [[22. Juli]] [[1962]]: D'[[Raumsond]] ''[[Mariner-Programm#Mariner 1 an 2|Mariner 1]]'' start a Richtung [[Venus (Planéit)|Venus]], muss awer no e puer Sekonne wéinst enger Fluchbunnabweechung gesprengt ginn. * [[12. August]] [[1962]]: De [[Kosmonaut]] [[Pawel Popowitsch]] startet u Bord vun der ''[[Wostok 4]]'' an de Weltraum. Genee 24 Stonnen no ''[[Wostok 3]]'' mat dem [[Andrijan Nikolajew]]. Domat sinn eng éischt Kéier zwéi bemannnte Raumgefierer gläichzäiteg an enger [[Äerdëmlafbunn]]. * [[16. Juni]] [[1963]]: Vum [[Weltraumgare|Kosmodrom]] am kasachesche [[Baikonur]] start d'[[Walentina Wladimirowna Tereschkowa]], genannt ''Walja'' mat dem Raumschëff ''[[Wostok 6]]'' als éischt Fra an de Weltraum. * [[19. Juni]] [[1964]]: Tëscht Japan an den USA gëtt den éischten [[Telefonskabel]] a Betrib geholl. * [[31. Juli]] [[1964]]: De Satellit ''[[Ranger 7]]'' lant wéi geplangt haart op de [[Mound]] an zerschléit, kann awer virdrun déi éischt 4.000 Fotoe vum Mound op d'Äerd schécken. * [[19. August]] [[1964]]: Vun der [[NASA]] gëtt d'''[[Syncom|Syncom 3]]'' als éischte [[geostationäre Satellit]] vu [[Cape Canaveral]] mat enger [[Delta (Rakéit)|Delta]]-Trägerrakéit gestart. No bei der Internationalen [[Datumsgrenz]] stationéiert kann hien d'[[Olympesch Summerspiller 1964]] vun Tokyo an d'[[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] iwwerdroen an domat déi éischt [[Televisiounsiwwerdroung]] iwwer de [[Pazifeschen Ozean|Pazifik]] erméiglechen. * [[12. Oktober]] [[1964]]: Déi sowjetisch Raumkapsel ''[[Woschod 1]]'' start mat de [[Kosmonaut]]e [[Wladimir Michailowitsch Komarow|Wladimir Komarow]], [[Boris Borissowitsch Jegorow|Boris Jegorow]] an [[Konstantin Petrowitsch Feoktistow|Konstantin Feoktistow]] u Bord. Et ass deen éischte Raumfluch mat méi Persounen. * [[18. Mäerz]] [[1965]]: De [[Kosmonaut]] [[Alexei Archipowitsch Leonow]] verléisst als éischte Mënsch eng Raumkapsel am Weltraum. *[[23. Mäerz]] [[1965]]: D'''[[Gemini 3]]'', éischt bemannt US-Missioun verleeft erfollegräich. * [[15. Juli]] [[1965]]: D'amerikanesch Raumsond ''[[Mariner-Programm#Mariner 3 a 4|Mariner 4]]'' flitt laanscht de [[Mars (Planéit)|Mars]] a liwwert déi éischt no Fotoe vun engem frieme Planéit. * [[16. Juli]] [[1965]]: Éischte Start vun enger [[Proton (Rakéit)|Proton]]-Rakéit. * [[26. November]] [[1965]]: Frankräich start vun Hammaguir an Algerie mat enger Rakéit vum Typ „Diamant A“ de Satellit Asterix. Dëst ass den éischte Satellitestart ouni Bedeelegung vun den USA oder der fréierer UdSSR. * [[21. August]] [[1965]]: Beim zweete Versuch gléckt de Start vu ''[[Gemini 5]].'' Mat 190 Stonnen am Weltraum stellen de [[Gordon Cooper]] an de [[Charles Conrad]] en neie Laangzäitrekord op. * [[18. September]] [[1965]]: Déi japanesch [[Amateurastronom]]en Ikeya a Seki entdecken de Koméit'' dee spéider hiren Numm kritt, nämlech [[Ikeya-Seki]]''. De Koméit gëtt sou hell, datt en daagsiwwer nieft der [[Sonn]] gesi ka ginn. Hie gëllt als deen opfällegste Koméit vum zweete Joerdausend no Christus. * {{3. Abrëll}} [[1966]]: Mat der Raumsond ''[[Luna 10]]'' schwenkt fir d'éischt e [[Satellit (Raumfaart)|Satellit]] an eng [[Ëmlafbunn]] ëm de [[Mound]]. * {{2. Juni}} [[1966]]: Mat der éischter onbemannter [[Moundlandung]] etabléiert sech d'UdSSR fir kuerz Zäit als féierend Weltraumnatioun. * [[18. Juli]] [[1966]]: D'''[[Gemini 10]]''-Missioun start mat zwee Astronauten u Bord. * [[12. September]] [[1966]]: ''[[Gemini 11]]'' mam [[Charles Conrad]] a [[Richard Gordon]] u Bord start vun [[Cape Kennedy]] aus an de Weltraum. Dräi Deeg méi spéit lande se nees op der Äerd. * [[20. September]] [[1966]]: Déi 995,2 kg schwéier Raumsond ''[[Surveyor 2]]'' start Richtung [[Mound]]. No engem Feeler bei enger Bunnkorrektion gëtt d'Sond dräi Deeg duerno zerstéiert. * [[23. Abrëll]] [[1967]]: Start vun der sowjetescher Raumkapsel ''[[Sojus (Raumkapsel) Sojus 1]]'' - Bei der Landung [[24. Abrëll]] [[1967]] geet de Fallschierm net richteg op, an d'Kosmonaute [[Wladimir Michailowitsch a Komarow|Wladimir Komarow]] kommen ëm d'Liewen. * [[18. Oktober]] [[1967]]: Déi sowjetesch Sond ''[[Venera]] 4'' kritt en éischte Bléck ënner d'Wolleke vum Planéit [[Venus (Planéit)|Venus]]. * {{9. November}} [[1967]]: Beim éischte Start vun enger [[Saturn V]] Rakéit gëtt ënner anerem d'Hëtzschutzschëld vun [[Apollo 4]] getest. * [[11. Oktober]] [[1968]]: Mat ''[[Apollo 7]]'' ass deen éischte bemannte Fluch vun engem [[Apollo-Programm|Apollo]]-Raumschëff. U Bord sinn d'Astronaute [[Walter Schirra]], [[Donn Eisele]] an [[Walter Cunningham]]. * [[22. Oktober]] [[1968]]: No 163 Äerdëmkreesunge lant d'''[[Apollo 7]]'' mat den Astronaute [[Walter Schirra]], [[Donn Eisele]] an [[Walter Cunningham]] u Bord sécher am Atlantik. * {{7. Abrëll}} [[1969]]: D'[[Request for Comments|RFC 1]] mat dem Titel ''Host Software'' gëtt verëffentlecht. Dest kann als d'Gebuertstonn vum [[Internet]] bezeechent ginn. * [[16. Juli]] [[1969]]: Start vun ''[[Apollo 11]]'' zur éischter bemannter Moundlandung. * [[20. Juli]] [[1969]]: Den amerikaneschen Astronaut [[Neil Armstrong]] betrëtt als éischte Mënsch de Mound (21. Juli 1969 um 02:56:20 Auer UT), kuerz drop kënnt den [[Edwin Aldrin]] no. * [[24. Juli]] [[1969]]: D'''[[Apollo 11]]'' lant am [[Pazifeschen Ozean]]. * [[29. Juli]] [[1969]]: D'[[Raumsond]] ''[[Mariner-Programm#Mariner 6 a 7|Mariner 6]]'' (USA) fotograféiert de [[Mars (Planéit)|Mars]] beim Laanschtfléien a sent Biller a wéinege Minutten op d'Äerd. * {{2. August}} [[1969]]: D'[[Raumsonde]] ''[[Mariner-Programm#Mariner 6 a 7|Mariner 7]]'' maache Fotoe beim Laanschtfléie vum [[Mars (Planéit)|Mars]]. * [[19. November]] [[1969]]: De [[Charles Conrad]], Kommandant vun [[Apollo 12]], betrëtt als drëtte Mënsch den Äerdmound. * [[13. Abrëll]] [[1970]]: E Sauerstofftank vum Raumschëff ''[[Apollo 13]]'' explodéiert um Wee zum [[Mound]]. D'Mission gëtt ofbebrach, déi dräi [[Astronaut]]e kommen onverletzt op d'Äerd zeréck. * [[24. Abrëll]] [[1970]]: China schéckt säin éischte kënschtleche [[Satellit (Raumfaart)|Satellit]] ''[[Dong Fang Hong I]]'' an de Weltraum. * [[17. August]] [[1970]]: D'[[Venus-Missioun]] vun der sowjetescher [[Raumsond]] ''[[Venera-Missioun|Venera 7]]'' gëtt gestart. De [[15. Dezember]] lant si als éischt Sond erfollegräich op der [[Venus (Planéit)]]. * [[17. November]] [[1970]]: Mat dem Aussetze vun ''[[Lunochod 1]]'' am [[Mare Imbrium]] fänkt den éischten Asaz vun engem [[Rover (Raumfaart)|Moundgefier]] un. * [[31. Juni]] [[1971]]: U Bord enger [[Sojus (Raumkapsel)|Sojus]]-Kapsel geet en Drockventil op. Dräi [[Kosmonaut]]e kommen ëm d'Liewen. * [[26. Juli]] [[1971]]: Vum [[Kennedy Space Center]] start d'''[[Apollo 15]]'' mat den Astronauten [[David Scott (Astronaut)|David Scott]], [[James Irwin]] a [[Alfred Worden]] zum Mound. * [[30. Juli]] [[1971]]: Den [[David Scott (Astronaut)|David Scott]] an den [[James Irwin]] lande mat der Moundlandefär vun der [[Apollo 15]] als véiert NASA-Missioun um Mound, op deem si dräi Deeg verbréngen. Bei dëser Missioun kënnt fir d'éischt d'[[Lunar Roving Vehicle]] zum Asaz. * [[28. Oktober]] [[1971]]: Zu [[Woomera]] start Groussbritannien erfollegräich dee bis haut eenzege Satellit mat enger brittescher Drorakéit, den Testsatellit [[Prospero]]. * [[13. November]] [[1971]]: D'US-amerikanesch [[Raumsond]] ''[[Mariner-Programm#Mariner 8 an 9|Mariner 9]]'' erreecht de Planéit [[Mars (Planéit)|Mars]] a schwenkt als éischt Sond an eng [[Ëmlafbunn]] vun engem aneren [[Planéit]] an. * [[27. November]] [[1971]]: Déi sowjetesch Raumsond [[Mars 2]] erreecht als éischten ierdesche Raumkierper de [[Mars (Planéit)|Mars]] * {{1. Abrëll}} [[1972]]: Intel stellt säin éischten 8-Bit-Prozesser, den [[Intel 8008|8008]] vir. * [[16. Abrëll]] [[1972]]: Start vun der ''[[Apollo 16]]'' Missioun. * [[20. Abrëll]] [[1972]]: D'''[[Apollo 16]]'' lant um [[Mound]]. * {{1. August}} [[1972]]: Dat mat 100 m Duerchmiesser (bis [[2000]] dat gréisst fräi beweeglecht [[Radioteleskop Effelsberg|Radioteleskop]] vun der Welt), gëtt bei [[Effelsberg]] a Betrib geholl. * [[21. August]] [[1972]]: Start vum Ultraviolett- a Röntgen-Teleskop ''[[Orbiting Astronomical Observatory 3]]'' och ''Copernicus Observatory'' genannt. * {{5. Abrëll}} [[1973]]: D'[[NASA]] start mat der ''[[Pioneer 11]]'' hir zweet [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]]-Sond. * {{6. Abrëll}} [[1973]]: D'[[Raumsond]] ''[[Pioneer 11]]'' start mat enger [[Atlas (Rakéit)#Raumfaart-Trägersystem 1. Generatioun|Atlas-Centaur-Rakéit]] zur Erfuerschung vun de Planéiten [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]] a [[Saturn (Planéit)|Saturn]]. * [[27. September]] [[1973]]: D'[[Sowjetunioun]] start dat bemannt Raumschëff ''[[Sojus 12]]''. * [[26. Oktober]] [[1973]]: Déi onbemannt [[Raumsond]] „[[Explorer 50]]“ gëtt vun den [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] gestart. * {{3. November}} [[1973]]: D'[[NASA]] start de Satellit ''[[Mariner-Programm#Mariner 10|Mariner 10]]'' a Richtung [[Merkur (Planéit)|Merkur]], fir deen den [[29. Mäerz]] [[1974]] z'erreechen. * [[11. September]] [[1974]]: Den [[Charles Thomas Kowal|Charles Kowal]] entdeckt de [[Jupitermound]] ''[[Leda (Jupitermound)|Leda]]'' (''Jupiter XIII''). * [[16. November]] [[1974]]: D'''[[Arecibo-Botschaft]]'' gëtt an de Weltraum gesent. * [[30. Mee]] [[1975]]: Grënnung vun der [[European Space Agency|europäescher Weltraumorganisatioun]] mat Sëtz zu [[Paräis]] (Frankräich). * [[14. Juni]] [[1975]]: D'Sond [[Venera Missioun]] vun der [[Sowjetunioun]] ''Venera 10'' start an erreecht de [[25. Oktober]] [[1975]] d'[[Venus (Planéit)|Venus]]. De Lander schafft 63 Minutte laang op der Planéitenuewerfläch * [[15. Juli]] [[1975]]: Déi éischt Zesummenaarbecht an der [[Raumfaart]] tëscht [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] an der [[Sowjetunioun]] gëtt gestart. * [[17. Juli]] [[1975]]: Am Zesummenhang vum [[Apollo-Sojus-Projet]] kënnt et zum éischte symboleschen [[Rendez-vous (Raumfaart)|Docking]] vun der US-amerikanescher ''Apollo 18'' an der sowjetescher ''Sojus 19'' * [[20. August]] [[1975]]: D'[[Raumsond]] ''[[Viking-Programm|Viking 1]]'' vun der [[NASA]] start op de Wee zum Mars. * [[20. Juli]] [[1976]]: De Lander vun der Raumsond ''[[Viking 1]]'' erreecht d'Uewerfläch vum [[Mars (Planéit)|Mars]]. * {{7. August}} [[1976]]: D'[[Raumsond]] ''[[Viking 2]]'' schwenkt an d'Ëmlafbunn vum [[Mars (Planéit)|Mars]] an. * [[18. August]] [[1976]]: Déi sowjetesch [[Raumsond]] ''[[Luna 24]]'' land um [[Mound]] a kënnt den [[22. August]] nees zeréck. * {{3. September}} [[1976]]: D'Raumsonde ''[[Viking-Programm|Viking 2]]'' land erfollegräich am Flaachland [[Utopia Planitia]] um [[Mars (Planet)|Mars]]. * [[20. August]] [[1977]]: D'amerikanesch Raumsond ''[[Voyager 2]]'' start op de Wee zum Planéit [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]], [[Saturn (Planéit)|Saturn]], [[Uranus (Planéit)|Uranus]] an den [[Neptun (Planéit)|Neptun]]. * {{5. September}} [[1977]]: Start vun der amerikanescher [[Raumsond]] ''[[Voyager 1]]'', déi de [[5. Mäerz]] [[1979]] de [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]] an den [[12. November]] [[1980]] den [[Saturn (Planéit)|Saturn]] passéiert. * [[23. November]] [[1977]]: Mat dem [[Meteosat]]-1 gëtt den éischte vun enger Serie vu [[geostationär]]e [[Wiedersatellit]]e vun der [[European Space Agency|ESA]] gestart. Dëst ass en europäesche Bäitrag zum Opbau vum globale Wiedersatellite-System. * [[22. Juni]] [[1978]]: den [[Astronom]] [[James W. Christy]] entdeckt den Zwergplanéit [[Charon]], de gréisste Mound vum Pluto. * [[11. Juli]] [[1979]]: D'[[Raumstatioun]] ''[[Skylab]]'' vergloust an der [[Äerdatmosphär]]. * {{1. September}} [[1979]]: ''[[Pioneer 11]]'' flitt als éischt [[Raumsond]] beim [[Saturn (Planéit)|Saturn]] laanscht an entdeckt dobäi en neie Saturnmound. * [[15. Juli]] [[1980]]: D'[[Alfred-Wegener-Institut]] fir Polar- a Mieresfuerschung (AWI) zu Bremerhaven gëtt gegrënnt. * [[13. Juli]] [[1980]]: D'[[European Space Agency|Europäesch Weltraumorganisatioun ESA]] genehmegt zu [[Paräis]] de Projet ''[[Giotto (Sond)|Giotto]]'': Eng mat der ''[[Ariane (Rakéit)|Ariane]]''-Rakéit gestarte Raumsond soll d'Fluchbunn vum [[Koméit Halley]] kräizen, deen am Joer [[1986]] eis [[Sonnesystem]] duerchflitt. * [[18. Juli]] [[1980]]: [[Indien]] start als sechst Land eng Rakéit a bréngt e [[Satellit (Raumfaart)|Satellit]] an de Raum. * {{7. August}} [[1980]]: No iwwer véier Joer an der Ëmlafbunn vum [[Mars (Planéit)|Mars]] räisst de Kontakt zur Mammesond ''[[Viking 1]]'' of. * {{7. August}} [[1980]]: Den éischte [[Solarenergie]]-Fliger ''Grossamer Penguin'' mécht säin éischte Fluch. * [[12. November]] [[1980]]: D'amerikanesch Raumsond [[Voyager 1]] flitt laanscht de [[Saturn (Planéit)|Saturn]] a liwwert vill Fotoe vum Saturn, senge Réng a Mounden. * [[12. Abrëll]] [[1981]]: Éischte Start vun engem [[Space Shuttle]], d'Raumfär ''[[Columbia (Raumfär)|Columbia]]''. * [[14. Abrëll]] [[1981]]: Mat der erfollegräicher Landung vun der Raumfär ''Columbia'', dem éischte [[Space Shuttle]], héiert déi [[STS-1|éischt Space-Shuttle-Missioun]] vun der NASA op. * [[26. September]] [[1983]]: Kuerz virum Start vun enger sowjetesche [[Sojus (Raket)|Sojus]]-Raket brécht Feier aus. D'[[Kosmonaut]]e kënne sech retten, nodeem si sech mat der Kapsel ofsprengen. * [[20. Oktober]] [[1983]]: De [[Meter]] gëtt nei definéiert als Streck, déi d'[[Liicht]] am [[Vakuum]] an 1/299.792.458 [[Sekonnen]] zeréckleet. * [[10. November]] [[1983]]: De Student [[Fred Cohen]] presentéiert op der [[University of Southern California]] de weltwäit éischten [[Computervirus]] op engem [[Unix]]-System. * [[28. November]] [[1983]]: Als éischte (West-)[[Däitschland|Däitsche]] start den [[Ulf Merbold]] mat der [[Vereenegt Staate vun Amerika|US]]-[[Raumfär]] „Columbia“ an de [[Weltraum]]. Mat u Bord ass den europäesche Weltraumlaboratoire [[Spacelab]] * [[25. Juli]] [[1984]]: Wäehrend der Missioun ''[[Sojus T-12]]'' ënnerhëlt d'[[Swetlana Jewgenjewna Sawizkaja]] als éischt Fra e [[Weltraumspazéiergang]]. * {{2. August}} [[1984]]: An der [[Universitéit Karlsruhe]] gëtt Däitschlands éischt [[E-Mail]] empfaangen. *[[2. Juli]] [[1985]]: Fir d'Erfuerschung vum [[Koméit Halley]] gëtt d'europäesch Raumsond ''[[Giotto (Sond)|Giotto]]'', benannt nom [[Giotto di Bondone]], vun der Weltraumgare vu [[Kourou]] gestart. * [[11. September]] [[1985]]: D'Raumsond ''[[International Sun-Earth Explorer|ISEE-3/ICE]]'' passéiert de Koméit [[21P/Giacobini-Zinner]]. Et ass den éischte Koméit dee vun engem Satellit erfuerscht gëtt. * [[20. November]] [[1985]]: Microsoft verëffentlecht déi éischt Versioun vum Betribssystem [[Microsoft Windows|Windows]]. * [[11. September]] [[1988]]: Den [[Asteroid]] ''[[Polydoros (Asteroid)|Polydoros]]'' aus der Grupp vun den [[Trojaner (Astronomie)|Jupiter-Trojaner]] gëtt vum [[Carolyn Jean Spellmann Shoemaker]] entdeckt. * [[19. September]] [[1988]]: Israel start mat der ''[[Shavit]]''-Rakéit de Satellit ''[[Ofeq]] 1''. * [[14. Juni]] [[1989]]: 12 Joer nom leschte Start vun der [[Titan (Rakéit)|Titan-Rakéit]] hieft eng nei Versioun vun der Titan Rakéit of. Si ka ronn 18 t an en niddregen Orbit a bis zu 4,5 t an eng [[geostationär]] Ëmlafbunn bréngen * [[18. Oktober]] [[1989]]: Déi amerikanesch [[Raumsond]] ''[[Galileo (Raumsond)|Galileo]]'' start op hire Wee zum [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]]. * [[24. Abrëll]] [[1990]]: D''''[[Hubble-Weltraumteleskop]]''' gëtt vun der [[Space Shuttle]] ''[[Discovery (Raumfär)|Discovery]]'' an den Orbit bruecht. * [[10. August]] [[1990]]: D'[[Raumsond]] ''[[Magellan (Sond)|Magellan]]'' trëtt an eng [[Ëmlafbunn]] ëm d'[[Venus (Planéit)#Magellan|Venus]] an, fir d'Uewerfläch vum Planéit ze kartéieren. * {{2. Oktober}} [[1991]]: Den Éisträicher [[Franz Viehböck]] start zesumme mat de [[Kosmonauten]] [[Alexander Wolkow]] an [[Toktar Aubakirow]] op d'russesch Raumstatioun [[Mir (Raumstatioun)|Mir]]. De Viehböck ass domat den éischten [[Éisträicher]] am All. * [[30. Abrëll]] [[1993]]: De[[WWW]], dat haitegt multimediale [[Internet]], (op [[HTML]]-Grondlag) gëtt fir allgemeng Benotzung weltwäit fräi ginn. * [[21. Abrëll]] [[1994]]: Den éischten [[Exoplanéit|extrasolare Planéitesystem]] gëtt vum polneschen Astronom [[Alexander Wolszczan]] entdeckt. * [[23. Abrëll]] [[1994]]: Physiker am [[Fermilab]] (USA) entdecken den [[Top-Quark]]. * [[22. Juli]] [[1994]]: Déi lescht Deeler vum Koméit ''[[Shoemaker-Levy 9]]'' schloen op de [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]] op. * [[15. September]] [[1994]]: De Schwäizer Astronom [[Didier Queloz]] entdeckt den éischte [[Exoplanéit|Planéit baussent eisem Sonnesystem]]. * [[12. Oktober]] [[1994]]: Déi US-amerikanesch Raumsond ''[[Magellan (Sond)|Magellan]]'' vergloust an der [[Venus (Planéit)|Venusatmosphär]]. * [[29. Juni]] [[1995]] – Beim [[Shuttle-Mir-Programm]] dockt de Spaceshuttle ''[[Atlantis (Raumfär)|Atlantis]]'' fir d'éischt un déi russesch Raumstatioun ''[[Mir (Raumstatioun)|Mir]]'' un. * {{5. Juli}} [[1996]]: D'[[Dolly (Schof)|Schof Dolly]], dat éischt [[Klon|gekloont]] Déier gëtt a Schottland gebuer. * {{4. Juli}} [[1997]]: D'[[NASA]]-Sond ''[[Mars Pathfinder|Pathfinder]]'' lant um [[Mars (Planéit)|Mars]]. * {{9. Juli}} [[1997]]: D'amerikanesch Raumsond ''[[Voyager 2]]'' flitt laanscht de [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]] a liwwert vill Fotoe vum Jupiter a senge Mounden. * [[18. September]] [[1997]]: No bal 60 Joer flitt nees een [[Zeppelin]]-[[Loftschëff]] iwwer de Bodensee. * [[27. September]] [[1997]]: De Kontakt mat der amerikanescher Mars-Sond ''[[Mars Pathfinder]]'' brécht of. * [[1998]]: Vu [[Cape Canaveral]] gëtt d'[[Raumsond]] ''[[Deep Space 1]]'' als éischte Satellit mat engem [[Ionenundriff]] an de Weltraum geschoss. * {{4. Juli}} [[1998]]: Déi éischt japanesch Raumsond ''[[Nozomi]]'' gëtt a Richtung Mars geschéckt. * {{4. Juli}} [[1999]]: Zwéin Hobbyarcheologe fannen d'''[[Himmelsscheif vun Nebra]]'', déi weltwäit eelst konkreet Himmelsduerstellung. * [[31. Juli]] [[1999]]: D'US-Raumsond ''[[Lunar Prospector]]'', där hir Missioun den Nowäis vu Waasser um Mound soll ginn, schléit – wéi virgesinn – um Mound op, nodeem si ronn 1 1/2 Joer Daten iwwer de Mound geliwwert hat. Beim Opschlag geléngt et awer net, Äis fräizesetzen. * [[11. August]] [[1999]]: Total Sonnendäischtert iwwer Lëtzebuerg bei zimmlech schlechte Beobachtungsbedingungen. [[Kategorie:Chronologie vun der Astronomie|1/1901-2000]] d2nice9zauyiv1qnkh3dxgq1dxwlduu Stoubach 0 32169 2669500 2595325 2026-04-01T09:58:13Z ~2026-29608-4 69362 2669500 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Belsch | Numm = Stoubach | Bild = Stoubach Stupbach.JPG | Bildtext = Vue vun der belscher Säit aus op d'Bréck an op déi däitsch Säit | Regioun = {{Wallounien}} | Communautéit = {{Däitsch Communautéit}} | Provënz = {{Provënz Léck}} | Arrondissement = [[Arrondissement Verviers|Verviers]] | Gemeng = {{Burg-Reuland}} | Telefonszon = 080 | Postcode = 4790 | Koordinaten = {{coor dms|50|10|32.91|N|06|08|38.59|O}} | Fläch = | Bevëlkerung = 24 | Bevëlkerungsdatum = ''(2007)'' }} '''Stoubach''' (''Stubisch'', wéi d'Leit vun do soen, ''Stubbech'' op Lëtzebuergesch), ass eng [[belsch]] Uertschaft an der Gemeng [[Burg-Reuland]] an der [[Provënz Léck]]. D'Uertschaft läit op der [[Our (Sauer)|Our]], déi hei d'Grenz tëscht der [[Belsch]] an [[Däitschland]] mécht. Op der däitscher Säit läit d'Uertschaft [[Stupbach]] (Gemeng [[Lützkampen]], Landkrees [[Äifelkreess Béibreg-Prüm|Bitburg-Prüm]]). Et ass net vun ongeféier, datt déi zwéin Nimm sech gläichen, well bis virum [[Éischte Weltkrich]] hunn déi zwou Uertschaften zum däitsche Keeserräich gehéiert an et war nëmmen een Duerf. Nom Éischte Weltkrich gouf den Deel, deen haut zu der Belsch géhéiert, grad sou wéi déi ganz Géigend vu [[Sankt Vith]], [[Eupen]] a [[Malmedy]] un d'Belsch ugegliddert. Dat huet vill Gedeessems a Roserei fir d'Leit aus dem fréieren Duerf mat sech bruecht. Elo haten op eemol belsch Bauere méi Lännereien an Däitschland leie wéi an der Belsch, an ëmgedréint och. Am [[Zweete Weltkrich]] huet den [[Adolf Hitler|Hitler]] d'Kar erëm ëmgedréint an et war erëm alles däitsch fir fënnef Joer. Duerno koum déi al Situatioun erëm, an d'Grenzkontrollen hunn d'Liewen tëscht den zwou Uertschaften net méi liicht gemaach. D'Leit aus den zwou Uertschaften hunn awer Méiglechkeete fonnt fir sech ze begéinen an dobäi ass och nach ferm geschmuggelt ginn. Eréischt duerch d'Schengener Ofkommes ass d'Grenz definitiv erëm opgaangen an de [[27. September]] [[2003]] gouf dann och déi nei [[Bréck vu Stoubach|Bréck iwwer d'Our]] ageweit an domat d'Kommunikatiounsproblemer, déi bestanen haten, aus de Féiss geraumt. Stoubach huet haut eng Awunnerzuel vu 24 Leit. Bis zur [[Belsch Gemengefusiounen 1977|belscher Gemengereform vun 1977]] huet Stoubach zu der fréierer Gemeng [[Reuland]] gehéiert. == Um Spaweck == * [http://www.burg-reuland.be/die-gemeinde/ortschaften/stoubach/ Stoubach op der Websäit vun der Gemeng Burg-Reuland] {{Navigatioun Gemeng Burg-Reuland}} [[Kategorie:Uertschaften an der Provënz Léck]] [[Kategorie:Uertschaften an der Däitschsproocheger Communautéit vun der Belsch]] 4qg2p71gyaes1x43uxrytd1mzq0marx 2669515 2669500 2026-04-01T10:08:23Z Puscas 735 ... 2669515 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Belsch | Numm = Stoubach | Bild = Stoubach Stupbach.JPG | Bildtext = Vue vun der belscher Säit aus op d'Bréck an op déi däitsch Säit | Regioun = {{Wallounien}} | Communautéit = {{Däitsch Communautéit}} | Provënz = {{Provënz Léck}} | Arrondissement = [[Arrondissement Verviers|Verviers]] | Gemeng = {{Burg-Reuland}} | Telefonszon = 080 | Postcode = 4790 | Koordinaten = {{coor dms|50|10|32.91|N|06|08|38.59|O}} | Fläch = | Bevëlkerung = 24 | Bevëlkerungsdatum = ''(2007)'' }} '''Stoubach''' (''Stubisch'', wéi d'Leit vun do soen, ''Stubbech'' op Lëtzebuergesch), ass eng [[belsch]] Uertschaft an der Gemeng [[Burg-Reuland]] an der [[Provënz Léck]]. D'Uertschaft läit op der [[Our (Sauer)|Our]], déi hei d'Grenz tëscht der [[Belsch]] an [[Däitschland]] mécht. Op der däitscher Säit läit d'Uertschaft [[Stupbach]] (Gemeng [[Lützkampen]], Landkrees [[Äifelkreess Béibreg-Prüm|Bitburg-Prüm]]). Et ass net vun ongeféier, datt déi zwéin Nimm sech gläichen, well bis virum [[Éischte Weltkrich]] hunn déi zwou Uertschaften zum däitsche Keeserräich gehéiert an et war nëmmen een Duerf. Nom Éischte Weltkrich gouf den Deel, deen haut zu der Belsch géhéiert, grad sou wéi déi ganz Géigend vu [[Sankt Vith]], [[Eupen]] a [[Malmedy]] un d'Belsch ugegliddert. Dat huet vill Gedeessems a Roserei fir d'Leit aus dem fréieren Duerf mat sech bruecht. Elo haten op eemol belsch Bauere méi Lännereien an Däitschland leie wéi an der Belsch, an ëmgedréint och. Am [[Zweete Weltkrich]] huet den [[Adolf Hitler|Hitler]] d'Kar erëm ëmgedréint an et war erëm alles däitsch fir fënnef Joer. Duerno koum déi al Situatioun erëm, an d'Grenzkontrollen hunn d'Liewen tëscht den zwou Uertschaften net méi liicht gemaach. D'Leit aus den zwou Uertschaften hunn awer Méiglechkeete fonnt fir sech ze begéinen an dobäi ass och nach ferm geschmuggelt ginn. Eréischt duerch d'Schengener Ofkommes ass d'Grenz definitiv erëm opgaangen an de [[27. September]] [[2003]] gouf dann och déi nei Bréck iwwer d'Our ageweit an domat d'Kommunikatiounsproblemer, déi bestanen haten, aus de Féiss geraumt. Stoubach huet haut eng Awunnerzuel vu 24 Leit. Bis zur [[Belsch Gemengefusiounen 1977|belscher Gemengereform vun 1977]] huet Stoubach zu der fréierer Gemeng [[Reuland]] gehéiert. == Um Spaweck == * [http://www.burg-reuland.be/die-gemeinde/ortschaften/stoubach/ Stoubach op der Websäit vun der Gemeng Burg-Reuland] {{Navigatioun Gemeng Burg-Reuland}} [[Kategorie:Uertschaften an der Provënz Léck]] [[Kategorie:Uertschaften an der Däitschsproocheger Communautéit vun der Belsch]] hwkp1idy1k4hzbigcbw40f8ka5bugbb Charles Joseph Collart 0 36647 2669466 2640220 2026-04-01T07:56:07Z Les Meloures 580 k 2669466 wikitext text/x-wiki {{Homonymie Persounen}} '''Charles Joseph Collart''' ass den Numm vu Membere vun der [[Collart (Famill)|Famill Collart]]: * [[Charles Joseph Collart (1726-1812)]], de Grënner vun der Industriellen-Dynastie; * [[Charles Joseph Collart (1775-1841)]], ee vu senge véier Jongen; * [[Charles Joseph Collart (1801-1834)]], Enkel vum Éischten an [[Neveu]] vum Zweeten. * [[Charles Joseph Collart (1829-1910)]], Jong vum Zweeten; Deputéierten, bestuet mat der Henriette baronne d'Anethan. ==Kuckt och== *[[Collart (Famill)]] *[[Collart (Familljennumm)]] {{DEFAULTSORT:Collart Charles Joseph}} r007jko6wqsb48cudfchvterc2rxq2d Trojaner (Astronomie) 0 41448 2669511 2668324 2026-04-01T10:05:56Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2669511 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|den Asteroidegruppen, déi 'Trojaner' genannt ginn|aner Bedeitungen|Trojaner}} [[Fichier:Asteroid Belt.jpg|thumb|350px|Asteroiden - Trojaner]] D''''Trojaner''' sinn [[Asteroid]]egruppen, déi e Planéit op hirer Bunn ëm d'[[Sonn]] als [[Koorbitalen Objet]] mat engem mëttleren Ofstand vu 60° virdrun oder hanner him begleeden. D'Nimm vun den Trojaner, déi bis elo fonnt goufen, sinn no de Persounen aus dem [[Homer]] senger ''[[Ilias]]'' genannt: d'Asteroiden, déi virun engem Planéit lafen, si mat Ausnam vum [[(624) Hektor|Hektor]] no de griicheschen an déi, déi hannendru sinn, no den trojaneschen Helde genannt. == Positioun == D'Trojaner kreesen ëm d'Libratiouns- oder [[Lagrange-Punkt]]en L<sub>4</sub> an L<sub>5</sub>. Dat sinn d'Gläichgewiichtspunkten a stellen ee spezielle Fall am soss nëmme schwéier léisbaren [[Dräikierperproblem]] duer. D'System Sonn – Jupiter – Trojaner mécht fir jiddweree vun dëse Klengkierper e stabilt Dräikierpersystem. Bis elo sinn an L<sub>4</sub> an an L<sub>5</sub> 3035 an op L<sub>5</sub> 1734 Trojaner bekannt (Stand: 30. Dezember 2010), déi total Zuel gëtt op e puer Dausend geschat. Den éischten Trojaner, (588)&nbsp;[[Achilles (Asteroid)|Achilles]], gouf am Joer [[1906]] vum [[Max Wolf]] entdeckt. Dee gréissten Trojaner ass warscheinlech den (624)&nbsp;[[Hektor (Asteroid)|Hektor]], deen am Joer [[1907]] entdeckt gouf. Et ass en onreegelméisseg geformten Asteroid mat enger Gréisst vun 370&nbsp;×&nbsp;195&nbsp;km. (kuckt och [[Lëscht vun den Asteroiden#Trojaner, Transneptune|Lëscht vun den Asteroiden]]). == Donkel Kierper - vu wäit dobaussen? == De Planéit [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]] huet duerch seng riseg [[Mass (Physik)|Mass]] en enormen Afloss op de baussenzege [[Sonnesystem]] a mécht e Koup Onstabilitéiten un den [[Asteroid]]en an op hire Bunnen. Vill Astronome mengen dofir, datt och am Beräich vun de Trojaner e stännege luese Wiessel am Gaang ass. Hir onerwaart grouss Zuel ([[1960]] waren der eréischt 20 bekannt) gëtt duerch géigesäiteg [[Kollisioun]]en erkläert. Well si mat [[Albedo]]en ëm 0,04 änlech donkel oder donkelrout si wéi d'[[Asteroid]]e vum baussenzege Sonnesystem, stamen der méiglecherweis vill vun do ([[Transneptuneschen Objet|Transneptunen]]). Vereenzelt kéinte sech Trojaner nees duerch [[Bunnstéierung]]en oder Stéiss vun de [[Libratiounspunkt]]e léisen an a Richtung [[Mars (Planéit)|Marsbunn]] ofdriften. == Trojaner vun aner Planéiten == === Mars-Trojaner === Am Joer [[1990]] gouf och am Libratiounspunkt L<sub>5</sub> vum [[Mars (Planéit)|Mars]] e [[Mars-Trojaner]] entdeckt, deen [[(5261) Eureka|Eureka]] gedeeft gouf. An der Tëschenzäit sinn dräi weider Mars-Trojaner entdeckt ginn, dovun een am L<sub>4</sub>-Punkt, an [[2007]] gouf den [[2007 NS2]] entdeckt. {{Méi Info 1|Mars-Trojaner}} === Neptun-Trojaner === Enn [[2001]] gouf och en Trojaner 60° vum [[Neptun (Planéit)|Neptun]] fonnt. Mat dem 4-m-[[Spigelteleskop]] um [[Cerro Tololo Inter-American Observatorium|Cerro Tololo]] opgeholl, krut den 230&nbsp;km-Kierper d'Asteroiden-Nummer [[2001 QR322|2001&nbsp;QR<sub>322</sub>]], war awer eréischt no engem Joer „geséchert“. Hien ëmkreest d'Sonn – genee wéi den Neptun – an 166 Äerdejoren. Mëttlerweil sinn dräi weider Neptun-Trojaner ([[2004 UP10|2004&nbsp;UP<sub>10</sub>]], [[2005 TN53|2005&nbsp;TN<sub>53</sub>]], [[2005 TO74|2005&nbsp;TO<sub>74</sub>]], [[2006 RJ103|2006&nbsp;RJ<sub>103</sub>]], [[2007 VL305|2007&nbsp;VL<sub>305</sub>]] an [[2008 LC18|2008&nbsp;LC<sub>18</sub>]]). Déi fënnef éischtgenannt sinn all op L<sub>4</sub>. Ufanks gouf dat och vum 2008&nbsp;LC<sub>18</sub> ugeholl. Den [[12. August]] [[2010]] huet d'Department of Terrestrial Magnetism (DTM) vun der [[Carnegie Institution of Washington]] zu Washington D.&nbsp;C. bekannt ginn, datt sech 2008&nbsp;LC<sub>18</sub> op der Langrange-Positioun L<sub>5</sub> beweegt. Et ass deen éischten nachogewisene Neptun-Trojaner op dëser Positioun.<ref name="SheppardTrujilloDTM">[https://web.archive.org/web/20100815095616/http://www.dtm.ciw.edu/users/sheppard/L5trojan/ Trojan Asteroid Found in Neptune's Trailing Gravitational Stability Zone.] Pressmatdeelung vun der [https://web.archive.org/web/20090107040241/http://carnegieinstitution.org/ Carnegie Institution of Washington], Washington D. C., vum [[12. Abrëll]] [[2010]]. Ofgeruff [[28. November]] [[2010]].</ref> De [[24. August]] [[2014]] soll d'Raumsond [[New Horizons]] de Lagrangepunkt L<sub>5</sub> vun der Neptunbunn kräizen. Do hofft een op weider Trojaner. === Äerd-Trojaner a -Begleeder === Bei der [[Äerd]] ass nëmmen een Trojaner bekannt, am Juli [[2011]] gouf den Asteroid [[2010 TK7|2010 TK<sub>7</sub>]] als Trojaner identifizéiert. E weideren Asteroid, den [[2002 AA29|2002 AA<sub>29</sub>]], pendelt tëscht de [[Lagrange-Punkt]]en L<sub>4</sub> an L<sub>5</sub> hin an hier. No där, an der Genesis vum Äerdmound beschriwwener Kollisiounstheorie, hat sech am L<sub>4</sub>-Punkt vun der Äerdbunn e Planéit ([[Theia (Planéit)|Theia]]) entwéckelt, deen duerch eng nofollgend Kollisioun mat der Äerd fir d'Gebuert vum Mound verantwortlech war. == Kuckt och == * [[Lëscht vun den Asteroiden]] == Literatur == * ''[[Sternenbote]]:'' Jahrgang 45/12, Seite 222-234: ''Die Asteroiden - Dramatik und Schutt im Planetensystem:'' Gottfried Gerstbach: Artikel auf der Seite des Autors als [[PDF]] abrufbar: https://web.archive.org/web/20061117205203/http://www.g.gerstbach.at/papers/Asteroid1202gg.pdf == Um Spaweck == {{Commonscat|Jupiter Trojans}} * {{de}} [http://kuffner-sternwarte.at/im_brennp/archiv2003/erster_nep_trojaner.html Erster Neptun-Trojaner] * {{en}} [http://cfa-www.harvard.edu/iau/lists/JupiterTrojans.html Lëscht vun de Jupiter-Trojaner] * {{en}} [http://cfa-www.harvard.edu/iau/lists/NeptuneTrojans.html Lëscht vun den Neptun-Trojaner] * {{de}} [http://www.wienerzeitung.at/DesktopDefault.aspx?TabID=4103&Alias=wzo&cob=319341 Christian Pinter: ''Die Trojaner des Weltalls''] Wiener Zeitung, [[28. Dezember]] [[2007]] * {{de}} [http://www.wissenschaft.de/wissen/news/261512.html www.wissenschaft.de: Asteroiden mit Identitätsproblemen] - En (Duebeel-) Trojaner vum Jupiter ass warscheinlech e Koméit. {{Referenzen}} [[Kategorie:Trojaner]] evmk0m4delw47919403g89105z2nsu1 Tour du Limousin 0 42927 2669495 2081181 2026-04-01T09:28:45Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2669495 wikitext text/x-wiki {{SkizzSport}} Den '''Tour du Limousin''' an eng Etappecourse mam Vëlo, déi an der [[Frankräich|franséischer]] Regioun [[Limousin]] gefuer gëtt. Vun [[1968]] bis [[1974]] war den ''Tour du Limousin'' eng Course fir d'Kategorie "Amateuren". Zanter [[2005]] gehéiert den ''Tour du Limousin'' zum ''[[UCI Europe Tour]]'' an ass zanterhier an der Klass 2.1 agestuuft. == D'Gewënner == * [[1968]]: [[Pierre Martelozzo]] {{FRA}} * [[1969]]: [[Paul Gutty]] {{FRA}} * [[1970]]: [[Francis Duteil]] {{FRA}} * [[1971]]: [[Francis Duteil]] {{FRA}} * [[1972]]: [[Juri Dimitriev]] {{URSS}} * [[1973]]: [[François Dubreuil]] {{FRA}} * [[1974]]: [[Ryszar Szurkowski]] {{POL}} * [[1975]]: [[Francis Campaner]] {{FRA}} * [[1976]]: [[Bernard Hinault]] {{FRA}} * [[1977]]: [[Bernard Hinault]] {{FRA}} * [[1978]]: [[Gilbert Chaumaz]] {{FRA}} * [[1979]]: [[Bernard Vallet]] {{FRA}} * [[1980]]: [[René Bittinger]] {{FRA}} * [[1981]]: [[Marc Madiot]] {{FRA}} * [[1982]]: [[Eric Salomon]] {{FRA}} * [[1983]]: [[Dominique Arnaud]] {{FRA}} * [[1984]]: [[Kim Andersen]] {{DNK}} * [[1985]]: [[Thierry Marie]] {{FRA}} * [[1986]]: [[Dominique Gaigne]] {{FRA}} * [[1987]]: [[Charly Mottet]] {{FRA}} * [[1988]]: [[Jean-Marc Manfrin]] {{FRA}} * [[1989]]: [[Thierry Claveyrolat]] {{FRA}} * [[1990]]: [[Martial Gayant]] {{FRA}} * [[1991]]: [[Michel Vermote]] {{BEL}} * [[1992]]: [[Eric Boyer]] {{FRA}} * [[1993]]: [[Charly Mottet]] {{FRA}} * [[1994]]: [[Jens Heppner]] {{DEU}} * [[1995]]: [[Andrei Tchmil]] {{UKR}} * [[1996]]: [[Laurent Brochard]] {{FRA}} * [[1997]]: [[Lauri Aus]] {{EST}} * [[1998]]: [[Vincent Cali]] {{FRA}} * [[1999]]: [[Stéphane Heulot]] {{FRA}} * [[2000]]: [[Patrice Halgand]] {{FRA}} * [[2001]]: [[Franck Bouyer]] {{FRA}} * [[2002]]: [[Patrice Halgand]] {{FRA}} * [[2003]]: [[Massimiliano Lelli]] {{ITA}} * [[2004]]: [[Pierrick Fédrigo]] {{FRA}} * [[2005]]: [[Sébastien Joly]] {{FRA}} * [[2006]]: [[Leonardo Duque]] {{COL}} * [[2007]]: [[Pierrick Fédrigo]] {{FRA}} * [[2008]]: [[Sébastien Hinault]] {{FRA}} * [[2009]]: [[Mathieu Perget]] {{FRA}} * [[2010]]: [[Gustav Larsson]] {{SWE}} * [[2011]]: [[Björn Leukemans]] {{BEL}} * [[2012]]: [[Yukiya Arashiro]] {{JPN}} * [[2013]]: [[Martin Elmiger]] {{SUI}} * [[2014]]: [[Mauro Finetto]] {{ITA}} * [[2015]]: [[Sonny Colbrelli]] {{ITA}} * [[2016]]: [[Joey Rosskopf]] {{USA}} == Um Spaweck == * [http://www.tourdulimousin.com/ Websäit vum ''Tour du Limousin''] {{fr}} * [https://web.archive.org/web/20160305050759/http://www.memoire-du-cyclisme.eu/etapes/eta_td_limousin.php Resultater vum ''Tour du Limousin'' op der Websäit vu ''Mémoire du Cyclisme''] {{fr}} [[Kategorie:Vëlossport a Frankräich|Tour Limousin]] [[Kategorie:UCI Europe Tour|Tour Limousin]] 9l08qaskxwcasvaw4798obtudxnuun9 Rund um die Nürnberger Altstadt 0 44552 2669442 2080913 2026-03-31T21:19:39Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2669442 wikitext text/x-wiki {{SkizzSport}} '''Rund um die Nürnberger Altstadt''' ass eng Vëloscourse vun engem Dag, déi an [[Däitschland]] gefuer gëtt. Vun [[1991]] bis [[1994]] war de ''Rund um die Nürnberger Altstadt'' eng Amateur-Course. Zanter [[2005]] gehéiert dës Course zum ''[[UCI Europe Tour]]'' an ass zanterhier an der Klass 1.1 agestuuft. == D'Gewënner == {| | [[1991]]: [[Stephan Gottschling]] || {{DEU}} |- | [[1992]]: [[Bert Dietz]] || {{DEU}} |- | [[1993]]: [[Steffen Rein]] || {{DEU}} |- | [[1994]]: [[Andreas Walzer]] || {{DEU}} |- | [[1995]]: [[Fabio Baldato]] || {{ITA}} |- | [[1996]]: [[Jan Schaffrath]] || {{DEU}} |- | [[1997]]: [[Mikael Holst-Kyneb]] || {{DNK}} |- | [[1998]]: [[Jan Ullrich]] || {{DEU}} |- | [[1999]]: [[Jens Zemke]] || {{DEU}} |- | [[2000]]: [[Raphael Schweda]] || {{DEU}} |- | [[2001]]: [[Olaf Pollack]] || {{DEU}} |- | [[2002]]: [[Erik Zabel]] || {{DEU}} |- | [[2003]]: [[Kai Hundertmarck]] || {{DEU}} |- | [[2004]]: [[Sebastian Siedler]] || {{DEU}} |- | [[2005]]: [[Ronny Scholz]] || {{DEU}} |- | [[2006]]: [[Gerald Ciolek]] || {{DEU}} |- | [[2007]]: [[Fabian Wegmann]] || {{DEU}} |- | [[2008]]: [[André Greipel]] || {{DEU}} |- | [[2009]]: [[Francesco Gavazzi]] || {{ITA}} |- | [[2010]]: [[Eric Baumann]] || {{DEU}} |- | [[2011]]: [[Helmut Trettwer]] || {{DEU}} |- | [[2012]]: [[Andreas Schillinger]] || {{DEU}} |} == Um Spaweck == * [http://www.radrennen.de/ Websäit vu ''Rund um die Nürnberger Altstadt''] {{de}} * [https://web.archive.org/web/20160305043016/http://www.memoire-du-cyclisme.eu/ligne/cla_nurnberger.php Resultater vu ''Rund um die Nürnberger Altstadt'' op der Websäit vu ''Mémoire du Cyclisme''] {{fr}} [[Kategorie:Vëlossport an Däitschland]] [[Kategorie:UCI Europe Tour]] jqae9bv5zpim8he4nbesyzp8x2r532i Haaptsäit/WDS-Spënnchen 0 45363 2669397 2669057 2026-03-31T16:00:03Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ 2669397 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi dann déi aktuell ersetzen oder [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikle stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * ... dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach uet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * ... den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * ... de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * ... dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberence Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * ... bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * ... [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * ... den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis de Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * ... d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * ... e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * ... déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * ... d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * ... d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: Sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * .. wéi de Grand-Duc Adolphe, den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'', d'Hymn vun de Groussherzoge vu Lëtzebuerg, säin eegene Wee gaangen ass? * ... dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * ... d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * ... de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * ... 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? * ... den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * ... et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * ... den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * ... deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * ... dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * ... d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * ... d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * ... wann ee mam Zuch an d'[[Gare Paradiso|Paradiso]] wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir erausklammen ze kënnen? * ... op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * ... de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * .., ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * ... den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * ... déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … datt et zu Lëtzebuerg eng [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]] an engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] veréiwegt gouf (''Oberkorn (It's a Small Town)''), nodeems déi 1982 do an enger Disco opgetruede war? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf. * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … De Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt. * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen. [[Kategorie:WDS]] ez17yc1mhlxcphy8rs1lkwcoj50d00g 2669416 2669397 2026-03-31T17:12:49Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ 2669416 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi dann déi aktuell ersetzen oder [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikle stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * ... dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach uet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * ... nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * ... den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * ... de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * ... dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberence Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * ... bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * ... [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * ... den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis de Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * ... d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * ... e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * ... déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * ... d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * ... d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: Sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * .. wéi de Grand-Duc Adolphe, den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'', d'Hymn vun de Groussherzoge vu Lëtzebuerg, säin eegene Wee gaangen ass? * ... dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * ... d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * ... de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * ... 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? * ... den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * ... et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * ... den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * ... deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * ... dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * ... d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * ... d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * ... wann ee mam Zuch an d'[[Gare Paradiso|Paradiso]] wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir erausklammen ze kënnen? * ... op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * ... de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * .., ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * ... den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * ... déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … datt et zu Lëtzebuerg eng [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]] an engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] veréiwegt gouf (''Oberkorn (It's a Small Town)''), nodeems déi 1982 do an enger Disco opgetruede war? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf. * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … De Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt. * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen. [[Kategorie:WDS]] j8r7b7ni3440k47os33do3fc0s6elk1 2669417 2669416 2026-03-31T17:14:20Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ 2669417 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi dann déi aktuell ersetzen oder [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikle stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * ... dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * ... nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * ... den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * ... de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * ... dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberence Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * ... bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * ... [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * ... den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis de Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * ... d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * ... e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * ... déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * ... d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * ... d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: Sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * .. wéi de Grand-Duc Adolphe, den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'', d'Hymn vun de Groussherzoge vu Lëtzebuerg, säin eegene Wee gaangen ass? * ... dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * ... d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * ... de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * ... 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? * ... den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * ... et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * ... den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * ... deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * ... dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * ... d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * ... d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * ... wann ee mam Zuch an d'[[Gare Paradiso|Paradiso]] wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir erausklammen ze kënnen? * ... op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * ... de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * .., ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * ... den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * ... déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … datt et zu Lëtzebuerg eng [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]] an engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] veréiwegt gouf (''Oberkorn (It's a Small Town)''), nodeems déi 1982 do an enger Disco opgetruede war? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf. * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … De Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt. * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen. [[Kategorie:WDS]] bfb7zyqdbybpaon6d3539fsx9hsnnbc 2669446 2669417 2026-03-31T23:14:35Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ 2669446 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi dann déi aktuell ersetzen oder [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikle stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * ... dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * ... nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * ... den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * ... den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * ... de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * ... dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberence Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * ... bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * ... [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * ... den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis de Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * ... d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * ... e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * ... déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * ... d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * ... d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: Sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * .. wéi de Grand-Duc Adolphe, den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'', d'Hymn vun de Groussherzoge vu Lëtzebuerg, säin eegene Wee gaangen ass? * ... dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * ... d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * ... de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * ... 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? * ... den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * ... et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * ... den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * ... deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * ... dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * ... d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * ... d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * ... wann ee mam Zuch an d'[[Gare Paradiso|Paradiso]] wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir erausklammen ze kënnen? * ... op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * ... de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * .., ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * ... den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * ... déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … datt et zu Lëtzebuerg eng [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]] an engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] veréiwegt gouf (''Oberkorn (It's a Small Town)''), nodeems déi 1982 do an enger Disco opgetruede war? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf. * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … De Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt. * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen. [[Kategorie:WDS]] k1hkm6oll86n4zwvjbq4e8nyq4zhn4j Kenia 0 47506 2669346 2579596 2026-03-31T13:44:20Z ~2026-29608-4 69362 /* Administrativ Andeelung */ 2669346 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoAFR}}{{Infobox Land | Numm = Jamhuri ya Kenya (Swahili)<br>Republic of Kenya (Englesch)<br>{{small|Republik Kenia}} | Fändel = Flag of Kenya.svg | Fändel Bildbreet= 150px | Fändel Artikel = Fändel vu Kenia | Wopen = Alternate Coat of arms of Kenya.svg | Wope Breet = 100px | Wopen Artikel = Wope vu Kenia | National Devise = "Harambee"<br>{{small|([[Lëtzebuergesch|lëtz.]]: Loosst ons zesummeschaffen)}} | Kaart = Location Kenya AU Africa.svg | Kaart Breet = | Offiziell Sprooch = [[Swahili]], [[Englesch]] | Haaptstad = [[Nairobi]] | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = [[Republik]] | Landeschef Titel = Staatspresident | Landeschef = [[William Ruto]] | Regierungschef Titel = | Regierungschef = | Total Fläch= 582.646 | Fläch Plaz = 49 | Waasserfläch = 2,3 | Bevëlkerung = 45,010,056 {{small|(2014)}} | Bevëlkerung Plaz = 31 | Bevëlkerungsdicht = 78 | Onofhängegkeet = [[12. Dezember]] [[1963]] (vu [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]]) | Nationalfeierdag = [[12. Dezember]] (Onofhängegkeetsdag) | Nationalhymn = ''Ee Mungu Nguvu Yetu'' | Wärung = [[Kenia-Schilling]] | Zäitzon = UTC + 3 | Internet TLD = [[.ke]] | Telefonsprefix = +254 | Notizen = | Extra Bild = | Extra Bild2 = }} De '''Kenia''' [{{IPA-Text|ˈkeːni̯a}}] ([[Swahili]], [[Englesch]]: '''Kenya''' [{{IPA-Text|ˈkɛnjə, ˈkiːnjə}}]) ass e Staat an [[Afrika|Ostafrika]]. E grenzt un de [[Sudan]], [[Ethiopien]], [[Somalia]], [[Tansania]], [[Uganda]] an den [[Indeschen Ozean]]. == Administrativ Andeelung == {{Update}} De Kenia huet aacht Provënzen, déi an Distrikter agedeelt sinn an déi sech an Divisiounen opsplécken. Um Niveau ënner den Divisioune gëtt et ''Locations'' a ''Sublocations''. Eng Ausnam mécht d'[[Provënz Nairobi]], déi nëmmen een Distrikt, den Distrikt Nairobi huet, dee just den Territoire vun der Haaptstad betrëfft. De Rescht vun der Provënz Nairobi ass net méi an Distrikter agedeelt, mä direkt an Divisiounen. {| {{prettytable}} |- ! bgcolor=#FFC125 | Kaart ! bgcolor=#FFC125 | Nr ! bgcolor=#FFC125 | Provënz ! bgcolor=#FFC125 | Fläch (km²) ! bgcolor=#FFC125 | Awunnerzuel ! bgcolor=#FFC125 | Haaptstad |- | rowspan="9" | [[Fichier:Kenya Provinces numbered 300px.png|250x250px]] | 1 | [[Central (Provënz vum Kenia)|Central]] | align="right" | 13.236 | align="right" | 4.304.300 | [[Nyeri]] |- | 2 | [[Coast (Provënz vum Kenia)|Coast]] | align="right" | 84.113 | align="right" | 2.583.600 | [[Mombasa]] |- | 3 | [[Eastern (Provënz vum Kenia)|Eastern]] | align="right" | 154.354 | align="right" | 5.380.200 | [[Embu (Kenia)|Embu]] |- | 4 | [[Nairobi (Provënz)|Nairobi]] | align="right" | 693 | align="right" | 2.165.600 | [[Nairobi]] |- | 5 | [[North-Eastern (Provënz vum Kenia)|North-Eastern]] | align="right" | 126.186 | align="right" | 459.000 | [[Garissa]] |- | 6 | [[Nyanza (Provënz vum Kenia)|Nyanza]] | align="right" | 12.507 | align="right" | 4.889.700 | [[Kisumu]] |- | 7 | [[Rift Valley]] | align="right" | 182.413 | align="right" | 7.630.300 | [[Nakuru]] |- | 8 | [[Western (Provënz vum Kenia)|Western]] | align="right" | 8.285 | align="right" | 3.569.400 | [[Kakamega]] |- | | TOTAL | align="right" | 581.787 | align="right" | 30.982.100 | - |} Zanter der Territorialreform am Joer 2010 goufen d'Provënzen ogeschaf. Zanterhir ginn et am Kenya 47 ''Countys''. [[Fichier:Kenya_county_map_labelled.svg|350px|thumb]] {| class="sortable wikitable" |- ! Code || County || Hauptstadt !Einwohnerzahl 2009<ref>{{Internetquelle |url=http://www.citypopulation.de/php/kenya-admin_d.php |titel=Kenia: Verwaltungsgliederung (Provinzen und Countys) – Einwohnerzahlen, Grafiken und Karte |abruf=2019-01-03}}</ref> !Einwohnerzahl 2019 |- | 1 || [[Mombasa County|Mombasa]] || [[Mombasa]] |939.370 |1.208.333 |- | 2 || [[Kwale County|Kwale]] || [[Kwale (Kenia)|Kwale]] |649.931 |866.820 |- | 3 || [[Kilifi County|Kilifi]] || [[Kilifi]] |1.109.735 |1.453.787 |- | 4 || [[Tana River County|Tana River]] || [[Hola (Kenia)|Hola]] |240.075 |315.943 |- | 5 || [[Lamu County|Lamu]] || [[Lamu Town|Lamu]] |101.539 |143.920 |- | 6 || [[Taita-Taveta County|Taita-Taveta]] || [[Voi]] |284.657 |340.671 |- | 7 || [[Garissa County|Garissa]] || [[Garissa]] |623.060 |841.353 |- | 8 || [[Wajir County|Wajir]] || [[Wajir]] |661.941 |781.263 |- | 9 || [[Mandera County|Mandera]] || [[Mandera]] |1.025.756 |867.457 |- | 10 || [[Marsabit County|Marsabit]] || [[Marsabit]] |291.166 |459.785 |- | 11 || [[Isiolo County|Isiolo]] || [[Isiolo]] |143.294 |268.002 |- | 12 || [[Meru County|Meru]] || [[Meru (Kenia)|Meru]] |1.356.301 |1.545.714 |- | 13 || [[Tharaka-Nithi County|Tharaka-Nithi]] || [[Chuka (Kenia)|Chuka]] |365.330 |393.177 |- | 14 || [[Embu County|Embu]] || [[Embu (Kenia)|Embu]] |516.212 |608.599 |- | 15 || [[Kitui County|Kitui]] || [[Kitui]] |1.012.709 |1.136.187 |- | 16 || [[Machakos County|Machakos]] || [[Machakos]] |1.098.584 |1.421.932 |- | 17 || [[Makueni County|Makueni]] || [[Wote (Kenia)|Wote]] |884.527 |987.653 |- | 18 || [[Nyandarua County|Nyandarua]] || [[Ol Kalou]] |596.268 |638.289 |- | 19 || [[Nyeri County|Nyeri]] || [[Nyeri]] |693.558 |759.164 |- | 20 || [[Kirinyaga County|Kirinyaga]] || [[Kutus]] |528.054 |610.411 |- | 21 || [[Murang’a County|Murang’a]] || [[Murang’a]] |942.581 |1.056.640 |- | 22 || [[Kiambu County|Kiambu]] || [[Thika]] |1.623.282 |2.417.735 |- | 23 || [[Turkana County|Turkana]] || [[Lodwar]] |855.399 |926.976 |- | 24 || [[West Pokot County|West Pokot]] || [[Kapenguria]] |512.690 |621.241 |- | 25 || [[Samburu County|Samburu]] || [[Maralal]] |223.947 |310.327 |- | 26 || [[Trans-Nzoia County|Trans Nzoia]] || [[Kitale]] |818.757 |990.341 |- | 27 || [[Uasin Gishu County|Uasin Gishu]] || [[Eldoret]] |894.179 |1.163.186 |- | 28 || [[Elgeyo-Marakwet County|Elgeyo-Marakwet]] || [[Iten (Kenia)|Iten]] |369.998 |454.480 |- | 29 || [[Nandi County|Nandi]] || [[Kapsabet]] |752.965 |885.711 |- | 30 || [[Baringo County|Baringo]] || [[Kabarnet]] |555.561 |666.763 |- | 31 || [[Laikipia County|Laikipia]] || [[Rumuruti]] |399.227 |518.560 |- | 32 || [[Nakuru County|Nakuru]] || [[Nakuru]] |1.603.325 |2.162.202 |- | 33 || [[Narok County|Narok]] || [[Narok (Kenia)|Narok]] |850.920 |1.157.873 |- | 34 || [[Kajiado County|Kajiado]] || [[Kajiado]] |687.312 |1.117.840 |- | 35 || [[Kericho County|Kericho]] || [[Kericho]] |752.396 |901.777 |- | 36 || [[Bomet County|Bomet]] || [[Bomet]] |730.129 |875.689 |- | 37 || [[Kakamega County|Kakamega]] || [[Kakamega]] |1.660.651 |1.867.579 |- | 38 || [[Vihiga County|Vihiga]] || [[Vihiga]] |554.622 |590.013 |- | 39 || [[Bungoma County|Bungoma]] || [[Bungoma]] |1.375.063 |1.670.570 |- | 40 || [[Busia County|Busia]] || [[Busia (Kenia)|Busia]] |743.946 |893.681 |- | 41 || [[Siaya County|Siaya]] || [[Siaya]] |842.304 |993.183 |- | 42 || [[Kisumu County|Kisumu]] || [[Kisumu]] |968.909 |1.155.574 |- | 43 || [[Homa Bay County|Homa Bay]] || [[Homa Bay]] |963.794 |1.131.950 |- | 44 || [[Migori County|Migori]] || [[Migori]] |917.170 |1.116.436 |- | 45 || [[Kisii County|Kisii]] || [[Kisii (Kenia)|Kisii]] |1.152.282 |1.266.860 |- | 46 || [[Nyamira County|Nyamira]] || [[Nyamira]] |598.252 |605.576 |- | 47 || [[Nairobi County|Nairobi]] || [[Nairobi]] |3.138.369 |4.397.073 |} == Um Spaweck == {{Commonscat|Kenya|Kenia}} {{Navigatioun Länner an Afrika}} {{Navigatioun Memberstaaten AU}} {{Commonwealth of Nations}} [[Kategorie:Kenia| ]] eum4hse6ydu5lbzze34y6hmhxyh6sp3 2669347 2669346 2026-03-31T13:45:51Z ~2026-29608-4 69362 /* Administrativ Andeelung */ k 2669347 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoAFR}}{{Infobox Land | Numm = Jamhuri ya Kenya (Swahili)<br>Republic of Kenya (Englesch)<br>{{small|Republik Kenia}} | Fändel = Flag of Kenya.svg | Fändel Bildbreet= 150px | Fändel Artikel = Fändel vu Kenia | Wopen = Alternate Coat of arms of Kenya.svg | Wope Breet = 100px | Wopen Artikel = Wope vu Kenia | National Devise = "Harambee"<br>{{small|([[Lëtzebuergesch|lëtz.]]: Loosst ons zesummeschaffen)}} | Kaart = Location Kenya AU Africa.svg | Kaart Breet = | Offiziell Sprooch = [[Swahili]], [[Englesch]] | Haaptstad = [[Nairobi]] | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = [[Republik]] | Landeschef Titel = Staatspresident | Landeschef = [[William Ruto]] | Regierungschef Titel = | Regierungschef = | Total Fläch= 582.646 | Fläch Plaz = 49 | Waasserfläch = 2,3 | Bevëlkerung = 45,010,056 {{small|(2014)}} | Bevëlkerung Plaz = 31 | Bevëlkerungsdicht = 78 | Onofhängegkeet = [[12. Dezember]] [[1963]] (vu [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]]) | Nationalfeierdag = [[12. Dezember]] (Onofhängegkeetsdag) | Nationalhymn = ''Ee Mungu Nguvu Yetu'' | Wärung = [[Kenia-Schilling]] | Zäitzon = UTC + 3 | Internet TLD = [[.ke]] | Telefonsprefix = +254 | Notizen = | Extra Bild = | Extra Bild2 = }} De '''Kenia''' [{{IPA-Text|ˈkeːni̯a}}] ([[Swahili]], [[Englesch]]: '''Kenya''' [{{IPA-Text|ˈkɛnjə, ˈkiːnjə}}]) ass e Staat an [[Afrika|Ostafrika]]. E grenzt un de [[Sudan]], [[Ethiopien]], [[Somalia]], [[Tansania]], [[Uganda]] an den [[Indeschen Ozean]]. == Administrativ Andeelung == {{Update}} De Kenia huet aacht Provënzen, déi an Distrikter agedeelt sinn an déi sech an Divisiounen opsplécken. Um Niveau ënner den Divisioune gëtt et ''Locations'' a ''Sublocations''. Eng Ausnam mécht d'[[Provënz Nairobi]], déi nëmmen een Distrikt, den Distrikt Nairobi huet, dee just den Territoire vun der Haaptstad betrëfft. De Rescht vun der Provënz Nairobi ass net méi an Distrikter agedeelt, mä direkt an Divisiounen. {| {{prettytable}} |- ! bgcolor=#FFC125 | Kaart ! bgcolor=#FFC125 | Nr ! bgcolor=#FFC125 | Provënz ! bgcolor=#FFC125 | Fläch (km²) ! bgcolor=#FFC125 | Awunnerzuel ! bgcolor=#FFC125 | Haaptstad |- | rowspan="9" | [[Fichier:Kenya Provinces numbered 300px.png|250x250px]] | 1 | [[Central (Provënz vum Kenia)|Central]] | align="right" | 13.236 | align="right" | 4.304.300 | [[Nyeri]] |- | 2 | [[Coast (Provënz vum Kenia)|Coast]] | align="right" | 84.113 | align="right" | 2.583.600 | [[Mombasa]] |- | 3 | [[Eastern (Provënz vum Kenia)|Eastern]] | align="right" | 154.354 | align="right" | 5.380.200 | [[Embu (Kenia)|Embu]] |- | 4 | [[Nairobi (Provënz)|Nairobi]] | align="right" | 693 | align="right" | 2.165.600 | [[Nairobi]] |- | 5 | [[North-Eastern (Provënz vum Kenia)|North-Eastern]] | align="right" | 126.186 | align="right" | 459.000 | [[Garissa]] |- | 6 | [[Nyanza (Provënz vum Kenia)|Nyanza]] | align="right" | 12.507 | align="right" | 4.889.700 | [[Kisumu]] |- | 7 | [[Rift Valley]] | align="right" | 182.413 | align="right" | 7.630.300 | [[Nakuru]] |- | 8 | [[Western (Provënz vum Kenia)|Western]] | align="right" | 8.285 | align="right" | 3.569.400 | [[Kakamega]] |- | | TOTAL | align="right" | 581.787 | align="right" | 30.982.100 | - |} Zanter der Territorialreform am Joer 2010 goufen d'Provënzen ogeschaf. Zanterhir ginn et am Kenya 47 ''Countys''. [[Fichier:Kenya_county_map_labelled.svg|350px|thumb]] {| class="sortable wikitable" |- ! Code || County || Haaptstad !Awunnerzuel 2009 !Awunnerzuel 2019 |- | 1 || [[Mombasa County|Mombasa]] || [[Mombasa]] |939.370 |1.208.333 |- | 2 || [[Kwale County|Kwale]] || [[Kwale (Kenia)|Kwale]] |649.931 |866.820 |- | 3 || [[Kilifi County|Kilifi]] || [[Kilifi]] |1.109.735 |1.453.787 |- | 4 || [[Tana River County|Tana River]] || [[Hola (Kenia)|Hola]] |240.075 |315.943 |- | 5 || [[Lamu County|Lamu]] || [[Lamu Town|Lamu]] |101.539 |143.920 |- | 6 || [[Taita-Taveta County|Taita-Taveta]] || [[Voi]] |284.657 |340.671 |- | 7 || [[Garissa County|Garissa]] || [[Garissa]] |623.060 |841.353 |- | 8 || [[Wajir County|Wajir]] || [[Wajir]] |661.941 |781.263 |- | 9 || [[Mandera County|Mandera]] || [[Mandera]] |1.025.756 |867.457 |- | 10 || [[Marsabit County|Marsabit]] || [[Marsabit]] |291.166 |459.785 |- | 11 || [[Isiolo County|Isiolo]] || [[Isiolo]] |143.294 |268.002 |- | 12 || [[Meru County|Meru]] || [[Meru (Kenia)|Meru]] |1.356.301 |1.545.714 |- | 13 || [[Tharaka-Nithi County|Tharaka-Nithi]] || [[Chuka (Kenia)|Chuka]] |365.330 |393.177 |- | 14 || [[Embu County|Embu]] || [[Embu (Kenia)|Embu]] |516.212 |608.599 |- | 15 || [[Kitui County|Kitui]] || [[Kitui]] |1.012.709 |1.136.187 |- | 16 || [[Machakos County|Machakos]] || [[Machakos]] |1.098.584 |1.421.932 |- | 17 || [[Makueni County|Makueni]] || [[Wote (Kenia)|Wote]] |884.527 |987.653 |- | 18 || [[Nyandarua County|Nyandarua]] || [[Ol Kalou]] |596.268 |638.289 |- | 19 || [[Nyeri County|Nyeri]] || [[Nyeri]] |693.558 |759.164 |- | 20 || [[Kirinyaga County|Kirinyaga]] || [[Kutus]] |528.054 |610.411 |- | 21 || [[Murang’a County|Murang’a]] || [[Murang’a]] |942.581 |1.056.640 |- | 22 || [[Kiambu County|Kiambu]] || [[Thika]] |1.623.282 |2.417.735 |- | 23 || [[Turkana County|Turkana]] || [[Lodwar]] |855.399 |926.976 |- | 24 || [[West Pokot County|West Pokot]] || [[Kapenguria]] |512.690 |621.241 |- | 25 || [[Samburu County|Samburu]] || [[Maralal]] |223.947 |310.327 |- | 26 || [[Trans-Nzoia County|Trans Nzoia]] || [[Kitale]] |818.757 |990.341 |- | 27 || [[Uasin Gishu County|Uasin Gishu]] || [[Eldoret]] |894.179 |1.163.186 |- | 28 || [[Elgeyo-Marakwet County|Elgeyo-Marakwet]] || [[Iten (Kenia)|Iten]] |369.998 |454.480 |- | 29 || [[Nandi County|Nandi]] || [[Kapsabet]] |752.965 |885.711 |- | 30 || [[Baringo County|Baringo]] || [[Kabarnet]] |555.561 |666.763 |- | 31 || [[Laikipia County|Laikipia]] || [[Rumuruti]] |399.227 |518.560 |- | 32 || [[Nakuru County|Nakuru]] || [[Nakuru]] |1.603.325 |2.162.202 |- | 33 || [[Narok County|Narok]] || [[Narok (Kenia)|Narok]] |850.920 |1.157.873 |- | 34 || [[Kajiado County|Kajiado]] || [[Kajiado]] |687.312 |1.117.840 |- | 35 || [[Kericho County|Kericho]] || [[Kericho]] |752.396 |901.777 |- | 36 || [[Bomet County|Bomet]] || [[Bomet]] |730.129 |875.689 |- | 37 || [[Kakamega County|Kakamega]] || [[Kakamega]] |1.660.651 |1.867.579 |- | 38 || [[Vihiga County|Vihiga]] || [[Vihiga]] |554.622 |590.013 |- | 39 || [[Bungoma County|Bungoma]] || [[Bungoma]] |1.375.063 |1.670.570 |- | 40 || [[Busia County|Busia]] || [[Busia (Kenia)|Busia]] |743.946 |893.681 |- | 41 || [[Siaya County|Siaya]] || [[Siaya]] |842.304 |993.183 |- | 42 || [[Kisumu County|Kisumu]] || [[Kisumu]] |968.909 |1.155.574 |- | 43 || [[Homa Bay County|Homa Bay]] || [[Homa Bay]] |963.794 |1.131.950 |- | 44 || [[Migori County|Migori]] || [[Migori]] |917.170 |1.116.436 |- | 45 || [[Kisii County|Kisii]] || [[Kisii (Kenia)|Kisii]] |1.152.282 |1.266.860 |- | 46 || [[Nyamira County|Nyamira]] || [[Nyamira]] |598.252 |605.576 |- | 47 || [[Nairobi County|Nairobi]] || [[Nairobi]] |3.138.369 |4.397.073 |} == Um Spaweck == {{Commonscat|Kenya|Kenia}} {{Navigatioun Länner an Afrika}} {{Navigatioun Memberstaaten AU}} {{Commonwealth of Nations}} [[Kategorie:Kenia| ]] 3r9ez13q3bi1yyiadio1c6efeljidf5 2669373 2669347 2026-03-31T14:39:57Z Les Meloures 580 /* Administrativ Andeelung */ k 2669373 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoAFR}}{{Infobox Land | Numm = Jamhuri ya Kenya (Swahili)<br>Republic of Kenya (Englesch)<br>{{small|Republik Kenia}} | Fändel = Flag of Kenya.svg | Fändel Bildbreet= 150px | Fändel Artikel = Fändel vu Kenia | Wopen = Alternate Coat of arms of Kenya.svg | Wope Breet = 100px | Wopen Artikel = Wope vu Kenia | National Devise = "Harambee"<br>{{small|([[Lëtzebuergesch|lëtz.]]: Loosst ons zesummeschaffen)}} | Kaart = Location Kenya AU Africa.svg | Kaart Breet = | Offiziell Sprooch = [[Swahili]], [[Englesch]] | Haaptstad = [[Nairobi]] | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = [[Republik]] | Landeschef Titel = Staatspresident | Landeschef = [[William Ruto]] | Regierungschef Titel = | Regierungschef = | Total Fläch= 582.646 | Fläch Plaz = 49 | Waasserfläch = 2,3 | Bevëlkerung = 45,010,056 {{small|(2014)}} | Bevëlkerung Plaz = 31 | Bevëlkerungsdicht = 78 | Onofhängegkeet = [[12. Dezember]] [[1963]] (vu [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]]) | Nationalfeierdag = [[12. Dezember]] (Onofhängegkeetsdag) | Nationalhymn = ''Ee Mungu Nguvu Yetu'' | Wärung = [[Kenia-Schilling]] | Zäitzon = UTC + 3 | Internet TLD = [[.ke]] | Telefonsprefix = +254 | Notizen = | Extra Bild = | Extra Bild2 = }} De '''Kenia''' [{{IPA-Text|ˈkeːni̯a}}] ([[Swahili]], [[Englesch]]: '''Kenya''' [{{IPA-Text|ˈkɛnjə, ˈkiːnjə}}]) ass e Staat an [[Afrika|Ostafrika]]. E grenzt un de [[Sudan]], [[Ethiopien]], [[Somalia]], [[Tansania]], [[Uganda]] an den [[Indeschen Ozean]]. == Administrativ Andeelung == {{Update}} De Kenia huet aacht Provënzen, déi an Distrikter agedeelt sinn an déi sech an Divisiounen opsplécken. Um Niveau ënner den Divisioune gëtt et ''Locations'' a ''Sublocations''. Eng Ausnam mécht d'[[Provënz Nairobi]], déi nëmmen een Distrikt, den Distrikt Nairobi huet, dee just den Territoire vun der Haaptstad betrëfft. De Rescht vun der Provënz Nairobi ass net méi an Distrikter agedeelt, mä direkt an Divisiounen. {| {{prettytable}} |- ! bgcolor=#FFC125 | Kaart ! bgcolor=#FFC125 | Nr ! bgcolor=#FFC125 | Provënz ! bgcolor=#FFC125 | Fläch (km²) ! bgcolor=#FFC125 | Awunnerzuel ! bgcolor=#FFC125 | Haaptstad |- | rowspan="9" | [[Fichier:Kenya Provinces numbered 300px.png|250x250px]] | 1 | [[Central (Provënz vum Kenia)|Central]] | align="right" | 13.236 | align="right" | 4.304.300 | [[Nyeri]] |- | 2 | [[Coast (Provënz vum Kenia)|Coast]] | align="right" | 84.113 | align="right" | 2.583.600 | [[Mombasa]] |- | 3 | [[Eastern (Provënz vum Kenia)|Eastern]] | align="right" | 154.354 | align="right" | 5.380.200 | [[Embu (Kenia)|Embu]] |- | 4 | [[Nairobi (Provënz)|Nairobi]] | align="right" | 693 | align="right" | 2.165.600 | [[Nairobi]] |- | 5 | [[North-Eastern (Provënz vum Kenia)|North-Eastern]] | align="right" | 126.186 | align="right" | 459.000 | [[Garissa]] |- | 6 | [[Nyanza (Provënz vum Kenia)|Nyanza]] | align="right" | 12.507 | align="right" | 4.889.700 | [[Kisumu]] |- | 7 | [[Rift Valley]] | align="right" | 182.413 | align="right" | 7.630.300 | [[Nakuru]] |- | 8 | [[Western (Provënz vum Kenia)|Western]] | align="right" | 8.285 | align="right" | 3.569.400 | [[Kakamega]] |- | | TOTAL | align="right" | 581.787 | align="right" | 30.982.100 | - |} Zanter der Territorialreform am Joer 2010 goufen d'Provënzen ogeschaf. Zanterhir gëtt et am Kenya 47 ''Countys''. [[Fichier:Kenya_county_map_labelled.svg|350px|thumb]] {| class="sortable wikitable" |- ! Code || County || Haaptstad !Awunnerzuel 2009 !Awunnerzuel 2019 |- | 1 || [[Mombasa County|Mombasa]] || [[Mombasa]] |939.370 |1.208.333 |- | 2 || [[Kwale County|Kwale]] || [[Kwale (Kenia)|Kwale]] |649.931 |866.820 |- | 3 || [[Kilifi County|Kilifi]] || [[Kilifi]] |1.109.735 |1.453.787 |- | 4 || [[Tana River County|Tana River]] || [[Hola (Kenia)|Hola]] |240.075 |315.943 |- | 5 || [[Lamu County|Lamu]] || [[Lamu Town|Lamu]] |101.539 |143.920 |- | 6 || [[Taita-Taveta County|Taita-Taveta]] || [[Voi]] |284.657 |340.671 |- | 7 || [[Garissa County|Garissa]] || [[Garissa]] |623.060 |841.353 |- | 8 || [[Wajir County|Wajir]] || [[Wajir]] |661.941 |781.263 |- | 9 || [[Mandera County|Mandera]] || [[Mandera]] |1.025.756 |867.457 |- | 10 || [[Marsabit County|Marsabit]] || [[Marsabit]] |291.166 |459.785 |- | 11 || [[Isiolo County|Isiolo]] || [[Isiolo]] |143.294 |268.002 |- | 12 || [[Meru County|Meru]] || [[Meru (Kenia)|Meru]] |1.356.301 |1.545.714 |- | 13 || [[Tharaka-Nithi County|Tharaka-Nithi]] || [[Chuka (Kenia)|Chuka]] |365.330 |393.177 |- | 14 || [[Embu County|Embu]] || [[Embu (Kenia)|Embu]] |516.212 |608.599 |- | 15 || [[Kitui County|Kitui]] || [[Kitui]] |1.012.709 |1.136.187 |- | 16 || [[Machakos County|Machakos]] || [[Machakos]] |1.098.584 |1.421.932 |- | 17 || [[Makueni County|Makueni]] || [[Wote (Kenia)|Wote]] |884.527 |987.653 |- | 18 || [[Nyandarua County|Nyandarua]] || [[Ol Kalou]] |596.268 |638.289 |- | 19 || [[Nyeri County|Nyeri]] || [[Nyeri]] |693.558 |759.164 |- | 20 || [[Kirinyaga County|Kirinyaga]] || [[Kutus]] |528.054 |610.411 |- | 21 || [[Murang’a County|Murang’a]] || [[Murang’a]] |942.581 |1.056.640 |- | 22 || [[Kiambu County|Kiambu]] || [[Thika]] |1.623.282 |2.417.735 |- | 23 || [[Turkana County|Turkana]] || [[Lodwar]] |855.399 |926.976 |- | 24 || [[West Pokot County|West Pokot]] || [[Kapenguria]] |512.690 |621.241 |- | 25 || [[Samburu County|Samburu]] || [[Maralal]] |223.947 |310.327 |- | 26 || [[Trans-Nzoia County|Trans Nzoia]] || [[Kitale]] |818.757 |990.341 |- | 27 || [[Uasin Gishu County|Uasin Gishu]] || [[Eldoret]] |894.179 |1.163.186 |- | 28 || [[Elgeyo-Marakwet County|Elgeyo-Marakwet]] || [[Iten (Kenia)|Iten]] |369.998 |454.480 |- | 29 || [[Nandi County|Nandi]] || [[Kapsabet]] |752.965 |885.711 |- | 30 || [[Baringo County|Baringo]] || [[Kabarnet]] |555.561 |666.763 |- | 31 || [[Laikipia County|Laikipia]] || [[Rumuruti]] |399.227 |518.560 |- | 32 || [[Nakuru County|Nakuru]] || [[Nakuru]] |1.603.325 |2.162.202 |- | 33 || [[Narok County|Narok]] || [[Narok (Kenia)|Narok]] |850.920 |1.157.873 |- | 34 || [[Kajiado County|Kajiado]] || [[Kajiado]] |687.312 |1.117.840 |- | 35 || [[Kericho County|Kericho]] || [[Kericho]] |752.396 |901.777 |- | 36 || [[Bomet County|Bomet]] || [[Bomet]] |730.129 |875.689 |- | 37 || [[Kakamega County|Kakamega]] || [[Kakamega]] |1.660.651 |1.867.579 |- | 38 || [[Vihiga County|Vihiga]] || [[Vihiga]] |554.622 |590.013 |- | 39 || [[Bungoma County|Bungoma]] || [[Bungoma]] |1.375.063 |1.670.570 |- | 40 || [[Busia County|Busia]] || [[Busia (Kenia)|Busia]] |743.946 |893.681 |- | 41 || [[Siaya County|Siaya]] || [[Siaya]] |842.304 |993.183 |- | 42 || [[Kisumu County|Kisumu]] || [[Kisumu]] |968.909 |1.155.574 |- | 43 || [[Homa Bay County|Homa Bay]] || [[Homa Bay]] |963.794 |1.131.950 |- | 44 || [[Migori County|Migori]] || [[Migori]] |917.170 |1.116.436 |- | 45 || [[Kisii County|Kisii]] || [[Kisii (Kenia)|Kisii]] |1.152.282 |1.266.860 |- | 46 || [[Nyamira County|Nyamira]] || [[Nyamira]] |598.252 |605.576 |- | 47 || [[Nairobi County|Nairobi]] || [[Nairobi]] |3.138.369 |4.397.073 |} == Um Spaweck == {{Commonscat|Kenya|Kenia}} {{Navigatioun Länner an Afrika}} {{Navigatioun Memberstaaten AU}} {{Commonwealth of Nations}} [[Kategorie:Kenia| ]] dc47vn7x5iigqbfjswept8lundnc446 Tour du Finistère 0 50950 2669494 2606508 2026-04-01T09:26:12Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2669494 wikitext text/x-wiki {{Infobox Vëloscourse}} Den '''Tour du Finistère''' ass eng Vëloscourse vun engem Dag, déi a [[Frankräich]] am [[Franséisch Departementer|Departement]] [[Departement Finistère|Finistère]] ([[Franséisch Regiounen|Regioun]] [[Bretagne]]) gefuer gëtt. Vun [[1986]] bis [[1999]] war den Tour du Finistère eng Amateurs-Course. Zanter [[2005]] gehéiert dës Course zum [[UCI Europe Tour]] an ass zanterhier an der Klass 1.1 agestuuft. == D'Gewënner == {{Cycling race/listofwinners|Q598273}} == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20160303175429/http://www.memoire-du-cyclisme.eu/ligne/cla_td_finistere.php Resultater vum ''Tour du Finistère'' op der Websäit vu ''Mémoire du Cyclisme''] {{fr}} {{Navigatioun Tour du Finistère}} [[Kategorie:Tour du Finistère| ]] if4onmhss1lvwc12k06yn6utdgtfrtm Claude Meisch (Biolog) 0 51722 2669415 2669138 2026-03-31T17:10:34Z Zinneke 34 2669415 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Biolog Claude Meisch|de Politiker|Claude Meisch (Politiker)}} {{Infobox Biographie}} De '''Claude Meisch''', gebuer den [[13. August]] [[1949]] zu [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]], ass e lëtzebuergesche [[Biolog]]. Hien ass den Auteur vun enger ganzer Rei vu wëssenschaftleche Publikatiounen am Beräich vun der [[Zoologie]], haaptsächlech iwwer [[Muschelkriibsen]] (Ostrakoden, wëssenschaftlech Ostracoda). De Claude Meisch ass wëssenschaftleche Mataarbechter vum [[Nationalmusée fir Naturgeschicht|Naturmusée]] a vum ''[[Institut royal des sciences naturelles de Belgique]]''. Hien ass Membre effectif vum [[Section des sciences naturelles, physiques et mathématiques (Institut grand-ducal)|Institut grand-ducal, section des sciences]]. Vun 1985 bis 2003 war hie President a vun 2003 un ass hien Éierepresident vun der [[Société des naturalistes luxembourgeois]] (SNL). Zanter 1985 ass hien éischte Redakter fir d'Publikatioun vum ''[[Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois]]''.<ref>Bulletin de la SNL 123, S. 2.</ref> Vum 26. Februar 2013 bis den 28. Februar 2015 war de Claude Meisch President an duerno bis haut Vizepresident vun der [[Stëftung Hëllef fir d'Natur]] vun [[Natur&ëmwelt]].<ref>{{Citation|URL=http://www.naturemwelt.lu/natur-an-emwelt_ShowNews_News.1-2-251-0.html |Titel=''Roby Biwer und Claude Meisch neue Präsidenten von natur&ëmwelt. Frantz Charles Muller neuer Ehrenpräsident von natur&ëmwelt.'' |Gekuckt=20.03.2013 |Archiv-Datum=30.04.2013 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20130430112855/http://www.naturemwelt.lu/natur-an-emwelt_ShowNews_News.1-2-251-0.html }}</ref><ref>Cf. Tageblatt 2013, Nr. 68 (21. Mäerz), S. 22 (''Natur & Ëmwelt: Frantz Charles Muller neuer Ehrenpräsident. Roby Biwer und Claude Meisch neue Präsidenten'')</ref><ref>Raymond Schmit, 2015. ''Kongress von "natur&ëmwelt" in Bergem''. [[Luxemburger Wort]] vum 18. Mäerz 2015, S.25.</ref><ref>{{Citation |URL=https://www.naturemwelt.lu/qui-sommes-nous/fondation-hellef-fir-dnatur/conseil-administration-fondation/ |Titel=Websäit vun der Fond. Hëllef fir d'Natur |Gekuckt=2021-12-28 |archivedate=2021-12-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211228142552/https://www.naturemwelt.lu/qui-sommes-nous/fondation-hellef-fir-dnatur/conseil-administration-fondation/ }}</ref> Nom Claude Meisch sinn zwou Gattungen an eng Aart vu Muschelkriibse genannt.<ref>D'Gattungen ''Meischcandona'' Karanovic, 2001 aus Afrika a ''Claudecypria'' Almeida ''et al.'', 2003 aus Südamerika; an d'Aart ''Songkhramodopsis meischi'' Savatenalinton, 2023 aus Thailand.</ref> ==Studien a Karriär== No der Primärschoul zu [[Mamer]] a senger Première am [[Athénée de Luxembourg|Stater Kolléisch]] huet de Claude Meisch Biologie op de [[Cours supérieurs]] zu Lëtzebuerg (1968-1969) an duerno op der [[Université de Strasbourg|Universitéit Louis-Pasteur]] zu [[Stroossbuerg]] (1969-1972) studéiert a mat engem diplôme de maîtrise de biologie animale ofgeschloss. Vun 1972 bis 1974 huet hie säi Stage pédagogique am [[Lycée de garçons d'Esch-sur-Alzette|Escher Jongelycée]] gemaach, wou hie bis 1980 enseignéiert huet. 1980 gouf hien an de Stater Kolléisch genannt, wou hie bis zu senger Pensionéierung am Joer 2010 Professer war. [[1999]] huet hien en Doktorat an de Wëssenschaften op der [[KU Leuven|Katholieke Universiteit Leuven]] gemaach. Sujet vu senger Thes: Morphologie, Evolutioun an Taxonomie vun den Ostrakoden.<ref>Massard J.A. & G. Geimer 2015. Titel vun der Thes: Meisch, C., 1999. ''Taxonomy and distribution of Recent freshwater Ostracoda (Crustacea) of Europe''. Part I. Evolutionary, morphologic and taxonomic studies (173 pp). Part II: Faunistic synopsis (553 pp).</ref> ==Publikatiounen (Auswiel)== * 2024 Meisch, C., R.J. Smith & K. Martens. An updated subjective global checklist of the extant non-marine Ostracoda (Crustacea). - European Journal of Taxonomy 974: 1-144. https://doi.org/10.5852/ejt.2024.974.2767 * 2019 Meisch, C., R.J. Smith & K. Martens. A subjective global checklist of the extant non-marine Ostracoda (Crustacea). - European Journal of Taxonomy 492: 1-135. *2007 Meisch, C., N. Mary-Sasal, J.-P. Colin & K. Wouters. Freshwater Ostracoda (Crustacea) collected from the islands of Futuna and Wallis, Pacific Ocean, with a check-list of the non-marine Ostracoda of the Pacific Islands. - Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 108: 89-103. *2007 Meisch, C. On the origin of the putative furca of the Ostracoda (Crustacea). - Hydrobiologia 585 (1): 181-200. DOI 10.1007/s10750-007-0637-2. *2005 Gerecke, R., F. Stoch, C. Meisch & I. Schrankel. Die Fauna der Quellen und des hyporheischen Interstitials in Luxemburg. Unter besonderer Berücksichtigung der Acari, Ostracoda und Copepoda. - Ferrantia. Travaux scientifiques du Musée national d'histoire naturelle 41: 1-134. *2000 Meisch, C. Freshwater Ostracoda of Western and Central Europe. - In J. Schwoerbel and P. Zwick, editors: Suesswasserfauna von Mitteleuropa 8/3. Spektrum Akademischer Verlag, Heidelberg, Berlin. 522 pages. ISBN 3-8274-1001-0. *1977 Meisch, C. Faune des Thysanoures du Grand-Duché de Luxembourg. - Archives de l'Institut Grand-Ducal de Luxembourg. Section des Sc. nat., phys. et math., 37 (1974-1976): 103-135. *1978 Faber T. & C. Meisch. Bilan provisoire du recensement des populations de chauves-souris au Grand-Duché de Luxembourg. - Bulletin du Centre de baguement et de recherche cheiroptérologique de Belgique, 5: 68-73. == Literatur == * Books LLC (Hrsg.), 2010. ''Luxemburger: Charly Gaul, Jean-Claude Juncker, Hauptmann von Köpenick, Henri, Ranga Yogeshwar, Jos Massard, Nikolaus Nilles, René Deltgen, etc.'' Books LLC, VIII, 474 S. [Claude Meisch, S. 61-63]. * [[Jos Massard|Massard, J.A.]], 1990. ''[http://massard.info/pdf/SNL_1990_091_005_214corr.pdf La Société des Naturalistes Luxembourgeois du point de vue historique.]'' Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 91, S. 5-214 (Claude Meisch, S. 166-167). *Massard, J.A. & [[Gaby Geimer|G. Geimer]], 2015. ''[http://massard.info/pdf/Massard-Geimer_2015-457_504Biogr.pdf Le bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois (SNL) et ses auteurs depuis 1990, une sélection de notices bio-bibliographiques.]'' Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 116: 457-504 [Claude Meisch: S. 480-482]. {{Referenzen an Notten}} == Kuckt och == * [[Lëscht vu lëtzebuergeschen Zoologen]] * [[Lëscht vu lëtzebuergesche Biologen]] * [[Société des naturalistes luxembourgeois]] {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Meisch Claude}} [[Kategorie:Gebuer 1949]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Zoologen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Biologen]] [[Kategorie:Membere vun der Section des sciences naturelles, physiques et mathématiques vum Institut grand-ducal]] [[Kategorie:Membere vun der Société des naturalistes luxembourgeois]] 2gtk3qcs2myh9j4zdio2hr1ggwdk3su Franséisch-Polynesien 0 58915 2669456 2444398 2026-04-01T07:12:33Z ~2026-29608-4 69362 2669456 wikitext text/x-wiki {{skizzGeo}} {{Infobox Land | Numm =Polynésie Française<br>Porinetia Farani | Fändel = Flag of French Polynesia.svg | Fändel Bildbreet= | Fändel Artikel = Fändel vu Franséisch-Polynesien | Wopen = Coat of arms of French Polynesia.svg | Wope Breet = 100px | Wopen Artikel = Wopen vu Franséisch-Polynesien | National Devise =''Tahiti Nui Mare'are'a''<br> ([[Tahitianesch Sprooch|tahitianesch]] fir, "Grousst Tahiti vum gëllenen Donst") | Kaart= | Kaart Breet = | Offiziell Sprooch = [[Franséisch Sprooch|Franséisch]], [[Tahitianesch Sprooch|Tahitianesch]] | Haaptstad = [[Papeete]] (30.000 A.) op Tahiti | Haaptstad Awunner = | Haaptstad Koordinaten = | Staatsform = | Landeschef Titel = President | Landeschef = Franséische Statspresident [[François Hollande]] | Regierungschef Titel = President | Regierungschef = Édouard Fritch | Total Fläch= 17 098 242<ref>[http://unstats.un.org/unsd/demographic/products/dyb/DYB2004/Table03.pdf Vereent Natiounen 2004]</ref> | Fläch Plaz = | Waasserfläch = | Bevëlkerung = 264.736 (2007) | Bevëlkerung Plaz = | Bevëlkerungsdicht = | Onofhängegkeet = | Nationalfeierdag = | Nationalhymn = | Wärung = 1 [[CFP-Franc]] <br> 1 € = 119,3317 XPF <br> 100 XPF = 0,838 € <br> (feste Wiesselcours) | Zäitzon = [[Koordinéiert Weltzäit|UTC]]-10 | Internet TLD =.pf/.fr | Telefonsprefix =+689 | Notizen = | Extra Bild =Fp-map.png | Extra Bild2 = }} '''Franséisch-Polynesien''' ([[Franséisch Sprooch|frz.]]: ''Polynésie française''), ursprénglech '''Franséisch-Ozeanien''', ass e [[Franséisch Iwwerséigebidder|franséischt Iwwerséigebitt]] (''POM = Pays d'outre-mer'') a [[Polynesien]]. Et besteet aus enger ganzer Zuel vu méi klengen [[Insel]]en, [[Atoll]]en an [[Archipel]]en am südlechen [[Pazifeschen Ozean|Pazifik]]. De bekanntsten Atoll ass [[Mururoa]] an d'Insel mat der gréisster Bevëlkerung ass [[Tahiti]]. * Fläch: ** Waasser: 507&nbsp;km² ** Land: 3.660&nbsp;km² ** Am Ganzen: 4.167&nbsp;km² == Geographie == Franséisch-Polynesien besteet aus am Ganzen 130 Inselen an Atollen, déi zu fënnef Archipele gehéieren: * [[Gesellschaftsinselen]] (13 Inselen) * [[Tuamotu-Archipel]] (76 Atollen) * [[Marquesasinselen]] (10 Inselen) * [[Austral-Inselen]] (7 Inselen) * [[Gambierinselen]] (26 Inselen) == Um Spaweck == {{Commonscat|French Polynesia}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Franséisch-Polynesien| ]] 69njx7ii0k7o5dz57kvlofkva0v23mk Velika nagrada Kranja - Memorijal Filipa Majcna 0 66546 2669529 2477903 2026-04-01T11:55:54Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2669529 wikitext text/x-wiki {{SkizzSport}} De '''Velika nagrada Kranja - Memorijal Filipa Majcna''' ass eng Vëloscourse vun engen Dag, déi a [[Slowenien]] gefuer gëtt. == Gewënner == * [[1994]]: [[Gorazd Stangelj]] {{SVN}} * [[1995]]: [[Bogdan Ravbar]] {{SVN}} * [[1996]]: [[Igor Kranjec]] {{SVN}} * [[1997]]: [[Martin Hvastija]] {{SVN}} * [[1998]]: [[Gorazd Stangelj]] {{SVN}} * [[1999]]: [[Igor Kranjec]] {{SVN}} * [[1999]]: [[Igor Kranjec]] {{SVN}} * [[2000]]: [[Massimo Girardello]] {{ITA}} * [[2001]]: [[Daniele Masolino]] {{ITA}} * [[2002]]: [[Mikhail Timochine]] {{RUS}} * [[2003]]: [[Giorgio Orizio]] {{ITA}} * [[2004]]: [[Giovanni Visconti]] {{ITA}} * [[2005]]: [[Martin Hvastija]] {{SVN}} * [[2006]]: [[Boštjan Mervar]] {{SVN}} * [[2007]]: [[Borut Božič]] {{SVN}} * [[2008]]: [[Grega Bole]] {{SVN}} * [[2009]]: [[Gašper Švab]] {{SVN}} * [[2010]]: [[Matej Gnezda]] {{SVN}} * [[2011]]: [[Simone Ponzi]] {{ITA}} * [[2013]]: [[Lukas Pöstlberger]] {{AUT}} * [[2016]]: [[Mattia De Marchi]] {{ITA}} == Um Spaweck == * [https://web.archive.org/web/20090523095659/http://www.vn-kranja.si/ Websäit vum ''Velika nagrada Kranja - Memorijal Filipa Majcna''] * [https://web.archive.org/web/20160303165416/http://www.memoire-du-cyclisme.eu/ligne/cla_kranj.php Resultater vum ''Velika nagrada Kranja - Memorijal Filipa Majcna'' op der Websäit vu ''Mémoire du Cyclisme''] {{fr}} [[Kategorie:Vëlossport a Slowenien]] [[Kategorie:UCI Europe Tour]] qmhdfzhftn5f4vb3sfpmh1pmluj97fa Gemeng Beetebuerg 0 71964 2669445 2661241 2026-03-31T23:01:00Z Robby 393 /* Buergermeeschteren */ Léon Auguste Collart = Auguste Collart (Jong) 2669445 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Bettembourg | Numm (Däitsch) = Bettemburg | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Beetebuerg}} | Fläch = 2.145 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|31|39|N|06|05|80|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. == Geographie == Mat Ausnam vun [[Obeler]] an dem nërdlechen Deel mam ''Beetebuergerbësch'' läit déi ganz Gemeng Beetebuerg am [[Uelzecht]]dall. == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == {{div col|cols=3}} * [[Beetebuerg]] * [[Fenneng]] * [[Hunchereng]] * [[Näerzeng]] * [[Obeler]] {{div col end}} == Nopeschgemengen == {{div col|cols=3}} *[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] *[[Gemeng Keel|Keel]] *[[Gemeng Monnerech|Monnerech]] *[[Gemeng Leideleng|Leideleng]] *[[Gemeng Réiser|Réiser]] *[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]] {{div col end}} == Geschicht == Beetebuerg gehéiert zu de Gemengen déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br>De Wope baséiert op deem vun den Häre vun [[Zolwer]] (''d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules''), deenen eng Partie vum aktuellen Territoire vun der Gemeng soll gehéiert hunn. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee al Schlässer déi et fréier zu Beetebuerg gouf.<ref>Armorial communal du grand-duché de Luxembourg 1989. ISBN2-87969-000-05</ref> |} ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:12000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:2000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:400 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:1022 bar:1871 from:0 till:1519 bar:1910 from:0 till:2905 bar:1922 from:0 till:3430 bar:1935 from:0 till:5231 bar:1947 from:0 till:5061 bar:1960 from:0 till:5877 bar:1970 from:0 till:6623 bar:1981 from:0 till:7131 bar:1991 from:0 till:8020 bar:2001 from:0 till:9063 bar:2011 from:0 till:9809 bar:2021 from:0 till:11374 PlotData= bar:1821 at: 1022 fontsize:S text:1.022 shift:(-14,5) bar:1871 at: 1519 fontsize:S text:1.519 shift:(-14,5) bar:1910 at: 2905 fontsize:S text:2.905 shift:(-14,5) bar:1922 at: 3430 fontsize:S text:3.430 shift:(-14,5) bar:1935 at: 5231 fontsize:S text:5.231 shift:(-14,5) bar:1947 at: 5061 fontsize:S text:5.061 shift:(-14,5) bar:1960 at: 5877 fontsize:S text:5.877 shift:(-14,5) bar:1970 at: 6623 fontsize:S text:6.623 shift:(-14,5) bar:1981 at: 7131 fontsize:S text:7.131 shift:(-14,5) bar:1991 at: 8020 fontsize:S text:8.020 shift:(-14,5) bar:2001 at: 9063 fontsize:S text:9.063 shift:(-14,5) bar:2011 at: 9809 fontsize:S text:9.809 shift:(-14,5) bar:2021 at: 11374 fontsize:S text:11.374 shift:(-14,5) </timeline> {{Statec Awunner}} == Politik == De [[Gemengerot]] vu Beetebuerg gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech zanter de Gemengewale vun 2017 aus 15 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen (virdrun: 13). Zanter 2011 ass de Schäfferot eng Dräierkoalitioun aus [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]], [[Demokratesch Partei|DP]] an [[Déi Gréng|deene Gréngen]].<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/wahlen/news/1084437.html "Laurent Zeimet (CSV) bleift Buergermeeschter"] rtl.lu, 10.10.2017, 08:05:13.</ref> Virdrun hat d'[[LSAP]] 24 Joer laang déi absolut Majoritéit.<ref>[https://www.tageblatt.lu/wahlen/wer-wird-wohl-naechster-schlossherr/ "Wer wird nächster "Schlossherr" Bettemburg?"] tageblatt.lu, 07.10.2017 (nogekuckt 04.04.2024).</ref> === Zesummesetzung === {{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}} {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[ADR]] |- | 1999 || 4 || 2 || 0 || '''7''' || - |- | 2005 || 3 || 1 || 1 ||'''8'''|| - |- | 2011 || '''4''' || '''1''' || '''2''' || 6 || - |- | 2017 || '''5''' || '''1''' || '''2''' || 6 || 1 |- | 2023 || '''5''' || '''1''' || '''2''' || 6 || 1 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} === Buergermeeschteren === {{Kapitel Info feelt}} {{div col|cols=3}} * 1812 - 1823: [[Auguste Collart (1782-1824)]] * ... * 1844: Pierre Mathey<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * ... * 1871 - 18??: [[Jean-Pierre Kayl]] * 1885 - 1906: [[Auguste Collart (Jong)|Léon Auguste Collart]] * ... * ëm 1912: [[Nicolas Mockel]] * 1918 - 1918: [[Eugène Auguste Collart]] * ... * 1921 - 1933: Eugène Auguste Collart * 1934 - 1941: [[Nic Rosenfeld]]<ref name=parcours>[https://bettembourg.lu/wp-content/uploads/2024/09/MNRDH_Brochure_Parcours_Bettembourg_A5_COMPLET_SiteWeb.pdf Parcours de mémoire.] Brochure, S. 26.</ref> * 1941 - 1944: ''Amtsbürgermeister'' Hans Müller<ref name=parcours/> * 1945: P. Trausch<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=04.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref> *... * 1976 - 1979: [[Émile Hammerel]] <ref>Stroosseschëld</ref> * 1979 - 1988: [[Fernand Weber]] (CSV) * 1988 - 2004: [[Lucien Lux]] (LSAP) * 2004 - 2011: [[Roby Biwer]] (LSAP) * 2011 - 2026: [[Laurent Zeimet]] (CSV)<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/laurent-zeimet-halt-als-buergermeeschter-op-2132911878 "Laurent Zeimet hält als Buergermeeschter op."] rtl.lu, 06.01.2026.</ref> * zanter 2026: [[Jean-Marie Jans]] (CSV)<ref>{{Citation|URL=http://maint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevin des communes de Bech, Bettembourg et Esch-sur-Sûre|Gekuckt=2026-02-08|Datum=2026-02-06|Wierk=maint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref> {{div col end}} == Verkéier == === Eisebunn === D'[[Gare Beetebuerg|Gare vu Beetebuerg]] gehéiert zu den [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Beetebuerg Grenz|CFL-Linnne 6]], [[Eisebunnsstreck Beetebuerg-Esch-Uelzecht|6a]] a [[Eisebunnsstreck Beetebuerg-Wuelmereng|6b]] a läit op der internationaler Streck [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Dijon|Lëtzebuerg-Dijon]]. D'[[Rangéiergare Beetebuerg|Rangéiergare]] mat 28 Sënnergleiser gouf an den 1980er Jore gebaut a krut ee Container-Terminal dobäi. Doduerch ass Beetebuerg zu engem wichtege Glidd am internationale Wuerentransport op der Nord-Süd-Achs ginn. === Stroossen an Autobunnen === Beetebuerg hänkt um Stroossennetz iwwer d'[[Dräikantonstrooss]] an d'[[Nationalstrooss 31|N31]] an och iwwer den [[CR132]] an den [[CR163]]. Laanscht Beetebuerg lafen d'[[Autobunn A3 (Lëtzebuerg)|Autobunnen A3]] an [[Autobunn A13 (Lëtzebuerg)|A13]] déi och en Uschlëss un d'Gemeng hunn. == Kuckeswäertes an der Gemeng == * [[Kierch Beetebuerg]] * [[Beetebuerger Schlass|Collarts Schlass]] * [[Märchepark Beetebuerg]] * [[Huncherenger Millen]] == Perséinlechkeeten aus der Gemeng Beetebuerg == * [[Eugène Berger]] (1960-2020), Politiker an Alpinist, * [[Gusty Graas]] (*1957), Politiker, * [[Roger Negri]] (*1954), Eisebunner a Politiker. == Natur an Ëmwelt == *De Projet Naturbëschreservat [[Naturschutzgebitt Beetebuerger Bësch|Naturbësch - Beetebuerger Bësch]] == Jumelagen == *Gemeng [[Flaibano]] bei [[Udine]] an [[Italien]], 1989/1990 *Gemeng [[Valpaços]] a [[Portugal]], 1999/2000 == Interkommunal Syndikater == {{div col|cols=3}} * [[An der Schwemm]] * [[Minett-Kompost]] * [[PRO-SUD]] * [[Syndicat des Eaux du Sud|SES]] * [[SIGI]] * [[SICEC]] * [[SIDOR]] * [[Syndicat intercommunal pour l'exploitation de la station d'épuration de Bettembourg et pour la réalisation de toutes activités de recyclage et de gestion écologique|STEP]] * [[SICONA-Sud-Ouest]] * [[SYCOSAL]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} == Industriezonen == *Industriezon Beetebuerg-Diddeleng (Wolser) *Industriezon Schéleck 1 *Industriezon Schéleck 2 *Industriezon Krakelshaff == Radio zu Beetebuerg == *[[Radio Locale Réiserbann-Betebuerg]] == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.bettembourg.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Beetebuerg] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/bettembourg D'Gemeng Beetebuerg op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.parc-merveilleux.lu/ Websäit vum ''Parc merveilleux'' zu Beetebuerg] * [http://www.beetebuerger-schoulen.lu/ Beetebuerger Schoulen] * [http://www.cibett.lu/ Asazzenter Beetebuerg (Protection Civile & Pompjeen)] [[Fichier:Beetebuerg vum Äppelbierg.jpg|thumb|800px|center|Beetebuerg vum Äppelbierg aus gesinn (2008)]] {{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Beetebuerg]] [[Kategorie:Gemeng Beetebuerg| ]] mois4o6upjfawwhhyak9kngjypo5pzd Gemeng Monnerech 0 73673 2669435 2623360 2026-03-31T20:28:00Z Robby 393 /* Buergermeeschteren */ + [[:Jean Steichen]] 2669435 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Mondercange | Numm (Däitsch) = Monnerich | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Monnerech}} | Koordinaten = {{coor dms|49|31|55|N|5|59|20|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Esch-Uelzecht]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. == Geographie == D'Gemeng Monnerech läit am Süde vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] op enger Héicht tëscht zirka 275 an 340&nbsp;m ([[Nivellement général du Luxembourg|NG-L]]). Nopeschgemenge si [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] a [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] am Norden, [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] am Osten, [[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]] an [[Gemeng Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] am Süden a [[Gemeng Suessem|Suessem]] am Westen. Duerch d'Gemeng lafen d'Baache [[Mierbech]], [[Bréckenderbaach]], [[Kiemelbaach]], [[Kazebaach]], d'[[Mess]] an och d'[[Uelzecht]] op engem kuerze Stéck. == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== * [[Biergem]] * [[Féiz]] * [[Monnerech]] * [[Steebrécken]] === Häff a Lieu-diten an der Gemeng === * [[Lameschmillen (Biergem)|Lameschmillen]] == Verkéier an Transport == Déi wichtegst Stroosseverbindunge sinn d'{{A4}} an d'{{N13}}, op engem kuerze Stéck och nach d'{{A13}}. Ausserdeem lafen nach d'[[Chemin repris]]en [[CR106|106]], [[CR164|164]], [[CR169|169]] an [[CR172|172]] duerch d'Gemeng. D'Gemeng Monnerech läit um Wee vun den [[Régime général des transports routiers|RGTR-Linnen]] [[RGTR-Linn 612|612]], [[RGTR-Linn 641|641]], [[RGTR-Linn 750|750]] an der [[Transport intercommunal de personnes dans le canton d'Esch-sur-Alzette|TICE]]-Linn [[TICE-Linn 17|17]]. == Aktivitéitszonen == D'Aktivitéitszon [[ZARE]] läit laanscht d'{{A13}} zu engem klengen Deel um Gebitt vun der Gemeng Monnerech. Zu Féiz ass zu béid Säite vum CR164 eng grouss Geschäfts- an Aktivitéitszon. == Geschicht == D'[[Siderurgie zu Lëtzebuerg|Entwécklung vun der Siderurgie]] géint Enn vum [[19. Joerhonnert]], déi Nopeschuertschafte wéi [[Esch-Uelzecht]], [[Déifferdeng]] oder [[Diddeleng]] a richteg Stied verwandelt huet, hat kaum Afloss op d'Uertschaften aus der Gemeng Monnerech. Dës Dierfer blouwen duerch den Akerbau gekennzeechent. Eréischt nom [[Zweete Weltkrich]] a virun allem an den 1970er an 1980er Jore gouf et eng reegelrecht Bevëlkerungsexplosioun. ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:7500 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:300 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:988 bar:1871 from:0 till:1216 bar:1910 from:0 till:1034 bar:1922 from:0 till:1140 bar:1935 from:0 till:1311 bar:1947 from:0 till:1253 bar:1960 from:0 till:2200 bar:1970 from:0 till:3262 bar:1981 from:0 till:3964 bar:1991 from:0 till:4942 bar:2001 from:0 till:6089 bar:2011 from:0 till:6227 bar:2021 from:0 till:6982 PlotData= bar:1821 at: 988 fontsize:S text:988 shift:(-8,5) bar:1871 at: 1216 fontsize:S text:1.216 shift:(-14,5) bar:1910 at: 1034 fontsize:S text:1.034 shift:(-14,5) bar:1922 at: 1140 fontsize:S text:1.140 shift:(-14,5) bar:1935 at: 1311 fontsize:S text:1.311 shift:(-14,5) bar:1947 at: 1253 fontsize:S text:1.253 shift:(-14,5) bar:1960 at: 2200 fontsize:S text:2.200 shift:(-14,5) bar:1970 at: 3262 fontsize:S text:3.262 shift:(-14,5) bar:1981 at: 3964 fontsize:S text:3.964 shift:(-14,5) bar:1991 at: 4942 fontsize:S text:4.942 shift:(-14,5) bar:2001 at: 6089 fontsize:S text:6.089 shift:(-14,5) bar:2011 at: 6227 fontsize:S text:6.227 shift:(-14,5) bar:2021 at: 6982 fontsize:S text:6.982 shift:(-14,5) </timeline> <noinclude> {{Statec Awunner}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.''<br><!--{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[xx]] [[19xx]] - Mémorial B xx, Säit xx - Projet: xx 19xx--> |} == Politik == De [[Gemengerot]] vu Monnerech gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 13 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. '''Zesummesetzung'''<br> {{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}} {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[ADR]] !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] !! [[Piratepartei Lëtzebuerg|PPL]] |- | 1999 || 1 || 4 || 3 || 1 || 4 || - |- | 2005 || 1 || 4 || 2 || 1 || 5 || - |- | 2011 || 0 || 3 || 2 || 1 || '''7''' || - |- | 2017 || - || '''5''' ||''' 2''' || 1 || 5 || - |- | 2023 || - || '''6''' || '''2''' || 0 || 4 || 1 |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} === Buergermeeschteren === {{Kapitel Info feelt}} *... * 1844: Pierre Steichen<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * ... * 1867: [[Jean Steichen]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/xf98xpf368/pages/2/articles/DIVL137?search=Steichen+monder%C3%A7ange|Titel=Avis. — Nomination de bourgmestres.|Gekuckt=2026-03-31|Datum=1867-01-25|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Mémorial]]|Sprooch=fr}}</ref> *... * 1945: P. Bicheler<ref>{{Citation|URL=http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf |Titel=Memorial A N° 4 vun 1946 mam Avis: Administrations communales. COMPOSITION DES COLLEGES ECHEVINAUX |Gekuckt=05.11.2015 |Archiv-Datum=28.03.2016 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20160328084557/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1946/0004/a004.pdf }}</ref> *... * 1966 - 1969: Fernand Dondelinger *... * Nov. 1984 - Feb. 1993: Theo Wernimont * 1993 - 1998: Camille Medinger (CSV) *... *... - 2005: [[Jean-Claude Schanen]] * 2005 - Dez. 2012: [[Dan Kersch]] (LSAP) * Jan. 2013 - 2017: [[Christine Schweich]] (LSAP) * zanter 2017: [[Jeannot Fürpass]] (CSV) == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Monnerech ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {| | * [[MINETT-KOMPOST]] * [[Pimodi]] * [[PRO-SUD]] * [[Syndicat des eaux du Sud|SES]] * [[SICEC]] * [[SICONA-Sud-Ouest]] | * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[SIVEC]] * [[SYCOSAL]] * [[SYVICOL]] * [[ZARE]] * [[TICE]] |} == Kuckeswäertes == * Zu Monnerech um [[CR106]] ass déi eenzeg [[Karting-Pist zu Monnerech|Karting-Pist]] am Land * De Formatiounszenter vun der [[FLF]] läit och um CR106 nieft der Karting-Pist == Literatur == * Weber, John: ''La population de Mondercange de 1766 à 1803'' - In: 100 Joer Pompjeën Monnerech: 1901 - 2001. - Monnerich: Sapeurs-pompiers, 2001. - P. 128-141, tabl. == Kuckt och == * {{LNM}} * [[Uergel Kierch Monnerech]] * [[Kierch Monnerech]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Mondercange|Monnerech}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}} * [http://www.mondercange.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Monnerech] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/mondercange D'Gemeng Monnerech op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.spm.lu Offiziell Säit vun de Pompjeeë vu Monnerech] * [http://www.monnerecher-schoulen.lu/ Monnerecher Schoulen] {{Referenzen}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Monnerech]] [[Kategorie:Gemeng Monnerech| ]] dhw6i15zoe4k841fbnvg1k45jjq170g Ivan Desny 0 75829 2669483 2654754 2026-04-01T08:41:05Z Johnny Chicago 17 /* vun 1960 bis 1969 */ 2669483 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} Den '''Ivan Desny''', gebuer als ''Ivan Nikolai Desnitzky'' den [[28. Dezember]] [[1922]] zu [[Peking]] a [[China]], a gestuerwen den [[13. Abrëll]] [[2002]] zu [[Ascona]] an der [[Schwäiz]], war e [[Schwäiz]]er [[Schauspiller]]. Vun [[1949]] bis [[2001]] huet hien a méi wéi 200 Kinos- an TVs-Filmer matgespillt. 