Luxair

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="lb">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>lbwiki</dbname>
    <base>https://lb.wikipedia.org/wiki/Haapts%C3%A4it</base>
    <generator>MediaWiki 1.46.0-wmf.26</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Spezial</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Diskussioun</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Benotzer</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Benotzer Diskussioun</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Wikipedia Diskussioun</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Fichier</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Fichier Diskussioun</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">MediaWiki Diskussioun</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Schabloun</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Schabloun Diskussioun</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Hëllef</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Hëllef Diskussioun</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Kategorie</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Kategorie Diskussioun</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Modul</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Modul Diskussioun</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Veranstaltung</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Veranstaltung Diskussion</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Luxair</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1285</id>
    <revision>
      <id>2676612</id>
      <parentid>2667234</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T11:36:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-26570-39</username>
        <id>71046</id>
      </contributor>
      <comment>Tippfeeler verbessert</comment>
      <origin>2676612</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="58330" sha1="qfzs4cmn4nr6kltcs4d7ozlc47ly6vt" xml:space="preserve">{{Infobox Fluchgesellschaft}}
D''''Luxair''' ([[International Air Transport Association|IATA]]-Code '''LG,''' [[International Civil Aviation Organization|ICAO]]-Code '''LGL'''), mam ganzen Numm '''Luxair, Société luxembourgeoise de navigation aérienne S.A.'''&lt;ref&gt;esou am [[Handelsregëster (Lëtzebuerg)|Handelsregëster]] ënnert B4109 agedroen&lt;/ref&gt;, ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] Fluchgesellschaft. Hir Heemechtsbasis ass de [[Fluchhafe Lëtzebuerg]].

1948 gouf d'''Luxembourg Airlines Company'' gegrënnt an der Gesellschaft hiren éischte Fluch goung am Februar 1948 vu Lëtzebuerg op [[Paräis]]. D'Gesellschaft ass 1961 a ''Luxair - Société luxembourgeoise de navigation aérienne ''ëmgenannt ginn an 1962 huet déi nei Gesellschaft mat de Fluch-Operatiounen ugefaangen.

De Generaldirekter vun der Gesellschaft ass zanter dem 12. Mee [[2020]] de [[Gilles Feith]]&lt;!--(*07.06.1976 Lëtzebuerg)--&gt; deen déi Plaz vum [[Adrien Ney]]&lt;!--(*06.05.1957 Diddeleng)--&gt; iwwerholl hat, wéi deen no 15 Joer un der Spëtzt vun der Luxair am Juni 2020 an d'Pensioun gaangen ass&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/1516953.html Gilles Feith am Verwaltungsrot als neie Generaldirekter genannt ginn] rtl.lu 12.05.2020 17:11&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.lbr.lu/mjrcs/images/v2/icone_pdf.gif|Titel=Modification non statutaire des mandataires – Directeur général / Comité de direction|Gekuckt=31.08.2020|Editeur=lbr.lu/|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

== Geschicht ==
=== D'Ufanksjoren (1948-1960) ===
Um Enn vun den 1950er Jore gouf Lëtzebuerg, ee vun de Grënnungsstaate vun der [[Europäesch Communautéiten|Europäescher Gemeinschaft]], zum [[Sëtz vun den europäeschen Institutiounen|(virleefege) Sëtz]] vu verschiddene wichtegen europäeschen Institutiounen ausgewielt. Déi Ëmstänn hunn eng ëmmer méi grouss Nofro no effikasse Loftverbindungen tëscht Lëtzebuerg an aneren europäeschen Haaptstied mat sech bruecht.

[[Fichier:Luxembourg, Aéroport, LU-ANLUXICO-3-1-03322.jpg|lénks|miniatur|D'Douglas DC-3 um Findel (ëm 1950)]]
Den 9. Januar [[1948]] gouf d'''Luxembourg Airlines Company'' (oder ''Société luxembourgeoise de navigation aérienne'') gegrënnt. Den Haaptaktionär war mat 60&amp;nbsp;% d'[[Scottish Aviation]] an do dernieft de Lëtzebuerger Staat, d'[[Banque internationale à Luxembourg|BIL]] a verschidde Privatpersounen.

Den éischte Fluch vun der Gesellschaft ass den 3. Februar 1948 mat enger [[Douglas DC-3]] (Immatrikulatioun LX-LAA) op [[Paräis]]-[[Fluchhafe Le Bourget|Le Bourget]] geflunn. Déi aner Destinatiounen, déi ugeflu goufen, waren [[Zürich]], [[Frankfurt am Main|Frankfurt/Main]] a [[London]].&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/mobiliteit/news/a/1892730.html|Titel=Ronne Gebuertsdag: Viru 60 Joer hat d'Luxair hiren éischte Fluch|Gekuckt=07.04.2022|Datum=04.04.2022|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Flughafen Findel – Passagierfluggesellschaften und ihre Flugzeuge: 1937-2017|title=Aéroport Findel – Compagnies aériennes et leurs avions: 1937-2017; Airport Findel – Passenger airlines and their planes: 1937-2017|Auteur=Braun, Serge|Joer=2017|Plaz=Luxembourg|ISBN=978-99959-934-3-6|Sprooch=de, fr, en|Säiten=S. 34}}&lt;/ref&gt;

Uganks vun den [[1950]]er Joren ass déi ekonomesch Lag méi schlecht ginn an d'Gesellschaft huet just nach den Handling gemaach. Scottish Aviation huet hir Participatioun un d'US-amerikanesch Firma [[Seaboard World Airlines|Seaboard &amp; Western]] verkaaft an et koumen doropshi Pläng op, fir Transatlantikflich duerchzeféieren. Well awer kee Loftfaart-Ofkommes bestoung, ass näischt aus de Pläng ginn. ''Luxembourg Airlines'' huet sech dunn eng [[Curtiss C-46]] organiséiert déi s'u Seaboard &amp; Western verlount huet. Mat där Maschinn goufe Gidder aus ganz Europa op Lëtzebuerg geflunn, sinn do an DC-4 Fligere vu Seaboard &amp; Western ëmgelueden an dunn an Amerika transportéiert ginn.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;

=== 1960-1980 ===
[[Fichier:Het tweede prototype van de Fokker F27 Friendship in de Fokker fabriek (2161 026962).jpg|miniatur|D'Fokker F27 (PH-NVP) als Prototyp am Fokker-Wierk (1956)]]
D'Gesellschaft ass den 21. Oktober [[1961]] a ''Luxair - Société luxembourgeoise de navigation aérienne'' ëmgenannt ginn an d'Kapital ass vu 6 op 20 Millioune [[Lëtzebuerger Frang|Frang]] eropgesat ginn. Enn [[Mäerz]] [[1962]] huet d'Gesellschaft hiren éischte Fliger kritt – eng [[Fokker F-27 Friendship|Fokker F-27]] (PH-NVF) déi se bei der Fokker-Gesellschaft gelount huet – a se huet mat de Fluch-Operatiounen ugefaangen. Zur selwechter Zäit goufen dräi Fokker F-27 (LX-LGA, -LGB an -LGD) bestallt an déi éischt gouf de 7. Mee 1963 geliwwert; se gouf op den Numm „[[Henri vu Lëtzebuerg|Prince Henri]]“ gedeeft. Déi zwou aner Maschinne goufen de 26. Februar 1965 (LX-LGB, „[[Jean vu Lëtzebuerg (1957)|Prince Jean]]“) an am September 1967 (LX-LGD, „[[Margaretha vu Lëtzebuerg|Princesse Margaretha]]“) geliwwert. Mat der leschtgenannter Maschinn sinn daagsiwwer Passagéier geflu ginn an nuets gouf Courrier transportéiert.&lt;ref&gt;idem, S. 35-39&lt;/ref&gt;

[[1962]] huet d'Luxair en éischten Accord mat der südafrikanescher [[Trek Airways]] ofgeschloss, wat méi spéit zu der [[Luxavia]] Joint Venture gefouert huet.

Nieft hiren dräi Fokker F-27 Friendship hat d'Gesellschaft tëscht Abrëll 1966 an Dezember 1968 nach eng [[Vickers Viscount]] (LX-LGC) gelount. D'Linn vu Lëtzebuerg op Nice gouf 1964 op [[Palma de Mallorca]] a méi spéit bis op [[Barcelona]] verlängert&lt;ref&gt;idem, S. 40&lt;/ref&gt;. Mat der Zäit goufen déi Fligeren duerch Typpe vu [[Boeing]] an [[Embraer]] ersat.

[[Fichier:Boeing 737-2C9(Adv), Luxair - Luxembourg Airlines JP6176573.jpg|lénks|miniatur|Der Luxair hir éischt Boeing LX-LGH „Prince Guillaume“ (1978)]]
Fir d'Vakanzeflich gouf 1968 [[LuxairGroup|LuxairTours]] an d'Liewe geruff.&lt;ref name=&quot;:1&quot;&gt;idem, S. 41&lt;/ref&gt;

[[1970]] war d'Luxair engersäits eng vun de Gesellschaften, déi d'[[Cargolux]] gegrënnt hunn an anersäits huet se hir éischten [[Düsefliger|Jet]], eng [[Sud Aviation Caravelle|Aérospatiale Caravelle]] (LX-LGE) kritt. Zwee aner Fligere vun deem Typ koumen nach no (LX-LGF an LGG). Et gouf du méiglech op nei Destinatiounen ([[Tunis]], [[Monastir]], [[Roum]], [[Ibiza]], [[Dubrovnik]], [[Teneriffa]] a [[Las Palmas de Gran Canaria|Las Palmas]]) ze fléien.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

[[1975]] koum der Luxair hir Bordzäitschrëft [[Flydoscope]] fir d'éischt Kéier eraus&lt;ref name=vie&gt;[https://issuu.com/maisonmoderne/docs/01_flydo_n1_2005 ''Trente ans de vie à bord''], in Flydoscope Nr 1 2005, Säit 6-7&lt;/ref&gt;.

Den [[2. Dezember]] [[1977]] ass fir d'Luxair mam Kaf vun hirer éischter [[Boeing 737|Boeing 737-200 Advanced]] eng nei Ära ugaangen. De Fliger krut d'Immatrikulatioun LX-LGH a gouf den 18. Dezember, vum deemolege [[Henri vu Lëtzebuerg|Prënz Henri]] um Findel op den Numm „[[Guillaume vu Lëtzebuerg (1963)|Prince Guillaume]]“ gedeeft. De selwechten Nomëtteg gouf d'Maschinn festlech mat Livesendung op [[RTL Télé Lëtzebuerg]] an de Linnendéngscht opgeholl an ass op [[Malaga]] geflunn. En zweete Fliger vum selwechten Typ koum den 30. Abrëll 1978 um Findel un a krut den Numm „[[Marie-Astrid vu Lëtzebuerg|Princesse Marie-Astrid]]“. Béid Fligeren haten eng Kapazitéit vun 120 Plazen a sinn haaptsächlech op d'Vakanzendestinatiounen am [[Mëttelmier]], op d'[[Kanaresch Inselen]] an a [[Griicheland]] geflunn.&lt;ref&gt;Braun, Serge. idem, S. 44-46&lt;/ref&gt; Fir de Reseau kënnen ze vergréisseren, gouf vun 1988 bis 1992 eng zousätzlech Boeing 737-200 (LX-LGN) bei der belscher [[Sobelair]] gelount&lt;ref&gt;idem, S. 47&lt;/ref&gt;.

=== 1980-2000 ===
Fir nei europäesch Stied an hire Reseau opzehuelen ([[Salzburg]], [[Kopenhagen]], [[Genf|Genève]]), huet d'Luxair zwou Occasiounsmaschinne vum Typ Fokker F-27 Friendship vun der [[Papua-Neiguinea|papua-neuguineeëscher]] [[Air Niugini]] kaaft. Déi zwou Maschinne sinn den 23. Juni 1984 zu Lëtzebuerg gelant a kruten do d'Immatrikulatioun LX-LGJ an -LGK.&lt;ref&gt;idem, S. 52&lt;/ref&gt;

Den 23. Mäerz 1978 gouf d'Filial '''Luxair Executive''' gegrënnt&lt;ref&gt;ënnert B15770 am [[Handelsregëster (Lëtzebuerg)|Handelsregëster]] agedroen&lt;/ref&gt;, eng [[Société anonyme|S.A.]] déi sech mat enger [[Cessna 421 Golden Eagle|Cessna Golde Eagle]] (LX-ETA) op [[Lofttaxi]]-Flich bannent Europa fir eng Geschäftsclientèle spezialiséiert huet.

{{Méi Info 1|Luxair Executive}}

Am Juni 1986 gouf eng aner S.A. gegrënnt, d''''Luxair Commuter'''&lt;ref&gt;ënnert B24745 am Handelsregëster agedroen&lt;/ref&gt;, déi drop spezialiséiert war, fir Fligeren ze verlounen.
[[Fichier:Luxair Fokker 50 LX-LGB LUX 1992-8-1.png|lénks|miniatur|D'Fokker 50 LX-LGB um Findel (1992)]]
{{Méi Info 1|Luxair Commuter}}

1988 huet d'Luxair véier nei [[Fokker 50|Fokker F-50]] bestallt, fir déi al F-27 z'ersetzen. Déi zwou éischt goufen den 3. November (LX-LGC, „[[Guillaume vu Lëtzebuerg|Prince Guillaume]]“) an de 6. Dezember 1989 (LX-LGD, „[[Félix vu Lëtzebuerg|Prince Félix]]“) geliwwert, déi drëtt (LX-LGE, „[[Louis vu Lëtzebuerg|Prince Louis]]“) ass den 30. Mäerz 1990 ukomm an déi lescht (LX-LGB) den 18. Juni 1991.&lt;ref&gt;Braun, Serge. idem, S. 60-62&lt;/ref&gt;

Uganks vun den 1990er Jore goufen d'Boeing 737-200 mat méi engem grousse Modell, dem 737-400 (mat 165 Plazen) ersat. Déi éischt Maschinn (LX-LGF, „[[Buerg Veianen|Château de Vianden]]“) ass den 21. Februar 1992 ukomm an déi zweet (LX-LGG, „[[Buerg Buerschent|Château de Bourscheid]]“) e gutt Joer méi spéit, de 27. Mäerz 1993. Se goufen allebéid op de Vakanzendestinatioune vu LuxairTours agesat. Zwou méi kleng Boeing-Maschinnen (737-500), mat 121 Plazen, huet d'Luxair vu Mäerz 1993 un agesat. Se hunn hiren Déngscht bis Dezember 2006 (LX-LGO) an August 2010 (LX-LGP) geleescht.&lt;ref name=&quot;:2&quot;&gt;idem, S. 65-69&lt;/ref&gt;

Fir nees zousätzlech Destinatiounen am Programm kënnen opzehuelen, goufen am August [[1995]] zwou Boeing 737-500 geleaset (LX-LGR, „[[Schlass Beefort|Château de Beaufort]]“ an LX-LGS „[[Schlass Schengen|Château de Schengen]]“); se bloufe bis 2000 an der Luxair-Flott. Tëscht Mäerz 2001 an Abrëll 2005 war nach eng aner geleasete 737-500 fir d'Luxair ënnerwee (LX-LGN).&lt;ref name=&quot;:2&quot; /&gt;
[[Fichier:Embraer EMB-145EP (ERJ-145EP), Luxair AN0062124.jpg|miniatur|D'Embraer ERJ-145EP „Eurojet“ (LX-LGT) ee Mount no hirer Ausliwwerung, zu Frankfurt (1998)]]

Vun Enn 1995 bis uganks 1999 huet d'Luxair hir Boeing 737-4C9 (LX-LGF) un déi belsch Sobelair verlount, wou se mat der LX-Immatrikulatioun awer a Sobelair-Faarwe geflunn ass.&lt;ref&gt;idem, S. 72&lt;/ref&gt;

An der Mëtt vun den 1990er Jore goufe beim [[Brasilien|brasilianesche]] Constructeur [[Embraer]] am Ganzen 9 [[Düsefliger|Jets]] vum Typ [[Embraer ERJ-145]] mat 49 Sëtzplaze bestallt fir s'op den europäesche Kuerzstrecken anzesetzen. D'Luxair huet hinnen de Spëtznumm „Eurojet“ ginn. Et goufen deemno geliwwert: LX-LGT, „[[Alexandra vu Lëtzebuerg|Princesse Alexandra]]“ de 25. August 1998 an LX-LGU „[[Sébastien vu Lëtzebuerg|Prince Sébastien]]“ de 7. Oktober 1998. Duerno koumen noeneen: LX-LGV (22.04.1999), LX-LGW (20.05.1999), LX-LGX (26.06.1999), LX-LGY (30.03.2000), LX-LGZ (08.05.2000), LX-LGI (12.01.2001) an LX-LGJ (13.03.2001) déi alleguer net „gedeeft“ goufen.&lt;ref&gt;idem, S. 78-82&lt;/ref&gt;
[[Fichier:Ansett Australia, Boeing 767 (OO-CTR).jpg|miniatur|D'Boeing 767 (OO-CTR) vun der Ansett Australia (2001), déi am Joer 1999 ënner City Bird fir d'Luxair geflunn ass]]
Am Fréijoer [[1999]] gouf mat [[Newark (New Jersey)|Newark]] am [[New Jersey]], eng nei Transatlantikstreck mat 4 Flich an der Woch an d'Streckennetz vun der nationaler Fluchgesellschaft opgeholl. Déi Decisioun koum zustanen, nodeems d'[[Icelandair]] hire Réckzuch vum Findel ugekënnegt hat. Op der Streck gouf eng Boeing 767-33AER (OO-CTR) agesat, déi bei der belscher [[City Bird]] gelount gouf. No 31 Woche war de Leasingskontrakt ofgelaf, an d'Linn tëscht Lëtzebuerg an [[New York City|New York]] ass mat engem Netto-Verloscht vu ronn 10,5 Mio Euro definitiv zougemaach ginn.&lt;ref&gt;idem, S. 76&lt;/ref&gt;

=== No 2000 ===
2005 huet d'Luxair sech zwou méi kleng Embraer ([[Embraer ERJ-135|ERJ 135]]) mat 37 Plazen ugeschaaft, se kruten d'Immatrikulatiounen LX-LGK an -LGL. Déi leschtgenannt war iwwregens den 900. Embraer-Jet deen ausgeliwwert gouf.&lt;ref&gt;idem, S. 85&lt;/ref&gt; De 6. Mäerz 2005 war de leschte Fokker-Fluch fir d'Luxair (Lëtzebuerg - Saarbrécken - München an zeréck mat der LX-LGE).&lt;ref&gt;idem, S. 63&lt;/ref&gt;.&lt;!-- den 12. Mäerz ass der Luxair hir lescht [[Fokker 50]] un d'[[Amapola Flyg]] (APF/Stockholm Arlanda) verkaaft ginn. Déi Gesellschaft hat schonn zwou Fokker 50 vun der Luxair kritt. | Quell? Stëmmt net mat Braun S. 63-64 iwwereneen--&gt;
[[Fichier:Boeing 737-7C9, Luxair AN0513725.jpg|lénks|miniatur|Déi fonkelnei Boeing 737-700 (LX-LGQ)]]

Als Ersatz fir déi zwou Boeing 737-400 déi verkaaft goufen (LX-LGF an -LGG), sinn dräi fuschnei Boeing 737-700 mat 141 Plazen an enger Autonomie vu 4.800&amp;nbsp;km ugeschaaft ginn. Se kruten all e [[Winglet]] (eng Verlängerung vum Flillek) fir manner Sprit ze verbrauchen. Se goufen de 17. Februar 2004 (LX-LGQ, „[[Schlass Bierg|Château de Berg]]“), de 25. Mäerz 2004 (LX-LGR, „[[Schlass Fëschbech|Château de Fischbach]]“) an déi lescht den 21. Januar 2005 (LX-LGS, „[[Sennenger Schlass|Château de Senningen]]“) geliwwert. Allen dräi waren s'op de LuxairTours Destinatiounen [[Egypten]], [[Tierkei]], [[Tunesien]], [[Balearesch Inselen|Balearen]] a [[Kanaresch Inselen|Kanaren]] am Asaz.&lt;ref&gt;idem, S. 89-91&lt;/ref&gt;

Fir datt s'op kuerze Strecke méi rentabel fléie kéint, huet d'Luxair am Summer 2006 bei [[De Havilland Aircraft of Canada|Bombardier]] (haut: De Havilland Canada) dräi modern [[Turboprop-Fliger|Propellerfligeren]] vum Typ Q400 (''Dash-8'' genannt) bestallt. Déi éischt Maschinn (am „[[Luxair#Firmefaarf a Corporate Identity|neien“ Luxair Layout]]) war d'LX-LGA, déi den 31. Mee 2007 um Findel gelant ass. Déi aner zwou Maschinne koumen de 16. Juni (LX-LGC) an de 5. September 2007 (LX-LGD) un. Se goufen op de Linne fir op Paräis, Frankfurt, Hamburg, Berlin, London, Mailand, Dublin, Kopenhagen, Stockholm, Wien a vereenzelt och fir op Palma agesat.&lt;ref&gt;idem, S. 92-94&lt;/ref&gt;

Zanter 2009 ass d'Luxair Partner bei der [[Deutsche Lufthansa|Lufthansa]] hirem Miles &amp; More-Programm.

Et goufen nach zousätzlech Q400 bestallt, dës Kéier vun der neier Generatioun (Q400''NextGen)'', mat engem ugepassten Interieur a virun allem engem reduzéierte Spritverbrauch. Et waren dëst: LX-LGE (geliwwert den 19.12.2009), LX-LGF (04.02.2011), LX-LGG (28.08.2012), LX-LGH (04.10.2012), LX-LGM (18.11.2012) an LX-LGN (04.12.2012).&lt;ref&gt;idem, S. 96-98&lt;/ref&gt;

Wéinst neien héije Verloschter war d'Luxair gezwongen, d'Zuel vun hire Fligeren an Destinatiounen [[2011]] ze reduzéieren&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.wort.lu/wort/web/business/artikel/2011/07/154571/fluggeschaeft-weiter-mit-verlust.php|Titel=wort.lu {{!}} Artikel {{!}} Fluggeschäft weiter mit Verlust|Gekuckt=12.01.2023|Datum=05.07.2011|Wierk=web.archive.org|Archiv-Datum=05.07.2011|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20110705111945/http://www.wort.lu/wort/web/business/artikel/2011/07/154571/fluggeschaeft-weiter-mit-verlust.php}}&lt;/ref&gt;. Déi zwou Embraer ERJ 135s goufen ausgemustert an d'Verbindunge mat [[Prag]] an [[Dublin]] goufen annuléiert&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.wort.lu/wort/web/business/artikel/2011/07/154877/luxair-fluggeschaeft-bereitet-sorgen.php|Titel=wort.lu {{!}} Artikel {{!}} Luxair: Fluggeschäft bereitet Sorgen|Gekuckt=12.01.2023|Datum=10.07.2011|Wierk=web.archive.org|Archiv-Datum=10.07.2011|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20110710014816/http://www.wort.lu/wort/web/business/artikel/2011/07/154877/luxair-fluggeschaeft-bereitet-sorgen.php}}&lt;/ref&gt;.
[[Fichier:Boeing 737-86J Luxair D-AXLK, LUX Luxembourg (Findel), Luxembourg PP1340904048.jpg|miniatur|D'Boeing 737-800 vun der XL Airways Germany (D-AXLK) am Luxair-Look]]
Fir d'Summersaison 2012 huet d'Luxair eng Boeing 737-800 bei der [[XL Airways Germany]] gelount fir domat op Vakanzendestinatiounen ze fléien; si ass an de Luxair-Faarwen awer mat der däitscher Immatrikulatioun D-AXLK geflunn. An den dräi Summersaisonen duerno (2013, 2014 an 2015) gouf fir d'LuxairTours Destinatiounen eng gelount Boeing 737-800 (F-HJUL) vun der [[XL Airways France]] agesat.&lt;ref&gt;Braun, Serge. idem, S. 116-117&lt;/ref&gt;

Der Luxair hir éischt eege Boeing 737-800 (LX-LGU) ass den 11. Dezember 2012 zu Lëtzebuerg gelant, déi zweet (LX-LGV) koum dunn den 22. Januar 2014 an déi drëtt (LX-LBA) de 25. Februar 2015. Am Hierscht vum selwechte Joer huet d'Luxair sech eng véiert eege Maschinn ugeschaaft, fir net all Joer nees missen e Fliger ze lounen. D'D-ABMZ vun der [[Air Berlin]] (déi do awer wéinst Ëmstrukturéiere vun der Flott ni am Asaz war) koum am Oktober 2015 op Lëtzebuerg a gouf ënnert LX-LBB registréiert.&lt;ref&gt;idem, S. 118-123&lt;/ref&gt;

Tëscht 2014 an 2017 goufen nach follgend Bombardier Q400 geliwwert: LX-LQA (31.03.2014), LX-LQB (07.12.2015), LX-LQC (15.12.2015),LX-LQD (24.05.2016), LX-LQI (23.09.2016) an LX-LQJ (02.08.2017)&lt;ref&gt;idem, S. 100-102&lt;/ref&gt;.

Den [[21. Oktober]] [[2015]] huet Luxair mat der Fluchverbindung op [[Frankfurt am Main|Frankfurt]] opgehalen. De leschte Fliger, d'[[Embraer ERJ-145]] LX-LGZ ass um 22:00 um Findel gelant. D'Fluchverbindung mat Frankfurt huet zanter dem [[2. Abrëll]] [[1962]] bestanen&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20151024012503/http://www.wort.lu/de/business/ende-einer-luxair-strecke-letzter-aufruf-nach-frankfurt-56277a420da165c55dc4baa0 Ende einer Luxair-Strecke: Letzter Aufruf nach Frankfurt] op wort.lu vum 21. Oktober 2015&lt;/ref&gt;.

Wärend der Covid-Pandemie huet d'Luxair Upassungen an der Zesummesetzung vun der Flott misse maachen. Wéinst der niddereger Demande a fir Käschten ze spuere goufen deemno verschidde Fligeren ofgeschaaft an zwou Boeing 737-8 geleaset fir méi flexibel op d'Demande kënnen ze reagéieren. Trotz der Pandemie goufe Commandë fir véier Boeing 737-7 a véier Embraer E195-E2 gemaach&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://boeing.mediaroom.com/2023-06-21-Luxair-Selects-Boeing-737-7-To-Grow-Single-Aisle-Fleet|Titel=Luxair Selects Boeing 737-7 To Grow Single-Aisle Fleet|Gekuckt=31.08.2024|Datum=21.06.2023|Wierk=MediaRoom|Sprooch=en}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://en.paperjam.lu/article/new-destinations-and-aircraft-|Titel=New destinations and aircraft for Luxair|Gekuckt=31.08.2024|Wierk=en.paperjam.lu|Editeur=05.01.2024|Sprooch=en}}&lt;/ref&gt;.

Luxair huet nach weiderhin an d'Moderniséierung vun hirer Flott investéiert a sou goufen 2023 zwou Boeing 737-8 geleaset, iwwerdeems eng Commande gemaach gouf fir véier [[Embraer E2]] an aacht [[Boeing 737|Boeing B737]] vun der neier Generatioun, déi nom Enn vun 2025 solle geliwwert ginn. Nei am Streckeplang koumen d'Destinatioune Pescara, Ljubljana, Mailand Linate, Praia a La Palma bäi. Trotz de wirtschaftlechen Erausfuerderungen huet d'Luxair d'Geschäftsjoer 2023 mat engem konsolidéierten operative Benefice vu 6,7 Milliounen Euro ofgeschloss, eng däitlech Besserung géintiwwer der annerhallwer Millioun Euro am Joer virdrun.&lt;ref name=&quot;:3&quot;&gt;{{Citation|URL=https://www.luxair.lu/sites/default/files/2024007%20-%202023%2C%20a%20year%20like%20no%20other.pdf|Titel=2023 Annual report « Full Throttle – The story of a year like no other » – 2023, a year like no other|Gekuckt=31.08.2024|Datum=14.05.2024|Editeur=luxair.lu/|Sprooch=en}}&lt;/ref&gt;

De 15. Abrëll 2024 huet d'Luxair hire Geschäftsberäich vum Cargo Handling (''assistance en escale en matière de cargo'') un d'Firma [[Luxcargo Handling]] iwwerschriwwen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.lbr.lu/mjrcs/images/v2/icone_pdf.gif|Titel=B4109 – transfert de patrimoine professionnel, d'actifs, de branche d'activité|Gekuckt=31.08.2024|Datum=15.04.2024|Editeur=lbr.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, nodeems déi am Dezember 2023 eng vun den zwou Lizenzen fir de Gidderëmschlag am Lëtzebuerger [[Cargocenter (Lëtzebuerg)|Cargocenter]] vum [[Ministère de la Mobilité et des Travaux publics|Mobilitéitsministere]] zougestane krut&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/communiques/2023/12-decembre/05-licence-cargo.html|Titel=Attribution des licences d'assistance en escale cargo|Gekuckt=31.08.2024|Datum=05.12.2023|Wierk=gouvernement.lu|Editeur=fr|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

== Gouvernance ==
{{Update}}
{{Div col|cols=2}}
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Luxair Generaldirekteren
!Vu(n)
!Bis
!CEO
|-
|1961
|1998
|[[Roger Sietzen]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://paperjam.lu/article/rendez-vous-quand-luxair-passe-a-lheure-belge|Titel=Quand Luxair passe à l’heure belge|Gekuckt=01.09.2024|Wierk=paperjam.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
|-
|1998
|2005
|[[Jean-Donat Calmes]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.agefi.lu/Fax-Article.aspx?art=26769|Titel=Direction de Luxair: Jean-Donat Calmes succède à Roger Siet-en|Gekuckt=31.08.2024|Datum=02.02.1998|Editeur=agefi.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
|-
|2000
|2005
|[[Christian Heinzmann]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.virgule.lu/luxembourg/christian-heinzmann-est-decede/285769.html|Titel=Christian Heinzmann est décédé|Gekuckt=01.09.2024|Datum=01.09.2024|Wierk=Virgule|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
|-
|2005
|2020
|[[Adrien Ney]]
|-
|2020
|
|[[Gilles Feith]]
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Luxair Presidenten
!Vu(n)
!Bis
!President CA
|-
|1961
|1981
|[[Gust Graas]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://paperjam.lu/article/gust-graas-ex-patron-rtl-et-lu|Titel=Gust Graas, ex-patron de RTL et de Luxair, est décédé|Gekuckt=01.09.20241|Wierk=paperjam.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
|-
|???
|
|
|-
|1998
|2001
|[[Roger Sietzen]]
|-
|2001
|2004
|[[Alain Georges]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.agefi.lu/Mensuel-Article.aspx?mens=71&amp;art=5638|Titel=C.A. de Luxair: Alain Georges succède à Roger Sietzen|Gekuckt=31.08.2024|Datum=06.2001|Editeur=agefi.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
|-
|2004
|2012
|[[Marc Hoffmann]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://paperjam.lu/article/news-marc-hoffmann-quitte-luxair|Titel=Marc Hoffmann quitte Luxair|Gekuckt=31.08.2024|Wierk=paperjam.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
|-
|2012
|2019
|[[Paul Helminger]]
|-
|2019
|
|[[Giovanni Giallombardo]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.corporatenews.lu/fr/archives-shortcut/archives/article/2019/05/giovanni-giallombardo-nouveau-president-du-conseil-d-administration|Titel=Giovanni Giallombardo nouveau Président du Conseil d’administration - Merkur - CorporateNews|Gekuckt=31.08.2024|Wierk=www.corporatenews.lu|archivedate=2024-08-31|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240831113314/https://www.corporatenews.lu/fr/archives-shortcut/archives/article/2019/05/giovanni-giallombardo-nouveau-president-du-conseil-d-administration}}&lt;/ref&gt;
|}
{{Div col end}}

== Aktionariat a Bedeelegungen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.luxair.lu/de/luxairgroup/uber-uns/unternehmen|Titel=Unternehmen|Gekuckt=28.04.2024|Wierk=www.luxair.lu|Sprooch=de}}&lt;/ref&gt; ==
{{Div col|cols=2}}
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
D'Aktionäre vun der Luxair sinn:
* 39,05&amp;nbsp;%: Lëtzebuerger Staat
* 21,81&amp;nbsp;%: [[Spuerkeess]]
* 13,14&amp;nbsp;%: [[Banque internationale à Luxembourg|BIL]]
* 13,00&amp;nbsp;%: [[Delfin (Holding)|Delfin]]
* 10,00&amp;nbsp;%: Luxair
* 2,86&amp;nbsp;%: [[Luxair Finance]]
* 0,14&amp;nbsp;%: Anerer
&lt;/div&gt;
&lt;div style=&quot;page-break-inside:avoid&quot;&gt;
D'Luxair ass hirersäits u follgenden Entreprise bedeelegt:
* 40,0&amp;nbsp;%: [[Luxfuel]]
* 35,1&amp;nbsp;%: [[Cargolux|Cargolux Airlines International]]
* 35,1&amp;nbsp;%: [[Master LeaseCo]]
* 35,0&amp;nbsp;%: [[Euro Moselle Loisirs]]
* 35,0&amp;nbsp;%: [[Objectif Lune]]
&lt;/div&gt;
{{Div col end}}

== Firmefaarf a ''Corporate Identity'' ==
[[Fichier:Luxair Logo.svg|miniatur|Den alen…]]
[[Fichier:Luxair Logo 2007.svg|miniatur|an den neie Logo mam Schrëftzuch]]

Déi éischt eege Fokker vun der Luxair (LX-LGA) déi am Mee 1963 geliwwert gouf, war wäiss mat [[Blo|donkelbloe]] Sträifen an engem donkelbloe Schwanz. 1964 gouf se op den Numm ''Prince Henri'' gedeeft an déi blo Faarf gouf iwwer d'ganz Längt, op der Héicht vun de Fënsteren, mat enger [[turquoise]]r Sträif ersat. Um Schwanz krut se och de ronnen, turquoise Logo mam stiliséierte Pabeierfliger. Vun ongeféier 1970 u gouf de Schwanz turquoise ugestrach, mat engem wäisse Logo drop. Vereenzelt (op der Boeing LX-OOO) war um turquoise Schwanz e wäisse Rondel mat engem schwaarze Logo drop&lt;ref&gt;Braun, Serge. idem, S. 46&lt;/ref&gt;.

1987 ass de rout-wäiss-bloe [[Fändel vu Lëtzebuerg]] op d'Fligere gemoolt ginn, 1989 koum nach eng Schrëft fir den [[De Mythos vun der Onofhängegkeet 1839|150. Joresdag vun der Onofhängegkeet]] an 1990 den [[Europafändel]] derbäi.&lt;ref&gt;idem, S. 48&lt;/ref&gt;

Am Joer 2003 huet d'Luxair sech eng nei ''Corporate Identity'' ginn andeems de Luxair-Schrëftzuch méi grouss gemaach gouf, zousätzlech „Luxembourg Airlines“ derbäikoum an och de Logo um Schwanz manner eckeg gemaach gouf. De Spëtznumm ''Eurojet'' fir d'[[Embraer ERJ-145]] gouf einstweilen dropgelooss&lt;ref&gt;idem, S. 84&lt;/ref&gt;.

De 7. Juni 2007 gouf den iwwerschaffte Layout virgestallt: de Schwanz ass vun do un an de Landesfaarwe [[rout-wäiss-blo]] ugestrach, de Firmennumm gëtt nees méi kleng geschriwwen a just den éischte Buschtaf ass eng [[Majuskel]]. Den éischte Fliger an den neie Faarwen, eng [[Bombardier Q400]], ass awer schonn eng Woch virdrun, den [[31. Mee]] [[2007]] um Findel gelant. Zënter datt den 2007er Layout am Gebrauch ass, huet kee Luxair-Fliger méi en „Dafnumm“&lt;ref&gt;idem, S. 113&lt;/ref&gt;.

Vun 2020 u krute vereenzelt Fligeren e personaliséierten Design:
* LX-LQA an LX-LGU: zënter Okt. 2020 am Design vum Graffiti-Kënschtler [[Sumo (Kënschtler)|Sumo]]&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.luxair.lu/de/angebote/sumo-luxair|Titel=Sumo Luxair|Gekuckt=28.08.2024|Wierk=www.luxair.lu|Sprooch=de}}&lt;/ref&gt;
* LX-LGE: vun November 2020 bis Juni 2021: Schrëftzuch #LuxairStandsUp 
* LX-LQC: vu Juni 2021 bis Dezember 2022: Design „be pride, be Luxembourg“
* LX-LQJ: vu September 2022 bis Februar 2024: Design „Think Pink“ vun der Kënschtlerin [[Lisa Junius]] am Kader vun der Broschtkriibs-Sensibilisatioun&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.luxair.lu/sites/default/files/2022019%20-%20Octobre%20rose%2C%20Luxair%20passe%20du%20bleu%20au%20rose.pdf|Titel=Pink october|Gekuckt=28.08.2024|Wierk=www.luxair.lu|Sprooch=de}}&lt;/ref&gt;
* LX-LBA: November 2021 bis … {{Wéini?}}: Design „[[Esch 2022|Esch 2022 - europäesch Kulturhaaptstad]]“ vun der Kënschtlerin [[Lynn Cosyn]]
* LX-LGV: speziellen Design vum [[Marco Weiten]] am Kader vum 60. Anniversaire vun der Luxair&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.luxair.lu/de/angebote/flyingisanart|Titel=Flyingisanart|Gekuckt=28.08.2024|Wierk=www.luxair.lu|Sprooch=de}}&lt;/ref&gt;

&lt;gallery widths=&quot;290&quot; 300px=&quot;&quot; perrow=&quot;4&quot;&gt;
Fichier:Luxair (Sumo Artwork's Livery), LX-LQA, De Havilland Canada Dash 8-400 (51006232918).jpg|De „Sumo-Fliger“
Fichier:Innsbruck (INN), Luxair LX-LQC (103).jpg|„Be pride, be Luxembourg“
Fichier:LX-LQJ Bombardier DHC-8-402Q Dash 8 Luxair LCY 11.1.0.22.jpg|„Think Pink“
Fichier:Luxair Boeing 737-8C9(WL) LX-LBA by Anna Zvereva.jpg|„Esch 2022“
&lt;/gallery&gt;

Am Kader vun der [[Presidence vum Conseil vun der Europäescher Unioun|Lëtzebuerger EU-Presidence 2015]] kruten d'Fligeren den deementspriechende Schrëftzuch drop gepecht. 2016 war et „Global - Smart - Solid“ ([[Luxembourg for Finance]]) an 2017 „Let's make it happen“ respektiv „Luxembourg - connecting you with financial expertise“&lt;ref&gt;Braun, Serge. idem, S. 102&lt;/ref&gt;.

== Passagéierzuelen ==
Am d'Joer 1977 huet d'Luxair 265.000 Passagéier gezielt.&lt;ref name=&quot;:1&quot; /&gt;

2018 huet d'Luxair 2.132.426 an am Joer 2019 2.148.098 Passagéier transportéiert. Déi duerchschnëttlech Auslaaschtungsquot vun alle Flich louch bei 71,6&amp;nbsp;%. D'Flott war an deem Zäitraum am Ganzen 51.052 Stonne geflunn. Fir d'Luxair-Grupp hunn dat Joer ronn 2.800 Leit geschafft. D'Gesellschaft konnt sou um Enn vum Joresbilan e positiivt Netto-Resultat mat engem Total vun 9,458 Mio. Euro verbuchen.

Am Joer [[2019]] goufen 2.148.098 Passagéier op de Linnen- a Vakanzeflich vun der Luxair transportéiert&lt;ref&gt;&quot;Ticker.&quot; ''d'Lëtzebuerger Land'' Nr.6, 8. Februar 2019, S.7.&lt;/ref&gt;. 2020 gouf et wéinst der Covid-19-Pandemie en drastesche Réckgang. Am éischte Semester 2021 goufen 42&amp;nbsp;% manner Passagéier transportéiert wéi am Pandemie-Joer 2020. Vun 2022 u sinn d'Zuelen nees erop gaangen.

2023 huet d'Gesellschaft méi wéi 2,5 Millioune Passagéier transportéiert&lt;ref name=&quot;:3&quot; /&gt;.

== Accidenter ==
[[Fichier:Luxair Fokker 50 LX-LGB LUX 1992-8-1.png|miniatur|D'Fokker 50 LX-LGB am Joer 1992 um Findel; de Fliger ass de 6. November 2002 erofgefall]]
*Den [[22. Dezember]] [[1969]] ass de Vol vu [[Frankfurt am Main]] bei der Landung um [[Fluchhafe Lëtzebuerg|Findel]] vun der glëtscheger Pist ofkomm a schliisslech an enger Schnéiwick mat gebrachenem viischten Train un d'Hale komm. Glécklecherweis sinn d'Passagéier an d'Crew mam Schreck dovukomm, mä de Fliger, eng [[Vickers Viscount]], LX-LGC, hat nëmmen nach Schrottwäert&lt;ref&gt;[http://aviation-safety.net/database/record.php?id=19691222-1 Aviation Safety Network {{en}}]&lt;/ref&gt;.
*De [[6. November]] [[2002]] um 10:05 koum et zu engem schlëmmen Accident. Eng [[Fokker 50]], LX-LGB, déi vu [[Berlin|Bern]] Berlin-Tempelhof koum, ass an engem décke Niwwel an engem Feld bei [[Nidderaanwen]] erofgefall wéi se kuerz virum Fluchhafe Lëtzebuerg ukomm ass. Bei deem Ongléck sinn 20 Mënschen ëmkomm, dorënner de Lëtzebuerger Moler [[Michel Majerus]]: nëmmen e franséische Passagéier an de Fluchkapitän hunn den Accident mat schwéiere Blessuren iwwerlieft&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://transports.public.lu/fr.html|Titel=Portail TRANSPORTS - Luxembourg|Gekuckt=13.01.2023|Wierk=transports.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://asn.flightsafety.org/asndb/322960|Titel=Accident Fokker 50 LX-LGB, Wednesday 6 November 2002|Gekuckt=01.09.2024|Wierk=asn.flightsafety.org|Editeur=flightsafety.org|Sprooch=en}}&lt;/ref&gt;.
{{Méi Info 1|Luxair Fluch 9642 }}

*Den [[23. September]] [[2003]] um 08:40 ass eng [[Embraer ERJ-145]] (LX-LGZ) um Luxair-Fluch LG8852, dee vu [[Wien]] koum, nom Opsetze riets Richtung [[Bireler Gronn]] vun der Pist 06 ofkomm an am Zonk hänke bliwwen; kee vun den 8 Passagéier ass blesséiert ginn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://asn.flightsafety.org/wikibase/379424|Titel=Runway excursion Accident Embraer ERJ-145LU LX-LGZ, Wednesday 24 September 2003|Gekuckt=01.09.2024|Wierk=asn.flightsafety.org|Editeur=flightsafety.org|Sprooch=en}}&lt;/ref&gt;.
{{Méi Info 1|Luxair Fluch 8852 }}

*Den 30. September 2015 ass eng Bombardier Dash 8 Q400 mat der Kennung LX-LGH vum Fluch LG9562 beim Start vum Fluchhafe [[Saarbrécken]] verongléckt. D'Maschinn koum vun Hamburg a sollt no der plangméisseger Tëschelandung op Lëtzebuerg weiderfléien. Wärend dem Start koum et duerch e Feeler vun der Kopilotin&lt;ref&gt;[http://www.wort.lu/de/lokales/flugunfall-in-saarbruecken-co-pilotin-der-luxair-fuer-bauchlandung-verantwortlich-564aed650da165c55dc4d71e Co-Pilotin der Luxair für Bauchlandung verantwortlich] op wort.lu vum 17. November 2015&lt;/ref&gt; zu engem Ofbroch vun der Startprozedur an de Fliger ass kuerz drop op der Startbunn opgeschloen a virugerëtscht bis e stoe bliwwen ass. Kee vun de 16 Passagéier an de 4 Membere vun der Crew gouf blesséiert, awer de Fliger war staark beschiedegt&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20151104114847/http://www.wort.lu/de/lokales/verunglueckte-luxair-q400-abbruch-in-einer-kritischen-phase-560c0fbc0c88b46a8ce6153c Abbruch in einer kritischen Phase] op wort.lu vum 30. September 2015&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;http://www.aerotelegraph.com/offene-fragen-bauchlandung-luxair-flughafen-saarbruecken&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://asn.flightsafety.org/asndb/320212|Titel=Accident de Havilland Canada DHC-8-402Q Dash 8 LX-LGH, Wednesday 30 September 2015|Gekuckt=01.09.2024|Wierk=asn.flightsafety.org|Editeur=flightsafety.org|Sprooch=en}}&lt;/ref&gt;.

== Flott vun der Luxair ==

=== Aktuell Flott ===
{| class=&quot;wikitable sortable mw-collapsible&quot;
|+Registréiert Fligeren (Stand: August 2024)
![A]&lt;br&gt;Foto
![B]&lt;br&gt;Immatr. 
![C]&lt;br&gt;Constructeur
![D]&lt;br&gt;Typ
![E]&lt;br&gt;Famill
![F]&lt;br&gt;Motoren
![G]&lt;br&gt;Plazen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.luxair.lu/fr/offres/notre-flotte|Titel=Quell: Notre flotte|Gekuckt=26.08.2024|Format=|Wierk=|Editeur=www.luxair.lu|Sprooch=fr|Zitat=gëllt fir d'Kolonnen G–K}}&lt;/ref&gt;
![H]&lt;br&gt;Mëttel Vitess &lt;small&gt;[km/h]&lt;/small&gt;
![I]&lt;br&gt;Längt &lt;small&gt;[m]&lt;/small&gt;
![J]&lt;br&gt;Héicht &lt;small&gt;[m]&lt;/small&gt;
![K]&lt;br&gt;Spanwäit &lt;small&gt;[m]&lt;/small&gt;
![L]&lt;br&gt;Baujoer
![M]&lt;br&gt;Asaz Luxair
![N]&lt;br&gt;Bemierkung
![O]&lt;br&gt;Referenz
&lt;small&gt;(fir d'Kolonnen L, M, N)&lt;/small&gt;
|-
|[[Fichier:De Havilland Canada DHC-8-402Q (cn 4284, LX-LGE) 2019-10-15 Andre Gerwing Collection ID 006673.jpg|center|105x110px]]
|LX-LGE 
|[[De Havilland Aircraft of Canada|Bombardier]]
|Q400 
|[[De Havilland Canada DHC-8-400|DHC-8-Q402]]
|2x Turboprop [[Pratt &amp; Whitney Canada|PWC]] PW150A
|76
|667
|32,83
|8,34
|28,42
|12/2009
|12/2009
|&lt;small&gt;speziellen Ustrach &quot;#LuxairStandsUp&quot; November 2020 bis Juni 2021&lt;/small&gt;
|[https://www.planespotters.net/airframe/de-havilland-canada-dhc-8-400-lx-lge-luxair/e24qmg]
|-
|[[Fichier:De Havilland Canada DHC-8-402Q (cn 4349, LX-LGF) 2019-04-15 Andre Gerwing Collection ID 006676.jpg|center|105x110px]]
|LX-LGF 
|[[De Havilland Aircraft of Canada|Bombardier]]
|Q400 
|[[De Havilland Canada DHC-8-400|DHC-8-Q402NextGen]]
|2x Turboprop [[Pratt &amp; Whitney Canada|PWC]] PW150A
|76
|667
|32,83
|8,34
|28,42
|11/2010
|02/2011
|&lt;small&gt;speziellen Ustrach &quot;Esch-sur-Sûre&quot; Januar 2024 - November 2024.&lt;/small&gt;&lt;small&gt;&quot;Stand Speak Rise Up!&quot; zënter November 2024&lt;/small&gt;
|[https://www.planespotters.net/airframe/de-havilland-canada-dhc-8-400-lx-lgf-luxair/rqpqjj]
|-
|[[Fichier:Luxair, LX-LGG, Bombardier Dash 8 Q400 (28383083361).jpg|center|105x110px]]
|LX-LGG 
|[[De Havilland Aircraft of Canada|Bombardier]]
|Q400 
|[[De Havilland Canada DHC-8-400|DHC-8-Q402NextGen]]
|2x Turboprop [[Pratt &amp; Whitney Canada|PWC]] PW150A
|76
|667
|32,83
|8,34
|28,42
|06/2012
|08/2012
|
|[https://www.planespotters.net/airframe/de-havilland-canada-dhc-8-400-lx-lgg-luxair/e225jg]
|-
|[[Fichier:Luxair, LX-LGM, Bombardier Dash 8-Q402 (19731347034) (2).jpg|center|105x110px]]
|LX-LGM 
|[[De Havilland Aircraft of Canada|Bombardier]]
|Q400 
|[[De Havilland Canada DHC-8-400|DHC-8-Q402NextGen]]
|2x Turboprop [[Pratt &amp; Whitney Canada|PWC]] PW150A
|76
|667
|32,83
|8,34
|28,42
|09/2012
|12/2012
|
|[https://www.planespotters.net/airframe/de-havilland-canada-dhc-8-400-lx-lgm-luxair/eg9gld]
|-
|[[Fichier:Luxair, LX-LGN, Bombardier Dash 8 Q400 (39933532274).jpg|center|105x110px]]
|LX-LGN 
|[[De Havilland Aircraft of Canada|Bombardier]]
|Q400 
|[[De Havilland Canada DHC-8-400|DHC-8-Q402NextGen]]
|2x Turboprop [[Pratt &amp; Whitney Canada|PWC]] PW150A
|76
|667
|32,83
|8,34
|28,42
|09/2012
|12/2012
|&lt;small&gt;speziellen Ustrach &quot;Den Atelier&quot; zënter Abrëll 2025&lt;/small&gt;
|[https://www.planespotters.net/airframe/de-havilland-canada-dhc-8-400-lx-lgn-luxair/e5vwm7]
|-
|[[Fichier:LX-LQA Bombardier DHC-8-402Q Dash 8 Luxair LCY 21.11.21.jpg|center|105x110px]]
|LX-LQA 
|[[De Havilland Aircraft of Canada|Bombardier]]
|Q400 
|[[De Havilland Canada DHC-8-400|DHC-8-Q402NextGen]]
|2x Turboprop [[Pratt &amp; Whitney Canada|PWC]] PW150A
|76
|667
|32,83
|8,34
|28,42
|03/2014
|03/2014
|&lt;small&gt;speziellen Ustrach &quot;Sumo&quot;, vum [[Graffiti]]-Kënschtler [[Christian Pearson|Sumo]]&lt;/small&gt;&lt;small&gt;Oktober 2020 - November 2024&lt;/small&gt;
|[https://www.planespotters.net/airframe/de-havilland-canada-dhc-8-400-lx-lqa-luxair/rqp96d]
|-
|[[Fichier:LX-LQB CDG (48814340992).jpg|center|105x110px]]
|LX-LQB 
|[[De Havilland Aircraft of Canada|Bombardier]]
|Q400 
|[[De Havilland Canada DHC-8-400|DHC-8-Q402NextGen]]
|2x Turboprop [[Pratt &amp; Whitney Canada|PWC]] PW150A
|76
|667
|32,83
|8,34
|28,42
|11/2015
|12/2015
|
|[https://www.planespotters.net/airframe/de-havilland-canada-dhc-8-400-lx-lqb-luxair/e2wnz6]
|-
|[[Fichier:Innsbruck (INN), Luxair LX-LQC (102).jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LQC 
|[[De Havilland Aircraft of Canada|Bombardier]]
|Q400 
|[[De Havilland Canada DHC-8-400|DHC-8-Q402NextGen]]
|2x Turboprop [[Pratt &amp; Whitney Canada|PWC]] PW150A
|76
|667
|32,83
|8,34
|28,42
|12/2015
|12/2015
|&lt;small&gt;speziellen Ustrach &quot;Be pride. Be Luxembourg&quot;&lt;/small&gt;&lt;small&gt;Juni 2021 - Dezember 2022&lt;/small&gt;
|[https://www.planespotters.net/airframe/de-havilland-canada-dhc-8-400-lx-lqc-luxair/ejj5gj]
|-
|[[Fichier:Luxair, LX-LQD, Bombardier DHC-8-402Q (49588841053).jpg|center|105x110px]]
|LX-LQD 
|[[De Havilland Aircraft of Canada|Bombardier]]
|Q400 
|[[De Havilland Canada DHC-8-400|DHC-8-Q402NextGen]]
|2x Turboprop [[Pratt &amp; Whitney Canada|PWC]] PW150A
|76
|667
|32,83
|8,34
|28,42
|04/2016
|05/2016
|
|[https://www.planespotters.net/airframe/de-havilland-canada-dhc-8-400-lx-lqd-luxair/e5ov27]
|-
|[[Fichier:Luxair, LX-LQI, Bombardier Dash 8 Q400 (31398844868).jpg|center|105x110px]]
|LX-LQI 
|[[De Havilland Aircraft of Canada|Bombardier]]
|Q400 
|[[De Havilland Canada DHC-8-400|DHC-8-Q402NextGen]]
|2x Turboprop [[Pratt &amp; Whitney Canada|PWC]] PW150A
|76
|667
|32,83
|8,34
|28,42
|09/2016
|09/2016
|
|[https://www.planespotters.net/airframe/de-havilland-canada-dhc-8-400-lx-lqi-luxair/e2wwm8]
|-
|[[Fichier:LX-LQJ Bombardier DHC-8-402Q Dash 8 Luxair LCY 11.1.0.22.jpg|center|105x110px]]
|LX-LQJ 
|[[De Havilland Aircraft of Canada|Bombardier]]
|Q400 
|[[De Havilland Canada DHC-8-400|DHC-8-Q402NextGen]]
|2x Turboprop [[Pratt &amp; Whitney Canada|PWC]] PW150A
|76
|667
|32,83
|8,34
|28,42
|07/2017
|08/2017
|&lt;small&gt;speziellen Ustrach &quot;Think Pink&quot; vun der Kënschtlerin [[Lisa Junius]] September 2022 - Februar 2024&lt;/small&gt;
|[https://www.planespotters.net/airframe/de-havilland-canada-dhc-8-400-lx-lqj-luxair/egzjw1]
|-
|[[Fichier:LX-LBA 737 Luxair OPO.jpg|center|105x110px]]
|LX-LBA 
|[[The Boeing Company|Boeing]]
|737-800 
|[[Boeing 737|B737-8C9 WIN]]
|2x [[CFM International|CFMI]] 56-7BE
|186
|853
|39,50
|12,58
|35,79
|02/2015
|02/2015
|&lt;small&gt;speziellen Ustrach &quot;Esch 2022&quot;, an de Faarwe vun der [[Europäesch Kulturhaaptstad|europäescher Kulturhaaptstad]] [[Esch 2022|ESCH 2022]]&lt;/small&gt;&lt;small&gt;November 2021 - Januar 2025&lt;/small&gt;
|[https://www.planespotters.net/airframe/boeing-737-800-lx-lba-luxair/rqp2lm]
|-
|[[Fichier:Luxair in Agadir airport 2020.jpg|center|105x110px]]
|LX-LBB 
|[[The Boeing Company|Boeing]]
|737-800 
|[[Boeing 737|B737-86J WIN]]
|2x [[CFM International|CFMI]] 56-7B
|186
|853
|39,50
|12,58
|35,79
|03/2015
|10/2015
|&lt;small&gt;virdrun: Air Berlin (D-ABMZ)&lt;/small&gt;
|[https://www.planespotters.net/airframe/boeing-737-800-lx-lbb-luxair/r1m7gg]
|-
|[[Fichier:Luxair 737-8 MAX LX-LBK by Linus Follert (cropped).jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LBK 
|[[The Boeing Company|Boeing]]
|737 MAX 8 
|[[Boeing 737|B737-8]]
|2x [[CFM International|CFMI]] LEAP-1B
|186
|853
|39,47
|12,45
|35,92
|04/2018
|09/2023
|&lt;small&gt;virdrun: Air Italy (EI-GFY); viraussiichtlech bis Enn 2027 geleast&lt;/small&gt;
|[https://www.planespotters.net/airframe/boeing-737-max-8-lx-lbk-luxair/ejjz7k]
|-
|[[Fichier:Luxair 737-8 MAX LX-LBL by Anna Zvereva.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LBL 
|[[The Boeing Company|Boeing]]
|737 MAX 8 
|[[Boeing 737|B737-8]]
|2x [[CFM International|CFMI]] LEAP-1B
|186
|853
|39,47
|12,45
|35,92
|10/2018
|06/2023
|&lt;small&gt;virdrun: Air Italy (EI-GGL); viraussiichtlech bis Enn 2027 geleast&lt;/small&gt;
|[https://www.planespotters.net/airframe/boeing-737-max-8-lx-lbl-luxair/r7wp09]
|-
|[[Fichier:Boeing 737-7K2 ‘LX-LBR’ Luxair (53741036287).jpg|center|105x110px]]
|LX-LBR 
|[[The Boeing Company|Boeing]]
|737-700 
|[[Boeing 737|B737-7K2 WIN]]
|2x [[CFM International|CFMI]] 56-7B
|141
|853
|33,60
|12,58
|35,79
|07/2008
|05/2019
|&lt;small&gt;virdrun: KLM (PH-BGD)&lt;/small&gt;
|[https://www.planespotters.net/airframe/boeing-737-700-lx-lbr-luxair/3v49l9]
|-
|[[Fichier:Boeing 737-7K2 (cn 30371, LX-LBT) 2023-06-29 Andre Gerwing Collection ID 003735.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LBT 
|[[The Boeing Company|Boeing]]
|737-700 
|[[Boeing 737|B737-7K2 WIN]]
|2x [[CFM International|CFMI]] 56-7B
|141
|853
|33,60
|12,58
|35,79
|08/2008
|05/2019
|&lt;small&gt;virdrun: KLM (PH-BGE)&lt;/small&gt;
|[https://www.planespotters.net/airframe/boeing-737-700-lx-lbt-luxair/ey69ld]
|-
|[[Fichier:Luxair, Boeing 737-7C9 , LX-LGS, 2017-04-22@LUX-101.jpg|center|105x110px]]
|LX-LGS 
|[[The Boeing Company|Boeing]]
|737-700 
|[[Boeing 737|B737-7C9 WIN]]
|2x [[CFM International|CFMI]] 56-7B
|141
|853
|33,60
|12,58
|35,79
|01/2005
|01/2005
|
|[https://www.planespotters.net/airframe/boeing-737-700-lx-lgs-luxair/34vo53]
|-
|[[Fichier:SUMO Plane.jpg|center|105x110px]]
|LX-LGU 
|[[The Boeing Company|Boeing]]
|737-800 
|[[Boeing 737|B737-8C9 WIN]]
|2x [[CFM International|CFMI]] 56-7B
|186
|853
|39,50
|12,58
|35,79
|10/2012
|12/2012
|&lt;small&gt;speziellen Ustrach &quot;Sumo&quot;, vum [[Graffiti]]-Kënschtler [[Christian Pearson|Sumo]]&lt;/small&gt;&lt;small&gt;Juli 2020 - Februar 2022&lt;/small&gt;
|[https://www.planespotters.net/airframe/boeing-737-800-lx-lgu-luxair/epq8do]
|-
|[[Fichier:Boeing 737-800 (53136764466).jpg|center|105x110px]]
|LX-LGV 
|[[The Boeing Company|Boeing]]
|737-800 
|[[Boeing 737|B737-8C9 WIN]]
|2x [[CFM International|CFMI]] 56-7B
|186
|853
|39,50
|12,58
|35,79
|01/2014
|01/2014
|&lt;small&gt;speziellen Ustrach &quot;Luxair 60. Gebuertsdag&quot;&lt;/small&gt;&lt;small&gt;Juni 2022 - Februar 2026&lt;/small&gt;
|[https://www.planespotters.net/airframe/boeing-737-800-lx-lgv-luxair/rm50w7]
|-
|[[Fichier:KeeBild.jpg|center|105x110px]]
|LX-LEA
|[[Embraer]]
|ERJ 190-400
|E195-E2
|Pratt &amp; Whitney PW1900G
|136
|833
|41,60
|10,80
|35,10
|11/2025
|01/2026
|&lt;small&gt;ageweit de 17.01.2026&lt;/small&gt;
|[https://www.luxair.lu/sites/default/files/2026002%20-%20E195-E2%20Vol%20Inaugural%20VIE_FR.pdf] [https://mailing.luxair.lu/html-injector/2025/2025-09-09-embraer-e195-e2/img/embraer-e2.pdf]
|}
&lt;br&gt;

=== Fligeren a Bestellung ===
{| class=&quot;wikitable sortable mw-collapsible&quot;
|+Fligeren a Bestellung (Stand: August 2024)
!Symbolfoto
!Bestallt 
!Optioun
!Constructeur
!Typ
!Famill
!Motoren
!Plazen
!Mëttel Vitess &lt;small&gt;[km/h]&lt;/small&gt;
!Bemierkung
|-
|[[Fichier:Boeing Company, N7201S, Boeing 737-7 MAX (30416417438).jpg|zentréiert|105x105px|Eng Boeing 737 Max-7]]
| 4
|0
|[[The Boeing Company|Boeing]]
|737 MAX 7
|
|2x [[CFM International|CFMI]] LEAP-1B
|160
|853
|
|-
|[[Fichier:Hamburg Airport Ryanair Boeing 737-8200 MAX EI-HEY (DSC09083).jpg|zentréiert|105x105px|Eng Boeing 737 MAX 8 vun der Ryanair]]
| 4
|2
|[[The Boeing Company|Boeing]]
|737 MAX 8
|
|2x [[CFM International|CFMI]] LEAP-1B
|186
|853
|2 Optioune sinn den 28. Abrëll 2023 confirméiert ginn a solle bis Enn 2027 ausgeliwwert ginn
|-
|[[Fichier:737 MAX 10 Roll Out (Nov 2019) - 002.jpg|zentréiert|105x105px|Eng Boeing 737 MAX 10]]
| 2
|2
|[[The Boeing Company|Boeing]]
|737 MAX 10
|
|2x [[CFM International|CFMI]] LEAP-1B
|213
|853
|
|-
|[[Fichier:HB-AZL Embraer 195-E2 Helvetic, Manchester.jpg|zentréiert|105x105px|Eng Embraer 195-E2 vun der Helvetic]]
|6&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.embraercommercialaviation.com/news/luxair-orders-four-embraer-e195-e2-and-secures-delivery-positions-for-five-more/|Titel=Luxair orders four Embraer E195-E2|Gekuckt=27.08.2024|Datum=11.10.2023|Wierk=Embraer|Sprooch=en|archivedate=2024-03-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240318230737/https://www.embraercommercialaviation.com/news/luxair-orders-four-embraer-e195-e2-and-secures-delivery-positions-for-five-more/}}&lt;/ref&gt;
|3
|[[Embraer]] 
|ERJ 190-400
|[[Embraer E-Jet E2 Famill|E195-E2]] 
|Pratt &amp; Whitney PW1900G
|136
|873
|2 Optioune sinn de 17. Dezember 2024 confirméiert ginn a solle vu 2026 ausgeliwwert ginn
|}

=== Fréier Fligeren ===
{| class=&quot;wikitable sortable mw-collapsible&quot;
|+Historesch Flott (Stand: August 2024)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.planespotters.net/airline/Luxair|Titel=Luxair Fleet Details and History|Gekuckt=27.08.2024|Editeur=planespotters.net|Sprooch=en}}&lt;/ref&gt;
!Foto
!Immatr.
!Constructeur / Typ
!Vu(n)
!Bis
!Duerno
!Bemierkung
|-
|[[Fichier:Luxembourg, Aéroport, LU-ANLUXICO-3-1-03322.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LAA
|[[Douglas DC-3]]
|1948
|
|
|Echternach
|-
|[[Fichier:KeeBild.jpg|center|105x110px]]
|LX-LAB
|Douglas DC-3
|
|
|
|Esch-Alzette
|-
|[[Fichier:KeeBild.jpg|center|105x110px]]
|LX-LAA
|[[Curtiss C-46]]
|
|
|
|
|-
|[[Fichier:Fokker F.27-100 LX-LGA Luxair RWY 25.06.66 edited-2.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGA
|[[Fokker F-27 Friendship]]
|07.05.1963
|
|
|Prince Henri
|-
|[[Fichier:Luxair Fokker F-27-100 Friendship Marmet.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGB
|Fokker F-27 Friendship
|26.02.1965
|
|
|Prince Jean
|-
|[[Fichier:Aéroport de Luxembourg, Luxair Vickers Viscount LX-LGC (101).jpg|zentréiert|105x105px]] 
|LX-LGC
|[[Vickers Viscount]]
|Abr. 1966
|Dez. 1966
|
|gelount vun [[Hawker Siddeley Aviation]]
|-
|[[Fichier:Luxair Fokker F-27-600 Friendship Haafke-2.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGD
|Fokker F-27 Friendship
|Sep. 1967
|
|
|Princesse Margaretha
|-
|[[Fichier:Luxair Caravelle Manteufel.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGE
|[[Sud Aviation Caravelle]]
|Mäe. 1970
|
|
|
|-
|[[Fichier:Luxair Caravelle Volpati.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGF
|Sud Aviation Caravelle
|1972
|
|
|
|-
|[[Fichier:KeeBild.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGG
|Sud Aviation Caravelle
|1972
|
|
|
|-
|[[Fichier:Boeing 737-2C9-Adv, Luxair AN0589111.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGH
|Boeing 737-2C9(A)
|02.12.1977
|05.03.1993
|RA-73000 Transaero Airlines
|Prince Guillaume
|-
|[[Fichier:Boeing 737-2C9(Adv), Luxair - Luxembourg Airlines JP6043363.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGI
|Boeing 737-2C9(A)
|20.04.1978
|05.03.1993
|RA73001 Transaero Airlines
|Princesse Marie Astrid
|-
|[[Fichier:Boeing 747SP Luxavia ZS-SPA FAO.jpg|zentréiert|105x105px]]
|ZS-SPA
|Boeing 747SP-44
|Okt.80
|Jan.81
|ZS-SPA South African Airways
|geleaset vun: South African Airways
|-
|[[Fichier:South African Airways B747SP-44 (ZS-SPF) at Zurich International Airport (1).jpg|zentréiert|105x105px]]
|ZS-SPF
|Boeing 747SP-44
|Okt.80
|Dez.80
|ZS-SPF South African Airways
|geleaset vun: South African Airways
|-
|[[Fichier:Luxair Airbus A300 APM.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGP
|[[Airbus A300|Airbus A300B4-203]]
|19.12.1984
|20.12.1987
|ZS-SDI South African Airways
|
|-
|[[Fichier:Boeing 737-229-Adv, Luxair AN0791669.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-OOO
|Boeing 737-229(A)
|Jan.85
|1 Mar 1985
|OO-SBS Sobelair
|geleaset vun: Sobelair wärend d'Boeingen LX-LGH an -LGI noeneen a Revisioun waren
|-
|[[Fichier:Luxair Boeing 747SP-44 Krier.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGX
|Boeing 747SP-44
|01.11.1987
|Apr.94
|ZS-SPB South African Airways
|geleaset vun: South African Airways
|-
|[[Fichier:Luxair Boeing 737-229; LX-LGN@LUX , August 1991 DWV (5288723470).jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGN
|Boeing 737-229(A)
|04.01.1988
|01.03.1992
|OO-SDA Sobelair (virdrun an duerno)
|geleaset vun: Sabena
|-
|[[Fichier:Fokker 50, Luxair AN0475919.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGC
|[[Fokker 50|Fokker 50 (F27 Mark 050)]]
|03.11.1989
|Mär.05
|SE-LJG Skyways Express
|Prince Guillaume
|-
|[[Fichier:Luxair Fokker 50 Manteufel.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGD
|Fokker 50 (F27 Mark 050)
|06.12.1989
|Feb.05
|SE-LJH Skyways Express
|Prince Félix
|-
|[[Fichier:Fokker 50, Luxair AN0362112.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGE
|[[Fokker F-27 Friendship|Fokker 50 (F27 Mark 050)]]
|30.03.1990
|06.03.2005
|SE-LJI Amapola
|Prince Louis
|-
|[[Fichier:Luxair Fokker 50 LX-LGB LUX 1992-8-1.png|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGB
|Fokker 50 (F27 Mark 050)
|18.06.1991
|06.11.2002
|[[Luxair Fluch 9642|bei Nidderaanwen erofgefall]] an ofgeschriwwen
|
|-
|[[Fichier:Boeing 737-5C9, Luxair AN0766293.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGO
|Boeing 737-5C9
|08.01.1993
|07.12.2006
|un déi [[Jordanien|jordanesch]] Charterfluchgesellschaft ''Jordan Aviation'' verkaaft, déi en am Mäerz 2007 un d'''Alexandria Airlines'' op [[Alexandria (Egypten)|Alexandria]] an [[Egypten|Egypte]] weidergereecht huet. D'Immatrikulatioun war fir d'éischt JY-JA1 an duerno SU-KHM ginn&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.planesregister.com/aircraft/b737-26438.htm|Titel=planesregister.com {{en}}|Gekuckt=07.10.2010|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20120114143116/http://www.planesregister.com/aircraft/b737-26438.htm|Archiv-Datum=14.01.2012}}&lt;/ref&gt;
|Château de Clervaux
|-
|[[Fichier:Luxair Airbus A300 APM.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGP
|Boeing 737-5C9
|16.03.1993
|Feb.10
|den 23. August 2010 op MST ([[Maastricht]]) geflunn, wou en d'Lackéierung vun der Georgian International Airlines aus [[Georgien]], krut an als 4L-AJA nei immatrikuléiert ginn ass&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.planespotters.net/Production_List/Boeing/737/26439,4L-AJA-Georgian-International-Airlines.php|Titel=planespotters.net {{en}}|Gekuckt=06.10.2010|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20110524053932/http://www.planespotters.net/Production_List/Boeing/737/26439,4L-AJA-Georgian-International-Airlines.php|Archiv-Datum=24.05.2011}}&lt;/ref&gt;.
|Château de Bourglinster 
|-
|[[Fichier:Boeing 737-528, Luxair AN0143350.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGR
|Boeing 737-528
|18.08.1995
|16.06.2000
|G-GFFE British Airways
|geleaset
|-
|[[Fichier:Boeing 737-528, Luxair AN0039251.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGS
|Boeing 737-528
|15.09.1995
|05.10.2000
|G-GFFI British Airways
|Château de Schengen, geleaset 
|-
|[[Fichier:Luxair Embraer EMB-120 JetPix.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGK
|Embraer EMB-120ER Brasilia
|Apr.97
|Mär.99
|LX-LGK Regional Airlines
|
|-
|[[Fichier:Embraer EMB-120RT Brasilia, Luxair AN0017991.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGL
|Embraer EMB-120ER Brasilia
|Apr.97
|30.09.1998
|LX-LGL Flandre Air
|
|-
|[[Fichier:Luxair Brasilia LX-LGM at LUX (16132381332).jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGM
|Embraer EMB-120ER Brasilia
|Apr.97
|31.10.1998
|LX-LGM Flandre Air
|
|-
|[[Fichier:Embraer EMB-145EP (ERJ-145EP), Luxair AN0062124.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGT
|Embraer ERJ-145EP
|25.08.1998
|02.10.2001
|3C-QQH Ecuato Guineana de Aviacion
|
|-
|[[Fichier:Embraer EMB-145EP (ERJ-145EP), Luxair AN0717251.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGU
|Embraer ERJ-145EP
|07.10.1998
|10.10.2007
|N500DE JSS - Jet Sales of Stuart
|Prince Sébastien
|-
|[[Fichier:Embraer EMB-145LU (ERJ-145LU), Luxair AN0699389.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGX
|Embraer ERJ-145LU
|23.01.1999
|19.10.2016
|F-HRAV Regourd Aviation (2017-2019), F-HRAV Amelia International (2019-)  
|
|-
|[[Fichier:Boeing 737-4C9, Luxair AN0489771.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGF
|Boeing 737-4C9
|04.03.1999
|Mai.04
|LX-LGF Blue Panorama Airlines
|
|-
|[[Fichier:Boeing 737-4C9, Luxair AN0446802.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGG
|Boeing 737-4C9
|22.03.1999
|15.07.2004
|EI-DGM Blue Panorama Airlines
|
|-
|[[Fichier:Embraer EMB-145LU (ERJ-145LU), Luxair AN0964709.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGV
|Embraer ERJ-145LU
|22.04.1999
|21.03.2007
|N138DE Champion Air, fir d'US Motorsportecurie [[Earnhardt Ganassi Racing|Dale Earnhardt]]&lt;ref name=&quot;LGV&quot;&gt;[http://www.airliners.net/search/photo.search?regsearch=N138DE airliners.net {{en}}]&lt;/ref&gt;
|
|-
|[[Fichier:Embraer EMB-145LU (ERJ-145LU), Luxair AN0786895.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGW
|Embraer ERJ-145LU
|20.05.1999
|30.10.2015
|S5-ACJ Aero4M (2016-2019), S5-ACJ Amelia International (2019-) 
|
|-
|[[Fichier:LX-LGY ERJ.145 Luxair FRA 29JUN13 (9181770262).jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGY
|Embraer ERJ-145LU
|30.03.2000
|16.08.2015
|ZS-BBD Solenta Aviation
|
|-
|[[Fichier:LX-LGZ ERJ.145LU Luxair MAN 07SEP07 (6851952361).jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGZ
|Embraer ERJ-145LU
|08.05.2000
|21.10.2016
|F-HRAM Regourd Aviation (2017-2019), F-HRAM Amelia International (2019-)
|
|-
|[[Fichier:Luxair erj145 lx-lgi arp.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGI
|Embraer ERJ-145LU
|12.01.2001
|31.01.2016
|F-HRGD Regourd Aviation
|
|-
|[[Fichier:LX-LGJ 01JUL13@LUX.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGJ
|Embraer ERJ-145LU
|13.03.2001
|01.07.2015
|ZS-BBC Solenta Aviation
|
|-
|[[Fichier:Boeing 737-59D, Luxair AN0671438.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGN
|Boeing 737-59D
|23.03.2001
|08.04.2005
|OK-WGD Czech Airlines (CSA). D'CSA huet en dunn am Juni 2008 un déi [[Russland|russesch]] ''Aeroflot-Nord'', déi neierdéngs ''Nordavia'' heescht weiderverkaaft (VP-BKP)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.planesregister.com/aircraft/b737-25065.htm|Titel=planesregister.com {{en}}|Gekuckt=07.10.2010|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20120114144919/http://www.planesregister.com/aircraft/b737-25065.htm|Archiv-Datum=14.01.2012}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://www.planespotters.net/Production_List/Boeing/737/25065,LX-LGN-Luxair.php|Titel=planespotters.net {{en}}|Gekuckt=07.10.2010|Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20110204175032/http://www.planespotters.net/Production_List/Boeing/737/25065,LX-LGN-Luxair.php|Archiv-Datum=04.02.2011}}&lt;/ref&gt;.
|geleaset
|-
|[[Fichier:Boeing 737-7C9 Luxair LX-LGR, LUX Luxembourg (Findel), Luxembourg PP1258902214.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGR
|Boeing 737-7C9(WL)
|17.03.2004
|11.06.2014
|verschrott
|
|-
|[[Fichier:Embraer ERJ-135LR Luxair LX-LGK, LUX Luxembourg (Findel), Luxembourg PP1229701492.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGK
|Embraer ERJ-135LR
|28.01.2005
|Aug.11
|F-HTOP Regourd Aviation
|
|-
|[[Fichier:Embraer ERJ-135LR, Luxair - Luxembourg Airlines JP6351038.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGL
|Embraer ERJ-135LR
|28.02.2005
|09.01.2012
|F-WTAH (onbekannt)
|
|-
|[[Fichier:Luxair DHC-8-400 Dash 8; LX-LGA@FRA;16.07.2011 609fv (6190519906).jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGA
|Bombardier DHC-8-402Q Dash 8
|28.05.2007
|01.01.2013
|VP-BOS Yakutia Airlines
|
|-
|[[Fichier:Bombardier Dash 8-Q402, Luxair - Luxembourg Airlines JP7444029.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGC
|Bombardier DHC-8-402Q Dash 8
|19.06.2007
|22.09.2012
|VP-BKD Yakutia Airlines
|
|-
|[[Fichier:De Havilland Canada DHC-8-402Q Dash 8, Luxair AN2089592.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGD
|Bombardier DHC-8-402Q Dash 8
|04.09.2007
|15.04.2013
|VP-BNU Yakutia Airlines
|
|-
|[[Fichier:Boeing 737-8K5 Luxair LX-LGT, LUX Luxembourg (Findel), Luxembourg PP1302534014.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGT
|Boeing 737-8K5(WL)
|24.11.2009
|06.01.2013
|EI-RUH Transaero Airlines, (2013-2015), G-DRTE Jet2.com (2018-) 
|
|-
|[[Fichier:Boeing 737-86J, Luxair - Luxembourg Airlines (XL Airways Germany) JP7542974.jpg|zentréiert|105x105px]]
|D-AXLK
|Boeing 737-86J(WL)
|28.03.2012
|12.11.2012
|D-AXLK XL Airways Germany
|geleaset vun: XL Airways Germany
|-
|[[Fichier:LX-LGH (17191847355).jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGH
|Bombardier DHC-8-402Q Dash 8
|04.10.2012
|30.09.2015
|amortiséiert
|
|-
|[[Fichier:Boeing 737-8Q8 Luxair, LUX Luxembourg (Findel), Luxembourg PP1366216086.jpg|zentréiert|105x105px]]
|F-HJUL
|Boeing 737-8Q8(WL)
|02.04.2015
|09.11.2015
|F-HJUL XL Airways France (2015-2016), HL8086 T'way Airlines (2016-)  
|Am Summer 2013, 2014 an 2015 geleaset vun: XL Airways France
|-
|[[Fichier:Bombardier CL-600-2C10 CRJ-701ER (cn 10014, S5-AAZ) 2018-08-31 Andre Gerwing Collection ID 005022.jpg|zentréiert|105x105px]]
|S5-AAZ
|Bombardier CRJ-701ER (CL-600-2C10)
|01.01.2018
|20.09.2019
|S5-AAZ Adria Airways
|geleaset vun: Adria Airways
|-
|[[Fichier:Cologne Bonn Airport German Airways Luxair Embraer ERJ-190LR D-ACJJ (DSC03337).jpg|zentréiert|105x105px]]
|D-ACJJ
|Embraer ERJ-190LR (ERJ-190-100 LR)
|12.05.2022
|06.11.2023
|D-ACJJ German Airways
|geleaset vun: German Airways
|-
|[[Fichier:BRA - Braathens Regional Airlines - Embraer ERJ-190 - D-AJHW - Cologne Bonn Airport - in times of COVID-19 pandemic-7261.jpg|zentréiert|105x105px]]
|D-AJHW
|Embraer ERJ-190LR (ERJ-190-100 LR)
|26.03.2023
|07.11.2023
|D-AJHW German Airways
|geleaset vun: German Airways
|-
|[[Fichier:BRA - Braathens Regional Airlines - Embraer ERJ-190 - D-AJHW - Cologne Bonn Airport - in times of COVID-19 pandemic-7261.jpg|zentréiert|105x105px]]
|LX-LGQ
|[[The Boeing Company|Boeing]] 737-700
[[Boeing 737|B737-7C9 WIN]]
|02/2004
|02/2026&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/luxair-maschinn-kennt-net-mei-an-de-regulare-fluchbetrib-zereck-1619633186|Titel=No 22 Joer am Service: Luxair-Maschinn kënnt net méi an de reguläre Fluchbetrib zeréck|Gekuckt=2026-03-09|Datum=2026-02-20|Wierk=RTL Lëtzebuerg|Sprooch=lb}}&lt;/ref&gt;
|
|
|}
Do dernieft huet d'Luxair ënner anerem follgend Fligeraarte benotzt:&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.airfleets.net/home/captcha.php|Titel=Airfleets aviation|Gekuckt=13.01.2023|Wierk=www.airfleets.net}}&lt;/ref&gt;
*Boeing 707-344B/C
*Boeing 767-300ER
*Douglas DC-4
*Fairchild Swearingen Metro
* Lockheed L-1649A Starliner

&lt;gallery widths=300px heights=200px perrow=3&gt;
LX-LGZ L1649 Starliner Luxair PMI 11SEP65 (5938051769).jpg|De Lockheed Starliner (LX-LGZ) 1965 zu Palma de Mallorca
Luxair Caravelle Manteufel.jpg|D'Luxair Caravelle (LX-LGE) zu Hannover (Abrëll 1968)
Luxair Caravelle Volpati.jpg|an eng aner Caravelle (LX-LGF) zu Paräis (1976)
&lt;/gallery&gt;

==Biller==
&lt;gallery&gt;
Fichier:Luxair Boeing 707-344B Haafke.jpg|Luxair Boeing 707-344
Fichier:Luxair Airbus A300 APM.jpg|Luxair Airbus A300
Fichier:Luxair B747SP LX-LGX (9550323884).jpg|Luxair Boeing 747SP-44
Fichier:Boeing 737-4C9, Luxair AN0489771.jpg|Luxair Boeing 737-4C9
&lt;/gallery&gt;&lt;gallery&gt;
Fichier:Boeing 737-2C9(Adv), Luxair - Luxembourg Airlines JP6176573.jpg|Luxair Boeing 737-200
Fichier:Luxair Fokker F-27-200 Friendship Watt.jpg|Fokker 27-200 Friendship
Fichier:LX-LGK EMB.120ER Luxair MAN 22SEP98 (6846785543).jpg|Luxair Emb120 ER
Fichier:Fokker 50, Luxair AN0143349.jpg|Luxair Fokker 50
&lt;/gallery&gt;

== Literatur ==
* [[Serge Braun|Braun, Serge]]. Flughafen | Aéroport | Airport Findel – Passagierfluggesellschaften und ihre Flugzeuge: 1937-2017 | Compagnies aériennes et leurs avions: 1937-2017 | Passenger airlines and their planes: 1937-2017. Luxembourg, 2017. Print. {{De}}{{Fr}}{{En}} ISBN 978-99959-934-3-6

== Um Spaweck == 
{{Commonscat}}
{{Commonscat|Luxair current fleet|Aktuell Luxair Fligeren}}
{{Commonscat|Luxair former fleet|Fréier Luxair Fligeren}}
* [http://www.luxair.lu D'Internetsäit vun der Luxair]
* [http://luxair.lu/cms/pg/kontakt.html?page&amp;p=EN,10539,178,,1,, Joresvergläichszuele vun der Luxair]
&lt;!--- * [http://viewer.zmags.com/showmag.php?mid=wwrsfd#/page0/ Horaire vun de Luxair-Flich] dee Link ass tilt---&gt;
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Fluchgesellschaften]]</text>
      <sha1>qfzs4cmn4nr6kltcs4d7ozlc47ly6vt</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>23. Januar</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1568</id>
    <revision>
      <id>2676490</id>
      <parentid>2675678</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T15:01:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>/* Gebuer */ Georg Baselitz</comment>
      <origin>2676490</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6668" sha1="pgg8yutcz7gvg39jiz0pwooph8f9lqe" xml:space="preserve">{{Mountkalenner}}
Den '''23. [[Januar]]''' ass den 23. Dag vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]].

== Evenementer ==
* [[1579]]: Den Traité vun der [[Utrechter Unioun]] gëtt ënnerschriwwen.
* [[1719]]: [[Liechtenstein]] gëtt en onofhängegt Fürstentum.
* [[1955]]: Éischt Tëleesemissioune vun ''[[RTL Group|Télé Luxembourg]]''.

== Gebuer ==
&lt;gallery&gt;
Fichier:Stendhal.jpg|Stendhal
Fichier:Édouard Manet.jpg|Édouard Manet
Fichier:Charlotte, Grand Duchess of Luxembourg.jpg|Charlotte
Fichier:Django Reinhardt (Gottlieb 07301).jpg|Django Reinhardt
Fichier:San Sebastian Film Festival Jeanne Moreau crop 2.jpg|Jeanne Moreau
&lt;/gallery&gt;

* [[1752]]: [[Muzio Clementi]], italieenesche Komponist.
* [[1783]]: [[Stendhal]] (''Marie Henri Beyle''), franséischen Auteur.
* [[1816]]: [[Pius Bonifatius Gams]], däitschen Theolog.
* [[1832]]: [[Édouard Manet]], franséische Moler.
* [[1840]]: [[Ernst Abbe]], däitsche Physiker a Sozialreformer.
* [[1861]]: [[Henry P. McCain]], ''Major General'' vun der US-Army.
* [[1862]]: [[David Hilbert]], däitsche Mathematiker.
* [[1876]]: [[Otto Diels]], däitsche Cheemiker.
* [[1881]]: [[Angélina Drumaux]], belsch Molerin.
* [[1883]]: [[Paul Medinger]], lëtzebuergeschen Historiker.
* [[1886]]: [[Annette Thoma]], däitsch Komponistin (''Deutsche Bauernmesse mit dem Andachtsjodler'').
* [[1890]]: [[Adolphe Kunnen]], lëtzebuergesche Magistrat a Member vum Staatsrot.
* [[1892]]: [[Jean Deitz]], lëtzebuergeschen Architekt.
* [[1894]]: [[Arthur Leesch]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[1896]]: [[Charlotte vu Lëtzebuerg|Charlotte]], Groussherzogin vu Lëtzebuerg (1919-1964).
* [[1897]]: [[Louis Emberger]], franséische Botaniker a Phytogeograph.
* [[1898]]: [[Sergei Michailowitsch Eisenstein]], sowjetescher Regisseur.
* 1898: [[Randolph Scott]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[1907]]: [[Andrex]], franséische Schauspiller a Sänger.
* 1907: [[Dan Duryea]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[1910]]: [[Django Reinhardt]], franséische Museker.
* [[1913]]: [[Jean Thill (Moler)|Jean Thill]], lëtzebuergesche Moler an Olympionik.
* [[1919]]: [[Hans Hass]], éisträichesche Biolog an Dauchpionéier.
* 1919: [[Marcel Lahure]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[1920]]: [[Gottfried Böhm]], däitschen Architekt a Sculpteur.
* 1920: [[Walter Frederick Morrison]], US-amerikaneschen Erfinder (''Frisbee'').
* [[1925]]: [[Armand Kaiser]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[1926]]: [[Jean Goedert (Dokter)|Jean Goedert]], lëtzebuergesche Politiker an Dokter.
* [[1928]]: [[Jeanne Moreau]], franséisch Schauspillerin.
* [[1929]]: [[Othon Scholer]], lëtzebuergesche Philolog, Professer an Auteur.
* [[1931]]: [[Jean Malget]], lëtzebuergesche Geeschtlechen, Lokalhistoriker a Kierchenhistoriker.
* [[1932]]: [[Fernand Herman]], belsche Politiker.
* [[1935]]: [[Paul Iby]], éisträichesche Geeschtlechen a Bëschof vun Eisenstadt.
* [[1936]]: [[Edward C. Stone]], US-amerikanesche Physiker, Planetolog a Weltraumfuerscher.
* [[1937]]: [[Romain Kies]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[1938]]: [[Georg Baselitz]], däitsch-éisträichesche Moler a Sculpteur.
* [[1941]]: [[Jean-Paul Jacobs]], lëtzebuergesche Schrëftsteller.
* [[1944]]: [[Rutger Hauer]], hollännesche Schauspiller.
* [[1949]]: [[Alexander Mullenbach]], lëtzebuergesche Pianist, Komponist an Dirigent.
* [[1952]]: [[Carlo Back]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[1967]]: [[Magdalena Andersson]], schweedesch Politikerin.
* 1967: [[Robert Golob]], sloweenesche Politiker.
* [[1973]]: [[Marija Lwowna Kaz]], russesch Sängerin.
* [[1976]]: [[Vincenzo Centrone]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* 1976: [[Roland Bosco]], lëtzebuergesche Volleyballspiller.
* [[1980]]: [[Patricia Gengler]], lëtzebuergesch Volleyballspillerin.
* [[1981]]: [[Danièle Bausch]], lëtzebuergesch Basketballspillerin a Sportwëssenschaftlerin.

== Gestuerwen ==
* [[1872]]: [[Mathias Kirsch]], lëtzebuergesche Moler.
* [[1883]]: [[Gustave Doré]], franséische Moler a Graphiker.
* [[1901]]: [[Johann Linden]], lëtzebuergeschen Hobby-Archeolog.
* [[1904]]: [[Gédéon Bordiau]], belschen Architekt an Urbanist.
* [[1906]]: [[Théophile Funck-Brentano]], lëtzebuergesche Soziolog an Dokter
* [[1931]]: [[Anna Pawlowna Pawlowa]], russesch Dänzerin.
* [[1938]]: [[Georg Baselitz]], däitsche Moler, Graphiker a Sculpteur.
* [[1944]]: [[Edvard Munch]], norwegesche Moler a Graphiker.
* [[1952]]: [[Mathias Becker]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik.
* [[1963]]: [[Józef Gosławski]], polnesche Sculpteur a Medailleur.
* [[1965]]: [[Erich Schoenberg]], däitsche Geodet an Astronom.
* [[1967]]: [[Paul Martin (Filmregiseur)|Paul Martin]], ungaresche Filmregisseur. 
* [[1977]]: [[Pierre Kellner]], lëtzebuergesche Sportsjournalist.
* [[1980]]: [[Théodore Noesen]], lëtzebuergesche Schlässer a Politiker.
* 1980: [[Lil Dagover]], däitsch Schauspillerin.
* [[1983]]: [[George Cukor]], US-amerikanesche Filmregisseur.
* [[1986]]: [[Joseph Beuys]], däitsche Kënschtler.
* [[1989]]: [[Salvador Dalí]], spuenesche Moler (''[[Surrealismus]]'').
* [[1991]]: [[Jules Pierret]], lëtzebuergesche Jurist.
* [[1992]]: [[Pierre Reuter (Architekt)|Pierre Reuter]], lëtzebuergeschen Architekt.
* [[1998]]: [[Camille Frieden]], lëtzebuergeschen Architekt an Auteur.
* 1998: [[Hilla Limann]], ghanaesche Politiker an Diplomat.
* [[1999]]: [[Joe D'Amato]], italieenesche Filmregisseur.
* [[2001]]: [[Norbert Etringer]], lëtzebuergeschen Douanier, Lokalhistoriker an Auteur.
* [[2002]]: [[Pierre Bourdieu]], franséische Soziolog.
* [[2004]]: [[Helmut Newton]], däitsche Fotograf.
* [[2010]]: [[Roger Pierre]], franséische Schauspiller.
* 2010: [[Marthe Prim-Welter]], lëtzebuergesch Philologin an Historikerin.
* [[2014]]: [[Henri Ackermann]], lëtzebuergesche Vëlossportler, Gewerkschaftler a Politiker.
* [[2015]]: [[Abdullah ibn Abd al-Aziz]], Kinnek vu Saudi-Arabien.
* [[2018]]: [[Hugh Masekela]], südafrikaneschen Jazzmuseker.
* [[2021]]: [[Alberto Grimaldi]], italieenesche Filmproduzent.
* 2021: [[Hal Holbrook]], US-amerikanesche Schquspiller.
* 2021: [[Larry King]], US-amerikanesche Journalist an Talkmaster.
* 2021: [[Geronimo Meynier]], italieenesche Schauspiller.
* [[2022]]: [[Jean-Claude Mézières]], franséische Comicszeechner.
* 2022: [[Serge Korber]], franséische Filmregisseur.
* [[2024]]: [[Frank Farian]], däitsche Museksproduzent a Sänger.

== Feierdeeg ==
* Groussherzoginsgebuertsdag, ier de [[Lëtzebuerger Nationalfeierdag]] am Joer [[1961]] aus reng klimatesche Grënn op den [[23. Juni]] verluecht gouf.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|23 January|{{PAGENAME}}}}

[[Kategorie:Dag am Januar| 23]]</text>
      <sha1>pgg8yutcz7gvg39jiz0pwooph8f9lqe</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>30. Abrëll</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1801</id>
    <revision>
      <id>2676493</id>
      <parentid>2650428</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T15:04:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>/* Gestuerwen */ Georg Baselitz</comment>
      <origin>2676493</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7520" sha1="fnsypq43h25no08wgchws50igu9ltsr" xml:space="preserve">{{Mountkalenner}}
Den '''30. Abrëll''' ass den 120. Dag (121. am [[Schaltjoer]]) vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]].

== Evenementer ==
* [[1598]]: D'[[Edikt vun Nantes]] garantéiert de [[Frankräich|franséische]] [[Protestantismus|Protestanten]] ([[Huguenot|Hugenotten]]) d'Reliounsfräiheet.
* [[1789]]: De [[George Washington]] gëtt als éischten [[Vereenegt Staate vun Amerika|US-President]] vereedegt.
* 1789: Frankräich: Zu [[Versailles]] gëtt d'[[Société des amis de la Constitution]] gegrënnt. Opstand zu [[Marseille]] bei dem e Kommandant vun engem Fort ëm d'Liewe kënnt.
* [[1803]]: D'[[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] kafe [[Louisiana]] vu Frankräich of.
* [[1812]]: Louisiana gëtt als 18. Bundesstaat an d'Vereenegt Staate vun Amerika opgeholl.
* [[1945]]: Den [[Adolf Hitler]] an d'[[Eva Braun]] brénge sech ëm.
* [[1975]]: Fall vu [[Ho-Chi-Minh-Stad|Saigon]], Enn vum [[Vietnamkrich]].
* [[1980]]: D'[[Beatrix vun Holland|Beatrix vun Oranien-Nassau]] gëtt Kinnigin vun Holland.
* [[2004]]: Ëmbenennung vun der ''Federatioun vu Liberalen an Demokratesche Parteien an Europa'' an d'''[[Allianz vun de Liberalen an Demokrate fir Europa (Partei)|Allianz vun de Liberalen an Demokrate fir Europa]]''
===Sport===
* [[1939]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert zu [[Arel]] 0:3 géint Belsch.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=97 D'Detailer vum Foussballlännermatch Belsch-Lëtzebuerg den 30. Abrëll 1939 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[1961]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] 1:2 géint Italien. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Paul May (Foussballspiller)|Paul May]] geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=181 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Italien, vum 30. Abrëll 1961 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[1987]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 1988]], 1:4 géint Bulgarien. De Gol fir d'Lëtzebuerger Huet de [[Roby Langers]] geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=8845 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Bulgarien den 30. Abrëll 1987 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[1997]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Moskau]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 1998]], 0:3 géint Russland.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=10709 D'Detailer vum Foussballlännermatch Russland-Lëtzebuerg den 30. Abrëll 1997 op der Websäit vun European Football.info]&lt;/ref&gt;
* [[2003]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Budapest]] 1:5 géint Ungarn. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Jeff Strasser]] geschoss.&lt;ref&gt;[http://www.eu-football.info/_match.php?id=607 D'Detailer vum Foussballlännermatch Ungarn-Lëtzebuerg den 30. Abrëll 2003 op der Websäit vun European Football.info]&lt;/ref&gt;

== Gebuer ==
&lt;gallery&gt;
Fichier:1662 Mary II.jpg|[[Mary II. vun England|Mary II.]]
Fichier:Carl Friedrich Gauss.jpg|[[Carl Friedrich Gauß]]
Fichier:Bain_News_Service_-_Franz_Lehár.jpg|Franz Lehár
Fichier:Juliana 1959.jpg|Juliana
Fichier:King Carl XVI Gustaf at National Day 2009 Cropped4.jpg|Karl Gustaf
Fichier:Jane Campion.jpg|Jane Campion
&lt;/gallery&gt;

* [[1651]]: [[Jean-Baptiste de La Salle]], franséische Pedagog an Uerdensgrënner.
* [[1662]]: [[Mary II. vun England|Mary II.]], brittesch Kinnigin.
* [[1777]]: [[Carl Friedrich Gauß]], däitsche Mathematikeren, Astronom, Geodet a Physiker.
* [[1810]]: [[Charles-Frédéric Mersch]], lëtzebuergeschen Ingenieur a Professer.
* [[1848]]: [[Pierre Funck (Architekt)|Pierre Funck]], lëtzebuergeschen Architekt.
* [[1867]]: [[Willy Goergen]], Lëtzebuerger Schrëftsteller.
* [[1870]]: [[Franz Lehár]], éisträich-ungaresche Komponist.
* [[1883]]: [[Jaroslav Hašek]], tschechesche Schrëftsteller.
* [[1888]]: [[Rita Reining]], lëtzebuergesch Sculptrice.
* [[1893]]: [[Joachim von Ribbentrop]], däitschen Diplomat a Politiker.
* [[1899]]: [[Lucie Mannheim]], däitsch Schauspillerin.
* [[1902]]: [[Nicolas Engel]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* [[1909]]: [[Juliana vun Holland|Juliana vun Oranien-Nassau]], Kinnigin vun Holland.
* 1909: [[René Deltgen]], Lëtzebuerger Schauspiller.
* [[1910]]: [[Evy Friedrich]], Lëtzebuerger Cineast a Filmkritiker.
* [[1923]]: [[Percy Heath]], US-amerikaneschen Jazz-Bassist.
* [[1925]]: [[Mady Nurenberg-Reuter]], lëtzebuergesch Lokalpolitikerin a Resistenzlerin.
* [[1926]]: [[Cloris Leachman]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[1928]]: [[Peter Carsten]], däitsche Schauspiller.
* [[1929]]: [[Klausjürgen Wussow]], däitsche Schauspiller.
* [[1931]]: [[Adriana Asti]], italieenesch Schauspillerin.
* [[1940]]: [[Burt Young]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[1944]]: [[Rudi Assauer]], däitsche Foussballprofi a -manager.
* [[1946]]: [[Carl XVI. Gustaf vu Schweden|Carl XVI. Gustaf]], Kinnek vu Schweden.
* [[1949]]: [[António Guterres]], portugisesche Politiker an UNO-Generalsekretär.
* [[1952]]: [[Jacques Audiard]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[1954]]: [[Jane Campion]], neiséilännesch Regisseurin.
* [[1956]]: [[Danielle Grosbusch]], lëtzebuergesch Graveuse a Molerin.
* 1956: [[Lars von Trier]], dänesche Filmregisseur.
* [[1959]]: [[Stephen Harper]], kanadesche Politiker.
* [[1975]]: [[Alija Bešić]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[1981]]: [[Max Hahn]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[1984]]: [[Stéphanie Weydert]], lëtzebuergesch Politikerin.
* [[1986]]: [[Lynn Ruppert]], lëtzebuergesch Foussballspillerin.

== Gestuerwen ==
* [[1784]]: [[Franz Karl von Velbrück]], Prënzbëschof vu Léck.
* [[1847]]: [[Karl-Ludwig vun Habsburg-Loutrengen]].
* [[1883]]: [[Édouard Manet]], franséische Moler.
* [[1891]]: [[Joseph Leidy]], US-amerikaneschen Dokter (Medezin), Zoolog a Paleontolog.
* [[1928]]: [[Maurice Pescatore]], lëtzebuergeschen Industriellen a Politiker.
* [[1945]]: [[Adolf Hitler]], däitsche ''Reichskanzler'', Diktator a Krichsverbriecher.
* [[1956]]: [[Alben W. Barkley]], US-amerikanesche Politiker.
* [[1970]]: [[Inger Stevens]], schweedesch-US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[1972]]: [[Gia Scala]], englesch Schauspillerin.
* [[1983]]: [[Muddy Waters]], US-amerikanesche Bluesmuseker.
* [[1986]]: [[Robert Stevenson (Filmregisseur)|Robert Stevenson]], brittesche Filmregisseur.
* [[1989]]: [[Sergio Leone]], italieenesche Filmregisseur.
* [[2002]]: [[Lucien Wercollier]], Lëtzebuerger Sculpteur.
* [[2004]]: [[Boris Pergamenschikov]], russeschen Cellist.
* 2004: [[Fuad Rouhani]], iranesche Regierungsbeamten.
* [[2006]]: [[Jean-François Revel]], franséische Philosoph, Schrëftsteller a Journalist.
* [[2007]]: [[Gordon Scott]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[2015]]: [[Ben E. King]], US-amerikanesche Sänger.
* 2015: [[Patachou]], franséisch Sängerin a Schauspillerin.
* [[2017]]: [[Lorna Gray]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[2019]]: [[Anémone (Schauspillerin)|Anémone]], franséisch Schauspillerin.
* 2019: [[Peter Mayhew]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[2022]]: [[André Elvinger]], lëtzebuergesche Jurist.
* [[2024]]: [[Paul Auster]], US-amerikanesche Schrëftsteller.
* [[2026]]: [[Georg Baselitz]], däitsch-éisträichesche Moler a Sculpteur.

== Feierdeeg ==

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|30 April|{{PAGENAME}}}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Dag am Abrëll| 30]]</text>
      <sha1>fnsypq43h25no08wgchws50igu9ltsr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676561</id>
      <parentid>2676493</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T23:08:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dostojewskij</username>
        <id>25000</id>
      </contributor>
      <comment>/* Gebuer */ + [[Filipp Bedrossowitsch Kirkorow]]</comment>
      <origin>2676561</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7601" sha1="qwomsokghjvw954vheuvjom3cilows3" xml:space="preserve">{{Mountkalenner}}
Den '''30. Abrëll''' ass den 120. Dag (121. am [[Schaltjoer]]) vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]].

== Evenementer ==
* [[1598]]: D'[[Edikt vun Nantes]] garantéiert de [[Frankräich|franséische]] [[Protestantismus|Protestanten]] ([[Huguenot|Hugenotten]]) d'Reliounsfräiheet.
* [[1789]]: De [[George Washington]] gëtt als éischten [[Vereenegt Staate vun Amerika|US-President]] vereedegt.
* 1789: Frankräich: Zu [[Versailles]] gëtt d'[[Société des amis de la Constitution]] gegrënnt. Opstand zu [[Marseille]] bei dem e Kommandant vun engem Fort ëm d'Liewe kënnt.
* [[1803]]: D'[[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]] kafe [[Louisiana]] vu Frankräich of.
* [[1812]]: Louisiana gëtt als 18. Bundesstaat an d'Vereenegt Staate vun Amerika opgeholl.
* [[1945]]: Den [[Adolf Hitler]] an d'[[Eva Braun]] brénge sech ëm.
* [[1975]]: Fall vu [[Ho-Chi-Minh-Stad|Saigon]], Enn vum [[Vietnamkrich]].
* [[1980]]: D'[[Beatrix vun Holland|Beatrix vun Oranien-Nassau]] gëtt Kinnigin vun Holland.
* [[2004]]: Ëmbenennung vun der ''Federatioun vu Liberalen an Demokratesche Parteien an Europa'' an d'''[[Allianz vun de Liberalen an Demokrate fir Europa (Partei)|Allianz vun de Liberalen an Demokrate fir Europa]]''
===Sport===
* [[1939]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert zu [[Arel]] 0:3 géint Belsch.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=97 D'Detailer vum Foussballlännermatch Belsch-Lëtzebuerg den 30. Abrëll 1939 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[1961]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] 1:2 géint Italien. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Paul May (Foussballspiller)|Paul May]] geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=181 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Italien, vum 30. Abrëll 1961 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[1987]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 1988]], 1:4 géint Bulgarien. De Gol fir d'Lëtzebuerger Huet de [[Roby Langers]] geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=8845 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Bulgarien den 30. Abrëll 1987 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[1997]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Moskau]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 1998]], 0:3 géint Russland.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=10709 D'Detailer vum Foussballlännermatch Russland-Lëtzebuerg den 30. Abrëll 1997 op der Websäit vun European Football.info]&lt;/ref&gt;
* [[2003]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Budapest]] 1:5 géint Ungarn. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Jeff Strasser]] geschoss.&lt;ref&gt;[http://www.eu-football.info/_match.php?id=607 D'Detailer vum Foussballlännermatch Ungarn-Lëtzebuerg den 30. Abrëll 2003 op der Websäit vun European Football.info]&lt;/ref&gt;

== Gebuer ==
&lt;gallery&gt;
Fichier:1662 Mary II.jpg|[[Mary II. vun England|Mary II.]]
Fichier:Carl Friedrich Gauss.jpg|[[Carl Friedrich Gauß]]
Fichier:Bain_News_Service_-_Franz_Lehár.jpg|Franz Lehár
Fichier:Juliana 1959.jpg|Juliana
Fichier:King Carl XVI Gustaf at National Day 2009 Cropped4.jpg|Karl Gustaf
Fichier:Jane Campion.jpg|Jane Campion
&lt;/gallery&gt;

* [[1651]]: [[Jean-Baptiste de La Salle]], franséische Pedagog an Uerdensgrënner.
* [[1662]]: [[Mary II. vun England|Mary II.]], brittesch Kinnigin.
* [[1777]]: [[Carl Friedrich Gauß]], däitsche Mathematikeren, Astronom, Geodet a Physiker.
* [[1810]]: [[Charles-Frédéric Mersch]], lëtzebuergeschen Ingenieur a Professer.
* [[1848]]: [[Pierre Funck (Architekt)|Pierre Funck]], lëtzebuergeschen Architekt.
* [[1867]]: [[Willy Goergen]], Lëtzebuerger Schrëftsteller.
* [[1870]]: [[Franz Lehár]], éisträich-ungaresche Komponist.
* [[1883]]: [[Jaroslav Hašek]], tschechesche Schrëftsteller.
* [[1888]]: [[Rita Reining]], lëtzebuergesch Sculptrice.
* [[1893]]: [[Joachim von Ribbentrop]], däitschen Diplomat a Politiker.
* [[1899]]: [[Lucie Mannheim]], däitsch Schauspillerin.
* [[1902]]: [[Nicolas Engel]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* [[1909]]: [[Juliana vun Holland|Juliana vun Oranien-Nassau]], Kinnigin vun Holland.
* 1909: [[René Deltgen]], Lëtzebuerger Schauspiller.
* [[1910]]: [[Evy Friedrich]], Lëtzebuerger Cineast a Filmkritiker.
* [[1923]]: [[Percy Heath]], US-amerikaneschen Jazz-Bassist.
* [[1925]]: [[Mady Nurenberg-Reuter]], lëtzebuergesch Lokalpolitikerin a Resistenzlerin.
* [[1926]]: [[Cloris Leachman]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[1928]]: [[Peter Carsten]], däitsche Schauspiller.
* [[1929]]: [[Klausjürgen Wussow]], däitsche Schauspiller.
* [[1931]]: [[Adriana Asti]], italieenesch Schauspillerin.
* [[1940]]: [[Burt Young]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[1944]]: [[Rudi Assauer]], däitsche Foussballprofi a -manager.
* [[1946]]: [[Carl XVI. Gustaf vu Schweden|Carl XVI. Gustaf]], Kinnek vu Schweden.
* [[1949]]: [[António Guterres]], portugisesche Politiker an UNO-Generalsekretär.
* [[1952]]: [[Jacques Audiard]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur.
* [[1954]]: [[Jane Campion]], neiséilännesch Regisseurin.
* [[1956]]: [[Danielle Grosbusch]], lëtzebuergesch Graveuse a Molerin.
* 1956: [[Lars von Trier]], dänesche Filmregisseur.
* [[1959]]: [[Stephen Harper]], kanadesche Politiker.
* [[1967]]: [[Filipp Bedrossowitsch Kirkorow]], russesch-bulgaresche Popsänger.
* [[1975]]: [[Alija Bešić]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[1981]]: [[Max Hahn]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[1984]]: [[Stéphanie Weydert]], lëtzebuergesch Politikerin.
* [[1986]]: [[Lynn Ruppert]], lëtzebuergesch Foussballspillerin.

== Gestuerwen ==
* [[1784]]: [[Franz Karl von Velbrück]], Prënzbëschof vu Léck.
* [[1847]]: [[Karl-Ludwig vun Habsburg-Loutrengen]].
* [[1883]]: [[Édouard Manet]], franséische Moler.
* [[1891]]: [[Joseph Leidy]], US-amerikaneschen Dokter (Medezin), Zoolog a Paleontolog.
* [[1928]]: [[Maurice Pescatore]], lëtzebuergeschen Industriellen a Politiker.
* [[1945]]: [[Adolf Hitler]], däitsche ''Reichskanzler'', Diktator a Krichsverbriecher.
* [[1956]]: [[Alben W. Barkley]], US-amerikanesche Politiker.
* [[1970]]: [[Inger Stevens]], schweedesch-US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[1972]]: [[Gia Scala]], englesch Schauspillerin.
* [[1983]]: [[Muddy Waters]], US-amerikanesche Bluesmuseker.
* [[1986]]: [[Robert Stevenson (Filmregisseur)|Robert Stevenson]], brittesche Filmregisseur.
* [[1989]]: [[Sergio Leone]], italieenesche Filmregisseur.
* [[2002]]: [[Lucien Wercollier]], Lëtzebuerger Sculpteur.
* [[2004]]: [[Boris Pergamenschikov]], russeschen Cellist.
* 2004: [[Fuad Rouhani]], iranesche Regierungsbeamten.
* [[2006]]: [[Jean-François Revel]], franséische Philosoph, Schrëftsteller a Journalist.
* [[2007]]: [[Gordon Scott]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[2015]]: [[Ben E. King]], US-amerikanesche Sänger.
* 2015: [[Patachou]], franséisch Sängerin a Schauspillerin.
* [[2017]]: [[Lorna Gray]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[2019]]: [[Anémone (Schauspillerin)|Anémone]], franséisch Schauspillerin.
* 2019: [[Peter Mayhew]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[2022]]: [[André Elvinger]], lëtzebuergesche Jurist.
* [[2024]]: [[Paul Auster]], US-amerikanesche Schrëftsteller.
* [[2026]]: [[Georg Baselitz]], däitsch-éisträichesche Moler a Sculpteur.

== Feierdeeg ==

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|30 April|{{PAGENAME}}}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Dag am Abrëll| 30]]</text>
      <sha1>qwomsokghjvw954vheuvjom3cilows3</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1938</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2404</id>
    <revision>
      <id>2676491</id>
      <parentid>2663457</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T15:02:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>/* Gebuer */ Georg Baselitz</comment>
      <origin>2676491</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19614" sha1="7fhcc9qs4r4nwy6xyg1zirso1ctqnrf" xml:space="preserve">{{Artikel Joer}}

[[Fichier:Bundesarchiv Bild 146-1985-083-11, Anschluss Österreich, Innsbruck.jpg|thumb|12. Mäerz: ''Anschluss'' vun Éisträich un d'Däitscht Räich (hei: Amarsch vun der Wehrmacht zu Innsbruck).]]

[[Fichier:Deutschesreich1939.png|thumb|D'Däitscht Räich no der Annexioun (hellblo) vun Éisträich an dem Sudenteland.]] 
== Evenementer ==
=== Europa ===
* ''uechtert d'Joer:'' De [[Spuenesche Biergerkrich]] dauert un.
* {{1. Januar}}: Am Däitsche Räich gi jiddesch Dokteren aus dem Krankekeesesystem ausgeschloss; d'Patiente kréien e Besuch bei hinnen net méi rembourséiert.
* {{1. Januar}}: Judden an Däitschland däerfe keen Eenzelhandelsgeschäft oder Handwierksbetrib méi féieren.
* {{5. Januar}}: Per Gesetz musse Judden an Däitschland en &quot;typesch jiddeschen&quot; Numm droen.
* {{4. Februar}}: Den [[Adolf Hitler]] ernennt sech selwer zum ''Oberbefehlshaber'' vun der däitscher [[Wehrmacht]].
* [[15. Februar]]: Bei enger Regierungsëmbildung an [[Éisträich]] kommen d'Nationalsozialisten [[Arthur Seyß-Inquart]] an [[Edmund Glaise-Horstenau]] an d'Regierung.
* [[20. Februar]]: [[Bündnerromanesch]] gëtt véiert Landessprooch an der [[Schwäiz]].
* [[11. Mäerz]]: Den éisträichesche [[Bundeskanzler (Éisträich)|Bundeskanzler]] [[Kurt Schuschnigg]] trëtt zeréck. Den Nationalsozialist [[Arthur Seyß-Inquart]] forméiert eng nei Regierung.
* [[12. Mäerz]]: Däitsch Truppe besetzen [[Éisträich]]. Offiziell sinn 99&amp;nbsp;% vun der Bevëlkerung fir den ''[[Anschluss]]''.
* [[21. Mee]]: D'tschechoslowakesch Regierung mobilisiéert d'Arméi.
* [[25. Juni]]: Den Dichter [[Douglas Hyde]] gëtt deen éischte President vun [[Irland
* {{8. August}}: Zu [[Mauthausen]] gëtt dat éischt [[Konzentratiounslager|KZ]] an Éisträich gebaut.
* [[17. September]]: Op Uerder vum Hitler gëtt d'''Sudetendeutsches Freikorps'' gegrënnt, dat an de Wochen drop an der [[Sudetenkris]] staatlech Ariichtunge vun der Tschechoslowakei iwwerfält.
* [[27. September]]: Jiddesch Affekoten an Däitschland verléieren op den 30. November 1938 hir Autorisatioun fir ze schaffen.
* [[29. September]]: ''[[Münchener Ofkommes]]'': D'[[Tschechoslowakei]] gëtt gezwongen, d'Sudetengebidder un Däitschland ofzetrieden. [[Frankräich]], [[Vereenegt Kinnekräich|Groussbritannien]] an [[Italien|Italie]] stëmmen dëser [[Annexioun]] zou.
* {{1. Oktober}}: däitsch Truppe marschéieren an d'Sudeteland an.
* [[27. Oktober]]: 17.000 polnesch Judden, déi an Däitschland liewen, ginn a [[Polen]] deportiert.
* {{9. November}}: [[Reichspogromnacht|&quot;Reichskristallnacht&quot;]] an Däitschland; 400 [[Synagog]]e ginn a Brand gestach, iwwer 7000 [[Juddentum|jiddesch]] Geschäfter ginn ausgeraibert a ronn 30000 Judde ginn a [[Konzentratiounslager]]e verschleeft.
* [[12. November]]: ''[[Verordnung zur Ausschaltung der Juden aus dem deutschen Wirtschaftsleben]];'' D'&quot;''[[Ariséierung]]''&quot;. ass ofgeschloss.
* [[14. November]]: Jiddesch Schüler däerfen an Däitschland net méi an d'Schoul goen.

=== Afrika ===

=== Amerika ===

==== USA ====
*[[30. Oktober]]: D'Radiossendung vum [[Lauschterspill]] ''Krich vun de Welten'' nom Roman vum [[H. G. Wells]] vum [[Orson Welles]] an dem ''Mercury Theatre on the Air'' op [[CBS]] léist an den USA Panik aus.

==== Südamerika ====

=== Asien ===
*''uechtert d'Joer'': [[Zweete Japanesch-Chineesesche Krich]].
* [[12. Juli]]: [[Sowjetunioun|Sowjetesch]] Truppe besetzen een Deel vum [[japan]]esche [[Vasallestaat]] [[Mandschukuo]] (Mandschurei).

=== Ozeanien &amp; Pazifik ===

=== Arabesch Welt ===

== Konscht a Kultur ==

=== Molerei ===

=== Literatur ===

* [[Edmond Dune]], ''Révélations''.

=== Musek ===

== Wëssenschaft an Technik ==

== Sport ==
* [[16. Januar]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] verléiert an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] 0:6 géint Ungarn.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=6145 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Ungarn de 16. Januar 1938 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[30. Januar]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg 0:4 géint Frankräich.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=90 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Frankräich den 30. Januar 1938 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[13. Mäerz]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 1938]], 2:3 géint Belsch. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de [[Camille Libar]] an de [[Gusty Kemp]] geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=6145 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Belsch den 13. Mäerz 1938 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[20. Mäerz]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Wuppertal]] 1:2 géint Däitschland. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de Camille Libar geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=6133 D'Detailer vum Foussballlännermatch Däitschland-Lëtzebuerg den 20. Mäerz 1938 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[24. Abrëll]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Arel]] 3:9 géint Belsch. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de Camille Libar (2) an de [[Paul Feller (1918)|Paul Feller]] geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=91 D'Detailer vum Foussballlännermatch Belsch-Lëtzebuerg de 24. Abrëll 1938 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[15. Mee]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Mailand]] 0:4 géint Italien.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=92 D'Detailer vum Foussballlännermatch Italien-Lëtzebuerg de 15. Mee 1938 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;
* [[18. September]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt an der Stad Lëtzebuerg 2:1 géint Schwäiz. Déi zwéi Goler fir d'Lëtzebuerger huet de [[Camille Meyer]] geschoss.&lt;ref&gt;[http://eu-football.info/_match.php?id=94 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Schwäiz den 18. September 1938 op der Websäit vun European Football]&lt;/ref&gt;

== Gebuer ==
* {{2. Januar}}: [[Mireille Delannoy]], Presentatrice bei Télé Luxembourg.
* {{3. Januar}}: [[Jean Milmeister]], lëtzebuergesche Lokalhistoriker.
* {{5. Januar}}: [[Juan Carlos I. vu Spuenien|Juan Carlos I.]], Kinnek vu Spuenien.
* {{6. Januar}}: [[Adriano Celentano]], italieenesche Sänger a Schauspiller.
* {{7. Januar}}: [[Roland Topor]], franséischen Auteur, Schauspiller a Moler.
* [[10. Januar]]: [[Donald E. Knuth]], US-amerikaneschen Informatiker.
* [[12. Januar]]: [[Lewis Fiander]], australesche Schauspiller.
* [[13. Januar]]: [[Richard Anthony]], franséische Sänger.
* [[14. Januar]]: [[Josy Braun]], lëtzebuergesche Schrëftsteller.
* 14. Januar: [[Nelly Moia]], lëtzebuergesch Schrëftstellerin a Fotografin.
* 14. Januar: [[Giorgia Moll]], italieenesch Schauspillerin.
* [[19. Januar]]: [[Rita Renoir]], franséisch Schauspillerin a Stripteaserin. 
* [[23. Januar]]: [[Georg Baselitz]], däitsch-éisträichesche Moler a Sculpteur. 
* [[25. Januar]]: [[Etta James]], US-amerikanesch Sängerin.
* [[26. Januar]]: [[Henry Jaglom]], englesche Schauspiller a Filmregisseur.
* [[29. Januar]]: [[Françoise Brion]], franséisch Schauspillerin.
* [[30. Januar]]: [[Islom Karimov]], usbekesche Politiker.
* [[31. Januar]]: [[Beatrix vun Holland]].
*{{2. Februar}}: [[André Scheuer]], lëtzebuergesche Mathematiker a Lycéesprofesser.
*{{0}}2. Februar: [[François Beukelaers]], belsche Schauspiller.
*{{3. Februar}}: [[Tony Marshall]]: däitsche Schlagersänger.
* {{9. Februar}}: [[Fred Williams]], däitsche Schauspiller.
* [[11. Februar]]: [[Manuel Noriega]], panamaeschen Offizéier a Politiker.
* [[13. Februar]]: [[Oliver Reed]], englesche Schauspiller.
* [[14. Februar]]: [[Jean-François Adam]], franséische Schauspiller a Regisseur.
* [[16. Februar]]: [[Gilbert Meylender]], lëtzebuergesch Foussballspiller.
* [[18. Februar]]: [[István Szabó]], ungaresche Filmregisseur.
* [[21. Februar]]: [[Bobby Charles]], US-amerikanesche Sänger a Komponist.
* [[22. Februar]]: [[Alain Atten]], lëtzebuergeschen Historiker an Auteur.
* 22. Februar: [[Karin Dor]], däitsch Schauspillerin.
* [[23. Februar]]: [[Paul Morrissey]], US-amerikanesche Filmregisseur.
* 23. Februar: [[Jiří Menzel]], tschechesche Filmregisseur a Schauspiller.
* [[27. Februar]]: [[Pascale Petit]], franséisch Schauspillerin.
* [[28. Februar]]: [[Klaus Staeck]], däitsche Graphiker.
* {{3. Mäerz}}: [[Bruno Bozzetto]], italieenesche Filmregisseur.
* {{4. Mäerz}}: [[Alpha Condé]], guineeësche Politiker a Staatspresident.
* [[10. Mäerz]]: [[Marina Vlady]], franséisch Schauspillerin.
* [[11. Mäerz]]: [[Christian Wolff (Schauspiller)|Christian Wolff]], däitsche Schauspiller.
* [[15. Mäerz]]: [[Claude Michaud]], kanadesche Schauspiller.
* 15. Mäerz: [[Hans-Erich Volkmann]], däitschen Historiker.
* [[21. Mäerz]]: [[Fritz Pleitgen]], däitsche Journalist Tëlees-Intendant.
* [[24. Mäerz]]: [[Jean-Pierre Coffe]], franséische Journalist, Auteur a Kritiker.
* [[27. Mäerz]]: [[Hansjörg Schneider]], Schwäizer Schrëftsteller.
* {{1. Abrëll}}: [[Ali MacGraw]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* {{8. Abrëll}}: [[Kofi Annan]], Generalsekretär vun de Vereenten Natiounen, Friddensnobelpräisdréier.
* {{9. Abrëll}}: [[Wiktor Stepanowitsch Tschernomyrdin]], russesche Politiker.
* [[15. Abrëll]]: [[Claudia Cardinale]], italieenesch Filmschauspillerin.
* [[17. Abrëll]]: [[Richard Marquand]], walisesche Filmregisseur.
* 17. Abrëll: [[Perrette Pradier]], franséisch Schauspillerin a Synchronspriecherin.
* [[20. Abrëll]]: [[Guy Wagner]], lëtzebuergeschen Auteur.
* 20. Abrëll: [[René Schneider]], lëtzebuergesche Foussballspiller an -trainer.
* [[22. Abrëll]]: [[Pilo Fonck]], lëtzebuergesche Sportjournalist.
* [[22. Abrëll]]: [[Issey Miyake]], japanesche Moudendesigner.
* [[28. Abrëll]]: [[Gerlinde Locker]], éisträichesch Schauspillerin.
* [[29. Abrëll]]: [[Georges Calteux]], lëtzebuergesche Konschterzéier an Denkmalschützer.
* {{2. Mee}}: [[Moshoeshoe II.]], Kinnek vu Lesotho.
* {{4. Mee}}: [[Franz Ludwig Schenk von Stauffenberg]], däitsche Politiker.
* {{5. Mee}}: [[Mijanou Bardot]], franséisch Schauspillerin.
* {{0}}5. Mee: [[Jerzy Skolimowski]], polnesche Filmregisseur, Dréibuchauteur a Schauspiller.
* {{7. Mee}}: [[Ivan Rassimov]], italieenesche Schauspiller.
* {{0}}7. Mee: [[René Wagner]], lëtzebuergesche Schwëmmer.
* {{8. Mee}}: [[Jean Giraud]], franséische Comic-Auteur an -Zeechner.
* [[12. Mee]]: [[Ayaz Mütəllibov]], aserbaidjanesche Politiker.
* [[15. Mee]]: [[Mireille Darc]], franséisch Schauspillerin.
* [[16. Mee]]: [[François Schanen]], franséische Sproochwëssenschaftler.
* [[21. Mee]]: [[Urs Widmer]], Schwäizer Schrëftsteller.
* [[30. Mee]]: [[Pierre Bohler]], lëtzebuergeschen Architekt.
* {{1. Juni}}: [[Jean-Pierre Sintges]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* [[10. Juni]]: [[Rob Krier]], lëtzebuergeschen Architekt.
* [[23. Juni]]: [[Alain Georges]], lëtzebuergesche Finanzexpert.
* [[25. Juni]]: [[Duilio Del Prete]], italieenesche Schauspiller. 
* [[27. Juni]]: [[Shirley Anne Field]], englesch Schauspillerin.
* [[28. Juni]]: [[Leon Panetta]], US-amerikanesche Politiker.
* {{1. Juli}}: [[Nico Thurm]], lëtzebuergesche Moler.
* {{4. Juli}}: [[Bill Withers]], US-amerikanesche Komponist a Sänger.
* {{9. Juli}}: [[Brian Dennehy]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[14. Juli]]: [[Robert Thillen]], lëtzebuergesche Basketballspiller an -trainer.
* [[18. Juli]]: [[Paul Verhoeven (hollännesche Filmregisseur)|Paul Verhoeven]], hollännesche Filmregisseur
* [[20. Juli]]: [[Diana Rigg]], brittesch Schauspillerin.
* [[20. Juli]]: [[Natalie Wood]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[23. Juli]]: [[Götz George]], däitsche Schauspiller.
* [[27. Juli]]: [[Terence Stamp]], englesche Schauspiller.
* [[28. Juli]]: [[Luis Aragonés]], spuenesche Foussballspiller an -trainer.
* 28. Juli: [[Alberto Fujimori]], peruanesche Politiker, President vu Peru 1990–2000.
* [[29. Juli]]: [[Klaus Töpfer]], däitsche Politiker.
* [[31. Juli]]: [[Marion Game]], franséisch Schauspillerin.
* {{1. August}}: [[Rolph Ketter]], lëtzebuergesche Journalist a Schrëftsteller.
* {{3. August}}: [[Ingrid Caven]], däitsch Schauspillerin.
* {{0}}3. August: [[Jules Zambon]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* {{7. August}}: [[Verna Bloom]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[10. August]]: [[Grit Boettcher]], däitsch Schauspillerin.
* [[17. August]]: [[Jean Hardt]], lëtzebuergesche Foussballspiller.
* [[16. August]]: [[Rocco Granata]], belsche Sänger.
* [[21. August]]: [[Kenny Rogers]], US-amerikanesche Sänger a Schauspiller.
* [[25. August]]: [[Frederick Forsyth]], brittesche Schrëftsteller.
* 25. August: [[Guy Gilles]], franséische Filmregisseur, Dréibuchauteur a Schauspiller.
* [[28. August]]: [[Marie-Thérèse Gantenbein-Koullen]], lëtzebuergesch Politikerin.
* [[29. August]]: [[Elliott Gould]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 29. August: [[Edmond Freess]], franséische Filmregisseur a Moler.
* {{1. September}}: [[Guy Kirsch]], lëtzebuergeschen Ekonomist a Sozialwëssenschaftler.
* {{2. September}}: [[Giuliano Gemma]], italieenesche Schauspiller.
* {{0}}2. September: [[Jany Clair]], franséisch Schauspillerin.
* {{7. September}}: [[Jean Mischo]], lëtzebuergesche Jurist an Diplomat.
* [[10. September]]: [[Karl Lagerfeld]], däitsche Moud-Createur a Fotograf.
* [[14. September]]: [[Nicol Williamson]], brittesche Schauspiller.
* [[15. September]]: [[James W. Christy]], US-amerikaneschen Astronom.
* [[16. September]]: [[David Benedictus]], englesche Schrëftsteller.
* [[23. September]]: [[Cornel Meder]], lëtzebuergeschen Auteur an Editeur.
* 23. September: [[Jean-Claude Mézières]], franséische Comicszeechner.
* 23. September: [[Maria Perschy]], éisträichesch Schauspillerin.
* 23. September: [[Romy Schneider]], éisträichesch Schauspillerin.
* [[26. September]]: [[Raoul Cauvin]], belschen Zeenarist fir Bande-dessinéeën. 
* [[28. September]]: [[Ben E. King]], US-amerikanesche Sänger.
* [[29. September]]: [[Wim Kok]], holännesche Politiker.
* [[30. September]]: [[Ulrich Rückriem]], däitsche Sculpteur.
* {{1. Oktober}}: [[Stella Stevens]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* {{3. Oktober}}: [[Eddie Cochran]], US-amerikanescher Rock'n'Roll-Star.
* {{4. Oktober}}: [[Sophie Hardy]], franséisch Schauspillerin.
* {{5. Oktober}}: [[Peter Dussmann]], däitsche Geschäftsmann an Entreprener.
* {{6. Oktober}}: [[André Biver (Politiker)|André Biver]], lëtzebuergesche Buergermeeschter an Deputéierten.
* {{9. Oktober}}: [[Heinz Fischer]], éisträichesche Politiker a Bundespresident.
* [[13. Oktober]]: [[Guy Aach]], lëtzebuergesche Geschäftsmann. 
* 13. Oktober: [[Christiane Hörbiger]], éisträichesch Schauspillerin. 
* 13. Oktober: [[Camille Perl]], lëtzebuergesche Geeschtlechen a Prelat am Vatikan.
* [[20. Oktober]]: [[Kathy Kirby]], brittesch Popsängerin.
* [[21. Oktober]]: [[James E. Gunn]], US-amerikaneschen Astrophysiker.
* [[26. Oktober]]: [[Bernadette Lafont]], franséisch Schauspillerin.
* [[29. Oktober]]: [[Ellen Johnson Sirleaf]], liberianesch Politikerin an Ekonomistin.
* [[30. Oktober]]: [[Jean-Pierre Kalfon]], franséische Schauspiller.
* 30. Oktober: [[Ed Lauter]], US-amerikanesche Schauspiller.
* {{2. November}}: [[Sophia vu Griicheland]], Kinnigin vu Spuenien.
* {{5. November}}: [[Joe Dassin]], franséische Sänger.
* {{8. November}}: [[Murtala Mohammed]], Militärdiktator a Staatspresident vun Nigeria.
* [[10. November]]: [[Michael Schultz]], US-amerikanesche Filmregisseur.
* [[12. November]]: [[Benjamin Mkapa]], tansanesche Politiker.
* [[13. November]]: [[Jean Seberg]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* 13. November: [[Clay T. Whitehead]], US-amerikanesche Geschäftsmann a Conseiller am Satellittewiesen.
* [[23. November]]: [[Herbert Achternbusch]], däitsche Filmregisseur.
* [[27. November]]: [[Pasquale Squitieri]], italieenesche Filmregisseur.
* [[28. November]]: [[André Haagen]], Moler an Architekt.
* [[29. November]]: [[Michel Duchaussoy]], franséische Schauspiller.
* [[30. November]]: [[Jean Eustache]], franséische Filmregisseur.
* {{5. Dezember}}: [[J. J. Cale]], US-amerikanesche Museker.
* [[11. Dezember]]: [[McCoy Tyner]], US-amerikaneschen Jazzpianist.
* [[12. Dezember]]: [[Michel Orso]], franséische Komponist a Sänger.
* [[13. Dezember]]: Heinz Georg Kramm, bekannt als [[Heino]], däitsche Schlagersänger.
* 13. Dezember: [[Ady Jung]], lëtzebuergesche Geschäftsmann a Politiker.
* [[15. Dezember]]: [[Nico Pleimling]], lëtzebuergesche Vëlossportler.
* [[16. Dezember]]: [[Liv Ullmann]], norwegesch Schauspillerin.
* [[27. Dezember]]: [[Rolf Wolfshohl]], däitsche Vëlossportler.
* [[29. Dezember]]: [[Jon Voight]], US-amerikanesche Schauspiller.
*? [[Derviş Eroğlu]], tierkesch-zypresche Politiker.
*? [[Sidi Mohamed Ould Cheikh Abdallahi]], mauretanesche Politiker.

== Gestuerwen ==
* {{8. Januar}}: [[Christian Rohlfs]], däitsche Moler.
* [[17. Januar]]: [[William Henry Pickering]], amerikaneschen Astronom.
* [[21. Januar]]: [[Georges Méliès]], franséische Varieté-Kënschtler a Filmpionéier.
* {{4. Februar}}: [[Dominique Heckmes]], lëtzebuergesche Musekskritiker a Komponist vu Kierchemusek.
* {{7. Februar}}: [[Gustave Wilhelmy]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[12. Februar]]: [[Jules Keiffer]], lëtzebuergeschen Auteur a Politiker.
* [[21. Februar]]: [[George Ellery Hale]], US-amerikaneschen Astronom.
* {{1. Mäerz}}: [[Gabriele D'Annunzio]], italieenesche Schrëftsteller.
* [[19. Mäerz]]: [[Nikolai Iwanowitsch Bucharin]], russesche Politiker, marxisteschen Ekonomist a Philosoph-
* [[27. Mäerz]]: [[William Stern]], däitsche Psycholog.
* {{7. Abrëll}}: [[Suzanne Valadon]], franséisch Molerin.
* [[18. Abrëll]]: [[Heinrich Brändli]], Schwäizer Ingenieur an Universitéitsprofesser.
* {{4. Mee}}: [[Kanō Jigorō]], japanesche Judoka.
* {{0}}4. Mee: [[Carl von Ossietzky]], Journalist a Redakter (&quot;Die Weltbühne&quot;), Friddensnobelpräisdréier.
* [[14. Mee]]: [[Jean Schaack-Wirth|Jean Schaack]], lëtzebuergesche Schneider an Zeitungsediteur.
* [[23. Mee]]: [[Joseph Steichen]], lëtzebuergesche Jurist a President vum Staatsrot.
* [[27. Mee]]: [[Ernest Leclère]], lëtzebuergesche Politiker an Affekot.
* {{1. Juni}}: [[Ödön von Horváth]], éisträichesch-ongresche Schrëftsteller.
* {{8. Juni}}: [[Édouard Wolff (1851)|Édouard Wolff]], lëtzebuergesche Riichter.
* [[14. Juni]]: [[William Wallace Campbell]], US-amerikaneschen Astronom.
* [[15. Juni]]: [[Ernst Ludwig Kirchner]], däitsche Moler.
* [[24. Juni]]: [[Jean-Baptiste Wercollier]], lëtzebuergesche Sculpteur.
* [[13. Juli]]: [[Emil Kirdorf]], däitschen Industriellen.
* [[18. Juli]]: [[Marie vun Edinburgh]], Kinnigin vu Rumänien.
* [[22. Juli]]: [[Valentin Noesen]], lëtzebuergeschen Entreprener a Politiker.
* [[27. August]]: [[Guillaume Soisson]], lëtzebuergeschen Ingenieur a Politiker.
* {{2. Oktober}}: [[Mathias Ley]], lëtzebuerhesche Politiker.
* [[24. Oktober]]: [[Ernst Barlach]], däitsche Sculpteur, Graphiker an Dichter.
* [[10. November]]: [[Mustafa Kemal Atatürk]], Staatsgrënner an éischte President vun der Republik Tierkei.
* [[10. Dezember]]: [[Paul Morgan]], éisträichesche Schauspiller.
* [[15. Dezember]]: [[Edmond Knaff]], lëtzebuergeschen Dokter an Auteur.
* [[25. Dezember]]: [[Karel Čapek]], tschecheschen Auteur.
* [[Frigyes Karinthy]], ungaresche Schrëftsteller.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Referenzen}}</text>
      <sha1>7fhcc9qs4r4nwy6xyg1zirso1ctqnrf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Frankräich</title>
    <ns>0</ns>
    <id>2755</id>
    <revision>
      <id>2676564</id>
      <parentid>2652197</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T04:49:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2676564</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19733" sha1="5xrc6bl2wl2hyxbclbv5v2oi2g2hpap" xml:space="preserve">{{Infobox Land
 | Numm = Franséisch Republik &lt;br&gt; République française
 | Fändel = Flag of France (1794–1815, 1830–1974, 2020–present).svg{{!}}border
 | Fändel Bildbreet=
 | Fändel Artikel = Fändel vu Frankräich
 | Wopen = Armoiries république française.svg
 | Wope Breet =
 | Wopen Artikel = Wope vu Frankräich
 | National Devise = Liberté, Égalité, Fraternité&lt;br&gt;(&quot;Fräiheet, Gläichheet, Bridderlechkeet&quot;)
 | Kaart= EU-France.svg
 | Kaart Breet =
 | Offiziell Sprooch = [[Franséisch]]
 | Haaptstad = [[Paräis]]
 | Haaptstad Awunner =
 | Haaptstad Koordinaten =
 | Staatsform = [[Republik]]
 | Landeschef Titel = President
 | Landeschef = {{wikidata|property|linked|P35}}
 | Regierungschef Titel = Premierminister
 | Regierungschef = {{wikidata|property|linked|P6}}
 | Total Fläch= 551 691 &lt;ref name=&quot;insee&quot;&gt;Fläch vun der ''France métropolitaine'' mat enger geschater Populatioun vun 65.834.836 (01/2023). Mat den ''Départements d'outre-mer '' huet Frankräich 643&amp;nbsp;801&amp;nbsp;km² an 68&amp;nbsp;042&amp;nbsp;591 Awunner.&lt;/ref&gt; 
 | Fläch Plaz =
 | Waasserfläch =
 | Bevëlkerung = 68.373.433 &lt;ref name=&quot;insee&quot; /&gt;
 | Bevëlkerung Plaz =
 | Bevëlkerungsdicht = 105
 | Onofhängegkeet =
 | Nationalfeierdag = [[14. Juli]]
 | Nationalhymn = [[La Marseillaise]]&lt;br&gt;[http://upload.wikimedia.org/wikipedia/lb/e/ee/FranceX.ogg (Lauschteren)]
 | Wärung = [[Euro]] (EUR)
 | Zäitzon = +1 (+2 am Summer)
 | Internet TLD = [[.fr]]
 | Telefonsprefix = +33
 | Notizen =
 | Extra Bild = Satellite image of France in August 2002.jpg
 | Extra Bild2 =
}}
'''Frankräich''' (amtlech: ''République française, Franséisch Republik'') ass en [[Demokratie|demokrateschen]], zentralisteschen [[Eenheetsstaat]] am Weste vun [[Europa (Kontinent)|Europa]]. Frankräich huet Grenze mat der [[Belsch]], [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]], [[Däitschland]], der [[Schwäiz]], [[Italien]], [[Monaco]], [[Spuenien]] an [[Andorra]]. D'Küste vu Frankräich ginn iwwer den [[Atlantik]] mam [[Äermelkanal]] an d'[[Mëttelmier]]. Nieft dem Territoire an Europa huet Frankräich och eng Partie [[Franséisch Iwwerséigebidder|Iwwerséigebidder]] an der [[Karibik]] (ë.&amp;nbsp;a. d'[[Martinique]], d'[[Guadeloupe]] an een Deel vu [[Saint-Martin (Insel)|Saint-Martin]]), [[Südamerika]] ([[Departement Guyane française|Franséisch Guyane]]), virun der Küst vun [[Nordamerika]] ([[Saint-Pierre-et-Miquelon]]), am [[Indeschen Ozean]] (d'[[Réunion]], d'Insel [[Mayotte]]), am Pazifik ([[Tahiti]], [[Clipperton]], asw.) an an [[Ozeanien]] ([[Nei-Caledonien]], asw.). Ausserdeem erhieft Frankräich en Usproch op en Deel vun der [[Antarktis]] ([[Terre Adélie]] an arktesch Gebidder am déiwe Süde vum Indeschen Ozean (ë.&amp;nbsp;a. d'[[Kerguelen]]-Inselen).

Frankräich ass Grënnungsmember vun der [[UNO]], wou et ee permanente Sëtz am Sécherheetsrot huet, vun der [[EU]] a vun der [[Atlantesch Allianz|Atlantescher Allianz]], respektiv [[NATO]].

== Geographie ==
Am Ganzen huet dat „franséischt Mammeland” an Europa eng Fläch vu 543.965&amp;nbsp;km². Am franséische Landschaftsbild fënnt ee virun allem flaach Géigenden a kleng Hiwwelen am Norden a Westen. De Rescht ass mat [[Bierg]]er bedeckt, Haaptbierger sinn d'[[Pyrenäen]] am Südwesten, de [[Massif central]] an d'[[Alpen]] am Südosten. Den héchste Bierg vu Frankräich - an och héchste Bierg vun den [[Alpen]] - ass de [[Mont Blanc (Alpen)|Mont Blanc]] (4.808 Meter). Wéinst senger Form gëtt Frankräich och ''l'Hexagone'' (Sechseck) genannt.

Déi mat Ofstand wichtegst a gréisst Stad a Frankräich ass d'Haaptstad [[Paräis]] mat ronn 12 Milliounen Awunner an der [[Agglomeratioun]] (Regioun [[Île-de-France]]). D'Groussraim ëm [[Marseille]], [[Lille]] a [[Lyon]] hunn och méi wéi eng Millioun Awunner.

=== Grouss Stied ===
# [[Paräis]] - 2.340.000 am Groussraum 12.350.000
# [[Marseille]] - 850.000 am Groussraum 1.700.000
# [[Lyon]] - 500.000 am Groussraum 2.200.000
# [[Toulouse]] - 450.000 am Groussraum 1.250.000
# [[Nice]] - 345.000 am Groussraum 1.000.000
# [[Nantes]] - 290.000 am Groussraum 900.000
# [[Stroossbuerg]] - 275.000 am Groussraum 770.000
# [[Montpellier]] - 270.000 am Groussraum 570.000
# [[Bordeaux]] - 240.000 am Groussraum 1.150.000
# [[Lille]] - 230 000 am Groussraum 1.150.000
# [[Rennes]] - 210.000 am Groussraum 700.000
{{small|(Awunner Mäerz 2012)}}

{{Méi Info 1|Geographie vu Frankräich}}

== Geschicht ==
[[Fichier:Blason France moderne.svg|left|thumb|150px|Wope vu Frankräich am ''[[Ancien Régime]]''.]]
D'aktuellt Frankräich besteet gréisstendeels aus dem anticke [[Gallien]]. Den Numm kënnt allerdéngs vun engem germanesche Vollek, de [[Franken (Vollek)|Franken]], déi sech op de Lännereie vum [[Réimescht Räich|Réimesche Räich]] néiergelooss hunn.

Eng éischt richteg Dynastie, déi eng Partie Territoire ënner dem ''Regnum Francorum'' vereenegt huet, waren d'[[Merowenger]] mam Kinnek [[Clovis I.|Clovis]] am Joer [[486]]. Ënner sengen Ierwe gouf d'Frankeräich awer nach dacks opgedeelt, duerch d'merowengesch Ierfschaftspolitik no där d'Kinnekräich nom Doud vum Kinnek ënner '''all''' de Jongen opgedeelt gëtt.

Eng zweet Dynastie, d'[[Karolenger]], konnte sech am [[8. Joerhonnert]] behaapten, an ënner dem [[Karel de Groussen|Karel dem Groussen]] koum et zu engem grousse Keeserräich. No sengem Doud gouf d'Räich alt erëm opgedeelt, an aus der ''Francia occidentalis'' gouf dat spéidert Frankräich (d'''Francia orientalis'' gëtt zum haitegen [[Däitschland]]).

D'Karolenger konnte sech nach bis [[987]] um franséischen Troun behaapten, ier d'[[Kapetenger]] mam [[Hugues Capet]] un d'Muecht komm sinn. Nodeem mam [[Philippe IV. vu Frankräich|Philippe IV.]] d'[[Haus Valois|Valois]] um franséischen Troun souzen, si schlussendlech d'[[Bourbonen]] mam [[Henri IV. vu Frankräich|Henri IV.]] d'Kinneke vu Frankräich bis zu der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]] bliwwen.

D'[[19. Joerhonnert]] war vu verschiddene Regimme markéiert, no der [[Convention nationale]], dem [[Directoire]] an dem [[Consulat]] huet sech den [[Napoleon Bonaparte|Napoleon]] zum [[Premier Empire|Keeser]] kréine gelooss. [[1815]] gouf an der sougenannter ''[[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]]'' d'[[Monarchie]] nees agefouert, mä dëse System konnt sech a Frankräich net méi duerchsetzen. No engem [[Second Empire]] sinn d'Fransousen nees zu enger [[Republik]] iwwergaangen, enger Regierungsform déi sech bis haut, mat der [[fënneft Republik|fënnefter Republik]], behaapte konnt.

{{Méi Info 1|Franséisch Geschicht}}

== Politik ==
=== Politesche System ===
Frankräich ass eng [[Zentralismus|zentralistesch]] organiséiert [[Demokratie]] mat engem [[semi-presidentielle Regierungssystem]]. An der [[Constitutioun]] vun der [[Fënneft Republik|V. Republik]] huet de Staatspresident, dee vum Vollek gewielt gëtt, eng staark Positioun. Hien ernennt de Premierminister an (op Rot vum Premierminister) déi aner Ministeren, huet vis-à-vis vu Gesetzesvirschléi vum Parlament e [[Veto]]-Recht, a kann d'Nationalversammlung opléisen. D'Parlament besteet aus zwou Kummeren, der [[Nationalversammlung (Frankräich)|Nationalversammlung]] (''Assemblée nationale'') mat 577 Deputéiert, déi vum Vollek gewielt ginn, an dem indirekt gewielte [[Senat (Frankräich)|Senat]] mat 331 (no der Senatsreform 2010: 346) Memberen.

{{Méi Info 2|Franséisch Politik|Franséisch Regierung}}

=== Aktuell politesch Situatioun ===
Aktuelle President vun der Republik ass den [[Emmanuel Macron]]. Seng Partei [[LREM]] huet och d'Majoritéit an der [[Nationalversammlung (Frankräich)|Nationalversammlung]] (''Assemblée nationale'').

Am [[Senat (Frankräich)|Senat]] hunn d'konservativ Parteien d'Majoritéit, ënner anerem d'[[Les Républicains|Republikaner]].

=== Baussen- a Sécherheetspolitik ===

Frankräich war [[1949]] Grënnungsmember vum [[NATO|Nordatlantiktraité]] a krut militäresche Schutz vun den [[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]]. Wéi [[1958]] den [[Charles de Gaulle|de Gaulle]] un d'Muecht komm ass, hu sech d'Bezéiungen zu den USA, an zu der [[NATO]], déi vun den USA dominéiert gouf, verännert. Ënner der Leedung vum de Gaulle huet sech Frankräich [[1960]] zu enger [[Atommuecht]] entwéckelt, an hat zanter [[1965]] mat der ''Force de Frappe'' och eng [[Atomsträitkraaft]], déi 50 Fligere mat [[Atombomm]]en an den Déngscht opgeholl huet. [[1968]] hat Frankräich schonn 18 Ofschossrampe fir [[Mëttelstreckerakéit]]en opgestallt, déi [[1970]] an [[1971|71]] Atomsprengkäpp kruten. An de [[1970|70er]] Joren huet Frankräich seng Atommuecht och op d'Mier ausgebreet. Véier [[Atom-U-Boot]]er hu jeeweils 16 atomar Mëttelstreckerakéiten.

An der aktueller Baussepolitik beméit sech Frankräich ëm gutt Relatioune mat sengem Noper [[Däitschland]] (&quot;[[Käreuropa]]&quot;) a steet zesumme mat den Däitschen der Virmuechtstellung vun den USA skeptesch géintiwwer. Duerch dës Skepsis ass Frankräich [[1966]] bis [[Mäerz]] [[2009]] aus der militärescher Organisatioun vun der [[NATO]] ausgetrueden, mä ass awer am politeschen Deel weiderhin integréiert bliwwen.

Dobäi kënnt och en Engagement nom Enn vun der [[Kolonie|Kolonialherrschaft]] an [[Afrika]], wou Frankräich bis haut a ville Länner d'Uerdnungsmuecht bliwwen ass. Frankräich ass ausserdeem Member am [[Sécherheetsrot vun de Vereenten Natiounen|UNO-Sécherheetsrot]] mat [[Veto]]recht.

D'[[Doudesstrof]] gouf a Frankräich [[1981]] ofgeschaaft.

{{Méi Info 2|Friemelegioun|Gendarmerie nationale}}

=== Administrativ Ënnerdeelungen ===
{{update}}
[[Fichier:AdministratiounFrankräich.png|thumb|300px|Territorial Administratioun vu Frankräich.]]
Frankräich ass a 26 [[Franséisch Regiounen|Regiounen]] opgedeelt, déi hirersäits nees an 100 [[Lëscht vun de franséischen Departementer|Departementer]] opgespléckt sinn. 22 vun deene Regioune sinn um europäesche Kärland ''(France métropolitaine),'' dorënner och d'Mëttelmierinsel [[Korsika]], déi allerdéngs als ''Collectivité territoriale'' e Sonnerstatus huet. Déi aner véier Regioune bestinn aus jeeweils nëmmen engem Departement a ginn dohier ''Départements et régions d'outre-mer'' (D.R.O.M.) genannt (bis zu der Ännerung vun der Constitutioun am Joer 2003 ''Départements d'outre-mer,'' Ofk. D.O.M.). Am Eenzelen handelt et sech heibäi ëm [[Departement Guadeloupe|Guadeloupe]] (971), [[Departement Martinique|Martinique]] (972), [[Departement Guyane française|Guyane]] (973), [[Departement La Réunion|La Réunion]] (974) a [[Mayotte]] (976)

Donieft gëtt et
* d'Gebittskierperschaft (''Collectivité territoriale,'' Ofk. C.T.) [[Saint-Pierre a Miquelon]] (SPM)
* déi véier [[Franséisch Iwwerséi-Territoiren|Iwwerséi-Territoiren]] (''Territoires d'outre-mer,'' Ofk. T.O.M.) [[Franséisch-Polynesien]] (P), [[Neikaledonien]] (NC), [[Wallis a Futuna]] (WF) an d'[[Franséisch Süd- an Antarktisgebidder]] (''Terres australes et antarctiques françaises,'' T.A.A.F.)
* d'[[Îles éparses]] an d'Insel [[Clipperton]]

D'D.R.O.M. si wéi dat franséischt Kärland Member vun der [[EU]], fir d'T.O.M. gëllt dat net. Gesetzer aus Frankräich gëllen an den T.O.M. nëmme wann dat ausdrécklech ernimmt gëtt.

{{Méi Info 2|Lëscht vun de franséischen Departementer|Lëscht vun de franséische Regiounen}}

== Ekonomie ==

Traditionell ass a Frankräich d'Wirtschaftspolitik vu staarke staatlechen Agrëffer beaflosst. Dobäi spillt virun allem den historesche [[Merkantilismus]] - besonnesch de [[Colbertismus]] - eng wichteg Roll.

Frankräich ass eng sougenannt &quot;''[[Gemëscht Ekonomie]]''&quot;, déi an de leschte Joren ëmmer méi [[Dereguléierung|dereguléiert]] a [[Privatiséierung|privatiséiert]] ginn ass. E staatleche [[Mindestloun]], de ''SMIC'', séchert den Ugestallten e Stonneloun vun 8,03 Euro. Schlësselindustrien, besonnesch d'[[Energiewirtschaft]], sinn ënner staatlecher Kontroll. Frankräich ass e wichtege Produzent vun [[Kärenergie|Atomstroum]], Däitschland zielt zu de gréisste Clienten. A Frankräich ginn ongeféier 80 Prozent vum Elektresch mat Atomkraaftwierker produzéiert. Domat huet Frankräich nieft [[Litauen]] momentan {{small|(Ufank 2005)}} den héchste Prozentsaz un Atomstroumproduktioun op der Welt.

[[Wäin]] steet opgrond vun de ville [[Wäibaugebidder a Frankräich|Wäibaugebidder]] op fënnefter Plaz vun de franséischen Exporter: no Autoen, Fligeren, pharmazeutesche Produiten an Elektronik. Och den [[Tourismus]] spillt eng grouss Roll.

D'[[Bruttoinlandsprodukt]] (BIP) ass an der Moyenne vun 1995 bis 2005 ëm 2,1&amp;nbsp;% pro Joer an d'Luucht gaangen, an huet 2005 de Wäert vun 1.689,4 Milliarden Euro erreecht. Am Verglach mat dem [[BIP]] vun der [[EU]] kënnt Frankräich op en Index vun 111.4 (EU-25:100) (2003).&lt;sup&gt;1&lt;/sup&gt;

2003 hu 4&amp;nbsp;% an der Land- a Forstwirtschaft souwéi der Fëscherei geschafft, an der Industrie ware 24&amp;nbsp;% beschäftegt, 72&amp;nbsp;% vun de Fransousen hunn am Déngschtleeschtungsberäich geschafft.
2004 louch d'Inflatioun bei 2,1&amp;nbsp;% an am Januar 2005 hat Frankräich 2.716.000 Aarbechtsloser (10&amp;nbsp;%).

=== Déi gréisst Firmen a Frankräich (2003) ===
{{small|ouni Banken a Versécherungen}}
# [[Total SA|Total]] – Ëmsaz 104,7 Mrd. € – 111.000 Beschäftegt
# [[Groupe Carrefour|Carrefour]] – Ëmsaz 70,5 Mrd. € – 419.000 Beschäftegt
# [[PSA Peugeot Citroën]] – Ëmsaz 54,2 Mrd. € – 200.000 Beschäftegt
# [[France Télécom]] – Ëmsaz 46,1 Mrd. € – 222.000 Beschäftegt
# [[Électricité de France|EDF]] – Ëmsaz 44,9 Mrd. € – 167.000 Beschäftegt
# [[Suez (Entreprise)|Suez]] – Ëmsaz 39,6 Mrd. € – 171.000 Beschäftegt
# [[Les Mousquetaires]] – Ëmsaz 38,4 Mrd. € – 112.000 Beschäftegt
# [[Renault]] – Ëmsaz 37,5 Mrd. € – 160.000 Beschäftegt
# [[Publicis Groupe]] – Ëmsaz 32,2 Mrd. € – 35.000 Beschäftegt
# [[Saint-Gobain (Entreprise)|Saint-Gobain]] – Ëmsaz 29,6 Mrd. € – 172.000 Beschäftegt
# [[Auchan]] – Ëmsaz 28,7 Mrd. € – 156.000 Beschäftegt
# [[Veolia Environnement]] – Ëmsaz 28,6 Mrd. € – 257.000 Beschäftegt
# [[E.Leclerc]] – Ëmsaz 27,2 Mrd. € – 84.000 Beschäftegt

== Demographie ==
Zum [[1. Januar]] [[2004]] gouf d'Bevëlkerung, inkl. den Iwwerséigebidder, op 61,9 Millioune geschat. No [[Däitschland]] steet Frankräich an der [[EU]] domat op der zweeter Plaz, wat d'Bevëlkerungszuel ugeet. An der EU huet Frankräich e Bevëlkerungsundeel vun 13&amp;nbsp;%.

Am Joer [[2003]] koumen op 792.600 [[Gebuert]]en 560.300 [[Stierffall|Stierffäll]], dat entsprécht engem Iwwerschoss vun 232.300 Persounen. 2004 louch de Gebuertentaux bei 1,9.
Den 1. Januar 2004 ware 16,2&amp;nbsp;% vun der Bevëlkerung méi al wéi 65 Joer, géintiwwer 14,6&amp;nbsp;% am Joer [[1994]]. Am selwechten Zäitraum ass den Undeel vun de Leit ënner 20 vu 26,7&amp;nbsp;% op 25,3&amp;nbsp;% gefall.

2003 hu sech 280.300 Leit [[Bestietnes|bestuet]], dat sinn der 6.000 (-2,1&amp;nbsp;%) manner wéi 2002. Den Duerchschnëttsalter louch bei de Männer bei 30,4 a bei de Frae bei 28,3 Joer.

D'Kannerstierflechkeet läit bei 4,29&amp;nbsp;‰.

Den duerchschnëttleche männleche franséische Staatsbierger huet eng [[Liewenserwaardung]] vu 76,7 Joer, d'Frae kommen op 83,8 Joer.

=== Educatioun ===
[[Fichier:EducationFr.svg|thumb|450px|De Schoulsystem a Frankräich]]
Wéi a bal allen europäesche Staate gëtt et a Frankräich eng [[Bildungsflicht]], déi am Géigesaz zu der [[Schoulflicht]] och duerch Hausunterrecht ofgeschloss ka ginn. A Frankräich gëtt et follgend Schoulformen:

* Spillschoul: ''[[Maternelle]]''
* Primärschoul: ''École élémentaire''
* ''Collège'' (dee mat engem ''Brevet'' ogeschloss gëtt)
** ''Lycée''
** ''Lycée professionnel''
** oder CFA fir Léierbouwen an de Betriber
* Première:
** ''[[Baccalauréat]]'' no 12 Schouljoer.
** ''Baccalauréat professionnel'' no 13 Schouljoer fir d'Schüler vum ''Lycée professionnel'' oder CFA
* Studium (1. an 2. Joer):
** Normale Wee: [[Diplôme d'études universitaires générales|DEUG]]
** Elite: ''[[Classe préparatoire]]'' (als Virbereedung op eng ''Grande école'')
* Studium (3. a 4. Joer):
** Normale Wee: ''[[Licence]]'' a ''[[Maîtrise (Diplom)|Maîtrise]]'' oder ''École d'ingénieur'' oder ''École de commerce''
** Elite: ''[[Grande école]]'' ([[École normale supérieure|ENS]], [[École nationale d'administration|ENA]], [[École polytechnique]], [[HEC Paris|HEC]], [[CentraleSupélec]], etc.)
* Studium (5. Joer):
** DESS oder [[Diplôme d'études approfondies|DEA]].

Am Kader vun der europawäiter Harmoniséierung vun de Studien ([[Bologna-Prozess]]) gëtt och an de franséischen Héichschoulen den LMD-System agefouert. LMD bedeit, datt noenaner d'''Licence'' respektiv ''[[Bachelor]]'' (no 3 Joer), de ''[[Master]]'' (no 5 Joer) an en Doktorat (no 8 Joer) ofgeschloss kënne ginn. Déi national Diplomer falen domat ewech.

{{Méi Info 1|Franséische Schoulsystem}}

=== Sproochen am europäeschen Deel vu Frankräich===
{|width=&quot;100%&quot; align=&quot;center&quot;|
|width=&quot;50%&quot; valign=&quot;top&quot;|
* [[Baskesch]]
* [[Bretonesch]]
* [[Elsässesch]]
* [[Flammännesch]]
* [[Franséisch]]
* [[Normannesch]]
* [[Fränkesch (Lëtzebuergesch/Muselfränkesch/Rhäinfränkesch)]]
|width=&quot;50%&quot; valign=&quot;top&quot;|
* [[Italieenesch]]
* [[Katalounesch]]
* [[Korsesch]]
* [[Okzitanesch Sprooch|Okzitanesch]]/[[Provënzalesch]]
* [[Romani]]
* [[Picard]]
* [[Gallo]]
|-
|}
D'Awanderer vu verschiddenen Natiounen, virun allem aus [[Portugal]], [[Osteuropa]], dem [[Maghreb]] an allgemeng aus [[Afrika]] hunn hir Sprooche matbruecht. D'Zuel vun den Awanderer aus [[Arabesch|arabesche Länner]] gëtt op 4,5 Millioune geschat. Am Ënnerscheed zu den traditionelle Sprooche konzentréiere sech déi Sproochgemeinschafte besonnesch an de grousse Stied, mä et kann ee se kengem geneeë geographesche Gebitt zouuerdnen.

{{Méi Info 1|Franséisch Sproochepolitik|Sproochen a Frankräich}}

=== Reliounen ===
[[Fichier:chlodwigs taufe.jpg|thumb|300px|De [[Clovis I.|Clovis]] gëtt [[496]] an der Kathedral vu [[Reims]] gedeeft.]]
Frankräich ass offiziell e [[Laizismus|laizistesche]] Staat, dat heescht, Staat a Reliounsgemeinschafte si komplett vunenaner getrennt. Well vu staatlecher Säit keng Daten iwwer d'Reliounszougehéieregkeet vun den Awunner erhuewe ginn, berouen all Informatiounen iwwer eng konfessionell Zesummesetzung vun der Bevëlkerung op Schätzungen oder Informatioune vun de Reliounsgemeinschafte selwer. Dofir si follgend Zuele mat der néideger Virsiicht ze genéissen.

Frankräich dréit den Éierentitel, déi ''eelst Duechter vun der Kierch'' ze sinn. [[496]] huet sech de Kinnek [[Clovis I.|Clovis]] ([[Chlodwig I.]] &gt; Ludwig/Louis)) no enger Victoire géint d'[[Alemannen]] an der [[Schluecht vun Tolbiac]] ([[Zülpich]]) zum éischte chrëschtlechen Herrscher vun Europa ernannt, a sech deefe gelooss.

83&amp;nbsp;% vun de Fransouse si [[Kathoulesch Kierch|kathoulesch]] (~ 51 Mio.) an 8&amp;nbsp;% si [[Islam|Moslemen]] (~ 4,8 Mio.). Dernieft gëtt et [[Protestantismus|protestantesch]] a [[Juddentum|jiddesch]] Minoritéiten, déi knapps 4&amp;nbsp;% ausmaachen. 5&amp;nbsp;% hu keng Relioun, d'Tendenz geet an d'Luucht.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20050314084200/http://www.assemblee-nat.fr/ Assemblée Nationale] {{fr}}
* [http://www.senat.fr/ Senat] {{fr}}
* [http://www.diplomatie.gouv.fr/de/ Ausseministère] {{fr}}
* [http://www.vifarom.de Virtuell Fachbibliothéik vun der Frankräichfuerschung an Allgemenger Romanistik] {{de}}

{{LinkPortalFrankräich}}
{{Autoritéitskontroll}}
{{Navigatioun Memberstaaten EU}}
{{Navigatioun NATO}}
{{Navigatioun G7}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Frankräich| ]]
[[Kategorie:Republicken]]</text>
      <sha1>5xrc6bl2wl2hyxbclbv5v2oi2g2hpap</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Gemeng Biermereng</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4274</id>
    <revision>
      <id>2676599</id>
      <parentid>2661420</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:44:10Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2676599</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3892" sha1="ic3ehxt6zwpg5kqwo0jozmcznucfqzv" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm (Franséisch) = Burmerange 
 | Numm (Däitsch)  = Bürmeringen
 | Koordinaten = {{coor dms|49|29|8|N|6|19|21|O}}
}}

D''''Gemeng Biermereng''' war bis Enn 2011 eng lëtzebuergesch [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]] am [[Kanton Réimech]]. Si huet du mat de Gemenge Schengen a [[Gemeng Welleschten|Welleschten]], zu der vergréisserter Gemeng Schengen fusionéiert.

== Uertschaften a Lieu-diten an der fréierer Gemeng&lt;ref&gt;{{Kadaster Nimm}}&lt;/ref&gt; ==
* [[Biermereng]]
* [[Elveng]] (''fr: Elvange'')
* [[Éimereng]] (''fr: Emerange'')
* [[Froumillen]]
* [[Weidemillen]]

== Geschicht ==
Biermereng gouf fir d'éischt Kéier [[842]] als ''Boinbringas'' an engem Dokument vum Keeser [[Lothaire I.|Lothar]] ernimmt. Elweng gouf [[739]] fir d'éischt ''Aigevingen'' genannt. Éimereng gouf 907 fir d'éischt ''Ombringas'' genannt.

Tëscht [[1659]] an [[1769]] war Biermereng ënner franséischer Herrschaft, zesummen ë.&amp;nbsp;a. mat [[Gemeng Munneref|Munneref]], [[Gemeng Duelem|Duelem]] a [[Gemeng Bous|Bous]], am Géigesaz zum Rescht vum Land, wat als Herzogtum Lëtzebuerg (ofwiesselnd ënner spuenescher, franséischer an éisträichescher Herrschaft) existéiert huet.
&lt;ref&gt;Source:[http://www.burmerange.lu/ Websäit vun der Gemeng Biermereng]&lt;/ref&gt;

=== Wopen ===
{|class = wikitable
|align=&quot;center&quot;|[[Fichier:Coat of arms bourmerange luxbrg.png|100px]]
| Beschreiwung am Originaltext:&lt;br&gt;
''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or''&lt;!--&lt;br&gt;{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[xx]] [[19xx]] - Mémorial B 19xx, Säit xxx - Projet: }}
|}--&gt;
|}
===Fusioun 2012===
De 27. Januar 2010 haten d'[[Gemengerot|Gemengeréit]] vu [[Gemeng Schengen|Schengen]], Biermereng a [[Gemeng Welleschten|Welleschten]] zougestëmmt, eng Prozedur an d'Weeër ze leeden, fir hir Gemengen ze fusionéieren. Den 10. Oktober 2010 hunn an engem [[Gemengereferendum zu Lëtzebuerg|Referenden]] dozou d'Majoritéit vun de Leit an deene betraffene Gemengen enger Fusioun 2012 zougestëmmt.&lt;ref&gt;Zu Schengen ware 55 % vun de Leit dofir, zu Biermereng 76 % an zu Welleschten hu 69 % mat Jo gestëmmt. Vgl.:[http://news.rtl.lu/news/national/81667.html &quot;Referendum: Fir Fusioun vu Schengen, Welleschten, Biirmereng.&quot;] rtl.lu 10.10.2010, 08:40 - Fir d'lescht aktualiséiert: 10.10.2010, 17:54.&lt;/ref&gt;

=== Buergermeeschteren ===
* 1843 - 1847: M. Klein&lt;ref name=BMs&gt;[https://persist.lu/ark:70795/kszp2r/pages/4/articles/DTL59 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933]. In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 75 (30.03.1934), p. 4 [Digitised by the National Library of Luxembourg.&lt;/ref&gt;
* 1847 - 1849: P. Kons
* 1849 - 1849: P. Thomé
* 1849 - 1854: Fr. Kons 
* 1854 - 1861: J. Hansen
* 1861 - 1867: J. Rodius
* 1867 - 1873: Fr. Klein
* 1873 - 1885: J. Gloden
* 1885 - 1888: N. Wiltzius
* 1888 - 1902: L. Kons
* 1902 - 1908: N. Thomé
* 1908 - 1915: J. Wiltzius
* 1915 - 1920: Julien Ernst
* 1920 - [≥ 1934]: [[Pierre Diederich]]&lt;ref name=BMs/&gt;
* ...
* 1946 - 1970: [[Joseph Kayser]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/2wnx9tzdj/pages/6/articles/DIVL499 Ehrung in Bürmeringen.] In: Luxemburger Wort, 123. Jg., n° 34 (03.02.1970), p. 6 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt;
* 1970 - 1975: [[Jules Bravy]]
* 1976 - 1997: [[Will Bertrand]]
* ...
* 2005 - 2011: [[Ben Homan]]

== Kuckt och ==
* [[D'Maus Ketti]]
{{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Burmerange|Biermereng}}
* [http://www.burmerange.lu/ Websäit vun der Gemeng Boermereng]
* [https://web.archive.org/web/20070927210341/http://www.syvicol.lu/annuaire/detail_commune.php?commune=20 Syvicol]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gemeng Biermereng| ]]
[[Kategorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Biermereng]]</text>
      <sha1>ic3ehxt6zwpg5kqwo0jozmcznucfqzv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mathias Adam</title>
    <ns>0</ns>
    <id>5898</id>
    <revision>
      <id>2676537</id>
      <parentid>2654926</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T19:26:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/*  */ + Komma [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]]</comment>
      <origin>2676537</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2778" sha1="p6rpthggkjm2o2vhayy9eznz60ficry" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De '''Mathias Adam''', gebuer den [[19. November]] [[1850]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]&lt;ref&gt;Gebuertsakt Nr. 399 vum 20. November 1850 vun der Stad Lëtzebuerg&lt;/ref&gt;, a gestuerwen de [[17. Februar]] [[1936]] zu [[Munneref]]&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;[https://persist.lu/ark:70795/p5mjhzxwz/pages/6/articles/DTL488?search=Mathias+Adam Doudesannonce] am Luxemburger Wort vum 19. Februar 1936&lt;/ref&gt;, war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Pedagogie|Pedagog]].

== Liewen ==
De Mathias Adam war [[Schoulmeeschter]], fir d'éischt zu [[Esch-Uelzecht]], dann zu [[Ettelbréck]] an zu [[Walfer]], bis en 1887 d'[[Péiteng]]er Uewerprimärschoul krut.

1881 ass duerch e Gesetz, dat de Mathias Adam mat ausgeschafft hat, d'Schoul fir Kanner vu 6 bis 12 Joer obligatoresch ginn.

1884 huet en d'Zäitschrëft ''Pädagogischer Sprechsaal'' gegrënnt an e war Redakter vum ''Luxemburger Lehrerblatt'', dat spéider a ''Luxemburger Lehrerzeitung'' ëmbenannt gouf.

Hien huet och d'Iddi ënnerstëtzt, datt Coursë fir déi net méi schoulflichteg Kanner och misste gratis sinn a hien huet dofir och 1895 e Schoulbuch geschriwwen. D'Verbreedung vun der [[Kultur]] an alle soziale Schichte war him och e grousst Uleies.

1900 huet hien de ''Lehrerverband'' matgegrënnt a war bis 1918 President dovun.

Um [[Schoulgesetz vun 1912]] war hie mat dru bedeelegt.

Och d'[[Volleksbildungseräin|Volleksbildungsveräiner]] huet hie mat an d'Liewe geruff, a war de President vun der Federatioun vun dëse Veräiner. Weider war de Mathias Adam Chefredakter vun der Wochenzeitung ''[[Die neue Zeit (1911-1914)|Die neue Zeit]]'', déi de [[26. Mäerz]] [[1911]] fir d'éischt erauskoum.

De Mathias Adam war mat der Jeanne Catherine Huss bestuet.

Wéi en 1915 pensionéiert gouf ass en op [[Munneref]] geplënnert.

Hien ass am Alter vu 85 Joer gestuerwen an um [[Nikloskierfecht]] an der Stad Lëtzebuerg begruewe ginn.&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/z6q16g/pages/28/articles/DTL470?search=Mathias+Adam Noruff], [[Jong-Hémecht]] Heft 5, Mee-Juni 1936&lt;/ref&gt;

De [[Lycée technique Mathias Adam|Lycée technique]] souwéi eng Strooss zu Péiteng goufen no him benannt.

==Publikatioun==
* ''Lehr- und Lesebuch für die Fortbildungsschulen des Großherzogtums Luxemburg''. 1895.

== Gielchen ==
* {{OCCCH|&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;}}

== Kuckt och ==
* [[Lycée technique Mathias-Adam]]

==Um Spaweck==
{{Autoritéitskontroll}}

{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Adam Mathias}}
[[Kategorie:Gebuer 1850]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1936]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Pedagogen]]
[[Kategorie:Chevalier de l'ordre de la couronne de chêne]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Schoulmeeschteren]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]</text>
      <sha1>p6rpthggkjm2o2vhayy9eznz60ficry</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Metal</title>
    <ns>0</ns>
    <id>7107</id>
    <revision>
      <id>2676487</id>
      <parentid>2554494</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T14:19:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Christian Ries</username>
        <id>92</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Metal zu Lëtzebuerg */ +Attitude Music</comment>
      <origin>2676487</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10129" sha1="d9tdflh34rou0ac2tj3qqm58oq02pk8" xml:space="preserve">'''Metal''' (Kuerzform vun '''Heavy Metal''') ass eng ofwiesselungsräich an zum Deel och relativ komplex Museksrichtung, déi hir Wuerzelen am [[Hard Rock]] aus de spéiden [[1960|60er]] an den [[1970|70er]] Joren huet. Déi vill Substiler – z.&amp;nbsp;B. [[Gothic Metal]], [[Death Metal]], [[Power Metal]], [[Viking Metal]], [[Progressive Metal]] asw. – ënnerscheede sech zum Deel ganz gewalteg. Sou geet déi musikalesch Pallett vun einfachen, meeschtens rhythmesch séiere Lidderstrukture bis bei komplizéiert multiinstrumental Kompositiounen, déi et soss just an der [[Klassesch Musek|klassescher Musek]] gëtt.

Obwuel Metal säin Héichpunkt an den [[1980|80er Jore]] kannt huet, gëtt et och haut nach eng wichteg Metal [[Subkultur]], där Leit aus deene verschiddenste [[Generatioun (Soziologie)|Generatiounen]] ugehéieren. Zu enger Subkultur gehéiert gewéinlech och e bestëmmte Kleedungsstil, verschidde Weltopfaassungen a Behuelensformen. Och an der Metal-Subkultur ass dat net anescht. Mä duerch d'Entwécklung vun deene ville verschiddene Substilrichtunge gëtt et keen eenheetleche Kleedungs – a Mentalitéitsstil méi. Dee wäitverbreete Klischee vum ''Metaller'' mat de laangen Hoer, der Liedersbox an de schwaarzen T-Shirte mam Band-Logo ass haut deemno net méi sou aktuell.

Och zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] gëtt et eng Metalszeen, wa s'och am Verglach mat Länner wéi [[Däitschland]], [[Schweden]], [[Finnland]] asw. ganz kleng ass an d'Treffméiglechkeeten, sief et [[Concert]]en, [[Festival]]ler oder Caféen, zimmlech moer geséint sinn.

== Geschicht ==
=== 60er bis 80er Joren ===
[[Fichier:Tonyiommi.jpg|thumb|250px|Den Tony Iommi vun der Grupp [[Black Sabbath]] 2005.]]
Den Ursprong vum Metal läit am Hard Rock. Nieft [[Deep Purple]], [[Blue Cheer]] an dem fréien [[Alice Cooper]] gëllt besonnesch d'Hard-Rock-Grupp [[Led Zeppelin]] als ee vun de Pappe vum Metal. Als eigentleche Grënner vum Metal gëllt allerdéngs d'Grupp [[Black Sabbath]]. Zanter [[1969]] hunn si aus Aflëss vum [[Jazz]] a [[Bluesrock]] eng Aart vu Musek entwéckelt, déi fir de spéidere Metal charakteristesch ginn ass. Hiren [[Image]], deen op [[Okkultismus]] baséiert, huet de Musekstil immens beaflosst. Wärend d'[[Hippie]]n un d'„Muecht vun der Léift“ gegleeft hunn, huet sech d'Metal-Subkultur, als Trotzreaktioun op den Néiergang vun der Hippiekultur an hiren Idealer, an hiren Texter op déi däischter Säite vum mënschleche Liewe fokusséiert.

Virun allem jonk [[Vereenegt Kinnekräich|brittesch]] Gruppe wéi [[Iron Maiden]], [[Saxon]] oder [[Samson (Musekgrupp)|Samson]] hunn eng Generatioun vu Musekgruppe geprägt, déi sech vun de [[Punk]]gruppen, déi dës Zäit dominéiert hunn, ofhiewe wollten. Dozou hunn si e Stil benotzt, deen engersäits d'Schnellegkeet vum Punk beinhalt huet, zum aneren awer och d'Häert, d'[[Dynamik (Musek)|Dynamik]] an d'[[Filigran]]itéit vum Hard Rock vu Gruppe wéi Deep Purple an den 1970er Joren opgegraff huet. Vereenzelt Hard-Rock-Gruppe wéi [[Judas Priest]] hu sech dem neie Stil ugepasst, a sech zu Metal-Gruppe weiderentwéckelt (wat an der Musekpress als [[New Wave of British Heavy Metal]] (NWoBHM) bezeechent ginn ass), an dohier kënnt och d'Verwiesselungspotential vun de Stiler. An dëser Zäit ka vun engem eegestännege Genre mam Numm &quot;Heavy Metal&quot; geschwat ginn.

=== Kleedung an aner Markenzeechen ===

An der Metalszeen gëtt et keen eenheetleche Kleedungsstil, mä dacks hu Metaler T-Shirten oder Pullovere vu Bands, sougenannte ''Bandshirts'' un. Am Allgemenge kleeden si sech schwaarz. Vill vun hinnen droe laang schwaarz Mäntel an hu laang Hoer. Metalfans vun de &quot;klasseschen&quot; Richtungen droen zudeem dacks e Frack. Dee Frack besteet aus enger bloer Jeansjackett oder am Black Metal aus enger schwaarzer. Op des Jackett gi Patche vu Bands mat hiren Logoen oder Albumcovers gebitzt. Dee Frack ass awer net bei all Metalhead ze fannen, vill verzichten drop.

Ee Grouss vun den Metaler ass eng Fauscht mat ausgestrecktem Zeige- a klengem [[Fanger]]. Mat dësem Zeechen drécken si och op Concerten de Museker hire Respekt aus.

== Musek an Texter ==

Texter am Metal, si wéi déi verschidde Stiler extreem ënnerschiddlech. Si gi vu Balladen iwwer Liddertexter aus dem Mëttelalter bis hin zu satanisteschen oder gewaltverherrleschenden Texter. Et gëtt och keng Metalsprooch, och wann Englesch a skandinawesch Sproochen dominéieren.

== Verschidde Stilrichtungen, hir wichtegst Bands a Perséinlechkeeten ==

* '''Heavy Metal''': Den Urspronk vun alle Metal-Stilrichtungen. Gouf haaptsächlech an den 80er an 90er Jore vu Bands wéi [[Led Zeppelin]] oder [[Iron Maiden]] praktizéiert.
* '''Trash Metal''': Hei stinn d'Gittaren am Vierdergrond, et gëtt vill mat schnelle Riffer a Gittarsoloe geschafft. De Gesang ass meeschtens nëmme gejaut oder einfach gesongen, ouni Rücksicht op speziell Gesangstechnike wéi Screaming a Shouting ze huelen. Bekannt Gruppe sinn d'[[Big 4]]: [[Metallica]], [[Megadeth]], [[Slayer]] an [[Anthrax]].
* '''Blackmetal''', '''Death Metal''', '''Metalcore''': Brutal an düster Musek, déi sech duerch satanistesch a blasphemesch Texter, gescreamte Gesang, eroofgestëmmte Gittaren an [[Doublebass|Double-]] oder souguer [[Triplebass|Triple-Bass]] op der Batterie auszeechent. Bekannt Gruppen si [[Venom]] a [[Bathory]].
* '''True Metal''': Dëse Stil ass eng Vermëschung vum Heavy a Powermetal hei stinn virun allem d'Texter am Mëttelpunkt des vermëttelen dacks eng gewëssen Ideologie, bei där de Metal an d'[[Nordesch Mythologie]] am Mëttelpunkt stinn. De Begrëff gouf virun allem duecht d'Band [[Manowar]] geprägt déi den True Metal als Fortsetzung vun der [[klassescher Musek]] gesinn.
* '''Powermetal''': Hei sinn d'Texter dacks eepesch Geschichten. D'Gittar an d'Batterie, awer och Synthesizer dominéieren.
* '''Synphonic''': De Gesank, dee meeschtens vun enger Fra gesonge gëtt, dominéiert hei mat der Gittar an dem Synthesizer. Am grousse Ganzen erënnert d'Musek un eng [[Oper]]. Eng vun de bekanntste Synphonic-Metal-Gruppen ass [[Nightwish]]
* '''Nu Metal''': Metal oder [[Punk]] gëtt mat [[Hip-Hop]] an [[DJ]]-Elementer vermëscht. Eng bekante Grupp heifir ass [[Papa Roach]] oder [[Linkin Park]] Allerdéngs kann een nëmmen déi zwéin éischt Studiosalbume vu Linkin Park dem Nu Metal zouuerdnen, well si duerno en grousse Stilwiessel gemaach huet.
* '''Pagan Metal''': Beim Pagan Metal, och nach Mëttelalter-Metal genannt, gëtt probéiert, mëttelalterlech Instrumenter mat an de Metal anzebréngen. Gruppen, déi dat besonnesch gutt fäerdeg bréngen, sinn [[In Extremo]] a [[Subway to Sally]].
* '''Melodic Metal''': De Melodic Metal ass eng Richtung bei där een eraushéiert datt méi melodesch Saache gespillt ginn. Meeschtens gëtt an dëser Museksrichtung och Keyboard gespillt. Als Melodic-Metal-Bands gëlle Gruppe wéi [[In Flames]] a [[Sonata Arctica]].

== Concerten a Plackelabelen ==
[[Fichier:RH2006live.jpg|thumb|300px|De „Rock Hard Festival“ am Joer 2006]]
Déi wichtegst Méiglechkeete fir zesummenzekommen, stelle fir d'Metalzeen Concerten a Festivaller duer.

Op Metalconcerte kann ee verschidden Danzstiler gesinn:

* [[Headbangen]]
* [[Loftgittar]]
* [[Stagediving]]
* [[Crowd surfing]]
* [[Pogo]] (ursprénglech aus dem Punk)
* [[Slamdance]] (ursprénglech aus dem [[Hardcore Punk|Hardcore]])
* [[Moshpit|Moshpit a Circle Pit]] (ursprénglech aus dem Hardcore)
* [[Wall of Death]] (ursprénglech aus dem Hardcore)
* [[Violent Dancing]] (ursprénglech aus dem Hardcore)
* [[Headrun]] respektiv [[Headwalking]] (ursprénglech aus dem Hardcore)

Déi wichtegst Festivaller fir d'Metalzeen sinn:
* [[Wacken Open Air]]
* [[Sonisphere Festival]]
* d'[[Taste of Chaos|Rockstar Taste of Chaos]]-Tournée
* [[Ozzfest]]
* [[Rock Hard Festival]]
* [[Bang Your Head]]
* [[With Full Force]]
* [[Summer Breeze]]
* [[Metalbash]]
* [[Tuska Festival]]

'''Bekannt Plackelabelen''':
Eng Partie Plackelabele genéissen an der Metalzeen eng gewësse Bedeitung.