1980 ass hie mat dem ''Filmband in Gold'' ausgezeechent gi fir seng Verdéngschter um däitsche Film. == Filmer == === Kino === === vun 1947 bis 1949 === * 1947: ''La fleur de l'âge'' vum [[Marcel Carné]] mam [[Anouk Aimée]] an [[Arletty]] * 1949: ''Bonheur en location'' vum [[Jean Wall]] mam [[Jean Carmet]] an [[Denise Grey]] === vun 1950 bis 1959 === * [[1950]]: ''[[Madeleine]]'' vum [[David Lean]] mam [[Ann Todd]] an [[Norman Wooland]] * 1952: ''La p... respectueuse'' vum [[Charles Brabant]] et [[Marcello Pagliero]] mam [[Barbara Laage]] a [[Walter Bryant]] * 1953: ''[[La signora senza camelie]]'' vum [[Michelangelo Antonioni]] mam [[Lucia Bosé]] an [[Gino Cervi]] * 1953: ''Le bon Dieu sans confession'' vum [[Claude Autant-Lara]] mam [[Danielle Darrieux]] an [[Henri Vilbert]] * 1953: ''Weg ohne Umkehr'' vum [[Victor Vicas]] mam [[Ruth Niehaus]] a [[René Deltgen]] * 1953: ''Un acte d'amour'' vum [[Anatole Litvak]] mam [[Kirk Douglas]] an [[Dany Robin]] * 1954: ''Geständnis unter vier Augen'' vum [[André Michel]] mam [[Hildegard Knef]] a [[Carl Raddatz]] * 1954: ''Die goldene Pest'' vum [[John Brahm]] mam [[Karlheinz Böhm]] a [[Gertrud Kückelmann]] * 1954: ''Herr über Leben und Tod'' vum Victor Vicas mam [[Maria Schell]] * 1955: ''Andre und Ursula'' vum [[Werner Jacobs]] mam [[Elisabeth Müller (Schwäizer Schauspillerin)|Elisabeth Müller]] * 1955: ''Frou-Frou'' vum [[Augusto Genina]] mam Dany Robin a [[Philippe Lemaire]] * 1955: ''Dunja'' vum [[Josef von Báky]] mam [[Eva Bartok]] a Karlheinz Böhm * 1955: ''[[Lola Montès (Film 1955)|Lola Montès]]'' vum [[Max Ophüls]] mam [[Martine Carol]] a [[Peter Ustinov]] * 1955: ''[[Mädchen ohne Grenzen]]'' vum [[Géza von Radványi]] mam [[Sonja Ziemann]] a [[Barbara Rütting]] * 1956: ''Rosen für Bettina'' vum [[Georg Wilhelm Pabst]] mam [[Willy Birgel]] an Elisabeth Müller * 1956: ''Mannequins de Paris'' vum [[André Hunebelle]] mam [[Madeleine Robinson]] a [[Mischa Auer]] * 1956: ''Anastasia - Die letzte Zarentochter'' vum [[Falk Harnack]] mam [[Lilli Palmer]] an [[Ellen Schwiers]] * 1956: ''[[Club de femmes (Film 1956)|Club de femmes]]'' vum [[Ralph Habib]] mam [[Nicole Courcel]] an [[Dany Carrel]] * 1956: ''[[Anastasia (Film 1956)|Anastasia]]'' vum [[Anatole Litvak]] mam [[Ingrid Bergman]] a [[Yul Brynner]] * 1957: ''[[OSS 117 n'est pas mort]]'' vum [[Jean Sacha]] mam [[Magali Noël]] an [[Danik Patisson]] * 1957: ''Wie ein Sturmwind'' vum Falk Harnack mam Lilli Palmer a [[Siegfried Schürenberg]] * 1957: ''Von allen geliebt'' vum [[Paul Verhoeven (däitsche Filmregisseur)|Paul Verhoeven]] mam [[Magda Schneider]] a [[Johannes Heesters]] * 1957: ''Donnez-moi ma chance'' vum [[Léonide Moguy]] mam [[Michèle Mercier]] an [[Nadine de Rothschild|Nadine Tallier]] * 1957: ''[[Skandal in Ischl]]'' vum [[Rolf Thiele]] mam [[O. W. Fischer]] an Elisabeth Müller * 1957: ''[[Alle Sünden dieser Erde]]'' vum [[Fritz Umgelter]] mam Barbara Rütting a [[Paul Dahlke]] * 1957: ''Petersburger Nächte'' vum [[Paul Martin]] mam [[Ewald Balser]] an [[Johanna von Koczian]] * 1958: ''[[Une vie]]'' vum [[Alexandre Astruc]] mam Maria Schell a [[Christian Marquand]] * 1958: ''[[Le miroir à deux faces]]'' vum [[André Cayatte]] mam [[Michèle Morgan]] a [[Bourvil]] * 1958: ''[[La vie à deux]]'' vum [[Clément Duhour]] mam [[Pierre Brasseur (Schauspiller)|Pierre Brasseur]] a [[Gérard Philipe]] * 1958: ''Polikuschka'' vum [[Carmine Gallone]] mam [[Folco Lulli]] an [[Antonella Lualdi]] * 1958: ''[[Frauensee (Film 1958)|Frauensee]]'' vum [[Rudolf Jugert]] mam Barbara Rütting a [[Bernhard Wicki]] * 1959: ''[[Was eine Frau im Frühling träumt (Film 1959)|Was eine Frau im Frühling träumt]]'' vum [[Erik Ode]] an [[Arthur Maria Rabenalt]] mam [[Rudolf Prack]] a [[Chariklia Baxevanos]] * 1959: ''Heiße Ware'' vum Paul May mam [[Margit Saad]] a [[Peter Carsten]] === vun 1960 bis 1969 === * 1960: ''[[Monsieur Suzuki]]'' vum [[Robert Vernay]] mam [[Jean Thielment]] an [[Jean Tissier]] * 1960: ''[[Der Satan lockt mit Liebe]]'' vum Rudolf Jugert mam [[Belinda Lee]] an [[Joachim Hansen]] * 1960: ''Song Without End'' vum [[Charles Vidor]] et [[George Cukor]] mam [[Dirk Bogarde]] a [[Capucine]] * 1960: ''Femmine di lusso'' vum [[Giorgio Bianchi]] mam [[Ugo Tognazzi]] an [[Elke Sommer]] * 1960: ''[[Geständnis einer Sechzehnjährigen]]'' vum [[Georg Tressler]] mam [[Wolfgang Preiss]] a [[Barbara Frey]] * 1961: ''De quoi tu te mêles, Daniela'' vum [[Max Pécas]] mam Elke Sommer an [[Helmut Schmid (Schauspiller)|Helmut Schmid]] * 1961: ''L'ammutinamento'' (''Les revoltées de l'Albatros'') vum [[Silvio Amadio]] mam [[Pier Angeli]] an [[Edmund Purdom]] * 1962: ''Bon Voyage!'' vum [[James Neilson (Regisseur)|James Neilson]] mam [[Fred MacMurray]] an [[Jane Wyman]] * 1962: ''Sherlock Holmes und das Halsband des Todes'' vum [[Terence Fisher]] mam [[Christopher Lee]] a [[Senta Berger]] * 1963: ''[[Der Unsichtbare (Film 1963)|Der Unsichtbare]]'' vum [[Raphael Nussbaum]] mam [[Hans von Borsody]] an [[Charles Regnier]] * 1963: ''[[Ist Geraldine ein Engel?]]'' vum [[Steve Previn]] mam [[Cornelia Froboess]] a [[Peter Weck]] * 1963: ''[[Jack und Jenny]]'' vum [[Victor Vicas]] mam Senta Berger a [[Brett Halsey]] * 1963: ''[[Frühstück mit dem Tod]]'' vum [[Franz Antel]] mam Sonja Ziemann a [[Loni von Friedl]] * 1964: ''[[La sfinge sorride prima di morire - Stop Londra]]'' vum [[Duccio Tessari]] mam [[Tony Russel]] a [[Maria Perschy]] * 1964: ''[[I misteri della giungla nera]]'' vum [[Luigi Capuano]] mam [[Guy Madison]] an [[Ingeborg Schöner]] * 1965: ''[[DM-Killer]]'' vum Rolf Thiele mam [[Curd Jürgens]] a [[Walter Giller]] * 1965: ''L'uomo di Toledo'' vum [[Eugenio Martín]] mam [[Stephen Forsyth]] an [[Ann Smyrner]] * 1965: ''L'affare Beckett'' vum [[Osvaldo Civirani]] mam [[Lang Jeffries]] a [[Krista Nell]] * 1965: ''[[Das Liebeskarussell]]'' vum Rolf Thiele mam Curd Jürgens an [[Nadja Tiller]] * 1966: ''[[Tendre voyou]]'' vum [[Jean Becker (Filmregisseur)|Jean Becker]] mam [[Jean-Paul Belmondo]] a [[Geneviève Page]] * 1966: ''Der Tod eines Doppelgängers'' vum Rolf Thiele mam [[Jürgen Draeger]] a [[Werner Pochath]] * 1967: ''Da Berlino l'apocalisse'' vum [[Mario Maffei]] mam [[Roger Hanin]] a [[Margaret Lee]] * 1967: ''[[J'ai tué Raspoutine]]'' vum [[Robert Hossein]] mam Gert Fröbe a [[Geraldine Chaplin]] * 1967: ''Liebesnächte in der Taiga'' vum [[Harald Philipp]] mam [[Marie Versini]] an [[Hellmut Lange]] * 1968: ''[[La bataille de San Sebastian]]'' vum [[Henri Verneuil]] mam [[Anthony Quinn]] a [[Charles Bronson]] * 1968: ''Mayerling'' vum [[Terence Young]] mam [[Catherine Deneuve]] an [[Omar Sharif]] * 1969: ''Rebus'' vum [[Nino Zanchin]] mam [[Laurence Harvey]] an [[Ann-Margret]] === vun 1970 bis 1979 === * 1970: ''The Adventures of Gerard'' vum [[Jerzy Skolimowski]] mam [[Peter McEnery]] a [[Claudia Cardinale]] * 1970: ''[[Die Feuerzangenbowle (Film 1970)|Die Feuerzangenbowle]]'' vum [[Helmut Käutner]] mam [[Walter Giller]] an [[Uschi Glas]] * 1971: ''[[Die Tote aus der Themse]]'' vum [[Harald Philipp]] mam Uschi Glas an [[Hansjörg Felmy]] * 1973: ''Little Mother'' vum [[Radley Metzger]] mam [[Siegfried Rauch]] a [[Christiane Krüger]] * 1973: ''Who?'' vum [[Jack Gold]] mam [[Elliott Gould]] an [[Trevor Howard]] * 1974: ''Touch Me Not'' vum [[Douglas Fithian]] mam [[Lee Remick]] an [[Danièle Delorme]] * 1975: ''El juego del diablo'' vum [[Jorge Darnell]] mam [[Jack Taylor]] * 1975: ''[[Falsche Bewegung]]'' vum [[Wim Wenders]] mam [[Rüdiger Vogler]] an [[Hans Christian Blech]] * 1975: ''Paper Tiger'' vum [[Ken Annakin]] mam [[David Niven]] an [[Hardy Krüger]] * 1976: ''Shir Khofteh'' vum [[Esmail Kushan]] mam [[Gila von Weitershausen]] a [[Reinhard Kolldehoff]] * 1975: ''[[Faustrecht der Freiheit]]'' vum [[Rainer Werner Fassbinder]] mam [[Peter Chatel]] a Rainer Werner Fassbinder * 1977: ''[[Die Eroberung der Zitadelle]]'' vum [[Bernhard Wicki]] mam [[Dieter Kirchlechner]] * 1977: ''Halbe-Halbe'' vum [[Uwe Brandner]] mam [[Hans Peter Hallwachs]] an [[Adrian Hoven]] * 1978: ''Enigma rosso'' vum [[Alberto Negrin]] mam [[Fabio Testi]] a [[Christine Kaufmann]] * 1979: ''[[Die Ehe der Maria Braun]]'' vum Rainer Werner Fassbinder mam [[Hanna Schygulla]] a [[Klaus Löwitsch]] * 1979: ''[[Bloodline]]'' vum Terence Young mam [[Audrey Hepburn]] an [[James Mason]] === vun 1980 bis 1989 === * 1980: ''Car-Napping - Bestellt, geklaut, geliefert'' vum [[Wigbert Wicker]] mam [[Bernd Stephan]] an [[Anny Duperey]] * 1980: ''Fabian'' vum [[Wolf Gremm]] mam Hans Peter Hallwachs a [[Brigitte Mira]] * 1980: ''Odio le bionde'' vum [[Giorgio Capitani]] mam [[Jean Rochefort]] a [[Corinne Cléry]] * 1981: ''Malou'' vum [[Jeanine Meerapfel]] mam [[Ingrid Caven]] an [[Helmut Griem]] * 1981: ''[[Lola (Film 1981)|Lola]]'' vum Rainer Werner Fassbinder mam [[Barbara Sukowa]] an [[Armin Mueller-Stahl]] * 1982: ''Ein gutes Land'' vum [[Horatius Häberle]] mam [[Harald Dietl]] an [[Jan Hendriks (Schauspiller)|Jan Hendriks]] * 1983: ''Die wilden Fünfziger'' vum [[Peter Zadek]] mam [[Boy Gobert]] a [[Peter Kern]] * 1985: ''Flügel und Fesseln'' vum [[Helma Sanders-Brahms]] mam [[Brigitte Fossey]] a [[Mathieu Carrière]] * 1986: ''[[Le caviar rouge]]'' vum Robert Hossein mam Robert Hossein a [[Candice Patou]] * 1987: ''Motten im Licht'' vum [[Urs Egger]] mam [[Patrick Bauchau]] a [[Renée Soutendijk]] * 1987: ''Hôtel de France'' vum [[Patrice Chéreau]] mam [[Valeria Bruni Tedeschi]] a [[Vincent Perez]] * 1988: ''Un amore di donna'' vum [[Nelo Risi]] mam [[Claudine Auger]] a [[Bruno Ganz]] * 1988: ''Quicker Than the Eye'' vum [[Nicolas Gessner]] mam [[Ben Gazzara]] an [[Jean Yanne]] === vun 1990 bis 2000 === * 1990: ''La désenchantée'' vum [[Benoît Jacquot]] mam [[Judith Godrèche]] an [[Thérèse Liotard]] * 1990: ''God afton, Herr Wallenberg - En Passionshistoria från verkligheten'' vum [[Kjell Grede]] mam [[Stellan Skarsgård]] an [[Erland Josephson]] * 1991: ''Zockerexpreß'' vum [[Klaus Lemke]] mam [[Hanno Pöschl]] an [[Huub Stapel]] * 1991: ''[[J'embrasse pas]]'' vum [[André Téchiné]] mam [[Philippe Noiret]] an [[Emmanuelle Béart]] * 1996: ''Les voleurs'' vum André Téchiné mam Catherine Deneuve an [[Daniel Auteuil]] * 1999: ''Beresina oder Die letzten Tage der Schweiz'' vum [[Daniel Schmid]] mam [[Geraldine Chaplin]] a [[Martin Benrath]] * 2000: ''Mister Boogie'' vum [[Vesna Jovanoska]] mam [[Sunnyi Melles]] == Televisioun (Auswiel)== * [[1973]]: ''[[Welt am Draht]]'' vum Rainer Werner Fassbinder * [[1975]]: ''[[Splendeurs et misères des courtisanes]]'' vum [[Maurice Cazeneuve]] * [[1980]]: ''[[Berlin Alexanderplatz (TV)|Berlin Alexanderplatz]]'' vum Rainer Werner Fassbinder * [[1992]]: ''[[Die zweite Heimat - Chronik einer Jugend]]'' vum [[Edgar Reitz]] * [[1996]]: ''[[Das Mädchen Rosemarie]]'' vum [[Bernd Eichinger]] == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Desny Ivan}} [[Kategorie:Schwäizer Filmschauspiller]] [[Kategorie:Schwäizer Theaterschauspiller]] [[Kategorie:Schwäizer Televisiounsschauspiller]] [[Kategorie:Gebuer 1922]] [[Kategorie:Gestuerwen 2002]] r12mou3ufe8bqhc7uvzfnpq0dnyygkd Auguste Collart 0 79611 2669467 2641688 2026-04-01T07:58:32Z Les Meloures 580 k 2669467 wikitext text/x-wiki {{Homonymie Persounen}} '''Auguste Collart''' war den Numm vun : * [[Auguste Collart (1782-1870)]]; * [[Auguste Collart (Jong)]] <!--provisoresche Lemma, bis mer seng Liewensdaten hunn--> (?-?); * [[Léon Auguste Collart|Léon '''Auguste''' Collart]] (1858-1906); * [[Eugène Auguste Collart|Eugène '''Auguste''' Collart]] (1890-1978)- == Kuckt och == * [[Collart (Famill)]] *[[Collart (Familljennumm)]] {{DEFAULTSORT:Collart Auguste}} k5g7sapinsm3ie2ha6lbmnp814gg98j Juegd zu Lëtzebuerg 0 80703 2669358 2655866 2026-03-31T14:13:47Z Dewilda 51264 /* Wéini däerf gejot ginn */ 26-27 2669358 wikitext text/x-wiki D''''[[Juegd]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass duerch d'Juegdgesetz vum [[25. Mee]] [[2011]] gereegelt. Wann een zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] wëll op d'Juegd goen, da muss een e [[Juegdschäin]] an e [[Waffeschäin|Juegdwaffeschäin]] hunn fir déi Waffe mat deenen ee jeet, an et muss e [[Juegdpiechter|Piechter]] vun engem [[#Geographesch Glidderung|Juegdlous]] sinn, oder vun engem Piechter d'Erlaabnes kritt hunn, fir op sengem Lous ze joen. ==Wou däerf gejot ginn== Et däerf op al net bebauten Terraine gejot ginn. Ausname si Wëldgatteren, Gäert, déi bei permanent bewunnte Gebaier leien, Geméisgäert, Parken, Sportsinfrastrukturen, [[Nationalstrooss]]en, [[Chemin repris]]en an d'[[Gleis|Eisebunnsgleiser]]. D'[[Juegdgéigner]] kennen d'Juegd op hiren [[zeréckgezunnenen Terrain]]e verbidden. ==Geographesch Glidderung== De ganzen Territoire vu Lëtzebuerg ass a Juegdlousen opgedeelt, deenen hir Grenzen duerch e Groussherzoglecht Reglement festgesat ginn. D'Juegdgesetz vum [[25. Mee]] [[2011]] hat fir 2021 eng Neiverdeelung vun den deemools 600 Louse virgesinn, déi du vum [[1. Abrëll]] [[2021]] un applizéiert gouf.<ref>[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2019/11/08/a771/jo Groussherzoglecht Reglement vum 8. November 2019 iwwer d'Grenze vun de Juegdlousen]</ref> Zanterhier gëtt et 621 Lousen, déi alleguer eng Minimalgréisst vun 300 Hektar hunn an deenen hir Grenze liicht erëmzefanne sinn an och juegdlechen an ekologesche Krittären entspriechen. Um Geoportal.lu<ref>[https://map.geoportal.lu/theme/emwelt?bgLayer=basemap_2015_global&version=3&zoom=9&X=663829&Y=6394482&lang=fr&rotation=0&layers=1783&opacities=1 Geoportal.lu]</ref> kann ee sech d'Grenzen uweise loossen. All Lous gëtt vun engem [[Juegdsyndikat]] geréiert. ==Wat däerf gejot ginn== D'Annexe vum Juegdgesetz zielt Déieren op déi däerfe gejot ginn. * Grousswëld [[Routhirsch|Hirsch]], [[Réi]], [[Wëllschwäin]], [[Dammhirsch]], [[Muffel]] Fir d'Grousswëld gëtt pro Juegdlous e [[Bejoungsplang]] vum [[Ëmweltministère]] festgeluecht. All Ofschoss vun engem Hirsch männlech, weiblech oder Kallef, engem Dammhirsch, männlech, weiblech oder Kallef, oder engem Muffel muss bannent 12 Stonne béi der [[Natur- a Bëschverwaltung]] gemellt ginn. Et däerf een och nëmme souvill Grousswëld schéissen, wéi ee [[Wëldmark]]en huet. * Klengwëld a Wasserwëld [[Hues]], [[Fasan]], [[Wëll Int]] * Anert Wëld [[Grouss Bëschdauf]], [[Wëllkanéngchen]], [[Steemarder]], [[Roude Fuuss|Fuuss]] * Aner ageféiert an net eenheemesch wëldänlech Déieren ([[Neozoen]]) [[Wäschbier]], [[Marderhond]], [[Bisamrat]], [[Amerikaneschen Näerz]], [[Biberrat]] All Ofschoss vun engem Marderhond, engem Amerikaneschen Näerz oder enger Biberrat muss bannent 12 Stonne bei der [[Natur- a Bëschverwaltung]] gemellt ginn. D'[[Nilgäns]] an den [[Dachs]] zum Beispill ginn net ernimmt, sou datt déi scho vum Gesetz aus tabu fir d'Jeeër sinn. Et ass och verbueden als Wëld klasséiert Déieren auszesetzen, ze fidderen oder gefaangen ze halen. ==Wéini däerf gejot ginn== Ee Groussherzoglecht Reglement <ref name="legilux.public.lu">[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2024/03/12/a113/jo Groussherzoglecht Reglement vum 12. März 2024]</ref> setzt déi genee Zäite fest wéini wéi e Wëld wéi däerf gejot ginn. De Fuuss an de Steemarder stinn net am Reglement sou dat Juegd op si dat ganzt Joer iwwer zou ass.<ref>[https://environnement.public.lu/dam-assets/documents/chasse/tableau-synoptique/tableau-synoptique-2026-2027.pdf ANF Tableau synoptique de l'ouverture de la chasse]</ref> Et duerf nëmmen den Dag iwwer gejot ginn, an zwar vun enger Stonn virun Sonnenopgank un, bis eng Stonn no Sonnenënnergank. == Wéi däerf gejot ginn == [[Fichier:Treibjagd-Luxemburg.png|thumb|Warnschëld virun enger Klappjuegd]] De Jeeër däerf [[Usëtzjuegd|usetzen]] a [[Pirschjuegd|pirschen]] oder [[Lackjuegd|lackelen]] a [[Klappjuegd|Klappjuegte]] maachen. D'Falestellerei an d'Baujuegd si verbueden. D'Wëld duerf just mat [[Flënt]]en a [[Béchs]]en geschoss ginn. Déi kënne mat engem [[Zilfernrouer]], engem Reschtlichtverstäerker oder änlechem ekipéiert sinn. D'Béchsen däerfen och mat engem [[Schalldämpfer]] ekipéiert sinn<ref>[http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2017/12/05/a1036/jo Groussherzoglecht Reglement vum 5. Dezember 2017]</ref>. Hallefautomatesch Béchsen sinn erlaabt wann an d'Kummer an an de Chargeur zesumme maximal dräi Patrone passen. All automatesch Waffen oder Krichswaffen, Pistoulen a Revolveren si verbueden. [[Bou (Waff)|Béi]] oder [[Gräifvullen]] däerfen net agesat ginn. D'Flënte mat engem glate Laf mussen e [[Kaliber (Waff)|Minimalkaliber]] vun [[Kaliber 20|20]] a en Maximalkaliber vun [[Kaliber 12|12]] hunn. D'Béchse mat gedréitem Laf mussen e Minimalkaliber vu .22 hunn, wat 5,58&nbsp;mm entsprécht. Beim Grousswëld ass de Kugelschoss obligatoresch. Fir d'Réi muss d'[[Kugel]] aus dem gedréite Laf op d'mannst 980 [[Joule]] Optreffenergie no 100 Meter behalen. Vir dat anert Grousswëld muss d'Kugel aus dem gedréite Laf ee Mindestkaliber vu .257 hunn, wat 6,5&nbsp;mm entsprécht, an eng Optreffenergie no 100 Meter vun op d'mannst 2.200 Joule behalen. Eenzeg Ausnam: op der Klappjuegd kann d'Grousswëld och mat engem Flëntelafprojektil (Brenneke) geschoss ginn. Vollmantelgeschosser si verbueden. Klengwëld a Wasserwëld däerf nëmme mat Schrout geschoss ginn an d'[[Schrout]]bëmmelcher däerfen nëmmen e Maximalduerchmiesser vun 3,5&nbsp;mm hunn. Fir dat anert Wëld an Neozoen däerf de Schrout nëmmen e Maximalduerchmiesser vu 4&nbsp;mm hunn oder et muss ee Kugelmunition mat engem Minimalkaliber vu .22 gebrauchen. Wann ee bläihaltige Schrout schéisst, da muss een op d'mannst 30 m vu [[Supp]]en, [[Séi]]en, Weieren, Waasserbehälteren, [[Floss|Flëss]] oder [[Kanal (Waasserbau)|Kanäl]] ewechbleiwen. D'Juegdhënn däerfe fräi lafen. Op de Klappjuegten däerfe just déi Hënn agesat ginn, déi haart joen. Maachen si dat net mussen se eng Schell ugedoe kréien.<ref>[http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2011/12/16/n2/consolide/20240629 Groussherzoglecht Reglement vum 12. März 2024]</ref> Si däerfen och iwwer déi Terraine lafen wou d'Juegd verbueden ass, ausser de Jeeër huet se express dohinner gedriwwen. De Jeeër huet d'Flicht eng Nosich no blesséiertem Wëld ze maachen. Dofir muss de Piechter e [[Schweesshond]] zur Verfügung hunn respektiv engem Spezialist Bescheed soen, deen dann d'Nosich mécht. Déi Sich kann iwwerall gemaach ginn, och op den Terraine wou d'Juegd verbueden ass. Wann d'Persoun déi d'Sich mécht arméiert ass, da muss s'e gëltege [[Juegdschäin]] hunn. Well dat geschossent Wëld als Liewensmëtttel ka gebraucht ginn, sinn och eng ganz Rei Hygiènesmoossnamen anzehalen.<ref>{{Citation|URL=https://agriculture.public.lu/de/lebensmittelsicherheit-qualitatszeichen/lebensmittelsicherheit-anforderungen/kontrollen/lebensmitteln-tierischen-ursprungs/wild.html |Titel=Landwirtschafts portal Wild |Gekuckt=13.01.2023 |Archiv-Datum=13.01.2023 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20230113190350/https://agriculture.public.lu/de/lebensmittelsicherheit-qualitatszeichen/lebensmittelsicherheit-anforderungen/kontrollen/lebensmitteln-tierischen-ursprungs/wild.html }}</ref> Virum Schoss muss gekuckt ginn op d'Déier sech aartgerecht behëlt, op séi Pelz normal fir d'Saison ass, op et normal geet oder leeft, op et am Ruddel ass wéi et soll oder anormal eleng dorëmmer geeschtert... Nom Schoss ass ze iwwerpréiwen op et keng aner Verletzungen huet wéi de Schoss, op et normal ernäert ass, op seng Kierperëffnungen propper sinn... D'Wëld soll direkt opgebrach ginn fir ze verhënneren datt d'Bakterien, déi am Verdauungsapparat sinn, de Rescht vum Kierper kontaminéieren, well d'Barriär déi dat verhënnert am doudegen Déier lues a lues duerchlässeg gëtt. Dobäi muss de Mo an d'Geträips op Anomalien ënnersicht ginn. Wa bis elo alles normal ass an e “Chasseur formé”<ref>[https://eur-lex.europa.eu/legal-content/FR/TXT/PDF/?uri=CELEX:32004R0853&from=en Règlement (CE) N°853/2004 (EG) Sektioun IV Kapitel I]</ref> huet d'Longen, d'Häerz, d'Liewer, d'Nieren, d'Mëlz an d'Geschlechtsorganer fir normal befonnt, da kann d'Carcasse ouni déi bannenzeg Organer an e “Centre de Collecte” transportéiert ginn. Wann iergendeng Anomalie opgefall ass oder kee “Chasseur formé” d'Organer gekuckt huet, da mussen déi mat der Carcasse ofgeliwwert ginn. Am “Centre de collecte” gëtt d'Carcasse vun engem Veterinär ënnersicht an da verworf oder gestempelt. Fir d'Wëllschwäin ass d'Kontroll op [[Trichinen]] nach obligatoresch. Dofir muss den Jeeër 20 bis 50 Gramm vum Muskel vum Zwerchfell oder vum viischte Been an den [https://web.archive.org/web/20230113190338/https://agriculture.public.lu/de/tierhaltung/laboranalysen/lmve.html Veterinairs Laboratoire] schécken, an d'Schwäin däerf eréischt no engem negative Resultat viru verschafft ginn. Grousswëld muss spéitstens no 12 Stonnen ënnert 7 Grad ofgekillt ginn. Dat anert Wëld muss net onbedéngt opgebrach ginn, mee muss spéitstens no 12 Stonnen ënnert 4 Grad gekillt ginn<ref>[https://faolex.fao.org/docs/pdf/lux8505.pdf Annexe III vum Groussherzoglecht Reglement vum 4. Februar 1994]</ref>. D'Carcassë musse sou propper wéi méiglech transportéiert ginn an däerfen net einfach openee getässelt ginn, mussen awer net an engem Killwon gefouert ginn wann et kal genuch dobaussen ass. D'Opbréch vun den Déiere sollen an enger vun den 10 Sammelplazen uechtert d'Land ofgeliwwert ginn. D'Jeeër kënnen och kleng Quantitéite Wëld selwer verschaffen, privat verkafen oder verschenken. Dobäi ass ze bemierken, dat beim Wëllschwäin ëmmer d'Trichinenanalys muss gemaach ginn. Dat geschossent Grousswëld muss mat enger [[Wëldmark]] gezeechent ginn, déi bis zum Zerleeë vun der Carcasse dru bléiwe muss. D'Formatioun fir de “Chasseur formé” gëtt am Kader vum [[Juegdexamen]] ugebueden a mat engem Certificat vun der ''Administration des services vétérinaires'' bescheinegt. == De Besëtz, den Akaf, de Verkaf, d'Ubidden an den Transport vu Wëld== De Besëtz, den Akaf, de Verkaf, d'Ubidden an den Transport vu Wëld si vum éischten Dag wou d'Juegd opgeet bis den 11. Dag no der Clôture erlaabt. Duerno ass et nach just mat enger Erlabnes vum Minister legal, et sief datt ee kann noweisen datt d'Wëld aus enger Géigend staamt wou d'Juegd nach op ass. Fir agefruerent Wëld brauch ee keng Erlabnes vum Minister. ==Bilan== An de Jore virun 2015 goufen an der Moyenne pro Joer eng 6.000 [[Réi]] an eng 5.000 [[Wëllschwäin]] geschoss, weiderhin ronn 900 [[Wëll Int]]en, 700 [[Europäeschen Hues|Huesen]], 600 [[Grouss Bëschdauf|Grouss Bëschdauwen]], 320 [[Routhirsch|Hirschen]], 100 [[Damhirsch]]en, 100 [[Mufflon]]en a manner wéi 100 [[Kanéngchen|Wëllkanéngercher]]. [[Fuuss|Fiiss]] goufen der pro Joer eng 3.500 geschoss; d'Juegd op de Fuuss gouf awer fir d'[[Juegdjoer]] 2015/16 verbueden, wat zu deels heftege Reaktioune bei de Jeeër gefouert huet<ref name=sandra>Sandra Cellina: "Von Füchsen, Hasen und Rehen: Jagd in Luxemburg." in: ''forum'' Nr.350, Abrëll 2015, S.10-11.</ref>. ==Juegdorganisatiounen== * [[Fédération Saint-Hubert des chasseurs du grand-duché de Luxembourg]] A.s.b.l. (FSHCL) * [[Fir eng ökologesch Juegd]] A.s.b.l. ==Folklor== D'Jeeër feieren hire [[Patréiner]], den [[Hubert vu Léck|hellegen Hubertus]], den [[3. November]]. Op Haupeschdag ginn dann och dacks Juegten organiséiert, mä normalerweis ass dann ëmmer eng [[Mass (Zeremonie)|Mass]] virdrun, wou d'Jeeër aus der ganzer Géigend sech zesummefannen. == Kuckt och == * [[Beweegung fir d'Ofschafe vun der Fräizäitjuegd]] A.s.b.l. (BOF) * [[Juegdgéigner Lëtzebuerg]] A.s.b.l. == Literatur == * Modert, Paul, 1972-1974. Histoire de la chasse au Luxembourg. Esch-sur-Alzette, Impr. coopérative luxembourgeoise. 2 vol. (171, 177 p.) * Ries, C., 1975: Die Jagdpreise in Luxemburg (Eine Teilanalyse der Verpachtungen von 1966 und 1975) Teil I. Luxemburger Wort 7.11.1975:8. Teil II. Luxemburger Wort 11.11.1975:7. Luxembourg. * Schloesser, Gaston, 1976. Le bien-fondé de la chasse au Grand-Duché de Luxembourg. In: Juegd an Naturschutz. [Redaktiounscomité: Charles Bechet, Marc Bley, Rosi Bley-Bouschet, Théid Faber, Pol Rassel, Jang Weis]. Lëtzebuerg: Jeunes et environnement. P. 24-25, ill. == Um Spaweck == {{Commonscat|Hunting in Luxembourg|{{PAGENAME}}}} * [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/25/n1/jo D'Juegdgesetz vum 25. Mee 2011] * [http://www.luxnatur.lu/lnvpos3.htm Wege zu einer zeitgemässen Jagdpraxis] * [https://environnement.public.lu/fr/peche/chasse.html#main ANF La chasse] * [https://www.youtube.com/watch?v=gTdY0cX7dhI Schweeshond Statioun Lëtzebuerg] * [https://www.chd.lu/lu/node/1361 Pas d'interdiction de la chasse en battue à l'horizon] * [https://lustat.statec.lu/vis?fs%5B0%5D=Th%C3%A8mes%2C1%7CEntreprises%23D%23%7CAgriculture%20et%20foresterie%23D2%23&pg=10&fc=Th%C3%A8mes&df%5Bds%5D=ds-release&df%5Bid%5D=DF_D2400&df%5Bag%5D=LU1&df%5Bvs%5D=1.1&pd=%2C&dq=A.&vw=tb LUSTAT Data Explorer Gibier tiré] {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Juegd zu Letzebuerg}} [[Kategorie:Juegd]] [[Kategorie:Lëtzebuerg]] 6gi8bd5rzly19i5dsqeqcjfc3gto6bb 2669361 2669358 2026-03-31T14:26:32Z Dewilda 51264 /* Wéi däerf gejot ginn */ Europäescht Reglement 2021/57 2669361 wikitext text/x-wiki D''''[[Juegd]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]''' ass duerch d'Juegdgesetz vum [[25. Mee]] [[2011]] gereegelt. Wann een zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] wëll op d'Juegd goen, da muss een e [[Juegdschäin]] an e [[Waffeschäin|Juegdwaffeschäin]] hunn fir déi Waffe mat deenen ee jeet, an et muss e [[Juegdpiechter|Piechter]] vun engem [[#Geographesch Glidderung|Juegdlous]] sinn, oder vun engem Piechter d'Erlaabnes kritt hunn, fir op sengem Lous ze joen. ==Wou däerf gejot ginn== Et däerf op al net bebauten Terraine gejot ginn. Ausname si Wëldgatteren, Gäert, déi bei permanent bewunnte Gebaier leien, Geméisgäert, Parken, Sportsinfrastrukturen, [[Nationalstrooss]]en, [[Chemin repris]]en an d'[[Gleis|Eisebunnsgleiser]]. D'[[Juegdgéigner]] kennen d'Juegd op hiren [[zeréckgezunnenen Terrain]]e verbidden. ==Geographesch Glidderung== De ganzen Territoire vu Lëtzebuerg ass a Juegdlousen opgedeelt, deenen hir Grenzen duerch e Groussherzoglecht Reglement festgesat ginn. D'Juegdgesetz vum [[25. Mee]] [[2011]] hat fir 2021 eng Neiverdeelung vun den deemools 600 Louse virgesinn, déi du vum [[1. Abrëll]] [[2021]] un applizéiert gouf.<ref>[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2019/11/08/a771/jo Groussherzoglecht Reglement vum 8. November 2019 iwwer d'Grenze vun de Juegdlousen]</ref> Zanterhier gëtt et 621 Lousen, déi alleguer eng Minimalgréisst vun 300 Hektar hunn an deenen hir Grenze liicht erëmzefanne sinn an och juegdlechen an ekologesche Krittären entspriechen. Um Geoportal.lu<ref>[https://map.geoportal.lu/theme/emwelt?bgLayer=basemap_2015_global&version=3&zoom=9&X=663829&Y=6394482&lang=fr&rotation=0&layers=1783&opacities=1 Geoportal.lu]</ref> kann ee sech d'Grenzen uweise loossen. All Lous gëtt vun engem [[Juegdsyndikat]] geréiert. ==Wat däerf gejot ginn== D'Annexe vum Juegdgesetz zielt Déieren op déi däerfe gejot ginn. * Grousswëld [[Routhirsch|Hirsch]], [[Réi]], [[Wëllschwäin]], [[Dammhirsch]], [[Muffel]] Fir d'Grousswëld gëtt pro Juegdlous e [[Bejoungsplang]] vum [[Ëmweltministère]] festgeluecht. All Ofschoss vun engem Hirsch männlech, weiblech oder Kallef, engem Dammhirsch, männlech, weiblech oder Kallef, oder engem Muffel muss bannent 12 Stonne béi der [[Natur- a Bëschverwaltung]] gemellt ginn. Et däerf een och nëmme souvill Grousswëld schéissen, wéi ee [[Wëldmark]]en huet. * Klengwëld a Wasserwëld [[Hues]], [[Fasan]], [[Wëll Int]] * Anert Wëld [[Grouss Bëschdauf]], [[Wëllkanéngchen]], [[Steemarder]], [[Roude Fuuss|Fuuss]] * Aner ageféiert an net eenheemesch wëldänlech Déieren ([[Neozoen]]) [[Wäschbier]], [[Marderhond]], [[Bisamrat]], [[Amerikaneschen Näerz]], [[Biberrat]] All Ofschoss vun engem Marderhond, engem Amerikaneschen Näerz oder enger Biberrat muss bannent 12 Stonne bei der [[Natur- a Bëschverwaltung]] gemellt ginn. D'[[Nilgäns]] an den [[Dachs]] zum Beispill ginn net ernimmt, sou datt déi scho vum Gesetz aus tabu fir d'Jeeër sinn. Et ass och verbueden als Wëld klasséiert Déieren auszesetzen, ze fidderen oder gefaangen ze halen. ==Wéini däerf gejot ginn== Ee Groussherzoglecht Reglement <ref name="legilux.public.lu">[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2024/03/12/a113/jo Groussherzoglecht Reglement vum 12. März 2024]</ref> setzt déi genee Zäite fest wéini wéi e Wëld wéi däerf gejot ginn. De Fuuss an de Steemarder stinn net am Reglement sou dat Juegd op si dat ganzt Joer iwwer zou ass.<ref>[https://environnement.public.lu/dam-assets/documents/chasse/tableau-synoptique/tableau-synoptique-2026-2027.pdf ANF Tableau synoptique de l'ouverture de la chasse]</ref> Et duerf nëmmen den Dag iwwer gejot ginn, an zwar vun enger Stonn virun Sonnenopgank un, bis eng Stonn no Sonnenënnergank. == Wéi däerf gejot ginn == [[Fichier:Treibjagd-Luxemburg.png|thumb|Warnschëld virun enger Klappjuegd]] De Jeeër däerf [[Usëtzjuegd|usetzen]] a [[Pirschjuegd|pirschen]] oder [[Lackjuegd|lackelen]] a [[Klappjuegd|Klappjuegte]] maachen. D'Falestellerei an d'Baujuegd si verbueden. D'Wëld duerf just mat [[Flënt]]en a [[Béchs]]en geschoss ginn. Déi kënne mat engem [[Zilfernrouer]], engem Reschtlichtverstäerker oder änlechem ekipéiert sinn. D'Béchsen däerfen och mat engem [[Schalldämpfer]] ekipéiert sinn<ref>[http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2017/12/05/a1036/jo Groussherzoglecht Reglement vum 5. Dezember 2017]</ref>. Hallefautomatesch Béchsen sinn erlaabt wann an d'Kummer an an de Chargeur zesumme maximal dräi Patrone passen. All automatesch Waffen oder Krichswaffen, Pistoulen a Revolveren si verbueden. [[Bou (Waff)|Béi]] oder [[Gräifvullen]] däerfen net agesat ginn. D'Flënte mat engem glate Laf mussen e [[Kaliber (Waff)|Minimalkaliber]] vun [[Kaliber 20|20]] a en Maximalkaliber vun [[Kaliber 12|12]] hunn. D'Béchse mat gedréitem Laf mussen e Minimalkaliber vu .22 hunn, wat 5,58&nbsp;mm entsprécht. Beim Grousswëld ass de Kugelschoss obligatoresch. Fir d'Réi muss d'[[Kugel]] aus dem gedréite Laf op d'mannst 980 [[Joule]] Optreffenergie no 100 Meter behalen. Vir dat anert Grousswëld muss d'Kugel aus dem gedréite Laf ee Mindestkaliber vu .257 hunn, wat 6,5&nbsp;mm entsprécht, an eng Optreffenergie no 100 Meter vun op d'mannst 2.200 Joule behalen. Eenzeg Ausnam: op der Klappjuegd kann d'Grousswëld och mat engem Flëntelafprojektil (Brenneke) geschoss ginn. Vollmantelgeschosser si verbueden. Klengwëld a Wasserwëld däerf nëmme mat Schrout geschoss ginn an d'[[Schrout]]bëmmelcher däerfen nëmmen e Maximalduerchmiesser vun 3,5&nbsp;mm hunn. Fir dat anert Wëld an Neozoen däerf de Schrout nëmmen e Maximalduerchmiesser vu 4&nbsp;mm hunn oder et muss ee Kugelmunition mat engem Minimalkaliber vu .22 gebrauchen. Wann ee bläihaltige Schrout schéisst, da muss een op d'mannst 30 m vu [[Supp]]en, [[Séi]]en, Weieren, Waasserbehälteren, [[Floss|Flëss]] oder [[Kanal (Waasserbau)|Kanäl]] ewechbleiwen. Nom [[Europäescht Reglement|Europäesche Reglement]] 2021/57 ass d'Zone wou et verbueden ass mat Bläischrout ze schéissen op 100 Meter vergréissert ginn. D'Juegdhënn däerfe fräi lafen. Op de Klappjuegten däerfe just déi Hënn agesat ginn, déi haart joen. Maachen si dat net mussen se eng Schell ugedoe kréien.<ref>[http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2011/12/16/n2/consolide/20240629 Groussherzoglecht Reglement vum 12. März 2024]</ref> Si däerfen och iwwer déi Terraine lafen wou d'Juegd verbueden ass, ausser de Jeeër huet se express dohinner gedriwwen. De Jeeër huet d'Flicht eng Nosich no blesséiertem Wëld ze maachen. Dofir muss de Piechter e [[Schweesshond]] zur Verfügung hunn respektiv engem Spezialist Bescheed soen, deen dann d'Nosich mécht. Déi Sich kann iwwerall gemaach ginn, och op den Terraine wou d'Juegd verbueden ass. Wann d'Persoun déi d'Sich mécht arméiert ass, da muss s'e gëltege [[Juegdschäin]] hunn. Well dat geschossent Wëld als Liewensmëtttel ka gebraucht ginn, sinn och eng ganz Rei Hygiènesmoossnamen anzehalen.<ref>{{Citation|URL=https://agriculture.public.lu/de/lebensmittelsicherheit-qualitatszeichen/lebensmittelsicherheit-anforderungen/kontrollen/lebensmitteln-tierischen-ursprungs/wild.html |Titel=Landwirtschafts portal Wild |Gekuckt=13.01.2023 |Archiv-Datum=13.01.2023 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20230113190350/https://agriculture.public.lu/de/lebensmittelsicherheit-qualitatszeichen/lebensmittelsicherheit-anforderungen/kontrollen/lebensmitteln-tierischen-ursprungs/wild.html }}</ref> Virum Schoss muss gekuckt ginn op d'Déier sech aartgerecht behëlt, op séi Pelz normal fir d'Saison ass, op et normal geet oder leeft, op et am Ruddel ass wéi et soll oder anormal eleng dorëmmer geeschtert... Nom Schoss ass ze iwwerpréiwen op et keng aner Verletzungen huet wéi de Schoss, op et normal ernäert ass, op seng Kierperëffnungen propper sinn... D'Wëld soll direkt opgebrach ginn fir ze verhënneren datt d'Bakterien, déi am Verdauungsapparat sinn, de Rescht vum Kierper kontaminéieren, well d'Barriär déi dat verhënnert am doudegen Déier lues a lues duerchlässeg gëtt. Dobäi muss de Mo an d'Geträips op Anomalien ënnersicht ginn. Wa bis elo alles normal ass an e “Chasseur formé”<ref>[https://eur-lex.europa.eu/legal-content/FR/TXT/PDF/?uri=CELEX:32004R0853&from=en Règlement (CE) N°853/2004 (EG) Sektioun IV Kapitel I]</ref> huet d'Longen, d'Häerz, d'Liewer, d'Nieren, d'Mëlz an d'Geschlechtsorganer fir normal befonnt, da kann d'Carcasse ouni déi bannenzeg Organer an e “Centre de Collecte” transportéiert ginn. Wann iergendeng Anomalie opgefall ass oder kee “Chasseur formé” d'Organer gekuckt huet, da mussen déi mat der Carcasse ofgeliwwert ginn. Am “Centre de collecte” gëtt d'Carcasse vun engem Veterinär ënnersicht an da verworf oder gestempelt. Fir d'Wëllschwäin ass d'Kontroll op [[Trichinen]] nach obligatoresch. Dofir muss den Jeeër 20 bis 50 Gramm vum Muskel vum Zwerchfell oder vum viischte Been an den [https://web.archive.org/web/20230113190338/https://agriculture.public.lu/de/tierhaltung/laboranalysen/lmve.html Veterinairs Laboratoire] schécken, an d'Schwäin däerf eréischt no engem negative Resultat viru verschafft ginn. Grousswëld muss spéitstens no 12 Stonnen ënnert 7 Grad ofgekillt ginn. Dat anert Wëld muss net onbedéngt opgebrach ginn, mee muss spéitstens no 12 Stonnen ënnert 4 Grad gekillt ginn<ref>[https://faolex.fao.org/docs/pdf/lux8505.pdf Annexe III vum Groussherzoglecht Reglement vum 4. Februar 1994]</ref>. D'Carcassë musse sou propper wéi méiglech transportéiert ginn an däerfen net einfach openee getässelt ginn, mussen awer net an engem Killwon gefouert ginn wann et kal genuch dobaussen ass. D'Opbréch vun den Déiere sollen an enger vun den 10 Sammelplazen uechtert d'Land ofgeliwwert ginn. D'Jeeër kënnen och kleng Quantitéite Wëld selwer verschaffen, privat verkafen oder verschenken. Dobäi ass ze bemierken, dat beim Wëllschwäin ëmmer d'Trichinenanalys muss gemaach ginn. Dat geschossent Grousswëld muss mat enger [[Wëldmark]] gezeechent ginn, déi bis zum Zerleeë vun der Carcasse dru bléiwe muss. D'Formatioun fir de “Chasseur formé” gëtt am Kader vum [[Juegdexamen]] ugebueden a mat engem Certificat vun der ''Administration des services vétérinaires'' bescheinegt. == De Besëtz, den Akaf, de Verkaf, d'Ubidden an den Transport vu Wëld== De Besëtz, den Akaf, de Verkaf, d'Ubidden an den Transport vu Wëld si vum éischten Dag wou d'Juegd opgeet bis den 11. Dag no der Clôture erlaabt. Duerno ass et nach just mat enger Erlabnes vum Minister legal, et sief datt ee kann noweisen datt d'Wëld aus enger Géigend staamt wou d'Juegd nach op ass. Fir agefruerent Wëld brauch ee keng Erlabnes vum Minister. ==Bilan== An de Jore virun 2015 goufen an der Moyenne pro Joer eng 6.000 [[Réi]] an eng 5.000 [[Wëllschwäin]] geschoss, weiderhin ronn 900 [[Wëll Int]]en, 700 [[Europäeschen Hues|Huesen]], 600 [[Grouss Bëschdauf|Grouss Bëschdauwen]], 320 [[Routhirsch|Hirschen]], 100 [[Damhirsch]]en, 100 [[Mufflon]]en a manner wéi 100 [[Kanéngchen|Wëllkanéngercher]]. [[Fuuss|Fiiss]] goufen der pro Joer eng 3.500 geschoss; d'Juegd op de Fuuss gouf awer fir d'[[Juegdjoer]] 2015/16 verbueden, wat zu deels heftege Reaktioune bei de Jeeër gefouert huet<ref name=sandra>Sandra Cellina: "Von Füchsen, Hasen und Rehen: Jagd in Luxemburg." in: ''forum'' Nr.350, Abrëll 2015, S.10-11.</ref>. ==Juegdorganisatiounen== * [[Fédération Saint-Hubert des chasseurs du grand-duché de Luxembourg]] A.s.b.l. (FSHCL) * [[Fir eng ökologesch Juegd]] A.s.b.l. ==Folklor== D'Jeeër feieren hire [[Patréiner]], den [[Hubert vu Léck|hellegen Hubertus]], den [[3. November]]. Op Haupeschdag ginn dann och dacks Juegten organiséiert, mä normalerweis ass dann ëmmer eng [[Mass (Zeremonie)|Mass]] virdrun, wou d'Jeeër aus der ganzer Géigend sech zesummefannen. == Kuckt och == * [[Beweegung fir d'Ofschafe vun der Fräizäitjuegd]] A.s.b.l. (BOF) * [[Juegdgéigner Lëtzebuerg]] A.s.b.l. == Literatur == * Modert, Paul, 1972-1974. Histoire de la chasse au Luxembourg. Esch-sur-Alzette, Impr. coopérative luxembourgeoise. 2 vol. (171, 177 p.) * Ries, C., 1975: Die Jagdpreise in Luxemburg (Eine Teilanalyse der Verpachtungen von 1966 und 1975) Teil I. Luxemburger Wort 7.11.1975:8. Teil II. Luxemburger Wort 11.11.1975:7. Luxembourg. * Schloesser, Gaston, 1976. Le bien-fondé de la chasse au Grand-Duché de Luxembourg. In: Juegd an Naturschutz. [Redaktiounscomité: Charles Bechet, Marc Bley, Rosi Bley-Bouschet, Théid Faber, Pol Rassel, Jang Weis]. Lëtzebuerg: Jeunes et environnement. P. 24-25, ill. == Um Spaweck == {{Commonscat|Hunting in Luxembourg|{{PAGENAME}}}} * [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/25/n1/jo D'Juegdgesetz vum 25. Mee 2011] * [http://www.luxnatur.lu/lnvpos3.htm Wege zu einer zeitgemässen Jagdpraxis] * [https://environnement.public.lu/fr/peche/chasse.html#main ANF La chasse] * [https://www.youtube.com/watch?v=gTdY0cX7dhI Schweeshond Statioun Lëtzebuerg] * [https://www.chd.lu/lu/node/1361 Pas d'interdiction de la chasse en battue à l'horizon] * [https://lustat.statec.lu/vis?fs%5B0%5D=Th%C3%A8mes%2C1%7CEntreprises%23D%23%7CAgriculture%20et%20foresterie%23D2%23&pg=10&fc=Th%C3%A8mes&df%5Bds%5D=ds-release&df%5Bid%5D=DF_D2400&df%5Bag%5D=LU1&df%5Bvs%5D=1.1&pd=%2C&dq=A.&vw=tb LUSTAT Data Explorer Gibier tiré] {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Juegd zu Letzebuerg}} [[Kategorie:Juegd]] [[Kategorie:Lëtzebuerg]] o04vyzz8vdr6wyaxtgf1yx281nnmpyj Canal du Centre (Belsch) 0 83157 2669392 2669201 2026-03-31T15:46:00Z Les Meloures 580 k 2669392 wikitext text/x-wiki {{Infobox Kanal | Héicht Ufank = 121,15 | Héicht Enn = 40,00 | Gabarit = CEMT-Klass IV<br> 86 m × 12 m | Schleisen = 2 | Schëffslifter = 1<br>{{small|(4 um historeschen Deel)}} | Kanalbrécken = 1 | Uwännerstied = [[Mons]], [[Seneffe]] | Koordinaten = {{coor dms|50|28|41|N|04|06|36|O}} }} De '''Canal du Centre''' ass e [[Kanal (Waasserbau)|Kanal]] an der [[belsch]]er Regioun [[Centre (Belsch)|Centre]]. E verbënnt de [[Kanal Charleroi-Bréissel]] mat dem [[Kanal Nimy-Blaton-Péronnes]] an ass 20,9&nbsp;km laang. E mécht d'Verbindung tëscht dem Baseng vun der [[Meuse (Floss)|Meuse]] an deem vum [[Escaut]]. Den ieweschte Baseng virum Lift läit op enger Héicht vun 121,15 Meter an ass domat déi héchst Plaz vun der Schëfffaart an der Belsch. Dee [[Scheetbaseng]] ass direkt mat deem vum [[Kanal Charleroi-Bréissel]] verbonnen an déi zwéin zesummen hunn eng Längt vun iwwer 40&nbsp;km, wat ee vun de längsten an Europa ass. Zanter dem [[2. September]] [[2002]]<ref>Avis à la bâtellerie N° 2002/19/164</ref> funktionéiert um neien Deel vum Kanal de [[Schëffslift vu Strépy-Thieu]] deen den Niveausënnerscheed vun de véier ale Lifter an engem Siess kompenséiert a Schëffer mat Tonnagë bis zu 1,350&nbsp;t. an d'Luucht hieft. Um historeschen Deel vum Kanal tëscht [[La Louvière]] an [[Thieu]] stinn déi [[Schëffslifter vum Canal du Centre|4 Schëffslifter vum Canal du Centre]]. {| {{prettytable}} |- | colspan="4" bgcolor="silver" | <div align="center">'''Bauwierker an Uschlëss'''</div> |- ! align="left"|Numm ! align="left"|Uertschaft ! PK<ref>De PK gëtt d'Kanalkilometeren un</ref> ! align="left"|Koordinaten |- | [[Kanal Charleroi-Bréissel]]<br>(Uschloss) ||[[Seneffe]] || align="right"|0,000 || {{Coor dms1|50|31|20.32|N|04|14|41.61|O}} |- | Ofzweigung ''Croyère'' || [[Houdeng-Goegnies]] || align="right"|4,485 || {{Coor dms1|50|29|57|N|04|11|45|O}} |- | Haaptofzweigung<br>(Historesche Kanal)|| Houdeng-Goegnies || align="right"|4,578 || {{Coor dms1|50|29|55|N|04|11|29|O}} |- | [[Sécherheetspaart vum Blanc Pain]] ||Houdeng-Goegnies || align="right"|6,250 || {{coor dms1|50|30|00.27|N|04|10|17.80|O}} |- | [[Kanalbréck vum Sart]] || [[Houdeng-Aimeries]] || align="right"|8,605 - 9,139|| {{coor dms1|50|29|37|N|04|08|18|O}} |- | [[Schëffslift vu Strépy-Thieu]] || [[Strépy]] / [[Thieu]]|| align="right"|11,458 || {{coor dms1|50|28|42|N|04|06|39|O}} |- | Schleis Thieu (40×5,20×6,81)<br>(Uschloss Yachthafen an<br>historesche Kanal)|| Thieu || align="right"|13,207 || {{coor dms1|50|28|18.12|N|04|05|28.13|O}} |- | Schleis Havré (124×12,5×10)|| [[Havré]]|| align="right"|17,800 || {{Coor dms1|50|28|15.63|N|04|01|33.39|O}} |- | Schleis Obourg (124×12,5×5,0)||[[Obourg]] || align="right"|21,200 ||{{Coor dms1|50|28|45.16|N|03|58|54.55|O}} |- | [[Kanal Nimy-Blaton-Péronnes]]<br>(Uschloss)|| [[Mons]] || align="right"|24,275 || {{coor dms1|50|28|31.26|N|03|56|42.08|O}} |} ==Um Spaweck== {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Navigatioun Schëffskanäl an der Belsch}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Canal du Centre (Belsch)| ]] 07zg7e86jyxi3ybg12f6ef0kcjgu5xn Maria Perschy 0 85864 2669482 2580858 2026-04-01T08:40:29Z Johnny Chicago 17 /* Kino */ 2669482 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} D''''Maria Perschy''', gebuer als ''Herta Maria Perschy '' den [[23. September]] [[1938]] zu [[Eisenstadt]], [[Burgenland]], [[Éisträich]], a gestuerwen den [[3. Dezember]] [[2004]] zu [[Wien]], war eng éisträichesch [[Schauspillerin]]. == Filmographie == === Kino === * 1956: ''Nichts als Ärger mit der Liebe'', vum [[Thomas Engel]] mam [[Viktor de Kowa]] a [[Walter Giller]] * 1956: ''Roter Mohn'', vum [[Franz Antel]] mam [[Rudolf Prack]] an [[Hans Moser]] * 1958: ''[[Nasser Asphalt]]'', vum [[Frank Wisbar]] mam [[Horst Buchholz]] a [[Martin Held]] * 1958: ''[[Die Landärztin (Film)|Die Landärztin]]'', vum [[Paul May (Filmregisseur)|Paul May]] mam [[Marianne Koch]] a Rudolf Prack * 1958: ''Der schwarze Blitz'', vum [[Hans Grimm]] mam [[Toni Sailer]] a [[Waltraut Haas]] * 1959: ''Il moralista'', vum [[Giorgio Bianchi]] mam [[Alberto Sordi]] a [[Vittorio De Sica]] * 1959: ''Natürlich die Autofahrer'', vum [[Erich Engels]] mam [[Heinz Erhardt]] an [[Erik Schumann]] * 1960: ''I piaceri del sabato notte'', vum [[Daniele D'Anza]] mam [[Jeanne Valérie]] a [[Pierre Brice]] * 1960: ''Der Held meiner Träume'', vum [[Arthur Maria Rabenalt]] mam [[Carlos Thompson]] an [[Heidi Brühl]] * 1961: ''Un amore a Roma'', vum [[Dino Risi]] mam [[Mylène Demongeot]] an [[Elsa Martinelli]] * 1961: ''Lebensborn'', vum [[Werner Klingler]] mam [[Joachim Hansen]] an [[Harry Meyen]] * 1961: ''[[Freud]]'', vum [[John Huston]] mam [[Montgomery Clift]] a [[Susannah York]] * 1962: ''Wenn beide schuldig werden'', vum [[Hermann Leitner]] mam [[Nadia Gray]] an [[Hanns Lothar]] * 1962: ''Haß ohne Gnade'', vum [[Ralph Lothar]] mam [[Horst Frank]] an [[Dorothee Parker]] * 1962: ''The Password Is Courage'', vum [[Andrew L. Stone]] mam [[Dirk Bogarde]] an [[Alfred Lynch]] * 1963: ''Der Chef wünscht keine Zeugen'', vum [[Hans Albin]] mam [[Uwe Friedrichsen]] * 1963: ''[[Der Henker von London]]'', vum [[Edwin Zbonek]] mam [[Hansjörg Felmy]] an [[Dieter Borsche]] * 1963: ''[[Weiße Fracht für Hongkong]]'', vum [[Helmut Ashley]] mam Horst Frank an [[Dietmar Schönherr]] * 1964: ''[[633 Squadron]]'', vum [[Walter Grauman]] mam [[Cliff Robertson]] an [[George Chakiris]] * 1964: ''[[Man's Favorite Sport?]]'', vum [[Howard Hawks]] mam [[Rock Hudson]] a [[Paula Prentiss]] * 1964: ''[[La sfinge sorride prima di morire - Stop Londra]]'', vum [[Duccio Tessari]] mam [[Ivan Desny]] an [[Tony Russel]] * 1964: ''Extraconiugale'' Sketch: ''La moglie svedese'', vum [[Giuliano Montaldo]] mam [[Renato Salvatori]] * 1965: ''Die Banditen vom Rio Grande'', vum [[Helmuth M. Backhaus]] mam [[Harald Leipnitz]] a [[Wolfgang Kieling]] * 1965: ''African Gold'', vum [[David Millin]] mam [[Darren McGavin]] an [[Albert Lieven]] * 1966: ''[[Kommissar X - Jagd auf Unbekannt]]'', vum [[Gianfranco Parolini]] mam [[Tony Kendall]] a [[Brad Harris]] * 1966: ''Una bruja sin escoba'', vum [[José María Elorrieta]] mam [[Jeffrey Hunter]] a Gustavo Rojo * 1966: ''Las siete magníficas'', vum [[Gianfranco Parolini]] mam [[Anne Baxter]] a Gustavo Rojo * 1967: ''[[Mister Dynamit - Morgen küßt Euch der Tod]]'', vum [[Franz Josef Gottlieb]] mam [[Lex Barker]] an [[Amedeo Nazzari]] * 1967: ''[[Five Golden Dragons]]'', vum [[Jeremy Summers]] mam [[Christopher Lee]] a [[Klaus Kinski]] * 1968: ''Los siete de Pancho Villa'', vum José María Elorrieta mam [[John Ericson]] * 1968: ''The Desperate Ones'', vum [[Alexander Ramati]] mam [[Maximilian Schell]] an [[Irene Papas]] * 1969: ''The Castle of Fu Manchu'', vum [[Jesús Franco]] mam Christopher Lee a [[Günther Stoll]] * 1969: ''[[Dr. med. Fabian - Lachen ist die beste Medizin]]'', vum [[Harald Reinl]] mam [[Hans-Joachim Kulenkampff]] a Martin Held * 1970: ''El último día de la guerra'', vum [[Juan Antonio Bardem]] mam [[George Maharis]] an [[Giacomo Rossi-Stuart]] * 1971: ''[[Murders in the Rue Morgue (Film 1971)|Murders in the Rue Morgue]]'', vum [[Gordon Hessler]] mam [[Jason Robards]], [[Herbert Lom]] a [[Christine Kaufmann]] * 1973: ''El espectro del terror'', vum José María Elorrieta * 1973: ''El jorobado de la Morgue'', vum [[Javier Aguirre]] mam [[Paul Naschy]] * 1973: ''La noche de la furia'', vum [[Carlos Aured]] mam [[Eduardo Bea]] * 1973: ''El buque maldito'', vum [[Amando de Ossorio]] mam [[Jack Taylor]] * 1973: ''Los fríos senderos del crimen'', vum Carlos Aured mam [[Frank Braña]] * 1974: ''Dites-le avec des fleurs'', vum [[Pierre Grimblat]] mam [[Delphine Seyrig]] a [[Fernando Rey]] * 1975: ''Las protegidas'', vum [[Francisco Lara Polop]] mam [[Simón Andreu]] an [[Ángela Molina]] * 1976: ''Exorcismo'', vum [[Juan Bosch]] mam Paul Naschy * 1976: ''La diosa salvaje'', vum [[Miguel Iglesias]] mam [[Blanca Estrada]] a Paul Naschy * 1976: ''Las adolescentes'', vum [[Pedro Masó]] mam [[Anthony Andrews]] * 1976: ''De profesión: polígamo'', vum [[Angelino Fons]] * 1976: ''Los ojos azules de la muñeca rota'', vum Carlos Aured mam Paul Naschy an [[Diana Lorys]] * 1976: ''Batida de raposas'', vum [[Carlos Serrano]] mam [[Agustín González]] * 1976: ''El límite del amor'', vum [[Rafael Romero Marchent]] mam [[Juan Luis Galiardo]] * 1976: ''Último deseo'', vum [[León Klimovsky]] mam [[Nadiuska]] an [[Alberto de Mendoza]] * 1976: ''Die Standarte'', vum [[Ottokar Runze]] mam [[Siegfried Rauch]] [[Lil Dagover]] a [[Jon Finch]] * 1987: ''Vultures'', vum [[Paul Leder]] mam [[Stuart Whitman]] a [[Yvonne De Carlo]] * 1990: ''Eine Frau namens Harry'', vum [[Cyril Frankel]] mam [[Charles Gray]] an [[Heinz Hoenig]] === TV (Auswiel)=== * 1975: ''El quinto jinete'' * 1978: ''Hawaii Five-O'' (TV-Serie) **The Sleeper * 1988: ''Einstweilen wird es Mittag oder Die Arbeitslosen von Marienthal'' vum [[Karin Brandauer]] * 1989: ''Ringstraßenpalais'' (TV-Serie) **Der grosse Unbekannte **Die kaputte Familie * 1993: ''Die drei Dorfheiligen'', vum [[Sissy Löwinger]] * 1993: ''Die Nacht der Nächte'', vum [[Xaver Schwarzenberger]] * 1998: ''Mörderisches Erbe - Tausch mit einer Toten'', vum [[Peter Patzak]] == Um Spaweck== {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Perschy Maria}} [[Kategorie:Éisträichesch Filmschauspillerinnen]] [[Kategorie:Gebuer 1938]] [[Kategorie:Gestuerwen 2004]] 22j8k07ymwslpcbmnhre9qsn4g82zqt Äerduewerfläch 0 85985 2669459 2615101 2026-04-01T07:14:34Z ~2026-29608-4 69362 k 2669459 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Rotating earth (large).gif|thumb|D'Uewerfläch vun der Äerd (Computeranimatioun)]] D''''Äerduewerfläch''' ass d'Grenzschicht tëscht der fester [[Äerdkuuscht]] oder den [[Ozean]]en op der enger an der [[Atmosphär vun der Äerd|Atmosphär]] op der anerer Säit. Si léisst sech no verschiddene Krittären an '''Hemisphären''' (vum [[algriichesch|griicheschen]] ἥμισυς ''hemisys'' „hallef“ a σφαῖρα ''sfaira'' „Kugel“) an Hallefkugelen andeelen, also an Hallschente vun der Äerduewerfläch. Terrainshéichten op der Äerduewerfläch ginn op de mëttlere [[Mieresspigel]] bezunn. Dës Niveaufläch – d'[[Geoid]] – huet bal d'Form vun engem [[Äerdellipsoid|Ellipsoid]] an eng Uewerfläch vu 510&nbsp;Millioune&nbsp;km², wouvu 70,8 % vu Miere bedeckt sinn. : ''Kuckt heizou den Artikel [[Äerd]]'' == Geowëssenschaften == [[Fichier:World-Map-Ismail-Hakki-Erzurumi-1756.png|thumb|Weltkaart vum [[İbrahim Hakkı Erzurumi]], [[1756]], mat Nord- a Südhallefkugel]] [[Fichier:Aa-pieter-van-der-world-map-early-18th-century.jpg|thumb|Weltkaart vum [[Pieter van der Aa]], fréit 18. Jh., mat Aler an Neier Welt]] * D'[[Geographie]] beschäftegt sech mat de Groussforme vun der Äerduewerfläch an hire Systemzesummenhäng. * D'[[Geomorphologie]] (Deel vun der Geographie) erfuerscht déi genee Form (de Relief) vun der Äerduewerfläch a (zesumme mat der [[Geologie]]) säin Entstoen. * D'[[Geodesie]] befaasst sech mat der Vermiessung vun der Äerduewerfläch an hirer Infrastruktur, souwéi – zesumme mat der [[Geophysik]] – mat dem [[Äerdschwéierfeld]]. * D'[[Pedologie]] ënnersicht déi iewescht, organesch Schicht vun der Äerduewerfläch. De ''[[Buedem (Pedologie)|Buedem]]'' ass déi iewescht Verwitterungsschicht vun der [[Lithosphär]] (Gestengsmantel) an entsteet duerch Virgäng vun der [[Verwitterung]] an der [[Humus]]bildung, bei där Aflëss vu ville Geofaktoren zesummewierken. Duerch Verwitterung an aner exogen Prozesser gëtt déi iewescht Gestengsschicht vun der [[Äerdkuuscht]] zerklengert. Jee no Grad vun der Verwitterung an de cheemeschen Eegenschafte vum Gestengs entstinn ënnerschiddlech [[Buedemaert]]en a Buedemschichten. === Glidderung no Hemisphären === * Geodesie: D<nowiki>'</nowiki>''[[Nordhemisphär|Nord]]-'' an d<nowiki>'</nowiki>''[[Südhemisphär]]'', wéi si sech aus der [[Geographesch Breet|Breet]] respektiv dem [[Equator|Äerdequator]] erginn, souwéi d<nowiki>'</nowiki>''[[Ëstlech Hemisphär|ëstlech]]'' an d''''[[westlech Hemisphär]]'', nom [[Geographesch Längt|Längegrad]] a Funktioun vum [[Nullmeridian]]. * Geomorphologie: D'[[Waasserhemisphär]] ëmfaasst de ganze [[pazifesche Raum]] an ass zu 89 % vun Ozeane bedeckt, d'[[Landhemisphär]] ëmfaasst den [[atlantesche Raum]] an [[Eurasien]] mat ongeféier 50 % Festland. == Daten == D'Uewerfläch vun der Äerd huet 510 Millioune&nbsp;km². === Landfläch === Den Undeel vun der [[Landfläch]] ass ongeféier 148,9&nbsp;Mio.&nbsp;[[Quadratkilometer|km²]] (29&nbsp; %); d'Land verdeelt sech op [[Kontinent]]er an Inselen:<ref>Alle Angaben sind grobe Zahlen. Quelle: https://web.archive.org/web/20111101203355/http://www.spacenews.de/</ref> {| class="wikitable" ! Kontinent || Landfläch || % || Küst |- | [[Asien]] (ouni Polarinselen) || {{0}}44,4 Mio. km² || {{0}}31 % || {{0}}57.000&nbsp;km |- | [[Amerika (Kontinent)|Amerika]] (ouni Polargebidder) || {{0}}38,3 Mio. km² || {{0}}27 % || {{0}}64.500&nbsp;km |- | [[Afrika]] || {{0}}29,3 Mio. km² || {{0}}20 % || {{0}}26.000&nbsp;km |- | [[Antarktis|Antarktika]] || {{0}}13,2 Mio. km² || {{0}}{{0}}9 % || |- | [[Europa (Kontinent)|Europa]] (ouni [[Island]], [[Nowaja Semlja]], atlantesch Inselen) || {{0}}{{0}}9,9 Mio. km² || {{0}}{{0}}7 % || {{0}}31.460&nbsp;km |- | [[Australien (Kontinent)|Australien]] (mat [[Tasmanien]]) || {{0}}{{0}}7,7 Mio. km² || {{0}}{{0}}5 % || {{0}}34.000&nbsp;km |- | '''total''' || 148,9 Mio. km² || 100 % || 356.000&nbsp;km |} D'total Längt vun de Küsten ass ongeféier 356.000&nbsp;km. === Waasserfläch === Den Undeel vun der [[Waasserfläch]] ass zirka 361,2&nbsp;Mio.&nbsp;km² (71 %); d'Waasser verdeelt sech haaptsächlech op d'[[Ozean]]en: {| class="wikitable" ! Ozean || % || mëttelst Déift |- | [[Pazifeschen Ozean]] || 47 % || 3870 m |- | [[Atlanteschen Ozean]] || 24 %|| 3380 m |- | [[Indeschen Ozean]] || 20 % || 3600 m |- | [[Südlechen Ozean]] || {{0}}5 % || |- | [[Arkteschen Ozean]] || {{0}}4 % || |} === Héichten === Déi mëttelst Héicht vun den dréchenen Äerduewerflächendeeler berechent een op ongeféier 700&nbsp;m (Europa 300&nbsp;m, Asien 880&nbsp;m, Amerika 610&nbsp;m, Afrika 660&nbsp;m, Ozeanien an Australien 300&nbsp;m). hiren héchste Punkt op der Äerduewerfläch ass de [[Mount Everest]] mat 8.848 Meter, den déifste fräi zougängleche Punkt vun der Äerduewerfläch ass d'[[Doudegt Mier]], deem seng Waasseruewerfläch –&nbsp;an [[Ufer]]beräich&nbsp;– 423 Meter ënner dem normale Mierespiegel läit. Déift an der Moyenne vun de Mierer läit bei 3.500&nbsp;m. === Aner Himmelskierper === Verglach vun der Äerduewerfläch mat aneren Himmelskierper: {| class="wikitable" |- ! Himmelskierper !! Uewerfläch a km² |- | [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]] || align="right" | 61.420.000.000 |- | [[Saturn (Planéit)|Saturn]] || align="right" | 42.610.000.000 |- | [[Uranus (Planéit)|Uranus]] || align="right" | 8.083.000.000 |- | [[Neptun (Planéit)|Neptun]] || align="right" | 7.620.000.000 |- style="background:#EED5B7" | [[Äerd]] || align="right" | 510.100.000 |- | [[Venus (Planéit)|Venus]] || align="right" | 460.200.000 |- | [[Mars (Planéit)|Mars]] || align="right" | 144.600.000 |- | [[Merkur (Planéit)|Merkur]] || align="right" | 74.760.000 |- | [[Äerdmound]] || align="right" | 37.960.000 |} Déi total Fläch vun den 8 Planéiten aus eisem [[Sonnesystem]] ass 120 Milliarden&nbsp;km² grouss. Den Undeel vun eiser Äerd ass manner wéi 0,5 %. == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Hemispheres|Hemisphären}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Aerduewerflach}} [[Kategorie:Äerd]] 5jil2f613qmz2hzg354nny5wqwxp57j Benotzer Diskussioun:GilPe 3 86996 2669522 2663525 2026-04-01T10:18:29Z Kivo Van Twist 70541 Neien Abschnitt /* Fro vum Kivo Van Twist (10:18, 1. Abr. 2026) */ 2669522 wikitext text/x-wiki :''':>>> NEI MESSAGË STINN ËNNENDRËNNER <<<''' Moie GilPe, Merci fir déi vill flott Biller fir d'Patrimoines-Lëscht. Ech hu gesinn, Dir hutt der och e puer vu Stater Bussen eropgelueden. Eent dervun hunn ech emol an den Artikel [[Autobus de la Ville de Luxembourg]] agebonnen. Dir kënnt selbstverständlech deen Artikel ausbauen, méie Biller asetzen, asw: Wikipedia besteet, well eenzel Leit Saache bäidroen, déi s'intressant fannen, oder iwwer déi se bescheed wëssen. Wann Der Froen hätt, net zécken, et ass bal ëmmer een "do", deen Iech se beäntwere kann. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 09:46, 25. Sep. 2011 (UTC) PS:Heidrënner e puer allgemeng Tuyauen: {{Moien 2}} ==Bild vum Milliounewee aus== Moien, just fir Bescheed ze soen, datt ech Är flott Panoramafoto vun der Alstad an d' [[Portal:Stad_Lëtzebuerg]] agebaut hunn. Bescht Gréiss, --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:30, 12. Mee 2013 (UTC) Tip-top, merci. Merci och, datt der meng Kategorie ''Rue Jules Wilhelm (Luxembourg City)'' am Commons geréckelt hutt; déi war mer iergendwéi verrëtscht... --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:47, 12. Mee 2013 (UTC) == Commons == Moien, hei eng [[Commons:Commons:Village_pump/Proposals#Naming convention for road sign files.|Propositioun op Commons]] déi Iech eventuel intresséiert. --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 22:18, 23. Feb. 2014 (UTC) Moien, Jo Merci fir dës Info; kléngt plausibel fir d'Bezeechnung eenheetlech ze organiséieren. Et feelen souwisou nach eng Partie Schëlter an der Kategorie; ech kann déi dann nom neie proposéierte Schema bezeechnen. Wéi geet et da mat deenen déi schonns op Commons stinn? Wie kann/däerf déi dann ëmnennen? Nach eng aner Fro: et ass och e bësse Konfusioun mat de Biller an de Kategorien: déi meeschte stinn ënnert Category:Verkéiersschëlter, anerer och nach an der Iwwerkategorie Category:Road signs in Luxembourg. Wat ass hei "richteg"? - Merci --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:18, 24. Feb. 2014 (UTC) ::Moien, Op [http://www.pch.public.lu/reseau_routier/signalisation/e_indication/index.html dëser Säit] fënnt ee se bal all (mengen ech emol) an et kann ee se souguer knäipen an eroplueden. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 16:01, 24. Feb. 2014 (UTC) :::Hm, dat mam eroplueden klappt mengen ech net, well si ginn ënnert "Aspects légaux" un: "La reproduction de ces informations est autorisée à des fins non commerciales à condition que la source soit mentionnée." Ech hat dozou och schonns um Staminee [https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Staminee/Archiv2014/Januar-M%C3%A4erz#Copyright:_Lizenz_mat_Konditiounen#Copyright: Lizenz mat Konditiounen] eppes gepost... D'Säit ass iwwregens net komplett an net aktuell! --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:20, 24. Feb. 2014 (UTC) Ech gleewe kaum datt op Zeechnunge vu Verkéierschëlter kann e Copyright sinn. Et ass ëmmer nëmmen eng Copie vun deem wat de Memorial seet an dat ass alles am Domaine public. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 22:05, 24. Feb. 2014 (UTC) ::Ech wollt sécher sinn an hat beim MDDI nogefrot, wou ech elo confirméiert krut dat „d'Stroosseschëlter am arrêté grand-ducal modifié du 23 novembre 1955 (...) stinn an dëse fräi zougänglech fir all Citoyen ass, sou dierft et kee Problem sinn dës Schëlder ob enger Plate-forme wéi Wikipedia ze verëffentlechen“. Wat fir eng Lizenz muss ech beim Eroplueden uginn? Gëtt et eng Schabloun? --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:28, 4. Mäe. 2014 (UTC) Moien, Ech hat just op déi Diskussioun hiweise wëllen - déi ass um gudde Wee fir laang ze ginn a mam Risiko, datt dach um Enn näischt derbäi eraus erkënnt. Déi wou Dir Iech d'Méi ginn hutt fir ze fotograféieren an eropzelueden hunn eigentlech schonn e kloren Numm - ob se lo "A,1b panneau (gauche).JPG" oder "Luxembourg A,1b panneau (gauche).JPG" heesche mecht menger Meenung no d'Bëtschel och net fett. Trotzdeem, da just pour info, den Numm kinnt esou geännert ginn: <nowiki>{{rename|Luxembourg A,1b panneau (gauche).JPG|3|full despeciption oder esou eppes}}</nowiki>, Woubäi déi "3" eigentlech alles seet: "Accurate name". Déi Schabloun misst da bei all Fichier dra gesat ginn an dann och nach, am Fall wou se entzwouch op enger Wikipedia benotzt gëtt, do den neien Numm dra setzen - eng Heedenaarbecht... [[:Commons:Template:Rename]] Fir op de Säiten den neie Fichiersnumm ze setzen geet warscheinlech och hei: [[:Commons:User_talk:CommonsDelinker/commands#Requests_relating_to_renamed_files]], mä wa se nëmenn op der lb:wiki benotzt ginn ass dat wuel plus ou moins deen nämlechten Opwand. Zur d'Kategorie - ech mengen "Verkéierschëlter" sollt op Commons an der Category:Road signs in Luxembourg opgoen an doran d'Schëlter an Ënnerkategorie gesat ginn. Dovu ginn et der jo schon e puer. D'Kategorien "Category:Road signs in Germany", "Category:Road signs in France" etc gi sécher Iddië fir dat ze maachen. --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 21:33, 24. Feb. 2014 (UTC) == Wiki-Iessen dëse Samsten: == [[Wikipedia:De Staminee#Gebongt]]. 't wier flott, Du kéinns och kommen.--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 14:31, 11. Mäe. 2014 (UTC) :Moien, Merci fir d'Invitatioun. Ech hat dat um Staminee gelies, wousst awer net, fir wien deen "Happening" geduecht ass. Et ass esou, datt mir zoufälleg dëse Samschdeg (am spéiden Nomëtteg) e klengt Familljeniessen um Juegdschlass hunn... Ech kommen net fir d'Mëttegiessen, mä eventuell am Nomëtteg kuerz laanscht, wann dat OK ass. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 18:11, 11. Mäe. 2014 (UTC) :Ech hat e Samschdeg Mëtteg d'Kéier net méi kritt; wéi ech géint halwer 6 um Juegdschlass war, war Dir schonns fort... vläicht klappt et eng aner Kéier. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:47, 16. Mäe. 2014 (UTC) ::Moien, jo se haten eis erausgehäit, net well mir ze vill gebläert hätten, mä well se den Dësch gebraucht hunn. D'nächste Kéier klappt et sécher. --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 21:11, 16. Mäe. 2014 (UTC) == Eng Fro, == op déi Dir sécher d'Äntwërt wësst: Op dësem Schëld: [[Fichier:Bur, Schëld N10 PR44.jpg|Miniatur|left|70px]] verstinn ech den ieweschten Deel, mä wat heescht PR 44,0 ?<br>Merci! --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 17:33, 29. Jun. 2014 (UTC) :Moien, :PR heescht "point de repère"; e gëtt ë.a. vun Ponts & Chaussées gebraucht fir e geneeë Punkt um Verlaf vun enger Strooss unzeginn; ech weess awer leider net wou een eraus fënnt wou z.B. den PR 44,0 op der N10 ass. :Weider Informatiounen ginn et am franséische Wiki: [[fr:Point de repère|Point de repère]]. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:08, 29. Jun. 2014 (UTC) ::Flott, Merci fir d'Äntwërt. --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 21:15, 29. Jun. 2014 (UTC) :::Moien, et brauch ee jo net méi erauszefanne wou de Point de repère ass. Wann ee virum Schëld steet, dann ass ee jo derbäi. Deejéinegen deen d'Photo gemach huet weess je sécher wo dat war an ass sécher amstand, wann et onbedingt muss sinn d'Koordinaten derbäizesetzen. An dësem Fall net wichteg. Et ass nomalerweis dat wat fréier och PK (Point kilométrique) genannt gouf --[[Spezial:Kontributiounen/91.180.211.150|91.180.211.150]] 06:21, 2. Jul. 2014 (UTC) :::: Moien, meng Bemierkung war éischter an deem Sënn ze verstoen, datt wann z.B. eng Strooss gespaart ass tëschtent dem P.R. 44,5 an 46,0 datt ech net weess wou datt genee ass, resp. ech net weess wou ech dat erausfanne kann. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:45, 2. Jul. 2014 (UTC) :::::An deem Fall kann een nëmmen nach just Prezisioune kréien, bei deem deen d'Informatioun ginn huet. Op den topographesche Kaarte fënnt een och anscheinend keng Kilometerpunkte méi. --[[Spezial:Kontributiounen/91.180.211.150|91.180.211.150]] 07:36, 2. Jul. 2014 (UTC) Ah bon, de PR 44.0 ass also do wou d'Schëld steet? De Pfeil weisst d'Richtung wou dann dee mat der nächst héierer Zuel steet? --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 08:07, 2. Jul. 2014 (UTC) == Majerus == Moie GilPe, ech fäerten, ech kann net weiderhëllefen: Alles wat ech zu deem Thema weess (resp. zu deem ech Literatur hunn) ass dat wat ech als Quell uginn hat: dem Evy Friedrich seng Kalennerblieder... Dat goung duer, fir en Ufank ze maachenm ma well do keng weider Quelle dra stinn, ass ee séier um Enn. An d'Geschicht vun der Eisebunn ass keen Thema, wou ech mech soss grouss auskenne géif. Setz deng Fro vläit op d'Diskussiounssäit vum Artikel selwer, do ass d'Chance méi grouss, dass eng Kéier een, dee méi weess wéi ech, se gesäit a väit d'Äntwert weess. Bescht Gréiss, --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 21:26, 1. Dez. 2014 (UTC) :Merci Zinneke, :Ech loossen et einstweilen emol dobäi... --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:12, 2. Dez. 2014 (UTC) ::Et bestoungen effektiv nom Krich vun 1871 Pläng (a warscheinlech och scho virdrun) fir en Uschloss un d'Saarland, woufir zu Gréiwemaacher eng Eisebunnsbréck sollt gebaut ginn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 20:36, 2. Dez. 2014 (UTC) ==Waassertierm== Moien, Kuck vläicht eng Kéier an d'Diskussioun vun de Waassertierm An da gëtt et nach deen hei [[Fichier:Water reservoir Rham Luxembourg City 2012-04.JPG|50px]]. [[Fichier:Face-wink.svg|20px]] --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:05, 17. Jan. 2015 (UTC) == Waassertuerm Lampertsbierg == Moien, Ech hu gesinn, dir hutt an der [[Lëscht vun de Waassertierm zu Lëtzebuerg]] de Behältervolume vum Waassertuerm um Lampertsbierg mat 1.500 m³ agedroen. Dat schéngt mer fir esou en alen Tuerm relativ onwarscheinlech ze sinn. Ech froe mech ob net villäicht just eng Null ze vill an der Zuel ass. Kënnt der dat w.e.g. emol nokucken. Merci. --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 13:40, 1. Abr. 2015 (UTC) : Gudden Owend, :Jo, dat schéngt z.B. mam Tuerm um Tubishaff verglach relativ vill; déi Zuel vun 1.500 m³ steet awer esou am Rapport d’activités 2014 (S. 5) vum Stater Waasser-Service<ref>[http://www.vdl.lu/vdl_multimedia/Presse/Dossiers/Conf%C3%A9rence+de+presse_Services+des+eaux+et+de+la+canalisation.pdf Conférence de presse, Services des eaux et de la canalisation]</ref>. Ech kéint mer virstellen, datt et sech ëm de Volumen handelt vum Waassertuerm, zesumme mam Erdbehälter doniewent. Froen dat awer emol bei Geleeënheet bei der Gemeng no. Merci fir den Hiwäis. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:12, 1. Abr. 2015 (UTC) ::Moien och, et ass doutsécher de Baseng am Buedem deen do gemengt ass, well d'Cote ass déi vum Terrain op där Plaz. ::Sou wäit wéi ech dat matkritt hunn war am Tuerm selwer ni Waasser dra gewiescht. Ass déi Info glafwierdeg --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 20:24, 1. Abr. 2015 (UTC) :D'Vermutung vum [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] war scho richteg; op Nofro beim Stater Waasserwierk krut ech dat esou confirméiert. Den Artikel gouf ''à jour'' gesat. Merci. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 01:09, 29. Abr. 2015 (UTC) ==Buslinnen== Moie GilPe, ech gesinn, du schaffs un de Stater Buslinnen. Just als eng kleng Virwarnung: Ech hu gelies, dass dee ganze Stater Reseau wéinst den Aarbechten um Aldrénger nei oraniséiert gëtt. Vläit wëlls de mat de Schabloune waarden, bis dat an e puer Wochen (?) a Kraaft ass, fir der onnëtz Aarbecht z'espueren. Bescht gréiss, --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:21, 8. Abr. 2015 (UTC) ::Ech hu mech emol e bësse mat Infoboxe beschäftegt a wollt dat bei de Buslinne probéieren. Merci fir „d'Warnung“ wat d'Ännerungen ugeet... ech hunn dat matkritt. ;-) --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 10:39, 8. Abr. 2015 (UTC) ==[[Vollekshaus (Stad Lëtzebuerg)]]== Moien, eng kuerz Fro zu deem Artikel, wou s de schroufs, dat Gebai op der Foto géif Enn 2014 ofgerappt ginn. Ech huelen un, dat ass an der Tëschenzäit geschitt, mee 't weess ee jo ni (cf. Hamilius). Well ech selwer wäit ewech vun der Stad wunnen: Kinnts de evtl. nokucken/confirméieren, dass dat de Fall war, an den Artikel deementspriechend upassen? Merci am viraus! --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:20, 27. Abr. 2015 (UTC) Moien: Wann ech dat richteg verstanen hun soll et net ewechgerappt ginn, mä komplett sanéiert an ugepasst. Et gouf mol op jiddwer Fall am Juli 2014 en Appel d'offres dofir gemaach. ''dans le cadre de la rénovation et mise en conformité énergétique du complexe administratif Carrefour I+II, 16-18, boulevard Royal à Luxembourg comprenant ...etc.'' --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:36, 27. Abr. 2015 (UTC) ==Infobox== Salut GilPe, Lo misst et erëm goen, ech hat vergiess en Zeechen z'änneren. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 18:55, 17. Aug. 2015 (UTC) {{Referenzen}} == Ché Serra, Serra? == Moien, vläit weess Du eppes méi [[Diskussioun:Rond-point Serra|dozou]]? Merci, an e schéine Weekend!--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:21, 31. Okt. 2015 (UTC) ==Neipuertsgaass== Salut, mengs de net e wier gutt deen Deel aus dem Artikel Neipaart erauszehuelen an e sonneren Artikel unzleeën. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 08:44, 19. Nov. 2015 (UTC) ::Jo, firwat net. Wéi ech un der Neipuertsgaass geschafft hunn, gouf et schon a gesonnerten Abschnitt iwwer d'Avenue op der Säit "[[Nei Paart]]", ech hat dunn d'Infobox do bäi gesat. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:50, 19. Nov. 2015 (UTC) :::OK, ech huelen dat dann emol do eraus, du kanns da vläicht nach eng Kéier kuerz driwwer kucken --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:01, 19. Nov. 2015 (UTC) == Jasmännchen == just zur Info : [[Fichier:Jaasmännchen.jpg|80px]] --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:55, 26. Dez. 2015 (UTC) :Merci fir d'Foto; hätt warscheinlech net derno gesicht... --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:14, 27. Dez. 2015 (UTC) == Wiki-Iessen am Juegdschlass, den 21. Mee, mëttes == Moien, Wéi déi meescht Anerer has Du uginn, datt dir de '''Samschden, 21. Mee''', géif goe fir eist '''Wiki-Mëttegiessen''' am Café-Restaurant '''[[Juegdschlass]]''' (vun 12 Auer u fir den Apero, Iesse géint Halwer eng/eng Auer). Den MMFE këmmert sech deemno ëm d'Reservatioun. Bis dann! Bescht Gréiss, --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 19:44, 12. Mee 2016 (UTC) == Pëtzerhiel == Salut, Ech hu gesinn dass de Pëtzerhiel an d'Lëscht vun den Uerschaften a Lieu-diten gesat hues. Pëtzerhiel ass awer menger Meenung no kee Lieu-dit mä nëmmen e Flouernumm wéi vill anerer, wa mer déi all an d'Lëscht ophuele gi mer ni fäerdeg. Et sief dann du hues eng speziell Ursaach .... --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 14:13, 3. Sep. 2016 (UTC) ::Moien, Nee keng direkt Ursaach, hat gemengt et géif dohinner passen, ma Du hues awer Recht, et ass éiscter e Flouernumm. Ech kucken an den nächsten Deeg fir dat "riicht ze béien". Merci --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 18:45, 7. Sep. 2016 (UTC) ==Request== Salut/Moie GilPe, Kënnt Dir mir hëllefen dësem Text an Lëtzebuergesch iwwersetze?: :"Denn Gott hat die Menschen so sehr geliebt, dass er seinen einzigen Sohn für sie hergab. Jeder, der an ihn glaubt, wird nicht zugrunde gehen, sondern das ewige Leben haben." wann ech benotzen maschinn iwwersetzung, ech kréien: :"Well Gott gär sou d'Welt, datt hien säin eenzege Jong huet, Leit Jiddereen, deen un hie gleeft, net verluer geet, mee éiwegt Liewen hunn." :"Fir Gott gär sou d'Welt, datt hien säin eenzege Jong huet, dass deen un hie gleeft, net verluer soll mee éiwegt Liewen hunn." Är Hëllef gegraff wier, merci. --[[Benotzer:DaveZ123|DaveZ123]] ([[Benotzer Diskussioun:DaveZ123|Diskussioun]]) 07:10, 28. Sep. 2016 (UTC) :Moien, :Dëst misst de Sënn em Beschten erëm ginn: Well Gott hat d’ Mënsche sou gär, datt hie säin eenzege Jong fir si hierginn huet. Jiddereen deen un hie gleeft, wäert net zegrond goen, mee en éiwegt Liewen hunn. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:11, 28. Sep. 2016 (UTC) ==Dankbarkeet== [[File:GNU-FDL-icône-Transparente.PNG|right|thumb|]] : '''Ganz vill merci''' fir Är excellent Iwwersetzung Hëlleffor! :Ech ganz ganz dankbar. :''Kann Gott dir préschenbe''! :Mat frëndleche Gréiss, --[[Benotzer:DaveZ123|DaveZ123]] ([[Benotzer Diskussioun:DaveZ123|Diskussioun]]) 08:15, 29. Sep. 2016 (UTC) ==Infobox zesummegefall== Salut GilPe, D'Infobox ass zesummegefall well de Bot seng Aarbecht am Fong richteg gemaach huet. An der Këscht war en Tag-feeler, an zwar de <nowiki><small></nowiki> war net richteg zougemaach. Dofir huet de bot en zweemol ersat amplaz mat der duebeler Klamer zouzemaachen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:59, 29. Aug. 2017 (UTC) == Infobox Buslinn == Moien ech hunn deng Infobox moderniséiert. E Beispill wéi et ausgesäit kanns du hei gesinn: [[AVL-Linn_1]]. (Déi déi net méi richteg ausgesinn wäert ech natierlech flécken). D'Faarf kanns du ännere bei headerstyle =. Hei kanns du en neie Faarfcode sichen [https://html-color-codes.info/]. Am Ament gouf de selwechte Faarfstil wéi bei Mobiliteit.lu geholl. Wann s du Tippen hues wat ee kéint ännere so mer Bescheed. --[[Benotzer:Soued031|Soued031]] ([[Benotzer Diskussioun:Soued031|Diskussioun]]) 08:45, 27. Sep. 2017 (UTC) ::Salut, wann een den Titel (Terminus 1, Terminus 2, ...) an der Faarw vun der Linn wëll maachen, da brauch een alleng fir d'AVL-Linnen, 5 oder 6 verschidden Infoboxen. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:16, 27. Sep. 2017 (UTC) :::Moien, wann s du wëlls kann ech dat gär maachen du muss mer just soen: wat fir en Terminus wéi eng Faarf huet. --[[Benotzer:Soued031|Soued031]] ([[Benotzer Diskussioun:Soued031|Diskussioun]]) 17:23, 27. Sep. 2017 (UTC) :::Ah ok du wëlls eng fir RGTR, AVL asw...? == Request about translation: '[[w:simple:United Nations General Assembly Resolution 68/262|United Nations General Assembly Resolution 68/262]]' == Hello dear GilPe, saw your wonderful contribution in Luxembourgish Wikipedia. According to the subject I would like to ask you translate/help to translate [[w:simple:United Nations General Assembly Resolution 68/262|the small article]] into Luxembourgish, and add it to the Wikipedia. Thank you in advance for your support/contribution and best wishes! :::Salut, ech hunn deem Jengi mol geschriwwen e soll ophalen d'Leit mat sengen Iwwersetzungsdemanden ze nerven. Dat geet lo schonn ee Strapp ze laang. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:30, 3. Nov. 2017 (UTC) ::Salut, ::Ass der opgefall datt bei der RGTR-Linn 303 de Pictogramm net ugewise gëtt. --[[Benotzer:Melouresbot|Melouresbot]] ([[Benotzer Diskussioun:Melouresbot|Diskussioun]]) 12:50, 14. Jan. 2018 (UTC) == [[:File:Luxembourg road sign C,4b Kirchberg.jpg]] == Salut, Wat menge se mat der Kroun um Auto? Fir den Haff verbueden? ;-) --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 12:13, 16. Abr. 2018 (UTC) Dat ass eng Copie vum Schëld C3I : Le signal C,3l indique que l’accès est interdit aux conducteurs de véhicules transportant des produits explosifs ou facilement inflammables. Un panneau additionnel peut indiquer la quantité de produit(s) à partir de laquelle l’interdiction s’applique. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:38, 16. Abr. 2018 (UTC) Ah bon, Merci! Nach e schéinen Nomëtten! --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 13:43, 16. Abr. 2018 (UTC) == [[Autonoomt Gefier]] == Moien, Du bass am gaangen um Artikel [[Autonoomt Gefier]] ze schaffen. Bei mir am Cours huet de [[Benotzer:Zago79]] am Juni och esou en Artikel virbereet. Gär kanns du déi virbereeten Elementer vu him huelen an se an den Artikel abauen. --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 08:24, 16. Sep. 2018 (UTC) :Cool. Merci. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:53, 16. Sep. 2018 (UTC) == Eurovëlo == Salut GilPe, Ass et der schonn opgefall datt op den Open Streetmaps d'Raccorden net iwwweral stëmmen. Gëtt et vläicht nach aner Kaarten? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 18:30, 7. Jul. 2019 (UTC) :Merci fir den Hiwäis; nee, war mer nach net opgefall. Ech hunn awer keng aner Kaart fonnt wou een esou wäit erazoome kann. Déi op [http://de.eurovelo.com/ev5 eurovelo] ass jiddefalls wäit net esou detailléiert. Vläicht fannen ech nach eng besser... [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 18:57, 7. Jul. 2019 (UTC) ==Schëld E, 8a== Salut Gilpe, An dësem Artikel [[Schëld E, 8a]] klappt eppes net. Ech wollt net dra piddele goen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 20:53, 8. Sep. 2019 (UTC) :As gefléckt, Merci. Hat vergiess den alen Text ze läschen. ;-) [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:01, 8. Sep. 2019 (UTC) == Nei Infobox Buslinn == Brauchs du zoufälleg Hëllef? [[Benotzer:Soued031|Soued031]] ([[Benotzer Diskussioun:Soued031|Diskussioun]]) 07:44, 9. Nov. 2019 (UTC) :Ass gemaach :) [[Benotzer:Soued031|Soued031]] ([[Benotzer Diskussioun:Soued031|Diskussioun]]) 09:50, 10. Nov. 2019 (UTC) ==HD== Salut, just eng kleng Info: Planéiten an Exoplanéiten hunn näischt mam Henry-Draper-Katalog ze dinn. Deen ass just fir Stären. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 16:59, 18. Dez. 2019 (UTC) :Merci. Ech weess, ech woe mech hei op dënnt Äis... et ass guer net mäi Gebitt. Leider huet eise Spezialist vun der Astronomie eis verlooss. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:09, 18. Dez. 2019 (UTC) ::Ass jo kee Problem. Ech hunn iwwregens d'Infobox fir Planéiten ugeluecht, vläicht nach net perfekt awer dat meescht ass dran. Se ass nach net dokumentéiert awer se steet schonn am [[51 Pegasi b]]. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:17, 18. Dez. 2019 (UTC) ::Salut, Ech hunn der eng kleng Mail geschéckt. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:24, 5. Jan. 2020 (UTC) ==Infobox Zuchstreck== Du hues iergendwou duebel Argumenter an der neier Këscht agebastelt --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:40, 7. Mäe. 2020 (UTC) :Jo, hu gesinn... hunn de Feeler awer nach net entdeckt :-( [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:42, 7. Mäe. 2020 (UTC) : Merci dem [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] an dem [[Benotzer:Soued031|Soued031]] beim Flécke vun der Schabloun. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:42, 7. Mäe. 2020 (UTC) Salut ech hunn d'Eisebunnsstrck Lëtzebuerg-Péiteng geläscht well hu schonn een Artikel iwwer déi Streck --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:56, 8. Mäe. 2020 (UTC) : OK, gesinn... Merci. Sollt een déi Säit déi besteet ([[Eisebunnsstreck Péiteng-Lëtzebuerg]]) net ëmnennen op [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Péiteng]], well all déi aner Strecken och vu Lëtzebuerg aus fort ginn an och de Kilometrage vu Lëtzebuerg aus fort geet? [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:22, 8. Mäe. 2020 (UTC) ::Dach, mee do sinn am historesche Kontext Erklärungen néideg. Mer hunn nach net genee erausfonnt wéini d'Kilometragen ëmgedréint goufen, mee et war no 2016. De Kadaster huet z. B. nach déi al do stoen an op verschiddene Plazen am DRR stinn och nach déi al. Ech hu scho mam Soued driwwer geschwat. Vläicht wësse mer mar méi an da réckelen ech den Artikel a maachen déi Ännerungen am Text. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 15:49, 8. Mäe. 2020 (UTC) :Jo, dat mécht Sënn. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:50, 8. Mäe. 2020 (UTC) :::An der Këscht steet Gefäll. Ech proposéieren dat a Steigung z'änneren. D'Gefäll, also Biergoffueren ass op der Bunn kee sou wichtegen technesche Critère. Et ass u sech dat selwecht, wann ee seet, do wou ech biergof fueren, muss ech och biergop fueren (wat och net onbedingt fir all Streck de Fall ass). Mä et ass d'Biergopfuere wat ëmmer Suerge gemaach huet. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 16:11, 8. Mäe. 2020 (UTC) :Ech hunn dat an der Këscht g'ännert. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:50, 8. Mäe. 2020 (UTC) ::Salut GilPe ::Ech mengen et feelen nach zwou wichteg Saachen an der Këscht an zwar Spuerbreet an d'Gleiser. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:48, 9. Mäe. 2020 (UTC) :::Merci. Ech hunn d'Spuerbreet, Streckentyp (een- oder duebelgleiseg) an d'Fuerrichtung (riets, lénks) bäigesat. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:13, 9. Mäe. 2020 (UTC) == [[:Fichier:Luxembourg, Rue Sigefroi - Um Bock.jpg]] == Hi! You uploaded this photo as fair use. Fair use is only allowed if the photo is in use and non-free files may not be used in user galleries. But I doubt the sign is copyrighted so you could add a free license. --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 12:20, 9. Abr. 2020 (UTC) :Hi [[Benotzer:MGA73|MGA73]], :Thanks for telling me. I now noticed that I uploaded the picture to lb.wikipedia instead of commons. I added the correct license, but could not move it to commons. Could you move it? Same for [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Luxembourg,_rue_Sigefroi,_Um_Bock_-_nom_de_rue.jpg?veaction=editsource File:Luxembourg, rue Sigefroi, Um Bock - nom de rue.jpg]. Thank you. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:11, 9. Abr. 2020 (UTC) :: Yes it is moved to Commons now. I could only find one file to move. Would you like me to move another file? --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 15:18, 9. Abr. 2020 (UTC) :Everything is fine. Thank you. I was confused ;-) [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:35, 9. Abr. 2020 (UTC) ==Just eng Fro== Firwat hues bei Pegel keen normale Redirect gemaach? Huet dat eventuell net funktionnéiert? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 15:56, 10. Sep. 2020 (UTC) :''P'''ee'''gel'' hat virdrun e REDIRECT op ''P'''e'''gel''. Dowéinst hunn ech den Text bei ''Pegel ''geläscht a bei ''Peegel ''akopéiert. Wär et och anescht gaangen?[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:54, 11. Sep. 2020 (UTC) ::Has de probéiert fir ze réckelen? Ass dat net gaangen? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 06:40, 13. Sep. 2020 (UTC) :Nee, hat ech net. Well dat wär jo e REDIRECT op e REDIRECT ginn. Technesch gouf et kee Problem, eventuell just mënschlech. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:29, 13. Sep. 2020 (UTC) :: Ah ok, de Probleem ass nämlech wann een dat sou mécht, datt dann d'Weiderleedung op Wikidata net gemaach gëtt. Wann s de lo an den Artikel Pegel kucke geess da geséis do eng rout Zeil déi seet der datt Viruleedung op Wikidata net gemaach gouf. Et kënnt allerdéngs mol vir datt et och technesch e Probleem ass (dofir meng Fro), an datt dann en Admin gebraucht gëtt fir de Redirect ze forcéieren. Wann dat eng Kéier de Fall ass net zécken an einfach froen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 07:40, 13. Sep. 2020 (UTC) :::Well dat wär jo e REDIRECT op e REDIRECT ::::Do hues de eng falsch Meenung dat gëtt kee Redirect op e Redirect. Deen een iwwerschreift den aneren. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 07:42, 13. Sep. 2020 (UTC) :OK, merci. Alt nees eppes bäigeléiert. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:52, 13. Sep. 2020 (UTC) == We sent you an e-mail == Hello {{PAGENAME}}, Really sorry for the inconvenience. This is a gentle note to request that you check your email. We sent you a message titled "The Community Insights survey is coming!". If you have questions, email surveys@wikimedia.org. You can [[:m:Special:Diff/20479077|see my explanation here]]. [[Benotzer:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Benotzer Diskussioun:MediaWiki message delivery|Diskussioun]]) 18:52, 25. Sep. 2020 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Samuel (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Samuel_(WMF)/Community_Insights_survey/other-languages&oldid=20479295 benotzt huet--> == Fabréck <> Fabrick == Salut, Firwat ass d'Fabréck lo net méi gut. Mer hunn ons jorelaang geplot fir déi méi lëtzebuergesch Variant ze halen. Muss lo alles op déi teutonesch geännert ginn. ? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 19:15, 13. Feb. 2021 (UTC) :PS Déi Roboter huer ausserdeem e Koup kleng Schreifweisen op Grousser geännert. Et geet eeben nach ëmmer net alles vollautomatesch. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 19:35, 13. Feb. 2021 (UTC) ::Moien, ::Ech hunn un Artikelen vu Klinicke geschafft an duerno ''Klinik ''op ''Klini'''ck''''' verbessert, sou wéi dat och ënnert dem Punkt [https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:WikiProjet_Schreifweis_2019#Duebel_geschriwwene_Konsonant „Duebel geschriwwene Konsonant“] op der Projetssäit ernimmt ass. Am selwechte Kapitel steet och ''Fabrik ''→ ''Fabrick ''. Dat hunn ech dunn och g'ännert an an der Etapp duerno déi verschidde Variante ''Fabrék / Fabréck'' op d'Haaptwuert aus dem LOD ''Fabrick ''g'ännert. Wann ech de Roboter net richteg am Grëff hat, kucken ech fir dat an den éischte Deeg riicht ze béien. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:33, 13. Feb. 2021 (UTC) :::Et ass just Schued datt den Asaz fir déi méi lëtzebuergesch Schreifweis vun anere Wikipedianer wéinst engem LOD deen nach laang net iwwerall richteg tickt (wat s du ënner anerem och selwer scho méi wéi eng Kéier gemierkt hues, a lo rezent de Christian Ries beim Wëllkar och nees) soll zum Onwwe gemaach ginn. Et wier gutt wa bei sou groussen Ännerungen déi wierklech net sou eendeiteg sinn d'Communautéit sollt informéiert ginn. Et wier durfir och flott wann s de géifs an den Artikele wou de Roboter Dommheete gemaach huet einfach op déi fréier Editioun mat lëtzebuergescher Schreifweis géifs zrécksetzen. Merci am Viraus. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:06, 14. Feb. 2021 (UTC) ::Ech hunn elo déi „falsch Verbesserungen“ an den zwéin Artikele riicht gebéit, déi ech fonnt hunn. Hoffen, ech hunn näischt iwwersinn. ::Och aner Ännerunge si gemaach ginn, ouni dat grouss an der Communautéit „unzefroen“. Sou ass ë. a. ''Gen ''op ''Geen'', ''Phenomen ''op ''Phenomeen'', ''Thema ''op ''Theema ''geréckelt ginn, also op d'Haaptvariant wéi den LOD se ugëtt. Wann deem engem déi „teutonesch“ an dem aneren déi frankofon Versioun besser gefält, ass jidderengem seng Saach. Ass et net awer esou, wéi de [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] kierzlech [[Wikipedia Diskussioun:WikiProjet Schreifweis 2019|hei]] geschriwwen huet: „Effektiv si mir hei just 'Gebraucher' vun der Schreifweis, wéi se vun deenen zoustännegen Autoritéite festgeluecht goufen (…)“. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:17, 15. Feb. 2021 (UTC) :::D'Accord. Mä wa mer de Choix hunn tëscht enger Schreifweis déi méi Lëtzebuergesch kléngt an enger déi däitsch kléngt solle mer menger Meenung no déi huelen déi méi Lëtzebuergesch kléngt. Dat huet näischt mat frankophon ze dinn. Et war jo net ëmsoss datt vun 120 Artikelen et der iwwer Honnert mat Fabréck gouf. Ech verbesseren dann déi aner nach déi s de net méi erëmfënns. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 21:42, 15. Feb. 2021 (UTC) ==Kategorie Fligeraccidenter== Salut, Fligeren déi am Krich erofgeschoss goufen gehéiere net an sou eng Kategorie. Dat si jo keng ''Accidenter''.--[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:19, 11. Mäe. 2021 (UTC) :OK. An der Rei. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:30, 11. Mäe. 2021 (UTC) ==Biller== Salut, D'Méiglechkeet Bild a Bild héich ass geduecht fir entweder dat een oder dat anert ze benotzen an net déi 2 mateneen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:02, 15. Mäe. 2021 (UTC) :OK, dann huele ech eent ewech ;-) [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:10, 15. Mäe. 2021 (UTC) == Meta Brams == Salut, Du has do eng Kategorie nockucken dragesat déi ofgelaf ass. Gëtt déi verlängert? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:11, 4. Abr. 2021 (UTC) :Merci fir den Hiwäis; gouf elo aktualiséiert. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:25, 8. Abr. 2021 (UTC) ==Aly Doerfel== Mer hunn een Artikel [[Ally Doerfel]] wéi et richteg soll sinn, an een [[Aly Doerfel]] deen s du, nodeems e gereckelt gi war, am Redirect nees ugeluecht hues. Wat war de Sënn vun där Aktioun. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 15:02, 26. Mee 2021 (UTC) :Dat ass schonn eng Zäitchen hier, ech ka mech net méi am Detail erënneren, ech hu wuel en falsch Manipulatioun geraacht… Kanns du dat wgl riicht béien ;-) MERCI [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:16, 26. Mee 2021 (UTC) ==Gemeng Bous== Salut Kuck mol wgl. an déi Gemeng. Do huet eppes mat denger Automatiséierung net funktioneirt. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 20:01, 28. Mee 2021 (UTC) :Moien. Jo, ech gesinn, de Kanton gouf am Text net méi automatesch ugewisen. Ech hunn dat dunn op Wikidata nees verbessert. Duerno hunn ech gesinn, datt et nach an enger ganzer Rei Gemengen (wann net esouguer iwwerall) net méi funktionéiert. Du hues nämlech eng Ännerung gemaach: ''Ausso ewechgeholl: Verwaltungseenheet (P131)''. Och wann de Kanton net onbedéngt eng Verwaltungseenheet wéi eng Gemeng ass, sou ass et awer eng administrativ Ënnerdeelung, mä ausser ''Verwaltungseenheet (P131)'' schéngt et op Wikidata näischt ze ginn wat passt… [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:00, 29. Mee 2021 (UTC) ::Salut Gilpe ::Ech hunn de Kanton als Verwaltungseenheet erausgeholl, well et keng ass. Et ass och keng administrativ Ënnerdeelung vun iergendenger Verwaltung, héchstens eng historesch territorial, wéi z. B. bei de Pompjeeën . A souguer wann et fir verschidde Saachen eng administrativ Ënnerdeelung sollt sinn da kann een et do gebrauchen, awer net do wou s'et net ass. De Kanton war ni eng Verwaltungseenheet an der administrativer Hierarchie vun de Gemengen. Iwwer de Gemenge stounge just Distrikter, an déi si jo lo och ofgeschaaft. Dat heescht wann eng Verwaltungseenheet sollt do stoen da wier et den Inneministère a soss näischt. Wann een d'Wikidata benotzt fir Këschten opzefëllen oder aner Automatismen ze maachen da muss ee kucke fir déi richteg Proprietéit ze fannen a wann et keng gëtt da mécht een deen Automatissem eeben net oder et freet een eng Proprietéit un, déi passt. Du muss der bewosst sinn dat sou Aussoen eventuell och an aner Wikien net mam Label Kanton wéi béi ons gebraucht ginn an da mengt do jiddwereen et wier wierklech eng Verwaltungseenheet. Mer hate schonn eng Kéier bei enger Geleeënheet iwwer de korrekt Gebrauch vun de Wikidata geschwat, wou en änleche Problem war, wou s de och sou eng Ersatzléisung gebraucht hues. ::Ech froe mech doriwwer eraus, ob ausser datt s du dat wollts automatiséieren, doduerch eng Plus-value fir de Lieser entsteet, well aarbechtsméisseg ass et fir den Auteur vun engem Artikel grad sou, wann net méi einfach fir ''Kanton Réimech'' amplaz vu ''wikidata|property|linked|P131'' ze schreiwen. Amplaz de Kanton an de Wikidata nees asetzen ze goen soll en einfach am Text vun den Artikelen agesat ginn. ::Lo war ech et deen de Kanton erausgeholl huet, mä muer kann et anere sinn dee mierkt datt déi Informatioun falsch ass, an dann hëlt deen et nees eraus an dann hu mer an onsen Artikelen nees deselwechte Misär. Du muss der bewosst sinn datt d'Wikidata an éischter Linn geduecht sinn fir Informatiounen ze kollektionéieren, an net fir se distribuéieren. Déi Distributioun ass an engem gewësse Sënn just en Offallprodukt an dofir fënnt een eeben net alles mondgerecht do. Wa jiddweree géif denke wéi s du, a sech op de Wikidata d'Bezeechnunge fir säi perséinleche Gebrauch an de Këschten, ouni Rücksicht op d'korrekt Definitioun vun der Proprietéit géif afëlle goen, da géif dat e schéine Kuddelmuddel ginn. ::Mat beschte Gréiss --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 11:19, 30. Mee 2021 (UTC) :Ech géing net Wikidata-Donnéeën am WikiText benotzen ausser et geet drëm d'Populatioun z. B. unzeweisen (e Wäert deen dacks ännert). Wat d'Afëlle vun der Proprietéit P131 ugeet (Verwaltungseenheet) et däerf een op kee Fall de Sënn vun Proprietéit änneren a mat eppes aneres afëllen soss ginn d'Roboteren déi d'Wikidata afëlle guer net méi eens. --[[Benotzer:Soued031|Soued031]] ([[Benotzer Diskussioun:Soued031|Diskussioun]]) 11:58, 30. Mee 2021 (UTC) OK, notéiert. Ech probéiere mech drun ze halen. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:12, 31. Mee 2021 (UTC) ==Lourdesgrott Haler== Salut Gilpe, se kéint menger Meenung no souguer eventuell an der Äerenzdallgemeng sinn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 21:19, 7. Dez. 2021 (UTC) :Merci; dat fanne mer dann eraus wa mer d'Koordinate bis hunn ;-) [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 19:21, 8. Dez. 2021 (UTC) ==Bundeskanzler== Salut, Kuck mol wgl. do [[Fred Sinowatz]]. Hoffen datt den Automat net nach méi där Béck geschoss huet --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:44, 10. Dez. 2021 (UTC) :Dat schéngt deen eenzege gewiescht ze sinn… d'Ännerungen haten alleguer +32 oder +64 Zeechen, just beim Sinowatz waren et der +66, also zwéin zevill ;-). Merci awer. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:11, 10. Dez. 2021 (UTC) == Stefania Turkewich == Hello GilPe, When you have time, could you take a look at the English article: [[en: Stefania Turkewich]]? Stefania was the first woman composer of classical music in Ukraine. Would you be able to give this article a start, in the Luxembourgish language Wikipedia, with an introductory sentence or paragraph for the «CEE Spring 2022» Wikipedia project? Thank you. [[Benotzer:Nicola Mitchell|Nicola Mitchell]] ([[Benotzer Diskussioun:Nicola Mitchell|Diskussioun]]) 21:21, 4. Mee 2022 (UTC) == A few files without a license == Hi! A few of your files are in [[:Kategorie:Wikipedia:Biller ouni Lizenz]]. Could you have a look? --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 13:45, 17. Jul. 2022 (UTC) :Hi @[[Benotzer:MGA73|MGA73]]. :Thanks, I've added the licenses. The two remaining files were not uploaded by me. Regards, [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:32, 17. Jul. 2022 (UTC) :: Perfect! Thanks a million! --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 16:07, 17. Jul. 2022 (UTC) :::Merci fir d'Verbesserung bei der Sekundärbunn. Do hat ech awer guer net gutt opgepasst. :-( --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:35, 21. Mäe. 2023 (UTC)• ==méinen - méins - méint - geméint== Den LOD behandelt déi zwee gläichwäerteg. En huet keng Haaptvariant. --[[Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:856A:9D5F:8974:9906|2A02:A03F:A199:6C00:856A:9D5F:8974:9906]] 17:23, 6. Jan. 2024 (UTC) :Gudde Moien och, :Den LOD schreift bei [https://lod.lu/artikel/MEINEN1 ''méinen'']: „Variant vun ''méien''“ :Bei [https://lod.lu/artikel/MEIEN1 ''méien''] steet näischt derbäi, sou datt dat - am mengem Versteesdemech - d'Haaptweurt ass, och wann dat net explizitt derbäi steet; deemno ''méien - méis - méit - geméit''. :[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 10:14, 7. Jan. 2024 (UTC) :Bei ''meien'' steet ënnen op der Säit ënner Kuckt och ''Variant:méinen'' --[[Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:856A:9D5F:8974:9906|2A02:A03F:A199:6C00:856A:9D5F:8974:9906]] 10:22, 7. Jan. 2024 (UTC) ::Okee, hat ech effektiv net gesinn. Mä déi Informatioun weist jo op eng '''Variant''' hin… [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 10:26, 7. Jan. 2024 (UTC) :::Bei där anerer steet ''Variant vu méien'' dat weist jo och op eng ''Variant'' hin. Ass jo zimmlech réciproque oder net. :-) :::Menger Meenung no gesäit den LOD eng vu senge Varianten nëmmen als Haaptvariant un wann en net op déi aner zeréckverweist. Ech mengen dat gouf schonn eng Kéier entzwousch an enger Diskussioun gesot an ech hat deemools och e Beispill gesinn, wees awer lo net méi wou. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:43, 7. Jan. 2024 (UTC) :Gudde Mëtteg, :Op meng Nofro beim LOD ass hei hir Äntwert zu de Varianten: (…) zu Ärer Fro zu de Varianteschreiwungen am LOD. Dir hutt et richteg erkannt, datt mer anescht verweisen, jee nodeems ob mer d'Haaptvariant oder d'Niewevariant beschreiwen (d. h. bei der Haaptvariant verweise mer mat engem „Kuckt och“ a bei der Niewevariant gëtt „Variant vun“ gewisen). Allerdéngs heescht dat net, datt déi eng Form méi richteg oder falsch ass ewéi déi aner. Fir Är Fro méi genee kënnen ze beäntweren, musse mer fir d'éischt tëschent zwou Zorte vu Varianten ënnerscheeden: 1) Varianten, déi anescht ausgeschwat ginn: zënter/zanter 2) orthografesch Varianten: extreem/extrem Beim éischte Fall ass et am Prinzip de Critère vun der Heefegkeet, deen decidéiert, ob eng Variant am LOD Haapt- oder Niewevariant gëtt. Dir kënnt awer esouwuel déi eng ewéi déi aner Form benotzen, jee no Preferenz. Am zweete Fall entspriechen d'Schreifweisen am LOD den offiziellen Orthografiesreegelen, woubäi déi integréiert (lëtzebuergesch) Schreifweis meeschtens d'Haaptvariant ass. Och an dësem Fall si béid Forme richteg. D'Preferenz gëtt am LOD awer op d'Haaptvariant geluecht. Bei Friemwierder kann et och virkommen, datt eng orthografesch Variant mat der Zäit ganz verschwënnt. Dëst wier zum Beispill denkbar bei der Grafie extrem, well de laangen e op Lëtzebuergesch an der betounter Silb am Prinzip ëmmer verduebelt gëtt an an dësem Fall déi nativ Form aus dem Däitsche mat engem e ganz kéint verschwannen. Schéinen Dag, [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 11:27, 12. Jan. 2024 (UTC) ::Flott, dann hu mer lo eppes wou mer ons kënnen upaken. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:37, 12. Jan. 2024 (UTC) ==Bild== [[File:Luxembourg, avenue Émile Reuter 08-2019 (102).jpg|50px]] Salut GilPe, Ech menge bei dësem Bild stëmmt eppes a senger Beschreiwung net. Misst do net en direction Est stoen amplaz Ouest. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 20:47, 10. Feb. 2024 (UTC) ::Jo, effektiv; ech hunn et verbessert. Merci! | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:44, 11. Feb. 2024 (UTC) ==Wikisource== Hello, I've seen that you are one of the few contributors of wikisource in luxembourg. I don't know this language but I follow projects in minority languages. If I make some language mistake, please correct me, as you prefere.--[[Benotzer:Mizardellorsa|Mizardellorsa]] ([[Benotzer Diskussioun:Mizardellorsa|Diskussioun]]) 17:40, 28. Mäe. 2024 (UTC) :Hi Mizardellorsa, :I have indeed experimented a little on wikisource. Unfortunately, there are very few contributors and articles. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:55, 30. Mäe. 2024 (UTC) ::Dear Gilpe. This week I've uploaded some pages (dozens) of 1800's authors even if I don't know the language. I hope that somebody will come to correct it and help me.Thank you [[Benotzer:Mizardellorsa|Mizardellorsa]] ([[Benotzer Diskussioun:Mizardellorsa|Diskussioun]]) 20:14, 5. Abr. 2024 (UTC) == Fotoe vu Walplakater == Salut,<br> ech hu gesinn, datt s du fir d'[[Wale fir d'Europäescht Parlament 2019 (Lëtzebuerg)]] Fotoe vu Walplakater gemaach hues fir an den Artikel. Allerdéngs liesen ech an der Versiounsgeschicht, datt se anscheinend virdrun op Wikimedia Commons geläscht goufen. Am Artikel fir [[Wale fir d'Europäescht Parlament 2024 (Lëtzebuerg)]] huet den @[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] och en Ënnerabschnitt fir Walplakater ugeluecht, wouwéinst ech ''en passant'' e puer Fotoe vun enger Rei Plakater gemaach hunn. Lo froen ech mech allerdéngs, ob et urheberrechtlech an der Rei ass déi Fotoen och op Wikimedia Commons oder direkt op d'lb.wikipedia ze setzen a wa jo, wat dee propperste Wee (an d'Begrënnung dofir) ass. Merci am Viraus fir eng eventuell Erhellung. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:19, 2. Jun. 2024 (UTC) :Gudde Moien, :<nowiki>Op Commons lafe mer effektiv d'Gefor, datt se geläscht ginn (besonnesch wéinst engem Plakat mat enger Skulptur vum Reuterswärd drop). Wann iwwerhaapt, da wär et warscheinlech besser, se just ob lb.wikipedia eropzelueden. Ech hunn och Foto gemaach a kann d'Säit komplettéieren, wann néideg. ~~~~</nowiki> [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:08, 3. Jun. 2024 (UTC) == Nei Stater Buslogoen == Moie GilPe, ech hu gesinn datt dir nei Stater Buslogoe (fir d'AVL-Linne) op Commons eropgelueden, an déi „al“ ersat hutt. Goufen déi elo geännert? Hunn op bus.vdl.lu, oder un de Bushalte keng nei Logoe fonnt. P.S. Dir hutt nach en EnCours op der AVL-Linn 28. Wollt net dru piddele goen. Bescht Gréiss. [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 13:33, 9. Aug. 2024 (UTC) :Mëtteg, :Ech hunn d'Linnerondelen mat .svg-Fichieren ersat; soss huet just d'Faarf bei eenzele Linne changéiert (z.&nbsp;B. 22). Merci fir den Hiwäis vun der L. 28. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:36, 9. Aug. 2024 (UTC) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2024 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2024 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2024_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2025]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 06:24, 26. Jan. 2025 (UTC) </div> <!-- Message gouf vum User:Doc James@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2024&oldid=28172893 benotzt huet--> == Question == Moien! Désolé pour le français, mais vu que je ne parle pas la langue... J'ai une question, est-ce que tu peux importer [[:Fichier:Luxembourg, aérogare Findel lb (101).jpg]] en local sur le wiki en français stp (voir [[:fr:Aide:Importer_un_fichier#Exceptions]] pour la procédure) pour illustrer [[:fr:Aéroport de Luxembourg-Findel]] ? Merci d'avance :) ! [[Benotzer:Lyon-St-Clair|Lyon-St-Clair]] ([[Benotzer Diskussioun:Lyon-St-Clair|Diskussioun]]) 07:04, 4. Mäe. 2025 (UTC) :Bonjour, :Pas de soucis; c'est fait ([[:fr:Fichier:Luxembourg,_aérogare_Findel_fr_(101).jpg|Fichier:Luxembourg, aérogare Findel fr (101).jpg]]) | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:23, 4. Mäe. 2025 (UTC) ::Merci beaucoup ! --[[Benotzer:Lyon-St-Clair|Lyon-St-Clair]] ([[Benotzer Diskussioun:Lyon-St-Clair|Diskussioun]]) 17:04, 4. Mäe. 2025 (UTC) == Philippe Ernzer == → Geréckelt op: [[Diskussioun:Philippe Ernzer]] == Botkont == Salut, ech hu gesinn, dass de a leschter Zäit vill Massenännerunge mam AutoWikiBrowser méchs. Villäicht géif et sech lounen, e [[Wikipedia:Bot|Bot]]-Kont unzefroen? Aus deem selwechte Grond hunn ech mir sengerzäit de [[Benotzer:VolvoxBot]] ugeluecht. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:31, 17. Abr. 2025 (UTC) ==Méi oder manner== Wat ass besser wann ee méi oder manner seet? Ech fannen déi Ännerungen zimmlech subjektiv --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 19:29, 2. Mee 2025 (UTC) :Moien, :"méi oder wéineger" an "méi oder manner" ginn am LOD als Synonym gefouert. Mir kléngt de "wéineger" awer zimmlech vun déisäits der Musel a well mer op der lb.wiki ongeféier 107 "méi oder wéineger" an 169 "méi oder manner" haten, hunn ech dat zu Gonschte vun der Majoritéit vereenheetlecht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:48, 2. Mee 2025 (UTC) == Harry Roldán Pinedo Valera, Foto del artista (2024) == Moien, D'Publikatiounslizenz ass elo verfügbar. Si gouf vum Roldán Pinedo (dem Papp vum Kënschtler, deen de Fotograf ass) den 06/06/2025 vu senger privater e-Mail-Adress roldanyharry.pinedo@gmail.com un commons-copyvio@wikimedia.org geschéckt. [[Benotzer:NORPpA|NORPpA]] ([[Benotzer Diskussioun:NORPpA|Diskussioun]]) 13:44, 18. Jun. 2025 (UTC) :Mëtteg, :Esou wéi ech dat op Commons liesen, ass d'Prozedur mat der Lizenz nach net ofgeschloss ("''Beim Volunteer Response Team ist eine E-Mail bezüglich dieser Datei eingegangen, (…). Bitte habe dennoch etwas Geduld, da die Warteschlange noch nicht abgearbeitet ist''."). Wann dat dann ofgeschloss ass, kann d'Foto op [https://www.wikidata.org/wiki/Q133306826 Wikidata] agesat ginn an da gëtt se och an der Inofbox ugewisen. :PS: D'Infobox ass an engem Artikel ëmmer uewen, an Fotoen drënner ;-) [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:40, 18. Jun. 2025 (UTC) == Japaneschen Numm == Salut, ech hu gesinn, dass de bei enger Rei Artikelen {{tl|Japaneschen Numm}} agesat hues, allerdéngs och op Plazen, wou dat net richteg war. Ech mengen, déi misst een nach eng Kéier all kontrolléieren (et kéint een op Wikidata kucke goen, wat de Virnumm ass, oder op aner Wikien). De Punkt ass, datt mer op der lbwiki bei Japaner net systematesch déi eng oder aner Reiefolleg behäerzegen; mee dat ass a mengen Aen och kee Problem. Och op verschiddenen anere grousse Wikie gëllt de Prinzip, datt een d'Reiefolleg Familljennumm+Virnumm wielt, et sief dann am Sproochraum vun der Wiki wier schonn déi ëmgedréinte Reienfolleg allgemeng etabléiert. Sou heescht den [[Hayao Miyazaki]] eigentlech ''Miyazaki Hayao'', mee am Westen ass en allgemeng eben als ''Hayao Miyazaki'' bekannt, wouwéinst d'Artikele meeschtens och sou heeschen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 06:59, 19. Jun. 2025 (UTC) :Moien a Merci, :Ech hat bei menger Aktioun net iwwerall e Label "Familljennumm" op wikidata fonnt, oder e war net a laténgescher Schrëft; ech hu mech deelweis op de.wiki bezunn, mä ech gesinn, ech hat dat net konsequent genuch gemaach a dowéinst hunn ech der e puer falsch ëmgenannt". Ech probéieren an den nächsten Deeg dat nach eng Kéier z'iwwerkucken. | == Awunnerzuel == Salut a merci fir déi vill nei Geographiesartikelen. Bei den Awunnerzuelen am Fléisstext bënns de d'Informatiounen iwwer <pre>{{PAGENAME}} huet {{#property:P1082|from=Q79863}} Awunner.</pre> an. Ech hu bei [[Zchinwali#Populatioun]] elo beispillhaft den Zäitpunkt vun der Awunnerzuel an déi eventuell op Wikidata virhane Referenzen agebonnen, zesumme mam Hinweis, datt de Saz automatesch vu Wikidata agebonne gëtt. <pre>{{PAGENAME}} huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[{{,}}%r]}}.</pre> Wat häls de dovunner (vum Prinzip, Format, …)? Ech taggen och de @[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] fir en (eventuell kriteschen) Avis. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:06, 13. Jul. 2025 (UTC) :Moien, ech fannen déi Iddi net schlecht. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:00, 13. Jul. 2025 (UTC) ::Gudden Owend, ::Merci fir dës Upassung; dat gefält mer nawell gutt. Just d'Formulatioun an der Referenz („Sprooch vum Wierk oder Numm: Englesch“) ass e bësse komesch (cf. [[Sri Jayawardenepura]]). ::Ech géif et och gutt fannen, wann eng Rei Informatiounen (Awunner, Regierungschef, Staatschef, …) an der <nowiki>{{Infobox Uertschaft}}</nowiki> automatiséiert wieren; sou ass z.&nbsp;B. e President vun engem klenge Land wäit ewech, op Wikidata éischter richteg wéi wann een et manuell op der lb.wiki muss à jour setzen. Ech wollt mech awer net un déi Schabloun woen, déi schéngt mer méi speziell ze sinn… | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:50, 13. Jul. 2025 (UTC) :::Ech hat éischter d'<nowiki>{{Infobox Land}}</nowiki> gemengt… | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 18:05, 13. Jul. 2025 (UTC) ::::Salut, wat d'Formuléierung vun de Referenzen ugeet: D'[[Modul:Wd]] setzt fir Wikidata-Referenzen normalerweis eng Schabloun an, déi mat den entspriechende Parametere vun der Wikidata-Referenz gefiddert gëtt. Dat ass bei eis awer net richteg konfiguréiert, dohier kréie mir „réi“ de Label vun der Eegenschaft suivéiert vum (Label vum) Wäert der Rei no opgelëscht. Ech probéieren dat mol riicht ze béien, wann ech eng roueg Minutt hunn (oder e puer méi …). ::::Wat d'automatescht Abanne vun Infoen an d'[[Schabloun:Infobox Land]] ugeet: Dat wier eng gutt Saach, mee dat schéngt op den éischte Bléck opwenneg, well ee villäicht déi ganz Schabloun nei opbaue misst fir et propper ze maachen, ech weess et net… --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:20, 14. Jul. 2025 (UTC) :::::@[[Benotzer:GilPe|GilPe]] Déi automatesch vu Wikidata agebonne Referenze gi lo mat der ressucitéierter [[Schabloun:Cite web]] a Form bruecht (dofir hunn ech och um [[Modul:Wd]] e bësse piddele missen). Wann eppes opfält, wou eppes net korrekt ugewise gëtt oder Donnéeë feelen, gäre Bescheed soen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:30, 18. Jul. 2025 (UTC) == Fro vum [[User:Volvox|Volvox]] (19:59, 3. Sep. 2025) == Moie GilPe, et ass mer eng Éier, dass de mäi Mentor bass. (Fir datt d'Nowelt sech net wonnert: Dat heiten ass e klengen Testmessage fir sech mam Mentoreprogramm ze familiariséieren.) --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:59, 3. Sep. 2025 (UTC) :Moie @[[Benotzer:Volvox|Volvox]], ech krut eng E-Mail an eeben de Message op menger Diskussiounssäit. Mäin ''Mentoren-Dashboard'' seet awer nach ëmmer "Keine Neulinge gefunden". | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:05, 3. Sep. 2025 (UTC) ::Wat soen dann deng Filterastellungen um Dashboard? Ech ka mer virstellen, datt ech do duerch de Standardwäert vum Maximum fir d'Zuel vun den Ännerungen (500?) ewechfléien. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:14, 3. Sep. 2025 (UTC) :::Ah jo, dorun huet et geleeën. Ech hunn de "Maximum"-Filter eropgesat. An elo hunn ech schonn 2 ''Menteeën'' [[Fichier:Face-smile-big.svg|20px]] | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:22, 3. Sep. 2025 (UTC) == Thank you! == [[File:Translation Barnstar Velvet.svg|left|150px|Thank you, GilPe, for translating the user interfaces of tools like the Growth feature and others into Luxembourgish.]] [[Benotzer:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Benotzer Diskussioun:UOzurumba (WMF)|Diskussioun]]) 23:33, 4. Sep. 2025 (UTC) == Benotzerkëscht Bot == Salut, en Detail just: Du hues dech op denger Benotzersäit an der Këscht {{tl|Benotzer Bot-Bedreiwer}} selwer als däi Bot uginn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:12, 9. Sep. 2025 (UTC) :Merci! Ech hunn e gefléckt. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:32, 9. Sep. 2025 (UTC) == Fro vum [[User:Mars1946|Mars1946]] (07:23, 13. Okt. 2025) == Moien, Betrefft Stëftung Kräizbierg : Villmols Merci fir dei wertvoll Aennerungen.Ech sin nach an de Kannerschong mat Wikipedia. Selwer Diplomat e.r., hun ech Problem mat der Joan Prinzessin vu Lëtzebuerg bis 1978. Dono Joan Duchesse de Mouchy als Presidentin vun der Stëftung. Ech wousst net wéi een Titel wielen. Vleit ass Joan Douglas-Dillon d'Leisung an déi eisem Haff och eventuell am Beschten conveneiert. Ma vleit der Duchesse Joan net. Loosse mer et emol esou stoen, well io e Link op hiir Biografie gemach gett. Leif Greiss --[[Benotzer:Mars1946|Mars1946]] ([[Benotzer Diskussioun:Mars1946|Diskussioun]]) 07:23, 13. Okt. 2025 (UTC) :Moien och. Fir beim Bild mat de Kannerschong ze bleiwen: "iwwer dem Fale léiert ee Goen". Alles gutt esou, wann eppes net esou sëtzt wéi et soll, gëtt et vun engem anere riicht gebéit. Dat mat der Prinzessin hiren Titelen ass net esou einfach, mä well hiren Artikel Joan Douglas-Dillon heescht, ass d'Referenz am Kräizbierg Artikel och gutt esou. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:37, 13. Okt. 2025 (UTC) == GilPe/Wiki-Tipps == Wat déi automatesch Awunnerzuel vu Wikidata ugeet, sou misst een [%r] stoe loossen, fir d'Referenz net ze verléieren. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 07:49, 13. Jan. 2026 (UTC) :Merci fir dat opmierksaamt Iwwerliesen… :-) | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:06, 13. Jan. 2026 (UTC) == Domain Wierk oder Editeur bei Referenzen == Salut, wéi ech zoufälleg bemierkt hunn, dass de bei [[Mireille Welter]] an der [[Schabloun:Citation]] „wort.lu“ ënnert dem Parameter „Editeur“ an net „Wierk“ uginn hues, hunn ech mech gefrot, wat an deem Fall ''best practice'' wier. Intuitiv géif ech eng Internetdomain éischter als Wierk ugesinn, vun deenen dann déi spezifesch referenzéiert Ënnersäiten Deeler sinn, amplaz datt d'Domain den Editeur wier, deen d'Ënnersäiten erausgëtt, mee well s du wesentlech méi oft déi Schabloun benotz, wollt ech deng Meenung froen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 10:57, 15. Feb. 2026 (UTC) :Moien, Also ech sinn dat bis elo méi pragmatesch ugaangen: bei ''Editeur'' schreiwen ech effektiv ëmmer wort.lu, rtl.lu oder Änleches an dat Feld gëtt och ëmmer ausgefëllt. ''Wierk '' benotzen ech just a Fäll wéi z.&nbsp;B. bei Akten aus dem État civil: “Doudeschäin Nr XY” als ''Titel'', de Regëster als ''Wierk '' (z.&nbsp;B. CT-03-02-0126 Naissances, 1858-1881 (Registre)) an als ''Editeur ''ass et gemenkerhand “Archives nationales, Commune de XYZ”. Ech hunn elo als Test beim [[Mireille Welter]] ënnert Privates d'Referenz kopéiert an “wort.lu” eng Kéier bei ''Editeur ''an déi aner Kéier bei ''Wierk ''agesat. Den Ënnerscheed an der Publikatioun vun der Referenz ass just, datt et eng Kéier kursiv geschriwwe gëtt an déi aner Kéier net. Ob déi eng oder aner Alternativ besser ass oder net, weess ech net… | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:44, 15. Feb. 2026 (UTC) ::Ech hunn op [[Schabloun:Citation/doc]] nogekuckt, do gëtt am TemplateData mat <pre> "maps": { "citoid": { "title": "Titel", "url": "URL", "publicationTitle": "Wierk", "websiteTitle": "Wierk", "blogTitle": "Wierk", "forumTitle": "Wierk", "publisher": "Editeur", "date": "Datum", "pages": "Säiten", "accessDate": "Gekuckt", "language": "Sprooch", "contributors": "Coauteuren", "podcaster": "Auteur", "programmer": "Auteur", "author": "Auteur" } } </pre> ::d'Verknäppung tëscht de Schablouneparameteren an der Citoid-Erweiderung gemaach, mat där een am visuelle Editeur aus enger URL eng fäerdeg Referenz zaubere kann. Deemno gëtt aus enger Internetsäit ee „Wierk“, wann een d'Referenz automatesch generéiert. Sou hat ech och all d'Referenzen am Artikel [[Mireille Welter]] gemaach an dofir ware se all mat „Wierk“ (am allgemengen hunn ech zwar de Quelltextediteur léiwer, bei bei Referenzen an Tabellen ass de visuellen Editeur praktesch). Fir keen oneenheetlecht Bild aus automatesch generéierte Referenzen a manuell definéierten ze provozéieren, bleiwen ech an Zukunft bei „Wierk“ fir Domainen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 00:40, 17. Feb. 2026 (UTC) :::Jo, déi automatesch Ëmwandlung an eng Referenz ass eng flott Saach, wa se da funktionéiert (bei ''rtl.lu'' jo, bei ''wort.lu'' oder ''legilux.lu'' leider net). Ech hat effektiv de Verglach domat net gemaach, mä okee, ech probéieren dann an Zukunft och fir d'Domän bei „Wierk“ anzesetzen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:00, 17. Feb. 2026 (UTC) == Moien :D == Moien GilPe, ech hunn gesinn, datt du dee wars, deen mir de Moien iwwer meng Diskussiounssäit op dëser Wiki geschéckt huet, ech wollt just laanschtkucken a Moien soen. [[Benotzer:F1fan00|F1fan00]] ([[Benotzer Diskussioun:F1fan00|Diskussioun]]) 12:44, 25. Feb. 2026 (UTC) == Fro vum [[User:Kivo Van Twist|Kivo Van Twist]] (10:18, 1. Abr. 2026) == Moien, merci dass du deng hellef ubidds. Waat muss ech dann lo nach héi upassen ? --[[Benotzer:Kivo Van Twist|Kivo Van Twist]] ([[Benotzer Diskussioun:Kivo Van Twist|Diskussioun]]) 10:18, 1. Abr. 2026 (UTC) 04kp6kmbzpxi9606lzc3j119vpwvb7m 2669528 2669522 2026-04-01T11:33:52Z GilPe 14980 /* Fro vum Kivo Van Twist (10:18, 1. Abr. 2026) */ Äntweren 2669528 wikitext text/x-wiki :''':>>> NEI MESSAGË STINN ËNNENDRËNNER <<<''' Moie GilPe, Merci fir déi vill flott Biller fir d'Patrimoines-Lëscht. Ech hu gesinn, Dir hutt der och e puer vu Stater Bussen eropgelueden. Eent dervun hunn ech emol an den Artikel [[Autobus de la Ville de Luxembourg]] agebonnen. Dir kënnt selbstverständlech deen Artikel ausbauen, méie Biller asetzen, asw: Wikipedia besteet, well eenzel Leit Saache bäidroen, déi s'intressant fannen, oder iwwer déi se bescheed wëssen. Wann Der Froen hätt, net zécken, et ass bal ëmmer een "do", deen Iech se beäntwere kann. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] 09:46, 25. Sep. 2011 (UTC) PS:Heidrënner e puer allgemeng Tuyauen: {{Moien 2}} ==Bild vum Milliounewee aus== Moien, just fir Bescheed ze soen, datt ech Är flott Panoramafoto vun der Alstad an d' [[Portal:Stad_Lëtzebuerg]] agebaut hunn. Bescht Gréiss, --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:30, 12. Mee 2013 (UTC) Tip-top, merci. Merci och, datt der meng Kategorie ''Rue Jules Wilhelm (Luxembourg City)'' am Commons geréckelt hutt; déi war mer iergendwéi verrëtscht... --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:47, 12. Mee 2013 (UTC) == Commons == Moien, hei eng [[Commons:Commons:Village_pump/Proposals#Naming convention for road sign files.|Propositioun op Commons]] déi Iech eventuel intresséiert. --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 22:18, 23. Feb. 2014 (UTC) Moien, Jo Merci fir dës Info; kléngt plausibel fir d'Bezeechnung eenheetlech ze organiséieren. Et feelen souwisou nach eng Partie Schëlter an der Kategorie; ech kann déi dann nom neie proposéierte Schema bezeechnen. Wéi geet et da mat deenen déi schonns op Commons stinn? Wie kann/däerf déi dann ëmnennen? Nach eng aner Fro: et ass och e bësse Konfusioun mat de Biller an de Kategorien: déi meeschte stinn ënnert Category:Verkéiersschëlter, anerer och nach an der Iwwerkategorie Category:Road signs in Luxembourg. Wat ass hei "richteg"? - Merci --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:18, 24. Feb. 2014 (UTC) ::Moien, Op [http://www.pch.public.lu/reseau_routier/signalisation/e_indication/index.html dëser Säit] fënnt ee se bal all (mengen ech emol) an et kann ee se souguer knäipen an eroplueden. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 16:01, 24. Feb. 2014 (UTC) :::Hm, dat mam eroplueden klappt mengen ech net, well si ginn ënnert "Aspects légaux" un: "La reproduction de ces informations est autorisée à des fins non commerciales à condition que la source soit mentionnée." Ech hat dozou och schonns um Staminee [https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Staminee/Archiv2014/Januar-M%C3%A4erz#Copyright:_Lizenz_mat_Konditiounen#Copyright: Lizenz mat Konditiounen] eppes gepost... D'Säit ass iwwregens net komplett an net aktuell! --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:20, 24. Feb. 2014 (UTC) Ech gleewe kaum datt op Zeechnunge vu Verkéierschëlter kann e Copyright sinn. Et ass ëmmer nëmmen eng Copie vun deem wat de Memorial seet an dat ass alles am Domaine public. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 22:05, 24. Feb. 2014 (UTC) ::Ech wollt sécher sinn an hat beim MDDI nogefrot, wou ech elo confirméiert krut dat „d'Stroosseschëlter am arrêté grand-ducal modifié du 23 novembre 1955 (...) stinn an dëse fräi zougänglech fir all Citoyen ass, sou dierft et kee Problem sinn dës Schëlder ob enger Plate-forme wéi Wikipedia ze verëffentlechen“. Wat fir eng Lizenz muss ech beim Eroplueden uginn? Gëtt et eng Schabloun? --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:28, 4. Mäe. 2014 (UTC) Moien, Ech hat just op déi Diskussioun hiweise wëllen - déi ass um gudde Wee fir laang ze ginn a mam Risiko, datt dach um Enn näischt derbäi eraus erkënnt. Déi wou Dir Iech d'Méi ginn hutt fir ze fotograféieren an eropzelueden hunn eigentlech schonn e kloren Numm - ob se lo "A,1b panneau (gauche).JPG" oder "Luxembourg A,1b panneau (gauche).JPG" heesche mecht menger Meenung no d'Bëtschel och net fett. Trotzdeem, da just pour info, den Numm kinnt esou geännert ginn: <nowiki>{{rename|Luxembourg A,1b panneau (gauche).JPG|3|full despeciption oder esou eppes}}</nowiki>, Woubäi déi "3" eigentlech alles seet: "Accurate name". Déi Schabloun misst da bei all Fichier dra gesat ginn an dann och nach, am Fall wou se entzwouch op enger Wikipedia benotzt gëtt, do den neien Numm dra setzen - eng Heedenaarbecht... [[:Commons:Template:Rename]] Fir op de Säiten den neie Fichiersnumm ze setzen geet warscheinlech och hei: [[:Commons:User_talk:CommonsDelinker/commands#Requests_relating_to_renamed_files]], mä wa se nëmenn op der lb:wiki benotzt ginn ass dat wuel plus ou moins deen nämlechten Opwand. Zur d'Kategorie - ech mengen "Verkéierschëlter" sollt op Commons an der Category:Road signs in Luxembourg opgoen an doran d'Schëlter an Ënnerkategorie gesat ginn. Dovu ginn et der jo schon e puer. D'Kategorien "Category:Road signs in Germany", "Category:Road signs in France" etc gi sécher Iddië fir dat ze maachen. --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 21:33, 24. Feb. 2014 (UTC) == Wiki-Iessen dëse Samsten: == [[Wikipedia:De Staminee#Gebongt]]. 't wier flott, Du kéinns och kommen.--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 14:31, 11. Mäe. 2014 (UTC) :Moien, Merci fir d'Invitatioun. Ech hat dat um Staminee gelies, wousst awer net, fir wien deen "Happening" geduecht ass. Et ass esou, datt mir zoufälleg dëse Samschdeg (am spéiden Nomëtteg) e klengt Familljeniessen um Juegdschlass hunn... Ech kommen net fir d'Mëttegiessen, mä eventuell am Nomëtteg kuerz laanscht, wann dat OK ass. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 18:11, 11. Mäe. 2014 (UTC) :Ech hat e Samschdeg Mëtteg d'Kéier net méi kritt; wéi ech géint halwer 6 um Juegdschlass war, war Dir schonns fort... vläicht klappt et eng aner Kéier. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:47, 16. Mäe. 2014 (UTC) ::Moien, jo se haten eis erausgehäit, net well mir ze vill gebläert hätten, mä well se den Dësch gebraucht hunn. D'nächste Kéier klappt et sécher. --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 21:11, 16. Mäe. 2014 (UTC) == Eng Fro, == op déi Dir sécher d'Äntwërt wësst: Op dësem Schëld: [[Fichier:Bur, Schëld N10 PR44.jpg|Miniatur|left|70px]] verstinn ech den ieweschten Deel, mä wat heescht PR 44,0 ?<br>Merci! --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 17:33, 29. Jun. 2014 (UTC) :Moien, :PR heescht "point de repère"; e gëtt ë.a. vun Ponts & Chaussées gebraucht fir e geneeë Punkt um Verlaf vun enger Strooss unzeginn; ech weess awer leider net wou een eraus fënnt wou z.B. den PR 44,0 op der N10 ass. :Weider Informatiounen ginn et am franséische Wiki: [[fr:Point de repère|Point de repère]]. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:08, 29. Jun. 2014 (UTC) ::Flott, Merci fir d'Äntwërt. --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 21:15, 29. Jun. 2014 (UTC) :::Moien, et brauch ee jo net méi erauszefanne wou de Point de repère ass. Wann ee virum Schëld steet, dann ass ee jo derbäi. Deejéinegen deen d'Photo gemach huet weess je sécher wo dat war an ass sécher amstand, wann et onbedingt muss sinn d'Koordinaten derbäizesetzen. An dësem Fall net wichteg. Et ass nomalerweis dat wat fréier och PK (Point kilométrique) genannt gouf --[[Spezial:Kontributiounen/91.180.211.150|91.180.211.150]] 06:21, 2. Jul. 2014 (UTC) :::: Moien, meng Bemierkung war éischter an deem Sënn ze verstoen, datt wann z.B. eng Strooss gespaart ass tëschtent dem P.R. 44,5 an 46,0 datt ech net weess wou datt genee ass, resp. ech net weess wou ech dat erausfanne kann. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:45, 2. Jul. 2014 (UTC) :::::An deem Fall kann een nëmmen nach just Prezisioune kréien, bei deem deen d'Informatioun ginn huet. Op den topographesche Kaarte fënnt een och anscheinend keng Kilometerpunkte méi. --[[Spezial:Kontributiounen/91.180.211.150|91.180.211.150]] 07:36, 2. Jul. 2014 (UTC) Ah bon, de PR 44.0 ass also do wou d'Schëld steet? De Pfeil weisst d'Richtung wou dann dee mat der nächst héierer Zuel steet? --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 08:07, 2. Jul. 2014 (UTC) == Majerus == Moie GilPe, ech fäerten, ech kann net weiderhëllefen: Alles wat ech zu deem Thema weess (resp. zu deem ech Literatur hunn) ass dat wat ech als Quell uginn hat: dem Evy Friedrich seng Kalennerblieder... Dat goung duer, fir en Ufank ze maachenm ma well do keng weider Quelle dra stinn, ass ee séier um Enn. An d'Geschicht vun der Eisebunn ass keen Thema, wou ech mech soss grouss auskenne géif. Setz deng Fro vläit op d'Diskussiounssäit vum Artikel selwer, do ass d'Chance méi grouss, dass eng Kéier een, dee méi weess wéi ech, se gesäit a väit d'Äntwert weess. Bescht Gréiss, --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 21:26, 1. Dez. 2014 (UTC) :Merci Zinneke, :Ech loossen et einstweilen emol dobäi... --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:12, 2. Dez. 2014 (UTC) ::Et bestoungen effektiv nom Krich vun 1871 Pläng (a warscheinlech och scho virdrun) fir en Uschloss un d'Saarland, woufir zu Gréiwemaacher eng Eisebunnsbréck sollt gebaut ginn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 20:36, 2. Dez. 2014 (UTC) ==Waassertierm== Moien, Kuck vläicht eng Kéier an d'Diskussioun vun de Waassertierm An da gëtt et nach deen hei [[Fichier:Water reservoir Rham Luxembourg City 2012-04.JPG|50px]]. [[Fichier:Face-wink.svg|20px]] --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:05, 17. Jan. 2015 (UTC) == Waassertuerm Lampertsbierg == Moien, Ech hu gesinn, dir hutt an der [[Lëscht vun de Waassertierm zu Lëtzebuerg]] de Behältervolume vum Waassertuerm um Lampertsbierg mat 1.500 m³ agedroen. Dat schéngt mer fir esou en alen Tuerm relativ onwarscheinlech ze sinn. Ech froe mech ob net villäicht just eng Null ze vill an der Zuel ass. Kënnt der dat w.e.g. emol nokucken. Merci. --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 13:40, 1. Abr. 2015 (UTC) : Gudden Owend, :Jo, dat schéngt z.B. mam Tuerm um Tubishaff verglach relativ vill; déi Zuel vun 1.500 m³ steet awer esou am Rapport d’activités 2014 (S. 5) vum Stater Waasser-Service<ref>[http://www.vdl.lu/vdl_multimedia/Presse/Dossiers/Conf%C3%A9rence+de+presse_Services+des+eaux+et+de+la+canalisation.pdf Conférence de presse, Services des eaux et de la canalisation]</ref>. Ech kéint mer virstellen, datt et sech ëm de Volumen handelt vum Waassertuerm, zesumme mam Erdbehälter doniewent. Froen dat awer emol bei Geleeënheet bei der Gemeng no. Merci fir den Hiwäis. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:12, 1. Abr. 2015 (UTC) ::Moien och, et ass doutsécher de Baseng am Buedem deen do gemengt ass, well d'Cote ass déi vum Terrain op där Plaz. ::Sou wäit wéi ech dat matkritt hunn war am Tuerm selwer ni Waasser dra gewiescht. Ass déi Info glafwierdeg --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 20:24, 1. Abr. 2015 (UTC) :D'Vermutung vum [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] war scho richteg; op Nofro beim Stater Waasserwierk krut ech dat esou confirméiert. Den Artikel gouf ''à jour'' gesat. Merci. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 01:09, 29. Abr. 2015 (UTC) ==Buslinnen== Moie GilPe, ech gesinn, du schaffs un de Stater Buslinnen. Just als eng kleng Virwarnung: Ech hu gelies, dass dee ganze Stater Reseau wéinst den Aarbechten um Aldrénger nei oraniséiert gëtt. Vläit wëlls de mat de Schabloune waarden, bis dat an e puer Wochen (?) a Kraaft ass, fir der onnëtz Aarbecht z'espueren. Bescht gréiss, --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:21, 8. Abr. 2015 (UTC) ::Ech hu mech emol e bësse mat Infoboxe beschäftegt a wollt dat bei de Buslinne probéieren. Merci fir „d'Warnung“ wat d'Ännerungen ugeet... ech hunn dat matkritt. ;-) --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 10:39, 8. Abr. 2015 (UTC) ==[[Vollekshaus (Stad Lëtzebuerg)]]== Moien, eng kuerz Fro zu deem Artikel, wou s de schroufs, dat Gebai op der Foto géif Enn 2014 ofgerappt ginn. Ech huelen un, dat ass an der Tëschenzäit geschitt, mee 't weess ee jo ni (cf. Hamilius). Well ech selwer wäit ewech vun der Stad wunnen: Kinnts de evtl. nokucken/confirméieren, dass dat de Fall war, an den Artikel deementspriechend upassen? Merci am viraus! --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 10:20, 27. Abr. 2015 (UTC) Moien: Wann ech dat richteg verstanen hun soll et net ewechgerappt ginn, mä komplett sanéiert an ugepasst. Et gouf mol op jiddwer Fall am Juli 2014 en Appel d'offres dofir gemaach. ''dans le cadre de la rénovation et mise en conformité énergétique du complexe administratif Carrefour I+II, 16-18, boulevard Royal à Luxembourg comprenant ...etc.'' --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:36, 27. Abr. 2015 (UTC) ==Infobox== Salut GilPe, Lo misst et erëm goen, ech hat vergiess en Zeechen z'änneren. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 18:55, 17. Aug. 2015 (UTC) {{Referenzen}} == Ché Serra, Serra? == Moien, vläit weess Du eppes méi [[Diskussioun:Rond-point Serra|dozou]]? Merci, an e schéine Weekend!--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:21, 31. Okt. 2015 (UTC) ==Neipuertsgaass== Salut, mengs de net e wier gutt deen Deel aus dem Artikel Neipaart erauszehuelen an e sonneren Artikel unzleeën. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 08:44, 19. Nov. 2015 (UTC) ::Jo, firwat net. Wéi ech un der Neipuertsgaass geschafft hunn, gouf et schon a gesonnerten Abschnitt iwwer d'Avenue op der Säit "[[Nei Paart]]", ech hat dunn d'Infobox do bäi gesat. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:50, 19. Nov. 2015 (UTC) :::OK, ech huelen dat dann emol do eraus, du kanns da vläicht nach eng Kéier kuerz driwwer kucken --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:01, 19. Nov. 2015 (UTC) == Jasmännchen == just zur Info : [[Fichier:Jaasmännchen.jpg|80px]] --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:55, 26. Dez. 2015 (UTC) :Merci fir d'Foto; hätt warscheinlech net derno gesicht... --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:14, 27. Dez. 2015 (UTC) == Wiki-Iessen am Juegdschlass, den 21. Mee, mëttes == Moien, Wéi déi meescht Anerer has Du uginn, datt dir de '''Samschden, 21. Mee''', géif goe fir eist '''Wiki-Mëttegiessen''' am Café-Restaurant '''[[Juegdschlass]]''' (vun 12 Auer u fir den Apero, Iesse géint Halwer eng/eng Auer). Den MMFE këmmert sech deemno ëm d'Reservatioun. Bis dann! Bescht Gréiss, --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 19:44, 12. Mee 2016 (UTC) == Pëtzerhiel == Salut, Ech hu gesinn dass de Pëtzerhiel an d'Lëscht vun den Uerschaften a Lieu-diten gesat hues. Pëtzerhiel ass awer menger Meenung no kee Lieu-dit mä nëmmen e Flouernumm wéi vill anerer, wa mer déi all an d'Lëscht ophuele gi mer ni fäerdeg. Et sief dann du hues eng speziell Ursaach .... --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 14:13, 3. Sep. 2016 (UTC) ::Moien, Nee keng direkt Ursaach, hat gemengt et géif dohinner passen, ma Du hues awer Recht, et ass éiscter e Flouernumm. Ech kucken an den nächsten Deeg fir dat "riicht ze béien". Merci --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 18:45, 7. Sep. 2016 (UTC) ==Request== Salut/Moie GilPe, Kënnt Dir mir hëllefen dësem Text an Lëtzebuergesch iwwersetze?: :"Denn Gott hat die Menschen so sehr geliebt, dass er seinen einzigen Sohn für sie hergab. Jeder, der an ihn glaubt, wird nicht zugrunde gehen, sondern das ewige Leben haben." wann ech benotzen maschinn iwwersetzung, ech kréien: :"Well Gott gär sou d'Welt, datt hien säin eenzege Jong huet, Leit Jiddereen, deen un hie gleeft, net verluer geet, mee éiwegt Liewen hunn." :"Fir Gott gär sou d'Welt, datt hien säin eenzege Jong huet, dass deen un hie gleeft, net verluer soll mee éiwegt Liewen hunn." Är Hëllef gegraff wier, merci. --[[Benotzer:DaveZ123|DaveZ123]] ([[Benotzer Diskussioun:DaveZ123|Diskussioun]]) 07:10, 28. Sep. 2016 (UTC) :Moien, :Dëst misst de Sënn em Beschten erëm ginn: Well Gott hat d’ Mënsche sou gär, datt hie säin eenzege Jong fir si hierginn huet. Jiddereen deen un hie gleeft, wäert net zegrond goen, mee en éiwegt Liewen hunn. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:11, 28. Sep. 2016 (UTC) ==Dankbarkeet== [[File:GNU-FDL-icône-Transparente.PNG|right|thumb|]] : '''Ganz vill merci''' fir Är excellent Iwwersetzung Hëlleffor! :Ech ganz ganz dankbar. :''Kann Gott dir préschenbe''! :Mat frëndleche Gréiss, --[[Benotzer:DaveZ123|DaveZ123]] ([[Benotzer Diskussioun:DaveZ123|Diskussioun]]) 08:15, 29. Sep. 2016 (UTC) ==Infobox zesummegefall== Salut GilPe, D'Infobox ass zesummegefall well de Bot seng Aarbecht am Fong richteg gemaach huet. An der Këscht war en Tag-feeler, an zwar de <nowiki><small></nowiki> war net richteg zougemaach. Dofir huet de bot en zweemol ersat amplaz mat der duebeler Klamer zouzemaachen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:59, 29. Aug. 2017 (UTC) == Infobox Buslinn == Moien ech hunn deng Infobox moderniséiert. E Beispill wéi et ausgesäit kanns du hei gesinn: [[AVL-Linn_1]]. (Déi déi net méi richteg ausgesinn wäert ech natierlech flécken). D'Faarf kanns du ännere bei headerstyle =. Hei kanns du en neie Faarfcode sichen [https://html-color-codes.info/]. Am Ament gouf de selwechte Faarfstil wéi bei Mobiliteit.lu geholl. Wann s du Tippen hues wat ee kéint ännere so mer Bescheed. --[[Benotzer:Soued031|Soued031]] ([[Benotzer Diskussioun:Soued031|Diskussioun]]) 08:45, 27. Sep. 2017 (UTC) ::Salut, wann een den Titel (Terminus 1, Terminus 2, ...) an der Faarw vun der Linn wëll maachen, da brauch een alleng fir d'AVL-Linnen, 5 oder 6 verschidden Infoboxen. --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:16, 27. Sep. 2017 (UTC) :::Moien, wann s du wëlls kann ech dat gär maachen du muss mer just soen: wat fir en Terminus wéi eng Faarf huet. --[[Benotzer:Soued031|Soued031]] ([[Benotzer Diskussioun:Soued031|Diskussioun]]) 17:23, 27. Sep. 2017 (UTC) :::Ah ok du wëlls eng fir RGTR, AVL asw...? == Request about translation: '[[w:simple:United Nations General Assembly Resolution 68/262|United Nations General Assembly Resolution 68/262]]' == Hello dear GilPe, saw your wonderful contribution in Luxembourgish Wikipedia. According to the subject I would like to ask you translate/help to translate [[w:simple:United Nations General Assembly Resolution 68/262|the small article]] into Luxembourgish, and add it to the Wikipedia. Thank you in advance for your support/contribution and best wishes! :::Salut, ech hunn deem Jengi mol geschriwwen e soll ophalen d'Leit mat sengen Iwwersetzungsdemanden ze nerven. Dat geet lo schonn ee Strapp ze laang. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:30, 3. Nov. 2017 (UTC) ::Salut, ::Ass der opgefall datt bei der RGTR-Linn 303 de Pictogramm net ugewise gëtt. --[[Benotzer:Melouresbot|Melouresbot]] ([[Benotzer Diskussioun:Melouresbot|Diskussioun]]) 12:50, 14. Jan. 2018 (UTC) == [[:File:Luxembourg road sign C,4b Kirchberg.jpg]] == Salut, Wat menge se mat der Kroun um Auto? Fir den Haff verbueden? ;-) --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 12:13, 16. Abr. 2018 (UTC) Dat ass eng Copie vum Schëld C3I : Le signal C,3l indique que l’accès est interdit aux conducteurs de véhicules transportant des produits explosifs ou facilement inflammables. Un panneau additionnel peut indiquer la quantité de produit(s) à partir de laquelle l’interdiction s’applique. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:38, 16. Abr. 2018 (UTC) Ah bon, Merci! Nach e schéinen Nomëtten! --[[Benotzer:Jwh|Jwh]] ([[Benotzer Diskussioun:Jwh|Diskussioun]]) 13:43, 16. Abr. 2018 (UTC) == [[Autonoomt Gefier]] == Moien, Du bass am gaangen um Artikel [[Autonoomt Gefier]] ze schaffen. Bei mir am Cours huet de [[Benotzer:Zago79]] am Juni och esou en Artikel virbereet. Gär kanns du déi virbereeten Elementer vu him huelen an se an den Artikel abauen. --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 08:24, 16. Sep. 2018 (UTC) :Cool. Merci. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:53, 16. Sep. 2018 (UTC) == Eurovëlo == Salut GilPe, Ass et der schonn opgefall datt op den Open Streetmaps d'Raccorden net iwwweral stëmmen. Gëtt et vläicht nach aner Kaarten? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 18:30, 7. Jul. 2019 (UTC) :Merci fir den Hiwäis; nee, war mer nach net opgefall. Ech hunn awer keng aner Kaart fonnt wou een esou wäit erazoome kann. Déi op [http://de.eurovelo.com/ev5 eurovelo] ass jiddefalls wäit net esou detailléiert. Vläicht fannen ech nach eng besser... [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 18:57, 7. Jul. 2019 (UTC) ==Schëld E, 8a== Salut Gilpe, An dësem Artikel [[Schëld E, 8a]] klappt eppes net. Ech wollt net dra piddele goen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 20:53, 8. Sep. 2019 (UTC) :As gefléckt, Merci. Hat vergiess den alen Text ze läschen. ;-) [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:01, 8. Sep. 2019 (UTC) == Nei Infobox Buslinn == Brauchs du zoufälleg Hëllef? [[Benotzer:Soued031|Soued031]] ([[Benotzer Diskussioun:Soued031|Diskussioun]]) 07:44, 9. Nov. 2019 (UTC) :Ass gemaach :) [[Benotzer:Soued031|Soued031]] ([[Benotzer Diskussioun:Soued031|Diskussioun]]) 09:50, 10. Nov. 2019 (UTC) ==HD== Salut, just eng kleng Info: Planéiten an Exoplanéiten hunn näischt mam Henry-Draper-Katalog ze dinn. Deen ass just fir Stären. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 16:59, 18. Dez. 2019 (UTC) :Merci. Ech weess, ech woe mech hei op dënnt Äis... et ass guer net mäi Gebitt. Leider huet eise Spezialist vun der Astronomie eis verlooss. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:09, 18. Dez. 2019 (UTC) ::Ass jo kee Problem. Ech hunn iwwregens d'Infobox fir Planéiten ugeluecht, vläicht nach net perfekt awer dat meescht ass dran. Se ass nach net dokumentéiert awer se steet schonn am [[51 Pegasi b]]. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:17, 18. Dez. 2019 (UTC) ::Salut, Ech hunn der eng kleng Mail geschéckt. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:24, 5. Jan. 2020 (UTC) ==Infobox Zuchstreck== Du hues iergendwou duebel Argumenter an der neier Këscht agebastelt --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:40, 7. Mäe. 2020 (UTC) :Jo, hu gesinn... hunn de Feeler awer nach net entdeckt :-( [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:42, 7. Mäe. 2020 (UTC) : Merci dem [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] an dem [[Benotzer:Soued031|Soued031]] beim Flécke vun der Schabloun. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:42, 7. Mäe. 2020 (UTC) Salut ech hunn d'Eisebunnsstrck Lëtzebuerg-Péiteng geläscht well hu schonn een Artikel iwwer déi Streck --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:56, 8. Mäe. 2020 (UTC) : OK, gesinn... Merci. Sollt een déi Säit déi besteet ([[Eisebunnsstreck Péiteng-Lëtzebuerg]]) net ëmnennen op [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Péiteng]], well all déi aner Strecken och vu Lëtzebuerg aus fort ginn an och de Kilometrage vu Lëtzebuerg aus fort geet? [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:22, 8. Mäe. 2020 (UTC) ::Dach, mee do sinn am historesche Kontext Erklärungen néideg. Mer hunn nach net genee erausfonnt wéini d'Kilometragen ëmgedréint goufen, mee et war no 2016. De Kadaster huet z. B. nach déi al do stoen an op verschiddene Plazen am DRR stinn och nach déi al. Ech hu scho mam Soued driwwer geschwat. Vläicht wësse mer mar méi an da réckelen ech den Artikel a maachen déi Ännerungen am Text. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 15:49, 8. Mäe. 2020 (UTC) :Jo, dat mécht Sënn. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:50, 8. Mäe. 2020 (UTC) :::An der Këscht steet Gefäll. Ech proposéieren dat a Steigung z'änneren. D'Gefäll, also Biergoffueren ass op der Bunn kee sou wichtegen technesche Critère. Et ass u sech dat selwecht, wann ee seet, do wou ech biergof fueren, muss ech och biergop fueren (wat och net onbedingt fir all Streck de Fall ass). Mä et ass d'Biergopfuere wat ëmmer Suerge gemaach huet. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 16:11, 8. Mäe. 2020 (UTC) :Ech hunn dat an der Këscht g'ännert. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:50, 8. Mäe. 2020 (UTC) ::Salut GilPe ::Ech mengen et feelen nach zwou wichteg Saachen an der Këscht an zwar Spuerbreet an d'Gleiser. [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:48, 9. Mäe. 2020 (UTC) :::Merci. Ech hunn d'Spuerbreet, Streckentyp (een- oder duebelgleiseg) an d'Fuerrichtung (riets, lénks) bäigesat. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:13, 9. Mäe. 2020 (UTC) == [[:Fichier:Luxembourg, Rue Sigefroi - Um Bock.jpg]] == Hi! You uploaded this photo as fair use. Fair use is only allowed if the photo is in use and non-free files may not be used in user galleries. But I doubt the sign is copyrighted so you could add a free license. --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 12:20, 9. Abr. 2020 (UTC) :Hi [[Benotzer:MGA73|MGA73]], :Thanks for telling me. I now noticed that I uploaded the picture to lb.wikipedia instead of commons. I added the correct license, but could not move it to commons. Could you move it? Same for [https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Luxembourg,_rue_Sigefroi,_Um_Bock_-_nom_de_rue.jpg?veaction=editsource File:Luxembourg, rue Sigefroi, Um Bock - nom de rue.jpg]. Thank you. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:11, 9. Abr. 2020 (UTC) :: Yes it is moved to Commons now. I could only find one file to move. Would you like me to move another file? --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 15:18, 9. Abr. 2020 (UTC) :Everything is fine. Thank you. I was confused ;-) [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:35, 9. Abr. 2020 (UTC) ==Just eng Fro== Firwat hues bei Pegel keen normale Redirect gemaach? Huet dat eventuell net funktionnéiert? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 15:56, 10. Sep. 2020 (UTC) :''P'''ee'''gel'' hat virdrun e REDIRECT op ''P'''e'''gel''. Dowéinst hunn ech den Text bei ''Pegel ''geläscht a bei ''Peegel ''akopéiert. Wär et och anescht gaangen?[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:54, 11. Sep. 2020 (UTC) ::Has de probéiert fir ze réckelen? Ass dat net gaangen? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 06:40, 13. Sep. 2020 (UTC) :Nee, hat ech net. Well dat wär jo e REDIRECT op e REDIRECT ginn. Technesch gouf et kee Problem, eventuell just mënschlech. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:29, 13. Sep. 2020 (UTC) :: Ah ok, de Probleem ass nämlech wann een dat sou mécht, datt dann d'Weiderleedung op Wikidata net gemaach gëtt. Wann s de lo an den Artikel Pegel kucke geess da geséis do eng rout Zeil déi seet der datt Viruleedung op Wikidata net gemaach gouf. Et kënnt allerdéngs mol vir datt et och technesch e Probleem ass (dofir meng Fro), an datt dann en Admin gebraucht gëtt fir de Redirect ze forcéieren. Wann dat eng Kéier de Fall ass net zécken an einfach froen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 07:40, 13. Sep. 2020 (UTC) :::Well dat wär jo e REDIRECT op e REDIRECT ::::Do hues de eng falsch Meenung dat gëtt kee Redirect op e Redirect. Deen een iwwerschreift den aneren. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 07:42, 13. Sep. 2020 (UTC) :OK, merci. Alt nees eppes bäigeléiert. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:52, 13. Sep. 2020 (UTC) == We sent you an e-mail == Hello {{PAGENAME}}, Really sorry for the inconvenience. This is a gentle note to request that you check your email. We sent you a message titled "The Community Insights survey is coming!". If you have questions, email surveys@wikimedia.org. You can [[:m:Special:Diff/20479077|see my explanation here]]. [[Benotzer:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Benotzer Diskussioun:MediaWiki message delivery|Diskussioun]]) 18:52, 25. Sep. 2020 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Samuel (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Samuel_(WMF)/Community_Insights_survey/other-languages&oldid=20479295 benotzt huet--> == Fabréck <> Fabrick == Salut, Firwat ass d'Fabréck lo net méi gut. Mer hunn ons jorelaang geplot fir déi méi lëtzebuergesch Variant ze halen. Muss lo alles op déi teutonesch geännert ginn. ? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 19:15, 13. Feb. 2021 (UTC) :PS Déi Roboter huer ausserdeem e Koup kleng Schreifweisen op Grousser geännert. Et geet eeben nach ëmmer net alles vollautomatesch. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 19:35, 13. Feb. 2021 (UTC) ::Moien, ::Ech hunn un Artikelen vu Klinicke geschafft an duerno ''Klinik ''op ''Klini'''ck''''' verbessert, sou wéi dat och ënnert dem Punkt [https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:WikiProjet_Schreifweis_2019#Duebel_geschriwwene_Konsonant „Duebel geschriwwene Konsonant“] op der Projetssäit ernimmt ass. Am selwechte Kapitel steet och ''Fabrik ''→ ''Fabrick ''. Dat hunn ech dunn och g'ännert an an der Etapp duerno déi verschidde Variante ''Fabrék / Fabréck'' op d'Haaptwuert aus dem LOD ''Fabrick ''g'ännert. Wann ech de Roboter net richteg am Grëff hat, kucken ech fir dat an den éischte Deeg riicht ze béien. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:33, 13. Feb. 2021 (UTC) :::Et ass just Schued datt den Asaz fir déi méi lëtzebuergesch Schreifweis vun anere Wikipedianer wéinst engem LOD deen nach laang net iwwerall richteg tickt (wat s du ënner anerem och selwer scho méi wéi eng Kéier gemierkt hues, a lo rezent de Christian Ries beim Wëllkar och nees) soll zum Onwwe gemaach ginn. Et wier gutt wa bei sou groussen Ännerungen déi wierklech net sou eendeiteg sinn d'Communautéit sollt informéiert ginn. Et wier durfir och flott wann s de géifs an den Artikele wou de Roboter Dommheete gemaach huet einfach op déi fréier Editioun mat lëtzebuergescher Schreifweis géifs zrécksetzen. Merci am Viraus. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:06, 14. Feb. 2021 (UTC) ::Ech hunn elo déi „falsch Verbesserungen“ an den zwéin Artikele riicht gebéit, déi ech fonnt hunn. Hoffen, ech hunn näischt iwwersinn. ::Och aner Ännerunge si gemaach ginn, ouni dat grouss an der Communautéit „unzefroen“. Sou ass ë. a. ''Gen ''op ''Geen'', ''Phenomen ''op ''Phenomeen'', ''Thema ''op ''Theema ''geréckelt ginn, also op d'Haaptvariant wéi den LOD se ugëtt. Wann deem engem déi „teutonesch“ an dem aneren déi frankofon Versioun besser gefält, ass jidderengem seng Saach. Ass et net awer esou, wéi de [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] kierzlech [[Wikipedia Diskussioun:WikiProjet Schreifweis 2019|hei]] geschriwwen huet: „Effektiv si mir hei just 'Gebraucher' vun der Schreifweis, wéi se vun deenen zoustännegen Autoritéite festgeluecht goufen (…)“. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:17, 15. Feb. 2021 (UTC) :::D'Accord. Mä wa mer de Choix hunn tëscht enger Schreifweis déi méi Lëtzebuergesch kléngt an enger déi däitsch kléngt solle mer menger Meenung no déi huelen déi méi Lëtzebuergesch kléngt. Dat huet näischt mat frankophon ze dinn. Et war jo net ëmsoss datt vun 120 Artikelen et der iwwer Honnert mat Fabréck gouf. Ech verbesseren dann déi aner nach déi s de net méi erëmfënns. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 21:42, 15. Feb. 2021 (UTC) ==Kategorie Fligeraccidenter== Salut, Fligeren déi am Krich erofgeschoss goufen gehéiere net an sou eng Kategorie. Dat si jo keng ''Accidenter''.--[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:19, 11. Mäe. 2021 (UTC) :OK. An der Rei. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 09:30, 11. Mäe. 2021 (UTC) ==Biller== Salut, D'Méiglechkeet Bild a Bild héich ass geduecht fir entweder dat een oder dat anert ze benotzen an net déi 2 mateneen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:02, 15. Mäe. 2021 (UTC) :OK, dann huele ech eent ewech ;-) [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:10, 15. Mäe. 2021 (UTC) == Meta Brams == Salut, Du has do eng Kategorie nockucken dragesat déi ofgelaf ass. Gëtt déi verlängert? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:11, 4. Abr. 2021 (UTC) :Merci fir den Hiwäis; gouf elo aktualiséiert. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:25, 8. Abr. 2021 (UTC) ==Aly Doerfel== Mer hunn een Artikel [[Ally Doerfel]] wéi et richteg soll sinn, an een [[Aly Doerfel]] deen s du, nodeems e gereckelt gi war, am Redirect nees ugeluecht hues. Wat war de Sënn vun där Aktioun. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 15:02, 26. Mee 2021 (UTC) :Dat ass schonn eng Zäitchen hier, ech ka mech net méi am Detail erënneren, ech hu wuel en falsch Manipulatioun geraacht… Kanns du dat wgl riicht béien ;-) MERCI [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:16, 26. Mee 2021 (UTC) ==Gemeng Bous== Salut Kuck mol wgl. an déi Gemeng. Do huet eppes mat denger Automatiséierung net funktioneirt. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 20:01, 28. Mee 2021 (UTC) :Moien. Jo, ech gesinn, de Kanton gouf am Text net méi automatesch ugewisen. Ech hunn dat dunn op Wikidata nees verbessert. Duerno hunn ech gesinn, datt et nach an enger ganzer Rei Gemengen (wann net esouguer iwwerall) net méi funktionéiert. Du hues nämlech eng Ännerung gemaach: ''Ausso ewechgeholl: Verwaltungseenheet (P131)''. Och wann de Kanton net onbedéngt eng Verwaltungseenheet wéi eng Gemeng ass, sou ass et awer eng administrativ Ënnerdeelung, mä ausser ''Verwaltungseenheet (P131)'' schéngt et op Wikidata näischt ze ginn wat passt… [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:00, 29. Mee 2021 (UTC) ::Salut Gilpe ::Ech hunn de Kanton als Verwaltungseenheet erausgeholl, well et keng ass. Et ass och keng administrativ Ënnerdeelung vun iergendenger Verwaltung, héchstens eng historesch territorial, wéi z. B. bei de Pompjeeën . A souguer wann et fir verschidde Saachen eng administrativ Ënnerdeelung sollt sinn da kann een et do gebrauchen, awer net do wou s'et net ass. De Kanton war ni eng Verwaltungseenheet an der administrativer Hierarchie vun de Gemengen. Iwwer de Gemenge stounge just Distrikter, an déi si jo lo och ofgeschaaft. Dat heescht wann eng Verwaltungseenheet sollt do stoen da wier et den Inneministère a soss näischt. Wann een d'Wikidata benotzt fir Këschten opzefëllen oder aner Automatismen ze maachen da muss ee kucke fir déi richteg Proprietéit ze fannen a wann et keng gëtt da mécht een deen Automatissem eeben net oder et freet een eng Proprietéit un, déi passt. Du muss der bewosst sinn dat sou Aussoen eventuell och an aner Wikien net mam Label Kanton wéi béi ons gebraucht ginn an da mengt do jiddwereen et wier wierklech eng Verwaltungseenheet. Mer hate schonn eng Kéier bei enger Geleeënheet iwwer de korrekt Gebrauch vun de Wikidata geschwat, wou en änleche Problem war, wou s de och sou eng Ersatzléisung gebraucht hues. ::Ech froe mech doriwwer eraus, ob ausser datt s du dat wollts automatiséieren, doduerch eng Plus-value fir de Lieser entsteet, well aarbechtsméisseg ass et fir den Auteur vun engem Artikel grad sou, wann net méi einfach fir ''Kanton Réimech'' amplaz vu ''wikidata|property|linked|P131'' ze schreiwen. Amplaz de Kanton an de Wikidata nees asetzen ze goen soll en einfach am Text vun den Artikelen agesat ginn. ::Lo war ech et deen de Kanton erausgeholl huet, mä muer kann et anere sinn dee mierkt datt déi Informatioun falsch ass, an dann hëlt deen et nees eraus an dann hu mer an onsen Artikelen nees deselwechte Misär. Du muss der bewosst sinn datt d'Wikidata an éischter Linn geduecht sinn fir Informatiounen ze kollektionéieren, an net fir se distribuéieren. Déi Distributioun ass an engem gewësse Sënn just en Offallprodukt an dofir fënnt een eeben net alles mondgerecht do. Wa jiddweree géif denke wéi s du, a sech op de Wikidata d'Bezeechnunge fir säi perséinleche Gebrauch an de Këschten, ouni Rücksicht op d'korrekt Definitioun vun der Proprietéit géif afëlle goen, da géif dat e schéine Kuddelmuddel ginn. ::Mat beschte Gréiss --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 11:19, 30. Mee 2021 (UTC) :Ech géing net Wikidata-Donnéeën am WikiText benotzen ausser et geet drëm d'Populatioun z. B. unzeweisen (e Wäert deen dacks ännert). Wat d'Afëlle vun der Proprietéit P131 ugeet (Verwaltungseenheet) et däerf een op kee Fall de Sënn vun Proprietéit änneren a mat eppes aneres afëllen soss ginn d'Roboteren déi d'Wikidata afëlle guer net méi eens. --[[Benotzer:Soued031|Soued031]] ([[Benotzer Diskussioun:Soued031|Diskussioun]]) 11:58, 30. Mee 2021 (UTC) OK, notéiert. Ech probéiere mech drun ze halen. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:12, 31. Mee 2021 (UTC) ==Lourdesgrott Haler== Salut Gilpe, se kéint menger Meenung no souguer eventuell an der Äerenzdallgemeng sinn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 21:19, 7. Dez. 2021 (UTC) :Merci; dat fanne mer dann eraus wa mer d'Koordinate bis hunn ;-) [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 19:21, 8. Dez. 2021 (UTC) ==Bundeskanzler== Salut, Kuck mol wgl. do [[Fred Sinowatz]]. Hoffen datt den Automat net nach méi där Béck geschoss huet --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:44, 10. Dez. 2021 (UTC) :Dat schéngt deen eenzege gewiescht ze sinn… d'Ännerungen haten alleguer +32 oder +64 Zeechen, just beim Sinowatz waren et der +66, also zwéin zevill ;-). Merci awer. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 15:11, 10. Dez. 2021 (UTC) == Stefania Turkewich == Hello GilPe, When you have time, could you take a look at the English article: [[en: Stefania Turkewich]]? Stefania was the first woman composer of classical music in Ukraine. Would you be able to give this article a start, in the Luxembourgish language Wikipedia, with an introductory sentence or paragraph for the «CEE Spring 2022» Wikipedia project? Thank you. [[Benotzer:Nicola Mitchell|Nicola Mitchell]] ([[Benotzer Diskussioun:Nicola Mitchell|Diskussioun]]) 21:21, 4. Mee 2022 (UTC) == A few files without a license == Hi! A few of your files are in [[:Kategorie:Wikipedia:Biller ouni Lizenz]]. Could you have a look? --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 13:45, 17. Jul. 2022 (UTC) :Hi @[[Benotzer:MGA73|MGA73]]. :Thanks, I've added the licenses. The two remaining files were not uploaded by me. Regards, [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:32, 17. Jul. 2022 (UTC) :: Perfect! Thanks a million! --[[Benotzer:MGA73|MGA73]] ([[Benotzer Diskussioun:MGA73|Diskussioun]]) 16:07, 17. Jul. 2022 (UTC) :::Merci fir d'Verbesserung bei der Sekundärbunn. Do hat ech awer guer net gutt opgepasst. :-( --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:35, 21. Mäe. 2023 (UTC)• ==méinen - méins - méint - geméint== Den LOD behandelt déi zwee gläichwäerteg. En huet keng Haaptvariant. --[[Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:856A:9D5F:8974:9906|2A02:A03F:A199:6C00:856A:9D5F:8974:9906]] 17:23, 6. Jan. 2024 (UTC) :Gudde Moien och, :Den LOD schreift bei [https://lod.lu/artikel/MEINEN1 ''méinen'']: „Variant vun ''méien''“ :Bei [https://lod.lu/artikel/MEIEN1 ''méien''] steet näischt derbäi, sou datt dat - am mengem Versteesdemech - d'Haaptweurt ass, och wann dat net explizitt derbäi steet; deemno ''méien - méis - méit - geméit''. :[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 10:14, 7. Jan. 2024 (UTC) :Bei ''meien'' steet ënnen op der Säit ënner Kuckt och ''Variant:méinen'' --[[Spezial:Kontributiounen/2A02:A03F:A199:6C00:856A:9D5F:8974:9906|2A02:A03F:A199:6C00:856A:9D5F:8974:9906]] 10:22, 7. Jan. 2024 (UTC) ::Okee, hat ech effektiv net gesinn. Mä déi Informatioun weist jo op eng '''Variant''' hin… [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 10:26, 7. Jan. 2024 (UTC) :::Bei där anerer steet ''Variant vu méien'' dat weist jo och op eng ''Variant'' hin. Ass jo zimmlech réciproque oder net. :-) :::Menger Meenung no gesäit den LOD eng vu senge Varianten nëmmen als Haaptvariant un wann en net op déi aner zeréckverweist. Ech mengen dat gouf schonn eng Kéier entzwousch an enger Diskussioun gesot an ech hat deemools och e Beispill gesinn, wees awer lo net méi wou. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:43, 7. Jan. 2024 (UTC) :Gudde Mëtteg, :Op meng Nofro beim LOD ass hei hir Äntwert zu de Varianten: (…) zu Ärer Fro zu de Varianteschreiwungen am LOD. Dir hutt et richteg erkannt, datt mer anescht verweisen, jee nodeems ob mer d'Haaptvariant oder d'Niewevariant beschreiwen (d. h. bei der Haaptvariant verweise mer mat engem „Kuckt och“ a bei der Niewevariant gëtt „Variant vun“ gewisen). Allerdéngs heescht dat net, datt déi eng Form méi richteg oder falsch ass ewéi déi aner. Fir Är Fro méi genee kënnen ze beäntweren, musse mer fir d'éischt tëschent zwou Zorte vu Varianten ënnerscheeden: 1) Varianten, déi anescht ausgeschwat ginn: zënter/zanter 2) orthografesch Varianten: extreem/extrem Beim éischte Fall ass et am Prinzip de Critère vun der Heefegkeet, deen decidéiert, ob eng Variant am LOD Haapt- oder Niewevariant gëtt. Dir kënnt awer esouwuel déi eng ewéi déi aner Form benotzen, jee no Preferenz. Am zweete Fall entspriechen d'Schreifweisen am LOD den offiziellen Orthografiesreegelen, woubäi déi integréiert (lëtzebuergesch) Schreifweis meeschtens d'Haaptvariant ass. Och an dësem Fall si béid Forme richteg. D'Preferenz gëtt am LOD awer op d'Haaptvariant geluecht. Bei Friemwierder kann et och virkommen, datt eng orthografesch Variant mat der Zäit ganz verschwënnt. Dëst wier zum Beispill denkbar bei der Grafie extrem, well de laangen e op Lëtzebuergesch an der betounter Silb am Prinzip ëmmer verduebelt gëtt an an dësem Fall déi nativ Form aus dem Däitsche mat engem e ganz kéint verschwannen. Schéinen Dag, [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 11:27, 12. Jan. 2024 (UTC) ::Flott, dann hu mer lo eppes wou mer ons kënnen upaken. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:37, 12. Jan. 2024 (UTC) ==Bild== [[File:Luxembourg, avenue Émile Reuter 08-2019 (102).jpg|50px]] Salut GilPe, Ech menge bei dësem Bild stëmmt eppes a senger Beschreiwung net. Misst do net en direction Est stoen amplaz Ouest. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 20:47, 10. Feb. 2024 (UTC) ::Jo, effektiv; ech hunn et verbessert. Merci! | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:44, 11. Feb. 2024 (UTC) ==Wikisource== Hello, I've seen that you are one of the few contributors of wikisource in luxembourg. I don't know this language but I follow projects in minority languages. If I make some language mistake, please correct me, as you prefere.--[[Benotzer:Mizardellorsa|Mizardellorsa]] ([[Benotzer Diskussioun:Mizardellorsa|Diskussioun]]) 17:40, 28. Mäe. 2024 (UTC) :Hi Mizardellorsa, :I have indeed experimented a little on wikisource. Unfortunately, there are very few contributors and articles. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:55, 30. Mäe. 2024 (UTC) ::Dear Gilpe. This week I've uploaded some pages (dozens) of 1800's authors even if I don't know the language. I hope that somebody will come to correct it and help me.Thank you [[Benotzer:Mizardellorsa|Mizardellorsa]] ([[Benotzer Diskussioun:Mizardellorsa|Diskussioun]]) 20:14, 5. Abr. 2024 (UTC) == Fotoe vu Walplakater == Salut,<br> ech hu gesinn, datt s du fir d'[[Wale fir d'Europäescht Parlament 2019 (Lëtzebuerg)]] Fotoe vu Walplakater gemaach hues fir an den Artikel. Allerdéngs liesen ech an der Versiounsgeschicht, datt se anscheinend virdrun op Wikimedia Commons geläscht goufen. Am Artikel fir [[Wale fir d'Europäescht Parlament 2024 (Lëtzebuerg)]] huet den @[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] och en Ënnerabschnitt fir Walplakater ugeluecht, wouwéinst ech ''en passant'' e puer Fotoe vun enger Rei Plakater gemaach hunn. Lo froen ech mech allerdéngs, ob et urheberrechtlech an der Rei ass déi Fotoen och op Wikimedia Commons oder direkt op d'lb.wikipedia ze setzen a wa jo, wat dee propperste Wee (an d'Begrënnung dofir) ass. Merci am Viraus fir eng eventuell Erhellung. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:19, 2. Jun. 2024 (UTC) :Gudde Moien, :<nowiki>Op Commons lafe mer effektiv d'Gefor, datt se geläscht ginn (besonnesch wéinst engem Plakat mat enger Skulptur vum Reuterswärd drop). Wann iwwerhaapt, da wär et warscheinlech besser, se just ob lb.wikipedia eropzelueden. Ech hunn och Foto gemaach a kann d'Säit komplettéieren, wann néideg. ~~~~</nowiki> [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:08, 3. Jun. 2024 (UTC) == Nei Stater Buslogoen == Moie GilPe, ech hu gesinn datt dir nei Stater Buslogoe (fir d'AVL-Linne) op Commons eropgelueden, an déi „al“ ersat hutt. Goufen déi elo geännert? Hunn op bus.vdl.lu, oder un de Bushalte keng nei Logoe fonnt. P.S. Dir hutt nach en EnCours op der AVL-Linn 28. Wollt net dru piddele goen. Bescht Gréiss. [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 13:33, 9. Aug. 2024 (UTC) :Mëtteg, :Ech hunn d'Linnerondelen mat .svg-Fichieren ersat; soss huet just d'Faarf bei eenzele Linne changéiert (z.&nbsp;B. 22). Merci fir den Hiwäis vun der L. 28. [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:36, 9. Aug. 2024 (UTC) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2024 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2024 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2024_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2025]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 06:24, 26. Jan. 2025 (UTC) </div> <!-- Message gouf vum User:Doc James@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2024&oldid=28172893 benotzt huet--> == Question == Moien! Désolé pour le français, mais vu que je ne parle pas la langue... J'ai une question, est-ce que tu peux importer [[:Fichier:Luxembourg, aérogare Findel lb (101).jpg]] en local sur le wiki en français stp (voir [[:fr:Aide:Importer_un_fichier#Exceptions]] pour la procédure) pour illustrer [[:fr:Aéroport de Luxembourg-Findel]] ? Merci d'avance :) ! [[Benotzer:Lyon-St-Clair|Lyon-St-Clair]] ([[Benotzer Diskussioun:Lyon-St-Clair|Diskussioun]]) 07:04, 4. Mäe. 2025 (UTC) :Bonjour, :Pas de soucis; c'est fait ([[:fr:Fichier:Luxembourg,_aérogare_Findel_fr_(101).jpg|Fichier:Luxembourg, aérogare Findel fr (101).jpg]]) | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:23, 4. Mäe. 2025 (UTC) ::Merci beaucoup ! --[[Benotzer:Lyon-St-Clair|Lyon-St-Clair]] ([[Benotzer Diskussioun:Lyon-St-Clair|Diskussioun]]) 17:04, 4. Mäe. 2025 (UTC) == Philippe Ernzer == → Geréckelt op: [[Diskussioun:Philippe Ernzer]] == Botkont == Salut, ech hu gesinn, dass de a leschter Zäit vill Massenännerunge mam AutoWikiBrowser méchs. Villäicht géif et sech lounen, e [[Wikipedia:Bot|Bot]]-Kont unzefroen? Aus deem selwechte Grond hunn ech mir sengerzäit de [[Benotzer:VolvoxBot]] ugeluecht. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:31, 17. Abr. 2025 (UTC) ==Méi oder manner== Wat ass besser wann ee méi oder manner seet? Ech fannen déi Ännerungen zimmlech subjektiv --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 19:29, 2. Mee 2025 (UTC) :Moien, :"méi oder wéineger" an "méi oder manner" ginn am LOD als Synonym gefouert. Mir kléngt de "wéineger" awer zimmlech vun déisäits der Musel a well mer op der lb.wiki ongeféier 107 "méi oder wéineger" an 169 "méi oder manner" haten, hunn ech dat zu Gonschte vun der Majoritéit vereenheetlecht. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:48, 2. Mee 2025 (UTC) == Harry Roldán Pinedo Valera, Foto del artista (2024) == Moien, D'Publikatiounslizenz ass elo verfügbar. Si gouf vum Roldán Pinedo (dem Papp vum Kënschtler, deen de Fotograf ass) den 06/06/2025 vu senger privater e-Mail-Adress roldanyharry.pinedo@gmail.com un commons-copyvio@wikimedia.org geschéckt. [[Benotzer:NORPpA|NORPpA]] ([[Benotzer Diskussioun:NORPpA|Diskussioun]]) 13:44, 18. Jun. 2025 (UTC) :Mëtteg, :Esou wéi ech dat op Commons liesen, ass d'Prozedur mat der Lizenz nach net ofgeschloss ("''Beim Volunteer Response Team ist eine E-Mail bezüglich dieser Datei eingegangen, (…). Bitte habe dennoch etwas Geduld, da die Warteschlange noch nicht abgearbeitet ist''."). Wann dat dann ofgeschloss ass, kann d'Foto op [https://www.wikidata.org/wiki/Q133306826 Wikidata] agesat ginn an da gëtt se och an der Inofbox ugewisen. :PS: D'Infobox ass an engem Artikel ëmmer uewen, an Fotoen drënner ;-) [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:40, 18. Jun. 2025 (UTC) == Japaneschen Numm == Salut, ech hu gesinn, dass de bei enger Rei Artikelen {{tl|Japaneschen Numm}} agesat hues, allerdéngs och op Plazen, wou dat net richteg war. Ech mengen, déi misst een nach eng Kéier all kontrolléieren (et kéint een op Wikidata kucke goen, wat de Virnumm ass, oder op aner Wikien). De Punkt ass, datt mer op der lbwiki bei Japaner net systematesch déi eng oder aner Reiefolleg behäerzegen; mee dat ass a mengen Aen och kee Problem. Och op verschiddenen anere grousse Wikie gëllt de Prinzip, datt een d'Reiefolleg Familljennumm+Virnumm wielt, et sief dann am Sproochraum vun der Wiki wier schonn déi ëmgedréinte Reienfolleg allgemeng etabléiert. Sou heescht den [[Hayao Miyazaki]] eigentlech ''Miyazaki Hayao'', mee am Westen ass en allgemeng eben als ''Hayao Miyazaki'' bekannt, wouwéinst d'Artikele meeschtens och sou heeschen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 06:59, 19. Jun. 2025 (UTC) :Moien a Merci, :Ech hat bei menger Aktioun net iwwerall e Label "Familljennumm" op wikidata fonnt, oder e war net a laténgescher Schrëft; ech hu mech deelweis op de.wiki bezunn, mä ech gesinn, ech hat dat net konsequent genuch gemaach a dowéinst hunn ech der e puer falsch ëmgenannt". Ech probéieren an den nächsten Deeg dat nach eng Kéier z'iwwerkucken. | == Awunnerzuel == Salut a merci fir déi vill nei Geographiesartikelen. Bei den Awunnerzuelen am Fléisstext bënns de d'Informatiounen iwwer <pre>{{PAGENAME}} huet {{#property:P1082|from=Q79863}} Awunner.</pre> an. Ech hu bei [[Zchinwali#Populatioun]] elo beispillhaft den Zäitpunkt vun der Awunnerzuel an déi eventuell op Wikidata virhane Referenzen agebonnen, zesumme mam Hinweis, datt de Saz automatesch vu Wikidata agebonne gëtt. <pre>{{PAGENAME}} huet {{wikidata|property|qualifier|references|P1082|P585|format=%p Awunner <small>(Stand %q)</small><ref>Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref>[{{,}}%r]}}.</pre> Wat häls de dovunner (vum Prinzip, Format, …)? Ech taggen och de @[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] fir en (eventuell kriteschen) Avis. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:06, 13. Jul. 2025 (UTC) :Moien, ech fannen déi Iddi net schlecht. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 17:00, 13. Jul. 2025 (UTC) ::Gudden Owend, ::Merci fir dës Upassung; dat gefält mer nawell gutt. Just d'Formulatioun an der Referenz („Sprooch vum Wierk oder Numm: Englesch“) ass e bësse komesch (cf. [[Sri Jayawardenepura]]). ::Ech géif et och gutt fannen, wann eng Rei Informatiounen (Awunner, Regierungschef, Staatschef, …) an der <nowiki>{{Infobox Uertschaft}}</nowiki> automatiséiert wieren; sou ass z.&nbsp;B. e President vun engem klenge Land wäit ewech, op Wikidata éischter richteg wéi wann een et manuell op der lb.wiki muss à jour setzen. Ech wollt mech awer net un déi Schabloun woen, déi schéngt mer méi speziell ze sinn… | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:50, 13. Jul. 2025 (UTC) :::Ech hat éischter d'<nowiki>{{Infobox Land}}</nowiki> gemengt… | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 18:05, 13. Jul. 2025 (UTC) ::::Salut, wat d'Formuléierung vun de Referenzen ugeet: D'[[Modul:Wd]] setzt fir Wikidata-Referenzen normalerweis eng Schabloun an, déi mat den entspriechende Parametere vun der Wikidata-Referenz gefiddert gëtt. Dat ass bei eis awer net richteg konfiguréiert, dohier kréie mir „réi“ de Label vun der Eegenschaft suivéiert vum (Label vum) Wäert der Rei no opgelëscht. Ech probéieren dat mol riicht ze béien, wann ech eng roueg Minutt hunn (oder e puer méi …). ::::Wat d'automatescht Abanne vun Infoen an d'[[Schabloun:Infobox Land]] ugeet: Dat wier eng gutt Saach, mee dat schéngt op den éischte Bléck opwenneg, well ee villäicht déi ganz Schabloun nei opbaue misst fir et propper ze maachen, ech weess et net… --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:20, 14. Jul. 2025 (UTC) :::::@[[Benotzer:GilPe|GilPe]] Déi automatesch vu Wikidata agebonne Referenze gi lo mat der ressucitéierter [[Schabloun:Cite web]] a Form bruecht (dofir hunn ech och um [[Modul:Wd]] e bësse piddele missen). Wann eppes opfält, wou eppes net korrekt ugewise gëtt oder Donnéeë feelen, gäre Bescheed soen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:30, 18. Jul. 2025 (UTC) == Fro vum [[User:Volvox|Volvox]] (19:59, 3. Sep. 2025) == Moie GilPe, et ass mer eng Éier, dass de mäi Mentor bass. (Fir datt d'Nowelt sech net wonnert: Dat heiten ass e klengen Testmessage fir sech mam Mentoreprogramm ze familiariséieren.) --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:59, 3. Sep. 2025 (UTC) :Moie @[[Benotzer:Volvox|Volvox]], ech krut eng E-Mail an eeben de Message op menger Diskussiounssäit. Mäin ''Mentoren-Dashboard'' seet awer nach ëmmer "Keine Neulinge gefunden". | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:05, 3. Sep. 2025 (UTC) ::Wat soen dann deng Filterastellungen um Dashboard? Ech ka mer virstellen, datt ech do duerch de Standardwäert vum Maximum fir d'Zuel vun den Ännerungen (500?) ewechfléien. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:14, 3. Sep. 2025 (UTC) :::Ah jo, dorun huet et geleeën. Ech hunn de "Maximum"-Filter eropgesat. An elo hunn ech schonn 2 ''Menteeën'' [[Fichier:Face-smile-big.svg|20px]] | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:22, 3. Sep. 2025 (UTC) == Thank you! == [[File:Translation Barnstar Velvet.svg|left|150px|Thank you, GilPe, for translating the user interfaces of tools like the Growth feature and others into Luxembourgish.]] [[Benotzer:UOzurumba (WMF)|UOzurumba (WMF)]] ([[Benotzer Diskussioun:UOzurumba (WMF)|Diskussioun]]) 23:33, 4. Sep. 2025 (UTC) == Benotzerkëscht Bot == Salut, en Detail just: Du hues dech op denger Benotzersäit an der Këscht {{tl|Benotzer Bot-Bedreiwer}} selwer als däi Bot uginn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:12, 9. Sep. 2025 (UTC) :Merci! Ech hunn e gefléckt. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:32, 9. Sep. 2025 (UTC) == Fro vum [[User:Mars1946|Mars1946]] (07:23, 13. Okt. 2025) == Moien, Betrefft Stëftung Kräizbierg : Villmols Merci fir dei wertvoll Aennerungen.Ech sin nach an de Kannerschong mat Wikipedia. Selwer Diplomat e.r., hun ech Problem mat der Joan Prinzessin vu Lëtzebuerg bis 1978. Dono Joan Duchesse de Mouchy als Presidentin vun der Stëftung. Ech wousst net wéi een Titel wielen. Vleit ass Joan Douglas-Dillon d'Leisung an déi eisem Haff och eventuell am Beschten conveneiert. Ma vleit der Duchesse Joan net. Loosse mer et emol esou stoen, well io e Link op hiir Biografie gemach gett. Leif Greiss --[[Benotzer:Mars1946|Mars1946]] ([[Benotzer Diskussioun:Mars1946|Diskussioun]]) 07:23, 13. Okt. 2025 (UTC) :Moien och. Fir beim Bild mat de Kannerschong ze bleiwen: "iwwer dem Fale léiert ee Goen". Alles gutt esou, wann eppes net esou sëtzt wéi et soll, gëtt et vun engem anere riicht gebéit. Dat mat der Prinzessin hiren Titelen ass net esou einfach, mä well hiren Artikel Joan Douglas-Dillon heescht, ass d'Referenz am Kräizbierg Artikel och gutt esou. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:37, 13. Okt. 2025 (UTC) == GilPe/Wiki-Tipps == Wat déi automatesch Awunnerzuel vu Wikidata ugeet, sou misst een [%r] stoe loossen, fir d'Referenz net ze verléieren. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 07:49, 13. Jan. 2026 (UTC) :Merci fir dat opmierksaamt Iwwerliesen… :-) | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:06, 13. Jan. 2026 (UTC) == Domain Wierk oder Editeur bei Referenzen == Salut, wéi ech zoufälleg bemierkt hunn, dass de bei [[Mireille Welter]] an der [[Schabloun:Citation]] „wort.lu“ ënnert dem Parameter „Editeur“ an net „Wierk“ uginn hues, hunn ech mech gefrot, wat an deem Fall ''best practice'' wier. Intuitiv géif ech eng Internetdomain éischter als Wierk ugesinn, vun deenen dann déi spezifesch referenzéiert Ënnersäiten Deeler sinn, amplaz datt d'Domain den Editeur wier, deen d'Ënnersäiten erausgëtt, mee well s du wesentlech méi oft déi Schabloun benotz, wollt ech deng Meenung froen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 10:57, 15. Feb. 2026 (UTC) :Moien, Also ech sinn dat bis elo méi pragmatesch ugaangen: bei ''Editeur'' schreiwen ech effektiv ëmmer wort.lu, rtl.lu oder Änleches an dat Feld gëtt och ëmmer ausgefëllt. ''Wierk '' benotzen ech just a Fäll wéi z.&nbsp;B. bei Akten aus dem État civil: “Doudeschäin Nr XY” als ''Titel'', de Regëster als ''Wierk '' (z.&nbsp;B. CT-03-02-0126 Naissances, 1858-1881 (Registre)) an als ''Editeur ''ass et gemenkerhand “Archives nationales, Commune de XYZ”. Ech hunn elo als Test beim [[Mireille Welter]] ënnert Privates d'Referenz kopéiert an “wort.lu” eng Kéier bei ''Editeur ''an déi aner Kéier bei ''Wierk ''agesat. Den Ënnerscheed an der Publikatioun vun der Referenz ass just, datt et eng Kéier kursiv geschriwwe gëtt an déi aner Kéier net. Ob déi eng oder aner Alternativ besser ass oder net, weess ech net… | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:44, 15. Feb. 2026 (UTC) ::Ech hunn op [[Schabloun:Citation/doc]] nogekuckt, do gëtt am TemplateData mat <pre> "maps": { "citoid": { "title": "Titel", "url": "URL", "publicationTitle": "Wierk", "websiteTitle": "Wierk", "blogTitle": "Wierk", "forumTitle": "Wierk", "publisher": "Editeur", "date": "Datum", "pages": "Säiten", "accessDate": "Gekuckt", "language": "Sprooch", "contributors": "Coauteuren", "podcaster": "Auteur", "programmer": "Auteur", "author": "Auteur" } } </pre> ::d'Verknäppung tëscht de Schablouneparameteren an der Citoid-Erweiderung gemaach, mat där een am visuelle Editeur aus enger URL eng fäerdeg Referenz zaubere kann. Deemno gëtt aus enger Internetsäit ee „Wierk“, wann een d'Referenz automatesch generéiert. Sou hat ech och all d'Referenzen am Artikel [[Mireille Welter]] gemaach an dofir ware se all mat „Wierk“ (am allgemengen hunn ech zwar de Quelltextediteur léiwer, bei bei Referenzen an Tabellen ass de visuellen Editeur praktesch). Fir keen oneenheetlecht Bild aus automatesch generéierte Referenzen a manuell definéierten ze provozéieren, bleiwen ech an Zukunft bei „Wierk“ fir Domainen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 00:40, 17. Feb. 2026 (UTC) :::Jo, déi automatesch Ëmwandlung an eng Referenz ass eng flott Saach, wa se da funktionéiert (bei ''rtl.lu'' jo, bei ''wort.lu'' oder ''legilux.lu'' leider net). Ech hat effektiv de Verglach domat net gemaach, mä okee, ech probéieren dann an Zukunft och fir d'Domän bei „Wierk“ anzesetzen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:00, 17. Feb. 2026 (UTC) == Moien :D == Moien GilPe, ech hunn gesinn, datt du dee wars, deen mir de Moien iwwer meng Diskussiounssäit op dëser Wiki geschéckt huet, ech wollt just laanschtkucken a Moien soen. [[Benotzer:F1fan00|F1fan00]] ([[Benotzer Diskussioun:F1fan00|Diskussioun]]) 12:44, 25. Feb. 2026 (UTC) == Fro vum [[User:Kivo Van Twist|Kivo Van Twist]] (10:18, 1. Abr. 2026) == Moien, merci dass du deng hellef ubidds. Waat muss ech dann lo nach héi upassen ? --[[Benotzer:Kivo Van Twist|Kivo Van Twist]] ([[Benotzer Diskussioun:Kivo Van Twist|Diskussioun]]) 10:18, 1. Abr. 2026 (UTC) :Moien, :Du hues den Text op deng ''[[Benotzer:Kivo Van Twist|Benotzersäit]] ''gesat, net als Artikel op Wikipedia. An der Tëschenzäit huet awer schonn e Benotzer den Text an d'Säit [[Kivo Van Twist]] kopéiert, den Artikel gouf vu verschidden anere Leit ugepasst an en ass elo "Wiki-konform" ;-). :Op denger Benotzersäit kann s de Text läschen an déi Säit benotzen, sou wéi et am bloe Kader erkläert ass. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 11:33, 1. Abr. 2026 (UTC) agzxgswtf8szonyvpgchoeo4aggtv15 Duccio Tessari 0 101030 2669479 2668066 2026-04-01T08:34:50Z Johnny Chicago 17 /* als Regisseur */ 2669479 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} Den '''Duccio Tessari''', gebuer als ''Amadeo Tessari'' den [[11. Oktober]] [[1926]] zu [[Genua]], a gestuerwen de [[6. September]] [[1994]] zu [[Roum]], war en italieenesche Filmregisseur an [[Dréibuchauteur]]. Interessant Filmer vum Duccio Tessari sinn am Joer 1962 ''[[Arrivano i titani]]'' mam [[Giuliano Gemma]] an 1963 ''[[Il fornaretto di Venezia (Film 1963)|Il fornaretto di Venezia]]'', mam [[Jacques Perrin]] a [[Michèle Morgan]]. Hie war zanter 1972 mat der Schauspillerin [[Lorella De Luca]] bestuet. == Filmographie == === Kino === ==== als Regisseur ==== * 1962: ''[[Arrivano i titani]]'', mam [[Pedro Armendáriz]], [[Giuliano Gemma]] an [[Antonella Lualdi]] * 1963: ''[[Il fornaretto di Venezia (Film 1963)|Il fornaretto di Venezia]]'', mam [[Jacques Perrin]], [[Michèle Morgan]] a [[Sylva Koscina]] * 1964: ''[[La sfinge sorride prima di morire - stop - Londra]]'', mam [[Tony Russel]], [[Maria Perschy]] an [[Ivan Desny]] * 1965: ''Una voglia da morire'', mam [[Raf Vallone]] an [[Annie Girardot]] * 1965: ''Una pistola per Ringo'', mam Giuliano Gemma a [[Lorella De Luca]] * 1965: ''Il ritorno di Ringo'', mam Giuliano Gemma a Lorella De Luca * 1966: ''Kiss Kiss… Bang Bang'', mam Giuliano Gemma a Lorella De Luca * 1967: ''Per amore... per magia...'', mam [[Gianni Morandi]] a [[Rosemary Dexter]] * 1968: ''Meglio vedova'', mam [[Virna Lisi]] a [[Peter McEnery]] * 1968: ''[[I bastardi]]'', mam [[Rita Hayworth]], Giuliano Gemma a [[Klaus Kinski]] * 1969: ''Vivi o preferibilmente morti'', mam Giuliano Gemma a [[Sydne Rome]] * 1970: ''Quella piccola differenza'', mam [[Pino Caruso]] an [[Juliette Mayniel]] * 1970: ''La morte risale a ieri sera'', mam [[Frank Wolff]] a [[Raf Vallone]] * 1971: ''Forza 'G' '', mam [[Riccardo Salvino]] * 1971: ''Una farfalla con le ali insanguinate'', mam [[Helmut Berger]] * 1971: ''Viva la muerte… tua!'', mam [[Franco Nero]] an [[Eli Wallach]] * 1973: ''Gli eroi'', mam [[Rod Steiger]] a [[Rosanna Schiaffino]] * 1973: ''Tony Arzenta'', mam [[Alain Delon]] a [[Richard Conte]] * 1974: ''L'uomo senza memoria'', mam [[Senta Berger]] a [[Luc Merenda]] * 1974: ''Tough Guys'', mam [[Lino Ventura]] an [[Isaac Hayes]] * 1975: ''Zorro'', mam Alain Delon an [[Ottavia Piccolo]] * 1976: ''La madama'', mam [[Christian De Sica]] * 1977: ''Safari Express'', mam Giuliano Gemma an [[Ursula Andress]] * 1978: ''Das fünfte Gebot'', mam [[Helmut Berger]] an [[Udo Kier]] * 1986: '' Un centesimo di secondo'', mam [[Gustavo Thoeni]] an [[Antonella Interlenghi]] * 1985: ''Tex e il signore degli abissi'', mam Giuliano Gemma a [[William Berger]] * 1986: Bitte lasst die Blumen leben, mam [[Klausjürgen Wussow]] an [[Hannelore Elsner]] * 1990: ''C'era un castello con 40 cani'', mam [[Peter Ustinov]] * 1992: ''Beyond Justice'', mam [[Rutger Hauer]] an [[Omar Sharif]] ==== als Dréibuchauteur (Auswiel)==== * 1961: ''[[La vendetta di Ercole]]'', vum [[Vittorio Cottafavi]] * 1961: ''[[Maciste alla corte del Gran Khan]]'', vum [[Riccardo Freda]] == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Tessari Duccio}} [[Kategorie:Italieenesch Filmregisseuren]] [[Kategorie:Italieenesch Dréibuchauteuren]] [[Kategorie:Gebuer 1926]] [[Kategorie:Gestuerwen 1994]] fp2lbpeqqvwmlwofh9gtjlly3djpd3h 2669480 2669479 2026-04-01T08:37:35Z Johnny Chicago 17 /* als Regisseur */ 2669480 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} Den '''Duccio Tessari''', gebuer als ''Amadeo Tessari'' den [[11. Oktober]] [[1926]] zu [[Genua]], a gestuerwen de [[6. September]] [[1994]] zu [[Roum]], war en italieenesche Filmregisseur an [[Dréibuchauteur]]. Interessant Filmer vum Duccio Tessari sinn am Joer 1962 ''[[Arrivano i titani]]'' mam [[Giuliano Gemma]] an 1963 ''[[Il fornaretto di Venezia (Film 1963)|Il fornaretto di Venezia]]'', mam [[Jacques Perrin]] a [[Michèle Morgan]]. Hie war zanter 1972 mat der Schauspillerin [[Lorella De Luca]] bestuet. == Filmographie == === Kino === ==== als Regisseur ==== * 1962: ''[[Arrivano i titani]]'', mam [[Pedro Armendáriz]], [[Giuliano Gemma]] an [[Antonella Lualdi]] * 1963: ''[[Il fornaretto di Venezia (Film 1963)|Il fornaretto di Venezia]]'', mam [[Jacques Perrin]], [[Michèle Morgan]] a [[Sylva Koscina]] * 1964: ''[[La sfinge sorride prima di morire - Stop Londra]]'', mam [[Tony Russel]], [[Maria Perschy]] an [[Ivan Desny]] * 1965: ''Una voglia da morire'', mam [[Raf Vallone]] an [[Annie Girardot]] * 1965: ''Una pistola per Ringo'', mam Giuliano Gemma a [[Lorella De Luca]] * 1965: ''Il ritorno di Ringo'', mam Giuliano Gemma a Lorella De Luca * 1966: ''Kiss Kiss… Bang Bang'', mam Giuliano Gemma a Lorella De Luca * 1967: ''Per amore... per magia...'', mam [[Gianni Morandi]] a [[Rosemary Dexter]] * 1968: ''Meglio vedova'', mam [[Virna Lisi]] a [[Peter McEnery]] * 1968: ''[[I bastardi]]'', mam [[Rita Hayworth]], Giuliano Gemma a [[Klaus Kinski]] * 1969: ''Vivi o preferibilmente morti'', mam Giuliano Gemma a [[Sydne Rome]] * 1970: ''Quella piccola differenza'', mam [[Pino Caruso]] an [[Juliette Mayniel]] * 1970: ''La morte risale a ieri sera'', mam [[Frank Wolff]] a [[Raf Vallone]] * 1971: ''Forza 'G' '', mam [[Riccardo Salvino]] * 1971: ''Una farfalla con le ali insanguinate'', mam [[Helmut Berger]] * 1971: ''Viva la muerte… tua!'', mam [[Franco Nero]] an [[Eli Wallach]] * 1973: ''Gli eroi'', mam [[Rod Steiger]] a [[Rosanna Schiaffino]] * 1973: ''Tony Arzenta'', mam [[Alain Delon]] a [[Richard Conte]] * 1974: ''L'uomo senza memoria'', mam [[Senta Berger]] a [[Luc Merenda]] * 1974: ''Tough Guys'', mam [[Lino Ventura]] an [[Isaac Hayes]] * 1975: ''Zorro'', mam Alain Delon an [[Ottavia Piccolo]] * 1976: ''La madama'', mam [[Christian De Sica]] * 1977: ''Safari Express'', mam Giuliano Gemma an [[Ursula Andress]] * 1978: ''Das fünfte Gebot'', mam [[Helmut Berger]] an [[Udo Kier]] * 1986: '' Un centesimo di secondo'', mam [[Gustavo Thoeni]] an [[Antonella Interlenghi]] * 1985: ''Tex e il signore degli abissi'', mam Giuliano Gemma a [[William Berger]] * 1986: Bitte lasst die Blumen leben, mam [[Klausjürgen Wussow]] an [[Hannelore Elsner]] * 1990: ''C'era un castello con 40 cani'', mam [[Peter Ustinov]] * 1992: ''Beyond Justice'', mam [[Rutger Hauer]] an [[Omar Sharif]] ==== als Dréibuchauteur (Auswiel)==== * 1961: ''[[La vendetta di Ercole]]'', vum [[Vittorio Cottafavi]] * 1961: ''[[Maciste alla corte del Gran Khan]]'', vum [[Riccardo Freda]] == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Tessari Duccio}} [[Kategorie:Italieenesch Filmregisseuren]] [[Kategorie:Italieenesch Dréibuchauteuren]] [[Kategorie:Gebuer 1926]] [[Kategorie:Gestuerwen 1994]] rt1vr3pcf8y8f5quyyzgxbm5dxd1tae ROSAT 0 112635 2669398 2519307 2026-03-31T16:07:41Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2669398 wikitext text/x-wiki {| border="0" width="336" cellpadding="2" cellspacing="1" style="margin-left:0.5em; background:#FBBFFA; float:right;" ! colspan="2" | ROSAT |- bgcolor="#FFFAFA" | align="center" colspan="2" |[[Fichier:Delta 6920-10 launch with ROSAT.jpg|thumb|300px|center|De ROSAT beim Start [[1. Juni]] [[1990]].]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Typ|| Röntgensatellit |- bgcolor="#FFFAFA" | Land || Däitschland |- bgcolor="#FFFAFA" | Agentur || [[Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt|DLR]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Bunnhéicht || 580&nbsp;km |- bgcolor="#FFFAFA" | [[Inklinatioun (Astronomie)|Bunnschréi]]|| 53° |- bgcolor="#FFFAFA" | Mass|| 2426&nbsp;kg |- bgcolor="#FFFAFA" | Moossen || 2,20 m × 4,70 m × 8,90 m |- bgcolor="#FFFAFA" | Bunn-Ëmlafzäit || 96 min |- bgcolor="#FFFAFA" | Start|| [[1. Juni]] [[1990]], 17:48 [[Koordinéiert Weltzäit|UTC]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Startplaz || [[Cape Canaveral Air Force Station|Cape Canaveral]] [[Cape Canaveral AFS Launch Complex 17|LC-17A]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Drorakéit || [[Delta II]] 6920-10 D-195 |- bgcolor="#FFFAFA" | Betribsdauer || 9 Joer |- bgcolor="#FFFAFA" | Status|| vergloust [[23. Oktober]] [[2011]] |} De '''ROSAT''' (vu [[Röntgensatellit]]) war e [[Satellit (Raumfaart)|Satellit]], deen als Röntgenobservatoire geschafft huet. Mat 2426&nbsp;Kilogramm war hien dee bis elo schwéiersten däitsche Satellit. Bei engem Käschtepunkt vu 560 Milliounen DM (mat amerikanescher a brittescher Bedeelegung), war e vun [[1990]] bis [[1999]] a Betrib a gouf den [[23. Oktober]] [[2011]] beim [[Neesantrëtt]] an d'Äerdatmosphär zerstéiert. == Aktiv Zäit == De ROSAT hätt ufanks sollte mat engem [[Space Shuttle]] an de Raum bruecht an och nees zeréck bruecht ginn. Nom [[STS-51-L#Challenger-Ongléck|Ofstuerz]] vun der [[Challenger (Raumfähr)|Challenger]] goufen déi Pläng zu Gonschte vun enger konventioneller [[Rakéit]] geännert. De ROSAT gouf mat enger [[Delta (Rakéit)|Delta-II]] den [[1. Juni]] [[1990]] an eng Ëmlafbunn an 580&nbsp;km Héicht mat enger [[Inklinatioun]] vun 53° bruecht, a war bis den [[12. Februar]] [[1999]] a Betrib. En hat déi ufanks op 5 Joer geplangt Missioun däitlech iwwerschratt. Zousätzlech zu engem véierfach geschachtelte [[Wolter-Teleskop]] (seng Spigelen hu laang als déi glaatst vun der Welt gezielt) am mëllen a mëttelhaarde [[Röntgenstralung|Röntgenberäich]] war de ROSAT nach mat engem dräifach geschachtelte Wolter-Teleskop fir den '''E'''xtremen '''U'''ltra'''v'''iolett-Beräich ([[Extrem ultraviolette Stralung|EUV-Beräich]]) ausgerëscht. D'Instrumenter hu verschidden Deelchenzieler ëmfaasst, en héichopléisenden Detekter fir Röntgen- an UV-Stralung (High Resolution Imager, HRI) an eng Wäitwénkelkamera (Wide Field Camera, WFC). De Satellit gouf vum [[Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt|DLR]] zu [[Oberpfaffenhofen]] bei München kontrolléiert. Déi wëssenschaftlech Féierung louch beim [[Max-Planck-Institut für extraterrestrische Physik]] ënner der Leedung vum Professor [[Joachim Trümper]]. De ROSAT gouf ënner der Systemféierung vun den [[Dornier-Werke|Dornier]]-System GmbH zu [[Friedrichshafen]] ënner Bedeelegung vun der [[Carl Zeiss (Entreprise)|Carl Zeiss-Entreprise]], der [[NASA]] a britteschen Entreprisë gebaut. Mam ROSAT gouf de ganzen Himmel am Röntgenberäich duerchmustert. Et goufen dobäi 125.000 nei [[Röntgenquell (Astronomie)|Röntgenquellen]] a 479 [[Extrem ultraviolett Stralung|EUV]]-Quellen entdeckt. Zu de wichtegsten Entdeckunge gehéieren d'Opléisung vun der kosmescher Röntgenhannergrondstralung an der Emissioun vu [[Quasar]]en an aneren aktive Galaxien, d'Entdeckung vun [[Neutronestär]]en, déi nëmmen thermesch stralen, d'Röntgenstralung vum Koméit [[Hyakutake]] [[1996]] souwéi Dosenden nei [[Supernova]]reschter. Och konnt eng Röntgenquell op där Plaz vun der [[Supernova 1987A]] an der [[Magellanesch Wolleken|Grousser Magellanescher Wollek]] fonnt ginn. Och am Bléckfeld vum erfollegräiche Weltraumobservatoire stounge [[Galaxiëkéip]], [[Röntgenduebelstär]]en a [[Schwaarzt Lach|Schwaarz Lächer]]. De ROSAT hat och entdeckt, datt den [[Äerdmound]] Röntgenstralung vun der [[Sonn]] reflektéiert. [[1998]] krut de ROSAT en ettlech Pannen, déi säi Gebrauch gestéiert hunn. De [[25. Abrëll]] [[1998]] war de primäre Stäresensor ausgefall; déi doraus entstane Feelausriichtung hat zu Iwwerhëtzung duerch Sonnestralung gefouert. Den 20. September koum eng weider Stéierung derbäi. Nodeem den Dreifstoff fir d'Lagereegelung och bal verbraucht war, gouf de ROSAT den [[12. Februar]] [[1999]] ofgeschalt. De Satellit war zu deem Zäitpunkt an engem lues offalenden Orbit. [[Fichier:Rosat1103.png|thumb|Buedemspuer vum ROSAT iwwer dräi Ëmleef]] [[Fichier:ROSAT one of the last images before reentry.jpg|thumb|250px|ROSAT - eent vun de leschte Biller virum Neesantrëtt - 14. Okt. 2011]] ==Literatur== * Joachim Trümper ''Der Röntgensatellit Rosat'', Physikalische Blätter, Band 46, [[1990]], S. 137-143, [http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/phbl.19900460502/abstract Online] * Trümper ''Die Erkundung des Himmels mit dem Röntgensatelliten ROSAT'', Physikalische Blätter, Band 47, [[1991]], S. 29-33, [http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/phbl.19910470109/abstract Online] * Trümper ''ROSAT-Zwischenbilanz – ein neues Bild des Himmels'', Physikalische Blätter, Band 50, [[1994]], S. 35-42, [http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/phbl.19940500111/abstract Online] * Trümper ''Astrophysik: ROSAT und seine Nachfolger: Der Forschungssatellit ROSAT hat die Röntgenastronomie revolutioniert'', Physikalische Blätter, Band 55, [[1999]], S. 45-49, [http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/phbl.19990550910/abstract Online] * M. Sterzik ''Rosat und die Sternentstehung in der Milchstraße'', Physikalische Blätter, Band 53, [[1997]], S. 539-541, [http://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/phbl.19970530612/abstract Online] == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} * [[Astronomeschen Observatoire|Observatoire]] * [[Röntgenteleskop]] * [[Weltraumschrott]] == Um Spaweck == {{Commonscat|ROSAT|ROSAT}} * DLR: [http://www.dlr.de/rosat ROSAT] * DLR: [https://web.archive.org/web/20130923075254/http://www.dlr.de/dlr/desktopdefault.aspx/tabid-10432/620_read-830 Den Neesantrëtt] * Max-Planck-Institut für extraterrestrische Physik: [https://web.archive.org/web/20181015083434/http://www.mpe.mpg.de/xray/wave/rosat/index.php?lang=de D'ROSAT Missioun] * Max-Planck-Institut für extraterrestrische Physik: [https://web.archive.org/web/20181015081819/http://www.mpe.mpg.de/xray/wave/rosat/publications/highlights/all_sky_survey.php?lang=de D'ROSAT Himmelsduerchmusterung] * Raumzeit Podcast 23 und 24: [http://www.raumzeit-podcast.de/2011/09/23/rz023-rosat/ ROSAT] [https://web.archive.org/web/20140428203143/http://raumzeit-podcast.de/2011/09/30/rz024-rosat-wiedereintritt/ ROSAT-Neesantrëtt] {{DEFAULTSORT:Rosat}} [[Kategorie:Weltraumteleskopen]] [[Kategorie:Röntgenastronomie]] [[Kategorie:Duerchmusterung]] [[Kategorie:Däitsch Raumfaart]] pyel9prctfd59mnvpxp89m3aips7pw9 Apollo 10 0 113114 2669460 2499494 2026-04-01T07:14:59Z ~2026-29608-4 69362 k 2669460 wikitext text/x-wiki {| border="0" width="336" cellpadding="2" cellspacing="1" style="margin-left:0.5em; background:#FBBFFA; float:right;" ! colspan="2" | Apollo 10 |- bgcolor="#FFFAFA" | align="center" colspan="2" |[[Fichier:Apollo-10-LOGO.png|thumb|250px|center|De Logo vun der Missioun]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Typ|| Bemannt Moundmissioun |- bgcolor="#FFFAFA" | Land || {{USA}} |- bgcolor="#FFFAFA" | Agentur || [[National Aeronautics and Space Administration|NASA]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Ruffzeechen || CM: ''Charlie Brown''<br>LM: ''Snoopy'' |- bgcolor="#FFFAFA" | Dauer || 8d 0h 3min 23s |- bgcolor="#FFFAFA" | Mound-Orbiter || 31 |- bgcolor="#FFFAFA" | Start|| 18. Mee 1969, 16:49:00&nbsp;[[Koordinéiert Weltzäit|UTC]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Startplaz || [[Kennedy Space Center]], LC-39B |- bgcolor="#FFFAFA" | Drorakéit || [[Saturn (Rakéit)|Saturn V]], Serienummer&nbsp;AS-505 |- bgcolor="#FFFAFA" | Biergungsschëff || [[USS Princeton (CV-37)|USS Princeton]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Landung || [[Pazifeschen Ozean|Pazifik]] |- bgcolor="#FFFAFA" | align="center" colspan="2" |[[Fichier:The Apollo 10 Prime Crew - GPN-2000-001163.jpg|thumb|300px|center|D'Crew vun Apollo 10]] |} '''Apollo 10''' war eng Raumfaartmissioun am Kader vum [[Apollo-Programm]]. Hiert Zil war en Testfluch vun der [[Moundlandefär]] ënner reale Bedéngungen op der Moundëmlafbunn, wou Ofstig-, Opstig-, [[Rendez-vous (Raumfaart)|Rendez-vousen]]- an Undockmanöver getest goufen. == Crew == Den [[13. November]] [[1968]], kuerz nodeem d'[[NASA]] bekannt ginn hat, datt de Fluch vun [[Apollo 8]] op de Mound féiere sollt, krut och d'Crew vun Apollo&nbsp;10 iwwer d'Generalprouf vun der Moundlandung informéiert. Wéi erwaart gouf d'Ersatzequipe vun [[Apollo 7]] fir dee Fluch als Haaptcrew nominéiert: Den [[Tom Stafford (Astronaut)|Tom Stafford]] als Kommandant, den [[John Watts Young|John Young]] als Pilot vum [[Apollo (Raumschëff)|Apollo]]-Raumschëff an den [[Eugene Cernan]] als Pilot vun der [[Moundlandefär]]. De Stafford an de Young hate schonn zwéin, de Cernan ee Raumfluch am [[Gemini-Programm]] hanner sech. Den Cernan war scho bei [[Gemini 9]] mam Stafford als Kommandant geflunn. Apollo&nbsp;10 war den éischten amerikanesche Raumfluch, bei deem keen neien Astronaut u Bord war. Kommandant vun der Ersatzmannschaft war de [[Gordon Cooper]]. Hie war zu där Zäit dee leschte [[Mercury-Programm|Mercury]]-Astronaut, well de [[Walter Schirra]] hat no Apollo&nbsp;7 den [[Apollo-Programm]] verlooss an den [[Alan Shepard]] an den [[Deke Slayton]] waren ëmmer nach net fluchfäeg. Déi béid aner Ersatz-Astronaute waren den [[Donn Eisele]], dee grad mat Apollo&nbsp;7 säin éischte Raumfluch als Pilot vun der Apollo-Kommandokapsel hanner sech hat, an den [[Edgar Mitchell]], en neien Astronaut aus der fënnefter Auswielgrupp, als Pilot vun der Moundfär. Wann déi normal Rotatiounsmethod gebraucht gi wier, hätten de Cooper, den Eisele an de Mitchell d'Crew vun [[Apollo 13]] gebilt. D'Ënterstëtzungsmannschaft (Support-Crew) bestoung aus [[James Irwin]], [[Charles Duke]], [[Joe Henry Engle|Joe Engle]] an [[Jack Robert Lousma|Jack Lousma]]. == Virbereedung == Déi eenzel Deeler vun der Saturn-Rakéit goufen am November an Dezember [[1968]] ugeliwwert. Den [[11. Mäerz]] [[1969]], nach wärend dem Fluch vun [[Apollo 9]] konnt d'[[Saturn (Rakéit)|Saturn V]] op déi nei [[Kennedy Space Center Launch Complex 39|Startramp 39B]] gerullt ginn. D'Rakéit hat d'Seriennummer AS-505, d'Kommandokapsel CSM-106 (d'Kapsel CSM-105 war fir Tester reservéiert a sollt net an de Weltraum fléien) an d'Moundlandefär LM-4. Traditiounsgeméiss goufen d'Ruffzeeche vu béide Raumschëffer vun der Mannschaft ausgewielt. D'Apollo-Raumschëff gouf '''Charlie Brown''' genannt, d'Moundlandefär '''Snoopy'''. Béid Nimm stamen aus der Comicserie [[D'Peanuts|Peanuts]] vum [[Charles M. Schulz]]. Nodeem d'Apollo-9-Mannschaft ''Gumdrop'' (Fruuchtgummi) a ''Spider'' (Spann) als Ruffzeeche gewielt haten, hunn d'NASA-Manager d'Mannschaft vun [[Apollo 11]] drop higewise seriéis Ruffzeeche fir déi éischt Moundlandung auszesichen. == Fluchverlaf == === Start === D'Saturn V war den [[18. Mee]] [[1969]] um 16:49 [[Koordinéiert Weltzäit|UTC]] vum [[Kennedy Space Center]], [[Florida]] gestart. Wéi scho bei Apollo&nbsp;8 gouf fir d'éischt eng Äerdëmlafbunn ugesteiert. No zwou Äerdëmkreesunge gouf déi drëtt Stuf vun der Saturn-Rakéit eng zweet Kéier gezünt, fir d'Apollo-Raumschëff op de Wee zum Mound ze bréngen. === An der Moundëmlafbunn === [[Fichier:Apollo 10 LEM Mond.jpg|right|thumb|LEM vun Apollo&nbsp;10 iwwer dem Mound]] Nom Erreeche vun der Moundëmlafbunn goufen all Manöver duerchgefouert, wéi si fir déi real Landung vun [[Apollo 11]] geplangt waren. An zirka 110&nbsp;km Héicht iwwer der Mounduewerfläch gouf d'Raumschëff (CSM fir Command/Service Module) vun der [[Moundlandefär]] (LEM fir Lunar Excursion Module) getrennt. Den Ofstig vum LEM gouf bis op ronn 14&nbsp;km vun der Mounduewerfläch gemaach. Dat war déi klengst Héicht, bei där nach en direkten Opstig méiglech war. A 15&nbsp;km Héicht sollt d'Ofstigstuf ofgesprengt ginn, fir den Neesopstig anzeleeden. Dat war eréischt no en ettleche Versich gelongen. Direkt duerno hat d'Computersteierung vum [[Lagereegelung]]ssystem, versot an de Modul hat ugefaangen ze trëndelen. De Stafford hat d'Computersteierung missen ofschalte fir mat der manueller Steierung nees an déi korrekt Lag ze kommen. Nom Ëmsteige vun den Astronaute gouf d'Opstigsdreifwierk nees gezünt an d'Opstigsstuf op eng Sonnenëmlafbunn bruecht, wou si och haut nach ass. D'Ofstigsstuf war an engem Moundorbit bliwwen, a war spéider op de Mound stierze gelooss ginn. === Landung === Beim [[Neesantrëtt]] de 26. Mee hat d'Landekapsel eng Vitess vun 39.897&nbsp;km/h erreecht. Dat ass déi héchst Vitess, déi jee vu Mënschen erreecht gouf. Um 16:52 UT war [[Landung um Mier]] am [[Pazifeschen Ozean|Pazifik]] a gouf vum [[Fligerdréier]] [[USS Princeton (CV-37)|USS Princeton]] gebuergen. 19 Televisiounssendungen, fir d'éischt a Faarf, goufe wärend der Missioun op d'[[Äerd]] iwwerdroen. D'Apollo-Landekapsel ass haut am [[Science Musée]] zu [[London]] ausgestallt. == Bedeitung fir den Apollo-Programm == Den erfollegräiche Fluch vun Apollo&nbsp;10 hat gewisen, datt d'NASA Apollo-Flich a kuerzer Folleg absolvéiere konnt. Zanter [[Apollo 7]] waren eréischt siwe Méint vergaangen. Apollo&nbsp;10 war schonn de véierte Fluch an zwéi weider ware fir déi nächst Méint a Virbereedung. == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} * [[Lëscht vun de kënschtlechen Objeten um Äerdmound]] * [[Bemannt Raumfaart]] * [[Apollo-Programm]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Apollo 10}} * {{en}} NASA: [https://web.archive.org/web/20090801222859/http://www.hq.nasa.gov/office/pao/History/alsj/a410/A10_MissionReport.pdf Apollo 10 Mission Report] (PDF, 323 Seiten; 10,1&nbsp;MB) * {{en}} NASA: [https://web.archive.org/web/20071111054137/http://nssdc.gsfc.nasa.gov/database/MasterCatalog?sc=1969-043A NSSDC Master Catalog: Apollo 10] * {{en}} NASA: [http://www.jsc.nasa.gov/history/mission_trans/AS10_CM.PDF Apollo 10 Onboard Voice Transcription] (PDF, 506 Seiten; 12,9&nbsp;MB) [[Kategorie:Apollo-Programm]] ajqgi5x0oscdyj5foi7ctr2jiyghfdn Mir (Raumstatioun) 0 113762 2669461 2554511 2026-04-01T07:15:31Z ~2026-29608-4 69362 k 2669461 wikitext text/x-wiki {| border="0" width="336" cellpadding="2" cellspacing="1" style="margin-left:0.5em; background:#FBBFFA; float:right;" ! colspan="2" | '''Raumstation Mir''' |- bgcolor="#FFFAFA" | align="center" colspan="2" |[[Fichier:Mir sts89 big.jpg|thumb|320px|center|D'Raumstatioun Mir am Äerdorbit]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Typ|| Raumstatioun |- bgcolor="#FFFAFA" | Land || UdSSR / Russland |- bgcolor="#FFFAFA" | Apogeum || 393&nbsp;km |- bgcolor="#FFFAFA" | Perigeum || 385&nbsp;km |- bgcolor="#FFFAFA" | [[Inklinatioun (Astronomie)|Bunnschréi]]|| 51.6° |- bgcolor="#FFFAFA" | Mass|| 124.340&nbsp;kg |- bgcolor="#FFFAFA" | Bunn-Ëmlafzäit || 89,1 min |- bgcolor="#FFFAFA" |'''Bewunnbart Volumen:'''|| 350 m³ |- bgcolor="#FFFAFA" |'''Zéckgeluechte Streck:'''|| 3.638.470.307&nbsp;km |- bgcolor="#FFFAFA" | Start|| [[19. Februar]] [[1986]]<br>21:28:23 [[Koordinéiert Weltzäit|UTC]]<br>[[Baikonur]] LC200/39 |- bgcolor="#FFFAFA" | Startplaz || [[Baikonur]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Crew || 28 ([[Lëscht vu Raumfuerer]]) |- bgcolor="#FFFAFA" | Drorakéit || |- bgcolor="#FFFAFA" | Status|| vergloust [[23. Mäerz]] [[2001]]<br>05:50 UTC |} D''''Mir''' (russ. fir ''Fridden'' oder ''Welt'') war eng [[Sowjetunioun|sowjetesch]] bemannt [[Raumstatioun]], déi vun [[1986]] bis zu hirem kontrolléierten Ofstuerz [[2001]] d'[[Äerd]] ëmkreest huet. Nodeems d'Mir an den éischte Joren nëmme vun der Sowjetunioun an deene mat hir verbonnene Staate benotzt gouf, huet déi russesch Raumfaartagentur [[Roskosmos]] se nom politeschen Ëmbroch am [[Ostblock]] weider bedriwwen an och fir westlech Staate an hir Raumfaartagenturen zougänglech gemaach. Zu hirer Zäit war d'Mir de gréisste kënschtlechen Objet am Äerdorbit a gëllt, mam [[Sputnik]]-Satellit vun [[1957]] an dem [[Juri Gagarin]] sengem éischte Fluch vun [[1961]], als gréissten Erfolleg vun der [[sowjetesch Raumfaart|sowjetescher Raumfaart]]. == Opbau a Konstruktioun == [[Fichier:Kvant 2 module drawing.png|thumb|left|De Modüll [[Kwant 2]]]] D'Mir war déi éischt op e stänneg a wëssenschaftleche Betrib ausgeluecht Raumstatioun. D'Sowjetunioun hat an den [[1970]]er a fréien [[1980]]er Joren en ettlech Statioune vum Typ [[Saljut]] bedriwwen, déi militäresch a wëssenschaftlech Ziler haten a bis zu véier Joer laang benotzt goufen. Wéi dës war d'Mir modular opgebaut a gouf aus verschiddenen noenee gestarten Deeler am Laf vun zéng Joer am All zesummegebaut. Bei den Haaptmodüll goufe sechs weider Modülle gesat. All d'Modüller goufe vum kasachesche [[Baiqongyr|Baikonur]] aus mat [[Proton (Rakéit)|Proton-Rakéite]] gestart, bis op den Undockmodüll fir de Space Shuttle. Dee koum mat der US-amerikanescher Fähr „Atlantis” vum [[Kennedy Space Center]] aus an den Orbit. Laangzäitmissioune mat bemannte Raumstatiounen hu fir d'Sowjetunioun als Mëttel gollt, fir sech, no der verluerener Course fir op de Mound ze kommen, international Unerkennung ze verschafen. Och an där Hisiicht gounge se mat der Mir – fir sowjetesch Verhältnesser – nei Weeër. Kuerz nom Start vum Basismodüll gouf deen ëffentlech bekannt gemaach. Iwwer Detailer vun der neier Statioun gouf, och géigeniwwer der westlecher Press, bereetwëlleg Bericht gemaach. De Start vun der éischter Besatzung gouf souguer am Virfeld ugekënnegt – déi éischt Kéier bei einem Fluch ouni international Bedeelegung. D'USA hate mat de [[Skylab]]missiounen nëmmen een eenzege Projet fir eng Raumstatioun an hirem Programm. Jorelaang war d'Mir den eenzege permanente Virposte vun der Mënschheet am [[Weltraum]]. Nieft ville wëssenschaftlechen Experimenter goufen do virun allem Erfarungen iwwer de Laangzäitopenthalt am Weltraum gesammelt. Eenzel [[Raumfuerer|Kosmonaute]] ware méi wéi ee Joer an der Statioun. De modularen Opbau vun der Mir gouf bei der spéider gebauter [[International Raumstatioun|Internationaler Raumstatioun (ISS)]] iwwerholl. Hire Modüll [[Swesda]] ass eng modifizéiert Versioun vum Mir-Basisblock. [[Fichier:Mir base block drawing.png|thumb|left|De Basismodüll]] === De Basismodul === [[Fichier:Mir - core module.png|thumb|left|Den Opbau vum Basismodul]] De Basisblock vun der Mir gouf den [[19.&nbsp;Februar]]&nbsp;[[1986]] <!-- aner Quelle ginn den 20. un--> um 27.&nbsp;Parteidag vun der [[KPdSU]] an de Raum gestart. Hien hat sechs Kopplungsstutze fir Transportraumschëffer an Ausbaumodüllen – d'Virgänger haten nëmmen zwéi Stutzen. D'Mir war vun vireran als längerfristegen a gréissere Projet ugeluecht. Véier vun dëse Stutzen ware fir d'Undocke vu weidere Modüllen, déi béid axial Uschlëss goufe fir bemannt [[Sojus (Raumschëff)|Sojus-Raumschëffer]] an onbemannt [[Progress]]-Raumschëffer gebraucht. Mat hinne goufen d'Kosmonauten op d'Mir bruecht an d'Statioun mat Liewensmëttelen, Waasser, Dreifstoff a Material versuergt. E stänneg ugedockt Sojus-Raumschëff war als „Rettungsboot” geduecht, fir am Noutfall d'Statioun kënnen ze verloossen an op d'Äerd zeréckzefléien. Aus Sécherheetsgrënn hat d'Crew d'Sojus-Raumschëff och wärend dem Undocke vun engem anere Raumschëff missen benotzen. D'Kapazitéit vun héchstens dräi Kosmonaute jee Raumschëff hat d'Zuel vun der Besatzung op der Statioun begrenzt. [[Fichier:Mir core training module.jpg|thumb|Trainingseenheet vum Basismodüll, Bannenusiicht]] Am Basismodüll war de Wunn- an Openthaltsberäich vun der Crew an och d'hygienesch Ariichtunge fir d'Crew an déi technesch Ariichtunge fir Steierung, Lagkontroll a Kommunikatioun. Seng Startmass war 20,4&nbsp;Tonne bei enger Gréisst vun 13,30&nbsp;Meter an engem Duerchmiesser vu 4,20&nbsp;Meter. D'Energieversuergung gouf mat Solarmodülle gemaach. Iwwer fräi Kopplungsadapter war et méiglech, d'Statioun fir Baussenasätz ze verloossen. D'Stammcrew bestoung aus zwéi oder dräi Kosmonauten. Si goufen zäitweis duerch eng dräikäppeg Gaaschtmannschaft ergänzt. Vun der Saljut&nbsp;7, der leschter Statioun vum Virgängertyp, goufen am Kader vun der Missioun [[Sojus T-15]] Deeler vun der Ausrëschtung iwwerholl. Domat ware fir fënnef Joer gläichzäiteg zwou sowjetesch Raumstatiounen am Orbit, vun deenen – bis op e puer Wochen – nëmmen d'Mir benotzt gouf. === De Wëssenschaftsmodüll Kwant === [[Fichier:Kvant module drawing.png|thumb|De Modüll [[Kwant]]]] → ''Haaptartikel:'' [[Kwant]] De Modüll '''Kwant''' gouf den [[31.&nbsp;Mäerz]]&nbsp;[[1987]] gestart, an hat no klenge Schwieregkeeten den 9. Abrëll un d'Statioun ugedockt a war domat den éischte Modüll fir d'Vergréisserung vun der Raumstatioun. Am Géigesaz zu de follgende Modüllen hat de Kwant net um Kopplungsknuet ugedockt, mä direkt un der definitiver Positioun an der Längsachs um Heck vum Basismodüll. Een Dag méi spéit hunn d'Kosmonauten den neie Modüll a Betrib geholl. De Kwant hat haaptsächlech fir wëssenschaftlech Aarbechte gedéngt, wéi z.&nbsp;B. astrophysikalesch Ënnersich. Well en eng vun de béiden axialen Undockplaze besat hat, hat de Kwant séngersäits e weideren Undockpunkt fir Sojus- oder Progress-Raumschëffer souwéi déi entspriechend Pompelen a Leitungen, fir ugeliwwerten Dreifstoff an de Basismodüll weiderzeleeden. D'Startmass war eelef Tonnen, d'Längt 5,30&nbsp;Meter an den Duerchmiesser 4,35&nbsp;Meter. [[1992]] gouf e Solarseegel vum Modüll Kristall un de Kwant montéiert, bis [[1995]] eng komplett nei Solaranlag installéiert gouf. === De Wëssenschaftsmodüll Kwant 2 === → ''Haaptartikel:'' [[Kwant 2]] De Modüll '''Kwant 2''' gouf de [[26.&nbsp;November]]&nbsp;[[1989]] gestart an zéng Deeg drop säitlech mam Kopplungsmodüll vum Basisblock verbonnen. E war fir d'optesch Observatioun vun der Äerd a fir biotechnologesch Experimenter ausgeluecht. Zousätzlech hat en Ariichtunge fir déi perséinlech Hygien vun de Kosmonauten, Liewenserhalungsariichtungen an eng verbessert Schleis fir erauszeklammen. Weider Solarzellen hunn d'Energieversuergung vergréissert. D'Startmass war 19,6&nbsp;Tonne bei enger Längt vun 12,20&nbsp;Meter. === Dat Wëssenschaftsmodüll Kristall (Kwant 3) === [[Fichier:Kristall module drawing.png|thumb|De Modüll [[Kristall (Mir)|Kristall]]]] → ''Haaptartikel:'' [[Kristall (Mir)|Kristall]] Als drëtte Modüll gouf de '''Kristall ''' den [[31.