{| border=&quot;0&quot; width=&quot;100%&quot;
 | valign=&quot;top&quot; width=&quot;25%&quot;|
* [[AFM Records]]
* [[Century Media]]
* [[Drakkar BMG]]
* [[Earache Records]]
* [[InsideOut]]
 | valign=&quot;top&quot; width=&quot;25%&quot;|
* [[Lifeforce Records]]
* [[Massacre Records]]
* [[Metal Blade Records]]
* [[Morbid Records]]
* [[Music For Nations]]
 | valign=&quot;top&quot; width=&quot;25%&quot;|
* [[Napalm Records]]
* [[Noise Records]]
* [[Nuclear Blast]]
* [[Peaceville Records]]
* [[Prophecy Productions]]
 | valign=&quot;top&quot; width=&quot;25%&quot;|
* [[Relapse Records]]
* [[Repulse Records]]
* [[Roadrunner Records]]
* [[Sanctuary Music Group]]
* [[Spinefarm Records]]
* [[SPV]]
 |}

== Metal zu Lëtzebuerg ==

D'Metal-Zeen zu Lëtzebuerg ass supposéiert relativ kleng an onopfälleg. Dëse Faktor spillt allerdéngs bei der Qualitéit vun de verschiddene Gruppe keng Roll.

Sou wéi am Rescht vun der Welt och fënnt een zu Lëtzebuerg vill verschidde Stiler, woubäi déi eng awer méi vertruede si wéi anerer. D'Metal-Zeen Lëtzebuerg orientéiert sech wuel éischter un hire franséischen Noperen, dat heescht, mir fannen hei virun allem vill Death Metal an [[Thrash Metal|Thrash-Metal]]-Bands. [[Black Metal]] dogéint schéngt zu Lëtzebuerg, anescht wéi bei eisen däitschen Noperen, net sou staark vertrueden ze sinn.

Et gëtt eng ganz Partie lëtzebuergesch Metalgruppen. Z'ernimme sinn: [[Desdemonia]], [[Dreaming in Red]], [[Black Candle]], [[Clean State]], [[Funerarium]], [[Ex-Inferis]], [[Scarred (Museksgrupp)|Scarred]], [[Abstract Rapture]], [[Scarlet Anger]], asw.

De Veräin [[Attitude Music]] huet sech dësem Museksgenre verschriwwen.

== Kuckt och ==
* [[Metal Frënn Gousseldeng]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Heavy metal music|{{PAGENAME}}}}
* {{de}} [https://web.archive.org/web/20060901104113/http://www.crossover-agm.de/thema_haarus.htm ''Haarus Longus Satanas?'' - Texter iwwer Virurteeler zu der Rockmusek]
* {{de}} [https://web.archive.org/web/20060623122316/http://www.buchwurm.info/book/anzeigen.php?id_book=1111 ''Verteufelter Heavy Metal''] (Ëmfangräich Rezensiounen zu der Neioplag vum Standartwierk)

[[Kategorie:Metal| ]]</text>
      <sha1>d9tdflh34rou0ac2tj3qqm58oq02pk8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Dietrich Fischer-Dieskau</title>
    <ns>0</ns>
    <id>8194</id>
    <revision>
      <id>2676611</id>
      <parentid>2534805</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T11:23:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>...</comment>
      <origin>2676611</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3109" sha1="q07654fnfaj31moy8cwd19nc39lbqt2" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Albert Dietrich Fischer-Dieskau''', gebuer den [[28. Mee]] [[1925]] zu [[Berlin]] a gestuerewn den [[18. Mee]] [[2012]] zu [[Berg (Starnberger See)|Berg]], ass en däitsche [[Lied|Lieder-]] an [[Oper]]esänger.

== Famill an Erzéiung ==

Den Dietrich ass dee jéngste vun dräi Jongen aus sengem Papp sengem zweete Bestietnes. Säi Papp Albert (1865-1937) war Schouldirekter a seng Mamm Dora (1884-1937) war Léierin.

Dem Fischer-Dieskau säi musekaleschen Interessi huet sech fréi gewisen. Seng Mamm huet hie geléiert Piano spillen. Mat Sangen huet en als Kand ugefaangen a mat 16 Joer huet e seng Stëmm vum Professer Georg A. Walter ausbilde gelooss.

Wéi en [[1943]] an d'[[Wehrmacht]] agezu gouf, hat e just säi [[Secondaire]] fäerdeg an ee [[Semester]] am Berliner Conservatoire. An [[Italien]] ass hien [[1945]] gefaange geholl ginn, an e war zwee Joer amerikanesche Krichsgefaangenen. Déi Zäit huet hien ausgenotzt fir sech [[autodidakt]]esch weiderz'entwéckelen. Wéi hie [[1947]] an Däitschland zeréckkoum, huet en eng kuerz Zäit beim Professer Hermann Weissenborn op der [[Hochschule für Musik]] zu Berlin studéiert ier e seng Carrière ugefaangen huet.

==Karriär==
Dem Fischer-Dieskau seng Sänger-Carrière huet [[1947]] zu [[Badenweiler]] ugefaangen. Bei enger Opféierung vum [[Johannes Brahms|Brahms]] sengem ''[[Ein deutsches Requiem]]'' ass hie fir e Sänger dee stënterlech krank gouf agesprongen. Säin éischte Lieder-Recital gouf en am Hierscht vum selwechte Joer zu [[Leipzig]] a kuerz drop hat groussen Erfolleg bei sengem éischte Concert am Berliner ''Titania-Palast''.

Am Hierscht [[1948]] ass e vun der [[Städtische Oper Berlin]] engagéiert ginn, an huet säin Debut gemaach an der Roll vum Rodrigo, dem Marquis vu Posa am [[Guiseppe Verdi|Verdi]] senger Oper ''[[Don Carlos]]'' ënner dem [[Dirigent]] [[Ferenc Fricsay]].

== Seng Famill ==

Dem Fischer-Dieskau seng éischt Fra (1949) war d'Irmgard Poppen, eng [[Cello|Cellistin]]. Mat hir hat en dräi Jongen. De Mathias (gebuer 1951), e Bünendekorateur, de Martin (gebuer 1954), en Dirigent an de Manuel (gebuer 1963) en Cellist (Member vum [[Cherubini Quartett]]). D'Irmgard Fischer-Dieskau ass 1963 duerch Komplikatioune bei der Gebuert gestuerwen.

Tëscht [[1965]] an [[1967]] war de Fischer-Dieskau mat der [[Filmschauspillerin]] [[Ruth Leuwerik]] bestuet a vun [[1968]] bis [[1975]] mat der Kristina Pugell. Zanter [[1977]] ass e mat der [[Sopran|Sopran-Sängerin]] [[Julia Varady]] bestuet.

==Gielercher==
*[[File:GER Bundesverdienstkreuz 5 GrVK Stern.svg|60px]] [[Bundesverdienstkreuz|Grosses Vedienstkreuz mit Stern]]
== Kuckt och ==
* [[Lëscht vu Sängerinnen a Sänger (Klassesch Musek)]]
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Fischer-Dieskau Dietrich}}
[[Kategorie:Gebuer 1925]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2012]]
[[Kategorie:Baritonsänger]]
[[Kategorie:Grosses Bundesverdienstkreuz mit Stern]]
[[Kategorie:Ernst-Reuter-Plaquette]]
[[Kategorie:Chevalier de la Légion d'honneur]]
[[Kategorie:Persounen, déi den Uerde Pour le Mérite an der Friddensklass kruten]]</text>
      <sha1>q07654fnfaj31moy8cwd19nc39lbqt2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Association des banques et banquiers, Luxembourg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10564</id>
    <revision>
      <id>2676560</id>
      <parentid>2676337</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:33:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676560</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3089" sha1="2jhv2bo0s7hsjheckwxoqwf488hn11s" xml:space="preserve">{{Infobox Veräin
|Logo = ABBL.gif
}}
D''''Association des banques et banquiers, Luxembourg''', ofgekierzt '''ABBL''', ass de Beruffsverband vun de Banken. E gouf de [[5. Juni]] [[1939]] vun zéng Lëtzebuerger [[Bank]]e gegrënnt a vertrëtt d'Intressie vum Stand.

D'Grënnungsmemberen&lt;ref&gt;Gilbert Trausch et Marianne de Vreese, ''Luxembourg et les banques: de la révolution industrielle au 7e centre financier mondial'', Luxembourg, Banque Indosuez, 1995, S. 78.&lt;/ref&gt; waren:

# [[Banque commerciale (Lëtzebuerg)|Banque commerciale]]
# [[BGL BNP Paribas|Banque générale du Luxembourg]]
# [[Banque internationale à Luxembourg]]
# [[Crédit anversois]]
# [[Crédit industriel d'Alsace et de Lorraine]]
# [[Crédit lyonnais]]
# [[Alfred Levy et Compagnie|Alfred Levy et Cie]]
# [[La Luxembourgeoise]]
# [[Société générale alsacienne de banque]]
# [[Union Financière Luxembourgeoise|Union financière luxembourgeoise]]

D'ABBL ass hirersäits Member am Daachverband [[Union des entreprises luxembourgeoises]] (UEL).

== Presidenten ==
D'Presidente vun der ABBL waren a sinn:&lt;ref&gt;[[Luxemburger Lexikon]], 1. Oplo, 2006 (Lëscht mat de Presidente vun 1945-2000)&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[[Nicolas Raulot|Raulot, Nicolas]]: ''Un deuxième président étranger à l'ABBL?'', Paperjam, Abrëll 2010 (Lëscht mat de Presidente vun 1945-2010) - [https://web.archive.org/web/20100413174603/http://www.paperjam.lu/archives/2010/04/0704_NL_ABBL/index.html Artikel op Paperjam]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.abbl.lu/professionals/governance/|Titel=Governance|Gekuckt=29.4.2026}}&lt;/ref&gt;
{{Div col|cols=3}}
* 1945 - 1948: [[Max Lambert]] ([[Banque internationale à Luxembourg|BIL]])
* 1948 - 1953: [[Carlo Türk]] ([[BGL BNP Paribas|BGL]])
* 1953 - 1959: [[Jean d'Huart]] (BIL)
* 1959 - 1964: [[Jean-Jacques Welbes]] (BGL)
* 1964 - 1969: [[Jean d'Huart]] (BIL)
* 1969 - 1973: [[Jean-Jacques Welbes]] (BGL)
* 1973 - 1975: [[Marcel Schleder]] (BIL)
* 1975 - 1977: [[Georges Arendt]] (BGL)
* 1977 - 1979: [[Albert Dondelinger]] (BIL)
* 1979 - 1979: [[Georges Arendt]] als Interimspresident (BGL)
* 1979 - 1981: [[Constant Franssens]] ([[KBL European Private Bankers|KBL]])
* 1981 - 1984: [[Marcel Schleder]] (BIL)
* 1984 - 1988: [[Remy Kremer]] (BGL)
* 1988 - 1992: [[Jean Krier (Economist)|Jean Krier]] (BIL)
* 1992 - 1995: [[Charles Ruppert]] (KBL)
* 1995 - 2000: [[Paul Meyers]] ([[BGL BNP Paribas|BGL]])
* 2000 - 2004: [[François Moes]] ([[Dexia BIL]])
* 2005 - 2010: [[Jean Meyer (Banquier)|Jean Meyer]] ([[BGL BNP Paribas]])
* 2010 - 2014: [[Ernst Wilhelm Contzen]] ([[Deutsche Bank|Deutsche Bank Luxembourg]]){{Quell?}}
* 2014 - 2018: [[Yves Maas]] ([[Crédit Suisse Luxembourg]]){{Quell?}}
* 2018 - 2024: [[Guy Hoffmann]] ([[Banque Raiffeisen]]){{Quell?}}
* 2024 -: [[Yves Stein]] ([[Edmond de Rothschild (Europe)]]){{Quell?}}
{{Div col end}}


== Um Spaweck ==
* [http://www.abbl.lu/ Internetsäit vun der ABBL] {{en}}

{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Finanzsecteur zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Beruffsverbänn zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:ASBLen zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>2jhv2bo0s7hsjheckwxoqwf488hn11s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lëtzebuerger Frang</title>
    <ns>0</ns>
    <id>10656</id>
    <revision>
      <id>2676531</id>
      <parentid>2673072</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T18:36:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dewilda</username>
        <id>51264</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* {{small|1945: Zeréck zur Normalitéit}} */ 1000 an 5000</comment>
      <origin>2676531</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="9443" sha1="o2t3yfl5nsopvemvb0xa7rl5lyy8kcn" xml:space="preserve">{{Infobox Wärung}}
[[Fichier:Frang2.jpg|thumb|150px|1-Frang-Mënz ''Feierstëppler ''(1952, verso)]]
De '''Lëtzebuerger Frang''' (ofgekierzt: '''LUF''') war tëscht 1854 an 1999 (ausser tëscht 1941 an 1944) déi offiziell [[Wärung]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. En ass bis 2002 an Zirkulatioun bliwwen, éier en dunn mam [[Euro]] ersat gouf. An der Period vun 1999 bis 2002 war de Lëtzebuerg Frang eng Subdivisioun vum Euro (1 Euro = 40,3399 Frang), obwuel den Euro dunn nach net zirkuléiert ass.

== Urspronk ==
Iwwer den Zäitpunkt vun der Schafung vum Lëtzebuerger Frang si sech d'Fachleit oneens. Vill vun hinne{{Wien?}} sinn der Meenung, datt den Urspronk vum Lëtzebuerger Frang op d'Joer [[1842]] zeréckgeet. Duerch een Arrêté vum [[16. Mäerz]] 1842 gouf eng Relatioun fixéiert tëscht der [[Wärung]] an Zirkulatioun, dem Frang, an der däitscher [[Buchwärung]], déi fir d'Ofrechnung vun den [[Douane]]skäschte benotzt ginn ass. D'Paritéit: ''1 Frang = 8 däitsch [[Silbergros]] '' ass du festgesat ginn. Déi Relatioun huet zwar haaptsächlech d'Operatioune mam däitschen Zoll betraff, mä et goufen och Wueren zu Lëtzebuerg mat der däitscher Reichsmark bezuelt. Ëmmerhi war et en éischten ëffentleche Versuch, eng Kloerstellung an der komplizéierter dualistescher [[Wärung]]ssituatioun erbäizeféieren.

Op een zweete gesetzlechen Akt gëtt sech nach beruff, fir d'Bestoe vum Lëtzebuerger Frang z'erklären, an zwar op d'Gesetz vum [[20. Dezember]] [[1848]], dat virgeschriwwen huet, déi administrativ Comptabilitéite missten a Frange gefouert ginn.

== De Lëtzebuerger Frang an der Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun ==
[[File:10LuxFr 1924 LuxNatMus 20220518.jpg|thumb|10 Frangschäin 1924.]]
=== {{small|Ausgangspunkt}} ===
[[1918]] ass den [[Däitschen Zollveräin|Zollveräin]] zu Enn gaangen. Well dunn nach keng Kloerheet iwwer déi zukünfteg Wärungssituatioun an den zukünftege Wirtschaftspartner bestanen huet, gouf eng Iwwergangsléisung fonnt. D'Regierung huet dunn, zousätzlech zu de schonn am [[Éischte Weltkrich]] geklappte Frangmënzen, Keesebongen a Frangen an Ëmlaf bruecht. Si sollten et erlaben, d'[[Reichsmark|Mark]] aus dem Verkéier ze zéien. Et war déi zweet Manifestatioun um Wee vun der Kreatioun vun engem Lëtzebuerger Frang.

Zu enger eenegermoosse gereegelter Situatioun koum et eréischt, wéi [[1922]] d'[[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun]], verbonne mat enger Wärungsassociatioun, ugefaangen huet. Och wa si keng Ausso iwwer d'Prinzippie vum Lëtzebuerger Wärungssystem enthalen huet, da gouf ëmmerhin de Wärungsëmlaf zu Lëtzebuerg bestëmmt. Hie sollt bestoen aus:
* [[Belsche Frang]]en ([[Geldschäin|Billjeeën]] a [[Mënz]]en)
* Lëtzebuerger Frangen (Billjeeën a Mënzen); Den Emissiounsvolume vu Lëtzebuerger Schäiner war deemools nach op 25 Millioune Frang begrenzt. Dem Lëtzebuerger Frang war domat d'Roll vun engem sougenannten ''Zousazgeld'' oder ''Monnaie d'appoint'' zougeduecht.

Fir de Lëtzebuerger Frang ass 1929 den Ufank vun enger neier Etapp. Duerch dat sougenannt ''Stabilisatiounsgesetz'' vum [[19. Dezember]] [[1929]] gouf de Wäert vum ''Lëtzebuerger Frang'' offiziell op 0,0418422 Gramm [[Gold]] festgeluecht. Et war zwar déi selwecht Definitioun wéi déi vum Belsche Frang, mä d'Existenz vun engem eegene Lëtzebuerger Frang war domat virleefeg bestätegt.

=== {{small|D'Situatioun no 1935}} ===
Eng besonnesch Situatioun an de Belsch-Lëtzebuerger Wärungsrelatiounen ass [[1935]] agetratt. D'Belsch war deemools duerch d'Ëmstänn gezwongen, de Belsche Frang [[Ofwäertung|ofzewäerten]] (op Franséisch: ''ze devaluéieren''). Eng Ofwäertung vum Frang war awer zu Lëtzebuerg net erwënscht. Fir awer e praktescht Ëmtauschverhältnis tëscht den zwou Wärungen z'erhalen, gouf e Mëttelwee fonnt:
* D'Belsch huet ëm 28&amp;nbsp;% a
* Lëtzebuerg huet ëm 10&amp;nbsp;% ofgewäert. Eng separat Ofwäertungsoperatioun war duerch d'Gesetz vun [[1929]] méiglech ginn.

No der Paritéit 1 zu 1, koum et dunn zu engem neien Ëmtauschverhältnis tëscht deenen zwou Wärungen, an zwar:
* 1 ''Lëtzebuerger Frang = 1,25 Belsche Frang'' an
* 1 ''Belsche Frang = 0,80 Lëtzebuerger Frang''.

Dat huet d'Liewen zu Lëtzebuerg staark komplizéiert. Nom Zweete Weltkrich, ass dunn déi al Paritéit (1 zu 1) erëm hiergestallt ginn. Eng däreg Fro huet sech och fir d'Avoiren an d'Engagementer a Frangen, wa keng spezifesch Wärung preziséiert war, gestallt. Dat war deemools meeschtens de Fall. Eng Léisung gouf fonnt. Si huet dora bestanen, datt et sech zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ëm Lëtzebuerger Frangen handele géif, wann net anescht preziséiert. Vill Lëtzebuerger Banken, déi de Géigewäert vun hiren Depoten zu [[Bréissel]] placéiert haten, koumen doduerch an eng schwiereg Situatioun.

=== {{small|1945: Zeréck zur Normalitéit}} ===
Am [[Zweete Weltkrich]] huet d'Wärung aus der [[Reichsmark]] bestanen. D'Frange ware vum däitschen Okkupant aus dem Verkéier gezu ginn, an d'Lëtzebuerger Billjeeë sinn dunn an engem [[Héichuewen|Héichuewe]] verbrannt ginn. Dës Situatioun gouf no der Liberatioun réckgängeg gemaach, d'Wirtschaftsunioun mat der Belsch erëm hiergestallt an d'Paritéit 1 zu 1 tëscht den zwou Wärungen nei agefouert an d'Belsch a Lëtzebuerger Billjeeën a Mënzen erëm an de Verkéier bruecht. Well et eng gewëssen Onzefriddenheet iwwer déi staark Begrenzung vum Lëtzebuerger Emissiounsrecht gouf, koum et a successive Schrëtt zu enger Opwäertung vum Lëtzebuerger Emissiounsrecht.
{|
| [[File:LetzeburgerFrangMenzenVir.png|thumb|Frang-Mënzen vir]]
| [[File:LetzeburgerFrangMenzenHannen.png|thumb|Frang-Mënzen hannen]]
|-
|[[File:Frang1000V.jpg|thumb|1000 Frang vir]]
|[[File:Frang1000H.jpg|thumb|1000 Frang hannen]]
|-
|[[File:Frang5000V.jpg|thumb|5000 Frang vir]]
|[[File:Frang5000H.jpg|thumb|5000 Frang hannen]]
|}

== Vum Frang zum Euro ==
Den 1. Januar 1999 gouf de Wiesselcours 1 EUR = 40,3399 LUF festgeluecht, an den [[Euro]] gouf als Buchwärung agefouert. Den 1. Januar 2002 hunn d'Billjeeën a Mënzen an Euro Cours legal kritt; an den 28. Februar 2002 war dee leschten Dag, wou een nach mat Schäiner a Mënzen a Frang bezuele konnt.

{{Méi Info 2|Euro|Europäesch Zentralbank}}

Am Summer 2025 huet d'Lëtzebuerger Zentralbank matgedeelt, datt Enn 2024 nach eng 863.000 Lëtzebuerger-Frang-Schäiner am Wäert vu knapps 5 Milliounen Euro an Zirkulatioun wieren. Déi meescht dervun, 786.473, waren 100-Frang-Schäiner&lt;ref&gt;&quot;Meng Al Frangen. ''d'Lëtzeuerger Land'' 08.08.2025, S.6.&lt;/ref&gt;, déi warscheinlech als Souvenir versuergt géife ginn.&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/archiv/1286484.html &quot;Lëtzebuerger Schäiner am Wäert vu 5 Milliounen Euro am Ëmlaf.&quot;] rtl.lu, 31.12.2018.&lt;/ref&gt; Et sinn nach ëmmer eppes méi wéi 10.000 5.000-Frang-Schäiner am Wäert vun 1,3 Milliounen Euro am Ëmlaf. Déi kënne bis op Weideres nach ëmmer an der Lëtzebuerger Zentralbank an Euro ëmgetosch ginn. D'Mënzen a Frange kënnen allerdéngs zanter dem 31. Dezember 2004 net méi gewiesselt ginn.&lt;ref&gt;[https://www.rtl.lu/news/national/a/2035634.html &quot;Et zirkuléieren ëmmer nach Honnertdausende Lëtzebuerger-Frang-Schäiner.&quot;] rtl.lu, 28.02.2023.&lt;/ref&gt;

== Literatur ==
* Georges de Leener: ''Le franc luxembourgeois'', Bulletin de la Banque Nationale de Belgique du 25 avril 1937
* [[Albert Calmes]]: ''Aperçu de l'histoire économique 1839-1939'', Le Luxembourg, Livre du Centenaire, Luxembourg, 1939
* Luc Hommel: ''Une expérience d'union économque'', Louvain,1933
* Daniel Rousseau: ''L'unité monétaire luxembourgeoise'', Luxembourg, 1928
* Jean Masclet: Contribution à l'étude du franc luxembourgeois - Stabilisation d'une monnaie à circulation restreinte, Luxembourg, 1937
* [[Ernest Mühlen]]: ''Monnaie et circuits financiers au Grand-Duché de Luxembourg'', Université Internationale de Sciences Comparées, Luxembourg, 1968
* Jutta Jaans-Hoche: ''Banque Nationale du Grand-Duché de Luxembourg 1873-1881 – Eine Episode der Luxemburgischen Währungsgeschichte'', Imprimerie Saint-Paul, Luxembourg, 1981
* [[Christian Calmes]]: ''Au Fil de l'Histoire –Une Banque raconte son histoire - Histoire de la Banque Internationale 1856-1981'', Imprimerie Saint-Paul, 1981
* Véronique Lecomte-Collin et Bruno Collin: ''Histoire de la monnaie'', Éditions Trésor du Patrimoine, 2004
* Roger Croisé, René Link: ''La législation monétaire au Grand-Duché de Luxembourg de 1815 à nos jours'',Edition: Lux-Numis, Luxembourg,1988,639 p.
* [[Paul Margue]], [[Marie-Paule Jungblut]]: ''Le Luxembourg et sa monnaie'', Publié sous l'égide de l'Institut Monétaire luxembourgeois, Esch/Alzette, 1990, 192 Säiten

== Kuckt och ==
* [[Mënzen a Wärungen um Territoire vum haitege Lëtzebuerg]]
* [[Wärung]]
* [[Belsche Frang]]
* [[Euro]]
* [[Lëtzebuergesch Euromënzen]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
*[https://web.archive.org/web/20080916165847/http://www.land.lu/html/dossiers/dossier_luxemburgensia/suen_281201.html Artikel vum Romain Hilgert op land.lu]
*[[Raoul Roos]], [https://www.rtl.lu/news/europa/a/1845572.html 20 Joer Euro - 20 Joer keng Lëtzebuerger Frang méi] op rtl.lu den 11. Januar 2022

{{Navigatioun Fréier Europäesch Wärungen}}
{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Letzebuerger Frang}}
[[Kategorie:Fréier Wärungen]]
[[Kategorie:Ekonomie vu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Wärungen, déi mam Euro ersat goufen]]</text>
      <sha1>o2t3yfl5nsopvemvb0xa7rl5lyy8kcn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Schabloun:Portal Lëtzebuerg/Neist Artikelen</title>
    <ns>10</ns>
    <id>10662</id>
    <revision>
      <id>2676588</id>
      <parentid>2676331</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:25:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676588</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2481" sha1="luecwywe0ttux139uuxb9b4pl3bmdjn" xml:space="preserve">&lt;!-- D e e n   N e i s t e  v i r,  wgl.
Kopéiert déi, déi ënnen &quot;erausrutschen&quot;, an d'Archiv! 
Leschten Update 29.04.2026. --&gt;
[[CHL Kannerklinick]] • [[Banco di Roma International]] • [[Aktivbank International]] • [[Trois C-L]] • [[FC Chiers Rodange]] • ''[[Léa et la théorie des systèmes complexes]]'' • [[Marcelle Bous-Castellani]] • [[Tanklager vun Zéisseng]] • [[Henri de Stein]] • [[FC Racing Rodange]] • [[Stade Diddeleng]] • [[Liichtathleetiksstadion zu Hamm]] • [[Perl oder Pica (Roman)|''Perl oder Pica'' (Roman)]] • [[Live Music (Veräin)]] • [[Eduard Michelis]] • [[Gustave Ziegler]] • [[Philippe-Christophe Wurth]] • [[Victor-Charles-Janus Wolff]] • [[Charles Wolff]] • [[André Wolff]] • [[Nicolas Welter (Elektriker)]] • [[Louis Welter]] • [[Mathias Wawer]] • [[Valentin Wahl]] • [[Mathias Vinandy]] • [[Gustave Velter]] • [[Guillaume Velter]] • [[Alfred Velter]] • [[René Daubenfeld]] • [[Eva Marija]] • ''[[Mother Nature]]'' • [[Annie Nickels-Theis]] • [[Auguste Hoffmann]] • [[Daniel Atz]] • [[Kevin Misci]] • [[Robert Sebastian Berger]] • [[Collart (Familljennumm)]] • [[Kivo Van Twist]] • [[Robert van Hulle]] • [[Lëtzebuerger Architekturpräis]] • [[Jackie Messerich]] • [[Joseph Tschiderer]] • [[Arnould de Tornaco]] • [[Marthe Thyes-Walch]] • [[Jean-Pierre Thomes]] • [[Michel Thieles]] • [[Joseph Thieles]] • [[Edouard Thieles]] • [[Mathias Theysen]] • [[Jean Theissen]] • [[Jean Steichen]] • [[Jacques Sinner]] • [[Michel Servais]] • [[Louis Servais]] • [[Bernard-Euchère-Hubert Servais]] • [[Jean-Pierre Schroeder]] • [[Nicolas Schroeder]] • [[Nicolas Schumacher (Politiker)]] • [[Victor Schoren]] • [[Nicolas Schmit (Paschtouer)]] • [[Jean-Pierre Schmit (Politiker Ettelbréck)]] • [[Joseph-Antoine Schanus]] • [[Jean-Pierre Schank]] • [[Jacques Schaack]] • [[Arnould Schaack]] • [[Jean-Pierre Salentiny]] • [[Alphonse Rodesch]] • [[Léon Rischard]] • [[Michel Weinandy (Näertrech)]] • [[Jean-Pierre Knepper (Politiker)]] • [[Adolphe Schmit (Politiker)]] • [[Michel Weinandy (Lellgen)]] • [[Michel Auguste Witry]] • [[Victor Tschiderer]] • [[Edouard Wolter]] • [[Jean-Baptiste Risch]] •            ...

{{small|[[Portal Lëtzebuerg/Neist Artikelen/Archiv 2026|'''Archiv''']]}}&lt;noinclude&gt;[[Kategorie:Schablounen:Portaler:Lëtzebuerg]] [[fr:Projet:Luxembourg/Articles récents]]&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>luecwywe0ttux139uuxb9b4pl3bmdjn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wikipedia:Ierbessenzielereien</title>
    <ns>4</ns>
    <id>10907</id>
    <revision>
      <id>2676559</id>
      <parentid>2669727</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:19:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* 2026 */</comment>
      <origin>2676559</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20142" sha1="nr7iu14rxoluufrolc6oqm15j35c0t9" xml:space="preserve">{| {{prettytable-R}}
|-
| align=&quot;center&quot;| Lb-Wiki   -   Entwécklung vun der Zuel vun den Artikelen
|-
|{{Graph:Chart
 |width=600
 |height=250
 |xAxisTitle=Datum
 |yAxisTitle=Artikelzuel
 |type=stackedarea
 |xAxisAngle = -45
 |x=Jul 04,Jan 05,Jul 05,Jan 06,Jul 06,Jan 07,Juli 07,Jan 08,Jul 08,Jan 09,Jul 09,Jan 10,Jul 10,Jan 11,Jul 11,Jan 12,Jul 12,Jan 13,Jul 13,Jan 14,Jul 14,Jan 15,Jul 15,Jan 16,Jun 16,Jan 17,Jul 17,Jan 18, Jul 18,Jan 19,Jul 19,Jan 20,Jul 20,Jan 21,Jul 21,Jan 22, Jul 22, Jan 23, Jul 23, Jan 24, Jul 24, Jan 25, Jul 25
|y1=0,2000,5000,7300,9750,12250,16000,19000,23000,25750,27100,28400,29600,31700,33000,34600,36500,37600,38900,40000,41300,42500,43900,45000,46000,47500,49600,50900,54200,55500,56750,57550,58500,59186,59814,60442,60917,61333,61837,62793,63467,64329,65312
 |colors= blue
}}
|-
|align=&quot;center&quot;|Entwécklung vun der Zuel vun den Artikelen op dëser Wikipedia&lt;br&gt;tëscht dem 21. Juli 2004 an dem 1. Juli 2025
|}
Dës Säit mat &quot;'''Ierbessenzielereien'''&quot; erméiglecht en Iwwerbléck iwwer d'Evolutioun vun der Zuel vun nei ugeluechten Artikelen am Laf vun de Joren 2004 bis haut.
[[File:Shelling peas.jpg|thumb|... a 6 mécht der 53...]]
Donnéeën aus de Jore virdru fannt Dir an dësem [[/Archiv|Archiv]].

== Meilesteng ==
Meilesteng si &quot;ronn&quot; Zuele vun allen Artikelen op dëser Wikipedia.
===2026===
* {{0}}2. Abrëll: '''67.000''': [[Iwwerlaf vum Argent-Double]] vum GilPe
* 25. Januar: '''66.500''': [[Glarus]] vum GilPe

===2025===
{{Div col|cols=2}}
* {{0}}2. November: '''66.000''': [[Systemateschen Elementsnumm]] vum GilPe
* {{0}}4. August: '''65.500''': [[Zealandia]] vum GilPe
* 29. Abrëll: '''65.000''': [[Paris-Nice 1975]] vum Mobby 12
* 21. Januar: '''64.500''': [[Northern Big Band]] vum Christian Ries
{{Div col end}}
===2024===
{{Div col|cols=2}}
* 11. Oktober: '''64.000''': [[Mummentaart]] vum GilPe
* {{0}}8. Juli: '''63.500''': [[Jaipur]] vum Zinneke
* {{0}}4. Februar: '''63.000''': [[Pontebier]] vum GilPe
{{Div col end}}
===2023===
{{Div col|cols=2}}
* am November: '''62.500''': ?
*{{0}}8. August: '''62.000''': [[Hollännesch Karibik]] vum GilPe
* 17. Februar: ‎'''61.500''': [[Quatre Jours des As-en-Provence]] vum Les Meloures
{{Div col end}}
===2022===
{{Div col|cols=2}}
* {{0}}6. August: '''61.000''': [[Vëlosummer]] vum GilPe
* 18. Januar: '''60.500''': [[Théophile Schroell]] vum Zinneke
{{Div col end}}
===2021===
{{Div col|cols=2}}
*31. Juli: '''60.000''': [[Pezuls]] vum Les Meloures
*29. Mäerz: '''59.500''': [[Michel Vianey ]] vum Johnny Chicago
{{Div col end}}
===2020===
{{Div col|cols=2}}
* {{0}}4. November: '''59.000''': [[Les amours célèbres]] vum Johnny Chicago
* 30. Juni: '''58.500''': [[Les Saintes-Nitouches]] vum Johnny Chicago
* 28. Mäerz: '''58.000''': [[Tunnel Rangwee]] vum GilPe
{{Div col end}}
===2019===
{{Div col|cols=2}}
* 25. Dezember: '''57.500''': [[François Vatel]] vum GilPe
* 16. August: '''57.000''': [[Sousceyrac-en-Quercy]] vum Les Meloures
* 10. Mee: '''56.500''': [[Seichamps]] vum Les Meloures
* 29. Mäerz: '''56.000''': [[Rouvrois-sur-Othain]] vum Les Meloures 
* 16. Januar: '''55.500''': [[Keng Tawng]] vum Wolverène
{{Div col end}}

===2018===
{{Div col|cols=2}}
* 23. November: '''55.000''': [[Anville (Moundkrater)‎]] vum Astro-Jupp
* 24. September: '''54.500''': [[Pickegen Drot]] vum Zinneke
* {{0}}8. Juni: '''54.000''': [[Ouides]] vum Nilrom
* 28. Mee: '''53.500''': [[Gervans]] vum Les Meloures
* 19. Mee: '''53.000''': [[Saint-Cirgues-de-Jordanne]] vum Les Meloures
* 11. Mee: '''52.500''': [[Preures]] vum Les Meloures
* {{0}}3. Mee: '''52.000''': [[Amplier]] vum Les Meloures
* {{0}}9. Mäerz: '''51.500''': [[Slacker Cats]] vum Wolverène
* 16. Januar: '''51.000''': [[Camon (Somme)]] vum Les Meloures
{{Div col end}}

===2017===
{{Div col|cols=2}}
* 18. Oktober: '''50.500''': [[Moçâmedes]] vum Bdx
* 10. September: '''50.000''': [[Rives de Clausen]] vum GilPe
* 22. Juni: '''49.500''': [[Isabelle Aubret]] vum Wolverène
* 16. Mee: '''49.000''': [[La Rosière (Haute-Saône)]] vum Les Meloures
* 15. Abrëll: '''48.500''': [[Grand Prix de Denain 2017]] vum Les Meloures
* 11. Februar: '''48.000''': [[Nicolas Entringer]] vum MMFE
{{Div col end}}

===2016===
{{Div col|cols=2}}
* 31. Dezember: '''47.500''': [[Martin Müller (Handballspiller)]] vum Wolverène
* 11. November: '''47.000''': [[Raoul Coutard]] vum Johnny Chicago
* 29. August: '''46.500''': [[Raymond Massey]] vum Johnny Chicago
* 28. Juni: '''46.000''': [[Kalininsk]] vum Wolverène
* 27. Mäerz: '''45.500''': [[Tour de Normandie 2014]] vum Les Meloures
{{Div col end}}

===2015===
{{Div col|cols=2}}
* 15. Dezember: '''45.000''': [[Canton de Villeneuvois et Villefranchois]] vum Les Meloures
* 21. Oktober: '''44.500''': [[Dia (Mound)]] vum SITCK 
* 18. Juli: '''44.000''': [[Heckefräsch (Zäitschrëft)]] vum Jamcelsus
* 28. Abrëll: '''43.500''': [[Carl Djerassi]] vum Zinneke
* 17. Februar: '''43.000''': [[The Appaloosa (Film 1966)]] vum Johnny Chicago
{{Div col end}}

===2014===
{{Div col|cols=2}}
* 26. Dezember: '''42.500''': [[TGV Réseau]] vum Helicopter2011
* 11. November: '''42.000''': [[Kapell Léifreg]] vum MMFE
* 13. August: '''41.500''': [[Palomar 3]] vum SITCK
* {{0}}4. Mee: '''41.000''': [[Pierre Zimmer]] vum Johnny Chicago
* 13. Februar: '''40.500''': [[Schëld H, 3a]] vum GilPe
{{Div col end}}

===2013===
{{Div col|cols=2}}
* 28. Dezember: '''40.000''': [[Liart]] vum Les Meloures
* 27. Oktober: '''39.500''': [[Harcy]] vum Les Meloures
* 28. Juli: '''39.000''': [[Lambertuskierch vu Grooljen]] vum MMFE
* 14. Abrëll: '''38.500''': [[Robert Edwards]] vum Zinneke
* 10. Februar: '''38.000''': [[Michel Nicolas Muller]] vum Jamcelsus
{{Div col end}}

===2012===
{{Div col|cols=2}}
* 20. Dezember: '''37.500''' [[Gewiichtsreduktioun]] vum Otets
* 30. September: '''37.000''' [[CR142]] vum MMFE
* {{0}}2. Juli: '''36.500''': [[Fred Neuen]] vum Apocaletz
* 14. Mee: '''36.000''':  [[Mutz vum Monomach]] vum Otets
* 18. Mäerz: '''35.500''':  [[Conrad Gesner]] vum Jamcelsus
* 1. Februar: '''35.000''':  [[European Launcher Development Organisation‎]] vum SITCK
{{Div col end}}

===2011===
{{Div col|cols=2}}
* 21.Dezember '''34.500''': [[Monument André Koch]] vum Fliedermaus
* 30. Oktober: '''34.000''': [[Rollainville]] vum Les Meloures
* 17. September: '''33.500''': [[Ashley Cole]] vum BigDom
* 30. Juni: '''33.000''': [[VKontakte]] vum Otets
* 16. Abrëll: '''32.500''': [[Beaumont (Meurthe-et-Moselle)]] vum Jwh
* 17. Februar: '''32.000''': [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Betzder]] vum Zinneke
{{Div col end}}

===2010===
{{Div col|cols=2}}
* {{0}}6. Dezember: '''31.500''': [[Robert Lentz]] vun der Fliedermaus
* {{0}}6. Oktober: '''31.000''': [[Thoiria]] vum Les Meloures
* {{0}}9. September: '''30.500''': [[Fraillicourt]] vum Les Meloures
* 21. August: '''30.000''': [[Krasnojarsk]] vum Otets
* 16. Juni: '''29.500''': [[Le repos du guerrier (Film)]] vum Johnny Chicago
* 10. Abrëll: '''29.000''': [[Oberstinzel]] vum Les Meloures
* 18. Januar: '''28.500''': [[Robert Winter]] vun der Fliedermaus
{{Div col end}}

=== 2009 ===
{{Div col|cols=2}}
* {{0}}4. November: '''28.000''': [[Helen Keller]] vum Jean Beurlet
* 31. August: '''27.500''': [[Jean-Georges Pfortzheim]] vum Les Meloures
* 15. Juni: '''27.000''': [[Vuelta Ciclista al País Vasco 2009]]  vum Les Meloures
* {{0}}5. Abrëll: '''26.500''': [[Bernard Ferdinand Lyot]] vum SITCK
* 27. Januar: '''26.000''': [[Christoph Salzmann]] vum Zinneke
{{Div col end}}

=== 2008 ===
{{Div col|cols=2}}
* 17. Dezember: '''25.500''': [[Erich Hartmann]] vum Les Meloures
* {{0}}3. Dezember: '''25.000''': [[Pierre Biwer]] vum Cornischong
* 26. Oktober: '''24.500''':  ‎[[CSI: Crime Scene Investigation]] vum Alexandra
* 24. August: '''24.000''': [[Willy Flener]] vum Reniarf
* 30. Juli: '''23.500''': [[Nëssmaart]] vum Ernmuhl
* {{0}}6. Juli: '''23.000''': [[T-34]] vum Ernmuhl
* {{0}}6. Juni: '''22.500''': [[Canton de Rueil-Malmaison]] vum Les Meloures
* 16. Mee: '''22.000''': [[Canton d'Hazebrouck-Sud]]‎ vum Les Meloures
* 25. Abrëll: '''21.500''': [[Canton de Digoin]] vum Les Meloures
* 15. Abrëll: '''21.000''': [[Canton d'Albi-Sud]] vum Les Meloures
* 13. Mäerz: '''20.500''': [[Canton de Thiers]] vum Les Meloures
* {{0}}2. Februar: '''20.000''': [[TSV Schwieberdingen]] vun der IP ‎88.67.142.122
* 14. Januar: '''19.500''': ?
{{Div col end}}

=== 2007 ===
{{Div col|cols=2}}
* 28. Dezember: '''19.000''': &quot;Canton de Saint-Agrève&quot; vum Les Meloures
* {{0}}5. Dezember: '''18.500''': &quot;Lyndon B. Johnson&quot; vum Robby
* 20. Oktober: '''18.000''': &quot;Canton de Damville&quot; vum Les Meloures
* 15. September: '''17.500''': &quot;Arrondissement Roanne&quot; vum Les Meloures
* 15. August: '''17.000''': &quot;NGC 2360&quot; vum SITCK
* 22. Juli: '''16.500''': &quot;Canton de Marmoutier&quot; vum Les Meloures
* {{0}}3. Juli: '''16.000''': &quot;Bassurels&quot; vum Les Meloures
* 12. Juni: '''15.500''': &quot;‎Le Magny (Vosges)&quot; vum Les Meloures
* 18. Mee: '''15.000''': &quot;Escles&quot; vum Les Meloures
* 12. Abrëll: '''14.500''': &quot;Avrainville&quot; vum Les Meloures
* 19. Mäerz: '''14.000''': &quot; ‎Girauvoisin&quot; vum Les Meloures
* {{0}}5. Mäerz: '''13.500''': &quot;Ugny&quot; vum Les Meloures
* 12. Februar: '''13.000''': &quot;Dalhain&quot; vum Les Meloures
* 16. Januar: '''12.500''': &quot;Hans-Gert Poetering&quot; vum Ernmuhl
{{Div col end}}

=== 2006 ===
{{Div col|cols=2}}
* 19. Dezember: '''12.000''': &quot;Lëscht vun de gréisste Stären&quot; vum SITCK
* 20. November: '''11.500''': &quot;Astronomical Journal&quot; vum Cornischong
* {{0}}9. Oktober: '''11.000''': &quot;Wässeg&quot; vum Cornischong
* 27. August: '''10.500''': &quot;Parverband Bartreng-Stroossen&quot; vum Pear
* 23. Juli: '''10.000''':  &quot;Schütze (Homonymie)&quot; vum Alexandra
* 25. Mee: '''9.500''': &quot;Lëscht vun de Weltierwen (Amerika)&quot; vum Alexandra
* {{0}}4. Abrëll: '''9.000''': &quot;Pythagoras vu Samos&quot; vum Alexandra
* {{0}}9. Mäerz: '''8.500''': &quot;Technolink&quot; vum G2
* {{0}}3. Februar: '''8.000''': &quot;Lëscht vu Lëtzebuerger Zeitungen&quot; vum Alexandra
* {{0}}8. Januar: '''7.500''': &quot;Gouvy&quot; vum Zinneke
{{Div col end}}

=== 2005, 2004 ===
''kuckt: [[Wikipedia:Ierbessenzielereien/Archiv]]''

== Eng Ierbes am Mount ==
* elo grad: '''{{NUMBEROFARTICLES}}'''
===2026===
* 1. Mee: '''67.209'''
* 1. Abrëll: '''66.975'''
* 1. Mäerz: ''' 66.744'''
* 1. Februar: '''66.555'''
* 1. Januar: ''' 66.377'''

===2025===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''66.116'''
* 1. November: '''65.980'''
* 1. Oktober: '''65.784'''
* 1. September: ''' 65.637'''
* 1. August: '''65.476'''
* 1. Juli: '''65.312'''
* 1. Juni: '''65.145'''
* 1. Mee: '''65.032'''
* 1. Abrëll: '''64.886'''
* 1. Mäerz: '''64.771'''
* 1. Februar: '''64.581'''
* 1. Januar: '''64.329'''
{{Div col end}}

===2024===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''64.216'''
* 1. November: '''64.128'''
* 1. Oktober: '''63.916'''
* 1. September: '''63.736'''
* 1. August: '''63.620'''
* 1. Juli: '''63.467'''
* 1. Juni: '''63.409'''
* 1. Mee:  '''63.338'''
* 1. Abrëll: '''63.244'''
* 1. Mäerz: '''63.108'''
* 1. Februar: '''62.983'''
* 1. Januar: '''62.793'''
{{div col end}}

===2023===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''62.623'''
* 1 November: '''62.440'''
* 1. Oktober: '''62.258'''
* 1. September: '''62.140'''
* 1. August: ''' 61.949'''
* 1. Juli: '''61.837'''
* 1. Juni: '''61.768'''
* 1. Mee: '''61.683'''
* 1. Abrëll: '''61.635'''
* 1. Mäerz: '''61.536'''
* 1. Februar: '''61.429'''
* 1. Januar: '''61.333'''
{{div col end}}

===2022===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''61.282'''
* 1. November: '''61.198'''
* 1. Oktober: '''61.147'''
* 1. September: '''61.079'''
* 1. August: '''60.975'''
* 1. Juli: '''60.917'''
* 1. Juni: '''60.860'''
* 1. Mee: '''60.807'''
* 1. Abrëll: '''±60.700'''
* 1. Mäerz: '''60.621'''
* 1. Februar: '''60.536'''
* 1. Januar: '''60.442'''
{{Div col end}}

===2021===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''60.359'''
* 1. November: '''60.287'''
* 1. Oktober: ''' 60.241'''
* 1. September; '''60.190'''
* 1. August: '''60.010'''
* 1. Juli: '''59.814'''
* 1. Juni: '''59.775'''
* 1. Mee: '''59.674'''
* 1. Abrëll: '''59.528'''
* 1. Mäerz: '''59.364'''
* 1. Februar: '''59.293'''
* 1. Januar: '''59.186'''
{{Div col end}}

===2020===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''59.109'''
* 1. November: '''58.973'''
* 1. Oktober: '''58.813'''
* 1. September: '''58.712'''
* 1. August: '''58.616'''
* 1. Juli: '''58.504'''
* 1. Juni: '''58.386'''
* 1. Mee: '''58.253'''
* 1. Abrëll: '''58.035'''
* 1. Mäerz: '''57.820'''
* 1. Februar: '''57.652'''
* 1. Januar: '''57.540'''
{{Div col end}}

===2019===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''57.408'''
* 1. November: '''57.319'''
* 1. Oktober: ''' 57.243'''
* 1. September: '''57.150'''
* 1. August: '''56.894'''
* 1. Juli: '''56.739'''
* 1. Juni: '''56.606'''
* 1. Mee: '''56.444'''
* 1. Abrëll: '''56.100'''
* 1. Mäerz: '''55.848'''
* 1. Februar: '''55.690'''
* 1. Januar: '''55.332'''
{{Div col end}}

===2018===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''55.115'''
* 1. November: '''54.685'''
* 1. Oktober: '''54.529'''
* 1. September: '''54.416'''
* 1. August: '''54.302'''
* 1. Juli: '''54.189'''
* 1. Juni: '''53.755'''
* 1. Mee: '''51.956'''
* 1. Abrëll: '''51.651'''
* 1. Mäerz: '''51.404'''
* 1. Februar: '''51.171'''
* 1. Januar: '''50.820'''
{{Div col end}}

===2017===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''50.711'''
* 1. November: '''50.579'''
* 1. Oktober: '''50.390'''
* 1. September: '''49.974'''
* 1. August: '''49.844'''
* 1. Juli: ''' 49.619'''
* 1. Juni: ''' 49.251'''
* 1. Mee: '''48.663'''
* 1. Abrëll: '''48.379'''
* 1. Mäerz: '''48.171'''
* 1. Feburar: '''47.869'''
* 1. Januar: '''47.507'''
{{Div col end}}

===2016===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''47.186'''
* 1. November: '''46.926'''
* 1. Oktober: '''46.715'''
* 1. September: '''46.529'''
* 1. August: '''46.262'''
* 1. Juli: '''46.032'''
* 1. Juni: '''45.783'''
* 1. Mee: '''45.660'''
* 1. Abrëll: '''45.547'''
* 1. Mäerz: '''45.417'''
* 1. Februar: '''45.273'''
* 1. Januar: '''45.100'''
{{Div col end}}

=== 2015 ===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''44.830'''
* 1. November: '''44.543'''
* 1. Oktober: '''44.364'''
* 1. September: '''44.242'''
* 1. August: '''44.070'''
* 1. Juli: '''43.901'''
* 1. Juni: '''43.686'''
* 1. Mee: '''43.514'''
* 1. Abrëll: '''43.319'''
* 1. Mäerz: '''43.084'''
* 1. Februar: ?
* 1. Januar: '''42.550'''
{{Div col end}}
=== 2014 ===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''42.180'''
* 1. November: '''41.947'''
* 1. Oktober: '''41.769'''
* 1. September: '''41.609'''
* 1. August: '''41.444'''
* 1. Juli: '''41.275'''
* 1. Juni: '''41.127'''
* 1. Mee: '''40.984'''
* 1. Abrëll: '''40.861'''
* 1. Mäerz: '''40.668''' 
* 1. Februar: '''40.382'''
* 1. Januar: '''40.100'''
{{Div col end}}
=== 2013 ===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''39.752'''
* 1. November: '''39.552'''
* 1. Oktober: ''' 39.302'''
* 1. September: '''39.169'''
* 1. August: ''' 39.022'''
* 1. Juli: ''' 38.874'''
* 1. Juni: '''38.732'''
* 1. Mee: '''38.596'''
* 1. Abrëll: '''38.400'''
* 1. Mäerz: '''38.194'''
* 1. Februar: '''37.946'''
* 1. Januar: '''37.687'''
{{Div col end}}
=== 2012 ===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''37.345'''
* 1. November: '''37.181'''
* 1. Oktober: '''37.008'''
* 1. September: '''36.826'''
* 1. August: '''36.649'''
* 1. Juli: '''36.469'''
* 1. Juni: '''36.229'''
* 1. Mee: '''35.863'''
* 1. Abrëll: '''35.641'''
* 1. Mäerz: '''35.358'''
* 1. Februar: '''35.000'''
* 1. Januar: '''34.614'''
{{Div col end}}
=== 2011 ===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''34.335'''
* 1. November: '''34.032'''
* 1. Oktober: '''33.578'''
* 1. September: '''33.446'''
* 1. August: '''33.306'''
* 1. Juli: ''' 33.012'''
* 1. Juni: ''' 32.763'''
* 1. Mee: '''32.579'''
* 1. Abrëll: '''32.396'''
* 1. Mäerz: '''32.115'''
* 1. Februar: '''31.862'''
* 1. Januar: '''31.644'''
{{Div col end}}
=== 2010 ===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''31.451'''
* 1. November: '''31.263'''
* 1. Oktober: '''30.816'''
* 1. September: '''30.280'''
* 1. August: '''29.681'''
* 1. Juli: '''29.574'''
* 1. Juni: '''29.400'''
* 1. Mee: '''29.217'''
* 1. Abrëll: '''28.911'''
* 1. Mäerz: '''28.706'''
* 1. Februar: '''28.596'''
* 1. Januar: '''28.372'''
{{Div col end}}
=== 2009 ===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''28.194'''
* 1. November: '''27.981'''
* 1. Oktober: '''27.690'''
* 1. September: '''27.507'''
* 1. August: '''27.325'''
* 1. Juli: '''27.117'''
* 1. Juni: '''26.911'''
* 1. Mee: ''' 26.647'''
* 1. Abrëll: ''' 26.473'''
* 1. Mäerz: '''26.231'''
* 1. Februar: '''26.017'''
* 1. Januar: '''25.781'''
{{Div col end}}
=== 2008 ===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember: '''24.990'''
* 1. November:'''24.567'''
* 1. Oktober: '''24.332'''
* 1. September: '''24.161'''
* 1. August: '''23.521'''
* 1. Juli: '''22.901'''
* 1. Juni: '''22.301'''
* 1. Mee: '''21.607'''
* 1. Abrëll: '''20.758'''
* 1. Mäerz:'''20.334'''
* 1. Februar:'''19.990'''
* 1. Januar:'''19.100'''
{{Div col end}}
=== 2007 ===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember:'''18.451'''
* 1. November:'''18.134'''
* 1. Oktober: '''17.738'''
* 1. September: '''17.294'''
* 1. August: '''16.781'''
* 1. Juli: '''15.953'''
* 1. Juni: '''15.225'''
* 1. Mee: '''14.715'''
* 1. Abrëll: '''14.245'''
* 1. Mäerz 2007: '''13.405'''
* 1. Februar 2007: '''12.670'''
* 1. Januar 2007: '''12.192'''
{{div col end}}

=== 2006 ===
{{Div col|cols=4}}
* 1. Dezember 2006: '''11.635'''
* 1. November 2006: '''11.275'''
* 1. Oktober 2006: '''10.914'''
* 1. September: '''10.573'''
* 1. August: '''10.135'''
* 1. Juli: '''9.747'''
* 1. Juni: '''9.542'''
* 1. Mee: '''9.301'''
* 1. Abrëll: '''8.937'''
* 1. Mäerz: '''8.343'''
* 1. Februar: '''7.972'''
* 1. Januar: '''7.292'''
{{div col end}}

=== 2005, 2004 ===
''kuckt [[Wikipedia:Ierbessenzielereien/Archiv]]''

== Nach méi Ierbessenzielereien ==
* [https://tools.wmflabs.org/pageviews/?project=lb.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;agent=user&amp;range=latest-20&amp;pages=Jean-Claude_Juncker|Xavier_Bettel Tool fir ze vergläiche watfireng Wikisäit wéi dacks gekuckt gëtt]
* [https://tools.wmflabs.org/topviews/?project=lb.wikipedia.org&amp;platform=all-access&amp;date=last-month&amp;excludes= Am dackste gekuckt Säite vum viregte Mount]
&lt;!--LINK GEET NET * [http://stats.grok.se/lb/top D'Säite vun der lëtzebuergescher Wikipedia no der Zuel vun den Opriff am '''Mäerz 2014''']
* [http://stats.grok.se/lb/latest30/G%C3%ABlle_Fra Nosichen, wéi dacks eng bestëmmt Säit am leschte Mount ugeklickt gouf] dëse Link weist op d'Säit vun der Gëlle Fra
--&gt;
* [http://meta.wikimedia.org/wiki/List_of_Wikipedias Lëscht vun de Wikien no der Artikelzuel] {{en}} (ëmmer ganz aktuell)
* [http://stats.wikimedia.org/EN/TablesWikipediaLB.htm Statistik iwwer d'lb-wikipedia an Tabelleform] an [http://stats.wikimedia.org/EN/ChartsWikipediaLB.htm als Graphik] {{en}} (November 2018)
* [https://stats.wikimedia.org/v2/#/lb.wikipedia.org Déi nei Statistiken iwwer d'lb-Wikipedia]
* [http://stats.wikimedia.org/EN/EditsRevertsLB.htm Ännerungen a Reverten op der lb-Wikipedia am Laf vun der Zäit opgedeelt op registréiert an anonym Benotzer]  {{en}} (31. Dezember 2016)
* [http://en.wikipedia.org/wikistats/EN/Sitemap.htm Vergläicher tëscht deenen eenzele Wikien]
* [http://www.wikistatistics.net/wiki/lb Interaktiv Statistiken]
* [[:en:Wikipedia:Wikipedia|Artikele pro Populatioun vu Spriecher]]
* [http://meta.wikimedia.org/wiki/Wikimedia_News Säit mat Zuelespillereien iwwer déi verschidde Wikien]
* [https://tools.wmflabs.org/guc/index.php Compteur vun den Ännerunge pro Benotzernumm op alle Wikien]
* [https://tools.wmflabs.org/xtools/pcount/index.php Dem X! säin 'Edit Counter' op enger Wiki]
* [https://tools.wmflabs.org/quentinv57-tools/tools/sulinfo.php En änleche Compteur: SUL Info]
* [[Benotzer:Emijrp/List_of_Wikipedians_by_number_of_edits|Lëscht vun den lb.Wikipedianer no der Zuel vun Ännerungen, Stand 20. Juni 2012]]
* [https://wiki-talents.toolforge.org/en/wiki-lb Wiki-talents] - erméiglecht d'Bewäertung vum Bäitrag vu Wikipedianer op Basis vum Verhältnes tëscht dem Ëmfang vun hire Beaarbechtungen an der Zuel vun den Opriff vun den Artikelen, bei deene se matgeschafft hunn.

== Kuckt och ==
* [[Wikipedia:Geschicht|D'Geschicht vun der Wikipedia op Lëtzebuergesch]]

[[Kategorie:Wikipedia-Administratioun]]</text>
      <sha1>nr7iu14rxoluufrolc6oqm15j35c0t9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lëscht vun de lëtzebuergesche Spréchwierder</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11606</id>
    <revision>
      <id>2676471</id>
      <parentid>2676443</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:46:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Les Meloures</username>
        <id>580</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* B */  .........</comment>
      <origin>2676471</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34155" sha1="quzkkxorrc14f1m2o8y691g978f5jd8" xml:space="preserve">Hei ginn e puer '''lëtzebuergesch [[Spréchwuert|Spréchwierder]]''' an alphabetescher Reiefolleg opgezielt:

{{AbcIndex}}

== A ==
* Wien '''A''' seet, muss och B soen.
* Wann d''''Aarbecht''' ee räich méich, da wier den Iesel méi räich wéi de Mëller.
* Vun der '''Aarbecht''' gëtt kee fett.
* Dat '''Aalt''' dauert am längsten.
* Besser e midden '''Aarm''', wéi een eidelen Daarm.
* '''Aarm''' sinn ass keng Schan.
* D&lt;nowiki&gt;'&lt;/nowiki&gt;'''Aarmut''' ass e Sträitmécher.
* Hien huet mech net emol mam '''Aasch''' bekuckt (''hien huet mech total ignoréiert'').
* '''Adam''' an Éiv waren déi zwéin éischt Äppeldéif.
* Aus den '''Aen''', aus dem Sënn.
* Véier '''Ae''' gesi méi wéi zwee.
* D''''Aen''' op oder de Beidel.
* Wat een net '''ännere''' kann, soll ee roueg erdroen.
* Näischt gesot ass och eng '''Äntwert'''.
* Een '''Af''' mécht der honnert.
* Engem '''Af''' geet alles gutt.
* Ech ginn der gläich en '''Akkont'''! (''du kriss gläich Streech!'').
* Léier keen alen '''Af''' Grimasse maachen.
* '''Al''' Eisen, ale Goss, al Fraen, ale Verdross.
* En '''ale''' Kniecht an eng jonk Mod gëtt gär e grousse Stot.
* Bei den '''Alen''' ass ee gutt gehalen.
* '''Alles''' leeft, nëmmen de Fräsch deen hopst.
* Den '''Alter''' geet vir (''sot den Eilespill, dunn huet e seng Mamm d'Trap eragestouss'').
* An '''Amen''' a Jo war d'Affär gedoen (''d'Affär war ganz séier gedoen'').
* Sécher wéi den '''Amen''' am Gebiet.
* Den '''Apel''' fält net wäit vum Bam, e misst just de Bierg erofrullen.
* Et soll ee sech ëmmer een '''Apel''' fir den Duuscht versuergen.
* Den '''Appetit''' kënnt iwwer dem Iessen.
* Ah la bonne '''Auder''' sot d'Fra, du huet se de Bock gestrach.
* D''''Ausriede''' si fir ze gebrauchen.

== B ==
* '''Bal''' ass nach keng Maus an der Fal.
* '''Ba'''l a bal ass nach laang kee Fësch gefaang.
* Besser den Aascht fält wéi de '''Bam'''.
*En ale '''Bam''' verplanzt een net (''en ale Mënsch soll een do liewe loossen, wou e gewinnt ass'').
* Déi dommst '''Baueren''' hunn déi déckst Gromperen (''och domm Leit kënne Chance hunn'').
* Wat de '''Bauer''' net kennt, dat frësst en net.
* E '''Bauer''', e Béier an e Stéier, dat sinn dräi ongemälleg Déier.
* Et huet een dees Gudden ni ze vill, sot de '''Bauer''', du ass him d'Mëscht op de Kapp gefall.
* Et ass dofir gesuergt, datt d''''Beem''' net an den Himmel wuessen.
* Wat een net am Kapp huet, muss een an de '''Been''' hunn.
* Wéi e '''beicht''', sou gëtt ee lassgesprach.
* Wéi een an de '''Bësch''' rifft, sou schaalt et erëm.
* Dat '''bescht''' kënnt hannenno.
* '''Besser''' ass besser, sot d'Fra, do huet se d'Ham an der Mëllech gekacht.
* '''Besser''' eng Kuuscht an der Täsch, wéi eng Fieder um Hutt.
* '''Besser''' spéit eppes, wéi fréi näischt.
* '''Besser''' spéit, wéi guer net.
* D''''Bestueden''' ass eng Lotterie.
* Wéi ee säi '''Bett''' mécht, sou schléift een.
* Et ass besser '''biedelen''', wéi stielen.
* Hanner dem '''Bierg''' sinn och Leit.
* En neie '''Biesem''' kiert besser.
* Och eng '''blann''' Sau kann eng Eechel fannen.
* De '''Blanne''' viirspanen ''(eppes verkéiert maachen).''
* Et ass nach laang net alles Gold, wat '''blénkt'''.
* Et heescht keng Kou '''Blimmchen''', dees se hief eng wäiss Strimmchen.
* Mengen a '''Botter''' schäissen ass zweeërlee.
* Du bass net hei, fir '''brong''' ze ginn! (''seet een zu engem, deen net effikass schafft'').
* Deen nervt mech, ech kéint en ongespëtzt an de '''Buedem''' schloen! (''deen nervt mech, ech géif en am léifste gutt zerschloen'').
* Et hellt ee keen Holz mat an de '''Bësch'''.

== C ==

* Grénge '''Chrëschtdag''', wäissen Ouschterdag.
* D''''Chance''' geet dem Soff no.
*Du hues méi '''Chance''' ewéi Verstand (''wat der geléngt, ass méi duerch Zoufall ewéi duerch Iwwerleeën'').

== D ==
* Schéck een '''Dabo''' an de Bësch (an d'Welt), da kriss de een Eefalt erëm.
* Muer ass och nach een '''Dag'''.
* Wat den '''Dag''' méi helleg, wat der Däiwel méi rosen.
* Et gëtt näischt sou reng gestiicht, t'kënnt dach un '''Dagesliicht'''.
* Wou '''Damp''' ass, do ass och Feier.
* Et muss ee mat deene Meedercher '''danzen''', déi do sinn.
* Engem '''Dawen''' ass gutt priedegen.
* Et muss ee sech der '''Decke''' no strecken (''et muss een eens gi mat deem, wat een huet'').
* All '''Déierche''' säi Pleséierchen.
* Dee klengen '''Déif''' hänkt een, de grousse léisst ee lafen.
* Een '''Däiwel''' dreift deen aneren.
* Wann der '''Däiwel''' hongereg ass, da frësst e Fléi.
* Ee Mënsch ass deem aneren säin '''Däiwel'''.
* Et soll een den '''Däiwel''' net un d'Wand molen.
* Wann ee vum '''Däiwel''' schwätzt, dann ass e schonn do.
*Dee Kärel huet der '''Däiwel''' an der Panz!  (''dee Kärel ass duerchdriwwen'').
* All '''Dëppe''' fënnt säin Deckel (''jiddweree fënnt iergendwann de Partner, dee bei e passt'')
* Wat ënner den '''Dësch''' fält, ass fir d'Mod.
*Hien ass um '''Dill''', éier der Däiwel Schong an Huesen unhuet (''hien ass mueres ganz fréi aktiv'').
* Géint d''''Dommheet''' ass kee Kraut gewuess.
* Ëmsoss ass der '''Doud''' an dee kascht d'Liewen! (''et kritt een näischt fir näischt'')
* Géint der '''Doud''' ass kee Kraut gewuess.
* Aarm a räich, der '''Doud''' mécht alles gläich.
*Ech hu vun der '''Doud''' an der Däiwel näischt verstanen (''ech hunn absolut näischt verstanen'').
*Deem enge säin '''Doud''', deem anere säi Brout! (''wat enger Persoun schuet, notzt enger anerer'').
* Den '''Dreck''' leeft bis en zesummekënnt.
* Wat een am '''Dreck''' méi réiert, wat et méi sténkt.
* Wann den '''Dreck''' Mëscht gëtt, da gëtt e gär gefouert (''arrogant ginn'').
*'''Dreck''' schauert de Mo! (''seet een zu engem, deem eppes beim Iessen net propper genuch ass'').
* Hie steet do ewéi d'Kand beim '''Dreck''' (''hie weess net, wat e soll soen oder maachen'').
*'''Dräimol''' ass gëttlech, véiermol ass spëttlech.
* Wat ee méi '''drénkt''', wat ee méi duuschtereg gëtt.
* Eng deeglech '''Drëps''' schléit e Lach an de Steen ''(Steter Tropfen höhlt den Stein)''.
* Fir d''''Duechter''' ze kréien, muss een d'Mamm freien.
* Den '''Duuscht''' wësch gebechert .

== E ==
* '''Ëmgekéiert''' ass och gefuer.
*Et reent ewéi mat '''Eemeren''' (geschott) (''et reent ganz vill'').
* '''Eemol''' ass keemol.
* '''Een''' nom aneren, sot d'Fra, du huet se d'Kanner der Rei no gebeetscht.
* '''Egal''' ass an déi eng Hand geschass an an déi aner geklappt.
* '''Endlech''' ass net éiweg.
* Alles huet en '''Enn''', nëmmen d'Wurscht huet der zwee.
* Et ass '''éischter''' gesot wéi gedoen (gemaach)! (''dat léisst sech net einfach maachen'')

== F ==
* Vum '''Faaschte''' krepéieren d'Honn.
*Vum '''Fale''' léieren d'Kanner goen.
*Dat huet mäi klenge '''Fanger''' mer gesot (''ech verroden net, wie mer dat gesot huet'').
* D''''Fauscht''' an der Täsch maachen.
* Et passt wéi d''''Fauscht''' op d'A.
* Wie mat '''Feier''' ëmgeet, verbrennt sech.
* Wou '''Feier''' ass, do ass och Damp.
* Wou et dämpt, do ass '''Feier'''.
* Et muss een e klenge '''Fësch''' an d'Waasser werfen, fir een décken ze fänken.
*Elo kréien déi kleng '''Fësch''' och Waasser (''elo kommen déi onwichteg Persounen och zum Zoch'').
* Et ass nach kee '''Fëscher''' mat dräi Häre begruewe ginn.
* D''''Fëscher''' an d'Jeeër schwätzen eng Sprooch.
* D''''Fëscher''' an d'Jeeër si [[Plättelefeeër]].
* Un de '''Fiederen''' erkennt een d'Vullen.
*Hal direkt op, soss '''flaamt''' et! (''hal direkt op, soss ginn ech rosen!'').
* Et ass méi liicht e Sak '''Fléi''' ze hidde wéi e verléift Framënsch.
* '''Flott''' gelieft a séileg gestuerwen, dat ass dem Däiwel d'Rechnung verduerwen.
* Eng uerg '''Fra''' ass een Zonk ëm d'Haus.
* Wie seng '''Fra''' gär huet, léisst se doheem.
* Wou d''''Fra''' d'Box unhuet, wéckelt de Mann d'Kanner.
* Wien Ongléck huet mat de '''Fraen''' a Gléck mat de Päerd, gëtt e räiche Mann.
* E '''Fraleitshoer''' zitt méi wéi e Klackeseel.
* '''Fréi opstoe''' mécht den Dag laang.
* Dee vill '''freet''' gëtt vill gewuer.
*'''Friet''' dech emol (un de Kapp)! (''bass du geckeg?'').
* All '''Fro''' ass eng Äntwert wäert.
* Mat '''Froe''' vermécht een näischt.
* E laange '''Fuedem''', eng faul Néiesch.
*Hien huet e '''Fuerz''' am Kapp (''hien ass arrogant'').
* E schlechte '''Fuuss''' deen nëmmen ee Lach huet.
* De '''Fuuss''' verléiert de Pelz, awer d'Naupen ni.

== G ==
* Hie '''gaapst''' ewéi e Klouschteriesel! (''hie mécht de Mond ganz grouss op, wann e gaapst'').
*No dräi Deeg gëtt de '''Gaascht''' deene meeschte Leit zur Laascht.
* Déi ongeluede '''Gäscht''' setzt ee virun d'Dier.
* Engem geschenkte '''Gaul''' kuckt een net an d'Maul.
* Laang '''gebuergt''' ass net geschenkt.
* Jiddwer '''Geck''' gefält seng Kap.
* Ee '''Geck''' mécht der honnert.
* Ee '''Geck''' ka méi Froe stelle wéi honnert Weiser beäntwere kënnen.
* Aus '''Geck''' gëtt dacks Eescht.
*En huet sech drugehalen ewéi de '''Geck''' un de Bengel (''en huet sech ganz vill drugehalen'')
* D'Kanner an d''''Gecke''' soen d'Wourecht.
* Mat Force räisst een och eng '''Geess''' hannen erëm.
*Geet et da mam '''Geescht'''! (''bass du da geckeg!'').
* Deem enge '''gefält''' d'Mamm, deem aneren d'Duechter.
* Mat gaangen, mat '''gefaangen''', mat gehaangen.
* Dee vill huet ass vill '''gehäit''', deen näischt huet nach méi.
* Deemno '''Geld''', deemno Wuer.
* D''''Geld''' regéiert d'Welt.
* D''''Geld''' gëtt een ewech, an den Eefalt behält een.
* A '''Geldsaachen''' héiert d'Gemittlechkeet op.
* D''''Geleeënheet''' mécht den Déif.
* '''Gemälleg''' kënnt een och virun.
*Maach '''gemälleg''', mir sinn net am Hee! (''maach lues, et gëtt kee Grond, fir sech ze tommelen!'').
* '''Geplot''' ass och gelieft.
* D''''Gerechtegkeet''' huet eng Nues aus Wues.
* Besser schlecht '''geridde''' wéi houfreg gaangen.
* Et kënnt alles op d''''Geschéck''' un.
* D''''Geschier''' weist d'Aarbecht.
*Hien huet e '''Gesiicht''' ewéi e Paangech! (''hien huet e grousst, ronnt Gesiicht'').
* Et ass éischter '''gesot''' wéi gedoen.
* Dee '''gesond''' ass, soll net kloen.
* Zwee '''gesi''' méi wéi een.
* E gutt '''Gewëssen''' ass dat bescht (Kapp–)Këssen, an ee schlechte Verhalt och.
*Hien ass kee '''Giedlechen''' (''hien ass kee gudde Mënsch'').
* '''Ginn''' an erëm geholl ass gestuel.
* Et muss ee sech net '''ginn''', soulaang nach Kniddelen am Dëppe sinn.
* De gudde '''Glaw''' mécht séileg (an de Speck mécht fett).
*Dat ass de '''Glanz'''! (''dat ass genial!'').
* D''''Gléck''' geet dem Soff no (''Leit, déi voll sinn, hunn dacks Gléck'').
* Et ass net alles '''Gold''' wat blénkt an net alles Dreck wat sténkt.
* Et kann een net alles op d''''Goldwo''' leeën.
*Hien héiert d''''Gras''' wuessen an d'Fléi néitsen (''him entgeet näischt'').
*Hien huet sech '''gréng''' a giel geiergert (''hien huet sech ganz vill geiergert'').
* D''''Guttheet''' ass e Stéck vun der Dommheet.

== H ==
* Wat een net '''hale''' kann, dat soll een och net verspriechen.
* Deen näischt vu sech '''hält''', deen ass näischt.
* Eng '''Hand''' wäscht déi aner.
*Zéi mer eng Händsch aus! (''ech kann der näischt ginn, wat ech selwer net hun''n).
* Alles ass een '''Handwierk''' (an d'Fléifänken eng Geschwënnegkeet).
* Vill '''Hänn''' läsche vill Bränn (awer si sinn der Däiwel am Zoppekomp). (''wann een zu vill ass, kann ee villes erreechen'').
* Waarm '''Hänn''', Léift ouni Enn.
* Kal '''Hänn''', waarmt Häerz.
*Ech hu just zwou Hänn! (''ech kann net alles gläichzäiteg maachen!'').
* Déi kleng Spëtzbouwen '''hänkt''' een, déi grouss léisst ee lafen.
* '''Hätten''' an Haten, dat waren zwou aarmer ''Staten'' (Stied).
* Zwee '''haarder''' Steng muele seele reng.
* Keen '''Haus''' ouni Maus.
*D''''Haus''' verléiert näischt! (''wat een am Haus vertässelt huet, fënnt een enges Daags erëm'').
* Eng fläisseg '''Hausfra''' ass déi bescht Spuerbéchs.
* '''Här''' ass '''Här''' a Max ass Max.
* Den '''Här''' priedegt nëmmen eemol.
* Wéi den '''Här''' sou d'''Geschär''.
* Et ka keen zwee '''Häre''' gläichzäiteg déngen.
* Déi déck '''Häre''' bäisse sech net.
* Kënns de net '''haut''', da kënns de muer.
* '''Héieresoen''' ass hallef gelunn.
*Eiser '''Herrgott''' huet allerhand Kaschtgänger, awer keng déi näischt iessen.
* Et soll een eisem '''Herrgott''' net an d'Handwierk fuschen.
* Den '''Hieler''' ass sou gutt wéi de Stieler.
* Wat een net '''hiewe''' kann, dat soll ee leie loossen.
* Späert är Pëllen an, ech loosse meng '''Hinnercher''' lafen.
*Déi Fra huet '''Hoer''' op der Zong (''dat ass eng béis Fra'').
* Et muss een dat Bescht '''hoffen''', dat Schlecht kënnt vum selwen.
* '''Hoffnung''' léisst liewen.
* Wann den '''Hond''' net geschass hätt, dann hätt en den Hues kritt (En hätt en nawell kritt wann e kee Gras gerappt hätt fir den Hënneschten ofzebotzen).
*Wie frech ass ewéi en '''Hond''', dee lieft ewéi en Här (''déi frech Leit kréien ëmmer alles, wat se wëllen'').
*Dee mat '''Hënn''' schlofe geet, steet mat Fléi op.
* Et gëtt méi Kette wéi rosen '''Hënn'''.
* '''Hënn''' déi billen, bäissen net.
* Wien net um '''Hënner''' rutscht, deem bliedert en net.
* Den '''Honger''' dreift de Wollef aus dem Bësch.
* '''Honger''' ass dee beschte Kach (''schmaacht et net, et ësst een et dach'').
* Engem '''Hongregen''' ass gutt kachen.
* Bal, ass nach keen '''Hues''' an der Fal.
* Deen zwee '''Huesen''' zugläich noleeft, dee kritt keen.
* Deen et laang '''huet''' léisst et laang hänken.
* Deen näischt '''huet''' kann näischt verléieren.
* Wat ee méi '''huet''', wat ee méi wëll hunn.
* Wie vill '''huet''', brauch méi.
* E gudden '''Hunn''' gëtt net fett.
* Dee wëllt '''Hunneg''' lecken, däerf d'Beien net fäerten.
* Besser den '''Hutt''' wéi de Kapp verluer.
* Beim '''Huwwele''' fale Spéin.

== I ==
* Wann et dem '''Iesel''' ze wuel ass, da geet en op d'Äis danzen.
* E gudden '''Iesel''' stéisst sech nëmmen eemol.
* Als '''Iesel''' gebuer, als Iesel gestuerwen.
* Wien den '''Iesel''' spillt muss d'Säck droen.
* Du kanns den '''Iesel''' bei d'Waasser féieren awer saufe muss e selwer.
* '''Iessen''' an Drénken hält Läif a Séil zesummen.
* Wéi am '''Iessen''', sou an der Aarbecht.
* Déi méng, déi féng, huet d''''Illeg''' gesot ''(d'Eil, en ellent Déier, fënnt hier Kanner déi schéinst)''.
* Et geet näischt '''iwwer''' eng gutt Ausried.

== J ==
* Bass du '''jaus'''? (''bass du geckeg?'').
* Hie läit nach am '''Jelli''' (''Hie läit nach am Bett, well e gëschter ze vill gedronk huet'').
*De Verstand kënnt mat de '''Joren''' (awer och déi gro Hoer).
* Et soll een net '''jäize''' bis ee geschloen ass.
* '''Jiddwerengem''' säint, dann huet der Däiwel näischt.

== K ==
[[Fichier:Hues du vun der rosener Kou gefriess.jpg|thumb|356x356px]]
* Vill '''Käch''' verdierwen de Bräi.
* Wann d''''Kallef''' am Pëtz läit, da kënnt den Deckel drop.
* Aus '''Kanner''' gi Leit.
* D''''Kanner''' hunn d'Laachen an d'Kräischen an engem Sak.
* Wann een de '''Kanner''' dee klenge Fanger gëtt, da wëlle si d'ganz Hand.
* Kleng '''Kanner''', klengt Leed, grouss Kanner, grousst Leed.
*Wéi een d''''Kanner''' winnt, esou huet een se (''et spiert ee selwer d'Konsequenze vun der Erzéiung, déi ee senge Kanner gëtt'').
* Eng '''Kannerhand''' ass séier gefëllt.
*Déi Dommheet ass op seng '''Kap''' gaangen (''fir déi Dommheet huet hie misse geruedstoen'').
* Wat een net am '''Kapp''' huet, huet een an de Been.
* Et kann een net all '''Kapp''' ënner een Hutt bréngen.
* Wat näischt '''kascht''', ass och näischt (''gutt Saache kaschte vill Suen'').
*Ech kafen dach keng '''Kaz''' am Sak! (''ech loosse mech op näischt an, éier ech et iwwerpréift hunn'').
* D''''Kaze''' loossen d'mausen net.
* Wann d''''Kaze''' fort sinn, da sinn d'Mais Meeschter.
* [[Kraache Kar|Kraache '''Kare''']] fueren am längsten.
*Déi '''Keelt''' geet engem duerch Muerch a Schank (''déi Keelt spiert een um ganze Kierper'').
* Et ass net alles riicht wat bei de '''Keeser''' geet. Ext:, well seng Fra war kromm.
*Ech ginn, wuer de '''Keeser''' (Kinnek) zu Fouss geet (''ech ginn op d'Toilette'').
* Déi schwaarz '''Kéi''' ginn och wäiss Mëllech.
*Hien hat gëschter Owend de '''Kenki''' gediebelt (''hien hat gëschter Owend ze vill Alkohol gedronk'').
* '''Kënnt '''Zäit, '''kënnt''' Rot.
*Et gëtt méi '''Ketten''' ewéi rosen Honn! (''et ass derfir gesuergt, datt d'Reegelen agehale ginn'').
* Maach, datt d''''Kierch''' am Duerf bleift.
* Jiddweree soll viru senger Dier '''kieren'''.
* Nei '''Kierchen''' an nei Wiertshaiser sti seelen eidel.
* Et ass net all Dag '''Kiermes'''.
* Wien op d''''Kiermes''' geet, deem seng Plaz vergeet! (''wie vu senger Plaz opsteet, muss dermat rechnen, datt en anere sech drop setzt'').
* Wann een net un d''''Kiischte''' kënnt, seet ee se wiere sauer.
* Da gëtt ee gewuer, wat d'Pond '''Kiischte''' kaschten.
* Deen nëmmen eng '''Klack''' héiert, héiert nëmmen ee Schall.
*Et muss een déi zwou '''Klacken''' héieren! (''et muss een déi zwou Meenunge betruechten'').
* Wien héich '''klëmmt''', fält déif erof.
* Deen huet nach '''Klibbersuen''' an der Täsch.
* Mat '''Knëppele''' fänkt ee keng Vullen.
*Hien huet e '''Knuet''' an der Leitung (''hie versteet net direkt, wat gemengt ass'').
*'''Komm''' eran, da kucks de eraus.
*Dat do ass grad de '''Kotteng'''! (''dat do ass grad dat Richtegt!'')
* Et gëtt ee sou al wéi eng '''Kou''', et léiert een nach ëmmer dozou.
* Sou al gëtt keng '''Kou'''.
* Et heescht keng '''Kou''' Blimmchen, dees se hief eng wäiss Strimmchen.
* Wann der Däiwel d''''Kou''' huet, da kann en d'Kallef och huelen.
*Deen huet vun der rosener '''Kou''' gefriess (''deen ass granzeg'').
*Dat geet op keng '''Kouhaut'''! (''dat ass onverschimmt!'')
*'''Kräisch''' net, éier s de geschloe bass! (''reeg dech net op iwwer eppes, wat nach net geschitt ass!'')
*Hie séngt, et ass, fir '''Kréienaen''' an d'Oueren ze kréien (''hie séngt ganz falsch'')
* Dee sech an de '''Krësch''' leet, gëtt vun de Schwäi gefriess.
* De '''Krou''' geet sou laang zum Buer bis e brécht.
* Deen an der '''Kutsch''' wëll fueren däerf d'Geld net spueren.

== L ==
* Et huet een sou vill vum '''Laachen''', wéi vum Kräischen.
* Wie fir d'lescht '''laacht''', laacht am beschten.
* Wat '''laang''' dauert, gëtt gutt.
*Wien et '''laang''' huet, léisst et laang hänken! (''wie vill Suen huet, weist et'').
*Dat do ass mir esou '''laang''' ewéi breet! (''dat do ass mir komplett egal'').
*T'ass '''lächerlech''', sot d'Fra, du hat se eng Seibecken an der Hand.
*Lee dech era wéi s de bass, mäi '''Läpp''' ass och zerrass.
* De '''Läpp''' ass méi no wéi d''''Hiem.'''
*Ech hunn einfach kee '''Leeër''' fonnt (''ech hunn einfach keng gutt Positioun fonnt fir ze schlofen'').
*De Papp an de Jong sinn iwwer ee '''Leescht''' gezu ginn (''de Papp an de Jong hunn déi selwecht Eegenschaften'').
*Iessen an drénken hält '''Leif''' a Séil zesummen (''iessen an drénken hält Kierper a Geescht gesond'').
* Wat een ewech '''léint''', dat huet een net méi.
* Maach wéi d''''Leit''', da geet et der wéi de Leit.
* Iessen an Drénken hält '''Leif''' a Séil zesummen.
* Et muss een d''''Leit''' huele wéi se sinn.
* D'Gecke sinn och '''Leit''', just keng wéi déi aner.
* Et muss een net alles gleewen, wat d''''Leit''' soen.
* '''Léiwer''' gro, wéi net méi do.
* De '''Leschten''' ass de Beschten.
* Aus aner Leit's '''Lieder''' ass gutt Rimme schneiden.
* Wien net '''liesen''' a schreiwe kann, ass nëmmen en hallwe Mann.
*Hien hëlt et vun de '''Liewegen'''! (''hie léisst sech seng Wuer / Aarbecht deier bezuelen'').
*Hien huet e '''Liewen''' ewéi en Hond ouni Fléi (''hien huet keng Suergen am Liewen'').
* Et muss ee '''liewen''', a liewe loossen.
* Et kann een net vun der Loft eleng '''liewen'''.
* Et '''lieft''' een nëmmen eemol.
* Et '''lieft''' een net vun der Aarbecht, mä vum Profit.
* Et gëtt och gedréckte '''Ligen'''.
* E jonke '''Ligener''', en alen Déif.
*D''''Lompe''' fänken un ze sténken (''d'Affär gëtt brenzeleg'').
* Wéi op der '''Long''', sou op der Zong; ''oder'': vun der '''Long''' op d'Zong (''riichteraus soen, wat een denk''t).
* Jiddweree '''lueft''' seng Kanner, wéi de Bauer seng Ranner.
* '''Lues''' am Iessen, '''lues''' an der Aarbecht.

== M ==
* '''Maach''' wat s de kanns.
* Wann d''''Mais''' sat sinn, ass d'Miel batter. (''seet een, wann ee glott gëtt, well ee sat ass'').
*Et soll een d''''Mais''' net bei de Speck spären (''et soll ee keen a Versuchung féieren'').
* Wéi d''''Mamm''', sou d'Duechter.
* E '''Mann''', e Wuert.
* Wou kee '''Mann''' ass, ass kee Rot, wou keng Fra ass, ass kee Stot.
*Hien ass voll ewéi de '''Männchen''' am Liicht! (''hien huet ze vill Alkohol gedronk'').
* '''Matten''', Mais a Muede kënnen nëmme schueden.
* Dee gär ee '''Maufel''' hëlt, muss och de Mond opdinn.
* Wien näischt '''mécht''', deen näischt brécht.
* Et '''mécht''' ee wéi ee kann, an net wéi ee wëllt.
* Besser eng '''Méck''' am Dëppen, wéi glat näischt.
* Et fänkt ee méi '''Mécke''' mat Hunneg, wéi mat Esseg.
* Besser '''Mécke''' gefaang wéi méisseg gaang.
* Zwou '''Mécke''' mat engem Läpp schloen.
* Dat schéinst '''Meedche''' kann net méi ginn, wéi et huet.
*Dat '''Meedchen''' huet der un all Fanger zéng! (''dat Meedchen huet vill Freieren'').
* Et muss ee mat deene '''Meedercher''' danzen, déi do sinn.
* Eng gutt '''Meenung''' an e gudde Glaw maache séileg.
* Eng gutt '''Meenung''' ass vill wäert.
* Et ass nach kee '''Meeschter''' vum Himmel gefall.
* Wat ee '''méi''' huet, wat ee '''méi''' wëll hunn.
* Wat '''méi''', wat léiwer.
* Een nom aneren, sot de '''Mëller''', do huet en d'Kanner der Rei no gebeetscht.
* Een dee '''mengt''', dee weess näischt.
* Iren ass '''mënschlech'''.
* Op senger '''Mëscht''' ass den Hunn Meeschter.
* Dat ass fir '''Mippercher''' ze kréien (wann eppes nervt).
* Wat ee spuert iwwer de '''Mond''', frësst d'Kaz oder den Hond.
*De '''Mound''' steet am Waasser (''de Mound ass duerch den Niwwel verdeckt'').
* Ze vill an net genuch, ass keng '''Mooss'''.
* '''Muer''' ass och (nach) een Dag.
* '''Mueresstonn''' huet Gold am Monn.

== N ==
* Et geet dach näischt iwwer en eegent '''Nascht'''.
* De Wollef verléiert säin aalt Hoer, awer seng '''Naupe''' behält hien.
* Et ass '''néierens''' besser, wéi doheem.
* Den '''Näid''' frësst säin eegenen Här.
* Géif den '''Näid''' brenne wéi Feier, da wieren d'Holz an d'Kuelen net sou deier.
* Wien '''Näider''' huet, huet Brout, wie keen huet, leit Nout.
* All Vulle stierwen, nëmmen d''''Näidvullen''' net.
* Wou '''näischt''' ass, kënnt och '''näischt''' hin.
* Wou '''näischt''' ass, geet näischt zu Schanen.
* Deen '''näischt''' aus sech mécht, aus deem gëtt '''näischt'''.
* Vun '''näischt''' kënnt '''näischt'''.
* Wien '''näischt''' mécht, deen '''näischt''' brécht.
* Deen '''näischt''' wot, deen '''näischt''' wënnt, deen '''näischt''' sicht, deen '''näischt''' fënnt.
* Deen huet '''Nerve''' wéi Tramsschinnen.
* Deen '''net''' wot, deen '''net''' wënnt, deen '''net''' haspelt, deen '''net''' spënnt.
* '''Nokucke''' kascht näischt.
*Et hat eng gutt '''Nonn''' fir hie gebiet (''hien hat Gléck am Ongléck'').
* Am '''Noper''' säi Gaart ass gutt kraude goen.
* Gutt '''Nopere''' brauche keng Heck.
* Et ass méi liicht fir '''nozekucken''', wéi ze schaffen.
* Waarm '''Nuechte''' gi gudde Wäin, awer krank Leit.
*Hal op, an der '''Nues''' ze fëschen! (''hal op, mam Fanger an der Nues ze wullen!'')
* '''Nuets''' sinn all d'Kaze gro.
* Den '''Numm''' mécht vill zur Saach.
* Et muss een d'Kand mam '''Numm''' nennen.
* '''Null''' vun '''Null''' geet op.

== O ==
* '''Ondank''' ass der Welt Loun.
* Deen '''Ongléck''' huet, brécht de Fanger am Bräi.
* Wie ka fir een '''Ongléck'''? D'Welt ass voll.
* Een '''Ongléck''' kënnt seelen eleng.
* Am '''Ongléck''' erkennt ee seng Frënn.
* '''Onkraut''' vergeet net.
* Dee sech iergert huet '''Onrecht'''.
* Ze vill Recht ass '''Onrecht'''.
* Et soll ee sech net méi '''oplueden''', wéi een droe kann.

== P ==
* '''Pak''' zerschléit sech, '''Pak''' verdréit sech.
* Ouni Hee kann dat bescht '''Päerd''' net fuerzen.
*Du bass däi '''Papp''' wéi duer gespaut (''du gläichs dengem Papp ganz vill'').
* '''Pech''' am Spill, Gléck an der Léift.
* Déi al '''Pëlle''' leeën déi déckst Eeër.
* E wëllegt '''Päerd''' soll een net schloen.
* Kee kann engem '''Plakegen''' an d'Täsch gräifen.
*Wann s du miss nomaachen, wat dee kann, da miss de de '''Plakege''' weisen (''du bass net amstand, him dat nozemaachen'').
* Dräimol '''plënneren''' ass sou gutt wéi eemol verbrannt.
* '''Pabeier''' ass gedëlleg.
* '''Probéieren''' geet iwwer studéieren.
*Et ass kee '''Prophéit''' a sengem eegene Land (''seet ee vun engem, deen am Ausland unerkannt ass, mee net a senger Heemecht'').
* D''''Propretéit''' ass d'halleft Liewen.

== Q ==
* '''Quetschen''' och.

== R ==
* De '''Räichtum''' kënnt net vum Geld ausginn.
* Nom '''Reen''' kënnt ëmmer gutt Wieder.
* Wann et '''reent''', da '''reent''' et riicht eran.
* '''Reent''' et net, dann drëpst et eeben.
* Déi bescht '''Réit''' kommen ëmmer ze spéit.
* Déi gutt '''Réit''' an déi schlamm Geesse kommen ëmmer hannenno.
* Et muss ee sech der Saach no '''riichten'''.
*Bei mir läit de '''Rimm''' erof (''ech hu keng Energie méi'').
* Wiem net ze '''roden''' ass, deem ass och net ze hëllefen.
* Gudde '''Rot''' ass deier, schlechte fënnt een iwwerall.
* D''''Rou''' kënnt mam Alter.
* '''Roum''' gouf net an engem Dag gebaut.