&nbsp;Mee]]&nbsp;[[1990]] gestart an zéng Deeg drop mam Kopplungsknuet vum Basismodüll verbonnen. Kristall war am Weesentleche fir biologesch a materialwëssenschaftlech Experimenter gebaut. Zwéin zousätzlech [[Androgynie|androgyn]] Undockstutze ware fir déi geplangt Raumfähr [[Buran (Raumfaartprogramm)|Buran]] an e geplangten [[Teleskop]] virgesinn, goufen awer ni dofir benotzt. De [[27. Juni]] <!--aner Quelle soen den 29.-->[[1995]] hat dorun de Space Shuttle „Atlantis” ugedockt. Wéi de Kwant&nbsp;2 hat och de Kristall zousätzlech Solarzellen. D'Gewiicht an d'Moossen hunn deene vum Kwant&nbsp;2 geglach. Fir d'Undocke vum [[Space Shuttle]] z'erliichteren a Plaz fir de Modüll Spektr ze schafen, gouf et zu engem spéideren Zäitpunkt un en anere Stutzen ëm 90&nbsp;Grad ëmgesat a mat engem spezielle [[Shuttle Docking Module|Shuttle Undockmodüll]] vergréissert. Ee vun de Solarpanéile gouf [[1992]] op de Modüll Kwant ugebaut. === De Wëssenschaftsmodüll Spektr === [[Fichier:Spektr module drawing.png|thumb|left|De Modüll [[Spektr]]]] → ''Haaptartikel:'' [[Spektr]] Den [[20.&nbsp;Mee]]&nbsp;[[1995]] gouf de Modüll [[Spektr]] gestart an 12 Deeg méi spéit op der Plaz vum ëmgesate Modüll Kristall mam Basisblock verbonnen. De Spektr hat Ariichtunge fir d'Erfuerschung vun der [[Äerdatmosphär]], geophysikalescher Prozesser a [[Kosmesch Stralung|kosmescher Stralung]]. Fir d'éischt war och wëssenschaftlech Apparature vun der [[National Aeronautics and Space Administration|NASA]] fir de geplangte [[Shuttle-Mir-Programm]] mat u Bord. Mat sengen x-fërmeg ugeluechte véier Solarmodüllen huet sech de Spektr staark vun den anere Modüllen ënnerscheet. D'Startgewiicht vun 20&nbsp;Tonnen huet den anere Modülle geglach, mat ronn 14&nbsp;Meter war de Spektr dat längst vun alle sechs Modüllen. Bei engem Accident de [[25.&nbsp;Juni]]&nbsp;[[1997]] gouf et sou staark beschiedegt, datt et nëmmen nach fir Energieversuergung gebraucht konnt ginn. === Den Undockmodüll fir de Space Shuttle (Shuttle Docking Module) === [[Fichier:Mir Docking Module drawing.png|thumb|Den Undockmodüll]] → ''Haaptartikel:'' [[Shuttle Docking Module]] Mam [[Vereenegt Staate vun Amerika|US-amerikanesche]] [[Space Shuttle]] ''Atlantis'' gouf den [[13.&nbsp;November]]&nbsp;[[1995]] <!-- aner Quelle soen 12. November-->en Undockmodüll an de Raum bruecht an dräi Deeg spéider mam Modüll Kristall verbonnen. De 4,70&nbsp;Meter laange Baudeel hat d'Undocken am Verglach zum virdru benotzten Dock vum Buran, méi einfach gemaach. Bei den eelef Shuttle-Mir-Missioune koum de Modüll aachtmol an den Asaz. Eemol gouf direkt un de Kristall ugedockt, zweemol gouf et e Rendez-vous ouni Kopplung. === De Fuerschungsmodüll Priroda === [[Fichier:Priroda - Mir module.png|thumb|left|Opbau vum Priroda-Modüll]] [[Fichier:Priroda module drawing.png|thumb|left|De Modüll [[Priroda]]]] Mam Start vum Modüll [[Priroda]], den [[23.&nbsp;Abrëll]]&nbsp;[[1996]] an der dräi Deeg spéider gemaacher Kopplung um Basisblock géigeniwwer dem Modüll Kristall, hat den Ausbau vun der Mir seng lescht Stuf erreecht. Den Priroda hat Ariichtunge fir Fuerschung vu [[Mikrogravitatioun]]. Mat 12 Meter Längt an 19&nbsp;Tonne Gewiicht ware seng Gréisste wéi bei de Modüller Kwant&nbsp;2 a Kristall. Bei der leschter Ausbaustuf hat d'Mir e Gesamtgewiicht vu ronn 135&nbsp;Tonnen, <!-- aner Quelle schwätze vun 110 oder 124 -->eng Spanwäit vun 31&nbsp;Meter an eng ganz Längt vun 33&nbsp;Meter. == Benozen == Op der Raumstatioun waren am Ganze 96 Kosmonauten am Asaz. 19 dervu waren zweemol op der Statioun, den [[Alexander Stepanowitsch Wiktorenko|Alexander Wiktorenko]] véiermol an den [[Anatoli Jakowlewitsch Solowjow|Anatoli Solowjow]] fënnefmol. Am längsten u Bord war de russesche Kosmonaut [[Waleri Wladimirowitsch Poljakow|Waleri Poljakow]]: Hien hat 679 Deeg u Bord vun der Mir geschafft. Vu Januar [[1994]] bis Mee [[1995]] hat hie mat 438 Deeg am All en neie Rekord opgestallt. De laangen Zäitraum gouf och als Test fir e méigleche [[bemannte Marsfluch]] gewäert&nbsp;– de Fluch op de roude Planéit dauert ongeféier e Joer. === [[1986]] - Déi éischt Mannschaft === Déi éischt Ekipp vun der Expeditioun [[Sojus T-15]] mat de Kosmonaute [[Leonid Kisim]] a [[Wladimir Alexejewitsch Solowjow|Wladimir Solowjow]] war den [[13. Mäerz]] [[1986]] gestart a war zwéin Deeg méi spéit an der Statioun, fir s'a Betrib ze huelen. Zu den Aufgaben hunn ënner anerem d'Entluede vun de Frachtschëffer [[Progress|Progress 25 a 26]] gehéiert, souwéi d'Ausrëschtungen z'installéieren. Speziell war en Ausfluch vu 50 Deeg op d'Raumstatioun [[Saljut|Saljut 7]], fir déi ze fleegen an en Deel vun der Ausrëschtung fir d'Mir z'iwwerhuelen. Dëst war dee bis elo eenzege Fluch vun enger Crew tëscht zwou Raumstatiounen. No hirer Réckrees op d'Äerd, de [[16.&nbsp;Juli]]&nbsp;[[1986]] blouf d'Statioun Mir fir méi wéi en halleft Joer onbesat. === [[1987]] bis [[1989]] === Mat der Missioun [[Sojus TM-2]] an de Kosmonauten [[Juri Wiktorowitsch Romanenko|Juri Romanenko]] an [[Alexander Iwanowitsch Lawejkin|Alexander Lawejkin]], déi de [[5.&nbsp;Februar]]&nbsp;[[1987]] Baikonur verlooss haten, hat déi éischt Period vun iwwer zwee Joer ugefaangen, an där d'Statioun mat wiesselnde Mannschafte onënnerbrach besat war. Si war am Abrëll [[1989]] mat der Missioun [[Sojus TM-7]] zu Enn. An dëse Joren ware mam Syrer [[Muhammed Achmed Faris]], dem Afghan [[Abdul Ahad Mohmand]] an dem Fransous [[Jean-Loup Jacques Marie Chrétien|Jean-Loup Chrétien]] déi éischt net-sowjetesch Raumfuerer op der Statioun. D'Statioun war an där Zäit d'Zil vu sechs Missioune wärend där de Modüll Kwant ugeschloss an a Betrib geholl gouf. === [[1989]] bis [[1991]] === No enger Ënnerbriechung vun iwwer véier Méint – wéinst technesche Problemer mat de Sojus-Raumschëffer – hat mat [[Sojus TM-8]] am September [[1989]] déi zweet Phas vum Gebrauch ugefaangen, an där hirem Verlaf d'Statioun iwwer ronn zéng Joer ewech – bis August [[1999]] – permanent besat blouf an ausgebaut gouf. Néng Flich vun US-amerikanesche Space Shuttlelen an 22&nbsp;Flich mat sowjetesche Sojus-Raumschëffer hu wärend där Zäit ugedockt. An deem Zäitraum war de politeschen Ëmbroch an der Sowjetunioun gefall, deen och zu enger Zäsur beim Betrib vun der Mir gefouert hat. Déi ugefaangen Zesummenaarbecht mat aneren, och westleche Staate gouf weidergefouert. Am Dezember [[1990]] war de japanesche Journalist [[Toyohiro Akiyama]] op d'Statioun geflunn. Him war [[1991]] den éisträicheschen Astronaut [[Franz Viehböck]] gefollegt. Déi béid Kosmonaute vun der Missioun [[Sojus TM-13]], [[Alexander Alexandrowitsch Wolkow|Alexander Wolkow]] an [[Sergei Konstantinowitsch Krikaljow|Sergei Krikaljow]], koumen als Sowjetbierger op d'Statioun a koumen als russesch Bierger zeréck op d'Äerd. Wärend hirem Openthalt an der Statioun war d'Wal vum [[Boris Jelzin]] zum President vun der [[Russland|Russescher Föderatioun]], de [[Putsch]] zu Moskau an d'Enn vun der [[UdSSR]]. Duerch d'Begleetëmstänn hu si hiren Openthalt missen ëmplangen an en halleft Joer verlängeren. De Krikaljow koum eréischt no 311&nbsp;Deeg de [[25.&nbsp;Mäerz]]&nbsp;[[1992]] op d'Äerd zeréck. === [[1992]] bis [[1999]] – D'Mir ënner russescher Leedung === No der politescher Wend an de Staate vun der Sowjetunioun koumen ëmmer méi westlech Raumfuerer op d'Statioun, där hire Betrib awer weider vu Russland gefouert gouf. [[1992]] koum mam [[Klaus-Dietrich Flade]] den éischten däitsche Raumfuerer. No him koumen [[1997]] de [[Reinhold Ewald (Astronaut)|Reinhold Ewald]] an de Fransous [[Michel Tognini]]. [[1994]] koum den däitschen [[ESA]]-Astronaut [[Ulf Merbold]], dee schonn [[1983]] mat dem Space Shuttle am All war, op d'Mir. Parallel zum weideren Ausbau vun der Statioun war [[1995]] den éischten amerikaneschen Astronaut vu [[Baiqongyr|Baikonur]] an engem Sojus-Raumschëff zu der Mir gestart. Am Juni vum gläiche Joer hat déi éischt vun eelef [[Shuttle-Mir-Programm|Shuttle-Mir-Missioune]] ugefaangen. Am Kader vun der Missioun [[STS-71]] hat d'Raumfär [[Atlantis (Raumfär)|Atlantis]] un déi russesch Raumstatioun ugedockt. Am September hat den däitsche Raumfuerer [[Thomas Reiter]] un d'Mir ugedockt a war 179 Deeg u Bord bliwwen. [[1996]] gouf den Opbau vun der Statioun mam Modüll Priroda beennt. De längsten Openthalt vun engem amerikaneschen Astronaut am Weltraum gouf op der Mir gefeiert: Den [[John Elmer Blaha|John Blaha]] war am selwechte Joer 118&nbsp;Deeg op der Statioun. === Déi lescht Joer === Den [[20.&nbsp;November]]&nbsp;[[1998]]war mat [[Sarja]] den éischte Modüll vun der [[International Raumstatioun|Internationaler Raumstatioun]] gestart ginn. D'NASA-Administratioun hat versicht, déi russesch Regierung dozou ze beweegen, d'Mir séier opzeginn. Ufanks war Russland dogéint, hat awer den [[28.&nbsp;August]]&nbsp;[[1999]] frop verzicht, déi gelante Crew vun [[Sojus TM-29]] duerch eng nei ze ersetzen. [[1999]] gouf an Holland de [[MirCorp]] gegrënnt, eng Entreprise, déi versicht hat, d'Iwwerliewe vun der Mir iwwer privat Mëttellen ze sécheren. Mat der [[Sojus TM-30]] war de [[4. Abrëll]] [[2000]] déi lescht Crew op d'Mir gestart, nodeems si siwe Méint onbenotzt war. Déi duerch de MirCorp finanzéiert Missioun vun de Kosmonaute [[Sergej Wiktorowitsch Saljotin|Sergej Saljotin]] an [[Alexander Jurjewitsch Kaleri|Alexander Kaleri]] hat 72&nbsp;Deeg gedauert a war de 39.&nbsp;Besuch vun engem bemannte Raumschëff. Si hate Revisiounsaarbechte gemaach fir de weidere Verbleif an der Ëmlafbunn sécherzestellen. Zum Zäitpunkt vun hirer Réckkéier am Juni [[2000]] hat déi russesch Raumfaart nach gehofft, datt d'Mir duerch westlech Gelder fir weider zwéin Joer ze bedreiwen. D'Hoffnunge waren duerch déi héich Onkäschte verflunn. Den [[23.&nbsp;Oktober]]&nbsp;[[2000]] koum dat offiziellt Aus. De russesche Virschlag, Deeler vun der Mir zum Aufbau vun der ISS ze gebrauchen, gouf vun US-amerikanescher Säit, verworf. D'Mir gouf den [[23.&nbsp;Mäerz]]&nbsp;[[2001]] mat dräi Bremsschib vum leschte Progress-Raumfrachter zum kontrolléierten [[Neesantrëtt]] an d'[[Äerdatmosphär]] bruecht. Déi net vergloust Deeler vun der Statioun waren um 6:57&nbsp;Auer am Zilgebitt am [[Pazifeschen Ozean]] erofgefall. Op de [[Fidschi]]-Inselen konnt een d'Feierwierk um Himmel observéieren. An hirer fofzéngjäreger Geschicht hat déi ufanks nëmme fir siwe Joer ausgeluecht Statioun d'Äerd 86.325-mol op enger Héicht vun 390&nbsp;Kilometer iwwer der [[Äerduewerfläch]] ëmronnt. == Pannen an Accidenter == Technesch Pannen haten zum Enn vun der Liewenszäit Skepsis un der Zouverlässegkeet vun der Statioun opkommen. Duerch déi erfollegräich Léisung vun Tëschefäll konnten awer och Erkenntnesser gesammelt ginn, déi beim Opbau vun der Internationaler Raumstatioun gehollef hunn. [[Fichier:Damaged Spektr solar array.jpg|thumb|Defekt un engem Solarpanel vum Spektr-Modüll no der Kollisioun mat engem Progress-Raumfrachter]] De [[24.&nbsp;Februar]]&nbsp;[[1997]] hat sech e cheemesche Sauerstoffgenerator entzünnt, eng sougenannt [[Sauerstoffkäerz]]. Gëfteg Dämp hate sech entwéckelt, deen déi béid russesch an den däitsche Raumfuerer [[Reinhold Ewald (Astronaut)|Reinhold Ewald]] gezwongen haten, [[Sauerstoffmask]]en u Bord ze droen. D'Reaktion vun de Mir-Crew haten eng verfréit Réckkéier op d'Äerd verhënnert, an d'Loft konnt wärend engem Dag gerengegt ginn. Zwou Wochen no dësem Virfall war déi primär Sauerstoffversuergung ausgefall. Hei gouf op déi sekundär Sauerstoffversuergung ëmgeschalt ginn. Duerch en Defekt vum [[Lagekontrollsystem]] waren nëmmen nach manuell Manöver méiglech. Den [[30. August]] [[1997]] war d'Atlantis nees op d'Mir gestart, nodeems et hefteg Kontroverse bei der NASA gouf, ob een d'Shuttle-Mir-Missiounen no enger Panneserie iwwerhaapt nach soll fortféiere soll. == Literatur == * Hans J. Frank: ''Rettung der Mir – Die fantastischen autobiographischen Memoiren des Doktor F.'' Projekte-Verlag, Halle S [[2003]]. ISBN 3-937027-33-5 * Andreas Schöwe: ''Mission Space Shuttle – Abenteuer Weltraum in Bild und Text.'' Bechtermünz-Verlag, Augsburg [[1999]]. ISBN 3-8289-5357-3 * David M. Harland: ''The Story of Space Station Mir.'' Springer-Verlag, Berlin/Heidelberg/New York [[2005]]. ISBN 0-387-23011-4 == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Mir|Mir}} * {{en}} [http://www.russianspaceweb.com/mir.html Russianspaceweb.com] * [http://www.raumfahrer.net/raumfahrt/raumstationen/mir.shtml Raumstatioun Mir] * [https://web.archive.org/web/20060523215214/http://lexikon.astronomie.info/satelliten/mir/ MIR, d'Raumstatioun vum 20. Joerhonnert] * [https://web.archive.org/web/20060109000439/http://members.surfeu.at/wpatzl/schule/mir.htm Raumstatioun Mir. Zesummefaassung] * [http://www.heise.de/tp/r4/artikel/22/22232/1.html Telepolis zum 20. Jorestag un der MIR] inklusiv Buchtip: David M. Harland ''The Story of Space Station Mir'' * [https://web.archive.org/web/20090715013559/http://www.urbin.de/cccp/mir/module/mir_module.htm D'Modülle vun der Mir] [[Kategorie:Raumstatiounen|!]] [[Kategorie:Raumfaart an der Sowjetunioun an a Russland]] [[Kategorie:1986 an der Raumfaart]] kfjk94kcv5z29r5k9qk0r1k28huo064 Solar Dynamics Observatory 0 123638 2669448 2477486 2026-04-01T02:36:27Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2669448 wikitext text/x-wiki {| border="0" width="336" cellpadding="2" cellspacing="1" style="margin-left:0.5em; background:#FBBFFA; float:right;" ! colspan="2" | SDO |- bgcolor="#FFFAFA" | align="center" colspan="2" |[[Fichier:NASA Solar Dynamics Observatory from above.jpg|thumb|250px|center|Den SDO wärend de Startvirbereedungen]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Typ|| Sonnefuerschungssatellit |- bgcolor="#FFFAFA" | Land || {{USA}} |- bgcolor="#FFFAFA" | Agentur || [[National Aeronautics and Space Administration|NASA]] |- bgcolor="#FFFAFA" | [[COSPAR-Bezeechnung]] || 2010-005A |- bgcolor="#FFFAFA" | Bunnhéicht || 34.600&nbsp;km |- bgcolor="#FFFAFA" | [[Inklinatioun (Astronomie)|Bunnschréi]]|| 28,5° |- bgcolor="#FFFAFA" | Mass|| 3100&nbsp;kg |- bgcolor="#FFFAFA" | Gréisst || 2,22 m × 2,22 m × 4,50 m |- bgcolor="#FFFAFA" | Bunn-Ëmlafzäit || zirka 24 h |- bgcolor="#FFFAFA" | Exzentrizitéit || |- bgcolor="#FFFAFA" | Start|| [[11. Februar]] [[2010]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Startplaz || Cape Canaveral LC 41 |- bgcolor="#FFFAFA" | Drorakéit || Atlas V |- bgcolor="#FFFAFA" | Status|| aktiv (5-10 Joer Aktivitéit virgesin) |- | colspan="2" bgcolor="#FFFAFA"| [[Fichier:Solar Dynamics Observatory insignia.png|thumb|center|150px|De Missiounsemblem]] |- | colspan="2" bgcolor="#FFFAFA"| [[Fichier:SDO spacecraft detailed.jpg|thumb|center|D'Komponente vum SDO-Satellit]] |} De '''Solar Dynamics Observatory''' (SDO) ass e Sonnefuerschungssatellit, deen den [[11. Februar]] [[2010]] vun der [[National Aeronautics and Space Administration|NASA]] gestart gouf, fir d'dynamesch Virgäng op der [[Sonn]] ze studéieren, déi ënner dem LWS-Programm (Living With a Star) entwéckelt gëtt. Den SDO fiert mat de Miessunge vun der Sond [[Solar and Heliospheric Observatory|SOHO]] weider. D'Käschte belafe sech op 856 Milliounen Dollar. == Start a Missiounsdauer == Den SDO-Satellit gouf am [[Goddard Space Flight Center]] vun der NASA gebaut. De Start war ufanks fir den [[10. Februar]] [[2010]] geplangt, gouf awer wéinst staarkem Stuerm ëm 24 Stonne op den [[11. Februar]] [[2010]] um 10:23 Auer (Uertszäit) verréckelt. Fir de Satellit vum [[Kennedy Space Center|Cape Canaveral]] an eng [[geostationär Transferbunn]] ze brénge gouf eng [[Atlas V|Atlas-V-(401)-Drorakéit]] benotzt. Den SDO huet sech vun do mat Hëllef vu sengem eegenen Dreifwierk mat eelef Schubmanöveren an eng [[geosynchron Ëmlafbunn]] mat enger [[Inklinatioun (Astronomie)|Bunnschréi]] vun 28,5° manövréiert, déi en de [[16. Mäerz]] [[2010]] erreecht hat. D'Missioun soll op d'mannst fënnef Joer an dräi Méint daueren. Et ass awer genuch Dreifstoff fir eng zéngjäreg Missioun u Bord. Den [[21. Abrëll]] [[2010]] goufen déi éischt Fotoe publizéiert.<ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/8635207.stm Nasa's Solar Dynamics Observatory returns first images] BBC News, 21 Abrëll 2010; [https://web.archive.org/web/20130320172649/http://sdo.gsfc.nasa.gov/firstlight/ SDO First Light] NASA, 21.Abrëll 2010,(gekuckt den [[22. Abrëll]] [[2010]])</ref> <gallery> Fichier:Solar Dynamics Observatory.png|De Solar Dynamics Observatory Fichier:SDOs Atlas V lifted off.jpg|[[11. Februar]] [[2010]]: De Start vum SDO mat enger Atlas&nbsp;V(401)-Rakéit Fichier:Solar Dynamics Observatory 1.jpg|Grafik: Solar Dynamics Observatory hebt die Umlaufbahn an </gallery> == Opbau == Den SDO ass en dräi-Achse-stabiliséierte Satellit mat enger Gréisst vun 2,2 Meter mol 2,2 Meter mol 4,5 Meter, deen als Ganzt mat den Instrumenter a [[Solarzell|Solarpanéilen]] direkt op d'Sonn ausgeriicht gëtt. De Satellit huet en [[Apogäeumsdreifwierk]] fir den Aschoss an déi geosynchron Ëmlafbunn, souwéi verschidde kleng Lagreegelungsdreifwierker. D'Startmass war 3100&nbsp;kg, dovun ware 1400&nbsp;kg Dreifstoff an 270&nbsp;kg wëssenschaftlech Notzlaascht. D'Solarpanéil mat enger Fläch vu 6,6&nbsp;m² an enger Spanwäit vu 6,5&nbsp;m produzéiert 1450&nbsp;[[Watt (Eenheet)|Watt]] Leeschtung. === Wëssenschaftlech Instrumenter === Den SDO huet follgend dräi Instrumenter u Bord: * ''Extreme Ultraviolet Variability Experiment (EVE):'' Dee vum [[Laboratory for Atmospheric and Space Physics]] entwéckelten EVE déngt fir d'Moosse vun der solarer [[Extrem ultraviolett Stralung|extrem-ultravioletter Stralung (EUV)]] am Beräich vun 0,1–105&nbsp;nm mat bis elo net erreechter Genauegkeet vun der Spektralopléisung (besser wéi 0,1&nbsp;nm) bei gläichzäiteger héijer zäitlecher Opléisung (all 10&nbsp;s e Bild). * ''Helioseismic and Magnetic Imager'' (HMI): Dee vun der [[Stanford University]] entwéckelten Helioseismic and Magnetic Imager (HMI) erméiglecht Miessunge vun der solarer Verännerlechkeet souwéi vu verschiddene Komponente vun der solarer magnéitescher Aktivitéit. * ''Atmospheric Imaging Assembly (AIA):'' Déi vu ''[[Lockheed Martin]] Solar and Astrophysics Laboratory'' entwéckelt Atmospheric Imaging Assembly (AIA) erméiglecht Fotoe vun der ganzer Sonnescheif an néng verschiddene Wellelängteberäicher am [[Ultraviolettstralung|ultravioletten (UV)]] an extrem-ultravioletten (EUV) Frequenzberäich, souwéi am visuelle Beräich mat héijer zäitlecher a raimlecher Opléisung. Dee mat véier Kameraen ausgerëschten AIA mécht dobäi all 10&nbsp;s e Bild an HDTV-Opléisung an aacht vun zéng Frequenzberäicher an enger Opléisung vu 725&nbsp;km. === Kommunikatioun === Den SDO iwwerdréit déi gemoosse wëssenschaftlech Daten iwwer eng Héichvitessfunkverbindung mat 130 Megabit pro Sekonn am [[Ka-Band]] bei 26&nbsp;GHz. Dofir huet de Satellit zwou Antennen. D'Betribsdate ginn iwwer [[S-Band]] iwwermëttelt. Eng speziell fir d'SDO-Missioun gebaut [[Buedemstatioun]] op der [[White Sands Missile Range]] mat zwou redundanten 18-Meter-Antennen empfängt d'Daten. Den Datestroum ka bis zu 300&nbsp;[[Dateniwwerdroungsquot|Mbit/s]] erginn. == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} * [[Koronas-Foton]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Solar Dynamics Observatory}} * [https://web.archive.org/web/20100425094956/http://sdo.gsfc.nasa.gov/ Websäit vun der SDO Missioun] * [http://www.nasa.gov/mission_pages/sdo/main/index.html SDOs Websäit bei der NASA] * [https://www.youtube.com/watch?v=piuKlpJmjfg], Three Years of Sun in Three Minutes, 3:57 Minutten * [http://lasp.colorado.edu/eve/ Extreme Ultraviolet Variability Experiment (EVE)] * [http://hmi.stanford.edu/ Helioseismic and Magnetic Imager (HMI)] * [http://aia.lmsal.com/ Atmospheric Imaging Assembly (AIA)] * [http://www.nasa.gov/pdf/257287main_SDOfactsheet_June2008.pdf SDO Fact Sheet] (PDF; 3,3&nbsp;MB) * [http://www.nasa.gov/pdf/417176main_SDO_Guide_CMR.pdf SDO Guide] (PDF; 14,1&nbsp;MB) * [https://web.archive.org/web/20170225170205/https://www.nasa.gov/pdf/418329main_SDO_PressKit_020110.pdf SDO Press Kit] (PDF; 877&nbsp;kB) {{Referenzen}} [[Kategorie:Weltraumteleskopen]] [[Kategorie:NASA]] [[Kategorie:2010 an der Raumfaart]] 7tywhw20mpel9dyvcyv5arsmjnomf8s Laxenburg 0 124413 2669485 2599948 2026-04-01T08:43:03Z ~2026-29608-4 69362 k 2669485 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft}} [[Fichier:Altes Schloss Laxenburg.JPG|thumb|Aalt Schlass mat Waassergrief, op enger Gravur-]] '''Laxenburg''' ass eng [[éisträich]]esch Uertschaft am Bezierk [[Mödling]], südlech vu [[Wien]], an [[Nidderéisträich]]. Et huet 2.828 Awunner {{small|(Stand 1. Januar 2018)}}. Laxenburg ass bekannt fir säi Schlass, de Schlasspark an d'''[[Franzensburg]]''. == Nopeschgemengen == * [[Wiener Neudorf]] * [[Biedermannsdorf]] * [[Guntramsdorf]] * [[Achau]] * [[Münchendorf]] [[Kategorie:Uertschaften an Éisträich]] [[Kategorie:Gemengen an Nidderéisträich]] 9cg4phdq31pc1rd9ur7afouf0fvttb7 2669486 2669485 2026-04-01T08:43:41Z ~2026-29608-4 69362 /* Nopeschgemengen */ 2669486 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft}} [[Fichier:Altes Schloss Laxenburg.JPG|thumb|Aalt Schlass mat Waassergrief, op enger Gravur-]] '''Laxenburg''' ass eng [[éisträich]]esch Uertschaft am Bezierk [[Mödling]], südlech vu [[Wien]], an [[Nidderéisträich]]. Et huet 2.828 Awunner {{small|(Stand 1. Januar 2018)}}. Laxenburg ass bekannt fir säi Schlass, de Schlasspark an d'''[[Franzensburg]]''. == Nopeschgemengen == * [[Wiener Neudorf]] * [[Biedermannsdorf]] * [[Guntramsdorf]] * [[Achau]] * [[Münchendorf]] | NORDWEST = | NORD = [[Biedermannsdorf]] | WEST = [[Guntramsdorf]] | SUEDWEST = | OST = | NORDOST = [[Achau]] | SUED = | SUEDOST = [[Münchendorf]] }} [[Kategorie:Uertschaften an Éisträich]] [[Kategorie:Gemengen an Nidderéisträich]] ad11fpznciegdee3n395ktedx3levtd 2669487 2669486 2026-04-01T08:46:38Z ~2026-29608-4 69362 /* Nopeschgemengen */ 2669487 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft}} [[Fichier:Altes Schloss Laxenburg.JPG|thumb|Aalt Schlass mat Waassergrief, op enger Gravur-]] '''Laxenburg''' ass eng [[éisträich]]esch Uertschaft am Bezierk [[Mödling]], südlech vu [[Wien]], an [[Nidderéisträich]]. Et huet 2.828 Awunner {{small|(Stand 1. Januar 2018)}}. Laxenburg ass bekannt fir säi Schlass, de Schlasspark an d'''[[Franzensburg]]''. == Nopeschgemengen == * [[Wiener Neudorf]] * [[Biedermannsdorf]] * [[Guntramsdorf]] * [[Achau]] * [[Münchendorf]] [[Kategorie:Uertschaften an Éisträich]] [[Kategorie:Gemengen an Nidderéisträich]] 9cg4phdq31pc1rd9ur7afouf0fvttb7 2669488 2669487 2026-04-01T08:52:36Z Les Meloures 580 stinn an der Këscht 2669488 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft}} [[Fichier:Altes Schloss Laxenburg.JPG|thumb|Aalt Schlass mat Waassergrief, op enger Gravur-]] '''Laxenburg''' ass eng [[éisträich]]esch Uertschaft am Bezierk [[Mödling]], südlech vu [[Wien]], an [[Nidderéisträich]]. Laxenburg ass bekannt fir säi Schlass, de Schlasspark an d'''[[Franzensburg]]''. == Nopeschgemengen == * [[Wiener Neudorf]] * [[Biedermannsdorf]] * [[Guntramsdorf]] * [[Achau]] * [[Münchendorf]] [[Kategorie:Uertschaften an Éisträich]] [[Kategorie:Gemengen an Nidderéisträich]] 4q6sqlhu4lve5iw9a9fy1ilohhqagqr 2669489 2669488 2026-04-01T08:58:20Z Les Meloures 580 /* Nopeschgemengen */ k 2669489 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft}} [[Fichier:Altes Schloss Laxenburg.JPG|thumb|Aalt Schlass mat Waassergrief, op enger Gravur-]] '''Laxenburg''' ass eng [[éisträich]]esch Uertschaft am Bezierk [[Mödling]], südlech vu [[Wien]], an [[Nidderéisträich]]. Laxenburg ass bekannt fir säi Schlass, de Schlasspark an d'''[[Franzensburg]]''. == Nopeschgemengen == {{Nopeschgemengen |ville = Laxenburg |nord = [[Biedermannsdorf]] |ouest = [[Guntramsdorf]] |nord-est = [[Achau]] |sud-est = [[Münchendorf]] }} [[Kategorie:Uertschaften an Éisträich]] [[Kategorie:Gemengen an Nidderéisträich]] akxmz0g2ipmsyadtcppwqd12edbfm61 2669521 2669489 2026-04-01T10:12:20Z Puscas 735 ... 2669521 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft}} [[Fichier:Altes Schloss Laxenburg.JPG|thumb|Aalt Schlass mat Waassergrief, op enger Gravur aus dem 17. Joerhonnert]] '''Laxenburg''' ass eng [[éisträich]]esch Uertschaft am Bezierk [[Mödling]], südlech vu [[Wien]], an [[Nidderéisträich]]. Laxenburg ass bekannt fir säi Schlass, de Schlasspark an d'''[[Franzensburg]]''. == Nopeschgemengen == {{Nopeschgemengen |ville = Laxenburg |nord = [[Biedermannsdorf]] |ouest = [[Guntramsdorf]] |nord-est = [[Achau]] |sud-est = [[Münchendorf]] }} [[Kategorie:Uertschaften an Éisträich]] [[Kategorie:Gemengen an Nidderéisträich]] 6y0bo1sbpou0ao973or88j3at09oqqv Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Leideleng 0 125472 2669443 2664968 2026-03-31T21:47:57Z MMFE 16576 /* Leideleng */ + Bild 2669443 wikitext text/x-wiki An dëser '''Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Leideleng''' sinn all [[Lëscht vun de klasséierte Monumenter|national Monumenter]] opgezielt, déi an der [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergescher]] [[Gemeng Leideleng]] ze fanne sinn (Stand: {{Datum MAJ Lëscht SSMN}}). == National Monumenter no Uertschaft== === [[Leideleng]] === {{National Monumenter Iwwerschrëft|region-iso=LU-G}} {{National Monumenter Rei|Id=52-2 |Lag=Leidelenger-Gare,<br>Kadastersekt. A, Parzell-Nr. 30/7721 |lat=49.58678 |lon=6.05799 |Uertschaft=Leideleng |Offiziellen Numm=Voyageurs-Gebai vun der Leidelenger Gare |Beschreiwung= {{Méi Info 1|Gare Leideleng}} |Niveau= ICPCN<br>PCN |Klasséiert zënter= 13. Juni 2022<br>19. Okt. 2022 |Bild= Gare Leudelange - ancien bâtiment voyageurs 01.jpg|}} <!----> {{National Monumenter Rei|Id=52-3 |Lag=12, rue de Cessange<br>Kadastersekt. A, Parzell-Nr. 1091/5094 |lat=49.56804 |lon=6.06544 |Uertschaft=Leideleng |Offiziellen Numm=Gebai |Beschreiwung= |Niveau=ICPCN<br>PCN |Klasséiert zënter= 3. Okt. 2025<br>2. Feb. 2026 |Bild=Leudelange 12 rue de Cessange 01.jpg |}} <!----> {{National Monumenter Rei|Id=52-4 |Lag=14, rue de Cessange<br>Kadastersekt. A, Parzell-Nr. 1090/5093 |lat=49.56801 |lon=6.06587 |Uertschaft=Leideleng |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=ICPCN |Klasséiert zënter= 16. Jan. 2026 |Bild=Leideleng Zeissenger-Str 14.jpg |}} <!-- IS --> {{National Monumenter Rei|Id=52-1 |Lag=9, rue de Cessange,<br> Kadastersekt. A, Parzell-Nr. 1078/7783 |lat=49.56851 |lon=6.06560 |Uertschaft=Leideleng |Offiziellen Numm=Wunnhaus vum Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=IS |Klasséiert zënter= 11. Dez. 2015 |Bild= Leudelange 9 rue de Cessange 01.jpg|}} |} {{Legend National Monumenter}} ===Quell=== *{{INPA-JL}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Cultural heritage monuments in Leudelange}} {{Navigatioun National Monumenter no Gemeng}} [[Kategorie:Lëschten (National Monumenter)|Leideleng]] [[Kategorie:Gemeng Leideleng]] 4vm4oy4l8nuho3pmrxoq3hlkrfahjyw A-101 0 130608 2669457 2635025 2026-04-01T07:13:15Z ~2026-29608-4 69362 k 2669457 wikitext text/x-wiki {| border="0" width="300" cellpadding="2" cellspacing="1" style="float:right; margin-left:0.5em; background:#FBBFFA;" ! colspan="2" | A-101 (Saturn SA-6) |- bgcolor="#FFFAFA" | align="center" colspan="2" | [[Fichier:Apollo program.svg|thumb|250px|center|De Logo vum Apollo-Programm]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Missioun || Apollo-Programm |- bgcolor="#FFFAFA" | Land || [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Agentur || [[NASA]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Apogeum || 204&nbsp;km |- bgcolor="#FFFAFA" | Perigeum || 179&nbsp;km |- bgcolor="#FFFAFA" | Streck || 2.184.630&nbsp;km |- bgcolor="#FFFAFA" | Orbiter || 54 |- bgcolor="#FFFAFA" | Gewiicht || |- bgcolor="#FFFAFA" | Bunn-Ëmlafzäit || |- bgcolor="#FFFAFA" | Drorakéit || [[Saturn (Rakéit)|Saturn I]]<br>Seriënummer SA-6 |- bgcolor="#FFFAFA" | Notzlaascht || [[Apollo (Raumschëff)|Apollo-Raumschëff]] Dummy |- bgcolor="#FFFAFA" | Start|| [[28. Mee]] [[1964]] <br> 17:07:00 [[Koordinéiert Weltzäit|UTC]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Startplaz || [[Cape Canaveral Air Force Station]]<br> [[Cape Canaveral AFS Launch Complex 37|LC-37B]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Landung || [[2. Juni]] [[1964]]<br>vergloust |- bgcolor="#FFFAFA" | Landeplaz || [[Atlanteschen Ozean|Atlantik]] |- bgcolor="#FFFAFA" | Dauer || 3 Deeg a ronn 8&nbsp;Stonnen |} '''A-101''' (oder ''SA-6'' genannt) war den éischten Testfluch vun enger [[Saturn (Rakéit)|Saturn-I-Rakéit]] mat engem Dummy vum [[Apollo (Raumschëff)|Apollo-Raumschëff]]. Den Numm A-101 gouf erausgesicht, fir den Ufank vun den Apollo-Tester ze betounen. == Ziler == Nodeem déi éischt fënnef Testflich vun der Saturn-I-Rakéit zefriddestellend verlaf waren, goung et duerno drëm, déi erfuederlech Technologien z'entwéckelen, fir déi méi leeschtungsstaark Modeller Saturn IB a Saturn V bauen ze kënnen. Déi bis elo agesat Spëtzt vun enger [[Jupiter (Rakéit)|Jupiter-Rakéit]] gouf fir d'éischt mat engem [[Dummy]] vum Apollo-Raumschëff ersat. == Apollo-Dummy (BP-13)== Den naturgetreie Modell (engl. Boilerplate genannt) bestoung aus: * Rettungsrakéit mat 4,64&nbsp;m Héicht. * Fluchttuerm, eng 3,05&nbsp;m héich Drokonstruktioun fir d'Rettungsrakéit. Zesummen hu se de [[Apollo-Rettungsrakéit|Launch Escape System]] (LES) gebilt. * Kommandomodul (CM), eng konesch Aluminiumskonstruktioun mat engem Basisduerchmiesser vun 3,91&nbsp;m an 3,4&nbsp;m Héicht. * Servicemodul (SM), eng Aluminiumskonstruktioun mat engem Duerchmiesser vun 3,91&nbsp;m an 3,15&nbsp;m Héicht. E war mat enger Adaptersektioun an der Instrumenteneenheet op der zweeter Stuf montéiert. Déi Eenheet huet de Moossen, Gewiicht a Schwéierpunktlage vun engem funktiounsfäegen, bemannten Apollo-Raumschëff entsprach. Si war mat Instrumenter ausgerëscht, fir déi 116 Moossdate wéi Belaaschtung, Drock an Acceleratioun vun den dräi Telemetriesystemer z'erfaassen. Vun der zweeter Stuf u gemooss hat den Opbau eng Mass vu 16.900&nbsp;kg an eng Héicht vu 24,4&nbsp;m. == Virbereedung == [[Fichier:Saturn SA6 on launch pad.jpg|thumb|upright|Startvirbereedunge vun der A-101-Missioun]] D'Stufe goufen tëscht dem 18. an dem 22.&nbsp;Februar op de [[Kennedy Space Center]] geliwwert an um [[Cape Canaveral AFS Launch Complex 37|Launch Complex 37B]] opgebaut. Et gouf e puer Verzögerungen. Flëssege Sauerstoff hat eng Kabelofdeckung wärend engem Test beschiedegt, d'Fluchleetsystem war iwwerhëtzt ginn, wéi e [[Kompresser]] vun der [[Klimaanlag]] ausgefall war, a wärend dem Countdown hat de Sauerstoffdamp d'Fënster vun enger Instrumenteneenheet beschloen, sou datt den [[Theodolit]], ee normalerweis noutwendegt Instrument, net méi ze gesi war. == Fluchverlaf == De Start war den [[28. Mee]] [[1964]] um 17:07:00&nbsp;[[Universal Time|UTC]]. No 77&nbsp;Sekonne hat eent vun den aacht H-1-Dreifwierker vun der éischter Stuf sech 24&nbsp;Sekonne ze fréi ofgeschalt. De feelende Schub konnt awer doduerch kompenséiert ginn, well déi aner Dreifwierker 2,7&nbsp;Sekonne méi laang gebrannt hunn an den Autopilot déi entstane Kursofwäichung korrigéiert huet. Déi éischt Stuf gouf getrennt an déi zweet gezünt. Dat Ganzt gouf vun aacht Kamerae gefilmt, déi uschléissend ofgeworf a spéider gebuerge goufen. Zéng Sekonne méi spéit gouf och den LES wéi geplangt ofgesprengt. 6&nbsp;Minutten a 24,5&nbsp;Sekonnen nom Start konnten d'Dreifwierker ofgeschalt ginn. Déi zweet Stuf mam Apollo-Dummy hat d'Äerdëmlafbunn erreecht an huet, wärend véier Äerdëmkreesungen, Telemetriedate geliwwert, bis d'Batterien eidel waren. Déi tatsächlech Fluchbunn hat bal déi erwaart Parameteren erreecht. Nëmmen d'Eegerotatioun vun der Rakéit war wéinst dem Verloscht vun Dreifstoffreschter mat 28° pro Sekonn méi séier wéi gewënscht. Bei hirer 54. Äerdëmrondung ass d'Rakéit an d'Atmosphär gestierzt an ass den 1.&nbsp;Juni iwwer dem südleche [[Pazifeschen Ozean|Pazifik]] vergloust. == Auswierkung op den Apollo-Programm == D'Saturn I hat gréisstendeels zefriddestellend geschafft a gouf mam Apollo-Raumschëff a Bezuch op d'Gewiicht, Struktur an Aerodynamik gutt eens. Den Ausfall vum Dreifwierk war onbedeitend fir d'Missioun duerno, d'[[A-102]]. == Kuckt och == {{Kuckt och Portal:Astronomie}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Saturn-Apollo 6|A-101}} * {{en}} NASA: [https://web.archive.org/web/20110514001106/http://science.ksc.nasa.gov/history/apollo/sa-6/sa-6.html Missionsübersicht] * {{en}} NASA: [https://web.archive.org/web/20160306145205/http://nssdc.gsfc.nasa.gov/nmc/spacecraftDisplay.do?id=1964-025A National Space Science Data Center] [[Kategorie:Apollo-Programm]] [[Kategorie:NASA]] [[Kategorie:1964 an der Raumfaart]] hzqhc6qweyom98uya3r52p6hwhepmqf Schabloun:Infobox Kanal 10 132056 2669389 2669212 2026-03-31T15:17:54Z GilPe 14980 +Niewekanäl 2669389 wikitext text/x-wiki <!--<includeonly>{| align="right" rules="all" cellpadding="3" cellspacing="0" style="margin: 0 0 1em 1em; border: 1px solid #999; border-right-width: 1px; border-bottom-width: 1px; font-size:90%; background-color: #EEFFFF" ! colspan="3" style="background-color: #C0E0F0" | {| style="background: #C0E0F0" align="center" | padding=0px| ! style="background: #C0E0F0" align="center"|{{{Numm}}} | padding=0px| |} |- {{#if: {{{Bild|}}} | {{!}} style="font-size: 100%;" align="center" colspan="2" {{!}} <span style="display:table-cell; border-collapse:collapse; border: solid 1px navy;";">[[Image:{{{Bild}}}|260px|center|<br>{{{Bildtext}}}]]</span><small>{{{Bildtext}}}</small>}} |- {{#if: {{{Bild héich|}}} | {{!}} style="font-size: 100%;" align="center" colspan="2" {{!}} <span style="display:table-cell; border-collapse:collapse; border: solid 1px navy;";">[[Image:{{{Bild héich}}}|160px|center|<br>{{{Bildtext héich}}}]]</span><small>{{{Bildtext héich}}}</small>}} |- | '''Land''' || {{{Land}}} |- {{#if: {{{Ufank|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Ufank {{!}} {{{Ufank}}}}} |- {{#if: {{{Enn|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Enn {{!}} {{{Enn}}}}} |- bgcolor="#C0E0F0" | align="center" colspan="2" | '''Eegenschaften''' |- {{#if: {{{Statut|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Aktuelle Statut {{!}} {{{Statut}}}}} |- {{#if: {{{Längt|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Längt {{!}} {{{Längt}}}&nbsp;km}} |- {{#if: {{{Breet|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Breet {{!}} {{{Breet}}}&nbsp;m}} |- {{#if: {{{Héicht Ufank|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Héicht Ufank {{!}} {{{Héicht Ufank}}}&nbsp;m}} |- {{#if: {{{Héicht um Scheet|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Héicht um Scheet {{!}} {{{Héicht um Scheet}}}&nbsp;m}} |- {{#if: {{{Héicht Enn|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Héicht Enn {{!}} {{{Héicht Enn}}}&nbsp;m}} |- {{#if: {{{Gabarit|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} [[CEMT-Klasse fir Schëffer|Gabarit]] {{!}} {{{Gabarit}}}}} |- {{#if: {{{Déifgank|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Déifgank {{!}} {{{Déifgank}}}&nbsp;m}} |- {{#if: {{{Fräi Héicht|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Fräi Héicht {{!}} {{{Fräi Héicht}}}&nbsp;m}} |- {{#if: {{{Gebrauch|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Gebrauch {{!}} {{{Gebrauch}}}}} |- bgcolor="#C0E0F0" | align="center" colspan="2" | '''Infrastrukturen''' |- {{#if: {{{Schleisen|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} [[Schëffsschleis|Schleisen]] {{!}} {{{Schleisen}}}}} |- {{#if: {{{Schëffslifter|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} [[Schëffslift]]er {{!}} {{{Schëffslifter}}}}} |- {{#if: {{{Tunnellen|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} [[Tunnel|Tunnellen]] {{!}} {{{Tunnellen}}}}} |- {{#if: {{{Kanalbrécken|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} [[Kanalbréck]]en {{!}} {{{Kanalbrécken}}}}} |- {{#if: {{{Sécherheetspaarten|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} [[Sécherheetspaart (Kanal)|Sécherheetspaarten]] {{!}} {{{Sécherheetspaarten}}}}} |- {{#if: {{{Brécken|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} [[Bréck]]en {{!}} {{{Brécken}}}}} |- {{#if: {{{Aner Konstruktiounen|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Aner Konstruktiounen {{!}} {{{Aner Konstruktiounen}}}}} |- {{#if: {{{Niewekanäl|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Niewekanäl {{!}} {{{Niewekanäl}}}}} |- bgcolor="#C0E0F0" | align="center" colspan="2" | '''Geschicht''' |- {{#if: {{{Bau|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Bau {{!}} {{{Bau}}}}} |- {{#if: {{{Betrib|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} A Betrib geholl {{!}} {{{Betrib}}}}} |- {{#if: {{{Enn Betrib|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Enn vum Betrib {{!}} {{{Enn Betrib}}}}} |- {{#if: {{{Architekt|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Architekt(en)<br>Ingenieur(en) {{!}} {{{Architekt}}}}} |- {{#if: {{{Bild ënnen|}}} | {{!}} style="font-size: 100%;" align="center" colspan="2" {{!}} <span style="display:table-cell; border-collapse:collapse; border: solid 1px navy;";">[[Image:{{{Bild ënnen}}}|260px|center|<br>{{{Bildtext ënnen}}}]]</span><small>{{{Bildtext ënnen}}}</small>}} |} </includeonly><noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude>--> {{Infobox | bodyclass = vcard <!--| aboveclass = fn org | abovestyle = --> | titlestyle = background-color: #0094A3; color: #ffffff; | headerstyle = background-color: #0096B4; color: #FFFFFF; | subheaderstyle = background-color: #000000; color: #ffffff; | title = {{If empty|{{{Numm|}}}|{{PAGENAMEBASE}}}} | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Bild|}}}|{{wikidata|property|raw|P18}}}}|size=250px|alt={{{alt|}}}}} | caption = {{If empty|{{#if:{{{Bild|}}}|{{{Bildtext|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|P18}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegend|FETCH_WIKIDATA}}}}}} | label2 = Typ | data2 = {{If empty|{{{Typ|}}}|{{wikidata|properties|linked|P31}}}}|{{{Typ|}}} | header3 = {{#if: {{wikidata|properties|P706}}{{{Geographesch Lag|}}} {{wikidata|properties|P17}}{{{Land|}}} {{wikidata|properties|P205}}{{{Uwännerstaat|}}} {{wikidata|properties|P206}}{{{Gewässer|}}} {{wikidata|properties|P2789}}{{{Verbonne mat|}}} {{wikidata|properties|P625}}{{{Koordinaten|}}} |Geographie}} | label4 = Geographesch Lag | data4 = {{If empty|{{{Geographesch Lag|}}}|{{wikidata|properties|linked|P706}}}}|{{{Geographesch Lag|}}} | label5 = Land | data5 = {{If empty|{{{Land|}}}|{{wikidata|properties|linked|P17}}}}|{{{Land|}}} | label6 = Uwännerstaat | data6 = {{If empty|{{{Uwännerstaat|}}}|{{wikidata|properties|linked|P205}}}}|{{{Uwännerstaat|}}} | label7 = Gewässer | data = {{If empty|{{{Gewässer|}}}|{{wikidata|properties|linked|P206}}}}|{{{Gewässer|}}} | label8 = Verbonne mat | data8 = {{If empty|{{{Verbonne mat|}}}|{{wikidata|properties|linked|P2789}}}}|{{{Verbonne mat|}}} | label9 = Koordinaten | data9 = {{If empty|{{{Koordinaten|}}}|{{wikidata|property|linked|P625}}}}|{{{Koordinaten|}}} | header14 = {{#if: {{wikidata|properties|P84}}{{{Architekt|}}} {{wikidata|properties|P571}}{{{Bau|}}} {{wikidata|properties|P729}}{{{Opgaangen|}}} {{wikidata|properties|P730}}{{{Zougemaach|}}} {{wikidata|properties|P5817}}{{{Status|}}} {{wikidata|properties|P2043}}{{{Längt|}}} {{wikidata|properties|P2049}}{{{Breet|}}} {{wikidata|properties|P4511}}{{{Déift|}}} {{wikidata|properties|P2262}}{{{Déifgang|}}} {{{Héicht Ufank|}}} {{{Héicht um Scheet|}}} {{{Héicht Enn|}}} {{{Gabarit|}}} |Technesch Donnéeën}} | label15 = Architekt | data15 = {{If empty|{{{Architekt |}}}|{{wikidata|properties|linked|P84}}}}|{{{Architekt|}}} | label16 = Bau | data16 = {{If empty|{{{Bau|}}}|{{wikidata|properties|P571}}}}|{{{Bau|}}} | label17 = Opgaangen | data17 = {{If empty|{{{Opgaangen|}}}|{{wikidata|properties|P729}}}}|{{{Opgaangen|}}} | label18 = Zougemaach | data18 = {{If empty|{{{Zougemaach|}}}|{{wikidata|properties|P730}}}}|{{{Zougemaach|}}} | label19 = Status | data19 = {{If empty|{{{Status|}}}|{{wikidata|properties|P5817}}}}|{{{Status|}}} | label20 = Längt | data20 = {{If empty|{{{Längt|}}}|{{wikidata|property|P2043}}}}|{{{Längt|}}} | label21 = Breet | data21 = {{If empty|{{{Breet|}}}|{{wikidata|property|P2049}}}}|{{{Breet|}}} | label22 = Déift | data22 = {{If empty|{{{Déift|}}}|{{wikidata|property|P4511}}}}|{{{Déift|}}} | label23 = Déifgang | data23 = {{If empty|{{{Déifgang|}}}|{{wikidata|property|P2262}}}}|{{{Déifgang|}}} | label24 = Héicht Ufank | data24 = {{{Héicht Ufank|}}} | label25 = Héicht um Scheet | data25 = {{{Héicht um Scheet|}}} | label26 = Héicht Enn | data26 = {{{Héicht Enn|}}} | label27 = [[CEMT-Klasse fir Schëffer|Gabarit]] | data27 = {{{Gabarit|}}} | header30 = {{#if: {{{Uwännerstied|}}} {{{Inselen|}}} {{{Brécken|}}} {{{Tunnellen|}}} {{{Dämm|}}} {{{Schleisen|}}} {{{Schëffslifter|}}} {{{Sécherheetspaarten|}}} {{{Niewekanäl|}}} {{{Aner Konstruktiounen|}}} {{wikidata|property|P856}}{{{Internetsäit|}}} |Aner Donnéeën}} | label31 = Uwännerstied | data31 = {{{Uwännerstied|}}} | label32 = Inselen | data32 = {{{Inselen|}}} | label33 = Brécken | data33 = {{{Brécken|}}} | label34 = Tunnellen | data34 = {{{Tunnellen|}}} | label35 = Dämm | data35 = {{{Dämm|}}} | label36 = Schleisen | data36 = {{{Schleisen |}}} | label37 = Schëffslifter | data37 = {{{Schëffslifter|}}} | label38 = Sécherheetspaarten | data38 = {{{Sécherheetspaarten|}}} | label39 = Niewekanäl | data39 = {{{Niewekanäl|}}} | label40 = Aner Konstruktiounen | data40 = {{{Aner Konstruktiounen|}}} | label45 = Internetsäit | data45 = {{If empty|{{{Internetsäit|}}}|{{wikidata|property|P856}}}}|{{{Internetsäit|}}} | below = {{Infobox | subbox = yes | child = yes | above = {{#if:{{If empty|{{{Detailkaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P1621}}}}|{{small|Lag op der KAART}}}} | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Detailkaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P1621}}}}|size=300px|alt={{{Kaartbild_alt|}}}}} | caption = {{If empty|{{wikidata|qualifier|P1621|P2096}}|{{{Kaarttext|}}}}} | below = {{#ifeq:{{#invoke:Wikibase|id}}|no entity||[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|15px|right|link=https://www.wikidata.org/wiki/{{#invoke:Wikibase|id}}]]}} }} }}<noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude> qgp5osmzy809huzwx8tya7ww24ey7j4 2669394 2669389 2026-03-31T15:50:28Z Les Meloures 580 k 2669394 wikitext text/x-wiki <!--<includeonly>{| align="right" rules="all" cellpadding="3" cellspacing="0" style="margin: 0 0 1em 1em; border: 1px solid #999; border-right-width: 1px; border-bottom-width: 1px; font-size:90%; background-color: #EEFFFF" ! colspan="3" style="background-color: #C0E0F0" | {| style="background: #C0E0F0" align="center" | padding=0px| ! style="background: #C0E0F0" align="center"|{{{Numm}}} | padding=0px| |} |- {{#if: {{{Bild|}}} | {{!}} style="font-size: 100%;" align="center" colspan="2" {{!}} <span style="display:table-cell; border-collapse:collapse; border: solid 1px navy;";">[[Image:{{{Bild}}}|260px|center|<br>{{{Bildtext}}}]]</span><small>{{{Bildtext}}}</small>}} |- {{#if: {{{Bild héich|}}} | {{!}} style="font-size: 100%;" align="center" colspan="2" {{!}} <span style="display:table-cell; border-collapse:collapse; border: solid 1px navy;";">[[Image:{{{Bild héich}}}|160px|center|<br>{{{Bildtext héich}}}]]</span><small>{{{Bildtext héich}}}</small>}} |- | '''Land''' || {{{Land}}} |- {{#if: {{{Ufank|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Ufank {{!}} {{{Ufank}}}}} |- {{#if: {{{Enn|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Enn {{!}} {{{Enn}}}}} |- bgcolor="#C0E0F0" | align="center" colspan="2" | '''Eegenschaften''' |- {{#if: {{{Statut|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Aktuelle Statut {{!}} {{{Statut}}}}} |- {{#if: {{{Längt|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Längt {{!}} {{{Längt}}}&nbsp;km}} |- {{#if: {{{Breet|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Breet {{!}} {{{Breet}}}&nbsp;m}} |- {{#if: {{{Héicht Ufank|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Héicht Ufank {{!}} {{{Héicht Ufank}}}&nbsp;m}} |- {{#if: {{{Héicht um Scheet|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Héicht um Scheet {{!}} {{{Héicht um Scheet}}}&nbsp;m}} |- {{#if: {{{Héicht Enn|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Héicht Enn {{!}} {{{Héicht Enn}}}&nbsp;m}} |- {{#if: {{{Gabarit|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} [[CEMT-Klasse fir Schëffer|Gabarit]] {{!}} {{{Gabarit}}}}} |- {{#if: {{{Déifgank|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Déifgank {{!}} {{{Déifgank}}}&nbsp;m}} |- {{#if: {{{Fräi Héicht|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Fräi Héicht {{!}} {{{Fräi Héicht}}}&nbsp;m}} |- {{#if: {{{Gebrauch|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Gebrauch {{!}} {{{Gebrauch}}}}} |- bgcolor="#C0E0F0" | align="center" colspan="2" | '''Infrastrukturen''' |- {{#if: {{{Schleisen|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} [[Schëffsschleis|Schleisen]] {{!}} {{{Schleisen}}}}} |- {{#if: {{{Schëffslifter|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} [[Schëffslift]]er {{!}} {{{Schëffslifter}}}}} |- {{#if: {{{Tunnellen|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} [[Tunnel|Tunnellen]] {{!}} {{{Tunnellen}}}}} |- {{#if: {{{Kanalbrécken|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} [[Kanalbréck]]en {{!}} {{{Kanalbrécken}}}}} |- {{#if: {{{Sécherheetspaarten|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} [[Sécherheetspaart (Kanal)|Sécherheetspaarten]] {{!}} {{{Sécherheetspaarten}}}}} |- {{#if: {{{Brécken|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} [[Bréck]]en {{!}} {{{Brécken}}}}} |- {{#if: {{{Aner Konstruktiounen|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Aner Konstruktiounen {{!}} {{{Aner Konstruktiounen}}}}} |- {{#if: {{{Niewekanäl|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Niewekanäl {{!}} {{{Niewekanäl}}}}} |- bgcolor="#C0E0F0" | align="center" colspan="2" | '''Geschicht''' |- {{#if: {{{Bau|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Bau {{!}} {{{Bau}}}}} |- {{#if: {{{Betrib|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} A Betrib geholl {{!}} {{{Betrib}}}}} |- {{#if: {{{Enn Betrib|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Enn vum Betrib {{!}} {{{Enn Betrib}}}}} |- {{#if: {{{Architekt|}}} | ! align="left" style="vertical-align: top;" {{!}} Architekt(en)<br>Ingenieur(en) {{!}} {{{Architekt}}}}} |- {{#if: {{{Bild ënnen|}}} | {{!}} style="font-size: 100%;" align="center" colspan="2" {{!}} <span style="display:table-cell; border-collapse:collapse; border: solid 1px navy;";">[[Image:{{{Bild ënnen}}}|260px|center|<br>{{{Bildtext ënnen}}}]]</span><small>{{{Bildtext ënnen}}}</small>}} |} </includeonly><noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude>--> {{Infobox | bodyclass = vcard <!--| aboveclass = fn org | abovestyle = --> | titlestyle = background-color: #0094A3; color: #ffffff; | headerstyle = background-color: #0096B4; color: #FFFFFF; | subheaderstyle = background-color: #000000; color: #ffffff; | title = {{If empty|{{{Numm|}}}|{{PAGENAMEBASE}}}} | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Bild|}}}|{{wikidata|property|raw|P18}}}}|size=250px|alt={{{alt|}}}}} | caption = {{If empty|{{#if:{{{Bild|}}}|{{{Bildtext|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|P18}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegend|FETCH_WIKIDATA}}}}}} | label2 = Typ | data2 = {{If empty|{{{Typ|}}}|{{wikidata|properties|linked|P31}}}}|{{{Typ|}}} | header3 = {{#if: {{wikidata|properties|P706}}{{{Geographesch Lag|}}} {{wikidata|properties|P17}}{{{Land|}}} {{wikidata|properties|P205}}{{{Uwännerstaat|}}} {{wikidata|properties|P206}}{{{Gewässer|}}} {{wikidata|properties|P2789}}{{{Verbonne mat|}}} {{wikidata|properties|P625}}{{{Koordinaten|}}} |Geographie}} | label4 = Geographesch Lag | data4 = {{If empty|{{{Geographesch Lag|}}}|{{wikidata|properties|linked|P706}}}}|{{{Geographesch Lag|}}} | label5 = Land | data5 = {{If empty|{{{Land|}}}|{{wikidata|properties|linked|P17}}}}|{{{Land|}}} | label6 = Uwännerstaat | data6 = {{If empty|{{{Uwännerstaat|}}}|{{wikidata|properties|linked|P205}}}}|{{{Uwännerstaat|}}} | label7 = Gewässer | data = {{If empty|{{{Gewässer|}}}|{{wikidata|properties|linked|P206}}}}|{{{Gewässer|}}} | label8 = Verbonne mat | data8 = {{If empty|{{{Verbonne mat|}}}|{{wikidata|properties|linked|P2789}}}}|{{{Verbonne mat|}}} | label9 = Koordinaten | data9 = {{If empty|{{{Koordinaten|}}}|{{wikidata|property|linked|P625}}}}|{{{Koordinaten|}}} | header14 = {{#if: {{wikidata|properties|P84}}{{{Architekt|}}} {{wikidata|properties|P571}}{{{Bau|}}} {{wikidata|properties|P729}}{{{Opgaangen|}}} {{wikidata|properties|P730}}{{{Zougemaach|}}} {{wikidata|properties|P5817}}{{{Status|}}} {{wikidata|properties|P2043}}{{{Längt|}}} {{wikidata|properties|P2049}}{{{Breet|}}} {{wikidata|properties|P4511}}{{{Déift|}}} {{wikidata|properties|P2262}}{{{Déifgang|}}} {{{Héicht Ufank|}}} {{{Héicht um Scheet|}}} {{{Héicht Enn|}}} {{{Gabarit|}}} |Technesch Donnéeën}} | label15 = Architekt | data15 = {{If empty|{{{Architekt |}}}|{{wikidata|properties|linked|P84}}}}|{{{Architekt|}}} | label16 = Bau | data16 = {{If empty|{{{Bau|}}}|{{wikidata|properties|P571}}}}|{{{Bau|}}} | label17 = Opgaangen | data17 = {{If empty|{{{Opgaangen|}}}|{{wikidata|properties|P729}}}}|{{{Opgaangen|}}} | label18 = Zougemaach | data18 = {{If empty|{{{Zougemaach|}}}|{{wikidata|properties|P730}}}}|{{{Zougemaach|}}} | label19 = Status | data19 = {{If empty|{{{Status|}}}|{{wikidata|properties|P5817}}}}|{{{Status|}}} | label20 = Längt | data20 = {{If empty|{{{Längt|}}}|{{wikidata|property|P2043}}}}|{{{Längt|}}} | label21 = Breet | data21 = {{If empty|{{{Breet|}}}|{{wikidata|property|P2049}}}}|{{{Breet|}}} | label22 = Déift | data22 = {{If empty|{{{Déift|}}}|{{wikidata|property|P4511}}}}|{{{Déift|}}} | label23 = Déifgang | data23 = {{If empty|{{{Déifgang|}}}|{{wikidata|property|P2262}}}}|{{{Déifgang|}}} | label24 = Héicht Ufank | data24 = {{{Héicht Ufank|}}} | label25 = Héicht um Scheet | data25 = {{{Héicht um Scheet|}}} | label26 = Héicht Enn | data26 = {{{Héicht Enn|}}} | label27 = [[CEMT-Klasse fir Schëffer|Gabarit]] | data27 = {{{Gabarit|}}} | header30 = {{#if: {{{Uwännerstied|}}} {{{Inselen|}}} {{{Brécken|}}} {{{Tunnellen|}}} {{{Dämm|}}} {{{Schleisen|}}} {{{Schëffslifter|}}} {{{Sécherheetspaarten|}}} {{{Kanalbrécken|}}} {{{Niewekanäl|}}} {{{Aner Konstruktiounen|}}} {{wikidata|property|P856}}{{{Internetsäit|}}} |Aner Donnéeën}} | label31 = Uwännerstied | data31 = {{{Uwännerstied|}}} | label32 = Inselen | data32 = {{{Inselen|}}} | label33 = Brécken | data33 = {{{Brécken|}}} | label34 = Tunnellen | data34 = {{{Tunnellen|}}} | label35 = Dämm | data35 = {{{Dämm|}}} | label36 = Schleisen | data36 = {{{Schleisen |}}} | label37 = Schëffslifter | data37 = {{{Schëffslifter|}}} | label38 = Sécherheetspaarten | data38 = {{{Sécherheetspaarten|}}} | label39 = Kanalbrécken | data39 = {{{Kanalbrécken|}}} | label40 = Niewekanäl | data40 = {{{Niewekanäl|}}} | label41 = Aner Konstruktiounen | data41 = {{{Aner Konstruktiounen|}}} | label45 = Internetsäit | data45 = {{If empty|{{{Internetsäit|}}}|{{wikidata|property|P856}}}}|{{{Internetsäit|}}} | below = {{Infobox | subbox = yes | child = yes | above = {{#if:{{If empty|{{{Detailkaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P1621}}}}|{{small|Lag op der KAART}}}} | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Detailkaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P1621}}}}|size=300px|alt={{{Kaartbild_alt|}}}}} | caption = {{If empty|{{wikidata|qualifier|P1621|P2096}}|{{{Kaarttext|}}}}} | below = {{#ifeq:{{#invoke:Wikibase|id}}|no entity||[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|15px|right|link=https://www.wikidata.org/wiki/{{#invoke:Wikibase|id}}]]}} }} }}<noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude> 501syhjw6415sdvx6dosfmiy7ten2zh 2669441 2669394 2026-03-31T21:02:58Z GilPe 14980 dat Aalt eraus 2669441 wikitext text/x-wiki {{Infobox | bodyclass = vcard <!--| aboveclass = fn org | abovestyle = --> | titlestyle = background-color: #0094A3; color: #ffffff; | headerstyle = background-color: #0096B4; color: #FFFFFF; | subheaderstyle = background-color: #000000; color: #ffffff; | title = {{If empty|{{{Numm|}}}|{{PAGENAMEBASE}}}} | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Bild|}}}|{{wikidata|property|raw|P18}}}}|size=250px|alt={{{alt|}}}}} | caption = {{If empty|{{#if:{{{Bild|}}}|{{{Bildtext|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|P18}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegend|FETCH_WIKIDATA}}}}}} | label2 = Typ | data2 = {{If empty|{{{Typ|}}}|{{wikidata|properties|linked|P31}}}}|{{{Typ|}}} | header3 = {{#if: {{wikidata|properties|P706}}{{{Geographesch Lag|}}} {{wikidata|properties|P17}}{{{Land|}}} {{wikidata|properties|P205}}{{{Uwännerstaat|}}} {{wikidata|properties|P206}}{{{Gewässer|}}} {{wikidata|properties|P2789}}{{{Verbonne mat|}}} {{wikidata|properties|P625}}{{{Koordinaten|}}} |Geographie}} | label4 = Geographesch Lag | data4 = {{If empty|{{{Geographesch Lag|}}}|{{wikidata|properties|linked|P706}}}}|{{{Geographesch Lag|}}} | label5 = Land | data5 = {{If empty|{{{Land|}}}|{{wikidata|properties|linked|P17}}}}|{{{Land|}}} | label6 = Uwännerstaat | data6 = {{If empty|{{{Uwännerstaat|}}}|{{wikidata|properties|linked|P205}}}}|{{{Uwännerstaat|}}} | label7 = Gewässer | data = {{If empty|{{{Gewässer|}}}|{{wikidata|properties|linked|P206}}}}|{{{Gewässer|}}} | label8 = Verbonne mat | data8 = {{If empty|{{{Verbonne mat|}}}|{{wikidata|properties|linked|P2789}}}}|{{{Verbonne mat|}}} | label9 = Koordinaten | data9 = {{If empty|{{{Koordinaten|}}}|{{wikidata|property|linked|P625}}}}|{{{Koordinaten|}}} | header14 = {{#if: {{wikidata|properties|P84}}{{{Architekt|}}} {{wikidata|properties|P571}}{{{Bau|}}} {{wikidata|properties|P729}}{{{Opgaangen|}}} {{wikidata|properties|P730}}{{{Zougemaach|}}} {{wikidata|properties|P5817}}{{{Status|}}} {{wikidata|properties|P2043}}{{{Längt|}}} {{wikidata|properties|P2049}}{{{Breet|}}} {{wikidata|properties|P4511}}{{{Déift|}}} {{wikidata|properties|P2262}}{{{Déifgang|}}} {{{Héicht Ufank|}}} {{{Héicht um Scheet|}}} {{{Héicht Enn|}}} {{{Gabarit|}}} |Technesch Donnéeën}} | label15 = Architekt | data15 = {{If empty|{{{Architekt |}}}|{{wikidata|properties|linked|P84}}}}|{{{Architekt|}}} | label16 = Bau | data16 = {{If empty|{{{Bau|}}}|{{wikidata|properties|P571}}}}|{{{Bau|}}} | label17 = Opgaangen | data17 = {{If empty|{{{Opgaangen|}}}|{{wikidata|properties|P729}}}}|{{{Opgaangen|}}} | label18 = Zougemaach | data18 = {{If empty|{{{Zougemaach|}}}|{{wikidata|properties|P730}}}}|{{{Zougemaach|}}} | label19 = Status | data19 = {{If empty|{{{Status|}}}|{{wikidata|properties|P5817}}}}|{{{Status|}}} | label20 = Längt | data20 = {{If empty|{{{Längt|}}}|{{wikidata|property|P2043}}}}|{{{Längt|}}} | label21 = Breet | data21 = {{If empty|{{{Breet|}}}|{{wikidata|property|P2049}}}}|{{{Breet|}}} | label22 = Déift | data22 = {{If empty|{{{Déift|}}}|{{wikidata|property|P4511}}}}|{{{Déift|}}} | label23 = Déifgang | data23 = {{If empty|{{{Déifgang|}}}|{{wikidata|property|P2262}}}}|{{{Déifgang|}}} | label24 = Héicht Ufank | data24 = {{{Héicht Ufank|}}} | label25 = Héicht um Scheet | data25 = {{{Héicht um Scheet|}}} | label26 = Héicht Enn | data26 = {{{Héicht Enn|}}} | label27 = [[CEMT-Klasse fir Schëffer|Gabarit]] | data27 = {{{Gabarit|}}} | header30 = {{#if: {{{Uwännerstied|}}} {{{Inselen|}}} {{{Brécken|}}} {{{Tunnellen|}}} {{{Dämm|}}} {{{Schleisen|}}} {{{Schëffslifter|}}} {{{Sécherheetspaarten|}}} {{{Kanalbrécken|}}} {{{Niewekanäl|}}} {{{Aner Konstruktiounen|}}} {{wikidata|property|P856}}{{{Internetsäit|}}} |Aner Donnéeën}} | label31 = Uwännerstied | data31 = {{{Uwännerstied|}}} | label32 = Inselen | data32 = {{{Inselen|}}} | label33 = Brécken | data33 = {{{Brécken|}}} | label34 = Tunnellen | data34 = {{{Tunnellen|}}} | label35 = Dämm | data35 = {{{Dämm|}}} | label36 = Schleisen | data36 = {{{Schleisen |}}} | label37 = Schëffslifter | data37 = {{{Schëffslifter|}}} | label38 = Sécherheetspaarten | data38 = {{{Sécherheetspaarten|}}} | label39 = Kanalbrécken | data39 = {{{Kanalbrécken|}}} | label40 = Niewekanäl | data40 = {{{Niewekanäl|}}} | label41 = Aner Konstruktiounen | data41 = {{{Aner Konstruktiounen|}}} | label45 = Internetsäit | data45 = {{If empty|{{{Internetsäit|}}}|{{wikidata|property|P856}}}}|{{{Internetsäit|}}} | below = {{Infobox | subbox = yes | child = yes | above = {{#if:{{If empty|{{{Detailkaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P1621}}}}|{{small|Lag op der KAART}}}} | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Detailkaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P1621}}}}|size=300px|alt={{{Kaartbild_alt|}}}}} | caption = {{If empty|{{wikidata|qualifier|P1621|P2096}}|{{{Kaarttext|}}}}} | below = {{#ifeq:{{#invoke:Wikibase|id}}|no entity||[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|15px|right|link=https://www.wikidata.org/wiki/{{#invoke:Wikibase|id}}]]}} }} }}<noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude> hnwfzwje4iorged4c8jsnbas2c1370n Schabloun:Infobox Kanal/doc 10 132057 2669469 2614327 2026-04-01T08:06:46Z GilPe 14980 2669469 wikitext text/x-wiki <!--{{Dokumentatiounssäit}} <pre> {{Infobox Kanal | Numm = | Bild = | Bildtext = | Bild héich = | Bildtext héich = | Land = | Ufank = | Enn = | Statut = | Längt = | Héicht Ufank = | Héicht um Scheet = | Héicht Enn = | Gabarit = | Déifgank = | Fräi Héicht = | Gebrauch = | Schleisen = | Schëffslifter = | Tunnellen = | Kanalbrécken = | Sécherheetspaarten = | Aner Konstruktiounen = | Bau = | Betrib = | Enn Betrib = | Architekt = | Bild ënnen = | Bildtext ënnen = }} </pre> <noinclude>[[Kategorie:Kanäl| I]]</noinclude> <includeonly>[[Kategorie:Infoboxen|Kanal]]</includeonly> ----------------------- --> {{EnCours|GilPe}} {{Dokumentatiounssäit}} Dëst ass eng Infobox déi um Ufank vun all Artikel iwwer e '''Kanal''', eng '''Mierengt '''o.&nbsp;ä. gebraucht ka ginn. Se kritt en Deel vun den Informatiounen automatesch vu [[wikidata:Wikidata:Main_Page|Wikidata]]. Aner Wäerter musse manuell agedroe ginn. == Benotzen == D'Syntax <nowiki>{{Infobox Kanal}}</nowiki> geet duer fir datt eng Këscht riets am Artikel opgebaut gëtt, virausgesat den Artikel ass op Wikidata verlinkt an et stinn do op d'mannst e puer Haaptdate vun der Sportaart dran. All manuelle Parameter iwwerschreift automatesch de Wäert vu Wikidata. <syntaxhighlight lang="wikitext"> {{Infobox Kanal | Numm = | Bild = | Bildtext = | Typ = | Geographesch Lag = | Land = | Koordinaten = | Uwännerstaat = | Gewässer = | Verbonne mat = | Architekt = | Bau = | Opgaangen = | Zougemaach = | Status = | Längt = | Breet = | Déift = | Déifgang = | Héicht Ufank = | Héicht um Scheet = | Héicht Enn = | Gabarit = | Uwännerstied = | Inselen = | Brécken = | Tunnellen = | Dämm = | Schleisen = | Schëffslifter = | Sécherheetspaarten = | Kanalbrécken = | Niewekanäl = | Aner Konstruktiounen = | Internetsäit = }} </syntaxhighlight> Wann e Parameter net ausgefëllt ass, probéiert d'Schabloun de Wäert automatesch aus **Wikidata** ze huelen. == Parameteren == === Basisinformatiounen === {| class="wikitable" ! Parameter !! Beschreiwung !! Automatesch vun Wikidata? !! Property |- | Numm || Numm vum Kanal || deelweis (Label) || — |- | Bild || Bild vum Artikel || jo || P18 |- | Bildtext || Beschreiwung vum Bild || jo || Legend vu P18 |- | Typ || … ass en(g) || jo || P31 |} === Geographesch Donnéeën === {| class="wikitable" ! Parameter !! Beschreiwung !! Automatesch vun Wikidata? !! Property |- | Geographesch Lag || Mier, Ozean, asw. wou de Kanal läit || jo || P706 |- | Land || Land/Staat an deem de Kanal läit || jo || P17 |- | Uwännerstaat || Staaten déi un de Kanal stoussen || jo || P205 |- | Gewässer || || jo || P206 |- | Verbonne mat || Verbindung tëscht de Gewässer || jo || P2789 |- | Koordinaten || Geographesch Koordinaten<br>{{small|wa se manuell agedroe ginn, dann als:}}<br><nowiki>{{coor dms|00|00|00.00|N/S|00|00|00.00|W/O}}</nowiki> || jo || P625 |- |} === Physesch/technesch Donnéeën === {| class="wikitable" ! Parameter !! Beschreiwung !! Automatesch vun Wikidata? !! Property |- | Architekt || Architekt / Ingenieur || jo || P84 |- | Bau || Datum vum Bau || jo || P571 |- | Opgaangen || Datum vun der Mise en service || jo || P729 |- | Zougemaach || Datum vun der Mise hors service || jo || P730 |- | Status || Gebrauchsstatus || jo || P5817 |- | Längt || Längt vum Kanal || jo || P2043 |- | Breet || Breet || jo || P2049 |- | Déift || Déift vum Kanal || jo || P4511 |- | Déifgang || Déifgang || jo || P2262 |- | Héicht Ufank || Héicht um Ufank vum Kanal || neen|| – |- | Héicht um Scheet || Héicht um Scheetbaseng || neen|| – |- | Héicht Enn || Héicht um Enn vum Kanal || neen|| – |- | Gabarit || Gabarit oder CEMT-Klasse fir Schëffer || neen|| – |- |} === Aner Donnéeën === {| class="wikitable" ! Parameter !! Beschreiwung !! Automatesch vun Wikidata? !! Property |- | Uwännerstied || Stied déi um Kanal leien || neen || – |- | Inselen || Inselen déi am Kanal leien || neen|| – |- | Brécken || Brécken iwwer de Kanal || neen|| – |- | Tunnellen || Tunnellen um Kanal || neen|| – |- | Dämm || Dämm am Kanal|| neen|| – |- | Schleisen || Schleisen am Kanal || neen || – |- | Schëffslifter || Schëffslifter am Kanal || neen|| – |- | Sécherheetspaarten || Sécherheetspaarten am Kanal || neen|| – |- | Kanalbrécken || Kanalbrécken um Kanal || neen|| – |- | Niewekanäl || Niewekanäl vum Kanal || neen|| – |- | Aner Konstruktiounen || Aner relevant infrastrukturell Eegenschaften || neen|| – |- | Internetsäit || Offiziell Websäit || jo || P856 |- |} <noinclude>[[Kategorie:Kanäl| I]]</noinclude> <includeonly>[[Kategorie:Infoboxen|Kanal]]</includeonly> a5kmnt2m7aoa4453br5vep1mrxrsl62 2669478 2669469 2026-04-01T08:32:38Z GilPe 14980 Dokumentatiounssäit à jour gesat 2669478 wikitext text/x-wiki {{Dokumentatiounssäit}} Dëst ass eng Infobox déi um Ufank vun all Artikel iwwer e '''Kanal''', eng '''Mierengt '''o.&nbsp;ä. gebraucht ka ginn. Se kritt en Deel vun den Informatiounen automatesch vu [[wikidata:Wikidata:Main_Page|Wikidata]]. Aner Wäerter musse manuell agedroe ginn. == Benotzen == D'Syntax <nowiki>{{Infobox Kanal}}</nowiki> geet duer fir datt eng Këscht riets am Artikel opgebaut gëtt, virausgesat den Artikel ass op Wikidata verlinkt an et stinn do op d'mannst e puer Haaptdate vum Kanal dran. All manuelle Parameter iwwerschreift automatesch de Wäert vu Wikidata. == Donnéeën a Kopéiervirlag== <syntaxhighlight lang="wikitext"> {{Infobox Kanal | Numm = | Bild = | Bildtext = | Typ = | Geographesch Lag = | Land = | Koordinaten = | Uwännerstaat = | Gewässer = | Verbonne mat = | Architekt = | Bau = | Opgaangen = | Zougemaach = | Status = | Längt = | Breet = | Déift = | Déifgang = | Héicht Ufank = | Héicht um Scheet = | Héicht Enn = | Gabarit = | Uwännerstied = | Inselen = | Brécken = | Tunnellen = | Dämm = | Schleisen = | Schëffslifter = | Sécherheetspaarten = | Kanalbrécken = | Niewekanäl = | Aner Konstruktiounen = | Internetsäit = }} </syntaxhighlight> == Parameteren == === Basisinformatiounen === {| class="wikitable" ! Parameter !! Beschreiwung !! Automatesch vun Wikidata? !! Property |- | Numm || Numm vum Kanal || deelweis (Label) || — |- | Bild || Bild vum Artikel || jo || P18 |- | Bildtext || Beschreiwung vum Bild || jo || Legend vu P18 |- | Typ || … ass en(g) || jo || P31 |} === Geographesch Donnéeën === {| class="wikitable" ! Parameter !! Beschreiwung !! Automatesch vun Wikidata? !! Property |- | Geographesch Lag || Mier, Ozean, asw. wou de Kanal läit || jo || P706 |- | Land || Land/Staat an deem de Kanal läit || jo || P17 |- | Uwännerstaat || Staaten déi un de Kanal stoussen || jo || P205 |- | Gewässer || || jo || P206 |- | Verbonne mat || Verbindung tëscht de Gewässer || jo || P2789 |- | Koordinaten || Geographesch Koordinaten<br>{{small|wa se manuell agedroe ginn, dann als:}}<br><nowiki>{{coor dms|00|00|00.00|N/S|00|00|00.00|W/O}}</nowiki> || jo || P625 |- |} === Physesch/technesch Donnéeën === {| class="wikitable" ! Parameter !! Beschreiwung !! Automatesch vun Wikidata? !! Property |- | Architekt || Architekt / Ingenieur || jo || P84 |- | Bau || Datum vum Bau || jo || P571 |- | Opgaangen || Datum vun der Mise en service || jo || P729 |- | Zougemaach || Datum vun der Mise hors service || jo || P730 |- | Status || Gebrauchsstatus || jo || P5817 |- | Längt || Längt vum Kanal || jo || P2043 |- | Breet || Breet || jo || P2049 |- | Déift || Déift vum Kanal || jo || P4511 |- | Déifgang || Déifgang || jo || P2262 |- | Héicht Ufank || Héicht um Ufank vum Kanal || neen|| — |- | Héicht um Scheet || Héicht um Scheetbaseng || neen|| — |- | Héicht Enn || Héicht um Enn vum Kanal || neen|| — |- | Gabarit || Gabarit oder CEMT-Klasse fir Schëffer || neen|| — |- |} === Aner Donnéeën === {| class="wikitable" ! Parameter !! Beschreiwung !! Automatesch vun Wikidata? !! Property |- | Uwännerstied || Stied déi um Kanal leien || neen || — |- | Inselen || Inselen déi am Kanal leien || neen|| — |- | Brécken || Brécken iwwer de Kanal || neen|| — |- | Tunnellen || Tunnellen um Kanal || neen|| — |- | Dämm || Dämm am Kanal|| neen|| — |- | Schleisen || Schleisen am Kanal || neen || — |- | Schëffslifter || Schëffslifter am Kanal || neen|| — |- | Sécherheetspaarten || Sécherheetspaarten am Kanal || neen|| — |- | Kanalbrécken || Kanalbrécken um Kanal || neen|| — |- | Niewekanäl || Niewekanäl vum Kanal || neen|| — |- | Aner Konstruktiounen || Aner relevant infrastrukturell Eegenschaften || neen|| — |- | Internetsäit || Offiziell Websäit || jo || P856 |- |} == Beispill == Am Beispill sinn deelweis fiktiv Donnéeën ausgefëllt; jee nodeem ob d'Infobox fir e Kanal oder eng Mierengt gebraucht gëtt, maache verschidden Aussoen och kee Sënn. Fir all méiglech Wäerter unzeginn, si Beispillswäerter tëscht Klamere gesat. {{Infobox Kanal | Numm = Strooss vun Hormus | Bild = تابش آفتاب از بین ابرها - panoramio.jpg | Bildtext = D'Strooss vun Hormus bei Bandar Abbas | Typ = Mierengt | Geographesch Lag = Indeschen Ozean | Land = (Land) | Koordinaten = {{coor dms|00|00|00.00|N/S|00|00|00.00|W/O}} | Uwännerstaat = Iran, Oman, Vereenegt Arabesch Emirater | Gewässer = (Gewässer) | Verbonne mat = Golf vum Oman, Persesche Golf | Architekt = (Architekt) | Bau = (Bau) | Opgaangen = (Opgaangen) | Zougemaach = (Zougemaach) | Status = am Gebrauch | Längt = 212&nbsp;km | Breet = 38,89 — 55&nbsp;km | Déift = 80 — 220&nbsp;m | Déifgang = 5&nbsp;m | Héicht Ufank = (Héicht Ufank) | Héicht um Scheet = (Héicht um Scheet) | Héicht Enn = (Héicht Enn) | Gabarit = (Gabarit) | Uwännerstied = Bandar Abbas, al-Chasab | Inselen = Hormus, Qeschm, Larak | Brécken = 0 | Tunnellen = 0 | Dämm = 0 | Schleisen = 0 | Schëffslifter = 0 | Sécherheetspaarten = 0 | Kanalbrécken = 0 | Niewekanäl = 0 | Aner Konstruktiounen = (Aner Konstruktiounen) | Internetsäit = www. }} <pre> {{Infobox Kanal | Numm = Strooss vun Hormus | Bild = تابش آفتاب از بین ابرها - panoramio.jpg | Bildtext = D'Strooss vun Hormus bei Bandar Abbas | Typ = Mierengt | Geographesch Lag = Indeschen Ozean | Land = (Land) | Koordinaten = {{coor dms|00|00|00.00|N/S|00|00|00.00|W/O}} | Uwännerstaat = Iran, Oman, Vereenegt Arabesch Emirater | Gewässer = (Gewässer) | Verbonne mat = Golf vum Oman, Persesche Golf | Architekt = (Architekt) | Bau = (Bau) | Opgaangen = (Opgaangen) | Zougemaach = (Zougemaach) | Status = am Gebrauch | Längt = 212&nbsp;km | Breet = 38,89 — 55&nbsp;km | Déift = 80 — 220&nbsp;m | Déifgang = 5&nbsp;m | Héicht Ufank = (Héicht Ufank) | Héicht um Scheet = (Héicht um Scheet) | Héicht Enn = (Héicht Enn) | Gabarit = (Gabarit) | Uwännerstied = Bandar Abbas, al-Chasab | Inselen = Hormus, Qeschm, Larak | Brécken = 0 | Tunnellen = 0 | Dämm = 0 | Schleisen = 0 | Schëffslifter = 0 | Sécherheetspaarten = 0 | Kanalbrécken = 0 | Niewekanäl = 0 | Aner Konstruktiounen = (Aner Konstruktiounen) | Internetsäit = www. }} </pre>{{clr}} <noinclude>[[Kategorie:Kanäl| I]]</noinclude> <includeonly>[[Kategorie:Infoboxen|Kanal]]</includeonly> am4xqnavqwmqmcu0l8qpeoceydcoh30 Provënz Cabinda 0 134892 2669340 2668143 2026-03-31T12:39:17Z ~2026-29608-4 69362 {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} 2669340 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} [[Fichier:Cabinda map-fr.svg|thumb|Cabinda]] D''''Provënz Cabinda''' ass eng [[angola]]nesch Provënz an [[Exklav]] tëscht der [[Demokratesch Republik Kongo|Demokratescher Republik Kongo]] an der [[Republik Kongo]]. E puer Rebellebeweegunge kämpfe fir d'Onofhängegkeet vum pëtrolsräichen Territoire. == Geographie == Cabinda läit nërdlech vun der Mëndung vum [[Kongo (Floss)|Kongofloss]]. Den Territoire grenzt am Norden an am Nordosten un d'[[Republik Kongo]] an ass vun Angola duerch e schmuele Landstreech am Süden an am Südweste getrennt, deen zur [[Demokratesch Republik Kongo|Demokratescher Republik Kongo]] gehéiert. Am Westen huet Cabinda eng 90&nbsp;km laang [[Atlantik]]küst.<ref name=EBr>Encyclopædia Britannica: [https://www.britannica.com/place/Cabinda-province-Angola ''Cabinda''] (gekuckt den 19. August 2017)</ref> De gréissten Deel vun der Regioun si [[Reebësch]]er.<ref name=CE>The Columbia Encyclopedia, 6th ed.: [http://www.encyclopedia.com/places/africa/angolan-political-geography/cabinda ''Cabinda''] (gekuckt den 3. Oktober 2017)</ref> Déi gréisst Stad a Provënzhaaptstad heescht och [[Cabinda (Stad)|Cabinda]]. D'Provënz Cabinda ass iwwer 7.000&nbsp;km² grouss. Dem angolaneschen Institut fir Statistik no hat d'Provënz Cabinda 2014 eng Bevëlkerung vu 718.256 Awunner.<ref name=pop1>"Projecção da População da Província de Cabinda, 2014-2050", ''Quadro 1 - População projectada por grupos etários, segundo a área de residência e sexo, 2014'', Editioun 2016, Säit 17, erofzelueden [https://web.archive.org/web/20171207204415/http://www.ine.gov.ao/xportal/xmain?xpid=ine&xpgid=publications_detail&publications_detail_qry=BOUI=46444320&xlang=undefined hei]</ref> Am Joer 2050 soll se, Projektiounen no, bei 1.603.454 Awunner leien.<ref name=pop2>"Projecção da População da Província de Cabinda, 2014-2050", ''Quadro 37 - População projectada por grupos etários, segundo a área de residência e sexo, Cabinda 2050'', Editioun 2016, Säit 17, erofzelueden [http://www.ine.gov.ao/xportal/xmain?xpid=ine&xpgid=publications_detail&publications_detail_qry=BOUI=46444320&xlang=undefined hei]</ref> == Wirtschaft == Haaptexportgutt ass [[Äerdueleg|Pëtrol]]. Donieft spillen awer och nach d'Holzindustrie an d'Produktioun vu Palmenueleg an anere landwirtschaftleche Produiten eng Roll, och wann déi haut manner wichteg ass. 1968 gouf mat der Äerduelegfërderung ugefaangen. Haut gëtt a Cabinda de Gros vum angolaneschen Äerdueleg gefërdert.<ref name=CE/> == Geschicht == === Prekolonial Zäit === Der lokaler Legend no krut Cabinda wärend enger turbulenter Phas vum [[Kongoräich]] eng gewëssen Autonomie. Déi mächteg [[Bakongo]]-Kinnegin Muam Poenha hätt de Kinnek rose gemaach an den Haff zu [[M'Banza Kongo]] misse verloossen. Si wier mat hiren Drillingen an d'Fürstentum Ngoyo geflücht, wou si e lokale Prënz bestuet hätt. Wéi de Kinnek sech berouegt hat, hätt hie säin Territoire an dräi gedeelt, an aus engem vun deenen Deeler, Ngoyo, wier spéider dat haitegt Cabinda ginn.<ref>flogao.com.br: [https://web.archive.org/web/20190528095955/https://www.flogao.com.br/czeiger/137699994 ''As Colônias Africanas - África Ocidental Portuguesa - Cabinda sob a colonização portuguesa'']</ref> Déi éischt Portugise sinn an der Mëtt vum [[15. Joerhonnert]] an der Géigend ukomm. Eng Hypothees iwwer den Ursprong vum Numm Cabinda ass, datt si deemools op e ''Mafouk'' oder ''Mafuka'' gestouss sinn, e Beamte vum Kinnekräich Ngoyo, dee ''Binda'' geheescht huet. D'Portugisen hunn eventuell den Numm ''Mafuka Binda'' benotzt, an doraus ass du ''Cabinda'' entstanen. Eng aner Hypothees ass, datt den Numm aus dem [[Kikongo]], respektiv dem [[Kimbundu]] kënnt a sech aus dem Prefix "ka" an dem Substantiv "Mbinda" zesummesetzt, woumat een e Waasserbehälter, oder an engem méi wäite Sënn och eng Bucht bezeechne kann. Déi fréist schrëftlech Iwwerliwwerung vum Numm datéiert aus dem Joer 1590, wéi den Andrew Battel, en Englänner a portugisesche Prisonéier, d'Plaz ''Cabenda'' nennt.<ref>Schürmann, Felix, 2017, "Kapitel 6. Im Zeichen der Abolition: Cabinda, 1850-1885" in [https://books.google.lu/books?id=L36dDgAAQBAJ&pg=PA443&lpg=PA443&dq=cabinda+Mafu-Ka+Binda&source=bl&ots=4R5YLXjplm&sig=gjTWt2QvtfA6mKaIBlDovjcIvkU&hl=de&sa=X&redir_esc=y#v=onepage&q=cabinda%20Mafu-Ka%20Binda&f=false ''Der graue Unterstrom: Walfänger und Küstengesellschaften an den tiefen Stränden Afrikas (1770-1920)''], Campus Verlag GmbH, 682 Säiten, Säit 443.</ref> === Portugisesch Interessen a Protektorat === Portugal hat joerhonnertelaang Handelsposten un der Küst vu Cabinda a frëndschaftlech Relatioune mat de Bakongo-Kinneke ënnerhalen. Wichtegst Handelsgidder ware Sklaven, déi iwwer den Atlantik an [[Europa (Kontinent)|Europa]], [[Brasilien]] an op [[São Tomé a Príncipe|São Tomé]] bruecht gi sinn. Doduerch ass Cabinda am 16. an am 17. Joerhonnert ee vun de wichtegsten Handelsposten un der afrikanescher Westküst ginn.<ref name=WP>Washington Post: [http://www.washingtonpost.com/wp-adv/specialsales/spotlight/angola/article11.html ''Cabinda: History – Scramble for Cabinda''] (gekuckt den 3. Oktober 2017)</ref> 1785 huet de Kinnek Mambuco Puna de Portugisen d'exklusiv Handelsrechter an der Regioun ginn an all déi aner Europäer verbannt. Am 18. Joerhonnert hunn d'Fransousen an d'Belsch territorial Uspréch op d'Hannerland vum fréiere Kongoräich erhuewen. Dat huet d'Briten an d'Portugisen alarméiert, an et ass 1884-1885 schlussendlech zur [[Berliner Konferenz (1884)|Berliner Konferenz]] komm, op där iwwer déi verschidden Uspréch entscheet ginn ass. D'Portugise waren déi grouss Verléierer vun där Konferenz, well Cabinda, dat virdrun un Angola gegrenzt huet, elo duerch e schmuele Landstreech, deen dem [[belsche Kongo]] zougeschwat gouf, getrennt war.<ref name=WP/> Tëscht den 1880er an 1950er war Cabinda e portugisescht [[Protektorat]] (de ''Portugisesche Kongo'').<ref>Ken Jennings fir ''Condé Nast Traveler'': [https://www.cntraveler.com/stories/2016-06-01/cabinda-the-tiny-oil-rich-corner-of-africa ''Cabinda: The Tiny Oil-Rich Corner of Africa Everyone's Fighting Over''] (1. Juni 2016)</ref> 1956 ass den Territoire en Deel vun der Iwwerséiprovënz Angola ginn, mee geographesch, linguistesch an ethnesch eng separat Entitéit bliwwen. An den 1960er huet sech, wéi och an den anere portugiseschen Territoiren an Afrika, de Wëllen zur Selbstbestëmmung entwéckelt.<ref name=CE/><ref name=WP/> Vun 1963 un huet de [[Frente para a Libertação do Enclave de Cabinda]] (FLEC, "Front fir d'Befreiung vun der Enklav vu Cabinda") onofhängeg vun den anere Befreiungsorganisatiounen an Angola géint d'Portugise gekämpft. === Onofhängegkeet vun Angola a Biergerkrich === [[Fichier:Flag of Cabinda (FLEC propose).svg|thumb|Fändel vum [[Frente para a Libertação do Enclave de Cabinda|FLEC]]]] No der [[Portugisesch Revolutioun (1974)|portugisescher Revolutioun]] (1974) ass Cabinda als Deel vun Angola onofhängeg vu Portugal ginn. Direkt duerno ass den [[angolanesche Biergerkrich]] ausgebrach. De FLEC huet weider fir d'Onofhängegkeet vun Angola gekämpft, wärend de [[Movimento Popular de Libertação de Angola]] (MPLA), deen elo déi international unerkannte Regierung vun Angola gestallt huet, zesumme mat kubaneschen Truppe Cabinda besat huet. Den MPLA an d'Kubaner konnte séier d'Kontroll iwwer d'Stied erlaangen, wärend de FLEC e Guerillakrich an de ländleche Géigende gefouert huet. No joerzéngtelaange Kämpf ass den angolanesche Biergerkrich 2002 op en Enn gaangen. De FLEC huet sech iwwer d'Joren an e puer Splitterorganisatiounen opgespléckt, mee a Cabinda kämpfen d'Rebelle weider géint d'angolanesch Regierung.<ref name=EBr/> Eng Exilregierung vun der ''Republik Cabinda'' huet Büroen zu [[Paräis]] an an der Republik Kongo. == Um Spaweck == * {{Commonscat}} * [http://www.cabinda.net/ Websäit vum ''Free State of Cabinda''] {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Angola]] [[Kategorie:Exklaven]] n98kno5eql3ofj3u9bgns4o3lm7acso 2669388 2669340 2026-03-31T15:14:42Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2669388 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} [[Fichier:Cabinda map-fr.svg|thumb|Cabinda]] D''''Provënz Cabinda''' ass eng [[angola]]nesch Provënz an [[Exklav]] tëscht der [[Demokratesch Republik Kongo|Demokratescher Republik Kongo]] an der [[Republik Kongo]]. E puer Rebellebeweegunge kämpfe fir d'Onofhängegkeet vum pëtrolsräichen Territoire. == Geographie == Cabinda läit nërdlech vun der Mëndung vum [[Kongo (Floss)|Kongofloss]]. Den Territoire grenzt am Norden an am Nordosten un d'[[Republik Kongo]] an ass vun Angola duerch e schmuele Landstreech am Süden an am Südweste getrennt, deen zur [[Demokratesch Republik Kongo|Demokratescher Republik Kongo]] gehéiert. Am Westen huet Cabinda eng 90&nbsp;km laang [[Atlantik]]küst.<ref name=EBr>Encyclopædia Britannica: [https://www.britannica.com/place/Cabinda-province-Angola ''Cabinda''] (gekuckt den 19. August 2017)</ref> De gréissten Deel vun der Regioun si [[Reebësch]]er.<ref name=CE>The Columbia Encyclopedia, 6th ed.: [http://www.encyclopedia.com/places/africa/angolan-political-geography/cabinda ''Cabinda''] (gekuckt den 3. Oktober 2017)</ref> Déi gréisst Stad a Provënzhaaptstad heescht och [[Cabinda (Stad)|Cabinda]]. D'Provënz Cabinda ass iwwer 7.000&nbsp;km² grouss. Dem angolaneschen Institut fir Statistik no hat d'Provënz Cabinda 2014 eng Bevëlkerung vu 718.256 Awunner.<ref name=pop1>"Projecção da População da Província de Cabinda, 2014-2050", ''Quadro 1 - População projectada por grupos etários, segundo a área de residência e sexo, 2014'', Editioun 2016, Säit 17, erofzelueden [https://web.archive.org/web/20171207204415/http://www.ine.gov.ao/xportal/xmain?xpid=ine&xpgid=publications_detail&publications_detail_qry=BOUI=46444320&xlang=undefined hei]</ref> Am Joer 2050 soll se, Projektiounen no, bei 1.603.454 Awunner leien.<ref name=pop2>"Projecção da População da Província de Cabinda, 2014-2050", ''Quadro 37 - População projectada por grupos etários, segundo a área de residência e sexo, Cabinda 2050'', Editioun 2016, Säit 17, erofzelueden [https://web.archive.org/web/20171207204415/http://www.ine.gov.ao/xportal/xmain?xpid=ine&xpgid=publications_detail&publications_detail_qry=BOUI=46444320&xlang=undefined hei]</ref> == Wirtschaft == Haaptexportgutt ass [[Äerdueleg|Pëtrol]]. Donieft spillen awer och nach d'Holzindustrie an d'Produktioun vu Palmenueleg an anere landwirtschaftleche Produiten eng Roll, och wann déi haut manner wichteg ass. 1968 gouf mat der Äerduelegfërderung ugefaangen. Haut gëtt a Cabinda de Gros vum angolaneschen Äerdueleg gefërdert.<ref name=CE/> == Geschicht == === Prekolonial Zäit === Der lokaler Legend no krut Cabinda wärend enger turbulenter Phas vum [[Kongoräich]] eng gewëssen Autonomie. Déi mächteg [[Bakongo]]-Kinnegin Muam Poenha hätt de Kinnek rose gemaach an den Haff zu [[M'Banza Kongo]] misse verloossen. Si wier mat hiren Drillingen an d'Fürstentum Ngoyo geflücht, wou si e lokale Prënz bestuet hätt. Wéi de Kinnek sech berouegt hat, hätt hie säin Territoire an dräi gedeelt, an aus engem vun deenen Deeler, Ngoyo, wier spéider dat haitegt Cabinda ginn.<ref>flogao.com.br: [https://web.archive.org/web/20190528095955/https://www.flogao.com.br/czeiger/137699994 ''As Colônias Africanas - África Ocidental Portuguesa - Cabinda sob a colonização portuguesa'']</ref> Déi éischt Portugise sinn an der Mëtt vum [[15. Joerhonnert]] an der Géigend ukomm. Eng Hypothees iwwer den Ursprong vum Numm Cabinda ass, datt si deemools op e ''Mafouk'' oder ''Mafuka'' gestouss sinn, e Beamte vum Kinnekräich Ngoyo, dee ''Binda'' geheescht huet. D'Portugisen hunn eventuell den Numm ''Mafuka Binda'' benotzt, an doraus ass du ''Cabinda'' entstanen. Eng aner Hypothees ass, datt den Numm aus dem [[Kikongo]], respektiv dem [[Kimbundu]] kënnt a sech aus dem Prefix "ka" an dem Substantiv "Mbinda" zesummesetzt, woumat een e Waasserbehälter, oder an engem méi wäite Sënn och eng Bucht bezeechne kann. Déi fréist schrëftlech Iwwerliwwerung vum Numm datéiert aus dem Joer 1590, wéi den Andrew Battel, en Englänner a portugisesche Prisonéier, d'Plaz ''Cabenda'' nennt.<ref>Schürmann, Felix, 2017, "Kapitel 6. Im Zeichen der Abolition: Cabinda, 1850-1885" in [https://books.google.lu/books?id=L36dDgAAQBAJ&pg=PA443&lpg=PA443&dq=cabinda+Mafu-Ka+Binda&source=bl&ots=4R5YLXjplm&sig=gjTWt2QvtfA6mKaIBlDovjcIvkU&hl=de&sa=X&redir_esc=y#v=onepage&q=cabinda%20Mafu-Ka%20Binda&f=false ''Der graue Unterstrom: Walfänger und Küstengesellschaften an den tiefen Stränden Afrikas (1770-1920)''], Campus Verlag GmbH, 682 Säiten, Säit 443.</ref> === Portugisesch Interessen a Protektorat === Portugal hat joerhonnertelaang Handelsposten un der Küst vu Cabinda a frëndschaftlech Relatioune mat de Bakongo-Kinneke ënnerhalen. Wichtegst Handelsgidder ware Sklaven, déi iwwer den Atlantik an [[Europa (Kontinent)|Europa]], [[Brasilien]] an op [[São Tomé a Príncipe|São Tomé]] bruecht gi sinn. Doduerch ass Cabinda am 16. an am 17. Joerhonnert ee vun de wichtegsten Handelsposten un der afrikanescher Westküst ginn.<ref name=WP>Washington Post: [http://www.washingtonpost.com/wp-adv/specialsales/spotlight/angola/article11.html ''Cabinda: History – Scramble for Cabinda''] (gekuckt den 3. Oktober 2017)</ref> 1785 huet de Kinnek Mambuco Puna de Portugisen d'exklusiv Handelsrechter an der Regioun ginn an all déi aner Europäer verbannt. Am 18. Joerhonnert hunn d'Fransousen an d'Belsch territorial Uspréch op d'Hannerland vum fréiere Kongoräich erhuewen. Dat huet d'Briten an d'Portugisen alarméiert, an et ass 1884-1885 schlussendlech zur [[Berliner Konferenz (1884)|Berliner Konferenz]] komm, op där iwwer déi verschidden Uspréch entscheet ginn ass. D'Portugise waren déi grouss Verléierer vun där Konferenz, well Cabinda, dat virdrun un Angola gegrenzt huet, elo duerch e schmuele Landstreech, deen dem [[belsche Kongo]] zougeschwat gouf, getrennt war.<ref name=WP/> Tëscht den 1880er an 1950er war Cabinda e portugisescht [[Protektorat]] (de ''Portugisesche Kongo'').<ref>Ken Jennings fir ''Condé Nast Traveler'': [https://www.cntraveler.com/stories/2016-06-01/cabinda-the-tiny-oil-rich-corner-of-africa ''Cabinda: The Tiny Oil-Rich Corner of Africa Everyone's Fighting Over''] (1. Juni 2016)</ref> 1956 ass den Territoire en Deel vun der Iwwerséiprovënz Angola ginn, mee geographesch, linguistesch an ethnesch eng separat Entitéit bliwwen. An den 1960er huet sech, wéi och an den anere portugiseschen Territoiren an Afrika, de Wëllen zur Selbstbestëmmung entwéckelt.<ref name=CE/><ref name=WP/> Vun 1963 un huet de [[Frente para a Libertação do Enclave de Cabinda]] (FLEC, "Front fir d'Befreiung vun der Enklav vu Cabinda") onofhängeg vun den anere Befreiungsorganisatiounen an Angola géint d'Portugise gekämpft. === Onofhängegkeet vun Angola a Biergerkrich === [[Fichier:Flag of Cabinda (FLEC propose).svg|thumb|Fändel vum [[Frente para a Libertação do Enclave de Cabinda|FLEC]]]] No der [[Portugisesch Revolutioun (1974)|portugisescher Revolutioun]] (1974) ass Cabinda als Deel vun Angola onofhängeg vu Portugal ginn. Direkt duerno ass den [[angolanesche Biergerkrich]] ausgebrach. De FLEC huet weider fir d'Onofhängegkeet vun Angola gekämpft, wärend de [[Movimento Popular de Libertação de Angola]] (MPLA), deen elo déi international unerkannte Regierung vun Angola gestallt huet, zesumme mat kubaneschen Truppe Cabinda besat huet. Den MPLA an d'Kubaner konnte séier d'Kontroll iwwer d'Stied erlaangen, wärend de FLEC e Guerillakrich an de ländleche Géigende gefouert huet. No joerzéngtelaange Kämpf ass den angolanesche Biergerkrich 2002 op en Enn gaangen. De FLEC huet sech iwwer d'Joren an e puer Splitterorganisatiounen opgespléckt, mee a Cabinda kämpfen d'Rebelle weider géint d'angolanesch Regierung.<ref name=EBr/> Eng Exilregierung vun der ''Republik Cabinda'' huet Büroen zu [[Paräis]] an an der Republik Kongo. == Um Spaweck == * {{Commonscat}} * [http://www.cabinda.net/ Websäit vum ''Free State of Cabinda''] {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Angola]] [[Kategorie:Exklaven]] hgc0igntfqf8odru4tge872w517fb4c Provënz Bié 0 135201 2669341 2611910 2026-03-31T12:39:30Z ~2026-29608-4 69362 {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} 2669341 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} D''''Provënz Bié''' ass eng vun den 18 [[Angola|angolanesche]] [[Provënz (Angola)|Provënzen]]. Si läit am Zentrum vum Land. Der Vollekszielung vun 2014 no hat si 1.338.923 Awunner, wat 5,5% vun der Gesamtbevëlkerung vun Angola waren.<ref>''Resultados Preliminares do Recenseamento Geral da População e da Habitação de Angola 2014'', September 2014, Säit 27: "População Por Província e Sexo", erofzelueden [https://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/wphc/Angola/Angola%202014%20Census.pdf hei]</ref> D'Awunner vun der Provënz gehéieren zu verschiddene Volleksgruppen; déi gréisst sinn d'Bieno, eng Ënnergrupp vun den [[Ovimbundu]]. De fréieren [[União Nacional para a Independência Total de Angola|UNITA]]-Leader [[Jonas Savimbi]] staamt aus der Provënz, wat och déi méi staark Verankerung vun där Organisatioun zu Bié erkläert. D'Haaptstad vun der Provënz ass [[Kuito]]. {{Referenzen}} {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} [[Kategorie:Provënzen am Angola]] 587001atrr690sjqx2ia7283q8bkiu3 Provënz Cuando Cubango 0 135202 2669339 2263648 2026-03-31T12:38:51Z ~2026-29608-4 69362 {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} 2669339 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} D''''Provënz Cuando Cubango''' ass eng vun den 18 [[Angola|angolanesche]] [[Provënze vum Angola|Provënzen]]. Si läit am Südweste vum Land a grenzt am Westen u [[Sambia]] an am Süden un [[Namibien]]. Nërdlech leien d'angolanesch Provënze [[Provënz Bié|Bié]] a [[Provënz Moxico|Moxico]] an ëstlech d'Provënze [[Provënz Cunene|Cunene]] an [[Provënz Huíla|Huíla]]. Der Vollekszielung vun 2014 no hat si 510.369 Awunner, wat 2,1% vun der Gesamtbevëlkerung vun Angola waren.<ref>''Resultados Preliminares do Recenseamento Geral da População e da Habitação de Angola 2014'', September 2014, Säit 27: "População Por Província e Sexo", erofzelueden [https://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/wphc/Angola/Angola%202014%20Census.pdf hei]</ref> D'Haaptstad vun der Provënz ass [[Kuito]]. D'Provënz ass no de Flëss [[Cuando]] a [[Okavango|Cubango]] benannt. {{Referenzen}} {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} [[Kategorie:Provënzen am Angola]] 32wsjluwildxcxxy24xmtr678qgupr8 Provënz Cuanza Sul 0 135203 2669337 2477071 2026-03-31T12:38:27Z ~2026-29608-4 69362 {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} 2669337 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} D''''Provënz Cuanza Sul''', och nach '''Kwanza Sul''' geschriwwen, ass eng vun den 18 [[angola]]nesche Provënzen. Si läit am Weste vum Land nieft dem [[Atlanteschen Ozean]] an huet eng Fläch vu 55.660&nbsp;km².<ref>angolamarket.com: [https://web.archive.org/web/20161128130951/http://angolamarket.com/index.php?page=view/article/167/Kwanza-Sul ''Kwanza Sul''] (22. Dezember 2012)</ref> Der Vollekszielung 2014 no hat si 1.793.787 Awunner, wat 7,4% vun der Gesamtbevëlkerung vun Angola waren.<ref>''Resultados Preliminares do Recenseamento Geral da População e da Habitação de Angola 2014'', September 2014, Säit 27: "População Por Província e Sexo", erofzelueden [https://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/wphc/Angola/Angola%202014%20Census.pdf hei]</ref> D'Haaptstad vun der Provënz ass [[Sumbe]]. {{Referenzen}} {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} [[Kategorie:Provënzen am Angola]] 5scwagaftx2amfvx8ntoq1x381os7os Provënz Moxico 0 135205 2669330 2669325 2026-03-31T12:36:14Z ~2026-29608-4 69362 {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'Provënz Bengo (rout) am Angola}} 2669330 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'Provënz Moxico (rout) am Angola}} D''''Provënz Moxico''' ass eng vun den 18 [[Provënze vum Angola]]. Si läit am Oste vum Land a grenzt u [[Sambia]] (am Osten) an d'[[Demokratesch Republik Kongo]] (am Nordosten). Am Nordweste läit d'angolanesch Provënz [[Luanda Sul]], am Westen d'Provënz [[Bié (Provënz)|Bié]] an am Süden d'Provënz [[Cuando Cubango]]. Mat 223.023&nbsp;km² (16,03% vum nationalen Territoire)<ref name=gov>Presentatioun vun der Provënz [https://web.archive.org/web/20160303224336/http://www.moxico.gov.ao/InformacoesProvinciais.aspx?tipo=Perfil op der Websäit vun der Provënzregierung] (gekuckt den 1. Oktober 2017)</ref> ass si flächeméisseg déi gréisst Provënz.<ref name=AOP>Presentatioun vun der Provënz [http://www.angop.ao/angola/pt_pt/portal/provincias/moxico/conteudo/2012/9/40/provincia,a247e4b4-f73a-42fb-b331-8c3750142e9a.html?context=c35aa4b9-9ec9-4b30-8091-e3a4e5db2601 op der Websäit vun der Angência Angola Press] (gekuckt den 1. Oktober 2017)</ref> Der Vollekszielung vun 2014 no hat si 727.594 Awunner, wat 3% vun der Gesamtbevëlkerung vun Angola waren.<ref>''Resultados Preliminares do Recenseamento Geral da População e da Habitação de Angola 2014'', September 2014, Säit 27: "População Por Província e Sexo", erofzelueden [https://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/wphc/Angola/Angola%202014%20Census.pdf hei]</ref> Déi gréisst Bevëlkerungsgruppe sinn d'[[Chokwe]], d'[[Luvale]] an d'[[Ovimbundu]].<ref name=AOP/> De Klima an der Provënz Moxico ass tropesch an d'Duerchschnëttstemperatur läit bei 22 Grad Celsius.<ref name=gov/> Haaptstad vun der Provënz ass [[Luena (Moxico)|Luena]]. Den Numm vun der Provënz kënnt vun engem wichtege ''Soba'' (engem angolaneschen Dignitaire) aus der Regioun, dee sech ëm juristesch Affairë wéi Kloen, Streidereien an Ongerechtegkeete gekëmmert huet. Deem säin Numm ass vun engem [[Kuerf]] ofgeleet, deen als Transportmëttel fir Fësch an aner Gidder benotzt ginn ass. Wärend dem Onofhängegkeetskrich géint d'Portugise sinn domat Liewensmëttel a Waffen transportéiert ginn.<ref name=gov/> {{Referenzen}} {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} [[Kategorie:Provënzen am Angola]] gg3fl32iafn6p8kvawpw2hdswkivn9t Provënz Zaire 0 135261 2669329 2477081 2026-03-31T12:35:59Z ~2026-29608-4 69362 {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'Provënz Bengo (rout) am Angola}} 2669329 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'Provënz Zaire (rout) am Angola}} '''Zaire''' ass eng vun den 18 [[angola]]nesche [[Provënz (Angola)|Provënzen]]. Si läit am Nordweste vum Land um [[Atlanteschen Ozean]] an ass déi noost Provënz bei der angolanescher Exklav [[Provënz Cabinda|Cabinda]]. Tëscht de Provënze Cabinda a Zaire läit e Landstreech, deen zur [[Demokratesch Republik Kongo|Demokratescher Republik Kongo]] gehéiert. D'Provënz huet eng Fläch vu 40.130&nbsp;km².<ref name=consultx>Presentatioun vun der Provënz um [https://web.archive.org/web/20171106074908/http://www.angolaconsulate-tx.org/categorias/zaire Websäit vum angolanesche Generalkonsulat zu Houston am Texas] (gekuckt den 8. November 2017)</ref> D'Haaptstad a gréisst Stad ass [[M'banza Kongo]], d'Haaptstad vum fréiere [[Kongoräich]]. D'Vollekszielung vun 2014 ass op eng Awunnerzuel vu 567.225 Persoune komm, wat 2,1% vun der Gesamtbevëlkerung vum Angola entsprécht.<ref>''Resultados Preliminares do Recenseamento Geral da População e da Habitação de Angola 2014'', September 2014, Säit 27: "População Por Província e Sexo", erofzelueden [https://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/wphc/Angola/Angola%202014%20Census.pdf hei]</ref> Déi bei wäitem gréisst Bevëlkerungsgrupp sinn d'[[Bakongo]], déi och am Nopeschland Kongo liewen. Nom [[angolanesche Biergerkrich]] ass d'Bevëlkerung staark an d'Luucht gaangen, well vill angolanesch Flüchtlingen am Kongo nees Heem gaange sinn.<ref name=consultx/> Wärend dem Krich war d'Provënz eng Bastioun vun der [[Frente Nacional de Libertação de Angola|FNLA]], an där d'Bakongo dominéiert hunn. D'Klima ass gréisstendeels tropesch mat Duerchschnëttstemperaturen tëscht 24 a 26 Grad Celsius.<ref name=consultx/> Tëscht der kongoleesescher Grenzstad [[Matadi]] an dem Atlantik markéiert de [[Kongo (Floss)|Kongofloss]] eng natierlech Grenz tëscht béide Staaten. {{Referenzen}} {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} [[Kategorie:Provënzen am Angola]] h9pdgkgkfep073z8ezt7ba3jihl5ihq Provënz Lunda Sul 0 136983 2669332 2477076 2026-03-31T12:37:06Z ~2026-29608-4 69362 {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} 2669332 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} D''''Provënz Lunda Sul''' ass eng vun den 18 [[angola]]nesche [[Provënze vum Angola|Provënzen]]. Si läit am Nordoste vum Land a grenzt am Osten un d'[[Demokratesch Republik Kongo]], am Norden un d'[[Provënz Lunda Norte]], am Westen un d'Provënzen [[Provënz Malanje|Malanje]] a [[Provënz Bié|Bié]] an am Süden un d'[[Provënz Moxico]]. Si huet eng Fläch vu 77.367&nbsp;km²<ref>''Portal Oficial do Governo da República de Angola'' (offiziell Säit vun der angolanescher Regierung): [https://web.archive.org/web/20190214084458/http://www.governo.gov.ao/opais.aspx ''O Perfil de Angola''] (gekuckt de 26. Oktober 2017)</ref> Der Vollekszielung 2014 no hat si 516.077 Awunner, wat 2,1% vun der Gesamtbevëlkerung vun Angola waren.<ref>''Resultados Preliminares do Recenseamento Geral da População e da Habitação de Angola 2014'', September 2014, Säit 27: "População Por Província e Sexo", erofzelueden [https://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/wphc/Angola/Angola%202014%20Census.pdf hei]</ref> D'Haaptstad vun der Provënz ass [[Saurimo]]. {{Referenzen}} {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} [[Kategorie:Provënzen am Angola]] 378d8an22nhs1awph3lfi4jb05jv5xh Provënz Lunda Norte 0 137081 2669333 2477075 2026-03-31T12:37:25Z ~2026-29608-4 69362 2669333 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} D''''Provënz Lunda Norte''' ass eng vun den 18 [[Angola|angolanesche]] [[Provënze vum Angola|Provënzen]]. Si läit am Nordoste vum Land a grenzt am Süden a Südosten un d'[[Provënz Lunda Sul]] an am Westen un d'Provënz [[Provënz Malanje|Malanje]]. Nërdlech an nordëstlech läit d'[[Demokratesch Republik Kongo]]. Si huet eng Fläch vu ronn 103.000 km².<ref>''Portal Oficial do Governo da República de Angola'' (offiziell Säit vun der angolanescher Regierung): [https://web.archive.org/web/20190214084458/http://www.governo.gov.ao/opais.aspx ''O Perfil de Angola''] (gekuckt den 13. Dezember 2017)</ref> Der Vollekszielung 2014 no hat si 799.950 Awunner, wat 3,3 % vun der Gesamtbevëlkerung vun Angola waren.<ref>''Resultados Preliminares do Recenseamento Geral da População e da Habitação de Angola 2014'', September 2014, Säit 27: "População Por Província e Sexo", erofzelueden [https://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/wphc/Angola/Angola%202014%20Census.pdf hei]</ref> Staark Secteuren an der Ekonomie vun der Provënz sinn de Biergbau, besonnesch fir Diamanten a Gold, de Bausecteur an d'Déierenzuucht.<ref>Beschreiwung vun der Provënz um [https://web.archive.org/web/20161018214245/http://en.angolaconsulate-tx.org/categorias/lunda-norte-1 Websäit vum angolanesche Konsulat am Texas]</ref> D'Haaptstad vun der Provënz ass [[Dundo]]. Virdru war et [[Lucapa]]. {{Referenzen}} {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} [[Kategorie:Provënzen am Angola]] rxjv2q7ihrt4g5hcbbrvzvjnebaayhl Provënz Namibe 0 137082 2669328 2477078 2026-03-31T12:35:37Z ~2026-29608-4 69362 {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'Provënz Bengo (rout) am Angola}} 2669328 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'Provënz Namibe (rout) am Angola}} D''''Provënz Namibe''' ass eng vun den 18 [[Angola|angolanesche]] [[Provënze vum Angola|Provënzen]]. Si läit am Südweste vum Land a grenzt am Norden un d'[[Provënz Benguela]] an am Osten un d'Provënzen [[Provënz Huíla|Huíla]] a [[Provënz Cunene|Cunene]]. Am Süden deelt s'eng Grenz mat [[Namibien]] an am Weste läit den [[Atlantik]]. Se huet eng Fläch vu ronn 57.091 km².<ref>''Portal Oficial do Governo da República de Angola'' (offiziell Säit vun der angolanescher Regierung): [https://web.archive.org/web/20190214084458/http://www.governo.gov.ao/opais.aspx ''O Perfil de Angola''] (gekuckt den 13. Dezember 2017)</ref> Der Vollekszielung vun 2014 no hat se 471.613 Awunner, wat 1,9 % vun der Gesamtbevëlkerung vum Angola waren.<ref>''Resultados Preliminares do Recenseamento Geral da População e da Habitação de Angola 2014'', September 2014, Säit 27: "População Por Província e Sexo", erofzelueden [https://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/wphc/Angola/Angola%202014%20Census.pdf hei]</ref> D'Haaptstad vun der Provënz ass [[Moçâmedes]]. {{Referenzen}} {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} [[Kategorie:Provënzen am Angola]] pi2hxxfhwnfwuimlhoz7cfbcorlcvjx Provënz Huíla 0 137083 2669334 2477074 2026-03-31T12:37:43Z ~2026-29608-4 69362 2669334 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} D''''Provënz Huíla''' ass eng vun den 18 [[angola]]nesche [[Provënze vum Angola|Provënzen]]. Si läit am Südweste vum Land a grenzt am Norden un d'Provënze [[Provënz Benguela|Benguela]] an [[Provënz Huambo|Huambo]], am Osten un d'Provënze [[Provënz Bié|Bié]] a [[Provënz Cuando-Cubango|Cuando-Cubango]], am Süden un d'Provënz [[Provënz Cunene|Cunene]] an am Westen un d'Provënz [[Provënz Namibe|Namibe]]. Se huet eng Fläch vun 79.022&nbsp;km².<ref>''Portal Oficial do Governo da República de Angola'' (offiziell Säit vun der angolanescher Regierung): [https://web.archive.org/web/20190214084458/http://www.governo.gov.ao/opais.aspx ''O Perfil de Angola''] (gekuckt den 13. Dezember 2017)</ref> Der Vollekszielung vun 2014 no hat se 2.354.398 Awunner, wat 9,7 % vun der Gesamtbevëlkerung vum Angola waren.<ref>''Resultados Preliminares do Recenseamento Geral da População e da Habitação de Angola 2014'', September 2014, Säit 27: "População Por Província e Sexo", erofzelueden [https://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/wphc/Angola/Angola%202014%20Census.pdf hei]</ref> D'Haaptstad vun der Provënz ass [[Lubango]]. {{Referenzen}} {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} [[Kategorie:Provënzen am Angola]] bvzg5fex2jlpeskbpmarpixkkt1f2o4 Provënz Cunene 0 137084 2669336 2477072 2026-03-31T12:38:16Z ~2026-29608-4 69362 2669336 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} D''''Provënz Cunene''' ass eng vun den 18 [[Angola|angolanesche]] [[Provënze vum Angola|Provënzen]]. Si läit am Süde vum Land a grenzt am Norden un d'Provënz [[Provënz Huíla|Huíla]], am Osten un d'Provënz [[Provënz Cuando Cubango|Cuando-Cubango]] an am Westen un d'Provënz [[Provënz Namibe|Namibe]]. Am Süden deelt si eng Grenz mat [[Namibien]]. Si huet eng Fläch vun 87.342 km².<ref>''Portal Oficial do Governo da República de Angola'' (offiziell Säit vun der angolanescher Regierung): [https://web.archive.org/web/20190214084458/http://www.governo.gov.ao/opais.aspx ''O Perfil de Angola''] (gekuckt den 13. Dezember 2017)</ref> Der Vollekszielung 2014 no hat si 965.288 Awunner, wat 4 % vun der Gesamtbevëlkerung vun Angola waren.<ref>''Resultados Preliminares do Recenseamento Geral da População e da Habitação de Angola 2014'', September 2014, Säit 27: "População Por Província e Sexo", erofzelueden [https://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/wphc/Angola/Angola%202014%20Census.pdf hei]</ref> D'Haaptstad vun der Provënz ass [[Ondjiva]]. {{Referenzen}} {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} [[Kategorie:Provënzen am Angola]] 8nl345sepz9cb6k42yxs7bsywctpvtq Provënz Malanje 0 137085 2669331 2477077 2026-03-31T12:36:36Z ~2026-29608-4 69362 2669331 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'Provënz Malanje (rout) am Angola}} D''''Provënz Malanje''' ass eng vun den 18 [[Angola|angolanesche]] [[Provënze vum Angola|Provënzen]]. Si läit am Norde vum Land a grenzt am Nordwesten un d'Provënz [[Provënz Uíge|Uíge]], am Westen un d'Provënze [[Provënz Cuanza Norte|Cuanza Norte]] a [[Provënz Cuanza Sul|Cuanza Sul]] an am Süden un d'Provënz [[Provënz Bié|Bié]]. Am Osten leien d'Provënze [[Provënz Lunda Norte|Lunda Norte]] a [[Provënz Lunda Sul|Lunda Sul]]. Am Nordoste verleeft eng international Grenz mat der [[Demokratesch Republik Kongo|Demokratescher Republik Kongo]]. Si huet eng Fläch vun 97.602 km².