== S ==
[[Fichier:Du gëss der Welt Stéiss.jpg|thumb]]
*Bekëmmert sech jiddweree senger '''Saach''', da fält kee Schneider vum Dach.
* All '''Saach''' huet zwou Säiten.
* D'Haaptsaach vun der '''Saach''' ass ëmmer d''''Saach'''.
* Wat '''Saachen''' a kee Schaf (fir se dran ze maachen).
* Jiddwerengem '''säint''', dann huet der Däiwel näischt.
* Ze vill zerräisst de '''Sak'''.
* Et soll ee keng Kaz am '''Sak''' kafen.
*Mäi Bop huet eng nei '''Salle à manger''' kritt (''mäi Bop huet en neit Gebëss kritt'').
*An deem Beruff verdéngs de d''''Salz''' net fir an d'Zopp (''an deem Beruff verdéngs de guer net vill'').
* Déi faulste '''Sau''' huet ëmmer dee gréissten Trach.
* An eng eidel '''Scheier''' kënnt keng Maus.
* Op engem '''schéinen''' Teller ësst ee sech net sat.
* Dee sech '''scheit''', dee schued sech.
* Wie laang '''schléift''', '''schléift''' sech waarm; wie fréi opsteet, ësst sech aarm.
* Et weess e wuel wéi ee '''schlofe''' geet, awer net wéi een opsteet.
* Wann et am beschte '''schmaacht''', da soll een ophale mat iessen.
* Wie gutt '''schmiert''', dee gutt fiert.
* Wien ze vill gutt '''schmiert''', dee bei der Däiwel fiert.
* Un de '''Schnësser''' erkennt een d'Schwäin.
*Ech hu '''Schong''' an Huese verluer (''ech war iwwerfuerdert'').
* '''Schousterkanner''' a '''Schmaddspäerd''' mussen am dackste buerbes lafen.
* Wat ee '''schreift''' dat bleift.
* Deen de '''Schued''' huet, brauch fir de Spott net ze suergen.
* Jiddweree weess am beschten, wou de '''Schong''' en dréckt.
* D'Vollerten an d'Kanner hunn en eegene '''Schutzengel'''.
*Hu mir zesummen d''''Schwäi''' gehitt? (''seet een zu engem, deen ze vill familiär gëtt'').
* Et soll ee '''schwätzen''', wéi engem de Schniewel gewuess ass.
*Deen héiert sech gär '''schwätzen''' (''dee steet gär am Mëttelpunkt'').
* Géint de Stroum ass schwéier '''schwammen'''.
*Du wäerts dach net de '''Schwanz''' bäizéien! (''du wäerts dach net kleng bäiginn!'').
* Wat ze '''schwéier''' ass, dat hieft een net.
* Net gespillt, ass '''sécher''' gewonnen.
*Ech hunn e Verhalt ewéi eng '''Seibecken''' (''ech hunn e ganz schlechte Verhalt'')
* Wie '''sicht''', dee fënnt.
* Déi net do '''sinn''', ginn net gezielt.
* '''Siweschléifer''' Mëllechzopp, steet um hallwer Mëtteg op.
* Deen eemol alles gesot huet, huet hannenno näischt méi ze '''soen'''.
* Mam '''Soen''' ass net gehollef.
* D''''Sonn''' huet nach kee Bauer vum Feld gedriwwen, awer de Reen.
* D''''Sonn''' schéngt fir all Mënsch.
* An der '''Stad''', do kascht d'Pond Botter e Frang a soss zwanzeg Su.
* Sou ass dat an der '''Stad''', kriss de eng Mëtsch fir fënnef Frang a bass nach net sat.
* Aus '''Spaass''' gëtt Eescht.
* Mat '''Speck''' fänkt ee Mais.
* '''Speck''' a Brout schléit den Honger dout.
* Wou gehuwwelt gëtt, fale '''Spéin'''.
* Besser '''spéit''', wéi glat net.
* Deen ee reeft de '''Steen''', deen anere geheit en.
*Du gëss der Welt '''Stéiss''' (''seet een zu engem, dee lëschteg Iddien huet'')
* D''''Stierwen''' ass dat lescht, wat ee kann ufänken.
* Mat '''Streech''' mécht ee säi beschte Frënd verdrësslech.
* Et muss ee sech der Decken no '''strecken'''.
* Wou der zwee sech '''streiden''', huet een drëtten d'Hand am Spill.
* Wann der Zwéi sech '''streiden''', freet sech den Drëtten.
*Dat geet mer op d''''Strëmp'''! (''dat nervt mech!'')

== T ==
* Ech leeë mech e bëssen op d''''Träip''' (''ech halen eng kleng Mëttesrascht'').
*'''Trauen''' ass gutt, nokucken ass besser.
* Et muss een ëmmer wësse wéini datt een d''''Tromp''' ausspillt.
* Du sollts der ëmmer eng '''Tromp''' an der Täsch halen.
*Du hues vun '''Tuten''' a Blose keng Anung! (''du hues vun näischt eng Anung!'')

== U ==
* Alles huet en '''Ufank''' an en Enn.
* Wou keen '''Ufank''', ass och keen Enn.
* All '''Ufank''' ass schwéier.
* '''Ursaache''' sinn do fir ze gebrauchen.
* '''Uewen''' erëm de Spëtzekranz, ënnen erëm de Läpp net ganz.

== V ==
[[Fichier:Ech hunn e Verhalt ewéi eng Seibecken.jpg|thumb]]
* Eemol '''verbrannt''', an zweemol bestuet mécht räich.
* Dat ass e schlechte Schmadd, dee keen Damp '''verdroe''' kann.
* Dee kee '''Verdross''' huet, mécht sech es.
* Alles '''vergeet''' (nëmmen déi kloer Waasserzoppen net).
*Ech hunn e '''Verhalt''' ewéi eng Seibecken (''ech hunn e ganz schlechte Verhalt'')
* Wien näischt seet, '''vermault''' sech net.
* Wie sech op déi aner Leit '''verléisst''', deen ass '''verlooss'''.
* Et '''versäit''' ee sech net méi wéi hanner de Leit.
* '''Verspriechen''' ass Schold, a Waarden ass Gedold.
* '''Verspriechen''' an Halen ass zweeërlee.
* De '''Verstand''' kënnt mat de Joren.
* '''Vertrauen''' ass gutt, Kontroll ass besser.
* Besser '''Virsiicht''' wéi Nosiicht.
* Engem '''Volle''' geet e Fudder Hee aus dem Wee.
* Schéi Fiedere maache schéi '''Vullen'''.
*Du bass e '''Vull''' fir d'Kaz (''du bass ufälleg fir Krankheeten'').

== W ==
* Deen ass mat all '''Waasser''' gewäsch, just net mat Wäiwaasser.
* Et gesäit ee méi wäit iwwer d''''Waasser''', wéi dran.
* Am dréiwe '''Waasser''' ass net gutt fëschen.
* Am Wäin &quot;erdrénken&quot; der méi, wéi am '''Waasser'''.
*Ziel deem näischt virun, dee kann d''''Waasser''' net halen ''(ziel deem näischt virun, dee kann näischt fir sech halen'').
*Dat ass '''Waasser''' an de Pëtz geschott! ''(seet een, wann een eppes Iwwerflësseges mécht'').
*Dat do ass '''Waasser''' op meng (seng) Millen! ''(dat do gëtt menger [senger] Meenung méi Gewiicht'').
*De '''Wäin''' drénkt een a klenge Schlippercher ''(et mecht een net alles mateneen).''
* Wie fir d'éischt beim '''Wäiwaasser''' ass, dee seent sech.
* Wann déi '''Wann''' net wier, dann hätte vill Geessen näischt ze friessen.
* '''Wat''' net ass, kann nach ginn.
* All '''Weeër''' féieren op Roum.
* Wat s de net '''weess''', dat mécht dech net hees.
* Wat een net '''weess''', dat '''weess''' en aneren.
* '''Wéi''' een an de Bësch rifft, sou schaalt et zeréck.
* Déi '''Wëll''' lafen am Bësch.
* Wann een ënner d''''Wëllef''' geet, muss ee mat haulen.
* Mam '''Wëllen''' eleng geet et net duer.
* Wann een de Kanner de '''Wëllen''' deet, da kräische se net.
* Mat guddem '''Wëlle''' mécht ee vill.
* '''Wëlls''' de net, dann hues de schonn.
* '''Wëlls''' de dat eent, da wëlls de och dat anert.
* Deen alles '''wëllt''', kritt näischt.
* Sou geet et op der '''Welt''', deen een huet de Beidel, deen aneren huet d'Geld.
* Et muss ee mat der '''Welt''' virugoen.
* Ech muss engem d''''Welt''' weisen.
*Et ass eng elle '''Welt''' (''d'Liewen ass net schéin'').
*Hien huet '''wënsch''' dragekuckt (''hien ass schlecht gelaunt'').
* Wat ee '''wënscht''', dat gleeft ee gär.
* Zwee '''wësse''' méi wéi een.
* D''''Wieder''' erkennt een um Wand, den Här um Kniecht, de Papp um Kand.
* Mat '''Wierder''' bezuelt ee keng Schold.
*Um Enn vun hirem Liewe war d''''Wittfra''' aarm ewéi Job (''um Enn vun hirem Liewe war d'Wittfra ganz aarm'')
* D''''Wourecht''' geet net ënner.
* Op d''''Wourecht''' kann ee bestoen.
* Wann ee vum '''Wollef''' schwätzt, da kënnt en.
* Et soll een net dem '''Wollef''' säi Pelz verkafen, bis een en huet.
* Deemno Geld, deemno '''Wuer'''.
* Et muss een net all '''Wuert''' op d'Goldwo leeën.
* Ee '''Wuert''' gëtt dat anert.

== X ==
* Engem en '''X''' fir en U virmaachen.

== Y ==
== Z ==
* Alles huet seng '''Zäit''', nëmmen d'Fléi fänken net.
* '''Zäit''' ass Geld.
* Gutt '''Zäit''' denkt wäit.
* Hues de mol d'Pensioun, dann hues de keng '''Zäit''' méi.
* Keng '''Zäit''', kee Rot.
*Kënnt '''Zäit''', kënnt Rot.
* D''''Zäit''' an d'Leit muss een huele wéi se kommen.
* '''Ze vill''' ass ongesond.
* Et weess een ni '''ze vill''', an dacks net genuch.
* Déi '''zefridde''' Leit hunn ëmmer genuch.
* Jiddwer '''Zirkus''' huet säi Clown.
* Fir en '''[[Huesenziwwi|Ziwwi]]''' ze maachen, muss een en Hues hunn.
* Wann ee bis den '''Zock''' huet, da geet et bal vum selwen.
* Hunneg op der '''Zong''', Gal op der Long.
* Vun der '''Zopp''' gëtt ee schéin.
* Et gëtt keng '''Zopp''' sou waarm giess wéi se gekacht gëtt.
*Dee gesäit aus, du mengs, e kréich keng waarm '''Zopp''' (''dee gesäit gouereg a schappeg aus'').

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Spréchwierder| ]]
[[Kategorie:Lëschten (Lëtzebuerg)|Sprechwierder]]
[[Kategorie:Lëschten (Sprooch)|Letzebuergesch Sprechwierder]]</text>
      <sha1>quzkkxorrc14f1m2o8y691g978f5jd8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676473</id>
      <parentid>2676471</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:47:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Les Meloures</username>
        <id>580</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>...</comment>
      <origin>2676473</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34155" sha1="sja7jeuesp0wjh8yj8x8zw6dktmunyl" xml:space="preserve">Hei ginn e puer '''lëtzebuergesch [[Spréchwuert|Spréchwierder]]''' an alphabetescher Reiefolleg opgezielt:

{{AbcIndex}}

== A ==
* Wien '''A''' seet, muss och B soen.
* Wann d''''Aarbecht''' ee räich méich, da wier den Iesel méi räich wéi de Mëller.
* Vun der '''Aarbecht''' gëtt kee fett.
* Dat '''Aalt''' dauert am längsten.
* Besser e midden '''Aarm''', wéi een eidelen Daarm.
* '''Aarm''' sinn ass keng Schan.
* D&lt;nowiki&gt;'&lt;/nowiki&gt;'''Aarmut''' ass e Sträitmécher.
* Hien huet mech net emol mam '''Aasch''' bekuckt (''hien huet mech total ignoréiert'').
* '''Adam''' an Éiv waren déi zwéin éischt Äppeldéif.
* Aus den '''Aen''', aus dem Sënn.
* Véier '''Ae''' gesi méi wéi zwee.
* D''''Aen''' op oder de Beidel.
* Wat een net '''ännere''' kann, soll ee roueg erdroen.
* Näischt gesot ass och eng '''Äntwert'''.
* Een '''Af''' mécht der honnert.
* Engem '''Af''' geet alles gutt.
* Ech ginn der gläich en '''Akkont'''! (''du kriss gläich Streech!'').
* Léier keen alen '''Af''' Grimasse maachen.
* '''Al''' Eisen, ale Goss, al Fraen, ale Verdross.
* En '''ale''' Kniecht an eng jonk Mod gëtt gär e grousse Stot.
* Bei den '''Alen''' ass ee gutt gehalen.
* '''Alles''' leeft, nëmmen de Fräsch deen hopst.
* Den '''Alter''' geet vir (''sot den Eilespill, dunn huet e seng Mamm d'Trap eragestouss'').
* An '''Amen''' a Jo war d'Affär gedoen (''d'Affär war ganz séier gedoen'').
* Sécher wéi den '''Amen''' am Gebiet.
* Den '''Apel''' fält net wäit vum Bam, e misst just de Bierg erofrullen.
* Et soll ee sech ëmmer een '''Apel''' fir den Duuscht versuergen.
* Den '''Appetit''' kënnt iwwer dem Iessen.
* Ah la bonne '''Auder''' sot d'Fra, du huet se de Bock gestrach.
* D''''Ausriede''' si fir ze gebrauchen.

== B ==
* '''Bal''' ass nach keng Maus an der Fal.
* '''Ba'''l a bal ass nach laang kee Fësch gefaang.
* Besser den Aascht fält wéi de '''Bam'''.
*En ale '''Bam''' verplanzt een net (''en ale Mënsch soll een do liewe loossen, wou e gewinnt ass'').
* Déi dommst '''Baueren''' hunn déi déckst Gromperen (''och domm Leit kënne Chance hunn'').
* Wat de '''Bauer''' net kennt, dat frësst en net.
* E '''Bauer''', e Béier an e Stéier, dat sinn dräi ongemälleg Déier.
* Et huet een dees Gudden ni ze vill, sot de '''Bauer''', du ass him d'Mëscht op de Kapp gefall.
* Et ass dofir gesuergt, datt d''''Beem''' net an den Himmel wuessen.
* Wat een net am Kapp huet, muss een an de '''Been''' hunn.
* Wéi e '''beicht''', sou gëtt ee lassgesprach.
* Wéi een an de '''Bësch''' rifft, sou schaalt et erëm.
* Dat '''bescht''' kënnt hannenno.
* '''Besser''' ass besser, sot d'Fra, do huet se d'Ham an der Mëllech gekacht.
* '''Besser''' eng Kuuscht an der Täsch, wéi eng Fieder um Hutt.
* '''Besser''' spéit eppes, wéi fréi näischt.
* '''Besser''' spéit, wéi guer net.
* D''''Bestueden''' ass eng Lotterie.
* Wéi ee säi '''Bett''' mécht, sou schléift een.
* Et ass besser '''biedelen''', wéi stielen.
* Hanner dem '''Bierg''' sinn och Leit.
* En neie '''Biesem''' kiert besser.
* Och eng '''blann''' Sau kann eng Eechel fannen.
* De '''Blanne''' viirspanen ''(eppes verkéiert maachen).''
* Et ass nach laang net alles Gold, wat '''blénkt'''.
* Et heescht keng Kou '''Blimmchen''', dees se hief eng wäiss Strimmchen.
* Mengen a '''Botter''' schäissen ass zweeërlee.
* Du bass net hei, fir '''brong''' ze ginn! (''seet een zu engem, deen net effikass schafft'').
* Deen nervt mech, ech kéint en ongespëtzt an de '''Buedem''' schloen! (''deen nervt mech, ech géif en am léifste gutt zerschloen'').
* Et hëlt ee keen Holz mat an de '''Bësch'''.

== C ==

* Grénge '''Chrëschtdag''', wäissen Ouschterdag.
* D''''Chance''' geet dem Soff no.
*Du hues méi '''Chance''' ewéi Verstand (''wat der geléngt, ass méi duerch Zoufall ewéi duerch Iwwerleeën'').

== D ==
* Schéck een '''Dabo''' an de Bësch (an d'Welt), da kriss de een Eefalt erëm.
* Muer ass och nach een '''Dag'''.
* Wat den '''Dag''' méi helleg, wat der Däiwel méi rosen.
* Et gëtt näischt sou reng gestiicht, t'kënnt dach un '''Dagesliicht'''.
* Wou '''Damp''' ass, do ass och Feier.
* Et muss ee mat deene Meedercher '''danzen''', déi do sinn.
* Engem '''Dawen''' ass gutt priedegen.
* Et muss ee sech der '''Decke''' no strecken (''et muss een eens gi mat deem, wat een huet'').
* All '''Déierche''' säi Pleséierchen.
* Dee klengen '''Déif''' hänkt een, de grousse léisst ee lafen.
* Een '''Däiwel''' dreift deen aneren.
* Wann der '''Däiwel''' hongereg ass, da frësst e Fléi.
* Ee Mënsch ass deem aneren säin '''Däiwel'''.
* Et soll een den '''Däiwel''' net un d'Wand molen.
* Wann ee vum '''Däiwel''' schwätzt, dann ass e schonn do.
*Dee Kärel huet der '''Däiwel''' an der Panz!  (''dee Kärel ass duerchdriwwen'').
* All '''Dëppe''' fënnt säin Deckel (''jiddweree fënnt iergendwann de Partner, dee bei e passt'')
* Wat ënner den '''Dësch''' fält, ass fir d'Mod.
*Hien ass um '''Dill''', éier der Däiwel Schong an Huesen unhuet (''hien ass mueres ganz fréi aktiv'').
* Géint d''''Dommheet''' ass kee Kraut gewuess.
* Ëmsoss ass der '''Doud''' an dee kascht d'Liewen! (''et kritt een näischt fir näischt'')
* Géint der '''Doud''' ass kee Kraut gewuess.
* Aarm a räich, der '''Doud''' mécht alles gläich.
*Ech hu vun der '''Doud''' an der Däiwel näischt verstanen (''ech hunn absolut näischt verstanen'').
*Deem enge säin '''Doud''', deem anere säi Brout! (''wat enger Persoun schuet, notzt enger anerer'').
* Den '''Dreck''' leeft bis en zesummekënnt.
* Wat een am '''Dreck''' méi réiert, wat et méi sténkt.
* Wann den '''Dreck''' Mëscht gëtt, da gëtt e gär gefouert (''arrogant ginn'').
*'''Dreck''' schauert de Mo! (''seet een zu engem, deem eppes beim Iessen net propper genuch ass'').
* Hie steet do ewéi d'Kand beim '''Dreck''' (''hie weess net, wat e soll soen oder maachen'').
*'''Dräimol''' ass gëttlech, véiermol ass spëttlech.
* Wat ee méi '''drénkt''', wat ee méi duuschtereg gëtt.
* Eng deeglech '''Drëps''' schléit e Lach an de Steen ''(Steter Tropfen höhlt den Stein)''.
* Fir d''''Duechter''' ze kréien, muss een d'Mamm freien.
* Den '''Duuscht''' wësch gebechert .

== E ==
* '''Ëmgekéiert''' ass och gefuer.
*Et reent ewéi mat '''Eemeren''' (geschott) (''et reent ganz vill'').
* '''Eemol''' ass keemol.
* '''Een''' nom aneren, sot d'Fra, du huet se d'Kanner der Rei no gebeetscht.
* '''Egal''' ass an déi eng Hand geschass an an déi aner geklappt.
* '''Endlech''' ass net éiweg.
* Alles huet en '''Enn''', nëmmen d'Wurscht huet der zwee.
* Et ass '''éischter''' gesot wéi gedoen (gemaach)! (''dat léisst sech net einfach maachen'')

== F ==
* Vum '''Faaschte''' krepéieren d'Honn.
*Vum '''Fale''' léieren d'Kanner goen.
*Dat huet mäi klenge '''Fanger''' mer gesot (''ech verroden net, wie mer dat gesot huet'').
* D''''Fauscht''' an der Täsch maachen.
* Et passt wéi d''''Fauscht''' op d'A.
* Wie mat '''Feier''' ëmgeet, verbrennt sech.
* Wou '''Feier''' ass, do ass och Damp.
* Wou et dämpt, do ass '''Feier'''.
* Et muss een e klenge '''Fësch''' an d'Waasser werfen, fir een décken ze fänken.
*Elo kréien déi kleng '''Fësch''' och Waasser (''elo kommen déi onwichteg Persounen och zum Zoch'').
* Et ass nach kee '''Fëscher''' mat dräi Häre begruewe ginn.
* D''''Fëscher''' an d'Jeeër schwätzen eng Sprooch.
* D''''Fëscher''' an d'Jeeër si [[Plättelefeeër]].
* Un de '''Fiederen''' erkennt een d'Vullen.
*Hal direkt op, soss '''flaamt''' et! (''hal direkt op, soss ginn ech rosen!'').
* Et ass méi liicht e Sak '''Fléi''' ze hidde wéi e verléift Framënsch.
* '''Flott''' gelieft a séileg gestuerwen, dat ass dem Däiwel d'Rechnung verduerwen.
* Eng uerg '''Fra''' ass een Zonk ëm d'Haus.
* Wie seng '''Fra''' gär huet, léisst se doheem.
* Wou d''''Fra''' d'Box unhuet, wéckelt de Mann d'Kanner.
* Wien Ongléck huet mat de '''Fraen''' a Gléck mat de Päerd, gëtt e räiche Mann.
* E '''Fraleitshoer''' zitt méi wéi e Klackeseel.
* '''Fréi opstoe''' mécht den Dag laang.
* Dee vill '''freet''' gëtt vill gewuer.
*'''Friet''' dech emol (un de Kapp)! (''bass du geckeg?'').
* All '''Fro''' ass eng Äntwert wäert.
* Mat '''Froe''' vermécht een näischt.
* E laange '''Fuedem''', eng faul Néiesch.
*Hien huet e '''Fuerz''' am Kapp (''hien ass arrogant'').
* E schlechte '''Fuuss''' deen nëmmen ee Lach huet.
* De '''Fuuss''' verléiert de Pelz, awer d'Naupen ni.

== G ==
* Hie '''gaapst''' ewéi e Klouschteriesel! (''hie mécht de Mond ganz grouss op, wann e gaapst'').
*No dräi Deeg gëtt de '''Gaascht''' deene meeschte Leit zur Laascht.
* Déi ongeluede '''Gäscht''' setzt ee virun d'Dier.
* Engem geschenkte '''Gaul''' kuckt een net an d'Maul.
* Laang '''gebuergt''' ass net geschenkt.
* Jiddwer '''Geck''' gefält seng Kap.
* Ee '''Geck''' mécht der honnert.
* Ee '''Geck''' ka méi Froe stelle wéi honnert Weiser beäntwere kënnen.
* Aus '''Geck''' gëtt dacks Eescht.
*En huet sech drugehalen ewéi de '''Geck''' un de Bengel (''en huet sech ganz vill drugehalen'')
* D'Kanner an d''''Gecke''' soen d'Wourecht.
* Mat Force räisst een och eng '''Geess''' hannen erëm.
*Geet et da mam '''Geescht'''! (''bass du da geckeg!'').
* Deem enge '''gefält''' d'Mamm, deem aneren d'Duechter.
* Mat gaangen, mat '''gefaangen''', mat gehaangen.
* Dee vill huet ass vill '''gehäit''', deen näischt huet nach méi.
* Deemno '''Geld''', deemno Wuer.
* D''''Geld''' regéiert d'Welt.
* D''''Geld''' gëtt een ewech, an den Eefalt behält een.
* A '''Geldsaachen''' héiert d'Gemittlechkeet op.
* D''''Geleeënheet''' mécht den Déif.
* '''Gemälleg''' kënnt een och virun.
*Maach '''gemälleg''', mir sinn net am Hee! (''maach lues, et gëtt kee Grond, fir sech ze tommelen!'').
* '''Geplot''' ass och gelieft.
* D''''Gerechtegkeet''' huet eng Nues aus Wues.
* Besser schlecht '''geridde''' wéi houfreg gaangen.
* Et kënnt alles op d''''Geschéck''' un.
* D''''Geschier''' weist d'Aarbecht.
*Hien huet e '''Gesiicht''' ewéi e Paangech! (''hien huet e grousst, ronnt Gesiicht'').
* Et ass éischter '''gesot''' wéi gedoen.
* Dee '''gesond''' ass, soll net kloen.
* Zwee '''gesi''' méi wéi een.
* E gutt '''Gewëssen''' ass dat bescht (Kapp–)Këssen, an ee schlechte Verhalt och.
*Hien ass kee '''Giedlechen''' (''hien ass kee gudde Mënsch'').
* '''Ginn''' an erëm geholl ass gestuel.
* Et muss ee sech net '''ginn''', soulaang nach Kniddelen am Dëppe sinn.
* De gudde '''Glaw''' mécht séileg (an de Speck mécht fett).
*Dat ass de '''Glanz'''! (''dat ass genial!'').
* D''''Gléck''' geet dem Soff no (''Leit, déi voll sinn, hunn dacks Gléck'').
* Et ass net alles '''Gold''' wat blénkt an net alles Dreck wat sténkt.
* Et kann een net alles op d''''Goldwo''' leeën.
*Hien héiert d''''Gras''' wuessen an d'Fléi néitsen (''him entgeet näischt'').
*Hien huet sech '''gréng''' a giel geiergert (''hien huet sech ganz vill geiergert'').
* D''''Guttheet''' ass e Stéck vun der Dommheet.

== H ==
* Wat een net '''hale''' kann, dat soll een och net verspriechen.
* Deen näischt vu sech '''hält''', deen ass näischt.
* Eng '''Hand''' wäscht déi aner.
*Zéi mer eng Händsch aus! (''ech kann der näischt ginn, wat ech selwer net hun''n).
* Alles ass een '''Handwierk''' (an d'Fléifänken eng Geschwënnegkeet).
* Vill '''Hänn''' läsche vill Bränn (awer si sinn der Däiwel am Zoppekomp). (''wann een zu vill ass, kann ee villes erreechen'').
* Waarm '''Hänn''', Léift ouni Enn.
* Kal '''Hänn''', waarmt Häerz.
*Ech hu just zwou Hänn! (''ech kann net alles gläichzäiteg maachen!'').
* Déi kleng Spëtzbouwen '''hänkt''' een, déi grouss léisst ee lafen.
* '''Hätten''' an Haten, dat waren zwou aarmer ''Staten'' (Stied).
* Zwee '''haarder''' Steng muele seele reng.
* Keen '''Haus''' ouni Maus.
*D''''Haus''' verléiert näischt! (''wat een am Haus vertässelt huet, fënnt een enges Daags erëm'').
* Eng fläisseg '''Hausfra''' ass déi bescht Spuerbéchs.
* '''Här''' ass '''Här''' a Max ass Max.
* Den '''Här''' priedegt nëmmen eemol.
* Wéi den '''Här''' sou d'''Geschär''.
* Et ka keen zwee '''Häre''' gläichzäiteg déngen.
* Déi déck '''Häre''' bäisse sech net.
* Kënns de net '''haut''', da kënns de muer.
* '''Héieresoen''' ass hallef gelunn.
*Eiser '''Herrgott''' huet allerhand Kaschtgänger, awer keng déi näischt iessen.
* Et soll een eisem '''Herrgott''' net an d'Handwierk fuschen.
* Den '''Hieler''' ass sou gutt wéi de Stieler.
* Wat een net '''hiewe''' kann, dat soll ee leie loossen.
* Späert är Pëllen an, ech loosse meng '''Hinnercher''' lafen.
*Déi Fra huet '''Hoer''' op der Zong (''dat ass eng béis Fra'').
* Et muss een dat Bescht '''hoffen''', dat Schlecht kënnt vum selwen.
* '''Hoffnung''' léisst liewen.
* Wann den '''Hond''' net geschass hätt, dann hätt en den Hues kritt (En hätt en nawell kritt wann e kee Gras gerappt hätt fir den Hënneschten ofzebotzen).
*Wie frech ass ewéi en '''Hond''', dee lieft ewéi en Här (''déi frech Leit kréien ëmmer alles, wat se wëllen'').
*Dee mat '''Hënn''' schlofe geet, steet mat Fléi op.
* Et gëtt méi Kette wéi rosen '''Hënn'''.
* '''Hënn''' déi billen, bäissen net.
* Wien net um '''Hënner''' rutscht, deem bliedert en net.
* Den '''Honger''' dreift de Wollef aus dem Bësch.
* '''Honger''' ass dee beschte Kach (''schmaacht et net, et ësst een et dach'').
* Engem '''Hongregen''' ass gutt kachen.
* Bal, ass nach keen '''Hues''' an der Fal.
* Deen zwee '''Huesen''' zugläich noleeft, dee kritt keen.
* Deen et laang '''huet''' léisst et laang hänken.
* Deen näischt '''huet''' kann näischt verléieren.
* Wat ee méi '''huet''', wat ee méi wëll hunn.
* Wie vill '''huet''', brauch méi.
* E gudden '''Hunn''' gëtt net fett.
* Dee wëllt '''Hunneg''' lecken, däerf d'Beien net fäerten.
* Besser den '''Hutt''' wéi de Kapp verluer.
* Beim '''Huwwele''' fale Spéin.

== I ==
* Wann et dem '''Iesel''' ze wuel ass, da geet en op d'Äis danzen.
* E gudden '''Iesel''' stéisst sech nëmmen eemol.
* Als '''Iesel''' gebuer, als Iesel gestuerwen.
* Wien den '''Iesel''' spillt muss d'Säck droen.
* Du kanns den '''Iesel''' bei d'Waasser féieren awer saufe muss e selwer.
* '''Iessen''' an Drénken hält Läif a Séil zesummen.
* Wéi am '''Iessen''', sou an der Aarbecht.
* Déi méng, déi féng, huet d''''Illeg''' gesot ''(d'Eil, en ellent Déier, fënnt hier Kanner déi schéinst)''.
* Et geet näischt '''iwwer''' eng gutt Ausried.

== J ==
* Bass du '''jaus'''? (''bass du geckeg?'').
* Hie läit nach am '''Jelli''' (''Hie läit nach am Bett, well e gëschter ze vill gedronk huet'').
*De Verstand kënnt mat de '''Joren''' (awer och déi gro Hoer).
* Et soll een net '''jäize''' bis ee geschloen ass.
* '''Jiddwerengem''' säint, dann huet der Däiwel näischt.

== K ==
[[Fichier:Hues du vun der rosener Kou gefriess.jpg|thumb|356x356px]]
* Vill '''Käch''' verdierwen de Bräi.
* Wann d''''Kallef''' am Pëtz läit, da kënnt den Deckel drop.
* Aus '''Kanner''' gi Leit.
* D''''Kanner''' hunn d'Laachen an d'Kräischen an engem Sak.
* Wann een de '''Kanner''' dee klenge Fanger gëtt, da wëlle si d'ganz Hand.
* Kleng '''Kanner''', klengt Leed, grouss Kanner, grousst Leed.
*Wéi een d''''Kanner''' winnt, esou huet een se (''et spiert ee selwer d'Konsequenze vun der Erzéiung, déi ee senge Kanner gëtt'').
* Eng '''Kannerhand''' ass séier gefëllt.
*Déi Dommheet ass op seng '''Kap''' gaangen (''fir déi Dommheet huet hie misse geruedstoen'').
* Wat een net am '''Kapp''' huet, huet een an de Been.
* Et kann een net all '''Kapp''' ënner een Hutt bréngen.
* Wat näischt '''kascht''', ass och näischt (''gutt Saache kaschte vill Suen'').
*Ech kafen dach keng '''Kaz''' am Sak! (''ech loosse mech op näischt an, éier ech et iwwerpréift hunn'').
* D''''Kaze''' loossen d'mausen net.
* Wann d''''Kaze''' fort sinn, da sinn d'Mais Meeschter.
* [[Kraache Kar|Kraache '''Kare''']] fueren am längsten.
*Déi '''Keelt''' geet engem duerch Muerch a Schank (''déi Keelt spiert een um ganze Kierper'').
* Et ass net alles riicht wat bei de '''Keeser''' geet. Ext:, well seng Fra war kromm.
*Ech ginn, wuer de '''Keeser''' (Kinnek) zu Fouss geet (''ech ginn op d'Toilette'').
* Déi schwaarz '''Kéi''' ginn och wäiss Mëllech.
*Hien hat gëschter Owend de '''Kenki''' gediebelt (''hien hat gëschter Owend ze vill Alkohol gedronk'').
* '''Kënnt '''Zäit, '''kënnt''' Rot.
*Et gëtt méi '''Ketten''' ewéi rosen Honn! (''et ass derfir gesuergt, datt d'Reegelen agehale ginn'').
* Maach, datt d''''Kierch''' am Duerf bleift.
* Jiddweree soll viru senger Dier '''kieren'''.
* Nei '''Kierchen''' an nei Wiertshaiser sti seelen eidel.
* Et ass net all Dag '''Kiermes'''.
* Wien op d''''Kiermes''' geet, deem seng Plaz vergeet! (''wie vu senger Plaz opsteet, muss dermat rechnen, datt en anere sech drop setzt'').
* Wann een net un d''''Kiischte''' kënnt, seet ee se wiere sauer.
* Da gëtt ee gewuer, wat d'Pond '''Kiischte''' kaschten.
* Deen nëmmen eng '''Klack''' héiert, héiert nëmmen ee Schall.
*Et muss een déi zwou '''Klacken''' héieren! (''et muss een déi zwou Meenunge betruechten'').
* Wien héich '''klëmmt''', fält déif erof.
* Deen huet nach '''Klibbersuen''' an der Täsch.
* Mat '''Knëppele''' fänkt ee keng Vullen.
*Hien huet e '''Knuet''' an der Leitung (''hie versteet net direkt, wat gemengt ass'').
*'''Komm''' eran, da kucks de eraus.
*Dat do ass grad de '''Kotteng'''! (''dat do ass grad dat Richtegt!'')
* Et gëtt ee sou al wéi eng '''Kou''', et léiert een nach ëmmer dozou.
* Sou al gëtt keng '''Kou'''.
* Et heescht keng '''Kou''' Blimmchen, dees se hief eng wäiss Strimmchen.
* Wann der Däiwel d''''Kou''' huet, da kann en d'Kallef och huelen.
*Deen huet vun der rosener '''Kou''' gefriess (''deen ass granzeg'').
*Dat geet op keng '''Kouhaut'''! (''dat ass onverschimmt!'')
*'''Kräisch''' net, éier s de geschloe bass! (''reeg dech net op iwwer eppes, wat nach net geschitt ass!'')
*Hie séngt, et ass, fir '''Kréienaen''' an d'Oueren ze kréien (''hie séngt ganz falsch'')
* Dee sech an de '''Krësch''' leet, gëtt vun de Schwäi gefriess.
* De '''Krou''' geet sou laang zum Buer bis e brécht.
* Deen an der '''Kutsch''' wëll fueren däerf d'Geld net spueren.

== L ==
* Et huet een sou vill vum '''Laachen''', wéi vum Kräischen.
* Wie fir d'lescht '''laacht''', laacht am beschten.
* Wat '''laang''' dauert, gëtt gutt.
*Wien et '''laang''' huet, léisst et laang hänken! (''wie vill Suen huet, weist et'').
*Dat do ass mir esou '''laang''' ewéi breet! (''dat do ass mir komplett egal'').
*T'ass '''lächerlech''', sot d'Fra, du hat se eng Seibecken an der Hand.
*Lee dech era wéi s de bass, mäi '''Läpp''' ass och zerrass.
* De '''Läpp''' ass méi no wéi d''''Hiem.'''
*Ech hunn einfach kee '''Leeër''' fonnt (''ech hunn einfach keng gutt Positioun fonnt fir ze schlofen'').
*De Papp an de Jong sinn iwwer ee '''Leescht''' gezu ginn (''de Papp an de Jong hunn déi selwecht Eegenschaften'').
*Iessen an drénken hält '''Leif''' a Séil zesummen (''iessen an drénken hält Kierper a Geescht gesond'').
* Wat een ewech '''léint''', dat huet een net méi.
* Maach wéi d''''Leit''', da geet et der wéi de Leit.
* Iessen an Drénken hält '''Leif''' a Séil zesummen.
* Et muss een d''''Leit''' huele wéi se sinn.
* D'Gecke sinn och '''Leit''', just keng wéi déi aner.
* Et muss een net alles gleewen, wat d''''Leit''' soen.
* '''Léiwer''' gro, wéi net méi do.
* De '''Leschten''' ass de Beschten.
* Aus aner Leit's '''Lieder''' ass gutt Rimme schneiden.
* Wien net '''liesen''' a schreiwe kann, ass nëmmen en hallwe Mann.
*Hien hëlt et vun de '''Liewegen'''! (''hie léisst sech seng Wuer / Aarbecht deier bezuelen'').
*Hien huet e '''Liewen''' ewéi en Hond ouni Fléi (''hien huet keng Suergen am Liewen'').
* Et muss ee '''liewen''', a liewe loossen.
* Et kann een net vun der Loft eleng '''liewen'''.
* Et '''lieft''' een nëmmen eemol.
* Et '''lieft''' een net vun der Aarbecht, mä vum Profit.
* Et gëtt och gedréckte '''Ligen'''.
* E jonke '''Ligener''', en alen Déif.
*D''''Lompe''' fänken un ze sténken (''d'Affär gëtt brenzeleg'').
* Wéi op der '''Long''', sou op der Zong; ''oder'': vun der '''Long''' op d'Zong (''riichteraus soen, wat een denk''t).
* Jiddweree '''lueft''' seng Kanner, wéi de Bauer seng Ranner.
* '''Lues''' am Iessen, '''lues''' an der Aarbecht.

== M ==
* '''Maach''' wat s de kanns.
* Wann d''''Mais''' sat sinn, ass d'Miel batter. (''seet een, wann ee glott gëtt, well ee sat ass'').
*Et soll een d''''Mais''' net bei de Speck spären (''et soll ee keen a Versuchung féieren'').
* Wéi d''''Mamm''', sou d'Duechter.
* E '''Mann''', e Wuert.
* Wou kee '''Mann''' ass, ass kee Rot, wou keng Fra ass, ass kee Stot.
*Hien ass voll ewéi de '''Männchen''' am Liicht! (''hien huet ze vill Alkohol gedronk'').
* '''Matten''', Mais a Muede kënnen nëmme schueden.
* Dee gär ee '''Maufel''' hëlt, muss och de Mond opdinn.
* Wien näischt '''mécht''', deen näischt brécht.
* Et '''mécht''' ee wéi ee kann, an net wéi ee wëllt.
* Besser eng '''Méck''' am Dëppen, wéi glat näischt.
* Et fänkt ee méi '''Mécke''' mat Hunneg, wéi mat Esseg.
* Besser '''Mécke''' gefaang wéi méisseg gaang.
* Zwou '''Mécke''' mat engem Läpp schloen.
* Dat schéinst '''Meedche''' kann net méi ginn, wéi et huet.
*Dat '''Meedchen''' huet der un all Fanger zéng! (''dat Meedchen huet vill Freieren'').
* Et muss ee mat deene '''Meedercher''' danzen, déi do sinn.
* Eng gutt '''Meenung''' an e gudde Glaw maache séileg.
* Eng gutt '''Meenung''' ass vill wäert.
* Et ass nach kee '''Meeschter''' vum Himmel gefall.
* Wat ee '''méi''' huet, wat ee '''méi''' wëll hunn.
* Wat '''méi''', wat léiwer.
* Een nom aneren, sot de '''Mëller''', do huet en d'Kanner der Rei no gebeetscht.
* Een dee '''mengt''', dee weess näischt.
* Iren ass '''mënschlech'''.
* Op senger '''Mëscht''' ass den Hunn Meeschter.
* Dat ass fir '''Mippercher''' ze kréien (wann eppes nervt).
* Wat ee spuert iwwer de '''Mond''', frësst d'Kaz oder den Hond.
*De '''Mound''' steet am Waasser (''de Mound ass duerch den Niwwel verdeckt'').
* Ze vill an net genuch, ass keng '''Mooss'''.
* '''Muer''' ass och (nach) een Dag.
* '''Mueresstonn''' huet Gold am Monn.

== N ==
* Et geet dach näischt iwwer en eegent '''Nascht'''.
* De Wollef verléiert säin aalt Hoer, awer seng '''Naupe''' behält hien.
* Et ass '''néierens''' besser, wéi doheem.
* Den '''Näid''' frësst säin eegenen Här.
* Géif den '''Näid''' brenne wéi Feier, da wieren d'Holz an d'Kuelen net sou deier.
* Wien '''Näider''' huet, huet Brout, wie keen huet, leit Nout.
* All Vulle stierwen, nëmmen d''''Näidvullen''' net.
* Wou '''näischt''' ass, kënnt och '''näischt''' hin.
* Wou '''näischt''' ass, geet näischt zu Schanen.
* Deen '''näischt''' aus sech mécht, aus deem gëtt '''näischt'''.
* Vun '''näischt''' kënnt '''näischt'''.
* Wien '''näischt''' mécht, deen '''näischt''' brécht.
* Deen '''näischt''' wot, deen '''näischt''' wënnt, deen '''näischt''' sicht, deen '''näischt''' fënnt.
* Deen huet '''Nerve''' wéi Tramsschinnen.
* Deen '''net''' wot, deen '''net''' wënnt, deen '''net''' haspelt, deen '''net''' spënnt.
* '''Nokucke''' kascht näischt.
*Et hat eng gutt '''Nonn''' fir hie gebiet (''hien hat Gléck am Ongléck'').
* Am '''Noper''' säi Gaart ass gutt kraude goen.
* Gutt '''Nopere''' brauche keng Heck.
* Et ass méi liicht fir '''nozekucken''', wéi ze schaffen.
* Waarm '''Nuechte''' gi gudde Wäin, awer krank Leit.
*Hal op, an der '''Nues''' ze fëschen! (''hal op, mam Fanger an der Nues ze wullen!'')
* '''Nuets''' sinn all d'Kaze gro.
* Den '''Numm''' mécht vill zur Saach.
* Et muss een d'Kand mam '''Numm''' nennen.
* '''Null''' vun '''Null''' geet op.

== O ==
* '''Ondank''' ass der Welt Loun.
* Deen '''Ongléck''' huet, brécht de Fanger am Bräi.
* Wie ka fir een '''Ongléck'''? D'Welt ass voll.
* Een '''Ongléck''' kënnt seelen eleng.
* Am '''Ongléck''' erkennt ee seng Frënn.
* '''Onkraut''' vergeet net.
* Dee sech iergert huet '''Onrecht'''.
* Ze vill Recht ass '''Onrecht'''.
* Et soll ee sech net méi '''oplueden''', wéi een droe kann.

== P ==
* '''Pak''' zerschléit sech, '''Pak''' verdréit sech.
* Ouni Hee kann dat bescht '''Päerd''' net fuerzen.
*Du bass däi '''Papp''' wéi duer gespaut (''du gläichs dengem Papp ganz vill'').
* '''Pech''' am Spill, Gléck an der Léift.
* Déi al '''Pëlle''' leeën déi déckst Eeër.
* E wëllegt '''Päerd''' soll een net schloen.
* Kee kann engem '''Plakegen''' an d'Täsch gräifen.
*Wann s du miss nomaachen, wat dee kann, da miss de de '''Plakege''' weisen (''du bass net amstand, him dat nozemaachen'').
* Dräimol '''plënneren''' ass sou gutt wéi eemol verbrannt.
* '''Pabeier''' ass gedëlleg.
* '''Probéieren''' geet iwwer studéieren.
*Et ass kee '''Prophéit''' a sengem eegene Land (''seet ee vun engem, deen am Ausland unerkannt ass, mee net a senger Heemecht'').
* D''''Propretéit''' ass d'halleft Liewen.

== Q ==
* '''Quetschen''' och.

== R ==
* De '''Räichtum''' kënnt net vum Geld ausginn.
* Nom '''Reen''' kënnt ëmmer gutt Wieder.
* Wann et '''reent''', da '''reent''' et riicht eran.
* '''Reent''' et net, dann drëpst et eeben.
* Déi bescht '''Réit''' kommen ëmmer ze spéit.
* Déi gutt '''Réit''' an déi schlamm Geesse kommen ëmmer hannenno.
* Et muss ee sech der Saach no '''riichten'''.
*Bei mir läit de '''Rimm''' erof (''ech hu keng Energie méi'').
* Wiem net ze '''roden''' ass, deem ass och net ze hëllefen.
* Gudde '''Rot''' ass deier, schlechte fënnt een iwwerall.
* D''''Rou''' kënnt mam Alter.
* '''Roum''' gouf net an engem Dag gebaut.

== S ==
[[Fichier:Du gëss der Welt Stéiss.jpg|thumb]]
*Bekëmmert sech jiddweree senger '''Saach''', da fält kee Schneider vum Dach.
* All '''Saach''' huet zwou Säiten.
* D'Haaptsaach vun der '''Saach''' ass ëmmer d''''Saach'''.
* Wat '''Saachen''' a kee Schaf (fir se dran ze maachen).
* Jiddwerengem '''säint''', dann huet der Däiwel näischt.
* Ze vill zerräisst de '''Sak'''.
* Et soll ee keng Kaz am '''Sak''' kafen.
*Mäi Bop huet eng nei '''Salle à manger''' kritt (''mäi Bop huet en neit Gebëss kritt'').
*An deem Beruff verdéngs de d''''Salz''' net fir an d'Zopp (''an deem Beruff verdéngs de guer net vill'').
* Déi faulste '''Sau''' huet ëmmer dee gréissten Trach.
* An eng eidel '''Scheier''' kënnt keng Maus.
* Op engem '''schéinen''' Teller ësst ee sech net sat.
* Dee sech '''scheit''', dee schued sech.
* Wie laang '''schléift''', '''schléift''' sech waarm; wie fréi opsteet, ësst sech aarm.
* Et weess e wuel wéi ee '''schlofe''' geet, awer net wéi een opsteet.
* Wann et am beschte '''schmaacht''', da soll een ophale mat iessen.
* Wie gutt '''schmiert''', dee gutt fiert.
* Wien ze vill gutt '''schmiert''', dee bei der Däiwel fiert.
* Un de '''Schnësser''' erkennt een d'Schwäin.
*Ech hu '''Schong''' an Huese verluer (''ech war iwwerfuerdert'').
* '''Schousterkanner''' a '''Schmaddspäerd''' mussen am dackste buerbes lafen.
* Wat ee '''schreift''' dat bleift.
* Deen de '''Schued''' huet, brauch fir de Spott net ze suergen.
* Jiddweree weess am beschten, wou de '''Schong''' en dréckt.
* D'Vollerten an d'Kanner hunn en eegene '''Schutzengel'''.
*Hu mir zesummen d''''Schwäi''' gehitt? (''seet een zu engem, deen ze vill familiär gëtt'').
* Et soll ee '''schwätzen''', wéi engem de Schniewel gewuess ass.
*Deen héiert sech gär '''schwätzen''' (''dee steet gär am Mëttelpunkt'').
* Géint de Stroum ass schwéier '''schwammen'''.
*Du wäerts dach net de '''Schwanz''' bäizéien! (''du wäerts dach net kleng bäiginn!'').
* Wat ze '''schwéier''' ass, dat hieft een net.
* Net gespillt, ass '''sécher''' gewonnen.
*Ech hunn e Verhalt ewéi eng '''Seibecken''' (''ech hunn e ganz schlechte Verhalt'')
* Wie '''sicht''', dee fënnt.
* Déi net do '''sinn''', ginn net gezielt.
* '''Siweschléifer''' Mëllechzopp, steet um hallwer Mëtteg op.
* Deen eemol alles gesot huet, huet hannenno näischt méi ze '''soen'''.
* Mam '''Soen''' ass net gehollef.
* D''''Sonn''' huet nach kee Bauer vum Feld gedriwwen, awer de Reen.
* D''''Sonn''' schéngt fir all Mënsch.
* An der '''Stad''', do kascht d'Pond Botter e Frang a soss zwanzeg Su.
* Sou ass dat an der '''Stad''', kriss de eng Mëtsch fir fënnef Frang a bass nach net sat.
* Aus '''Spaass''' gëtt Eescht.
* Mat '''Speck''' fänkt ee Mais.
* '''Speck''' a Brout schléit den Honger dout.
* Wou gehuwwelt gëtt, fale '''Spéin'''.
* Besser '''spéit''', wéi glat net.
* Deen ee reeft de '''Steen''', deen anere geheit en.
*Du gëss der Welt '''Stéiss''' (''seet een zu engem, dee lëschteg Iddien huet'')
* D''''Stierwen''' ass dat lescht, wat ee kann ufänken.
* Mat '''Streech''' mécht ee säi beschte Frënd verdrësslech.
* Et muss ee sech der Decken no '''strecken'''.
* Wou der zwee sech '''streiden''', huet een drëtten d'Hand am Spill.
* Wann der Zwéi sech '''streiden''', freet sech den Drëtten.
*Dat geet mer op d''''Strëmp'''! (''dat nervt mech!'')

== T ==
* Ech leeë mech e bëssen op d''''Träip''' (''ech halen eng kleng Mëttesrascht'').
*'''Trauen''' ass gutt, nokucken ass besser.
* Et muss een ëmmer wësse wéini datt een d''''Tromp''' ausspillt.
* Du sollts der ëmmer eng '''Tromp''' an der Täsch halen.
*Du hues vun '''Tuten''' a Blose keng Anung! (''du hues vun näischt eng Anung!'')

== U ==
* Alles huet en '''Ufank''' an en Enn.
* Wou keen '''Ufank''', ass och keen Enn.
* All '''Ufank''' ass schwéier.
* '''Ursaache''' sinn do fir ze gebrauchen.
* '''Uewen''' erëm de Spëtzekranz, ënnen erëm de Läpp net ganz.

== V ==
[[Fichier:Ech hunn e Verhalt ewéi eng Seibecken.jpg|thumb]]
* Eemol '''verbrannt''', an zweemol bestuet mécht räich.
* Dat ass e schlechte Schmadd, dee keen Damp '''verdroe''' kann.
* Dee kee '''Verdross''' huet, mécht sech es.
* Alles '''vergeet''' (nëmmen déi kloer Waasserzoppen net).
*Ech hunn e '''Verhalt''' ewéi eng Seibecken (''ech hunn e ganz schlechte Verhalt'')
* Wien näischt seet, '''vermault''' sech net.
* Wie sech op déi aner Leit '''verléisst''', deen ass '''verlooss'''.
* Et '''versäit''' ee sech net méi wéi hanner de Leit.
* '''Verspriechen''' ass Schold, a Waarden ass Gedold.
* '''Verspriechen''' an Halen ass zweeërlee.
* De '''Verstand''' kënnt mat de Joren.
* '''Vertrauen''' ass gutt, Kontroll ass besser.
* Besser '''Virsiicht''' wéi Nosiicht.
* Engem '''Volle''' geet e Fudder Hee aus dem Wee.
* Schéi Fiedere maache schéi '''Vullen'''.
*Du bass e '''Vull''' fir d'Kaz (''du bass ufälleg fir Krankheeten'').

== W ==
* Deen ass mat all '''Waasser''' gewäsch, just net mat Wäiwaasser.
* Et gesäit ee méi wäit iwwer d''''Waasser''', wéi dran.
* Am dréiwe '''Waasser''' ass net gutt fëschen.
* Am Wäin &quot;erdrénken&quot; der méi, wéi am '''Waasser'''.
*Ziel deem näischt virun, dee kann d''''Waasser''' net halen ''(ziel deem näischt virun, dee kann näischt fir sech halen'').
*Dat ass '''Waasser''' an de Pëtz geschott! ''(seet een, wann een eppes Iwwerflësseges mécht'').
*Dat do ass '''Waasser''' op meng (seng) Millen! ''(dat do gëtt menger [senger] Meenung méi Gewiicht'').
*De '''Wäin''' drénkt een a klenge Schlippercher ''(et mecht een net alles mateneen).''
* Wie fir d'éischt beim '''Wäiwaasser''' ass, dee seent sech.
* Wann déi '''Wann''' net wier, dann hätte vill Geessen näischt ze friessen.
* '''Wat''' net ass, kann nach ginn.
* All '''Weeër''' féieren op Roum.
* Wat s de net '''weess''', dat mécht dech net hees.
* Wat een net '''weess''', dat '''weess''' en aneren.
* '''Wéi''' een an de Bësch rifft, sou schaalt et zeréck.
* Déi '''Wëll''' lafen am Bësch.
* Wann een ënner d''''Wëllef''' geet, muss ee mat haulen.
* Mam '''Wëllen''' eleng geet et net duer.
* Wann een de Kanner de '''Wëllen''' deet, da kräische se net.
* Mat guddem '''Wëlle''' mécht ee vill.
* '''Wëlls''' de net, dann hues de schonn.
* '''Wëlls''' de dat eent, da wëlls de och dat anert.
* Deen alles '''wëllt''', kritt näischt.
* Sou geet et op der '''Welt''', deen een huet de Beidel, deen aneren huet d'Geld.
* Et muss ee mat der '''Welt''' virugoen.
* Ech muss engem d''''Welt''' weisen.
*Et ass eng elle '''Welt''' (''d'Liewen ass net schéin'').
*Hien huet '''wënsch''' dragekuckt (''hien ass schlecht gelaunt'').
* Wat ee '''wënscht''', dat gleeft ee gär.
* Zwee '''wësse''' méi wéi een.
* D''''Wieder''' erkennt een um Wand, den Här um Kniecht, de Papp um Kand.
* Mat '''Wierder''' bezuelt ee keng Schold.
*Um Enn vun hirem Liewe war d''''Wittfra''' aarm ewéi Job (''um Enn vun hirem Liewe war d'Wittfra ganz aarm'')
* D''''Wourecht''' geet net ënner.
* Op d''''Wourecht''' kann ee bestoen.
* Wann ee vum '''Wollef''' schwätzt, da kënnt en.
* Et soll een net dem '''Wollef''' säi Pelz verkafen, bis een en huet.
* Deemno Geld, deemno '''Wuer'''.
* Et muss een net all '''Wuert''' op d'Goldwo leeën.
* Ee '''Wuert''' gëtt dat anert.

== X ==
* Engem en '''X''' fir en U virmaachen.

== Y ==
== Z ==
* Alles huet seng '''Zäit''', nëmmen d'Fléi fänken net.
* '''Zäit''' ass Geld.
* Gutt '''Zäit''' denkt wäit.
* Hues de mol d'Pensioun, dann hues de keng '''Zäit''' méi.
* Keng '''Zäit''', kee Rot.
*Kënnt '''Zäit''', kënnt Rot.
* D''''Zäit''' an d'Leit muss een huele wéi se kommen.
* '''Ze vill''' ass ongesond.
* Et weess een ni '''ze vill''', an dacks net genuch.
* Déi '''zefridde''' Leit hunn ëmmer genuch.
* Jiddwer '''Zirkus''' huet säi Clown.
* Fir en '''[[Huesenziwwi|Ziwwi]]''' ze maachen, muss een en Hues hunn.
* Wann ee bis den '''Zock''' huet, da geet et bal vum selwen.
* Hunneg op der '''Zong''', Gal op der Long.
* Vun der '''Zopp''' gëtt ee schéin.
* Et gëtt keng '''Zopp''' sou waarm giess wéi se gekacht gëtt.
*Dee gesäit aus, du mengs, e kréich keng waarm '''Zopp''' (''dee gesäit gouereg a schappeg aus'').

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Spréchwierder| ]]
[[Kategorie:Lëschten (Lëtzebuerg)|Sprechwierder]]
[[Kategorie:Lëschten (Sprooch)|Letzebuergesch Sprechwierder]]</text>
      <sha1>sja7jeuesp0wjh8yj8x8zw6dktmunyl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676475</id>
      <parentid>2676473</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:51:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Les Meloures</username>
        <id>580</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>...</comment>
      <origin>2676475</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="34119" sha1="ong97im7n5bm4golq9u38xn5a4zov7z" xml:space="preserve">Hei ginn e puer '''lëtzebuergesch [[Spréchwuert|Spréchwierder]]''' an alphabetescher Reiefolleg opgezielt:

{{AbcIndex}}

== A ==
* Wien '''A''' seet, muss och B soen.
* Wann d''''Aarbecht''' ee räich méich, da wier den Iesel méi räich wéi de Mëller.
* Vun der '''Aarbecht''' gëtt kee fett.
* Dat '''Aalt''' dauert am längsten.
* Besser e midden '''Aarm''', wéi een eidelen Daarm.
* '''Aarm''' sinn ass keng Schan.
* D&lt;nowiki&gt;'&lt;/nowiki&gt;'''Aarmut''' ass e Sträitmécher.
* Hien huet mech net emol mam '''Aasch''' bekuckt (''hien huet mech total ignoréiert'').
* '''Adam''' an Éiv waren déi zwéin éischt Äppeldéif.
* Aus den '''Aen''', aus dem Sënn.
* Véier '''Ae''' gesi méi wéi zwee.
* D''''Aen''' op oder de Beidel.
* Wat een net '''ännere''' kann, soll ee roueg erdroen.
* Näischt gesot ass och eng '''Äntwert'''.
* Een '''Af''' mécht der honnert.
* Engem '''Af''' geet alles gutt.
* Ech ginn der gläich en '''Akkont'''! (''du kriss gläich Streech!'').
* Léier keen alen '''Af''' Grimasse maachen.
* '''Al''' Eisen, ale Goss, al Fraen, ale Verdross.
* En '''ale''' Kniecht an eng jonk Mod gëtt gär e grousse Stot.
* Bei den '''Alen''' ass ee gutt gehalen.
* '''Alles''' leeft, nëmmen de Fräsch deen hopst.
* Den '''Alter''' geet vir (''sot den Eilespill, dunn huet e seng Mamm d'Trap eragestouss'').
* An '''Amen''' a Jo war d'Affär gedoen (''d'Affär war ganz séier gedoen'').
* Sécher wéi den '''Amen''' am Gebiet.
* Den '''Apel''' fält net wäit vum Bam, e misst just de Bierg erofrullen.
* Et soll ee sech ëmmer een '''Apel''' fir den Duuscht versuergen.
* Den '''Appetit''' kënnt iwwer dem Iessen.
* Ah la bonne '''Auder''' sot d'Fra, du huet se de Bock gestrach.
* D''''Ausriede''' si fir ze gebrauchen.

== B ==
* '''Bal''' ass nach keng Maus an der Fal.
* '''Ba'''l a bal ass nach laang kee Fësch gefaang.
* Besser den Aascht fält wéi de '''Bam'''.
*En ale '''Bam''' verplanzt een net (''en ale Mënsch soll een do liewe loossen, wou e gewinnt ass'').
* Déi dommst '''Baueren''' hunn déi déckst Gromperen (''och domm Leit kënne Chance hunn'').
* Wat de '''Bauer''' net kennt, dat frësst en net.
* E '''Bauer''', e Béier an e Stéier, dat sinn dräi ongemälleg Déier.
* Et huet een dees Gudden ni ze vill, sot de '''Bauer''', du ass him d'Mëscht op de Kapp gefall.
* Et ass dofir gesuergt, datt d''''Beem''' net an den Himmel wuessen.
* Wat een net am Kapp huet, muss een an de '''Been''' hunn.
* Wéi e '''beicht''', sou gëtt ee lassgesprach.
* Wéi een an de '''Bësch''' rifft, sou schaalt et erëm.
* Dat '''bescht''' kënnt hannenno.
* '''Besser''' ass besser, sot d'Fra, do huet se d'Ham an der Mëllech gekacht.
* '''Besser''' eng Kuuscht an der Täsch, wéi eng Fieder um Hutt.
* '''Besser''' spéit eppes, wéi fréi näischt.
* '''Besser''' spéit, wéi guer net.
* D''''Bestueden''' ass eng Lotterie.
* Wéi ee säi '''Bett''' mécht, sou schléift een.
* Et ass besser '''biedelen''', wéi stielen.
* Hanner dem '''Bierg''' sinn och Leit.
* En neie '''Biesem''' kiert besser.
* Och eng '''blann''' Sau kann eng Eechel fannen.
* De '''Blanne''' viirspanen ''(eppes verkéiert maachen).''
* Et ass nach laang net alles Gold, wat '''blénkt'''.
* Et heescht keng Kou '''Blimmchen''', dees se hief eng wäiss Strimmchen.
* Mengen a '''Botter''' schäissen ass zweeërlee.
* Du bass net hei, fir '''brong''' ze ginn! (''seet een zu engem, deen net effikass schafft'').
* Deen nervt mech, ech kéint en ongespëtzt an de '''Buedem''' schloen! (''deen nervt mech, ech géif en am léifste gutt zerschloen'').
* Et hëlt ee keen Holz mat an de '''Bësch'''.

== C ==

* Grénge '''Chrëschtdag''', wäissen Ouschterdag.
* D''''Chance''' geet dem Soff no.
*Du hues méi '''Chance''' ewéi Verstand (''wat der geléngt, ass méi duerch Zoufall ewéi duerch Iwwerleeën'').

== D ==
* Schéck een '''Dabo''' an de Bësch (an d'Welt), da kriss de een Eefalt erëm.
* Muer ass och nach een '''Dag'''.
* Wat den '''Dag''' méi helleg, wat der Däiwel méi rosen.
* Et gëtt näischt sou reng gestiicht, t'kënnt dach un '''Dagesliicht'''.
* Wou '''Damp''' ass, do ass och Feier.
* Et muss ee mat deene Meedercher '''danzen''', déi do sinn.
* Engem '''Dawen''' ass gutt priedegen.
* Et muss ee sech der '''Decke''' no strecken (''et muss een eens gi mat deem, wat een huet'').
* All '''Déierche''' säi Pleséierchen.
* Dee klengen '''Déif''' hänkt een, de grousse léisst ee lafen.
* Een '''Däiwel''' dreift deen aneren.
* Wann der '''Däiwel''' hongereg ass, da frësst e Fléi.
* Ee Mënsch ass deem aneren säin '''Däiwel'''.
* Et soll een den '''Däiwel''' net un d'Wand molen.
* Wann ee vum '''Däiwel''' schwätzt, dann ass e schonn do.
*Dee Kärel huet der '''Däiwel''' an der Panz!  (''dee Kärel ass duerchdriwwen'').
* All '''Dëppe''' fënnt säin Deckel (''jiddweree fënnt iergendwann de Partner, dee bei e passt'')
* Wat ënner den '''Dësch''' fält, ass fir d'Mod.
*Hien ass um '''Dill''', éier der Däiwel Schong an Huesen unhuet (''hien ass mueres ganz fréi aktiv'').
* Géint d''''Dommheet''' ass kee Kraut gewuess.
* Ëmsoss ass der '''Doud''' an dee kascht d'Liewen! (''et kritt een näischt fir näischt'')
* Géint der '''Doud''' ass kee Kraut gewuess.
* Aarm a räich, der '''Doud''' mécht alles gläich.
*Ech hu vun der '''Doud''' an der Däiwel näischt verstanen (''ech hunn absolut näischt verstanen'').
*Deem enge säin '''Doud''', deem anere säi Brout! (''wat enger Persoun schuet, notzt enger anerer'').
* Den '''Dreck''' leeft bis en zesummekënnt.
* Wat een am '''Dreck''' méi réiert, wat et méi sténkt.
* Wann den '''Dreck''' Mëscht gëtt, da gëtt e gär gefouert (''arrogant ginn'').
*'''Dreck''' schauert de Mo! (''seet een zu engem, deem eppes beim Iessen net propper genuch ass'').
* Hie steet do ewéi d'Kand beim '''Dreck''' (''hie weess net, wat e soll soen oder maachen'').
*'''Dräimol''' ass gëttlech, véiermol ass spëttlech.
* Wat ee méi '''drénkt''', wat ee méi duuschtereg gëtt.
* Eng deeglech '''Drëps''' schléit e Lach an de Steen ''(Steter Tropfen höhlt den Stein)''.
* Fir d''''Duechter''' ze kréien, muss een d'Mamm erfreeën.

== E ==
* '''Ëmgekéiert''' ass och gefuer.
*Et reent ewéi mat '''Eemeren''' (geschott) (''et reent ganz vill'').
* '''Eemol''' ass keemol.
* '''Een''' nom aneren, sot d'Fra, du huet se d'Kanner der Rei no gebeetscht.
* '''Egal''' ass an déi eng Hand geschass an an déi aner geklappt.
* '''Endlech''' ass net éiweg.
* Alles huet en '''Enn''', nëmmen d'Wurscht huet der zwee.
* Et ass '''éischter''' gesot wéi gedoen (gemaach)! (''dat léisst sech net einfach maachen'')

== F ==
* Vum '''Faaschte''' krepéieren d'Honn.
*Vum '''Fale''' léieren d'Kanner goen.
*Dat huet mäi klenge '''Fanger''' mer gesot (''ech verroden net, wie mer dat gesot huet'').
* D''''Fauscht''' an der Täsch maachen.
* Et passt wéi d''''Fauscht''' op d'A.
* Wie mat '''Feier''' ëmgeet, verbrennt sech.
* Wou '''Feier''' ass, do ass och Damp.
* Wou et dämpt, do ass '''Feier'''.
* Et muss een e klenge '''Fësch''' an d'Waasser werfen, fir een décken ze fänken.
*Elo kréien déi kleng '''Fësch''' och Waasser (''elo kommen déi onwichteg Persounen och zum Zoch'').
* Et ass nach kee '''Fëscher''' mat dräi Häre begruewe ginn.
* D''''Fëscher''' an d'Jeeër schwätzen eng Sprooch.
* D''''Fëscher''' an d'Jeeër si [[Plättelefeeër]].
* Un de '''Fiederen''' erkennt een d'Vullen.
*Hal direkt op, soss '''flaamt''' et! (''hal direkt op, soss ginn ech rosen!'').
* Et ass méi liicht e Sak '''Fléi''' ze hidde wéi e verléift Framënsch.
* '''Flott''' gelieft a séileg gestuerwen, dat ass dem Däiwel d'Rechnung verduerwen.
* Eng uerg '''Fra''' ass een Zonk ëm d'Haus.
* Wie seng '''Fra''' gär huet, léisst se doheem.
* Wou d''''Fra''' d'Box unhuet, wéckelt de Mann d'Kanner.
* Wien Ongléck huet mat de '''Fraen''' a Gléck mat de Päerd, gëtt e räiche Mann.
* E '''Fraleitshoer''' zitt méi wéi e Klackeseel.
* '''Fréi opstoe''' mécht den Dag laang.
* Dee vill '''freet''' gëtt vill gewuer.
*'''Friet''' dech emol (un de Kapp)! (''bass du geckeg?'').
* All '''Fro''' ass eng Äntwert wäert.
* Mat '''Froe''' vermécht een näischt.
* E laange '''Fuedem''', eng faul Néiesch.
*Hien huet e '''Fuerz''' am Kapp (''hien ass arrogant'').
* E schlechte '''Fuuss''' deen nëmmen ee Lach huet.
* De '''Fuuss''' verléiert de Pelz, awer d'Naupen ni.

== G ==
* Hie '''gaapst''' ewéi e Klouschteriesel! (''hie mécht de Mond ganz grouss op, wann e gaapst'').
*No dräi Deeg gëtt de '''Gaascht''' deene meeschte Leit zur Laascht.
* Déi ongeluede '''Gäscht''' setzt ee virun d'Dier.
* Engem geschenkte '''Gaul''' kuckt een net an d'Maul.
* Laang '''gebuergt''' ass net geschenkt.
* Jiddwer '''Geck''' gefält seng Kap.
* Ee '''Geck''' mécht der honnert.
* Ee '''Geck''' ka méi Froe stelle wéi honnert Weiser beäntwere kënnen.
* Aus '''Geck''' gëtt dacks Eescht.
*En huet sech drugehalen ewéi de '''Geck''' un de Bengel (''en huet sech ganz vill drugehalen'')
* D'Kanner an d''''Gecke''' soen d'Wourecht.
* Mat Force räisst een och eng '''Geess''' hannen erëm.
*Geet et da mam '''Geescht'''! (''bass du da geckeg!'').
* Deem enge '''gefält''' d'Mamm, deem aneren d'Duechter.
* Mat gaangen, mat '''gefaangen''', mat gehaangen.
* Dee vill huet ass vill '''gehäit''', deen näischt huet nach méi.
* Deemno '''Geld''', deemno Wuer.
* D''''Geld''' regéiert d'Welt.
* D''''Geld''' gëtt een ewech, an den Eefalt behält een.
* A '''Geldsaachen''' héiert d'Gemittlechkeet op.
* D''''Geleeënheet''' mécht den Déif.
* '''Gemälleg''' kënnt een och virun.
*Maach '''gemälleg''', mir sinn net am Hee! (''maach lues, et gëtt kee Grond, fir sech ze tommelen!'').
* '''Geplot''' ass och gelieft.
* D''''Gerechtegkeet''' huet eng Nues aus Wues.
* Besser schlecht '''geridde''' wéi houfreg gaangen.
* Et kënnt alles op d''''Geschéck''' un.
* D''''Geschier''' weist d'Aarbecht.
*Hien huet e '''Gesiicht''' ewéi e Paangech! (''hien huet e grousst, ronnt Gesiicht'').
* Et ass éischter '''gesot''' wéi gedoen.
* Dee '''gesond''' ass, soll net kloen.
* Zwee '''gesi''' méi wéi een.
* E gutt '''Gewëssen''' ass dat bescht (Kapp–)Këssen, an ee schlechte Verhalt och.
*Hien ass kee '''Giedlechen''' (''hien ass kee gudde Mënsch'').
* '''Ginn''' an erëm geholl ass gestuel.
* Et muss ee sech net '''ginn''', soulaang nach Kniddelen am Dëppe sinn.
* De gudde '''Glaw''' mécht séileg (an de Speck mécht fett).
*Dat ass de '''Glanz'''! (''dat ass genial!'').
* D''''Gléck''' geet dem Soff no (''Leit, déi voll sinn, hunn dacks Gléck'').
* Et ass net alles '''Gold''' wat blénkt an net alles Dreck wat sténkt.
* Et kann een net alles op d''''Goldwo''' leeën.
*Hien héiert d''''Gras''' wuessen an d'Fléi néitsen (''him entgeet näischt'').
*Hien huet sech '''gréng''' a giel geiergert (''hien huet sech ganz vill geiergert'').
* D''''Guttheet''' ass e Stéck vun der Dommheet.

== H ==
* Wat een net '''hale''' kann, dat soll een och net verspriechen.
* Deen näischt vu sech '''hält''', deen ass näischt.
* Eng '''Hand''' wäscht déi aner.
*Zéi mer eng Händsch aus! (''ech kann der näischt ginn, wat ech selwer net hun''n).
* Alles ass een '''Handwierk''' (an d'Fléifänken eng Geschwënnegkeet).
* Vill '''Hänn''' läsche vill Bränn (awer si sinn der Däiwel am Zoppekomp). (''wann een zu vill ass, kann ee villes erreechen'').
* Waarm '''Hänn''', Léift ouni Enn.
* Kal '''Hänn''', waarmt Häerz.
*Ech hu just zwou Hänn! (''ech kann net alles gläichzäiteg maachen!'').
* Déi kleng Spëtzbouwen '''hänkt''' een, déi grouss léisst ee lafen.
* '''Hätten''' an Haten, dat waren zwou aarmer ''Staten'' (Stied).
* Zwee '''haarder''' Steng muele seele reng.
* Keen '''Haus''' ouni Maus.
*D''''Haus''' verléiert näischt! (''wat een am Haus vertässelt huet, fënnt een enges Daags erëm'').
* Eng fläisseg '''Hausfra''' ass déi bescht Spuerbéchs.
* '''Här''' ass '''Här''' a Max ass Max.
* Den '''Här''' priedegt nëmmen eemol.
* Wéi den '''Här''' sou d'''Geschär''.
* Et ka keen zwee '''Häre''' gläichzäiteg déngen.
* Déi déck '''Häre''' bäisse sech net.
* Kënns de net '''haut''', da kënns de muer.
* '''Héieresoen''' ass hallef gelunn.
*Eiser '''Herrgott''' huet allerhand Kaschtgänger, awer keng déi näischt iessen.
* Et soll een eisem '''Herrgott''' net an d'Handwierk fuschen.
* Den '''Hieler''' ass sou gutt wéi de Stieler.
* Wat een net '''hiewe''' kann, dat soll ee leie loossen.
* Späert är Pëllen an, ech loosse meng '''Hinnercher''' lafen.
*Déi Fra huet '''Hoer''' op der Zong (''dat ass eng béis Fra'').
* Et muss een dat Bescht '''hoffen''', dat Schlecht kënnt vum selwen.
* '''Hoffnung''' léisst liewen.
* Wann den '''Hond''' net geschass hätt, dann hätt en den Hues kritt (En hätt en nawell kritt wann e kee Gras gerappt hätt fir den Hënneschten ofzebotzen).
*Wie frech ass ewéi en '''Hond''', dee lieft ewéi en Här (''déi frech Leit kréien ëmmer alles, wat se wëllen'').
*Dee mat '''Hënn''' schlofe geet, steet mat Fléi op.
* Et gëtt méi Kette wéi rosen '''Hënn'''.
* '''Hënn''' déi billen, bäissen net.
* Wien net um '''Hënner''' rutscht, deem bliedert en net.
* Den '''Honger''' dreift de Wollef aus dem Bësch.
* '''Honger''' ass dee beschte Kach (''schmaacht et net, et ësst een et dach'').
* Engem '''Hongregen''' ass gutt kachen.
* Bal, ass nach keen '''Hues''' an der Fal.
* Deen zwee '''Huesen''' zugläich noleeft, dee kritt keen.
* Deen et laang '''huet''' léisst et laang hänken.
* Deen näischt '''huet''' kann näischt verléieren.
* Wat ee méi '''huet''', wat ee méi wëll hunn.
* Wie vill '''huet''', brauch méi.
* E gudden '''Hunn''' gëtt net fett.
* Dee wëllt '''Hunneg''' lecken, däerf d'Beien net fäerten.
* Besser den '''Hutt''' wéi de Kapp verluer.
* Beim '''Huwwele''' fale Spéin.

== I ==
* Wann et dem '''Iesel''' ze wuel ass, da geet en op d'Äis danzen.
* E gudden '''Iesel''' stéisst sech nëmmen eemol.
* Als '''Iesel''' gebuer, als Iesel gestuerwen.
* Wien den '''Iesel''' spillt muss d'Säck droen.
* Du kanns den '''Iesel''' bei d'Waasser féieren awer saufe muss e selwer.
* '''Iessen''' an Drénken hält Läif a Séil zesummen.
* Wéi am '''Iessen''', sou an der Aarbecht.
* Déi méng, déi féng, huet d''''Illeg''' gesot ''(d'Eil, en ellent Déier, fënnt hier Kanner déi schéinst)''.
* Et geet näischt '''iwwer''' eng gutt Ausried.

== J ==
* Bass du '''jaus'''? (''bass du geckeg?'').
* Hie läit nach am '''Jelli''' (''Hie läit nach am Bett, well e gëschter ze vill gedronk huet'').
*De Verstand kënnt mat de '''Joren''' (awer och déi gro Hoer).
* Et soll een net '''jäize''' bis ee geschloen ass.
* '''Jiddwerengem''' säint, dann huet der Däiwel näischt.

== K ==
[[Fichier:Hues du vun der rosener Kou gefriess.jpg|thumb|356x356px]]
* Vill '''Käch''' verdierwen de Bräi.
* Wann d''''Kallef''' am Pëtz läit, da kënnt den Deckel drop.
* Aus '''Kanner''' gi Leit.
* D''''Kanner''' hunn d'Laachen an d'Kräischen an engem Sak.
* Wann een de '''Kanner''' dee klenge Fanger gëtt, da wëlle si d'ganz Hand.
* Kleng '''Kanner''', klengt Leed, grouss Kanner, grousst Leed.
*Wéi een d''''Kanner''' winnt, esou huet een se (''et spiert ee selwer d'Konsequenze vun der Erzéiung, déi ee senge Kanner gëtt'').
* Eng '''Kannerhand''' ass séier gefëllt.
*Déi Dommheet ass op seng '''Kap''' gaangen (''fir déi Dommheet huet hie misse geruedstoen'').
* Wat een net am '''Kapp''' huet, huet een an de Been.
* Et kann een net all '''Kapp''' ënner een Hutt bréngen.
* Wat näischt '''kascht''', ass och näischt (''gutt Saache kaschte vill Suen'').
*Ech kafen dach keng '''Kaz''' am Sak! (''ech loosse mech op näischt an, éier ech et iwwerpréift hunn'').
* D''''Kaze''' loossen d'mausen net.
* Wann d''''Kaze''' fort sinn, da sinn d'Mais Meeschter.
* [[Kraache Kar|Kraache '''Kare''']] fueren am längsten.
*Déi '''Keelt''' geet engem duerch Muerch a Schank (''déi Keelt spiert een um ganze Kierper'').
* Et ass net alles riicht wat bei de '''Keeser''' geet. Ext:, well seng Fra war kromm.
*Ech ginn, wuer de '''Keeser''' (Kinnek) zu Fouss geet (''ech ginn op d'Toilette'').
* Déi schwaarz '''Kéi''' ginn och wäiss Mëllech.
*Hien hat gëschter Owend de '''Kenki''' gediebelt (''hien hat gëschter Owend ze vill Alkohol gedronk'').
* '''Kënnt '''Zäit, '''kënnt''' Rot.
*Et gëtt méi '''Ketten''' ewéi rosen Honn! (''et ass derfir gesuergt, datt d'Reegelen agehale ginn'').
* Maach, datt d''''Kierch''' am Duerf bleift.
* Jiddweree soll viru senger Dier '''kieren'''.
* Nei '''Kierchen''' an nei Wiertshaiser sti seelen eidel.
* Et ass net all Dag '''Kiermes'''.
* Wien op d''''Kiermes''' geet, deem seng Plaz vergeet! (''wie vu senger Plaz opsteet, muss dermat rechnen, datt en anere sech drop setzt'').
* Wann een net un d''''Kiischte''' kënnt, seet ee se wiere sauer.
* Da gëtt ee gewuer, wat d'Pond '''Kiischte''' kaschten.
* Deen nëmmen eng '''Klack''' héiert, héiert nëmmen ee Schall.
*Et muss een déi zwou '''Klacken''' héieren! (''et muss een déi zwou Meenunge betruechten'').
* Wien héich '''klëmmt''', fält déif erof.
* Deen huet nach '''Klibbersuen''' an der Täsch.
* Mat '''Knëppele''' fänkt ee keng Vullen.
*Hien huet e '''Knuet''' an der Leitung (''hie versteet net direkt, wat gemengt ass'').
*'''Komm''' eran, da kucks de eraus.
*Dat do ass grad de '''Kotteng'''! (''dat do ass grad dat Richtegt!'')
* Et gëtt ee sou al wéi eng '''Kou''', et léiert een nach ëmmer dozou.
* Sou al gëtt keng '''Kou'''.
* Et heescht keng '''Kou''' Blimmchen, dees se hief eng wäiss Strimmchen.
* Wann der Däiwel d''''Kou''' huet, da kann en d'Kallef och huelen.
*Deen huet vun der rosener '''Kou''' gefriess (''deen ass granzeg'').
*Dat geet op keng '''Kouhaut'''! (''dat ass onverschimmt!'')
*'''Kräisch''' net, éier s de geschloe bass! (''reeg dech net op iwwer eppes, wat nach net geschitt ass!'')
*Hie séngt, et ass, fir '''Kréienaen''' an d'Oueren ze kréien (''hie séngt ganz falsch'')
* Dee sech an de '''Krësch''' leet, gëtt vun de Schwäi gefriess.
* De '''Krou''' geet sou laang zum Buer bis e brécht.
* Deen an der '''Kutsch''' wëll fueren däerf d'Geld net spueren.

== L ==
* Et huet een sou vill vum '''Laachen''', wéi vum Kräischen.
* Wie fir d'lescht '''laacht''', laacht am beschten.
* Wat '''laang''' dauert, gëtt gutt.
*Wien et '''laang''' huet, léisst et laang hänken! (''wie vill Suen huet, weist et'').
*Dat do ass mir esou '''laang''' ewéi breet! (''dat do ass mir komplett egal'').
*T'ass '''lächerlech''', sot d'Fra, du hat se eng Seibecken an der Hand.
*Lee dech era wéi s de bass, mäi '''Läpp''' ass och zerrass.
* De '''Läpp''' ass méi no wéi d''''Hiem.'''
*Ech hunn einfach kee '''Leeër''' fonnt (''ech hunn einfach keng gutt Positioun fonnt fir ze schlofen'').
*De Papp an de Jong sinn iwwer ee '''Leescht''' gezu ginn (''de Papp an de Jong hunn déi selwecht Eegenschaften'').
*Iessen an drénken hält '''Leif''' a Séil zesummen (''iessen an drénken hält Kierper a Geescht gesond'').
* Wat een ewech '''léint''', dat huet een net méi.
* Maach wéi d''''Leit''', da geet et der wéi de Leit.
* Iessen an Drénken hält '''Leif''' a Séil zesummen.
* Et muss een d''''Leit''' huele wéi se sinn.
* D'Gecke sinn och '''Leit''', just keng wéi déi aner.
* Et muss een net alles gleewen, wat d''''Leit''' soen.
* '''Léiwer''' gro, wéi net méi do.
* De '''Leschten''' ass de Beschten.
* Aus aner Leit's '''Lieder''' ass gutt Rimme schneiden.
* Wien net '''liesen''' a schreiwe kann, ass nëmmen en hallwe Mann.
*Hien hëlt et vun de '''Liewegen'''! (''hie léisst sech seng Wuer / Aarbecht deier bezuelen'').
*Hien huet e '''Liewen''' ewéi en Hond ouni Fléi (''hien huet keng Suergen am Liewen'').
* Et muss ee '''liewen''', a liewe loossen.
* Et kann een net vun der Loft eleng '''liewen'''.
* Et '''lieft''' een nëmmen eemol.
* Et '''lieft''' een net vun der Aarbecht, mä vum Profit.
* Et gëtt och gedréckte '''Ligen'''.
* E jonke '''Ligener''', en alen Déif.
*D''''Lompe''' fänken un ze sténken (''d'Affär gëtt brenzeleg'').
* Wéi op der '''Long''', sou op der Zong; ''oder'': vun der '''Long''' op d'Zong (''riichteraus soen, wat een denk''t).
* Jiddweree '''lueft''' seng Kanner, wéi de Bauer seng Ranner.
* '''Lues''' am Iessen, '''lues''' an der Aarbecht.

== M ==
* '''Maach''' wat s de kanns.
* Wann d''''Mais''' sat sinn, ass d'Miel batter. (''seet een, wann ee glott gëtt, well ee sat ass'').
*Et soll een d''''Mais''' net bei de Speck spären (''et soll ee keen a Versuchung féieren'').
* Wéi d''''Mamm''', sou d'Duechter.
* E '''Mann''', e Wuert.
* Wou kee '''Mann''' ass, ass kee Rot, wou keng Fra ass, ass kee Stot.
*Hien ass voll ewéi de '''Männchen''' am Liicht! (''hien huet ze vill Alkohol gedronk'').
* '''Matten''', Mais a Muede kënnen nëmme schueden.
* Dee gär ee '''Maufel''' hëlt, muss och de Mond opdinn.
* Wien näischt '''mécht''', deen näischt brécht.
* Et '''mécht''' ee wéi ee kann, an net wéi ee wëllt.
* Besser eng '''Méck''' am Dëppen, wéi glat näischt.
* Et fänkt ee méi '''Mécke''' mat Hunneg, wéi mat Esseg.
* Besser '''Mécke''' gefaang wéi méisseg gaang.
* Zwou '''Mécke''' mat engem Läpp schloen.
* Dat schéinst '''Meedche''' kann net méi ginn, wéi et huet.
*Dat '''Meedchen''' huet der un all Fanger zéng! (''dat Meedchen huet vill Freieren'').
* Et muss ee mat deene '''Meedercher''' danzen, déi do sinn.
* Eng gutt '''Meenung''' an e gudde Glaw maache séileg.
* Eng gutt '''Meenung''' ass vill wäert.
* Et ass nach kee '''Meeschter''' vum Himmel gefall.
* Wat ee '''méi''' huet, wat ee '''méi''' wëll hunn.
* Wat '''méi''', wat léiwer.
* Een nom aneren, sot de '''Mëller''', do huet en d'Kanner der Rei no gebeetscht.
* Een dee '''mengt''', dee weess näischt.
* Iren ass '''mënschlech'''.
* Op senger '''Mëscht''' ass den Hunn Meeschter.
* Dat ass fir '''Mippercher''' ze kréien (wann eppes nervt).
* Wat ee spuert iwwer de '''Mond''', frësst d'Kaz oder den Hond.
*De '''Mound''' steet am Waasser (''de Mound ass duerch den Niwwel verdeckt'').
* Ze vill an net genuch, ass keng '''Mooss'''.
* '''Muer''' ass och (nach) een Dag.
* '''Mueresstonn''' huet Gold am Monn.

== N ==
* Et geet dach näischt iwwer en eegent '''Nascht'''.
* De Wollef verléiert säin aalt Hoer, awer seng '''Naupe''' behält hien.
* Et ass '''néierens''' besser, wéi doheem.
* Den '''Näid''' frësst säin eegenen Här.
* Géif den '''Näid''' brenne wéi Feier, da wieren d'Holz an d'Kuelen net sou deier.
* Wien '''Näider''' huet, huet Brout, wie keen huet, leit Nout.
* All Vulle stierwen, nëmmen d''''Näidvullen''' net.
* Wou '''näischt''' ass, kënnt och '''näischt''' hin.
* Wou '''näischt''' ass, geet näischt zu Schanen.
* Deen '''näischt''' aus sech mécht, aus deem gëtt '''näischt'''.
* Vun '''näischt''' kënnt '''näischt'''.
* Wien '''näischt''' mécht, deen '''näischt''' brécht.
* Deen '''näischt''' wot, deen '''näischt''' wënnt, deen '''näischt''' sicht, deen '''näischt''' fënnt.
* Deen huet '''Nerve''' wéi Tramsschinnen.
* Deen '''net''' wot, deen '''net''' wënnt, deen '''net''' haspelt, deen '''net''' spënnt.
* '''Nokucke''' kascht näischt.
*Et hat eng gutt '''Nonn''' fir hie gebiet (''hien hat Gléck am Ongléck'').
* Am '''Noper''' säi Gaart ass gutt kraude goen.
* Gutt '''Nopere''' brauche keng Heck.
* Et ass méi liicht fir '''nozekucken''', wéi ze schaffen.
* Waarm '''Nuechte''' gi gudde Wäin, awer krank Leit.
*Hal op, an der '''Nues''' ze fëschen! (''hal op, mam Fanger an der Nues ze wullen!'')
* '''Nuets''' sinn all d'Kaze gro.
* Den '''Numm''' mécht vill zur Saach.
* Et muss een d'Kand mam '''Numm''' nennen.
* '''Null''' vun '''Null''' geet op.

== O ==
* '''Ondank''' ass der Welt Loun.
* Deen '''Ongléck''' huet, brécht de Fanger am Bräi.
* Wie ka fir een '''Ongléck'''? D'Welt ass voll.
* Een '''Ongléck''' kënnt seelen eleng.
* Am '''Ongléck''' erkennt ee seng Frënn.
* '''Onkraut''' vergeet net.
* Dee sech iergert huet '''Onrecht'''.
* Ze vill Recht ass '''Onrecht'''.
* Et soll ee sech net méi '''oplueden''', wéi een droe kann.

== P ==
* '''Pak''' zerschléit sech, '''Pak''' verdréit sech.
* Ouni Hee kann dat bescht '''Päerd''' net fuerzen.
*Du bass däi '''Papp''' wéi duer gespaut (''du gläichs dengem Papp ganz vill'').
* '''Pech''' am Spill, Gléck an der Léift.
* Déi al '''Pëlle''' leeën déi déckst Eeër.
* E wëllegt '''Päerd''' soll een net schloen.
* Kee kann engem '''Plakegen''' an d'Täsch gräifen.
*Wann s du miss nomaachen, wat dee kann, da miss de de '''Plakege''' weisen (''du bass net amstand, him dat nozemaachen'').
* Dräimol '''plënneren''' ass sou gutt wéi eemol verbrannt.
* '''Pabeier''' ass gedëlleg.
* '''Probéieren''' geet iwwer studéieren.
*Et ass kee '''Prophéit''' a sengem eegene Land (''seet ee vun engem, deen am Ausland unerkannt ass, mee net a senger Heemecht'').
* D''''Propretéit''' ass d'halleft Liewen.

== Q ==
* '''Quetschen''' och.

== R ==
* De '''Räichtum''' kënnt net vum Geld ausginn.
* Nom '''Reen''' kënnt ëmmer gutt Wieder.
* Wann et '''reent''', da '''reent''' et riicht eran.
* '''Reent''' et net, dann drëpst et eeben.
* Déi bescht '''Réit''' kommen ëmmer ze spéit.
* Déi gutt '''Réit''' an déi schlamm Geesse kommen ëmmer hannenno.
* Et muss ee sech der Saach no '''riichten'''.
*Bei mir läit de '''Rimm''' erof (''ech hu keng Energie méi'').
* Wiem net ze '''roden''' ass, deem ass och net ze hëllefen.
* Gudde '''Rot''' ass deier, schlechte fënnt een iwwerall.
* D''''Rou''' kënnt mam Alter.
* '''Roum''' gouf net an engem Dag gebaut.

== S ==
[[Fichier:Du gëss der Welt Stéiss.jpg|thumb]]
*Bekëmmert sech jiddweree senger '''Saach''', da fält kee Schneider vum Dach.
* All '''Saach''' huet zwou Säiten.
* D'Haaptsaach vun der '''Saach''' ass ëmmer d''''Saach'''.
* Wat '''Saachen''' a kee Schaf (fir se dran ze maachen).
* Jiddwerengem '''säint''', dann huet der Däiwel näischt.
* Ze vill zerräisst de '''Sak'''.
* Et soll ee keng Kaz am '''Sak''' kafen.
*Mäi Bop huet eng nei '''Salle à manger''' kritt (''mäi Bop huet en neit Gebëss kritt'').
*An deem Beruff verdéngs de d''''Salz''' net fir an d'Zopp (''an deem Beruff verdéngs de guer net vill'').
* Déi faulste '''Sau''' huet ëmmer dee gréissten Trach.
* An eng eidel '''Scheier''' kënnt keng Maus.
* Op engem '''schéinen''' Teller ësst ee sech net sat.
* Dee sech '''scheit''', dee schued sech.
* Wie laang '''schléift''', '''schléift''' sech waarm; wie fréi opsteet, ësst sech aarm.
* Et weess e wuel wéi ee '''schlofe''' geet, awer net wéi een opsteet.
* Wann et am beschte '''schmaacht''', da soll een ophale mat iessen.
* Wie gutt '''schmiert''', dee gutt fiert.
* Wien ze vill gutt '''schmiert''', dee bei der Däiwel fiert.
* Un de '''Schnësser''' erkennt een d'Schwäin.
*Ech hu '''Schong''' an Huese verluer (''ech war iwwerfuerdert'').
* '''Schousterkanner''' a '''Schmaddspäerd''' mussen am dackste buerbes lafen.
* Wat ee '''schreift''' dat bleift.
* Deen de '''Schued''' huet, brauch fir de Spott net ze suergen.
* Jiddweree weess am beschten, wou de '''Schong''' en dréckt.
* D'Vollerten an d'Kanner hunn en eegene '''Schutzengel'''.
*Hu mir zesummen d''''Schwäi''' gehitt? (''seet een zu engem, deen ze vill familiär gëtt'').
* Et soll ee '''schwätzen''', wéi engem de Schniewel gewuess ass.
*Deen héiert sech gär '''schwätzen''' (''dee steet gär am Mëttelpunkt'').
* Géint de Stroum ass schwéier '''schwammen'''.
*Du wäerts dach net de '''Schwanz''' bäizéien! (''du wäerts dach net kleng bäiginn!'').
* Wat ze '''schwéier''' ass, dat hieft een net.
* Net gespillt, ass '''sécher''' gewonnen.
*Ech hunn e Verhalt ewéi eng '''Seibecken''' (''ech hunn e ganz schlechte Verhalt'')
* Wie '''sicht''', dee fënnt.
* Déi net do '''sinn''', ginn net gezielt.
* '''Siweschléifer''' Mëllechzopp, steet um hallwer Mëtteg op.
* Deen eemol alles gesot huet, huet hannenno näischt méi ze '''soen'''.
* Mam '''Soen''' ass net gehollef.
* D''''Sonn''' huet nach kee Bauer vum Feld gedriwwen, awer de Reen.
* D''''Sonn''' schéngt fir all Mënsch.
* An der '''Stad''', do kascht d'Pond Botter e Frang a soss zwanzeg Su.
* Sou ass dat an der '''Stad''', kriss de eng Mëtsch fir fënnef Frang a bass nach net sat.
* Aus '''Spaass''' gëtt Eescht.
* Mat '''Speck''' fänkt ee Mais.
* '''Speck''' a Brout schléit den Honger dout.
* Wou gehuwwelt gëtt, fale '''Spéin'''.
* Besser '''spéit''', wéi glat net.
* Deen ee reeft de '''Steen''', deen anere geheit en.
*Du gëss der Welt '''Stéiss''' (''seet een zu engem, dee lëschteg Iddien huet'')
* D''''Stierwen''' ass dat lescht, wat ee kann ufänken.
* Mat '''Streech''' mécht ee säi beschte Frënd verdrësslech.
* Et muss ee sech der Decken no '''strecken'''.
* Wou der zwee sech '''streiden''', huet een drëtten d'Hand am Spill.
* Wann der Zwéi sech '''streiden''', freet sech den Drëtten.
*Dat geet mer op d''''Strëmp'''! (''dat nervt mech!'')

== T ==
* Ech leeë mech e bëssen op d''''Träip''' (''ech halen eng kleng Mëttesrascht'').
*'''Trauen''' ass gutt, nokucken ass besser.
* Et muss een ëmmer wësse wéini datt een d''''Tromp''' ausspillt.
* Du sollts der ëmmer eng '''Tromp''' an der Täsch halen.
*Du hues vun '''Tuten''' a Blose keng Anung! (''du hues vun näischt eng Anung!'')

== U ==
* Alles huet en '''Ufank''' an en Enn.
* Wou keen '''Ufank''', ass och keen Enn.
* All '''Ufank''' ass schwéier.
* '''Ursaache''' sinn do fir ze gebrauchen.
* '''Uewen''' erëm de Spëtzekranz, ënnen erëm de Läpp net ganz.

== V ==
[[Fichier:Ech hunn e Verhalt ewéi eng Seibecken.jpg|thumb]]
* Eemol '''verbrannt''', an zweemol bestuet mécht räich.
* Dat ass e schlechte Schmadd, dee keen Damp '''verdroe''' kann.
* Dee kee '''Verdross''' huet, mécht sech es.
* Alles '''vergeet''' (nëmmen déi kloer Waasserzoppen net).
*Ech hunn e '''Verhalt''' ewéi eng Seibecken (''ech hunn e ganz schlechte Verhalt'')
* Wien näischt seet, '''vermault''' sech net.
* Wie sech op déi aner Leit '''verléisst''', deen ass '''verlooss'''.
* Et '''versäit''' ee sech net méi wéi hanner de Leit.
* '''Verspriechen''' ass Schold, a Waarden ass Gedold.
* '''Verspriechen''' an Halen ass zweeërlee.
* De '''Verstand''' kënnt mat de Joren.
* '''Vertrauen''' ass gutt, Kontroll ass besser.
* Besser '''Virsiicht''' wéi Nosiicht.
* Engem '''Volle''' geet e Fudder Hee aus dem Wee.
* Schéi Fiedere maache schéi '''Vullen'''.
*Du bass e '''Vull''' fir d'Kaz (''du bass ufälleg fir Krankheeten'').

== W ==
* Deen ass mat all '''Waasser''' gewäsch, just net mat Wäiwaasser.
* Et gesäit ee méi wäit iwwer d''''Waasser''', wéi dran.
* Am dréiwe '''Waasser''' ass net gutt fëschen.
* Am Wäin &quot;erdrénken&quot; der méi, wéi am '''Waasser'''.
*Ziel deem näischt virun, dee kann d''''Waasser''' net halen ''(ziel deem näischt virun, dee kann näischt fir sech halen'').
*Dat ass '''Waasser''' an de Pëtz geschott! ''(seet een, wann een eppes Iwwerflësseges mécht'').
*Dat do ass '''Waasser''' op meng (seng) Millen! ''(dat do gëtt menger [senger] Meenung méi Gewiicht'').
*De '''Wäin''' drénkt een a klenge Schlippercher ''(et mecht een net alles mateneen).''
* Wie fir d'éischt beim '''Wäiwaasser''' ass, dee seent sech.
* Wann déi '''Wann''' net wier, dann hätte vill Geessen näischt ze friessen.
* '''Wat''' net ass, kann nach ginn.
* All '''Weeër''' féieren op Roum.
* Wat s de net '''weess''', dat mécht dech net hees.
* Wat een net '''weess''', dat '''weess''' en aneren.
* '''Wéi''' een an de Bësch rifft, sou schaalt et zeréck.
* Déi '''Wëll''' lafen am Bësch.
* Wann een ënner d''''Wëllef''' geet, muss ee mat haulen.
* Mam '''Wëllen''' eleng geet et net duer.
* Wann een de Kanner de '''Wëllen''' deet, da kräische se net.
* Mat guddem '''Wëlle''' mécht ee vill.
* '''Wëlls''' de net, dann hues de schonn.
* '''Wëlls''' de dat eent, da wëlls de och dat anert.
* Deen alles '''wëllt''', kritt näischt.
* Sou geet et op der '''Welt''', deen een huet de Beidel, deen aneren huet d'Geld.
* Et muss ee mat der '''Welt''' virugoen.
* Ech muss engem d''''Welt''' weisen.
*Et ass eng elle '''Welt''' (''d'Liewen ass net schéin'').
*Hien huet '''wënsch''' dragekuckt (''hien ass schlecht gelaunt'').
* Wat ee '''wënscht''', dat gleeft ee gär.
* Zwee '''wësse''' méi wéi een.
* D''''Wieder''' erkennt een um Wand, den Här um Kniecht, de Papp um Kand.
* Mat '''Wierder''' bezuelt ee keng Schold.
*Um Enn vun hirem Liewe war d''''Wittfra''' aarm ewéi Job (''um Enn vun hirem Liewe war d'Wittfra ganz aarm'')
* D''''Wourecht''' geet net ënner.
* Op d''''Wourecht''' kann ee bestoen.
* Wann ee vum '''Wollef''' schwätzt, da kënnt en.
* Et soll een net dem '''Wollef''' säi Pelz verkafen, bis een en huet.
* Deemno Geld, deemno '''Wuer'''.
* Et muss een net all '''Wuert''' op d'Goldwo leeën.
* Ee '''Wuert''' gëtt dat anert.

== X ==
* Engem en '''X''' fir en U virmaachen.

== Y ==
== Z ==
* Alles huet seng '''Zäit''', nëmmen d'Fléi fänken net.
* '''Zäit''' ass Geld.
* Gutt '''Zäit''' denkt wäit.
* Hues de mol d'Pensioun, dann hues de keng '''Zäit''' méi.
* Keng '''Zäit''', kee Rot.
*Kënnt '''Zäit''', kënnt Rot.
* D''''Zäit''' an d'Leit muss een huele wéi se kommen.
* '''Ze vill''' ass ongesond.
* Et weess een ni '''ze vill''', an dacks net genuch.
* Déi '''zefridde''' Leit hunn ëmmer genuch.
* Jiddwer '''Zirkus''' huet säi Clown.
* Fir en '''[[Huesenziwwi|Ziwwi]]''' ze maachen, muss een en Hues hunn.
* Wann ee bis den '''Zock''' huet, da geet et bal vum selwen.
* Hunneg op der '''Zong''', Gal op der Long.
* Vun der '''Zopp''' gëtt ee schéin.
* Et gëtt keng '''Zopp''' sou waarm giess wéi se gekacht gëtt.
*Dee gesäit aus, du mengs, e kréich keng waarm '''Zopp''' (''dee gesäit gouereg a schappeg aus'').

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Spréchwierder| ]]
[[Kategorie:Lëschten (Lëtzebuerg)|Sprechwierder]]
[[Kategorie:Lëschten (Sprooch)|Letzebuergesch Sprechwierder]]</text>
      <sha1>ong97im7n5bm4golq9u38xn5a4zov7z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Albert van Houtte</title>
    <ns>0</ns>
    <id>13629</id>
    <revision>
      <id>2676600</id>
      <parentid>2659392</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:44:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Procrastineur49</username>
        <id>48269</id>
      </contributor>
      <origin>2676600</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2706" sha1="ejf89carktoi6w6fuzkiushofeq62aa" xml:space="preserve">{{SkizzDroit}}
{{Infobox Biographie}}
Den '''Albert van Houtte''', gebuer [[12. November]] [[1914]] zu [[Nieuwkapelle]] bei [[Diksmuide]], a gestuerwen de [[15. Mee]] [[2002]] zu [[Ixelles]], war [[Belsch]], a war Greffier um [[Geriichtshaff vun der CECA]] a spéider um [[Europäesche Geriichtshaff]] (1953-1982). Hie war aktiv un der Schafung vun der [[Europäesch Schoulen|Europaschoul zu Lëtzebuerg]] an un hirem Ausbau bedeelegt. Well den Albert van Houtte bei der Installatioun vun den Europäeschen Institutiounen zu Lëtzebuerg vun Ufank un derbäi war, si säin Témoignage a seng Souveniren aus der europäescher Pionéierzäit ganz interessant. 
== Seng Formatioun ==
Den Albert van Houtte war de Fils vum Camille van Houtte, Buergermeeschter zu Nieuwkapelle (1904-1930) a vun der Elodie Leuridan. Hie war mat der Antoinette Mairiaux bestuet. 
* Formatioun:
** Docteur en Droit (Universitéit vu Louvain: 1933-1938)
** Licencié en sciences économiques et sociales (Universitéit vu Louvain 1938-1940)

== Seng Karriär==
* Assistent um Institut des Sciences économiques vu Louvain (1939-1940)
* Sekretär vun der Administrativer Kommissioun vun de Louvainer Prisongen (1937-1946)
* Conseiller économique et fiscal vum belsche Boerenbond (1940-1944)
* Kabinettchef vun de belsche Landwirtschatsministeren: Grof Henri de la Barre Erquelinnes a Louis Delvaux (1944-1945)
* President vum belschen Nationalcomité bei der [[FAO]] (1949-1953)
* Greffier vum Geriichtshaff vun der [[CECA]] zu Lëtzebuerg (1953-1958)
* Greffier vum Geriichtshaff vun den Europäesche Communatéiten (1958-1982)
* President vum Elterencomité vun de Schüler vun der Europaschoul (Matgrënner vun der Europaschoul zu Lëtzebuerg an den aneren Europaschoulen (1953-1965)

== Seng Auszeechnungen (Auswiel)==
* {{OL2GO}}
* {{OMGLO}}
* {{OCCC}}
* {{OONC}}
* [[Bundesverdienstkreuz|Grosses Verdienstkreuz mit Stern]]
* {{Officier de l'Ordre des Palmes académiques}}

== Seng Publikatiounen ==
* Van Houtte,Albert: Souvenirs de la Cour de justice 1953-1982 (Voir European Navigator)

== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20051203083440/http://www.curia.eu.int/fr/ Offiziell Säit vum Europäesche Geriichtshaff]

{{DEFAULTSORT:Van Houtte Albert}}
[[Kategorie:CECA]]
[[Kategorie:Droit vun der Europäescher Unioun]]
[[Kategorie:Gebuer 1914]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2002]]
[[Kategorie:Commandeur de l'ordre de la couronne de chêne]]
[[Kategorie:Grand-Officier de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]]
[[Kategorie:Ordre de Léopold II]]
[[Kategorie:Grosses Bundesverdienstkreuz mit Stern]]
[[Kategorie:Commandeur vum Ordre d'Orange-Nassau]]
[[Kategorie:Officier de l'Ordre des Palmes académiques]]</text>
      <sha1>ejf89carktoi6w6fuzkiushofeq62aa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676602</id>
      <parentid>2676600</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:50:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Seng Auszeechnungen (Auswiel) */  + Barette</comment>
      <origin>2676602</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2762" sha1="8y9zemwf7qyg0dhcbdu47i70wnr1ezh" xml:space="preserve">{{SkizzDroit}}
{{Infobox Biographie}}
Den '''Albert van Houtte''', gebuer [[12. November]] [[1914]] zu [[Nieuwkapelle]] bei [[Diksmuide]], a gestuerwen de [[15. Mee]] [[2002]] zu [[Ixelles]], war [[Belsch]], a war Greffier um [[Geriichtshaff vun der CECA]] a spéider um [[Europäesche Geriichtshaff]] (1953-1982). Hie war aktiv un der Schafung vun der [[Europäesch Schoulen|Europaschoul zu Lëtzebuerg]] an un hirem Ausbau bedeelegt. Well den Albert van Houtte bei der Installatioun vun den Europäeschen Institutiounen zu Lëtzebuerg vun Ufank un derbäi war, si säin Témoignage a seng Souveniren aus der europäescher Pionéierzäit ganz interessant. 
== Seng Formatioun ==
Den Albert van Houtte war de Fils vum Camille van Houtte, Buergermeeschter zu Nieuwkapelle (1904-1930) a vun der Elodie Leuridan. Hie war mat der Antoinette Mairiaux bestuet. 
* Formatioun:
** Docteur en Droit (Universitéit vu Louvain: 1933-1938)
** Licencié en sciences économiques et sociales (Universitéit vu Louvain 1938-1940)

== Seng Karriär==
* Assistent um Institut des Sciences économiques vu Louvain (1939-1940)
* Sekretär vun der Administrativer Kommissioun vun de Louvainer Prisongen (1937-1946)
* Conseiller économique et fiscal vum belsche Boerenbond (1940-1944)
* Kabinettchef vun de belsche Landwirtschatsministeren: Grof Henri de la Barre Erquelinnes a Louis Delvaux (1944-1945)
* President vum belschen Nationalcomité bei der [[FAO]] (1949-1953)
* Greffier vum Geriichtshaff vun der [[CECA]] zu Lëtzebuerg (1953-1958)
* Greffier vum Geriichtshaff vun den Europäesche Communatéiten (1958-1982)
* President vum Elterencomité vun de Schüler vun der Europaschoul (Matgrënner vun der Europaschoul zu Lëtzebuerg an den aneren Europaschoulen (1953-1965)

== Seng Auszeechnungen (Auswiel)==
* {{OL2GO}}
* {{OMGLO}}
* {{OCCC}}
* {{OONC}}
* [[File:GER Bundesverdienstkreuz 5 GrVK Stern.svg|60px]] [[Bundesverdienstkreuz|Grosses Verdienstkreuz mit Stern]]
* {{Officier de l'Ordre des Palmes académiques}}

== Seng Publikatiounen ==
* Van Houtte,Albert: Souvenirs de la Cour de justice 1953-1982 (Voir European Navigator)

== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20051203083440/http://www.curia.eu.int/fr/ Offiziell Säit vum Europäesche Geriichtshaff]

{{DEFAULTSORT:Van Houtte Albert}}
[[Kategorie:CECA]]
[[Kategorie:Droit vun der Europäescher Unioun]]
[[Kategorie:Gebuer 1914]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2002]]
[[Kategorie:Commandeur de l'ordre de la couronne de chêne]]
[[Kategorie:Grand-Officier de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]]
[[Kategorie:Ordre de Léopold II]]
[[Kategorie:Grosses Bundesverdienstkreuz mit Stern]]
[[Kategorie:Commandeur vum Ordre d'Orange-Nassau]]
[[Kategorie:Officier de l'Ordre des Palmes académiques]]</text>
      <sha1>8y9zemwf7qyg0dhcbdu47i70wnr1ezh</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Jean-Baptiste Esch</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15781</id>
    <revision>
      <id>2676459</id>
      <parentid>2554961</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:07:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>~2026-26280-83</username>
        <id>71023</id>
      </contributor>
      <comment>D'Schlass Hartheim war keen KZ mee eng Euthanasianstalt</comment>
      <origin>2676459</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2806" sha1="51iobmwnfmk8mr8jojbbzfntg4tqwab" xml:space="preserve">{{SkizzWWII}}
{{Infobox Biographie
|Bild=Jean-Baptiste Esch.jpg}}
De '''Jean-Baptiste Esch''', genannt Batty, gebuer de [[4. Januar]] [[1902]] zu [[Wegdichen]], a gestuerwen am [[August]] [[1942]] an der Gaskummer vum Euthanasie-Zentrum [[Schlass Hartheim]] bei [[Linz]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] Theolog.

== Säi Liewen ==
Hie koum aus enger aarmer Bauerefamill, an huet vun 1930 bi 1932 zu Roum studéiert a krut den Doktortitel am Kiercherecht, war Journalist an huet ënner anerem 1940 säi Buch &quot;Briefe aus Rom&quot; erausginn.

Den Esch gouf den [[28. Juli]] [[1929]] geweit a war Kaploun an der [[Kathedral Notre-Dame vu Lëtzebuerg|Kathedral]], zanter [[1932]] Redakter, a méi spéit Chefredakter vum ''[[Luxemburger Wort|Wort]]''. Hie war och Editeur vun der Zäitschrëft ''[[Die Rundschau|Die Rundschau. Beilage des 'Luxemburger Wort' für Literatur, Kunst u. Wissenschaft]]''&lt;ref&gt;am Dezember 1938 ëmbenannt a ''Letzeburg. Blätter für nationales Leben - Revue d'action nationale''.&lt;/ref&gt;.

Déi éischt Verhaftung war den [[11. Mee]] [[1940]] fir eelef Deeg.

De [[6. September]] [[1940]] huet hie sech der [[Gestapo]] gestallt, aus Solidaritéit mat zwéi Redakterkolleegen an engem Paschtouer déi verhaft gi waren. Hie koum dunn an de Prisong op [[Tréier]] an am November 1940 op Berlin an d'''Polizeigefängnis''. No enger Tëschestatioun am [[KZ Sachsenhausen]] koum hien den [[11. September]] [[1942]] an d'[[KZ Dachau]]. Am August 1942 gouf hien an d'Schlass Hartheim bei Linz verluecht wou hien ëm den 10. August an der Gaskummer ëmbruecht gouf. D'Schlass Hartheim war eng sougenannten Euthanasie-Anstalt, do goufen ufanks haaptsächlech kierperlich a geeschteg behënnert Leit ëmbruecht, nodeem mat hinne grausam Experimenter duerchgefouert gi waren. No 1941 sinn och aner Leit a ganz vill Geeschtlecher do ëmbruecht ginn.

An der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad]] ass eng Strooss no dësem grousse Resistenzler benannt, um [[Stroosseschëld]] figuréiert hien als ''Homme de lettres''.

== Bibliographie ==
* [[Paul Dostert]] 2003: ''Jean-Baptiste ESCH 1902-1942''. In: 400 Joer Kolléisch, Band II, S. 389-390. éditions saint paul, Lëtzebuerg. ISBN 2-87963-419-9.

== Kuckt och ==
* [[Jean Origer]]
* [[Jean Bernard]]
* [[Luxemburger Wort|Lëtzebuerger Wort]]

== Um Spaweck ==
* [http://www.praats.be/ Säit vu belschen a Lëtzebuerger Paschtéier déi am Zweete Weltkrich ëmbruecht goufen]

{{Referenzen an Notten}}
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Esch Jean-Baptiste}}
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Resistenzler]]
[[Kategorie:Gebuer 1902]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1942]]
[[Kategorie:Nazi-Affer]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Theologen]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Journalisten]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]</text>
      <sha1>51iobmwnfmk8mr8jojbbzfntg4tqwab</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Benotzer Diskussioun:Puscas</title>
    <ns>3</ns>
    <id>27250</id>
    <revision>
      <id>2676461</id>
      <parentid>2676457</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:13:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lycée Michel Lucius */ Äntweren</comment>
      <origin>2676461</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13320" sha1="0nuvrgpuev2acpnxhtvy01n9wmje756" xml:space="preserve">--[[User:Alexandra|Alexandra]] 11:53, 22 September 2006 (UTC)

&quot;Meng Fro durfir geet et hei à la tête de l'User oder soll et et à la tête de l'Article goen. Et wier gudd fir daat fir an Zukunft ze wëssen.&quot;: Et ass schued, datt och bei där steet: &quot;Dëse Benotzer huet keng valid Email Adress uginn, oder well keng Email vun anere Wikipedianer kréien.&quot; Wat mech manner wonnert, dat ass datt et ËMMER Leit sinn, déi keng Mail-Adress uginn hunn, déi ganz séier de Beleidegte spillen. A wéi ech schonns virun zéng Minutte geschriwwen hunn, mär kënnt et vir, wéi wann et ëmmer deeselwechte wier. &lt;br&gt;
Neen, et geet hei net à la tête du client. An dat ass et och nach ni ginn. Datt et hei am Land u &quot;Sträikultur&quot; feelt, huet eise Premier schonns e puermol ernimmt. An dat ass schued. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:56, 23 September 2006 (UTC)

E Puer Explicatiounen vum Puscas: 

1) '''Neen, et geet hei net à la tête du client''' ech gleewen ganz gär dass déi Aussoo vum Cornischong een éierleche Fong huet, awer fir mech schwéier no zevollzéien ass,  vu all déi aal kleng Artikelen wou bis elo keng Reaktioun drop war. Natiirlech kann een Administratteur an zwéi Useren och wann se ganz fläisseg sinn nët alles kontrolléieren a verbesseren. Daat verstinn ech och. 

2) Dass ech keng Mail hun ass jo awer pertinent vu dass Wikipedia engem de Choix léisst.

3) Wann déi Ausso vum Här Premierminister iwwer d'Sträikultur schons e puermol vun him gemacht ginn ass da kéint daat jo och am Artikel iwwer hien dra soen.

4) Ech klaken d'Dir nët an hun och wëlles nach e puer méi grouss Artikelem ze machen [[User:Puscas|Puscas]] 14:10, 23 September 2006 (UTC)

==== Tirefond ====
Merci fir deng Offer. Leider kann a wëll ech net bestëmmen op Fotoen vun ICE-Neibaustrecken an hir Baudeeler hei wënscheswert sinn. Mee, wann se bis geknipst sinn, dann hu mer se a mir kënnen se profitéiere wa mer se brauchen. --[[User:Pecalux|Pecalux]] 16:52, 1 November 2006 (UTC)

Schéin wanns du dech do auskennst an der Lëtzebuerger Wiki do kannst weiderhëllefen. Ech hat zwar do och ugefaang mat e puer Artikelcher, mee et ass ëmmer gutt wann een aus der Géigend selwer schreift do gëtt e méi gewuer. Wanns de eng Hëllef brauchst net zécken a froen. [[User:Les Meloures|Les Meloures]] 15:57, 9 Januar 2007 (UTC)

== Uried Groussherzog ==

Wat ass falsch doru fir d'Ofkierzung S.K.A./H.K.A. virun d'Nimm vu Membere vun der groussherzoglecher Famill ze setzen?
-Einer Muskatnuss, 28/04/2018 [[Benotzer:Einer Muskatnuss|Einer Muskatnuss]] ([[Benotzer Diskussioun:Einer Muskatnuss|Diskussioun]]) 21:26, 28. Abr. 2019 (UTC)

:Et entsprécht einfach net den enzyklopedesche Regelen déi op de Wikipediaen an alle Sproochen am Gebrauch sinn.  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 06:24, 29. Abr. 2019 (UTC)

== Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation.

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 16:17, 9. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Reminder: Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.'''

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 19:46, 20. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Interkontinentale Coupe ==


Hallo,

Ech hunn dësen Artikel erstallt, 
Ech si net vu Lëtzebuerg, dir kënnt et fixéieren? Merci am Viraus :-)
--[[Benotzer:Football Missionary|Football Missionary]] ([[Benotzer Diskussioun:Football Missionary|Diskussioun]]) 04:33, 31. Dez. 2019 (UTC)

== [[Fockeschlass]]: merci fir är Korrekturen, mee wou sinn elo d'Foussnotten hin? ==

Kéint der är Ännerungen w.e.g. iwwerpréiwen, deen Text un deem ech vill Stonne geschafft hunn, ass elo komplett duercherneen. D'Quellen stinn einfach matten am Text.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 16:39, 9. Aug. 2020 (UTC)

Déi Textversioun, op där korrigéiert gouf gesäit fir mech aus wéi wann se zwou Stonnen al wier. Leider hunn ech dono nach vill Ännerungen queesch duerch den Text gemaach. Ech fäerten et wier méi einfach är Ortho-Korrekturen z'annuléieren an nach eemol um aktuellsten Texte Korrektur ze liese. Ech gesinn mech net manuell all déi Ännerungen erëm fannen. Pardon fir d'Ëmstänn.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:14, 9. Aug. 2020 (UTC)

Ech gesinn an datt ech nach u menger Schreifweis muss schaffen (Eifeler Reegel e.a.). Mir hëlleft et méi wann ee mer schreift wéi eng Feeler ech ëmmer erëm maachen, well ech mierken déi net. Merci

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:16, 9. Aug. 2020 (UTC)

:Et mierkt een déi wann een an d'VersiounsvergLäichr kucke geet. Et ass net un den anere Mateaarbechter fir hei Schoul ze halen. Bei der Begréissung krut Dir gesot wou ee ka kucke goen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 17:20, 9. Aug. 2020 (UTC)

Är Korrekturen missten elo all berécksiichtegt sinn a ware net ëmsoss, ech hunn se eenzel nogekuckt. Merci nach eemol.
--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 08:40, 10. Aug. 2020 (UTC)

== Wikiiessen 2022 ==


Léiwe Wikikolleeg,

Ech invitéieren dech e Samschden, den 29. 1. 2022 op eist Wikiiessen mat uschléissender Generalversammlung vu Wikimedia Lëtzebuerg. Weider Detailer stinn um [[Wikipedia:De_Staminee#Wikiiessen|Staminee]]. Ech géif mech freeën. --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 14:26, 19. Jan. 2022 (UTC)

== Diskussioun:Verhiddungsmëttel ==

Hallo,

Merci fir däi Feedback op [[Diskussioun:Verhiddungsmëttel]], mee ech hunn deng Ännerung zréckgesat, well et eng Diskussiounssäit ass an net en Artikel an deem een den Text &quot;dierf&quot; upassen. Dofir w.e.g. keng Bäiträg änneren, déi signéiert sinn. Merci fir d'Verstoen!

--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 14:11, 12. Okt. 2023 (UTC)

== Marie Schreiber ==

Hallo @[[Benotzer:Puscas|Puscas]], schafft Dir nach um Artikel? Falls net, kéint der w.e.g. den &quot;EnCours&quot;-Banner eraushuelen? Sollt d'Prioritéit net sinn déi aktuellst Tabellen mat de Resultater ze iwwerhuelen (cf. virescht Versiounen wou grad geschafft/recherchéiert gouf)? --@[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] 15:10, 04. Dez. 2023 [[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 14:11, 4. Dez. 2023 (UTC)

::Gudde Moien och
::Wéi der vläicht gesinn hutt, sinn ech amgaangen déi bekannt Evenementer ze verlinken, a sou gutt wéi méiglech den Text un d'Format vun Artikelen déi et scho gëtt unzepassen. Ech denken datt ech haut nach domat fäerdeg ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 16:54, 4. Dez. 2023 (UTC)

== Schal ==

Salut,
Merci fir de Feedback am Artikel [[Schal]] - ech hunn en ëmgeschriwwen. Kéints du dir e w.e.g. nach eng Kéier ukucken? Merci! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 15:15, 12. Feb. 2026 (UTC)

== Invitatioun Wikiiessen &amp; AG Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudde Mëtteg,
mir invitéieren dech als aktive Wikipedianer gären op eist [[Wikipedia:Wikiiessen 2026|Wikiiessen]] e Samschden, de 7. Mäerz 2026, ab 11:45 Auer zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ an duerno ab 14 Auer op d'[[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“.

D'Umeldung leeft bis den 02.03 iwwer déi jeeweileg Säiten, déi uewe verlinkt sinn.

Déi generell Invitatioun steet ënner [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]].
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:48, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Lycée Michel Lucius ==

Moie Puscas, de '''Lycée Michel Lucius''' gëtt ouni Bindestrech geschriwwen. Kuck mol op der Säit vum Lycée a vum Ministère. [https://men.public.lu/en/support/annuaire.html?id=659] (Ministère) [https://www.lml.lu/] (Säit vum Lycée) | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 07:19, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Salut, bei de Schoulen gouf souweit wéi ech gesinn, bis elo ëmmer d'Bindestréch-Reegel ugewendt, héchswarscheinlech wéinst engem allgemenge Konsens vun den lb. Wikipedianer, egal wéi d'Schoule sech (warscheinlech mat falscher Schreifweis) selwer nennen. Wann ech mech gutt kann erënnere gouf dat schonn eng Kéier op der Wiki durchgeknat. Déi aner Schoulen gi jo och mat Bindestréch geschriwwen obschonn een do do och um Internet oder an hire Publikatiounen heiasndo den Numm ouni Bindestréch fënnt. Firwat soll dann hei eng Ausnam gemaach ginn?  Ech ginn dervun aus datt de Prinzip vun der franséischer Schreifweis bei Nimm mat franséische Wierder (''Lorsqu'un nom d'école est composé de plusieurs éléments (par exemple un nom de personne), il est courant d'utiliser des traits d'union pour lier le nom propre'') an dee vun der Däitscher bei Nimm mat däitsche Wierder ugewendt gëtt wou tëscht alles e Bindestréch kënnt (''Besteht der Name der Schule aus Vor- und Nachname, werden diese durch Bindestriche verbunden, z.B. Friedrich-Schiller-Gymnasium oder Leonardo-da-Vinci-Schule''). --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 09:04, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Gutt méiglech datt dat esou ass  wat zwar kee Sënn ergëtt. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:40, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::Wat géif dann denger Meenung no e Sënn erginn? --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 10:25, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::Wann een deen/déi offiziellen Numm/Nimm hëlt. De Lycée Nic-Biver oder de Lycée Michel-Rodange gi jo mat engem Bindestréch geschriwwen, de Lycée Michel Lucius eeben net. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::Hues de déi aner ausser dem Biever an dem Rodange dann och gekuckt?  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 11:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::Jo, gerad gemaach. D'''École privée Sainte Anne Ettelbruck, École privée Marie Consolatrice, d'Lycéeën Aline Mayrich, Edward Steichen, Guillaume Kroll, Hubert Clément, Mathias Adam, Emile Metz, Josy Barthel, an den Nordstad Lycée'' ginn ouni Bindestréch geschriwwen. Den ''Atert-Lycée, de Schengen-Lycée an de Robert-Schuman'' gi beispillsweis mat engem Bindestréch geschriwwen. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:13, 30. Abr. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>0nuvrgpuev2acpnxhtvy01n9wmje756</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676463</id>
      <parentid>2676461</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:30:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lycée Michel Lucius */ Äntweren</comment>
      <origin>2676463</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13609" sha1="t6g4jdpbdxwcgzhmmntato3p3tdyi08" xml:space="preserve">--[[User:Alexandra|Alexandra]] 11:53, 22 September 2006 (UTC)

&quot;Meng Fro durfir geet et hei à la tête de l'User oder soll et et à la tête de l'Article goen. Et wier gudd fir daat fir an Zukunft ze wëssen.&quot;: Et ass schued, datt och bei där steet: &quot;Dëse Benotzer huet keng valid Email Adress uginn, oder well keng Email vun anere Wikipedianer kréien.&quot; Wat mech manner wonnert, dat ass datt et ËMMER Leit sinn, déi keng Mail-Adress uginn hunn, déi ganz séier de Beleidegte spillen. A wéi ech schonns virun zéng Minutte geschriwwen hunn, mär kënnt et vir, wéi wann et ëmmer deeselwechte wier. &lt;br&gt;
Neen, et geet hei net à la tête du client. An dat ass et och nach ni ginn. Datt et hei am Land u &quot;Sträikultur&quot; feelt, huet eise Premier schonns e puermol ernimmt. An dat ass schued. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:56, 23 September 2006 (UTC)

E Puer Explicatiounen vum Puscas: 

1) '''Neen, et geet hei net à la tête du client''' ech gleewen ganz gär dass déi Aussoo vum Cornischong een éierleche Fong huet, awer fir mech schwéier no zevollzéien ass,  vu all déi aal kleng Artikelen wou bis elo keng Reaktioun drop war. Natiirlech kann een Administratteur an zwéi Useren och wann se ganz fläisseg sinn nët alles kontrolléieren a verbesseren. Daat verstinn ech och. 

2) Dass ech keng Mail hun ass jo awer pertinent vu dass Wikipedia engem de Choix léisst.

3) Wann déi Ausso vum Här Premierminister iwwer d'Sträikultur schons e puermol vun him gemacht ginn ass da kéint daat jo och am Artikel iwwer hien dra soen.

4) Ech klaken d'Dir nët an hun och wëlles nach e puer méi grouss Artikelem ze machen [[User:Puscas|Puscas]] 14:10, 23 September 2006 (UTC)

==== Tirefond ====
Merci fir deng Offer. Leider kann a wëll ech net bestëmmen op Fotoen vun ICE-Neibaustrecken an hir Baudeeler hei wënscheswert sinn. Mee, wann se bis geknipst sinn, dann hu mer se a mir kënnen se profitéiere wa mer se brauchen. --[[User:Pecalux|Pecalux]] 16:52, 1 November 2006 (UTC)

Schéin wanns du dech do auskennst an der Lëtzebuerger Wiki do kannst weiderhëllefen. Ech hat zwar do och ugefaang mat e puer Artikelcher, mee et ass ëmmer gutt wann een aus der Géigend selwer schreift do gëtt e méi gewuer. Wanns de eng Hëllef brauchst net zécken a froen. [[User:Les Meloures|Les Meloures]] 15:57, 9 Januar 2007 (UTC)

== Uried Groussherzog ==

Wat ass falsch doru fir d'Ofkierzung S.K.A./H.K.A. virun d'Nimm vu Membere vun der groussherzoglecher Famill ze setzen?
-Einer Muskatnuss, 28/04/2018 [[Benotzer:Einer Muskatnuss|Einer Muskatnuss]] ([[Benotzer Diskussioun:Einer Muskatnuss|Diskussioun]]) 21:26, 28. Abr. 2019 (UTC)

:Et entsprécht einfach net den enzyklopedesche Regelen déi op de Wikipediaen an alle Sproochen am Gebrauch sinn.  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 06:24, 29. Abr. 2019 (UTC)

== Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation.

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 16:17, 9. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Reminder: Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.'''

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 19:46, 20. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Interkontinentale Coupe ==


Hallo,

Ech hunn dësen Artikel erstallt, 
Ech si net vu Lëtzebuerg, dir kënnt et fixéieren? Merci am Viraus :-)
--[[Benotzer:Football Missionary|Football Missionary]] ([[Benotzer Diskussioun:Football Missionary|Diskussioun]]) 04:33, 31. Dez. 2019 (UTC)

== [[Fockeschlass]]: merci fir är Korrekturen, mee wou sinn elo d'Foussnotten hin? ==

Kéint der är Ännerungen w.e.g. iwwerpréiwen, deen Text un deem ech vill Stonne geschafft hunn, ass elo komplett duercherneen. D'Quellen stinn einfach matten am Text.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 16:39, 9. Aug. 2020 (UTC)

Déi Textversioun, op där korrigéiert gouf gesäit fir mech aus wéi wann se zwou Stonnen al wier. Leider hunn ech dono nach vill Ännerungen queesch duerch den Text gemaach. Ech fäerten et wier méi einfach är Ortho-Korrekturen z'annuléieren an nach eemol um aktuellsten Texte Korrektur ze liese. Ech gesinn mech net manuell all déi Ännerungen erëm fannen. Pardon fir d'Ëmstänn.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:14, 9. Aug. 2020 (UTC)

Ech gesinn an datt ech nach u menger Schreifweis muss schaffen (Eifeler Reegel e.a.). Mir hëlleft et méi wann ee mer schreift wéi eng Feeler ech ëmmer erëm maachen, well ech mierken déi net. Merci

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:16, 9. Aug. 2020 (UTC)

:Et mierkt een déi wann een an d'VersiounsvergLäichr kucke geet. Et ass net un den anere Mateaarbechter fir hei Schoul ze halen. Bei der Begréissung krut Dir gesot wou ee ka kucke goen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 17:20, 9. Aug. 2020 (UTC)

Är Korrekturen missten elo all berécksiichtegt sinn a ware net ëmsoss, ech hunn se eenzel nogekuckt. Merci nach eemol.
--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 08:40, 10. Aug. 2020 (UTC)

== Wikiiessen 2022 ==


Léiwe Wikikolleeg,

Ech invitéieren dech e Samschden, den 29. 1. 2022 op eist Wikiiessen mat uschléissender Generalversammlung vu Wikimedia Lëtzebuerg. Weider Detailer stinn um [[Wikipedia:De_Staminee#Wikiiessen|Staminee]]. Ech géif mech freeën. --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 14:26, 19. Jan. 2022 (UTC)

== Diskussioun:Verhiddungsmëttel ==

Hallo,

Merci fir däi Feedback op [[Diskussioun:Verhiddungsmëttel]], mee ech hunn deng Ännerung zréckgesat, well et eng Diskussiounssäit ass an net en Artikel an deem een den Text &quot;dierf&quot; upassen. Dofir w.e.g. keng Bäiträg änneren, déi signéiert sinn. Merci fir d'Verstoen!

--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 14:11, 12. Okt. 2023 (UTC)

== Marie Schreiber ==

Hallo @[[Benotzer:Puscas|Puscas]], schafft Dir nach um Artikel? Falls net, kéint der w.e.g. den &quot;EnCours&quot;-Banner eraushuelen? Sollt d'Prioritéit net sinn déi aktuellst Tabellen mat de Resultater ze iwwerhuelen (cf. virescht Versiounen wou grad geschafft/recherchéiert gouf)? --@[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] 15:10, 04. Dez. 2023 [[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 14:11, 4. Dez. 2023 (UTC)

::Gudde Moien och
::Wéi der vläicht gesinn hutt, sinn ech amgaangen déi bekannt Evenementer ze verlinken, a sou gutt wéi méiglech den Text un d'Format vun Artikelen déi et scho gëtt unzepassen. Ech denken datt ech haut nach domat fäerdeg ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 16:54, 4. Dez. 2023 (UTC)

== Schal ==

Salut,
Merci fir de Feedback am Artikel [[Schal]] - ech hunn en ëmgeschriwwen. Kéints du dir e w.e.g. nach eng Kéier ukucken? Merci! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 15:15, 12. Feb. 2026 (UTC)

== Invitatioun Wikiiessen &amp; AG Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudde Mëtteg,
mir invitéieren dech als aktive Wikipedianer gären op eist [[Wikipedia:Wikiiessen 2026|Wikiiessen]] e Samschden, de 7. Mäerz 2026, ab 11:45 Auer zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ an duerno ab 14 Auer op d'[[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“.

D'Umeldung leeft bis den 02.03 iwwer déi jeeweileg Säiten, déi uewe verlinkt sinn.

Déi generell Invitatioun steet ënner [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]].
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:48, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Lycée Michel Lucius ==

Moie Puscas, de '''Lycée Michel Lucius''' gëtt ouni Bindestrech geschriwwen. Kuck mol op der Säit vum Lycée a vum Ministère. [https://men.public.lu/en/support/annuaire.html?id=659] (Ministère) [https://www.lml.lu/] (Säit vum Lycée) | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 07:19, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Salut, bei de Schoulen gouf souweit wéi ech gesinn, bis elo ëmmer d'Bindestréch-Reegel ugewendt, héchswarscheinlech wéinst engem allgemenge Konsens vun den lb. Wikipedianer, egal wéi d'Schoule sech (warscheinlech mat falscher Schreifweis) selwer nennen. Wann ech mech gutt kann erënnere gouf dat schonn eng Kéier op der Wiki durchgeknat. Déi aner Schoulen gi jo och mat Bindestréch geschriwwen obschonn een do do och um Internet oder an hire Publikatiounen heiasndo den Numm ouni Bindestréch fënnt. Firwat soll dann hei eng Ausnam gemaach ginn?  Ech ginn dervun aus datt de Prinzip vun der franséischer Schreifweis bei Nimm mat franséische Wierder (''Lorsqu'un nom d'école est composé de plusieurs éléments (par exemple un nom de personne), il est courant d'utiliser des traits d'union pour lier le nom propre'') an dee vun der Däitscher bei Nimm mat däitsche Wierder ugewendt gëtt wou tëscht alles e Bindestréch kënnt (''Besteht der Name der Schule aus Vor- und Nachname, werden diese durch Bindestriche verbunden, z.B. Friedrich-Schiller-Gymnasium oder Leonardo-da-Vinci-Schule''). --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 09:04, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Gutt méiglech datt dat esou ass  wat zwar kee Sënn ergëtt. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:40, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::Wat géif dann denger Meenung no e Sënn erginn? --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 10:25, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::Wann een deen/déi offiziellen Numm/Nimm hëlt. De Lycée Nic-Biver oder de Lycée Michel-Rodange gi jo mat engem Bindestréch geschriwwen, de Lycée Michel Lucius eeben net. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::Hues de déi aner ausser dem Biever an dem Rodange dann och gekuckt?  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 11:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::Jo, gerad gemaach. D'''École privée Sainte Anne Ettelbruck, École privée Marie Consolatrice, d'Lycéeën Aline Mayrich, Edward Steichen, Guillaume Kroll, Hubert Clément, Mathias Adam, Emile Metz, Josy Barthel, an den Nordstad Lycée'' ginn ouni Bindestréch geschriwwen. Den ''Atert-Lycée, de Schengen-Lycée an de Robert-Schuman'' gi beispillsweis mat engem Bindestréch geschriwwen. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:13, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::::An all déi hunn op der Wiki e Bindestréch. Do froen ech mech da firwat wuel? Ech hunn dat Gespréich hei mol um Stamminet verlinkt fir datt aner Leit och hir Meenung solle soen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:30, 30. Abr. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>t6g4jdpbdxwcgzhmmntato3p3tdyi08</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676465</id>
      <parentid>2676463</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:35:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lycée Michel Lucius */ Äntweren</comment>
      <origin>2676465</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13738" sha1="fwygq3p2n3vidytosr6kzi6a15uo5cc" xml:space="preserve">--[[User:Alexandra|Alexandra]] 11:53, 22 September 2006 (UTC)

&quot;Meng Fro durfir geet et hei à la tête de l'User oder soll et et à la tête de l'Article goen. Et wier gudd fir daat fir an Zukunft ze wëssen.&quot;: Et ass schued, datt och bei där steet: &quot;Dëse Benotzer huet keng valid Email Adress uginn, oder well keng Email vun anere Wikipedianer kréien.&quot; Wat mech manner wonnert, dat ass datt et ËMMER Leit sinn, déi keng Mail-Adress uginn hunn, déi ganz séier de Beleidegte spillen. A wéi ech schonns virun zéng Minutte geschriwwen hunn, mär kënnt et vir, wéi wann et ëmmer deeselwechte wier. &lt;br&gt;
Neen, et geet hei net à la tête du client. An dat ass et och nach ni ginn. Datt et hei am Land u &quot;Sträikultur&quot; feelt, huet eise Premier schonns e puermol ernimmt. An dat ass schued. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:56, 23 September 2006 (UTC)

E Puer Explicatiounen vum Puscas: 

1) '''Neen, et geet hei net à la tête du client''' ech gleewen ganz gär dass déi Aussoo vum Cornischong een éierleche Fong huet, awer fir mech schwéier no zevollzéien ass,  vu all déi aal kleng Artikelen wou bis elo keng Reaktioun drop war. Natiirlech kann een Administratteur an zwéi Useren och wann se ganz fläisseg sinn nët alles kontrolléieren a verbesseren. Daat verstinn ech och. 

2) Dass ech keng Mail hun ass jo awer pertinent vu dass Wikipedia engem de Choix léisst.

3) Wann déi Ausso vum Här Premierminister iwwer d'Sträikultur schons e puermol vun him gemacht ginn ass da kéint daat jo och am Artikel iwwer hien dra soen.

4) Ech klaken d'Dir nët an hun och wëlles nach e puer méi grouss Artikelem ze machen [[User:Puscas|Puscas]] 14:10, 23 September 2006 (UTC)

==== Tirefond ====
Merci fir deng Offer. Leider kann a wëll ech net bestëmmen op Fotoen vun ICE-Neibaustrecken an hir Baudeeler hei wënscheswert sinn. Mee, wann se bis geknipst sinn, dann hu mer se a mir kënnen se profitéiere wa mer se brauchen. --[[User:Pecalux|Pecalux]] 16:52, 1 November 2006 (UTC)

Schéin wanns du dech do auskennst an der Lëtzebuerger Wiki do kannst weiderhëllefen. Ech hat zwar do och ugefaang mat e puer Artikelcher, mee et ass ëmmer gutt wann een aus der Géigend selwer schreift do gëtt e méi gewuer. Wanns de eng Hëllef brauchst net zécken a froen. [[User:Les Meloures|Les Meloures]] 15:57, 9 Januar 2007 (UTC)

== Uried Groussherzog ==

Wat ass falsch doru fir d'Ofkierzung S.K.A./H.K.A. virun d'Nimm vu Membere vun der groussherzoglecher Famill ze setzen?
-Einer Muskatnuss, 28/04/2018 [[Benotzer:Einer Muskatnuss|Einer Muskatnuss]] ([[Benotzer Diskussioun:Einer Muskatnuss|Diskussioun]]) 21:26, 28. Abr. 2019 (UTC)

:Et entsprécht einfach net den enzyklopedesche Regelen déi op de Wikipediaen an alle Sproochen am Gebrauch sinn.  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 06:24, 29. Abr. 2019 (UTC)

== Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation.

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 16:17, 9. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Reminder: Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.'''

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 19:46, 20. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Interkontinentale Coupe ==


Hallo,

Ech hunn dësen Artikel erstallt, 
Ech si net vu Lëtzebuerg, dir kënnt et fixéieren? Merci am Viraus :-)
--[[Benotzer:Football Missionary|Football Missionary]] ([[Benotzer Diskussioun:Football Missionary|Diskussioun]]) 04:33, 31. Dez. 2019 (UTC)

== [[Fockeschlass]]: merci fir är Korrekturen, mee wou sinn elo d'Foussnotten hin? ==

Kéint der är Ännerungen w.e.g. iwwerpréiwen, deen Text un deem ech vill Stonne geschafft hunn, ass elo komplett duercherneen. D'Quellen stinn einfach matten am Text.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 16:39, 9. Aug. 2020 (UTC)

Déi Textversioun, op där korrigéiert gouf gesäit fir mech aus wéi wann se zwou Stonnen al wier. Leider hunn ech dono nach vill Ännerungen queesch duerch den Text gemaach. Ech fäerten et wier méi einfach är Ortho-Korrekturen z'annuléieren an nach eemol um aktuellsten Texte Korrektur ze liese. Ech gesinn mech net manuell all déi Ännerungen erëm fannen. Pardon fir d'Ëmstänn.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:14, 9. Aug. 2020 (UTC)

Ech gesinn an datt ech nach u menger Schreifweis muss schaffen (Eifeler Reegel e.a.). Mir hëlleft et méi wann ee mer schreift wéi eng Feeler ech ëmmer erëm maachen, well ech mierken déi net. Merci

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:16, 9. Aug. 2020 (UTC)

:Et mierkt een déi wann een an d'VersiounsvergLäichr kucke geet. Et ass net un den anere Mateaarbechter fir hei Schoul ze halen. Bei der Begréissung krut Dir gesot wou ee ka kucke goen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 17:20, 9. Aug. 2020 (UTC)

Är Korrekturen missten elo all berécksiichtegt sinn a ware net ëmsoss, ech hunn se eenzel nogekuckt. Merci nach eemol.
--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 08:40, 10. Aug. 2020 (UTC)

== Wikiiessen 2022 ==


Léiwe Wikikolleeg,

Ech invitéieren dech e Samschden, den 29. 1. 2022 op eist Wikiiessen mat uschléissender Generalversammlung vu Wikimedia Lëtzebuerg. Weider Detailer stinn um [[Wikipedia:De_Staminee#Wikiiessen|Staminee]]. Ech géif mech freeën. --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 14:26, 19. Jan. 2022 (UTC)

== Diskussioun:Verhiddungsmëttel ==

Hallo,

Merci fir däi Feedback op [[Diskussioun:Verhiddungsmëttel]], mee ech hunn deng Ännerung zréckgesat, well et eng Diskussiounssäit ass an net en Artikel an deem een den Text &quot;dierf&quot; upassen. Dofir w.e.g. keng Bäiträg änneren, déi signéiert sinn. Merci fir d'Verstoen!

--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 14:11, 12. Okt. 2023 (UTC)

== Marie Schreiber ==

Hallo @[[Benotzer:Puscas|Puscas]], schafft Dir nach um Artikel? Falls net, kéint der w.e.g. den &quot;EnCours&quot;-Banner eraushuelen? Sollt d'Prioritéit net sinn déi aktuellst Tabellen mat de Resultater ze iwwerhuelen (cf. virescht Versiounen wou grad geschafft/recherchéiert gouf)? --@[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] 15:10, 04. Dez. 2023 [[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 14:11, 4. Dez. 2023 (UTC)

::Gudde Moien och
::Wéi der vläicht gesinn hutt, sinn ech amgaangen déi bekannt Evenementer ze verlinken, a sou gutt wéi méiglech den Text un d'Format vun Artikelen déi et scho gëtt unzepassen. Ech denken datt ech haut nach domat fäerdeg ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 16:54, 4. Dez. 2023 (UTC)

== Schal ==

Salut,
Merci fir de Feedback am Artikel [[Schal]] - ech hunn en ëmgeschriwwen. Kéints du dir e w.e.g. nach eng Kéier ukucken? Merci! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 15:15, 12. Feb. 2026 (UTC)

== Invitatioun Wikiiessen &amp; AG Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudde Mëtteg,
mir invitéieren dech als aktive Wikipedianer gären op eist [[Wikipedia:Wikiiessen 2026|Wikiiessen]] e Samschden, de 7. Mäerz 2026, ab 11:45 Auer zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ an duerno ab 14 Auer op d'[[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“.

D'Umeldung leeft bis den 02.03 iwwer déi jeeweileg Säiten, déi uewe verlinkt sinn.

Déi generell Invitatioun steet ënner [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]].
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:48, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Lycée Michel Lucius ==

Moie Puscas, de '''Lycée Michel Lucius''' gëtt ouni Bindestrech geschriwwen. Kuck mol op der Säit vum Lycée a vum Ministère. [https://men.public.lu/en/support/annuaire.html?id=659] (Ministère) [https://www.lml.lu/] (Säit vum Lycée) | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 07:19, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Salut, bei de Schoulen gouf souweit wéi ech gesinn, bis elo ëmmer d'Bindestréch-Reegel ugewendt, héchswarscheinlech wéinst engem allgemenge Konsens vun den lb. Wikipedianer, egal wéi d'Schoule sech (warscheinlech mat falscher Schreifweis) selwer nennen. Wann ech mech gutt kann erënnere gouf dat schonn eng Kéier op der Wiki durchgeknat. Déi aner Schoulen gi jo och mat Bindestréch geschriwwen obschonn een do do och um Internet oder an hire Publikatiounen heiasndo den Numm ouni Bindestréch fënnt. Firwat soll dann hei eng Ausnam gemaach ginn?  Ech ginn dervun aus datt de Prinzip vun der franséischer Schreifweis bei Nimm mat franséische Wierder (''Lorsqu'un nom d'école est composé de plusieurs éléments (par exemple un nom de personne), il est courant d'utiliser des traits d'union pour lier le nom propre'') an dee vun der Däitscher bei Nimm mat däitsche Wierder ugewendt gëtt wou tëscht alles e Bindestréch kënnt (''Besteht der Name der Schule aus Vor- und Nachname, werden diese durch Bindestriche verbunden, z.B. Friedrich-Schiller-Gymnasium oder Leonardo-da-Vinci-Schule''). --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 09:04, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Gutt méiglech datt dat esou ass  wat zwar kee Sënn ergëtt. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:40, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::Wat géif dann denger Meenung no e Sënn erginn? --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 10:25, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::Wann een deen/déi offiziellen Numm/Nimm hëlt. De Lycée Nic-Biver oder de Lycée Michel-Rodange gi jo mat engem Bindestréch geschriwwen, de Lycée Michel Lucius eeben net. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::Hues de déi aner ausser dem Biever an dem Rodange dann och gekuckt?  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 11:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::Jo, gerad gemaach. D'''École privée Sainte Anne Ettelbruck, École privée Marie Consolatrice, d'Lycéeën Aline Mayrich, Edward Steichen, Guillaume Kroll, Hubert Clément, Mathias Adam, Emile Metz, Josy Barthel, an den Nordstad Lycée'' ginn ouni Bindestréch geschriwwen. Den ''Atert-Lycée, de Schengen-Lycée an de Robert-Schuman'' gi beispillsweis mat engem Bindestréch geschriwwen. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:13, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::::An all déi hunn op der Wiki e Bindestréch. Do froen ech mech da firwat wuel? Ech hunn dat Gespréich hei mol um Stamminet verlinkt fir datt aner Leit och hir Meenung solle soen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:30, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::::Okee, super. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:35, 30. Abr. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>fwygq3p2n3vidytosr6kzi6a15uo5cc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676466</id>
      <parentid>2676465</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:37:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>vergiess</comment>
      <origin>2676466</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13762" sha1="001kt0rdey7g2n1bmxkofoo6236hfxo" xml:space="preserve">--[[User:Alexandra|Alexandra]] 11:53, 22 September 2006 (UTC)

&quot;Meng Fro durfir geet et hei à la tête de l'User oder soll et et à la tête de l'Article goen. Et wier gudd fir daat fir an Zukunft ze wëssen.&quot;: Et ass schued, datt och bei där steet: &quot;Dëse Benotzer huet keng valid Email Adress uginn, oder well keng Email vun anere Wikipedianer kréien.&quot; Wat mech manner wonnert, dat ass datt et ËMMER Leit sinn, déi keng Mail-Adress uginn hunn, déi ganz séier de Beleidegte spillen. A wéi ech schonns virun zéng Minutte geschriwwen hunn, mär kënnt et vir, wéi wann et ëmmer deeselwechte wier. &lt;br&gt;
Neen, et geet hei net à la tête du client. An dat ass et och nach ni ginn. Datt et hei am Land u &quot;Sträikultur&quot; feelt, huet eise Premier schonns e puermol ernimmt. An dat ass schued. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:56, 23 September 2006 (UTC)

E Puer Explicatiounen vum Puscas: 

1) '''Neen, et geet hei net à la tête du client''' ech gleewen ganz gär dass déi Aussoo vum Cornischong een éierleche Fong huet, awer fir mech schwéier no zevollzéien ass,  vu all déi aal kleng Artikelen wou bis elo keng Reaktioun drop war. Natiirlech kann een Administratteur an zwéi Useren och wann se ganz fläisseg sinn nët alles kontrolléieren a verbesseren. Daat verstinn ech och. 

2) Dass ech keng Mail hun ass jo awer pertinent vu dass Wikipedia engem de Choix léisst.

3) Wann déi Ausso vum Här Premierminister iwwer d'Sträikultur schons e puermol vun him gemacht ginn ass da kéint daat jo och am Artikel iwwer hien dra soen.

4) Ech klaken d'Dir nët an hun och wëlles nach e puer méi grouss Artikelem ze machen [[User:Puscas|Puscas]] 14:10, 23 September 2006 (UTC)

==== Tirefond ====
Merci fir deng Offer. Leider kann a wëll ech net bestëmmen op Fotoen vun ICE-Neibaustrecken an hir Baudeeler hei wënscheswert sinn. Mee, wann se bis geknipst sinn, dann hu mer se a mir kënnen se profitéiere wa mer se brauchen. --[[User:Pecalux|Pecalux]] 16:52, 1 November 2006 (UTC)

Schéin wanns du dech do auskennst an der Lëtzebuerger Wiki do kannst weiderhëllefen. Ech hat zwar do och ugefaang mat e puer Artikelcher, mee et ass ëmmer gutt wann een aus der Géigend selwer schreift do gëtt e méi gewuer. Wanns de eng Hëllef brauchst net zécken a froen. [[User:Les Meloures|Les Meloures]] 15:57, 9 Januar 2007 (UTC)

== Uried Groussherzog ==

Wat ass falsch doru fir d'Ofkierzung S.K.A./H.K.A. virun d'Nimm vu Membere vun der groussherzoglecher Famill ze setzen?
-Einer Muskatnuss, 28/04/2018 [[Benotzer:Einer Muskatnuss|Einer Muskatnuss]] ([[Benotzer Diskussioun:Einer Muskatnuss|Diskussioun]]) 21:26, 28. Abr. 2019 (UTC)

:Et entsprécht einfach net den enzyklopedesche Regelen déi op de Wikipediaen an alle Sproochen am Gebrauch sinn.  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 06:24, 29. Abr. 2019 (UTC)

== Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation.

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 16:17, 9. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Reminder: Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.'''

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 19:46, 20. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Interkontinentale Coupe ==


Hallo,

Ech hunn dësen Artikel erstallt, 
Ech si net vu Lëtzebuerg, dir kënnt et fixéieren? Merci am Viraus :-)
--[[Benotzer:Football Missionary|Football Missionary]] ([[Benotzer Diskussioun:Football Missionary|Diskussioun]]) 04:33, 31. Dez. 2019 (UTC)

== [[Fockeschlass]]: merci fir är Korrekturen, mee wou sinn elo d'Foussnotten hin? ==

Kéint der är Ännerungen w.e.g. iwwerpréiwen, deen Text un deem ech vill Stonne geschafft hunn, ass elo komplett duercherneen. D'Quellen stinn einfach matten am Text.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 16:39, 9. Aug. 2020 (UTC)

Déi Textversioun, op där korrigéiert gouf gesäit fir mech aus wéi wann se zwou Stonnen al wier. Leider hunn ech dono nach vill Ännerungen queesch duerch den Text gemaach. Ech fäerten et wier méi einfach är Ortho-Korrekturen z'annuléieren an nach eemol um aktuellsten Texte Korrektur ze liese. Ech gesinn mech net manuell all déi Ännerungen erëm fannen. Pardon fir d'Ëmstänn.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:14, 9. Aug. 2020 (UTC)

Ech gesinn an datt ech nach u menger Schreifweis muss schaffen (Eifeler Reegel e.a.). Mir hëlleft et méi wann ee mer schreift wéi eng Feeler ech ëmmer erëm maachen, well ech mierken déi net. Merci

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:16, 9. Aug. 2020 (UTC)

:Et mierkt een déi wann een an d'VersiounsvergLäichr kucke geet. Et ass net un den anere Mateaarbechter fir hei Schoul ze halen. Bei der Begréissung krut Dir gesot wou ee ka kucke goen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 17:20, 9. Aug. 2020 (UTC)

Är Korrekturen missten elo all berécksiichtegt sinn a ware net ëmsoss, ech hunn se eenzel nogekuckt. Merci nach eemol.
--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 08:40, 10. Aug. 2020 (UTC)

== Wikiiessen 2022 ==


Léiwe Wikikolleeg,

Ech invitéieren dech e Samschden, den 29. 1. 2022 op eist Wikiiessen mat uschléissender Generalversammlung vu Wikimedia Lëtzebuerg. Weider Detailer stinn um [[Wikipedia:De_Staminee#Wikiiessen|Staminee]]. Ech géif mech freeën. --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 14:26, 19. Jan. 2022 (UTC)

== Diskussioun:Verhiddungsmëttel ==

Hallo,

Merci fir däi Feedback op [[Diskussioun:Verhiddungsmëttel]], mee ech hunn deng Ännerung zréckgesat, well et eng Diskussiounssäit ass an net en Artikel an deem een den Text &quot;dierf&quot; upassen. Dofir w.e.g. keng Bäiträg änneren, déi signéiert sinn. Merci fir d'Verstoen!

--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 14:11, 12. Okt. 2023 (UTC)

== Marie Schreiber ==

Hallo @[[Benotzer:Puscas|Puscas]], schafft Dir nach um Artikel? Falls net, kéint der w.e.g. den &quot;EnCours&quot;-Banner eraushuelen? Sollt d'Prioritéit net sinn déi aktuellst Tabellen mat de Resultater ze iwwerhuelen (cf. virescht Versiounen wou grad geschafft/recherchéiert gouf)? --@[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] 15:10, 04. Dez. 2023 [[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 14:11, 4. Dez. 2023 (UTC)

::Gudde Moien och
::Wéi der vläicht gesinn hutt, sinn ech amgaangen déi bekannt Evenementer ze verlinken, a sou gutt wéi méiglech den Text un d'Format vun Artikelen déi et scho gëtt unzepassen. Ech denken datt ech haut nach domat fäerdeg ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 16:54, 4. Dez. 2023 (UTC)

== Schal ==

Salut,
Merci fir de Feedback am Artikel [[Schal]] - ech hunn en ëmgeschriwwen. Kéints du dir e w.e.g. nach eng Kéier ukucken? Merci! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 15:15, 12. Feb. 2026 (UTC)

== Invitatioun Wikiiessen &amp; AG Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudde Mëtteg,
mir invitéieren dech als aktive Wikipedianer gären op eist [[Wikipedia:Wikiiessen 2026|Wikiiessen]] e Samschden, de 7. Mäerz 2026, ab 11:45 Auer zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ an duerno ab 14 Auer op d'[[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“.

D'Umeldung leeft bis den 02.03 iwwer déi jeeweileg Säiten, déi uewe verlinkt sinn.

Déi generell Invitatioun steet ënner [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]].
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:48, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Lycée Michel Lucius ==

Moie Puscas, de '''Lycée Michel Lucius''' gëtt ouni Bindestrech geschriwwen. Kuck mol op der Säit vum Lycée a vum Ministère. [https://men.public.lu/en/support/annuaire.html?id=659] (Ministère) [https://www.lml.lu/] (Säit vum Lycée) | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 07:19, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Salut, bei de Schoulen gouf souweit wéi ech gesinn, bis elo ëmmer d'Bindestréch-Reegel ugewendt, héchswarscheinlech wéinst engem allgemenge Konsens vun den lb. Wikipedianer, egal wéi d'Schoule sech (warscheinlech mat falscher Schreifweis) selwer nennen. Wann ech mech gutt kann erënnere gouf dat schonn eng Kéier op der Wiki durchgeknat. Déi aner Schoulen gi jo och mat Bindestréch geschriwwen obschonn een do do och um Internet oder an hire Publikatiounen heiasndo den Numm ouni Bindestréch fënnt. Firwat soll dann hei eng Ausnam gemaach ginn?  Ech ginn dervun aus datt de Prinzip vun der franséischer Schreifweis bei Nimm mat franséische Wierder (''Lorsqu'un nom d'école est composé de plusieurs éléments (par exemple un nom de personne), il est courant d'utiliser des traits d'union pour lier le nom propre'') an dee vun der Däitscher bei Nimm mat däitsche Wierder ugewendt gëtt wou tëscht alles e Bindestréch kënnt (''Besteht der Name der Schule aus Vor- und Nachname, werden diese durch Bindestriche verbunden, z.B. Friedrich-Schiller-Gymnasium oder Leonardo-da-Vinci-Schule''). --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 09:04, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Gutt méiglech datt dat esou ass  wat zwar kee Sënn ergëtt. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:40, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::Wat géif dann denger Meenung no e Sënn erginn? --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 10:25, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::Wann een deen/déi offiziellen Numm/Nimm hëlt. De Lycée Nic-Biver oder de Lycée Michel-Rodange gi jo mat engem Bindestréch geschriwwen, de Lycée Michel Lucius eeben net. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::Hues de déi aner ausser dem Biever an dem Rodange dann och gekuckt?  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 11:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::Jo, gerad gemaach. D'''École privée Sainte Anne Ettelbruck, École privée Marie Consolatrice, d'Lycéeën Aline Mayrich, Edward Steichen, Guillaume Kroll, Hubert Clément, Mathias Adam, Emile Metz, Josy Barthel, an den Nordstad Lycée'' ginn ouni Bindestréch geschriwwen. Den ''Atert-Lycée, de Schengen-Lycée an de Robert-Schuman'' gi beispillsweis mat engem Bindestréch geschriwwen. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:13, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::::An all déi hunn op der Wiki e Bindestréch. Do froen ech mech da firwat wuel? Ech hunn dat Gespréich hei mol um Stamminet verlinkt fir datt aner Leit och hir Meenung solle soen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:30, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::::Okee, super, dat froen ech mech och. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:35, 30. Abr. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>001kt0rdey7g2n1bmxkofoo6236hfxo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676468</id>
      <parentid>2676466</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:38:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lycée Michel Lucius */</comment>
      <origin>2676468</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="13762" sha1="t8427111njgrpq4zp6ngos4hmv1lk8k" xml:space="preserve">--[[User:Alexandra|Alexandra]] 11:53, 22 September 2006 (UTC)

&quot;Meng Fro durfir geet et hei à la tête de l'User oder soll et et à la tête de l'Article goen. Et wier gudd fir daat fir an Zukunft ze wëssen.&quot;: Et ass schued, datt och bei där steet: &quot;Dëse Benotzer huet keng valid Email Adress uginn, oder well keng Email vun anere Wikipedianer kréien.&quot; Wat mech manner wonnert, dat ass datt et ËMMER Leit sinn, déi keng Mail-Adress uginn hunn, déi ganz séier de Beleidegte spillen. A wéi ech schonns virun zéng Minutte geschriwwen hunn, mär kënnt et vir, wéi wann et ëmmer deeselwechte wier. &lt;br&gt;
Neen, et geet hei net à la tête du client. An dat ass et och nach ni ginn. Datt et hei am Land u &quot;Sträikultur&quot; feelt, huet eise Premier schonns e puermol ernimmt. An dat ass schued. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:56, 23 September 2006 (UTC)

E Puer Explicatiounen vum Puscas: 

1) '''Neen, et geet hei net à la tête du client''' ech gleewen ganz gär dass déi Aussoo vum Cornischong een éierleche Fong huet, awer fir mech schwéier no zevollzéien ass,  vu all déi aal kleng Artikelen wou bis elo keng Reaktioun drop war. Natiirlech kann een Administratteur an zwéi Useren och wann se ganz fläisseg sinn nët alles kontrolléieren a verbesseren. Daat verstinn ech och. 

2) Dass ech keng Mail hun ass jo awer pertinent vu dass Wikipedia engem de Choix léisst.

3) Wann déi Ausso vum Här Premierminister iwwer d'Sträikultur schons e puermol vun him gemacht ginn ass da kéint daat jo och am Artikel iwwer hien dra soen.

4) Ech klaken d'Dir nët an hun och wëlles nach e puer méi grouss Artikelem ze machen [[User:Puscas|Puscas]] 14:10, 23 September 2006 (UTC)

==== Tirefond ====
Merci fir deng Offer. Leider kann a wëll ech net bestëmmen op Fotoen vun ICE-Neibaustrecken an hir Baudeeler hei wënscheswert sinn. Mee, wann se bis geknipst sinn, dann hu mer se a mir kënnen se profitéiere wa mer se brauchen. --[[User:Pecalux|Pecalux]] 16:52, 1 November 2006 (UTC)

Schéin wanns du dech do auskennst an der Lëtzebuerger Wiki do kannst weiderhëllefen. Ech hat zwar do och ugefaang mat e puer Artikelcher, mee et ass ëmmer gutt wann een aus der Géigend selwer schreift do gëtt e méi gewuer. Wanns de eng Hëllef brauchst net zécken a froen. [[User:Les Meloures|Les Meloures]] 15:57, 9 Januar 2007 (UTC)

== Uried Groussherzog ==

Wat ass falsch doru fir d'Ofkierzung S.K.A./H.K.A. virun d'Nimm vu Membere vun der groussherzoglecher Famill ze setzen?
-Einer Muskatnuss, 28/04/2018 [[Benotzer:Einer Muskatnuss|Einer Muskatnuss]] ([[Benotzer Diskussioun:Einer Muskatnuss|Diskussioun]]) 21:26, 28. Abr. 2019 (UTC)

:Et entsprécht einfach net den enzyklopedesche Regelen déi op de Wikipediaen an alle Sproochen am Gebrauch sinn.  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 06:24, 29. Abr. 2019 (UTC)

== Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation.

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 16:17, 9. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Reminder: Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.'''

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 19:46, 20. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Interkontinentale Coupe ==


Hallo,

Ech hunn dësen Artikel erstallt, 
Ech si net vu Lëtzebuerg, dir kënnt et fixéieren? Merci am Viraus :-)
--[[Benotzer:Football Missionary|Football Missionary]] ([[Benotzer Diskussioun:Football Missionary|Diskussioun]]) 04:33, 31. Dez. 2019 (UTC)

== [[Fockeschlass]]: merci fir är Korrekturen, mee wou sinn elo d'Foussnotten hin? ==

Kéint der är Ännerungen w.e.g. iwwerpréiwen, deen Text un deem ech vill Stonne geschafft hunn, ass elo komplett duercherneen. D'Quellen stinn einfach matten am Text.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 16:39, 9. Aug. 2020 (UTC)

Déi Textversioun, op där korrigéiert gouf gesäit fir mech aus wéi wann se zwou Stonnen al wier. Leider hunn ech dono nach vill Ännerungen queesch duerch den Text gemaach. Ech fäerten et wier méi einfach är Ortho-Korrekturen z'annuléieren an nach eemol um aktuellsten Texte Korrektur ze liese. Ech gesinn mech net manuell all déi Ännerungen erëm fannen. Pardon fir d'Ëmstänn.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:14, 9. Aug. 2020 (UTC)

Ech gesinn an datt ech nach u menger Schreifweis muss schaffen (Eifeler Reegel e.a.). Mir hëlleft et méi wann ee mer schreift wéi eng Feeler ech ëmmer erëm maachen, well ech mierken déi net. Merci

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:16, 9. Aug. 2020 (UTC)

:Et mierkt een déi wann een an d'VersiounsvergLäichr kucke geet. Et ass net un den anere Mateaarbechter fir hei Schoul ze halen. Bei der Begréissung krut Dir gesot wou ee ka kucke goen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 17:20, 9. Aug. 2020 (UTC)

Är Korrekturen missten elo all berécksiichtegt sinn a ware net ëmsoss, ech hunn se eenzel nogekuckt. Merci nach eemol.
--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 08:40, 10. Aug. 2020 (UTC)

== Wikiiessen 2022 ==


Léiwe Wikikolleeg,

Ech invitéieren dech e Samschden, den 29. 1. 2022 op eist Wikiiessen mat uschléissender Generalversammlung vu Wikimedia Lëtzebuerg. Weider Detailer stinn um [[Wikipedia:De_Staminee#Wikiiessen|Staminee]]. Ech géif mech freeën. --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 14:26, 19. Jan. 2022 (UTC)

== Diskussioun:Verhiddungsmëttel ==

Hallo,

Merci fir däi Feedback op [[Diskussioun:Verhiddungsmëttel]], mee ech hunn deng Ännerung zréckgesat, well et eng Diskussiounssäit ass an net en Artikel an deem een den Text &quot;dierf&quot; upassen. Dofir w.e.g. keng Bäiträg änneren, déi signéiert sinn. Merci fir d'Verstoen!

--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 14:11, 12. Okt. 2023 (UTC)

== Marie Schreiber ==

Hallo @[[Benotzer:Puscas|Puscas]], schafft Dir nach um Artikel? Falls net, kéint der w.e.g. den &quot;EnCours&quot;-Banner eraushuelen? Sollt d'Prioritéit net sinn déi aktuellst Tabellen mat de Resultater ze iwwerhuelen (cf. virescht Versiounen wou grad geschafft/recherchéiert gouf)? --@[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] 15:10, 04. Dez. 2023 [[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 14:11, 4. Dez. 2023 (UTC)

::Gudde Moien och
::Wéi der vläicht gesinn hutt, sinn ech amgaangen déi bekannt Evenementer ze verlinken, a sou gutt wéi méiglech den Text un d'Format vun Artikelen déi et scho gëtt unzepassen. Ech denken datt ech haut nach domat fäerdeg ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 16:54, 4. Dez. 2023 (UTC)

== Schal ==

Salut,
Merci fir de Feedback am Artikel [[Schal]] - ech hunn en ëmgeschriwwen. Kéints du dir e w.e.g. nach eng Kéier ukucken? Merci! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 15:15, 12. Feb. 2026 (UTC)

== Invitatioun Wikiiessen &amp; AG Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudde Mëtteg,
mir invitéieren dech als aktive Wikipedianer gären op eist [[Wikipedia:Wikiiessen 2026|Wikiiessen]] e Samschden, de 7. Mäerz 2026, ab 11:45 Auer zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ an duerno ab 14 Auer op d'[[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“.

D'Umeldung leeft bis den 02.03 iwwer déi jeeweileg Säiten, déi uewe verlinkt sinn.

Déi generell Invitatioun steet ënner [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]].
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:48, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Lycée Michel Lucius ==

Moie Puscas, de '''Lycée Michel Lucius''' gëtt ouni Bindestrech geschriwwen. Kuck mol op der Säit vum Lycée a vum Ministère. [https://men.public.lu/en/support/annuaire.html?id=659] (Ministère) [https://www.lml.lu/] (Säit vum Lycée) | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 07:19, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Salut, bei de Schoulen gouf souweit wéi ech gesinn, bis elo ëmmer d'Bindestréch-Reegel ugewendt, héchswarscheinlech wéinst engem allgemenge Konsens vun den lb. Wikipedianer, egal wéi d'Schoule sech (warscheinlech mat falscher Schreifweis) selwer nennen. Wann ech mech gutt kann erënnere gouf dat schonn eng Kéier op der Wiki durchgeknat. Déi aner Schoulen gi jo och mat Bindestréch geschriwwen obschonn een do do och um Internet oder an hire Publikatiounen heiasndo den Numm ouni Bindestréch fënnt. Firwat soll dann hei eng Ausnam gemaach ginn?  Ech ginn dervun aus datt de Prinzip vun der franséischer Schreifweis bei Nimm mat franséische Wierder (''Lorsqu'un nom d'école est composé de plusieurs éléments (par exemple un nom de personne), il est courant d'utiliser des traits d'union pour lier le nom propre'') an dee vun der Däitscher bei Nimm mat däitsche Wierder ugewendt gëtt wou tëscht alles e Bindestréch kënnt (''Besteht der Name der Schule aus Vor- und Nachname, werden diese durch Bindestriche verbunden, z.B. Friedrich-Schiller-Gymnasium oder Leonardo-da-Vinci-Schule''). --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 09:04, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Gutt méiglech datt dat esou ass  wat zwar kee Sënn ergëtt. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:40, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::Wat géif dann denger Meenung no e Sënn erginn? --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 10:25, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::Wann een deen/déi offiziellen Numm/Nimm hëlt. De Lycée Nic-Biver oder de Lycée Michel-Rodange gi jo mat engem Bindestréch geschriwwen, de Lycée Michel Lucius eeben net. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::Hues de déi aner ausser dem Biever an dem Rodange dann och gekuckt?  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 11:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::Jo, gerad gemaach. D'''École privée Sainte Anne Ettelbruck, École privée Marie Consolatrice, d'Lycéeën Aline Mayrich, Edward Steichen, Guillaume Kroll, Hubert Clément, Mathias Adam, Emile Metz, Josy Barthel, an den Nordstad Lycée'' ginn ouni Bindestréch geschriwwen. Den ''Atert-Lycée, de Schengen-Lycée an de Robert-Schuman'' gi beispillsweis mat engem Bindestréch geschriwwen. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:13, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::::An all déi hunn op der Wiki e Bindestréch. Do froen ech mech da firwat wuel? Ech hunn dat Gespréich hei mol um Stamminet verlinkt fir datt aner Leit och hir Meenung solle soen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:30, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::::Okee, super. Dat froen ech mech och. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:35, 30. Abr. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>t8427111njgrpq4zp6ngos4hmv1lk8k</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676482</id>
      <parentid>2676468</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T13:46:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lycée Michel Lucius */</comment>
      <origin>2676482</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="15408" sha1="cj8gjqb1a1npgfvb3eefof57r2q1ws6" xml:space="preserve">--[[User:Alexandra|Alexandra]] 11:53, 22 September 2006 (UTC)

&quot;Meng Fro durfir geet et hei à la tête de l'User oder soll et et à la tête de l'Article goen. Et wier gudd fir daat fir an Zukunft ze wëssen.&quot;: Et ass schued, datt och bei där steet: &quot;Dëse Benotzer huet keng valid Email Adress uginn, oder well keng Email vun anere Wikipedianer kréien.&quot; Wat mech manner wonnert, dat ass datt et ËMMER Leit sinn, déi keng Mail-Adress uginn hunn, déi ganz séier de Beleidegte spillen. A wéi ech schonns virun zéng Minutte geschriwwen hunn, mär kënnt et vir, wéi wann et ëmmer deeselwechte wier. &lt;br&gt;
Neen, et geet hei net à la tête du client. An dat ass et och nach ni ginn. Datt et hei am Land u &quot;Sträikultur&quot; feelt, huet eise Premier schonns e puermol ernimmt. An dat ass schued. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:56, 23 September 2006 (UTC)

E Puer Explicatiounen vum Puscas: 

1) '''Neen, et geet hei net à la tête du client''' ech gleewen ganz gär dass déi Aussoo vum Cornischong een éierleche Fong huet, awer fir mech schwéier no zevollzéien ass,  vu all déi aal kleng Artikelen wou bis elo keng Reaktioun drop war. Natiirlech kann een Administratteur an zwéi Useren och wann se ganz fläisseg sinn nët alles kontrolléieren a verbesseren. Daat verstinn ech och. 

2) Dass ech keng Mail hun ass jo awer pertinent vu dass Wikipedia engem de Choix léisst.

3) Wann déi Ausso vum Här Premierminister iwwer d'Sträikultur schons e puermol vun him gemacht ginn ass da kéint daat jo och am Artikel iwwer hien dra soen.

4) Ech klaken d'Dir nët an hun och wëlles nach e puer méi grouss Artikelem ze machen [[User:Puscas|Puscas]] 14:10, 23 September 2006 (UTC)

==== Tirefond ====
Merci fir deng Offer. Leider kann a wëll ech net bestëmmen op Fotoen vun ICE-Neibaustrecken an hir Baudeeler hei wënscheswert sinn. Mee, wann se bis geknipst sinn, dann hu mer se a mir kënnen se profitéiere wa mer se brauchen. --[[User:Pecalux|Pecalux]] 16:52, 1 November 2006 (UTC)

Schéin wanns du dech do auskennst an der Lëtzebuerger Wiki do kannst weiderhëllefen. Ech hat zwar do och ugefaang mat e puer Artikelcher, mee et ass ëmmer gutt wann een aus der Géigend selwer schreift do gëtt e méi gewuer. Wanns de eng Hëllef brauchst net zécken a froen. [[User:Les Meloures|Les Meloures]] 15:57, 9 Januar 2007 (UTC)

== Uried Groussherzog ==

Wat ass falsch doru fir d'Ofkierzung S.K.A./H.K.A. virun d'Nimm vu Membere vun der groussherzoglecher Famill ze setzen?
-Einer Muskatnuss, 28/04/2018 [[Benotzer:Einer Muskatnuss|Einer Muskatnuss]] ([[Benotzer Diskussioun:Einer Muskatnuss|Diskussioun]]) 21:26, 28. Abr. 2019 (UTC)

:Et entsprécht einfach net den enzyklopedesche Regelen déi op de Wikipediaen an alle Sproochen am Gebrauch sinn.  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 06:24, 29. Abr. 2019 (UTC)

== Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation.

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 16:17, 9. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Reminder: Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.'''

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 19:46, 20. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Interkontinentale Coupe ==


Hallo,

Ech hunn dësen Artikel erstallt, 
Ech si net vu Lëtzebuerg, dir kënnt et fixéieren? Merci am Viraus :-)
--[[Benotzer:Football Missionary|Football Missionary]] ([[Benotzer Diskussioun:Football Missionary|Diskussioun]]) 04:33, 31. Dez. 2019 (UTC)

== [[Fockeschlass]]: merci fir är Korrekturen, mee wou sinn elo d'Foussnotten hin? ==

Kéint der är Ännerungen w.e.g. iwwerpréiwen, deen Text un deem ech vill Stonne geschafft hunn, ass elo komplett duercherneen. D'Quellen stinn einfach matten am Text.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 16:39, 9. Aug. 2020 (UTC)

Déi Textversioun, op där korrigéiert gouf gesäit fir mech aus wéi wann se zwou Stonnen al wier. Leider hunn ech dono nach vill Ännerungen queesch duerch den Text gemaach. Ech fäerten et wier méi einfach är Ortho-Korrekturen z'annuléieren an nach eemol um aktuellsten Texte Korrektur ze liese. Ech gesinn mech net manuell all déi Ännerungen erëm fannen. Pardon fir d'Ëmstänn.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:14, 9. Aug. 2020 (UTC)

Ech gesinn an datt ech nach u menger Schreifweis muss schaffen (Eifeler Reegel e.a.). Mir hëlleft et méi wann ee mer schreift wéi eng Feeler ech ëmmer erëm maachen, well ech mierken déi net. Merci

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:16, 9. Aug. 2020 (UTC)

:Et mierkt een déi wann een an d'VersiounsvergLäichr kucke geet. Et ass net un den anere Mateaarbechter fir hei Schoul ze halen. Bei der Begréissung krut Dir gesot wou ee ka kucke goen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 17:20, 9. Aug. 2020 (UTC)

Är Korrekturen missten elo all berécksiichtegt sinn a ware net ëmsoss, ech hunn se eenzel nogekuckt. Merci nach eemol.
--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 08:40, 10. Aug. 2020 (UTC)

== Wikiiessen 2022 ==


Léiwe Wikikolleeg,

Ech invitéieren dech e Samschden, den 29. 1. 2022 op eist Wikiiessen mat uschléissender Generalversammlung vu Wikimedia Lëtzebuerg. Weider Detailer stinn um [[Wikipedia:De_Staminee#Wikiiessen|Staminee]]. Ech géif mech freeën. --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 14:26, 19. Jan. 2022 (UTC)

== Diskussioun:Verhiddungsmëttel ==

Hallo,

Merci fir däi Feedback op [[Diskussioun:Verhiddungsmëttel]], mee ech hunn deng Ännerung zréckgesat, well et eng Diskussiounssäit ass an net en Artikel an deem een den Text &quot;dierf&quot; upassen. Dofir w.e.g. keng Bäiträg änneren, déi signéiert sinn. Merci fir d'Verstoen!

--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 14:11, 12. Okt. 2023 (UTC)

== Marie Schreiber ==

Hallo @[[Benotzer:Puscas|Puscas]], schafft Dir nach um Artikel? Falls net, kéint der w.e.g. den &quot;EnCours&quot;-Banner eraushuelen? Sollt d'Prioritéit net sinn déi aktuellst Tabellen mat de Resultater ze iwwerhuelen (cf. virescht Versiounen wou grad geschafft/recherchéiert gouf)? --@[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] 15:10, 04. Dez. 2023 [[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 14:11, 4. Dez. 2023 (UTC)

::Gudde Moien och
::Wéi der vläicht gesinn hutt, sinn ech amgaangen déi bekannt Evenementer ze verlinken, a sou gutt wéi méiglech den Text un d'Format vun Artikelen déi et scho gëtt unzepassen. Ech denken datt ech haut nach domat fäerdeg ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 16:54, 4. Dez. 2023 (UTC)

== Schal ==

Salut,
Merci fir de Feedback am Artikel [[Schal]] - ech hunn en ëmgeschriwwen. Kéints du dir e w.e.g. nach eng Kéier ukucken? Merci! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 15:15, 12. Feb. 2026 (UTC)

== Invitatioun Wikiiessen &amp; AG Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudde Mëtteg,
mir invitéieren dech als aktive Wikipedianer gären op eist [[Wikipedia:Wikiiessen 2026|Wikiiessen]] e Samschden, de 7. Mäerz 2026, ab 11:45 Auer zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ an duerno ab 14 Auer op d'[[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“.

D'Umeldung leeft bis den 02.03 iwwer déi jeeweileg Säiten, déi uewe verlinkt sinn.

Déi generell Invitatioun steet ënner [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]].
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:48, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Lycée Michel Lucius ==

Moie Puscas, de '''Lycée Michel Lucius''' gëtt ouni Bindestrech geschriwwen. Kuck mol op der Säit vum Lycée a vum Ministère. [https://men.public.lu/en/support/annuaire.html?id=659] (Ministère) [https://www.lml.lu/] (Säit vum Lycée) | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 07:19, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Salut, bei de Schoulen gouf souweit wéi ech gesinn, bis elo ëmmer d'Bindestréch-Reegel ugewendt, héchswarscheinlech wéinst engem allgemenge Konsens vun den lb. Wikipedianer, egal wéi d'Schoule sech (warscheinlech mat falscher Schreifweis) selwer nennen. Wann ech mech gutt kann erënnere gouf dat schonn eng Kéier op der Wiki durchgeknat. Déi aner Schoulen gi jo och mat Bindestréch geschriwwen obschonn een do do och um Internet oder an hire Publikatiounen heiasndo den Numm ouni Bindestréch fënnt. Firwat soll dann hei eng Ausnam gemaach ginn?  Ech ginn dervun aus datt de Prinzip vun der franséischer Schreifweis bei Nimm mat franséische Wierder (''Lorsqu'un nom d'école est composé de plusieurs éléments (par exemple un nom de personne), il est courant d'utiliser des traits d'union pour lier le nom propre'') an dee vun der Däitscher bei Nimm mat däitsche Wierder ugewendt gëtt wou tëscht alles e Bindestréch kënnt (''Besteht der Name der Schule aus Vor- und Nachname, werden diese durch Bindestriche verbunden, z.B. Friedrich-Schiller-Gymnasium oder Leonardo-da-Vinci-Schule''). --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 09:04, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Gutt méiglech datt dat esou ass  wat zwar kee Sënn ergëtt. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:40, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::Wat géif dann denger Meenung no e Sënn erginn? --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 10:25, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::Wann een deen/déi offiziellen Numm/Nimm hëlt. De Lycée Nic-Biver oder de Lycée Michel-Rodange gi jo mat engem Bindestréch geschriwwen, de Lycée Michel Lucius eeben net. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::Hues de déi aner ausser dem Biever an dem Rodange dann och gekuckt?  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 11:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::Jo, gerad gemaach. D'''École privée Sainte Anne Ettelbruck, École privée Marie Consolatrice, d'Lycéeën Aline Mayrich, Edward Steichen, Guillaume Kroll, Hubert Clément, Mathias Adam, Emile Metz, Josy Barthel, an den Nordstad Lycée'' ginn ouni Bindestréch geschriwwen. Den ''Atert-Lycée, de Schengen-Lycée an de Robert-Schuman'' gi beispillsweis mat engem Bindestréch geschriwwen. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:13, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::::An all déi hunn op der Wiki e Bindestréch. Do froen ech mech da firwat wuel? Ech hunn dat Gespréich hei mol um Stamminet verlinkt fir datt aner Leit och hir Meenung solle soen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:30, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::::Okee, super. Dat froen ech mech och. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:35, 30. Abr. 2026 (UTC)

Mëtteg,

Jo, déi Diskussioun gouf schonn e puermol gefouert; kuckt z. B. hei:
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv2013/Abr%C3%ABll-Juni#Stroossen-_a_Plazennimm:_Korrekt_frans%C3%A9isch_Schreifweis,_Bindestr%C3%A9ch_oder_net Stroossen-_a_Plazennimm:_Korrekt_franséisch_Schreifweis,_Bindestréch_oder_net]
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv_2015/Oktober-Dezember#Avenuen,_Boulevarden_a_Stroossen_an_der_Stad_-_a_soss_zu_L%C3%ABtzebuerg Avenuen, Boulevarden a Stroossen an der Stad - a soss zu Lëtzebuerg]

Et gouf och proposéiert dat Ganzt am Kapitel op der Säit [[Wikipedia:Eis Schreifweis]] z'offizialiséieren, mä ech mengen, dat gouf vergiess; kuckt dozou hei:
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv_2019/Abr%C3%ABll-September#Eis_Schreifweis:_Nei_Sektioun_fir_Eegennimm|Nei Sektioun fir Eegennimm]

Am Fong ware mer eis eens, déi fr. Schreifweis ze huelen, och wann se zu Lëtzebuerg net esou gängeg ass: also „Lycée Michel-Rodange“ oder „École internationale Gaston-Thorn“ mat Bindestréch. 