<ref>''Portal Oficial do Governo da República de Angola'' (offiziell Säit vun der angolanescher Regierung): [https://web.archive.org/web/20190214084458/http://www.governo.gov.ao/opais.aspx ''O Perfil de Angola''] (gekuckt den 13. Dezember 2017)</ref> Der Vollekszielung 2014 no hat si 968.135 Awunner, wat 4 % vun der Gesamtbevëlkerung vun Angola waren.<ref>''Resultados Preliminares do Recenseamento Geral da População e da Habitação de Angola 2014'', September 2014, Säit 27: "População Por Província e Sexo", erofzelueden [https://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/wphc/Angola/Angola%202014%20Census.pdf hei]</ref> D'Haaptstad vun der Provënz ass d'[[Malanje (Stad)|Stad mam selwechten Numm]]. {{Referenzen}} {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} [[Kategorie:Provënzen am Angola]] myl09v67hp9ngq1zu4th2a63djekcpl Canal du Midi 0 142445 2669390 2612158 2026-03-31T15:33:08Z GilPe 14980 Update amgaang 2669390 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} {{Infobox Kanal | Koordinaten = {{coor dms|43|36|40.00|N|01|25|060.00|O}} | Längt = 241&nbsp;km {{small|(Toulouse – Marseillan)}}<br>36,6&nbsp;km {{small|(Moussan – Port-la-Nouvelle)}} | Bau = 1666 – 1681 | Héicht Ufank = 135&nbsp;m | Héicht um Scheet = 193&nbsp;m | Héicht Enn = 0&nbsp;m | Gabarit = Reduzéierte [[Gabarit Freycinet|Freycinet]] | Déifgank = 1,20 | Schleisen = 86<ref>dëst ass d'Zuel vun de Schleisekummeren</ref> | Schëffslifter = [[Pente d'eau vu Fonserannes]]<br>(net méi a Betrib) | Tunnellen = [[Tunnel du Malpas]] | Brécken = 8 | Sécherheetspaarten = ± 30<ref>mussen nach genee nogezielt ginn</ref> | Aner Konstruktiounen = [[Iwwerlaf um Argent-Double]]<br>[[Iwwergank um Libron]] | Niewekanäl = [[Canal de jonction]] > [[Canal de la Robine]]<br> [[Hérault (Branche Sud)]]<br>[[Herault (Branche Nord)]] | Uwännerstied = }} [[Fichier:Canal_du_Midi_aug_2011.jpg|thumb|upright|260px|De Kanal bei Colombiers.]] De '''Canal du Midi''' ass e [[Kanal (Waasserbau)|Kanal]] a [[Frankräich]], deen [[Toulouse]] ([[Port de l'Embouchure]]) mat [[Marseillan (Hérault)|Marseillan]] an dann iwwer den [[Étang de Thau]] mat [[Sète]] verbënnt, wou en Uschloss un de [[Kanal vum Rhône op Sète]] huet. E gouf am [[17. Joerhonnert]] gebaut an huet dunn als dee gréisste Schantje vu Frankräich gegollt. Am Ufank housch e ''Canal royal en Languedoc''; säin haitegen Numm krut e bei der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]]. Am [[19. Joerhonnert]] krut en zu Toulouse Uschloss un de [[Canal latéral à la Garonne]], dee laanscht d'[[Garonne]] bis op [[Bordeaux]], an domat bis bei den [[Atlantik]] geet. Déi zwéi Kanäl zesumme ginn och alt [[Canal des Deux-Mers]] genannt. De Canal du Midi gouf vum [[Pierre-Paul Riquet]] entworf, an tëscht 1666 a 1681 ënner senger Opsiicht gebaut. En ass 241&nbsp;km laang a geet duerch d'Departementer [[Departement Hérault|Hérault]], [[Departement Aude|Aude]] an [[Departement Haute-Garonne|Haute-Garonne]]. Et ass e [[Scheetkanal]] deem säi [[Scheetbaseng]] mam Hafe vu Ségala op enger Héicht vun 193 m um [[Seuil de Narouze]], 51,6&nbsp;km (''Écluse de l'Océan'') vun Toulouse, resp. 184&nbsp;km (''Écluse de la Méditerranée'') vu Marseillan ewech ass. E gouf an den ënneschten Deeler am [[Gabarit Freycinet|Freycinet-Gabarit]] gebaut, wat haut der [[CEMT-Klasse fir Schëffer|CEMT-Klass 1]] fir Schëffer entsprécht. D'Schleisen um mëttelsten Deel tëscht der ''Écluse du Sanglier'' an der ''Écluse d'Argens'' goufen allerdéngs an engem reduzéierte Gabarit mat Längte vun 30,00 m a Breete vu 5,60 m a 5,45 m fir déi vu Saint-Martin gebaut. Den Déifgang ass 1,20 Meter.<ref>[http://www.fluviacarte.com/fr/voies-navigables/region-r-4/voie--64# Fluviacarte]</ref> De Canal du Midi ass ee vun den eelste Kanäl an Europa, deen haut nach a Betrib ass. E gouf 1996 op d'Lëscht vun de [[Weltierwen|Weltkulturierwe]] vun der [[Unesco]] agedroen. Ausser datt de Kanal op der Unescolëscht steet, stinn eng Hellewull Gebaier an aner Konstruktiounen um a laanscht de Kanal op der [[Base Mérimée|Lëscht vu geschützte Monumenter]] a Frankräich. E gëtt haut just nach vu Fräizäitschëffer benotzt. == Biller == <gallery widths=300px heights=200px perrow=2> </gallery> == Literatur == * L.T.C. Rolt: ''From sea to sea. The Canal du midi''. Allen Lane, London 1973, ISBN 0-7139-0471-2. * Jean-Denis Bergasse: ''Le Canal du Midi''. 4 volumes. Vol I: ''Pierre-Paul Riquet et le Canal du Midi dans les arts et la littérature''. Vol. II: ''Le Canal du Midi – trois siècles de batellerie et de voyages''. Vol. III: ''Le Canal du Midi – des siècles d'aventure humaine''. Vol. IV: ''Le Canal du Midi – grands moments et grands sites; les canaux de Briare et du Lez-Roissy''. Cessenon: Bergasse, 1982–1985. * Jacques Morand: ''Der Canal du Midi und Pierre-Paul Riquet. Die Geschichte des „Canal royal en Languedoc“.'' Edisud, Aix-en-Provence 1993, ISBN 2-85744-850-3. * Michel Cotte: ''Le Canal du Midi – „Merveille de Europe“.'' Belin-Herscher, 2003, ISBN 2-7011-2933-8. * Bernd-Wilfried Kießler: ''Canal du Midi.'' 5. Auflage 2008, Verlag Edition Maritim, Hamburg, ISBN 3-89225-172-X. * Chandra Mukerji: ''Impossible Engineering. Technology and Terrioriality on the Canal du Midi.'' Princeton 2009, ISBN 978-0-691-14032-2. ==Kuckt och== * [[Lëscht vun de Weltierwen (Europa)]] * [[Schleisen um Canal du Midi]] ==Um Spaweck== {{commonscat}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Canal du Midi| ]] [[Kategorie:Weltkulturierwen a Frankräich]] btq4hxwxl9x6x51fbs3p8up1cwft4gi 2669393 2669390 2026-03-31T15:46:21Z GilPe 14980 +nei Infobox; Upassungen 2669393 wikitext text/x-wiki {{Infobox Kanal | Koordinaten = {{coor dms|43|36|40.00|N|01|25|060.00|O}} | Längt = 241&nbsp;km {{small|(Toulouse – Marseillan)}}<br>36,6&nbsp;km {{small|(Moussan – Port-la-Nouvelle)}} | Bau = 1666 – 1681 | Héicht Ufank = 135&nbsp;m | Héicht um Scheet = 193&nbsp;m | Héicht Enn = 0&nbsp;m | Gabarit = Reduzéierte [[Gabarit Freycinet|Freycinet]] | Déifgank = 1,20 | Schleisen = 86<ref>dëst ass d'Zuel vun de Schleisekummeren</ref> | Schëffslifter = [[Pente d'eau vu Fonserannes]]<br>(net méi a Betrib) | Tunnellen = [[Tunnel du Malpas]] | Brécken = 8 | Sécherheetspaarten = ± 30<ref>mussen nach genee nogezielt ginn</ref> | Aner Konstruktiounen = [[Iwwerlaf um Argent-Double]]<br>[[Iwwergank um Libron]] | Niewekanäl = [[Canal de jonction]] > [[Canal de la Robine]]<br> [[Hérault (Branche Sud)]]<br>[[Herault (Branche Nord)]] | Uwännerstied = }} [[Fichier:Canal_du_Midi_aug_2011.jpg|thumb|upright|260px|De Kanal bei Colombiers.]] De '''Canal du Midi''' ass e [[Kanal (Waasserbau)|Kanal]] a [[Frankräich]], deen [[Toulouse]] ([[Port de l'Embouchure]]) mat [[Marseillan (Hérault)|Marseillan]] an dann iwwer den [[Étang de Thau]] mat [[Sète]] verbënnt, wou en Uschloss un de [[Kanal vum Rhône op Sète]] huet. E gouf am [[17. Joerhonnert]] gebaut an huet dunn als dee gréisste Schantje vu Frankräich gegollt. Am Ufank housch e ''Canal royal en Languedoc''; säin haitegen Numm krut e bei der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]]. Am [[19. Joerhonnert]] krut en zu Toulouse Uschloss un de [[Canal latéral à la Garonne]], dee laanscht d'[[Garonne]] bis op [[Bordeaux]], an domat bis bei den [[Atlantik]] geet. Déi zwéi Kanäl zesumme ginn och alt [[Canal des Deux-Mers]] genannt. De Canal du Midi gouf vum [[Pierre-Paul Riquet]] entworf, an tëscht 1666 a 1681 ënner senger Opsiicht gebaut. En ass 241&nbsp;km laang a geet duerch d'Departementer [[Departement Hérault|Hérault]], [[Departement Aude|Aude]] an [[Departement Haute-Garonne|Haute-Garonne]]. Et ass e [[Scheetkanal]] deem säi [[Scheetbaseng]] mam Hafe vu Ségala op enger Héicht vun 193 m um [[Seuil de Narouze]], 51,6&nbsp;km (''Écluse de l'Océan'') vun Toulouse, resp. 184&nbsp;km (''Écluse de la Méditerranée'') vu Marseillan ewech ass. E gouf an den ënneschten Deeler am [[Gabarit Freycinet|Freycinet-Gabarit]] gebaut, wat haut der [[CEMT-Klasse fir Schëffer|CEMT-Klass 1]] fir Schëffer entsprécht. D'Schleisen um mëttelsten Deel tëscht der ''Écluse du Sanglier'' an der ''Écluse d'Argens'' goufen allerdéngs an engem reduzéierte Gabarit mat Längte vun 30,00 m a Breete vu 5,60 m a 5,45 m fir déi vu Saint-Martin gebaut. Den Déifgang ass 1,20 Meter.<ref>[http://www.fluviacarte.com/fr/voies-navigables/region-r-4/voie--64# Fluviacarte]</ref> De Canal du Midi ass ee vun den eelste Kanäl an Europa, deen haut nach a Betrib ass. E gouf 1996 op d'Lëscht vun de [[Weltierwen|Weltkulturierwe]] vun der [[Unesco]] agedroen. Ausser datt de Kanal op der Unescolëscht steet, stinn eng Hellewull Gebaier an aner Konstruktiounen um a laanscht de Kanal op der [[Base Mérimée|Lëscht vu geschützte Monumenter]] a Frankräich. E gëtt haut just nach vu Fräizäitschëffer benotzt. == Biller == <gallery widths=250px heights=167px perrow=3> Ventenac-en-Minervois Aqueduc du Répudre AL24.jpg|Eng Kanalbréck bei [[Ventenac-en-Minervois]] 11190-001 La Redorte.jpg|Den [[Iwwerlaf um Argent-Double]] bei [[La Redorte]] Scheitelhaltung Naurouze P1060263.jpg|De [[Scheetbaseng]] bei [[Montferrand (Aude)|Montferrand]] </gallery> == Literatur == * L.T.C. Rolt: ''From sea to sea. The Canal du midi''. Allen Lane, London 1973, ISBN 0-7139-0471-2. * Jean-Denis Bergasse: ''Le Canal du Midi''. 4 volumes. Vol I: ''Pierre-Paul Riquet et le Canal du Midi dans les arts et la littérature''. Vol. II: ''Le Canal du Midi – trois siècles de batellerie et de voyages''. Vol. III: ''Le Canal du Midi – des siècles d'aventure humaine''. Vol. IV: ''Le Canal du Midi – grands moments et grands sites; les canaux de Briare et du Lez-Roissy''. Cessenon: Bergasse, 1982–1985. * Jacques Morand: ''Der Canal du Midi und Pierre-Paul Riquet. Die Geschichte des „Canal royal en Languedoc“.'' Edisud, Aix-en-Provence 1993, ISBN 2-85744-850-3. * Michel Cotte: ''Le Canal du Midi – „Merveille de Europe“.'' Belin-Herscher, 2003, ISBN 2-7011-2933-8. * Bernd-Wilfried Kießler: ''Canal du Midi.'' 5. Auflage 2008, Verlag Edition Maritim, Hamburg, ISBN 3-89225-172-X. * Chandra Mukerji: ''Impossible Engineering. Technology and Terrioriality on the Canal du Midi.'' Princeton 2009, ISBN 978-0-691-14032-2. ==Kuckt och== * [[Lëscht vun de Weltierwen (Europa)]] * [[Schleisen um Canal du Midi]] ==Um Spaweck== {{commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Canal du Midi| ]] [[Kategorie:Weltkulturierwen a Frankräich]] pc70q6a02enf42qje4l1ogd4igi38yo Provënz Huambo 0 145273 2669335 2477073 2026-03-31T12:37:54Z ~2026-29608-4 69362 {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} 2669335 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} D''''Provënz Huambo''' ass eng vun den 18 [[Angola|angolanesche]] [[Provënze vum Angola|Provënzen]]. Si läit am Zentrum vum Land a grenzt am Nordwesten un d'[[Provënz Kwanza Sul]], am Nordosten an am Osten un d'[[Provënz Bié]], am Süden un d'[[Provënz Huíla]] an am Westen un d'[[Provënz Benguela]]. Si huet eng Fläch vu 34.270 km².<ref>''Portal Oficial do Governo da República de Angola'' (offiziell Säit vun der angolanescher Regierung): [https://web.archive.org/web/20190214084458/http://www.governo.gov.ao/opais.aspx ''O Perfil de Angola''] (gekuckt de 26. Oktober 2017)</ref> Der Vollekszielung 2014 no hat si 1.896.147 Awunner, wat 7,8% vun der Gesamtbevëlkerung vun Angola waren.<ref>''Resultados Preliminares do Recenseamento Geral da População e da Habitação de Angola 2014'', September 2014, Säit 27: "População Por Província e Sexo", erofzelueden [https://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/wphc/Angola/Angola%202014%20Census.pdf hei]</ref> D'Haaptstad vun der Provënz ass [[Huambo|d'Stad mam selwechten Numm]]. {{Referenzen}} {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} [[Kategorie:Provënzen am Angola]] 208mkuui7fm0n86xizstsgqnmi9hm8s Provënz Cuanza Norte 0 145275 2669338 2477070 2026-03-31T12:38:39Z ~2026-29608-4 69362 {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} 2669338 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} D''''Provënz Cuanza Norte''', och nach '''Kwanza Norte''' geschriwwen, ass eng vun den 18 [[Angola|angolanesche]] [[Provënze vum Angola|Provënzen]]. Si läit am Nordweste vum Land a grenzt am Norden un d'[[Provënz Uíge]], am Osten un d'[[Provënz Malanje]], am Süden un d'[[Provënz Cuanza Sul]] an am Westen un d'[[Provënz Bengo]]. Si huet eng Fläch vu 24.110 km².<ref>''Portal Oficial do Governo da República de Angola'' (offiziell Säit vun der angolanescher Regierung): [https://web.archive.org/web/20190214084458/http://www.governo.gov.ao/opais.aspx ''O Perfil de Angola''] (gekuckt de 26. Oktober 2017)</ref> Der Vollekszielung 2014 no hat si 427.971 Awunner, wat 1,8% vun der Gesamtbevëlkerung vun Angola waren.<ref>''Resultados Preliminares do Recenseamento Geral da População e da Habitação de Angola 2014'', September 2014, Säit 27: "População Por Província e Sexo", erofzelueden [https://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/wphc/Angola/Angola%202014%20Census.pdf hei]</ref> D'Haaptstad vun der Provënz ass [[N'dalatando]]. {{Referenzen}} {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} [[Kategorie:Provënzen am Angola]] pp00hahfmb6n2pa471ynju9r659n96z Schabloun:Infobox Provënz Angola 10 145280 2669342 2164000 2026-03-31T12:42:31Z ~2026-29608-4 69362 Ass dat ewell een Doublon vun [[Schabloun:Infobox Provënz am Angola]] ? 2669342 wikitext text/x-wiki {{Läschen}} 40x7np5m6mvnp9owuan2y869nzzczup Provënz Uíge 0 145281 2669343 2477080 2026-03-31T12:43:25Z ~2026-29608-4 69362 2669343 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Angola |Kaarttext= D'{{PAGENAME}} (rout) am Angola}} D''''Provënz Uíge''' ass eng vun den 18 [[angola]]nesche [[Provënze vum Angola|Provënzen]]. Si läit am Norde vum Land a grenzt am Westen un d'[[Provënz Zaire]] an am Süden un d'Provënze [[Provënz Bengo|Bengo]], [[Provënz Cuanza Norte|Cuanza Norte]] a [[Provënz Malanje|Malanje]]. Am Norden an am Osten deelt si eng Grenz mat der [[Demokratesch Republik Kongo|Demokratescher Republik Kongo]]. Se huet eng Fläch vu ronn 58.698&nbsp;km².<ref>''Portal Oficial do Governo da República de Angola'' (offiziell Säit vun der angolanescher Regierung): [https://web.archive.org/web/20190214084458/http://www.governo.gov.ao/opais.aspx ''O Perfil de Angola''] (gekuckt den 13. Dezember 2017)</ref> Der Vollekszielung vun 2014 no hat se 1.426.354 Awunner, wat 5,9 % vun der ganzer Bevëlkerung vum Angola waren.<ref>''Resultados Preliminares do Recenseamento Geral da População e da Habitação de Angola 2014'', September 2014, Säit 27: "População Por Província e Sexo", erofzelueden [https://unstats.un.org/unsd/demographic/sources/census/wphc/Angola/Angola%202014%20Census.pdf hei]</ref> D'Haaptstad vun der Provënz ass [[Uíge|d'Stad mam selwechten Numm]]. {{Referenzen}} {{Navigatioun Angolanesch Provënzen}} [[Kategorie:Provënzen am Angola]] ek0y03buzuofu5sg67lg8sep4tazzkv Scheldekanal 0 145662 2669396 2643328 2026-03-31T15:56:30Z GilPe 14980 +Infobox; Upassungen 2669396 wikitext text/x-wiki {{Infobox Kanal | Koordinaten = {{coor dms|50|30|00.00|N|03|31|00.00|O}} | Längt = 63&nbsp;m | Héicht Ufank = 44,91&nbsp;m | Héicht Enn = 13,60&nbsp;m | Gabarit = Gabarit Freycinet<ref>am ieweschten Deel vu Cambrai bis op Pont-Malin</ref> 13,5 km<br>[[CEMT-Klasse fir Schëffer|Klass Vb]] | Déifgank = Freycinet: 2,20 m<br>Klass Vb: 2,50 | Schleisen = 11 {{small|(fréier 16)}} | Aner Konstruktiounen = | Uwännerstied = [[Cambrai]] (Ufank)<br>[[Mortagne-du Nord]] (Enn) }} De '''Scheldekanal''' ([[Franséisch|fr]]: ''Canal de l'Escaut'' oder ''Escaut canalisé'') ass en 63&nbsp;km laange [[Kanal (Waasserbau)|Kanal]] am [[Departement Nord]] a [[Frankräich]]. En huet säin Ufank zu [[Cambrai]], wou en Uschloss un de [[Kanal vu Saint-Quentin]] huet, a säin Enn ass zu [[Mortagne-du Nord]] op der [[belsch]]-[[Frankräich|franséischer Grenz]]. Wéi den Numm et seet läit de Kanal am Dall vun der [[Schelde]], vun där en och gréisstendeels gefiddert gëtt. ==Schleisen== {|Class="wikitable" ! N°|| Numm || Moossen ||Koordinaten || colspan="2"|Fotoen |- | colspan="6" align="center"| Gabarit Freycinet |- |1|| Cantimpré || 40,40 × 6,00 <br>(Duebelschleis) || {{coor dms|50|10|35.25|N|03|13|18.07|O}}||[[Fichier:Écluse de Cantimpré 22.jpg|100px]] || [[Fichier:Écluse de Cantimpré 2 02.03.2019 13-25-11.jpg|100px]] |- |2|| Selles || 40,40 × 6,00 <br>(Duebelschleis) || {{coor dms|50|10|56.76|N|03|13|36.90|O}}|| [[Fichier:Écluse de Selles 3 02.03.2019 13-08-22.jpg|100px]]||[[Fichier:Écluse de Selles 1 02.03.2019 13-06-42.jpg|100px]] |- |3|| Erre || 40,40 × 6,00 <br>(Duebelschleis)|| {{coor dms|50|11|43.01|N|03|15|18.01|O}}||[[Fichier:Écluse Erre 2 02.03.2019 12-43-17.jpg|100px]] ||[[Fichier:Écluse Erre 02.03.2019 12-42-11.jpg|100px]] |- |4|| Thun-l'Évêque || 40,40 × 6,00 <br>(Duebelschleis) || {{coor dms|50|13|24.96|N|03|17|16.51|O}}|| colspan="2"|[[Fichier:Canal de l'escaut thun-l'évêque.jpg|100px|center]] |- |5|| Iwuy || <br>(Duebelschleis) || {{coor dms|50|14|15.02|N|03|18|27.87|O}}|| || |- | colspan="6" align="center"| CEMT-Klass V |- |6|| Pont-Malin || 144,60 m × 12 m || {{coor dms|50|16|02.39|N|03|18|05.64|O}}|| || |- |7|| colspan="5"|Ewechgerappt |- |8|| Denain || 144,60 m × 12 m<br>40,40 × 6,00 || {{coor dms|50|19|06.33|N|03|23|24.75|O}}|| || |- |9|| colspan="5"|Ewechgerappt |- |10|| Trith || 144,60 m × 12 m || {{coor dms|50|18|55.79|N|03|28|31.35|O}}|| || |- |11|| colspan="5"|Ewechgerappt |- |12|| Folien || 144,60 m × 12 m || {{coor dms|50|21|59.70|N|03|31|03.45|O}}|| || |- |13|| La Folie || 144,60 m × 12 m || {{coor dms|50|23|15.12|N|03|32|22.60|O}}|| || |- |14|| Fresnes || 144,60 m × 12 m || {{coor dms|50|26|02.82|N|03|35|16.63|O}}|| || |- |15|| colspan="5"|Ewechgerappt |- |16|| Rodignies || 40,40 × 6,00<br> ausser Betrib<br>(zougewuess) ||{{coor dms|50|29|46.35|N|03|28|36.60|O}}|| || |} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Kanäl a Frankräich]] r1o0944grcsdbnh0kprkub2dunr3wbs Schabloun:Infobox Provënz am Angola 10 146861 2669402 2181026 2026-03-31T16:34:47Z Les Meloures 580 k 2669402 wikitext text/x-wiki {{Infobox | bodyclass = vcard | aboveclass = fn org | abovestyle = | title = {{If empty|{{{Numm|}}}|{{PAGENAMEBASE}}}} | titlestyle = background-color: #998855; | headerstyle = background-color: #999955; | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Bild|}}}|{{wikidata|property|raw|P18}}}}|maxsize=250px|alt={{{image_alt|}}}}} | caption = {{If empty|{{#if:{{{Bild|}}}|{{{Bildtext|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|P18}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegend|FETCH_WIKIDATA}}}}}} | label1 = Land | data1 = {{wikidata|property|linked|P17}} | label2 = Haaptstad | data2 = {{wikidata|property|linked|P36}} | label3 = Gouverneur | data3 = {{wikidata|property|linked|P6}} | label4 = [[ISO 3166-2]] | data4 = {{wikidata|property|linked|P300}} |header5 = Demographie | label7 = Awunner | data7 = {{wikidata|property|linked|P1082}} | label8= Sprooch(en) | data8 = {{wikidata|properties|linked|P37}} | header9 = Geographie | label12 = Fläch | data12 = {{wikidata|property|linked|P2046}} | label13= Landkreesser | data13 = {{If empty|{{#invoke:wd|properties|P150|sep=<br>}}|{{{Landkreesser|}}}}} | below = {{Infobox | subbox = yes | child = yes | above = {{#if:{{If empty|{{{Kaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P242}}}}|{{small|Lag op der Kaart}}}} | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Kaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P242}}}}|size=250px{{{Kaartegréisst|}}}|alt={{{Kaartebild_alt|}}}}} | caption = {{If empty|{{#if:{{{Kaart|}}}|{{{Kaarttext|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|242}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegend|FETCH_WIKIDATA}}}}}} }} }} <noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude> ctyykm1ay545ywc8eakkmddtyunpex1 Kategorie:Flëss am Kenia 14 160302 2669372 2404951 2026-03-31T14:36:38Z Les Meloures 580 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Waasserleef an Kenia]] ewechgeholl; [[Kategorie:Waasserleef am Kenia]] derbäigesat 2669372 wikitext text/x-wiki {{KategorieSpezial|[[Floss|Flëss]] am [[Kenia]]}} {{Commonscat|Rivers of Kenya|{{PAGENAME}}}} [[Kategorie:Flëss an Afrika|Kenia]] [[Kategorie:Waasserleef am Kenia]] aanvabdpx5sy906u6e65g3sek4iq25o Kategorie:Waasserleef am Kenia 14 160303 2669366 2404948 2026-03-31T14:32:08Z GilPe 14980 De(n) GilPe huet d'Säit [[Kategorie:Waasserleef an Kenia]] op [[Kategorie:Waasserleef am Kenia]] geréckelt: Falsch geschriwwenen Titel 2404948 wikitext text/x-wiki {{KategorieSpezial}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]] [[Kategorie:Waasserleef an Afrika|Kenia]] [[Kategorie:Waasserleef no Länner|Kenia]] lcnt2wrgo36yiin85diabyko2dwfudj Juegdschäin 0 160596 2669357 2612308 2026-03-31T14:11:47Z Dewilda 51264 /* Joresjuegdschäin */ 26-27 2669357 wikitext text/x-wiki E '''Juegdschäin''' ass en offiziellt Dokument, dat et dem Titulaire erlaabt op d'[[Juegd]] ze goen. Am [[Juegdjoer]] 2023/2024 goufen et zu Lëtzebuerg 2.366 Leit, déi e Juegdschäin haten<ref>[https://environnement.public.lu/fr/publications/chasse/bt10.html Bulletin technique de l'administration de la nature et des forêts en matière de gestion de la faune sauvage et de chasse - numéro 10 Säit 12]</ref>. ==Zu Lëtzebuerg== ===Joresjuegdschäin=== Zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] gëllt de Juegdschäin am ganze Land vum 1. Abrëll bis den 31. Mäerz vum Joer drop. E gëtt vum [[Ëmweltministère]] ausgestallt. Fir de Schäin eng éischt Kéier ze kréien, muss een e [[Juegdexamen|Juegdexame]] gepackt hunn. Et muss ee fir all Joer erëm eng nei [[Haftflichtversécherung|Juegd-Haftflichtversécherung]] maachen. Wat de [[Casier judiciaire]] ugeet, sou kann een der Verwaltung erlaben e selwer kucken ze goen, oder et muss een den Extrait bei der Demande mat aschécken. Fir d'[[Juegdjoer]] 2026/2027 sinn 230 € ze bezuelen, wouvun 21 € [[Administration de l'enregistrement, des domaines et de la TVA|Enregistrements]]taxe sinn, an 209 € an de [[Wëldschuedfong]] ginn. Dëse Schäi kann un Awunner an un Net-Awunner ausgestallt ginn. Auslännesch Juegdexame ginn och unerkannt, wann d'Komplexitéit vum Exame mat där vum Lëtzebuergeschen ze vergläichen ass a wann dat Land och de Lëtzebuerger Juegdexamen unerkennt. Vun 2022 u gëtt de franséische Juegdexamen zum Beispill an de [[Benelux]]länner net méi unerkannt. Dat gëllt fir Juegdexamen déi nom 31. Mäerz 2022 ofgeluecht goufen<ref>https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2022/04-avril/06-examen-chasse-francais.html</ref>. D'Demarche fir dëse Permis ze kréien, kann op [[Guichet.lu]] gemaach ginn<ref>[https://guichet.public.lu/fr/citoyens/loisirs-benevolat/permis-licences/pratique-chasse/permis-chasse.html Guichet.lu]</ref>. === Den Dräi-Deeg-Juegdschäin oder Invitésjuegdschäin === Dëse Schäi gëllt 3 Deeg an de [[Juegd zu Lëtzebuerg#Geographesch Glidderung|Juegdlousen]] an déi een invitéiert ass an e kann nëmmen un Net-Awunner ausgestallt ginn, déi an hirem Land ee Joresjuegdschäin hunn. Et brauch een eng Kopie vu sengem auslännesche Permis an eng Juegd-Haftflichtversécherung. E gëtt vun der [[Natur- a Bëschverwaltung]] ausgestallt. Fir d'[[Juegdjoer]] 2025/2026 muss ee 50 € bezuelen, wouvun d'Enregistrementstax 10 € ass a 40 € an de Wëldschuedfong ginn. D'Zuel vun de Permisen ass pro Persoun a Juegdjoer op 4 a pro Juegdlous a Juegdjoer op 10 limitéiert. D'Demarche fir dee Permis kann och op Guichet.lu gemaach ginn<ref>[https://guichet.public.lu/fr/citoyens/loisirs-benevolat/permis-licences/pratique-chasse/permis-chasser-3-jours-invite.html Guichet.lu]</ref>. Den Invité muss sech säin [[Europäesche Waffeschäin]] beim ''Service des armes prohibées'' vum [[Ministère de la justice|Justizministère]] ofstempele loossen, ier hie seng Waffen importéiert. === Déngschtjuegdschäin === D'Beamte vun der Natur- a Bëschverwaltung déi Policefunktiounen a punkto Juegd hunn, kréien op Propos vun hirem Direkter dee Permis. Si mussen de [[Juegdexamen#De Waffenexamen|Waffenexamen]] gepackt hunn a si brauchen eng Juegd-Haftflichtversécherung. Dee Permis ass am ganze Land vum 1. Abrëll bis den 31. Mäerz vum Joer drop gülteg. == Um Spaweck == * [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/25/n1/jo D'Juegdgesetz vum 25. Mee 2011] * [https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2022/02/02/a49/jo D'Waffegesetz vum 2. Februar 2022] * [https://environnement.public.lu/fr/emweltprozeduren/personnes-privees/permis-chasse.html ANF Permis de chasser] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Juegd]] 08oa4051jkfjtesydjiwidwuchtiqs5 Schabloun:WDS Joer 0 10 168720 2669454 2668160 2026-04-01T07:09:54Z ~2026-29608-4 69362 Immigranten 2669454 wikitext text/x-wiki {{#switch: {{{1}}} | 1-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Penny black.jpg|right|89px|One Penny Black]] | Text = d'Erfindung vum '''[[Timber]]''' et mat sech bruecht huet, datt net méi deen, deen e Bréif kritt, mä deen, deen e fortschéckt, de Porto huet misse bezuelen? }} | 1-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Mathias Hardt.jpg|right|100px|Mathias Hardt]] | Text = de '''[[Mathias Hardt]]''' (1809-1877) mat sengem ''Vocalismus der Sauermundart'' (1834) déi éischt wëssenschaftlech Beschreiwung vum [[Lëtzebuergesch]]e gemaach huet? }} | 1-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Pont SGO.jpg|90px|right]] | Text = am Mäerz 2017 déi éischt '''[[Bréck iwwer den Oyapock|Bréck tëscht Frankräich a Brasilien]]''' ageweit gouf? }} | 1-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Personenstand.jpg|right|83px|Questionnaire Personenstandsaufnahme]] | Text = bei der sougenannter '''[[Personenstandsaufnahme vum 10. Oktober 1941|''Personenstandsaufnahme'' vum 10. Oktober 1941]]''' d'[[Resistenz zu Lëtzebuerg|Resistenzgruppen]] d'Lëtzebuerger majoritär dovun iwwerzeegt kruten, bei verfängleche Froen iwwer Mammesprooch a „''Volkszugehörigkeit''“ mat „Lëtzebuergesch“ amplaz, wéi praktesch virgeschriwwen, mat „''deutsch''“ z'äntwerten? }} | 1-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = zwou Persoune mam Numm '''[[Ernest Arendt]]''' Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] waren, an zwar de [[Ernest Arendt (Riichter)|Riichter Ernest Arendt]] vun 1902 bis 1931 an den [[Ernest Arendt (Affekot)|Affekot Ernest Arendt]] vun 1973 bis 1988? }} | 1-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Mill Ends Park.jpg|130px|right]] | Text = de '''[[Mill Ends Park]]''' mat 0,292&nbsp;m<sup>2</sup> dee klengste Park vun der Welt ass? }} | 1-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Knossos Bull-Leaping Fresco.jpg|right|125px|Minoesch Fresk zu Knossos]] | Text = et verschidden Theorien iwwer den Ënnergang vun der '''[[Minoesch Kultur|Minoescher Kultur]]''' ginn, wouvun déi gängegst e [[Vulkan]]ausbroch op der Insel [[Santorini|Thira]] dofir verantwortlech mécht? }} | 1-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:MargueriteClement.JPG|90px|right]] | Text = d''''[[Marguerite Thomas-Clement]]''' (1886-1979) 1919 déi éischt a laang eenzeg Fra war, déi an d'Lëtzebuerger [[Chamber]] gewielt gouf? }} | 1-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kronleuchtersaal02.jpg|130px|right]] | Text = et an der [[Köln]]er Kanalisatioun e Sall gëtt, [[Lüstersall an der Kanalisatioun vu Köln|dee '''mat Lüsteren dekoréiert''']] ass? }} | 1-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:Luxembourg, Péiter Onrou (102).jpg|120px|right|Krispines]] | Text = bei der '''[[Krispines]]'''-Kapell, och ''Péiter Onrou'' genannt, um [[Lampertsbierg]] et bis virun net all ze laanger Zäit de [[Brauch]] gouf, Käerze mat dragepickte Spéngelen ofzebrennen, fir datt Männer, déi ontrei waren, solle „bestrooft“ ginn? }} | 1-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = den '''[[Alphonse de la Fontaine]]''' (1825-1896), e Brudder vum [[Edmond de la Fontaine]] (''Dicks''), Auteur vun der éischter Fauna vun de [[Wierbeldéieren]] vu Lëtzebuerg war? }} | 1-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:KIE ZOW 101.jpg|80px|right]] | Text = op de '''Fënstere vun der [[Kierch Zowaasch]]''' verschidde Memberen aus der Grofefamill Saintignon an aner Stëfter vun der Kierch als Helleger duergestallt sinn? }} | 1-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Illustration Secale cereale0.jpg|right|90px]] | Text = d''''[[Kar (Planz)|Kar]]''' keng klassesch Fruuchtzort ass, déi et schonn an der Antiquitéit gouf, mä villméi eréischt virun 2000 bis 3000 Joer als „Onkraut“ an de Weessefelder vu Klengasien opkoum, wou et da mat rekoltéiert gouf? }} | 1-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = den '''[[Tevita Momoedonu]]''' aus [[Fidschi]] alt ''the Five Minute Prime Minister'' genannt gëtt, well en 2000 zweemol (wärend e puer Minutten) an 2001 (wärend zwéin Deeg) Premierminister war? }} | 1-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = een uganks 1913 d'Nimm vun de Besëtzer vun alle 430 deemools zu Lëtzebuerg ugemellte Gefierer an deenen hire [[Nummereschëld (Lëtzebuerg)|Plackennummeren]] an der Zeitung noliese konnt? }} | 1-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Darvasa gas crater panorama crop.jpg|130px|right]] | Text = de '''[[Krater vun Derweze]]''' an Turkmenistan zanter 1971 am Gaang ass ze brennen, an dowéinst vun de Leit vun do den Numm ''Paart vun der Häll'' krut? }} | 1-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Wort no 1.jpg|right|95px]] | Text = d''''''[[Luxemburger Wort]]''''' déi eelst lëtzebuergesch Dageszeitung ass, déi praktesch ouni Ënnerbriechung bis haut existéiert? }} | 1-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Heliocentric.jpg|120px|right]] | Text = den [[Aristarch vu Samos]] (ëm 310 - ëm 230 v. Chr.) och alt „griichesche [[Nikolaus Kopernikus|Kopernikus]]“ genannt gëtt, well hien als ee vun den Éischten d''''[[heliozentrescht Weltbild]]''' vertratt huet, no deem d'[[Sonn]] an net d'[[Äerd]] am Zentrum vum Weltall stéing? }} | 1-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Paris 06 Eiffelturm 4828.jpg|right|89px]] | Text = d'Iddi fir den '''[[Eiffeltuerm]]''' vum Elsässer Ingenieur [[Maurice Koechlin]] war? }} | 1-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, rue Marie et Joseph Hackin (nom de rue).jpg|130px|right]] | Text = déi lëtzebuergesch-franséisch Archeologekoppel '''[[Joseph Hackin]]''' a '''[[Ria Hackin-Parmentier]]''' 1941 beim Ënnergang vum Cargoschëff ''[[SS Jonathan Holt ]]'', dat torpedéiert gouf, ëm d'Liewe koumen? }} | 1-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Nic Klopp - Sécession - Exposition Peintures Sculptures Arts décoratifs.jpg|100px|right]] | Text = et iwwer 30 Joer no Wien a München och an der lëtzebuergescher Konschtszeen zu enger '''[[Sezessioun (Lëtzebuerg)|Sezessioun]]''' koum, déi der moderner [[Molerei]] zum Duerchbroch verhollef huet? }} | 1-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Cape_Verde_location_map.svg|110px|right|Cap Vert]] | Text = d'Land '''[[Cap Vert]]''' säin Numm vun engem Kap 500 km wäit ewech zu [[Dakar]] am [[Senegal]] huet, dat den Inselen hiren Numm ginn huet? }} | 1-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Landverkauf.JPG|130px|right]] | Text = et bei der '''[[Lëtzebuerg-Kris]]''' [[1867]] drëms goung, datt Lëtzebuerg u Frankräich verkaf sollt ginn? }} | 1-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Alexis Heck 1830 1908.jpg|100px|right]] | Text = nom Tourismuspionéier '''[[Alexis Heck]]''' (1830-1908) net nëmmen [[École d'hôtellerie et de tourisme du Luxembourg|eng Schoul]], ma och e [[Cocktail]] genannt gouf? }} | 1-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Coat of arms Grand Duchy of Luxembourg.png|right|89px|Wope vu Lëtzebuerg]] | Text = dem '''[[Wope vu Lëtzebuerg]]''' seng Originnen an de Wope vum mëttelalterlechen Haus Lëtzebuerg huet, an op den [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg|Henri V.]] (1136-1196) zeréckgeet? }} | 1-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Gordian Troeller (cropped).jpg|110px|right]] | Text = de lëtzebuergesche Journalist an Dokumentarfilmmécher '''[[Gordian Troeller]]''' (1917-2003) 1992 den Adolf-Grimme-Präis fir säi Liewenswierk krut? }} | 1-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Biergahornen Corniche 1.jpg|130px|right]] | Text = 1984 op engem vun deenen zwéi '''[[Biergahornen op der Corniche]]''' (haut net méi do) eng bis dohin onbekannt [[Wanzen]]aart entdeckt gouf? }} | 1-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Telstar.jpg|100px|right|Telstar]] | Text = wéinst der Technikbegeeschterung an den 1960er Joren e lëtzebuerger Basketballveräin, de [[BBC Telstar Hesper]], nom Kommunikatiounssatellit '''[[Telstar]]''' genannt gi war? }} | 1-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Pingos near Tuk.jpg|right|130px|Pingoen]] | Text = e '''[[Pingo]]''' eng Knupp oder en Hiwwel ass, deen am Permafraschtbuedem ze fannen ass, an aus engem Kär vun Äis besteet, iwwer deem sech de Buedem wëlleft? }} | 1-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Gotescht Haus, 20d, Rue André-Duchscher- Ééwisht Baach, Iechternach-101.jpg|95px|right]] | Text = bei der Renovéierung vum '''[[Gotescht Haus Iechternach|Goteschen Haus]]''' zu Iechternach de Giewel nëmmen do stoe gelooss gouf, wou z'erkenne war, wéi d'Haus uersprénglech war? }} | 1-31 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:MALBROUCK 2621 w.jpg|right|140px|Buerg Malbrouck]] | Text = d''''[[Buerg Malbrouck]]''' am loutrengesche [[Manderen]] nom englesche Feldhär [[John Churchill, 1. Herzog vu Marlborough]] genannt ass, deen am Spueneschen Ierffollegkrich 1705 do aquartéiert war? }} | 2-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Pair of side chairs MET DP111237.jpg|120px|right]] | Text = den [[Thomas Chippendale]] (1718-1779) en englesche Konscht- a Miwwelschräiner war, no dem den '''Chippendale-Stil''' benannt ass? }} | 2-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Codex Mariendalensis page.jpg|90px|right|Codex Mariendalensis]] | Text = de '''[[Codex Mariendalensis]]''', eng spéitmëttelalterlech Handschrëft iwwer d'Geschicht vun der [[Yolanda vu Veianen]], joerzéngtelaang als verluer gegollt huet, ier en 1999 erëmfonnt gouf? }} | 2-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Soyuz 18 booster.jpg|right|100px|Soyuz-Rakéit zu Baikonur]] | Text = d'Sowjetunioun, fir de Westen an d'Ier ze féieren, hire Kosmodrom bei Tjuratam no der Uertschaft '''[[Baikonur]]''' genannt huet, déi iwwer 300&nbsp;km vun do ewechlouch? }} | 2-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Biver (13) Terrils.JPG|130px|right]] | Text = d'Uertschaft '''[[Biver (Bouches-du-Rhône)|Biver]]''' an de [[Departement Bouches-du-Rhône|Bouches-du-Rhône]] nom lëtzebuergesch-belsche Grouweningenieur [[Ernest Biver]] genannt gouf? }} | 2-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Berdorf (LU), Hohllay -- 2015 -- 6097-101.jpg|130px|right]] | Text = d''''[[Huel Lee]]''' zu [[Bäerdref]] hir aktuell Form huet, well do zanter der [[Réimescht Räich|Réimerzäit]] Millesteng aus dem Fiels gebrach goufen? }} | 2-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Shakespeare2.jpg|99px|right]] | Text = de [[Miguel de Cervantes]] an de '''[[William Shakespeare]]''', de selwechten Dag, an zwar den [[23. Abrëll]] [[1616]] gestuerwe sinn? }} | 2-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:McDonalds-Chicken-McNuggets.jpg|130px|right]] | Text = de Lëtzebuerger [[René Arend]] d'''Chicken McNuggets'' an de ''McRib'', zwéi McDonald's Produiten, kreéiert huet? }} | 2-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Collage guerra civile spagnola.png|100px|right]] | Text = d'Gesetz, dat de Leit aus Lëtzebuerg verbueden huet, '''[[Spueniekämpfer|um Spuenesche Biergerkrich deelzehuelen]]''', eréischt 2003 revoquéiert gouf? }} | 2-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Distribution_of_early_iron_working_sites_in_Luxembourg_—_Розташування_перших_металургійних_заводів_у_Люксембурзі.png|100px|right]] | Text = vun den 11 '''[[Siderurgie zu Lëtzebuerg|Héichiewen zu Lëtzebuerg]]''', déi et an de 40er Jore vum 19. Joerhonnert gouf, ausser zu [[Zowaasch]], keen Eenzegen am [[Minettsgéigend|Minett]] stoung? }} | 2-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:The Europa series 50 € obverse side.png|120px|right]] | Text = de '''[[Eurobilljeeën|50-Eurobilljee]]''' deen am meeschte gebrauchte Geldschäin an der [[Eurozon]] ass? Den 1. Januar 2018 waren 9.826.239.828 Exemplairen dovun am Ëmlaf. Duerno kommen dee vun 20 an dee vun 10 [[Euro]]. }} | 2-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Ch Bernhoeft 1891 GD Luxembourg 09 Pl 2.1 Dalheim Aigle romaine.jpg|90px|right|Adler Duelem]] | Text = den '''[[Réimermonument Duelem|Adler um Duelemer Réimermonument]]''' ursprénglech vergoldt war an an eng aner Richtung gekuckt huet? }} | 2-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Flag of Moresnet.svg|120px|right|Fändel vu Moresnet]] | Text = '''[[Neutral-Moresnet]]''' tëscht 1815 an 1919 en neutralen Territoire war, eng 65&nbsp;km nërdlech vu Lëtzebuerg, well Preisen op der enger Säit, Holland an duerno d'Belsch op der anerer, sech net eens goufe wien e kréich? }} | 2-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Wiesenbach.jpeg|right|130px]] | Text = de '''[[Vincent Wiesenbach]]''' (1880-1911), den éischte Lëtzebuerger mat engem Piloteschäin, 1911 mat sengem selwer gebaute Fliger déidlech verongléckt ass? }} | 2-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:N-Liez hotel-du-gouvernement-a-luxembourg.png|130px|right]] | Text = de '''[[Groussherzogleche Palais]]''' an der Mëtt vum 19. Joerhonnert eng Zort administrativen Allzweckbau war, wou nieft dem Kinnek-Groussherzog oder sengem Statthalter, déi do periodesch residéiert hunn, d'Regierung, d'Parlament, a vun 1858 un, de Staatsrot hire Sëtz haten, an och nach eng archeologesch Sammlung dran ënnerbruecht war? }} | 2-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = et beim lëtzebuergesche '''[[Schoulgesetz vun 1912]]''' zu engem gudden Deel drëm goung, d'Muecht vun der [[Kathoulesch Kierch|Kathoulescher Kierch]] an de Primärschoulen anzeschränken, wat déi Jore virdrun zu heftegen Ausernanersetzungen tëscht [[Lénksblock|Lénks-]] a Rietsparteie gefouert hat? }} | 2-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Saturn from Cassini Orbiter (2004-10-06).jpg|130px|right]] | Text = den Astronom '''[[Christiaan Huygens]]''' als Éischten dat, wat de [[Galileo Galilei]] als „Ouere“ vum [[Saturn (Planéit)|Saturn]] bezeechent hat, als d'[[Saturnréng]] identifizéiert hat? }} | 2-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = '''''[[Les danseurs d'Echternach]]''''' vum [[Evy Friedrich]] aus dem Joer 1947 deen éischte lëtzebuergesche Film war, deen um [[Festival vu Cannes]] gewise gouf? }} | 2-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Grün 02.jpg|105px|right]] | Text = ee Konschtstéck vum lëtzebuergesche Kraaftmënsch '''[[John Grün]]''' (1868-1912) dora bestoung, 2 Päerd mat 2 erwuessene Reider drop an d'Luucht ze hiewen? }} | 2-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxemburgerli Himbeere Zitrone.jpg|130px|right|Luxemburgerli]] | Text = ''„'''[[Luxemburgerli]]'''“'' den Numm vun enger Makrounespezialitéit vun enger [[Zürich|Zürcher]] Confiserie ass? }} | 2-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Treaty of London 1867 Art VII and signatures.jpg|130px|right]] | Text = et beim '''[[Traité vu London (1867)|Traité vu London]]''' vun 1867 déi éischt Kéier war, wéi Vertrieder vu Lëtzebuerg (de [[Victor de Tornaco]] an den [[Emmanuel Servais]]) en internationalen Traité mat ënnerschriwwen hunn? }} | 2-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Non violence sculpture by carl fredrik reutersward malmo sweden.jpg|130px|right]] | Text = et vun der Skulptur '''[[Non-Violence]]''' (oder ''The Knotted Gun'') vum [[Carl Fredrik Reuterswärd]] eng 20 Repliquë gëtt, wourënner eng zu [[New York City|New York]], déi de Lëtzebuerger Staat de [[Vereent Natiounen|Vereenten Natioune]] geschenkt huet, an eng am Parc Central um [[Kierchbierg]]? }} | 2-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de '''[[Charles Bivort]]''' (1845-1920) vun [[Tratten]] déi éischt [[Stenographie|Stenographéiermaschinn]] fir Blanner erfonnt huet? }} | 2-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Coltsfoot close-up aka.jpg|right|129px]] | Text = den '''[[Ieselsfouss]]''', eng Fréijoersplanz, och ''Fils avant le père'' genannt gëtt, well d'Bléi virun de Blieder erauskënnt? }} | 2-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:G-simon-gauleiter.jpg|right|90px]] | Text = et vum fréiere Gauleiter '''[[Gustav Simon]]''' sengem Doud eng „offiziell“ an eng „inoffiziell“ Versioun gëtt? }} | 2-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Charleroi - Square Jules Hiernaux - Marsupilami - 01.jpg|right|90px]] | Text = nom [[André Franquin]] sengem [[Comic]]personnage '''[[Marsupilami]]''' en [[(98494) Marsupilami|Asteroid genannt]] gouf? }} | 2-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Gangler_Lexicon_inner_cover.jpg|99px|right|Lexicon der Luxemburger Umgangsspraache]] | Text = dem [[Jean-François Gangler]] säi '''''[[Lexicon der Luxemburger Umgangssprache]]''''' vun 1847 deen éischten [[Lëtzebuergesch Dictionnairen|Dictionnaire vum Lëtzebuergesche]] war? }} | 2-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Gonepteryx.rhamni.mounted.jpg|130px|right]] | Text = d''''[[Zitrouneblat]]''' e [[Päiperleken|Päiperlek]] ass, deen [[Imago (Zoologie)|als Päiperlek]] iwwerwantert? }} | 2-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = vum héchste Billjee a '''[[Lëtzebuerger Frang]]''', dem Fënnefdausender, 20 Joer nom Aféiere vum [[Euro]] a Form vu Billjeeën nach ëmmer eppes iwwer 10.000 Schäiner am Wäert vun 1,3 Milliounen Euro am Ëmlaf waren? }} | 2-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Feb1712.jpg|130px|Schweedesche Kalenner vum Februar 1712|right]] | Text = et dräimol an der Geschicht en '''[[30. Februar]]''' gouf? }} | 3-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Stadpark Esch-Uelzecht 01.jpg|120px|right|Stadpark Esch]] | Text = de '''[[Stadpark vun Esch-Uelzecht]]''' 1911 um Hank vum Gaalgebierg ugeluecht gouf, well den Escher Bësch, wou d'Leit soss an d'Gréngs trëppele goungen, bal ganz ofgeholzt gi war, fir do d'[[Adolf-Emil-Hütte]] ze bauen? }} | 3-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Waxwing.jpg|right|99px]] | Text = de '''[[Seideschwanz|Peschtvull]]''' sou genannt gëtt, well fréier säi sporadescht a mysteriéist Opdauchen a Mëtteleuropa als e schlecht Omen ugesi gouf? }} | 3-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de Medezinner a Cheemiker '''[[Henri-Jean-Népomucène Crantz]]''' vu Rued (1722-1792) fir seng Fuerschungen an der Hygiène fir Hiewanen vum [[Joseph II. (HRR)|Jousef II.]] geadelt gouf? }} | 3-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Dead Sea 1920px.jpg|60px|right|Doudegt Mier]] | Text = d'Uewerfläch vum '''[[Doudegt Mier|Doudege Mier]]''' ronn 400&nbsp;m ënnert dem Mieresspigel ass? }} | 3-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Simmering (Wien) - Gasometer (1).JPG|130px|right|Gasometeren zu Simmering]] | Text = an de fréiere '''[[Gasometeren (Wien)|Gasometere]] vu Wien-[[Simmering]]''' haut eng 1.500 Leit wunnen? }} | 3-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = dem '''[[Lëtzebuerger Haffbibliothéik|Groussherzog seng Bibliothéik]]''' ronn 45.000 Wierker ëmfaasst? }} | 3-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Belgium-6450 - Manneken Pis (13934735107).jpg|90px|right]] | Text = de '''[[Manneken Pis]]''' am Mee 2018 säin 1000. Costume geschenkt krut? }} | 3-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Narmerpalette verso UT 1931.jpg|95px|right]] | Text = op der '''[[Pallett vum Narmer]]''', an enger vun deenen alleréischten hieroglypheschen Inskriptiounen iwwerhaapt, d'Vereenegung vun Ënner- mat Ueweregypten duerch den [[Narmer]] duergestallt gëtt? }} | 3-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Dicksgärtchen Vianden 02.jpg|95px|right]] | Text = den '''[[Edmond de la Fontaine]]''' (1823-1891) net nëmmen, ënner dem [[Pseudonym]] ''Dicks'', [[Lëscht vun de Musekskompositioune vum Dicks|Operette]] geschriwwen huet, mä och jorelaang al [[Seechen|Seeërcher]] a [[Brauch|Bräich]] erfuerscht huet? }} | 3-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg Hotel de Ville (2232245399).jpg|130px|right]] | Text = wärend den Ëmbauaarbechten vum [[Chambersgebai]], 1997-1999, d'[[Chamber]] hir Sëtzungen am '''[[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]]''' ofgehalen huet? }} | 3-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Sequoiaen Amaliapark 2009-04.JPG|95px|right]] | Text = ''„'''[[Mammutbeem|Sequoiaen]]'''“'' wuel dat eenzegt Wuert am Lëtzebuergeschen ass, bei deem all 5 [[Vokal]]er hannerenee stinn? }} | 3-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Wolfsschlucht michel engels 1901.jpg|88px|right]] | Text = d''''[[Wollefsschlucht (Iechternach)|Wollefsschlucht]] bei [[Iechternach]]''' hiren Numm 1881 vun engem vun den éischten Touristen, déi doduerch gefouert goufen, krut, dee se mat der „Wolfsschlucht“ aus dem [[Carl Maria von Weber]] sengem ''Freischütz'' verglach huet? }} | 3-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:L'isola del cinema.jpg|130px|right]] | Text = den Ausdrock '''''[[Paparazzi]]''''' op e Personnage aus dem [[Federico Fellini]] sengem Film ''[[La dolce vita]]'' zeréckgeet? }} | 3-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:WaterPolo.JPG|129px|right]] | Text = beim '''[[Waasserball]]''' d'Feldspiller de Ball mat all Kierperdeel spille kënnen, just net mat den zwou Hänn gläichzäiteg? }} | 3-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Michel Théato en 1900.jpg|100px|right]] | Text = deen éischte lëtzebuergesche Goldmedailegewënner op enger Olympiad de '''[[Michel Théato]]''' war, an zwar 1900 zu Paräis am Marathon-Laf? }} | 3-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Iceland Mid-Atlantic Ridge map.svg|130px|right]] | Text = '''[[Island]]''' souwuel op der nordamerikanescher wéi der europäescher [[Tektonik|Lithosphärplack]] läit? }} | 3-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:TunnelStad.jpg|130px|right]] | Text = den '''[[Tunnel ënner der Stad Lëtzebuerg]]''' uganks der 1960er Joren ugeluecht gouf, fir eng Ofwaasserleitung aus dem Péitrussdall mam Pafendall ze verbannen? }} | 3-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:MunnerefGrandChefGinkgo01.jpg|130px|right]] | Text = de franséische Komponist [[Maurice Ravel]] 1937 ee Joer laang zu [[Munneref]] am '''[[Hotel Grand-Chef]]''' gewunnt huet? }} | 3-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = d'Joer '''[[238]]''' och [[Sechskeeserjoer]] genannt gëtt, well sechs Männer no- a mateneen vum Senat als [[Lëscht vun de Keesere vum Réimesche Räich|Keeser vum Réimesche Räich]] unerkannt goufen? }} | 3-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Wallnut Lane Bridge 361615pv.jpg|right|119px]] | Text = d''''[[Walnut Lane Bridge]]''' zu Philadelphia eng Kopie aus arméiertem Bëtong vun der Neier Bréck ([[Adolphe-Bréck]]) an der Stad Lëtzebuerg ass? }} | 3-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Cooking with radio waves - Short Wave Craft Nov 1933 cover.jpg|100px|right]] | Text = de lëtzebuergesch-amerikaneschen Erfinder a Science-fiction-Auteur '''[[Hugo Gernsback]]''' (1884-1967) sech a senge Geschichten eng ganz Rëtsch technesch Konzepter ausgeduecht huet, déi eréischt an de Joerzéngten duerno developpéiert konnte ginn? }} | 3-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:RuanNguyen.png|100px|right]] | Text = ronn all zweete Vietnamees mam Familljennumm '''[[Nguyễn]]''' heescht? }} | 3-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Zeichen_140_-_Tiere,_StVO_1970.svg|100px|right]] | Text = d''''[[Verkéierswarnschëld]]''' viru [[Schëld A, 14a|Véi op der Strooss]] 2012 aus dem [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Lëtzebuerger Code de la Route]] gestrach gouf, ma 2024 nees agefouert gouf? }} | 3-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Mammuthus exilis.jpg|130px|right]] | Text = den '''[[Zwergmammut]]''' (''Mammuthus exilis'') eng ausgestuerwe Mammutaart ass, déi sech op eng Insel zeréckgezunn hat, an do am Laf vun der [[Evolutioun (Biologie)|Evolutioun]] aus Manktem u Fudder ëmmer méi kleng gouf? }} | 3-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Anna Boch in Her Studio 1893.jpg|100px|right]] | Text = d''''[[Anna Boch]]''' den eenzege Client war deen de [[Vincent Van Gogh]] zu senge Liefzäiten hat? }} | 3-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Beauvais Cathedral Exterior 1, Picardy, France - Diliff.jpg|130px|right|Kathedral Beauvais]] | Text = d''''[[Kathedral Saint-Pierre zu Beauvais]]''' déi mam héchste gotesche Chouer vun der Welt ass, mä ni fäerdeg gebaut gouf? }} | 3-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Germaine Damar - Radiofilm 1960.jpg|100px|right|Germaine Damar op argentinescher Zäitschrëft 1960]] | Text = d'lëtzebuergesch Schauspillerin '''[[Germaine Damar]]''' duerch de Film ''[[Die Beine von Dolores]]'' an Argentinien esou bekannt gouf, datt si do 3 Joer laang ëm Chrëschtdag eng eegen Televisiounsemissioun hat? }} | 3-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Casablanca, title.JPG|130px|right]] | Text = de Saz ''„Play it again, Sam!“'' esou net am Film '''''[[Casablanca (Film)|Casablanca]]''''' (1942) virkënnt? }} | 3-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Ukulele4.png|80px|right|Ukulele]] | Text = d''''[[Ukulele]]''' en [[hawaii]]anescht [[Museksinstrument]] ass, deem seng Originnen op [[Madeira]] zeréckginn, vu wou portugisesch Immigranten et matbruecht haten? }} | 3-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, Croix de Hinzert (2).JPG|120px|right|Hinzerter Kräiz]] | Text = d''''[[Hinzerter Kräiz]]''' 1946 um Stater [[Nikloskierfecht]] opgeriicht gouf, fir un déi 82 Lëtzebuerger z'erënneren, déi am Zweete Weltkrich am [[SS-Sonderlager Hinzert]] an zu [[Klingelpütz|Köln-Klingelpütz]] higeriicht goufen? }} | 3-31 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Bryce Canyon 2 md.jpg|130px|right|Hoodooen am Bryce Canyon National Park]] | Text = een am '''[[Bryce-Canyon-Nationalpark]]''' Honnerte vun [[Hoodoo]]e bewonnere kann? }} | 4-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Sunny april morning spaghetti tree harvest (7036208493).jpg|110px|right]] | Text = e Reportage iwwer „'''[[Spaghetti-Bam|Spaghettibeem]]'''“ 1957 en [[Abrëllsgeck]] vun der [[BBC]] war, deen deemools vill fir richteg gehalen hunn? }} | 4-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Place de Bruxelles.svg|120px|right]] | Text = op der '''[[Place de Bruxelles (Stad Lëtzebuerg)|Bréisseler Plaz]]''' an der Stad de 5. Juli 1951 déi éischt [[Verkéiersluucht]] zu Lëtzebuerg a Betrib geholl gouf? }} | 4-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Planets2008.jpg|130px|right]] | Text = all d''''[[Planéit]]e vun eisem [[Sonnesystem]]''' no [[réimesch Mythologie|réimesche Gëtter]] genannt goufen, ausser d'[[Äerd]] an den [[Uranus (Planéit)|Uranus]]? }} | 4-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Halldór Kiljan Laxness 1955.jpg|90px|right]] | Text = den islännesche [[Nobelpräis fir Literatur|Literatur-Nobelpräisdréier]] '''[[Halldór Laxness]]''' sech 1922-23 an d'[[Benediktinerabtei Klierf]] zeréckgezunn huet an do gedeeft gouf? }} | 4-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Pinot Gris close.JPG|105px|right|Pinot-Gris-Drauwen]] | Text = '''[[Wäisse Wäin]]''' vun alle méigleche [[Wäindrauf|Wäindrauwen]], och där mat bloelzeger Haut, gemaach ka ginn? }} | 4-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = déi '''éischt''' [[Geschicht vun der Eisebunn zu Lëtzebuerg|'''Eisebunnsstreck''' zu Lëtzebuerg]] den 11. August 1859 [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Beetebuerg Grenz|tëscht Lëtzebuerg a Zoufftgen]] a Betrib geholl gouf? }} | 4-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Orgel_der_Nikolaikirche_in_Berlin_04.jpg|91px|right]] | Text = bei '''[[Uergel]]päifen''' ë.&nbsp;a. tëscht ''Labial-'' an ''Zongepäifen'' ënnerscheet gëtt? }} | 4-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Norbert Jacques by Waldemar Flaig 1927.jpg|100px|right]] | Text = de lëtzebuergeschen Auteur '''[[Norbert Jacques]]''' d'Figur vum ''Doktor Mabuse'' erfonnt huet? }} | 4-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Yellowstone River in Hayden Valley.jpg|130px|right]] | Text = de '''[[Yellowstone-Nationalpark]]''' den eelsten Nationalpark vun der Welt ass? }} | 4-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Emetteur de Junglinster les trois mâts vus de l'Ouest.jpg|130px|right]] | Text = de '''[[Sender 1212]]''' e Radiosprogramm an däitscher Sprooch war, dee vum Dezember 1944 bis Krichsenn vum amerikanesche militäresche Geheimdéngscht als „schwaarz Propaganda“ nuets iwwer d'Anlage vu Radio Lëtzebuerg ausgestraalt gouf? }} | 4-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Mundaneum Tiräng Karteikaarten.jpg|120px|right|Tiräng mat Karteikaarte mat bibliographesche Referenzen aus dem Mundaneum]] | Text = d''''[[Mundaneum]]''' vum Belsch [[Paul Otlet]] (1868-1944) eng Zort Multimedia-Archiv war, dat un e bibliographesch-enzyklopedesche Repertoire gekoppelt war, an haut als eng „analog Sichmaschinn“ vum Wësse vun der Welt ugesi gëtt? }} | 4-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Gare Belval-Université 2010-10-17 B.JPG|130px|right]] | Text = d''''[[Gare Belval-Université]]''', [[Jim Clemes|hirem Architekt]] no, engem Mued oder enger Raup gläiche soll? }} | 4-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg_-_rue_Chimay_Dräikinneksgaass_-_nom_de_rue.jpg|right|125px]] | Text = d''''[[Dräikinneksgaass]]''' an der Stad Lëtzebuerg sou genannt gëtt, well et do eng Bäckerei gouf, déi e Bild vun den [[Dräi Kinneken]] iwwer der Dier hänken hat? }} | 4-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Plumedbasiliskcele4.jpg|130px|right]] | Text = de '''''[[Basiliscus plumifrons]]''''', eng Eidechsenaart, op Franséisch och ''lézard Jésus-Christ'' genannt gëtt, well en, fir senge Feinden z'entkommen, op den hënneschte Patten iwwer d'Waasser lafe kann? }} | 4-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:10 Thaler Note BIL 1856.jpg|130px|right|10-Daler-Billjee vun der BIL]] | Text = deen '''éischte lëtzebuergesche [[Geldschäin]]''' 1856 vun enger privater Bank erausgi gouf, nämlech der [[BIL]]? }} | 4-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:UNESCO logo French.svg|95px|right]] | Text = der '''[[UNESCO]]''' no e [[Buch]] op d'mannst 49 Säiten (ouni den Deckel) muss hunn? }} | 4-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Wilhelmvoigtgrab.jpg|95px|right|Graf Hauptmann von Köpenick]] | Text = dem „'''[[Hauptmann von Köpenick]]“ säi Graf''' an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] um [[Nikloskierfecht]] ass? }} | 4-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Chateau Allemagne en Provence IMG 9064 touched.jpg|right|130px]] | Text = '''„[[Allemagne-en-Provence|Däitschland]]“ an der [[PACA|Provence]]''' nëmme knapps iwwer 500 Awunner huet? }} | 4-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Jean Schortgen.png|90px|right]] | Text = deen éischten Aarbechter, deen Deputéierten an der [[Chamber]] gouf, de '''[[Jean Schortgen]]''', op engem [[1. Mee]] bei engem Accident an der Grouf leie blouf? }} | 4-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:StenSchm1.JPG|right|130px]] | Text = am Joer 1957 an der '''[[Stengeforter Schmelz]]''' 10.041 Tonne Phenol produzéiert goufen? }} | 4-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Site um Bois de Cazier w.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Drëttel-Reegel]]''' an der [[Fotografie]] dora besteet, datt de 'Bléckfank' vum Bild op enger Intersektioun vun den horizontalen a vertikale Linne vu jee engem Drëttel vum Bild ass? }} | 4-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:KueheinHalbtrauer.jpg|100px|right]] | Text = am '''[[Arno Schmidt]]''' sengem Roman ''Abend mit Goldrand'' eng ganz Rei Beschreiwungen iwwer Lëtzebuerg stinn, obwuel de Schmidt ni e Fouss an d'Land gesat huet? }} | 4-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de '''[[Péiterséileginselkonflikt]]''' e Grenzkonflikt tëscht [[Spuenien]] a [[Marokko]] war, deen ausgebrach ass, wéi am Juli 2002 marokkanesch Truppen op der [[Péiterséileginsel]] u Land gaange sinn? }} | 4-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:MetroStockelD&D.jpg|115px|right]] | Text = déi zwéin Detektiven an ''[[Les Aventures de Tintin|Dem Tintin senge Geschichten]]'', am Original ''Dupont et Dupond'', an de lëtzebuergeschen Iwwersetzunge '''''[[Biwer a Biver]]''''' heeschen? }} | 4-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Amazonrivermap hr.svg|115px|right|Amazonas]] | Text = den '''[[Amazonas]]''' seng Quell 190&nbsp;km vum Pazifik ewech huet, mä da méi wéi 6000&nbsp;km queesch duerch Südamerika leeft, fir dann an den [[Atlantik]] ze lafen? }} | 4-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Lëtzebuerger Guillotine 2009 08-IMG 6199.JPG|89px|right|Lëtzebuerger Guillotine]] | Text = d''''[[Doudesstrof zu Lëtzebuerg]]''' fir d'lescht de 24. Februar 1949 ausgeféiert gouf, 1979 per Gesetz ofgeschaaft gouf an 1999 an der [[Lëtzebuerger Constitutioun|Verfassung]] festgehale gouf, datt se net méi agefouert kéint ginn? }} | 4-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[File:House Shared By Two Countries.jpg|90px|right]] | Text = '''[[Baarle-Hertog]]''', eng belsch Gemeng, ë.&nbsp;a. aus 20 Exklave besteet, déi an Holland leien, an deenen hirersäits 7 hollännesch Enklave sinn? }} | 4-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Loschbour Mullerthal 2013.jpg|130px|right|De Loschbuer]] | Text = d''''[[Loschbur-Fra]]''' eng 1000 Joer méi al ass wéi de [[Loschbur-Mann]]? }} | 4-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:ServaisEmile.jpg|90px|right]] | Text = den '''[[Émile Servais]]''' (1847-1928) den 9. Januar 1919 zum President vun der Republik Lëtzebuerg designéiert gi war, ier den Dag drop franséisch Truppen dem republikaneschen Opstand en Enn gemaach hunn? }} | 4-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:President Kaczyński and PM Kaczyński.jpg|95px|right|Jaroslaw a Lech Kaczyński]] | Text = de '''[[Jarosław Kaczyński]]''' 2006-2007 polnesche Premierminister ënner dem Staatspresident '''[[Lech Kaczyński]]''', sengem [[Zwilling|eeneeëgen Zwillingsbrudder]], war? }} | 5-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Ancien hôpital d'Esch-sur-Alzette 01.jpg|130px|right]] | Text = dat eelst Spidol zu Esch-Uelzecht d''''[[Metze Spidol]]''' war, dat 1878 vun de Bedreiwer vun der [[Metze Schmelz]] als e Spidol fir hir Aarbechter gebaut gouf? }} | 5-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Plakeg Maulefsratl.jpg|right|130px|Plakeg Maulefsrat]] | Text = d''''[[Plakeg Maulefsrat]]en''' (''Heterocephalus glaber'') a grousse Kolonië liewen, déi vu jee engem Weibchen dirigéiert ginn, dat sech, wéi bei de Beien, exklusiv ëm d'Reproduktioun këmmert? }} | 5-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:KettyMaus2.jpg|120px|right]] | Text = „'''[[Ketty Maus]]'''“ den Numm vun enger fiktiver Fra ass, deen op Modeller vu lëtzebuergesche [[Pass (Dokument)|Päss]] gebraucht gëtt? }} | 5-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Hydrochoeris hydrochaeris in Brazil in Petrópolis, Rio de Janeiro, Brazil 09.jpg|130px|right]] | Text = dat gréisst [[Knabberdéieren|Knabberdéier]], d''''[[Capybara]]''', bis zu 1,20&nbsp;m grouss ka ginn? }} | 5-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:20191212 Szczury w Świątyni Karni Maty w Deśnok 1052 8157 DxO.jpg|130px|right]] | Text = am '''[[Ratentempel vun Deshnok|Karni-Mata-Tempel]] zu Deshnok''' an Indien eng 20.000 Rate liewen, déi als helleg gëllen an deenen do Friesse geaffert gëtt? }} | 5-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Ondatra zibethicus FWS.jpg|130px|right]] | Text = d''''[[Bisamrat]]''' keng Rat ass, mä villméi zu de [[Wullmais]] (Arvicolinae) gehéiert, vun deene se de gréisste Vertrieder ass? }} | 5-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Roud Wullmaus Logo.JPG|129px|right|Logo Ro'd Wullmaus]] | Text = '''''[[D'Ro'd Wullmaus]]''''' eng lëtzebuergesch Schülerzeitung aus de Joren 1969-1973 war, déi wéinst hiren antiautoritären Texter a [[Karikatur]]en och alt de Prozess gemaach krut? }} | 5-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Fredmeyer edit 1.jpg|130px|right]] | Text = d'Zuel vun de '''[[Supermarché|Supermarchéën]] zu Lëtzebuerg''' tëscht 1996 an 2016 vun 42 op 106 eropgaangen ass? }} | 5-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Rio de Janeiro Helicoptero 47 Feb 2006.jpg|130px|right]] | Text = '''[[Rio de Janeiro]]''' iertemlech no engem „[[Januar]]-Floss“ genannt gouf, deen et awer net gëtt? }} | 5-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = den [[18. Mee]] [[1975]] ronn 12.000 jonk Leit zu Lëtzebuerg '''op ee Coup [[Groussjäregkeet|groussjäreg]]''' goufen, well den Alter dofir per Gesetz vun 21 op 18 Joer erofgesat gouf? }} | 5-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Fallen Astronaut.jpg|right|100px]] | Text = dem belsche Kënschtler '''[[Paul Van Hoeydonck]]''' säi '''''Fallen Astronaut''''' dat eenzegt Konschtwierk ass, dat bis ewell um [[Äerdmound]] installéiert gouf? }} | 5-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Ruysmolen1867.jpg|100px|right|D'Senne zu Bréissel virun der Iwwerdeckelung]] | Text = [[Bréissel]] a [[Paräis]] hiren Urspronk un de [[Meander]]e vun zwéin '''[[homophon]]e [[Floss|Flëss]]''' hunn? }} | 5-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Eurovisie Songfestival 1966 te Luxemburg. De winnaar Udo Jürgens met de winnares, Bestanddeelnr 918-9215.jpg|110px|right]] | Text = Lëtzebuerg (via [[RTL Group|RTL]]) tëscht 1956 an 1993 am Ganze siwenandrëssegmol beim '''[[Eurovision Song Contest]]''' matgemaach huet an dëse [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Beiträg beim Eurovision Song Contest|fënnefmol gewonnen huet]]? }} | 5-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:OurthekanaalBernistap1.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Meuse-Musel-Kanal]]''' e Projet aus den 1820er Jore war, deen, queesch duerch d'[[Ardennen]], [[Léck]] hätt solle mat [[Waasserbëlleg]] verbannen, an deen zwar ugefaangen, awer ni fäerdeg gemaach gouf? }} | 5-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kierch Crusnes.jpg|130px|right]] | Text = d''''[[Bäerbelekierch zu Crusnes]]''' déi eenzeg Kierch a Frankräich ass, déi ganz aus [[Eisen|Eise]] gebaut ass? }} | 5-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de '''''[[Prix Grand-Duc Adolphe]]''''' e Konschtpräis ass, deen zu Lëtzebuerg zanter 1902 all zwee Joer (virun 1995: meeschtens all Joer) un een oder méi Kënschtler vergi gëtt, déi um ''Salon'' vum [[Cercle artistique de Luxembourg]] (CAL) ausgestallt hunn? }} | 5-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Thyes Felix.jpg|95px|right]] | Text = de '''[[Félix Thyes]]''' (1830-1855) deen éischte lëtzebuergesche Schrëftsteller a franséischer Sprooch war? }} | 5-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = d'Lidd '''''[[Bella Ciao]]''''' ursprénglech iwwer dat schwéiert Liewe vu Räis-Baierinnen am [[Piemont]] erzielt, déi ënner hirem strenge Patron ze leiden haten, méi spéit awer an en antifaschistescht Partisane-Lidd ëmgedicht gouf? }} | 5-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Helen Buchholtz w.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Helen Buchholtz]]''' (1877-1953), eng lëtzebuergesch Komponistin, bei hirem Doud iwwer 200 Noutemanuskripter vu Kompositiounen hannerlooss huet? }} | 5-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = d''''[[Staatlech Pressehëllef]]''', déi zu Lëtzebuerg 1976 agefouert gouf, fir de Meenungspluralismus ze stäipen, sech am Joer 2018 op eng 8,16 Milliounen Euro belaf huet? }} | 5-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Coat of arms of San Marino.svg|100px|right]] | Text = zu '''[[San Marino]]''' d'Amt vum Staatschef vun zwou Persounen ausgeüübt gëtt, déi all 6 Méint änneren? }} | 5-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Burfelt 3.jpg|130px|right]] | Text = d''''[[Buergfrid-Affär]]''' eng politesch-juristesch Affär tëscht 1969 an 1974 war, déi der Ministesch [[Madeleine Kinnen]], der éischter Fra an enger Lëtzebuerger Regierung, hiert Amt kascht huet? }} | 5-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Giants-causeway-in-ireland.jpg|right|130px]] | Text = '''[[Basalt]]''' d'Form vu sechseckege Saile kritt, wann d'Basalt-Lava méi lues wéi gewéinlech ofkillt? }} | 5-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Jabo.jpg|right|130px]] | Text = déi sougenannt '''[[Offiziell Lëtzebuerger Orthographie]]''' déi éischt gesetzlech festgeluecht Schreifweis vum [[Lëtzebuergesch]]e war, déi [[1946]] agefouert gouf, awer sou gutt wéi vu kengem benotzt a schonn 1950 duerch déi vum ''[[Luxemburger Wörterbuch]]'' ersat gouf, wat awer eréischt gesetzlech 1975 festgehale ginn ass? }} | 5-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Flickr - BioDivLibrary - n26 w1150 (1).jpg|100px|right]] | Text = et a Brasilien eng 20 '''''[[Luxemburgia]]'''''-Aarte gëtt? }} | 5-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:PaulGreen@FGRFC.jpg|110px|right]] | Text = d''''[[Forest Green Rovers FC]]''' e [[Veganismus|vegane]] Foussballveräi sinn? }} | 5-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kronprinz Wilhelm - Darche - Esch - 1914-08-26.jpg|140px|right]] | Text = den däitsche Krounprënz [[Wilhelm von Preußen]] déi éischt Méint vum [[Éischte Weltkrich]] säin '''Haaptquartéier an der [[Groussgaass (Esch-Uelzecht)|Groussgaass]]-Schoul''' zu [[Esch-Uelzecht]] hat? }} | 5-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Syldavia.webp|130px|right]] | Text = d'Sprooch aus dem fiktive Land '''[[Syldawien]]''' an den [[Dem Tintin seng Geschichten|Tintins-Geschichten]] zu engem groussen Deel e schrëftlech verfriemte [[Bréissel]]er Dialekt ass? }} | 5-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:La clef du cabinet 1704.jpg|90px|right]] | Text = déi éischt Zeitung, déi zu Lëtzebuerg erauskoum, '''''[[La Clef du cabinet des princes de l'Europe]]''''' ([[1704]]) war, an dat, fir d'Zensur a Frankräich z'ëmgoen? }} | 5-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:P7220018 DxO.jpg|100px|right]] | Text = de '''[[Louis XIV. vu Frankräich|Kinnek Louis XIV.]] de Pätter''' vum Stater Affekot [[Jean-Bernard Knepper]] sengem Jong Louis ass, dee wärend dem [[Openthalt vum Louis XIV. vu Frankräich zu Lëtzebuerg|Kinnek senger Visite zu Lëtzebuerg]] gebuer gouf? }} | 5-31 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:6-Reliquie der Sandalen v.Jesus-k.jpg|110px|right]] | Text = d''''[[Sandale vu Christus]]''' an der [[Abtei Prüm]] am Mëttelalter zu de bedeitendste [[Reliquie]]n an der Géigend gezielt hunn, bis zu [[Tréier]] de sougenannten [[Hellege Rack]] opgedaucht ass? }} | 6-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Hoopoe de.jpg|90px|right]] | Text = de '''[[Mitock]]''' (''Upupa epops'') op Lëtzebuergesch och nach Wuppert, Butbutt, Buddert, Buddebutt, Bëschbuppert, Sténkert, Drecksvull, Riffer, Ruppert, Hupp-Hupp oder Witapp genannt gëtt? }} | 6-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Gare Volmerange les Mines-002.jpg|130px|right]] | Text = d'[[Gare Däitsch-Oth|Gare vun Däitsch-Oth]] an '''[[Gare Wuelmereng|déi vu Wuelmereng]]''' zwou '''[[Kappgare|Kappgarë]]''' vun der [[CFL]] sinn, déi a Frankräich leien? }} | 6-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild =[[File:Joosy Stoffel - 60 jaar Rotterdamse Turnbond - Bestanddeelnr 916-3525 (1964).jpg|Josy Stoffel|90px|right]] | Text = de Konschtturner '''[[Josy Stoffel]]''' vun 1949 bis 1964 ouni Ënnerbriechung Landesmeeschter am Turne war an u véier Weltmeeschterschaften, sechs Europameeschterschaften a fënnef Olympiaden deelgeholl huet? }} | 6-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Platinum-Iridium meter bar.jpg|130px|right]] | Text = de '''[[Meter]]''' [[1793]] als den 10-milliounsten Deel vun der Distanz vum [[Pol (Geographie)|Pol]] bis bei den [[Equator]] vum [[Äerdmeridian]], op deem [[Paräis]] läit, definéiert gouf, an e Prototyp vun dësem Meter [[1795]] a [[Messeng]] gegoss gouf? }} | 6-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Nobel Prize 2011-Press Conference KI-DSC 7581.jpg|90px|right]] | Text = de gebiertegen Iechternacher '''[[Jules Hoffmann (Biolog)|Jules Hoffmann]]''' 2011 den [[Nobelpräis fir Physiologie oder Medezin|Nobelpräis fir Medezin]] kritt huet an zanter 2012 Member vun der [[Académie française]] ass? }} | 6-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Seconde-guerre-mondiale-debarquement-LCVP-6juin1944.jpg|120px|right]] | Text = siwe Lëtzebuerger op der Säit vun den Alliéierte de 6. Juni 1944 bei der '''[[Operation Overlord]]''' am Asaz waren? Et waren dat bei de Buedemtruppen de [[Charles-André Schommer]] op ''Omaha Beach'' an op ''[[Sword Beach]]'' de [[Pierre Laux]] bei den engleschen Truppen an den [[Antoine Neven]], [[Jean Neven]], [[Félix Peters]] a [[Jean Reiffers]] beim franséische Commando Kieffer. De [[Jean-Bernard Ney]] war deen Dag als Navigateur u Bord vun engem Fliger vun der englescher Aviatioun iwwer ''Omaha Beach'' am Asaz. }} | 6-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:1 franc Luxembourg Jean I (1989)-revers.png|110px|right]] | Text = de '''[[Lëtzebuerger Frang]]''' tëscht 1935 an 1941 e Véierels méi wäert war wéi [[Belsche Frang|dee Belschen]], nom Krich awer nees zu enger [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vun 1:1]] erëmagefouert gouf? }} | 6-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Sender Housen 2 BRW.jpg|100px|right]] | Text = de '''[[Sendemast vun Housen]]''' mat 300 Meter dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Bauwierk vu Lëtzebuerg]] ass? }} | 6-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Schluecht vu Valmy.jpg|120px|right]] | Text = d''''[[Schluecht vu Valmy]]''' zwar keng eendeiteg taktesch Resultater ervirbruecht huet, mä e grousse symbolesche Wäert hat, well se als déi éischt franséisch Victoire no der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]] gefeiert gouf? }} | 6-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Berlin, Mitte, Bertolt-Brecht-Platz 1, Theater am Schiffbauerdamm.jpg|110px|right]] | Text = de lëtzebuergesche Schauspiller '''[[Joseph Noerden]]''' tëscht 1949 an 1953 am [[Bertolt Brecht]] sengem ''Berliner Ensemble'' gespillt huet? }} | 6-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Ant Nebula.jpg|130px|right]] | Text = de '''[[Seechomessenniwwel]]''', e [[planetareschen Niwwel]], sou genannt gëtt, well en dem Kapp an dem Thorax vun enger [[Seechomessen|Seechomes]] gläicht? }} | 6-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Residenz der Grossherzoeglichen Familie.jpg|130px|right]] | Text = am '''[[Schlass Bierg]]''', der [[Groussherzog vu Lëtzebuerg|groussherzoglecher]] Residenz, tëscht 1941-1944 vum [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|däitschen Occupant]] eng sougenannt ''[[Nationalpolitische Erziehungsanstalt Kolmar-Berg|Nationalpolitische Erziehungsanstalt]]'' ageriicht gi war? }} | 6-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Seal of the United States Virgin Islands.svg|115px|right]] | Text = d''''[[Amerikanesch Joffereninselen|Amerikanesch Joffereninsele]]''' bis 1917 zu [[Dänemark]] gehéiert hunn, déi se du fir 25 Milliounen Dollar un d'USA verkaaft hunn? }} | 6-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kursaal De Balkon haut.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Kursaal|Ciné Kursaal]]''' vu Rëmeleng, och nach den ''Ale Kino'' genannt, deen eelste [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Kinoen|Kino zu Lëtzebuerg]] ass, deen nach haut a Betrib ass? }} | 6-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Edouard luja snl.jpg|90px|right]] | Text = den '''[[Edouard Luja]]''' (1875-1953), e lëtzebuergesche Biolog, Fuerscher an Entdeckungsreesenden, eng 130 bis dohin onbekannt Planzen- an Déierenaarten entdeckt huet, wouvun der eng Partie säin Numm kruten, z.&nbsp;B. d<nowiki>'</nowiki>''Acacia Lujaei'' oder d<nowiki>'</nowiki>''Eulophia Lujaeana''? }} | 6-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Milbekéis.jpg|130px|right]] | Text = de '''[[Milbekéis]]''' eng Spezialitéit aus Sachsen-Anhalt ass, deen duerch d'Exkrementer vun e puer Millioune [[Milben]], déi drop sëtzen, zeideg gëtt, a sou säin typesche Goût kritt? }} | 6-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Simone de Beauvoir.jpg|100px|right]] | Text = d'franséisch Schrëftstellerin '''[[Simone de Beauvoir]]''' en Urenkelkand vum [[Hubert Brasseur (1823)|Hubert Brasseur]] war, engem vun de Matgrënner vun der [[Brasseurs Schmelz]] zu Esch? }} | 6-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Blason département fr Var.svg|90px|right]] | Text = '''[[Departement Var|Var]]''' dat eenzegt [[Franséisch Departementer|franséischt Departement]] ass, dat no engem Floss genannt ass (dem [[Var (Floss)|Var]]), deen hautesdaags guer net derduerchleeft? }} | 6-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de Begrëff „'''[[Télécran]]'''“ fir d'éischt an der franséischer Iwwersetzung vum [[George Orwell]] sengem Roman ''Nineteen eighty-four'' fir den englesche Begrëff ''telescreen'' gebraucht gouf? }} | 6-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, Pont G-D Charlotte (1a).jpg|130px|right]] | Text = op de Baupläng vun der '''[[Rout Bréck|Rouder Bréck]]''' zwou Vëlospistë vun 1,75&nbsp;m virgesi waren; dës awer, wéi s'a Betrib geholl gouf, zu Gonschte vum Autostrafic geaffert goufen? }} | 6-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Viichten-Terpsichore-w.jpg|95px|right]] | Text = um '''[[Mosaik vu Viichten]]''', dat 1994 entdeckt gouf, an dat géint d'Joer 240 geluecht gouf, den [[Homer]] mat den Néng [[Mus (Mythologie)|Musen]] ze gesinn ass? }} | 6-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de '''[[Johannes Mylius]]''' vun Diddeleng (ëm 1537-1596) Studieboursse gestëft huet, déi nach Joerhonnerten duerno ausbezuelt goufen? }} | 6-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Chichen Itza 3.jpg|130px|right]] | Text = op der Nordsäit vun der '''[[Pyramid vum Kukulcán]]''', wärend der [[Equinoxe]], de Schiet esou op d'Säitemauer vun der Trap fält, dass et ausgesäit wéi wann do eng riseg Schlaang erofkrauche géif? }} | 6-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Mongenast Mathias.jpg|right|85px|Mathias Mongenast]] | Text = d''''[[Regierung Mongenast]]''' zu Lëtzebuerg just 25 Deeg, vum 12. Oktober bis de 6. November 1915 am Amt war? }} | 6-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Town Hall Tower & Sukiennice.jpg|130px|right]] | Text = '''[[Kraków]]''' (Krakau) vun 1038 bis 1609 d'Haapt- a Kinneksstad vu [[Geschicht vu Polen|Polen]] war? }} | 6-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Lenoir gas engine car.jpg|right|130px]] | Text = den '''[[Étienne Lenoir]]''' (1822-1900) 1860 deen éischte brauchbare Gasmotor an 1863 dat éischt Stroossegefier, dat domat ugedriwwe gouf, gebaut huet? }} | 6-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:LuxemburgWisconsinDowntown1.jpg|130px|right|Luxemburg, Wisconsin]] | Text = „'''[[Luxemburg]]'''“ gläich dräi Uertschaften an de [[Vereenegt Staate vun Amerika|Vereenegte Staaten]] heeschen? }} | 6-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Tranchée de Caster.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Tranchée de Caster]]''' an der Belsch e 65 Meter déiwen Aschnëtt an d'[[Montagne Saint-Pierre]] ass, déi tëscht 1930 an 1933 fir den [[Albertkanal]] ugeluecht gouf? }} | 6-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg City église Saint-Alphonse ext a.jpg|90px|right|Kierch St Alphonse]] | Text = d'Kierchtierm vun der 1858 gebauter '''[[Kierch Saint-Alphonse vu Lëtzebuerg|Kierch St. Alphonse]]''' („Paterekierch“) an der Stad Lëtzebuerg, sou niddreg sinn, well se no bei der [[Festung Lëtzebuerg|Festungsmauer]] stoungen a soss eng giedeleg Zilscheif gi wieren, wa se méi héich gewiescht wieren? }} | 6-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Maxwell - 2014 Euro - 1.jpg|80px|right]] | Text = den '''Asteroid [[(255019) Fleurmaxwell]]''' no der Lëtzebuerger Äiskonschtleeferin [[Fleur Maxwell]] benannt gouf? }} | 7-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Astana-Ishim-River-embankment-7797.jpg|130px|right]] | Text = déi '''[[Astana|kasachesch Haaptstad]]''' bannent manner wéi 7 Joerzéngte sechsmol den Numm gewiesselt huet? }} | 7-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Guillaume Kroll.jpg|95px|right]] | Text = de lëtzebuergesche Metallurg '''[[William J. Kroll]]''' (1889 - 1973) ë.&nbsp;a. deen no him genannte „Kroll-Prozess“ entdeckt huet, deen et erméiglecht, [[Titan (Element)|Titan]] industriell ze produzéieren? }} | 7-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Husumer Protestfierkelen.jpg|130px|right]] | Text = d''''[[Husumer Protestschwäin]]''' eng rout-wäiss-rout gesträift Schwéngsrass ass, déi uganks vum 20. Jh. vun den Dänen an Nordfriesland geziicht gouf, fir dergéint ze protestéieren, datt se net den dänesche Fändel hunn däerfen eraushänken? }} | 7-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Pellicola Cinematografica Sotto.png|130px|right]] | Text = deen éischte ''Long métrage'' op Lëtzebuergesch '''''[[Wat huet e gesot?]]''''' geheescht huet, an 1981 doruechter gewise gouf? }} | 7-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Hauptstrasse in Grevels 01.jpg|130px|right]] | Text = d'Uertschaft '''[[Gréiwels]]''' fréier ''Nei-Brasilien'' housch, well sech do am Joer 1828, op den deemolege Gemengegrenze vu Groussbus, Heischent a Wal, Leit néiergelooss hunn, déi alles verkaaft haten, fir a [[Brasilien]] auszewanderen, do awer ni ukomm sinn a veraarmt op Lëtzebuerg zeréckkoumen? }} | 7-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Victor Tedesco at 68, from Louis Bertrand, Histoire de la démocratie et du socialisme en Belgique depuis 1830.gif|100px|right]] | Text = de '''[[Victor Tedesco]]''' (1821-1897) aus der Stad Lëtzebuerg an der Belsch wéinst Opruff zur Revolutioun zum Doud verurteelt gouf, spéider awer Affekot, Gemengerot a Provënzialrot zu Arel war? }} | 7-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Core Creek Park dock on Lake Luxembourg.jpg|120px|right]] | Text = de '''[[Lake Luxembourg]]''' a Pennsylvania säin Numm krut, well d'[[Charlotte vu Lëtzebuerg|Groussherzogin Charlotte]] an hirem Exil wärend dem [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|Zweete Weltkrich]] do en Terrain kaf hat? }} | 7-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Zolwerknapp 02.jpg|right|130px]] | Text = den '''[[Zolwerknapp]]''' en [[Zeiebierg]] ass; d.&nbsp;h. en Hiwwel, deen op senger Kopp Reschter vun enger méi haarder Gestengsschicht huet, wéi déi ronderëm, déi erodéiert ass? }} | 7-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Wincrange, Wëntger (103).jpg|130px|right]] | Text = d''''[[Gemeng Wëntger]]''' 2019 déi lescht Gemeng zu Lëtzebuerg war, déi [[Odonymie|Stroossennimm]] agefouert huet? }} | 7-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Guillaume Capus.jpg|95px|right]] | Text = de lëtzebuergesch-franséischen Naturfuerscher an Entdeckungsreesende '''[[Guillaume Capus]]''' (1857-1939) annerhallwe Mount am Norde vum Afghanistan vun engem Stamm festgehale gi war, an eréischt op Interventioun vum Vizekinnek vun Indien fräikomm ass? }} | 7-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Antw-Zoo-Entrée--w.jpg|right|130px]] | Text = den '''[[Zoo vun Antwerpen]]''' schonn 1843 gegrënnt gouf, an haut iwwer 5.000 Déieren huet, déi sech op 900 [[Aart (Biologie)|Aarte]] verdeelen? }} | 7-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Charles Metz.JPG|100px|right|Charles Metz]] | Text = de '''[[Charles Metz]]''' (1799-1853) Deputéierten souwuel an [[Chamber (Belsch)|der Belscher]] wéi och an der [[Chamber|Lëtzebuerger Chamber]] war? }} | 7-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kierfecht Zowaasch-103.jpg|130px|right]] | Text = zu '''[[Zowaasch]]''' bis an d'Joer 1980 bei all Begriefnes e franséischen Douanier huet missen dobäi sinn, well de '''Kierfecht''' op franséischem Terrain läit? }} | 7-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Johann von beck.jpg|right|90px]] | Text = de '''[[Jean Beck]]''' (1588-1648) aus der Stad Lëtzebuerg et zum Maître de Camp général an der Habsburger Arméi an zum [[Lëscht vun de Gouverneure vu Lëtzebuerg|Gouverneur]] vum Herzogtum Lëtzebuerg an der Grofschaft Chiny bruecht hat? }} | 7-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:The Beatles members at New York City in 1964.jpg|100px|right]] | Text = op der Single ''Komm, gib mir deine Hand/Sie liebt dich'' zwou däitsch Versioune vun de [[Beatles]] hire Lidder sinn, déi de '''[[Camillo Felgen]]''' hinnen iwwersat hat? }} | 7-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:European Council (38185339475).jpg|130px|right]] | Text = d'Fro vum '''[[Sëtz vun den europäeschen Institutiounen|Sëtz vun den Europäeschen Institutiounen]]''' bal 40 Joer laang ëmmer nees diskutéiert gouf, bis eng Kompromëssléisung fonnt gouf? }} | 7-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Leiffraechen_(Grott).jpg|130px|right|Léiffrächen]] | Text = zu [[Keel]] op der '''[[Léiffrächen]]''' Enn 1947 dräi Kanner mysteriéis ''Marienerscheinunge'' solle gehat hunn, wat deemools Dausende vu Virwëtzegen ugelackelt huet? }} | 7-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, Bibliothéque nationale Kirchberg (102).jpg|130px|right]] | Text = dat eelst Dokument am Besëtz vun der '''[[Lëtzebuerger Nationalbibliothéik]]''' en handgeschriwwent Stéck aus engem Gebietsbuch aus dem 8 Joerhonnert ass, dat de [[Willibrord]] vum Poopst geschenkt krut? }} | 7-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Canaan Banana.jpg|100px|right]] | Text = et 1982 am [[Simbabwe]] e Gesetz gouf, dat et verbueden huet, de Geck mam President '''[[Canaan Banana]]''' sengem [[Familljennumm]] ze maachen? }} | 7-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:CodexAureusEpternacDEckel.JPG|right|90px]] | Text = de '''''[[Codex Aureus Epternacensis]]''''', d'Gëllen Evangeliebuch vun Iechternach (entstanen 1030-1050), [[1955]] zu Verkaf stoung, mä de Lëtzebuerger Staat en deemools net kafe wollt oder konnt, an en sou an de Germanische Nationalmuseum zu Nürnberg koum, wou en haut nach ass? }} | 7-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Joséphine-Charlotte metro station platforms with a metro ghost (1s exposure) in Woluwe-Saint-Lambert, Belgium.jpg|140px|right]] | Text = nom [[Henri vu Lëtzebuerg|Groussherzog Henri]] [[Joséphine-Charlotte vun der Belsch|senger Mamm]] schonns zu Liefzäiten eng '''[[Joséphine-Charlotte (Bréisseler Metro)|Bréisseler Metrosstatioun]]''' genannt gouf? }} | 7-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Walbor2.JPG|120px|right]] | Text = d''''''Brubbel''''' zu [[Wallenborn]] deen eenzege Kalwaassergeysir an Däitschland ass, an all déck hallef Stonn Schwiefelgaser ausstéisst? }} | 7-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de '''[[Jacques Leurs]]''' bekannt dofir ass, deen éischte Lëtzebuerger mat schwaarzer Hautfaarf gewiescht ze sinn? }} | 7-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg_Abbaye_de_Neumünster.jpg|130px|right|Neimënster]] | Text = de Bäitrëttstraité vu [[Rumänien]] a [[Bulgarien]] zu der [[Europäesch Unioun|EU]] 2005 an der '''[[Neimënster|Abtei Neimënster]]''' ënnerschriwwe gouf? }} | 7-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Paul Lauterbur 2003 cropped.jpg|100px|right]] | Text = de '''[[Paul Lauterbur]]''' (1929-2007), Nobelpräisdréier fir Medezin 2003, lëtzebuergesch Urgrousselteren hat? }} | 7-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Venuspioneeruv.jpg|100px|right|d'Venus]] | Text = en Dag op der '''[[Venus (Planéit)|Venus]]''' méi laang dauert wéi e Venus-Joer? Se brauch knapps 225 Äerd-Deeg fir en Ëmlaf ëm d'Sonn, mä hirer 243 fir eng Rotatioun ëm hir eegen Achs. }} | 7-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Bernard molitor (attr.), sécretaire, francia 1800 ca.jpg|80px|right]] | Text = de '''[[Bernard Molitor]]''' (1755-1833) e lëtzebuergesche Konschtschräiner war, dee sech zu Paräis en Numm gemaach hat, an zäitweileg ''Fournisseur de la Cour impériale'' war? }} | 7-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = '''[[Luxembourgit]]''' e Mineral ass, dat zu Lëtzebuerg entdeckt gouf? }} | 7-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Golden-cap.jpg|110px|right]] | Text = mat „[[Mutz vum Monomach (Kascht)|Mutz vum Monomach]]“, engem russesche Kascht a Form vun der traditioneller '''[[Mutz vum Monomach|Kroun vun de Groussfürsten]]''' an den éischten Zaren, souwuel eng Fleesch-Mayonnaise-Zalot wéi och e Friichtekuch gemengt ka sinn? }} | 7-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de '''''[[Magnum bullarium romanum]]''''', eng vun de véier grousse Kollektioune vun de Peepst hire Bullen (Ordenanzen) an der Kierchegeschicht, déi vu 1727 u beim Stater Libraire an Editeur [[André Chevalier]] erauskoum, dee gréisste Buchprojet vun der Lëtzebuerger Geschicht war? }} | 7-31 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Camp_Ashcan_prisoners.jpg|130px|right|Goering & Co an der Ashcan]] | Text = '''''[[Ashcan]]''''' (d.