{{Zitat|Le trait d’union unit les éléments des mots composés. (…) On le met dans le nom donné à des voies (rue, place, pont…), une agglomération, un département. Exemples: Boulevard Victor-HugoRue du Général-de-Gaulle, Ville de Nogent-le-Rotrou.|[https://www.legifrance.gouv.fr/contenu/Media/Files/autour-de-la-loi/legislatif-et-reglementaire/charte_typographique_jo_janvier_2021.pdf Charte orthotypographique du Journal officiel], S. 19}} | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:46, 30. Abr. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>cj8gjqb1a1npgfvb3eefof57r2q1ws6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676539</id>
      <parentid>2676482</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:32:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lycée Michel Lucius */ Äntweren</comment>
      <origin>2676539</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19732" sha1="l7fkrjtrbt8k1fpnyfpmf2txzoikbha" xml:space="preserve">--[[User:Alexandra|Alexandra]] 11:53, 22 September 2006 (UTC)

&quot;Meng Fro durfir geet et hei à la tête de l'User oder soll et et à la tête de l'Article goen. Et wier gudd fir daat fir an Zukunft ze wëssen.&quot;: Et ass schued, datt och bei där steet: &quot;Dëse Benotzer huet keng valid Email Adress uginn, oder well keng Email vun anere Wikipedianer kréien.&quot; Wat mech manner wonnert, dat ass datt et ËMMER Leit sinn, déi keng Mail-Adress uginn hunn, déi ganz séier de Beleidegte spillen. A wéi ech schonns virun zéng Minutte geschriwwen hunn, mär kënnt et vir, wéi wann et ëmmer deeselwechte wier. &lt;br&gt;
Neen, et geet hei net à la tête du client. An dat ass et och nach ni ginn. Datt et hei am Land u &quot;Sträikultur&quot; feelt, huet eise Premier schonns e puermol ernimmt. An dat ass schued. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:56, 23 September 2006 (UTC)

E Puer Explicatiounen vum Puscas: 

1) '''Neen, et geet hei net à la tête du client''' ech gleewen ganz gär dass déi Aussoo vum Cornischong een éierleche Fong huet, awer fir mech schwéier no zevollzéien ass,  vu all déi aal kleng Artikelen wou bis elo keng Reaktioun drop war. Natiirlech kann een Administratteur an zwéi Useren och wann se ganz fläisseg sinn nët alles kontrolléieren a verbesseren. Daat verstinn ech och. 

2) Dass ech keng Mail hun ass jo awer pertinent vu dass Wikipedia engem de Choix léisst.

3) Wann déi Ausso vum Här Premierminister iwwer d'Sträikultur schons e puermol vun him gemacht ginn ass da kéint daat jo och am Artikel iwwer hien dra soen.

4) Ech klaken d'Dir nët an hun och wëlles nach e puer méi grouss Artikelem ze machen [[User:Puscas|Puscas]] 14:10, 23 September 2006 (UTC)

==== Tirefond ====
Merci fir deng Offer. Leider kann a wëll ech net bestëmmen op Fotoen vun ICE-Neibaustrecken an hir Baudeeler hei wënscheswert sinn. Mee, wann se bis geknipst sinn, dann hu mer se a mir kënnen se profitéiere wa mer se brauchen. --[[User:Pecalux|Pecalux]] 16:52, 1 November 2006 (UTC)

Schéin wanns du dech do auskennst an der Lëtzebuerger Wiki do kannst weiderhëllefen. Ech hat zwar do och ugefaang mat e puer Artikelcher, mee et ass ëmmer gutt wann een aus der Géigend selwer schreift do gëtt e méi gewuer. Wanns de eng Hëllef brauchst net zécken a froen. [[User:Les Meloures|Les Meloures]] 15:57, 9 Januar 2007 (UTC)

== Uried Groussherzog ==

Wat ass falsch doru fir d'Ofkierzung S.K.A./H.K.A. virun d'Nimm vu Membere vun der groussherzoglecher Famill ze setzen?
-Einer Muskatnuss, 28/04/2018 [[Benotzer:Einer Muskatnuss|Einer Muskatnuss]] ([[Benotzer Diskussioun:Einer Muskatnuss|Diskussioun]]) 21:26, 28. Abr. 2019 (UTC)

:Et entsprécht einfach net den enzyklopedesche Regelen déi op de Wikipediaen an alle Sproochen am Gebrauch sinn.  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 06:24, 29. Abr. 2019 (UTC)

== Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation.

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 16:17, 9. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Reminder: Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.'''

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 19:46, 20. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Interkontinentale Coupe ==


Hallo,

Ech hunn dësen Artikel erstallt, 
Ech si net vu Lëtzebuerg, dir kënnt et fixéieren? Merci am Viraus :-)
--[[Benotzer:Football Missionary|Football Missionary]] ([[Benotzer Diskussioun:Football Missionary|Diskussioun]]) 04:33, 31. Dez. 2019 (UTC)

== [[Fockeschlass]]: merci fir är Korrekturen, mee wou sinn elo d'Foussnotten hin? ==

Kéint der är Ännerungen w.e.g. iwwerpréiwen, deen Text un deem ech vill Stonne geschafft hunn, ass elo komplett duercherneen. D'Quellen stinn einfach matten am Text.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 16:39, 9. Aug. 2020 (UTC)

Déi Textversioun, op där korrigéiert gouf gesäit fir mech aus wéi wann se zwou Stonnen al wier. Leider hunn ech dono nach vill Ännerungen queesch duerch den Text gemaach. Ech fäerten et wier méi einfach är Ortho-Korrekturen z'annuléieren an nach eemol um aktuellsten Texte Korrektur ze liese. Ech gesinn mech net manuell all déi Ännerungen erëm fannen. Pardon fir d'Ëmstänn.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:14, 9. Aug. 2020 (UTC)

Ech gesinn an datt ech nach u menger Schreifweis muss schaffen (Eifeler Reegel e.a.). Mir hëlleft et méi wann ee mer schreift wéi eng Feeler ech ëmmer erëm maachen, well ech mierken déi net. Merci

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:16, 9. Aug. 2020 (UTC)

:Et mierkt een déi wann een an d'VersiounsvergLäichr kucke geet. Et ass net un den anere Mateaarbechter fir hei Schoul ze halen. Bei der Begréissung krut Dir gesot wou ee ka kucke goen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 17:20, 9. Aug. 2020 (UTC)

Är Korrekturen missten elo all berécksiichtegt sinn a ware net ëmsoss, ech hunn se eenzel nogekuckt. Merci nach eemol.
--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 08:40, 10. Aug. 2020 (UTC)

== Wikiiessen 2022 ==


Léiwe Wikikolleeg,

Ech invitéieren dech e Samschden, den 29. 1. 2022 op eist Wikiiessen mat uschléissender Generalversammlung vu Wikimedia Lëtzebuerg. Weider Detailer stinn um [[Wikipedia:De_Staminee#Wikiiessen|Staminee]]. Ech géif mech freeën. --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 14:26, 19. Jan. 2022 (UTC)

== Diskussioun:Verhiddungsmëttel ==

Hallo,

Merci fir däi Feedback op [[Diskussioun:Verhiddungsmëttel]], mee ech hunn deng Ännerung zréckgesat, well et eng Diskussiounssäit ass an net en Artikel an deem een den Text &quot;dierf&quot; upassen. Dofir w.e.g. keng Bäiträg änneren, déi signéiert sinn. Merci fir d'Verstoen!

--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 14:11, 12. Okt. 2023 (UTC)

== Marie Schreiber ==

Hallo @[[Benotzer:Puscas|Puscas]], schafft Dir nach um Artikel? Falls net, kéint der w.e.g. den &quot;EnCours&quot;-Banner eraushuelen? Sollt d'Prioritéit net sinn déi aktuellst Tabellen mat de Resultater ze iwwerhuelen (cf. virescht Versiounen wou grad geschafft/recherchéiert gouf)? --@[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] 15:10, 04. Dez. 2023 [[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 14:11, 4. Dez. 2023 (UTC)

::Gudde Moien och
::Wéi der vläicht gesinn hutt, sinn ech amgaangen déi bekannt Evenementer ze verlinken, a sou gutt wéi méiglech den Text un d'Format vun Artikelen déi et scho gëtt unzepassen. Ech denken datt ech haut nach domat fäerdeg ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 16:54, 4. Dez. 2023 (UTC)

== Schal ==

Salut,
Merci fir de Feedback am Artikel [[Schal]] - ech hunn en ëmgeschriwwen. Kéints du dir e w.e.g. nach eng Kéier ukucken? Merci! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 15:15, 12. Feb. 2026 (UTC)

== Invitatioun Wikiiessen &amp; AG Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudde Mëtteg,
mir invitéieren dech als aktive Wikipedianer gären op eist [[Wikipedia:Wikiiessen 2026|Wikiiessen]] e Samschden, de 7. Mäerz 2026, ab 11:45 Auer zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ an duerno ab 14 Auer op d'[[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“.

D'Umeldung leeft bis den 02.03 iwwer déi jeeweileg Säiten, déi uewe verlinkt sinn.

Déi generell Invitatioun steet ënner [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]].
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:48, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Lycée Michel Lucius ==

Moie Puscas, de '''Lycée Michel Lucius''' gëtt ouni Bindestrech geschriwwen. Kuck mol op der Säit vum Lycée a vum Ministère. [https://men.public.lu/en/support/annuaire.html?id=659] (Ministère) [https://www.lml.lu/] (Säit vum Lycée) | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 07:19, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Salut, bei de Schoulen gouf souweit wéi ech gesinn, bis elo ëmmer d'Bindestréch-Reegel ugewendt, héchswarscheinlech wéinst engem allgemenge Konsens vun den lb. Wikipedianer, egal wéi d'Schoule sech (warscheinlech mat falscher Schreifweis) selwer nennen. Wann ech mech gutt kann erënnere gouf dat schonn eng Kéier op der Wiki durchgeknat. Déi aner Schoulen gi jo och mat Bindestréch geschriwwen obschonn een do do och um Internet oder an hire Publikatiounen heiasndo den Numm ouni Bindestréch fënnt. Firwat soll dann hei eng Ausnam gemaach ginn?  Ech ginn dervun aus datt de Prinzip vun der franséischer Schreifweis bei Nimm mat franséische Wierder (''Lorsqu'un nom d'école est composé de plusieurs éléments (par exemple un nom de personne), il est courant d'utiliser des traits d'union pour lier le nom propre'') an dee vun der Däitscher bei Nimm mat däitsche Wierder ugewendt gëtt wou tëscht alles e Bindestréch kënnt (''Besteht der Name der Schule aus Vor- und Nachname, werden diese durch Bindestriche verbunden, z.B. Friedrich-Schiller-Gymnasium oder Leonardo-da-Vinci-Schule''). --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 09:04, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Gutt méiglech datt dat esou ass  wat zwar kee Sënn ergëtt. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:40, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::Wat géif dann denger Meenung no e Sënn erginn? --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 10:25, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::Wann een deen/déi offiziellen Numm/Nimm hëlt. De Lycée Nic-Biver oder de Lycée Michel-Rodange gi jo mat engem Bindestréch geschriwwen, de Lycée Michel Lucius eeben net. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::Hues de déi aner ausser dem Biever an dem Rodange dann och gekuckt?  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 11:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::Jo, gerad gemaach. D'''École privée Sainte Anne Ettelbruck, École privée Marie Consolatrice, d'Lycéeën Aline Mayrich, Edward Steichen, Guillaume Kroll, Hubert Clément, Mathias Adam, Emile Metz, Josy Barthel, an den Nordstad Lycée'' ginn ouni Bindestréch geschriwwen. Den ''Atert-Lycée, de Schengen-Lycée an de Robert-Schuman'' gi beispillsweis mat engem Bindestréch geschriwwen. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:13, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::::An all déi hunn op der Wiki e Bindestréch. Do froen ech mech da firwat wuel? Ech hunn dat Gespréich hei mol um Stamminet verlinkt fir datt aner Leit och hir Meenung solle soen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:30, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::::Okee, super. Dat froen ech mech och. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:35, 30. Abr. 2026 (UTC)

Mëtteg,

Jo, déi Diskussioun gouf schonn e puermol gefouert; kuckt z. B. hei:
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv2013/Abr%C3%ABll-Juni#Stroossen-_a_Plazennimm:_Korrekt_frans%C3%A9isch_Schreifweis,_Bindestr%C3%A9ch_oder_net Stroossen-_a_Plazennimm:_Korrekt_franséisch_Schreifweis,_Bindestréch_oder_net]
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv_2015/Oktober-Dezember#Avenuen,_Boulevarden_a_Stroossen_an_der_Stad_-_a_soss_zu_L%C3%ABtzebuerg Avenuen, Boulevarden a Stroossen an der Stad - a soss zu Lëtzebuerg]

Et gouf och proposéiert dat Ganzt am Kapitel op der Säit [[Wikipedia:Eis Schreifweis]] z'offizialiséieren, mä ech mengen, dat gouf vergiess; kuckt dozou hei:
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv_2019/Abr%C3%ABll-September#Eis_Schreifweis:_Nei_Sektioun_fir_Eegennimm|Nei Sektioun fir Eegennimm]

Am Fong ware mer eis eens, déi fr. Schreifweis ze huelen, och wann se zu Lëtzebuerg net esou gängeg ass: also „Lycée Michel-Rodange“ oder „École internationale Gaston-Thorn“ mat Bindestréch. 

{{Zitat|Le trait d’union unit les éléments des mots composés. (…) On le met dans le nom donné à des voies (rue, place, pont…), une agglomération, un département. Exemples: Boulevard Victor-HugoRue du Général-de-Gaulle, Ville de Nogent-le-Rotrou.|[https://www.legifrance.gouv.fr/contenu/Media/Files/autour-de-la-loi/legislatif-et-reglementaire/charte_typographique_jo_janvier_2021.pdf Charte orthotypographique du Journal officiel], S. 19}} | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:46, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Menger Meenung no sollt een, wann een eng Kéier e Konsens fonnt huet, deen net ouni Grond erëm ëmänneren, mee an deem heite Fall ergëtt dee Konsens a mengen Ae wierklech kee Sënn, fir dem [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] seng Ausdrocksweis opzegräifen.
:Wann ech den Historique vun deenen Diskussioune richteg iwwerblécken, ass den Haaptgrond, firwat mir op der lbwiki Bindestrécher tëscht Vir- an Nonumm bei Stroossen- oder Lycéesnimm setzen, datt an Texter iwwer d'Orthografie fir déi franséisch Sprooch steet, datt een dat maache soll, obwuel dat net mol a Frankräich selwer Konsens ass, datt op franséische Stroosseschëlter zu engem gudden Deel kee Bindestréch gesat gëtt an an der Belsch de Bindestréch och onüblech ass. Op der lbwiki sollte mer eis net géint dat stellen wat, wat am ''Registre national des localités et des rues'' steet (deen een [https://data.public.lu/fr/datasets/registre-national-des-localites-et-des-rues/ hei] consultéiere kann), wat op de Stroosseschëlder steet, bei postaleschen Adresse benotzt gëtt an allgemeng gängeg Praxis hei am Land ass, et sief dann, mir hätte gutt Grënn dofir. A wann am lëtzebuergeschsproochege Kontext bei Strossennimm an der Praxis ni e Bindestréch gesat gëtt a bei Lycéesnimm an deene meeschte Fäll och net, da gesinn ech net, firwat mer eng Orthografie fir eng friem Sprooch aus engem frieme Land, déi net mol an hirem eigentleche „Gültegkeetsberäich“ systematesch applizéiert gëtt, op der lbwiki forcéiere sollten.
:A mengen Aen ass „Lycée Michel Lucius“ genau sou wéi „Rue Gaston Diderich“ en Eegennumm (''nom propre''), dee fix ass an deem seng Schreifweis een net einfach ännere sollt, well ee mengt, se wier no iergendwelleche Reegele falsch.
:Bei enger Schreifweis wéi „Gaston-Diderich-Strooss“ ass d'Situatioun eng aner, well dat net den Eegennumm vun der Strooss ass, mee eng Zesummesetzung aus engem Persounennumm an engem Substantiv an déi schreift een zesummen, respektiv laut ''Lëtzebuerger Orthografie'', Abschnitt 9.1.1, wann et „laang oder oniwwersiichtlech“ gëtt, mat Bindestréch(er) (hiert Beispill ass „''Beckiusstrooss'', mee: ''Jean-Pierre-Beckius-Strooss''“).
:Dat anert Argument, dat a fréieren Diskussiounen e puer mol genannt gouf, nämlech datt mat engem Bindestréch d'Sortéierung nom éischte Buschtaf vum Numm geschitt, liicht mer net an: D'Sortéierung hänkt dovun of, ob een als Sortéierschlëssel „Gaston Diderich“ oder „Diderich Gaston“ ugëtt, an net dovun, ob ee Bindestréch am Lemma vun der Strooss steet oder net.
:Menger Meenung no sollte mer op [[Wikipedia:Eis Schreifweis]] net offizialiséieren, datt mer ee Bindestréch tëscht Vir- an Nonumm bei Stroossen- a Lycéesnimm setzen, mee amplaz datt mer eis allgemeng un déi gebräichlech Schreifweis vun Eegennimm halen, egal ob se no deenen engen oder deenen anere Krittäre richteg oder falsch geschriwwe sinn. Dobäi sollte Schreifweisen, déi räsonablerweis als offiziell ugesi kënnen, respektéiert ginn. Da maache mer eis d'Liewen och méi einfach, well mer eis net méi Froe mussen, wat fir Reegelen a wat fir Fäll applizéiert gi sollen, fir eng Schreifweis ze modifizéieren, mee just nach, wat den offiziellen oder gebräichlechen Numm a seng Schreifweis ass. Bei Stroosse wieren dat z.&amp;nbsp;B. déi aus dem ''Registre national des localités et des rues''. Bei de Lycéeën ass et manner kloer, wat als offiziell gëlle soll, mee wann een Numm net nëmmen op der Websäit vum Lycée steet, mee och an engem Règlement grand-ducal, dann ass dat fir mech den offiziellen Numm vum Lycée. Mir hunn z.&amp;nbsp;B. op [[Lycée Mathias-Adam]] déi absurd Situatioun, datt mer schreiwen: &lt;blockquote&gt;Den 30. November 2020 krut d'Schoul mam groussherzogleche Reglement vum 30. November 2020 den neien Numm „Lycée Mathias-Adam“{{sup|[4]}}.&lt;/blockquote&gt; A wann een dann an d'[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2020/11/30/a974/jo ''Règlement grand-ducal du 30 novembre 2020''] kucke geet, da steet do
:&lt;blockquote&gt;[...] les mots ​ « Lycée Technique Mathias Adam » ​ sont remplacés par ceux de ​ « Lycée Mathias Adam » ​.&lt;/blockquote&gt;
:Dat ergëtt kee Sënn.
:--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:32, 30. Abr. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>l7fkrjtrbt8k1fpnyfpmf2txzoikbha</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676574</id>
      <parentid>2676539</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:53:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lycée Michel Lucius */ Äntweren</comment>
      <origin>2676574</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19995" sha1="qu9wdtlt15fsqch6j298yyuhoadj9m1" xml:space="preserve">--[[User:Alexandra|Alexandra]] 11:53, 22 September 2006 (UTC)

&quot;Meng Fro durfir geet et hei à la tête de l'User oder soll et et à la tête de l'Article goen. Et wier gudd fir daat fir an Zukunft ze wëssen.&quot;: Et ass schued, datt och bei där steet: &quot;Dëse Benotzer huet keng valid Email Adress uginn, oder well keng Email vun anere Wikipedianer kréien.&quot; Wat mech manner wonnert, dat ass datt et ËMMER Leit sinn, déi keng Mail-Adress uginn hunn, déi ganz séier de Beleidegte spillen. A wéi ech schonns virun zéng Minutte geschriwwen hunn, mär kënnt et vir, wéi wann et ëmmer deeselwechte wier. &lt;br&gt;
Neen, et geet hei net à la tête du client. An dat ass et och nach ni ginn. Datt et hei am Land u &quot;Sträikultur&quot; feelt, huet eise Premier schonns e puermol ernimmt. An dat ass schued. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:56, 23 September 2006 (UTC)

E Puer Explicatiounen vum Puscas: 

1) '''Neen, et geet hei net à la tête du client''' ech gleewen ganz gär dass déi Aussoo vum Cornischong een éierleche Fong huet, awer fir mech schwéier no zevollzéien ass,  vu all déi aal kleng Artikelen wou bis elo keng Reaktioun drop war. Natiirlech kann een Administratteur an zwéi Useren och wann se ganz fläisseg sinn nët alles kontrolléieren a verbesseren. Daat verstinn ech och. 

2) Dass ech keng Mail hun ass jo awer pertinent vu dass Wikipedia engem de Choix léisst.

3) Wann déi Ausso vum Här Premierminister iwwer d'Sträikultur schons e puermol vun him gemacht ginn ass da kéint daat jo och am Artikel iwwer hien dra soen.

4) Ech klaken d'Dir nët an hun och wëlles nach e puer méi grouss Artikelem ze machen [[User:Puscas|Puscas]] 14:10, 23 September 2006 (UTC)

==== Tirefond ====
Merci fir deng Offer. Leider kann a wëll ech net bestëmmen op Fotoen vun ICE-Neibaustrecken an hir Baudeeler hei wënscheswert sinn. Mee, wann se bis geknipst sinn, dann hu mer se a mir kënnen se profitéiere wa mer se brauchen. --[[User:Pecalux|Pecalux]] 16:52, 1 November 2006 (UTC)

Schéin wanns du dech do auskennst an der Lëtzebuerger Wiki do kannst weiderhëllefen. Ech hat zwar do och ugefaang mat e puer Artikelcher, mee et ass ëmmer gutt wann een aus der Géigend selwer schreift do gëtt e méi gewuer. Wanns de eng Hëllef brauchst net zécken a froen. [[User:Les Meloures|Les Meloures]] 15:57, 9 Januar 2007 (UTC)

== Uried Groussherzog ==

Wat ass falsch doru fir d'Ofkierzung S.K.A./H.K.A. virun d'Nimm vu Membere vun der groussherzoglecher Famill ze setzen?
-Einer Muskatnuss, 28/04/2018 [[Benotzer:Einer Muskatnuss|Einer Muskatnuss]] ([[Benotzer Diskussioun:Einer Muskatnuss|Diskussioun]]) 21:26, 28. Abr. 2019 (UTC)

:Et entsprécht einfach net den enzyklopedesche Regelen déi op de Wikipediaen an alle Sproochen am Gebrauch sinn.  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 06:24, 29. Abr. 2019 (UTC)

== Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation.

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 16:17, 9. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Reminder: Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.'''

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 19:46, 20. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Interkontinentale Coupe ==


Hallo,

Ech hunn dësen Artikel erstallt, 
Ech si net vu Lëtzebuerg, dir kënnt et fixéieren? Merci am Viraus :-)
--[[Benotzer:Football Missionary|Football Missionary]] ([[Benotzer Diskussioun:Football Missionary|Diskussioun]]) 04:33, 31. Dez. 2019 (UTC)

== [[Fockeschlass]]: merci fir är Korrekturen, mee wou sinn elo d'Foussnotten hin? ==

Kéint der är Ännerungen w.e.g. iwwerpréiwen, deen Text un deem ech vill Stonne geschafft hunn, ass elo komplett duercherneen. D'Quellen stinn einfach matten am Text.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 16:39, 9. Aug. 2020 (UTC)

Déi Textversioun, op där korrigéiert gouf gesäit fir mech aus wéi wann se zwou Stonnen al wier. Leider hunn ech dono nach vill Ännerungen queesch duerch den Text gemaach. Ech fäerten et wier méi einfach är Ortho-Korrekturen z'annuléieren an nach eemol um aktuellsten Texte Korrektur ze liese. Ech gesinn mech net manuell all déi Ännerungen erëm fannen. Pardon fir d'Ëmstänn.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:14, 9. Aug. 2020 (UTC)

Ech gesinn an datt ech nach u menger Schreifweis muss schaffen (Eifeler Reegel e.a.). Mir hëlleft et méi wann ee mer schreift wéi eng Feeler ech ëmmer erëm maachen, well ech mierken déi net. Merci

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:16, 9. Aug. 2020 (UTC)

:Et mierkt een déi wann een an d'VersiounsvergLäichr kucke geet. Et ass net un den anere Mateaarbechter fir hei Schoul ze halen. Bei der Begréissung krut Dir gesot wou ee ka kucke goen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 17:20, 9. Aug. 2020 (UTC)

Är Korrekturen missten elo all berécksiichtegt sinn a ware net ëmsoss, ech hunn se eenzel nogekuckt. Merci nach eemol.
--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 08:40, 10. Aug. 2020 (UTC)

== Wikiiessen 2022 ==


Léiwe Wikikolleeg,

Ech invitéieren dech e Samschden, den 29. 1. 2022 op eist Wikiiessen mat uschléissender Generalversammlung vu Wikimedia Lëtzebuerg. Weider Detailer stinn um [[Wikipedia:De_Staminee#Wikiiessen|Staminee]]. Ech géif mech freeën. --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 14:26, 19. Jan. 2022 (UTC)

== Diskussioun:Verhiddungsmëttel ==

Hallo,

Merci fir däi Feedback op [[Diskussioun:Verhiddungsmëttel]], mee ech hunn deng Ännerung zréckgesat, well et eng Diskussiounssäit ass an net en Artikel an deem een den Text &quot;dierf&quot; upassen. Dofir w.e.g. keng Bäiträg änneren, déi signéiert sinn. Merci fir d'Verstoen!

--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 14:11, 12. Okt. 2023 (UTC)

== Marie Schreiber ==

Hallo @[[Benotzer:Puscas|Puscas]], schafft Dir nach um Artikel? Falls net, kéint der w.e.g. den &quot;EnCours&quot;-Banner eraushuelen? Sollt d'Prioritéit net sinn déi aktuellst Tabellen mat de Resultater ze iwwerhuelen (cf. virescht Versiounen wou grad geschafft/recherchéiert gouf)? --@[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] 15:10, 04. Dez. 2023 [[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 14:11, 4. Dez. 2023 (UTC)

::Gudde Moien och
::Wéi der vläicht gesinn hutt, sinn ech amgaangen déi bekannt Evenementer ze verlinken, a sou gutt wéi méiglech den Text un d'Format vun Artikelen déi et scho gëtt unzepassen. Ech denken datt ech haut nach domat fäerdeg ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 16:54, 4. Dez. 2023 (UTC)

== Schal ==

Salut,
Merci fir de Feedback am Artikel [[Schal]] - ech hunn en ëmgeschriwwen. Kéints du dir e w.e.g. nach eng Kéier ukucken? Merci! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 15:15, 12. Feb. 2026 (UTC)

== Invitatioun Wikiiessen &amp; AG Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudde Mëtteg,
mir invitéieren dech als aktive Wikipedianer gären op eist [[Wikipedia:Wikiiessen 2026|Wikiiessen]] e Samschden, de 7. Mäerz 2026, ab 11:45 Auer zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ an duerno ab 14 Auer op d'[[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“.

D'Umeldung leeft bis den 02.03 iwwer déi jeeweileg Säiten, déi uewe verlinkt sinn.

Déi generell Invitatioun steet ënner [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]].
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:48, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Lycée Michel Lucius ==

Moie Puscas, de '''Lycée Michel Lucius''' gëtt ouni Bindestrech geschriwwen. Kuck mol op der Säit vum Lycée a vum Ministère. [https://men.public.lu/en/support/annuaire.html?id=659] (Ministère) [https://www.lml.lu/] (Säit vum Lycée) | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 07:19, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Salut, bei de Schoulen gouf souweit wéi ech gesinn, bis elo ëmmer d'Bindestréch-Reegel ugewendt, héchswarscheinlech wéinst engem allgemenge Konsens vun den lb. Wikipedianer, egal wéi d'Schoule sech (warscheinlech mat falscher Schreifweis) selwer nennen. Wann ech mech gutt kann erënnere gouf dat schonn eng Kéier op der Wiki durchgeknat. Déi aner Schoulen gi jo och mat Bindestréch geschriwwen obschonn een do do och um Internet oder an hire Publikatiounen heiasndo den Numm ouni Bindestréch fënnt. Firwat soll dann hei eng Ausnam gemaach ginn?  Ech ginn dervun aus datt de Prinzip vun der franséischer Schreifweis bei Nimm mat franséische Wierder (''Lorsqu'un nom d'école est composé de plusieurs éléments (par exemple un nom de personne), il est courant d'utiliser des traits d'union pour lier le nom propre'') an dee vun der Däitscher bei Nimm mat däitsche Wierder ugewendt gëtt wou tëscht alles e Bindestréch kënnt (''Besteht der Name der Schule aus Vor- und Nachname, werden diese durch Bindestriche verbunden, z.B. Friedrich-Schiller-Gymnasium oder Leonardo-da-Vinci-Schule''). --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 09:04, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Gutt méiglech datt dat esou ass  wat zwar kee Sënn ergëtt. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:40, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::Wat géif dann denger Meenung no e Sënn erginn? --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 10:25, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::Wann een deen/déi offiziellen Numm/Nimm hëlt. De Lycée Nic-Biver oder de Lycée Michel-Rodange gi jo mat engem Bindestréch geschriwwen, de Lycée Michel Lucius eeben net. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::Hues de déi aner ausser dem Biever an dem Rodange dann och gekuckt?  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 11:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::Jo, gerad gemaach. D'''École privée Sainte Anne Ettelbruck, École privée Marie Consolatrice, d'Lycéeën Aline Mayrich, Edward Steichen, Guillaume Kroll, Hubert Clément, Mathias Adam, Emile Metz, Josy Barthel, an den Nordstad Lycée'' ginn ouni Bindestréch geschriwwen. Den ''Atert-Lycée, de Schengen-Lycée an de Robert-Schuman'' gi beispillsweis mat engem Bindestréch geschriwwen. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:13, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::::An all déi hunn op der Wiki e Bindestréch. Do froen ech mech da firwat wuel? Ech hunn dat Gespréich hei mol um Stamminet verlinkt fir datt aner Leit och hir Meenung solle soen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:30, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::::Okee, super. Dat froen ech mech och. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:35, 30. Abr. 2026 (UTC)

Mëtteg,

Jo, déi Diskussioun gouf schonn e puermol gefouert; kuckt z. B. hei:
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv2013/Abr%C3%ABll-Juni#Stroossen-_a_Plazennimm:_Korrekt_frans%C3%A9isch_Schreifweis,_Bindestr%C3%A9ch_oder_net Stroossen-_a_Plazennimm:_Korrekt_franséisch_Schreifweis,_Bindestréch_oder_net]
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv_2015/Oktober-Dezember#Avenuen,_Boulevarden_a_Stroossen_an_der_Stad_-_a_soss_zu_L%C3%ABtzebuerg Avenuen, Boulevarden a Stroossen an der Stad - a soss zu Lëtzebuerg]

Et gouf och proposéiert dat Ganzt am Kapitel op der Säit [[Wikipedia:Eis Schreifweis]] z'offizialiséieren, mä ech mengen, dat gouf vergiess; kuckt dozou hei:
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv_2019/Abr%C3%ABll-September#Eis_Schreifweis:_Nei_Sektioun_fir_Eegennimm|Nei Sektioun fir Eegennimm]

Am Fong ware mer eis eens, déi fr. Schreifweis ze huelen, och wann se zu Lëtzebuerg net esou gängeg ass: also „Lycée Michel-Rodange“ oder „École internationale Gaston-Thorn“ mat Bindestréch. 

{{Zitat|Le trait d’union unit les éléments des mots composés. (…) On le met dans le nom donné à des voies (rue, place, pont…), une agglomération, un département. Exemples: Boulevard Victor-HugoRue du Général-de-Gaulle, Ville de Nogent-le-Rotrou.|[https://www.legifrance.gouv.fr/contenu/Media/Files/autour-de-la-loi/legislatif-et-reglementaire/charte_typographique_jo_janvier_2021.pdf Charte orthotypographique du Journal officiel], S. 19}} | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:46, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Menger Meenung no sollt een, wann een eng Kéier e Konsens fonnt huet, deen net ouni Grond erëm ëmänneren, mee an deem heite Fall ergëtt dee Konsens a mengen Ae wierklech kee Sënn, fir dem [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] seng Ausdrocksweis opzegräifen.
:Wann ech den Historique vun deenen Diskussioune richteg iwwerblécken, ass den Haaptgrond, firwat mir op der lbwiki Bindestrécher tëscht Vir- an Nonumm bei Stroossen- oder Lycéesnimm setzen, datt an Texter iwwer d'Orthografie fir déi franséisch Sprooch steet, datt een dat maache soll, obwuel dat net mol a Frankräich selwer Konsens ass, datt op franséische Stroosseschëlter zu engem gudden Deel kee Bindestréch gesat gëtt an an der Belsch de Bindestréch och onüblech ass. Op der lbwiki sollte mer eis net géint dat stellen wat, wat am ''Registre national des localités et des rues'' steet (deen een [https://data.public.lu/fr/datasets/registre-national-des-localites-et-des-rues/ hei] consultéiere kann), wat op de Stroosseschëlder steet, bei postaleschen Adresse benotzt gëtt an allgemeng gängeg Praxis hei am Land ass, et sief dann, mir hätte gutt Grënn dofir. A wann am lëtzebuergeschsproochege Kontext bei Strossennimm an der Praxis ni e Bindestréch gesat gëtt a bei Lycéesnimm an deene meeschte Fäll och net, da gesinn ech net, firwat mer eng Orthografie fir eng friem Sprooch aus engem frieme Land, déi net mol an hirem eigentleche „Gültegkeetsberäich“ systematesch applizéiert gëtt, op der lbwiki forcéiere sollten.
:A mengen Aen ass „Lycée Michel Lucius“ genau sou wéi „Rue Gaston Diderich“ en Eegennumm (''nom propre''), dee fix ass an deem seng Schreifweis een net einfach ännere sollt, well ee mengt, se wier no iergendwelleche Reegele falsch.
:Bei enger Schreifweis wéi „Gaston-Diderich-Strooss“ ass d'Situatioun eng aner, well dat net den Eegennumm vun der Strooss ass, mee eng Zesummesetzung aus engem Persounennumm an engem Substantiv an déi schreift een zesummen, respektiv laut ''Lëtzebuerger Orthografie'', Abschnitt 9.1.1, wann et „laang oder oniwwersiichtlech“ gëtt, mat Bindestréch(er) (hiert Beispill ass „''Beckiusstrooss'', mee: ''Jean-Pierre-Beckius-Strooss''“).
:Dat anert Argument, dat a fréieren Diskussiounen e puer mol genannt gouf, nämlech datt mat engem Bindestréch d'Sortéierung nom éischte Buschtaf vum Numm geschitt, liicht mer net an: D'Sortéierung hänkt dovun of, ob een als Sortéierschlëssel „Gaston Diderich“ oder „Diderich Gaston“ ugëtt, an net dovun, ob ee Bindestréch am Lemma vun der Strooss steet oder net.
:Menger Meenung no sollte mer op [[Wikipedia:Eis Schreifweis]] net offizialiséieren, datt mer ee Bindestréch tëscht Vir- an Nonumm bei Stroossen- a Lycéesnimm setzen, mee amplaz datt mer eis allgemeng un déi gebräichlech Schreifweis vun Eegennimm halen, egal ob se no deenen engen oder deenen anere Krittäre richteg oder falsch geschriwwe sinn. Dobäi sollte Schreifweisen, déi räsonablerweis als offiziell ugesi kënnen, respektéiert ginn. Da maache mer eis d'Liewen och méi einfach, well mer eis net méi Froe mussen, wat fir Reegelen a wat fir Fäll applizéiert gi sollen, fir eng Schreifweis ze modifizéieren, mee just nach, wat den offiziellen oder gebräichlechen Numm a seng Schreifweis ass. Bei Stroosse wieren dat z.&amp;nbsp;B. déi aus dem ''Registre national des localités et des rues''. Bei de Lycéeën ass et manner kloer, wat als offiziell gëlle soll, mee wann een Numm net nëmmen op der Websäit vum Lycée steet, mee och an engem Règlement grand-ducal, dann ass dat fir mech den offiziellen Numm vum Lycée. Mir hunn z.&amp;nbsp;B. op [[Lycée Mathias-Adam]] déi absurd Situatioun, datt mer schreiwen: &lt;blockquote&gt;Den 30. November 2020 krut d'Schoul mam groussherzogleche Reglement vum 30. November 2020 den neien Numm „Lycée Mathias-Adam“{{sup|[4]}}.&lt;/blockquote&gt; A wann een dann an d'[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2020/11/30/a974/jo ''Règlement grand-ducal du 30 novembre 2020''] kucke geet, da steet do
:&lt;blockquote&gt;[...] les mots ​ « Lycée Technique Mathias Adam » ​ sont remplacés par ceux de ​ « Lycée Mathias Adam » ​.&lt;/blockquote&gt;
:Dat ergëtt kee Sënn.
:--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:32, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Genee denger Meenung; wa mir eis  un déi offiziell Nimm halen ass et méi einfach. Domat maache mir eis d'Liewen net onnéideg schwéier a komplizéiert. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 06:53, 1. Mee 2026 (UTC)</text>
      <sha1>qu9wdtlt15fsqch6j298yyuhoadj9m1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676575</id>
      <parentid>2676574</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:04:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Lycée Michel Lucius */  ....</comment>
      <origin>2676575</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20385" sha1="2fmiqbh4qi3xebksluwj5jdn20jx2y5" xml:space="preserve">--[[User:Alexandra|Alexandra]] 11:53, 22 September 2006 (UTC)

&quot;Meng Fro durfir geet et hei à la tête de l'User oder soll et et à la tête de l'Article goen. Et wier gudd fir daat fir an Zukunft ze wëssen.&quot;: Et ass schued, datt och bei där steet: &quot;Dëse Benotzer huet keng valid Email Adress uginn, oder well keng Email vun anere Wikipedianer kréien.&quot; Wat mech manner wonnert, dat ass datt et ËMMER Leit sinn, déi keng Mail-Adress uginn hunn, déi ganz séier de Beleidegte spillen. A wéi ech schonns virun zéng Minutte geschriwwen hunn, mär kënnt et vir, wéi wann et ëmmer deeselwechte wier. &lt;br&gt;
Neen, et geet hei net à la tête du client. An dat ass et och nach ni ginn. Datt et hei am Land u &quot;Sträikultur&quot; feelt, huet eise Premier schonns e puermol ernimmt. An dat ass schued. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:56, 23 September 2006 (UTC)

E Puer Explicatiounen vum Puscas: 

1) '''Neen, et geet hei net à la tête du client''' ech gleewen ganz gär dass déi Aussoo vum Cornischong een éierleche Fong huet, awer fir mech schwéier no zevollzéien ass,  vu all déi aal kleng Artikelen wou bis elo keng Reaktioun drop war. Natiirlech kann een Administratteur an zwéi Useren och wann se ganz fläisseg sinn nët alles kontrolléieren a verbesseren. Daat verstinn ech och. 

2) Dass ech keng Mail hun ass jo awer pertinent vu dass Wikipedia engem de Choix léisst.

3) Wann déi Ausso vum Här Premierminister iwwer d'Sträikultur schons e puermol vun him gemacht ginn ass da kéint daat jo och am Artikel iwwer hien dra soen.

4) Ech klaken d'Dir nët an hun och wëlles nach e puer méi grouss Artikelem ze machen [[User:Puscas|Puscas]] 14:10, 23 September 2006 (UTC)

==== Tirefond ====
Merci fir deng Offer. Leider kann a wëll ech net bestëmmen op Fotoen vun ICE-Neibaustrecken an hir Baudeeler hei wënscheswert sinn. Mee, wann se bis geknipst sinn, dann hu mer se a mir kënnen se profitéiere wa mer se brauchen. --[[User:Pecalux|Pecalux]] 16:52, 1 November 2006 (UTC)

Schéin wanns du dech do auskennst an der Lëtzebuerger Wiki do kannst weiderhëllefen. Ech hat zwar do och ugefaang mat e puer Artikelcher, mee et ass ëmmer gutt wann een aus der Géigend selwer schreift do gëtt e méi gewuer. Wanns de eng Hëllef brauchst net zécken a froen. [[User:Les Meloures|Les Meloures]] 15:57, 9 Januar 2007 (UTC)

== Uried Groussherzog ==

Wat ass falsch doru fir d'Ofkierzung S.K.A./H.K.A. virun d'Nimm vu Membere vun der groussherzoglecher Famill ze setzen?
-Einer Muskatnuss, 28/04/2018 [[Benotzer:Einer Muskatnuss|Einer Muskatnuss]] ([[Benotzer Diskussioun:Einer Muskatnuss|Diskussioun]]) 21:26, 28. Abr. 2019 (UTC)

:Et entsprécht einfach net den enzyklopedesche Regelen déi op de Wikipediaen an alle Sproochen am Gebrauch sinn.  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 06:24, 29. Abr. 2019 (UTC)

== Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation.

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 16:17, 9. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Reminder: Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.'''

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 19:46, 20. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Interkontinentale Coupe ==


Hallo,

Ech hunn dësen Artikel erstallt, 
Ech si net vu Lëtzebuerg, dir kënnt et fixéieren? Merci am Viraus :-)
--[[Benotzer:Football Missionary|Football Missionary]] ([[Benotzer Diskussioun:Football Missionary|Diskussioun]]) 04:33, 31. Dez. 2019 (UTC)

== [[Fockeschlass]]: merci fir är Korrekturen, mee wou sinn elo d'Foussnotten hin? ==

Kéint der är Ännerungen w.e.g. iwwerpréiwen, deen Text un deem ech vill Stonne geschafft hunn, ass elo komplett duercherneen. D'Quellen stinn einfach matten am Text.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 16:39, 9. Aug. 2020 (UTC)

Déi Textversioun, op där korrigéiert gouf gesäit fir mech aus wéi wann se zwou Stonnen al wier. Leider hunn ech dono nach vill Ännerungen queesch duerch den Text gemaach. Ech fäerten et wier méi einfach är Ortho-Korrekturen z'annuléieren an nach eemol um aktuellsten Texte Korrektur ze liese. Ech gesinn mech net manuell all déi Ännerungen erëm fannen. Pardon fir d'Ëmstänn.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:14, 9. Aug. 2020 (UTC)

Ech gesinn an datt ech nach u menger Schreifweis muss schaffen (Eifeler Reegel e.a.). Mir hëlleft et méi wann ee mer schreift wéi eng Feeler ech ëmmer erëm maachen, well ech mierken déi net. Merci

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:16, 9. Aug. 2020 (UTC)

:Et mierkt een déi wann een an d'VersiounsvergLäichr kucke geet. Et ass net un den anere Mateaarbechter fir hei Schoul ze halen. Bei der Begréissung krut Dir gesot wou ee ka kucke goen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 17:20, 9. Aug. 2020 (UTC)

Är Korrekturen missten elo all berécksiichtegt sinn a ware net ëmsoss, ech hunn se eenzel nogekuckt. Merci nach eemol.
--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 08:40, 10. Aug. 2020 (UTC)

== Wikiiessen 2022 ==


Léiwe Wikikolleeg,

Ech invitéieren dech e Samschden, den 29. 1. 2022 op eist Wikiiessen mat uschléissender Generalversammlung vu Wikimedia Lëtzebuerg. Weider Detailer stinn um [[Wikipedia:De_Staminee#Wikiiessen|Staminee]]. Ech géif mech freeën. --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 14:26, 19. Jan. 2022 (UTC)

== Diskussioun:Verhiddungsmëttel ==

Hallo,

Merci fir däi Feedback op [[Diskussioun:Verhiddungsmëttel]], mee ech hunn deng Ännerung zréckgesat, well et eng Diskussiounssäit ass an net en Artikel an deem een den Text &quot;dierf&quot; upassen. Dofir w.e.g. keng Bäiträg änneren, déi signéiert sinn. Merci fir d'Verstoen!

--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 14:11, 12. Okt. 2023 (UTC)

== Marie Schreiber ==

Hallo @[[Benotzer:Puscas|Puscas]], schafft Dir nach um Artikel? Falls net, kéint der w.e.g. den &quot;EnCours&quot;-Banner eraushuelen? Sollt d'Prioritéit net sinn déi aktuellst Tabellen mat de Resultater ze iwwerhuelen (cf. virescht Versiounen wou grad geschafft/recherchéiert gouf)? --@[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] 15:10, 04. Dez. 2023 [[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 14:11, 4. Dez. 2023 (UTC)

::Gudde Moien och
::Wéi der vläicht gesinn hutt, sinn ech amgaangen déi bekannt Evenementer ze verlinken, a sou gutt wéi méiglech den Text un d'Format vun Artikelen déi et scho gëtt unzepassen. Ech denken datt ech haut nach domat fäerdeg ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 16:54, 4. Dez. 2023 (UTC)

== Schal ==

Salut,
Merci fir de Feedback am Artikel [[Schal]] - ech hunn en ëmgeschriwwen. Kéints du dir e w.e.g. nach eng Kéier ukucken? Merci! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 15:15, 12. Feb. 2026 (UTC)

== Invitatioun Wikiiessen &amp; AG Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudde Mëtteg,
mir invitéieren dech als aktive Wikipedianer gären op eist [[Wikipedia:Wikiiessen 2026|Wikiiessen]] e Samschden, de 7. Mäerz 2026, ab 11:45 Auer zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ an duerno ab 14 Auer op d'[[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“.

D'Umeldung leeft bis den 02.03 iwwer déi jeeweileg Säiten, déi uewe verlinkt sinn.

Déi generell Invitatioun steet ënner [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]].
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:48, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Lycée Michel Lucius ==

Moie Puscas, de '''Lycée Michel Lucius''' gëtt ouni Bindestrech geschriwwen. Kuck mol op der Säit vum Lycée a vum Ministère. [https://men.public.lu/en/support/annuaire.html?id=659] (Ministère) [https://www.lml.lu/] (Säit vum Lycée) | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 07:19, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Salut, bei de Schoulen gouf souweit wéi ech gesinn, bis elo ëmmer d'Bindestréch-Reegel ugewendt, héchswarscheinlech wéinst engem allgemenge Konsens vun den lb. Wikipedianer, egal wéi d'Schoule sech (warscheinlech mat falscher Schreifweis) selwer nennen. Wann ech mech gutt kann erënnere gouf dat schonn eng Kéier op der Wiki durchgeknat. Déi aner Schoulen gi jo och mat Bindestréch geschriwwen obschonn een do do och um Internet oder an hire Publikatiounen heiasndo den Numm ouni Bindestréch fënnt. Firwat soll dann hei eng Ausnam gemaach ginn?  Ech ginn dervun aus datt de Prinzip vun der franséischer Schreifweis bei Nimm mat franséische Wierder (''Lorsqu'un nom d'école est composé de plusieurs éléments (par exemple un nom de personne), il est courant d'utiliser des traits d'union pour lier le nom propre'') an dee vun der Däitscher bei Nimm mat däitsche Wierder ugewendt gëtt wou tëscht alles e Bindestréch kënnt (''Besteht der Name der Schule aus Vor- und Nachname, werden diese durch Bindestriche verbunden, z.B. Friedrich-Schiller-Gymnasium oder Leonardo-da-Vinci-Schule''). --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 09:04, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Gutt méiglech datt dat esou ass  wat zwar kee Sënn ergëtt. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:40, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::Wat géif dann denger Meenung no e Sënn erginn? --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 10:25, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::Wann een deen/déi offiziellen Numm/Nimm hëlt. De Lycée Nic-Biver oder de Lycée Michel-Rodange gi jo mat engem Bindestréch geschriwwen, de Lycée Michel Lucius eeben net. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::Hues de déi aner ausser dem Biever an dem Rodange dann och gekuckt?  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 11:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::Jo, gerad gemaach. D'''École privée Sainte Anne Ettelbruck, École privée Marie Consolatrice, d'Lycéeën Aline Mayrich, Edward Steichen, Guillaume Kroll, Hubert Clément, Mathias Adam, Emile Metz, Josy Barthel, an den Nordstad Lycée'' ginn ouni Bindestréch geschriwwen. Den ''Atert-Lycée, de Schengen-Lycée an de Robert-Schuman'' gi beispillsweis mat engem Bindestréch geschriwwen. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:13, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::::An all déi hunn op der Wiki e Bindestréch. Do froen ech mech da firwat wuel? Ech hunn dat Gespréich hei mol um Stamminet verlinkt fir datt aner Leit och hir Meenung solle soen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:30, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::::Okee, super. Dat froen ech mech och. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:35, 30. Abr. 2026 (UTC)

Mëtteg,

Jo, déi Diskussioun gouf schonn e puermol gefouert; kuckt z. B. hei:
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv2013/Abr%C3%ABll-Juni#Stroossen-_a_Plazennimm:_Korrekt_frans%C3%A9isch_Schreifweis,_Bindestr%C3%A9ch_oder_net Stroossen-_a_Plazennimm:_Korrekt_franséisch_Schreifweis,_Bindestréch_oder_net]
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv_2015/Oktober-Dezember#Avenuen,_Boulevarden_a_Stroossen_an_der_Stad_-_a_soss_zu_L%C3%ABtzebuerg Avenuen, Boulevarden a Stroossen an der Stad - a soss zu Lëtzebuerg]

Et gouf och proposéiert dat Ganzt am Kapitel op der Säit [[Wikipedia:Eis Schreifweis]] z'offizialiséieren, mä ech mengen, dat gouf vergiess; kuckt dozou hei:
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv_2019/Abr%C3%ABll-September#Eis_Schreifweis:_Nei_Sektioun_fir_Eegennimm|Nei Sektioun fir Eegennimm]

Am Fong ware mer eis eens, déi fr. Schreifweis ze huelen, och wann se zu Lëtzebuerg net esou gängeg ass: also „Lycée Michel-Rodange“ oder „École internationale Gaston-Thorn“ mat Bindestréch. 

{{Zitat|Le trait d’union unit les éléments des mots composés. (…) On le met dans le nom donné à des voies (rue, place, pont…), une agglomération, un département. Exemples: Boulevard Victor-HugoRue du Général-de-Gaulle, Ville de Nogent-le-Rotrou.|[https://www.legifrance.gouv.fr/contenu/Media/Files/autour-de-la-loi/legislatif-et-reglementaire/charte_typographique_jo_janvier_2021.pdf Charte orthotypographique du Journal officiel], S. 19}} | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:46, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Menger Meenung no sollt een, wann een eng Kéier e Konsens fonnt huet, deen net ouni Grond erëm ëmänneren, mee an deem heite Fall ergëtt dee Konsens a mengen Ae wierklech kee Sënn, fir dem [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] seng Ausdrocksweis opzegräifen.
:Wann ech den Historique vun deenen Diskussioune richteg iwwerblécken, ass den Haaptgrond, firwat mir op der lbwiki Bindestrécher tëscht Vir- an Nonumm bei Stroossen- oder Lycéesnimm setzen, datt an Texter iwwer d'Orthografie fir déi franséisch Sprooch steet, datt een dat maache soll, obwuel dat net mol a Frankräich selwer Konsens ass, datt op franséische Stroosseschëlter zu engem gudden Deel kee Bindestréch gesat gëtt an an der Belsch de Bindestréch och onüblech ass. Op der lbwiki sollte mer eis net géint dat stellen wat, wat am ''Registre national des localités et des rues'' steet (deen een [https://data.public.lu/fr/datasets/registre-national-des-localites-et-des-rues/ hei] consultéiere kann), wat op de Stroosseschëlder steet, bei postaleschen Adresse benotzt gëtt an allgemeng gängeg Praxis hei am Land ass, et sief dann, mir hätte gutt Grënn dofir. A wann am lëtzebuergeschsproochege Kontext bei Strossennimm an der Praxis ni e Bindestréch gesat gëtt a bei Lycéesnimm an deene meeschte Fäll och net, da gesinn ech net, firwat mer eng Orthografie fir eng friem Sprooch aus engem frieme Land, déi net mol an hirem eigentleche „Gültegkeetsberäich“ systematesch applizéiert gëtt, op der lbwiki forcéiere sollten.
:A mengen Aen ass „Lycée Michel Lucius“ genau sou wéi „Rue Gaston Diderich“ en Eegennumm (''nom propre''), dee fix ass an deem seng Schreifweis een net einfach ännere sollt, well ee mengt, se wier no iergendwelleche Reegele falsch.
:Bei enger Schreifweis wéi „Gaston-Diderich-Strooss“ ass d'Situatioun eng aner, well dat net den Eegennumm vun der Strooss ass, mee eng Zesummesetzung aus engem Persounennumm an engem Substantiv an déi schreift een zesummen, respektiv laut ''Lëtzebuerger Orthografie'', Abschnitt 9.1.1, wann et „laang oder oniwwersiichtlech“ gëtt, mat Bindestréch(er) (hiert Beispill ass „''Beckiusstrooss'', mee: ''Jean-Pierre-Beckius-Strooss''“).
:Dat anert Argument, dat a fréieren Diskussiounen e puer mol genannt gouf, nämlech datt mat engem Bindestréch d'Sortéierung nom éischte Buschtaf vum Numm geschitt, liicht mer net an: D'Sortéierung hänkt dovun of, ob een als Sortéierschlëssel „Gaston Diderich“ oder „Diderich Gaston“ ugëtt, an net dovun, ob ee Bindestréch am Lemma vun der Strooss steet oder net.
:Menger Meenung no sollte mer op [[Wikipedia:Eis Schreifweis]] net offizialiséieren, datt mer ee Bindestréch tëscht Vir- an Nonumm bei Stroossen- a Lycéesnimm setzen, mee amplaz datt mer eis allgemeng un déi gebräichlech Schreifweis vun Eegennimm halen, egal ob se no deenen engen oder deenen anere Krittäre richteg oder falsch geschriwwe sinn. Dobäi sollte Schreifweisen, déi räsonablerweis als offiziell ugesi kënnen, respektéiert ginn. Da maache mer eis d'Liewen och méi einfach, well mer eis net méi Froe mussen, wat fir Reegelen a wat fir Fäll applizéiert gi sollen, fir eng Schreifweis ze modifizéieren, mee just nach, wat den offiziellen oder gebräichlechen Numm a seng Schreifweis ass. Bei Stroosse wieren dat z.&amp;nbsp;B. déi aus dem ''Registre national des localités et des rues''. Bei de Lycéeën ass et manner kloer, wat als offiziell gëlle soll, mee wann een Numm net nëmmen op der Websäit vum Lycée steet, mee och an engem Règlement grand-ducal, dann ass dat fir mech den offiziellen Numm vum Lycée. Mir hunn z.&amp;nbsp;B. op [[Lycée Mathias-Adam]] déi absurd Situatioun, datt mer schreiwen: &lt;blockquote&gt;Den 30. November 2020 krut d'Schoul mam groussherzogleche Reglement vum 30. November 2020 den neien Numm „Lycée Mathias-Adam“{{sup|[4]}}.&lt;/blockquote&gt; A wann een dann an d'[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2020/11/30/a974/jo ''Règlement grand-ducal du 30 novembre 2020''] kucke geet, da steet do
:&lt;blockquote&gt;[...] les mots ​ « Lycée Technique Mathias Adam » ​ sont remplacés par ceux de ​ « Lycée Mathias Adam » ​.&lt;/blockquote&gt;
:Dat ergëtt kee Sënn.
:--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:32, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Genee denger Meenung; wa mir eis  un déi offiziell Nimm halen ass et méi einfach. Domat maache mir eis d'Liewen net onnéideg schwéier a komplizéiert. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 06:53, 1. Mee 2026 (UTC)
::::Moien déi ganz Diskussioun huet lo sou eng Aussmooss uggholl datt ech mengen se hätt näischt méi op menger Dikussiounssäit veluer. Ech proposéiere fir se op d'Säit vun Richtlinnen ze transportéieren wou déi Debatt als ''Richtlinn fir d'Schreifweise'' soll weidergefouert ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 07:03, 1. Mee 2026 (UTC)</text>
      <sha1>2fmiqbh4qi3xebksluwj5jdn20jx2y5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676576</id>
      <parentid>2676575</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:05:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>...</comment>
      <origin>2676576</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20385" sha1="bsw3jbe0fbu5srepseddqljh1j1lj22" xml:space="preserve">--[[User:Alexandra|Alexandra]] 11:53, 22 September 2006 (UTC)

&quot;Meng Fro durfir geet et hei à la tête de l'User oder soll et et à la tête de l'Article goen. Et wier gudd fir daat fir an Zukunft ze wëssen.&quot;: Et ass schued, datt och bei där steet: &quot;Dëse Benotzer huet keng valid Email Adress uginn, oder well keng Email vun anere Wikipedianer kréien.&quot; Wat mech manner wonnert, dat ass datt et ËMMER Leit sinn, déi keng Mail-Adress uginn hunn, déi ganz séier de Beleidegte spillen. A wéi ech schonns virun zéng Minutte geschriwwen hunn, mär kënnt et vir, wéi wann et ëmmer deeselwechte wier. &lt;br&gt;
Neen, et geet hei net à la tête du client. An dat ass et och nach ni ginn. Datt et hei am Land u &quot;Sträikultur&quot; feelt, huet eise Premier schonns e puermol ernimmt. An dat ass schued. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:56, 23 September 2006 (UTC)

E Puer Explicatiounen vum Puscas: 

1) '''Neen, et geet hei net à la tête du client''' ech gleewen ganz gär dass déi Aussoo vum Cornischong een éierleche Fong huet, awer fir mech schwéier no zevollzéien ass,  vu all déi aal kleng Artikelen wou bis elo keng Reaktioun drop war. Natiirlech kann een Administratteur an zwéi Useren och wann se ganz fläisseg sinn nët alles kontrolléieren a verbesseren. Daat verstinn ech och. 

2) Dass ech keng Mail hun ass jo awer pertinent vu dass Wikipedia engem de Choix léisst.

3) Wann déi Ausso vum Här Premierminister iwwer d'Sträikultur schons e puermol vun him gemacht ginn ass da kéint daat jo och am Artikel iwwer hien dra soen.

4) Ech klaken d'Dir nët an hun och wëlles nach e puer méi grouss Artikelem ze machen [[User:Puscas|Puscas]] 14:10, 23 September 2006 (UTC)

==== Tirefond ====
Merci fir deng Offer. Leider kann a wëll ech net bestëmmen op Fotoen vun ICE-Neibaustrecken an hir Baudeeler hei wënscheswert sinn. Mee, wann se bis geknipst sinn, dann hu mer se a mir kënnen se profitéiere wa mer se brauchen. --[[User:Pecalux|Pecalux]] 16:52, 1 November 2006 (UTC)

Schéin wanns du dech do auskennst an der Lëtzebuerger Wiki do kannst weiderhëllefen. Ech hat zwar do och ugefaang mat e puer Artikelcher, mee et ass ëmmer gutt wann een aus der Géigend selwer schreift do gëtt e méi gewuer. Wanns de eng Hëllef brauchst net zécken a froen. [[User:Les Meloures|Les Meloures]] 15:57, 9 Januar 2007 (UTC)

== Uried Groussherzog ==

Wat ass falsch doru fir d'Ofkierzung S.K.A./H.K.A. virun d'Nimm vu Membere vun der groussherzoglecher Famill ze setzen?
-Einer Muskatnuss, 28/04/2018 [[Benotzer:Einer Muskatnuss|Einer Muskatnuss]] ([[Benotzer Diskussioun:Einer Muskatnuss|Diskussioun]]) 21:26, 28. Abr. 2019 (UTC)

:Et entsprécht einfach net den enzyklopedesche Regelen déi op de Wikipediaen an alle Sproochen am Gebrauch sinn.  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 06:24, 29. Abr. 2019 (UTC)

== Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation.

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 16:17, 9. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Reminder: Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.'''

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 19:46, 20. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Interkontinentale Coupe ==


Hallo,

Ech hunn dësen Artikel erstallt, 
Ech si net vu Lëtzebuerg, dir kënnt et fixéieren? Merci am Viraus :-)
--[[Benotzer:Football Missionary|Football Missionary]] ([[Benotzer Diskussioun:Football Missionary|Diskussioun]]) 04:33, 31. Dez. 2019 (UTC)

== [[Fockeschlass]]: merci fir är Korrekturen, mee wou sinn elo d'Foussnotten hin? ==

Kéint der är Ännerungen w.e.g. iwwerpréiwen, deen Text un deem ech vill Stonne geschafft hunn, ass elo komplett duercherneen. D'Quellen stinn einfach matten am Text.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 16:39, 9. Aug. 2020 (UTC)

Déi Textversioun, op där korrigéiert gouf gesäit fir mech aus wéi wann se zwou Stonnen al wier. Leider hunn ech dono nach vill Ännerungen queesch duerch den Text gemaach. Ech fäerten et wier méi einfach är Ortho-Korrekturen z'annuléieren an nach eemol um aktuellsten Texte Korrektur ze liese. Ech gesinn mech net manuell all déi Ännerungen erëm fannen. Pardon fir d'Ëmstänn.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:14, 9. Aug. 2020 (UTC)

Ech gesinn an datt ech nach u menger Schreifweis muss schaffen (Eifeler Reegel e.a.). Mir hëlleft et méi wann ee mer schreift wéi eng Feeler ech ëmmer erëm maachen, well ech mierken déi net. Merci

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:16, 9. Aug. 2020 (UTC)

:Et mierkt een déi wann een an d'VersiounsvergLäichr kucke geet. Et ass net un den anere Mateaarbechter fir hei Schoul ze halen. Bei der Begréissung krut Dir gesot wou ee ka kucke goen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 17:20, 9. Aug. 2020 (UTC)

Är Korrekturen missten elo all berécksiichtegt sinn a ware net ëmsoss, ech hunn se eenzel nogekuckt. Merci nach eemol.
--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 08:40, 10. Aug. 2020 (UTC)

== Wikiiessen 2022 ==


Léiwe Wikikolleeg,

Ech invitéieren dech e Samschden, den 29. 1. 2022 op eist Wikiiessen mat uschléissender Generalversammlung vu Wikimedia Lëtzebuerg. Weider Detailer stinn um [[Wikipedia:De_Staminee#Wikiiessen|Staminee]]. Ech géif mech freeën. --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 14:26, 19. Jan. 2022 (UTC)

== Diskussioun:Verhiddungsmëttel ==

Hallo,

Merci fir däi Feedback op [[Diskussioun:Verhiddungsmëttel]], mee ech hunn deng Ännerung zréckgesat, well et eng Diskussiounssäit ass an net en Artikel an deem een den Text &quot;dierf&quot; upassen. Dofir w.e.g. keng Bäiträg änneren, déi signéiert sinn. Merci fir d'Verstoen!

--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 14:11, 12. Okt. 2023 (UTC)

== Marie Schreiber ==

Hallo @[[Benotzer:Puscas|Puscas]], schafft Dir nach um Artikel? Falls net, kéint der w.e.g. den &quot;EnCours&quot;-Banner eraushuelen? Sollt d'Prioritéit net sinn déi aktuellst Tabellen mat de Resultater ze iwwerhuelen (cf. virescht Versiounen wou grad geschafft/recherchéiert gouf)? --@[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] 15:10, 04. Dez. 2023 [[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 14:11, 4. Dez. 2023 (UTC)

::Gudde Moien och
::Wéi der vläicht gesinn hutt, sinn ech amgaangen déi bekannt Evenementer ze verlinken, a sou gutt wéi méiglech den Text un d'Format vun Artikelen déi et scho gëtt unzepassen. Ech denken datt ech haut nach domat fäerdeg ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 16:54, 4. Dez. 2023 (UTC)

== Schal ==

Salut,
Merci fir de Feedback am Artikel [[Schal]] - ech hunn en ëmgeschriwwen. Kéints du dir e w.e.g. nach eng Kéier ukucken? Merci! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 15:15, 12. Feb. 2026 (UTC)

== Invitatioun Wikiiessen &amp; AG Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudde Mëtteg,
mir invitéieren dech als aktive Wikipedianer gären op eist [[Wikipedia:Wikiiessen 2026|Wikiiessen]] e Samschden, de 7. Mäerz 2026, ab 11:45 Auer zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ an duerno ab 14 Auer op d'[[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“.

D'Umeldung leeft bis den 02.03 iwwer déi jeeweileg Säiten, déi uewe verlinkt sinn.

Déi generell Invitatioun steet ënner [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]].
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:48, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Lycée Michel Lucius ==

Moie Puscas, de '''Lycée Michel Lucius''' gëtt ouni Bindestrech geschriwwen. Kuck mol op der Säit vum Lycée a vum Ministère. [https://men.public.lu/en/support/annuaire.html?id=659] (Ministère) [https://www.lml.lu/] (Säit vum Lycée) | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 07:19, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Salut, bei de Schoulen gouf souweit wéi ech gesinn, bis elo ëmmer d'Bindestréch-Reegel ugewendt, héchswarscheinlech wéinst engem allgemenge Konsens vun den lb. Wikipedianer, egal wéi d'Schoule sech (warscheinlech mat falscher Schreifweis) selwer nennen. Wann ech mech gutt kann erënnere gouf dat schonn eng Kéier op der Wiki durchgeknat. Déi aner Schoulen gi jo och mat Bindestréch geschriwwen obschonn een do do och um Internet oder an hire Publikatiounen heiasndo den Numm ouni Bindestréch fënnt. Firwat soll dann hei eng Ausnam gemaach ginn?  Ech ginn dervun aus datt de Prinzip vun der franséischer Schreifweis bei Nimm mat franséische Wierder (''Lorsqu'un nom d'école est composé de plusieurs éléments (par exemple un nom de personne), il est courant d'utiliser des traits d'union pour lier le nom propre'') an dee vun der Däitscher bei Nimm mat däitsche Wierder ugewendt gëtt wou tëscht alles e Bindestréch kënnt (''Besteht der Name der Schule aus Vor- und Nachname, werden diese durch Bindestriche verbunden, z.B. Friedrich-Schiller-Gymnasium oder Leonardo-da-Vinci-Schule''). --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 09:04, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Gutt méiglech datt dat esou ass  wat zwar kee Sënn ergëtt. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:40, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::Wat géif dann denger Meenung no e Sënn erginn? --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 10:25, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::Wann een deen/déi offiziellen Numm/Nimm hëlt. De Lycée Nic-Biver oder de Lycée Michel-Rodange gi jo mat engem Bindestréch geschriwwen, de Lycée Michel Lucius eeben net. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::Hues de déi aner ausser dem Biever an dem Rodange dann och gekuckt?  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 11:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::Jo, gerad gemaach. D'''École privée Sainte Anne Ettelbruck, École privée Marie Consolatrice, d'Lycéeën Aline Mayrich, Edward Steichen, Guillaume Kroll, Hubert Clément, Mathias Adam, Emile Metz, Josy Barthel, an den Nordstad Lycée'' ginn ouni Bindestréch geschriwwen. Den ''Atert-Lycée, de Schengen-Lycée an de Robert-Schuman'' gi beispillsweis mat engem Bindestréch geschriwwen. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:13, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::::An all déi hunn op der Wiki e Bindestréch. Do froen ech mech da firwat wuel? Ech hunn dat Gespréich hei mol um Stamminet verlinkt fir datt aner Leit och hir Meenung solle soen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:30, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::::Okee, super. Dat froen ech mech och. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:35, 30. Abr. 2026 (UTC)

Mëtteg,

Jo, déi Diskussioun gouf schonn e puermol gefouert; kuckt z. B. hei:
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv2013/Abr%C3%ABll-Juni#Stroossen-_a_Plazennimm:_Korrekt_frans%C3%A9isch_Schreifweis,_Bindestr%C3%A9ch_oder_net Stroossen-_a_Plazennimm:_Korrekt_franséisch_Schreifweis,_Bindestréch_oder_net]
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv_2015/Oktober-Dezember#Avenuen,_Boulevarden_a_Stroossen_an_der_Stad_-_a_soss_zu_L%C3%ABtzebuerg Avenuen, Boulevarden a Stroossen an der Stad - a soss zu Lëtzebuerg]

Et gouf och proposéiert dat Ganzt am Kapitel op der Säit [[Wikipedia:Eis Schreifweis]] z'offizialiséieren, mä ech mengen, dat gouf vergiess; kuckt dozou hei:
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv_2019/Abr%C3%ABll-September#Eis_Schreifweis:_Nei_Sektioun_fir_Eegennimm|Nei Sektioun fir Eegennimm]

Am Fong ware mer eis eens, déi fr. Schreifweis ze huelen, och wann se zu Lëtzebuerg net esou gängeg ass: also „Lycée Michel-Rodange“ oder „École internationale Gaston-Thorn“ mat Bindestréch. 

{{Zitat|Le trait d’union unit les éléments des mots composés. (…) On le met dans le nom donné à des voies (rue, place, pont…), une agglomération, un département. Exemples: Boulevard Victor-HugoRue du Général-de-Gaulle, Ville de Nogent-le-Rotrou.|[https://www.legifrance.gouv.fr/contenu/Media/Files/autour-de-la-loi/legislatif-et-reglementaire/charte_typographique_jo_janvier_2021.pdf Charte orthotypographique du Journal officiel], S. 19}} | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:46, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Menger Meenung no sollt een, wann een eng Kéier e Konsens fonnt huet, deen net ouni Grond erëm ëmänneren, mee an deem heite Fall ergëtt dee Konsens a mengen Ae wierklech kee Sënn, fir dem [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] seng Ausdrocksweis opzegräifen.
:Wann ech den Historique vun deenen Diskussioune richteg iwwerblécken, ass den Haaptgrond, firwat mir op der lbwiki Bindestrécher tëscht Vir- an Nonumm bei Stroossen- oder Lycéesnimm setzen, datt an Texter iwwer d'Orthografie fir déi franséisch Sprooch steet, datt een dat maache soll, obwuel dat net mol a Frankräich selwer Konsens ass, datt op franséische Stroosseschëlter zu engem gudden Deel kee Bindestréch gesat gëtt an an der Belsch de Bindestréch och onüblech ass. Op der lbwiki sollte mer eis net géint dat stellen wat, wat am ''Registre national des localités et des rues'' steet (deen een [https://data.public.lu/fr/datasets/registre-national-des-localites-et-des-rues/ hei] consultéiere kann), wat op de Stroosseschëlder steet, bei postaleschen Adresse benotzt gëtt an allgemeng gängeg Praxis hei am Land ass, et sief dann, mir hätte gutt Grënn dofir. A wann am lëtzebuergeschsproochege Kontext bei Strossennimm an der Praxis ni e Bindestréch gesat gëtt a bei Lycéesnimm an deene meeschte Fäll och net, da gesinn ech net, firwat mer eng Orthografie fir eng friem Sprooch aus engem frieme Land, déi net mol an hirem eigentleche „Gültegkeetsberäich“ systematesch applizéiert gëtt, op der lbwiki forcéiere sollten.
:A mengen Aen ass „Lycée Michel Lucius“ genau sou wéi „Rue Gaston Diderich“ en Eegennumm (''nom propre''), dee fix ass an deem seng Schreifweis een net einfach ännere sollt, well ee mengt, se wier no iergendwelleche Reegele falsch.
:Bei enger Schreifweis wéi „Gaston-Diderich-Strooss“ ass d'Situatioun eng aner, well dat net den Eegennumm vun der Strooss ass, mee eng Zesummesetzung aus engem Persounennumm an engem Substantiv an déi schreift een zesummen, respektiv laut ''Lëtzebuerger Orthografie'', Abschnitt 9.1.1, wann et „laang oder oniwwersiichtlech“ gëtt, mat Bindestréch(er) (hiert Beispill ass „''Beckiusstrooss'', mee: ''Jean-Pierre-Beckius-Strooss''“).
:Dat anert Argument, dat a fréieren Diskussiounen e puer mol genannt gouf, nämlech datt mat engem Bindestréch d'Sortéierung nom éischte Buschtaf vum Numm geschitt, liicht mer net an: D'Sortéierung hänkt dovun of, ob een als Sortéierschlëssel „Gaston Diderich“ oder „Diderich Gaston“ ugëtt, an net dovun, ob ee Bindestréch am Lemma vun der Strooss steet oder net.
:Menger Meenung no sollte mer op [[Wikipedia:Eis Schreifweis]] net offizialiséieren, datt mer ee Bindestréch tëscht Vir- an Nonumm bei Stroossen- a Lycéesnimm setzen, mee amplaz datt mer eis allgemeng un déi gebräichlech Schreifweis vun Eegennimm halen, egal ob se no deenen engen oder deenen anere Krittäre richteg oder falsch geschriwwe sinn. Dobäi sollte Schreifweisen, déi räsonablerweis als offiziell ugesi kënnen, respektéiert ginn. Da maache mer eis d'Liewen och méi einfach, well mer eis net méi Froe mussen, wat fir Reegelen a wat fir Fäll applizéiert gi sollen, fir eng Schreifweis ze modifizéieren, mee just nach, wat den offiziellen oder gebräichlechen Numm a seng Schreifweis ass. Bei Stroosse wieren dat z.&amp;nbsp;B. déi aus dem ''Registre national des localités et des rues''. Bei de Lycéeën ass et manner kloer, wat als offiziell gëlle soll, mee wann een Numm net nëmmen op der Websäit vum Lycée steet, mee och an engem Règlement grand-ducal, dann ass dat fir mech den offiziellen Numm vum Lycée. Mir hunn z.&amp;nbsp;B. op [[Lycée Mathias-Adam]] déi absurd Situatioun, datt mer schreiwen: &lt;blockquote&gt;Den 30. November 2020 krut d'Schoul mam groussherzogleche Reglement vum 30. November 2020 den neien Numm „Lycée Mathias-Adam“{{sup|[4]}}.&lt;/blockquote&gt; A wann een dann an d'[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2020/11/30/a974/jo ''Règlement grand-ducal du 30 novembre 2020''] kucke geet, da steet do
:&lt;blockquote&gt;[...] les mots ​ « Lycée Technique Mathias Adam » ​ sont remplacés par ceux de ​ « Lycée Mathias Adam » ​.&lt;/blockquote&gt;
:Dat ergëtt kee Sënn.
:--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:32, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Genee denger Meenung; wa mir eis  un déi offiziell Nimm halen ass et méi einfach. Domat maache mir eis d'Liewen net onnéideg schwéier a komplizéiert. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 06:53, 1. Mee 2026 (UTC)
::::Moien déi ganz Diskussioun huet lo sou eng Aussmooss ugeholl datt ech mengen se hätt näischt méi op menger Dikussiounssäit veluer. Ech proposéiere fir se op d'Säit vun Richtlinnen ze transportéieren wou déi Debatt als ''Richtlinn fir d'Schreifweise'' soll weidergefouert ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 07:03, 1. Mee 2026 (UTC)</text>
      <sha1>bsw3jbe0fbu5srepseddqljh1j1lj22</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676577</id>
      <parentid>2676576</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:21:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lycée Michel Lucius */ Äntweren</comment>
      <origin>2676577</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20536" sha1="htut2pgywut1p8kv6b6qbiluqz5bs7m" xml:space="preserve">--[[User:Alexandra|Alexandra]] 11:53, 22 September 2006 (UTC)

&quot;Meng Fro durfir geet et hei à la tête de l'User oder soll et et à la tête de l'Article goen. Et wier gudd fir daat fir an Zukunft ze wëssen.&quot;: Et ass schued, datt och bei där steet: &quot;Dëse Benotzer huet keng valid Email Adress uginn, oder well keng Email vun anere Wikipedianer kréien.&quot; Wat mech manner wonnert, dat ass datt et ËMMER Leit sinn, déi keng Mail-Adress uginn hunn, déi ganz séier de Beleidegte spillen. A wéi ech schonns virun zéng Minutte geschriwwen hunn, mär kënnt et vir, wéi wann et ëmmer deeselwechte wier. &lt;br&gt;
Neen, et geet hei net à la tête du client. An dat ass et och nach ni ginn. Datt et hei am Land u &quot;Sträikultur&quot; feelt, huet eise Premier schonns e puermol ernimmt. An dat ass schued. --[[User:Cornischong|Cornischong]] 11:56, 23 September 2006 (UTC)

E Puer Explicatiounen vum Puscas: 

1) '''Neen, et geet hei net à la tête du client''' ech gleewen ganz gär dass déi Aussoo vum Cornischong een éierleche Fong huet, awer fir mech schwéier no zevollzéien ass,  vu all déi aal kleng Artikelen wou bis elo keng Reaktioun drop war. Natiirlech kann een Administratteur an zwéi Useren och wann se ganz fläisseg sinn nët alles kontrolléieren a verbesseren. Daat verstinn ech och. 

2) Dass ech keng Mail hun ass jo awer pertinent vu dass Wikipedia engem de Choix léisst.

3) Wann déi Ausso vum Här Premierminister iwwer d'Sträikultur schons e puermol vun him gemacht ginn ass da kéint daat jo och am Artikel iwwer hien dra soen.

4) Ech klaken d'Dir nët an hun och wëlles nach e puer méi grouss Artikelem ze machen [[User:Puscas|Puscas]] 14:10, 23 September 2006 (UTC)

==== Tirefond ====
Merci fir deng Offer. Leider kann a wëll ech net bestëmmen op Fotoen vun ICE-Neibaustrecken an hir Baudeeler hei wënscheswert sinn. Mee, wann se bis geknipst sinn, dann hu mer se a mir kënnen se profitéiere wa mer se brauchen. --[[User:Pecalux|Pecalux]] 16:52, 1 November 2006 (UTC)

Schéin wanns du dech do auskennst an der Lëtzebuerger Wiki do kannst weiderhëllefen. Ech hat zwar do och ugefaang mat e puer Artikelcher, mee et ass ëmmer gutt wann een aus der Géigend selwer schreift do gëtt e méi gewuer. Wanns de eng Hëllef brauchst net zécken a froen. [[User:Les Meloures|Les Meloures]] 15:57, 9 Januar 2007 (UTC)

== Uried Groussherzog ==

Wat ass falsch doru fir d'Ofkierzung S.K.A./H.K.A. virun d'Nimm vu Membere vun der groussherzoglecher Famill ze setzen?
-Einer Muskatnuss, 28/04/2018 [[Benotzer:Einer Muskatnuss|Einer Muskatnuss]] ([[Benotzer Diskussioun:Einer Muskatnuss|Diskussioun]]) 21:26, 28. Abr. 2019 (UTC)

:Et entsprécht einfach net den enzyklopedesche Regelen déi op de Wikipediaen an alle Sproochen am Gebrauch sinn.  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 06:24, 29. Abr. 2019 (UTC)

== Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

The Wikimedia Foundation is asking for your feedback in a survey about your experience with {{SITENAME}} and Wikimedia. The purpose of this survey is to learn how well the Foundation is supporting your work on wiki and how we can change or improve things in the future. The opinions you share will directly affect the current and future work of the Wikimedia Foundation.

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 16:17, 9. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Reminder: Community Insights Survey ==

&lt;div class=&quot;plainlinks mw-content-ltr&quot; lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;

'''Share your experience in this survey'''

Hi {{PAGENAME}},

A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.'''

Please take 15 to 25 minutes  to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(weurwps,act2) give your feedback through this survey]'''.  It is available in various languages.

This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English).

Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey.

Sincerely,
&lt;/div&gt; [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 19:46, 20. Sep. 2019 (UTC)
&lt;!-- Message gouf vum User:RMaung (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(weur_wps,act2)&amp;oldid=19352906 benotzt huet--&gt;

== Interkontinentale Coupe ==


Hallo,

Ech hunn dësen Artikel erstallt, 
Ech si net vu Lëtzebuerg, dir kënnt et fixéieren? Merci am Viraus :-)
--[[Benotzer:Football Missionary|Football Missionary]] ([[Benotzer Diskussioun:Football Missionary|Diskussioun]]) 04:33, 31. Dez. 2019 (UTC)

== [[Fockeschlass]]: merci fir är Korrekturen, mee wou sinn elo d'Foussnotten hin? ==

Kéint der är Ännerungen w.e.g. iwwerpréiwen, deen Text un deem ech vill Stonne geschafft hunn, ass elo komplett duercherneen. D'Quellen stinn einfach matten am Text.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 16:39, 9. Aug. 2020 (UTC)

Déi Textversioun, op där korrigéiert gouf gesäit fir mech aus wéi wann se zwou Stonnen al wier. Leider hunn ech dono nach vill Ännerungen queesch duerch den Text gemaach. Ech fäerten et wier méi einfach är Ortho-Korrekturen z'annuléieren an nach eemol um aktuellsten Texte Korrektur ze liese. Ech gesinn mech net manuell all déi Ännerungen erëm fannen. Pardon fir d'Ëmstänn.

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:14, 9. Aug. 2020 (UTC)

Ech gesinn an datt ech nach u menger Schreifweis muss schaffen (Eifeler Reegel e.a.). Mir hëlleft et méi wann ee mer schreift wéi eng Feeler ech ëmmer erëm maachen, well ech mierken déi net. Merci

--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 17:16, 9. Aug. 2020 (UTC)

:Et mierkt een déi wann een an d'VersiounsvergLäichr kucke geet. Et ass net un den anere Mateaarbechter fir hei Schoul ze halen. Bei der Begréissung krut Dir gesot wou ee ka kucke goen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 17:20, 9. Aug. 2020 (UTC)

Är Korrekturen missten elo all berécksiichtegt sinn a ware net ëmsoss, ech hunn se eenzel nogekuckt. Merci nach eemol.
--[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 08:40, 10. Aug. 2020 (UTC)

== Wikiiessen 2022 ==


Léiwe Wikikolleeg,

Ech invitéieren dech e Samschden, den 29. 1. 2022 op eist Wikiiessen mat uschléissender Generalversammlung vu Wikimedia Lëtzebuerg. Weider Detailer stinn um [[Wikipedia:De_Staminee#Wikiiessen|Staminee]]. Ech géif mech freeën. --[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 14:26, 19. Jan. 2022 (UTC)

== Diskussioun:Verhiddungsmëttel ==

Hallo,

Merci fir däi Feedback op [[Diskussioun:Verhiddungsmëttel]], mee ech hunn deng Ännerung zréckgesat, well et eng Diskussiounssäit ass an net en Artikel an deem een den Text &quot;dierf&quot; upassen. Dofir w.e.g. keng Bäiträg änneren, déi signéiert sinn. Merci fir d'Verstoen!

--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 14:11, 12. Okt. 2023 (UTC)

== Marie Schreiber ==

Hallo @[[Benotzer:Puscas|Puscas]], schafft Dir nach um Artikel? Falls net, kéint der w.e.g. den &quot;EnCours&quot;-Banner eraushuelen? Sollt d'Prioritéit net sinn déi aktuellst Tabellen mat de Resultater ze iwwerhuelen (cf. virescht Versiounen wou grad geschafft/recherchéiert gouf)? --@[[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] 15:10, 04. Dez. 2023 [[Benotzer:Mischnachtreisr|Mischnachtreisr]] ([[Benotzer Diskussioun:Mischnachtreisr|Diskussioun]]) 14:11, 4. Dez. 2023 (UTC)

::Gudde Moien och
::Wéi der vläicht gesinn hutt, sinn ech amgaangen déi bekannt Evenementer ze verlinken, a sou gutt wéi méiglech den Text un d'Format vun Artikelen déi et scho gëtt unzepassen. Ech denken datt ech haut nach domat fäerdeg ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 16:54, 4. Dez. 2023 (UTC)

== Schal ==

Salut,
Merci fir de Feedback am Artikel [[Schal]] - ech hunn en ëmgeschriwwen. Kéints du dir e w.e.g. nach eng Kéier ukucken? Merci! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 15:15, 12. Feb. 2026 (UTC)

== Invitatioun Wikiiessen &amp; AG Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudde Mëtteg,
mir invitéieren dech als aktive Wikipedianer gären op eist [[Wikipedia:Wikiiessen 2026|Wikiiessen]] e Samschden, de 7. Mäerz 2026, ab 11:45 Auer zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ an duerno ab 14 Auer op d'[[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“.

D'Umeldung leeft bis den 02.03 iwwer déi jeeweileg Säiten, déi uewe verlinkt sinn.

Déi generell Invitatioun steet ënner [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]].
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:48, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Lycée Michel Lucius ==

Moie Puscas, de '''Lycée Michel Lucius''' gëtt ouni Bindestrech geschriwwen. Kuck mol op der Säit vum Lycée a vum Ministère. [https://men.public.lu/en/support/annuaire.html?id=659] (Ministère) [https://www.lml.lu/] (Säit vum Lycée) | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 07:19, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Salut, bei de Schoulen gouf souweit wéi ech gesinn, bis elo ëmmer d'Bindestréch-Reegel ugewendt, héchswarscheinlech wéinst engem allgemenge Konsens vun den lb. Wikipedianer, egal wéi d'Schoule sech (warscheinlech mat falscher Schreifweis) selwer nennen. Wann ech mech gutt kann erënnere gouf dat schonn eng Kéier op der Wiki durchgeknat. Déi aner Schoulen gi jo och mat Bindestréch geschriwwen obschonn een do do och um Internet oder an hire Publikatiounen heiasndo den Numm ouni Bindestréch fënnt. Firwat soll dann hei eng Ausnam gemaach ginn?  Ech ginn dervun aus datt de Prinzip vun der franséischer Schreifweis bei Nimm mat franséische Wierder (''Lorsqu'un nom d'école est composé de plusieurs éléments (par exemple un nom de personne), il est courant d'utiliser des traits d'union pour lier le nom propre'') an dee vun der Däitscher bei Nimm mat däitsche Wierder ugewendt gëtt wou tëscht alles e Bindestréch kënnt (''Besteht der Name der Schule aus Vor- und Nachname, werden diese durch Bindestriche verbunden, z.B. Friedrich-Schiller-Gymnasium oder Leonardo-da-Vinci-Schule''). --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 09:04, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Gutt méiglech datt dat esou ass  wat zwar kee Sënn ergëtt. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:40, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::Wat géif dann denger Meenung no e Sënn erginn? --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 10:25, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::Wann een deen/déi offiziellen Numm/Nimm hëlt. De Lycée Nic-Biver oder de Lycée Michel-Rodange gi jo mat engem Bindestréch geschriwwen, de Lycée Michel Lucius eeben net. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 10:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::Hues de déi aner ausser dem Biever an dem Rodange dann och gekuckt?  --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 11:56, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::Jo, gerad gemaach. D'''École privée Sainte Anne Ettelbruck, École privée Marie Consolatrice, d'Lycéeën Aline Mayrich, Edward Steichen, Guillaume Kroll, Hubert Clément, Mathias Adam, Emile Metz, Josy Barthel, an den Nordstad Lycée'' ginn ouni Bindestréch geschriwwen. Den ''Atert-Lycée, de Schengen-Lycée an de Robert-Schuman'' gi beispillsweis mat engem Bindestréch geschriwwen. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:13, 30. Abr. 2026 (UTC)
:::::::An all déi hunn op der Wiki e Bindestréch. Do froen ech mech da firwat wuel? Ech hunn dat Gespréich hei mol um Stamminet verlinkt fir datt aner Leit och hir Meenung solle soen. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:30, 30. Abr. 2026 (UTC)
::::::::Okee, super. Dat froen ech mech och. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 12:35, 30. Abr. 2026 (UTC)

Mëtteg,

Jo, déi Diskussioun gouf schonn e puermol gefouert; kuckt z. B. hei:
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv2013/Abr%C3%ABll-Juni#Stroossen-_a_Plazennimm:_Korrekt_frans%C3%A9isch_Schreifweis,_Bindestr%C3%A9ch_oder_net Stroossen-_a_Plazennimm:_Korrekt_franséisch_Schreifweis,_Bindestréch_oder_net]
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv_2015/Oktober-Dezember#Avenuen,_Boulevarden_a_Stroossen_an_der_Stad_-_a_soss_zu_L%C3%ABtzebuerg Avenuen, Boulevarden a Stroossen an der Stad - a soss zu Lëtzebuerg]

Et gouf och proposéiert dat Ganzt am Kapitel op der Säit [[Wikipedia:Eis Schreifweis]] z'offizialiséieren, mä ech mengen, dat gouf vergiess; kuckt dozou hei:
*[https://lb.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:De_Stamminee/Archiv_2019/Abr%C3%ABll-September#Eis_Schreifweis:_Nei_Sektioun_fir_Eegennimm|Nei Sektioun fir Eegennimm]

Am Fong ware mer eis eens, déi fr. Schreifweis ze huelen, och wann se zu Lëtzebuerg net esou gängeg ass: also „Lycée Michel-Rodange“ oder „École internationale Gaston-Thorn“ mat Bindestréch. 

{{Zitat|Le trait d’union unit les éléments des mots composés. (…) On le met dans le nom donné à des voies (rue, place, pont…), une agglomération, un département. Exemples: Boulevard Victor-HugoRue du Général-de-Gaulle, Ville de Nogent-le-Rotrou.|[https://www.legifrance.gouv.fr/contenu/Media/Files/autour-de-la-loi/legislatif-et-reglementaire/charte_typographique_jo_janvier_2021.pdf Charte orthotypographique du Journal officiel], S. 19}} | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:46, 30. Abr. 2026 (UTC)

:Menger Meenung no sollt een, wann een eng Kéier e Konsens fonnt huet, deen net ouni Grond erëm ëmänneren, mee an deem heite Fall ergëtt dee Konsens a mengen Ae wierklech kee Sënn, fir dem [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] seng Ausdrocksweis opzegräifen.
:Wann ech den Historique vun deenen Diskussioune richteg iwwerblécken, ass den Haaptgrond, firwat mir op der lbwiki Bindestrécher tëscht Vir- an Nonumm bei Stroossen- oder Lycéesnimm setzen, datt an Texter iwwer d'Orthografie fir déi franséisch Sprooch steet, datt een dat maache soll, obwuel dat net mol a Frankräich selwer Konsens ass, datt op franséische Stroosseschëlter zu engem gudden Deel kee Bindestréch gesat gëtt an an der Belsch de Bindestréch och onüblech ass. Op der lbwiki sollte mer eis net géint dat stellen wat, wat am ''Registre national des localités et des rues'' steet (deen een [https://data.public.lu/fr/datasets/registre-national-des-localites-et-des-rues/ hei] consultéiere kann), wat op de Stroosseschëlder steet, bei postaleschen Adresse benotzt gëtt an allgemeng gängeg Praxis hei am Land ass, et sief dann, mir hätte gutt Grënn dofir. A wann am lëtzebuergeschsproochege Kontext bei Strossennimm an der Praxis ni e Bindestréch gesat gëtt a bei Lycéesnimm an deene meeschte Fäll och net, da gesinn ech net, firwat mer eng Orthografie fir eng friem Sprooch aus engem frieme Land, déi net mol an hirem eigentleche „Gültegkeetsberäich“ systematesch applizéiert gëtt, op der lbwiki forcéiere sollten.
:A mengen Aen ass „Lycée Michel Lucius“ genau sou wéi „Rue Gaston Diderich“ en Eegennumm (''nom propre''), dee fix ass an deem seng Schreifweis een net einfach ännere sollt, well ee mengt, se wier no iergendwelleche Reegele falsch.
:Bei enger Schreifweis wéi „Gaston-Diderich-Strooss“ ass d'Situatioun eng aner, well dat net den Eegennumm vun der Strooss ass, mee eng Zesummesetzung aus engem Persounennumm an engem Substantiv an déi schreift een zesummen, respektiv laut ''Lëtzebuerger Orthografie'', Abschnitt 9.1.1, wann et „laang oder oniwwersiichtlech“ gëtt, mat Bindestréch(er) (hiert Beispill ass „''Beckiusstrooss'', mee: ''Jean-Pierre-Beckius-Strooss''“).
:Dat anert Argument, dat a fréieren Diskussiounen e puer mol genannt gouf, nämlech datt mat engem Bindestréch d'Sortéierung nom éischte Buschtaf vum Numm geschitt, liicht mer net an: D'Sortéierung hänkt dovun of, ob een als Sortéierschlëssel „Gaston Diderich“ oder „Diderich Gaston“ ugëtt, an net dovun, ob ee Bindestréch am Lemma vun der Strooss steet oder net.
:Menger Meenung no sollte mer op [[Wikipedia:Eis Schreifweis]] net offizialiséieren, datt mer ee Bindestréch tëscht Vir- an Nonumm bei Stroossen- a Lycéesnimm setzen, mee amplaz datt mer eis allgemeng un déi gebräichlech Schreifweis vun Eegennimm halen, egal ob se no deenen engen oder deenen anere Krittäre richteg oder falsch geschriwwe sinn. Dobäi sollte Schreifweisen, déi räsonablerweis als offiziell ugesi kënnen, respektéiert ginn. Da maache mer eis d'Liewen och méi einfach, well mer eis net méi Froe mussen, wat fir Reegelen a wat fir Fäll applizéiert gi sollen, fir eng Schreifweis ze modifizéieren, mee just nach, wat den offiziellen oder gebräichlechen Numm a seng Schreifweis ass. Bei Stroosse wieren dat z.&amp;nbsp;B. déi aus dem ''Registre national des localités et des rues''. Bei de Lycéeën ass et manner kloer, wat als offiziell gëlle soll, mee wann een Numm net nëmmen op der Websäit vum Lycée steet, mee och an engem Règlement grand-ducal, dann ass dat fir mech den offiziellen Numm vum Lycée. Mir hunn z.&amp;nbsp;B. op [[Lycée Mathias-Adam]] déi absurd Situatioun, datt mer schreiwen: &lt;blockquote&gt;Den 30. November 2020 krut d'Schoul mam groussherzogleche Reglement vum 30. November 2020 den neien Numm „Lycée Mathias-Adam“{{sup|[4]}}.&lt;/blockquote&gt; A wann een dann an d'[https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2020/11/30/a974/jo ''Règlement grand-ducal du 30 novembre 2020''] kucke geet, da steet do
:&lt;blockquote&gt;[...] les mots ​ « Lycée Technique Mathias Adam » ​ sont remplacés par ceux de ​ « Lycée Mathias Adam » ​.&lt;/blockquote&gt;
:Dat ergëtt kee Sënn.
:--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:32, 30. Abr. 2026 (UTC)
::Genee denger Meenung; wa mir eis  un déi offiziell Nimm halen ass et méi einfach. Domat maache mir eis d'Liewen net onnéideg schwéier a komplizéiert. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 06:53, 1. Mee 2026 (UTC)
::::Moien déi ganz Diskussioun huet lo sou eng Aussmooss ugeholl datt ech mengen se hätt näischt méi op menger Dikussiounssäit veluer. Ech proposéiere fir se op d'Säit vun Richtlinnen ze transportéieren wou déi Debatt als ''Richtlinn fir d'Schreifweise'' soll weidergefouert ginn. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 07:03, 1. Mee 2026 (UTC)
:::::[[Fichier:Wikipedia like SVG.svg|20px]] | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 07:21, 1. Mee 2026 (UTC)</text>
      <sha1>htut2pgywut1p8kv6b6qbiluqz5bs7m</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Tralux</title>
    <ns>0</ns>
    <id>32653</id>
    <revision>
      <id>2676467</id>
      <parentid>2676454</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:37:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Subjektiv Ännerung a Format zertstéiert</comment>
      <origin>2676467</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1546" sha1="k3eccyaxdby41txm4rbt3gtbp2ra7bg" xml:space="preserve">'''Tralux''', oder méi genee '''Tralux, Société Générale de Travaux-Luxembourg, Société à responsabilité limitée''', ass eng Konstruktiounsgesellschaft ënner [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]] Recht mat Sëtz zu [[Beetebuerg]], 156, route de Luxembourg.

D'Gesellschaft gouf de [[15. Abrëll]] [[1975]] ënner der Form vun enger [[Sociéte Anonyme (Lëtzebuerg)|''Sociéte Anonyme'']] gegrënnt an huet den [[22. Oktober]] [[1990]] d'Form vun enger [[Société à Responsabilité Limitée (Lëtzebuerg)|''Société à Responsabilité Limitée'']] ugeholl.

Tralux ass haaptsächlech am Beräich ''Travaux Publics'' engagéiert.

Si beschäftegt ëm déi 50 administrativ an technesch Beamten an eng ronn 150 Leit op de Chantieren. (Stand 2002)

Den aktuellen Direkter ass de Jean-Marie George, Ingenieur fir Genie Civil an Travaux Publics.

D'Gesellschaft huet e Kapital vun 1.750.000 [[Euro]]. Haaptaktionär, mat 9.960 vun 10.000 Parten, ass d'Gesellschaft ''Demathieu &amp; Bard, Société Anonyme'' mat Sëtz zu [[Verdun]] a [[Frankräich]].

===Wou hu si matgeschafft?===

* [[1979]]: op der [[Areler Autobunn]] verschidde Bauwierker
* [[1983]]: [[Tunnel René-Konen|Helleg-Geescht-Tunnel]] 
* [[1993]]: [[Bréck vun der A13 zu Schëffleng|Ouvrage d'art N° 43 op der Collectrice du Sud]]
* [[1999]]: kritt d'Tralux de Certificat [[ISO]] 9002
* [[2000]]: Bau vun der Cogénération um [[Kierchbierg]]
* [[2002]]: Bau vun engem Bürosgebai fir d'Immobilière Espace Kirchberg vun 59.700 m²

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Entreprisen]]</text>
      <sha1>k3eccyaxdby41txm4rbt3gtbp2ra7bg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676469</id>
      <parentid>2676467</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:40:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>...</comment>
      <origin>2676469</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1572" sha1="dpqas0cx7engpdieir6cpdyqcnfpy53" xml:space="preserve">{{Infobox Entreprise}}
'''Tralux''', oder méi genee '''Tralux, Société Générale de Travaux-Luxembourg, Société à responsabilité limitée''', ass eng Konstruktiounsgesellschaft ënner [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]] Recht mat Sëtz zu [[Leideleng]], 10A, rue du Château d’Eau.

D'Gesellschaft gouf de [[15. Abrëll]] [[1975]] ënner der Form vun enger [[Sociéte Anonyme (Lëtzebuerg)|''Sociéte Anonyme'']] gegrënnt an huet den [[22. Oktober]] [[1990]] d'Form vun enger [[Société à Responsabilité Limitée (Lëtzebuerg)|''Société à Responsabilité Limitée'']] ugeholl.

Tralux ass haaptsächlech am Beräich ''Travaux Publics'' engagéiert.

Si beschäftegt ëm déi 50 administrativ an technesch Beamten an eng ronn 150 Leit op de Chantieren. (Stand 2002)

Den aktuellen Direkter ass de Jean-Marie George, Ingenieur fir Genie Civil an Travaux Publics.

D'Gesellschaft huet e Kapital vun 1.750.000 [[Euro]]. Haaptaktionär, mat 9.960 vun 10.000 Parten, ass d'Gesellschaft ''Demathieu &amp; Bard, Société Anonyme'' mat Sëtz zu [[Verdun]] a [[Frankräich]].

===Wou hu si matgeschafft?===

* [[1979]]: op der [[Areler Autobunn]] verschidde Bauwierker
* [[1983]]: [[Tunnel René-Konen|Helleg-Geescht-Tunnel]] 
* [[1993]]: [[Bréck vun der A13 zu Schëffleng|Ouvrage d'art N° 43 op der Collectrice du Sud]]
* [[1999]]: kritt d'Tralux de Certificat [[ISO]] 9002
* [[2000]]: Bau vun der Cogénération um [[Kierchbierg]]
* [[2002]]: Bau vun engem Bürosgebai fir d'Immobilière Espace Kirchberg vun 59.700 m²

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Entreprisen]]</text>
      <sha1>dpqas0cx7engpdieir6cpdyqcnfpy53</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676477</id>
      <parentid>2676469</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T13:00:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Upassungen</comment>
      <origin>2676477</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1638" sha1="eb0sb88528tr18l23wswuvjspgsz0of" xml:space="preserve">{{Infobox Entreprise}}
'''Tralux''', oder méi genee '''Tralux, Société Générale de Travaux-Luxembourg, Société à responsabilité limitée''', ass eng Konstruktiounsgesellschaft ënner [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]] Recht mat Sëtz zu [[Leideleng]].

D'Gesellschaft gouf de [[15. Abrëll]] [[1975]] als ''[[Société anonyme (Lëtzebuerg)|Sociéte anonyme]]'' gegrënnt an huet den [[22. Oktober]] [[1990]] d'Form vun enger ''[[Société à responsabilité limitée (Lëtzebuerg)|Société à sesponsabilité limitée]]'' ugeholl.

Tralux ass haaptsächlech am Beräich vum [[Ëffentleche Bau]] engagéiert.

Si beschäftegt ëm déi 50 administrativ an technesch Beamten an eng ronn 150 Leit op de Chantieren. (Stand 2002)

Den aktuellen Direkter ass de Jean-Marie George, Ingenieur fir Genie Civil an Travaux Publics.

D'Gesellschaft huet e Kapital vun 1.750.000 [[Euro]]. Haaptaktionär, mat 9.960 vun 10.000 Parten, ass d'Gesellschaft ''Demathieu &amp; Bard, Société Anonyme'' mat Sëtz zu [[Verdun]] a [[Frankräich]].

D'Tralux ass zënter 1999 [[ISO]] 9002 zertifiéiert.

== Wou hu si matgeschafft? ==
Auswiel vun de Schantercher:
* [[1979]]: op der [[Areler Autobunn]] verschidde Bauwierker
* [[1983]]: [[Tunnel René-Konen|Helleg-Geescht-Tunnel]] 
* [[1993]]: [[Bréck vun der A13 zu Schëffleng|Ouvrage d'art N° 43 op der Collectrice du Sud]]
* [[2000]]: Bau vun der [[Kogeneratiounszentral]] um [[Kierchbierg]]
* [[2002]]: Bau vun engem Bürosgebai fir d'''Immobilière Espace Kirchberg'' vun 59.700 m²

== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Entreprisen]]</text>
      <sha1>eb0sb88528tr18l23wswuvjspgsz0of</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676478</id>
      <parentid>2676477</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T13:07:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Generaldirekter</comment>
      <origin>2676478</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1574" sha1="mb1ad9kc7rpfwogm79hmyx02rn2ug5z" xml:space="preserve">{{Infobox Entreprise
|Leedung = Michaël Repplinger
}}
'''Tralux''', oder méi genee '''Tralux, Société Générale de Travaux-Luxembourg, Société à responsabilité limitée''', ass eng Konstruktiounsgesellschaft ënner [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]] Recht mat Sëtz zu [[Leideleng]].

D'Gesellschaft gouf de [[15. Abrëll]] [[1975]] als ''[[Société anonyme (Lëtzebuerg)|Sociéte anonyme]]'' gegrënnt an huet den [[22. Oktober]] [[1990]] d'Form vun enger ''[[Société à responsabilité limitée (Lëtzebuerg)|Société à sesponsabilité limitée]]'' ugeholl.

Tralux ass haaptsächlech am Beräich vum [[Ëffentleche Bau]] engagéiert.

Si beschäftegt ëm déi 50 administrativ an technesch Beamten an eng ronn 150 Leit op de Chantieren. (Stand 2002)

D'Gesellschaft huet e Kapital vun 1.750.000 [[Euro]]. Haaptaktionär, mat 9.960 vun 10.000 Parten, ass d'Gesellschaft ''Demathieu &amp; Bard, Société Anonyme'' mat Sëtz zu [[Verdun]] a [[Frankräich]].

D'Tralux ass zënter 1999 [[ISO]] 9002 zertifiéiert.

== Wou hu si matgeschafft? ==
Auswiel vun de Schantercher:
* [[1979]]: op der [[Areler Autobunn]] verschidde Bauwierker
* [[1983]]: [[Tunnel René-Konen|Helleg-Geescht-Tunnel]] 
* [[1993]]: [[Bréck vun der A13 zu Schëffleng|Ouvrage d'art N° 43 op der Collectrice du Sud]]
* [[2000]]: Bau vun der [[Kogeneratiounszentral]] um [[Kierchbierg]]
* [[2002]]: Bau vun engem Bürosgebai fir d'''Immobilière Espace Kirchberg'' vun 59.700 m²

== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Entreprisen]]</text>
      <sha1>mb1ad9kc7rpfwogm79hmyx02rn2ug5z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Claudius Dornier</title>
    <ns>0</ns>
    <id>36707</id>
    <revision>
      <id>2676609</id>
      <parentid>2578657</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T11:19:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>....</comment>
      <origin>2676609</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1360" sha1="7m5hfjfpagosewbu5tn4c12hrznufd8" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De '''Claude (Claudius) Dornier''', gebuer de [[14. Mee]] [[1884]] zu [[Kempten]] am [[Allgäu]], a gestuerwen de [[5. Dezember]] [[1969]] zu [[Zug]] an der [[Schwäiz]], war en däitsche Fligerconstructeur.

De Claude Dornier huet 1914 zu [[Friedrichshafen]] eng Fligerfabrik opgerriicht an där hie virun allem de Ganzmetallbau weiderëntwéckelt huet. Säi Spezialgebitt war d'Konstruktioun vu sougenannte ''Fluchbooter'', deenen hire Kierper wéi e Boot ausgesinn huet a schwamme konnt. Sou huet hien 1922 de ''Wal'' gebaut an duerno de ''Superwal'', dee schonn zwéi Motoren hat, an deen hie fir Fuerschungsflich an am Postfluchverkéier iwwer de Südatlantik agesat huet.

1928 huet den Dornier d'''Do X'' gebaut, déi 12 Motoren hat a maximal 170 Passagéier transportéieren, a bis 3600&amp;nbsp;km wäit fléie konnt. Dëse Fliger gouf mat engem Fluch ronderëm d'Welt bekannt a gouf zum Virbild fir déi grouss Fligeren, déi méi spéit gebaut goufen.
==Gielercher==
*[[File:GER Bundesverdienstkreuz 5 GrVK Stern.svg|60px]] [[Bundesverdienstkreuz|Grosses Vedienstkreuz mit Stern]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Claude Dornier}}
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Dornier Claudius}}
[[Kategorie:Gebuer 1884]]
[[Kategorie:Däitsch Ingenieuren]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1969]]
[[Kategorie:Grosses Bundesverdienstkreuz mit Stern]]</text>
      <sha1>7m5hfjfpagosewbu5tn4c12hrznufd8</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676610</id>
      <parentid>2676609</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T11:20:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>....</comment>
      <origin>2676610</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1358" sha1="h8xbhm8za6n1vz9n4qxzblzlm6ryguv" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De '''Claude (Claudius) Dornier''', gebuer de [[14. Mee]] [[1884]] zu [[Kempten]] am [[Allgäu]], a gestuerwen de [[5. Dezember]] [[1969]] zu [[Zug]] an der [[Schwäiz]], war en däitsche Fligerconstructeur.

De Claude Dornier huet 1914 zu [[Friedrichshafen]] eng Fligerfabrik opgerriicht an där hie virun allem de Ganzmetallbau weiderëntwéckelt huet. Säi Spezialgebitt war d'Konstruktioun vu sougenannte ''Fluchbooter'', deenen hire Kierper wéi e Boot ausgesinn huet a schwamme konnt. Sou huet hien 1922 de ''Wal'' gebaut an duerno de ''Superwal'', dee schonn zwéi Motoren hat, an deen hie fir Fuerschungsflich an am Postfluchverkéier iwwer de Südatlantik agesat huet.

1928 huet den Dornier d'''Do X'' gebaut, déi 12 Motoren hat a maximal 170 Passagéier transportéieren, a bis 3600&amp;nbsp;km wäit fléie konnt. Dëse Fliger gouf mat engem Fluch ronderëm d'Welt bekannt a gouf d'Virbild fir déi grouss Fligeren, déi méi spéit gebaut goufen.
==Gielercher==
*[[File:GER Bundesverdienstkreuz 5 GrVK Stern.svg|60px]] [[Bundesverdienstkreuz|Grosses Vedienstkreuz mit Stern]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Claude Dornier}}
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Dornier Claudius}}
[[Kategorie:Gebuer 1884]]
[[Kategorie:Däitsch Ingenieuren]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1969]]
[[Kategorie:Grosses Bundesverdienstkreuz mit Stern]]</text>
      <sha1>h8xbhm8za6n1vz9n4qxzblzlm6ryguv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>FC Victoria Rouspert</title>
    <ns>0</ns>
    <id>37645</id>
    <revision>
      <id>2676562</id>
      <parentid>2520749</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T01:06:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2676562</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4566" sha1="n7vbnit1onybfwh6z60psa73e638zxu" xml:space="preserve">{{Infobox Foussballclub
 | Numm = Victoria Rouspert
 | Logo = [[Fichier:Victoria Rosport.png|Victoria Rouspert]]
 | Offiziellen Numm = Football Club&lt;br&gt;Victoria Rosport
 | Spëtznumm = 
 | Grënnung = [[1. Oktober]] [[1928]]
 | Veräinsfaarwen = Rout-Wäiss
 | Opgeléist = 
 | Stadion = [[Party-Rent-Arena]],&lt;br&gt;[[Rouspert]]
 | Plazen = 1 500
 | President = Jean-Paul Kolbusch
 | Trainer = [[Martin Forkel]]
 | Aktuelle Championnat = [[Foussball Nationaldivisioun|BGL-Ligue]]
 | Saison = 2023/24
 | Positioun = 7.

 | pattern_la1=_redshoulders|pattern_b1=|pattern_ra1=_redshoulders|
 leftarm1=FF0000|body1=FF0000|rightarm1=FF0000|shorts1=FF0000|socks1=FF0000|
 pattern_la2=|pattern_b2=|pattern_ra2=|
 leftarm2=FFFFFF|body2=FFFFFF|rightarm2=FFFFFF|shorts2=FFFFFF|socks2=FFFFFF|
}}

Den '''FC Victoria Rouspert''' (offiziell ''F.C. Victoria Rosport'') ass e lëtzebuergesche Foussballclub vu [[Rouspert]]. De Veräi gouf den 1. Oktober 1928 gegrënnt an ass am Februar 1930 Member bei der [[Fédération luxembourgeoise de football|Foussballfederatioun]] ginn. Nieft zwou Seniorsekippen an de Jugendekippen huet Victoria zanter der Saison 2006/07 och eng Dammenekipp.

== Terraine vum Veräin ==

D'éischt Seniorsekipp spillt hir Championnatsmatcher zu Rouspert an der Party-Rent-Arena. Och zu Rouspert, mä net fir d'Championnat zougelooss ass en zweeten, klengen Trainingsterrain mat syntheeteschem Wues (Dimensiounen: 60x40 Meter).

En drëtten, vun der FLF unerkannten Terrain, läit baussent der Grenz zu [[Godendorf]] an der [[Däitschland|däitscher]] Nopeschgemeng vu Rouspert, [[Ralingen]]. D'''Internationales Sport-, Kultur- und Freizeitzentrum Ralingen-Rosport'' ass e Gemeinschaftsprojet vu Victoria Rouspert an der [[Spielgemeinschaft Sauertal Ralingen]].

== Éischt Seniorsekipp ==

D'éischt Ekipp ass 1986/87 an d'[[Foussball Éierepromotioun|Éierepromotioun]] gestigen. Rouspert ass bis ewell dräimol, 1991/92, 1993/94 an 1998/99 an d'éischt Divisioun zeréckgefall, huet et awer all Kéier nees fäerdeg bruecht d'Saison drop direkt erëm ze klammen.

Zanter 2002/03 spillt Victoria an der [[Foussball Nationaldivisioun|Nationaldivisioun]]. Trainer ass den [[Däitschland|däitschen]] Ex-Profi [[Rainer Brinsa]], deen 2006/07 scho seng 14. Saison zu Rouspert war. 2006/07 huet Rouspert als drëttleschten an der Nationaldivisioun missen e Barragematch géint den drëttplazéierten aus der Éierepromotioun, d'[[CS Fola Esch|Fola Esch]] spillen, konnt sech do awer mat 2-0 duerchsetzen a bleift domat an der ieweschter Divisioun.

[[Fichier:Victoria Rosport UI-Cup Squad 2005.jpg|thumb|250px|De Rousperter Kader 2005/06 am Stadion zu Göteborg]]
=== Europäesch Kompetitiounen ===

An der Saison 2004/05 huet Rouspert sech mat enger véierter Plaz am Championnat fir d'éischt Kéier an der Veräinsgeschicht fir eng europäesch Clubkompetitioun kënne qualifizéieren. Am [[Intertoto-Cup]] (och UI-Cup) gouf Victoria géint de [[Schweden|schweedesche]] Champion vu [[Göteborg]] geloust an huet sech mat engem 1-2 doheem an engem 1-3 auswäerts relativ gutt aus der Affär gezunn.

{| {{prettytable}}
|- bgcolor=&quot;#DFDFDF&quot;
! Saison
! Kompetitioun
! Ronn
! Land
! Club
! Resultat
|-
|2005/06
|[[UI Cup]]
|1R
|[[Fichier:Flag of Sweden.svg|20px]] 
|[[IFK Göteborg]]
|1-2, 1-3
|- 
|}
{{small|* 1R = Éischt Ronn}}

== Dammenekipp ==

{| class=&quot;toccolours&quot; style=&quot;float: left; clear: both; margin: 0 1em 0.5em 0; font-size: 90%; text-align:left;&quot;
|-
|class=&quot;toccolours&quot; style=&quot;padding: 0; background: #ffffff; text-align: center;&quot;|
{| style=&quot;width:100%; text-align:center;&quot;
|{{Football kit |
 pattern_la =_redshoulders |
 pattern_b = |
 pattern_ra =_redshoulders |
 leftarm = FF0000|
 body = FF0000 |
 rightarm = FF0000 |
 shorts = ff0000 |
 socks = ff0000 |
 title = Éischt Uniform&lt;br&gt; Dammenekipp |
}}
|}
|}
D'Dammenekipp vu Rouspert huet 2006/07 hir éischt Saison am [[Lëtzebuergescht Dammefoussballchampionnat|lëtzebuergesche Dammechampionnat]] gespillt. Trainer war de Claude Bermes. Zanter 2008 ass de Claude Grünewald neien Trainer vun den Dammen.

&lt;div style=&quot;clear:both;&quot;&gt;&lt;/div&gt;

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Victoria Rosport|Victoria Rouspert}}
* {{de}} [https://web.archive.org/web/20080428131001/http://www.fcvictoriarosport.lu/ Offiziell Websäit vu Victoria Rouspert]
{{Navigatioun lëtzebuergesch Foussballnationaldivisioun}}
&lt;div style=&quot;clear:both;&quot;&gt;&lt;/div&gt;

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Foussballclibb|Rouspert]]
[[Kategorie:Gemeng Rouspert-Mompech]]
[[Kategorie:Veräiner an der lëtzebuergescher Foussballnationaldivisioun]]</text>
      <sha1>n7vbnit1onybfwh6z60psa73e638zxu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Atert-Lycée</title>
    <ns>0</ns>
    <id>43255</id>
    <revision>
      <id>2676533</id>
      <parentid>2627153</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T19:11:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Logo */ + Komma [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]]</comment>
      <origin>2676533</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2521" sha1="64engkitybt8qiod1cyprynfkaxrfj5" xml:space="preserve">{{Skizz}}
{{Infobox Schoul}}
Den '''Atert-Lycée''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Secondaireschoulen zu Lëtzebuerg|Secondairesschoul]] mat engem [[Internat]] zu [[Réiden op der Atert]], déi am September 2008 mam Schoulbetrib ugefaangen huet.

== Logo ==
De [[Logo]] vum Atert-Lycée gouf de [[17. Juli]] [[2006]] der Ministesch [[Mady Delvaux-Stehres]] virgestallt. E staamt vum Daniel Pannacci an e weist d'Buschtawen ALR, duerch déi e bloe Stréch geet, deen d'[[Atert (Baach)|Atert]] duerstellt.

== Historique ==
De [[24. Januar]] [[2004]] ([[Gesetz]] vum [[12. Januar]] 2004&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2004/01/12/n1/jo|Titel=Loi du 12 janvier 2004 portant création d'un établissement d'enseignement secondaire technique à Redange-sur-Attert|Gekuckt=19.09.2022|Datum=12.01.2004|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;) gouf e Lycée mat Internat zu [[Réiden op der Atert]] an d'Liewe geruff. Dëse krut duerch ''[[Groussherzoglecht Reglement|Règlement grand-ducal]]'' vum [[28. Januar]] [[2006]] den Numm &quot;Atert-Lycée&quot;&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2006/01/28/n2/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 28 janvier 2006 portant dénomination de l'établissement d'enseignement secondaire technique à Redange-sur-Attert|Gekuckt=19.09.2022|Datum=28.01.2006|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Fir d'Rentrée 2017 gouf de 4. Fligel (N) a Betrib geholl.

== Direkter ==
* 2004 - 2020: Claude Boever
* zanter 2020: Jeff Kohnen

== Internat ==
Nieft dem Lycée gëtt et en Internat mat 40 Duebel- an 20 Eenzelzëmmer.

== Kuckt och ==
* [[Secondaireschoulen zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Atert Lycée|{{PAGENAME}}}}
* [https://web.archive.org/web/20131221020814/http://www2.alr.lu/ Websäit vum Atert-Lycée]
* [https://web.archive.org/web/20130702004043/http://theater.alr.lu/ Websäit vum ALR-Theater]
* [https://web.archive.org/web/20180802064840/https://media.alr.lu/ ALR Media-Site]
&lt;!--* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/2004/0032001/0032001.pdf#page=3 D'Gesetz vum 12. Januar 2004 iwwer d'Kreatioun vun engem Lycée zu Réiden op der Atert]
* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/2006/0200802/0200802.pdf#page=3 Groussherzoglecht Reglement vum 28. Januar 2006 iwwer d'Bezeechnung fir déi technesch Secondaire-Schoul zu Réiden op der Atert] | steet bei de Referenzen --&gt;
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Schoulen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gemeng Réiden op der Atert]]</text>
      <sha1>64engkitybt8qiod1cyprynfkaxrfj5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676534</id>
      <parentid>2676533</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T19:12:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Historique */  [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]]</comment>
      <origin>2676534</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2525" sha1="sj192nxcrl97omuelusxjsjbh7trnre" xml:space="preserve">{{Skizz}}
{{Infobox Schoul}}
Den '''Atert-Lycée''' ass eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Secondaireschoulen zu Lëtzebuerg|Secondairesschoul]] mat engem [[Internat]] zu [[Réiden op der Atert]], déi am September 2008 mam Schoulbetrib ugefaangen huet.

== Logo ==
De [[Logo]] vum Atert-Lycée gouf de [[17. Juli]] [[2006]] der Ministesch [[Mady Delvaux-Stehres]] virgestallt. E staamt vum Daniel Pannacci an e weist d'Buschtawen ALR, duerch déi e bloe Stréch geet, deen d'[[Atert (Baach)|Atert]] duerstellt.

== Historique ==
De [[24. Januar]] [[2004]] ([[Gesetz]] vum [[12. Januar]] 2004&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2004/01/12/n1/jo|Titel=Loi du 12 janvier 2004 portant création d'un établissement d'enseignement secondaire technique à Redange-sur-Attert|Gekuckt=19.09.2022|Datum=12.01.2004|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;) gouf e Lycée mat Internat zu [[Réiden op der Atert]] an d'Liewe geruff. Dëse krut duerch ''[[Groussherzoglecht Reglement|Règlement grand-ducal]]'' vum [[28. Januar]] [[2006]] den Numm „Atert-Lycée“&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2006/01/28/n2/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 28 janvier 2006 portant dénomination de l'établissement d'enseignement secondaire technique à Redange-sur-Attert|Gekuckt=19.09.2022|Datum=28.01.2006|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Fir d'Rentrée 2017 gouf de 4. Fligel (N) a Betrib geholl.

== Direkter ==
* 2004 - 2020: Claude Boever
* zanter 2020: Jeff Kohnen

== Internat ==
Nieft dem Lycée gëtt et en Internat mat 40 Duebel- an 20 Eenzelzëmmer.

== Kuckt och ==
* [[Secondaireschoulen zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Atert Lycée|{{PAGENAME}}}}
* [https://web.archive.org/web/20131221020814/http://www2.alr.lu/ Websäit vum Atert-Lycée]
* [https://web.archive.org/web/20130702004043/http://theater.alr.lu/ Websäit vum ALR-Theater]
* [https://web.archive.org/web/20180802064840/https://media.alr.lu/ ALR Media-Site]
&lt;!--* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/2004/0032001/0032001.pdf#page=3 D'Gesetz vum 12. Januar 2004 iwwer d'Kreatioun vun engem Lycée zu Réiden op der Atert]
* [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/2006/0200802/0200802.pdf#page=3 Groussherzoglecht Reglement vum 28. Januar 2006 iwwer d'Bezeechnung fir déi technesch Secondaire-Schoul zu Réiden op der Atert] | steet bei de Referenzen --&gt;
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Schoulen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gemeng Réiden op der Atert]]</text>
      <sha1>sj192nxcrl97omuelusxjsjbh7trnre</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Schabloun:RIP</title>
    <ns>10</ns>
    <id>44169</id>
    <revision>
      <id>2676489</id>
      <parentid>2673546</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T14:59:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Georg Baselitz</comment>
      <origin>2676489</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="857" sha1="7de28h8uq8yt0knv5fp98wn5wox5erm" xml:space="preserve">&lt;!-- No Méiglechkeet net méi wéi 4-5 Zeilen, jee no Héicht vun der Foto (130px de breede Wee, 100px den héije Wee)  --- Setzt wa méiglech den Numm beim Datum a Joer vum Gebuerts- an Doudesdag bäi!--&gt; [[Fichier:Georg Baselitz by Erling Mandelmann.jpg|130px|right|Georg Baselitz (2010)]]
* [[30. Abrëll]]: '''[[Georg Baselitz]]''', däitsch-éisträichesche Moler a Sculpteur.
* [[17. Abrëll]]: [[Nathalie Baye]], franséisch Schauspillerin.
* {{8. Abrëll}}: [[Mario Adorf]], däitsche Schauspiller an Auteur.
* {{6. Abrëll}}: [[René Daubenfeld]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* {{3. Abrëll}}: [[Michele Massimo Tarantini]], italieenesche Filmregisseur.
{{Small|[[2026#Gestuerwen|Éischter am Joer]]  -}} [http://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Schabloun:RIP&amp;action=edit {{Small|änneren}}]
&lt;noinclude&gt;[[Kategorie:Haaptsäit]]&lt;noinclude /&gt;</text>
      <sha1>7de28h8uq8yt0knv5fp98wn5wox5erm</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lycée Mathias-Adam</title>
    <ns>0</ns>
    <id>44522</id>
    <revision>
      <id>2676535</id>
      <parentid>2576128</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T19:22:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Historique */  [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]]</comment>
      <origin>2676535</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4142" sha1="4tqqm2dxw6jgmd4s8bv9ulqdqg2xuzv" xml:space="preserve">{{Infobox Schoul
| Bild = LTMA01.jpg
| Bildtext = Den LMA am Oktober 2008
| Leedung = Pascal Marin
}}
De '''Lycée Mathias-Adam''', kuerz '''LMA''' oder '''LyMA''', ass eng ëffentlech [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Secondaire (Lëtzebuerg)|Secondairesschoul]] zu [[Rolleng (Péiteng)|Rolleng]] an der [[Gemeng Péiteng]]. Se huet nach eng Annex am Gebai „Jenker“ zu Déifferdeng.

D'Schoul ass nom lëtzebuergesche [[Pedagogik|Pedagog]] [[Mathias Adam]] ([[1850]] - [[1936]]) genannt.

== Historique ==
Op Basis vum Gesetz vum [[16. August]] [[1965]] iwwer d'Schafe vum ''Enseignement moyen'' zu Lëtzebuerg&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1965/08/16/n5/jo|Titel=Loi du 16 août 1965 portant création de l'enseignement moyen|Gekuckt=30.09.2022|Datum=16.08.1965|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, gouf duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum [[27. Mee]] [[1966]] de ''Collège d'enseignement moyen'' zu Péiteng an d'Liewe geruff&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/1966/05/27/n4/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 27 mai 1966 portant création d'un Collège d'enseignement moyen à Pétange|Gekuckt=30.09.2022|Datum=27.05.1966|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

1979 kënnt en neit Gesetz iwwer d'Organisatioun vun der Beruffsausbildung an den technesche Secondairesschoulen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1979/05/21/n1/jo|Titel=Loi du 21 mai 1979 portant 1. organisation de la formation professionnelle et de l'enseignement secondaire technique 2. organisation de la formation professionnelle continue.|Gekuckt=29.09.2022|Datum=21.05.1979|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Doduerch gëtt d'Mëttelschoul (''enseignement moyen'') ofgeschaaft. Duerch d'groussherzoglecht Reglement vum [[9. Oktober]] [[1979]] gouf d'Schoul e [[Lycée technique]] a krut den Numm « Lycée technique Mathias Adam ».

Den 30. November 2020 krut d'Schoul mam groussherzogleche Reglement vum 30. November 2020 den neien Numm „Lycée Mathias-Adam“&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://legilux.public.lu//eli/etat/leg/rgd/2020/11/30/a974/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 30 novembre 2020 modifiant le règlement grand-ducal modifié du 13 juillet 1979 transformant l'Institut d'enseignement agricole, l'École des Arts et Métiers, l'École Professionnelle de l'État à Esch-sur-Alzette, le Centre d'enseignement professionnel de Diekirch (École Hôtelière), le Collège d'enseignement moyen et professionnel de l'Est, le Collège d'enseignement moyen de Pétange, le Collège d'enseignement moyen et professionnel de Dudelange, l'École de Commerce et de Gestion en lycées techniques et leur octroyant des dénominations particulières. - Legilux|Gekuckt=10.12.2020|Datum=30.11.2020|Wierk=|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

D'[[Regierung Juncker-Polfer|Regierung]] krut duerch d'Gesetz vum [[27. Mee]] [[2002]] d'Erlabnes fir en neit Gebai fir de Lycée zu [[Rolleng (Péiteng)|Rolleng]]&lt;ref&gt;D'Sektioun B vu Péiteng ass Rolleng&lt;/ref&gt; ze bauen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2002/05/27/n2/jo|Titel=Loi du 27 mai 2002 autorisant le Gouvernement à construire un nouveau bâtiment pour le Lycée technique Mathias Adam de Pétange y compris l'aménagement des alentours|Gekuckt=30.09.2022|Datum=27.05.2002|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. De Budget war op knapp 107 Milliounen [[Euro]] festgeluecht. Den éischte Spuetestéch fir dat Gebai gouf den [[9. Februar]] [[2004]] a Presenz vun der [[Educatiounsministère|Erzéiungsministesch]] [[Anne Brasseur]] an der [[Ministère de la Mobilité et des Travaux publics|Bauteministesch]] [[Erna Hennicot-Schoepges]] gemaach. De [[17. September]] [[2008]] konnten déi éischt Schüler an dat neit Gebai anzéien.

== Direkteren ==
* [[Cornel Meder]]
* Léon Beffort
* Edgar Muller
* Pascal Marin

== Kuckt och ==
* [[Secondairesschoulen zu Lëtzebuerg]]
== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20081003015425/http://www.ltma.lu/ Websäit vum Lycée technique Mathias Adam]
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Schoulen zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>4tqqm2dxw6jgmd4s8bv9ulqdqg2xuzv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676536</id>
      <parentid>2676535</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T19:22:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Historique */  [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]]</comment>
      <origin>2676536</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4142" sha1="gi8jwmynjxinbjkuny0ugk8z7c3xie8" xml:space="preserve">{{Infobox Schoul
| Bild = LTMA01.jpg
| Bildtext = Den LMA am Oktober 2008
| Leedung = Pascal Marin
}}
De '''Lycée Mathias-Adam''', kuerz '''LMA''' oder '''LyMA''', ass eng ëffentlech [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Secondaire (Lëtzebuerg)|Secondairesschoul]] zu [[Rolleng (Péiteng)|Rolleng]] an der [[Gemeng Péiteng]]. Se huet nach eng Annex am Gebai „Jenker“ zu Déifferdeng.

D'Schoul ass nom lëtzebuergesche [[Pedagogik|Pedagog]] [[Mathias Adam]] ([[1850]] - [[1936]]) genannt.

== Historique ==
Op Basis vum Gesetz vum [[16. August]] [[1965]] iwwer d'Schafe vum ''Enseignement moyen'' zu Lëtzebuerg&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1965/08/16/n5/jo|Titel=Loi du 16 août 1965 portant création de l'enseignement moyen|Gekuckt=30.09.2022|Datum=16.08.1965|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, gouf duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum [[27. Mee]] [[1966]] de ''Collège d'enseignement moyen'' zu Péiteng an d'Liewe geruff&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/1966/05/27/n4/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 27 mai 1966 portant création d'un Collège d'enseignement moyen à Pétange|Gekuckt=30.09.2022|Datum=27.05.1966|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

1979 kënnt en neit Gesetz iwwer d'Organisatioun vun der Beruffsausbildung an den technesche Secondairesschoulen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1979/05/21/n1/jo|Titel=Loi du 21 mai 1979 portant 1. organisation de la formation professionnelle et de l'enseignement secondaire technique 2. organisation de la formation professionnelle continue.|Gekuckt=29.09.2022|Datum=21.05.1979|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. Doduerch gëtt d'Mëttelschoul (''enseignement moyen'') ofgeschaaft. Duerch d'groussherzoglecht Reglement vum [[9. Oktober]] [[1979]] gouf d'Schoul e [[Lycée technique]] a krut den Numm „Lycée technique Mathias Adam“.

Den 30. November 2020 krut d'Schoul mam groussherzogleche Reglement vum 30. November 2020 den neien Numm „Lycée Mathias-Adam“&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://legilux.public.lu//eli/etat/leg/rgd/2020/11/30/a974/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 30 novembre 2020 modifiant le règlement grand-ducal modifié du 13 juillet 1979 transformant l'Institut d'enseignement agricole, l'École des Arts et Métiers, l'École Professionnelle de l'État à Esch-sur-Alzette, le Centre d'enseignement professionnel de Diekirch (École Hôtelière), le Collège d'enseignement moyen et professionnel de l'Est, le Collège d'enseignement moyen de Pétange, le Collège d'enseignement moyen et professionnel de Dudelange, l'École de Commerce et de Gestion en lycées techniques et leur octroyant des dénominations particulières. - Legilux|Gekuckt=10.12.2020|Datum=30.11.2020|Wierk=|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

D'[[Regierung Juncker-Polfer|Regierung]] krut duerch d'Gesetz vum [[27. Mee]] [[2002]] d'Erlabnes fir en neit Gebai fir de Lycée zu [[Rolleng (Péiteng)|Rolleng]]&lt;ref&gt;D'Sektioun B vu Péiteng ass Rolleng&lt;/ref&gt; ze bauen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2002/05/27/n2/jo|Titel=Loi du 27 mai 2002 autorisant le Gouvernement à construire un nouveau bâtiment pour le Lycée technique Mathias Adam de Pétange y compris l'aménagement des alentours|Gekuckt=30.09.2022|Datum=27.05.2002|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;. De Budget war op knapp 107 Milliounen [[Euro]] festgeluecht. Den éischte Spuetestéch fir dat Gebai gouf den [[9. Februar]] [[2004]] a Presenz vun der [[Educatiounsministère|Erzéiungsministesch]] [[Anne Brasseur]] an der [[Ministère de la Mobilité et des Travaux publics|Bauteministesch]] [[Erna Hennicot-Schoepges]] gemaach. De [[17. September]] [[2008]] konnten déi éischt Schüler an dat neit Gebai anzéien.

== Direkteren ==
* [[Cornel Meder]]
* Léon Beffort
* Edgar Muller
* Pascal Marin

== Kuckt och ==
* [[Secondairesschoulen zu Lëtzebuerg]]
== Um Spaweck ==
* [https://web.archive.org/web/20081003015425/http://www.ltma.lu/ Websäit vum Lycée technique Mathias Adam]
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Schoulen zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>gi8jwmynjxinbjkuny0ugk8z7c3xie8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Haaptsäit/WDS-Spënnchen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>45363</id>
    <revision>
      <id>2676551</id>
      <parentid>2676433</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:00:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Wousst Dir schonn datt… */</comment>
      <origin>2676551</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17884" sha1="8bvliejv0lzko7cwzsu0l25wcdz2cys" xml:space="preserve">{|
|bgcolor=#FFFFEE|
&lt;br&gt;'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&amp;nbsp;x&amp;nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn.

Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi dann déi aktuell ersetzen oder [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]].

Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikle stinn oder erkläert ginn.
|}
----

== Wousst Dir schonn datt… ==
* ... et en Atlas gëtt an deem [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessen-Aarten repertoriéiert]] sinn, déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen?
* ... en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war?
* ... déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf?
* ... nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen?
* ... den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass?
* ... den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der  [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit?
* ... een um  &quot;[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]&quot; sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum?
* ... de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war?
* ... dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberence Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut?
* ... bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren?
* ... [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass?
* ... den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis de Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht?
* ... bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen?
* ... d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf,  déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? 
* ... dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn?
* ... e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf?
* ... déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war?
* ... d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war?
* ... ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt?
* ... d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: Sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass?
* ... dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? 
* .. wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'', d'Hymn vun de Groussherzoge vu Lëtzebuerg, säin eegene Wee gaangen ass?
* ... de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier?
* ... dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]?
* ...  d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass?
* ... de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass?
* ... 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn?
* ... iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf?
* ... [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war?
* ... den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf?
* ... et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf?
* ... den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat?
* ... deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf?
* ... dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen?
* ... d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen?
* ... d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf?
* ... d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert?
* ... wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen?
* ... op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn?
* ... de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war?
* … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit?
* .., ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren?
* … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf?
* ... den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''&quot;erstaunleche Publikumserfolleg&quot;'' war, absënns ënnert de ''&quot;virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' &quot;''? 
* … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf?
* ... déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum?
* … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass?
* … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt?
* … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet?
* … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren?
* … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen?
* … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet?
* … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn?
* … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut&lt;!-- Stand 2023--&gt; just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält?
* … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]]  erënnert?
[[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] 
* … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren?
* … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass?
* … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?&lt;!-- Stand Nov. 2022--&gt;
* … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf?
* … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn?
* … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf?
* … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]?
* … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf?
* ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt?
* … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen?
* … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? 
* … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt?
* … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass?
* … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt?
* … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war?
* … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll?
* … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung?
* … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&amp;nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet?
* … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass?
* … datt et zu Lëtzebuerg eng [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]?

===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''===

* ... dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf?
* ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren?
* ... [[Uewerkuer]] an engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] veréiwegt gouf (''Oberkorn (It's a Small Town)''), nodeems déi 1982 do an enger Disco opgetruede war?
* … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]])
* … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt?
* … an Däitschland zwéi Beem – d&lt;nowiki&gt;'&lt;/nowiki&gt;''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn?
* … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet?
* … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn?
* … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]?
* … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf.
* … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn?
* … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war?
*… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? 
* … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn?
* … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war?
* … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit?
* … De Markennumm [[Elle &amp; Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt.
* … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat?
* … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war?
* … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf?
* … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war?
* … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen?
* … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]?
* … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? 
* … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees?
* … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war?
* … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat?
* … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn?
* … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen?
* … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen. 
[[Kategorie:WDS]]</text>
      <sha1>8bvliejv0lzko7cwzsu0l25wcdz2cys</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Vicco von Bülow</title>
    <ns>0</ns>
    <id>46284</id>
    <revision>
      <id>2676607</id>
      <parentid>2593332</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T11:09:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Um Spaweck */  ...</comment>
      <origin>2676607</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5262" sha1="h2f0km5bfpftc3pd4k663p7wmtggvqc" xml:space="preserve">{{skizz}}{{Infobox Biographie}}
De '''Loriot''', gebuer den [[12. November]] [[1923]] zu [[Brandenburg an der Havel]] als '''Bernhard Victor Christoph-Carl von Bülow''', kuerz '''Vicco von Bülow''', a gestuerwen den [[22. August]] [[2011]] zu [[Münsing|Ammerland am Starnberger See]], war en [[Däitschland|däitsche]] Komediant, Zeechner, Schrëftsteller, [[Schauspiller]], a Regisseur.

==Liewen==
{{Kapitel Info feelt}}
[[Fichier:Wappen-Bülow.jpg|thumb|200px|De Familljewope mat der Goldmärel am Plommewësch]]
Hien huet an der Lescht zu [[Münsing]] um [[Starnberger See]] gelieft. De Kënschtlernumm '''Loriot''', e [[Pseudonym]], ass de [[franséisch]]en Numm fir d'[[Goldmärel]] (Oriolus oriolus), d'Wopendéier vun der Famill von Bülow.

==Wierk==
{{Kapitel Info feelt}}

=== Bicher ===
* ''Reinhold Das Nashorn''. Diogenes, Zürich 1954
* ''Auf den Hund gekommen''. Diogenes, Zürich 1954, ISBN 3-257-51001-2
* ''Unentbehrlicher Ratgeber für das Benehmen in feiner Gesellschaft''. Bärmeier &amp; Nikel, Frankfurt a. M. 1955
* ''Glücklich auf den Leim gegangen''. Bärmeier &amp; Nikel, Frankfurt a. M. 1956
* ''Wie wird man reich, schlank und prominent?''. Bärmeier &amp; Nikel, Frankfurt a. M. 1956
* ''Wie gewinnt man eine Wahl?''. Bärmeier &amp; Nikel, Frankfurt a. M. 1957
* ''Der gute Ton''. Diogenes, Zürich 1957, ISBN 3-257-51009-8
* ''Der Weg zum Erfolg''. Diogenes, Zürich 1958, ISBN 3-257-51012-8
* ''Wahre Geschichten erlogen von Loriot''. Diogenes, Zürich 1959, ISBN 3-257-51011-X
* ''Für den Fall...''. Diogenes, Zürich 1960, ISBN 3-257-51002-0
* ''Umgang mit Tieren''. Diogenes, Zürich 1962, ISBN 3-257-51010-1
* ''Nimm's leicht''. Diogenes, Zürich 1962, ISBN 3-257-51007-1
* ''Loriots Wegweiser zum Erfolg''. Ullstein, Frankfurt a. M. 1963
* ''Der gute Geschmack''. Diogenes, Zürich 1964, ISBN 3-257-51003-9
* ''Neue Lebenskunst in Wort und Bild''. Diogenes, Zürich 1966, ISBN 3-257-51005-5
* ''Loriots großer Ratgeber''. Diogenes, Zürich 1968, ISBN 3-257-01648-4
* ''Loriots Tagebuch''. Diogenes, Zürich 1970, ISBN 3-257-20114-1
* ''Loriots kleine Prosa''. Diogenes, Zürich 1971, ISBN 3-257-20013-7
* ''Loriots kleiner Ratgeber''. Diogenes, Zürich 1971, ISBN 3-257-20161-3
* ''Loriots Wum und Wendelin''. Diogenes, Zürich 1977, ISBN 3-257-00963-1
* ''Loriots Mini-Ratgeber''. Diogenes, Zürich 1980, ISBN 3-257-79024-4
* ''Die Ehe für Anfängerinnen''. Diogenes, Zürich 1981, ISBN 3-257-00676-4
* ''Loriots dramatische Werke''. Diogenes, Zürich 1981, ISBN 3-257-01650-6
* ''Möpse und Menschen''. Diogenes, Zürich 1983, ISBN 3-257-01653-0
* ''Szenen einer Ehe''. Diogenes, Zürich 1986, ISBN 3-257-51008-X
* ''Loriots kleines Tierleben von B bis Z''. Diogenes, Zürich 1986, ISBN 3-257-79025-2
* ''Loriot''. Diogenes, Zürich 1988, ISBN 3-257-02045-7
* ''Loriots Ödipussi''. Diogenes, Zürich 1988, ISBN 3-257-01762-6
* ''Pappa ante portas''. Diogenes, Zürich 1991, ISBN 3-257-01886-X
* ''Herren im Bad''. Diogenes, Zürich 1997, ISBN 3-257-02060-0
* ''Enkel für Anfänger''. Diogenes, Zürich 1998, ISBN 3-257-00794-9
* ''Große Deutsche''. Diogenes, Zürich 1998, ISBN 3-257-02067-8
* ''Gesammelte Prosa''. 2006. Diogenes Verlag, Zürich. 752 Seiten. ISBN 3-257-06481-0

===Filmographie===
==== als Regisseur (Kino)====
* ''[[Ödipussi]]'' (1988) mam [[Evelyn Hamann]] a [[Katharina Brauren]]
* ''[[Pappa ante Portas]]'' (1991) mam [[Evelyn Hamann]] an [[Irm Hermann]]
==== als Schauspiller (Kino)====
* Friedrich Schiller - Triumph eines Genies (1940) vum [[Herbert Maisch]] mam [[Horst Caspar]] an [[Hannelore Schroth]]
* ''[[Haie und kleine Fische]]'' (1957) vum [[Frank Wisbar]] mam [[Hansjörg Felmy]] a [[Sabine Bethmann]]
* ''[[Die Brücke (Film 1959)|Die Brücke]]'' (1959) vum [[Bernhard Wicki]] mam [[Fritz Wepper]] a [[Michael Hinz]]
* ''[[Das Wunder des Malachias]]'' (1961) vum Bernhard Wicki mam [[Horst Bollmann]] a [[Richard Münch]]
* ''[[The Longest Day (Film)|The Longest Day]]'' (1962) vum [[Ken Annakin]], [[Andrew Marton]] a [[Bernhard Wicki]] mam [[Henry Fonda]] an [[John Wayne]]
* ''Wer spinnt denn da, Herr Doktor'' (1982) vum [[Stefan Lukschy]] mam [[Otto Sander]] an [[Hannelore Elsner]]
* ''[[Ödipussi]]'' (1988)
* ''Otto - Der Außerfriesische'' (1989) vum [[Marijan David Vajda]] an [[Otto Waalkes]] mam Otto Waalkes an [[Hans Peter Hallwachs]]
* ''[[Pappa ante Portas]]'' (1991)

==Gielercher==
*[[File:GER Bundesverdienstkreuz 5 GrVK Stern.svg|60px]] [[Bundesverdienstkreuz|Grosses Vedienstkreuz mit Stern]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* {{Wikiquote|:de:Loriot|Loriot}}
* [http://www.loriot.de/ Offiziell Säit vum Loriot]
* [https://web.archive.org/web/20110225145025/http://www.kabarettlive.de/loriot.htm Portrait vum Loriot]
* [https://web.archive.org/web/20110210194412/http://www.presse-archiv.uni-wuppertal.de/archiv/mitteilungen/2001/LoriotLadatio.html Laudatio op de Loriot beim Iwwerreeche vum Dokter honoris causa]
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Bulow Vicco von}}
[[Kategorie:Däitsch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Televisiounsschauspiller]]
[[Kategorie:Däitsch Auteuren]]
[[Kategorie:Däitsch Filmregisseuren]]
[[Kategorie:Däitsch Moler]]
[[Kategorie:Gebuer 1923]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2011]]
[[Kategorie:Grosses Bundesverdienstkreuz mit Stern]]</text>
      <sha1>h2f0km5bfpftc3pd4k663p7wmtggvqc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ketty Maus</title>
    <ns>0</ns>
    <id>49956</id>
    <revision>
      <id>2676498</id>
      <parentid>2667521</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:03:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2676498</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1562" sha1="bbikja6jbexevtla9dzkqsjd23mghqk" xml:space="preserve">[[Fichier:KettyMaus1.jpg|thumb|d'&quot;Ketty Maus&quot; aus der éischter Serie]]
[[Fichier:KettyMaus2.jpg|thumb|De Musterpass, deen den 22. August 2006 der lëtzebuergescher Press virgestallt gouf.]]
[[File:Ketty Maus specimen passport 2026.jpg|thumb|Déi &quot;nei&quot; Ketty Maus um 2026er Modell]]
D''''Ketty Maus''', &quot;gebuer&quot; den [[20. Juni]] [[1978]] an der [[Stad Lëtzebuerg]], respektiv den 1. Juni 1991 zu Utopia, ass eng fiktiv Fra, déi op de Mustere vun där éischter an drëtter Serie vu [[lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[biometrie|biometresche]] [[Pass (Dokument)|Päss]] ze gesi war, déi tëscht 2006 an 2015, respektiv vun 2026 un, erauskoumen. Deen Numm ass inspiréiert vun der Haaptfigur am [[Auguste Liesch]] senger Geschicht ''[[D'Maus Ketti]]'' aus dem Joer 1936.

D'Serie vun deene vun 2015 bis 2025 gouf mat engem Musterpass, mat drop der '''Vanessa Spécimen''', gebuer den 9. Mäerz 1993 zu &quot;Utopia&quot;,&lt;ref&gt;[http://www.rtl.lu/letzebuerg/603713.html &quot;Nei Päss vum 16. Februar un.&quot;] rtl.lu, leschten Update: 30.01.2015, 16:14:54.&lt;/ref&gt; virgestallt.

Bei der drëtter Serie huet d'&quot;Ketty Maus&quot; nees de Relais iwwerholl, wann och mat neiem Gesiicht, Gebuertsdatum an neier Gebuertsplaz.&lt;ref&gt;Diana Hoffmann: [https://www.rtl.lu/news/national/vu-mett-mee-u-kennt-den-neie-letzebuerger-pass-311881120 &quot;Vu Mëtt Mee u kënnt den neie Lëtzebuerger Pass&quot;.] rtl.lu, 20.03.2026.&lt;/ref&gt;

Déi zwou Dammen entspriechen hirer däitscher ''Kolleegin'' &quot;Erika Mustermann&quot;.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Fiktiv Figuren|Maus Ketty]]</text>
      <sha1>bbikja6jbexevtla9dzkqsjd23mghqk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Jakob Friedrich Ehrhart</title>
    <ns>0</ns>
    <id>51769</id>
    <revision>
      <id>2676553</id>
      <parentid>2457269</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:04:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Apdikter]] ewechgeholl; [[Kategorie:Schwäizer Apdikter]] derbäigesat</comment>
      <origin>2676553</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1491" sha1="2ifo9o1ujac2su8n9j7lajsv27hhdw8" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De '''Jakob Friedrich Ehrhart''', gebuer de [[4. November]] [[1742]] zu [[Holderbank AG]], an der [[Schwäiz]], a gestuerwen de [[26. Juni]] [[1795]] zu [[Hannover]], war e [[Schwäiz]]er [[Apdikter]] a [[Botaniker]], deen an [[Däitschland]] geschafft huet. Säin offizielle Kuerznumm fir Botaniker ass Ehrh..

Den Ehrhart war vu [[1773]] bis [[1776]] zu [[Uppsala]], wou hie beim [[Carl von Linné]] a sengem Jong, dem [[Carl von Linné Jr.]], geléiert huet. Vu [[1780]] - [[1783]] ass hien am Optrag vun der Regierung duerch d'[[Kurfürstentum Braunschweig-Lüneburg|Kurfürstentum Hannover]] gereest, fir botanesch Studien ze maachen, a gouf duerno Chef vun den ''[[Herrenhäuser Gärten]]'' zu [[Herrenhausen]] bei [[Hannover]].

== Éierentaxon ==
Fir hien ze éieren, krut d'[[Gattung (Biologie)|Planzegattung]] ''[[Ehrharta]]'' aus der Famill vun de [[Séissgrieser]] [[1779]] vum [[Carl Peter Thunberg]] säin Numm.

== Wierker ==
* ''Chloris hanoverana'', 1776
* ''Supplementum systematis vegetabilium, generum et specierum plantarum'', 1781
* ''Beiträge zur Naturkunde, und den damit verwandten Wissenschaften, besonders der Botanik, Chemie, Haus- und Landwirthschaft, Arzneigelahrtheit und Apothekerkunst'', 7 Bänn, 1787 bis 1792

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Jakob Friedrich Ehrhart}}

{{DEFAULTSORT:Ehrhart, Jakob Friedrich}}
[[Kategorie:Schwäizer Botaniker]]
[[Kategorie:Schwäizer Apdikter]]
[[Kategorie:Gebuer 1742]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1795]]</text>
      <sha1>2ifo9o1ujac2su8n9j7lajsv27hhdw8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Minigolf</title>
    <ns>0</ns>
    <id>53796</id>
    <revision>
      <id>2676504</id>
      <parentid>2461234</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:14:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2676504</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="992" sha1="qehsg5bycqbca3nmumaei708we01z39" xml:space="preserve">{{SkizzSport}}
{{Infobox Sportaart}}
[[Fichier:Minigolf Veianen.jpg|thumb|350px|De Minigolf zu [[Veianen]] - 10. Mee 2008]]

'''Minigolf''' ass eng [[Lëscht vu Sportaarten|Sportaart]], déi, wéi den Numm et schonn seet, eng verklengert Variant vum [[Golf (Sport)|Golf]] ass.

Minigolf gëtt wéi de Golf op 18 [[Bëtong]]sbunne gespillt, déi jee 12 m laang a 1,25 m breet sinn.

==Minigolfterrainen zu Lëtzebuerg==

* [[Bäerdref]], um Camping beim Maartbësch;
* [[Beefort]];
* [[Iechternach]], beim [[Iechternacher Séi|Séi]];
* [[Grondhaff]], beim Hotel Brimer;
* [[Klierf]], um Klatzewee;
* [[Fiels]], um Camping &quot;Birkelt&quot;;
* [[Munneref]], am [[Kurpark]];
* [[Réimech]], beim Muselquai;
* [[Stad Lëtzebuerg]], Club “Rou'de Le'w” an der [[Péitruss]];
* [[Veianen]], bei der [[Our (Sauer)|Our]].

[[Fichier:Minigolf Baeerdref.jpg|thumb|left|450px|De Minigolf zu [[Bäerdref]] - 20. Mee 2008]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Sportaarten]]</text>
      <sha1>qehsg5bycqbca3nmumaei708we01z39</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Thermalbad Munneref</title>
    <ns>0</ns>
    <id>56048</id>
    <revision>
      <id>2676565</id>
      <parentid>2660778</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T05:42:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mars1946</username>
        <id>67276</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Historik</comment>
      <origin>2676565</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20795" sha1="sd6yclyt61oguohfukd3tw6x3ey8k0t" xml:space="preserve">{{skizz}}
{{Infobox Entreprise 
| Numm = Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains&lt;br&gt;Thermalbad Munneref
| Logo = 
| Bild = Kurpark Munneref Les thermes entree.jpg
| Bildtext = D'Entrée fir d'Kueristen
| Typ = [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|Ëffentlecht Etablissement]]
| Slogan = 
| Grënnungsdatum = 18.12.1987
| Sëtz = Avenue des Bains&lt;br&gt;L-5601 Munneref
| Leedung = Paul Hammelmann &lt;small&gt;(President CA)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;Pierre Plumer&lt;small&gt; (Direkter)&lt;/small&gt;
| Mataarbechter = 
| Branche = 
| Produit = 
| Ëmsaz = 
| Homepage = [http://www.mondorf.lu/ www.mondorf.lu]
}}
[[Fichier:Kurpark Munneref Al Thermen.jpg|thumb|320px|Vue vum Park op déi al Thermen]]
D''''Thermalbad Munneref''' ass dat eenzegt [[Thermalbad]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] a läit zum gréissten Deel (37,38 ha) um Südostrand vun der Uertschaft [[Munneref]] an der [[Gemeng Munneref|Gemeng mat dem selwechten Numm]] am [[Kanton Réimech]]. E klengen Deel (5,25 ha) vum Domaine läit a [[Frankräich]] an der Gemeng [[Mondorff]] am [[Departement Moselle]]. Am Ganzen huet de Kuerpark eng Fläch vun 42,63 ha.

D'offiziell Bezeechnung vum [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|ëffentlechen Etablissement]] ass '''Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains'''&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1987/12/18/n1/jo|Titel=Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=12.09.2020|Datum=18.12.1987|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, gëtt awer gemenkerhand ënner dem Numm „Mondorf Domaine Thermal“ kommerzialiséiert.

== Geschicht ==
Vun 1841 bis 1846 sinn zu Munneref déi éischt Buerunge vun der Ekipp vum [[Sachsen|sächsesche]] Buermeeschter [[Karl-Gotthelf Kind]] gemaach ginn.

Schonn d'Joer drop, 1847, gouf d'Munnerëffer Thermalbad op Initiativ vum Munnerëffer [[Nottär]] [[Jean-Pierre Ledure]] gegrënnt. Seng Duechter Amélie Ledure war déi éischt Kueristin.

Mam Arrêté royal grand-ducal vum 28. August 1878 krut d'Uertschaft d'Recht fir sech '''Mondorf-les-Bains''' respektiv '''Bad Mondorf''' ze nennen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1878/08/28/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 28 août 1878 par lequel la localité de Mondorf est autorisée à prendre la dénomination de Mondorf-les-bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=07.09.1878|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Mam Gesetz vum 21. Abrëll 1886&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1886/04/21/n1/jo|Titel=Loi du 21 avril 1886 concernant l'acquisition aux frais de l'État de l'établissement thermal et hydrothérapique de Mondorf|Gekuckt=12.09.2020|Datum=21.04.1886|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/9hfjnn/pages/2/articles/DTL43?search=Nouvelles%20officielles Nouvelles officielles] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 24. Abrëll 1886, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/fsfh1w/pages/3/articles/DTL43?search=Mondorf Projet de loi] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 1. Abrëll 1886, Säit 3
&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/zkm1k3/pages/2/articles/DTL55?search=Mondorf Projet de loi] Avis vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 4. Abrëll 1886, Säit 3&lt;/ref&gt; krut d'Regierung d'Recht fir d'Thermalbad vun der [[Société anonyme des bains de Mondorf]] ofzekafen. Déi hat d'Handduch no engem laangen Ënnergank, dee sech zanter dem [[Däitsch-Franséische Krich|1870er Krich]] entwéckelt hat geschmass, wat dozou gefouert hat, datt knapps nach 200 Kueristen d'Joer op Munneref koumen.

D'''Société anonyme des bains de Mondor''f hat virdru scho probéiert e Keefer ze fannen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/58n7c7/pages/3/articles/DTL217?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 4. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/g3g64s/pages/3/articles/DTL203?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/xmw9x8/pages/2/articles/DTL61?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 23. Mee 1885, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7q6n5v/pages/4/articles/DTL186?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Mee 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7z6gc2/pages/4/articles/DTL177?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 12. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/m7n69p/pages/4/articles/DTL199?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 2. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/btjrp2/pages/4/articles/DTL177?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 16. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/r20hmz/pages/5/articles/DTL160?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Juni 1885, Säit 5&lt;/ref&gt;. An der Generalversammlung vum 10. Oktober 1885 sollt decidéiert ginn d'Gesellschaft opzeléisen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/0kt3gj/pages/4/articles/DTL181?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 17. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/jv6b36/pages/4/articles/DTL161?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Well net genuch Aktionären an der Generalversammlung vum 10. Oktober waren, gouf eng nei Generalversammlung fir de 16. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/wpdb2c/pages/4/articles/DTL218?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 19. Oktober 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Och an der Generalversammlung vum 16. November 1885 waren net genuch Aktionären do an et gouf nees eng nei Generalversammlung op den 30. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/91xg8q/pages/4/articles/DTL123?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 24. November 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;.

D'Gesetz vum 18. Dezember 1987 privatiséiert deelweis dat bis dohin staatlecht Thermalbad. Et gëtt en ''Etablissement public de droi''t ''privé'', also gefouert no privatem Recht, a kritt eng komplett nei Orientatioun. Niewent dem traditionellen Thermalismus gëtt de neien ''Domaine Termal'' ergänzt durch e 4-Stären Hotel mat 113 Zëmmeren, engem Fitness-a Sauna Klub vun 1.800 Quadratmeteren, 2 Restauranten an engem Konferenzzenter an der Orangerie am Park. Geleet gëtt dat Ganzt elo vun engem Verwaltungsrot an engem Direkter. D'Aweiung, den 1.Mai 1988, duerch de President vum éischten Verwaltungrot, dem [[Marcel Reimen]], war spektakulär : 28.000 Leit si komm fir dat neit Thermalbad ze gesinn. Dat, well et am Virfeld souwwuel an der Chamber wéi och an der Press eng hefteg Polemik goud wéinst der Reorientatioun vum traditiounsräichen Bad an e modernen weit gefächerten Gesondheetszenter.&lt;ref&gt;{{Cite book|Titel=Mondorf, son passé, son présent, son avenir / Les publications mosellanes /1987/
ISBN 2-919975-06-4}}&lt;/ref&gt;

{{Kapitel Info feelt}}

== D'Thermalquellen ==

Am Kuerpark zu Munneref sinn am Ganzen dräi [[Thermalquell]]e gebuert ginn.

=== Kind-Quell ===
Déi éischt Thermalquell gouf vun der Ekipp vum Sachs [[Karl-Gotthelf Kind]] (1801-1873) nom Prinzip vum ''Fräifall'' gebuert a gouf no him Kind-Quell genannt (''Source Kind''). D'Aarbechten hunn de 17. Juni 1841 ugefaangen an d'Buerung huet de 16. Juni&lt;ref&gt;Den dacks zitéierten Datum vum 15. Juli 1846 ass warscheinlech op e fréien Drockfeeler zeréckzeféieren (Massard 1997)&lt;/ref&gt; 1846 hir maximal Déift vu 730 m.&lt;ref&gt;Weeder déi dacks zitéiert Déift vu 726 m nach déi vu 736 m ass richteg (Massard 1997)&lt;/ref&gt; erreecht a war deemools déi déifst Buerung op der Welt mat Ausnam vu China, wou scho virdrun eng Buerung gemaach gouf, déi iwwer 1000 m déif goung. Eréischt 1871 gouf dee Rekord mat der Déifbuerung Sperenberg bei Berlin mat 1271 m Déift gebrach.

=== Marie-Adélaïde-Quell ===
Déi zweet Thermalquell krut hiren Numm zu Éiere vun der [[Groussherzogin]] [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg]].

=== Michel-Lucius-Quell ===

== Gebaier ==

=== Thermalbad „Les thermes“ ===

=== Verwaltungsgebai ===

=== Pavillon Kind ===
De Pavillon Kind gouf an de Joren 1963-1964 vum Staatsarchitekt [[Constant Gillardin]] gebaut, fir d'Waasser vun der Kind-Quell ze zerwéieren. D'Gebai gouf tëscht 2000 an 2004 vum Architektebüro &quot;steinmetz de meyer architectes urbanistes&quot; ëmgebaut.

Am Joer 2012 mécht den [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|éischte Fligereimusée vu Lëtzebuerg]] seng Dieren am Pavillon vun der Kind-Quell op.

=== Orangerie ===
D'[[Orangerie]] gouf 1910 no de Pläng vum lëtzebuergeschen Architekt [[Sosthène Weis]] gebaut.

=== Hoteller ===
Fir d'Kueristen an d'Touriste gehéieren zum Thermalbad de „Mondorf Parc Hôtel“ gradewéi d'„Villa Welcome“. 
{{Kapitel Info feelt}}
&lt;gallery perrow=&quot;3&quot; heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotoegalerie vun de Gebaier am Thermalbad an am Kurpark&quot;&gt;
Fichier:Mondorf-les-Bains pavillon Kind a.jpg|Pavillon Kind
Fichier:Luxembourg Mondorf Orangerie French-garden.jpg|Orangerie a franséische Gaart
&lt;/gallery&gt;

=== Renovatioun ===
Uganks Oktober 2018 huet de [[Regierungsrot]] e Gesetzesentworf ugeholl fir d'Gebaier vum Thermalbad fir eng Zomm vun 133,5 Milliounen Euro ze renovéieren&lt;ref&gt;Patrick Besch, [https://www.wort.lu/de/politik/thermalbad-in-mondorf-wird-saniert-5bb77996182b657ad3b94a40 Thermalbad in Mondorf wird saniert] op wort.lu de 5. Oktober 2018 an an der Drockversioun vum [[Luxemburger Wort|Wort]] vum 6. Oktober 2018 ënner „Kurznachrichten “op der Säit 12&lt;/ref&gt;. De 24. Abrëll 2020 gouf d'Gesetz ënnerschriwwen dat et der Regierung erlaabt, den Domaine fir déi genannt Zomm an d'Rei ze setzen an auszebauen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2020/04/24/a353/jo|Titel=Loi du 24 avril 2020 relative à la rénovation et à la mise en conformité du Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=04.05.2020|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Am November 2025 hunn d'Aarbechten ugefaangen. Dobäi ginn d'Anlage fir Bieder an Therapie nei gemaach, d'medezinnesch Infrastruktur moderniséiert an d'Gebai ''Les Sources'' nei gebaut, mat zousätzleche Behandlungsraim an Hotelzëmmeren. Etappeweis gëtt och déi technesch an energetesch Infrastruktur erneiert.&lt;ref&gt;[https://www.tageblatt.lu/headlines/arbeiten-am-domaine-thermal-haben-begonnen/ &quot;Arbeiten am Domaine thermal haben begonnen.&quot;] tageblatt.lu, 25.11.2025.&lt;/ref&gt;

===Trivia===
Bis 1976 stoung am Park eng Pergola, déi ëm 1898 vum Staatsarchitekt [[Prosper Biwer]] entworf gi war. D'Holzaarbechte ware vum Schräiner J.P. Hilbert vun [[Hollerech]]. Op der Bün wou traditionell de Kuerorchester gespillt huet, sinn ënner anerem d'[[Lucienne Boyer]] an d'[[Line Renaud]] opgetrueden. D'Konstruktioun huet un de Pavillon vun der Rudolfsquell zu [[Mariánské Lázně]] erënnert&lt;ref&gt;Publikatioun vum [[Robert Philippart]]&lt;/ref&gt;.

== Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark ==
De Park vum Thermalbad stellt eng Verbindung tëscht Mënsch an Natur hier. Hien ass eng gréng Long, eng Plaz fir ze raschten, sech z'erhuelen, ze heelen, sech ze besënnen. Dozou gehéiert och d'Konscht, déi de Park an eng Skulpturegalerie verwandelt. 20 Monumenter a Konschtwierker, meeschtens vu lëtzebuergeschen Artisten, waarden drop entdeckt ze ginn.

{{Div col}}
* ''Vase en terre cuite style 1900''. D'[[Majolika]]-Vas, déi virum Kind-Pavillon op engem Sockel steet, gouf [[1899]] vun der Firma [[Villeroy &amp; Boch]] fir d'[http://fr.wikipedia.org/wiki/Exposition_universelle_de_1900 Weltausstellung zu Paräis] (1900) fabrizéiert. No der Ausstellung wousst kee mat der Vase eppes unzefänken an de [[Paul Eyschen|Staatsminister Eyschen]] krut se geschenkt. Well d'[[Vas]] a kengem vu sengen Zëmmeren doheem gepasst huet, huet hien d'Vase schlussendlech dem Munnerëffer Kuerpark virugeschenkt.
* ''La lionne et les lionceaux'' vum [[Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert]] (1843-1917). D'Skulptur gouf [[1905]] am ieweschten Deel vum Park installéiert.
* ''Le Centaure'' vum [[Cipri Adolf Bermann]] (1862-1942). E [[Bronze]] deen den [[MNHA|Nationale Geschichts- a Konschtmusée]] dem Thermalbad geléint huet.
* ''Medaillon vum Dr Martin Klein'' vum [[Pierre Federspiel]] (1864-1924). Dëst Monument gouf [[1909]] zu Éiere vum fréieren Direkter [[Martin Klein|Dr Martin Klein]] opgeriicht.
* ''Aqua fons vitae'' vum [[Tom Flick]] (*1968). Steesail, déi 1997 um Wues virum Parc Hôtel installéiert gouf.
* ''Tour des Sables'' vum [[Liliane Heidelberger]]. Steeskulptur riets am Gank hanner dem Aganksberäich vum Thermalbad.
* ''La Danse'' vum [[Nic Joosen]] (*1933). Dës Eiseskulptur aus 5 Eenzeldeeler ass 1998 kaaft ginn a verschéinert d'Blummerabatten um Quai lénks vum Pavillon Kind.
* ''Tulipe'' vum [[Frantz Kinnen]] (1905-1979). Dëse Buer, deen de Staat 1958 kaaft huet, steet matzen am Rousegäertchen, der &quot;Roseraie&quot;.
* ''Just make sense'' vum [http://www.kowanz.com Brigitte Kowanz]. Dëst Wierk steet am Agank vun den alen Thermen.
* ''Körper'' vum [[Carine Kraus]]. Serie vu Molereien am Pavillon mat de Saunaen.
* D'''Juri-Gagarin-Büst'' vum [[Aleksei Dmitrievich Leonov]] gouf 2018 virum [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|Fligereimusée]] (Pavillon Kind) opgeriicht.
* ''D'Maus Ketti'' vum [[Wil Lofy]] (*1937). Bronze vun 1987 an Erënnerung un d'Fabel [[D'Maus Ketti]] vum [[Auguste Liesch]], dee vu Munneref staamt.
* ''La fille aux roses'' vum [[Jean Mich]] (1871-1919). Bronze aus den &quot;Ateliers SIOT&quot; zu Paräis, dee fréier an den Terrasse vum Rousegäertche stoung, an elo am &quot;Jardin français&quot; steet.
* ''Métamorphose'' vum [[Wenzel Profant]] (1913-1989). Hasteeskulptur, déi am Joer 1980 ageweit gouf.
* ''Panthère tournant'' vum [[Auguste Trémont]] (1892-1980). Bronze vun 1932 am Hall vum Parc Hôtel.
* ''Sculpture en fer'' vum [[Danielle Wagner]] (*1960). Dës Eiseskulptur gouf 1997 fir den 150. Gebuertsdag vum Thermalbad opgestallt.
* ''Affranchissement'' vum [[Lucien Wercollier]] (1908-2002). Dëse Bronze fir d'Weltausstellung vu Bréissel gouf 1980 am Park vum Thermalbad opgestallt.
{{Div col end}}

Donieft gëtt et nach dës Wierker, bei deene weider Detailer den Ament (2008) onbekannt sinn:
* Zwee Wierker vum [[Wenzel Profant]] déi am Park stinn.
* E Konschtwierk aus Eisen ouni Numm vum [[Pit Nicolas]], wat 1997 opgestallt gouf.
* ''Nata nel mare'', e Wierk aus bloem Stee vum [[Daniele Bragoni]], wat 2007 opgestallt gouf.

&lt;gallery heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotogalerie vun de Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Bild:Kurpark Munneref Majolika Vase.jpg|Majolika-Vas&lt;br&gt;[[Villeroy &amp; Boch]]
Bild:La lionne et les lionceaux Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert.jpg|''La lionne et les lionceaux''&lt;br&gt;Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert
Bild:Le Centaure Cipri Adolf Bermann.jpg|''Le Centaure''&lt;br&gt;[[Cipri Adolf Bermann]]
Bild:Médaillon vum Dr Klein Pierre Federspiel.jpg|''Medaillon vum Dr Klein''&lt;br&gt;[[Pierre Federspiel]]
Bild:Aqua_fons_vitae_Tom_Flick.jpg|''Aqua fons vitae''&lt;br&gt;[[Tom Flick]]
Bild:La_Tour_des_Sables_Liliane_Heidelberger.jpg|''La Tour des sables''&lt;br&gt;[[Liliane Heidelberger]]
Bild:La_Danse_Nic_Joosen.jpg|''La danse''&lt;br&gt;[[Nic Joosen]]
Bild:Tulipe_Frantz_Kinnen.jpg|''Tulipe''&lt;br&gt;[[Frantz Kinnen]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref_Ausschnett.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:La_fille_aux_roses_Jean_Mich.jpg|''La fille aux roses''&lt;br&gt;[[Jean Mich]]
Bild:Panthere tournant Auguste Tremont.jpg|''Panthère tournant''&lt;br&gt;[[Auguste Trémont]]
Bild:Sculpture_en_fer_Danielle_Wagner.jpg|''Sculpture en fer''&lt;br&gt;[[Danielle Wagner]]
Bild:Affranchissement_Lucien_Wercollier.jpg|''Affranchissement''&lt;br&gt;[[Lucien Wercollier]]
Bild:Nata_nel_mare_Daniele_Bragoni.jpg|''Nata nel mare''&lt;br&gt;[[Daniele Bragoni]]
&lt;/gallery&gt;

== Therapien &amp; Behandlungen ==

== Administratioun ==
=== Medezinesch Direktere&lt;ref&gt;Gerges 1997, S. 43-78.&lt;/ref&gt; vum Thermalbad ===
{{Div col}}
* 1847-1864: Dr [[Nicolas Dominique Schmit]] (*1814, †1870)
* 1865-1865: Dr [[Louis Fleury|Louis Joseph Désiré Fleury]] (*1815, †1872)
* 1866-1875: Dr [[Charles Marchal]] (*1826, † 1900)
* 1876-1883: Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
* 1883-1886: Dr [[Victor Weber]] (*1851, †1929)
* 1886-1907: Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
* 1907-1917: Dr [[Ernest Feltgen]] (*1867, †1950)
* 1917-1920: Dr [[Michel Welter]] (* 1859, †1924)
* 1921-1933: Dr [[Auguste Schumacher]] (*1862, †1932)
* 1933-1944: Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
* 1954-1968: Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
* 1968-1987: Dr [[Jean-Pierre Frank]] (*1937)
{{Div col end}}

=== Verwaltungsrot ===
D'Thermalbad gëtt vun engem Verwaltungsrot vu sechs Membere geréiert. Dräi Membere vertrieden de Lëtzebuerger Staat a gi vum Gesondheets-, Sozialversécherungs- a Finanzminister proposéiert. Zwéi Membere gi vum Regierungsrot aus dem Privatsecteur proposéiert; et muss sech ëm Perséinlechkeeten handelen, déi kompetent an der Gestioun vun Entreprisë sinn. De leschte Member gëtt an enger direkter a geheimer Wal ënnert de Salariéë vum Centre gestëmmt.

D'Membere vum Verwaltungsrot gi fir eng Dauer vu sechs Joer genannt; d'Mandat kann duerno erneiert ginn.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Verwaltungsrot vum Etablissement public
!Period
!President
|-
|1988 - 1998                    
|[[Marcel Reimen]]
|-
|1998 - 2005
|Affin Scherer
|-
|2005 -2008
|[[Guy Bernard]]
|-
|01.06.2008-31.12.2023
|[[Paul Hammelmann]]
|}

== Literatur ==
{{Div col}}
* Arend, J.P., 1932. ''Oolithisches Eisenerz und Mondorfer Wasser in ihren tektogenetischen Beziehungen''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 194-203.
* [[Ernest Feltgen|Feltgen, E.]], 1908. ''Bad-Mondorf. Ein naturwissenschaftlich-medizinischer Führer''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 18: 1-19 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_001_019.pdf], 76-88 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_076_088.pdf], 123-136 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf], 154-172 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf].
* Gerges, Martin (éd.), 1997. ''Mondorf, son passé, son présent, son avenir''. Mondorf le Domaine thermal et les éditions Les publications mosellanes. 614 p.&amp;nbsp;Imprimerie Victor Buck. ISBN 2-919975-06-4.
* Les Amis de la source asbl, 1976. Thermalismus aus Mondorfer Sicht. Illustrationen: Lex Weyer; Deckel: Lé Tanson. 112 S. St.-Paulus-Druckerei, Luxemburg. &lt;nowiki&gt;[Enthält virun allem Texter vum Dr Emile Franck]&lt;/nowiki&gt;
* [[Michel Lucius|Lucius, M.]], 1923. ''La genèse des eaux thermo-minérales de Mondorf-les-Bains, avec deux planches annexes''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 5-24.
* [[Jos Massard|Massard, J.A.]], 1996. ''Das Mondorfer Bohrloch 1846: Europarekord ja, Weltrekord nein!'' Lëtzebuerger Journal, Nr. 201 (22. Oktober): 13. [http://massard.info/pdf/Mondorf_Kind-Quelle.pdf]
* Massard, J.A., 1997. ''1846-1996, 150 Jahre Tiefbohrung Mondorf: Fehler, Fragen, Fakten''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 98: 3-15. [http://massard.info/pdf/SNL_1997_098_003_015.pdf] 
* Medinger, P., 1923. ''Un cas extraordinaire de spongiose de la fonte produite par l'eau minérale de Mondorf-Etat''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 24-32.
* Memorial, 1987. ''Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains''. Mémorial A n° 101 vum 21.12.1987.
* [[Lé Tanson|Tanson, Lé]], 1981. ''Chronik der &quot;Stadt&quot; und Gemeinde Bad Mondorf''. Éd.: Administration communale de Mondorf-les-Bains. 414 p.
* [[Leopold van Werveke|Van Werveke, L.]], 1932. ''Zur Frage der Entstehung des Mineralwassers von Bad Mondorf''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 177-194.
* [[Frank Wilhelm|Wilhelm, Frank]]. ''Victor Hugo, curiste à Mondorf-Altwies''.in: {{Nos cahiers}} Joer 6 (1985) n° 3: 101-130 &amp; Joer 7 (1986) n° 1: 41-78. Lëtzebuerg.
{{Div col end}}

== Kuckt och ==
* [[Munneref]]
* [[Thermalquell]]
* [[Waasserhaus (Kino)]]
* [[Hotel Grand-Chef]]
* [[Park vum Hotel Grand-Chef zu Munneref]]
* [[Casino 2000]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.mondorf-les-bains.lu Websäit vun der Gemeng Munneref]
* [https://web.archive.org/web/20080430093616/http://www.mondorf.lu/ Websäit vun den Thermen]

{{Referenzen an Notten}}26. Les publications mosellanes : Mondorf son passé, son présent, son avenir / 02.06.1987/ ISBN 2-919975-06-4
[[Kategorie:Thermalbieder]]
[[Kategorie:Gemeng Munneref]]
[[Kategorie:Ëffentlech Etablissementer zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>sd6yclyt61oguohfukd3tw6x3ey8k0t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676566</id>
      <parentid>2676565</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T05:46:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mars1946</username>
        <id>67276</id>
      </contributor>
      <comment>eng Referenz</comment>
      <origin>2676566</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20684" sha1="nq558y56syey7h2ojrslo8xhwxouj5v" xml:space="preserve">{{skizz}}
{{Infobox Entreprise 
| Numm = Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains&lt;br&gt;Thermalbad Munneref
| Logo = 
| Bild = Kurpark Munneref Les thermes entree.jpg
| Bildtext = D'Entrée fir d'Kueristen
| Typ = [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|Ëffentlecht Etablissement]]
| Slogan = 
| Grënnungsdatum = 18.12.1987
| Sëtz = Avenue des Bains&lt;br&gt;L-5601 Munneref
| Leedung = Paul Hammelmann &lt;small&gt;(President CA)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;Pierre Plumer&lt;small&gt; (Direkter)&lt;/small&gt;
| Mataarbechter = 
| Branche = 
| Produit = 
| Ëmsaz = 
| Homepage = [http://www.mondorf.lu/ www.mondorf.lu]
}}
[[Fichier:Kurpark Munneref Al Thermen.jpg|thumb|320px|Vue vum Park op déi al Thermen]]
D''''Thermalbad Munneref''' ass dat eenzegt [[Thermalbad]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] a läit zum gréissten Deel (37,38 ha) um Südostrand vun der Uertschaft [[Munneref]] an der [[Gemeng Munneref|Gemeng mat dem selwechten Numm]] am [[Kanton Réimech]]. E klengen Deel (5,25 ha) vum Domaine läit a [[Frankräich]] an der Gemeng [[Mondorff]] am [[Departement Moselle]]. Am Ganzen huet de Kuerpark eng Fläch vun 42,63 ha.

D'offiziell Bezeechnung vum [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|ëffentlechen Etablissement]] ass '''Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains'''&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1987/12/18/n1/jo|Titel=Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=12.09.2020|Datum=18.12.1987|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, gëtt awer gemenkerhand ënner dem Numm „Mondorf Domaine Thermal“ kommerzialiséiert.

== Geschicht ==
Vun 1841 bis 1846 sinn zu Munneref déi éischt Buerunge vun der Ekipp vum [[Sachsen|sächsesche]] Buermeeschter [[Karl-Gotthelf Kind]] gemaach ginn.

Schonn d'Joer drop, 1847, gouf d'Munnerëffer Thermalbad op Initiativ vum Munnerëffer [[Nottär]] [[Jean-Pierre Ledure]] gegrënnt. Seng Duechter Amélie Ledure war déi éischt Kueristin.

Mam Arrêté royal grand-ducal vum 28. August 1878 krut d'Uertschaft d'Recht fir sech '''Mondorf-les-Bains''' respektiv '''Bad Mondorf''' ze nennen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1878/08/28/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 28 août 1878 par lequel la localité de Mondorf est autorisée à prendre la dénomination de Mondorf-les-bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=07.09.1878|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Mam Gesetz vum 21. Abrëll 1886&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1886/04/21/n1/jo|Titel=Loi du 21 avril 1886 concernant l'acquisition aux frais de l'État de l'établissement thermal et hydrothérapique de Mondorf|Gekuckt=12.09.2020|Datum=21.04.1886|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/9hfjnn/pages/2/articles/DTL43?search=Nouvelles%20officielles Nouvelles officielles] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 24. Abrëll 1886, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/fsfh1w/pages/3/articles/DTL43?search=Mondorf Projet de loi] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 1. Abrëll 1886, Säit 3
&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/zkm1k3/pages/2/articles/DTL55?search=Mondorf Projet de loi] Avis vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 4. Abrëll 1886, Säit 3&lt;/ref&gt; krut d'Regierung d'Recht fir d'Thermalbad vun der [[Société anonyme des bains de Mondorf]] ofzekafen. Déi hat d'Handduch no engem laangen Ënnergank, dee sech zanter dem [[Däitsch-Franséische Krich|1870er Krich]] entwéckelt hat geschmass, wat dozou gefouert hat, datt knapps nach 200 Kueristen d'Joer op Munneref koumen.

D'''Société anonyme des bains de Mondor''f hat virdru scho probéiert e Keefer ze fannen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/58n7c7/pages/3/articles/DTL217?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 4. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/g3g64s/pages/3/articles/DTL203?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/xmw9x8/pages/2/articles/DTL61?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 23. Mee 1885, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7q6n5v/pages/4/articles/DTL186?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Mee 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7z6gc2/pages/4/articles/DTL177?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 12. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/m7n69p/pages/4/articles/DTL199?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 2. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/btjrp2/pages/4/articles/DTL177?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 16. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/r20hmz/pages/5/articles/DTL160?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Juni 1885, Säit 5&lt;/ref&gt;. An der Generalversammlung vum 10. Oktober 1885 sollt decidéiert ginn d'Gesellschaft opzeléisen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/0kt3gj/pages/4/articles/DTL181?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 17. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/jv6b36/pages/4/articles/DTL161?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Well net genuch Aktionären an der Generalversammlung vum 10. Oktober waren, gouf eng nei Generalversammlung fir de 16. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/wpdb2c/pages/4/articles/DTL218?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 19. Oktober 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Och an der Generalversammlung vum 16. November 1885 waren net genuch Aktionären do an et gouf nees eng nei Generalversammlung op den 30. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/91xg8q/pages/4/articles/DTL123?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 24. November 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;.

D'Gesetz vum 18. Dezember 1987 privatiséiert deelweis dat bis dohin staatlecht Thermalbad. Et gëtt en ''Etablissement public de droi''t ''privé'', also gefouert no privatem Recht, a kritt eng komplett nei Orientatioun. Niewent dem traditionellen Thermalismus gëtt de neien ''Domaine Termal'' ergänzt durch e 4-Stären Hotel mat 113 Zëmmeren, engem Fitness-a Sauna Klub vun 1.800 Quadratmeteren, 2 Restauranten an engem Konferenzzenter an der Orangerie am Park. Geleet gëtt dat Ganzt elo vun engem Verwaltungsrot an engem Direkter. D'Aweiung, den 1.Mai 1988, duerch de President vum éischten Verwaltungrot, dem [[Marcel Reimen]], war spektakulär : 28.000 Leit si komm fir dat neit Thermalbad ze gesinn. Dat, well et am Virfeld souwwuel an der Chamber wéi och an der Press eng hefteg Polemik goud wéinst der Reorientatioun vum traditiounsräichen Bad an e modernen weit gefächerten Gesondheetszenter.&lt;ref&gt;{{Cite book|Titel=Mondorf, son passé, son présent, son avenir / Les publications mosellanes /1987/
ISBN 2-919975-06-4}}&lt;/ref&gt;

{{Kapitel Info feelt}}

== D'Thermalquellen ==

Am Kuerpark zu Munneref sinn am Ganzen dräi [[Thermalquell]]e gebuert ginn.