&nbsp;h. Dreckskëscht) de Codenumm fir en [[alliéiert am Zweete Weltkrich|alliéiert]] Gefaangelager zu [[Munneref|Bad Munneref]] am Palace-Hôtel war, an deem am Summer 1945 all déi bis dohi gefaangen héichrangeg Nazien an däitsch Militär souzen, fir verhéiert ze ginn? }} | 8-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Cody-Buffalo-Bill-LOC.jpg|right|95px]] | Text = de '''[[Buffalo Bill]]''' mat senger ''Wild West Show'' den 3. September [[1906]] en Optrëtt zu Lëtzebuerg hat? }} | 8-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Flag of the German Community in Belgium.svg|130px|right]] | Text = d<nowiki>'</nowiki>'''[[Däitschsproocheg Communautéit vun der Belsch|Däitschsproocheg Communautéit]]''' déi klengst vun den 3 Communautéiten an der [[Belsch]] ass? }} | 8-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Menhir Eenelter Luxembg 01.jpg|130px|right]] | Text = de '''[[Menhir vu Recken]]''' joerhonnertelaang ëmgekippt do louch, ier en 1978 als sollechen erkannt an an de Joren dono nees opgeriicht gouf? }} | 8-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Greek triremes at Salamis.jpg|130px|right]] | Text = bei der '''[[Schluecht vu Salamis]]''' enger vun de gréisste Séischluechten an der griichescher Antiquitéit, [[Athen]] ënner dem [[Themistokles]] d'Flott vum [[Xerxes I.]] vu Persien verdriwwen huet? }} | 8-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:VenedEsch1 2001-09.jpg|right|130px]] | Text = 2001 fir de Film '''''[[Secret Passage]]''''' zu Esch-Uelzecht, op der Industriebrooch vun Terre-Rouge, eng iwwer 6 Hektar grouss Kuliss vu [[Venedeg]] am 15. Joerhonnert an Originalgréisst, inklusiv de Kanäl, opgebaut gouf? }} | 8-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Gloesener michel 1792 1876.jpg|100px|right]] | Text = de '''[[Michel Gloesener]]''' vun [[Uewerkäerjeng]] d'Reversibilitéit vun der Induktioun am Dynamo erkannt huet an domat de Grondstee fir den elektresche Motor geluecht huet? }} | 8-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kreuzhof - panoramio - Hans100 (2).jpg|130px|right]] | Text = d'[[Schengener Ofkommes]] um Schëff '''[[MS Princesse Marie-Astrid |MS Princesse Marie-Astrid 2]]''' ënnerschriwwe gouf, dat dono, als ''MS Regensburg,'' op der [[Donau]] ënnerwee war? }} | 8-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:RIAN archive 612748 Valentina Tereshkova.jpg|110px|right]] | Text = déi sowjetesch [[Raumfuerer|Kosmonaute]] [[Juri Gagarin]] a '''[[Walentina Tereschkowa]]''' 1961, respektiv 1963, deen éischte Mann an déi éischt Fra am Weltall waren? }} | 8-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Scarlett Johansson in Kuwait 01b-tweaked.jpg|95px|right]] | Text = de Film ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]'' mat der '''[[Scarlett Johansson]]''' an der Titelroll, bal ganz zu Lëtzebuerg gedréint ginn ass? }} | 8-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Jean_Jules_Linden01.jpg|right|100px|Jean Linden]] | Text = de lëtzebuergesch-belsche Botaniker '''[[Jean Linden (Botaniker)|Jean Linden]]''' (1817-1898) mat deen éischte war, deen an Europa [[Orchideeën|Orchideeë]] geziicht huet an dës am grousse Stil kommerzialiséiert huet? }} | 8-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Macaca_nigra_self-portrait_large.jpg|100px|right|Cheeeeese]] | Text = dem ''United States Copyright Office'' no '''[[Afeselfie|Afeselfien]]''' net dem [[Auteursrecht]] ënnerleien? }} | 8-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:RenertCover1872Facsimile.jpg|90px|right]] | Text = vun der 1. Oplo vum [[Michel Rodange]] sengem '''''[[Renert oder de Fuuss am Frack an a Maansgréisst|Renert]]''''' no 30 Joer just 313 Exemplairë verkaaft gi waren? }} | 8-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Georges Bidault.jpg|100px|right]] | Text = 1946 an der franséischer Regierung vum '''[[Georges Bidault]]''' gläich zwéi Regierungsmembere waren, déi zu Lëtzebuerg gebuer waren, nämlech d'[[Andrée Viénot]] an de [[Robert Schuman]]? }} | 8-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Gueule d'enfer.jpg|130px|right|''Gueule d'Enfer'', d'Meurthe leeft an d'Musel]] | Text = d'[[Musel]] viru laanger Zäit an d'Meuse gelaf ass, an an deem Bett wou se haut leeft d''''[[Meurthe (Floss)|Meurthe]]''' gelaf ass? }} | 8-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Dollar symbol gold.svg|70px|right]] | Text = den '''[[Dollar]]''' säin Numm vun der Uertschaft Sankt Joachimsthal hier huet, déi haut [[Jáchymov]] heescht? }} | 8-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:2019 Luxembourg National Day VIP (124).jpg|130px|right]] | Text = de '''[[Lëtzebuerger Nationalfeierdag]]''' 1840 zweemol gefeiert gouf? }} | 8-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Francesco Maria Grimaldi.jpg|100px|right]] | Text = d'Traditioun, d'Bierger an d'[[Moundkrater|Krateren]] um [[Äerdmound|Mound]] no bekannten Astronomen a Wëssenschaftler ze nennen, vum '''[[Francesco Maria Grimaldi]]''' (1618-1663) agefouert gouf? }} | 8-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Barrage Esch-sur-Sure.jpg|right|130px]] | Text = de '''[[Barrage Esch-Sauer]]''', deen tëscht 1955 an 1957 gebaut gouf, um Fouss 4,5&nbsp;m déck ass an 1,5 un der Kroun, an datt d'Staumauer 168&nbsp;m laang ass? }} | 8-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Ideal1948.jpg|95px|right]] | Text = am Joer 1811 zu Lëtzebuerg 66 '''[[Gierwereien zu Lëtzebuerg|Gierwereie]]''' bestanen hunn, an datt d'Haaptclienten dovu laang d'Arméie waren, déi zu Lëtzebuerg stationéiert waren? }} | 8-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:EschTDF06Gedenkplaz.jpg|130px|right|Monument TdF 2006 zu Esch-Uelzecht]] | Text = den '''[[Tour de France]]''' zanter 1947 bis ewell néngmol duerch Lëtzebuerg goung? }} | 8-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Hieronymus van Busleyden.jpg|right|95px]] | Text = de '''[[Jérôme vu Bauschelt]]''' (ëm 1470 - 1517) Member vum [[Grousse Conseil vu Mechelen]] war? }} | 8-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Monet dejeunersurlherbe.jpg|100px|right]] | Text = souwuel de [[Claude Monet|Monet]] wéi de [[Edouard Manet|Manet]] en Tableau mam Numm '''''[[Le déjeuner sur l'herbe]]''''' gemoolt hunn? }} | 8-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Rosa centifolia foliacea 17.jpg|89px|right]] | Text = de Moler '''[[Pierre-Joseph Redouté]]''' (1759-1840) ''Rafael vun de Blumme'' genannt gouf? }} | 8-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = '''[[Jéinesch]]''' (oder ''Lakerschmus''), d'Sprooch vun de [[Jéiner|Jéinen]], bis ufanks vum 20. Joerhonnert vu Weimeschkiercher Händlerfamille geschwat gouf? }} | 8-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Greek-Persian duel.jpg|110px|right]] | Text = d''''[[Ionesch Revolt]]''' 500/499 v. Chr. en Opstand vun de klengasiateschen an zypriotesche Griiche géint d'Perser war? }} | 8-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, Spueneschen Tiermchen 04.jpg|130px|right]] | Text = vun den iwwer 40 sougenannte '''[[Spueneschen Tiermchen|Spueneschen Tiermercher]]''', déi et an der Stad Lëtzebuerg gouf, der just nach 9 bis haut existéieren, resp. nees opgebaut goufen? }} | 8-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Der Landwirth Logo.jpg|130px|right|Der Landwirth]] | Text = d''''[[Lise Rischard]]''' (geb. Meyer, 1868-1940) am [[Éischte Weltkrich]] den Englänner Informatiounen iwwer däitsch Truppentransporter an der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] zoukomme gelooss huet, andeems dës kodéiert an engem Fortsetzungsroman an der Zäitschrëft ''[[Der Landwirth|Der Landwirt]]'' publizéiert goufen? }} | 8-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Postkaart Adolf-Emil-Hütte-101.jpg|130px|right]] | Text = fir de Bau vun der '''[[Adolf-Emil-Hütte]]''' (haut ArcelorMittal Esch-Belval) 1909 praktesch dee ganzen 92&nbsp;ha groussen ''Escher Bësch'' ofgeholzt ginn ass? }} | 8-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:4Gëttersteen Herkules.jpg|right|119px|Herkules um Bäerdrefer Véiergëttersteen]] | Text = an der [[Kierch Bäerdref|Kierch]] vu [[Bäerdref]], ënner dem Haaptaltor, ee [[réimesch Mythologie|réimesche]] '''[[Véiergëtterstee vu Bäerdref|Véiergëtterstee]]''' steet, mat der Minerva, der Juno, dem Apollo an dem Herkules drop? }} | 8-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de lëtzebuergeschen Ethnolog '''[[Edouard Conzemius]]''' (1892-1931) e Spezialist vun de Miskito- a Sumu-Indianer an Honduras an Nicaragua war? }} | 8-31 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:20150823 Berchem Rest area 012.jpg|130px|right]] | Text = déi zwou Bensinnsstatiounen op der '''[[Aire de Berchem]]''' iwwer 360 Millioune Liter Sprit am Joer verkafen? }} | 9-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Adrien Ries.jpg|100px|right]] | Text = den '''[[Adrien Ries]]''' (1933-1991) am Joer 1970 de Begrëff ''[[Nordstad]]'' an d'Welt gesat huet, deen den urbane Ballungsraum ëm [[Dikrech]] an [[Ettelbréck]] bezeechent? }} | 9-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Flag of South Africa.svg|130px|right]] | Text = '''[[Südafrika]]''' offiziell 3 Haaptstied huet: [[Pretoria]] als Verwaltungshaaptstad, [[Kapstad]] als Regierungs- a [[Bloemfontein]] als Geriichts-Haaptstad? }} | 9-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Esch. Uelzechtstrooss.jpg|right|130px]] | Text = d<nowiki>'</nowiki>'''[[Uelzechtstrooss]]''' zu Esch virun 1923, jee no Deelstéck, ''Avenue de l'Hôtel de Ville'', ''Rue de la Poste'' a ''Rue Marie-Thérèse'' housch? }} | 9-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Messier51.jpg|130px|right|Whirlpool-Galaxie]] | Text = een an der '''[[Whirlpool-Galaxie]]''' (''Messier 51'' oder ''NGC 5194/5195''), eng Spiralgalaxie am [[Stärebild]] ''Canes Venatici'', eng äusserst aktiv Stäregebuert observéiere kann? }} | 9-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Chateau Berwart.JPG|130px|right]] | Text = d''''[[Schlass Berwart|Berwart-Schlass]]''' zu [[Esch-Uelzecht]] 1954 ofgerappt gouf, fir 1956 als Kuliss fir d'Feierlechkeete vum Cinquantenaire nees fir kuerz Zäit opgeriicht ze ginn? }} | 9-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Termometro.JPG|90px|right]] | Text = -40 '''[[Grad Fahrenheit]]''' a -40 '''[[Grad Celsius]]''' déi selwecht Temperatur uginn? }} | 9-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Flevoland-Position.png|100px|right|Lag vu Flevoland]] | Text = déi [[hollännesch Provënzen|hollännesch Provënz]] '''[[Provënz Flevoland|Flevoland]]''' praktesch ganz aus Land besteet, dat dem Mier ofgewonne gouf? }} | 9-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Flaschenpost.jpg|130px|right]] | Text = d'''Bundesamt für Seeschifffahrt und Hydrographie'' zu [[Hamburg]] déi gréisst Sammlung vu '''[[Fläschepost]]en''' op der Welt huet? }} | 9-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = et zu Lëtzebuerg zwéi Vëlossportler mam Numm '''[[Nicolas Frantz]]''' gouf, woubäi een dovun, den [[Nicolas Frantz II]], bei enger Course no enger Chute vun engem Auto iwwerrannt gouf, wéi e probéiert hat, säi Cousin mam nämmlechten Numm an zweemolegen Tour-de-France-Gewënner, z'iwwerhuelen? }} | 9-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Flag of Andorra.svg|right|120px]] | Text = d'Republik '''[[Andorra]]''' zwéi Staatscheffen huet, nämlech de franséische President [[Emmanuel Macron]] an de [[Joan Enric Vives i Sicília]], Bëschof vu La Seu d'Urgell? }} | 9-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Portrait Henri Tudor 004.jpg|100px|right]] | Text = den '''[[Henri Tudor]]''' (1859-1928), deen deen éischte brauchbare Bläiakkumulator erfonnt huet, u [[Bläi]]<nowiki>vergëftung </nowiki> gestuerwen ass? }} | 9-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild =[[Fichier:20251012 142302Nature reserve Dreckwiss 2025-10.jpg|130px|right]] | Text = d''''''[[Naturschutzgebitt Dreckswiss|Dreckswiss]]''''' en Naturschutzgebitt an de Gemenge [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]] a [[Gemeng Suessem|Suessem]] ass, dat 71 ha Fiichtgebitt ëm d'[[Kuer]] ëmfaasst? }} | 9-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Ropetrailer3.jpg|130px|right]] | Text = dem [[Alfred Hitchcock]] säi Film '''''[[Rope (Film 1948)|Rope]]''''' esou opgeholl gouf, wéi wann en aus enger eenzeger Astellung bestoe géif? }} | 9-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:City walls and towers 2 Echternach, Luxembourg.JPG|right|130px]] | Text = vun den ursprénglech op d'mannst 14 Tierm vun der '''[[Iechternacher Stadmauer]]''' der 5 erhale sinn an a Wunnengen ëmgebaut goufen? }} | 9-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Otzi-Quinson.jpg|130px|right]] | Text = den '''''[[Ötzi]]''''' iwwer 5000 Joer no sengem Doud e klengen diplomatesche Sträit tëscht Éisträich an Italien ausgeléist huet? }} | 9-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Manatee photo.jpg|130px|right|Manati]] | Text = '''[[Ronnschwanzséikéi]]''' (''Trichechidae'', och „Manati“ genannt) dacks ronderëm Elektrizitéitswierker ze fanne sinn, well do d'Waasser méi waarm ass, a se mëttlerweil ofhängeg vun dëser kënschtlecher Hëtzt gi sinn, an opgehalen hunn, a méi waarm Gewässer ze wanderen? }} | 9-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:King Baudouin of Belgium.jpg|100px|right]] | Text = de belsche Kinnek '''[[Baudouin vun der Belsch|Baudouin]]''' am Abrëll 1990 fir 36 Stonnen als ''net am Stand, ze regéieren'' erkläert gouf? }} | 9-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Rumelange, Grand-Rue (ca. 1948), carte postale 13031.jpg|130px|right]] | Text = nodeem dem '''[[Minettstram]]''' säi Betrib den 22. September 1956 agestallt gi war, ee Bäiwon vum Tram eng Zäit duerno nach als Büro fir déi theoreetesch Führerschäiprüfung benotzt ginn ass? }} | 9-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:N-Liez_vue-de-la-schleifmuhl.png|130px|right|Schläifmillen, ëm 1834.]] | Text = d''''[[Duchindustrie|Draperies de Luxembourg]]''' am 19. Joerhonnert 2.000 Leit beschäftegt an 1.000 Tonne gewäsche Woll am Joer verschafft hunn, an zu deene gréisste vun Europa gezielt gi sinn? }} | 9-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:MJK 12586 Désirée Nosbusch (Berlinale 2018).jpg|95px|right]] | Text = d''''[[Désirée Nosbusch]]''' scho mat 12 Joer Radiosemissiounen a mat 15 Joer Tëleesemissiounen an däitscher Sprooch moderéiert huet? }} | 9-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxemburger Zeitung Logo.jpg|180px|right]] | Text = d''''''[[Luxemburger Zeitung]]''''' tëscht 1902 an 1940 zweemol am Dag eng nei Editioun erausbruecht huet? }} | 9-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Jean Jacoby - Hurdling - The Race.jpg|130px|right]] | Text = de lëtzebuergesche Moler '''[[Jean Jacoby]]''' (1891-1936) zweemol – 1924 an 1928 – d'Goldmedail am Olympesche Konschtconcours gewonnen huet? }} | 9-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Jack-o'-Lantern 2003-10-31.jpg|110px|right]] | Text = '''[[Halloween]]''' op e Karschnatz- an Neijoerschfest vun de [[Kelten]] zeréckgeet? }} | 9-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Haile Selassie in full dress.jpg|85px|right]] | Text = de '''[[Haile Selassie I. vun Ethiopien|Ras-Täfäri]]''' de 25. Mee 1924 op offizieller Visite zu Lëtzebuerg war? }} | 9-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Bassin de la Meuse.svg|95px|right]] | Text = d'[[Kuer]] mat hiren Niewebaachen an d'[[Fooschtbaach]] am [[Éislek]] déi eenzeg Waasserleef zu Lëtzebuerg sinn, déi net zum Baseng vum [[Rhäin]] gehéieren, mä zu '''deem vun der [[Meuse (Floss)|Meuse]]'''? }} | 9-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, concert Musique militaire Place d'Armes vers 1920.png|130px|right|De Kiosk ëm 1920]] | Text = [[1895]], an de Pionéierjore vum [[Telefon]] zu Lëtzebuerg, e Mikro um '''[[Musekskiosk]] op der [[Plëss d'Arem]]''' un de Reseau ugeschloss war, fir datt d'Postbeamten de Sonndesconcert an der Telefonszentral nolauschtere konnten? }} | 9-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Freitag der 13. im Kalender.jpg|100px|right|Freideg den 13.]] | Text = '''[[Paraskavedekatriaphobie]]''' d'Angscht virum [[Freideg]] den Dräizéngten ass? }} | 9-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:RemouchampsRubicon.jpg|130px|right]] | Text = de '''[[Rubicon (Belsch)|Rubicon]]''' an der Belsch bei Remouchamps de längste schëffbaren ënnerierdesche [[Floss]] op der Welt ass? }} | 9-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = „'''[[Kueb (Gebai)|Kueb]]'''“ an de spéiden 1970er Jore wéinst sengem Glach mat engem Villchen de Spëtznumm vun engem Bauprojet fir d'[[Europäescht Parlament|Europaparlament]] um [[Kierchbierg]] war, dee schlussendlech duerch e manner ambiziéisen ersat gouf, deen dann, trotz enger anerer Form, bis haut „Klenge Kueb“ genannt gëtt? }} | 9-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Schëld Place de Metz.jpg|right|130px]] | Text = d''''[[Nationalstrooss 3A]]''' mat nëmme knapps 50&nbsp;m déi kierzt [[:Kategorie:Nationalstroossen zu Lëtzebuerg|Nationalstrooss zu Lëtzebuerg]] ass? }} | 10-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Pravcicka brana 2015-08 --3.JPG|130px|right|Pravčická brána]] | Text = d''''[[Pravčická brána]]''' an Nordtschechien déi gréisst natierlech Sandsteebréck an Europa ass? }} | 10-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = d''''[[Hélène Hiertz]]''' (1911-1985), déi di éischt Kächen zu Lëtzebuerg war, déi fir hire Restaurant e ''Michelin''-Stär krut, eng aktiv [[Resistenz zu Lëtzebuerg|Resistenzlerin]] war? }} | 10-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:DenkmalJohannEberhardJungblut.JPG|130px|right]] | Text = den ''Erdäpfelmuseum'' zu Prinzendorf an Éisträich zu Éiere vum lëtzebuergesche Geeschtleche '''[[Johann Eberhard Jungblut]]''' ugeluecht gouf, deen do 1761 d'Gromper agefouert huet? }} | 10-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Moselle from Paul Eyschen Monument Stadtbredimus c65.jpg|130px|right]] | Text = hanner dem '''[[Paul-Eyschen-Monument zu Stadbriedemes]]''' eng Populatioun vu [[Sëlwerfëschelchen|Sëlwerfëschelcher]] lieft, déi fir gewéinlech a Mëtteleuropa just a Wunnengen ze fanne sinn? }} | 10-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Flag of Nauru.svg|130px|right]] | Text = '''[[Nauru]]''' deen eenzege Memberstaat vun der UNO ass, dee keng Haaptstad huet? }} | 10-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Faïencerie Dondelinger.jpg|130px|right]] | Text = d'[[Basilika Iechternach|Iechternacher Basilika]] am 19. Joerhonnert joerzéngtelaang eng '''[[Faïencerie Dondelinger|Faïencerie]]''' war, an datt ee vun de Kierchtierm de Kamäin dovu war? }} | 10-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Henry Miller 1940.jpg|100px|right]] | Text = dem '''[[Henry Miller]]''' säi Roman ''Quiet Days in Clichy'' ënner anerem och zu Lëtzebuerg spillt? }} | 10-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Spoorbrug lijn 126 over de Maas 3.JPG|130px|right]] | Text = de '''''[[Pont de Fer]]''''' zu [[Huy]] an der Belsch entgéint sengem Numm net aus [[Eisen]], mä aus [[Bloe Steen (Natursteen)|Bloem Steen]] ass? }} | 10-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kondominium Sauer.JPG|130px|right]] | Text = d'[[Our (Sauer)|Our]], d'[[Sauer]] an d'[[Musel]] op deene Stécker vun hirem Laf, wou se d'Grenz tëscht Lëtzebuerg an Däitschland maachen, e '''[[Kondominium]]''' sinn? }} | 10-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = den [[Nicolas Kinsch]] vun [[Esch-Uelzecht]] vun 1959 bis 1967 Äerzbëschof vu Kisangani ([[Demokratesch Republik Kongo]]) war, den [[James Schwebach]] vu [[Platen]] 1891-1921 Bëschof vu La Crosse ([[Wisconsin (Bundesstaat)|Wisconsin]]) war; de [[Jacques Mangers]] vu [[Stolzebuerg]] vun 1953 bis 1964 Bëschof vun Oslo war; de [[Jean-Baptiste Fallize]] vun [[Harel]] 1892-1922 Apostolesche Vikar vun Norwegen war an de [[Michel Fallize]] och vun Harel 1889-1910 Generalvikar vun der Diözes Dacca ([[Bangladesch]]) war? }} | 10-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = {{center|[[Fichier:Salar de Uyuni Décembre 2007 - Centre de Nulle Part.jpg|450px|360-Grad-Panorama]]}} | Text = de '''[[Salar de Uyuni]]''' mat enger [[Fläch]] vun 10.582&nbsp;km² déi gréisste Salzwüst op der Welt ass? }} | 10-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg Ville photothèque 3-2011a.jpg|right|130px]] | Text = an der '''[[Fotothéik vun der Stad Lëtzebuerg]]''' eng 6 Millioune Fotoen an Negativer vun 1855 bis haut iwwer d'Stad Lëtzebuerg versuergt ginn? }} | 10-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kockelscheuer, rue Luxite (nom de rue).jpg|right|130px]] | Text = et an der Gemeng Réiser eng Strooss gëtt, déi '''[[Luxite|no Sprengstoff genannt]]''' gouf? }} | 10-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:A13 (Luxemburg) bei Frisange.jpg|130px|right]] | Text = de Film ''[[Autobahnraser]]'' op der '''[[Autobunn A13 (Lëtzebuerg)|Lëtzebuerger A13]]''' gedréint gouf, ier déi fir den normale Verkéier opgoung, an déi dofir kuerzfristeg mat däitschen Autobunnsschëlter 'ëmdekoréiert' gouf? }} | 10-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Whale-shark-enhanced.jpg|160px|right]] | Text = déi gréisst lieweg Hai-Aart, de '''[[Walhai]]''', deen iwwer 13 m laang ka ginn, sech vu [[Plankton]] erniert, an dofir fir de Mënsch ongeféierlech ass? }} | 10-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Emile Reuter.JPG|90px|right]] | Text = den '''[[Émile Reuter]]''' (1874-1973) dee [[Chamberpresidenten|Chamberpresident]] zu Lëtzebuerg mat bis ewell der längster Amtszäit war (vun 1926 bis 1958, ofgesi vun der däitscher Besatzungszäit)? }} | 10-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Americas on the globe (white-red).svg|100px|right]] | Text = de Kontinent '''[[Amerika (Kontinent)|Amerika]]''' säin nach haut geleefegen Numm [[1507]] op enger Kaart kritt huet, déi en Deel vum Kartograph [[Martin Waldseemüller]] sengem Wierk ''[[Cosmographiae Introductio]]'' war, well de Waldseemüller gemengt hat, den [[Amerigo Vespucci]] hätt en entdeckt? }} | 10-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:The_Atomium's_North_face_with_a_Smurf_(DSCF1216).jpg|100px|right|Atomium]] | Text = den '''[[Atomium]]''' zu [[Bréissel]] en [[Eisen|Eise]]-Kristall an enger 165-milliardefacher Vergréisserung duerstellt? }} | 10-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = souwuel de Moler a Manager '''[[Gust Graas]]''' wéi och de Politiker [[Gusty Graas]] den Titel ''Grand officier de l'[[ordre de la couronne de chêne]]'' kritt hunn? }} | 10-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Degradation alfred dreyfus.jpg|110px|right]] | Text = et am Kader vun der '''''[[Affär Dreyfus]]''''', déi déi franséisch Ëffentlechkeet jorelaang polariséiert huet, 11 Joer gedauert huet, ier den [[Alfred Dreyfus]] nees rehabilitéiert gouf? }} | 10-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Gefëllte Bretzel.jpg|right|130px|Bretzel]] | Text = op '''[[Bretzelsonndeg]]''' dem [[Brauch]] no Männer enger Fra, déi hinnen eppes bedeit, eng [[Bretzel]] schenken, fir dann, bei géigesäitegem Intressi, [[Ouschteren]] en [[Ouschteree]] vun hir geschenkt kréien, ausser bei [[Schaltjoer|Schaltjoren]], wou et ëmgedréint ass? }} | 10-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Zénon Bernard, Jongen a Meedercher.jpg|110px|right]] | Text = de '''[[Zénon Bernard (1893)|Zénon Bernard]]''', 20 Joer nodeem hien e Gol am eenzege Match, deen déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] jee géint Frankräich gewonnen huet, geschoss hat, als éischte [[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|Kommunist]] an d'[[Chamber]] gewielt gouf? }} | 10-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:South Africa 2011 dominant language map.svg|110px|right]] | Text = '''[[Südafrika]]''' eelef [[offiziell Sprooch|ofiziell Sproochen]] huet? }} | 10-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Serge Gainsbourg par Claude Truong-Ngoc 1981.jpg|130px|right|Serge Gainsbourg (1981)]] | Text = de franséische Chansonnier '''[[Serge Gainsbourg]]''' an den 1960er Joren och Regisseur vu [[Sandalefilm]]er war? }} | 10-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Iechterncher Séi beta w 2-5.jpg|130px|right]] | Text = den '''[[Iechternacher Séi]]''' e kënschtleche Séi ass, deen Enn der 1970er Joren ugeluecht gouf, fir d'touristesch Offer ze diversifiéieren, an dofir d'[[Lëschenhaus]], e Barockgebai vu 1676, ofgerappt gouf, well et soll gehënnert hunn? }} | 10-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:John Adams Portrait.jpg|100px|right]] | Text = den [[John Adams|zweeten]] an deen [[Thomas Jefferson|drëtte '''President vun de Vereenegte Staate''']] genee de selwechten Dag, de [[4. Juli]] [[1826]], gestuerwe sinn? }} | 10-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Belval Avenue de la Recherche 2019-12 --1.jpg|130px|right]] | Text = de '''[[Boulevard de la Recherche]]''' um [[Belval]] op knapps 300 Meter duerch Frankräich geet? }} | 10-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Pierre Brunehaut 01.jpg|130px|right]] | Text = et Legenden, awer keng schlësseg Erklärunge gëtt, wéi a firwat d''''[[Pierre Brunehaut]]''', e Monolith an der belscher [[Provënz Hainaut]], op déi Plaz koum, wou en haut steet? }} | 10-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = d''''[[Carmen Pereira]]''' 1984 wärend dräi Deeg d'Amt als Presidentin vu [[Guinea-Bissau]] hat an domat déi éischt Fra an där Positioun an Afrika war? }} | 10-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Limbourg, de Vesder in de stad foto1 2012-06-28 14.41.JPG|130px|right]] | Text = d'Stad '''[[Limbourg]]''' weeder an [[Provënz Limburg (Belsch)|der belscher]] nach an [[Provënz Limburg (Holland)|hollännescher Provënz Limburg]] läit, deene se den Numm ginn huet, ma an der [[Provënz Léck]]? }} | 10-31 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Antoine_Meyer_1829_Schrek_Parnassus.png|right|90px]] | Text = de Mathematiksprofesser [[Antoine Meyer]] (1801-1857) den Auteur vum éischte Buch op Lëtzebuergesch, '''''[[E' Schrek ob de' Lezeburger Parnassus]]''''' (1829), war? }} | 11-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Soldat Marathon Cortot Louvre LP243.jpg|130px|right]] | Text = de Rapport iwwer e '''Leefer''', deen d'Victoire an der '''[[Schluecht vu Marathon]]''' mat sengem leschten Otemzuch zu Athen soll verkënnegt hunn, eng Erfindung aus dem 4. Jh v. Chr. war? }} | 11-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Habschter-Tunnel---w.jpg|130px|right]] | Text = den '''[[Habschter Tunnel]]''', beim Ofschloss vun den Aarbechten 1879, dee längsten am Land war? }} | 11-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Schwaarzspiecht.jpg|right|95px]] | Text = de '''[[Schwaarze Spiecht]]''', dee virum Ufank vun den 1960er Jore just an de Biergbëscher an Nord- an Zentraleuropa doheem war, sech zanterhier am flaache Land bis op den Atlantik breetgemaach huet, ouni datt genee gewosst ass firwat? }} | 11-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Portrait de Jean-Baptiste Nothomb par Jean-Baptiste Bernard.jpg|right|100px]] | Text = de '''[[Jean-Baptiste Nothomb]]''' (1805-1881) ee vun de „Pappe“ vun der Belscher Verfassung war? }} | 11-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Ice hockey puck on ice 20180112.jpg|130px|right]] | Text = de '''[[Puck (Sport)|Puck]]''' 1877 vum William Fleet Robertson erfonnt gouf, andeems en einfach zwou Tranchë vun engem Vollgummisball uewen an ënnen ewechgeschnidden hat? }} | 11-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Charles Arendt 1825 1910.jpg|95px|right]] | Text = de Staatsarchitekt '''[[Charles Arendt]]''' 1900 proposéiert hat, um [[Glacis (Lampertsbierg)|Glacis]] eng neigotesch Kathedral mat Plaz fir bis zu 3.000 Leit ze bauen? }} | 11-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Iran saffron threads.jpg|130px|right]] | Text = een, fir ee Kilo '''[[Safran]]'''-Stempelen ze gewannen, 80.000 bis 150.000 Bléie brauch? }} | 11-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Walferdange, Grünewald, Chêne du prince Henri (102).jpg|90px|right]] | Text = nach 100 Joer nom Doud vum Prënz [[Henri vun Oranien-Nassau]], him zu Éieren '''[[Eech vum Prënz Henri|eng Eech]] am [[Gréngewald]]''' geplanzt gouf? }} | 11-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = all Joers vun der Asbl [[natur&ëmwelt]] e „'''[[Vull vum Joer]]'''“ ausgeruff gëtt, fir op eng bedreet [[Lëscht vun de Vullen zu Lëtzebuerg|Vullenaart zu Lëtzebuerg]] opmierksam ze maachen? }} | 11-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:De Charly.JPG|130px|right]] | Text = de Spëtznumm „'''[[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg - Iechternach|Chareli]]'''“ vun der [[Schmuelspuerbunnen zu Lëtzebuerg|Vizinalbunn]] vun der Stad op Iechternach op de Virnumm vum Minister [[Charles Rischard]] zeréckgeet? }} | 11-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Red deer stag 2009 denmark.jpg|95px|right]] | Text = de '''[[Routhirsch]]''' zu Lëtzebuerg am 19. Joerhonnert praktesch ausgerott war, säi Bestand awer zanter der Mëtt vum 20. Joerhonnert nees an d'Luucht geet, op haut e puer Dausend Déieren? }} | 11-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Fort Louvigny Luxembourg City 2012-04.JPG|130px|right]] | Text = d'Grondmauere vum markanten 8-stäckegen Tuerm vun der '''[[Villa Louvigny]]''', op de Reschter vum Fort Louvigny stinn? }} | 11-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Caméléon Madagascar 02.jpg|130px|right]] | Text = de '''[[Risechameleon]]''', mat enger Längt vu 70&nbsp;cm, déi gréisst [[Chameleonen|Chameleonaart]] ass, déi et gëtt? }} | 11-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Haendschefabrik1963kutter.jpg|130px|right]] | Text = d''''[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]]''', mat enger 1.000 Aarbechter, viru ronn 100 Joer dee gréissten Industriebetrib an der Stad Lëtzebuerg war? }} | 11-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:RR5111-0290R.jpg|130px|right]] | Text = den '''[[Alexei Leonow]]''' 1965 deen éischte Mënsch war, dee säi Raumschëff verlooss huet, an [[Baussebordasaz|am Weltraum geschwieft]] ass? }} | 11-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, rue de Chiny - nom de rue.jpg|130px|right]] | Text = d''''[[Rue de Chiny (Märel)|Rue de Chiny]]''' an der Stad Lëtzebuerg 2013 zu [[Märel (Stad Lëtzebuerg)|Märel]] opgehalen huet, z'existéieren, fir 2019 [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|op der Gare]] nees [[Rue de Chiny (Stad Lëtzebuerg)|nei opzetauchen]]? }} | 11-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Flag of Afghanistan (2013–2021).svg|130px|right]] | Text = de '''[[Fändel vum Afghanistan]]''' am Laf vum 20. Joerhonnert eng 20-mol geännert gouf? }} | 11-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Remerschen, The Princess of Schengen (102).jpg|120px|right]] | Text = vun der '''''[[Prinzessin vu Schengen]]''''' just nach Zänn iwreg sinn? }} | 11-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Olympic flag.svg|130px|right]] | Text = d''''[[Olympesch Spiller]]''' vun 1916 engersäits an 1940 an 1944 op där anerer, wéinst dem [[Éischte Weltkrich|Éischten]], resp. dem [[Zweete Weltkrich]] annuléiert goufen? }} | 11-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Assemblée constitutive APF.jpg|130px|right]] | Text = [[Victor Bodson|e Lëtzebuerger]] den éischte President vun der '''[[Assemblée parlementaire de la Francophonie]]''' war, enger Organisatioun déi sech aus [[franséisch]]sproochegen, interparlamentaresche Regierungen oder Organisatiounen zesummesetzt? }} | 11-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Paleis van de Grote Raad te Mechelen.jpg|100px|right]] | Text = den Ausdrock „op [[Mechelen|Mechele]] goen“ (fir „déi lescht Trompkaart auszespillen“) op de '''[[Grousse Rot vu Mechelen]]''' zeréckgeet, déi iewescht Geriichtsinstanz an de [[Burgundesch Nidderlanden|Burgundeschen]], [[Spuenesch Nidderlanden|Spueneschen]] an [[Éisträichesch Nidderlanden|Éisträicheschen Nidderlanden]]? }} | 11-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = den '''[[Alphonse Kemp]]''' 1911 e Projet virgestallt huet fir d'Uelzecht an engem Tunnel ënnert dem Rummplateau erduerch ze féieren? }} | 11-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kim Jong-il on August 24, 2011.jpg|95px|right]] | Text = et vun enger vun de sëllege Publikatiounen, déi de '''[[Kim Jong-il]]''' als Auteur uginn, eng lëtzebuergesch Iwwersetzung gëtt, nämlech ''Déi historesch Lekzioun vum Opbau vum Zozialissem an déi allgemeng Linn vun onser Partei''? }} | 11-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg City Chambre des députés Nov 2009.jpg|right|125px]] | Text = bei de '''[[Chamberwale vum 18. Juni 1989]]''' véier verschidde gréng Parteien ugetruede sinn? }} | 11-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:IAEA 02790015 (5613115146).jpg|100px|right]] | Text = d''''[[Katastroph vun Tschernobyl]]''' der Ëffentlechkeet bekannt gouf, wéi a Schweden anormal héich Stralungswäerter bei enger Atomzentral gemooss goufen, vun deenen ufanks ugeholl gouf, si kéime vun do? }} | 11-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de [[Joseph Faulké]] an den [[Alphonse Rupprecht]] „'''uniforméiert Champignonsspezialiste'''“ waren? }} | 11-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Stewart Granger in Young Bess trailer.jpg|130px|right]] | Text = '''[[Stewart Granger]]''' e Pseudonym ass, deen dëse Schauspiller ugeholl huet fir net mat engem [[James Stewart|homonyme Beruffskolleeg]] verwiesselt ze ginn? }} | 11-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Jean-Claude Juncker & Jacques Santer - 1997.jpg|130px|right]] | Text = de '''[[Jacques Santer]]''' an de '''[[Jean-Claude Juncker]]''' ee wéi deen aneren noeneen Affekot, CSV-Fraktiounssekretär, Staatssekretär am Aarbechtsministère, Aarbechts-, Finanz- a Premierminister, a President vun der Europäescher Kommissioun waren? }} | 11-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = 160 Millioune Liichtjoere vun hei ewech d''''[[HD 45350 b|Peitruss]]''' ronderëm d''''[[HD 45350|Lucilinburhuc]]''' kreest? }} | 11-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg road sign diagram A 28 (2018).svg|110px|right]] | Text = am Mee 2012 zu Lëtzebuerg mam '''[[Schëld A, 28]]''' e [[Verkéiersschëld]] agefouert gouf, dat virun [[Tram]]sgleiser warnt, obwuel d'Gesetz, fir en [[Stater Tram|Tram an der Stad Lëtzebuerg]] (nees) anzeféieren, eréischt am Juni 2014 an der Chamber gestëmmt gouf? }} | 12-1 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Navez, Portrait of Engelspach-Larivière, 1830.jpg|100px|right|uguste Engelspach-Larivière]] | Text = [[Auguste Engelspach-Larivière|ee vun de '''Pionéier vun der Lëtzebuerger Geologie''']] eng wichteg Roll an der belscher Revolutioun gespillt huet a mat just 32 Joer un engem Schlag gestuerwen ass? }} | 12-2 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, Église Saint-Jean (Neumünster) côté Alzette (101).jpg|130px|right]] | Text = dem [[Serge Ecker]] seng '''[[Melusina (Skulptur)|Melusina-Skulptur]]''' mat Hëllef vun engem groussen 3D-Drécker entstanen ass? }} | 12-3 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Capital city Luxembourg 05.jpg|130px|right]] | Text = ënner dem '''[[Pafendaller Viaduc]]''', wou haut d'[[Jugendherberg Stad Lëtzebuerg|Jugendherberg vun der Stad Lëtzebuerg]] steet, Enn 19./uganks 20. Jh. e Schluechthaus stoung? }} | 12-4 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxemb Weiler-la-Tour, Greek Orthodox Church with flags.jpg|130px|right]] | Text = et zu Lëtzebuerg eng '''[[Griichesch-orthodox Kierch Weiler zum Tuer|griichesch-orthodox]]''' an eng [[russesch-orthodox Kierch zu Lëtzebuerg|russchesch-orthodox Kierch]] gëtt? }} | 12-5 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Charleroi - hôtel de ville vu de la place Charles II - 2014-08-07.jpg|130px|right]] | Text = '''[[Charleroi]]''' deen Numm 1666 zu Éiere vum Kinnek [[Carlos II. vu Spuenien|Carlos II.]] krut, a bis dohi ''Charnoy'' housch? }} | 12-6 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = 1922 an 1923 mat der [[Marcelle Dauphin]] an der [[Louise Welter]] déi '''éischt Fraen zu Lëtzebuerg Doktesch''' goufen (Zänndoktesch, resp. Generalistin)? }} | 12-7 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, fontaine Trentenaire Traité de Rome (2).jpg|130px|right]] | Text = dem '''[[François Gillen]] säi [[Buer fir den 30. Anniversaire vun de Réimeschen Traitéen|Buer]]''' op der Spëtzt vun der [[Al Avenue|Aler]] an der [[Nei Avenue|Neier Avenue]] am [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Garer Quartier]] fir den 30. Anniversaire vun de [[Réimesch Traitéen|Réimesche Traitéen]] opgeriicht gouf? }} | 12-8 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:N-Liez vue-de-la-schleifmuhl.png|130px|right]] | Text = d''''Duchfabréck op der [[Schläifmillen (Lëtzebuerg)|Schläifmille]]''' laang virun der [[Hamm (Stad Lëtzebuerg)|Gemeng Hamm]], an där se louch, en eegen Pompjeescoprs hat? }} | 12-9 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Malakoff place du 11 Novembre 1.jpg|130px|right]] | Text = d'Stad '''[[Malakoff (Hauts-de-Seine)|Malakoff]]''' bei Paräis no enger Kopie vun engem [[Malakoff-Tuerm (Sewastopol)|Tuerm vun der Festung Malakoff]], déi do stoung, genannt gouf, deen d'Fransousen 1856 am [[Krimkrich]] eruewert haten? }} | 12-10 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Dreifaltigkeitskirche Luxbg 2011B.jpg|100px|right]] | Text = 1890, wéi mam [[Adolphe vu Lëtzebuerg]] d'Dynastie [[Nassau-Weilburg]] de Lëtzebuerger Troun iwwerholl huet, d''''[[Dräifaltegkeetskierch vu Lëtzebuerg|Dräifaltegkeetskierch]] an der [[rue de la Congrégation|Jofferegässel]]''' d'Kierch vum Lëtzebuerger Herrscherhaus gouf? }} | 12-11 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = den Doud vum Deputéierten [[Aly Duhr]], den 1. Januar 1974, als Konsequenz hat, datt d'CSV bis d'[[Chamberwale vum 26. Mee 1974|Walen am Mee 1974]] mat '''engem Deputéierte manner''' an der Chamber vertruede war, well kee méi op hirer Lëscht vum Ostbezierk stoung, deen nach hätt kënnen noréckelen? }} | 12-12 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Verenigde Nederlandse Staten 1790.jpg|130px|right]] | Text = '''[[Léck]]''' tëscht August 1789 a Januar 1791 [[Lécker Revolutioun|eng Republik war]]? }} | 12-13 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Pellicola Cinematografica Sotto.png|130px|right]] | Text = de Film '''''[[Déi zwéi vum Bierg]]''''' am Dréibuch ''Di zwéi vum Bierg'' an um Filmplakat ''Déi zwee vum Bierg'' housch? }} | 12-14 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Close-up of mole.jpg|130px|right]] | Text = den '''[[Europäesche Maulef]]''' op der Insel [[Groussbritannien (Insel)|Groussbritannien]], awer net op [[Irland (Insel)|Irland]] virkënnt? }} | 12-15 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Robert-Schuman-1953 (cropped).jpg|100px|right]] | Text = deen nom Politiker '''[[Robert Schuman]]''' genannte [[Rond-point Robert-Schuman]] an der Stad Lëtzebuerg, grad wéi deen zu Bréissel, allen zwéin zwar „Rond-Point“ heeschen, awer keng ''[[Intersection à sens giratoire obligatoire]]'', wéi s'am [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgesinn ass, sinn? }} | 12-16 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = déi héchst '''Victoire''' vun der '''[[Lëtzebuergesch Foussballnationalequipe|Lëtzebuergescher Foussballnationalequipe]]''', de 26. Juli 1948 zu London, 6–0 géint Afghanistan war? }} | 12-17 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:ChessSet.jpg|100px|right]] | Text = dat Wuert '''''[[Schach]]''''' op Persesch „Kinnek“ bedeit, a ''Schachmatt'' „de Kinnek ass dout“? }} | 12-18 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg, parcmètre Duncan meter (102).jpg|130px|right]] | Text = déi éischt '''[[Parkauer]]''' zu Lëtzebuerg de 25. Abrëll 1958 an der Stad bei der [[Postgebai Stad Lëtzebuerg|Post]] um [[rue de la Poste (Stad Lëtzebuerg)|Piquet]] an an der [[Aldrengerstrooss]] opgestallt gouf? }} | 12-19 = {{#switch: {{{2}}} | Bild =[[Fichier:Court of Justice of the European Union Logo EN.svg|160px|right]] | Text = den '''3. Tuerm vum [[Europäesche Geriichtshaff]]''', mat 115 Meter Héicht, dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] ass (Antennemasten net matgerechent)? }} | 12-20 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Front view of a resting Canis lupus ssp.jpg|100px|right]] | Text = ëm d'Joer 2020 '''[[Wollef|Wëllef]]''' vun der mëtteleuropäescher Flaachlandpopulation a vun där aus dem Alperaum sech an der Regioun ëm d'Belsch a Lëtzebuerg vereenegt hunn? }} | 12-21 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Richard2 Anna.jpg|100px|right]] | Text = dem [[Geoffrey Chaucer]] säin allegorescht Gedicht ''The Parliament of Fowls'' dacks als Geleeënheetsgedicht fir d''''Hochzäit''' vum Kinnek '''[[Richard II. vun England|Richard II.]]''' mat der '''[[Anne vu Béimen]]''' gedeit gëtt? }} | 12-22 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Kneiff.jpg|130px|right]] | Text = bis 1952 den [[Napoleonsgaart]], dono bis 1997 d'[[Buergplaz zu Huldang]], an zanterhier '''[[Op Kneiff]]''' als déi héchst Plaz zu Lëtzebuerg gëllt? }} | 12-23 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Erpeldange4.JPG|130px|right]] | Text = d''''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer]]''' aus dräi [[Kadastersektioun|Sektioune]] besteet, wouvun eng am [[Éislek]], eng am [[Guttland]] an déi drëtt op der Grenz vun den zwou Regioune läit? }} | 12-24 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = den Zockerbäcker '''[[Nicolas Namur]]''', ier e säi Betrib an der Stad Lëtzebuerg gegrënnt huet, 1854 bis 1861 Pâtissier a [[Kalifornien]] war? }} | 12-25 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Rubjerg Knude Fyr, Hjørring, Denmark, 1807072202, ako.jpg|130px|right]] | Text = den 1900 gebaute Liichttuerm '''[[Rubjerg Knude Fyr]]''' an Dänemark 2019 eng 70 Meter an d'Hannerland geréckelt gouf, fir dass en net an d'Mier soll falen? }} | 12-26 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Auto-mixte-Parijs-1906.jpg|100px|right]] | Text = de lëtzebuergeschen Entreprener '''[[Théodore Pescatore (1871-1931)|Théodore Pescatore]]''' (1871-1931) schonn 1904 eng Firma (''L'Auto mixte'') gegrënnt huet, fir [[Hybrid]]-Gefierer ze bauen? }} | 12-27 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = Klierf, den Houwald, Esch-Sauer an d'Kautebaach déi éischt Uertschaften zu Lëtzebuerg waren, déi eng '''[[Gemeinschaftsantenn]]''' haten an dat, nach ier et 1967 e Gesetz dofir gouf? }} | 12-28 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Olympus Mons.jpg|130px|right]] | Text = den '''[[Olympus Mons]]''' um [[Mars (Planéit)|Mars]] mat iwwer 22&nbsp;km Héicht iwwer dem mëttlere Planéitenniveau a 26&nbsp;km iwwer der Plateausdéift an engem Duerchmiesser vu bal 600&nbsp;km deen héchsten a gréisste bekannte Bierg am Sonnesystem ass? }} | 12-29 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Maison Höcklin von Steinach Luxembourg City 2013-08.jpg|100px|right]] | Text = d''''[[Haus Höcklin von Steinach]]''' um [[Krautmaart]] warscheinlech dat eelst Wunnhaus an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] ass, dat nach erhalen ass? }} | 12-30 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = [[Fichier:Luxembourg communes map.svg|100px|right]] | Text = d''''[[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg|Zuel vun de Gemengen zu Lëtzebuerg]]''' tëscht de Joren 1830 an 1891 vun 120 op 130 eropgoung, fir dann nees, duerch Fusiounen, op déi aktuell {{Gemengenzuel}} erofzefalen? }} | 12-31 = {{#switch: {{{2}}} | Bild = | Text = de '''[[Julien Lefèvre]]''' Lëtzebuerg 1936 op den olympesche Summerspiller als Sculpteur an op de Wanterspiller als (Ersatz-)Bobfuerer vertrueden huet? }} }}<noinclude> {{Dokumentatioun}} [[Kategorie:Schablounen:WDS]]</noinclude> kvqh35qyrqanz0kknfjg3v16qvzajrr Wikipedia:Global Annoncen 4 170379 2669450 2657362 2026-04-01T04:42:56Z MediaWiki message delivery 23144 Neien Abschnitt /* Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! */ 2669450 wikitext text/x-wiki {| class="hintergrundfarbe2 rahmenfarbe1" style="width: 100%; padding: 10px; font-size: 95%; margin-right: 5px; border-style: solid;" | Op dëser Säit fannt Dir global Annoncen a Messagen, déi iwwer [[:meta:MassMessage|MassMessage]] op deene verschiddene Wikien – dorënner d'Wikipedia op Lëtzebuergesch – verbreet ginn. Wann Dir keng global Annoncë verpasse wëllt, kënnt Dir dës Säit einfach op Är [[Hëllef:Iwwerwaachungslëscht|Iwwerwaachungslëscht]] setzen. |} [[Kategorie:Wikipedia-Administratioun]] == Final proposed modifications to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and U4C Charter now posted == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> The proposed modifications to the [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Universal_Code_of_Conduct/Enforcement_guidelines|Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines]] and the U4C Charter [[m:Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/2025/Proposed_Changes|are now on Meta-wiki for community notice]] in advance of the voting period. This final draft was developed from the previous two rounds of community review. Community members will be able to vote on these modifications starting on 17 April 2025. The vote will close on 1 May 2025, and results will be announced no later than 12 May 2025. The U4C election period, starting with a call for candidates, will open immediately following the announcement of the review results. More information will be posted on [[m:Special:MyLanguage//Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election|the wiki page for the election]] soon. Please be advised that this process will require more messages to be sent here over the next two months. The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review was planned and implemented by the U4C. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|review the U4C Charter]]. Please share this message with members of your community so they can participate as well. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 02:04, 4. Abr. 2025 (UTC) </div> <!-- Message gouf vum User:Keegan (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28469465 benotzt huet--> == Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025: Invitation == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:UCDM 2025 general.png|180px|right]] {{int:please-translate}} Hello, dear Wikipedians!<br/> [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the fifth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''14th April''' until '''16th May 2025'''. The campaign is dedicated to famous Ukrainian artists of cinema, music, literature, architecture, design, and cultural phenomena of Ukraine that are now part of world heritage. We accept contributions in every language! The most active contesters will receive prizes. If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest. <br/> We invite you to take part and help us improve the coverage of Ukrainian culture on Wikipedia in your language! Also, we plan to set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2025|banner]] to notify users of the possibility to participate in such a challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) </div> 16:11, 16. Abr. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Hide on Rosé@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 benotzt huet--> == Vote now on the revised UCoC Enforcement Guidelines and U4C Charter == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> The voting period for the revisions to the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines ("UCoC EG") and the UCoC's Coordinating Committee Charter is open now through the end of 1 May (UTC) ([https://zonestamp.toolforge.org/1746162000 find in your time zone]). [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Annual_review/2025/Voter_information|Read the information on how to participate and read over the proposal before voting]] on the UCoC page on Meta-wiki. The [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] is a global group dedicated to providing an equitable and consistent implementation of the UCoC. This annual review of the EG and Charter was planned and implemented by the U4C. Further information will be provided in the coming months about the review of the UCoC itself. For more information and the responsibilities of the U4C, you may [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Charter|review the U4C Charter]]. Please share this message with members of your community so they can participate as well. In cooperation with the U4C -- [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|talk]]) 00:34, 17. Abr. 2025 (UTC) </div> <!-- Message gouf vum User:Keegan (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28469465 benotzt huet--> == <span lang="de" dir="ltr">Abstimmung über die vorgeschlagenen Änderungen der UCoC-Durchsetzungsrichtlinien und der U4C-Charta</span> == <div lang="de" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Die Abstimmungsfrist für die Überarbeitung der Leitlinien zur Durchsetzung des Universellen Verhaltenskodex und der U4C-Charta endet am 1. Mai 2025 um 23:59 UTC ([https://zonestamp.toolforge.org/1746162000 in Ihrer Zeitzone]). [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2025/Voter information|Lesen Sie die Informationen zur Teilnahme und lesen Sie den Vorschlag vor der Abstimmung]] auf der UCoC-Seite im Meta-wiki. Das [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)]] ist eine globale Gruppe, die sich für eine gerechte und einheitliche Umsetzung des UCoC einsetzt. Diese jährliche Überprüfung wurde vom U4C geplant und durchgeführt. Weitere Informationen und die Aufgaben des U4C finden Sie in der [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|review the U4C Charter]]. Bitte teilen Sie diese Botschaft mit Mitgliedern Ihrer Community in Ihrer Sprache, sofern dies angemessen ist, damit auch sie teilnehmen können. In Zusammenarbeit mit der U4C -- <section end="announcement-content" /> </div> <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 03:41, 29. Abr. 2025 (UTC)</div> <!-- Message gouf vum User:Keegan (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28618011 benotzt huet--> == <span lang="en" dir="ltr">Call for Candidates for the Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C)</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> The results of voting on the Universal Code of Conduct Enforcement Guidelines and Universal Code of Conduct Coordinating Committee (U4C) Charter is [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2025#Results|available on Meta-wiki]]. You may now [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025/Candidates|submit your candidacy to serve on the U4C]] through 29 May 2025 at 12:00 UTC. Information about [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|eligibility, process, and the timeline are on Meta-wiki]]. Voting on candidates will open on 1 June 2025 and run for two weeks, closing on 15 June 2025 at 12:00 UTC. If you have any questions, you can ask on [[m:Talk:Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Election/2025|the discussion page for the election]]. -- in cooperation with the U4C, <section end="announcement-content" /></div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User_talk:Keegan (WMF)|Diskussioun]])</bdi> 22:07, 15. Mee 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Keegan (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28618011 benotzt huet--> == RfC ongoing regarding Abstract Wikipedia (and your project) == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> ''(Apologies for posting in English, if this is not your first language)'' Hello all! We opened a discussion on Meta about a very delicate issue for the development of [[:m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia|Abstract Wikipedia]]: where to store the abstract content that will be developed through functions from Wikifunctions and data from Wikidata. Since some of the hypothesis involve your project, we wanted to hear your thoughts too. We want to make the decision process clear: we do not yet know which option we want to use, which is why we are consulting here. We will take the arguments from the Wikimedia communities into account, and we want to consult with the different communities and hear arguments that will help us with the decision. The decision will be made and communicated after the consultation period by the Foundation. You can read the various hypothesis and have your say at [[:m:Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content|Abstract Wikipedia/Location of Abstract Content]]. Thank you in advance! -- [[User:Sannita (WMF)|Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|<span class="signature-talk">{{int:Talkpagelinktext}}</span>]]) 15:26, 22. Mee 2025 (UTC) </div> <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Sannita_(WMF)/Mass_sending_test&oldid=28768453 benotzt huet--> == <span lang="de" dir="ltr">Auswahlverfahren 2025 für das Kuratorium der Wikimedia Foundation und Bitte um Fragen</span> == <div lang="de" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Selection announcement|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Selection announcement}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]'' Hallo allerseits! In diesem Jahr wird das Mandat zweier (2) von der Community und den Affiliates gewählten Trustees im Kuratorium der Wikimedia Foundation enden [1]. Das Kuratorium lädt das gesamte Movement dazu ein, am diesjährigen Auswahlverfahren teilzunehmen und über die zwei offenen Sitze abzustimmen. Das Wahlkomitee wird dieses Verfahren mit Unterstützung durch Angestellte der Foundation beaufsichtigen [2]. Das Governance-Komitee, bestehend aus Trustees, die im Auswahlprozess 2025 für Community und Affiliates nicht kandidieren (Raju Narisetti, Shani Evenstein Sigalov, Lorenzo Losa, Kathy Collins, Victoria Doronina und Esra’a Al Shafei) [3], hat die Aufgabe, den Auswahlprozess 2025 für das Kuratorium zu beobachten und das Kuratorium laufend darüber zu informieren. Mehr zur Rolle des Wahlkomitees, des Kuratoriums und der Angestellten ist hier zu finden [4]. Das sind die wichtigsten geplanten Daten: * 22. Mai – 5. Juni: Ankündigung (dieser Beitrag) und Fragephase [6] * 17. Juni – 1. Juli 2025: Bewerbungsphase * Juli 2025: Wenn es mehr als 10 Kandidaturen gibt, stimmen die Affiliates über eine Shortlist ab [5] * August 2025: Kampagnenphase * August–September 2025: Zweiwöchige Community-Abstimmungsphase * Oktober–November 2025: Hintergrundüberprüfung ausgewählter Kandidierender * Kuratoriumssitzung im Dezember 2025: Amtseinführung der neuen Trustees Erfahre mehr über das Auswahlverfahren 2025 – einschließlich des detaillierten Zeitplans, des Kandidaturverfahrens, der Kampagnenregeln und der Wahlkriterien – auf dieser Seite im Meta-Wiki [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025|[link]]]. '''Fragephase''' In jedem Auswahlverfahren hat die Community die Möglichkeit, den für das Kuratorium Kandidierenden Fragen zur Beantwortung vorzulegen. Das Wahlkomitee wählt aus der von der Community zusammengestellten Liste Fragen aus, die Kandidierende beantworten müssen. Kandidierende müssen alle Pflichtfragen beantworten, um zur Wahl antreten zu können, andernfalls wird die Kandidatur ausgeschlossen. In diesem Jahr wird das Wahlkomitee fünf Fragen an die Kandidierenden auswählen. Die ausgewählten Fragen können Communityvorschläge kombinieren, wenn sie ähnlich sind oder zusammenhängen. [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Questions_for_candidates|[link]]] '''Freiwillige Wahlhelfer:innen''' Du kannst auch als freiwillige:r Wahlhelfer:in am Auswahlverfahren 2025 mitwirken. Freiwillige Wahlhelfer:innen bilden die Schnittstelle zwischen dem Wahlkomitee und ihrer jeweiligen Community. Sie helfen dabei, sicherzustellen, dass ihre Community vertreten ist, und diese zu mobilisieren. Erfahre auf dieser Seite im Meta-Wiki [[m:Wikimedia_Foundation_elections/2025/Election_volunteers|[link]]] mehr über das Programm und darüber, wie du dich beteiligen kannst. Danke! [1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2022/Results [2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Committee:Elections_Committee_Charter [3] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Resolution:Committee_Membership,_December_2024 [4] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections_committee/Roles [5] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2025/FAQ [6] https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Questions_for_candidates Viele Grüße Victoria Doronina Kontaktperson des Kuratoriums für das Wahlkomitee Governance-Komitee<section end="announcement-content" /> </div> [[Benotzer:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Benotzer Diskussioun:MediaWiki message delivery|Diskussioun]]) 03:07, 28. Mee 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:RamzyM (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28618011 benotzt huet--> == <span lang="en" dir="ltr"> Upcoming Deployment of the CampaignEvents Extension</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="message"/> Hello everyone, ''(Apologies for posting in English if English is not your first language. Please help translate to your language.)'' The Campaigns Product Team is planning a global deployment of the '''[[:mw:Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents extension]]''' to all Wikipedias, including this wiki, during the '''week of June 23rd'''. This extension is designed to help organizers plan and manage events, WikiProjects, and other on-wiki collaborations - and to make these efforts more discoverable. The three main features of this extension are: * '''[[:m:Event_Center/Registration|Event Registration]]''': A simple way to sign up for events on the wiki. * '''[[:m:CampaignEvents/Collaboration_list|Collaboration List]]''': A global list of events and a local list of WikiProjects, accessible at '''[[:m:Special:AllEvents|Special:AllEvents]]'''. * '''[[:m:Campaigns/Foundation_Product_Team/Invitation_list|Invitation Lists]]''': A tool to help organizers find editors who might want to join, based on their past contributions. '''Note''': The extension comes with a new user right called '''"Event Organizer"''', which will be managed by administrators on this wiki. Organizer tools like Event Registration and Invitation Lists will only work if someone is granted this right. The Collaboration List is available to everyone immediately after deployment. The extension is already live on several wikis, including '''Meta, Wikidata, English Wikipedia''', and more ( [[m:CampaignEvents/Deployment_status#Current_Deployment_Status_for_CampaignEvents_extension| See the full deployment list]]) If you have any questions, concerns, or feedback, please feel free to share them on the [[m:Talk:CampaignEvents| extension talkpage]]. We’d love to hear from you before the rollout. Thank you! <section end="message"/> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[User:Udehb-WMF|Udehb-WMF]] ([[User talk:Udehb-WMF|Diskussioun]]) 16:47, 29. Mee 2025 (UTC)</bdi> <!-- Message gouf vum User:Udehb-WMF@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Udehb-WMF/sandbox/deployment_audience&oldid=28803829 benotzt huet--> :Villäicht kéinte mer jo heiriwwer eist alljärlecht Wikiiessen organiséieren (falls sech d'Komplexitéit net als onverhältnisméisseg erausstellt). Eng Saach fir am A ze behalen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:22, 29. Mee 2025 (UTC) == Vote now in the 2025 U4C Election == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> Apologies for writing in English. {{Int:Please-translate}} Eligible voters are asked to participate in the 2025 [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] election. More information–including an eligibility check, voting process information, candidate information, and a link to the vote–are available on Meta at the [[m:Special:MyLanguage/Universal_Code_of_Conduct/Coordinating_Committee/Election/2025|2025 Election information page]]. The vote closes on 17 June 2025 at [https://zonestamp.toolforge.org/1750161600 12:00 UTC]. Please vote if your account is eligible. Results will be available by 1 July 2025. -- In cooperation with the U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|talk]]) 23:00, 13. Jun. 2025 (UTC) </div> <!-- Message gouf vum User:Keegan (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28848819 benotzt huet--> == <span lang="de" dir="ltr">Kuratorium der Wikimedia Foundation 2025 – Aufruf zur Kandidatur</span> == <div lang="de" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> :''<div class="plainlinks">[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Call for candidates|{{int:interlanguage-link-mul}}]] • [https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Special:Translate&group=page-{{urlencode:Wikimedia Foundation elections/2025/Announcement/Call for candidates}}&language=&action=page&filter= {{int:please-translate}}]</div>'' Hallo allerseits! Die [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025|Kandidaturphase des Auswahlverfahrens für das Kuratorium der Wikimedia Foundation 2025 hat begonnen]] – sie läuft vom 17. Juni bis zum 2. Juli 2025 um 11:59 UTC [1]. Das Kuratorium beaufsichtigt die Arbeit der Wikimedia Foundation und alle Mitglieder des Kuratoriums (Trustees) haben eine dreijährige Amtszeit [2]. Es handelt sich um eine ehrenamtliche Tätigkeit. Dieses Jahr wird die Wikimedia-Community von Ende August bis September 2025 über zwei (2) Sitze im Kuratorium der Foundation abstimmen. Bist du möglicherweise ein:e gute:r Kandidat:in - oder kennst du jemanden, der gut ins Kuratorium passen würde? [3] Du kannst auf [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Candidate application|dieser Seite im Meta-Wiki]] mehr darüber erfahren, worauf es bei einer Kandidatur für eine derartige Leitungsfunktion ankommt und wie du deine Kandidatur einreichst, oder jemand anderen dazu ermutigen, diesmal zu kandidieren. Beste Grüße Abhishek Suryawanshi<br /> Vorsitzender des Wahlkomitees Für das Wahlkomitee und das Governance-Komitee [1] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Call_for_candidates [2] https://foundation.wikimedia.org/wiki/Legal:Bylaws#(B)_Term. [3] https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MyLanguage/Wikimedia_Foundation_elections/2025/Resources_for_candidates<section end="announcement-content" /> </div> [[Benotzer:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Benotzer Diskussioun:MediaWiki message delivery|Diskussioun]]) 17:44, 17. Jun. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:RamzyM (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=28866958 benotzt huet--> == <span lang="de" dir="ltr">Rückmeldungen zu Wikimedia-Projekten</span> == <div lang="de" dir="ltr"> <section begin="message"/> Liebe Wikimedia-Community! [[m:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee|Das Komitee für Community-Angelegenheiten (CAC)]] des Kuratoriums der Wikimedia Foundation hat [[m:Wikimedia Foundation Community Affairs Committee/Sister Projects Task Force|die Taskforce für Schwesterprojekte (SPTF)]] beauftragt, ein Verfahren zur Bewertung des Lebenszyklus von Schwesterprojekten – [[m:Wikimedia projects|Wikiprojekten, die von der Wikimedia Foundation (WMF) unterstützt werden]] – zu aktualisieren und umzusetzen. Eine Vision relevanten, zugänglichen und wirkungsvollen freien Wissens hat die Wikimedia-Bewegung immer angeleitet. Da sich das Ökosystem der Wikimedia-Projekte stetig weiterentwickelt, ist es entscheidend, dass wir die bestehenden Projekte regelmäßig überprüfen, um sicherzustellen, dass sie noch immer unseren Zielen und den Kapazitäten der Community entsprechen. Einige Projekte können möglicherweise – trotz der besten Absichten – ihren ursprünglichen Zweck nicht mehr effektiv erfüllen. '''Die Überprüfung solcher Projekte bedeutet nicht, dass wir aufgeben – es geht darum, mit den gemeinsamen Ressourcen verantwortungsvoll umzugehen'''. Die Zeit der Freiwilligen, die Unterstützung durch Angestellte, die Infrastruktur und die Aufmerksamkeit der Community sind endlich, und die nichttechnischen Kosten steigen erheblich, da unser Ökosystem in ein anderes Internetzeitalter eingetreten ist als das, in dem wir gegründet wurden. Die Unterstützung inaktiver Projekte oder von Projekten, die unseren Ambitionen nicht gerecht werden konnten, kann diese Ressourcen ungewollt Bereichen mit größerer potenzieller Wirkung entziehen. Außerdem birgt die Weiterführung von Projekten, die nicht mehr die Qualität und Zuverlässigkeit des Wikimedia-Namens widerspiegeln, ein Reputationsrisiko. Ein verlassenes oder weniger zuverlässiges Projekt beeinträchtigt das Vertrauen in die Wikimedia-Bewegung. Schließlich '''kann es schwieriger werden, neue Projekte zu starten, wenn man Projekte, die nicht mehr funktionieren, nicht auslaufen lässt oder grundlegend erneuert'''. Wenn sich die Community an jede Entscheidung der Vergangenheit gebunden fühlt – egal wie veraltet – riskieren wir Stagnation. Ein gesundes Ökosystem muss Raum für Weiterentwicklung, Anpassung und – bei Bedarf – auch Schließung bieten. Wenn wir die Erwartung schaffen, dass jedes Projekt ewig existieren muss, schränken wir unsere Fähigkeit, zu experimentieren und zu erneuern, empfindlich ein. Aus diesem Grund hat die SPTF zwei Anfragen zum Lebenszyklus der Schwesterprojekte bearbeitet, um den Überprüfungsprozess durchzugehen und zu illustrieren. Wir haben Wikispore als Fallstudie für die mögliche Eröffnung eines neuen Schwesterprojekts und Wikinews als Fallstudie zur Überprüfung eines bestehenden Projekts gewählt. Die vorläufigen Ergebnisse wurden auf der Sitzung des CAC am 11. September 2024 diskutiert und das CAC empfahl eine Communitydiskussion zu beiden Vorschlägen. === Wikispore === Der Antrag, [[m:Wikispore|Wikispore als neues Schwesterprojekt in Betracht zu ziehen]], wurde 2019 eingereicht. SPTF beschloss, diese Anfrage gründlicher zu überprüfen, da Wikispore sich nicht – wie die meisten vorgeschlagenen Schwesterprojekte – auf ein bestimmtes Thema konzentriert, sondern das Potenzial hat, mehrere neue Schwesterprojekte zu fördern. Nach sorgfältiger Überlegung hat die SPTF beschlossen, Wikispore '''nicht als Wikimedia-Schwesterprojekt zu empfehlen'''. Die derzeitige Situation ermöglicht angesichts des aktuellen Aktivitätsniveaus '''mehr Flexibilität''' und Experimentierung, während die WMF die zentrale Infrastruktur bereitstellt. Wir sehen das Potenzial der Initiative und fragen die Community um Ideen dazu, was ein ausreichendes Maß an Aktivität darstellen würde, um den Status von Wikispore in Zukunft zu überdenken. Im Rahmen des Verfahrens haben wir die Entscheidung der Wikispore-Community mitgeteilt und einen führenden Vertreter, Pharos, zu einem SPTF-Treffen eingeladen. Momentan bitten wir insbesondere um Rückmeldungen zu messbaren Kriterien, die die Bereitschaft des Projekts anzeigen, wie die Anzahl der Beiträge, den inhaltlichen Umfang und die nachhaltige Unterstützung der Community. Dies würde die Kriterien für die Eröffnung eines neuen Schwesterprojekts, einschließlich einer möglichen erneuten Bewerbung von Wikispore, verdeutlichen. Die Zahlen werden jedoch immer ein Leitfaden sein, denn jede Zahl kann manipuliert werden. === Wikinews === Von den bestehenden Schwesterprojekten haben wir uns entschieden, Wikinews zu überprüfen, weil wir für dieses Projekt die meisten Bedenken wahrgenommen haben. Seit die SPTF 2023 gegründet wurde, haben ihre Mitglieder während Konferenzen und Communitygesprächen nach den Meinungen der Community über Schwesterprojekte gefragt, die den Erwartungen der Wikimedia-Bewegung nicht gerecht wurden.[https://commons.wikimedia.org/wiki/File:WCNA_2024._Sister_Projects_-_opening%3F_closing%3F_merging%3F_splitting%3F.pdf <nowiki>[1]</nowiki>][https://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_Foundation_Community_Affairs_Committee/Sister_Projects_Task_Force#Wikimania_2023_session_%22Sister_Projects:_past,_present_and_the_glorious_future%22 <nowiki>[2]</nowiki>][https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConvention_francophone/2024/Programme/Quelle_proc%C3%A9dure_pour_ouvrir_ou_fermer_un_projet_%3F <nowiki>[3]</nowiki>] Wikinews führte die Liste an, auch weil Personen aus mehreren Sprachcommunitys das Projekt vorgeschlagen hatten. Außerdem war es nach den meisten Maßstäben das am wenigsten aktive Schwesterprojekt sowie jenes mit dem größten Rückgang an Aktivität im Laufe der Jahre. Auch wenn das Sprachkomitee regelmäßig Sprachversionen von Schwesterprojekten in kleinen Sprachen eröffnet oder schließt, gab es noch nie einen gültigen Antrag, Wikipedia in großen Sprachen oder ein Projekt auf Englisch zu schließen. Anders Wikinews, für das es einen Antrag gab, die englischsprachige Version zu schließen, der länger diskutiert wurde, aber zu keinen weiteren Schritten führte,[https://meta.wikimedia.org/wiki/Proposals_for_closing_projects/Closure_of_English_Wikinews <nowiki>[4]</nowiki>][https://meta.wikimedia.org/wiki/WikiConvention_francophone/2024/Programme/Quelle_proc%C3%A9dure_pour_ouvrir_ou_fermer_un_projet_%3F <nowiki>[5]</nowiki>, siehe Abschnitt 5] sowie einen Antragsentwurf für die Schließung sämtlicher Sprachversionen[https://meta.wikimedia.org/wiki/Talk:Proposals_for_closing_projects/Archive_2#Close_Wikinews_completely,_all_languages? <nowiki>[6]</nowiki>]. [[:c:File:Sister Projects Taskforce Wikinews review 2024.pdf|Die von WMF-Mitarbeitenden zusammengestellten Metriken]] untermauern die Bedenken der Community bezüglich Wikinews. Auf Grundlage dieses Berichts empfiehlt die SPTF eine Neubewertung von Wikinews durch die Community. Wir erkennen, dass das aktuelle Aktivitätsniveau das niedrigste der bestehenden Schwesterprojekte ist. Die SPTF empfiehlt außerdem, die Eröffnung neuer Sprachversionen während der Beratungsphase auszusetzen. SPTF legt diese Analyse zur Diskussion vor und begrüßt Diskussionen über alternative Ergebnisse, einschließlich potenzieller Umstrukturierungen oder Einbindungen in andere Wikimedia-Initiativen. Die bisher genannten '''Optionen''' (die nur auf Sprachversionen mit geringer Aktivität oder auf alle Sprachversionen angewendet werden können) sind unter anderem: * Restrukturierung der Funktionsweise von Wikinews und seiner Verknüpfung mit anderen Initiativen zu aktuellen Ereignissen in den Projekten, * Verschiebung der Wikinews-Inhalte in die zugehörige Wikipedia-Sprachversion, möglicherweise in einen neuen Namensraum, * Verschiebung der Inhalte in externe Projekte mit kompatiblen Lizenzen, * Archivierung der Wikinews-Projekte. Deine Ideen und Perspektiven sind für die Gestaltung der Zukunft dieser Projekte von unschätzbarem Wert. Wir laden alle interessierten Communitymitglieder ein, ihre Gedanken auf den entsprechenden Diskussionsseiten oder über andere vorgesehene Kanäle zu teilen. <span id="Feedback_and_next_steps"></span> === Rückmeldungen und nächste Schritte === Wir wären dankbar, wenn du an einem Gespräch über die Zukunft dieser Projekte und den Überprüfungsprozess teilnehmen möchtest. Wir erstellen zwei verschiedene Projektseiten: [[m:Public consultation about Wikispore|Public consultation about Wikispore]] und [[m:Public consultation about Wikinews|Public consultation about Wikinews]]. Bitte nimm zwischen 27. Juni und 27 Juli. teil; anschließend werden wir die Diskussion für die weiteren Schritte zusammenfassen. Du kannst in deiner eigenen Sprache schreiben. Ich werde außerdem am Mittwoch, den 16. Juli um 11:00 UTC und am Donnerstag, den 17. Juli um 17:00 UTC eine Community-Videokonferenz veranstalten und während der Wikimania für weitere Gespräche zur Verfügung stehen. <section end="message"/> </div> -- [[User:Victoria|Victoria]] on behalf of the Sister Project Task Force, 20:56, 27. Jun. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Johan (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Johan_(WMF)/Sister_project_MassMassage_on_behalf_of_Victoria/Target_list&oldid=28911188 benotzt huet--> == <span lang="en" dir="ltr">Temporary accounts will be rolled out soon</span> == <div lang="en" dir="ltr"> <section begin="body"/> Hello, we are the Wikimedia Foundation [[mw:Special:MyLanguage/Product Safety and Integrity|Product Safety and Integrity]] team. We would like to announce that '''we plan to enable [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts|temporary accounts]] for this wiki in the week of September 1'''. Temporary accounts are successfully live on 30 wikis, including many large ones like German, Japanese, and French. The change they bring is especially relevant to logged-out editors, who this feature is designed to protect. But it is also relevant to community members like mentors, patrollers, and admins – anyone who reverts edits, blocks users, or otherwise interacts with logged-out editors as part of keeping the wikis safe and accurate. '''Why we are building temporary accounts''' Our wikis should be safer to edit by default for logged-out editors. Temporary accounts allow people to continue editing the wikis without creating an account, while avoiding publicly tying their edits to their IP address. We believe this is in the best interest of our logged-out editors, who make valuable contributions to the wikis and who may later create accounts and grow our community of editors, admins, and other roles. Even though the wikis do warn logged-out editors that their IP address will be associated with their edit, many people may not understand what an IP address is, or that it could be used to connect them to other information about them in ways they might not expect. Additionally, our moderation software and tools rely too heavily on network origin (IP addresses) to identify users and patterns of activity, especially as IP addresses themselves are becoming less stable as identifiers. Temporary accounts allow for more precise interactions with logged-out editors, including more precise blocks, and can help limit how often we unintentionally end up blocking good-faith users who use the same IP addresses as bad-faith users. '''How temporary accounts work''' [[File:Temporary account banner and empty talk page.png|thumb]] Any time a logged-out user publishes an edit on this wiki, a cookie will be set in this user's browser, and a temporary account tied with this cookie will be automatically created. This account's name will follow the pattern: <code dir=ltr>~2025-12345-67</code> (a tilde, current year, a number). On pages like Recent Changes or page history, this name will be displayed. The cookie will expire 90 days after its creation. As long as it exists, all edits made from this device will be attributed to this temporary account. It will be the same account even if the IP address changes, unless the user clears their cookies or uses a different device or web browser. A record of the IP address used at the time of each edit will be stored for 90 days after the edit. However, only some logged-in users will be able to see it. '''What does this mean for different groups of users?''' '''For logged-out editors''' * This increases privacy: currently, if you do not use a registered account to edit, then everybody can see the IP address for the edits you made, even after 90 days. That will no longer be possible on this wiki. * If you use a temporary account to edit from different locations in the last 90 days (for example at home and at a coffee shop), the edit history and the IP addresses for all those locations will now be recorded together, for the same temporary account. Users who [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Access_to_temporary_account_IP_addresses|meet the relevant requirements]] will be able to view this data. If this creates any personal security concerns for you, please contact talktohumanrights at wikimedia.org for advice. '''For community members interacting with logged-out editors''' * A temporary account is uniquely linked to a device. In comparison, an IP address can be shared with different devices and people (for example, different people at school or at work might have the same IP address). * Compared to the current situation, it will be safer to assume that a temporary user's talk page belongs to only one person, and messages left there will be read by them. As you can see in the screenshot, temporary account users will receive notifications. It will also be possible to thank them for their edits, ping them in discussions, and invite them to get more involved in the community. '''For users who use IP address data to moderate and maintain the wiki''' * '''For patrollers''' who track persistent abusers, investigate violations of policies, etc.: Users who [[foundation:Special:MyLanguage/Policy:Access_to_temporary_account_IP_addresses|meet the requirements]] will be able to reveal temporary users' IP addresses and all contributions made by temporary accounts from a specific IP address or range ([[Special:IPContributions]]). They will also have access to useful information about the IP addresses thanks to the [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/IP Info|IP Info]] feature. Many other pieces of software have been built or adjusted to work with temporary accounts, including AbuseFilter, global blocks, Global User Contributions, and more. (For information for volunteer developers on how to update the code of your tools – see the last part of the message.) * '''For admins blocking logged-out editors''': ** It will be possible to block many abusers by just blocking their temporary accounts. A blocked person won't be able to create new temporary accounts quickly if the admin selects the [[mw:Special:MyLanguage/Autoblock|autoblock]] option. ** It will still be possible to block an IP address or IP range. * Temporary accounts will not be retroactively applied to contributions made before the deployment. On Special:Contributions, you will be able to see existing IP user contributions, but not new contributions made by temporary accounts on that IP address. Instead, you should use Special:IPContributions for this. '''Our requests for you, and next steps''' * If you know of any tools, bots, gadgets etc. using data about IP addresses or being available for logged-out users, you may want to test if they work on [[testwiki:Main_Page|testwiki]] or [[test2wiki:Main_Page|test2wiki]]. If you are a volunteer developer, [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers|read our documentation for developers]], and in particular, the section on [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/For developers#How should I update my code?|how your code might need to be updated]]. * If you want to test the temporary account experience, for example just to check what it feels like, go to testwiki or test2wiki and edit without logging in. * Tell us if you know of any difficulties that need to be addressed. We will try to help, and if we are not able, we will consider the available options. * Look at our [[m:Meta:Babel#Temporary_Accounts:_access_to_IP_addresses_and_next_steps|previous message]] about requirements for users without extended rights who may need access to IP addresses. To learn more about the project, check out [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/FAQ|our FAQ]] – you will find many useful answers there. You may also [[mw:Special:MyLanguage/Trust and Safety Product/Temporary Accounts/Updates|look at the updates]] (we have just posted one) and [[mw:Newsletter:Product Safety and Integrity|subscribe to our new newsletter]]. If you'd like to talk to me (Szymon) off-wiki, you will find me on Discord and Telegram. Thank you!<section end="body" /> </div> <bdi lang="en" dir="ltr">[[m:user:NKohli (WMF)|NKohli (WMF)]], [[m:user:SGrabarczuk (WMF)|SGrabarczuk (WMF)]]</bdi> 21:36, 26. Aug. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Quiddity (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Quiddity_(WMF)/sandbox6&oldid=29181713 benotzt huet--> == <span lang="de" dir="ltr">Nutze dein Mitspracherecht: Stimm über das Kuratorium 2025 ab!</span> == <div lang="de" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Hallo allerseits, die Abstimmungsphase der [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025|Wahl zum Kuratorium 2025]] ist jetzt eröffnet. Die Kandidierenden bewerben sich um zwei (2) Sitze im Kuratorium. Um deine Wahlberechtigung zu prüfen, gehe bitte zur [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Voter eligibility guidelines|entsprechenden Informationsseite]]. Erfahre durch [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation elections/2025/Candidates|ihre Bewerbungstexte und Kandidaturvideos]] mehr über die Kandidierenden. Wenn du so weit bist, gehe zur [[m:Special:SecurePoll/vote/405|SecurePoll-Wahlseite, um abzustimmen]]. '''Die Abstimmungsphase läuft vom 8. Oktober um 00:00 UTC bis zum 22. Oktober um 23:59 UTC.''' Beste Grüße Abhishek Suryawanshi<br />Vorsitzender des Wahlkomitees<section end="announcement-content" /> </div> [[Benotzer:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Benotzer Diskussioun:MediaWiki message delivery|Diskussioun]]) 04:48, 9. Okt. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:RamzyM (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29360896 benotzt huet--> == <span lang="de" dir="ltr">Hilf uns, den Namen des neuen Projekts der Abstrakten Wikipedia zu bestimmen</span> == <div lang="de" dir="ltr"> <section begin="function1"/> {{int:Hello}}! Bitte hilf mit, einen Namen für das neue Wiki-Projekt der Abstrakten Wikipedia zu finden. Dieses Projekt wird ein Wiki sein, das es Benutzern ermöglicht, Funktionen aus [[:f:|Wikifunctions]] und Daten aus Wikidata zu kombinieren, um Sätze in natürlicher Sprache in allen unterstützten Sprachen zu generieren. Diese Sätze können dann von jeder Wikipedia (oder anderswo) verwendet werden. Es wird zwei Abstimmungsrunden geben, denen jeweils eine rechtliche Überprüfung der Kandidaten folgt. Die Abstimmungen beginnen am 20. Oktober und 17. November 2025. Unser Ziel ist es, Mitte Dezember 2025 einen endgültigen Projektnamen auszuwählen. Wenn du teilnehmen möchtest, dann '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|erfahre mehr im Meta-Wiki und stimme jetzt ab]]'''. {{Int:Feedback-thanks-title}} <section end="function1"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 11:43, 20. Okt. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29432175 benotzt huet--> == <span lang="de" dir="ltr">Suche nach Freiwilligen für mehrere Komitees der Wikimedia-Bewegung</span> == <div lang="de" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Jedes Jahr, in der Regel von Oktober bis Dezember, suchen mehrere Komitees der Wikimedia-Bewegung nach neuen Freiwilligen. Erfahre mehr über die Komitees auf den jeweiligen Seiten im Meta-Wiki: * [[m:Special:MyLanguage/Affiliations Committee|Affiliations-Komitee (AffCom)]] * [[m:Special:MyLanguage/Ombuds commission|Ombudskommission (OC)]] * [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Community Resilience and Sustainability/Trust and Safety/Case Review Committee|Fallprüfungskomitee (CRC)]] Die Bewerbungsphase für die Komitees startet am 30. Oktober 2025. Sie endet für das Affiliations-Komitee am 11. Dezember 2025 und für die Ombudskommission sowie das Fallprüfungskomitee am 11. Dezember 2025. Erfahre, wie du dich bewirbst, indem du [[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Legal/Committee appointments|die Ernennungsseite im Meta-Wiki besuchst]]. Bitte melde dich mit etwaigen Fragen auf der Diskussionsseite oder über E-Mail an [mailto:cst@wikimedia.org cst@wikimedia.org]. Für das Komitee-Unterstützungsteam <section end="announcement-content" /> </div> -[[m:User:MKaur (WMF)| MKaur (WMF)]] 14:12, 30. Okt. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:MKaur (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29517125 benotzt huet--> == <span lang="de" dir="ltr">Erinnerung: Hilf uns, den Namen des neuen Projekts der Abstrakten Wikipedia zu bestimmen</span> == <div lang="de" dir="ltr"> <section begin="function2"/> {{int:Hello}}! Erinnerung: Bitte hilf mit, den Namen für das neue Wiki-Projekt der Abstrakten Wikipedia zu wählen. Die Abstimmung über die Finalisten beginnt heute. Die Finalisten für den Namen sind: <span lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr">Abstract Wikipedia, Multilingual Wikipedia, Wikiabstracts, Wikigenerator, Proto-Wiki</span>. Wenn du teilnehmen möchtest, dann '''[[m:Special:MyLanguage/Abstract Wikipedia/Abstract Wikipedia naming contest|erfahre mehr im Meta-Wiki und stimme jetzt ab]]'''. {{Int:Feedback-thanks-title}} <section end="function2"/> </div> -- [[User:Sannita (WMF)|User:Sannita (WMF)]] ([[User talk:Sannita (WMF)|talk]]) 14:22, 20. Nov. 2025 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Sannita (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29583860 benotzt huet--> == Thank You for Last Year – Join Wiki Loves Ramadan 2026 == Dear Wikimedia communities, We hope you are doing well, and we wish you a happy New Year. ''Last year, we captured light. This year, we’ll capture legacy.'' In 2025, communities around the world shared the glow of Ramadan nights and the warmth of collective iftars. In 2026, ''Wiki Loves Ramadan'' is expanding, bringing more stories, more cultures, and deeper global connections across Wikimedia projects. We invite you to explore the ''Wiki Loves Ramadan 2026'' [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026|Meta page]] to learn how you can participate and [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan 2026/Participating communities|sign up]] your community. 📷 ''Photo campaign on '' [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan 2026|Wikimedia Commons]] If you have questions about the project, please refer to the FAQs: * [[m:Special:MyLanguage/Wiki Loves Ramadan/FAQ/|Meta-Wiki]] * [[c:Special:MyLanguage/Commons:Wiki Loves Ramadan/FAQ|Wikimedia Commons]] ''Early registration for updates is now open via the '''[[m:Special:RegisterForEvent/2710|Event page]]''''' ''Stay connected and receive updates:'' * [https://t.me/WikiLovesRamadan Telegram channel] * [https://lists.wikimedia.org/postorius/lists/wikilovesramadan.lists.wikimedia.org/ Mailing list] We look forward to collaborating with you and your community. '''The Wiki Loves Ramadan 2026 Organizing Team''' 19:44, 16. Jan. 2026 (UTC) (Diese Nachricht wurde an [[:Wikipedia:De Staminee]] gesendet und wird aufgrund einer Weiterleitung hier veröffentlicht.) <!-- Message gouf vum User:ZI Jony@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Non-Technical_Village_Pumps_distribution_list&oldid=29879549 benotzt huet--> <!--Vum User:Volvox@lbwiki vu Wikipedia:De Stamminee op Wikipedia:Global Annoncen geréckelt--> == Feminism and Folklore 2026 starts soon == <div style="border:8px maroon ridge;padding:6px;"> [[File:Feminism and Folklore 2026 logo.svg|centre|550px|frameless]] ::<div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> ;Invitation to Organize Feminism and Folklore 2026 Dear Wiki Community, We are pleased to invite Wikimedia communities, affiliates, and independent contributors to organize the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026]]''' writing competition on your local Wikipedia. The international campaign will run from '''1 February to 31 March 2026''' and aims to improve coverage of feminism, women’s histories, gender-related topics, and folk culture across Wikipedia projects. ;About the Campaign '''Feminism and Folklore''' is a global writing initiative that complements the '''[[:c:Commons:Wiki Loves Folklore 2026|Wiki Loves Folklore]]''' photography competition. While Wiki Loves Folklore focuses on visual documentation, this writing campaign addresses the '''gender gap on Wikipedia''' by improving encyclopedic content related to folk culture and marginalized voices. ;What Can Participants Write About? Communities can contribute by creating, expanding, or translating articles related to: * Folk festivals, rituals, and celebrations * Folk dances, music, and traditional performances * Women and queer figures in folklore * Women in mythology and oral traditions * Women warriors, witches, and witch-hunting narratives * Fairy tales, folk stories, and legends * Folk games, sports, and cultural practices Participants may work from curated article lists or generate new article suggestions using campaign tools. ;How to Sign Up as an Organizer Organizers are requested to complete the following steps to register their community: # Create a local project page on your wiki [[:m:Feminism and Folklore/Sample|(see sample)]] # Set up the campaign using the '''CampWiz''' tool # Prepare a local article list and clearly mention: #* Campaign timeline #* Local and international prizes # Request a site notice from local administrators [[:mr:Template:SN-FNF|(see sample)]] # Add your local project page and CampWiz link to the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta project page]]''' ;Campaign Tools The Wiki Loves Folklore Tech Team has introduced tools to support organizers and participants: * '''Article List Generator by Topic''' – Helps identify articles available on English Wikipedia but missing in your local language Wikipedia. The tool allows customized filters and provides downloadable article lists in CSV and wikitable formats. * '''CampWiz''' – Enables communities to manage writing campaigns effectively, including jury-based evaluation. This will be the third year CampWiz is officially used for Feminism and Folklore. Both tools are now available for use in the campaign. '''[https://tools.wikilovesfolklore.org/ Click here to access the tools]''' ;Learn More & Get Support For detailed information about rules, timelines, and prizes, please visit the '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 project page]]'''. If you have any questions or need assistance, feel free to reach out via: * '''[[:m:Talk:Feminism and Folklore 2026/Project Page|Meta talk page]]''' * Email us using details on the contact page. ;Join Us We look forward to your collaboration and coordination in making Feminism and Folklore 2026 a meaningful and impactful campaign for closing gender gaps and enriching folk culture content on Wikipedia. Thank you and best wishes, '''[[:m:Feminism and Folklore 2026|Feminism and Folklore 2026 International Team]]''' ---- ''Stay connected:'' [[File:B&W Facebook icon.png|link=https://www.facebook.com/feminismandfolklore/|30x30px]]&nbsp; [[File:B&W Twitter icon.png|link=https://twitter.com/wikifolklore|30x30px]] </div></div> == Invitation to Host Wiki Loves Folklore 2026 in Your Country == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> <div style="text-align: center; width: 100%;">''{{int:please-translate}}''</div> [[File:Wiki Loves Folklore Logo.svg|right|150px|frameless]] Hello everyone, We are delighted to invite Wikimedia affiliates, user groups, and community organizations worldwide to participate in '''Wiki Loves Folklore 2026''', an international initiative dedicated to documenting and celebrating folk culture across the globe. ;About Wiki Loves Folklore '''Wiki Loves Folklore''' is an annual international photography competition hosted on Wikimedia Commons. The campaign runs from '''1 February to 31 March 2026''' and encourages photographers, cultural enthusiasts, and community members to contribute photographs that highlight: * Folk traditions and rituals * Cultural festivals and celebrations * Traditional attire and crafts * Performing arts, music, and dance * Everyday practices rooted in folk heritage Through this campaign, we aim to preserve and promote diverse folk cultures and make them freely accessible to the world. [[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026|Project page on Wikimedia Commons]] ; Host a Local Edition As we celebrate the '''eight edition''' of Wiki Loves Folklore, we warmly invite communities to organize a local edition in their country or region. Hosting a local campaign is a great opportunity to: * Increase visibility of your region’s folk culture * Engage new contributors in your community * Enrich Wikimedia Commons with high-quality cultural content '''[[:c:Commons:Wiki_Loves_Folklore_2026/Organize|Sign up to organize]]:''' If your team prefers to organize the competition in ''either February or March only'', please feel free to let us know. If you are unable to organize, we encourage you to share this opportunity with other interested groups or organizations in your region. ;Get in Touch If you have any questions, need support, or would like to explore collaboration opportunities, please feel free to contact us via: * The project Talk pages * Email: '''support@wikilovesfolklore.org''' We are also happy to connect via an online meeting if your team would like to discuss planning or coordination in more detail. Warm regards, '''The Wiki Loves Folklore International Team''' </div> [[Benotzer:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Benotzer Diskussioun:MediaWiki message delivery|Diskussioun]]) 13:21, 18. Jan. 2026 (UTC) (Diese Nachricht wurde an [[:Wikipedia:De Staminee]] gesendet und wird aufgrund einer Weiterleitung hier veröffentlicht.) <!-- Message gouf vum User:Tiven2240@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery/Wikipedia&oldid=29228188 benotzt huet--> <!--Vum User:Volvox@lbwiki vu Wikipedia:De Stamminee op Wikipedia:Global Annoncen geréckelt--> == <span lang="de" dir="ltr">Jährliche Überprüfung des Universal Code of Conduct und der Durchsetzungsrichtlinien</span> == <div lang="de" dir="ltr"> <section begin="announcement-content" /> Ich möchte euch gerne darüber informieren, dass die jährliche Überprüfungsphase für den Universal Code of Conduct und die Durchsetzungsrichtlinien nun begonnen hat. Ihr könnt bis zum 9. Februar 2026 Änderungsvorschläge einreichen. Dies ist der erste von mehreren Teilschritten, die im Rahmen der jährlichen Überprüfung unternommen werden. Weitere Informationen und eine Diskussion, an der ihr teilnehmen könnt, finden sich auf der [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Annual review/2026|UCoC-Seite auf Meta]]. Das [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee|Universal Code of Conduct Coordinating Committee]] (U4C) ist eine globale Gruppe, die sich für eine gerechte und einheitliche Umsetzung des UCoC einsetzt. Diese jährliche Überprüfung wird vom U4C geplant und durchgeführt. Weitere Informationen und die Aufgaben des U4C findet ihr in der [[m:Special:MyLanguage/Universal Code of Conduct/Coordinating Committee/Charter|U4C-Satzung]]. Bitte leitet diese Informationen an andere Mitglieder aus eurer Community weiter, wo immer dies angemessen ist. -- In Zusammenarbeit mit dem U4C, [[m:User:Keegan (WMF)|Keegan (WMF)]] ([[m:User talk:Keegan (WMF)|Diskussion]])<section end="announcement-content" /> </div> 21:01, 19. Jan. 2026 (UTC) <!-- Message gouf vum User:Keegan (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Distribution_list/Global_message_delivery&oldid=29905753 benotzt huet--> == Join the sixth Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia! == <div lang="en" dir="ltr"> [[File:Ukraine’s Cultural Diplomacy Month on Wikipedia 2026.png|right|250px|thumb|link=https://meta.wikimedia.org/wiki/Ukraine%27s_Cultural_Diplomacy_Month_2026|Join our campaign!]] {{int:please-translate}} Dear Wikipedians! [[:m:Special:MyLanguage/Wikimedia Ukraine|Wikimedia Ukraine]], in cooperation with the [[:en:Ministry of Foreign Affairs of Ukraine|MFA of Ukraine]] and [[:en:Ukrainian Institute|Ukrainian Institute]], has launched the sixth edition of writing challenge "'''[[:m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Ukraine's Cultural Diplomacy Month]]'''", which lasts from '''1st April''' until '''30th April 2026'''. The initiative aims to promote knowledge about Ukrainian culture abroad by creating and improving Wikipedia articles in multiple languages. This year marks the sixth edition of the campaign, which will focus on contemporary culture, making today’s artistic voices and practices more visible to international audiences. 🧩'''How to participate?''' Choose an article from the suggested list → Write an article in your language, or improve an existing one according to the rules → Add your contribution to the contest page and calculate your points → Win prizes and receive a certificate of participation → Become a promoter of truthful knowledge about Ukraine. 🧩'''[[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|Check our main page for more information]]'''. '''If you are interested in coordinating long-term community engagement for the campaign and becoming a local ambassador, we would love to hear from you! Please let us know your interest.''' If not, then we encourage you to translate the [[m:Special:MyLanguage/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|landing page of the contest]] and [https://meta.wikimedia.org/wiki/Special:MessageGroupStats?group=Centralnotice-tgroup-UCDM2026banner&messages=&language=en&x=D banner] into your own language. Also, we set up a [[:m:CentralNotice/Request/Ukraine's Cultural Diplomacy Month 2026|banner]] to notify users of the possibility to participate in this challenge! [[:m:User:OlesiaLukaniuk (WMUA)|OlesiaLukaniuk (WMUA)]] ([[:m:User talk:OlesiaLukaniuk (WMUA)|talk]]) 04:35, 1 April 2026 (UTC) </div> <!-- Message gouf vum User:OlesiaLukaniuk (WMUA)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:OlesiaLukaniuk_(WMUA)/list_of_wikis&oldid=28552112 benotzt huet--> 07vnmddef2cla1gz7wf14cgtqfp6vgz Saint-Denis (Seine-Saint-Denis) 0 170480 2669444 2634326 2026-03-31T22:05:11Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2669444 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|der Gemeng Saint-Denis bei Paräis|aner Uertschafte mat deem Numm|Saint-Denis}} {{Infobox Uertschaft Frankräich |Numm=Saint-Denis |Wopen= |Regioun=[[Île-de-France]] |Departement=[[Departement Seine-Saint-Denis|Seine-Saint-Denis]] |Arrondissement=[[Arrondissement Saint-Denis (Seine-Saint-Denis)|Saint-Denis]] |Kanton=[[Kanton Saint-Denis-1 (Seine-Saint-Denis)|Saint-Denis-1]]<br>[[Kanton Saint-Denis-2 (Seine-Saint-Denis)|Saint-Denis-2]]<br>[[Kanton Épinay-sur-Seine|Épinay-sur-Seine]] |Intercomm=[[Métropole du Grand Paris]] an<br> [[Établissement public territorial Plaine Commune|Plaine Commune]] |Bild=Hôtel Ville St Denis Seine St Denis 2.jpg |Bildtext=Stadhaus vun der Sektioun Saint-Denis }} '''Saint-Denis''' ass eng [[Frankräich|franséisch]] [[Gemeng (Frankräich)|Gemeng]] mat knapps 150.000 Awunner (Stand: 1.1.2022) am [[Departement Seine-Saint-Denis]]. Et ass eng vun den zwou [[Ënnerprefecture|Ënnerprefecturë]] vum Departement, ass Member vum Gemengeverband [[Métropole du Grand Paris]] an de Verwaltungssëtz vum Gemengeverband [[Établissement public territorial Plaine Commune]]. Saint-Denis ass den 1. Januar 2025 als [[Commune nouvelle]] entstanen duerch d'Fusioun vun de fréiere Gemenge [[Saint-Denis (Saint-Denis)|Saint-Denis]] a [[Pierrefitte-sur-Seine]], déi zanterhier de Statut vu [[Commune déléguée|Communes déléguées]] hunn. De Verwaltungssëtz ass an der Uertschaft Saint-Denis. == Geographie == Saint-Denis läit op der Grenz mam [[Departement Val-d'Oise]], um rietsen Uwänner vun der [[Seine]], nërdlech vu [[Paräis]], agëtt zu deem senger [[Banlieue]] gezielt. De klenge Floss Crould an de [[Canal Saint-Denis]] ginn duerch d'Gemeng a lafen an d'Seine. Den Zenntrum mat der Kathedral läit op enger Héicht vun 32 Meter. ===Nopeschgemengen=== {{Nopeschgemengen | ville = Saint-Denis | nord-ouest=[[Épinay-sur-Seine]]<br>[[Villetaneuse]] | nord=[[Montmagny (Val-d'Oise)|Montmagny]] <br>[[Sarcelles]] | nord-est=[[Stains]] | est=[[La Courneuve]] | sud-est=[[Aubervilliers]] | sud=Paräis | sud-ouest=[[Saint-Ouen-sur-Seine]] | ouest=[[L'Île-Saint-Denis]] }} == Kuckeswäertes == * d'[[Kathedral Saint-Denis]] * de [[Stade de France]] * d'Haaptadministratioun vun de [[Archives nationales (Frankräich)|Franséischen Nationalarchiven]] == Geschicht == D'Kathedral vu Saint-Denis war joerhonnertelaang d'Plaz wou [[Lëscht vun de franséische Monarchen|franséisch Kinneke]] begruewe goufen. Saint-Denis war vum [[19. Joerhonnert]] un eng bedeitend Plaz vun der Metall- a Schwéierindustrie (ë.&nbsp;a. Eisenbunn- an Automobilbau) a vun der Elektroindustrie. Och haut gëtt et der nach en ettlech aus deene Branchen, iwwertdeems Servicer, besonnesch aus dem Secteur Medien a Multimedia, derbäikoumen. Zanter 1980 ass d'[[Université Paris VIII|Universitéit Paris 8 Vincennes-Saint Denis]] zu Saint-Denis. D'[[Olympescht Duerf]] fir d'[[Olympesch Summerspiller 2024]] an d'[[Paralympesch Spiller]] 2024 gouf zu Saint-Denis, sou wéi och an den Nopeschgemenge [[Saint-Ouen-sur-Seine|Saint-Ouen]] a [[L'Île-Saint-Denis]] gebaut. Direkt no de Spiller gouf et ëmgebaut fir doraus 3000 Wunnengen, eng Residenz fir Studenten, en Hotel, sechs Hektar Gréngs, 120.000 m² fir Betriber, Büroen a Servicer mat Plaz fir 6000 Beschäftigter an 3.200 m² ëffentlech Gebaier, souwéi Schoulen.<ref>{{citation|URL=https://olympics.com/fr/paris-2024/les-jeux/village|Titel=Le village des athlèthes|Gekuckt=18.11.2024|Editeur=Internationales Olympisches Komitee|Sprooch=fr}}</ref> Den historeschen Zentrum ass zanter den 2020er Joren am Gaang sanéiert an urbanistesch opgebessert ze ginn. De Quartier Pleyel gëtt ausgebaut, woubäi dann an der Metrosstatioun [[Saint-Denis – Pleyel (Paräisser Metro)|Saint-Denis Pleyel]] bis 2030, véier nei Metroslinnen ([[Linn 14 (Paräisser Metro)|14]], [[Linn 15 (Paräisser Metro)|15]], [[Linn 16 (Paräisser Metro)|16]] a [[Linn 17 (Paräisser Metro)|17]]) zesummekommen.<ref>{{citation|URL=https://ville-saint-denis.fr/pleyel-quartier-de-vie|Titel=Pleyel, ein Lebensviertel für alle|Gekuckt=18.11.2024.|Editeur=Gemeng Saint-Denis|Sprooch=de|archivedate=2024-12-31|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241231142452/https://ville-saint-denis.fr/pleyel-quartier-de-vie}}</ref> Och de Quartier Fauvettes-Joncherolles gëtt grëndlech renovéiert. == Literatur == * ''Le Patrimoine des Communes de la Seine-Saint-Denis.'' 2.&nbsp;Auflage. Flohic Éditions, Paris 2002, ISBN 2-84234-133-3, S.&nbsp;315–345. == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Gemengen am Departement Seine-Saint-Denis]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://web.archive.org/web/20200222161201/http://www.saint-denis.culture.fr/fr/index.html Saint-Denis, une ville au Moyen-Âge], Geschichtsportal (Ministère de la culture et de la communication) {{Referenzen}} [[Kategorie:Nei Gemengen am Departement Seine-Saint-Denis]] [[Kategorie:Gemengen am Departement Seine-Saint-Denis]] [[Kategorie:Etappestied vum Tour de France]] 6jiqk06v16scmuzqz9m1benmedmumbl Auguste Collart (Jong) 0 172819 2669447 2667856 2026-03-31T23:20:23Z Robby 393 elo mam Doudesdatum inklusiv Quell + Buergermeeschter vu Beetebuerg 2669447 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Politiker Auguste Collart (1858-?)|aner Leit mat deem Numm|Auguste Collart}} {{SkizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De Léon '''Auguste Collart''', gebuer de [[25. Mee]] [[1858]]<ref> [https://persist.lu/ark:70795/12gj6n/pages/3/articles/DTL46 Inland]. In: Luxemburger Wort, 1889. Jg., nº 296 (23.10.1889), p. 3 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref> zu [[Beetebuerg]], an do gestuerwen den [[8. Mee]] [[1906]]<ref>De [https://www.luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I154044&tree=mpauly Léon Auguste Collart] op www.luxracines.lu</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Politiker]]. Vun 1887 bis 1901 war hien Deputéierten an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> Hie war vun 1885 bis zu sengem Doud 1906 Buergermeeschter vun der [[Gemeng Beetebuerg]].<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/0m1vwd/pages/3/articles/DTL82?search=Collart|Titel=Bettembourg|Gekuckt=2026-03-31|Datum=1906-05-09|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:L'Indépendance luxembourgeoise]]|Säiten=Säit 3|Sprooch=fr}}</ref> Hie war de Jong vum [[Auguste Collart (1782-1870)]]. == Gielercher == * {{OCCCH|(Promotioun 1900)}}<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/h15018btdv/pages/1/articles/DIVL15?search=collart|Titel=Avis - Ordre de la couronne de chêne|Gekuckt=2026-03-31|Datum=1900-07-27|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Mémorial]]|Säiten=Säit 1 (numeréiert 437)|Sprooch=fr}}</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Collart Auguste 2}} [[Kategorie:Gebuer 1858]] [[Kategorie:Gestuerwen 1906]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] [[Kategorie:Famill Collart]] [[Kategorie:Chevalier de l'ordre de la couronne de chêne]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Beetebuerg]] 7xcrz6idn7hif86yonw81r3m4is87wq Jennifer Geerlings-Simons 0 173041 2669452 2644320 2026-04-01T07:00:21Z ~2026-29608-4 69362 2669452 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} D''''Jennifer Simons''', och '''Jennifer Geerlings-Simons''', gebuer de [[5. September]] [[1953]] zu [[Paramaribo]], am [[Surinam]], ass eng surinamesch Politikerin. Si war vun 2010 bis 2020 Presidentin vun der Nationalversammlung vu Surinam. 2024 gouf si Presidentin vun der ''Nationale Democratische Partij'' (NDP). Nodeems dës d'Parlamentswalen 2025 knapps gewonnen hat, gouf d'Jennifer Simons de 6. Juli 2025 zu der Presidentin vum Land gewielt.<ref>Ank Kuipers: [https://www.reuters.com/world/suriname-parliament-elects-simons-first-female-president-2025-07-06/ "Suriname parliament elects Simons as first female president."] reutets.com, 2025-07-06.</ref> Si ass vu Beruff Doktesch, an huet vun 1981 bis 2010 als [[Generalist (Dokter)|Generalistin]] beim Gesondheetsministère geschafft, Ë.&nbsp;a. war si do vun 1996 bis 2001 Managerin vum nationalen [[AIDS]]-Programm. Gläichzäiteg war si vun 1996 bis 2025 Deputéiert fir d'NDP am Parlament, dorënner 2010 bis 2020 als Parlamentspresidentin. == Um Spaweck == {{Commonscat|Jennifer Geerlings-Simons}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{Navigatioun Presidente vu Surinam}} {{DEFAULTSORT:Simons Jennifer}} [[Kategorie:Politiker (Surinam)]] [[Kategorie:Presidente vum Surinam]] [[Kategorie:Gebuer 1953]] 4t9lwh0k8b22eiw5pvduf04m1u55pt6 2669464 2669452 2026-04-01T07:35:11Z Les Meloures 580 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Politiker (Surinam)]] ewechgeholl 2669464 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} D''''Jennifer Simons''', och '''Jennifer Geerlings-Simons''', gebuer de [[5. September]] [[1953]] zu [[Paramaribo]], am [[Surinam]], ass eng surinamesch Politikerin. Si war vun 2010 bis 2020 Presidentin vun der Nationalversammlung vu Surinam. 2024 gouf si Presidentin vun der ''Nationale Democratische Partij'' (NDP). Nodeems dës d'Parlamentswalen 2025 knapps gewonnen hat, gouf d'Jennifer Simons de 6. Juli 2025 zu der Presidentin vum Land gewielt.<ref>Ank Kuipers: [https://www.reuters.com/world/suriname-parliament-elects-simons-first-female-president-2025-07-06/ "Suriname parliament elects Simons as first female president."] reutets.com, 2025-07-06.</ref> Si ass vu Beruff Doktesch, an huet vun 1981 bis 2010 als [[Generalist (Dokter)|Generalistin]] beim Gesondheetsministère geschafft, Ë.&nbsp;a. war si do vun 1996 bis 2001 Managerin vum nationalen [[AIDS]]-Programm. Gläichzäiteg war si vun 1996 bis 2025 Deputéiert fir d'NDP am Parlament, dorënner 2010 bis 2020 als Parlamentspresidentin. == Um Spaweck == {{Commonscat|Jennifer Geerlings-Simons}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{Navigatioun Presidente vu Surinam}} {{DEFAULTSORT:Simons Jennifer}} [[Kategorie:Presidente vum Surinam]] [[Kategorie:Gebuer 1953]] pk84g9nybhxmbpb7k6w97vyvtjdxd25 Schabloun:Bléck 2026 40 10 173105 2669419 2646448 2026-03-31T17:23:36Z Zinneke 34 2669419 wikitext text/x-wiki {{BléckBild |Bild=Karpvähiline.jpg |Bildgréisst=400px |Bildtext=d'[[Ostrakoden]]-Aart ''[[Dolerocypris|Dolerocypris fasciata]]''}}<noinclude>[[Kategorie:Schabloune Bléck 2026|Bléck 2026 40]]</noinclude> 8hn2ekbdvjf9os6ddzejxn0i1ayrjtk Lëtzebuergesch Dammefoussballnationalekipp 0 173330 2669492 2655915 2026-04-01T09:22:49Z GilPe 14980 Update Trainerduo 2669492 wikitext text/x-wiki {{Foussballnationalekipp | land = {{LUX}} | logo = [[Fichier:Lëtzebuerger Nationalekipp Logo, 2023.png|200px|Logo]] | spëtznumm = [[Roude Léiw|D'Rout Léiwinnen]]<br>(Les lionnes rouges,<br>Die Roten Löwinnen) | federatioun = [[Fédération luxembourgeoise de football|FLF]] | trainer = [[Cristina Correia]], [[Daniel Zirbes]] | meescht matcher = [[Amy Thompson]] (54) | meescht goler = [[Amy Thompson]] (36) | stadion = [[Stadion vu Lëtzebuerg]]<br>(Stad Lëtzebuerg) | éischte match = {{LUX}} – {{SVK}} 0–4<br>[[18. November]] [[2006]], [[Jonglënster]] | héchst victoire = {{PYF-f}} Tahiti - {{LUX}}: 0–11<br>[[19. Februar]] [[2022]], [[Molsheim]] | héchst nidderlag = {{LUX}} - {{POL}}: 0–12<br>[[12. Februar]] [[2014]], [[Kietscht]] | WM participatiounen = | WM éischt = | WM bescht = | regional participatiounen = | numm regional kompetitioun = | éischt regional kompetitioun = | regional kompetitioun resultat = | aner participatiounen = | numm aner kompetitioun = | éischt aner kompetitioun = | aner kompetitioun resultat = | pattern_la1 = | pattern_b1 = | pattern_ra1 = | pattern_sh1 = | pattern_so1 = | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = 000099 | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = | pattern_b2 = | pattern_ra2 = | pattern_sh2 = | pattern_so2 = | leftarm2 = FF0000 | body2 = FF0000 | rightarm2 = FF0000 | shorts2 = FF0000 | socks2 = 00FF000004F }} D''''lëtzebuergesch Dammefoussballnationalekipp''' (Spëtznumm: ''Rout Léiwinnen'') ass eng Selektioun vun de beschte [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]] Foussballspillerinnen, déi vun der [[Fédération luxembourgeoise de football]] (FLF) ausgewielt ginn. D'Ekipp besteet zënter Juni 2003 a vertrëtt [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] am internationalen [[Foussball|Dammefoussball]]. D'Ekipp gëtt zënter dem 24. Mäerz 2026 vum Trainerduo [[Cristina Correia]] an [[Daniel Zirbes]] trainéiert<ref>{{Citation|URL=https://www.flf.lu/post-296485v4/posts/65166|Titel=CRISTINA CORREIA ET DANIEL ZIRBES À LA TÊTE DES ROUT LÉIWINNEN - post - Fédération Luxembourgeoise de Football|Gekuckt=2026-04-01|Wierk=www.flf.lu|Sprooch=en}}</ref> als Nofollger vum [[Daniel Santos]] deen d'Rout Léiwinnen zënter dem Summer 2020 trainéiert hat. Dem Santos säi Kontrakt war den 11. Mäerz 2026 wéinst presuméiertem Feelverhale géintiwwer Spillerinnen gekënnegt ginn<ref>{{Citation|URL=https://www.flf.lu/post-296485v4/posts/64969|Titel=RÉSILIATION DU CONTRAT DE L'ENTRAÎNEUR DE LA SÉLECTION NATIONALE DES DAMES - post - Fédération Luxembourgeoise de Football|Gekuckt=2026-04-01|Wierk=www.flf.lu|Sprooch=en}}</ref>. == Geschicht == Am Joer 2006 huet d'Ekipp fir d'éischt Kéier un der Qualifikatioun fir e groussen Tournoi, der [[UEFA]] Dammefoussball-Europameeschterschaft 2009, deelgeholl. D'4–2 Victoire géint [[Malta]] war déi éischt Victoire fir Lëtzebuerg, an d'Ekipp koum duerno op d'Plaz 60 an der [[Fédération Internationale de Football Association|FIFA]] Weltranglëscht, déi bis elo bescht Plaz déi d'Ekipp erreecht huet. Duerno ass d'Ekipp fir eng Zäit aus dem Ranking erausgefall well se ze mann Matcher gespillt hat, a gouf op der 117. Plaz notéiert. Am August 2025 war s'op der 110. Plaz klasséiert<ref>{{Citation|URL=https://inside.fifa.com/de/fifa-world-ranking/women?dateId=ranking_20250807|Titel=Aktuelle Weltrangliste der Frauen|Gekuckt=05.12.2025|Datum=07.08.2025|Editeur=inside.fifa.com|Sprooch=de}}</ref>. An der Virronn fir d'Europameeschterschaft 2013 koum d'Ekipp beim Tournoi a [[Nordmazedonien|Mazedonien]] op déi drëtt Platz an hirer Grupp. Virun der Weltmeeschterschaft 2011 hunn d'Rout Léiwinnen eng éischt Kéier géint eng Ekipp gespillt, déi net Member vun der UEFA war; de Match géint [[Equatorialguinea]] hu se verluer. An der Prequalifikatioun fir d'Weltmeeschterschaft 2015 huet d'Ekipp et net fäerdeg bruecht, sech fir déi eigentlech Qualifikatioun duerchzesetzen: op [[Malta]] gouf et just en 0–0 Gläichstand géint [[Lettland]]. A [[Moldawien|Moldawie]] koum d'Ekipp an der Prequalifikatioun fir d'EM 2017 op déi lescht Plaz an hirer Grupp. Och an der Prequalifikatioun fir d'WM 2019 ass d'Ekipp op der leschter Plaz gelant a krut keng Punkten. 2025 waren d'Léiwinnen dunn awer déi Éischtplacéiert an der Grupp C3 vun der [[UEFA Women's Nations League]] an hunn et domat gepackt fir an d'Liga B opzesteigen. == Aktuelle Kader == (Stand 1. Dezember 2025) {| class="wikitable sortable" |- style="background:#9799F3" !Nr. !Numm !Veräin !Gebuertsdatum !Asätz !Goler |- class="sortbottom" ! colspan="8" style="background:#EFEFEF" |Gol |- style="background:#FFECCE" | style="text-align:center" |1 |[[Emma Goetz]] |{{AUT|#}}, [[FK Austria Wien]] |6. Januar 2006 | style="text-align:center" |2 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#FFECCE" | style="text-align:center" |23 |[[Lisi Oberweis]] |{{LUX|#}}, [[FC Mamer 32]] |8. November 1998 | style="text-align:center" |1 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#FFECCE" | style="text-align:center" | |[[Lucie Schlimé]] |{{DEU|#}}, [[SC Sand]] |19. September 2003 | style="text-align:center" |36 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#FFECCE" | style="text-align:center" |12 |[[Joy Jung]] |{{LUX|#}}, [[Swift Hesper]] |17. Mäerz 2006 | style="text-align:center" |3 | style="text-align:center" |0 |- class="sortbottom" ! colspan="8" style="background:#EFEFEF" |Ofwier |- style="background:#E7FAEC" <!--|- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" | |[[Ana Abreu Barbosa]] |{{LUX|#}}, [[Racing FC Union Lëtzebuerg]] |13. Mee 2007 | style="text-align:center" |18 | style="text-align:center" |1--> <!--|- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" | |[[Vera Villegas]] |{{FRA|#}}, [[Stade Reims]] |15. August 2007 | style="text-align:center" |2 | style="text-align:center" |0--> |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |3 |[[Amal Cherkane]] |{{LUX|#}}, [[Sporting Beetebuerg]] |16. September 2004 | style="text-align:center" |4 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |5 |[[Emma Kremer]] |{{DEU|#}}, [[Vorwärts Spoho Köln]] |28. Juli 2000 | style="text-align:center" |34 | style="text-align:center" |1 |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |15 |[[Leticia Mateus]] |{{LUX|#}}, [[Jeunesse Jonglënster]] |31. Juli 2004 | style="text-align:center" |14 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |? |[[Rita Sousa Leite]] |{{POR|#}}, [[FC Tirsense]] |14. Juli 1997 | style="text-align:center" |12 | style="text-align:center" |1 |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |? |[[Liane Freymann]] |{{DEU|#}}, [[SV Deutz 05]] |3. November 2001 | style="text-align:center" |2 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |4 |[[Andreia Silva Machado]] |{{LUX|#}}, [[Racing FC Union Lëtzebuerg]] |1. Abrëll 1995 | style="text-align:center" |32 | style="text-align:center" |3 |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |22 |[[Kimberly Dos Santos]] |{{DEU|#}}, [[1. FC Saarbrécken]] |26. Februar 1998 | style="text-align:center" |48 | style="text-align:center" |4 |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |? |[[Andreia Faria Dos Santos]] |{{LUX|#}}, [[Swift Hesper]] |23. September 2003 | style="text-align: center;" |3 | style="text-align: center;" |0 <!--|- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" | |[[Anna Miny]] |{{DEU|#}}, [[TuS Issel]] |23. Mee 2007 | style="text-align:center" |4 | style="text-align:center" |1--> |- style="background:#FFECCE" |- class="sortbottom" ! colspan="14" style="background:#EFEFEF" |Mëttelfeld |- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" |6 |[[Marta Estevez Garcia]] |{{LUX|#}}, [[Racing FC Union Lëtzebuerg]] |5. Juni 1997 | style="text-align:center" |51 | style="text-align:center" |7 |- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" |10 |[[Laura Miller]] (Kapitänin) |{{DEU|#}}, [[1. FC Nürnberg]] |7. Dezember 2001 | style="text-align:center" |37 | style="text-align:center" |7 |- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" |11 |[[Charlotte Schmit]] |{{POR|#}}, [[Sporting Lissabon]] |17. Januar 2006 | style="text-align:center" |30 | style="text-align:center" |3 <!--|- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" | |[[Leila Schmit]] |{{DEU|#}}, [[SV 07 Elversberg]] |9. November 2006 | style="text-align:center" |19 | style="text-align:center" |0--> <!--|- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" | |[[Olivia Konsbruck]] |{{LUX|#}}, [[Swift Hesper]] |9. Februar 2007 | style="text-align:center" |3 | style="text-align:center" |0--> |- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" |? |[[Gioia Fiorucci]] |{{LUX|#}}, [[UN Käerjeng 97]] |23. Dezember 2003 | style="text-align:center" |2 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" |8 |[[Edina Kocan]] |{{LUX|#}}, [[Racing FC Union Lëtzebuerg]] |27. Februar 2002 | style="text-align:center" |21 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" |18 |[[Catarina Teixeira Lavinas]] |{{DEU|#}}, [[SV 07 Elversberg]] |28. September 2002 | style="text-align:center" |17 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#FFD2D6" |- class="sortbottom" ! colspan="8" style="background:#EFEFEF" |Stuerm |- style="background:#FFD2D6" | style="text-align:center" |7 |[[Joana Lourenco Magalhaes]] |{{LUX|#}}, [[Young Boys Dikrech]] |4. Juni 2004 | style="text-align:center" |35 | style="text-align:center" |10 |- style="background:#FFD2D6" | style="text-align:center" |17 |[[Caroline Jorge Magalhaes]] |{{LUX|#}}, [[Racing FC Union Lëtzebuerg]] |19. November 2005    | style="text-align:center" |30 | style="text-align:center" |5 |- style="background:#FFD2D6" | style="text-align:center" |19 |[[Rachel Kirps]] |{{DEU|#}}, [[SV 07 Elversberg]] |1. Dezember 2005 | style="text-align:center" |8 | style="text-align:center" |1 |- style="background:#FFD2D6" | style="text-align:center" |? |[[Anouchka Besch]] |{{LUX|#}}, [[FC Jeunesse Jonglënster]] |29. Oktober 1999 | style="text-align:center" |10 | style="text-align:center" |0 <!--|- style="background:#FFD2D6" | style="text-align:center" | |[[Charlie Jorge Magalhaes]] |{{LUX|#}}, [[FC Jeunesse Jonglënster]] |13. November 2008 | style="text-align:center" |1 | style="text-align:center" |0--> |- style="background:#FFD2D6" | style="text-align:center" |20 |[[Hannah Dietrich]] |{{DEU|#}}, [[1. FC Saarbrécken]] |25. November 2009 | style="text-align:center" |4 | style="text-align:center" |1 |- style="background:#FFD2D6" | style="text-align:center" |9 |[[Amy Thompson]] |{{LUX|#}}, [[FC Déifferdeng 03]] |28. Juli 1994 | style="text-align:center" |54 | style="text-align:center" |36 |} == Kuckt och == {{Kuckt och Portal Sport}} * {{de}} [[:de:Liste der luxemburgischen Fußballnationalspielerinnen|Lëscht vun de Spillerinne vun der Nationalekipp]] * {{de}} [[:de:Liste der Länderspiele der luxemburgischen Fußballnationalmannschaft der Frauen|Lëscht vun de Lännerspiller vun der Dammennationalekipp]] * [[Lëtzebuergesch Foussballnationalekipp|Lëtzebuergesch Härefussballnationalekipp]] * [[Fédération luxembourgeoise de football]] == Éierungen == {{Navigatioun Sportsekipp vum Joer (L) |Numm virdrun = [[Lëtzebuergesch Dammebasketballnationalekipp|Dammebasketballnationalekipp]] |Joer = [[2025]] |Numm duerno = -- }} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://www.flf.lu/kader-staff-80254v4/groups/142729/seasons/218 Lëtzebuergesch Dammefoussballnationalekipp] op der Säit vun der FLF {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Letzebuergesch Dammefoussballnationalekipp}} [[Kategorie:Foussballnationalekippen|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Foussballnationalekipp|Nationalekipp Dammen]] [[Kategorie:Foussball zu Lëtzebuerg|Nationalekipp Dammen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Sportler vum Joer]] 3clssn3pmgb16dugp6judqft3h1c3uu 2669496 2669492 2026-04-01T09:33:53Z ~2026-29608-4 69362 Eifeler. 2669496 wikitext text/x-wiki {{Foussballnationalekipp | land = {{LUX}} | logo = [[Fichier:Lëtzebuerger Nationalekipp Logo, 2023.png|200px|Logo]] | spëtznumm = [[Roude Léiw|D'Rout Léiwinnen]]<br>(Les lionnes rouges,<br>Die Roten Löwinnen) | federatioun = [[Fédération luxembourgeoise de football|FLF]] | trainer = [[Cristina Correia]], [[Daniel Zirbes]] | meescht matcher = [[Amy Thompson]] (54) | meescht goler = [[Amy Thompson]] (36) | stadion = [[Stadion vu Lëtzebuerg]]<br>(Stad Lëtzebuerg) | éischte match = {{LUX}} – {{SVK}} 0–4<br>[[18. November]] [[2006]], [[Jonglënster]] | héchst victoire = {{PYF-f}} Tahiti - {{LUX}}: 0–11<br>[[19. Februar]] [[2022]], [[Molsheim]] | héchst nidderlag = {{LUX}} - {{POL}}: 0–12<br>[[12. Februar]] [[2014]], [[Kietscht]] | WM participatiounen = | WM éischt = | WM bescht = | regional participatiounen = | numm regional kompetitioun = | éischt regional kompetitioun = | regional kompetitioun resultat = | aner participatiounen = | numm aner kompetitioun = | éischt aner kompetitioun = | aner kompetitioun resultat = | pattern_la1 = | pattern_b1 = | pattern_ra1 = | pattern_sh1 = | pattern_so1 = | leftarm1 = FFFFFF | body1 = FFFFFF | rightarm1 = FFFFFF | shorts1 = 000099 | socks1 = FFFFFF | pattern_la2 = | pattern_b2 = | pattern_ra2 = | pattern_sh2 = | pattern_so2 = | leftarm2 = FF0000 | body2 = FF0000 | rightarm2 = FF0000 | shorts2 = FF0000 | socks2 = 00FF000004F }} D''''lëtzebuergesch Dammefoussballnationalekipp''' (Spëtznumm: ''Rout Léiwinnen'') ass eng Selektioun vun de beschte [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]] Foussballspillerinnen, déi vun der [[Fédération luxembourgeoise de football]] (FLF) ausgewielt ginn. D'Ekipp besteet zënter Juni 2003 a vertrëtt [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] am internationalen [[Foussball|Dammefoussball]]. D'Ekipp gëtt zënter dem 24. Mäerz 2026 vum Trainerduo [[Cristina Correia]] an [[Daniel Zirbes]] trainéiert<ref>{{Citation|URL=https://www.flf.lu/post-296485v4/posts/65166|Titel=CRISTINA CORREIA ET DANIEL ZIRBES À LA TÊTE DES ROUT LÉIWINNEN - post - Fédération Luxembourgeoise de Football|Gekuckt=2026-04-01|Wierk=www.flf.lu|Sprooch=en}}</ref> als Nofollger vum [[Daniel Santos]] deen d'Rout Léiwinnen zënter dem Summer 2020 trainéiert hat. Dem Santos säi Kontrakt war den 11. Mäerz 2026 wéinst presuméiertem Feelverhale géintiwwer Spillerinne gekënnegt ginn<ref>{{Citation|URL=https://www.flf.lu/post-296485v4/posts/64969|Titel=RÉSILIATION DU CONTRAT DE L'ENTRAÎNEUR DE LA SÉLECTION NATIONALE DES DAMES - post - Fédération Luxembourgeoise de Football|Gekuckt=2026-04-01|Wierk=www.flf.lu|Sprooch=en}}</ref>. == Geschicht == Am Joer 2006 huet d'Ekipp fir d'éischt Kéier un der Qualifikatioun fir e groussen Tournoi, der [[UEFA]] Dammefoussball-Europameeschterschaft 2009, deelgeholl. D'4–2 Victoire géint [[Malta]] war déi éischt Victoire fir Lëtzebuerg, an d'Ekipp koum duerno op d'Plaz 60 an der [[Fédération Internationale de Football Association|FIFA]] Weltranglëscht, déi bis elo bescht Plaz déi d'Ekipp erreecht huet. Duerno ass d'Ekipp fir eng Zäit aus dem Ranking erausgefall well se ze mann Matcher gespillt hat, a gouf op der 117. Plaz notéiert. Am August 2025 war s'op der 110. Plaz klasséiert<ref>{{Citation|URL=https://inside.fifa.com/de/fifa-world-ranking/women?dateId=ranking_20250807|Titel=Aktuelle Weltrangliste der Frauen|Gekuckt=05.12.2025|Datum=07.08.2025|Editeur=inside.fifa.com|Sprooch=de}}</ref>. An der Virronn fir d'Europameeschterschaft 2013 koum d'Ekipp beim Tournoi a [[Nordmazedonien|Mazedonien]] op déi drëtt Platz an hirer Grupp. Virun der Weltmeeschterschaft 2011 hunn d'Rout Léiwinnen eng éischt Kéier géint eng Ekipp gespillt, déi net Member vun der UEFA war; de Match géint [[Equatorialguinea]] hu se verluer. An der Prequalifikatioun fir d'Weltmeeschterschaft 2015 huet d'Ekipp et net fäerdeg bruecht, sech fir déi eigentlech Qualifikatioun duerchzesetzen: op [[Malta]] gouf et just en 0–0 Gläichstand géint [[Lettland]]. A [[Moldawien|Moldawie]] koum d'Ekipp an der Prequalifikatioun fir d'EM 2017 op déi lescht Plaz an hirer Grupp. Och an der Prequalifikatioun fir d'WM 2019 ass d'Ekipp op der leschter Plaz gelant a krut keng Punkten. 2025 waren d'Léiwinnen dunn awer déi Éischtplacéiert an der Grupp C3 vun der [[UEFA Women's Nations League]] an hunn et domat gepackt fir an d'Liga B opzesteigen. == Aktuelle Kader == (Stand 1. Dezember 2025) {| class="wikitable sortable" |- style="background:#9799F3" !Nr. !Numm !Veräin !Gebuertsdatum !Asätz !Goler |- class="sortbottom" ! colspan="8" style="background:#EFEFEF" |Gol |- style="background:#FFECCE" | style="text-align:center" |1 |[[Emma Goetz]] |{{AUT|#}}, [[FK Austria Wien]] |6. Januar 2006 | style="text-align:center" |2 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#FFECCE" | style="text-align:center" |23 |[[Lisi Oberweis]] |{{LUX|#}}, [[FC Mamer 32]] |8. November 1998 | style="text-align:center" |1 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#FFECCE" | style="text-align:center" | |[[Lucie Schlimé]] |{{DEU|#}}, [[SC Sand]] |19. September 2003 | style="text-align:center" |36 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#FFECCE" | style="text-align:center" |12 |[[Joy Jung]] |{{LUX|#}}, [[Swift Hesper]] |17. Mäerz 2006 | style="text-align:center" |3 | style="text-align:center" |0 |- class="sortbottom" ! colspan="8" style="background:#EFEFEF" |Ofwier |- style="background:#E7FAEC" <!--|- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" | |[[Ana Abreu Barbosa]] |{{LUX|#}}, [[Racing FC Union Lëtzebuerg]] |13. Mee 2007 | style="text-align:center" |18 | style="text-align:center" |1--> <!--|- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" | |[[Vera Villegas]] |{{FRA|#}}, [[Stade Reims]] |15. August 2007 | style="text-align:center" |2 | style="text-align:center" |0--> |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |3 |[[Amal Cherkane]] |{{LUX|#}}, [[Sporting Beetebuerg]] |16. September 2004 | style="text-align:center" |4 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |5 |[[Emma Kremer]] |{{DEU|#}}, [[Vorwärts Spoho Köln]] |28. Juli 2000 | style="text-align:center" |34 | style="text-align:center" |1 |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |15 |[[Leticia Mateus]] |{{LUX|#}}, [[Jeunesse Jonglënster]] |31. Juli 2004 | style="text-align:center" |14 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |? |[[Rita Sousa Leite]] |{{POR|#}}, [[FC Tirsense]] |14. Juli 1997 | style="text-align:center" |12 | style="text-align:center" |1 |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |? |[[Liane Freymann]] |{{DEU|#}}, [[SV Deutz 05]] |3. November 2001 | style="text-align:center" |2 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |4 |[[Andreia Silva Machado]] |{{LUX|#}}, [[Racing FC Union Lëtzebuerg]] |1. Abrëll 1995 | style="text-align:center" |32 | style="text-align:center" |3 |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |22 |[[Kimberly Dos Santos]] |{{DEU|#}}, [[1. FC Saarbrécken]] |26. Februar 1998 | style="text-align:center" |48 | style="text-align:center" |4 |- style="background:#E7FAEC" | style="text-align:center" |? |[[Andreia Faria Dos Santos]] |{{LUX|#}}, [[Swift Hesper]] |23. September 2003 | style="text-align: center;" |3 | style="text-align: center;" |0 <!--|- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" | |[[Anna Miny]] |{{DEU|#}}, [[TuS Issel]] |23. Mee 2007 | style="text-align:center" |4 | style="text-align:center" |1--> |- style="background:#FFECCE" |- class="sortbottom" ! colspan="14" style="background:#EFEFEF" |Mëttelfeld |- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" |6 |[[Marta Estevez Garcia]] |{{LUX|#}}, [[Racing FC Union Lëtzebuerg]] |5. Juni 1997 | style="text-align:center" |51 | style="text-align:center" |7 |- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" |10 |[[Laura Miller]] (Kapitänin) |{{DEU|#}}, [[1. FC Nürnberg]] |7. Dezember 2001 | style="text-align:center" |37 | style="text-align:center" |7 |- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" |11 |[[Charlotte Schmit]] |{{POR|#}}, [[Sporting Lissabon]] |17. Januar 2006 | style="text-align:center" |30 | style="text-align:center" |3 <!--|- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" | |[[Leila Schmit]] |{{DEU|#}}, [[SV 07 Elversberg]] |9. November 2006 | style="text-align:center" |19 | style="text-align:center" |0--> <!--|- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" | |[[Olivia Konsbruck]] |{{LUX|#}}, [[Swift Hesper]] |9. Februar 2007 | style="text-align:center" |3 | style="text-align:center" |0--> |- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" |? |[[Gioia Fiorucci]] |{{LUX|#}}, [[UN Käerjeng 97]] |23. Dezember 2003 | style="text-align:center" |2 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" |8 |[[Edina Kocan]] |{{LUX|#}}, [[Racing FC Union Lëtzebuerg]] |27. Februar 2002 | style="text-align:center" |21 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#DFEDFD" | style="text-align:center" |18 |[[Catarina Teixeira Lavinas]] |{{DEU|#}}, [[SV 07 Elversberg]] |28. September 2002 | style="text-align:center" |17 | style="text-align:center" |0 |- style="background:#FFD2D6" |- class="sortbottom" ! colspan="8" style="background:#EFEFEF" |Stuerm |- style="background:#FFD2D6" | style="text-align:center" |7 |[[Joana Lourenco Magalhaes]] |{{LUX|#}}, [[Young Boys Dikrech]] |4. Juni 2004 | style="text-align:center" |35 | style="text-align:center" |10 |- style="background:#FFD2D6" | style="text-align:center" |17 |[[Caroline Jorge Magalhaes]] |{{LUX|#}}, [[Racing FC Union Lëtzebuerg]] |19. November 2005    | style="text-align:center" |30 | style="text-align:center" |5 |- style="background:#FFD2D6" | style="text-align:center" |19 |[[Rachel Kirps]] |{{DEU|#}}, [[SV 07 Elversberg]] |1. Dezember 2005 | style="text-align:center" |8 | style="text-align:center" |1 |- style="background:#FFD2D6" | style="text-align:center" |? |[[Anouchka Besch]] |{{LUX|#}}, [[FC Jeunesse Jonglënster]] |29. Oktober 1999 | style="text-align:center" |10 | style="text-align:center" |0 <!--|- style="background:#FFD2D6" | style="text-align:center" | |[[Charlie Jorge Magalhaes]] |{{LUX|#}}, [[FC Jeunesse Jonglënster]] |13. November 2008 | style="text-align:center" |1 | style="text-align:center" |0--> |- style="background:#FFD2D6" | style="text-align:center" |20 |[[Hannah Dietrich]] |{{DEU|#}}, [[1. FC Saarbrécken]] |25. November 2009 | style="text-align:center" |4 | style="text-align:center" |1 |- style="background:#FFD2D6" | style="text-align:center" |9 |[[Amy Thompson]] |{{LUX|#}}, [[FC Déifferdeng 03]] |28. Juli 1994 | style="text-align:center" |54 | style="text-align:center" |36 |} == Kuckt och == {{Kuckt och Portal Sport}} * {{de}} [[:de:Liste der luxemburgischen Fußballnationalspielerinnen|Lëscht vun de Spillerinne vun der Nationalekipp]] * {{de}} [[:de:Liste der Länderspiele der luxemburgischen Fußballnationalmannschaft der Frauen|Lëscht vun de Lännerspiller vun der Dammennationalekipp]] * [[Lëtzebuergesch Foussballnationalekipp|Lëtzebuergesch Härefussballnationalekipp]] * [[Fédération luxembourgeoise de football]] == Éierungen == {{Navigatioun Sportsekipp vum Joer (L) |Numm virdrun = [[Lëtzebuergesch Dammebasketballnationalekipp|Dammebasketballnationalekipp]] |Joer = [[2025]] |Numm duerno = -- }} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://www.flf.lu/kader-staff-80254v4/groups/142729/seasons/218 Lëtzebuergesch Dammefoussballnationalekipp] op der Säit vun der FLF {{Referenzen an Notten}} {{DEFAULTSORT:Letzebuergesch Dammefoussballnationalekipp}} [[Kategorie:Foussballnationalekippen|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Foussballnationalekipp|Nationalekipp Dammen]] [[Kategorie:Foussball zu Lëtzebuerg|Nationalekipp Dammen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Sportler vum Joer]] 2ebzdnva29hw5vr0kewoimtt4544uuc Respekt- a Fräiheetspartei 0 174267 2669465 2660428 2026-04-01T07:42:58Z Mobby 12 60927 offiziell (nei) Faarf 2669465 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|der ungarescher Partei, där hiren Numm d'Ofkierzung TISZA huet|aner Bedeitungen|Tisza (Homonymie)}} {{Infobox Partei |Numm=Respekt- a Fräiheetspartei |native_name=Tisztelet és Szabadság Párt |Faarfcode=#88E8FF |Ofkierzung=TISZA |Logo=TISZA_2024.svg |Politesch Positioun=[[Mett-Riets (Politik)|Mëtt-riets]] |Europäesch Parlamentsgrupp=[[Europäesch Vollekspartei]] |Ideologien=[[Konservatismus]]<br>[[Populismus]]<br>[[Liberalismus]] |Gegrënnt=[[23. Oktober]] [[2020]] |President=Péter Magyar |Sëtz1_Titel=[[Ungarescht Parlament]] |Sëtz1={{Infobox Partei/Sëtz|0|199|hex=#88E8FF}} |Sëtz2={{Infobox Partei/Sëtz|7|21|hex=#88E8FF}} |Sëtz2_Titel=[[Europäescht Parlament|Europaparlament]] |Sëtz3_Titel=Generalversammlung vu Budapest |Sëtz3={{Infobox Partei/Sëtz|10|33|hex=#88E8FF}} |Websäit=[https://magyartisza.hu/ www.magyartisza.hu] }} [[Fichier:Peter Magyar.Viktor Orban.jpg|miniatur|258x258px|De [[Péter Magyar]] an de [[Viktor Orbán]] am Europaparlament.]] D''''Respekt- a Fräiheetspartei''', ([[Ungaresch|ung]]: ''Tisztelet és Szabadság Párt;'' gekierzt '''Tisza'''), ass eng [[Konservatismus|konservativ]] [[politesch Partei]] an [[Ungarn]] déi [[2020]] gegrënnt gouf. == Geschicht == D'Partei gouf bekannt, nodeems de fréiere [[Fidesz]] Parteimember [[Péter Magyar]] Parteimember gouf an iwwer d'[[Korruptioun]] am Land geschwat huet. Bei den [[Wale fir d'Europäescht Parlament|Europawale vun 2024]] huet d'Partei op ee Coup siwe Sëtz am [[Europäescht Parlament|Europäesche Parlament]] kritt. Virum Péter Magyar war d'Tisza eng kleng [[Konservatismus|konservativ]] Partei, déi sech als "ideologiefräi" definéiert huet. Ënnert dem Magyar gouf s'eng mëtt-riets Partei a Member vun der [[Europäesch Vollekspartei|Europäescher Vollekspartei]].<ref>{{Citation|Titel=European elections 2024: A night of drama as EU moves to right|URL=https://www.bbc.com/news/articles/c722rq29x7wo|Wierk=www.bbc.com|Datum=10.06.2024|Gekuckt=01.02.2026|Sprooch=en}}</ref> D'Partei huet vermidden, kloer ideologesch Positiounen ze huelen.<ref>{{Citation|Titel=The year of Péter Magyar: great expectations, great challenges|URL=https://www.osw.waw.pl/en/publikacje/osw-commentary/2025-06-05/year-peter-magyar-great-expectations-great-challenges|Wierk=OSW Centre for Eastern Studies|Datum=05.06.2025|Gekuckt=01.02.2026|Sprooch=en}}</ref> == Parteipresidenten == # Attila Szabó (2020 – 2024) # Péter Magyar (2024 – ) == Walresultater == === Europawalen === {| class="wikitable" ! scope="col" |Joer ! scope="col" |Stëmmen ! scope="col" |% ! scope="col" |Sëtz ! scope="col" |Rang ! scope="col" |Deputéiert ! scope="col" |Grupp |- | align="center" |2024 | align="right" |1.352.699 | align="right" |29,60 |{{Infobox Partei/Sëtz|7|21|hex=#ED4551}} |2. |Péter Magyar<br>Dóra Dávid<br>Gabriella Gerzsenyi<br>András Kulja<br>Kinga Kollár<br>Zoltán Tarr<br>Eszter Lakos |[[Europäesch Vollekspartei|EVP]] |} == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://magyartisza.hu/ Websäit vun der TISZA] {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Konservativ politesch Parteien]] [[Kategorie:Politesch Parteien an Ungarn]] [[Kategorie:Chrëschtlech-demokratesch Parteien]] d3frf0mv3w2di1t7htfljej7h0sdjok Schabloun:Bléck 2026 52 10 174342 2669399 2668136 2026-03-31T16:10:42Z Zinneke 34 2669399 wikitext text/x-wiki {{BléckBild |Bild=The Duomo and Tower of Pisa at sunrise.jpg |Bildgréisst=400px |Bildtext= den [[Doum zu Pisa|Doum]] an den [[Schifen Tuerm vu Pisa|Schifen Tuerm]] vu [[Pisa]].}}<noinclude>[[Kategorie:Schabloune Bléck 2026|Bléck 2026 52]]</noinclude> 7nx9daymhyj5kpliz6alr7x5mv4qjtl Diskussioun:An der Schwemm (Operett) 1 174448 2669471 2668172 2026-04-01T08:16:41Z Bdx 7724 /* 1927 */ 2669471 wikitext text/x-wiki == An der Press vun deemools == Als Komplement zum Haaptartikel hei e puer Informatiounen aus der Press vun deemools. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 17:05, 14. Feb. 2026 (UTC) === Samschdeg, 22. Abrëll 1922 === ==== Luxemburger Zeitung, Säit 1 ==== * URL: https://persist.lu/ark:70795/2c4d5xv2tr/pages/1/articles/DIVL52?search=schwemm :''Luxemburg 22. April. Die Erstaufführung der einaktigen Operette 'An der Schwemm' von Lou Koster und Batty Weber gestern abend im "Pôle Nord" hatte, wie vorauszusehen war, einen durchschlagenden Erfolg. Die bloße Ankündigung hatte genügt, um den Saal bis auf den letzten Platz - oder sagen wir lieber den allerletzten, denn einen letzten gibt es noch immer - zu besehen. Und die Direktion des Pôle Nord hatte es verstanden, durch einige erstklassige Variéténummern, wovon eine von Aug. Donnen übernommen worden war, die Spannung des Publikums noch zu steigern.'' :''Dann wogten und hüpften und vibrierten und tänzelten die absprechenden Weiten Ouvertüre durch den Saal und machten Stimmung. Und als sich die Bühne öffnete, ein allgemeines Ah! Die Schwemm an der Bisserbrücke ist auf die Bühne gezaubert worden. Es ist alles da, nichts vergessen. Hier spielt sich das von Batty Weber erdichtete Liebesgeschichtchen - denn was könnte es anders sein? - ab. Die Fabel ist möglichst einfach, unkompliziert. Die Umrahmung, die Musik, die Darstellungskunst haben daraus ein Kabinettstück gemacht. Besonders die Musik! Sie ist frisch, direkt eingehend, äußertest melodiös und sangbar und schön ausgereift. Die Erfindung ist zwanglos. Nichts is mit den Haaren herbeigezogen, alles spontan hinströmen. Die Komponistin trifft ebenso glücklich den humoristischen Ton im Liebeslied des Zangerlé, wie den des leidenschaftlichen Pathos in den Liedern Lori's und Reddy's. Viele Stellen darin, u.a. das Duett: Lori, aß et da wo'er... stehen weit über dem Niveau der Operette und verraten ein starkes Gefühl für den Stil des ernst bewegten Liedes.'' :''Von der Orchestration gilt unbedingt, was hier bereits darüber gesagt wurde. Die Effekte sind da, ohne daß sie gesucht wurden. Das durch die Cello- partie von Frl. Koster, einer Schwester der Komponistin, verstärkte Orchester Goetz hat seine Anpassungsfähigkeit bewiesen. Die Ouvertüre wurde mit schönem Elan und feinem Einfühlen in die Partitiur wiedergegeben, die Begleitung des Ganzen zeichnete sich durch Präzision und Verständnis für die Intentionen der Komponistin aus.'' :''Und die Darstellung? Ist es notwendig, zu sagen, daß alles klappte, wo Aug. Donnen die Regie übernommen hatte? Er selbst hatte in der Rolle des Zengerlé, die ihm auf den Leib zugeschnitten scheint, den unbestrittensten Erfolg. Frl. A. Kugener als Lori, und Herr Guill. Kaboth als Reddy haben, besonders in ihren mit innerer Glut vorgetragenen Liedern, die Gefühlswahrhaftigkeit des liebenden Paares. Frl. L. Koster als Miß, J. Krier als Dutz und M. Kubeler als Maya sind die richtigen Wasserratten, fesch und adrett und schnippisch dazu. Ihr Spiel ist frisch und bühnenfieberfrei, obwohl sie zum ersten Male an der Rampe stehen. Cocard, Heinen und Schmitz sowie Herr Kox als Prisongsschesser Struppes geben ihre Rollen mit Geschick wieder. Die Kostümierung und Ausstaffierung ist nett und bühnnengerecht, die Maske des Zeugerle ein Meisterstück des Herrn Moulin.'' :''Das Ganze ist durchweht von kräftiger, würziger Heimatlust, eine Bereicherung für die luxemburgische Theaterbühne.'' ==== L'Indépendance luxembourgeoise, Säit 1 ==== * URL: https://persist.lu/ark:70795/ngnrsc/pages/1/articles/DTL46?search=schwemm :''Au Pôle Nord | Une Première''<br> :''La salle du Pôle Nord était bondée hier soir par un public qui se trémoussait d’impatience dans l’attente de la petite opérette de Batty Weber et de Mlle Louise Koster. Et pourtant le sympathique directeur de l’établissement avait tout fait pour calmer cette fièvre de curiosité et pour remplir la première moitié de la soirée par d’amusants numéros de music-hall. N’avait-il pas engagé M. Aug. Donnen à nous donner un avant-goût de ce qu’il nous réservait, en intercalant entre les prouesses du contorsionniste Nisssata aidé de sa gracieuse partenaire et les étourdissants ébats chorégraphiques des danseurs excentriques d’Outre-Manche Gerrard and Kray, quelques-uns des couplets les plus célèbres de Dicks? L’éclatant succès qu’il remporta était du meilleur augure. Les deux mutilés de la guerre, connus sous le nom de «Bistren» ont su faire des horreurs de la grande tuerie dont leur jambe unique évoquait le souvenir hallucinant, un piment paradoxal et douloureux qui rehaussait, par la vertu du contraste, le spectacle émouvant de leurs prestigieuses acrobaties. Le public souligna par de longs applaudissements les hymnes nationaux des pays de l’Entente qui servaient à donner une allure d’apothéose au tableau final.'' :''La représentation de l’opérette: «An der Schwemm» (l’Ecole de Natation) qui remplissait la seconde moitié de la soirée, fut une longue succession d’éclats de rire et d’ovations largement méritées. Lequel des deux, de Batty Weber qui a écrit en dialecte luxembourgeois le texte de la saynète ou de Mlle Louise Koster qui a fait la musique, peut revendiquer le mérite de ce beau succès? Batty Weber a lui-même tranché la question, puisque manifestement toute la trame de son amusante intrigue n’avait d’autre but que de ménager a sa collaboratrice l’occasion de donner carrière à son invention et à sa verve musicale, et les airs entraînants, tour à tour espiègles ou chargés de sentiment, qu’au sortir de la salle on se prenait à fredonner et qui continuaient à vous obséder, prouvaient qu’elle en avait su tirer un merveilleux parti.'' :''La pièce est un spirituel imbroglio, relevé d'une savoureuse poésie de terroir, de saillies humoristiques et d’une légère pointe satirique. La riche et belle baigneuse Lory, incarnée sur la scène par Mlle Anna Kugener, s’aperçoit depuis longtemps que son maître de natation, le fringant caporal Reddy, interprété par M. Kaboth, est amoureux d'elle, mais qu’il est trop timide pour lui en faire l’aveu. Recourant à une ruse pour le faire sortir de son mutisme, elle simule une syncope dans l’eau, car elle est sûre que l’émotion où le jettera le sauvetage lui arrachera la déclaration si impatiemment attendue. Cette intrigue est traversée par les manœuvres du vieux bellâtre Zengerlé, digné et désopilant représentant de la confrérie des Tartuffe et des Basile. Cet archipatelin, dont M. Aug. Donnen a assumé le rôle, a jeté, lui aussi, son dévolu sur la belle Lory; il s’est embusqué dans une cabine pour prendre, d'un déclic de son kodak, la photographie de sa belle: mais il est berné à son tour par un échappé de la Villa Bruck, qui dans sa fuite précipitée traverse l’école de natation et emporte le costume du vieil hypocrite: d’où nouvelles complications qui donnent lieu à lies cascades de fou rire.'' :''Tout cela, cependant, ne vivrait pas sans le jeu: étourdissant des interprètes qui subissant l'irrésistible contagion du protagoniste, l'inénarrable Auguste Domnen, ont su faire ressortir tout ce qu’il y avait de savoureux et de pittoresque dans le dialogue et surtout tout ce qu’il y avait de suggestif et d’entraînant dans la musique de Mlle Louise Koster. M. Kox, dans le rôle de l'échappé de prison Struppes fut particulièrement goûté. Le soprano si flexible et si vibrant de Mlle Kugener, le sonore et expressif baryton de MM. Aug. Donnen et Kaboth n'ont jamais été aussi finement nuancés, et les chœurs des soldats représentés par MM. Gocard, Schmitz et Heinen et des baigneuses incarnées par Mlles Koster, Krier et Kubeler — celles-ci en ravissants et chatoyants costumes de bain — tout en vous offrant une fête pour les yeux, composaient un ensemble musical dont M. Gœtz, qui dirigeait l'orchestre avec sa maîtrise accoutumée, se montrait visiblement enchanté. Une mention spéciale est due à M. Tibor qui à larges coups de brosse avait évoqué le décor familier du viaduc et de la «Schwemm».'' ==== Tageblatt, Säit 3 ==== * URL: https://persist.lu/ark:70795/vg7z38/pages/3/articles/DTL63?search=nord : ''Luxemburg, 2.. April. Im "Pôle Nord". Der "Pôle Nord" hatte gestern Abend eine Besucherzahl zu verzeichnen, wie sie kaum bei der Aufführung von "Poule de Luxe" übertroffen wurde. Schon vor 9 Uhr war der Saal dicht besetzt. Man bemerkte eine groß Anzahl fremde Gesichter, was der Aufführung des einaktigen Operettchen von Batty Weber "An der Schwemm" mit Musik von Lou Koster zuzuschreiben ist.'' :''Der erste Teil des Programmes, verschiedene flotte neue Variéténummern und August Donnen in seinem Repertoire gefielen dem freudig aufgelegten Publikum und bereiteten die Stimmung auf die mit Spannung erwartete Weber'sche Operette vor. "An der Schwemm" war ursprünglich als Sketch gedach und wurde dann durch Hinzufügen von Liedern, die von Fräulein Lou Koster vom städtischen Konservatorium in moderne Musik vertont und Auch orchestriert wurden, erbreitert. Einzelne dieser Lieder zeichnen sich durch ihre Vorzüglichkeit und Volkstümlichkeit so aus, daß sie wohl in der Zukunft erhalten bleiben.'' :''Die Handlung, der eine Liebesgeschichte zu Grunde liegt, ist revueartig aufgebaut u. wird durch den natürlichen u. künstlerischen Bühnenrahmen der Schwemm v. Jean Feller u. die frischen Badekostüme der reizenden Darstellerinnen, wirksam unterstützt.'' :''Die Aufführung unter der Regie von August Donnen, der sich seine Partner gut ausgesucht hatte, war ein voller Erfolg. Ein besonderes Lob gebührt dem von Hrn. Goetz geleiteten Orchester. Leider können wir heute nicht eingehender die Aufführung besprechen; wir beschränken uns darauf, den Besuch warm zu empfehlen. Morgen Nachmittag findet eine Matinée mit vollständigem Programm statt''. === Méindeg, de 24. Abrëll 1922 === ==== Luxemburger Zeitung, Säit 3 ==== * URL: https://persist.lu/ark:70795/v14rhgn2r8/pages/1/articles/DIVL84?search=schwemm :''An der Schwemm, vum Batty Weber. Prix: l.50 kr. - En vente au Pôle Nord les soirs de la représentation et chez les éditeurs Linden & Hansen, Luxembourg, Grand'rue , 19. 8601'' :''Luxemburg, 24. April. Im Pôle Nord geht alltäglich bei ungewöhnlich großem Andrang die Operette "An der Schwemm" über die Bretter. Darsteller und Orchester ernten jedesmal einen rauschenden Erfolg. Einige Bühnenbilder sind photographisch aufgenommen und vergrößert worden. Sie sind ausgestellt beim Pôle Nord, bei Peiffer-Flamang, Großstraße, Buchhandlung Kraus, Geniestraße, und Buchhandlung Feller, Bahnhofavenue.'' :''Bei der Vorführung der Variéténummer der Kriegsinvaliden Bistrew’s ereignete sich leider gestern in der Matinee ein bedauerlicher Unfall. Die beiden Unijambisten laden auf Kommando ein Gewehr. Beim Kommando "Feuer" drückte der eine los, aber der Schuß versagte. Als er dann beim Kornmando "Gewehr bei Fuß" das Gewehr niederstellte, ging der Schuß los und die Pulverladung verbrannte dem einen der Artisten die rechte Gesichtsseite. Das rechte Auge ist in Mitleidenschaft gezogen, kann jedoch, wie es scheint, gerettet werden. Der Verunglückte mußte sich zur Behandlung in die Klinik begeben. Der Vorfall rief beim Publikum umso größeres Bedauern hervor, als diese Invaliden, die auf der Bühne ihr Leben zu verdienen suchen, sich allgemeiner Sympathien erfreuen. Die Direktion des Pôle Nord hat bereits für eine Ersatznummer gesorgt.'' ==== Tageblatt, Säit 3 ==== * URL: https://persist.lu/ark:70795/3w98bc :[De selwechte Bericht wéi an der "Luxemburger Zeitung" uewendriwwer:] :''Bei der Vorführung der Variéténummer der Kriegsinvaliden Bistrew’s ereignete sich leider gestern in der Matinee ein bedauerlicher Unfall. Die beiden Unijambisten laden auf Kommando ein Gewehr. Beim Kommando "Feuer" drückte der eine los, aber der Schuß versagte. Als er dann beim Kornmando "Gewehr bei Fuß" das Gewehr niederstellte, ging der Schuß los und die Pulverladung verbrannte dem einen der Artisten die rechte Gesichtsseite. Das rechte Auge ist in Mitleidenschaft gezogen, kann jedoch, wie es scheint, gerettet werden. Der Verunglückte mußte sich zur Behandlung in die Klinik begeben. Der Vorfall rief beim Publikum umso größeres Bedauern hervor, als diese Invaliden, die auf der Bühne ihr Leben zu verdienen suchen, sich allgemeiner Sympathien erfreuen. Die Direktion des Pôle Nord hat bereits für eine Ersatznummer gesorgt.'' :[e bësse méi wäit erof op der selwechter Säit:] :''Luxemburg, 23. April. Im "Pôle Nord". Die Aufführung der einaktigen Operette "An der Schwemm" von gestern und heute, fanden vor einem überfüllten Saale statt und hatten einen durchschlagenden Erfolg. Die Darstellung war womöglich noch geklärter wie bei der Erstaufführung. Mit einer erfreulichen Natürlichkeit glitten die einzelnen Szenen ineinander und machten aus dem Ganzen einen Hochgenuß. Das Publikum verließ daher jedesmal mit größter Zufriedenheit das Haus. Voraussichtlich wird der Andrang zu den weiteren Aufführungen bis Freitag Abend anhalten, denn "An der Schwemm" bildet das Tagesgespräch und wenn zwei sich begegnen, so fragt totsicher einer den anderen, ob er im "Pôle Nord" gewesen sei und wie es dort wa¨re. Es heißt also, such rechtzeitig einen Platz zu sichern.'' === Donneschdeg, de 27. Abrëll 1922 === ==== Luxemburger Zeitung, Säit 2 ==== * URL: https://persist.lu/ark:70795/gzdst01mq2/pages/2/articles/DIVL103?search=schwemm :''Luxemburg. 27. April. Wer die lustige Operette "An der Schwemm" noch nicht gesehen hat, der lasse sich heute abend durch nichts von einem Besuch im Pôle Nord abhalten, selbst nicht, wenn Schloffen fallen, so dick wie ein Hühnerei. Gegen die trübe, unfreundliche Witterung sind gerade die sonnigen, lustigen Bühnenbilder und die herzerwärmenden Lieder der Operette die rechte Medizin. An der Schwemm wird heute zum letzten Male gegeben.'' === 1927 === * Mëttwoch, 9. Februar 1927, Tageblatt, Säit 5 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/m9vwpt/pages/5/articles/DTL303?search=%22Amor+im+Bade%22 * Donnescheg, 10. Februar 1927, Tageblatt, Säit 6 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/kjfrx5/pages/6?search=SCHWEMM * Donnescheg, 10. Februar 1927, Arbeiter-Zeitung, Säit 4 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/46wtf5wvg2/pages/4/articles/DIVL267?search=NORD * Freideg, 11. Februar 1927, Tageblatt, Säit 3, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/xjqnk2/pages/3/articles/DTL48?search=%22Amor+im+Bade%22 '''Artikel''': ''Das Operettenensemble des Pole-Nord-Theaters geht drei Tage auf Reise und zwar gastiert es am Samstag im Café Touche in Petingen, Sonntag im Cafe Thill in Düdelingen und Montag im Metropole in Esch. Es ist durch Güte weithin bekannt und hatte das Düdelinger Publikum schon des öfteren Gelegenheit, sich von der Qualität seiner Vorstellungen zu überzeugen. An den betreffenden drei Tagen gelangen zur Aufführung als erstes der bekannte Schwank unseres einheimischen Dichters Batty Weber „Amor im Bade“ (An der Schwemm), welcher vor drei Jahren im Pole-Nord, während 8 Tagen bei ausverkauftem Hause aufgeführt wurde, u. als zweites die mythologisch-komische Oper „Die schöne Galathee“ [...]'' + '''Reklamm''' Säit 4 * Freideg, 11. Februar 1927, Luxemburger Zeitung, Säit 3, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/tjqzcbzsn1/pages/3/articles/DIVL167?search=%22Amor+im+Bade%22 '''Artikel''': ''Die Ple-Nord-Operetten-Truppe wird Samstag, Sonntag und Montag Gastspiele in Petingen. Düdelingen und Esch . d. Alz geben. Auf dem Programm steht der musikalische Schwank von Batty Weber "An der Schwemm", Musik von Lou Koster, der bei seiner Uraufführung vor zwei Jahren einen großen Erfolg hatte. ln der deutschen Uebertragung ist daraus "Amor im Bade" geworden, wie ja im übrigen die Kölner Operettentruppe unter Regie von Kurt Seiffert von dem ihrigen manches hinzutun wird. Man darf daraus gespannt sein; was sie aus diesem Weber’schen Schwank machen wird'' * Freideg, 11. Februar 1927, Arbeiter-Zeitung, Säit 4 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/q0sj45rrjp/pages/4/articles/DIVL340?search=NORD * Samschdeg, 12. Februar 1927, Arbeiter-Zeitung, Säit 1, URL: https://persist.lu/ark:70795/b4jd46rmbw/pages/1/articles/DIVL63?search=Schwemm '''Artikel''': [De selwechten Text wéi an der Luxemburger Zeitung den Dag virdrun] * Freideg, 18. Februar 1927, Escher Tageblatt, Säit 3 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/8d7gt5/pages/3/articles/DTL246?search=%22An+der+Schwemm%22 * Samschdeg, 19. Februar 1927, Arbeiter-Zeitung, Säit 3, URL: https://persist.lu/ark:70795/grbzmmbsmw '''Artikel''': ''Im Pôle Nord steht ein Zugprogramm auf dem Spielplan, das von heute Samstag bis einschließlich Montag, 21. Februar, mit Matinee morgen Sonntag nachmittag 3,30 Uhr zur Aufführung gelangt. Der lastige musikalische Schwank "Amor im Bade" (An der Schwemm), von Batty Weber, worüber wir vorige Woche näheres brachten, ist von urwüchsigem, köstlichen Humor durchwürzt und bringt die Lachmuskeln in angenehme Erregung.'' === 1934 === * Sonndeg, 4. Februar 1934, Luxemburger Zeitung, Säit 7, URL: https://persist.lu/ark:70795/m69bx9vgx6/pages/7/articles/DIVL438?search=%22Amor+im+Bade%22 '''Artikel''' [Extrait vun engem méi laangen Artikel iwwer de Batty Weber]: ''"In der Schwemm" (uraufgeführt im Frühjahr 1923) ist eine muntere, flott heruntergeschrieben Angelegenheit. Die reiche Spediteurstochter Lori soll sich freischwimmen. Sie ist über ihren Schwimmmeister, den Korporal Eddy, ziemlich ungehalten, da der ungelernte Junge "vum Kontigent" (Siwenanzwanzeg Sou den Daag an d'Manege) ihr bloß zaudernd entgegenkommt. Also lässt sie sich beim Freischwimmen "expreß" untergehen, so daß Reddy sie aus dem nassen Element retten muß. Der Schluß ist leicht zu erraten. Aber Reddy mag sich trösten:'' ::''Ömmer uni aß kee Mo'd me'h,''<br>''Bro't ob Bro't, dat gött keng Schmier,''<br>''An daß een eng Kaatz am Saak ke'f,''<br>''Dat könnt an der Schwemm net vir!'' ::''Aus der Operette schlägt gesunder Lebenshauch und Loris Freundinnen einerseits, die Soldaten anderseits (den Astlochgucker Zengerlé nicht zu vergessen) sorgen dafür, dass der Wellenschlag der Handlung nicht zur Ruhe kommt. (Die Operette erschien in deutscher Sprache unter dem Titel "Amor im Bade" und wurde von der Boel'schen Truppe im Pole Nord gegeben.)'' * Donneschdeg, 17. Februar 1927, Tageblatt, Säit 5 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/v9m6k3/pages/5/articles/DTL353?search=%22Schwemm%22 * Freideg, 18. Februar 1927, Tageblatt, Säit 3 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/8d7gt5/pages/3?search=%22Schwemm%22 === 1946 === * Mëttwoch, 14 August 1946, Luxemburger Wort, Säit 3, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/gf0m2c/pages/3/articles/DTL66?search=%22An+der+Schwemm%22 '''Artikel''': ''Mondorf. — Eine sehr angenehme Überraschung bietet uns das bereits totgeglaubte „Hémechtstheater" mit den für nächsten Sonntag und Samstag angesagten Theatervorstellungen. In der Tat glaubten wir Mondorfer und etwa das ganze Land, unsere alten Theaterpraktiker seien nach Taïti verbannt, so still war es um die Luxemburger Bühnenwelt geworden. Die Ligue „Ons Jongen" hat wohl mit diesem Engagement den Nagel au den Kopf getroffen, denn es ist wohl sonder Zweifel, daß die Aufführung der sehr gediegenen Operette „An der Schwemm" von B. Weber und Lou Koster als Vorspiel zur Revue „T'ass bâl eriwer" das Bauchfell der Luxemburger Zuschauer auf eine harte Probe stellen wird.'' * Mëttwoch, 14 August 1946, Tageblatt, Säit 2, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/424hrq/pages/2/articles/DTL58?search=%22Schwemm%22 Genee de selwechten '''Artikel''' wéi am Luxemburger Wort de selwechten Dag * Donneschdeg, 22. August 1946, Luxemburger Wort, Säit 3, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/shkcqs/pages/3/articles/DTL79?search=%22An+der+Schwemm%22 '''Artikel''': ''Bad "Mondorf — Vergangenen Samstag und Sonntag abend hatte das „Letzeburger Hémechtstheater" im großen Festsaale des Kurparkes von Mondorf unter den Auspizien der dortigen Ligue „Ons Jongen" einen gutgelungenen Theaterabend aufgezogen. Es war dies für diese Saison der erste Auftritt der Akteure unserer Nationalbühne, und man kann ruhig behaupten, daß diese Leute schon auf vollen Touren sind, trotz ihrer langen Spielpause. Auf dem Programm standen die schöne Operette von Batty Weber: „An der Schwemm", sowie die abwechslungsreiche Revue: „T'ass bâl eriwer", wodurch uns manch trauriger, aber auch manch lustiger Vorfall aus der verwünschten Okkupationszeit der Nazis in Erinnerung gerufen wurde. Wie am Schnürchen wickelte der ganze Auftritt sich ab, und während vollen drei Stunden kam das Publikum nicht mehr zur Ruhe. Eine Lachsalve löste die andere ab. Akteure, Orchester und Bühnenarbeiter waren sich ihrer Aufgabe 100% gewachsen und ein jeder erfüllte seine Pflicht voll und ganz. Ein besonderes Lob kömmt der Regisseurin Ketty Schilling zu, die am vergangenen Sonntag ihr 25jähriges Mitwirken beim „Letzeburger Hémechtstheater" feiern konnte. Die beiden Abende waren ein voller Erfolg, und man kann der Ligue „Ons Jongen" von Mondorf nur gratulieren zu ihrer Initiative. Es wäre wünschenswert, wenn man uns in unserm Badeorte öfters ähnliche Unterhaltung bieten würde.'' * Samschdeg, 24. August 1946, Escher Tageblatt, Säit 4, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/0dk8cx/pages/4/articles/DTL84?search=%22Schwemm%22 '''Artikel''' Genee de selwechten '''Artikel''' wéi am Luxemburger Wort vum 22. August * Méindeg, 26. August 1946, D’Unio’n, Säit 3, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/90c3ps/pages/3/articles/DTL207?search=%22An+der+Schwemm%22 '''Artikel''': ''Soirée vun der ligue „Ons Jongen“ zu gonschte vun hire mutile’erte komeroden.''<br>''Munref - Gro'ss giélro't plakaten hâte fir de lèschte sonndeg d'leidd vu Munref an emge'gend zu enger theater- an danzsoirée an de festsall vum Munrefer parc invite'ert. Um Programm stong d'opfe'erong vun dem bekannte letzeburger hémechtstheater vum Batty Weber senger lëschteger pperette "An der schwemm" an d'revue "'T ass bal eriwer", vum A. Donnen a vum Wef. D'virstellong huet ugefâng matt enger begre'ssongsriéd vum président R. Weber vun der ligue "Ons Jongen", sectio'n Munref. Schon d'virfe'erong vun der Operette „An der schwemm' huet d'stëmmong vun de leidd op den he'eponkt bruecht, mé we' no der paus d'revue "'T ass bal eriwer" iwer d'briéder gâng ass, du hât d'lâche keng grenze me'. De kohlenklau, de feind hört mit, d'gëlle fra an all de' szénen matt dem Gulles Gaasch, iwerhapt ail szénen hun de leidd eso' gudd gefall, datt emmer erem applaude'ert go'f. D'acteuren hu méschterhaft gespillt, de bühnendecors wor gro'ssarteg an den orchester huet wonnerbar gespillt. Et muss én tatsächlech dem hémechtstheater gratule'ere fir seng e'scht sortie vun desem joer, et wor e vollen erfolleg. No der opfe'erong huet de président vun der sectio'n "Ons Jongen", Munref, dem hémechtstheater merci gesot an der bekannter actrice Ketty Schilling, fir hirt 25järegt mattwirken op der bühn, blummen iwerrécht. Duerno ass an der Pergola zu der danzmusek vum kurorchester Camille Labie, dé sech gratuitement der ligue zur verfügong gestallt hât, bis weit an d'nuecht gedanzt gin.'' * Mëttwoch, 4. September 1946, D’Unio’n, Säit 6 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/fgfthb/pages/6/articles/DTL587?search=%22An+der+Schwemm%22 * Mëttwoch, 4. September 1946, Obermosel-Zeitung, Säit 3 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/81kbkm/pages/3/articles/DTL273?search=%22An+der+Schwemm%22 * Mëttwoch, 4. September 1946, Tageblatt, Säit 6 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/947x37/pages/6/articles/DTL308?search=%22An+der+Schwemm%22 * Donneschdeg, 5. September 1946, Luxemburger Wort, Säit 3 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/0b707t/pages/3/articles/DTL628?search=%22An+der+Schwemm%22 * Samschdeg, 7 September 1946, D'Unio'n, Säit 6, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/6gq6g5/pages/6/articles/DTL94?search=%22Schwemm%22 '''Artikel''': ''En théaterowend fir d’wésekanner - Gëschter owend em halwer 9 auer huet zu gonschte vum wésekannerwiérk am sall Trianon zu Letzeburg de comité vum wésekannerwiérk duerch d'artiste vum ,,Hémechtstheater" en theaterowend organise'ert, wo' zwé stécker „An der Schwemm" vum Batty Weber a Lou Koster an ,,'T ass bal eriwer" vum Aug. Donnen a Wef opgefo'ert go'wen.''<br>''De sall wor net grad eso' gefellt, we' et hätt misse sin, a mir hoffen, datt de nèxte me'ndeg, wan de' stécker nach eng ke'er opgefo'ert gin, de sall nach besser besat ass. Den erle's ass dach wirklech fir e gudd wiérk, a wat mer gesin, ass guer net eso' schlecht.''<br>''Den énakter „An der Schwemm" ass e le'wt theaterstéck. Et geseit én zwar, datt d'acteuren an d'actrice keng professionnell spiller sin, mé si hu nach guer net eso' schlecht gespillt. An der revue ,,'T ass bal eriwer", dat eng embearbechtong vun der revue ,,'T ass eriwer" ass, triéden de'selwecht perso'nen a nach e puer aner op. Do gin se sech all me', natirlech ze sin a spille vill besser. D'ganz revue ass duerch hir gudd afäll a pointe wirklech këstlech. Mir erliéwen an zwo' stonnen humoristesch duergestallt, wat mer an déne lèschte joere bis haut a Letzeburg mattgemâch hun. De' énzel tableau'en erauszestreichen ge'f ze weit fe'eren. All hun se hir valeur matt hire wo'rechten op eng humoristesch mane'er duergestallt. Dofir rode mer onsê liéser, sech de' revue ukucken ze goen, et ass wirklech der wèrt.''<br>''D'acteuren, all we' se do woren go'we stârk applaude'ert. Fir hirt mattiérken soe mir am numm vun de wésekanner merci, och onser arme', de' eso' frëndlech wor, dem „Hémechtstheater" e puer zaldoten zur verfügong ze stellen.'' * Donneschdeg, 10 September 1946, Tageblatt, Säit 8 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/p7tk3t/pages/8/articles/DTL393?search=%22An+der+Schwemm%22 * Mëttwoch, 11 September 1946, D'Unio'n, Säit 5, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/nknspc/pages/5?search=%22Schwemm%22 '''Artikel''': ''Theaterowend - Ettelbréck - E sonndeg de 15. september um 20.30 auer get hei am sall Frantz-Walich ënner den auspizie vun der Ettelbrecker „Lyra" e gro'ssen Letzebuerger theaterowend ofgehalen. Vum hémechtstheater S.S.B.L. gin opgefe'ert: 1) „An der Schwemm", operett an engem akt vum Batty Weber, musek vum Lou Koster; 2 "'T ass bâl eriwer", lëschteg revue an 3 déler vum August Donnen a Wef. Den Orchester stét ënner der directio'n vum Jempi Kemmer. D'plaze kaschte 40 a 30 frang. All theaterfrënn vun Ettelbréck an aus der emge'gend wèrden sech e sonndeg den owend do afanne lôssen.'' * Donneschdeg, 12. September 1946, Luxemburger Wort, Säit 7 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/87fvwq/pages/7/articles/DTL727?search=%22An+der+Schwemm%22 * Obermosel-Zeitung, Säit 8, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/vkf65h/pages/8/articles/DTL105?search=%22Schwemm%22 Genee de selwechten '''Artikel''' wéi an D'Unio'n vum 11. September * 30. September, Tageblatt, Säit 6 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/31m9qx/pages/6/articles/DTL314?search=%22Schwemm%22 * Donneschdeg, 3. Oktober, Tageblatt, Säit 2, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/53mfrd/pages/2/articles/DTL54?search=%22An+der+Schwemm%22 '''Artikel''' ''Stadt Esch. Theater. Um den hiesigen Theatergesellschaften entgegenzukommen, hat der Vorstand des Hemechtstheater beschlossen die Aufführungen ,An der Schwemm' und 'T'ass bal eriewer", vom 3. 4. 5. ds. M. im Nouveautés Palace ausfallen zu lassen.'' * Freideg, 4. Oktober, Obermosel-Zeitung, Säit 4 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/gmv5n9/pages/4/articles/DTL286?search=%22An+der+Schwemm%22 * Samschdeg, 5. Oktober, Obermosel-Zeitung, Säit 5 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/3jxq1v/pages/8?search=%22An+der+Schwemm%22 9m2mebzf8t20h4myasg1zxasotalt4e 2669472 2669471 2026-04-01T08:19:06Z Bdx 7724 /* 1946 */ 2669472 wikitext text/x-wiki == An der Press vun deemools == Als Komplement zum Haaptartikel hei e puer Informatiounen aus der Press vun deemools. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 17:05, 14. Feb. 2026 (UTC) === Samschdeg, 22. Abrëll 1922 === ==== Luxemburger Zeitung, Säit 1 ==== * URL: https://persist.lu/ark:70795/2c4d5xv2tr/pages/1/articles/DIVL52?search=schwemm :''Luxemburg 22. April. Die Erstaufführung der einaktigen Operette 'An der Schwemm' von Lou Koster und Batty Weber gestern abend im "Pôle Nord" hatte, wie vorauszusehen war, einen durchschlagenden Erfolg. Die bloße Ankündigung hatte genügt, um den Saal bis auf den letzten Platz - oder sagen wir lieber den allerletzten, denn einen letzten gibt es noch immer - zu besehen. Und die Direktion des Pôle Nord hatte es verstanden, durch einige erstklassige Variéténummern, wovon eine von Aug. Donnen übernommen worden war, die Spannung des Publikums noch zu steigern.'' :''Dann wogten und hüpften und vibrierten und tänzelten die absprechenden Weiten Ouvertüre durch den Saal und machten Stimmung. Und als sich die Bühne öffnete, ein allgemeines Ah! Die Schwemm an der Bisserbrücke ist auf die Bühne gezaubert worden. Es ist alles da, nichts vergessen. Hier spielt sich das von Batty Weber erdichtete Liebesgeschichtchen - denn was könnte es anders sein? - ab. Die Fabel ist möglichst einfach, unkompliziert. Die Umrahmung, die Musik, die Darstellungskunst haben daraus ein Kabinettstück gemacht. Besonders die Musik! Sie ist frisch, direkt eingehend, äußertest melodiös und sangbar und schön ausgereift. Die Erfindung ist zwanglos. Nichts is mit den Haaren herbeigezogen, alles spontan hinströmen. Die Komponistin trifft ebenso glücklich den humoristischen Ton im Liebeslied des Zangerlé, wie den des leidenschaftlichen Pathos in den Liedern Lori's und Reddy's. Viele Stellen darin, u.a. das Duett: Lori, aß et da wo'er... stehen weit über dem Niveau der Operette und verraten ein starkes Gefühl für den Stil des ernst bewegten Liedes.'' :''Von der Orchestration gilt unbedingt, was hier bereits darüber gesagt wurde. Die Effekte sind da, ohne daß sie gesucht wurden. Das durch die Cello- partie von Frl. Koster, einer Schwester der Komponistin, verstärkte Orchester Goetz hat seine Anpassungsfähigkeit bewiesen. Die Ouvertüre wurde mit schönem Elan und feinem Einfühlen in die Partitiur wiedergegeben, die Begleitung des Ganzen zeichnete sich durch Präzision und Verständnis für die Intentionen der Komponistin aus.'' :''Und die Darstellung? Ist es notwendig, zu sagen, daß alles klappte, wo Aug. Donnen die Regie übernommen hatte? Er selbst hatte in der Rolle des Zengerlé, die ihm auf den Leib zugeschnitten scheint, den unbestrittensten Erfolg. Frl. A. Kugener als Lori, und Herr Guill. Kaboth als Reddy haben, besonders in ihren mit innerer Glut vorgetragenen Liedern, die Gefühlswahrhaftigkeit des liebenden Paares. Frl. L. Koster als Miß, J. Krier als Dutz und M. Kubeler als Maya sind die richtigen Wasserratten, fesch und adrett und schnippisch dazu. Ihr Spiel ist frisch und bühnenfieberfrei, obwohl sie zum ersten Male an der Rampe stehen. Cocard, Heinen und Schmitz sowie Herr Kox als Prisongsschesser Struppes geben ihre Rollen mit Geschick wieder. Die Kostümierung und Ausstaffierung ist nett und bühnnengerecht, die Maske des Zeugerle ein Meisterstück des Herrn Moulin.'' :''Das Ganze ist durchweht von kräftiger, würziger Heimatlust, eine Bereicherung für die luxemburgische Theaterbühne.'' ==== L'Indépendance luxembourgeoise, Säit 1 ==== * URL: https://persist.lu/ark:70795/ngnrsc/pages/1/articles/DTL46?search=schwemm :''Au Pôle Nord | Une Première''<br> :''La salle du Pôle Nord était bondée hier soir par un public qui se trémoussait d’impatience dans l’attente de la petite opérette de Batty Weber et de Mlle Louise Koster. Et pourtant le sympathique directeur de l’établissement avait tout fait pour calmer cette fièvre de curiosité et pour remplir la première moitié de la soirée par d’amusants numéros de music-hall. N’avait-il pas engagé M. Aug. Donnen à nous donner un avant-goût de ce qu’il nous réservait, en intercalant entre les prouesses du contorsionniste Nisssata aidé de sa gracieuse partenaire et les étourdissants ébats chorégraphiques des danseurs excentriques d’Outre-Manche Gerrard and Kray, quelques-uns des couplets les plus célèbres de Dicks? L’éclatant succès qu’il remporta était du meilleur augure. Les deux mutilés de la guerre, connus sous le nom de «Bistren» ont su faire des horreurs de la grande tuerie dont leur jambe unique évoquait le souvenir hallucinant, un piment paradoxal et douloureux qui rehaussait, par la vertu du contraste, le spectacle émouvant de leurs prestigieuses acrobaties. Le public souligna par de longs applaudissements les hymnes nationaux des pays de l’Entente qui servaient à donner une allure d’apothéose au tableau final.'' :''La représentation de l’opérette: «An der Schwemm» (l’Ecole de Natation) qui remplissait la seconde moitié de la soirée, fut une longue succession d’éclats de rire et d’ovations largement méritées. Lequel des deux, de Batty Weber qui a écrit en dialecte luxembourgeois le texte de la saynète ou de Mlle Louise Koster qui a fait la musique, peut revendiquer le mérite de ce beau succès? Batty Weber a lui-même tranché la question, puisque manifestement toute la trame de son amusante intrigue n’avait d’autre but que de ménager a sa collaboratrice l’occasion de donner carrière à son invention et à sa verve musicale, et les airs entraînants, tour à tour espiègles ou chargés de sentiment, qu’au sortir de la salle on se prenait à fredonner et qui continuaient à vous obséder, prouvaient qu’elle en avait su tirer un merveilleux parti.'' :''La pièce est un spirituel imbroglio, relevé d'une savoureuse poésie de terroir, de saillies humoristiques et d’une légère pointe satirique. La riche et belle baigneuse Lory, incarnée sur la scène par Mlle Anna Kugener, s’aperçoit depuis longtemps que son maître de natation, le fringant caporal Reddy, interprété par M. Kaboth, est amoureux d'elle, mais qu’il est trop timide pour lui en faire l’aveu. Recourant à une ruse pour le faire sortir de son mutisme, elle simule une syncope dans l’eau, car elle est sûre que l’émotion où le jettera le sauvetage lui arrachera la déclaration si impatiemment attendue. Cette intrigue est traversée par les manœuvres du vieux bellâtre Zengerlé, digné et désopilant représentant de la confrérie des Tartuffe et des Basile. Cet archipatelin, dont M. Aug. Donnen a assumé le rôle, a jeté, lui aussi, son dévolu sur la belle Lory; il s’est embusqué dans une cabine pour prendre, d'un déclic de son kodak, la photographie de sa belle: mais il est berné à son tour par un échappé de la Villa Bruck, qui dans sa fuite précipitée traverse l’école de natation et emporte le costume du vieil hypocrite: d’où nouvelles complications qui donnent lieu à lies cascades de fou rire.'' :''Tout cela, cependant, ne vivrait pas sans le jeu: étourdissant des interprètes qui subissant l'irrésistible contagion du protagoniste, l'inénarrable Auguste Domnen, ont su faire ressortir tout ce qu’il y avait de savoureux et de pittoresque dans le dialogue et surtout tout ce qu’il y avait de suggestif et d’entraînant dans la musique de Mlle Louise Koster. M. Kox, dans le rôle de l'échappé de prison Struppes fut particulièrement goûté. Le soprano si flexible et si vibrant de Mlle Kugener, le sonore et expressif baryton de MM. Aug. Donnen et Kaboth n'ont jamais été aussi finement nuancés, et les chœurs des soldats représentés par MM. Gocard, Schmitz et Heinen et des baigneuses incarnées par Mlles Koster, Krier et Kubeler — celles-ci en ravissants et chatoyants costumes de bain — tout en vous offrant une fête pour les yeux, composaient un ensemble musical dont M. Gœtz, qui dirigeait l'orchestre avec sa maîtrise accoutumée, se montrait visiblement enchanté. Une mention spéciale est due à M. Tibor qui à larges coups de brosse avait évoqué le décor familier du viaduc et de la «Schwemm».'' ==== Tageblatt, Säit 3 ==== * URL: https://persist.lu/ark:70795/vg7z38/pages/3/articles/DTL63?search=nord : ''Luxemburg, 2.. April. Im "Pôle Nord". Der "Pôle Nord" hatte gestern Abend eine Besucherzahl zu verzeichnen, wie sie kaum bei der Aufführung von "Poule de Luxe" übertroffen wurde. Schon vor 9 Uhr war der Saal dicht besetzt. Man bemerkte eine groß Anzahl fremde Gesichter, was der Aufführung des einaktigen Operettchen von Batty Weber "An der Schwemm" mit Musik von Lou Koster zuzuschreiben ist.'' :''Der erste Teil des Programmes, verschiedene flotte neue Variéténummern und August Donnen in seinem Repertoire gefielen dem freudig aufgelegten Publikum und bereiteten die Stimmung auf die mit Spannung erwartete Weber'sche Operette vor. "An der Schwemm" war ursprünglich als Sketch gedach und wurde dann durch Hinzufügen von Liedern, die von Fräulein Lou Koster vom städtischen Konservatorium in moderne Musik vertont und Auch orchestriert wurden, erbreitert. Einzelne dieser Lieder zeichnen sich durch ihre Vorzüglichkeit und Volkstümlichkeit so aus, daß sie wohl in der Zukunft erhalten bleiben.'' :''Die Handlung, der eine Liebesgeschichte zu Grunde liegt, ist revueartig aufgebaut u. wird durch den natürlichen u. künstlerischen Bühnenrahmen der Schwemm v. Jean Feller u. die frischen Badekostüme der reizenden Darstellerinnen, wirksam unterstützt.'' :''Die Aufführung unter der Regie von August Donnen, der sich seine Partner gut ausgesucht hatte, war ein voller Erfolg. Ein besonderes Lob gebührt dem von Hrn. Goetz geleiteten Orchester. Leider können wir heute nicht eingehender die Aufführung besprechen; wir beschränken uns darauf, den Besuch warm zu empfehlen. Morgen Nachmittag findet eine Matinée mit vollständigem Programm statt''. === Méindeg, de 24. Abrëll 1922 === ==== Luxemburger Zeitung, Säit 3 ==== * URL: https://persist.lu/ark:70795/v14rhgn2r8/pages/1/articles/DIVL84?search=schwemm :''An der Schwemm, vum Batty Weber. Prix: l.50 kr. - En vente au Pôle Nord les soirs de la représentation et chez les éditeurs Linden & Hansen, Luxembourg, Grand'rue , 19. 8601'' :''Luxemburg, 24. April. Im Pôle Nord geht alltäglich bei ungewöhnlich großem Andrang die Operette "An der Schwemm" über die Bretter. Darsteller und Orchester ernten jedesmal einen rauschenden Erfolg. Einige Bühnenbilder sind photographisch aufgenommen und vergrößert worden. Sie sind ausgestellt beim Pôle Nord, bei Peiffer-Flamang, Großstraße, Buchhandlung Kraus, Geniestraße, und Buchhandlung Feller, Bahnhofavenue.'' :''Bei der Vorführung der Variéténummer der Kriegsinvaliden Bistrew’s ereignete sich leider gestern in der Matinee ein bedauerlicher Unfall. Die beiden Unijambisten laden auf Kommando ein Gewehr. Beim Kommando "Feuer" drückte der eine los, aber der Schuß versagte. Als er dann beim Kornmando "Gewehr bei Fuß" das Gewehr niederstellte, ging der Schuß los und die Pulverladung verbrannte dem einen der Artisten die rechte Gesichtsseite. Das rechte Auge ist in Mitleidenschaft gezogen, kann jedoch, wie es scheint, gerettet werden. Der Verunglückte mußte sich zur Behandlung in die Klinik begeben. Der Vorfall rief beim Publikum umso größeres Bedauern hervor, als diese Invaliden, die auf der Bühne ihr Leben zu verdienen suchen, sich allgemeiner Sympathien erfreuen. Die Direktion des Pôle Nord hat bereits für eine Ersatznummer gesorgt.'' ==== Tageblatt, Säit 3 ==== * URL: https://persist.lu/ark:70795/3w98bc :[De selwechte Bericht wéi an der "Luxemburger Zeitung" uewendriwwer:] :''Bei der Vorführung der Variéténummer der Kriegsinvaliden Bistrew’s ereignete sich leider gestern in der Matinee ein bedauerlicher Unfall. Die beiden Unijambisten laden auf Kommando ein Gewehr. Beim Kommando "Feuer" drückte der eine los, aber der Schuß versagte. Als er dann beim Kornmando "Gewehr bei Fuß" das Gewehr niederstellte, ging der Schuß los und die Pulverladung verbrannte dem einen der Artisten die rechte Gesichtsseite. Das rechte Auge ist in Mitleidenschaft gezogen, kann jedoch, wie es scheint, gerettet werden. Der Verunglückte mußte sich zur Behandlung in die Klinik begeben. Der Vorfall rief beim Publikum umso größeres Bedauern hervor, als diese Invaliden, die auf der Bühne ihr Leben zu verdienen suchen, sich allgemeiner Sympathien erfreuen. Die Direktion des Pôle Nord hat bereits für eine Ersatznummer gesorgt.'' :[e bësse méi wäit erof op der selwechter Säit:] :''Luxemburg, 23. April. Im "Pôle Nord". Die Aufführung der einaktigen Operette "An der Schwemm" von gestern und heute, fanden vor einem überfüllten Saale statt und hatten einen durchschlagenden Erfolg. Die Darstellung war womöglich noch geklärter wie bei der Erstaufführung. Mit einer erfreulichen Natürlichkeit glitten die einzelnen Szenen ineinander und machten aus dem Ganzen einen Hochgenuß. Das Publikum verließ daher jedesmal mit größter Zufriedenheit das Haus. Voraussichtlich wird der Andrang zu den weiteren Aufführungen bis Freitag Abend anhalten, denn "An der Schwemm" bildet das Tagesgespräch und wenn zwei sich begegnen, so fragt totsicher einer den anderen, ob er im "Pôle Nord" gewesen sei und wie es dort wa¨re. Es heißt also, such rechtzeitig einen Platz zu sichern.'' === Donneschdeg, de 27. Abrëll 1922 === ==== Luxemburger Zeitung, Säit 2 ==== * URL: https://persist.lu/ark:70795/gzdst01mq2/pages/2/articles/DIVL103?search=schwemm :''Luxemburg. 27. April. Wer die lustige Operette "An der Schwemm" noch nicht gesehen hat, der lasse sich heute abend durch nichts von einem Besuch im Pôle Nord abhalten, selbst nicht, wenn Schloffen fallen, so dick wie ein Hühnerei. Gegen die trübe, unfreundliche Witterung sind gerade die sonnigen, lustigen Bühnenbilder und die herzerwärmenden Lieder der Operette die rechte Medizin. An der Schwemm wird heute zum letzten Male gegeben.'' === 1927 === * Mëttwoch, 9. Februar 1927, Tageblatt, Säit 5 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/m9vwpt/pages/5/articles/DTL303?search=%22Amor+im+Bade%22 * Donnescheg, 10. Februar 1927, Tageblatt, Säit 6 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/kjfrx5/pages/6?search=SCHWEMM * Donnescheg, 10. Februar 1927, Arbeiter-Zeitung, Säit 4 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/46wtf5wvg2/pages/4/articles/DIVL267?search=NORD * Freideg, 11. Februar 1927, Tageblatt, Säit 3, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/xjqnk2/pages/3/articles/DTL48?search=%22Amor+im+Bade%22 '''Artikel''': ''Das Operettenensemble des Pole-Nord-Theaters geht drei Tage auf Reise und zwar gastiert es am Samstag im Café Touche in Petingen, Sonntag im Cafe Thill in Düdelingen und Montag im Metropole in Esch. Es ist durch Güte weithin bekannt und hatte das Düdelinger Publikum schon des öfteren Gelegenheit, sich von der Qualität seiner Vorstellungen zu überzeugen. An den betreffenden drei Tagen gelangen zur Aufführung als erstes der bekannte Schwank unseres einheimischen Dichters Batty Weber „Amor im Bade“ (An der Schwemm), welcher vor drei Jahren im Pole-Nord, während 8 Tagen bei ausverkauftem Hause aufgeführt wurde, u. als zweites die mythologisch-komische Oper „Die schöne Galathee“ [...]'' + '''Reklamm''' Säit 4 * Freideg, 11. Februar 1927, Luxemburger Zeitung, Säit 3, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/tjqzcbzsn1/pages/3/articles/DIVL167?search=%22Amor+im+Bade%22 '''Artikel''': ''Die Ple-Nord-Operetten-Truppe wird Samstag, Sonntag und Montag Gastspiele in Petingen. Düdelingen und Esch . d. Alz geben. Auf dem Programm steht der musikalische Schwank von Batty Weber "An der Schwemm", Musik von Lou Koster, der bei seiner Uraufführung vor zwei Jahren einen großen Erfolg hatte. ln der deutschen Uebertragung ist daraus "Amor im Bade" geworden, wie ja im übrigen die Kölner Operettentruppe unter Regie von Kurt Seiffert von dem ihrigen manches hinzutun wird. Man darf daraus gespannt sein; was sie aus diesem Weber’schen Schwank machen wird'' * Freideg, 11. Februar 1927, Arbeiter-Zeitung, Säit 4 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/q0sj45rrjp/pages/4/articles/DIVL340?search=NORD * Samschdeg, 12. Februar 1927, Arbeiter-Zeitung, Säit 1, URL: https://persist.lu/ark:70795/b4jd46rmbw/pages/1/articles/DIVL63?search=Schwemm '''Artikel''': [De selwechten Text wéi an der Luxemburger Zeitung den Dag virdrun] * Freideg, 18. Februar 1927, Escher Tageblatt, Säit 3 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/8d7gt5/pages/3/articles/DTL246?search=%22An+der+Schwemm%22 * Samschdeg, 19. Februar 1927, Arbeiter-Zeitung, Säit 3, URL: https://persist.lu/ark:70795/grbzmmbsmw '''Artikel''': ''Im Pôle Nord steht ein Zugprogramm auf dem Spielplan, das von heute Samstag bis einschließlich Montag, 21. Februar, mit Matinee morgen Sonntag nachmittag 3,30 Uhr zur Aufführung gelangt. Der lastige musikalische Schwank "Amor im Bade" (An der Schwemm), von Batty Weber, worüber wir vorige Woche näheres brachten, ist von urwüchsigem, köstlichen Humor durchwürzt und bringt die Lachmuskeln in angenehme Erregung.'' === 1934 === * Sonndeg, 4. Februar 1934, Luxemburger Zeitung, Säit 7, URL: https://persist.lu/ark:70795/m69bx9vgx6/pages/7/articles/DIVL438?search=%22Amor+im+Bade%22 '''Artikel''' [Extrait vun engem méi laangen Artikel iwwer de Batty Weber]: ''"In der Schwemm" (uraufgeführt im Frühjahr 1923) ist eine muntere, flott heruntergeschrieben Angelegenheit. Die reiche Spediteurstochter Lori soll sich freischwimmen. Sie ist über ihren Schwimmmeister, den Korporal Eddy, ziemlich ungehalten, da der ungelernte Junge "vum Kontigent" (Siwenanzwanzeg Sou den Daag an d'Manege) ihr bloß zaudernd entgegenkommt. Also lässt sie sich beim Freischwimmen "expreß" untergehen, so daß Reddy sie aus dem nassen Element retten muß. Der Schluß ist leicht zu erraten. Aber Reddy mag sich trösten:'' ::''Ömmer uni aß kee Mo'd me'h,''<br>''Bro't ob Bro't, dat gött keng Schmier,''<br>''An daß een eng Kaatz am Saak ke'f,''<br>''Dat könnt an der Schwemm net vir!'' ::''Aus der Operette schlägt gesunder Lebenshauch und Loris Freundinnen einerseits, die Soldaten anderseits (den Astlochgucker Zengerlé nicht zu vergessen) sorgen dafür, dass der Wellenschlag der Handlung nicht zur Ruhe kommt. (Die Operette erschien in deutscher Sprache unter dem Titel "Amor im Bade" und wurde von der Boel'schen Truppe im Pole Nord gegeben.)'' * Donneschdeg, 17. Februar 1927, Tageblatt, Säit 5 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/v9m6k3/pages/5/articles/DTL353?search=%22Schwemm%22 * Freideg, 18. Februar 1927, Tageblatt, Säit 3 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/8d7gt5/pages/3?search=%22Schwemm%22 === 1946 === * Mëttwoch, 14 August 1946, Luxemburger Wort, Säit 3, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/gf0m2c/pages/3/articles/DTL66?search=%22An+der+Schwemm%22 '''Artikel''': ''Mondorf. — Eine sehr angenehme Überraschung bietet uns das bereits totgeglaubte „Hémechtstheater" mit den für nächsten Sonntag und Samstag angesagten Theatervorstellungen. In der Tat glaubten wir Mondorfer und etwa das ganze Land, unsere alten Theaterpraktiker seien nach Taïti verbannt, so still war es um die Luxemburger Bühnenwelt geworden. Die Ligue „Ons Jongen" hat wohl mit diesem Engagement den Nagel au den Kopf getroffen, denn es ist wohl sonder Zweifel, daß die Aufführung der sehr gediegenen Operette „An der Schwemm" von B. Weber und Lou Koster als Vorspiel zur Revue „T'ass bâl eriwer" das Bauchfell der Luxemburger Zuschauer auf eine harte Probe stellen wird.'' * Mëttwoch, 14 August 1946, Tageblatt, Säit 2, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/424hrq/pages/2/articles/DTL58?search=%22Schwemm%22 Genee de selwechten '''Artikel''' wéi am Luxemburger Wort de selwechten Dag * Donneschdeg, 22. August 1946, Luxemburger Wort, Säit 3, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/shkcqs/pages/3/articles/DTL79?search=%22An+der+Schwemm%22 '''Artikel''': ''Bad "Mondorf — Vergangenen Samstag und Sonntag abend hatte das „Letzeburger Hémechtstheater" im großen Festsaale des Kurparkes von Mondorf unter den Auspizien der dortigen Ligue „Ons Jongen" einen gutgelungenen Theaterabend aufgezogen. Es war dies für diese Saison der erste Auftritt der Akteure unserer Nationalbühne, und man kann ruhig behaupten, daß diese Leute schon auf vollen Touren sind, trotz ihrer langen Spielpause. Auf dem Programm standen die schöne Operette von Batty Weber: „An der Schwemm", sowie die abwechslungsreiche Revue: „T'ass bâl eriwer", wodurch uns manch trauriger, aber auch manch lustiger Vorfall aus der verwünschten Okkupationszeit der Nazis in Erinnerung gerufen wurde. Wie am Schnürchen wickelte der ganze Auftritt sich ab, und während vollen drei Stunden kam das Publikum nicht mehr zur Ruhe. Eine Lachsalve löste die andere ab. Akteure, Orchester und Bühnenarbeiter waren sich ihrer Aufgabe 100% gewachsen und ein jeder erfüllte seine Pflicht voll und ganz. Ein besonderes Lob kömmt der Regisseurin Ketty Schilling zu, die am vergangenen Sonntag ihr 25jähriges Mitwirken beim „Letzeburger Hémechtstheater" feiern konnte. Die beiden Abende waren ein voller Erfolg, und man kann der Ligue „Ons Jongen" von Mondorf nur gratulieren zu ihrer Initiative. Es wäre wünschenswert, wenn man uns in unserm Badeorte öfters ähnliche Unterhaltung bieten würde.'' * Samschdeg, 24. August 1946, Escher Tageblatt, Säit 4, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/0dk8cx/pages/4/articles/DTL84?search=%22Schwemm%22 '''Artikel''' Genee de selwechten '''Artikel''' wéi am Luxemburger Wort vum 22. August * Méindeg, 26. August 1946, D’Unio’n, Säit 3, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/90c3ps/pages/3/articles/DTL207?search=%22An+der+Schwemm%22 '''Artikel''': ''Soirée vun der ligue „Ons Jongen“ zu gonschte vun hire mutile’erte komeroden.''<br>''Munref - Gro'ss giélro't plakaten hâte fir de lèschte sonndeg d'leidd vu Munref an emge'gend zu enger theater- an danzsoirée an de festsall vum Munrefer parc invite'ert. Um Programm stong d'opfe'erong vun dem bekannte letzeburger hémechtstheater vum Batty Weber senger lëschteger pperette "An der schwemm" an d'revue "'T ass bal eriwer", vum A. Donnen a vum Wef. D'virstellong huet ugefâng matt enger begre'ssongsriéd vum président R. Weber vun der ligue "Ons Jongen", sectio'n Munref. Schon d'virfe'erong vun der Operette „An der schwemm' huet d'stëmmong vun de leidd op den he'eponkt bruecht, mé we' no der paus d'revue "'T ass bal eriwer" iwer d'briéder gâng ass, du hât d'lâche keng grenze me'. De kohlenklau, de feind hört mit, d'gëlle fra an all de' szénen matt dem Gulles Gaasch, iwerhapt ail szénen hun de leidd eso' gudd gefall, datt emmer erem applaude'ert go'f. D'acteuren hu méschterhaft gespillt, de bühnendecors wor gro'ssarteg an den orchester huet wonnerbar gespillt. Et muss én tatsächlech dem hémechtstheater gratule'ere fir seng e'scht sortie vun desem joer, et wor e vollen erfolleg. No der opfe'erong huet de président vun der sectio'n "Ons Jongen", Munref, dem hémechtstheater merci gesot an der bekannter actrice Ketty Schilling, fir hirt 25järegt mattwirken op der bühn, blummen iwerrécht. Duerno ass an der Pergola zu der danzmusek vum kurorchester Camille Labie, dé sech gratuitement der ligue zur verfügong gestallt hât, bis weit an d'nuecht gedanzt gin.'' * Mëttwoch, 4. September 1946, D’Unio’n, Säit 6 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/fgfthb/pages/6/articles/DTL587?search=%22An+der+Schwemm%22 * Mëttwoch, 4. September 1946, Obermosel-Zeitung, Säit 3 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/81kbkm/pages/3/articles/DTL273?search=%22An+der+Schwemm%22 * Mëttwoch, 4. September 1946, Tageblatt, Säit 6 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/947x37/pages/6/articles/DTL308?search=%22An+der+Schwemm%22 * Donneschdeg, 5. September 1946, Luxemburger Wort, Säit 3 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/0b707t/pages/3/articles/DTL628?search=%22An+der+Schwemm%22 * Samschdeg, 7 September 1946, D'Unio'n, Säit 6, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/6gq6g5/pages/6/articles/DTL94?search=%22Schwemm%22 '''Artikel''': ''En théaterowend fir d’wésekanner - Gëschter owend em halwer 9 auer huet zu gonschte vum wésekannerwiérk am sall Trianon zu Letzeburg de comité vum wésekannerwiérk duerch d'artiste vum ,,Hémechtstheater" en theaterowend organise'ert, wo' zwé stécker „An der Schwemm" vum Batty Weber a Lou Koster an ,,'T ass bal eriwer" vum Aug. Donnen a Wef opgefo'ert go'wen.''<br>''De sall wor net grad eso' gefellt, we' et hätt misse sin, a mir hoffen, datt de nèxte me'ndeg, wan de' stécker nach eng ke'er opgefo'ert gin, de sall nach besser besat ass. Den erle's ass dach wirklech fir e gudd wiérk, a wat mer gesin, ass guer net eso' schlecht.''<br>''Den énakter „An der Schwemm" ass e le'wt theaterstéck. Et geseit én zwar, datt d'acteuren an d'actrice keng professionnell spiller sin, mé si hu nach guer net eso' schlecht gespillt. An der revue ,,'T ass bal eriwer", dat eng embearbechtong vun der revue ,,'T ass eriwer" ass, triéden de'selwecht perso'nen a nach e puer aner op. Do gin se sech all me', natirlech ze sin a spille vill besser. D'ganz revue ass duerch hir gudd afäll a pointe wirklech këstlech. Mir erliéwen an zwo' stonnen humoristesch duergestallt, wat mer an déne lèschte joere bis haut a Letzeburg mattgemâch hun. De' énzel tableau'en erauszestreichen ge'f ze weit fe'eren. All hun se hir valeur matt hire wo'rechten op eng humoristesch mane'er duergestallt. Dofir rode mer onsê liéser, sech de' revue ukucken ze goen, et ass wirklech der wèrt.''<br>''D'acteuren, all we' se do woren go'we stârk applaude'ert. Fir hirt mattiérken soe mir am numm vun de wésekanner merci, och onser arme', de' eso' frëndlech wor, dem „Hémechtstheater" e puer zaldoten zur verfügong ze stellen.'' * Donneschdeg, 10 September 1946, Tageblatt, Säit 8 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/p7tk3t/pages/8/articles/DTL393?search=%22An+der+Schwemm%22 * Mëttwoch, 11 September 1946, D'Unio'n, Säit 5, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/nknspc/pages/5?search=%22Schwemm%22 '''Artikel''': ''Theaterowend - Ettelbréck - E sonndeg de 15. september um 20.30 auer get hei am sall Frantz-Walich ënner den auspizie vun der Ettelbrecker „Lyra" e gro'ssen Letzebuerger theaterowend ofgehalen. Vum hémechtstheater S.S.B.L. gin opgefe'ert: 1) „An der Schwemm", operett an engem akt vum Batty Weber, musek vum Lou Koster; 2 "'T ass bâl eriwer", lëschteg revue an 3 déler vum August Donnen a Wef. Den Orchester stét ënner der directio'n vum Jempi Kemmer. D'plaze kaschte 40 a 30 frang. All theaterfrënn vun Ettelbréck an aus der emge'gend wèrden sech e sonndeg den owend do afanne lôssen.'' * Donneschdeg, 12. September 1946, Luxemburger Wort, Säit 7 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/87fvwq/pages/7/articles/DTL727?search=%22An+der+Schwemm%22 * Obermosel-Zeitung, 12. September 1946, Säit 8, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/vkf65h/pages/8/articles/DTL105?search=%22Schwemm%22 Genee de selwechten '''Artikel''' wéi an D'Unio'n vum 11. September * 30. September, Tageblatt, Säit 6 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/31m9qx/pages/6/articles/DTL314?search=%22Schwemm%22 * Donneschdeg, 3. Oktober, Tageblatt, Säit 2, URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/53mfrd/pages/2/articles/DTL54?search=%22An+der+Schwemm%22 '''Artikel''' ''Stadt Esch. Theater. Um den hiesigen Theatergesellschaften entgegenzukommen, hat der Vorstand des Hemechtstheater beschlossen die Aufführungen ,An der Schwemm' und 'T'ass bal eriewer", vom 3. 4. 5. ds. M. im Nouveautés Palace ausfallen zu lassen.'' * Freideg, 4. Oktober, Obermosel-Zeitung, Säit 4 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/gmv5n9/pages/4/articles/DTL286?search=%22An+der+Schwemm%22 * Samschdeg, 5. Oktober, Obermosel-Zeitung, Säit 5 ('''Reklamm'''), URL: https://viewer.eluxemburgensia.lu/ark:70795/3jxq1v/pages/8?search=%22An+der+Schwemm%22 k1aoh94juqa2v0iw1awxqwi856fwop6 Benotzer Diskussioun:~2026-29608-4 3 174546 2669365 2668613 2026-03-31T14:30:06Z GilPe 14980 Neien Abschnitt /* Provënzen am Kenia */ 2669365 wikitext text/x-wiki {{Moien IP}}[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:49, 20. Feb. 2026 (UTC) == Quell? == Moien, Wann a Biographie-Artikelen Datume bäigesat ginn, wa méiglech eng Referenz uginn! | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:50, 20. Feb. 2026 (UTC) :Moien, och vu menger Säit: Bei biografeschen Datumme mussen onbedingt d'Quellen dobäigesat ginn. Aussoe mussen iwwerpréifbar sinn. Wann Der net eens gitt, wéi een dat mécht, setzt s'einfach esou' an den Text; een anere formatéiert dat da wéi et soll sinn. :Dovun ofgesinn: Merci villmools fir d'Matschaffen a fir d'Nosichen :) Bescht Gréiss, --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:49, 27. Mäe. 2026 (UTC) == Provënzen am Kenia == Moien, Merci fir d'Uleeë vun de kenianesche Provënzen. Hal dech wgl. dru fir de Lemma esou ze wielen, wéi et och bei anere Länner ass: „Provënz Eastern“ (net Eastern (Provënz vum Kenia)). Kuck z.&nbsp;B. an der [[:Kategorie:Provënzen am Angola]] oder [[:Kategorie:Provënzen an der Belsch]]. Wann den Artikel just aus engem Saz besteet, sollt d'Schabloun <nowiki>{{SkizzGeoAFR}}</nowiki> an den Ufank gesat ginn. An dann nach: zum Schluss, ënnert <nowiki>{{Commonscat}}</nowiki> nach <nowiki>{{Autoritéitskontroll}}</nowiki> derbäi setzen an amplaz vun der [[:Kategorie:Geographie vum Kenia]] léiwer d'[[:Kategorie:Provënzen am Kenia]] gebrauchen; da wär et scho bal perfekt. Merci! | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:30, 31. Mäe. 2026 (UTC) bcw0wtl4oelews84mhh3sl46jclaapi Jean-Pierre Schank 0 174958 2669520 2668279 2026-04-01T10:11:12Z Zinneke 34 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] ewechgeholl 2669520 wikitext text/x-wiki {{SkizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Jean-Pierre Schank''', gebuer den [[28. Dezember]] [[1912]] zu [[Ëlwen]]<ref>De [https://www.luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I94357&tree=deltgen Jean-Pierre Schank] op ww.luxracines.lu tree Deltgen</ref>, a gestuerwen den [[30. November]] [[2005]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]<ref>De [https://www.luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=106061I&tree=kratzenberg Jean-Pierre Schank] op www.luxracines.lu tree Kratzenberg</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] Händler a [[Politiker]] ([[CSV]]). Hien ass am Juli 1956 an d'[[Chamber]] nogeréckelt fir den [[Tony Schmit]], dee gestuerwe war. Hie blouf [[Deputéierten|Deputéierte]] bis d'fréizäiteg [[Chamberwalen 1959|Neiwalen 1959]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Schank Jeanpierre}} [[Kategorie:Gebuer 1912]] [[Kategorie:Gestuerwen 2005]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Geschäftsleit]] e7ugiugkh9jupszuhcjckq4stgjtz3q Victor Schoren 0 174965 2669519 2668259 2026-04-01T10:10:30Z Zinneke 34 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] ewechgeholl 2669519 wikitext text/x-wiki {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Victor Schoren''', gebuer als '''Guillaume Victor Schoren''' de [[27. Januar]] [[1825]] zu [[Gréiwemaacher]]<ref>[https://www.familysearch.org/ark:/61903/3:1:S3HY-61L9-NW9?wc=9RY8-82S%3A129629701%2C129934401%26cc%3D1709358&cc=1709358&lang=de&i=887 Gebuertsakt Nr. 7 vum 29. Januar 1825] vun der Gemeng Gréiwemaacher</ref>, an och do gestuerwen den [[10. Mäerz]] [[1882]]<ref>[https://www.familysearch.org/ark:/61903/3:1:S3HY-65TS-V6?wc=9RY8-MNL%3A129629701%2C129808201%26cc%3D1709358&cc=1709358&lang=de&i=327 Stierfakt Nr. 18 vum 10. Mäerz 1882] vun der Gemeng Gréiwemaacher</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] [[Affekot]] a [[Politiker]]. Vun 1853 bis 1854 an nach eng Kéier 1875 war hien [[Deputéierten]] an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> Hie war och Member vum [[Gemengerot]] vu [[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]], an do vun {{wéini?}} bis 1863<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d9r94dpdcg/pages/2/articles/DIVL75 Bekanntmachung. — Entlassung eines Schöffen]. In: Memorial des Großherzogthums Luxemburg = Mémorial du Grand-Duché de Luxembourg, nº Zweiter Theil.10 (14.02.1863), p. 62 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref> [[Schäffen]] a vun 1874<ref>[https://persist.lu/ark:70795/5qhsps06dj/pages/1/articles/DIVL28 Avis. — Administration communale]. In: Memorial des Großherzogthums Luxemburg = Mémorial du Grand-Duché de Luxembourg, nº Zweiter Theil.6 (14.02.1874), p. 33 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg]</ref> bis 1876 [[Buergermeeschter]]. 1875 gouf hien zum [[Lëtzebuerger Distrikter|Distriktskommissär]] ernannt.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/9zc5s6/pages/2/articles/DTL42 Amtliches]. In: Luxemburger Wort, 1875. Jg., nº 165 (16.07.1875), p. 2 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Schoren Victor}} [[Kategorie:Gebuer 1825]] [[Kategorie:Gestuerwen 1882]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Affekoten]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Gréiwemaacher]] dixqsglxyqgojilp6x0c9vrngbdam0y Nicolas Schumacher (Politiker) 0 174966 2669518 2668129 2026-04-01T10:09:57Z Zinneke 34 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] ewechgeholl 2669518 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem KPL-Politiker Nicolas Schumacher|aner Leit mat deem Numm|Nicolas Schumacher}} {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} Den '''Nicolas Schumacher''', gebuer de [[14. Mäerz]] [[1901]] zu [[Diddeleng]]<ref>De [https://www.luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I32767&tree=mpauly Jean Nicolas Schumacher] op www.luxracines.lu</ref>, a gestuerwen den [[19. Juni]] [[1962]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] [[Dokter]], Resistenzler <ref>{{Citation|URL=http://www.ons-jongen-a-meedercher.lu/archives/personnes/detail/schumacher-nicolas-4|Titel=Fédération des enrôlés de force - Nicolas Schumacher|Gekuckt=2026-03-23|Wierk=www.ons-jongen-a-meedercher.lu}}</ref> a [[Politiker]] ([[KPL]]) vun Diddeleng. Hie war vun 1945 bis 1948 [[Deputéierten]] an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Schumacher Nicolas}} [[Kategorie:Gebuer 1901]] [[Kategorie:Gestuerwen 1962]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Dokteren]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Resistenzler]] fxln84vq1cjfhxaoam8ftd0ojd7c4qg Gustave Schuman 0 174968 2669517 2668622 2026-04-01T10:09:21Z Zinneke 34 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] ewechgeholl 2669517 wikitext text/x-wiki {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Gustave (Gust) Schuman''', gebuer den [[29. Mäerz]] [[1908]] zu [[Helleng]], a gestuerwen de [[15. Mäerz]] [[2002]] zu [[Diddeleng]],{{source?}} war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] [[Agronomie|Agronom]] a [[Politiker]] vun [[Helleng]]. Hie gouf 1945 zum Member vun der [[Assemblée consultative vun 1945 (Lëtzebuerg)|Assemblée consultative]] ernannt<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref>. Hie war e Koseng vum [[Robert Schuman]]. {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Schuman}} [[Kategorie:Gebuer 1908]] [[Kategorie:Gestuerwen 2002]] [[Kategorie:Membere vun der Assemblée consultative]] 92sutak1gu3p6na1qbm87n3jm7xkq3j Bernard-Euchère-Hubert Servais 0 174978 2669510 2668421 2026-04-01T10:05:45Z Zinneke 34 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] ewechgeholl 2669510 wikitext text/x-wiki {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Bernard-Euchère-Hubert Servais''', gebuer den [[1. September]] [[1813]]<ref name=all>[https://persist.lu/ark:70795/bh3bw0mk35/pages/258/articles/DIVL1390 Allgemeine Lage.] In: ''Dat neit Miersch.'' Fr. Faber, 1994, p. 250 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg.]</ref>, a gestuerwen den [[18. November]] [[1888]] zu Kürenz bei [[Tréier]]<ref> [https://persist.lu/ark:70795/bh3bw0mk35/pages/433/articles/DIVL2629 Kurzgefaßte Zeittafel von Perönlichkeiten.] In: ''Dat neit Miersch.'' Fr. Faber, 1994, p. 425 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg.]</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Industriellen a [[Politiker]] vun [[Iechternach]]. Hie war, mat sengem Brudder [[Philippe Servais|Philippe]], Direkter vun der [[Weilerbacher Schmelz]]<ref name=all/>. Vun 1869 bis 1877 war hien [[Deputéierten]] an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 25.03.2026). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Servais Bernardeuchere}} [[Kategorie:Gebuer 1813]] [[Kategorie:Gestuerwen 1888]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Famill Servais]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Industrieller]] fpuo7lrvm1cm4w6hv74uz2naxtjsv28 Louis Servais 0 174982 2669509 2668470 2026-04-01T10:05:19Z Zinneke 34 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] ewechgeholl 2669509 wikitext text/x-wiki {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Louis'''-Joseph '''Servais''', gebuer [[1785]] zu [[Wolz]], an och do de [[27. Juni]] [[1861]] gestuerwen<ref name=jong>[https://persist.lu/ark:70795/c48d9b/pages/49/articles/DTL645 Familie Servais]. In: Jong-Hémecht, 12. Jg., nº 5-6 (01.06.1938), p. 219 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gierwerei|Gierwer]] a [[Politiker]]. Vun 1842 bis 1848 war hien [[Deputéierten]] an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 25.03.2026). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> Hie war och vun 1816 bis zu sengem Doud [[Buergermeeschter]] vun der [[Gemeng Uewerwampech]].<ref name=jong/> De Louis Servais war de Jong vum Jean Baptiste Servais vun [[Den Haag]], an huet sech 1820 mat der Catherine Simon, der Duechter vum Jean François Simon-Mathieu, bestuet.<ref name=indu>[https://www.industrie.lu/tannerieServaisSchimpach.html Gierwerei Servais Schimpach.] industrie.lu (nogekuckt: 26.03.2026.</ref> Si krute 6 Kanner, dorënner der [[Michel Servais]].<ref name=jong/> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Servais Louis}} [[Kategorie:Gebuer 1785]] [[Kategorie:Gestuerwen 1861]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Famill Servais]] [[Kategorie:lëtzebuergesch Gierwer]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vun Uewerwampech]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] 555iulyangw8kqjhvx6dcdotpdz9m8o Michel Servais 0 174983 2669508 2668435 2026-04-01T10:04:57Z Zinneke 34 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] ewechgeholl 2669508 wikitext text/x-wiki {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Michel Servais''', gebuer den [[23. Juni]] [[1835]] zu [[Schëmpech]], an och do de [[27. Oktober]] [[1891]] gestuerwen<ref name=jong>[https://persist.lu/ark:70795/c48d9b/pages/49/articles/DTL645 Familie Servais]. In: Jong-Hémecht, 12. Jg., nº 5-6 (01.06.1938), p. 219 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Agronomie|Agronom]], [[Gierwerei|Gierwer]] a [[Politiker]]. Vum 2. Juni 1866 bis den 11. Juni 1872 war hien [[Deputéierten]] an der [[Chamber]].<ref name=jong/><ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 25.03.2026). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> De Michel Servais war och vum 28. Dezember 1861 bis den 11. Juni 1867 [[Buergermeeschter]] vun der [[Gemeng Uewerwampech]].<ref name=jong/> Hien war de Jong vum [[Louis Servais]] an huet sech den 23. Abrëll 1862 mat der Marie Françoise Emilie Siville bestuet.<ref name=jong/> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Servais Michel}} [[Kategorie:Gebuer 1835]] [[Kategorie:Gestuerwen 1891]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Famill Servais]] [[Kategorie:lëtzebuergesch Gierwer]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vun Uewerwampech]] nnckgs5pn45bgzrhp4cve2xfw8p81w3 Jacques Sinner 0 174984 2669507 2668434 2026-04-01T10:04:30Z Zinneke 34 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] ewechgeholl 2669507 wikitext text/x-wiki {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Jacques Sinner''', gebuer de [[27. August]] [[1805]] zu [[Longsdref]], an do gestuerwen den [[11. Oktober]]<ref>De [https://www.luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I78229&tree=wagnerga Jacques Sinner] op www.luxracines.lu</ref> [[1873]]<ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/k254tz/pages/2/articles/DTL40?search=Sinner|Titel=Inland - Fuhren|Gekuckt=2026-03-25|Datum=1873-10-18|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Luxemburger Wort]]|Säiten=Säit 2|Sprooch=de}}</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Besëtzer a [[Politiker]] vun Longsdref. Vun 1857 bis 1869 war hien [[Deputéierten]] an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 25.03.2026). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> == Gielchen == * {{OCCCH}}<ref name=":0" /> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Sinner Jacques}} [[Kategorie:Gebuer 1805]] [[Kategorie:Gestuerwen 1873]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Chevalier de l'ordre de la couronne de chêne]] 4bjraohggdtrp61shtwlcebp9cszoce Jean Steichen 0 174987 2669438 2668447 2026-03-31T20:54:13Z Robby 393 Elo mat de Liewensdaten inklusiv Quellen + Buergermeeschter vu Monnerech 2669438 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Deputéierte Jean Steichen|den Deputéierten a Journalist mat äänlechem Numm|Jéhan Steichen}} {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Jean Steichen''', gebuer de [[17. Februar]] [[1817]] zu [[Monnerech]]<ref>De [https://www.luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I215521&tree=deltgen Jean Steichen] op www.luxracines.lu</ref>, an do gestuerwen den [[3. Februar]] [[1869]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/stvzqf/pages/1/articles/DTL35?search=Jean+Steichen|Titel=La Chambre et la Presse|Gekuckt=2026-03-31|Datum=1869-02-04|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:L'Union]]|Säiten=Säit 1|Sprooch=fr}}</ref><ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/h573w6/pages/2/articles/DTL41?search=Steichen|Titel=Inland|Gekuckt=2026-03-31|Datum=1869-02-09|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Luxemburger Wort]]|Säiten=Säit 2|Sprooch=de}}</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Versécherungsverkeefer a [[Politiker]] vu Monnerech. Vun 1854 bis 1856 a vun 1860 bis 1866 war hien [[Deputéierten]] an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> Hie war vun 1867 bis zu sengem Doud 1869 Buergermeeschter vun der [[Gemeng Monnerech]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/xf98xpf368/pages/2/articles/DIVL137?search=Steichen+monder%C3%A7ange|Titel=Avis. — Nomination de bourgmestres.|Gekuckt=2026-03-31|Datum=1867-01-25|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Mémorial]]|Sprooch=fr}}</ref>. {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Steichen Jean}} [[Kategorie:Gebuer 1817]] [[Kategorie:Gestuerwen 1869]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Monnerech]] tpuo0z1e0v3ik0eyfa3tsw0meb0otdm 2669506 2669438 2026-04-01T10:03:23Z Zinneke 34 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] ewechgeholl 2669506 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Deputéierte Jean Steichen|den Deputéierten a Journalist mat äänlechem Numm|Jéhan Steichen}} {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Jean Steichen''', gebuer de [[17. Februar]] [[1817]] zu [[Monnerech]]<ref>De [https://www.luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I215521&tree=deltgen Jean Steichen] op www.luxracines.lu</ref>, an do gestuerwen den [[3. Februar]] [[1869]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/stvzqf/pages/1/articles/DTL35?search=Jean+Steichen|Titel=La Chambre et la Presse|Gekuckt=2026-03-31|Datum=1869-02-04|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:L'Union]]|Säiten=Säit 1|Sprooch=fr}}</ref><ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/h573w6/pages/2/articles/DTL41?search=Steichen|Titel=Inland|Gekuckt=2026-03-31|Datum=1869-02-09|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Luxemburger Wort]]|Säiten=Säit 2|Sprooch=de}}</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Versécherungsverkeefer a [[Politiker]] vu Monnerech. Vun 1854 bis 1856 a vun 1860 bis 1866 war hien [[Deputéierten]] an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> Hie war vun 1867 bis zu sengem Doud 1869 Buergermeeschter vun der [[Gemeng Monnerech]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/xf98xpf368/pages/2/articles/DIVL137?search=Steichen+monder%C3%A7ange|Titel=Avis. — Nomination de bourgmestres.|Gekuckt=2026-03-31|Datum=1867-01-25|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Mémorial]]|Sprooch=fr}}</ref>. {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Steichen Jean}} [[Kategorie:Gebuer 1817]] [[Kategorie:Gestuerwen 1869]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Monnerech]] j2ccbwoi8w56s2v4gl3g1r1uq9mpvjd Jean Theissen 0 174989 2669501 2668732 2026-04-01T09:58:48Z Zinneke 34 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Nokucken Deputéiert]] ewechgeholl 2669501 wikitext text/x-wiki {{skizzPolitiker}} {{Infobox Biographie}} De '''Jean Theissen''', gebuer den [[28. Abrëll]] [[1859]] zu [[Fëschbech (Hengescht)]]<ref>De [https://www.luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I295946&tree=deltgen Jean Theissen] op www.luxracines.lu</ref>, an do gestuerwen den [[13. Juli]] [[1923]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/vqspfb/pages/4/articles/DTL393 Avis Mort. 4 Page 4]. In: Luxemburger Wort, nº 195 & 196 (14.07.1923), p. 4 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref>, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Grondbesëtzer a [[Politiker]]. Vun 1914 bis 1918 war hien [[Deputéierten]] an der [[Chamber]].<ref>[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025). Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Theissen Jean}} [[Kategorie:Gebuer 1859]] [[Kategorie:Gestuerwen 1923]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]] a6kx2f568xghdap9j4yt1yvqkgm3yoq Schifen Tuerm vu Pisa 0 175057 2669430 2669175 2026-03-31T19:43:23Z Mobby 12 60927 + 2669430 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gebai}} De sougenannte '''Schifen Tuerm vu Pisa''' ([[Italieenesch]]: ''Torre de Pisa'') ass e Klackentuerm (''Capanile''), deen zu [[Pisa]] op der ''Piazza del Duomo'' (och ''Piazza dei Miracoli'') nieft dem [[Doum vu Pisa|Doum]] steet. En ass wéinst senger Schifheet vu ronn 4° weltbekannt. Dës ass drop zeréckzeféieren, dass en iwwer dem Bauen no enger Säit an de suppege Buedem agesackt ass. E gouf vund er [[Unesco]], zesumme mam Doum, mam Baptisterio a mam Camposanto (Kierfecht), an d'Lëscht vun de [[Weltierfschaft|Kulturweltierfschafte]] klasséiert. Den Tuerm, am [[Romanik|romanesche Stil]], huet eng Héicht vu 55,86 m op der Südsäit an 58,36 m op der Nordsäit. En ass ronn an huel, an huet en bausseschten Duerchméisser vu 15 m un der Basis. De Bannenduerchmiesser ass 7,4 m ënnen, 4,2 un der Spëtzt.En huet 8 Stäck, déi mat Sailen aus Carrara-Marber gestäipt ginn. Deen ieweschte Stack ass méi schmuel an eppes zeréckgebaut; do sinn déi 7 Klacken dran. [[File:Scheme of the Leaning Tower of Pisa.svg|thumb|upright|left|Scheema.]] Den 9. August 1173 gouf mat de Bauaarbechte vum Tuerm ugefaangen, eng zéng Joer nom Ufank vunn deene vum Doum.Si sollten 2 Joerhonnerten daueren: Schonn iwwert dem Baue vum 3. Stack, ëm 1178, gouf festgestallt, dass den Tuerm ugefaangen huet, sech no Südosten hin ze näipen. Bal 90 Joer ass net méi weider dru geschafft ginn. Vun 1272 u goufen dann déi nächst 4 Stäck dropgebaut, woubäi probéiert gouf, d'Schréi auszegläichen. 1301 hunn d'Bauaarbechten nees stallgehalen, a goungen en halleft Joerhonnert dono nees lues a lues virun. 1372 war dee leschte Stack mat de Klacken dann och fäerdeg. D'Schréi huet, iwwer d'Joerhonnerten, no an no zougeholl. 1990 bis 2001 gouf un de Fëllementer geschafft, fir den Tuerm ze stabiliséieren an en esouguer nees liicht opzeriichten. Den Ënnerscheed vun der Spëtzt zu der Basis louch: *1350 bei 1,4 m, d.h. 1,47° *1817 : 3,8 m d.h. 3,99° *1993 : 5,4 m, d.h. 5,66° *2006 : 4,5 m, d.h. 4,72° *2008 : 3,99 m, d.h. 4,19° == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Tierm]] [[Kategorie:Pisa]] [[Kategorie:Weltkulturierwen an Italien]] [[Kategorie:Bauwierker 1372]] j5yq7rndzm6he47hv9qxo7mg836gu36 Benotzer:Kivo Van Twist 2 175060 2669523 2669126 2026-04-01T10:22:04Z Kivo Van Twist 70541 /* Band */ 2669523 wikitext text/x-wiki '''Kivo Van Twist''' ass e lëtzebuergesche Soloprojet vum Museker '''Kevin Misci''', gegrënnt am '''Joer 2023''' als Ergänzung zu senger Haaptband ''Serpent Bite''. De Projet baséiert op engem Konzept, dat de Museker zënter senger Kandheet entwéckelt huet an dat eng fiktiv, vampiresch Welt an hir narrativ Elementer an d’Musek integréiert. Stilistesche gesinn orientéiert sech Kivo Van Twist un '''Rock''' an '''Dark‑Rock''', kombinéiert mat engem thematesche Fokus op Figuren, Geschichten a Symbolik aus enger imaginärer, nocturnaler Welt. D’Themen enthalen ë. a. Léift, Konflikter, Loyalitéit, Rivalitéit a Revanche. De Projet gëtt vum Kevin Misci zesumme mat Famill a Frënn entwéckelt a produzéiert an ass drop ausgeriicht, eng eegestänneg artistesch Identitéit ze schafen, déi Musek a narrativ Konzeptaarbecht verbënnt. == Memberen == * '''Kevin Misci''' (2024– ) – Gesang, Gittar, Konzept ''(Als Soloprojet gëtt Kivo Van Twist haaptsächlech vum Kevin Misci gedroen; aner Museker kënne fir Live‑ oder Studio‑Aarbecht bäikommen.)'' == Singelen == * '''''2023:''' Time to Realize'' * '''''2024:''' Never Forget'' * '''''2024:''' Now & Forever (feat. CeLilly)'' * '''''2024:''' The Sorrow'' * '''2024:''' ''Masters of Horror'' – Kollaboratioun tëscht Rocky T. Stairwood, Kivo Van Twist & prodbyRickyP * '''''2025:''' Lay Down'' * '''2025:''' Twilight Tears {{Info Benotzersäit}} bp2dk2o5heboz27xa87kqb78bgtvsh1 Angélique du Coudray 0 175064 2669395 2669211 2026-03-31T15:53:51Z Zinneke 34 /* Kontext */ 2669395 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} D''''Angélique Marguerite Le Boursier du Coudray''', gebuer 1712 zu [[Clermont-Ferrand]] a gestuerwen de 16. Abrëll 1794 zu [[Bordeaux]],<ref name=Doudesreg>[https://archives.bordeaux-metropole.fr/ark:/75241/vtacfdf379db839094d/daoloc/0#id:1664452060?gallery=true&center=3011.000,-1398.000&zoom=11&rotation=0.000&brightness=100.00&contrast=100.00 Auszuch aus dem Doudesregëster vun der Stad Bordeaux]</ref> war eng franséisch [[Hiewan]], déi d'Gebuertshëllef ([[Obstetrik]]) am 18. Joerhonnert revolutionéiert huet. Si gouf vum franséische Kinnek [[Louis XV.]] beoptraagt, d'Fraen a ländleche Géigenden, déi anere Frae bei der Gebuert assistéiert hunn, auszebilden. Dofir ass si 25 Joer laang duerch ganz Frankräich gereest. D'Madame du Coudray, wéi si och genannt gouf, huet dausende Frae mat enger fir déi deemoleg Zäit innovativer Léierpopp ausgebilt. Mat hirer Aarbecht huet si zu enger däitlecher Reduktioun vun der Stierflechkeet vun de [[Puppelchen|Puppelcher]] bäigedroen. == Kontext == A Frankräich war d'Kannerstierflechkeet am 18. Joerhonnert nach genee esou héich wéi an de Joerhonnerte virdrun, och an de räiche Famillen. Et gëtt geschat, datt géint dem Ufank vum 18. Joerhonnert méi wéi all zéngt Fra an all zéngte Puppelche bei der Gebuert gestuerwe sinn.<ref name=agirpour>agirpourlecoeurdesfemmes.com</ref> D'Gebuertshëllef gouf gréisstendeels vu Fraen iwwerholl, déi selwer eng Rei Kanner op d'Welt bruecht haten a preferenziell schonn an de [[Wiesseljoren|Wiesseljore]] waren. Deemools haten déi konservativ Usiichte vun der [[kathoulesch Kierch|kathoulescher Kierch]] och en Afloss op d'Gebuertspraktiken, an dofir hunn déi meescht schwanger Fraen hire [[Rack]] an Ënnerrack wärend der Gebuert ubehalen, fir d'[[Schimmt|Pudeur]] ze respektéieren. Dat heescht, datt d'Gebuertshëlleferin sech virun d'schwanger Fra, déi souz, gehuppt huet an déi ganz Gebuert eleng duerch Taaschten duerchgefouert huet.<ref name=agirpour/><ref>Jeanroy, Säit 13</ref><ref name=RFC23>Radio France Culture, 2023</ref> Zu där Zäit goufen et wéineg ausgebilt Hiewannen; an esou gutt wéi keng an de ländleche Géigenden. D'Fraen, déi bei der Gebuert gehollef hunn, goufe ''matrones'' oder esouguer ''ventrières'' genannt.<ref name=agirpour/><ref>Jeanroy, Säit 7-8</ref> En aner gréissere Problem war, datt vill Fraen net liesen a schreiwe konnten. Dowéinst ass et net duergaangen, de "Matrone" Bicher zoukommen ze loossen, mee praktesch Coursen unzebidden. Et war och wichteg, d'Matronen dovun ze iwwerzeegen, datt vill Praktiken, déi si bis dohin applizéiert haten, en Deel vum [[Awerglawen]] an onnëtz oder am schlëmmste Fall souguer geféierlech waren. Esou gouf de [[Bauch]] vun der Schwangerer nach dacks mat Schlaangefett ageschmiert fir d'Gebuert ze erliichteren, oder all d'[[Seel]]er am Haus geléist an all d'[[Kou|Kéi]] lassgebonnen, fir Komplikatioune bei der Gebuert ze verhënneren.<ref name=agirpour/> En anert Beispill ass d'Opmaache vun der Fënster, fir datt d'Kand méi séier op d'Welt kënnt – och am Wanter, mam Risiko, datt d'Mamm doduerch eng [[Longenentzündung]] kritt.<ref name=RFC23/> == Liewen == [[Fichier:Bassin à nud dans lequel est située la Matrice dans sa position naturelle avec toutes les parties qui en dépendent - Abbrégé de l'art des accouchemens.jpg|thumb|En Auszuch aus hirem Handbuch, dem ''Abrégé''.]] D'Angélique du Coudray huet tëscht 1737 an 1740 zu Paräis eng Ausbildung als Hiewan gemaach an ass bis 1755 do bliwwen. Wéi si op [[Thiers]] an hirer Heemechtsregioun [[Auvergne]] zréckgeplënnert ass, gouf si mat der haarder Realitéit vun der lokaler Gebuertshëllef konfrontéiert.<ref>Jeanroy, Säit 8</ref><ref name=archivesdepartpuy>Biographie an den Archives départementales du Puy-de-Dôme</ref> D'Madame du Coudray huet sech entscheet, eppes un där desastréiser Situatioun ze änneren. 1759 krut si vum Kinnek e Brevet, deen et hir erlaabt huet, Coursen am ganze franséische Kinnekräich ze ginn. Zu dem Zweck huet si dat selwecht Joer en Handbuch verëffentlecht, den ''Abrégé de l'art des accouchements''. An hire Coursen huet si d'Theorie mat Praxis verbonnen, an dat mathëllef vun enger [[Popp]], déi si speziell fir deen Zweck selwer entworf hat.<ref name=archivesdepartpuy/> === Popp === [[Fichier:La machine de Madame du Coudray.jpg|thumb|D'''La machine de Madame du Coudray'' am Musée Flaubert et d'Histoire de la Médecine zu [[Rouen]].]] Déi Popp gouf ënnert dem Numm ''la machine de Madame du Coudray'' entweder 1756 oder 1758 vun der ''Académie de chirurgie'' approuvéiert<!--D'Quelle si sech net eens, wéi ee Joer korrekt ass-->.<ref name=Abramovici22>{{Citation | URL = https://hal.science/hal-03846120v1/document | Titel = Mme du Coudray, sage-femme des sciences ? | Gekuckt = 25. Mäerz 2026 | Auteur = Jean-Christophe Abramovici | Datum = 9. November 2022 | Editeur = HAL | Sprooch = fr }}</ref><ref name=RFC23/><ref name=Berthiaud>Berthiaud</ref> Et handelt sech dobäi ëm eng liewensgrouss Replik vum [[Becken|Becke]] vun enger Fra aus [[Stoft]] a [[Kartong]] oder [[Lieder]], déi mat [[Kotteng]] gefëllt ass. Si stellt den ënneschten Deel vum Kierper vun der Fra duer, vun den [[Nier]]e bis un d'Cuissen. Déi Popp ass op engem Sockel aus Holz an d'Cuissen op zwee Bigele befestegt. Zu där Popp ziele verschidden Accessoiren, dorënner e Stéck Stoft, dat déi [[Geschlechtsorganer bei der Fra|weiblech Genitalanatomie]] duerstellt; eng Popp an der Gréisst vun engem ausgedroene Foetus (50 cm) mat [[Nuebelschnouer]]; eng oppe [[Gebärmutter]], déi et erlaabt d'Plazenta ze gesinn; an [[Zwilling|Zwillingsfötussen]]. Änlech Poppe goufe scho virdru vun anere Persoune erfonnt, an et gëtt ugeholl, datt d'Madame du Coudray eng dovu bei hirer Ausbildung zu Paräis gesinn hat a sech fir hiren eegene Modell dorun inspiréiert hat.<ref name=archivesdepartpuy/><ref name=Abramovici22/><ref name=UBBW>{{Citation | URL = https://ub-blog.meduniwien.ac.at/blog/?p=30574 | Titel = Aus den medizinhistorischen Beständen der Ub MedUni Wien (68): Le Boursier Du Coudray, Angélique Marguerite: Abrégé De L’Art Des Accouchemens…Ouvrage très-utile aux jeunes Sages-femmes, & généralement à tous les Éleves en cet Art, qui desirent de s’y rendre habiles. 1785 | Gekuckt = 25. Mäerz 2026 | Datum = 21. Juni 2018 | Editeur = Universitätsbibliothek der MedUni Wien | Sprooch = de }}</ref> === Op der Rees === D'Madame du Coudray war gutt vernetzt an huet am Laf vun der Zäit eng Reputatioun opgebaut. Zu den aflossräiche Männer, déi hir Aarbecht ënnerstëtzt hunn, hunn ënner anerem de ''contrôleur général'' [[Henri Bertin]], de Finanzmann [[Jacques Necker]] an de Chirurg [[Jean Baseilhac]], och bekannt als Frère Cosme, gezielt. Och de [[Marie-Joseph Motier de La Fayette|Militäroffizéier La Fayette]], deen anscheinend dank dem Agräife vun der Madame du Coudray bei senger Gebuert gerett gouf, soll zu hiren Ënnerstëtzer gezielt hunn.<ref name=archivesdepartpuy/><ref>Jeanroy, Säit 22</ref> D'Madame du Coudray war zugläich eng gewiift Geschäftsfra, déi an hirem Engagement fir d'Allgemengwuel och hir eegen Interessen net vergiess huet. Obwuel si mat hirer kinneklecher Pensioun vun 8.000 Livres pro Joer finanziell ofgeséchert war, huet si hir Reese vun de Provënzen, déi si besicht huet, finanzéiere gelooss, an e Profit mam Verkaf vun hire Bicher an hirem Geschier gemaach.<ref name=Berthiaud/><ref name=archivesdepartpuy/><ref>Jeanroy, Säit 16</ref> Tëscht 1758 an 1783 ass si esou duerch ganz Frankräich gereest. Et gëtt geschat, datt si a ronn 50 Stied Course ginn huet, fir méi wéi 5.000 Schülerinnen a geschate 500 Chirurgen, déi mat der "Supervisioun" vun hire Course beoptraagt goufen.<ref name=RFC23/><ref name=archivesdepartpuy/> Dobäi war d'Angélique du Coudray zu hirer Zäit net onëmstridden. Vill Doktere waren net begeeschtert, datt eng Fra esou eng wichteg Roll an engem Domän gespillt huet, dat si fir hiert gehalen hunn. Hinnen huet et och net gepasst, datt d'Matronen eng ëmmer méi wichteg Plaz bei der Gebuert ageholl hunn.<ref name=RFC23/> === Liewensenn === Dat stännegt Reesen huet d'Angélique du Coudray midd gemaach, an hir Gesondheet huet gelidden. Si war schwéier iwwergewiichteg an huet vu 1775 un ënner [[Giicht (Krankheet)|Giichtattacke]] gelidden. Lues a lues huet si hir Missioun hirer [[Niess]] Marguerite Guillomance iwwerdroen, déi si vu 1768 un op hire Reese begleet huet, an un de Chirurg Coutanceau. Deen hat d'Madame du Coudray 1770 zu Bordeaux begéint an agestallt. Hien huet d'Marguerite Guillomance 1773 bestuet an d'Koppel huet d'Aufgabe vun der Tatta lues a lues iwwerholl, déi sech 1783 op Bordeaux zréckgezunn huet.<ref name=archivesdepartpuy/> Do ass d'Angélique du Coudray 1794 gestuerwen.<ref name=Doudesreg/> == Impakt == [[Fichier:Place Angélique Coudray - Paris X (FR75) - 2024-05-01 - 2.jpg|thumb|E Beispill vun enger Plaz, déi no hir benannt ass: d'Place Angélique-du-Coudray am [[10. Arrondissement vu Paräis]].]] Der Angélique du Coudray hiert Wierke gëllt als wichtege Bäitrag zur Reduktioun vun der Puppelchersstierflechkeet a Frankräich am 18. Joerhonnert.<ref name=Berthiaud/> A Frankräich sinn eng Rei Stroossen, Plazen a Maternitéen no der Angélique du Coudray benannt. 2023 gouf d'[[Comics|BD]] ''La Sage-femme du Roi'' iwwert hiert Liewe verëffentlecht.<ref name=RFC23/> Dräi Joer méi spéit, am Januar 2026, gouf hiren Numm als ee vun 72 Fraen annoncéiert, déi op den [[Eiffeltuerm]] geschriwwe wäerte ginn, nieft den [[72 Nimm um Eiffeltuerm|72 Nimm vu Wëssenschaftler]], déi schonn zënter 1889 drop stinn.<ref name=>{{Citation | URL = https://www.franceinfo.fr/sciences/reportage-pour-elle-ca-serait-une-fierte-les-noms-de-72-femmes-scientifiques-orneront-bientot-la-tour-eiffel_7766348.html | Titel = "Pour elle, ça serait une fierté" : les noms de 72 femmes scientifiques orneront bientôt la Tour Eiffel | Gekuckt = 25. Mäerz 2026 | Auteur = | Datum = 26. Januar 2026 | Editeur = franceinfo.fr | Sprooch = fr}}</ref> == Quellen == * [https://www.archivesdepartementales.puy-de-dome.fr/n/madame-du-coudray-sage-femme-itinerante-mise-au-point-biographique/n:335 ''Madame du Coudray, sage-femme itinérante : mise au point biographique''] an den Archive vum Département Puy-de-Dôme; gekuckt de 25. Mäerz 2026 * ''[https://www.agirpourlecoeurdesfemmes.com/fonds-de-dotation/Histoire/Une-maitresse-sage-femme Une maîtresse sage-femme'']; net datéiert; Women's Cardiovascular Healthcare Foundation; agirpourlecoeurdesfemmes.com; gekuckt de 25. Mäerz 2026 * Pierre Ropert, [https://www.radiofrance.fr/franceculture/comment-angelique-du-coudray-et-ses-mannequins-ont-reduit-la-mortalite-infantile-9827671 ''Comment Angélique du Coudray et ses mannequins ont réduit la mortalité infantile''], 25. Mäerz 2023, Radio France Culture; gekuckt de 25. Mäerz 2026 * Typhenn Jeanroy, [https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-04244679v1/file/JEANROY_typhenn_h-g_2019.pdf ''Angélique Du Coudray, une femme savante : une sage-femme révolutionnaire ?''], 2019, Mémoire fir de Master "Métiers de l'Enseignement, de l'Éducation et de la Formation" op der Universiteit vum Franche-Compté, gekuckt de 25. Mäerz 2026 * Emmanuelle Berthiaud, [https://ehne.fr/fr/node/22735 ''Former les sages-femmes à l'accouchement : l'enseignement d'Angélique du Coudray''], 10. Mäerz 2026, Encyclopédie d'histoire numérique de l'Europe, ISSN 2677-6588, gekuckt de 25. Mäerz 2026 {{Referenzen}} [[Kategorie:Gebuer 1712]] [[Kategorie:Gestuerwen 1794]] [[Kategorie:Hiewanen]] 1mpdykea3bf38tvjbfrmi4zajojmiyi 2669468 2669395 2026-04-01T08:04:41Z Bdx 7724 /* Quellen */ 2669468 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} D''''Angélique Marguerite Le Boursier du Coudray''', gebuer 1712 zu [[Clermont-Ferrand]] a gestuerwen de 16. Abrëll 1794 zu [[Bordeaux]],<ref name=Doudesreg>[https://archives.bordeaux-metropole.fr/ark:/75241/vtacfdf379db839094d/daoloc/0#id:1664452060?gallery=true&center=3011.000,-1398.000&zoom=11&rotation=0.000&brightness=100.00&contrast=100.00 Auszuch aus dem Doudesregëster vun der Stad Bordeaux]</ref> war eng franséisch [[Hiewan]], déi d'Gebuertshëllef ([[Obstetrik]]) am 18. Joerhonnert revolutionéiert huet. Si gouf vum franséische Kinnek [[Louis XV.]] beoptraagt, d'Fraen a ländleche Géigenden, déi anere Frae bei der Gebuert assistéiert hunn, auszebilden. Dofir ass si 25 Joer laang duerch ganz Frankräich gereest. D'Madame du Coudray, wéi si och genannt gouf, huet dausende Frae mat enger fir déi deemoleg Zäit innovativer Léierpopp ausgebilt. Mat hirer Aarbecht huet si zu enger däitlecher Reduktioun vun der Stierflechkeet vun de [[Puppelchen|Puppelcher]] bäigedroen. == Kontext == A Frankräich war d'Kannerstierflechkeet am 18. Joerhonnert nach genee esou héich wéi an de Joerhonnerte virdrun, och an de räiche Famillen. Et gëtt geschat, datt géint dem Ufank vum 18. Joerhonnert méi wéi all zéngt Fra an all zéngte Puppelche bei der Gebuert gestuerwe sinn.<ref name=agirpour>agirpourlecoeurdesfemmes.com</ref> D'Gebuertshëllef gouf gréisstendeels vu Fraen iwwerholl, déi selwer eng Rei Kanner op d'Welt bruecht haten a preferenziell schonn an de [[Wiesseljoren|Wiesseljore]] waren. Deemools haten déi konservativ Usiichte vun der [[kathoulesch Kierch|kathoulescher Kierch]] och en Afloss op d'Gebuertspraktiken, an dofir hunn déi meescht schwanger Fraen hire [[Rack]] an Ënnerrack wärend der Gebuert ubehalen, fir d'[[Schimmt|Pudeur]] ze respektéieren. Dat heescht, datt d'Gebuertshëlleferin sech virun d'schwanger Fra, déi souz, gehuppt huet an déi ganz Gebuert eleng duerch Taaschten duerchgefouert huet.<ref name=agirpour/><ref>Jeanroy, Säit 13</ref><ref name=RFC23>Radio France Culture, 2023</ref> Zu där Zäit goufen et wéineg ausgebilt Hiewannen; an esou gutt wéi keng an de ländleche Géigenden. D'Fraen, déi bei der Gebuert gehollef hunn, goufe ''matrones'' oder esouguer ''ventrières'' genannt.<ref name=agirpour/><ref>Jeanroy, Säit 7-8</ref> En aner gréissere Problem war, datt vill Fraen net liesen a schreiwe konnten. Dowéinst ass et net duergaangen, de "Matrone" Bicher zoukommen ze loossen, mee praktesch Coursen unzebidden. Et war och wichteg, d'Matronen dovun ze iwwerzeegen, datt vill Praktiken, déi si bis dohin applizéiert haten, en Deel vum [[Awerglawen]] an onnëtz oder am schlëmmste Fall souguer geféierlech waren. Esou gouf de [[Bauch]] vun der Schwangerer nach dacks mat Schlaangefett ageschmiert fir d'Gebuert ze erliichteren, oder all d'[[Seel]]er am Haus geléist an all d'[[Kou|Kéi]] lassgebonnen, fir Komplikatioune bei der Gebuert ze verhënneren.<ref name=agirpour/> En anert Beispill ass d'Opmaache vun der Fënster, fir datt d'Kand méi séier op d'Welt kënnt – och am Wanter, mam Risiko, datt d'Mamm doduerch eng [[Longenentzündung]] kritt.<ref name=RFC23/> == Liewen == [[Fichier:Bassin à nud dans lequel est située la Matrice dans sa position naturelle avec toutes les parties qui en dépendent - Abbrégé de l'art des accouchemens.jpg|thumb|En Auszuch aus hirem Handbuch, dem ''Abrégé''.]] D'Angélique du Coudray huet tëscht 1737 an 1740 zu Paräis eng Ausbildung als Hiewan gemaach an ass bis 1755 do bliwwen. Wéi si op [[Thiers]] an hirer Heemechtsregioun [[Auvergne]] zréckgeplënnert ass, gouf si mat der haarder Realitéit vun der lokaler Gebuertshëllef konfrontéiert.<ref>Jeanroy, Säit 8</ref><ref name=archivesdepartpuy>Biographie an den Archives départementales du Puy-de-Dôme</ref> D'Madame du Coudray huet sech entscheet, eppes un där desastréiser Situatioun ze änneren. 1759 krut si vum Kinnek e Brevet, deen et hir erlaabt huet, Coursen am ganze franséische Kinnekräich ze ginn. Zu dem Zweck huet si dat selwecht Joer en Handbuch verëffentlecht, den ''Abrégé de l'art des accouchements''. An hire Coursen huet si d'Theorie mat Praxis verbonnen, an dat mathëllef vun enger [[Popp]], déi si speziell fir deen Zweck selwer entworf hat.<ref name=archivesdepartpuy/> === Popp === [[Fichier:La machine de Madame du Coudray.jpg|thumb|D'''La machine de Madame du Coudray'' am Musée Flaubert et d'Histoire de la Médecine zu [[Rouen]].]] Déi Popp gouf ënnert dem Numm ''la machine de Madame du Coudray'' entweder 1756 oder 1758 vun der ''Académie de chirurgie'' approuvéiert<!--D'Quelle si sech net eens, wéi ee Joer korrekt ass-->.<ref name=Abramovici22>{{Citation | URL = https://hal.science/hal-03846120v1/document | Titel = Mme du Coudray, sage-femme des sciences ? | Gekuckt = 25. Mäerz 2026 | Auteur = Jean-Christophe Abramovici | Datum = 9. November 2022 | Editeur = HAL | Sprooch = fr }}</ref><ref name=RFC23/><ref name=Berthiaud>Berthiaud</ref> Et handelt sech dobäi ëm eng liewensgrouss Replik vum [[Becken|Becke]] vun enger Fra aus [[Stoft]] a [[Kartong]] oder [[Lieder]], déi mat [[Kotteng]] gefëllt ass. Si stellt den ënneschten Deel vum Kierper vun der Fra duer, vun den [[Nier]]e bis un d'Cuissen. Déi Popp ass op engem Sockel aus Holz an d'Cuissen op zwee Bigele befestegt. Zu där Popp ziele verschidden Accessoiren, dorënner e Stéck Stoft, dat déi [[Geschlechtsorganer bei der Fra|weiblech Genitalanatomie]] duerstellt; eng Popp an der Gréisst vun engem ausgedroene Foetus (50 cm) mat [[Nuebelschnouer]]; eng oppe [[Gebärmutter]], déi et erlaabt d'Plazenta ze gesinn; an [[Zwilling|Zwillingsfötussen]]. Änlech Poppe goufe scho virdru vun anere Persoune erfonnt, an et gëtt ugeholl, datt d'Madame du Coudray eng dovu bei hirer Ausbildung zu Paräis gesinn hat a sech fir hiren eegene Modell dorun inspiréiert hat.<ref name=archivesdepartpuy/><ref name=Abramovici22/><ref name=UBBW>{{Citation | URL = https://ub-blog.meduniwien.ac.at/blog/?p=30574 | Titel = Aus den medizinhistorischen Beständen der Ub MedUni Wien (68): Le Boursier Du Coudray, Angélique Marguerite: Abrégé De L’Art Des Accouchemens…Ouvrage très-utile aux jeunes Sages-femmes, & généralement à tous les Éleves en cet Art, qui desirent de s’y rendre habiles. 1785 | Gekuckt = 25. Mäerz 2026 | Datum = 21. Juni 2018 | Editeur = Universitätsbibliothek der MedUni Wien | Sprooch = de }}</ref> === Op der Rees === D'Madame du Coudray war gutt vernetzt an huet am Laf vun der Zäit eng Reputatioun opgebaut. Zu den aflossräiche Männer, déi hir Aarbecht ënnerstëtzt hunn, hunn ënner anerem de ''contrôleur général'' [[Henri Bertin]], de Finanzmann [[Jacques Necker]] an de Chirurg [[Jean Baseilhac]], och bekannt als Frère Cosme, gezielt. Och de [[Marie-Joseph Motier de La Fayette|Militäroffizéier La Fayette]], deen anscheinend dank dem Agräife vun der Madame du Coudray bei senger Gebuert gerett gouf, soll zu hiren Ënnerstëtzer gezielt hunn.<ref name=archivesdepartpuy/><ref>Jeanroy, Säit 22</ref> D'Madame du Coudray war zugläich eng gewiift Geschäftsfra, déi an hirem Engagement fir d'Allgemengwuel och hir eegen Interessen net vergiess huet. Obwuel si mat hirer kinneklecher Pensioun vun 8.000 Livres pro Joer finanziell ofgeséchert war, huet si hir Reese vun de Provënzen, déi si besicht huet, finanzéiere gelooss, an e Profit mam Verkaf vun hire Bicher an hirem Geschier gemaach.<ref name=Berthiaud/><ref name=archivesdepartpuy/><ref>Jeanroy, Säit 16</ref> Tëscht 1758 an 1783 ass si esou duerch ganz Frankräich gereest. Et gëtt geschat, datt si a ronn 50 Stied Course ginn huet, fir méi wéi 5.000 Schülerinnen a geschate 500 Chirurgen, déi mat der "Supervisioun" vun hire Course beoptraagt goufen.<ref name=RFC23/><ref name=archivesdepartpuy/> Dobäi war d'Angélique du Coudray zu hirer Zäit net onëmstridden. Vill Doktere waren net begeeschtert, datt eng Fra esou eng wichteg Roll an engem Domän gespillt huet, dat si fir hiert gehalen hunn. Hinnen huet et och net gepasst, datt d'Matronen eng ëmmer méi wichteg Plaz bei der Gebuert ageholl hunn.<ref name=RFC23/> === Liewensenn === Dat stännegt Reesen huet d'Angélique du Coudray midd gemaach, an hir Gesondheet huet gelidden. Si war schwéier iwwergewiichteg an huet vu 1775 un ënner [[Giicht (Krankheet)|Giichtattacke]] gelidden. Lues a lues huet si hir Missioun hirer [[Niess]] Marguerite Guillomance iwwerdroen, déi si vu 1768 un op hire Reese begleet huet, an un de Chirurg Coutanceau. Deen hat d'Madame du Coudray 1770 zu Bordeaux begéint an agestallt. Hien huet d'Marguerite Guillomance 1773 bestuet an d'Koppel huet d'Aufgabe vun der Tatta lues a lues iwwerholl, déi sech 1783 op Bordeaux zréckgezunn huet.<ref name=archivesdepartpuy/> Do ass d'Angélique du Coudray 1794 gestuerwen.<ref name=Doudesreg/> == Impakt == [[Fichier:Place Angélique Coudray - Paris X (FR75) - 2024-05-01 - 2.jpg|thumb|E Beispill vun enger Plaz, déi no hir benannt ass: d'Place Angélique-du-Coudray am [[10. Arrondissement vu Paräis]].]] Der Angélique du Coudray hiert Wierke gëllt als wichtege Bäitrag zur Reduktioun vun der Puppelchersstierflechkeet a Frankräich am 18. Joerhonnert.<ref name=Berthiaud/> A Frankräich sinn eng Rei Stroossen, Plazen a Maternitéen no der Angélique du Coudray benannt. 2023 gouf d'[[Comics|BD]] ''La Sage-femme du Roi'' iwwert hiert Liewe verëffentlecht.<ref name=RFC23/> Dräi Joer méi spéit, am Januar 2026, gouf hiren Numm als ee vun 72 Fraen annoncéiert, déi op den [[Eiffeltuerm]] geschriwwe wäerte ginn, nieft den [[72 Nimm um Eiffeltuerm|72 Nimm vu Wëssenschaftler]], déi schonn zënter 1889 drop stinn.<ref name=>{{Citation | URL = https://www.franceinfo.fr/sciences/reportage-pour-elle-ca-serait-une-fierte-les-noms-de-72-femmes-scientifiques-orneront-bientot-la-tour-eiffel_7766348.html | Titel = "Pour elle, ça serait une fierté" : les noms de 72 femmes scientifiques orneront bientôt la Tour Eiffel | Gekuckt = 25. Mäerz 2026 | Auteur = | Datum = 26. Januar 2026 | Editeur = franceinfo.fr | Sprooch = fr}}</ref> == Quellen == * [https://www.archivesdepartementales.puy-de-dome.fr/n/madame-du-coudray-sage-femme-itinerante-mise-au-point-biographique/n:335 ''Madame du Coudray, sage-femme itinérante : mise au point biographique''] an den Archive vum Département Puy-de-Dôme; gekuckt de 25. Mäerz 2026 * [https://www.agirpourlecoeurdesfemmes.com/fonds-de-dotation/Histoire/Une-maitresse-sage-femme ''Une maîtresse sage-femme'']; net datéiert; Women's Cardiovascular Healthcare Foundation; agirpourlecoeurdesfemmes.com; gekuckt de 25. Mäerz 2026 * Pierre Ropert, [https://www.radiofrance.fr/franceculture/comment-angelique-du-coudray-et-ses-mannequins-ont-reduit-la-mortalite-infantile-9827671 ''Comment Angélique du Coudray et ses mannequins ont réduit la mortalité infantile'']; 25. Mäerz 2023; Radio France Culture; gekuckt de 25. Mäerz 2026 * Typhenn Jeanroy, [https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-04244679v1/file/JEANROY_typhenn_h-g_2019.pdf ''Angélique Du Coudray, une femme savante : une sage-femme révolutionnaire ?'']; 2019; Mémoire fir de Master "Métiers de l'Enseignement, de l'Éducation et de la Formation" op der Universiteit vum Franche-Compté; gekuckt de 25. Mäerz 2026 * Emmanuelle Berthiaud, [https://ehne.fr/fr/node/22735 ''Former les sages-femmes à l'accouchement : l'enseignement d'Angélique du Coudray'']; 10. Mäerz 2026; Encyclopédie d'histoire numérique de l'Europe; ISSN 2677-6588; gekuckt de 25. Mäerz 2026 {{Referenzen}} [[Kategorie:Gebuer 1712]] [[Kategorie:Gestuerwen 1794]] [[Kategorie:Hiewanen]] 53amuotgdx3qse1l4bz7k0i4p6nrdi2 2669491 2669468 2026-04-01T09:12:36Z Puscas 735 De Komma (,) ass Trennzeechen an de Quellen a Referenzen, de Punktstréch (;) ass fir 2 Referenze vuneneen ze trennen. 2669491 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} D''''Angélique Marguerite Le Boursier du Coudray''', gebuer 1712 zu [[Clermont-Ferrand]] a gestuerwen de 16. Abrëll 1794 zu [[Bordeaux]],<ref name=Doudesreg>[https://archives.bordeaux-metropole.fr/ark:/75241/vtacfdf379db839094d/daoloc/0#id:1664452060?gallery=true&center=3011.000,-1398.000&zoom=11&rotation=0.000&brightness=100.00&contrast=100.00 Auszuch aus dem Doudesregëster vun der Stad Bordeaux]</ref> war eng franséisch [[Hiewan]], déi d'Gebuertshëllef ([[Obstetrik]]) am 18. Joerhonnert revolutionéiert huet. Si gouf vum franséische Kinnek [[Louis XV.]] beoptraagt, d'Fraen a ländleche Géigenden, déi anere Frae bei der Gebuert assistéiert hunn, auszebilden. Dofir ass si 25 Joer laang duerch ganz Frankräich gereest. D'Madame du Coudray, wéi si och genannt gouf, huet dausende Frae mat enger fir déi deemoleg Zäit innovativer Léierpopp ausgebilt. Mat hirer Aarbecht huet si zu enger däitlecher Reduktioun vun der Stierflechkeet vun de [[Puppelchen|Puppelcher]] bäigedroen. == Kontext == A Frankräich war d'Kannerstierflechkeet am 18. Joerhonnert nach genee esou héich wéi an de Joerhonnerte virdrun, och an de räiche Famillen. Et gëtt geschat, datt géint dem Ufank vum 18. Joerhonnert méi wéi all zéngt Fra an all zéngte Puppelche bei der Gebuert gestuerwe sinn.<ref name=agirpour>agirpourlecoeurdesfemmes.com</ref> D'Gebuertshëllef gouf gréisstendeels vu Fraen iwwerholl, déi selwer eng Rei Kanner op d'Welt bruecht haten a preferenziell schonn an de [[Wiesseljoren|Wiesseljore]] waren. Deemools haten déi konservativ Usiichte vun der [[kathoulesch Kierch|kathoulescher Kierch]] och en Afloss op d'Gebuertspraktiken, an dofir hunn déi meescht schwanger Fraen hire [[Rack]] an Ënnerrack wärend der Gebuert ubehalen, fir d'[[Schimmt|Pudeur]] ze respektéieren. Dat heescht, datt d'Gebuertshëlleferin sech virun d'schwanger Fra, déi souz, gehuppt huet an déi ganz Gebuert eleng duerch Taaschten duerchgefouert huet.<ref name=agirpour/><ref>Jeanroy, Säit 13</ref><ref name=RFC23>Radio France Culture, 2023</ref> Zu där Zäit goufen et wéineg ausgebilt Hiewannen, a sou gutt wéi keng an de ländleche Géigenden. D'Fraen, déi bei der Gebuert gehollef hunn, goufe ''matrones'' oder esouguer ''ventrières'' genannt.<ref name=agirpour/><ref>Jeanroy, Säit 7-8</ref> En aner gréissere Problem war, datt vill Fraen net liesen a schreiwe konnten. Dowéinst ass et net duergaangen, de "Matrone" Bicher zoukommen ze loossen, mee praktesch Coursen unzebidden. Et war och wichteg, d'Matronen dovun ze iwwerzeegen, datt vill Praktiken, déi si bis dohin applizéiert haten, en Deel vum [[Awerglawen]] an onnëtz oder am schlëmmste Fall souguer geféierlech waren. Esou gouf de [[Bauch]] vun der Schwangerer nach dacks mat Schlaangefett ageschmiert fir d'Gebuert ze erliichteren, oder all d'[[Seel]]er am Haus geléist an all d'[[Kou|Kéi]] lassgebonnen, fir Komplikatioune bei der Gebuert ze verhënneren.<ref name=agirpour/> En anert Beispill ass d'Opmaache vun der Fënster, fir datt d'Kand méi séier op d'Welt kënnt – och am Wanter, mam Risiko, datt d'Mamm doduerch eng [[Longenentzündung]] kritt.<ref name=RFC23/> == Liewen == [[Fichier:Bassin à nud dans lequel est située la Matrice dans sa position naturelle avec toutes les parties qui en dépendent - Abbrégé de l'art des accouchemens.jpg|thumb|En Auszuch aus hirem Handbuch, dem ''Abrégé''.]] D'Angélique du Coudray huet tëscht 1737 an 1740 zu Paräis eng Ausbildung als Hiewan gemaach an ass bis 1755 do bliwwen. Wéi si op [[Thiers]] an hirer Heemechtsregioun [[Auvergne]] zréckgeplënnert ass, gouf si mat der haarder Realitéit vun der lokaler Gebuertshëllef konfrontéiert.<ref>Jeanroy, Säit 8</ref><ref name=archivesdepartpuy>Biographie an den Archives départementales du Puy-de-Dôme</ref> D'Madame du Coudray huet sech entscheet, eppes un där desastréiser Situatioun ze änneren. 1759 krut si vum Kinnek e Brevet, deen et hir erlaabt huet, Coursen am ganze franséische Kinnekräich ze ginn. Zu dem Zweck huet si dat selwecht Joer en Handbuch verëffentlecht, den ''Abrégé de l'art des accouchements''. An hire Coursen huet si d'Theorie mat Praxis verbonnen, an dat mathëllef vun enger [[Popp]], déi si speziell fir deen Zweck selwer entworf hat.<ref name=archivesdepartpuy/> === Popp === [[Fichier:La machine de Madame du Coudray.jpg|thumb|D'''La machine de Madame du Coudray'' am Musée Flaubert et d'Histoire de la Médecine zu [[Rouen]].]] Déi Popp gouf ënnert dem Numm ''la machine de Madame du Coudray'' entweder 1756 oder 1758 vun der ''Académie de chirurgie'' approuvéiert<!--D'Quelle si sech net eens, wéi ee Joer korrekt ass-->.<ref name=Abramovici22>{{Citation | URL = https://hal.science/hal-03846120v1/document | Titel = Mme du Coudray, sage-femme des sciences ? | Gekuckt = 25. Mäerz 2026 | Auteur = Jean-Christophe Abramovici | Datum = 9. November 2022 | Editeur = HAL | Sprooch = fr }}</ref><ref name=RFC23/><ref name=Berthiaud>Berthiaud</ref> Et handelt sech dobäi ëm eng liewensgrouss Replik vum [[Becken|Becke]] vun enger Fra aus [[Stoft]] a [[Kartong]] oder [[Lieder]], déi mat [[Kotteng]] gefëllt ass. Si stellt den ënneschten Deel vum Kierper vun der Fra duer, vun den [[Nier]]e bis un d'Cuissen. Déi Popp ass op engem Sockel aus Holz an d'Cuissen op zwee Bigele befestegt. Zu där Popp ziele verschidden Accessoiren, dorënner e Stéck Stoft, dat déi [[Geschlechtsorganer bei der Fra|weiblech Genitalanatomie]] duerstellt, eng Popp an der Gréisst vun engem ausgedroene Foetus (50 cm) mat [[Nuebelschnouer]], eng oppe [[Gebärmutter]], déi et erlaabt d'Plazenta ze gesinn, an [[Zwilling|Zwillingsfötussen]]. Änlech Poppe goufe scho virdru vun anere Persoune erfonnt, an et gëtt ugeholl, datt d'Madame du Coudray eng dovu bei hirer Ausbildung zu Paräis gesinn hat a sech fir hiren eegene Modell dorun inspiréiert hat.<ref name=archivesdepartpuy/><ref name=Abramovici22/><ref name=UBBW>{{Citation | URL = https://ub-blog.meduniwien.ac.at/blog/?p=30574 | Titel = Aus den medizinhistorischen Beständen der Ub MedUni Wien (68): Le Boursier Du Coudray, Angélique Marguerite: Abrégé De L’Art Des Accouchemens…Ouvrage très-utile aux jeunes Sages-femmes, & généralement à tous les Éleves en cet Art, qui desirent de s’y rendre habiles. 1785 | Gekuckt = 25. Mäerz 2026 | Datum = 21. Juni 2018 | Editeur = Universitätsbibliothek der MedUni Wien | Sprooch = de }}</ref> === Op der Rees === D'Madame du Coudray war gutt vernetzt an huet am Laf vun der Zäit eng Reputatioun opgebaut. Zu den aflossräiche Männer, déi hir Aarbecht ënnerstëtzt hunn, hunn ënner anerem de ''contrôleur général'' [[Henri Bertin]], de Finanzmann [[Jacques Necker]] an de Chirurg [[Jean Baseilhac]], och bekannt als Frère Cosme, gezielt. Och de [[Marie-Joseph Motier de La Fayette|Militäroffizéier La Fayette]], deen anscheinend dank dem Agräife vun der Madame du Coudray bei senger Gebuert gerett gouf, soll zu hiren Ënnerstëtzer gezielt hunn.<ref name=archivesdepartpuy/><ref>Jeanroy, Säit 22</ref> D'Madame du Coudray war zugläich eng gewiift Geschäftsfra, déi an hirem Engagement fir d'Allgemengwuel och hir eegen Interessen net vergiess huet. Obwuel si mat hirer kinneklecher Pensioun vun 8.000 Livres pro Joer finanziell ofgeséchert war, huet si hir Reese vun de Provënzen, déi si besicht huet, finanzéiere gelooss, an e Profit mam Verkaf vun hire Bicher an hirem Geschier gemaach.<ref name=Berthiaud/><ref name=archivesdepartpuy/><ref>Jeanroy, Säit 16</ref> Tëscht 1758 an 1783 ass si esou duerch ganz Frankräich gereest. Et gëtt geschat, datt si a ronn 50 Stied Course ginn huet, fir méi wéi 5.000 Schülerinnen a geschate 500 Chirurgen, déi mat der "Supervisioun" vun hire Course beoptraagt goufen.<ref name=RFC23/><ref name=archivesdepartpuy/> Dobäi war d'Angélique du Coudray zu hirer Zäit net onëmstridden. Vill Doktere waren net begeeschtert, datt eng Fra esou eng wichteg Roll an engem Domän gespillt huet, dat si fir hiert gehalen hunn. Hinnen huet et och net gepasst, datt d'Matronen eng ëmmer méi wichteg Plaz bei der Gebuert ageholl hunn.<ref name=RFC23/> === Liewensenn === Dat stännegt Reesen huet d'Angélique du Coudray midd gemaach, an hir Gesondheet huet gelidden. Si war schwéier iwwergewiichteg an huet vu 1775 un ënner [[Giicht (Krankheet)|Giichtattacke]] gelidden. Lues a lues huet si hir Missioun hirer [[Niess]] Marguerite Guillomance iwwerdroen, déi si vu 1768 un op hire Reese begleet huet, an un de Chirurg Coutanceau. Deen hat d'Madame du Coudray 1770 zu Bordeaux begéint an agestallt. Hien huet d'Marguerite Guillomance 1773 bestuet an d'Koppel huet d'Aufgabe vun der Tatta lues a lues iwwerholl, déi sech 1783 op Bordeaux zréckgezunn huet.<ref name=archivesdepartpuy/> Do ass d'Angélique du Coudray 1794 gestuerwen.<ref name=Doudesreg/> == Impakt == [[Fichier:Place Angélique Coudray - Paris X (FR75) - 2024-05-01 - 2.jpg|thumb|E Beispill vun enger Plaz, déi no hir benannt ass: d'Place Angélique-du-Coudray am [[10. Arrondissement vu Paräis]].]] Der Angélique du Coudray hiert Wierke gëllt als wichtege Bäitrag zur Reduktioun vun der Puppelchersstierflechkeet a Frankräich am 18. Joerhonnert.<ref name=Berthiaud/> A Frankräich sinn eng Rei Stroossen, Plazen a Maternitéen no der Angélique du Coudray benannt. 2023 gouf d'[[Comics|BD]] ''La Sage-femme du Roi'' iwwert hiert Liewe verëffentlecht.<ref name=RFC23/> Dräi Joer méi spéit, am Januar 2026, gouf hiren Numm als ee vun 72 Fraen annoncéiert, déi op den [[Eiffeltuerm]] geschriwwe wäerte ginn, nieft den [[72 Nimm um Eiffeltuerm|72 Nimm vu Wëssenschaftler]], déi schonn zënter 1889 drop stinn.<ref name=>{{Citation | URL = https://www.franceinfo.fr/sciences/reportage-pour-elle-ca-serait-une-fierte-les-noms-de-72-femmes-scientifiques-orneront-bientot-la-tour-eiffel_7766348.html | Titel = "Pour elle, ça serait une fierté" : les noms de 72 femmes scientifiques orneront bientôt la Tour Eiffel | Gekuckt = 25. Mäerz 2026 | Auteur = | Datum = 26. Januar 2026 | Editeur = franceinfo.fr | Sprooch = fr}}</ref> == Quellen == * [https://www.archivesdepartementales.puy-de-dome.fr/n/madame-du-coudray-sage-femme-itinerante-mise-au-point-biographique/n:335 ''Madame du Coudray, sage-femme itinérante : mise au point biographique''] an den Archive vum Département Puy-de-Dôme, gekuckt de 25. Mäerz 2026 * [https://www.agirpourlecoeurdesfemmes.com/fonds-de-dotation/Histoire/Une-maitresse-sage-femme ''Une maîtresse sage-femme''], net datéiert, Women's Cardiovascular Healthcare Foundation, agirpourlecoeurdesfemmes.com, gekuckt de 25. Mäerz 2026 * Pierre Ropert, [https://www.radiofrance.fr/franceculture/comment-angelique-du-coudray-et-ses-mannequins-ont-reduit-la-mortalite-infantile-9827671 ''Comment Angélique du Coudray et ses mannequins ont réduit la mortalité infantile''], 25. Mäerz 2023, Radio France Culture, gekuckt de 25. Mäerz 2026 * Typhenn Jeanroy, [https://dumas.ccsd.cnrs.fr/dumas-04244679v1/file/JEANROY_typhenn_h-g_2019.pdf ''Angélique Du Coudray, une femme savante : une sage-femme révolutionnaire ?''], 2019, Mémoire fir de Master "Métiers de l'Enseignement, de l'Éducation et de la Formation" op der Universiteit vum Franche-Compté, gekuckt de 25. Mäerz 2026 * Emmanuelle Berthiaud, [https://ehne.fr/fr/node/22735 ''Former les sages-femmes à l'accouchement: l'enseignement d'Angélique du Coudray''], 10. Mäerz 2026, Encyclopédie d'histoire numérique de l'Europe, ISSN 2677-6588, gekuckt de 25. Mäerz 2026 {{Referenzen}} [[Kategorie:Gebuer 1712]] [[Kategorie:Gestuerwen 1794]] [[Kategorie:Hiewanen]] hcf64nshfdmyykpwcm39t6aav3am20v Kivo Van Twist 0 175073 2669429 2669292 2026-03-31T19:41:54Z Mobby 12 60927 k 2669429 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = Kivo Van Twist |Bild = |Bildbeschreiwung = |Genre = [[Rockmusek|Rock]], [[Dark Rock]] |Land = {{LUX}} |Grënnung = 2023 |Trennung = |Websäit = |Aktuell Memberen = |Fréier Memberen = |Memberen = }} '''Kivo Van Twist''' ass e lëtzebuergesche Soloprojet deen de Museker [[Kevin Misci]] 2023 als Ergänzung zu senger Haaptband [[Serpent Bite]] gegrënnt huet. De Projet baséiert op engem Konzept, dat de Misci zënter senger Kandheet entwéckelt huet an dat eng fiktiv, „[[Vampir|vampiresch]]“ Welt an hir narrativ Elementer an d'Musek integréiert.<ref>{{Citation|URL=https://www.youtube.com/channel/UC5o1X17uNPB2usvS_jPUR5Q|Titel=Kivo Van Twist|Gekuckt=2026-03-31|Wierk=YouTube|Sprooch=en}}</ref> Stilistesche gesinn orientéiert sech Kivo Van Twist u [[Rockmusek|Rock]] an [[Dark Rock]], kombinéiert mat engem thematesche Fokus op Figuren, Geschichten a Symbolik aus enger imaginärer, nocturnaler{{Wat fir?}} Welt. D'Themen enthalen ë.&nbsp;a. Léift, Konflikter, Loyalitéit, Rivalitéit a Revanche.<ref>{{Citation|URL=https://open.spotify.com/artist/4pTmxEpDbsd7U3atM5Q66j|Titel=Spotify – Web Player|Gekuckt=2026-03-31|Wierk=Spotify|Sprooch=en}}</ref> De Projet gëtt vum Kevin Misci zesumme mat senger Famill a Frënn entwéckelt a produzéiert an ass drop ausgeriicht, eng eegestänneg artistesch Identitéit ze schafen, déi Musek an narrativ Konzeptaarbecht verbënnt. Kivo Van Twist gëtt duerch d'Zesummenaarbecht vu ville Museker, Produzenten a Gäscht stänneg weider ausgebaut.<ref>{{Citation|URL=https://kivovantwist.bandcamp.com/|Titel=Kivo Van Twist|Gekuckt=2026-03-31|Wierk=Kivo Van Twist|Sprooch=en}}</ref> == Band == === Memberen === * Kevin Misci (zënter 2023), Gesang, Gittar, Konzept, Songwriting === Studiomuseker === * Armin Siemiatkowski, Bass * Daniel Gindt, [[Batterie (Musek)|Batterie]] * Ricky Pereira, Keyboards * David Klein, Lead Guitar * Tiffanie Joyce, Backing Vocals === Gaaschtmuseker === * CeLilly, Gesang op ''Now & Forever'' (2024) * Marcel Zimmer, Batterie op ''The Sorrow'' (2024) * John Ambeliotis, Additional Vocals op ''The Sorrow'' (2024) * Mehdi Addi, Lead Guitar op ''The Sorrow'' (2024) * Tommy Misci, Additional Vocals op ''The Sorrow'' (2024) * Noé Steffenmünsberg, Bass op ''The Sorrow'' (2024) * David Misci, Bass op ''Twilight Tears'' == Discographie == === Albumen === ''(an der Entwécklung / nach net verëffentlecht)'' === Singelen === * 2023: ''Time to Realize'' * 2024: ''Never Forget'' * 2024: ''Now & Forever'' (feat. CeLilly) * 2024: ''The Sorrow'' * 2025: ''Lay Down'' * 2025: ''Twilight Tears'' == Aner Verëffentlechungen / Kollaboratiounen == * 2024: ''Masters of Horror'', Rocky T. Stairwood, Kivo Van Twist & prodbyRickyP * Maxim Losch, Recording, Mixing an Mastering (Redville Studio) == Post‑Produktioun == * Tommy Misci, Post‑Produktioun op ''Time to Realize'', ''Lay Down'' an ''Twilight Tears'' (Unknown Company Productions) == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Museker]] be71ygy2eaxk0210c7ua448ysj76v8b 2669524 2669429 2026-04-01T10:43:24Z Kivo Van Twist 70541 hun den stil geännert wei och an der info box puer saachen geännert 2669524 wikitext text/x-wiki {{Infobox Museksgrupp |Numm = Kivo Van Twist |Bild =https://www.google.com/search?q=kivo+van+twist+&safe=active&sca_esv=b07490c2c24620e2&rlz=1C1GCEB_enLU1114LU1114&udm=2&biw=1536&bih=852&sxsrf=ANbL-n5LepwjcNz8-7KJ4q4dxfk7AnhEnw%3A1775040063846&ei=P_bMaayvM_LU7M8PqvfH2Ao&ved=0ahUKEwjsyt7Du8yTAxVyKvsDHar7EasQ4dUDCBI&uact=5&oq=kivo+van+twist+&gs_lp=Egtnd3Mtd2l6LWltZyIPa2l2byB2YW4gdHdpc3QgMgcQIxjJAhgnMgcQIxjJAhgnMgQQABgeSLIGULEEWKYFcAF4AJABAJgBYaABpQGqAQEyuAEDyAEA-AEBmAICoAKuAZgDAIgGAZIHAzEuMaAH4ASyBwMxLjG4B64BwgcFMC4xLjHIBweACAE&sclient=gws-wiz-img#sv=CAMSVhoyKhBlLXAtaUZqSkg1ekRSLXFNMg5wLWlGakpINXpEUi1xTToOVGxpdG95SmVNOGJ6WU0gBCocCgZtb3NhaWMSEGUtcC1pRmpKSDV6RFItcU0YADABGAcgp7Lh5wpKCBABGAEgASgB |Bildbeschreiwung =Kivo Van Twist - Lay Down 2025 |Genre = [[Rockmusek|Classic Rock]], [[Hard Rock]], [[Gothic Rock]] |Land = {{LUX}} |Grënnung = 2023 |Trennung = |Websäit =https://www.youtube.com/channel/UC5o1X17uNPB2usvS_jPUR5Q |Aktuell Memberen = |Fréier Memberen = |Memberen =Kevin Misci }} '''Kivo Van Twist''' ass e lëtzebuergesche Soloprojet deen de Museker [[Kevin Misci]] 2023 als Ergänzung zu senger Haaptband [[Serpent Bite]] gegrënnt huet. De Projet baséiert op engem Konzept, dat de Misci zënter senger Kandheet entwéckelt huet an dat eng fiktiv, „[[Vampir|vampiresch]]“ Welt an hir narrativ Elementer an d'Musek integréiert.<ref>{{Citation|URL=https://www.youtube.com/channel/UC5o1X17uNPB2usvS_jPUR5Q|Titel=Kivo Van Twist|Gekuckt=2026-03-31|Wierk=YouTube|Sprooch=en}}</ref> Stilistesche gesinn orientéiert sech Kivo Van Twist u Classic Rock, Hard Rock an och Gothic Rock kombinéiert mat engem thematesche Fokus op Figuren, Geschichten a Symbolik aus enger imaginärer, nocturnaler{{Wat fir?}} Welt. D'Themen enthalen ë.&nbsp;a. Léift, Konflikter, Loyalitéit, Rivalitéit a Revanche.<ref>{{Citation|URL=https://open.spotify.com/artist/4pTmxEpDbsd7U3atM5Q66j|Titel=Spotify – Web Player|Gekuckt=2026-03-31|Wierk=Spotify|Sprooch=en}}</ref> De Projet gëtt vum Kevin Misci zesumme mat senger Famill a Frënn entwéckelt a produzéiert an ass drop ausgeriicht, eng eegestänneg artistesch Identitéit ze schafen, déi Musek an narrativ Konzeptaarbecht verbënnt. Kivo Van Twist gëtt duerch d'Zesummenaarbecht vu ville Museker, Produzenten a Gäscht stänneg weider ausgebaut.<ref>{{Citation|URL=https://kivovantwist.bandcamp.com/|Titel=Kivo Van Twist|Gekuckt=2026-03-31|Wierk=Kivo Van Twist|Sprooch=en}}</ref> == Band == === Memberen === * Kevin Misci (zënter 2023), Gesang, Gittar, Konzept, Songwriting === Studiomuseker === * Armin Siemiatkowski, Bass * Daniel Gindt, [[Batterie (Musek)|Batterie]] * Ricky Pereira, Keyboards * David Klein, Lead Guitar * Tiffanie Joyce, Backing Vocals === Gaaschtmuseker === * CeLilly, Gesang op ''Now & Forever'' (2024) * Marcel Zimmer, Batterie op ''The Sorrow'' (2024) * John Ambeliotis, Additional Vocals op ''The Sorrow'' (2024) * Mehdi Addi, Lead Guitar op ''The Sorrow'' (2024) * Tommy Misci, Additional Vocals op ''The Sorrow'' (2024) * Noé Steffenmünsberg, Bass op ''The Sorrow'' (2024) * David Misci, Bass op ''Twilight Tears'' == Discographie == === Albumen === ''(an der Entwécklung / nach net verëffentlecht)'' === Singelen === * 2023: ''Time to Realize'' * 2024: ''Never Forget'' * 2024: ''Now & Forever'' (feat. CeLilly) * 2024: ''The Sorrow'' * 2025: ''Lay Down'' * 2025: ''Twilight Tears'' == Aner Verëffentlechungen / Kollaboratiounen == * 2024: ''Masters of Horror'', Rocky T. Stairwood, Kivo Van Twist & prodbyRickyP * Maxim Losch, Recording, Mixing an Mastering (Redville Studio) == Post‑Produktioun == * Tommy Misci, Post‑Produktioun op ''Time to Realize'', ''Lay Down'' an ''Twilight Tears'' (Unknown Company Productions) == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Museker]] fypzv55l6kv996p87tur5gnrubh36b1 Provënz Central 0 175076 2669348 2026-03-31T13:48:07Z ~2026-29608-4 69362 Säit ugeluecht mat: '{{Infobox:Provënz am Kenia}} '''Central''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am Kenia. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]]' 2669348 wikitext text/x-wiki {{Infobox:Provënz am Kenia}} '''Central''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am Kenia. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]] djwjdt2x599og4as021n359gqrigxgm 2669349 2669348 2026-03-31T13:49:03Z ~2026-29608-4 69362 2669349 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Central''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am Kenia. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]] pemqz337768h6nz8lfh063hxv8iuu2s 2669351 2669349 2026-03-31T13:53:34Z ~2026-29608-4 69362 k 2669351 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Central''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]] 6efaacq32k27w7f9titr7wro9p262r8 2669354 2669351 2026-03-31T13:54:27Z ~2026-29608-4 69362 2669354 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Central Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]] ampv5klb2w1fpk7fy334uyjv2iv0cp1 2669360 2669354 2026-03-31T14:22:29Z Les Meloures 580 k 2669360 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Central Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. d'Haaptad war [[Nyeri]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Provënze vum Kenia]] 9dhwinl6vi8nbjzgyvapfqc6ayrqph2 2669363 2669360 2026-03-31T14:28:50Z Les Meloures 580 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Provënze vum Kenia]] ewechgeholl; [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]] derbäigesat 2669363 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Central Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. d'Haaptad war [[Nyeri]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]] gezyh815orloieh6dzmix5sntgvdlbg 2669368 2669363 2026-03-31T14:33:27Z Les Meloures 580 k 2669368 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Central Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. d'Haaptad war [[Nyeri]] Am Kader vun der Verfassungsännerung vun 2010 goufen déi kenianesch Provënzen opgeléist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]] n2flp7oqwxf5af7lhpjyo9ladcuawnv 2669380 2669368 2026-03-31T14:44:44Z GilPe 14980 De(n) GilPe huet d'Säit [[Central (Provënz vum Kenia)]] op [[Provënz Central]] geréckelt: wéi déi aner och 2669368 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Central Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. d'Haaptad war [[Nyeri]] Am Kader vun der Verfassungsännerung vun 2010 goufen déi kenianesch Provënzen opgeléist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]] n2flp7oqwxf5af7lhpjyo9ladcuawnv 2669384 2669380 2026-03-31T14:49:08Z GilPe 14980 Korr.; Upassungen 2669384 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoAFR}} {{Infobox Provënz am Kenia}} D''''Provënz Central''' oder '''''Central Province''''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. Haaptstad war [[Nyeri]] Am Kader vun der Verfassungsännerung vun 2010 goufen déi kenianesch Provënzen opgeléist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]] olrjq6540lj9xemezxrvb79rxsg610z 2669406 2669384 2026-03-31T17:01:25Z Volvox 4050 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: neien Zortéierschlëssel fir d'[[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]]: „Central“ 2669406 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoAFR}} {{Infobox Provënz am Kenia}} D''''Provënz Central''' oder '''''Central Province''''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. Haaptstad war [[Nyeri]] Am Kader vun der Verfassungsännerung vun 2010 goufen déi kenianesch Provënzen opgeléist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia|Central]] 0yveipoqi1h3dsvw3frvap66kf0rrgz 2669407 2669406 2026-03-31T17:01:32Z Volvox 4050 /* */ [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]] 2669407 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoAFR}} {{Infobox Provënz am Kenia}} D''''Provënz Central''' oder '''''Central Province''''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. Haaptstad war [[Nyeri]]. Am Kader vun der Verfassungsännerung vun 2010 goufen déi kenianesch Provënzen opgeléist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia|Central]] nmg2wgpcyercllhtmpxohipwddvdmrm Schabloun:Infobox Provënz am Kenia 10 175077 2669350 2026-03-31T13:50:16Z ~2026-29608-4 69362 Säit ugeluecht mat: '{{Infobox | bodyclass = vcard | aboveclass = fn org | abovestyle = | title = {{If empty|{{{Numm|}}}|{{PAGENAMEBASE}}}} | titlestyle = background-color: #998855; | headerstyle = background-color: #999955; | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Bild|}}}|{{wikidata|property|raw|P18}}}}|maxsize=250px|alt={{{image_alt|}}}}} | caption = {{If empty|{{#if:{{{Bild|}}}|{{{Bildtext|}}}}}|{{#if:{{wikidata|p…' 2669350 wikitext text/x-wiki {{Infobox | bodyclass = vcard | aboveclass = fn org | abovestyle = | title = {{If empty|{{{Numm|}}}|{{PAGENAMEBASE}}}} | titlestyle = background-color: #998855; | headerstyle = background-color: #999955; | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Bild|}}}|{{wikidata|property|raw|P18}}}}|maxsize=250px|alt={{{image_alt|}}}}} | caption = {{If empty|{{#if:{{{Bild|}}}|{{{Bildtext|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|P18}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegend|FETCH_WIKIDATA}}}}}} | label1 = Land | data1 = {{wikidata|property|linked|P17}} | label2 = Haaptstad | data2 = {{wikidata|property|linked|P36}} | label3 = Gouverneur | data3 = {{wikidata|property|linked|P6}} | label4 = [[ISO 3166-2]] | data4 = {{wikidata|property|linked|P300}} |header5 = Demographie | label7 = Awunner | data7 = {{wikidata|property|linked|P1082}} | label8= Sprooch(en) | data8 = {{wikidata|properties|linked|P37}} | header9 = Geographie | label12 = Fläch | data12 = {{wikidata|property|linked|P2046}} | label13= Landkreesser | data13 = {{If empty|{{#invoke:wd|properties|P150|sep=<br>}}|{{{Landkreesser|}}}}} | below = {{Infobox | subbox = yes | child = yes | above = {{#if:{{If empty|{{{Kaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P242}}}}|{{small|Lag op der Kaart}}}} | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Kaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P242}}}}|size=250px{{{Kaartegréisst|}}}|alt={{{Kaartebild_alt|}}}}} | caption = {{If empty|{{#if:{{{Kaart|}}}|{{{Kaarttext|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|242}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegend|FETCH_WIKIDATA}}}}}} | label14= | data14= {{{Kaarttext|}}} }} }} <noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude> dsj82gfl3sxcbrkatfwxf5s17f49hwy 2669356 2669350 2026-03-31T14:08:51Z Les Meloures 580 k 2669356 wikitext text/x-wiki {{Infobox | bodyclass = vcard | aboveclass = fn org | abovestyle = | title = {{If empty|{{{Numm|}}}|{{PAGENAMEBASE}}}} | titlestyle = background-color: #998855; | headerstyle = background-color: #999955; | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Bild|}}}|{{wikidata|property|raw|P18}}}}|maxsize=250px|alt={{{image_alt|}}}}} | caption = {{If empty|{{#if:{{{Bild|}}}|{{{Bildtext|}}}}}|{{#if:{{wikidata|property|raw|P18}}|{{#invoke:Wikidata|getImageLegend|FETCH_WIKIDATA}}}}}} | label1 = Land | data1 = {{wikidata|property|linked|P17}} | label2 = Haaptstad | data2 = {{wikidata|property|linked|P36}} | label3 = Gouverneur | data3 = {{wikidata|property|linked|P6}} | label4 = [[ISO 3166-2]] | data4 = {{wikidata|property|linked|P300}} |header5 = Demographie | label7 = Awunner | data7 = {{wikidata|property|linked|P1082}} | label8= Sprooch(en) | data8 = {{wikidata|properties|linked|P37}} | header9 = Geographie | label12 = Fläch | data12 = {{wikidata|property|linked|P2046}} | label13= Landkreesser | data13 = {{If empty|{{#invoke:wd|properties|P150|sep=<br>}}|{{{Landkreesser|}}}}} | below = {{#ifeq:{{#invoke:Wikibase|id}}|no entity||[[Fichier:Wikidata-logo-without-paddings.svg|20px|right|link=https://www.wikidata.org/wiki/{{#invoke:Wikibase|id}}]]}} {{Infobox | subbox = yes | child = yes | above = {{#if:{{If empty|{{{Kaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P242}}}}|{{small|Lag op der Kaart}}}} | image = {{#invoke:InfoboxImage|InfoboxImage|image={{If empty|{{{Kaart|}}}|{{wikidata|property|raw|P242}}}}|size=250px|alt={{{Kaartebild_alt|}}}}} | caption = {{{Kaartentext|}}} }} }} <noinclude>{{Dokumentatioun}}</noinclude> b394esajfzmp1edpz5q5wpomqx6t7lj Provënz Coast 0 175078 2669352 2026-03-31T13:53:53Z ~2026-29608-4 69362 Säit ugeluecht mat: '{{Infobox Provënz am Kenia}} '''Coast''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]]' 2669352 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Coast''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]] h2aqlohtc6p7lp5cggneeyiu5cea6oe 2669355 2669352 2026-03-31T13:54:41Z ~2026-29608-4 69362 2669355 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Coast Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]] tln3i14efgt6lcelxr74uwlnhres41e 2669359 2669355 2026-03-31T14:20:20Z Les Meloures 580 k 2669359 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Coast Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. D'Haaptstad war [[Mombasa]]. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Provënze vum Kenia]] ln92i130ee89s5s3kjf3vbhcumysoox 2669364 2669359 2026-03-31T14:29:13Z Les Meloures 580 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Provënze vum Kenia]] ewechgeholl; [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]] derbäigesat 2669364 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Coast Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. D'Haaptstad war [[Mombasa]]. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]] grjamv2vwcycel220j0rfiybmyexk36 2669369 2669364 2026-03-31T14:34:02Z Les Meloures 580 k 2669369 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Coast Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. D'Haaptstad war [[Mombasa]]. Am Kader vun der Verfassungsännerung vun 2010 goufen déi kenianesch Provënzen opgeléist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]] i3qslo98s9fkptt9oi060fqh62qsj5u 2669382 2669369 2026-03-31T14:45:29Z GilPe 14980 De(n) GilPe huet d'Säit [[Coast (Provënz vum Kenia)]] op [[Provënz Coast]] geréckelt: wéi déi aner och 2669369 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Coast Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. D'Haaptstad war [[Mombasa]]. Am Kader vun der Verfassungsännerung vun 2010 goufen déi kenianesch Provënzen opgeléist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]] i3qslo98s9fkptt9oi060fqh62qsj5u 2669385 2669382 2026-03-31T14:50:39Z GilPe 14980 Upassungen 2669385 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoAFR}} {{Infobox Provënz am Kenia}} D''''Provënz Coast''' oder '''''Coast Province''''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. D'Haaptstad war [[Mombasa]]. Am Kader vun der Verfassungsännerung vun 2010 goufen déi kenianesch Provënzen opgeléist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]] 1z5qkmtv15l60q6iyrxuqo9namlb5vv 2669408 2669385 2026-03-31T17:01:56Z Volvox 4050 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: neien Zortéierschlëssel fir d'[[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]]: „Coast“ 2669408 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoAFR}} {{Infobox Provënz am Kenia}} D''''Provënz Coast''' oder '''''Coast Province''''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. D'Haaptstad war [[Mombasa]]. Am Kader vun der Verfassungsännerung vun 2010 goufen déi kenianesch Provënzen opgeléist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia|Coast]] gcmj298fjecujgwftvudl9tgpooiqxh Provënz Eastern 0 175079 2669353 2026-03-31T13:54:10Z ~2026-29608-4 69362 Säit ugeluecht mat: '{{Infobox Provënz am Kenia}} '''Eastern Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]]' 2669353 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Eastern Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]] c6babwxuukqu7ifgvams6efeydb4sz7 2669362 2669353 2026-03-31T14:28:27Z Les Meloures 580 k 2669362 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Eastern Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. D'Haaptstad war [[Embu]]. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]] t8skz6e8dsd20h4l0q85th4o28pa6cd 2669370 2669362 2026-03-31T14:34:26Z Les Meloures 580 k 2669370 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Eastern Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. D'Haaptstad war [[Embu]]. Am Kader vun der Verfassungsännerung vun 2010 goufen déi kenianesch Provënzen opgeléist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]] gq2d3rf4se89tylwpr80gg0zpdbv8q3 2669377 2669370 2026-03-31T14:43:07Z GilPe 14980 De(n) GilPe huet d'Säit [[Eastern (Provënz vum Kenia)]] op [[Provënz Eastern]] geréckelt: wéi déi aner och 2669370 wikitext text/x-wiki {{Infobox Provënz am Kenia}} '''Eastern Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. D'Haaptstad war [[Embu]]. Am Kader vun der Verfassungsännerung vun 2010 goufen déi kenianesch Provënzen opgeléist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]] gq2d3rf4se89tylwpr80gg0zpdbv8q3 2669386 2669377 2026-03-31T14:52:12Z GilPe 14980 Upassungen 2669386 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoAFR}} {{Infobox Provënz am Kenia}} D''''Provënz Eastern''' oder '''Eastern Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. D'Haaptstad war [[Embu]]. Am Kader vun der Verfassungsännerung vun 2010 goufen déi kenianesch Provënzen opgeléist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]] 315qpv90kr2bmgistn3jbaykqdw1ovt 2669409 2669386 2026-03-31T17:02:09Z Volvox 4050 [[Wikipedia:HotCat|HC]]: neien Zortéierschlëssel fir d'[[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia]]: „East“ 2669409 wikitext text/x-wiki {{SkizzGeoAFR}} {{Infobox Provënz am Kenia}} D''''Provënz Eastern''' oder '''Eastern Province''' ass den Numm vun enger fréierer Provënz am [[Kenia]]. D'Haaptstad war [[Embu]]. Am Kader vun der Verfassungsännerung vun 2010 goufen déi kenianesch Provënzen opgeléist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia|East]] a2mv10c6cwifjaij3e6jzyomqiyjiaj Kategorie:Waasserleef an Kenia 14 175080 2669367 2026-03-31T14:32:08Z GilPe 14980 De(n) GilPe huet d'Säit [[Kategorie:Waasserleef an Kenia]] op [[Kategorie:Waasserleef am Kenia]] geréckelt: Falsch geschriwwenen Titel 2669367 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[:Kategorie:Waasserleef am Kenia]] 0bxfeavi1wsnxxsorf0wjlw7wdnxo16 Eastern (Provënz vum Kenia) 0 175081 2669378 2026-03-31T14:43:07Z GilPe 14980 De(n) GilPe huet d'Säit [[Eastern (Provënz vum Kenia)]] op [[Provënz Eastern]] geréckelt: wéi déi aner och 2669378 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Provënz Eastern]] jcm6cb9hvd9ldy56zj4gsgrsmqfu8uy Central (Provënz vum Kenia) 0 175082 2669381 2026-03-31T14:44:44Z GilPe 14980 De(n) GilPe huet d'Säit [[Central (Provënz vum Kenia)]] op [[Provënz Central]] geréckelt: wéi déi aner och 2669381 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Provënz Central]] f75ptbp4lee5h11yynva34jvbkbhcby Coast (Provënz vum Kenia) 0 175083 2669383 2026-03-31T14:45:30Z GilPe 14980 De(n) GilPe huet d'Säit [[Coast (Provënz vum Kenia)]] op [[Provënz Coast]] geréckelt: wéi déi aner och 2669383 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Provënz Coast]] b7pjo4ow1wxyzgf2x1q6ow9k8q362yi Kategorie:Fréier Provënzen am Kenia 14 175084 2669387 2026-03-31T14:55:41Z GilPe 14980 Säit ugeluecht mat: '{{Kategorie|Provënze am Kenia|{{PAGENAME}}}} {{Commonscat}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]] [[Kategorie:Politik am Kenia]] [[Kategorie:Provënzen|Kenia]]' 2669387 wikitext text/x-wiki {{Kategorie|Provënze am Kenia|{{PAGENAME}}}} {{Commonscat}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]] [[Kategorie:Politik am Kenia]] [[Kategorie:Provënzen|Kenia]] l5hutnxna7i3ir3ueiuqow0i8kj2br1 2669410 2669387 2026-03-31T17:04:53Z Volvox 4050 2669410 wikitext text/x-wiki {{Kategorie|Provënzen am Kenia|{{PAGENAME}}}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]] [[Kategorie:Politik am Kenia]] [[Kategorie:Provënzen|Kenia]] o27jyqyzq0arn990cfe9kuub5t5muls 2669424 2669410 2026-03-31T17:52:17Z Les Meloures 580 Et wäert wuel kaum en Artikel doriwwer gemaach ginn 2669424 wikitext text/x-wiki {{KategorieSpezial}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]] [[Kategorie:Politik am Kenia]] [[Kategorie:Provënzen|Kenia]] ielg2w1ir3rabgy6rsw0xb8576kaudp 2669425 2669424 2026-03-31T17:54:40Z Les Meloures 580 awer vläicht 2669425 wikitext text/x-wiki {{Kategorie|Provënzen am Kenia|{{PAGENAME}}}} [[Kategorie:Geographie vum Kenia]] [[Kategorie:Politik am Kenia]] [[Kategorie:Provënzen|Kenia]] o27jyqyzq0arn990cfe9kuub5t5muls Ostrakoden 0 175085 2669411 2026-03-31T17:05:47Z Zinneke 34 Dat néidegst vun de: iwwersat; Merci un de Cayambe fir evtl Ergänzungen 2669411 wikitext text/x-wiki {{Infobox Déieren | Numm = Muschelkriibsen<br>Ostrakoden | An anere Sproochen = | Bild = Ostracod3.jpg | Bildtext = | Räich = [[Déiereräich]] | Stamm = [[Arthropoda]] | Ënnerstamm = [[Kriibsen]]<br>[[Crustacea]] | Wëssenschaftlechen Numm = [[Ostracoda]] | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = [[Pierre André Latreille|Latreille]], 1802 }} [[Fichier:CypridinaMediterranea.png|mini|upright|Anatomie vun ''[[Cypridina mediterranea]]'']] [[Fichier:Mikrofoto.de-Muschelkrebs 1.jpg|mini|Muschelkriibs]] D''''Muschelkriibsen''' oder '''Ostrakoden''' (Ostracoda) si kleng [[Kriibsen]], déi tëscht 0,2 a maximal 30&nbsp;mm grouss sinn; d déi meescht dovun tëscht 0,5 an 2&nbsp;mm. Si kommen an allen alle aquatesche Liewensraim vir, vum [[Mier]] iwwer [[Brakwaasser]], d'[[Floss|Flëss]], d'[[Séi]]en, d'[[Quell]]e bis hin zu klenge [[Pull|Pill]] op der Wiss, och d'[[Grondwaasser]] a mat eennzelen Aarten, souguer hallef-aquatesch Liewensraim. Nëmmen an de Gewässer vun den [[Héichmouer]]e feelen se, well et do kee [[Calciumcarbonat|Kallek]] gëtt an de [[pH-Wäert]] ze niddreg ass. D'Muschelkriibse si [[Glidderféisser]] (Arthropoda) aus dem Ënnerstamm vun de Kriibsen (Crustacea), Klass Ostracoda<ref>[ Die Klasse der Ostracoda. ''Fauna Europeae Database''.]</ref> (vum [[Algriichesch]]en ''ostrakon'' "[[Keramik|Schierbel (aus Keramik)]]“). Den Numm "Muschelkriibsen" geet op déi zwou Hautduplikaturen zeréck, déi de mëlle Kierper schützen. Et handelt sech ëm median-symmetresch baussecht Deeler vum Kapp, Lamellen aus [[Calciumcarbonat]], déi eng [[Carapax]] aus zwou Schuelenhallschechte bilden, wouduerch se wéi kleng [[Muschelen]] ausgesinn. Et ginn hautesdaags op der Äerd geschaten 10.000 bis 15.000 Aarte vun Ostrakoden, déi meescht liewen an de [[Mier]]er an just eng 000 am [[Séisswaasser]] a [[Brakwaasser]]. [[Fossil]] si se zanter dem [[Paläozoikum|Alpaläozoikum]] bekannt. Vu fréier an haut zesumme goufe bis ewell eng 65.000 Aarte beschriwwen, vun deenen der awer wéinst [[Synonym (Taxonomie)|Synonymie]] just eng 33.000 gëlteg sinn.<ref>D. J. Horne, A. Cohen, K. Martens: ''Taxonomy, Morphology and Biology of Quaternary and Living Ostracoda.'' In: J. A. Holmes, A. R. Chivas (Hrsg.): ''The Ostracoda: Applications in Quaternary Research.'' (= Geophysical Monograph Series. 131). American Geophysical Union, Washington/DC 2002, ISBN 0-87590-990-6, S. 5–36.</ref> == Liewensweis == Déi meeschten Aarte vun de Muschelkriibse beweege sech andeems s'iwwer de Buedem vu Gewässer krauchen oder glëtschen. E puer vun deenen Aarte kënnen och iwwer kuerz Distanze schwammen. Si erniere sech vun ofgestuerwene Reschter vun Déieren oder Planzen, déi bis op de Buedem erofkomm sinn, a suergen, andeems se duerch de Bulli wullen, fir eng [[Mineralisatioun]] vum [[Detritus (Biologie)|Detritus]]. Doduerch spillen se dann och eng wichteg Roll am Ekosysteem vun de Gewässer. == Fortplanzung == D'Muschelkriibse sinn ëmmer getrenntgeschlechtlech. Vill Séisswaasserarte planze sech awer och duerch [[Parthenogenees]] fort. Dëst huet de Virdeel, dass sech aus engem eenzegen Ee, dat duerch e Villchen iwwer eng grouss Distanz anzwousch anescht hibruecht gouf, eng nei [[Populatioun (Biologie)|Populatioun]] entwéckele kann. Sou ass z'erkläeren, dass z.B. d'Aart ''Ilyocypris getica''<ref>Ilyocypris getica [https://species.wikimedia.org/wiki/Ilyocypris_getica]</ref> an engem [[anthropogen]] entstanene Gewässer virkënnt.<ref>[[Claude Meisch (Biolog)|C. Meisch]], R. Fuhrmann, K. Wouters: ''Ilyocypris getica Masi, 1906 (Crustacea, Ostracoda): Taxonomy, Ecology, Life History, Distribution, Fossil Occurence and First Record for Germany. '' In: ''Travaux scientifiques du Musée national d’histoire naturelle de Luxembourg.'' Band 23, Luxembourg 1996, S.&nbsp;3–28[https://www.researchgate.net/publication/309283164_Ilyocypris_getica_Masi_1906_Crustacea_Ostracoda_Taxonomy_Ecology_Life_History_Distribution_Fossil_Occurence_and_First_Record_for_Germany_-_Travaux_scientifiques_du_Musee_national_d%27histoire_naturelle_]</ref> D'Eeër ginn eenzel oder a klenge Kluddere fräi an d'Waasser geluecht. Si sinn ausseruerdentlech resistent: duerch eng duebel Hüll geschützt kënnen s'iwwerliewen, och wann d'Gewässer zäitweileg ausdréchent oder zoufréiert. == Literatur == * G. W. Müller: ''Die Ostracoden des Golfes von Neapel und der angrenzenden Meeres-Abschnitte.'' (= ''Fauna u. Flora des Golfes von Neapel.'' Band 21). Berlin 1894. [http://ia600306.us.archive.org/13/items/dieostracodendes21ml/dieostracodendes21ml.pdf (PDF)] * G.W. Müller: ''Deutschlands Süßwasser-Ostracoden.'' In: ''Zoologica''. Heft 30, Stuttgart 1900, S. 1–112, 21 Tafeln. * G. W. Müller: ''Ostracoda.'' In: F. E. Schulze: ''Das Tierreich.'' 31. Lieferung, Berlin 1912. [http://www.biodiversitylibrary.org/item/15741 (PDF)] * W. Klie: ''Ostracoda, Muschelkrebse.'' – In: F. DAHL (Hrsg.): ''Die Tierwelt Deutschlands und der angrenzenden Meeresteile nach ihren Merkmalen und ihrer Lebensweise.'' Band 34 (3), Jena 1938, S. 1–320. * G. Hartmann: ''Ostracoda.'' In: H.-E. Gruner (Hrsg.): ''Dr. H.G. Bronns Klassen und Ordnungen des Tierreichs.'' Band 5: ''Arthropoda.'' Abt. 1: ''Crustacea.'' Buch 2, Tl. 4, Lfg. 1, Geest & Portig, Leipzig 1966, S. 1–216, Abb. 1–121. * K. J. Müller: ''Hesslandona unisulcata. sp. nov. with phosphatised appendages from Upper Cambrian 'Orsten' of Sweden.'' In: R. H. E. Robinson, L. M. Sheppard (Hrsg.): ''Fossil and Recent Ostracods.'' Ellis Horwood, Chichester 1982, S. 276–304. * ''Zum Ober-Bathonium (Mittlerer Jura) im Raum Hildesheim, Nordwestdeutschland – Mega- und Mikropaläontologie, Biostratigraphie.'' In: ''Geologisches Jahrbuch.'' Reihe A Heft 121. Hannover 1990, S. 73–118. * H. I. Griffiths: ''European Quaternary Freshwater Ostracoda: a Biostratigraphic and Palaeobiogeographic Primer.'' In: ''Scopolia.'' Heft 34, Ljubljana 1995, S. 1–168. * [[Claude Meisch (Biolog)|C. Meisch]]: ''Freshwater Ostracoda of Western and Central Europe.'' In: ''Süßwasserfauna von Mitteleuropa.'' 8/3. Spektrum Akademischer Verlag, 2000, ISBN 3-8274-1001-0. (Irland, Grousssbritannien, nërdlechen Deel vu Frankräich, Beneluxlänner, Däitschland, Schwäiz, Eisträich, Ungarn, Tschechien a Slowakei) * L. E. Park, R. D. Ricketts: ''Evolutionary history of the Ostracoda and the origin of nonmarine faunas.'' In: L. E. Park, A. J. Smith (Hrsg.): ''Bridging the Gap. Trends in the Ostracode Biological and Geological Sciences.'' In: ''The Paleontological Society Papers.'' Band 9, Tulsa/Okla 2003. ISSN 1089-3326 * R. Fuhrmann: ''Atlas quartärer und rezenter Ostrakoden Mitteldeutschlands.'' In: ''Altenburger naturwissenschaftliche Forschungen.'' Heft 15, Altenburg 2012, S. 1–320, 142 Tafeln. [https://www.researchgate.net/publication/324248193_Atlas_quartarer_und_rezenter_Ostrakoden_Mitteldeutschlands]. == Um Spaweck == {{Commonscat|Ostracoda}} * [http://ostracoda-on.tripod.com/ Kempf Database Ostracoda] * [http://www.hydro-kosmos.de/mikmak/pl17.htm Muschelkrebse] {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Kriibsen]] cw5lg0qesagbrg4qie7cmn10gyilme8 2669421 2669411 2026-03-31T17:33:46Z Zinneke 34 2669421 wikitext text/x-wiki {{Infobox Déieren | Numm = Muschelkriibsen<br>Ostrakoden | An anere Sproochen = | Bild = Ostracod3.jpg | Bildtext = | Räich = [[Déiereräich]] | Stamm = [[Arthropoda]] | Ënnerstamm = [[Kriibsen]]<br>[[Crustacea]] | Wëssenschaftlechen Numm = [[Ostracoda]] | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = [[Pierre André Latreille|Latreille]], 1802 }} [[Fichier:CypridinaMediterranea.png|mini|upright|Anatomie vun ''[[Cypridina mediterranea]]'']] [[Fichier:Mikrofoto.de-Muschelkrebs 1.jpg|mini|Muschelkriibs]] D''''Muschelkriibsen''' oder '''Ostrakoden''' (Ostracoda) si kleng [[Kriibsen]], déi tëscht 0,2 a maximal 30&nbsp;mm grouss sinn; d déi meescht dovun tëscht 0,5 an 2&nbsp;mm. Si kommen an allen alle aquatesche Liewensraim vir, vum [[Mier]] iwwer [[Brakwaasser]], d'[[Floss|Flëss]], d'[[Séi]]en, d'[[Quell]]e bis hin zu klenge [[Pull|Pill]] op der Wiss, och d'[[Grondwaasser]] a mat eennzelen Aarten, souguer hallef-aquatesch Liewensraim. Nëmmen an de Gewässer vun den [[Héichmouer]]e feelen se, well et do kee [[Calciumcarbonat|Kallek]] gëtt an de [[pH-Wäert]] ze niddreg ass. D'Muschelkriibse si Glidderféisser ([[Arthropoda]]) aus dem Ënnerstamm vun de Kriibsen (Crustacea), Klass Ostracoda<ref>[ Die Klasse der Ostracoda. ''Fauna Europeae Database''.]</ref> (vum [[Algriichesch]]en ''ostrakon'' "[[Keramik|Schierbel (aus Keramik)]]“). Den Numm "Muschelkriibsen" geet op déi zwou Hautduplikaturen zeréck, déi de mëlle Kierper schützen. Et handelt sech ëm median-symmetresch baussecht Deeler vum Kapp, Lamellen aus [[Calciumcarbonat]], déi eng [[Carapax]] aus zwou Schuelenhallschechte bilden, wouduerch se wéi kleng [[Muschelen]] ausgesinn. Et ginn hautesdaags op der Äerd geschaten 10.000 bis 15.000 Aarte vun Ostrakoden, déi meescht liewen an de [[Mier]]er an just eng 000 am [[Séisswaasser]] a [[Brakwaasser]]. [[Fossil]] si se zanter dem [[Paläozoikum|Alpaläozoikum]] bekannt. Vu fréier an haut zesumme goufe bis ewell eng 65.000 Aarte beschriwwen, vun deenen der awer wéinst [[Synonym (Taxonomie)|Synonymie]] just eng 33.000 gëlteg sinn.<ref>D. J. Horne, A. Cohen, K. Martens: ''Taxonomy, Morphology and Biology of Quaternary and Living Ostracoda.'' In: J. A. Holmes, A. R. Chivas (Hrsg.): ''The Ostracoda: Applications in Quaternary Research.'' (= Geophysical Monograph Series. 131). American Geophysical Union, Washington/DC 2002, ISBN 0-87590-990-6, S. 5–36.</ref> == Liewensweis == Déi meeschten Aarte vun de Muschelkriibse beweege sech andeems s'iwwer de Buedem vu Gewässer krauchen oder glëtschen. E puer vun deenen Aarte kënnen och iwwer kuerz Distanze schwammen. Si erniere sech vun ofgestuerwene Reschter vun Déieren oder Planzen, déi bis op de Buedem erofkomm sinn, a suergen, andeems se duerch de Bulli wullen, fir eng [[Mineralisatioun]] vum [[Detritus (Biologie)|Detritus]]. Doduerch spillen se dann och eng wichteg Roll am Ekosysteem vun de Gewässer. == Fortplanzung == D'Muschelkriibse sinn ëmmer getrenntgeschlechtlech. Vill Séisswaasserarte planze sech awer och duerch [[Parthenogenees]] fort. Dëst huet de Virdeel, dass sech aus engem eenzegen Ee, dat duerch e Villchen iwwer eng grouss Distanz anzwousch anescht hibruecht gouf, eng nei [[Populatioun (Biologie)|Populatioun]] entwéckele kann. Sou ass z'erkläeren, dass z.B. d'Aart ''Ilyocypris getica''<ref>Ilyocypris getica [https://species.wikimedia.org/wiki/Ilyocypris_getica]</ref> an engem [[anthropogen]] entstanene Gewässer virkënnt.<ref>[[Claude Meisch (Biolog)|C. Meisch]], R. Fuhrmann, K. Wouters: ''Ilyocypris getica Masi, 1906 (Crustacea, Ostracoda): Taxonomy, Ecology, Life History, Distribution, Fossil Occurence and First Record for Germany. '' In: ''Travaux scientifiques du Musée national d’histoire naturelle de Luxembourg.'' Band 23, Luxembourg 1996, S.&nbsp;3–28[https://www.researchgate.net/publication/309283164_Ilyocypris_getica_Masi_1906_Crustacea_Ostracoda_Taxonomy_Ecology_Life_History_Distribution_Fossil_Occurence_and_First_Record_for_Germany_-_Travaux_scientifiques_du_Musee_national_d%27histoire_naturelle_]</ref> D'Eeër ginn eenzel oder a klenge Kluddere fräi an d'Waasser geluecht. Si sinn ausseruerdentlech resistent: duerch eng duebel Hüll geschützt kënnen s'iwwerliewen, och wann d'Gewässer zäitweileg ausdréchent oder zoufréiert. == Literatur == * G. W. Müller: ''Die Ostracoden des Golfes von Neapel und der angrenzenden Meeres-Abschnitte.'' (= ''Fauna u. Flora des Golfes von Neapel.'' Band 21). Berlin 1894. [http://ia600306.us.archive.org/13/items/dieostracodendes21ml/dieostracodendes21ml.pdf (PDF)] * G.W. Müller: ''Deutschlands Süßwasser-Ostracoden.'' In: ''Zoologica''. Heft 30, Stuttgart 1900, S. 1–112, 21 Tafeln. * G. W. Müller: ''Ostracoda.'' In: F. E. Schulze: ''Das Tierreich.'' 31. Lieferung, Berlin 1912. [http://www.biodiversitylibrary.org/item/15741 (PDF)] * W. Klie: ''Ostracoda, Muschelkrebse.'' – In: F. DAHL (Hrsg.): ''Die Tierwelt Deutschlands und der angrenzenden Meeresteile nach ihren Merkmalen und ihrer Lebensweise.'' Band 34 (3), Jena 1938, S. 1–320. * G. Hartmann: ''Ostracoda.'' In: H.-E. Gruner (Hrsg.): ''Dr. H.G. Bronns Klassen und Ordnungen des Tierreichs.'' Band 5: ''Arthropoda.'' Abt. 1: ''Crustacea.'' Buch 2, Tl. 4, Lfg. 1, Geest & Portig, Leipzig 1966, S. 1–216, Abb. 1–121. * K. J. Müller: ''Hesslandona unisulcata. sp. nov. with phosphatised appendages from Upper Cambrian 'Orsten' of Sweden.'' In: R. H. E. Robinson, L. M. Sheppard (Hrsg.): ''Fossil and Recent Ostracods.'' Ellis Horwood, Chichester 1982, S. 276–304. * ''Zum Ober-Bathonium (Mittlerer Jura) im Raum Hildesheim, Nordwestdeutschland – Mega- und Mikropaläontologie, Biostratigraphie.'' In: ''Geologisches Jahrbuch.'' Reihe A Heft 121. Hannover 1990, S. 73–118. * H. I. Griffiths: ''European Quaternary Freshwater Ostracoda: a Biostratigraphic and Palaeobiogeographic Primer.'' In: ''Scopolia.'' Heft 34, Ljubljana 1995, S. 1–168. * [[Claude Meisch (Biolog)|C. Meisch]]: ''Freshwater Ostracoda of Western and Central Europe.'' In: ''Süßwasserfauna von Mitteleuropa.'' 8/3. Spektrum Akademischer Verlag, 2000, ISBN 3-8274-1001-0. (Irland, Grousssbritannien, nërdlechen Deel vu Frankräich, Beneluxlänner, Däitschland, Schwäiz, Eisträich, Ungarn, Tschechien a Slowakei) * L. E. Park, R. D. Ricketts: ''Evolutionary history of the Ostracoda and the origin of nonmarine faunas.'' In: L. E. Park, A. J. Smith (Hrsg.): ''Bridging the Gap. Trends in the Ostracode Biological and Geological Sciences.'' In: ''The Paleontological Society Papers.'' Band 9, Tulsa/Okla 2003. ISSN 1089-3326 * R. Fuhrmann: ''Atlas quartärer und rezenter Ostrakoden Mitteldeutschlands.'' In: ''Altenburger naturwissenschaftliche Forschungen.'' Heft 15, Altenburg 2012, S. 1–320, 142 Tafeln. [https://www.researchgate.net/publication/324248193_Atlas_quartarer_und_rezenter_Ostrakoden_Mitteldeutschlands]. == Um Spaweck == {{Commonscat|Ostracoda}} * [http://ostracoda-on.tripod.com/ Kempf Database Ostracoda] * [http://www.hydro-kosmos.de/mikmak/pl17.htm Muschelkrebse] {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Kriibsen]] i9zvhevxjs00fcp9ad5tzbp8kj9o5ua 2669433 2669421 2026-03-31T20:17:27Z GilPe 14980 2669433 wikitext text/x-wiki {{Infobox Déieren | Numm = Muschelkriibsen<br>Ostrakoden | An anere Sproochen = | Bild = Ostracod3.jpg | Bildtext = | Räich = [[Déiereräich]] | Stamm = [[Arthropoda]] | Ënnerstamm = [[Kriibsen]]<br>[[Crustacea]] | Wëssenschaftlechen Numm = [[Ostracoda]] | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = [[Pierre André Latreille|Latreille]], 1802 }} [[Fichier:CypridinaMediterranea.png|mini|upright|Anatomie vun ''[[Cypridina mediterranea]]'']] [[Fichier:Mikrofoto.de-Muschelkrebs 1.jpg|mini|Muschelkriibs]] D''''Muschelkriibsen''' oder '''Ostrakoden''' (Ostracoda) si kleng [[Kriibsen]], déi tëscht 0,2 a maximal 30&nbsp;mm grouss sinn; déi meescht dovun tëscht 0,5 an 2&nbsp;mm. Si kommen an allen aquatesche Liewensraim vir, vum [[Mier]] iwwer [[Brakwaasser]], d'[[Floss|Flëss]], d'[[Séi]]en, d'[[Quell]]e bis hin zu klenge [[Pull|Pill]] op der Wiss, och d'[[Grondwaasser]] a mat eenzelen Aarten, souguer hallef-aquatesch Liewensraim. Nëmmen an de Gewässer vun den [[Héichmouer]]e feelen se, well et do kee [[Calciumcarbonat|Kallek]] gëtt an de [[pH-Wäert]] ze niddreg ass. D'Muschelkriibse si Glidderféisser ([[Arthropoda]]) aus dem Ënnerstamm vun de Kriibsen (Crustacea), Klass Ostracoda<ref>[ Die Klasse der Ostracoda. ''Fauna Europeae Database''.]</ref> (vum [[Algriichesch]]en ''ostrakon'' "[[Keramik|Schierbel (aus Keramik)]]“). Den Numm "Muschelkriibsen" geet op déi zwou Hautduplikaturen zeréck, déi de mëlle Kierper schützen. Et handelt sech ëm median-symmetresch baussecht Deeler vum Kapp, Lamellen aus [[Calciumcarbonat]], déi eng [[Carapax]] aus zwou Schuelenhallschechte bilden, wouduerch se wéi kleng [[Muschelen]] ausgesinn. Et gëtt hautdesdaags op der Äerd geschaten 10.000 bis 15.000 Aarte vun Ostrakoden, déi meescht liewen an de [[Mier]]er a just eng 2.000 am [[Séisswaasser]] a Brakwaasser. [[Fossil]] si se zanter dem [[Paläozoikum|Alpaläozoikum]] bekannt. Vu fréier an haut zesumme goufe bis ewell eng 65.000 Aarte beschriwwen, vun deenen der awer wéinst [[Synonym (Taxonomie)|Synonymie]] just eng 33.000 gëlteg sinn.<ref>D. J. Horne, A. Cohen, K. Martens: ''Taxonomy, Morphology and Biology of Quaternary and Living Ostracoda.'' In: J. A. Holmes, A. R. Chivas (Hrsg.): ''The Ostracoda: Applications in Quaternary Research.'' (= Geophysical Monograph Series. 131). American Geophysical Union, Washington/DC 2002, ISBN 0-87590-990-6, S. 5–36.</ref> == Liewensweis == Déi meeschten Aarte vun de Muschelkriibse beweege sech andeems s'iwwer de Buedem vu Gewässer krauchen oder glëtschen. E puer vun deenen Aarte kënnen och iwwer kuerz Distanze schwammen. Si erniere sech vun ofgestuerwene Reschter vun Déieren oder Planzen, déi bis op de Buedem erofkomm sinn, a suergen, andeems se duerch de Bulli wullen, fir eng [[Mineralisatioun]] vum [[Detritus (Biologie)|Detritus]]. Doduerch spillen se dann och eng wichteg Roll am Ekosystem vun de Gewässer. == Fortplanzung == D'Muschelkriibse sinn ëmmer getrenntgeschlechtlech. Vill Séisswaasserarte planze sech awer och duerch [[Parthenogenees]] fort. Dëst huet de Virdeel, dass sech aus engem eenzegen Ee, dat duerch e Villchen iwwer eng grouss Distanz anzwousch anescht hibruecht gouf, eng nei [[Populatioun (Biologie)|Populatioun]] entwéckele kann. Sou ass z'erklären, datt z.&nbsp;B. d'Aart ''Ilyocypris getica''<ref>Ilyocypris getica [https://species.wikimedia.org/wiki/Ilyocypris_getica]</ref> an engem [[anthropogen]] entstanene Gewässer virkënnt.<ref>[[Claude Meisch (Biolog)|C. Meisch]], R. Fuhrmann, K. Wouters: ''Ilyocypris getica Masi, 1906 (Crustacea, Ostracoda): Taxonomy, Ecology, Life History, Distribution, Fossil Occurence and First Record for Germany. '' In: ''Travaux scientifiques du Musée national d’histoire naturelle de Luxembourg.'' Band 23, Luxembourg 1996, S.&nbsp;3–28[https://www.researchgate.net/publication/309283164_Ilyocypris_getica_Masi_1906_Crustacea_Ostracoda_Taxonomy_Ecology_Life_History_Distribution_Fossil_Occurence_and_First_Record_for_Germany_-_Travaux_scientifiques_du_Musee_national_d%27histoire_naturelle_]</ref> D'Eeër ginn eenzel oder a klenge Kluddere fräi an d'Waasser geluecht. Si sinn ausseruerdentlech resistent: duerch eng duebel Hüll geschützt kënnen s'iwwerliewen, och wann d'Gewässer zäitweileg ausdréchent oder zoufréiert. == Literatur == * G. W. Müller: ''Die Ostracoden des Golfes von Neapel und der angrenzenden Meeres-Abschnitte.'' (= ''Fauna u. Flora des Golfes von Neapel.'' Band 21). Berlin 1894. [http://ia600306.us.archive.org/13/items/dieostracodendes21ml/dieostracodendes21ml.pdf (PDF)] * G.W. Müller: ''Deutschlands Süßwasser-Ostracoden.'' In: ''Zoologica''. Heft 30, Stuttgart 1900, S. 1–112, 21 Tafeln. * G. W. Müller: ''Ostracoda.'' In: F. E. Schulze: ''Das Tierreich.'' 31. Lieferung, Berlin 1912. [http://www.biodiversitylibrary.org/item/15741 (PDF)] * W. Klie: ''Ostracoda, Muschelkrebse.'' – In: F. DAHL (Hrsg.): ''Die Tierwelt Deutschlands und der angrenzenden Meeresteile nach ihren Merkmalen und ihrer Lebensweise.'' Band 34 (3), Jena 1938, S. 1–320. * G. Hartmann: ''Ostracoda.'' In: H.-E. Gruner (Hrsg.): ''Dr. H.G. Bronns Klassen und Ordnungen des Tierreichs.'' Band 5: ''Arthropoda.'' Abt. 1: ''Crustacea.'' Buch 2, Tl. 4, Lfg. 1, Geest & Portig, Leipzig 1966, S. 1–216, Abb. 1–121. * K. J. Müller: ''Hesslandona unisulcata. sp. nov. with phosphatised appendages from Upper Cambrian 'Orsten' of Sweden.'' In: R. H. E. Robinson, L. M. Sheppard (Hrsg.): ''Fossil and Recent Ostracods.'' Ellis Horwood, Chichester 1982, S. 276–304. * ''Zum Ober-Bathonium (Mittlerer Jura) im Raum Hildesheim, Nordwestdeutschland – Mega- und Mikropaläontologie, Biostratigraphie.'' In: ''Geologisches Jahrbuch.'' Reihe A Heft 121. Hannover 1990, S. 73–118. * H. I. Griffiths: ''European Quaternary Freshwater Ostracoda: a Biostratigraphic and Palaeobiogeographic Primer.'' In: ''Scopolia.'' Heft 34, Ljubljana 1995, S. 1–168. * [[Claude Meisch (Biolog)|C. Meisch]]: ''Freshwater Ostracoda of Western and Central Europe.'' In: ''Süßwasserfauna von Mitteleuropa.'' 8/3. Spektrum Akademischer Verlag, 2000, ISBN 3-8274-1001-0. (Irland, Grousssbritannien, nërdlechen Deel vu Frankräich, Beneluxlänner, Däitschland, Schwäiz, Eisträich, Ungarn, Tschechien a Slowakei) * L. E. Park, R. D. Ricketts: ''Evolutionary history of the Ostracoda and the origin of nonmarine faunas.'' In: L. E. Park, A. J. Smith (Hrsg.): ''Bridging the Gap. Trends in the Ostracode Biological and Geological Sciences.'' In: ''The Paleontological Society Papers.'' Band 9, Tulsa/Okla 2003. ISSN 1089-3326 * R. Fuhrmann: ''Atlas quartärer und rezenter Ostrakoden Mitteldeutschlands.'' In: ''Altenburger naturwissenschaftliche Forschungen.'' Heft 15, Altenburg 2012, S. 1–320, 142 Tafeln. [https://www.researchgate.net/publication/324248193_Atlas_quartarer_und_rezenter_Ostrakoden_Mitteldeutschlands]. == Um Spaweck == {{Commonscat|Ostracoda}} * [http://ostracoda-on.tripod.com/ Kempf Database Ostracoda] * [http://www.hydro-kosmos.de/mikmak/pl17.htm Muschelkrebse] {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Kriibsen]] lqvx1efj3yadkfsof112fjew0cago54 Muschelkriibsen 0 175086 2669413 2026-03-31T17:06:20Z Zinneke 34 Virugeleet op [[Ostrakoden]] 2669413 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Ostrakoden]] 8sci21yjg070x7sv5vmlz3k71u1cpgw Ostracoda 0 175087 2669414 2026-03-31T17:06:50Z Zinneke 34 Virugeleet op [[Ostrakoden]] 2669414 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Ostrakoden]] 8sci21yjg070x7sv5vmlz3k71u1cpgw Dolerocypris 0 175088 2669420 2026-03-31T17:31:27Z Zinneke 34 alt dat... 2669420 wikitext text/x-wiki {{skizzBio}} {{Infobox Déieren | Numm = Dolerocypris | An anere Sproochen = | Bild = Karpvähiline.jpg | Bildtext = ''Dolerocypris fasciata'' an [[Estland]] | Räich = [[Déiereräich]] | Stamm = [[Arthropoda]] | Ënnerstamm = [[Kriibsen]]<br>[[Crustacea]] | Famill = [[Cyprididae]] | Wëssenschaftlechen Numm = [[Dolerocypris]] | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = Kaufmann, 1900 }} '''''Dolerocypris''''' ass eng [[Gattung (Biologie)|Gattung]] vu [[Muschelkriibsen]] (Ostrakoden; Ostracoda) aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun de [[Cyprididae]].<ref name="GBIF">[https://www.gbif.org/species/1029159 Dolerocypris Kaufmann, 1900.] gbif.org.</ref> D'[[Aart (Biologie)|Aarte]] vun dëser Gattung kommen an Europa an an Nordamerika vir<ref name="GBIF" /> === Aarten === * ''[[Dolerocypris fasciata]]'' (Müller, 1776)<ref name="GBIF" /> * ''[[Dolerocypris ikeyai]]'' Smith & Kamiya, 2006<ref name="GBIF" /> {{Referenzen}} [[Category:Podocopida]] 6lazqvxw3dwsqj3ydadp0q1c0xiqlme 2669432 2669420 2026-03-31T20:04:54Z GilPe 14980 2669432 wikitext text/x-wiki {{skizzBio}} {{Infobox Déieren | Numm = Dolerocypris | An anere Sproochen = | Bild = Karpvähiline.jpg | Bildtext = ''Dolerocypris fasciata'' an [[Estland]] | Räich = [[Déiereräich]] | Stamm = [[Arthropoda]] | Ënnerstamm = [[Kriibsen]]<br>[[Crustacea]] | Famill = [[Cyprididae]] | Wëssenschaftlechen Numm = [[Dolerocypris]] | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = Kaufmann, 1900 }} '''''Dolerocypris''''' ass eng [[Gattung (Biologie)|Gattung]] vu [[Muschelkriibsen]] (Ostrakoden; Ostracoda) aus der [[Famill (Biologie)|Famill]] vun de [[Cyprididae]].<ref name="GBIF">[https://www.gbif.org/species/1029159 Dolerocypris Kaufmann, 1900.] gbif.org.</ref> D'[[Aart (Biologie)|Aarte]] vun dëser Gattung kommen an Europa an an Nordamerika vir<ref name="GBIF" /> == Aarten == * ''[[Dolerocypris fasciata]]'' (Müller, 1776)<ref name="GBIF" /> * ''[[Dolerocypris ikeyai]]'' Smith & Kamiya, 2006<ref name="GBIF" /> {{Referenzen}} [[Category:Podocopida]] 7lut1q52dv2pbszeu74g7riarvv5jt5 Kategorie:Estuairen 14 175089 2669422 2026-03-31T17:44:45Z Les Meloures 580 k 2669422 wikitext text/x-wiki {{Kategorie|Estuaire|Estuairen}} {{Commonscat|Estuaries|Estuairen}} [[Kategorie:Waasserflächen]] nxihsonh5w5ke377l8vl587xejt1ue2 Frauenkirche München 0 175090 2669427 2026-03-31T18:56:40Z Zinneke 34 Kader 2669427 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gebai}} D''''Frauenkirche''', offiziell '''''Dom zu Unserer Lieben Frau''''', oder kuerz '''''Münchner Dom''''' ass eng [[Gotik|spéitgotesch]] [[Kierch (Gebai)|Kierch]] an der Alstad vu der [[Bayern|bayerescher]] Landeshaaptstad [[München]]. Zanter 1821 ass et d'[[Kathedral]] vum Äerzbëschof vu München a Freising. D'Gebai huet dräi Schëffer mat engemm Kranz vu Kapelle ronderëm, an ass aus Zille gebaut. Et ass 109&nbsp;m laang a 40&nbsp;m breet, an d'Mauere si ronn 37&nbsp;m héich. Déi zwéin Tierm si ronn 98,5 Meter héich. D'Surface bannenan ass 3.548 m². D'Bauaarbechen hu 1468 ënner dem [[Jörg von Halspach]] ugefaangen; d'Kierch gouf 1494 geweit. Virdru stoung do eng romanesch Basiilika aus dem 13. Joerhonnert. An der [[Krypta]] si Griewer vun der Adelsfamill vun de [[Wittelsbacher]], dorënner d'Herzogen a Kinneke vu Bayern. An der Kierch si véier [[Uergelen]] vum [[Thomas Jann Orgelbau|Georg Jann]] vun Allkofen. <ref>>[https://organindex.de/index.php?München,_Dom_zu_Unserer_Lieben_Frau_(Hauptorgel) Organ Index: Münchner Dom.]</ref> D'Klackebestinn aus fënnef Exemplaren aus dem Mëttelalter an zwou aus der Barockzäit. == Literatur == * Peter Pfister (Hrsg.): ''Der Dom Zu Unserer Lieben Frau in München.'' Schnell, ''Großer Kunstführer.'' Bd. 235. Schnell & Steiner, Regensburg 2008, ISBN 978-3-7954-2031-4. * Peter Pfister: ''Metropolitankirche Zu Unserer Lieben Frau in München.'' Schnell, ''Kunstführer.'' Nr. 500. 10., neu bearb. Aufl. Schnell & Steiner, Regensburg 2008, ISBN 978-3-7954-4298-9. == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://www.muenchner-dom.de/ muenchner-dom.de] {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Kierchen an Däitschland ]] [[Kategorie:München]] [[Kategorie:Bauwierker 1494]] 6dloulria4e32wmcidhaxuahpj6gxhr 2669428 2669427 2026-03-31T19:31:44Z Mobby 12 60927 k 2669428 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gebai}} D''''Frauenkirche''', offiziell '''''Dom zu Unserer Lieben Frau''''', oder kuerz '''''Münchner Dom''''' ass eng [[Gotik|spéitgotesch]] [[Kierch (Gebai)|Kierch]] an der Alstad vu der [[Bayern|bayerescher]] Landeshaaptstad [[München]]. Zanter 1821 ass et d'[[Kathedral]] vum Äerzbëschof vu München a Freising. D'Gebai huet dräi Schëffer mat engemm Kranz vu Kapelle ronderëm, an ass aus Zille gebaut. Et ass 109&nbsp;m laang a 40&nbsp;m breet, an d'Mauere si ronn 37&nbsp;m héich. Déi zwéin Tierm si ronn 98,5 Meter héich. D'Surface bannenan ass 3.548 m². D'Bauaarbechen hu 1468 ënner dem [[Jörg von Halspach]] ugefaangen; d'Kierch gouf 1494 geweit. Virdru stoung do eng romanesch Basiilika aus dem 13. Joerhonnert. An der [[Krypta]] si Griewer vun der Adelsfamill vun de [[Wittelsbacher]], dorënner d'Herzogen a Kinneke vu Bayern. An der Kierch si véier [[Uergelen]] vum [[Thomas Jann Orgelbau|Georg Jann]] vun Allkofen. <ref>[https://organindex.de/index.php?München,_Dom_zu_Unserer_Lieben_Frau_(Hauptorgel) Organ Index: Münchner Dom.]</ref> D'Klackebestinn aus fënnef Exemplaren aus dem Mëttelalter an zwou aus der Barockzäit. == Literatur == * Peter Pfister (Hrsg.): ''Der Dom Zu Unserer Lieben Frau in München.'' Schnell, ''Großer Kunstführer.'' Bd. 235. Schnell & Steiner, Regensburg 2008, ISBN 978-3-7954-2031-4. * Peter Pfister: ''Metropolitankirche Zu Unserer Lieben Frau in München.'' Schnell, ''Kunstführer.'' Nr. 500. 10., neu bearb. Aufl. Schnell & Steiner, Regensburg 2008, ISBN 978-3-7954-4298-9. == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://www.muenchner-dom.de/ muenchner-dom.de] {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Kierchen an Däitschland ]] [[Kategorie:München]] [[Kategorie:Bauwierker 1494]] 1sf2erxla0pdovsgpnlm60e7evqvnj2 2669434 2669428 2026-03-31T20:24:04Z GilPe 14980 2669434 wikitext text/x-wiki {{Infobox Gebai}} D''''Frauenkirche''', offiziell '''''Dom zu Unserer Lieben Frau''''', oder kuerz '''''Münchner Dom''''' ass eng [[Gotik|spéitgotesch]] [[Kierch (Gebai)|Kierch]] an der Alstad vu der [[Bayern|bayrescher]] Landeshaaptstad [[München]]. Zanter 1821 ass et d'[[Kathedral]] vum Äerzbëschof vu München a Freising. D'Gebai huet dräi [[Kiercheschëff|Schëffer]] mat engem Kranz vu Kapelle ronderëm, an ass aus Zille gebaut. Et ass 109&nbsp;m laang a 40&nbsp;m breet, an d'Mauere si ronn 37&nbsp;m héich. Déi zwéin Tierm si ronn 98,5 Meter héich. D'Surface bannenan ass 3.548 m². D'Bauaarbechen hu 1468 ënner dem [[Jörg von Halspach]] ugefaangen; d'Kierch gouf 1494 geweit. Virdru stoung do eng romanesch Basilika aus dem 13. Joerhonnert. An der [[Krypta]] si Griewer vun der Adelsfamill vun de [[Wittelsbacher]], dorënner d'Herzogen a Kinneke vu Bayern. An der Kierch si véier [[Uergel|Uergele]] vum [[Thomas Jann Orgelbau|Georg Jann]] vun Allkofen.<ref>[https://organindex.de/index.php?München,_Dom_zu_Unserer_Lieben_Frau_(Hauptorgel) Organ Index: Münchner Dom.]</ref> D'Klacke bestinn aus fënnef Exemplaren aus dem [[Mëttelalter]] an zwou aus der [[Barock|Barockzäit]]. == Literatur == * Peter Pfister (Hrsg.): ''Der Dom Zu Unserer Lieben Frau in München.'' Schnell, ''Großer Kunstführer.'' Bd. 235. Schnell & Steiner, Regensburg 2008, ISBN 978-3-7954-2031-4. * Peter Pfister: ''Metropolitankirche Zu Unserer Lieben Frau in München.'' Schnell, ''Kunstführer.'' Nr. 500. 10., neu bearb. Aufl. Schnell & Steiner, Regensburg 2008, ISBN 978-3-7954-4298-9. == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [https://www.muenchner-dom.de/ muenchner-dom.de] {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Kierchen an Däitschland ]] [[Kategorie:München]] [[Kategorie:Bauwierker 1494]] rcffzc51jcx6hg7lvea1kpuw0lp5dyb Schabloun:Navigatioun Presidente vu Surinam 10 175091 2669451 2026-04-01T06:59:59Z ~2026-29608-4 69362 2669451 wikitext text/x-wiki {{Navbox |name= Navigatioun Presidente vu Surinam |listclass = hlist |state=collapsed |image=[[Fichier:Flag of the President of Suriname.svg|80px]] |title=Presidente vun der [[Surinam|Republik Surinam]] |list1= *[[Johan Ferrier]] *[[Henk Chin A Sen]] *[[Fred Ramdat Misier]] *[[Ramsewak Shankar]] *[[Ivan Graanoogst]] *[[Johan Kraag]] *[[Ronald Venetiaan]] *[[Jules Albert Wijdenbosch]] *[[Ronald Venetiaan]] *[[Desi Bouterse]] *[[Chan Santokhi]] *[[Jennifer Simons]] }}<noinclude> [[Kategorie:Navigatiounsläischten:Staatscheffen|Surinam]] [[Kategorie:Surinam| President]] </noinclude> mib83lc0yvtxpsi9uh8mytlko4xv95r Chan Santokhi 0 175092 2669453 2026-04-01T07:05:39Z ~2026-29608-4 69362 Säit ugeluecht mat: '{{Infobox Biographie}} De '''Chandrikapersad Santokhi''' genannt '''Chan''', gebuer de [[3. Februar]] [[1959]] zu [[Lelydorp]], am [[Surinam]], a gestuerwen den [[30. Mäerz]] [[2026]] zu [[Paramaribo]], war e surinamesche Politiker. Vun 2020 bis 2025 war hien President vun der Republik Suriname. == Um Spaweck == {{Commonscat|Chan Santokhi}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{Navigatioun Presidente vu Surinam}} {{DEFAULTSORT:Santokhi Chan}} Kategorie:Po…' 2669453 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Chandrikapersad Santokhi''' genannt '''Chan''', gebuer de [[3. Februar]] [[1959]] zu [[Lelydorp]], am [[Surinam]], a gestuerwen den [[30. Mäerz]] [[2026]] zu [[Paramaribo]], war e surinamesche Politiker. Vun 2020 bis 2025 war hien President vun der Republik Suriname. == Um Spaweck == {{Commonscat|Chan Santokhi}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{Navigatioun Presidente vu Surinam}} {{DEFAULTSORT:Santokhi Chan}} [[Kategorie:Politiker (Surinam)]] [[Kategorie:Presidente vum Surinam]] [[Kategorie:Gebuer 1959]] [[Kategorie:Gestuerwen 2026]] fhz31ktfzfm4obfp2mk3rwvtcxswzf0 2669462 2669453 2026-04-01T07:30:15Z Les Meloures 580 k 2669462 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Chandrikapersad Santokhi''' genannt '''Chan''', gebuer de [[3. Februar]] [[1959]] zu [[Lelydorp]], am [[Surinam]], a gestuerwen den [[30. Mäerz]] [[2026]] zu [[Paramaribo]], war e surinamesche Politiker. Vun 2020 bis 2025 war hie President vun der Republik Suriname. == Um Spaweck == {{Commonscat|Chan Santokhi}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{Navigatioun Presidente vu Surinam}} {{DEFAULTSORT:Santokhi Chan}} [[Kategorie:Presidente vum Surinam]] [[Kategorie:Gebuer 1959]] [[Kategorie:Gestuerwen 2026]] ofhmmgeerrr5yja6h19cw0y56o256dd 2669490 2669462 2026-04-01T09:05:18Z GilPe 14980 2669490 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Chandrikapersad Santokhi''' genannt '''Chan''', gebuer de [[3. Februar]] [[1959]] zu [[Lelydorp]], am [[Surinam]], a gestuerwen den [[30. Mäerz]] [[2026]] zu [[Paramaribo]], war e surinamesche Politiker. Vun 2020 bis 2025 war hie President vun der Republik Surinam. == Um Spaweck == {{Commonscat|Chan Santokhi}} {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} {{Navigatioun Presidente vu Surinam}} {{DEFAULTSORT:Santokhi Chan}} [[Kategorie:Presidente vum Surinam]] [[Kategorie:Gebuer 1959]] [[Kategorie:Gestuerwen 2026]] 78is62wfbqtiungsfkr8aet8mwvipvr Kategorie:Presidente vum Surinam 14 175093 2669463 2026-04-01T07:34:47Z Les Meloures 580 N 2669463 wikitext text/x-wiki {{KategorieSpezial|Presidente vum [[Surinam]]}} {{Commonscat|Presidents of Suriname|{{PAGENAME}}}} [[Kategorie:Presidenten no Länner|Surinam]] [[Kategorie:Politiker (Surinam)]] [[Kategorie:Surinamesch Persounen no Aktivitéit]] pg5ylrt3c68ugtq3etl9zyddqn66h68 Collart (Familljennumm) 0 175094 2669470 2026-04-01T08:10:52Z Les Meloures 580 ... 2669470 wikitext text/x-wiki {{Homonymie Familljennumm}} '''Collart''' ass de Familljennumm vun ënner anerem Follgende Perounen: * [[Auguste Collart (1782-1870)]]; * [[Auguste Collart (Jong)]] <!--provisoresche Lemma, bis mer seng Liewensdaten hunn--> (?-?); * [[Léon Auguste Collart|Léon '''Auguste''' Collart]] (1858-1906); * [[Eugène Auguste Collart|Eugène '''Auguste''' Collart]] (1890-1978); * [[Charles Joseph Collart (1726-1812)]], de Grënner vun der Industriellen-Dynastie; * [[Charles Joseph Collart (1775-1841)]], ee vu senge véier Jongen; * [[Charles Joseph Collart (1801-1834)]], Enkel vum Éischten an [[Neveu]] vum Zweeten; * [[Charles Joseph Collart (1829-1910)]], Jong vum Zweeten; Deputéierten, bestuet mat der Henriette baronne d'Anethan; * [[Hubert Joseph Collart]] (1773-1822) Schmelzenhär zu Fëschbech; * [[Jean-Nicolas Collart]] (1777-1842) Schmelzenhär zu Berbuerg; * [[Jules Collart]], (1831-1917), Schmelzenhär zu Stengefort; ==Kuckt och== * [[Collart (Famill)]] 2kc97802l3iv3jp34up4p7yaj38xmcc La sfinge sorride prima di morire - Stop Londra 0 175095 2669481 2026-04-01T08:38:43Z Johnny Chicago 17 neie Film 2669481 wikitext text/x-wiki {{SkizzFilm}} {{Infobox Film nei |Plakat= |Produktiounsland= |Produktiounsjoer = |Dauer= |Originalsprooch= |Regie=[[Duccio Tessari]] |Dréibuch=[[Guido Zurli]]<br>Duccio Tessari |Fotografie=[[Franco Villa]] |Faarftechnik={{Eastmancolor}} |Format={{2,35:1}} |Musek=[[Mario Migliardi]] |Schnëtt:[[Franco Fraticelli]] |Dekoren=[[Demofilo Fidani]] |Produzent=[[Gabriele Silvestri,]]<br>[[Franco Palombi]] |Produktiounsgesellschaft=Italcine T.V<br>Top Films Productions<br>Egyptian General Company for International Film Production<br>Co. Pro. Film |Haaptacteuren=[[Tony Russel]] als Thomas<br>[[Maria Perschy]] als Hélène Blomberg<br>[[Maria Laura Rocca|Manuela Kent]] als Martha<br>[[Ivan Desny|Juan Desny]] als Professer Green<br>[[Salah Zulfikar]] als Achmed<br>[[Gigi Ballista]]<br>{[[Tullio Altamura|Tor Altmayer]] <br>[[Evar Maran]] als Tchurov<br>[[Giuseppe Fortis]] als Alain Nol<br>[[Joe Kamel]]<br>[[Franco Ressel]]}} '''La sfinge sorride prima di morire - Stop Londra''' ass en [[Italien|italieenesch]]-[[Egypten|egyptesch]]-[[Däitschland|däitsche]] Film vum [[Duccio Tessari]] aus dem Joer 1964 mam [[Tony Russel]] a mat der [[Maria Perschy]] an den Haaptrollen. == Ëm wat geet et am Film? == {{Kapitel Info feelt}} == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Sfinge sorride prima di morire - Stop Londra}} [[Kategorie:Italieenesch Filmer]] [[Kategorie:Däitsch Filmer]] [[Kategorie:Egyptesch Filmer]] [[Kategorie:Spionagefilmer]] [[Kategorie:Filmer 1964]] [[Kategorie:Filmer vum Duccio Tessari]] 17fomhtys9708vyavf15vpum52egs90 2669484 2669481 2026-04-01T08:41:42Z Johnny Chicago 17 2669484 wikitext text/x-wiki {{SkizzFilm}} {{Infobox Film nei |Plakat= |Produktiounsland= |Produktiounsjoer = |Dauer= |Originalsprooch= |Regie=[[Duccio Tessari]] |Dréibuch=[[Guido Zurli]]<br>Duccio Tessari |Fotografie=[[Franco Villa]] |Faarftechnik={{Eastmancolor}} |Format={{2,35:1}} |Musek=[[Mario Migliardi]] |Schnëtt:[[Franco Fraticelli]] |Dekoren=[[Demofilo Fidani]] |Produzent=[[Gabriele Silvestri,]]<br>[[Franco Palombi]] |Produktiounsgesellschaft=Italcine T.V<br>Top Films Productions<br>Egyptian General Company for International Film Production<br>Co. Pro. Film |Haaptacteuren=[[Tony Russel]] als Thomas<br>[[Maria Perschy]] als Hélène Blomberg<br>[[Maria Laura Rocca|Manuela Kent]] als Martha<br>[[Ivan Desny|Juan Desny]] als Professer Green<br>[[Salah Zulfikar]] als Achmed<br>[[Gigi Ballista]]<br>[[Tullio Altamura|Tor Altmayer]] <br>[[Evar Maran]] als Tchurov<br>[[Giuseppe Fortis]] als Alain Nol<br>[[Joe Kamel]]<br>[[Franco Ressel]]}} '''La sfinge sorride prima di morire - Stop Londra''' ass en [[Italien|italieenesch]]-[[Egypten|egyptesch]]-[[Däitschland|däitsche]] Film vum [[Duccio Tessari]] aus dem Joer 1964 mam [[Tony Russel]] a mat der [[Maria Perschy]] an den Haaptrollen. == Ëm wat geet et am Film? == {{Kapitel Info feelt}} == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Sfinge sorride prima di morire - Stop Londra}} [[Kategorie:Italieenesch Filmer]] [[Kategorie:Däitsch Filmer]] [[Kategorie:Egyptesch Filmer]] [[Kategorie:Spionagefilmer]] [[Kategorie:Filmer 1964]] [[Kategorie:Filmer vum Duccio Tessari]] 33rk7ovqstjb71xgb93q04suew0ysan Stoumont 0 175096 2669493 2026-04-01T09:22:54Z Puscas 735 N 2669493 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Uertschaft Belsch}} '''Stoumont''' ass eng [[belsch]] Uertschaft an der [[Provënz Léck]] ([[Wallounesch Regioun|Wallounien]]) an Haaptuert vun der Gemeng mat dem selwechten Numm. {{Navigatioun Stied a Gemengen an der Provënz Léck}} [[Kategorie:Uertschaften an der Provënz Léck]] [[Kategorie:Gemengen an der Provënz Léck]] [[Kategorie:Stoumont| ]] 73h4ntl40pbfplg720uvm7cdf56nmbt 2669497 2669493 2026-04-01T09:45:23Z Puscas 735 ... 2669497 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Uertschaft Belsch}} '''Stoumont''' ass eng [[belsch]] Uertschaft an der [[Provënz Léck]] ([[Wallounesch Regioun|Wallounien]]) an Haaptuert vun der Gemeng mat dem selwechten Numm. ==Geographie== {{Nopeschgemengen |ville= Stoumont |nord = [[Theux]], [[Spa]] |nord-est = |est = [[Stavelot]] |sud-est = |sud = [[Lierneux]],[[Trois-Ponts]] |sud-ouest = [[Manhay]] |ouest = [[Ferrières (Léck)|Ferrières]] |nord-ouest = [[Aywaille]] }} === Gemengesektiounen === {| class="wikitable sortable" style="text-align:right" ! # !! Numm !! Fläch<br>(km²) !! Awunner<br>(2025)!! Awunner<br>pro km² !! Code INS |- | 1 || align="left" | Stoumont || 19,63 || 493 || 25 || 63075A |- | 2 || align="left" | [[La Gleize]] || 41,60 || 1.201 || 29 || 63075B |- | 3 || align="left" | [[Rahier]] || 14,31 || 334 || 23 || 63075C |- | 4 || align="left" | [[Chevron (Stoumont)|Chevron]] || 20,03 || 816 || 41 || 63075D |- | 5 || align="left" | [[Lorcé]] || 12,96 || 389 || 30 || 63075E |} {{Navigatioun Stied a Gemengen an der Provënz Léck}} [[Kategorie:Uertschaften an der Provënz Léck]] [[Kategorie:Gemengen an der Provënz Léck]] [[Kategorie:Stoumont| ]] 05ek72dvla14zd1sfe18z15rou7tvkg 2669499 2669497 2026-04-01T09:55:41Z Puscas 735 /* Gemengesektiounen */ 2669499 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Uertschaft Belsch}} '''Stoumont''' ass eng [[belsch]] Uertschaft an der [[Provënz Léck]] ([[Wallounesch Regioun|Wallounien]]) an Haaptuert vun der Gemeng mat dem selwechten Numm. ==Geographie== {{Nopeschgemengen |ville= Stoumont |nord = [[Theux]], [[Spa]] |nord-est = |est = [[Stavelot]] |sud-est = |sud = [[Lierneux]],[[Trois-Ponts]] |sud-ouest = [[Manhay]] |ouest = [[Ferrières (Léck)|Ferrières]] |nord-ouest = [[Aywaille]] }} === Gemengesektiounen === {| class="wikitable sortable" style="text-align:right" ! # !! Numm !! Fläch<br>{{km²}} !! Awunner<br>(2025)!! Awunner<br>pro km² !! Code INS |- | 1 || align="left" | Stoumont || 19,63 || 493 || 25 || 63075A |- | 2 || align="left" | [[La Gleize]] || 41,60 || 1.201 || 29 || 63075B |- | 3 || align="left" | [[Rahier]] || 14,31 || 334 || 23 || 63075C |- | 4 || align="left" | [[Chevron (Stoumont)|Chevron]] || 20,03 || 816 || 41 || 63075D |- | 5 || align="left" | [[Lorcé]] || 12,96 || 389 || 30 || 63075E |} {{Navigatioun Stied a Gemengen an der Provënz Léck}} [[Kategorie:Uertschaften an der Provënz Léck]] [[Kategorie:Gemengen an der Provënz Léck]] [[Kategorie:Stoumont| ]] 0outvahpoo3zykvgz2u9jvpvogj9rdb Aywaille 0 175097 2669498 2026-04-01T09:54:51Z Puscas 735 .... 2669498 wikitext text/x-wiki {{Skizz}} {{Infobox Uertschaft Belsch}} '''Aywaille''' ass eng [[belsch]] Uertschaft an der [[Provënz Léck]] ([[Wallounesch Regioun|Wallounien]]) an Haaptuert vun der Gemeng mat dem selwechten Numm. ==Geographie== === Nopeschgemengen === {{Nopeschgemengen |ville=Aywaille |nord=[[Sprimont]] |est=[[Theux]] |sud=[[Ferrières (Léck)|Ferrières]], [[Stoumont]] |sud-ouest=[[Ferrières (Léck)|Ferrières]] |ouest=[[Comblain-au-Pont]] <br /> [[Ferrières (Léck)|Ferrières]] }} === Gemengesektiounen === {| class="wikitable sortable" style="text-align:right" ! # !! Numm !! Fläch<br>{{km2}} !! Awunner<br>(2025)!! Awunner<br>pro {{km2}} !! Code INS |- | 1 || align="left" | Aywaille || 20,32 || 5.829 || 287 || 62009A |- | 2 || align="left" | [[Sougné-Remouchamps]] || 35,91 || 4.591 || 128 || 62009B |- | 3 || align="left" | [[Harzé]] || 19,20 || 2.107 || 110 || 62009C |- | 4 || align="left" | [[Ernonheid]] || 4,49 || 441 || 98 || 62009D |} {{Navigatioun Stied a Gemengen an der Provënz Léck}} [[Kategorie:Uertschaften an der Provënz Léck]] [[Kategorie:Gemengen an der Provënz Léck]] [[Kategorie:Aywaille| ]] 2citpjv56ii6bwkdf6av4j4066jxeeo Diskussioun:Robert Schuman 1 175098 2669526 2026-04-01T10:53:40Z Les Meloures 580 Säit ugeluecht mat: 'Vun 1914 bis 1918 huet en zu Bolay an der Sous-préfecture geschafft a gouf 1918 Member vum Metzer Gemengerot. :Dat kann dach bal net stëmmen. Baoulay war dach däitsch deemools, oder ieren ech mech? ~~~~' 2669526 wikitext text/x-wiki Vun 1914 bis 1918 huet en zu Bolay an der Sous-préfecture geschafft a gouf 1918 Member vum Metzer Gemengerot. :Dat kann dach bal net stëmmen. Baoulay war dach däitsch deemools, oder ieren ech mech? [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:53, 1. Abr. 2026 (UTC) ngkw7m5voyggvsuhejtv6wbg1cjwtts 2669527 2669526 2026-04-01T10:54:42Z Les Meloures 580 k 2669527 wikitext text/x-wiki Vun 1914 bis 1918 huet en zu Boulay an der Sous-préfecture geschafft a gouf 1918 Member vum Metzer Gemengerot. :Dat kann dach bal net stëmmen. Boulay war dach däitsch deemools, oder ieren ech mech? [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:53, 1. Abr. 2026 (UTC) 9rkhkj1rvovpue3prk3h8oammju9b0n