=== Kind-Quell ===
Déi éischt Thermalquell gouf vun der Ekipp vum Sachs [[Karl-Gotthelf Kind]] (1801-1873) nom Prinzip vum ''Fräifall'' gebuert a gouf no him Kind-Quell genannt (''Source Kind''). D'Aarbechten hunn de 17. Juni 1841 ugefaangen an d'Buerung huet de 16. Juni&lt;ref&gt;Den dacks zitéierten Datum vum 15. Juli 1846 ass warscheinlech op e fréien Drockfeeler zeréckzeféieren (Massard 1997)&lt;/ref&gt; 1846 hir maximal Déift vu 730 m.&lt;ref&gt;Weeder déi dacks zitéiert Déift vu 726 m nach déi vu 736 m ass richteg (Massard 1997)&lt;/ref&gt; erreecht a war deemools déi déifst Buerung op der Welt mat Ausnam vu China, wou scho virdrun eng Buerung gemaach gouf, déi iwwer 1000 m déif goung. Eréischt 1871 gouf dee Rekord mat der Déifbuerung Sperenberg bei Berlin mat 1271 m Déift gebrach.

=== Marie-Adélaïde-Quell ===
Déi zweet Thermalquell krut hiren Numm zu Éiere vun der [[Groussherzogin]] [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg]].

=== Michel-Lucius-Quell ===

== Gebaier ==

=== Thermalbad „Les thermes“ ===

=== Verwaltungsgebai ===

=== Pavillon Kind ===
De Pavillon Kind gouf an de Joren 1963-1964 vum Staatsarchitekt [[Constant Gillardin]] gebaut, fir d'Waasser vun der Kind-Quell ze zerwéieren. D'Gebai gouf tëscht 2000 an 2004 vum Architektebüro &quot;steinmetz de meyer architectes urbanistes&quot; ëmgebaut.

Am Joer 2012 mécht den [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|éischte Fligereimusée vu Lëtzebuerg]] seng Dieren am Pavillon vun der Kind-Quell op.

=== Orangerie ===
D'[[Orangerie]] gouf 1910 no de Pläng vum lëtzebuergeschen Architekt [[Sosthène Weis]] gebaut.

=== Hoteller ===
Fir d'Kueristen an d'Touriste gehéieren zum Thermalbad de „Mondorf Parc Hôtel“ gradewéi d'„Villa Welcome“. 
{{Kapitel Info feelt}}
&lt;gallery perrow=&quot;3&quot; heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotoegalerie vun de Gebaier am Thermalbad an am Kurpark&quot;&gt;
Fichier:Mondorf-les-Bains pavillon Kind a.jpg|Pavillon Kind
Fichier:Luxembourg Mondorf Orangerie French-garden.jpg|Orangerie a franséische Gaart
&lt;/gallery&gt;

=== Renovatioun ===
Uganks Oktober 2018 huet de [[Regierungsrot]] e Gesetzesentworf ugeholl fir d'Gebaier vum Thermalbad fir eng Zomm vun 133,5 Milliounen Euro ze renovéieren&lt;ref&gt;Patrick Besch, [https://www.wort.lu/de/politik/thermalbad-in-mondorf-wird-saniert-5bb77996182b657ad3b94a40 Thermalbad in Mondorf wird saniert] op wort.lu de 5. Oktober 2018 an an der Drockversioun vum [[Luxemburger Wort|Wort]] vum 6. Oktober 2018 ënner „Kurznachrichten “op der Säit 12&lt;/ref&gt;. De 24. Abrëll 2020 gouf d'Gesetz ënnerschriwwen dat et der Regierung erlaabt, den Domaine fir déi genannt Zomm an d'Rei ze setzen an auszebauen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2020/04/24/a353/jo|Titel=Loi du 24 avril 2020 relative à la rénovation et à la mise en conformité du Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=04.05.2020|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Am November 2025 hunn d'Aarbechten ugefaangen. Dobäi ginn d'Anlage fir Bieder an Therapie nei gemaach, d'medezinnesch Infrastruktur moderniséiert an d'Gebai ''Les Sources'' nei gebaut, mat zousätzleche Behandlungsraim an Hotelzëmmeren. Etappeweis gëtt och déi technesch an energetesch Infrastruktur erneiert.&lt;ref&gt;[https://www.tageblatt.lu/headlines/arbeiten-am-domaine-thermal-haben-begonnen/ &quot;Arbeiten am Domaine thermal haben begonnen.&quot;] tageblatt.lu, 25.11.2025.&lt;/ref&gt;

===Trivia===
Bis 1976 stoung am Park eng Pergola, déi ëm 1898 vum Staatsarchitekt [[Prosper Biwer]] entworf gi war. D'Holzaarbechte ware vum Schräiner J.P. Hilbert vun [[Hollerech]]. Op der Bün wou traditionell de Kuerorchester gespillt huet, sinn ënner anerem d'[[Lucienne Boyer]] an d'[[Line Renaud]] opgetrueden. D'Konstruktioun huet un de Pavillon vun der Rudolfsquell zu [[Mariánské Lázně]] erënnert&lt;ref&gt;Publikatioun vum [[Robert Philippart]]&lt;/ref&gt;.

== Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark ==
De Park vum Thermalbad stellt eng Verbindung tëscht Mënsch an Natur hier. Hien ass eng gréng Long, eng Plaz fir ze raschten, sech z'erhuelen, ze heelen, sech ze besënnen. Dozou gehéiert och d'Konscht, déi de Park an eng Skulpturegalerie verwandelt. 20 Monumenter a Konschtwierker, meeschtens vu lëtzebuergeschen Artisten, waarden drop entdeckt ze ginn.

{{Div col}}
* ''Vase en terre cuite style 1900''. D'[[Majolika]]-Vas, déi virum Kind-Pavillon op engem Sockel steet, gouf [[1899]] vun der Firma [[Villeroy &amp; Boch]] fir d'[http://fr.wikipedia.org/wiki/Exposition_universelle_de_1900 Weltausstellung zu Paräis] (1900) fabrizéiert. No der Ausstellung wousst kee mat der Vase eppes unzefänken an de [[Paul Eyschen|Staatsminister Eyschen]] krut se geschenkt. Well d'[[Vas]] a kengem vu sengen Zëmmeren doheem gepasst huet, huet hien d'Vase schlussendlech dem Munnerëffer Kuerpark virugeschenkt.
* ''La lionne et les lionceaux'' vum [[Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert]] (1843-1917). D'Skulptur gouf [[1905]] am ieweschten Deel vum Park installéiert.
* ''Le Centaure'' vum [[Cipri Adolf Bermann]] (1862-1942). E [[Bronze]] deen den [[MNHA|Nationale Geschichts- a Konschtmusée]] dem Thermalbad geléint huet.
* ''Medaillon vum Dr Martin Klein'' vum [[Pierre Federspiel]] (1864-1924). Dëst Monument gouf [[1909]] zu Éiere vum fréieren Direkter [[Martin Klein|Dr Martin Klein]] opgeriicht.
* ''Aqua fons vitae'' vum [[Tom Flick]] (*1968). Steesail, déi 1997 um Wues virum Parc Hôtel installéiert gouf.
* ''Tour des Sables'' vum [[Liliane Heidelberger]]. Steeskulptur riets am Gank hanner dem Aganksberäich vum Thermalbad.
* ''La Danse'' vum [[Nic Joosen]] (*1933). Dës Eiseskulptur aus 5 Eenzeldeeler ass 1998 kaaft ginn a verschéinert d'Blummerabatten um Quai lénks vum Pavillon Kind.
* ''Tulipe'' vum [[Frantz Kinnen]] (1905-1979). Dëse Buer, deen de Staat 1958 kaaft huet, steet matzen am Rousegäertchen, der &quot;Roseraie&quot;.
* ''Just make sense'' vum [http://www.kowanz.com Brigitte Kowanz]. Dëst Wierk steet am Agank vun den alen Thermen.
* ''Körper'' vum [[Carine Kraus]]. Serie vu Molereien am Pavillon mat de Saunaen.
* D'''Juri-Gagarin-Büst'' vum [[Aleksei Dmitrievich Leonov]] gouf 2018 virum [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|Fligereimusée]] (Pavillon Kind) opgeriicht.
* ''D'Maus Ketti'' vum [[Wil Lofy]] (*1937). Bronze vun 1987 an Erënnerung un d'Fabel [[D'Maus Ketti]] vum [[Auguste Liesch]], dee vu Munneref staamt.
* ''La fille aux roses'' vum [[Jean Mich]] (1871-1919). Bronze aus den &quot;Ateliers SIOT&quot; zu Paräis, dee fréier an den Terrasse vum Rousegäertche stoung, an elo am &quot;Jardin français&quot; steet.
* ''Métamorphose'' vum [[Wenzel Profant]] (1913-1989). Hasteeskulptur, déi am Joer 1980 ageweit gouf.
* ''Panthère tournant'' vum [[Auguste Trémont]] (1892-1980). Bronze vun 1932 am Hall vum Parc Hôtel.
* ''Sculpture en fer'' vum [[Danielle Wagner]] (*1960). Dës Eiseskulptur gouf 1997 fir den 150. Gebuertsdag vum Thermalbad opgestallt.
* ''Affranchissement'' vum [[Lucien Wercollier]] (1908-2002). Dëse Bronze fir d'Weltausstellung vu Bréissel gouf 1980 am Park vum Thermalbad opgestallt.
{{Div col end}}

Donieft gëtt et nach dës Wierker, bei deene weider Detailer den Ament (2008) onbekannt sinn:
* Zwee Wierker vum [[Wenzel Profant]] déi am Park stinn.
* E Konschtwierk aus Eisen ouni Numm vum [[Pit Nicolas]], wat 1997 opgestallt gouf.
* ''Nata nel mare'', e Wierk aus bloem Stee vum [[Daniele Bragoni]], wat 2007 opgestallt gouf.

&lt;gallery heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotogalerie vun de Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Bild:Kurpark Munneref Majolika Vase.jpg|Majolika-Vas&lt;br&gt;[[Villeroy &amp; Boch]]
Bild:La lionne et les lionceaux Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert.jpg|''La lionne et les lionceaux''&lt;br&gt;Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert
Bild:Le Centaure Cipri Adolf Bermann.jpg|''Le Centaure''&lt;br&gt;[[Cipri Adolf Bermann]]
Bild:Médaillon vum Dr Klein Pierre Federspiel.jpg|''Medaillon vum Dr Klein''&lt;br&gt;[[Pierre Federspiel]]
Bild:Aqua_fons_vitae_Tom_Flick.jpg|''Aqua fons vitae''&lt;br&gt;[[Tom Flick]]
Bild:La_Tour_des_Sables_Liliane_Heidelberger.jpg|''La Tour des sables''&lt;br&gt;[[Liliane Heidelberger]]
Bild:La_Danse_Nic_Joosen.jpg|''La danse''&lt;br&gt;[[Nic Joosen]]
Bild:Tulipe_Frantz_Kinnen.jpg|''Tulipe''&lt;br&gt;[[Frantz Kinnen]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref_Ausschnett.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:La_fille_aux_roses_Jean_Mich.jpg|''La fille aux roses''&lt;br&gt;[[Jean Mich]]
Bild:Panthere tournant Auguste Tremont.jpg|''Panthère tournant''&lt;br&gt;[[Auguste Trémont]]
Bild:Sculpture_en_fer_Danielle_Wagner.jpg|''Sculpture en fer''&lt;br&gt;[[Danielle Wagner]]
Bild:Affranchissement_Lucien_Wercollier.jpg|''Affranchissement''&lt;br&gt;[[Lucien Wercollier]]
Bild:Nata_nel_mare_Daniele_Bragoni.jpg|''Nata nel mare''&lt;br&gt;[[Daniele Bragoni]]
&lt;/gallery&gt;

== Therapien &amp; Behandlungen ==

== Administratioun ==
=== Medezinesch Direktere&lt;ref&gt;Gerges 1997, S. 43-78.&lt;/ref&gt; vum Thermalbad ===
{{Div col}}
* 1847-1864: Dr [[Nicolas Dominique Schmit]] (*1814, †1870)
* 1865-1865: Dr [[Louis Fleury|Louis Joseph Désiré Fleury]] (*1815, †1872)
* 1866-1875: Dr [[Charles Marchal]] (*1826, † 1900)
* 1876-1883: Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
* 1883-1886: Dr [[Victor Weber]] (*1851, †1929)
* 1886-1907: Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
* 1907-1917: Dr [[Ernest Feltgen]] (*1867, †1950)
* 1917-1920: Dr [[Michel Welter]] (* 1859, †1924)
* 1921-1933: Dr [[Auguste Schumacher]] (*1862, †1932)
* 1933-1944: Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
* 1954-1968: Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
* 1968-1987: Dr [[Jean-Pierre Frank]] (*1937)
{{Div col end}}

=== Verwaltungsrot ===
D'Thermalbad gëtt vun engem Verwaltungsrot vu sechs Membere geréiert. Dräi Membere vertrieden de Lëtzebuerger Staat a gi vum Gesondheets-, Sozialversécherungs- a Finanzminister proposéiert. Zwéi Membere gi vum Regierungsrot aus dem Privatsecteur proposéiert; et muss sech ëm Perséinlechkeeten handelen, déi kompetent an der Gestioun vun Entreprisë sinn. De leschte Member gëtt an enger direkter a geheimer Wal ënnert de Salariéë vum Centre gestëmmt.

D'Membere vum Verwaltungsrot gi fir eng Dauer vu sechs Joer genannt; d'Mandat kann duerno erneiert ginn.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Verwaltungsrot vum Etablissement public
!Period
!President
|-
|1988 - 1998                    
|[[Marcel Reimen]]
|-
|1998 - 2005
|Affin Scherer
|-
|2005 -2008
|[[Guy Bernard]]
|-
|01.06.2008-31.12.2023
|[[Paul Hammelmann]]
|}

== Literatur ==
{{Div col}}
* Arend, J.P., 1932. ''Oolithisches Eisenerz und Mondorfer Wasser in ihren tektogenetischen Beziehungen''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 194-203.
* [[Ernest Feltgen|Feltgen, E.]], 1908. ''Bad-Mondorf. Ein naturwissenschaftlich-medizinischer Führer''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 18: 1-19 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_001_019.pdf], 76-88 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_076_088.pdf], 123-136 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf], 154-172 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf].
* Gerges, Martin (éd.), 1997. ''Mondorf, son passé, son présent, son avenir''. Mondorf le Domaine thermal et les éditions Les publications mosellanes. 614 p.&amp;nbsp;Imprimerie Victor Buck. ISBN 2-919975-06-4.
* Les Amis de la source asbl, 1976. Thermalismus aus Mondorfer Sicht. Illustrationen: Lex Weyer; Deckel: Lé Tanson. 112 S. St.-Paulus-Druckerei, Luxemburg. &lt;nowiki&gt;[Enthält virun allem Texter vum Dr Emile Franck]&lt;/nowiki&gt;
* [[Michel Lucius|Lucius, M.]], 1923. ''La genèse des eaux thermo-minérales de Mondorf-les-Bains, avec deux planches annexes''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 5-24.
* [[Jos Massard|Massard, J.A.]], 1996. ''Das Mondorfer Bohrloch 1846: Europarekord ja, Weltrekord nein!'' Lëtzebuerger Journal, Nr. 201 (22. Oktober): 13. [http://massard.info/pdf/Mondorf_Kind-Quelle.pdf]
* Massard, J.A., 1997. ''1846-1996, 150 Jahre Tiefbohrung Mondorf: Fehler, Fragen, Fakten''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 98: 3-15. [http://massard.info/pdf/SNL_1997_098_003_015.pdf] 
* Medinger, P., 1923. ''Un cas extraordinaire de spongiose de la fonte produite par l'eau minérale de Mondorf-Etat''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 24-32.
* Memorial, 1987. ''Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains''. Mémorial A n° 101 vum 21.12.1987.
* [[Lé Tanson|Tanson, Lé]], 1981. ''Chronik der &quot;Stadt&quot; und Gemeinde Bad Mondorf''. Éd.: Administration communale de Mondorf-les-Bains. 414 p.
* [[Leopold van Werveke|Van Werveke, L.]], 1932. ''Zur Frage der Entstehung des Mineralwassers von Bad Mondorf''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 177-194.
* [[Frank Wilhelm|Wilhelm, Frank]]. ''Victor Hugo, curiste à Mondorf-Altwies''.in: {{Nos cahiers}} Joer 6 (1985) n° 3: 101-130 &amp; Joer 7 (1986) n° 1: 41-78. Lëtzebuerg.
{{Div col end}}

== Kuckt och ==
* [[Munneref]]
* [[Thermalquell]]
* [[Waasserhaus (Kino)]]
* [[Hotel Grand-Chef]]
* [[Park vum Hotel Grand-Chef zu Munneref]]
* [[Casino 2000]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.mondorf-les-bains.lu Websäit vun der Gemeng Munneref]
* [https://web.archive.org/web/20080430093616/http://www.mondorf.lu/ Websäit vun den Thermen]

{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Thermalbieder]]
[[Kategorie:Gemeng Munneref]]
[[Kategorie:Ëffentlech Etablissementer zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>nq558y56syey7h2ojrslo8xhwxouj5v</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676568</id>
      <parentid>2676566</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:03:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mars1946</username>
        <id>67276</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Orthografie</comment>
      <origin>2676568</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20683" sha1="9jiy3x45e1cox15zvdbusyg8jnvpx7q" xml:space="preserve">{{skizz}}
{{Infobox Entreprise 
| Numm = Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains&lt;br&gt;Thermalbad Munneref
| Logo = 
| Bild = Kurpark Munneref Les thermes entree.jpg
| Bildtext = D'Entrée fir d'Kueristen
| Typ = [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|Ëffentlecht Etablissement]]
| Slogan = 
| Grënnungsdatum = 18.12.1987
| Sëtz = Avenue des Bains&lt;br&gt;L-5601 Munneref
| Leedung = Paul Hammelmann &lt;small&gt;(President CA)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;Pierre Plumer&lt;small&gt; (Direkter)&lt;/small&gt;
| Mataarbechter = 
| Branche = 
| Produit = 
| Ëmsaz = 
| Homepage = [http://www.mondorf.lu/ www.mondorf.lu]
}}
[[Fichier:Kurpark Munneref Al Thermen.jpg|thumb|320px|Vue vum Park op déi al Thermen]]
D''''Thermalbad Munneref''' ass dat eenzegt [[Thermalbad]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] a läit zum gréissten Deel (37,38 ha) um Südostrand vun der Uertschaft [[Munneref]] an der [[Gemeng Munneref|Gemeng mat dem selwechten Numm]] am [[Kanton Réimech]]. E klengen Deel (5,25 ha) vum Domaine läit a [[Frankräich]] an der Gemeng [[Mondorff]] am [[Departement Moselle]]. Am Ganzen huet de Kuerpark eng Fläch vun 42,63 ha.

D'offiziell Bezeechnung vum [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|ëffentlechen Etablissement]] ass '''Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains'''&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1987/12/18/n1/jo|Titel=Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=12.09.2020|Datum=18.12.1987|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, gëtt awer gemenkerhand ënner dem Numm „Mondorf Domaine Thermal“ kommerzialiséiert.

== Geschicht ==
Vun 1841 bis 1846 sinn zu Munneref déi éischt Buerunge vun der Ekipp vum [[Sachsen|sächsesche]] Buermeeschter [[Karl-Gotthelf Kind]] gemaach ginn.

Schonn d'Joer drop, 1847, gouf d'Munnerëffer Thermalbad op Initiativ vum Munnerëffer [[Nottär]] [[Jean-Pierre Ledure]] gegrënnt. Seng Duechter Amélie Ledure war déi éischt Kueristin.

Mam Arrêté royal grand-ducal vum 28. August 1878 krut d'Uertschaft d'Recht fir sech '''Mondorf-les-Bains''' respektiv '''Bad Mondorf''' ze nennen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1878/08/28/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 28 août 1878 par lequel la localité de Mondorf est autorisée à prendre la dénomination de Mondorf-les-bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=07.09.1878|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Mam Gesetz vum 21. Abrëll 1886&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1886/04/21/n1/jo|Titel=Loi du 21 avril 1886 concernant l'acquisition aux frais de l'État de l'établissement thermal et hydrothérapique de Mondorf|Gekuckt=12.09.2020|Datum=21.04.1886|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/9hfjnn/pages/2/articles/DTL43?search=Nouvelles%20officielles Nouvelles officielles] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 24. Abrëll 1886, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/fsfh1w/pages/3/articles/DTL43?search=Mondorf Projet de loi] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 1. Abrëll 1886, Säit 3
&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/zkm1k3/pages/2/articles/DTL55?search=Mondorf Projet de loi] Avis vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 4. Abrëll 1886, Säit 3&lt;/ref&gt; krut d'Regierung d'Recht fir d'Thermalbad vun der [[Société anonyme des bains de Mondorf]] ofzekafen. Déi hat d'Handduch no engem laangen Ënnergank, dee sech zanter dem [[Däitsch-Franséische Krich|1870er Krich]] entwéckelt hat geschmass, wat dozou gefouert hat, datt knapps nach 200 Kueristen d'Joer op Munneref koumen.

D'''Société anonyme des bains de Mondor''f hat virdru scho probéiert e Keefer ze fannen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/58n7c7/pages/3/articles/DTL217?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 4. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/g3g64s/pages/3/articles/DTL203?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/xmw9x8/pages/2/articles/DTL61?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 23. Mee 1885, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7q6n5v/pages/4/articles/DTL186?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Mee 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7z6gc2/pages/4/articles/DTL177?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 12. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/m7n69p/pages/4/articles/DTL199?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 2. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/btjrp2/pages/4/articles/DTL177?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 16. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/r20hmz/pages/5/articles/DTL160?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Juni 1885, Säit 5&lt;/ref&gt;. An der Generalversammlung vum 10. Oktober 1885 sollt decidéiert ginn d'Gesellschaft opzeléisen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/0kt3gj/pages/4/articles/DTL181?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 17. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/jv6b36/pages/4/articles/DTL161?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Well net genuch Aktionären an der Generalversammlung vum 10. Oktober waren, gouf eng nei Generalversammlung fir de 16. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/wpdb2c/pages/4/articles/DTL218?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 19. Oktober 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Och an der Generalversammlung vum 16. November 1885 waren net genuch Aktionären do an et gouf nees eng nei Generalversammlung op den 30. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/91xg8q/pages/4/articles/DTL123?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 24. November 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;.

D'Gesetz vum 18. Dezember 1987 privatiséiert deelweis dat bis dohin staatlecht Thermalbad. Et gëtt en ''Etablissement public de droi''t ''privé'', also gefouert no privatem Recht, a kritt eng komplett nei Orientatioun. Niewent dem traditionellen Thermalismus gëtt de neien ''Domaine Termal'' ergänzt durch e 4-Stären Hotel mat 113 Zëmmeren, engem Fitness-a Sauna Klub vun 1.800 Quadratmeteren, 2 Restauranten an engem Konferenzzenter an der Orangerie am Park. Geleet gëtt dat Ganzt elo vun engem Verwaltungsrot an engem Direkter. D'Aweiung, den 1.Mai 1988, duerch de President vum éischten Verwaltungrot, dem [[Marcel Reimen]], war spektakulär : 28.000 Leit si komm fir dat neit Thermalbad ze gesinn. Dat, well et am Virfeld souwuel an der Chamber wéi och an der Press eng hefteg Polemik goud wéinst der Reorientatioun vum traditiounsräichen Bad an e modernen weit gefächerten Gesondheetszenter.&lt;ref&gt;{{Cite book|Titel=Mondorf, son passé, son présent, son avenir / Les publications mosellanes /1987/
ISBN 2-919975-06-4}}&lt;/ref&gt;

{{Kapitel Info feelt}}

== D'Thermalquellen ==

Am Kuerpark zu Munneref sinn am Ganzen dräi [[Thermalquell]]e gebuert ginn.

=== Kind-Quell ===
Déi éischt Thermalquell gouf vun der Ekipp vum Sachs [[Karl-Gotthelf Kind]] (1801-1873) nom Prinzip vum ''Fräifall'' gebuert a gouf no him Kind-Quell genannt (''Source Kind''). D'Aarbechten hunn de 17. Juni 1841 ugefaangen an d'Buerung huet de 16. Juni&lt;ref&gt;Den dacks zitéierten Datum vum 15. Juli 1846 ass warscheinlech op e fréien Drockfeeler zeréckzeféieren (Massard 1997)&lt;/ref&gt; 1846 hir maximal Déift vu 730 m.&lt;ref&gt;Weeder déi dacks zitéiert Déift vu 726 m nach déi vu 736 m ass richteg (Massard 1997)&lt;/ref&gt; erreecht a war deemools déi déifst Buerung op der Welt mat Ausnam vu China, wou scho virdrun eng Buerung gemaach gouf, déi iwwer 1000 m déif goung. Eréischt 1871 gouf dee Rekord mat der Déifbuerung Sperenberg bei Berlin mat 1271 m Déift gebrach.

=== Marie-Adélaïde-Quell ===
Déi zweet Thermalquell krut hiren Numm zu Éiere vun der [[Groussherzogin]] [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg]].

=== Michel-Lucius-Quell ===

== Gebaier ==

=== Thermalbad „Les thermes“ ===

=== Verwaltungsgebai ===

=== Pavillon Kind ===
De Pavillon Kind gouf an de Joren 1963-1964 vum Staatsarchitekt [[Constant Gillardin]] gebaut, fir d'Waasser vun der Kind-Quell ze zerwéieren. D'Gebai gouf tëscht 2000 an 2004 vum Architektebüro &quot;steinmetz de meyer architectes urbanistes&quot; ëmgebaut.

Am Joer 2012 mécht den [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|éischte Fligereimusée vu Lëtzebuerg]] seng Dieren am Pavillon vun der Kind-Quell op.

=== Orangerie ===
D'[[Orangerie]] gouf 1910 no de Pläng vum lëtzebuergeschen Architekt [[Sosthène Weis]] gebaut.

=== Hoteller ===
Fir d'Kueristen an d'Touriste gehéieren zum Thermalbad de „Mondorf Parc Hôtel“ gradewéi d'„Villa Welcome“. 
{{Kapitel Info feelt}}
&lt;gallery perrow=&quot;3&quot; heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotoegalerie vun de Gebaier am Thermalbad an am Kurpark&quot;&gt;
Fichier:Mondorf-les-Bains pavillon Kind a.jpg|Pavillon Kind
Fichier:Luxembourg Mondorf Orangerie French-garden.jpg|Orangerie a franséische Gaart
&lt;/gallery&gt;

=== Renovatioun ===
Uganks Oktober 2018 huet de [[Regierungsrot]] e Gesetzesentworf ugeholl fir d'Gebaier vum Thermalbad fir eng Zomm vun 133,5 Milliounen Euro ze renovéieren&lt;ref&gt;Patrick Besch, [https://www.wort.lu/de/politik/thermalbad-in-mondorf-wird-saniert-5bb77996182b657ad3b94a40 Thermalbad in Mondorf wird saniert] op wort.lu de 5. Oktober 2018 an an der Drockversioun vum [[Luxemburger Wort|Wort]] vum 6. Oktober 2018 ënner „Kurznachrichten “op der Säit 12&lt;/ref&gt;. De 24. Abrëll 2020 gouf d'Gesetz ënnerschriwwen dat et der Regierung erlaabt, den Domaine fir déi genannt Zomm an d'Rei ze setzen an auszebauen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2020/04/24/a353/jo|Titel=Loi du 24 avril 2020 relative à la rénovation et à la mise en conformité du Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=04.05.2020|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Am November 2025 hunn d'Aarbechten ugefaangen. Dobäi ginn d'Anlage fir Bieder an Therapie nei gemaach, d'medezinnesch Infrastruktur moderniséiert an d'Gebai ''Les Sources'' nei gebaut, mat zousätzleche Behandlungsraim an Hotelzëmmeren. Etappeweis gëtt och déi technesch an energetesch Infrastruktur erneiert.&lt;ref&gt;[https://www.tageblatt.lu/headlines/arbeiten-am-domaine-thermal-haben-begonnen/ &quot;Arbeiten am Domaine thermal haben begonnen.&quot;] tageblatt.lu, 25.11.2025.&lt;/ref&gt;

===Trivia===
Bis 1976 stoung am Park eng Pergola, déi ëm 1898 vum Staatsarchitekt [[Prosper Biwer]] entworf gi war. D'Holzaarbechte ware vum Schräiner J.P. Hilbert vun [[Hollerech]]. Op der Bün wou traditionell de Kuerorchester gespillt huet, sinn ënner anerem d'[[Lucienne Boyer]] an d'[[Line Renaud]] opgetrueden. D'Konstruktioun huet un de Pavillon vun der Rudolfsquell zu [[Mariánské Lázně]] erënnert&lt;ref&gt;Publikatioun vum [[Robert Philippart]]&lt;/ref&gt;.

== Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark ==
De Park vum Thermalbad stellt eng Verbindung tëscht Mënsch an Natur hier. Hien ass eng gréng Long, eng Plaz fir ze raschten, sech z'erhuelen, ze heelen, sech ze besënnen. Dozou gehéiert och d'Konscht, déi de Park an eng Skulpturegalerie verwandelt. 20 Monumenter a Konschtwierker, meeschtens vu lëtzebuergeschen Artisten, waarden drop entdeckt ze ginn.

{{Div col}}
* ''Vase en terre cuite style 1900''. D'[[Majolika]]-Vas, déi virum Kind-Pavillon op engem Sockel steet, gouf [[1899]] vun der Firma [[Villeroy &amp; Boch]] fir d'[http://fr.wikipedia.org/wiki/Exposition_universelle_de_1900 Weltausstellung zu Paräis] (1900) fabrizéiert. No der Ausstellung wousst kee mat der Vase eppes unzefänken an de [[Paul Eyschen|Staatsminister Eyschen]] krut se geschenkt. Well d'[[Vas]] a kengem vu sengen Zëmmeren doheem gepasst huet, huet hien d'Vase schlussendlech dem Munnerëffer Kuerpark virugeschenkt.
* ''La lionne et les lionceaux'' vum [[Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert]] (1843-1917). D'Skulptur gouf [[1905]] am ieweschten Deel vum Park installéiert.
* ''Le Centaure'' vum [[Cipri Adolf Bermann]] (1862-1942). E [[Bronze]] deen den [[MNHA|Nationale Geschichts- a Konschtmusée]] dem Thermalbad geléint huet.
* ''Medaillon vum Dr Martin Klein'' vum [[Pierre Federspiel]] (1864-1924). Dëst Monument gouf [[1909]] zu Éiere vum fréieren Direkter [[Martin Klein|Dr Martin Klein]] opgeriicht.
* ''Aqua fons vitae'' vum [[Tom Flick]] (*1968). Steesail, déi 1997 um Wues virum Parc Hôtel installéiert gouf.
* ''Tour des Sables'' vum [[Liliane Heidelberger]]. Steeskulptur riets am Gank hanner dem Aganksberäich vum Thermalbad.
* ''La Danse'' vum [[Nic Joosen]] (*1933). Dës Eiseskulptur aus 5 Eenzeldeeler ass 1998 kaaft ginn a verschéinert d'Blummerabatten um Quai lénks vum Pavillon Kind.
* ''Tulipe'' vum [[Frantz Kinnen]] (1905-1979). Dëse Buer, deen de Staat 1958 kaaft huet, steet matzen am Rousegäertchen, der &quot;Roseraie&quot;.
* ''Just make sense'' vum [http://www.kowanz.com Brigitte Kowanz]. Dëst Wierk steet am Agank vun den alen Thermen.
* ''Körper'' vum [[Carine Kraus]]. Serie vu Molereien am Pavillon mat de Saunaen.
* D'''Juri-Gagarin-Büst'' vum [[Aleksei Dmitrievich Leonov]] gouf 2018 virum [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|Fligereimusée]] (Pavillon Kind) opgeriicht.
* ''D'Maus Ketti'' vum [[Wil Lofy]] (*1937). Bronze vun 1987 an Erënnerung un d'Fabel [[D'Maus Ketti]] vum [[Auguste Liesch]], dee vu Munneref staamt.
* ''La fille aux roses'' vum [[Jean Mich]] (1871-1919). Bronze aus den &quot;Ateliers SIOT&quot; zu Paräis, dee fréier an den Terrasse vum Rousegäertche stoung, an elo am &quot;Jardin français&quot; steet.
* ''Métamorphose'' vum [[Wenzel Profant]] (1913-1989). Hasteeskulptur, déi am Joer 1980 ageweit gouf.
* ''Panthère tournant'' vum [[Auguste Trémont]] (1892-1980). Bronze vun 1932 am Hall vum Parc Hôtel.
* ''Sculpture en fer'' vum [[Danielle Wagner]] (*1960). Dës Eiseskulptur gouf 1997 fir den 150. Gebuertsdag vum Thermalbad opgestallt.
* ''Affranchissement'' vum [[Lucien Wercollier]] (1908-2002). Dëse Bronze fir d'Weltausstellung vu Bréissel gouf 1980 am Park vum Thermalbad opgestallt.
{{Div col end}}

Donieft gëtt et nach dës Wierker, bei deene weider Detailer den Ament (2008) onbekannt sinn:
* Zwee Wierker vum [[Wenzel Profant]] déi am Park stinn.
* E Konschtwierk aus Eisen ouni Numm vum [[Pit Nicolas]], wat 1997 opgestallt gouf.
* ''Nata nel mare'', e Wierk aus bloem Stee vum [[Daniele Bragoni]], wat 2007 opgestallt gouf.

&lt;gallery heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotogalerie vun de Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Bild:Kurpark Munneref Majolika Vase.jpg|Majolika-Vas&lt;br&gt;[[Villeroy &amp; Boch]]
Bild:La lionne et les lionceaux Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert.jpg|''La lionne et les lionceaux''&lt;br&gt;Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert
Bild:Le Centaure Cipri Adolf Bermann.jpg|''Le Centaure''&lt;br&gt;[[Cipri Adolf Bermann]]
Bild:Médaillon vum Dr Klein Pierre Federspiel.jpg|''Medaillon vum Dr Klein''&lt;br&gt;[[Pierre Federspiel]]
Bild:Aqua_fons_vitae_Tom_Flick.jpg|''Aqua fons vitae''&lt;br&gt;[[Tom Flick]]
Bild:La_Tour_des_Sables_Liliane_Heidelberger.jpg|''La Tour des sables''&lt;br&gt;[[Liliane Heidelberger]]
Bild:La_Danse_Nic_Joosen.jpg|''La danse''&lt;br&gt;[[Nic Joosen]]
Bild:Tulipe_Frantz_Kinnen.jpg|''Tulipe''&lt;br&gt;[[Frantz Kinnen]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref_Ausschnett.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:La_fille_aux_roses_Jean_Mich.jpg|''La fille aux roses''&lt;br&gt;[[Jean Mich]]
Bild:Panthere tournant Auguste Tremont.jpg|''Panthère tournant''&lt;br&gt;[[Auguste Trémont]]
Bild:Sculpture_en_fer_Danielle_Wagner.jpg|''Sculpture en fer''&lt;br&gt;[[Danielle Wagner]]
Bild:Affranchissement_Lucien_Wercollier.jpg|''Affranchissement''&lt;br&gt;[[Lucien Wercollier]]
Bild:Nata_nel_mare_Daniele_Bragoni.jpg|''Nata nel mare''&lt;br&gt;[[Daniele Bragoni]]
&lt;/gallery&gt;

== Therapien &amp; Behandlungen ==

== Administratioun ==
=== Medezinesch Direktere&lt;ref&gt;Gerges 1997, S. 43-78.&lt;/ref&gt; vum Thermalbad ===
{{Div col}}
* 1847-1864: Dr [[Nicolas Dominique Schmit]] (*1814, †1870)
* 1865-1865: Dr [[Louis Fleury|Louis Joseph Désiré Fleury]] (*1815, †1872)
* 1866-1875: Dr [[Charles Marchal]] (*1826, † 1900)
* 1876-1883: Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
* 1883-1886: Dr [[Victor Weber]] (*1851, †1929)
* 1886-1907: Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
* 1907-1917: Dr [[Ernest Feltgen]] (*1867, †1950)
* 1917-1920: Dr [[Michel Welter]] (* 1859, †1924)
* 1921-1933: Dr [[Auguste Schumacher]] (*1862, †1932)
* 1933-1944: Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
* 1954-1968: Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
* 1968-1987: Dr [[Jean-Pierre Frank]] (*1937)
{{Div col end}}

=== Verwaltungsrot ===
D'Thermalbad gëtt vun engem Verwaltungsrot vu sechs Membere geréiert. Dräi Membere vertrieden de Lëtzebuerger Staat a gi vum Gesondheets-, Sozialversécherungs- a Finanzminister proposéiert. Zwéi Membere gi vum Regierungsrot aus dem Privatsecteur proposéiert; et muss sech ëm Perséinlechkeeten handelen, déi kompetent an der Gestioun vun Entreprisë sinn. De leschte Member gëtt an enger direkter a geheimer Wal ënnert de Salariéë vum Centre gestëmmt.

D'Membere vum Verwaltungsrot gi fir eng Dauer vu sechs Joer genannt; d'Mandat kann duerno erneiert ginn.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Verwaltungsrot vum Etablissement public
!Period
!President
|-
|1988 - 1998                    
|[[Marcel Reimen]]
|-
|1998 - 2005
|Affin Scherer
|-
|2005 -2008
|[[Guy Bernard]]
|-
|01.06.2008-31.12.2023
|[[Paul Hammelmann]]
|}

== Literatur ==
{{Div col}}
* Arend, J.P., 1932. ''Oolithisches Eisenerz und Mondorfer Wasser in ihren tektogenetischen Beziehungen''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 194-203.
* [[Ernest Feltgen|Feltgen, E.]], 1908. ''Bad-Mondorf. Ein naturwissenschaftlich-medizinischer Führer''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 18: 1-19 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_001_019.pdf], 76-88 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_076_088.pdf], 123-136 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf], 154-172 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf].
* Gerges, Martin (éd.), 1997. ''Mondorf, son passé, son présent, son avenir''. Mondorf le Domaine thermal et les éditions Les publications mosellanes. 614 p.&amp;nbsp;Imprimerie Victor Buck. ISBN 2-919975-06-4.
* Les Amis de la source asbl, 1976. Thermalismus aus Mondorfer Sicht. Illustrationen: Lex Weyer; Deckel: Lé Tanson. 112 S. St.-Paulus-Druckerei, Luxemburg. &lt;nowiki&gt;[Enthält virun allem Texter vum Dr Emile Franck]&lt;/nowiki&gt;
* [[Michel Lucius|Lucius, M.]], 1923. ''La genèse des eaux thermo-minérales de Mondorf-les-Bains, avec deux planches annexes''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 5-24.
* [[Jos Massard|Massard, J.A.]], 1996. ''Das Mondorfer Bohrloch 1846: Europarekord ja, Weltrekord nein!'' Lëtzebuerger Journal, Nr. 201 (22. Oktober): 13. [http://massard.info/pdf/Mondorf_Kind-Quelle.pdf]
* Massard, J.A., 1997. ''1846-1996, 150 Jahre Tiefbohrung Mondorf: Fehler, Fragen, Fakten''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 98: 3-15. [http://massard.info/pdf/SNL_1997_098_003_015.pdf] 
* Medinger, P., 1923. ''Un cas extraordinaire de spongiose de la fonte produite par l'eau minérale de Mondorf-Etat''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 24-32.
* Memorial, 1987. ''Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains''. Mémorial A n° 101 vum 21.12.1987.
* [[Lé Tanson|Tanson, Lé]], 1981. ''Chronik der &quot;Stadt&quot; und Gemeinde Bad Mondorf''. Éd.: Administration communale de Mondorf-les-Bains. 414 p.
* [[Leopold van Werveke|Van Werveke, L.]], 1932. ''Zur Frage der Entstehung des Mineralwassers von Bad Mondorf''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 177-194.
* [[Frank Wilhelm|Wilhelm, Frank]]. ''Victor Hugo, curiste à Mondorf-Altwies''.in: {{Nos cahiers}} Joer 6 (1985) n° 3: 101-130 &amp; Joer 7 (1986) n° 1: 41-78. Lëtzebuerg.
{{Div col end}}

== Kuckt och ==
* [[Munneref]]
* [[Thermalquell]]
* [[Waasserhaus (Kino)]]
* [[Hotel Grand-Chef]]
* [[Park vum Hotel Grand-Chef zu Munneref]]
* [[Casino 2000]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.mondorf-les-bains.lu Websäit vun der Gemeng Munneref]
* [https://web.archive.org/web/20080430093616/http://www.mondorf.lu/ Websäit vun den Thermen]

{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Thermalbieder]]
[[Kategorie:Gemeng Munneref]]
[[Kategorie:Ëffentlech Etablissementer zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>9jiy3x45e1cox15zvdbusyg8jnvpx7q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676578</id>
      <parentid>2676568</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:29:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Korr.; Upassungen</comment>
      <origin>2676578</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20713" sha1="onteokned9442njwadanhzp8hfvfsk5" xml:space="preserve">{{skizz}}
{{Infobox Entreprise 
| Numm = Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains&lt;br&gt;Thermalbad Munneref
| Logo = 
| Bild = Kurpark Munneref Les thermes entree.jpg
| Bildtext = D'Entrée fir d'Kueristen
| Typ = [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|Ëffentlecht Etablissement]]
| Slogan = 
| Grënnungsdatum = 18.12.1987
| Sëtz = Avenue des Bains&lt;br&gt;L-5601 Munneref
| Leedung = Paul Hammelmann &lt;small&gt;(President CA)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;Pierre Plumer&lt;small&gt; (Direkter)&lt;/small&gt;
| Mataarbechter = 
| Branche = 
| Produit = 
| Ëmsaz = 
| Homepage = [http://www.mondorf.lu/ www.mondorf.lu]
}}
[[Fichier:Kurpark Munneref Al Thermen.jpg|thumb|320px|Vue vum Park op déi al Thermen]]
D''''Thermalbad Munneref''' ass dat eenzegt [[Thermalbad]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] a läit zum gréissten Deel (37,38 ha) um Südostrand vun der Uertschaft [[Munneref]] an der [[Gemeng Munneref|Gemeng mat dem selwechten Numm]] am [[Kanton Réimech]]. E klengen Deel (5,25 ha) vum Domaine läit a [[Frankräich]] an der Gemeng [[Mondorff]] am [[Departement Moselle]]. Am Ganzen huet de Kuerpark eng Fläch vun 42,63 ha.

D'offiziell Bezeechnung vum [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|ëffentlechen Etablissement]] ass '''Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains'''&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1987/12/18/n1/jo|Titel=Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=12.09.2020|Datum=18.12.1987|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, gëtt awer gemenkerhand ënner dem Numm „Mondorf Domaine Thermal“ kommerzialiséiert.

== Geschicht ==
Vun 1841 bis 1846 sinn zu Munneref déi éischt Buerunge vun der Ekipp vum [[Sachsen|sächsesche]] Buermeeschter [[Karl-Gotthelf Kind]] gemaach ginn.

Schonn d'Joer drop, 1847, gouf d'Munnerëffer Thermalbad op Initiativ vum Munnerëffer [[Nottär]] [[Jean-Pierre Ledure]] gegrënnt. Seng Duechter Amélie Ledure war déi éischt Kueristin.

Mam Arrêté royal grand-ducal vum 28. August 1878 krut d'Uertschaft d'Recht fir sech '''Mondorf-les-Bains''' respektiv '''Bad Mondorf''' ze nennen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1878/08/28/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 28 août 1878 par lequel la localité de Mondorf est autorisée à prendre la dénomination de Mondorf-les-bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=07.09.1878|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Mam Gesetz vum 21. Abrëll 1886&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1886/04/21/n1/jo|Titel=Loi du 21 avril 1886 concernant l'acquisition aux frais de l'État de l'établissement thermal et hydrothérapique de Mondorf|Gekuckt=12.09.2020|Datum=21.04.1886|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/9hfjnn/pages/2/articles/DTL43?search=Nouvelles%20officielles Nouvelles officielles] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 24. Abrëll 1886, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/fsfh1w/pages/3/articles/DTL43?search=Mondorf Projet de loi] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 1. Abrëll 1886, Säit 3
&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/zkm1k3/pages/2/articles/DTL55?search=Mondorf Projet de loi] Avis vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 4. Abrëll 1886, Säit 3&lt;/ref&gt; krut d'Regierung d'Recht fir d'Thermalbad vun der [[Société anonyme des bains de Mondorf]] ofzekafen. Déi hat d'Handduch no engem laangen Ënnergank, dee sech zanter dem [[Däitsch-Franséische Krich|1870er Krich]] entwéckelt hat geschmass, wat dozou gefouert hat, datt knapps nach 200 Kueristen d'Joer op Munneref koumen.

D'''Société anonyme des bains de Mondor''f hat virdru scho probéiert e Keefer ze fannen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/58n7c7/pages/3/articles/DTL217?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 4. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/g3g64s/pages/3/articles/DTL203?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/xmw9x8/pages/2/articles/DTL61?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 23. Mee 1885, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7q6n5v/pages/4/articles/DTL186?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Mee 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7z6gc2/pages/4/articles/DTL177?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 12. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/m7n69p/pages/4/articles/DTL199?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 2. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/btjrp2/pages/4/articles/DTL177?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 16. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/r20hmz/pages/5/articles/DTL160?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Juni 1885, Säit 5&lt;/ref&gt;. An der Generalversammlung vum 10. Oktober 1885 sollt decidéiert ginn d'Gesellschaft opzeléisen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/0kt3gj/pages/4/articles/DTL181?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 17. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/jv6b36/pages/4/articles/DTL161?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Well net genuch Aktionären an der Generalversammlung vum 10. Oktober waren, gouf eng nei Generalversammlung fir de 16. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/wpdb2c/pages/4/articles/DTL218?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 19. Oktober 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Och an der Generalversammlung vum 16. November 1885 waren net genuch Aktionären do an et gouf nees eng nei Generalversammlung op den 30. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/91xg8q/pages/4/articles/DTL123?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 24. November 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;.

D'Gesetz vum 18. Dezember 1987 privatiséiert deelweis dat bis dohi staatlecht Thermalbad. Et gëtt en ''Établissement public de droi''t ''privé'', also gefouert no privatem Recht, a kritt eng komplett nei Orientatioun. Niewent dem traditionellen Thermalismus gëtt den neien ''Domaine thermal'' mat engem 4-Stären Hotel mat 113 Zëmmere komplettéiert, mat engem Fitness-a Sauna Club vun 1.800 [[Quadratmeter]], 2 Restauranten an engem Konferenzzenter an der ''Orangerie'' am Park. Geleet gëtt dat Ganzt elo vun engem Verwaltungsrot an engem Direkter. Den 1. Mee 1988 gouf deen neien Zenter vum  [[Marcel Reimen]], dem President vum éischte Verwaltungsrot ageweit. 28.000 Leit si komm fir dat neit Thermalbad ze gesinn. Dat, well et am Virfeld souwuel an der [[Chamber]] wéi och an der Press eng hefteg Poleemik wéinst der Reorientatioun vum traditiounsräiche Bad an e moderne wäit gefächerte Gesondheetszenter gouf.&lt;ref&gt;{{Cite book|Titel=Mondorf, son passé, son présent, son avenir / Les publications mosellanes /1987/
ISBN 2-919975-06-4}}&lt;/ref&gt;

{{Kapitel Info feelt}}

== Thermalquellen ==

Am Kuerpark zu Munneref sinn am Ganzen dräi [[Thermalquell]]e gebuert ginn.

=== Kind-Quell ===
Déi éischt Thermalquell gouf vun der Ekipp vum Sachs [[Karl-Gotthelf Kind]] (1801-1873) nom Prinzip vum ''Fräifall'' gebuert a gouf no him Kind-Quell genannt (''Source Kind''). D'Aarbechten hunn de 17. Juni 1841 ugefaangen an d'Buerung huet de 16. Juni&lt;ref&gt;Den dacks zitéierten Datum vum 15. Juli 1846 ass warscheinlech op e fréien Drockfeeler zeréckzeféieren (Massard 1997)&lt;/ref&gt; 1846 hir maximal Déift vu 730 m.&lt;ref&gt;Weeder déi dacks zitéiert Déift vu 726 m nach déi vu 736 m ass richteg (Massard 1997)&lt;/ref&gt; erreecht a war deemools déi déifst Buerung op der Welt mat Ausnam vu China, wou scho virdrun eng Buerung gemaach gouf, déi iwwer 1000 m déif goung. Eréischt 1871 gouf dee Rekord mat der Déifbuerung Sperenberg bei Berlin mat 1271 m Déift gebrach.

=== Marie-Adélaïde-Quell ===
Déi zweet Thermalquell krut hiren Numm zu Éiere vun der [[Groussherzogin]] [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg]].

=== Michel-Lucius-Quell ===

== Gebaier ==

=== Thermalbad „Les thermes“ ===

=== Verwaltungsgebai ===

=== Pavillon Kind ===
De Pavillon Kind gouf an de Joren 1963-1964 vum Staatsarchitekt [[Constant Gillardin]] gebaut, fir d'Waasser vun der Kind-Quell ze zerwéieren. D'Gebai gouf tëscht 2000 an 2004 vum Architektebüro &quot;steinmetz de meyer architectes urbanistes&quot; ëmgebaut.

Am Joer 2012 mécht den [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|éischte Fligereimusée vu Lëtzebuerg]] seng Dieren am Pavillon vun der Kind-Quell op.

=== Orangerie ===
D'[[Orangerie]] gouf 1910 no de Pläng vum lëtzebuergeschen Architekt [[Sosthène Weis]] gebaut.

=== Hoteller ===
Fir d'Kueristen an d'Touriste gehéieren zum Thermalbad de „Mondorf Parc Hôtel“ gradewéi d'„Villa Welcome“. 
{{Kapitel Info feelt}}
&lt;gallery perrow=&quot;3&quot; heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotoegalerie vun de Gebaier am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Fichier:Mondorf-les-Bains pavillon Kind a.jpg|Pavillon Kind
Fichier:Luxembourg Mondorf Orangerie French-garden.jpg|Orangerie a franséische Gaart
&lt;/gallery&gt;

=== Renovatioun ===
Uganks Oktober 2018 huet de [[Regierungsrot]] e Gesetzesentworf ugeholl fir d'Gebaier vum Thermalbad fir eng Zomm vun 133,5 Milliounen Euro ze renovéieren&lt;ref&gt;Patrick Besch, [https://www.wort.lu/de/politik/thermalbad-in-mondorf-wird-saniert-5bb77996182b657ad3b94a40 Thermalbad in Mondorf wird saniert] op wort.lu de 5. Oktober 2018 an an der Drockversioun vum [[Luxemburger Wort|Wort]] vum 6. Oktober 2018 ënner „Kurznachrichten “op der Säit 12&lt;/ref&gt;. De 24. Abrëll 2020 gouf d'Gesetz ënnerschriwwen dat et der Regierung erlaabt, den Domaine fir déi genannt Zomm an d'Rei ze setzen an auszebauen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2020/04/24/a353/jo|Titel=Loi du 24 avril 2020 relative à la rénovation et à la mise en conformité du Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=04.05.2020|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Am November 2025 hunn d'Aarbechten ugefaangen. Dobäi ginn d'Anlage fir Bieder an Therapie nei gemaach, d'medezinesch Infrastruktur moderniséiert an d'Gebai ''Les Sources'' nei gebaut, mat zousätzleche Behandlungsraim an Hotelszëmmeren. Etappeweis gëtt och déi technesch an energeetesch Infrastruktur erneiert.&lt;ref&gt;[https://www.tageblatt.lu/headlines/arbeiten-am-domaine-thermal-haben-begonnen/ &quot;Arbeiten am Domaine thermal haben begonnen.&quot;] tageblatt.lu, 25.11.2025.&lt;/ref&gt;

===Trivia===
Bis 1976 stoung am Park eng Pergola, déi ëm 1898 vum Staatsarchitekt [[Prosper Biwer]] entworf gi war. D'Holzaarbechte ware vum Schräiner J. P. Hilbert vun [[Hollerech]]. Op der Bün wou traditionell de Kuerorchester gespillt huet, sinn ënner anerem d'[[Lucienne Boyer]] an d'[[Line Renaud]] opgetrueden. D'Konstruktioun huet un de Pavillon vun der Rudolfsquell zu [[Mariánské Lázně]] erënnert&lt;ref&gt;Publikatioun vum [[Robert Philippart]]&lt;/ref&gt;.

== Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark ==
De Park vum Thermalbad stellt eng Verbindung tëscht Mënsch an Natur hier. Hien ass eng gréng Long, eng Plaz fir ze raschten, sech z'erhuelen, ze heelen, sech ze besënnen. Dozou gehéiert och d'Konscht, déi de Park an eng Skulpturegalerie verwandelt. 20 Monumenter a Konschtwierker, meeschtens vu lëtzebuergeschen Artisten, waarden drop entdeckt ze ginn.

{{Div col}}
* ''Vase en terre cuite style 1900''. D'[[Majolika]]-Vas, déi virum Kind-Pavillon op engem Sockel steet, gouf [[1899]] vun der Firma [[Villeroy &amp; Boch]] fir d'[http://fr.wikipedia.org/wiki/Exposition_universelle_de_1900 Weltausstellung zu Paräis] (1900) fabrizéiert. No der Ausstellung wousst kee mat der Vase eppes unzefänken an de [[Paul Eyschen|Staatsminister Eyschen]] krut se geschenkt. Well d'[[Vas]] a kengem vu sengen Zëmmeren doheem gepasst huet, huet hien d'Vase schlussendlech dem Munnerëffer Kuerpark virugeschenkt.
* ''La lionne et les lionceaux'' vum [[Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert]] (1843-1917). D'Skulptur gouf [[1905]] am ieweschten Deel vum Park installéiert.
* ''Le Centaure'' vum [[Cipri Adolf Bermann]] (1862-1942). E [[Bronze]] deen den [[MNHA|Nationale Geschichts- a Konschtmusée]] dem Thermalbad geléint huet.
* ''Medaillon vum Dr Martin Klein'' vum [[Pierre Federspiel]] (1864-1924). Dëst Monument gouf [[1909]] zu Éiere vum fréieren Direkter [[Martin Klein|Dr Martin Klein]] opgeriicht.
* ''Aqua fons vitae'' vum [[Tom Flick]] (*1968). Steesail, déi 1997 um Wues virum Parc Hôtel installéiert gouf.
* ''Tour des Sables'' vum [[Liliane Heidelberger]]. Steeskulptur riets am Gank hanner dem Aganksberäich vum Thermalbad.
* ''La Danse'' vum [[Nic Joosen]] (*1933). Dës Eiseskulptur aus 5 Eenzeldeeler ass 1998 kaaft ginn a verschéinert d'Blummerabatten um Quai lénks vum Pavillon Kind.
* ''Tulipe'' vum [[Frantz Kinnen]] (1905-1979). Dëse Buer, deen de Staat 1958 kaaft huet, steet matzen am Rousegäertchen, der &quot;Roseraie&quot;.
* ''Just make sense'' vum [http://www.kowanz.com Brigitte Kowanz]. Dëst Wierk steet am Agank vun den alen Thermen.
* ''Körper'' vum [[Carine Kraus]]. Serie vu Molereien am Pavillon mat de Saunaen.
* D'''Juri-Gagarin-Büst'' vum [[Aleksei Dmitrievich Leonov]] gouf 2018 virum [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|Fligereimusée]] (Pavillon Kind) opgeriicht.
* ''D'Maus Ketti'' vum [[Wil Lofy]] (*1937). Bronze vun 1987 an Erënnerung un d'Fabel [[D'Maus Ketti]] vum [[Auguste Liesch]], dee vu Munneref staamt.
* ''La fille aux roses'' vum [[Jean Mich]] (1871-1919). Bronze aus den &quot;Ateliers SIOT&quot; zu Paräis, dee fréier an den Terrasse vum Rousegäertche stoung, an elo am &quot;Jardin français&quot; steet.
* ''Métamorphose'' vum [[Wenzel Profant]] (1913-1989). Hasteeskulptur, déi am Joer 1980 ageweit gouf.
* ''Panthère tournant'' vum [[Auguste Trémont]] (1892-1980). Bronze vun 1932 am Hall vum Parc Hôtel.
* ''Sculpture en fer'' vum [[Danielle Wagner]] (*1960). Dës Eiseskulptur gouf 1997 fir den 150. Gebuertsdag vum Thermalbad opgestallt.
* ''Affranchissement'' vum [[Lucien Wercollier]] (1908-2002). Dëse Bronze fir d'Weltausstellung vu Bréissel gouf 1980 am Park vum Thermalbad opgestallt.
{{Div col end}}

Donieft gëtt et nach dës Wierker, bei deene weider Detailer den Ament (2008) onbekannt sinn:
* Zwee Wierker vum [[Wenzel Profant]] déi am Park stinn.
* E Konschtwierk aus Eisen ouni Numm vum [[Pit Nicolas]], wat 1997 opgestallt gouf.
* ''Nata nel mare'', e Wierk aus bloem Stee vum [[Daniele Bragoni]], wat 2007 opgestallt gouf.

&lt;gallery heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotogalerie vun de Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Bild:Kurpark Munneref Majolika Vase.jpg|Majolika-Vas&lt;br&gt;[[Villeroy &amp; Boch]]
Bild:La lionne et les lionceaux Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert.jpg|''La lionne et les lionceaux''&lt;br&gt;Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert
Bild:Le Centaure Cipri Adolf Bermann.jpg|''Le Centaure''&lt;br&gt;[[Cipri Adolf Bermann]]
Bild:Médaillon vum Dr Klein Pierre Federspiel.jpg|''Medaillon vum Dr Klein''&lt;br&gt;[[Pierre Federspiel]]
Bild:Aqua_fons_vitae_Tom_Flick.jpg|''Aqua fons vitae''&lt;br&gt;[[Tom Flick]]
Bild:La_Tour_des_Sables_Liliane_Heidelberger.jpg|''La Tour des sables''&lt;br&gt;[[Liliane Heidelberger]]
Bild:La_Danse_Nic_Joosen.jpg|''La danse''&lt;br&gt;[[Nic Joosen]]
Bild:Tulipe_Frantz_Kinnen.jpg|''Tulipe''&lt;br&gt;[[Frantz Kinnen]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref_Ausschnett.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:La_fille_aux_roses_Jean_Mich.jpg|''La fille aux roses''&lt;br&gt;[[Jean Mich]]
Bild:Panthere tournant Auguste Tremont.jpg|''Panthère tournant''&lt;br&gt;[[Auguste Trémont]]
Bild:Sculpture_en_fer_Danielle_Wagner.jpg|''Sculpture en fer''&lt;br&gt;[[Danielle Wagner]]
Bild:Affranchissement_Lucien_Wercollier.jpg|''Affranchissement''&lt;br&gt;[[Lucien Wercollier]]
Bild:Nata_nel_mare_Daniele_Bragoni.jpg|''Nata nel mare''&lt;br&gt;[[Daniele Bragoni]]
&lt;/gallery&gt;

== Therapien &amp; Behandlungen ==

== Administratioun ==
=== Medezinesch Direktere&lt;ref&gt;Gerges 1997, S. 43-78.&lt;/ref&gt; vum Thermalbad ===
{{Div col}}
* 1847-1864: Dr [[Nicolas Dominique Schmit]] (*1814, †1870)
* 1865-1865: Dr [[Louis Fleury|Louis Joseph Désiré Fleury]] (*1815, †1872)
* 1866-1875: Dr [[Charles Marchal]] (*1826, † 1900)
* 1876-1883: Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
* 1883-1886: Dr [[Victor Weber]] (*1851, †1929)
* 1886-1907: Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
* 1907-1917: Dr [[Ernest Feltgen]] (*1867, †1950)
* 1917-1920: Dr [[Michel Welter]] (* 1859, †1924)
* 1921-1933: Dr [[Auguste Schumacher]] (*1862, †1932)
* 1933-1944: Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
* 1954-1968: Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
* 1968-1987: Dr [[Jean-Pierre Frank]] (*1937)
{{Div col end}}

=== Verwaltungsrot ===
D'Thermalbad gëtt vun engem Verwaltungsrot vu sechs Membere geréiert. Dräi Membere vertrieden de Lëtzebuerger Staat a gi vum Gesondheets-, Sozialversécherungs- a Finanzminister proposéiert. Zwéi Membere gi vum Regierungsrot aus dem Privatsecteur proposéiert; et muss sech ëm Perséinlechkeeten handelen, déi kompetent an der Gestioun vun Entreprisë sinn. De leschte Member gëtt an enger direkter a geheimer Wal ënnert de Salariéë vum Centre gestëmmt.

D'Membere vum Verwaltungsrot gi fir eng Dauer vu sechs Joer genannt; d'Mandat kann duerno erneiert ginn.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Verwaltungsrot vum Etablissement public
!Period
!President
|-
|1988 – 1998                    
|[[Marcel Reimen]]
|-
|1998 – 2005
|Affin Scherer
|-
|2005 – 2008
|[[Guy Bernard]]
|-
|01.06.2008 – 31.12.2023
|[[Paul Hammelmann]]
|}

== Literatur ==
{{Div col}}
* Arend, J.P., 1932. ''Oolithisches Eisenerz und Mondorfer Wasser in ihren tektogenetischen Beziehungen''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 194-203.
* [[Ernest Feltgen|Feltgen, E.]], 1908. ''Bad-Mondorf. Ein naturwissenschaftlich-medizinischer Führer''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 18: 1-19 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_001_019.pdf], 76-88 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_076_088.pdf], 123-136 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf], 154-172 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf].
* Gerges, Martin (éd.), 1997. ''Mondorf, son passé, son présent, son avenir''. Mondorf le Domaine thermal et les éditions Les publications mosellanes. 614 p.&amp;nbsp;Imprimerie Victor Buck. ISBN 2-919975-06-4.
* Les Amis de la source asbl, 1976. Thermalismus aus Mondorfer Sicht. Illustrationen: Lex Weyer; Deckel: Lé Tanson. 112 S. St.-Paulus-Druckerei, Luxemburg. &lt;nowiki&gt;[Enthält virun allem Texter vum Dr Emile Franck]&lt;/nowiki&gt;
* [[Michel Lucius|Lucius, M.]], 1923. ''La genèse des eaux thermo-minérales de Mondorf-les-Bains, avec deux planches annexes''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 5-24.
* [[Jos Massard|Massard, J.A.]], 1996. ''Das Mondorfer Bohrloch 1846: Europarekord ja, Weltrekord nein!'' Lëtzebuerger Journal, Nr. 201 (22. Oktober): 13. [http://massard.info/pdf/Mondorf_Kind-Quelle.pdf]
* Massard, J.A., 1997. ''1846-1996, 150 Jahre Tiefbohrung Mondorf: Fehler, Fragen, Fakten''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 98: 3-15. [http://massard.info/pdf/SNL_1997_098_003_015.pdf] 
* Medinger, P., 1923. ''Un cas extraordinaire de spongiose de la fonte produite par l'eau minérale de Mondorf-Etat''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 24-32.
* Memorial, 1987. ''Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains''. Mémorial A n° 101 vum 21.12.1987.
* [[Lé Tanson|Tanson, Lé]], 1981. ''Chronik der &quot;Stadt&quot; und Gemeinde Bad Mondorf''. Éd.: Administration communale de Mondorf-les-Bains. 414 p.
* [[Leopold van Werveke|Van Werveke, L.]], 1932. ''Zur Frage der Entstehung des Mineralwassers von Bad Mondorf''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 177-194.
* [[Frank Wilhelm|Wilhelm, Frank]]. ''Victor Hugo, curiste à Mondorf-Altwies''.in: {{Nos cahiers}} Joer 6 (1985) n° 3: 101-130 &amp; Joer 7 (1986) n° 1: 41-78. Lëtzebuerg.
{{Div col end}}

== Kuckt och ==
* [[Munneref]]
* [[Thermalquell]]
* [[Waasserhaus (Kino)]]
* [[Hotel Grand-Chef]]
* [[Park vum Hotel Grand-Chef zu Munneref]]
* [[Casino 2000]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.mondorf-les-bains.lu Websäit vun der Gemeng Munneref]
* [https://web.archive.org/web/20080430093616/http://www.mondorf.lu/ Websäit vun den Thermen]

{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Thermalbieder]]
[[Kategorie:Gemeng Munneref]]
[[Kategorie:Ëffentlech Etablissementer zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>onteokned9442njwadanhzp8hfvfsk5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676579</id>
      <parentid>2676578</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:47:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Verwaltungsrot */</comment>
      <origin>2676579</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20976" sha1="oy9og42blk8r5szxd6sh8dkjt56fn5g" xml:space="preserve">{{skizz}}
{{Infobox Entreprise 
| Numm = Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains&lt;br&gt;Thermalbad Munneref
| Logo = 
| Bild = Kurpark Munneref Les thermes entree.jpg
| Bildtext = D'Entrée fir d'Kueristen
| Typ = [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|Ëffentlecht Etablissement]]
| Slogan = 
| Grënnungsdatum = 18.12.1987
| Sëtz = Avenue des Bains&lt;br&gt;L-5601 Munneref
| Leedung = Paul Hammelmann &lt;small&gt;(President CA)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;Pierre Plumer&lt;small&gt; (Direkter)&lt;/small&gt;
| Mataarbechter = 
| Branche = 
| Produit = 
| Ëmsaz = 
| Homepage = [http://www.mondorf.lu/ www.mondorf.lu]
}}
[[Fichier:Kurpark Munneref Al Thermen.jpg|thumb|320px|Vue vum Park op déi al Thermen]]
D''''Thermalbad Munneref''' ass dat eenzegt [[Thermalbad]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] a läit zum gréissten Deel (37,38 ha) um Südostrand vun der Uertschaft [[Munneref]] an der [[Gemeng Munneref|Gemeng mat dem selwechten Numm]] am [[Kanton Réimech]]. E klengen Deel (5,25 ha) vum Domaine läit a [[Frankräich]] an der Gemeng [[Mondorff]] am [[Departement Moselle]]. Am Ganzen huet de Kuerpark eng Fläch vun 42,63 ha.

D'offiziell Bezeechnung vum [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|ëffentlechen Etablissement]] ass '''Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains'''&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1987/12/18/n1/jo|Titel=Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=12.09.2020|Datum=18.12.1987|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, gëtt awer gemenkerhand ënner dem Numm „Mondorf Domaine Thermal“ kommerzialiséiert.

== Geschicht ==
Vun 1841 bis 1846 sinn zu Munneref déi éischt Buerunge vun der Ekipp vum [[Sachsen|sächsesche]] Buermeeschter [[Karl-Gotthelf Kind]] gemaach ginn.

Schonn d'Joer drop, 1847, gouf d'Munnerëffer Thermalbad op Initiativ vum Munnerëffer [[Nottär]] [[Jean-Pierre Ledure]] gegrënnt. Seng Duechter Amélie Ledure war déi éischt Kueristin.

Mam Arrêté royal grand-ducal vum 28. August 1878 krut d'Uertschaft d'Recht fir sech '''Mondorf-les-Bains''' respektiv '''Bad Mondorf''' ze nennen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1878/08/28/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 28 août 1878 par lequel la localité de Mondorf est autorisée à prendre la dénomination de Mondorf-les-bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=07.09.1878|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Mam Gesetz vum 21. Abrëll 1886&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1886/04/21/n1/jo|Titel=Loi du 21 avril 1886 concernant l'acquisition aux frais de l'État de l'établissement thermal et hydrothérapique de Mondorf|Gekuckt=12.09.2020|Datum=21.04.1886|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/9hfjnn/pages/2/articles/DTL43?search=Nouvelles%20officielles Nouvelles officielles] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 24. Abrëll 1886, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/fsfh1w/pages/3/articles/DTL43?search=Mondorf Projet de loi] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 1. Abrëll 1886, Säit 3
&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/zkm1k3/pages/2/articles/DTL55?search=Mondorf Projet de loi] Avis vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 4. Abrëll 1886, Säit 3&lt;/ref&gt; krut d'Regierung d'Recht fir d'Thermalbad vun der [[Société anonyme des bains de Mondorf]] ofzekafen. Déi hat d'Handduch no engem laangen Ënnergank, dee sech zanter dem [[Däitsch-Franséische Krich|1870er Krich]] entwéckelt hat geschmass, wat dozou gefouert hat, datt knapps nach 200 Kueristen d'Joer op Munneref koumen.

D'''Société anonyme des bains de Mondor''f hat virdru scho probéiert e Keefer ze fannen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/58n7c7/pages/3/articles/DTL217?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 4. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/g3g64s/pages/3/articles/DTL203?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/xmw9x8/pages/2/articles/DTL61?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 23. Mee 1885, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7q6n5v/pages/4/articles/DTL186?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Mee 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7z6gc2/pages/4/articles/DTL177?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 12. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/m7n69p/pages/4/articles/DTL199?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 2. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/btjrp2/pages/4/articles/DTL177?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 16. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/r20hmz/pages/5/articles/DTL160?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Juni 1885, Säit 5&lt;/ref&gt;. An der Generalversammlung vum 10. Oktober 1885 sollt decidéiert ginn d'Gesellschaft opzeléisen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/0kt3gj/pages/4/articles/DTL181?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 17. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/jv6b36/pages/4/articles/DTL161?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Well net genuch Aktionären an der Generalversammlung vum 10. Oktober waren, gouf eng nei Generalversammlung fir de 16. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/wpdb2c/pages/4/articles/DTL218?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 19. Oktober 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Och an der Generalversammlung vum 16. November 1885 waren net genuch Aktionären do an et gouf nees eng nei Generalversammlung op den 30. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/91xg8q/pages/4/articles/DTL123?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 24. November 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;.

D'Gesetz vum 18. Dezember 1987 privatiséiert deelweis dat bis dohi staatlecht Thermalbad. Et gëtt en ''Établissement public de droi''t ''privé'', also gefouert no privatem Recht, a kritt eng komplett nei Orientatioun. Niewent dem traditionellen Thermalismus gëtt den neien ''Domaine thermal'' mat engem 4-Stären Hotel mat 113 Zëmmere komplettéiert, mat engem Fitness-a Sauna Club vun 1.800 [[Quadratmeter]], 2 Restauranten an engem Konferenzzenter an der ''Orangerie'' am Park. Geleet gëtt dat Ganzt elo vun engem Verwaltungsrot an engem Direkter. Den 1. Mee 1988 gouf deen neien Zenter vum  [[Marcel Reimen]], dem President vum éischte Verwaltungsrot ageweit. 28.000 Leit si komm fir dat neit Thermalbad ze gesinn. Dat, well et am Virfeld souwuel an der [[Chamber]] wéi och an der Press eng hefteg Poleemik wéinst der Reorientatioun vum traditiounsräiche Bad an e moderne wäit gefächerte Gesondheetszenter gouf.&lt;ref&gt;{{Cite book|Titel=Mondorf, son passé, son présent, son avenir / Les publications mosellanes /1987/
ISBN 2-919975-06-4}}&lt;/ref&gt;

{{Kapitel Info feelt}}

== Thermalquellen ==
Am Kuerpark zu Munneref sinn am Ganzen dräi [[Thermalquell]]e gebuert ginn.

=== Kind-Quell ===
Déi éischt Thermalquell gouf vun der Ekipp vum Sachs [[Karl-Gotthelf Kind]] (1801-1873) nom Prinzip vum ''Fräifall'' gebuert a gouf no him Kind-Quell genannt (''Source Kind''). D'Aarbechten hunn de 17. Juni 1841 ugefaangen an d'Buerung huet de 16. Juni&lt;ref&gt;Den dacks zitéierten Datum vum 15. Juli 1846 ass warscheinlech op e fréien Drockfeeler zeréckzeféieren (Massard 1997)&lt;/ref&gt; 1846 hir maximal Déift vu 730 m.&lt;ref&gt;Weeder déi dacks zitéiert Déift vu 726 m nach déi vu 736 m ass richteg (Massard 1997)&lt;/ref&gt; erreecht a war deemools déi déifst Buerung op der Welt mat Ausnam vu China, wou scho virdrun eng Buerung gemaach gouf, déi iwwer 1000 m déif goung. Eréischt 1871 gouf dee Rekord mat der Déifbuerung Sperenberg bei Berlin mat 1271 m Déift gebrach.

=== Marie-Adélaïde-Quell ===
Déi zweet Thermalquell krut hiren Numm zu Éiere vun der [[Groussherzogin]] [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg]].

=== Michel-Lucius-Quell ===

== Gebaier ==

=== Thermalbad „Les thermes“ ===

=== Verwaltungsgebai ===

=== Pavillon Kind ===
De Pavillon Kind gouf an de Joren 1963-1964 vum Staatsarchitekt [[Constant Gillardin]] gebaut, fir d'Waasser vun der Kind-Quell ze zerwéieren. D'Gebai gouf tëscht 2000 an 2004 vum Architektebüro &quot;steinmetz de meyer architectes urbanistes&quot; ëmgebaut.

Am Joer 2012 mécht den [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|éischte Fligereimusée vu Lëtzebuerg]] seng Dieren am Pavillon vun der Kind-Quell op.

=== Orangerie ===
D'[[Orangerie]] gouf 1910 no de Pläng vum lëtzebuergeschen Architekt [[Sosthène Weis]] gebaut.

=== Hoteller ===
Fir d'Kueristen an d'Touriste gehéieren zum Thermalbad de „Mondorf Parc Hôtel“ gradewéi d'„Villa Welcome“. 
{{Kapitel Info feelt}}
&lt;gallery perrow=&quot;3&quot; heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotoegalerie vun de Gebaier am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Fichier:Mondorf-les-Bains pavillon Kind a.jpg|Pavillon Kind
Fichier:Luxembourg Mondorf Orangerie French-garden.jpg|Orangerie a franséische Gaart
&lt;/gallery&gt;

=== Renovatioun ===
Uganks Oktober 2018 huet de [[Regierungsrot]] e Gesetzesentworf ugeholl fir d'Gebaier vum Thermalbad fir eng Zomm vun 133,5 Milliounen Euro ze renovéieren&lt;ref&gt;Patrick Besch, [https://www.wort.lu/de/politik/thermalbad-in-mondorf-wird-saniert-5bb77996182b657ad3b94a40 Thermalbad in Mondorf wird saniert] op wort.lu de 5. Oktober 2018 an an der Drockversioun vum [[Luxemburger Wort|Wort]] vum 6. Oktober 2018 ënner „Kurznachrichten “op der Säit 12&lt;/ref&gt;. De 24. Abrëll 2020 gouf d'Gesetz ënnerschriwwen dat et der Regierung erlaabt, den Domaine fir déi genannt Zomm an d'Rei ze setzen an auszebauen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2020/04/24/a353/jo|Titel=Loi du 24 avril 2020 relative à la rénovation et à la mise en conformité du Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=04.05.2020|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Am November 2025 hunn d'Aarbechten ugefaangen. Dobäi ginn d'Anlage fir Bieder an Therapie nei gemaach, d'medezinesch Infrastruktur moderniséiert an d'Gebai ''Les Sources'' nei gebaut, mat zousätzleche Behandlungsraim an Hotelszëmmeren. Etappeweis gëtt och déi technesch an energeetesch Infrastruktur erneiert.&lt;ref&gt;[https://www.tageblatt.lu/headlines/arbeiten-am-domaine-thermal-haben-begonnen/ &quot;Arbeiten am Domaine thermal haben begonnen.&quot;] tageblatt.lu, 25.11.2025.&lt;/ref&gt;

===Trivia===
Bis 1976 stoung am Park eng Pergola, déi ëm 1898 vum Staatsarchitekt [[Prosper Biwer]] entworf gi war. D'Holzaarbechte ware vum Schräiner J. P. Hilbert vun [[Hollerech]]. Op der Bün wou traditionell de Kuerorchester gespillt huet, sinn ënner anerem d'[[Lucienne Boyer]] an d'[[Line Renaud]] opgetrueden. D'Konstruktioun huet un de Pavillon vun der Rudolfsquell zu [[Mariánské Lázně]] erënnert&lt;ref&gt;Publikatioun vum [[Robert Philippart]]&lt;/ref&gt;.

== Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark ==
De Park vum Thermalbad stellt eng Verbindung tëscht Mënsch an Natur hier. Hien ass eng gréng Long, eng Plaz fir ze raschten, sech z'erhuelen, ze heelen, sech ze besënnen. Dozou gehéiert och d'Konscht, déi de Park an eng Skulpturegalerie verwandelt. 20 Monumenter a Konschtwierker, meeschtens vu lëtzebuergeschen Artisten, waarden drop entdeckt ze ginn.

{{Div col}}
* ''Vase en terre cuite style 1900''. D'[[Majolika]]-Vas, déi virum Kind-Pavillon op engem Sockel steet, gouf [[1899]] vun der Firma [[Villeroy &amp; Boch]] fir d'[http://fr.wikipedia.org/wiki/Exposition_universelle_de_1900 Weltausstellung zu Paräis] (1900) fabrizéiert. No der Ausstellung wousst kee mat der Vase eppes unzefänken an de [[Paul Eyschen|Staatsminister Eyschen]] krut se geschenkt. Well d'[[Vas]] a kengem vu sengen Zëmmeren doheem gepasst huet, huet hien d'Vase schlussendlech dem Munnerëffer Kuerpark virugeschenkt.
* ''La lionne et les lionceaux'' vum [[Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert]] (1843-1917). D'Skulptur gouf [[1905]] am ieweschten Deel vum Park installéiert.
* ''Le Centaure'' vum [[Cipri Adolf Bermann]] (1862-1942). E [[Bronze]] deen den [[MNHA|Nationale Geschichts- a Konschtmusée]] dem Thermalbad geléint huet.
* ''Medaillon vum Dr Martin Klein'' vum [[Pierre Federspiel]] (1864-1924). Dëst Monument gouf [[1909]] zu Éiere vum fréieren Direkter [[Martin Klein|Dr Martin Klein]] opgeriicht.
* ''Aqua fons vitae'' vum [[Tom Flick]] (*1968). Steesail, déi 1997 um Wues virum Parc Hôtel installéiert gouf.
* ''Tour des Sables'' vum [[Liliane Heidelberger]]. Steeskulptur riets am Gank hanner dem Aganksberäich vum Thermalbad.
* ''La Danse'' vum [[Nic Joosen]] (*1933). Dës Eiseskulptur aus 5 Eenzeldeeler ass 1998 kaaft ginn a verschéinert d'Blummerabatten um Quai lénks vum Pavillon Kind.
* ''Tulipe'' vum [[Frantz Kinnen]] (1905-1979). Dëse Buer, deen de Staat 1958 kaaft huet, steet matzen am Rousegäertchen, der &quot;Roseraie&quot;.
* ''Just make sense'' vum [http://www.kowanz.com Brigitte Kowanz]. Dëst Wierk steet am Agank vun den alen Thermen.
* ''Körper'' vum [[Carine Kraus]]. Serie vu Molereien am Pavillon mat de Saunaen.
* D'''Juri-Gagarin-Büst'' vum [[Aleksei Dmitrievich Leonov]] gouf 2018 virum [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|Fligereimusée]] (Pavillon Kind) opgeriicht.
* ''D'Maus Ketti'' vum [[Wil Lofy]] (*1937). Bronze vun 1987 an Erënnerung un d'Fabel [[D'Maus Ketti]] vum [[Auguste Liesch]], dee vu Munneref staamt.
* ''La fille aux roses'' vum [[Jean Mich]] (1871-1919). Bronze aus den &quot;Ateliers SIOT&quot; zu Paräis, dee fréier an den Terrasse vum Rousegäertche stoung, an elo am &quot;Jardin français&quot; steet.
* ''Métamorphose'' vum [[Wenzel Profant]] (1913-1989). Hasteeskulptur, déi am Joer 1980 ageweit gouf.
* ''Panthère tournant'' vum [[Auguste Trémont]] (1892-1980). Bronze vun 1932 am Hall vum Parc Hôtel.
* ''Sculpture en fer'' vum [[Danielle Wagner]] (*1960). Dës Eiseskulptur gouf 1997 fir den 150. Gebuertsdag vum Thermalbad opgestallt.
* ''Affranchissement'' vum [[Lucien Wercollier]] (1908-2002). Dëse Bronze fir d'Weltausstellung vu Bréissel gouf 1980 am Park vum Thermalbad opgestallt.
{{Div col end}}

Donieft gëtt et nach dës Wierker, bei deene weider Detailer den Ament (2008) onbekannt sinn:
* Zwee Wierker vum [[Wenzel Profant]] déi am Park stinn.
* E Konschtwierk aus Eisen ouni Numm vum [[Pit Nicolas]], wat 1997 opgestallt gouf.
* ''Nata nel mare'', e Wierk aus bloem Stee vum [[Daniele Bragoni]], wat 2007 opgestallt gouf.

&lt;gallery heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotogalerie vun de Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Bild:Kurpark Munneref Majolika Vase.jpg|Majolika-Vas&lt;br&gt;[[Villeroy &amp; Boch]]
Bild:La lionne et les lionceaux Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert.jpg|''La lionne et les lionceaux''&lt;br&gt;Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert
Bild:Le Centaure Cipri Adolf Bermann.jpg|''Le Centaure''&lt;br&gt;[[Cipri Adolf Bermann]]
Bild:Médaillon vum Dr Klein Pierre Federspiel.jpg|''Medaillon vum Dr Klein''&lt;br&gt;[[Pierre Federspiel]]
Bild:Aqua_fons_vitae_Tom_Flick.jpg|''Aqua fons vitae''&lt;br&gt;[[Tom Flick]]
Bild:La_Tour_des_Sables_Liliane_Heidelberger.jpg|''La Tour des sables''&lt;br&gt;[[Liliane Heidelberger]]
Bild:La_Danse_Nic_Joosen.jpg|''La danse''&lt;br&gt;[[Nic Joosen]]
Bild:Tulipe_Frantz_Kinnen.jpg|''Tulipe''&lt;br&gt;[[Frantz Kinnen]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref_Ausschnett.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:La_fille_aux_roses_Jean_Mich.jpg|''La fille aux roses''&lt;br&gt;[[Jean Mich]]
Bild:Panthere tournant Auguste Tremont.jpg|''Panthère tournant''&lt;br&gt;[[Auguste Trémont]]
Bild:Sculpture_en_fer_Danielle_Wagner.jpg|''Sculpture en fer''&lt;br&gt;[[Danielle Wagner]]
Bild:Affranchissement_Lucien_Wercollier.jpg|''Affranchissement''&lt;br&gt;[[Lucien Wercollier]]
Bild:Nata_nel_mare_Daniele_Bragoni.jpg|''Nata nel mare''&lt;br&gt;[[Daniele Bragoni]]
&lt;/gallery&gt;

== Therapien &amp; Behandlungen ==

== Administratioun ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Medezinesch Direktere&lt;ref&gt;Gerges 1997, S. 43-78.&lt;/ref&gt; vum Thermalbad
!Period
!President
|-
|1847-1864
|Dr [[Nicolas Dominique Schmit]] (*1814, †1870)
|-
|1865-1865
|Dr [[Louis Fleury|Louis Joseph Désiré Fleury]] (*1815, †1872)
|-
|1866-1875
|Dr [[Charles Marchal]] (*1826, † 1900)
|-
|1876-1883
|Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
|-
|1883-1886
|Dr [[Victor Weber]] (*1851, †1929)
|-
|1886-1907
|Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
|-
|1907-1917
|Dr [[Ernest Feltgen]] (*1867, †1950)
|-
|1917-1920
|Dr [[Michel Welter]] (* 1859, †1924)
|-
|1921-1933
|Dr [[Auguste Schumacher]] (*1862, †1932)
|-
|1933-1944
| Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
|-
|1954-1968
|Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
|-
|1968-1987
|Dr [[Jean-Pierre Frank]] (*1937)
|-
|…
|
|-
|(Stand 2026)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.mondorf.lu/fr/nous-connaitre/direction-administrations|Titel=Membres de la Direction – Directeur Santé|Gekuckt=01.05.2026|Wierk=www.mondorf.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
|Fränz D'Onghia
|}

=== Verwaltungsrot ===
D'Thermalbad gëtt vun engem Verwaltungsrot vu sechs Membere geréiert. Dräi Membere vertrieden de Lëtzebuerger Staat a gi vum Gesondheets-, Sozialversécherungs- a Finanzminister proposéiert. Zwéi Membere gi vum Regierungsrot aus dem Privatsecteur proposéiert; et muss sech ëm Perséinlechkeeten handelen, déi kompetent an der Gestioun vun Entreprisë sinn. De leschte Member gëtt an enger direkter a geheimer Wal ënnert de Salariéë vum Centre gestëmmt.

D'Membere vum Verwaltungsrot gi fir eng Dauer vu sechs Joer genannt; d'Mandat kann duerno erneiert ginn.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Verwaltungsrot vum Etablissement public
!Period
!President
|-
|1988 – 1998                    
|[[Marcel Reimen]]
|-
|1998 – 2005
|Affin Scherer
|-
|2005 – 2008
|[[Guy Bernard]]
|-
|01.06.2008 – 
|[[Paul Hammelmann]]
|}

== Literatur ==
{{Div col}}
* Arend, J.P., 1932. ''Oolithisches Eisenerz und Mondorfer Wasser in ihren tektogenetischen Beziehungen''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 194-203.
* [[Ernest Feltgen|Feltgen, E.]], 1908. ''Bad-Mondorf. Ein naturwissenschaftlich-medizinischer Führer''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 18: 1-19 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_001_019.pdf], 76-88 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_076_088.pdf], 123-136 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf], 154-172 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf].
* Gerges, Martin (éd.), 1997. ''Mondorf, son passé, son présent, son avenir''. Mondorf le Domaine thermal et les éditions Les publications mosellanes. 614 p.&amp;nbsp;Imprimerie Victor Buck. ISBN 2-919975-06-4.
* Les Amis de la source asbl, 1976. Thermalismus aus Mondorfer Sicht. Illustrationen: Lex Weyer; Deckel: Lé Tanson. 112 S. St.-Paulus-Druckerei, Luxemburg. &lt;nowiki&gt;[Enthält virun allem Texter vum Dr Emile Franck]&lt;/nowiki&gt;
* [[Michel Lucius|Lucius, M.]], 1923. ''La genèse des eaux thermo-minérales de Mondorf-les-Bains, avec deux planches annexes''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 5-24.
* [[Jos Massard|Massard, J.A.]], 1996. ''Das Mondorfer Bohrloch 1846: Europarekord ja, Weltrekord nein!'' Lëtzebuerger Journal, Nr. 201 (22. Oktober): 13. [http://massard.info/pdf/Mondorf_Kind-Quelle.pdf]
* Massard, J.A., 1997. ''1846-1996, 150 Jahre Tiefbohrung Mondorf: Fehler, Fragen, Fakten''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 98: 3-15. [http://massard.info/pdf/SNL_1997_098_003_015.pdf] 
* Medinger, P., 1923. ''Un cas extraordinaire de spongiose de la fonte produite par l'eau minérale de Mondorf-Etat''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 24-32.
* Memorial, 1987. ''Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains''. Mémorial A n° 101 vum 21.12.1987.
* [[Lé Tanson|Tanson, Lé]], 1981. ''Chronik der &quot;Stadt&quot; und Gemeinde Bad Mondorf''. Éd.: Administration communale de Mondorf-les-Bains. 414 p.
* [[Leopold van Werveke|Van Werveke, L.]], 1932. ''Zur Frage der Entstehung des Mineralwassers von Bad Mondorf''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 177-194.
* [[Frank Wilhelm|Wilhelm, Frank]]. ''Victor Hugo, curiste à Mondorf-Altwies''.in: {{Nos cahiers}} Joer 6 (1985) n° 3: 101-130 &amp; Joer 7 (1986) n° 1: 41-78. Lëtzebuerg.
{{Div col end}}

== Kuckt och ==
* [[Munneref]]
* [[Thermalquell]]
* [[Waasserhaus (Kino)]]
* [[Hotel Grand-Chef]]
* [[Park vum Hotel Grand-Chef zu Munneref]]
* [[Casino 2000]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.mondorf-les-bains.lu Websäit vun der Gemeng Munneref]
* [https://web.archive.org/web/20080430093616/http://www.mondorf.lu/ Websäit vun den Thermen]

{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Thermalbieder]]
[[Kategorie:Gemeng Munneref]]
[[Kategorie:Ëffentlech Etablissementer zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>oy9og42blk8r5szxd6sh8dkjt56fn5g</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676580</id>
      <parentid>2676579</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:48:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Verwaltungsrot */</comment>
      <origin>2676580</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20977" sha1="it4mlairabsb43iugy7kdmi1nzdp9ek" xml:space="preserve">{{skizz}}
{{Infobox Entreprise 
| Numm = Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains&lt;br&gt;Thermalbad Munneref
| Logo = 
| Bild = Kurpark Munneref Les thermes entree.jpg
| Bildtext = D'Entrée fir d'Kueristen
| Typ = [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|Ëffentlecht Etablissement]]
| Slogan = 
| Grënnungsdatum = 18.12.1987
| Sëtz = Avenue des Bains&lt;br&gt;L-5601 Munneref
| Leedung = Paul Hammelmann &lt;small&gt;(President CA)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;Pierre Plumer&lt;small&gt; (Direkter)&lt;/small&gt;
| Mataarbechter = 
| Branche = 
| Produit = 
| Ëmsaz = 
| Homepage = [http://www.mondorf.lu/ www.mondorf.lu]
}}
[[Fichier:Kurpark Munneref Al Thermen.jpg|thumb|320px|Vue vum Park op déi al Thermen]]
D''''Thermalbad Munneref''' ass dat eenzegt [[Thermalbad]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] a läit zum gréissten Deel (37,38 ha) um Südostrand vun der Uertschaft [[Munneref]] an der [[Gemeng Munneref|Gemeng mat dem selwechten Numm]] am [[Kanton Réimech]]. E klengen Deel (5,25 ha) vum Domaine läit a [[Frankräich]] an der Gemeng [[Mondorff]] am [[Departement Moselle]]. Am Ganzen huet de Kuerpark eng Fläch vun 42,63 ha.

D'offiziell Bezeechnung vum [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|ëffentlechen Etablissement]] ass '''Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains'''&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1987/12/18/n1/jo|Titel=Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=12.09.2020|Datum=18.12.1987|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, gëtt awer gemenkerhand ënner dem Numm „Mondorf Domaine Thermal“ kommerzialiséiert.

== Geschicht ==
Vun 1841 bis 1846 sinn zu Munneref déi éischt Buerunge vun der Ekipp vum [[Sachsen|sächsesche]] Buermeeschter [[Karl-Gotthelf Kind]] gemaach ginn.

Schonn d'Joer drop, 1847, gouf d'Munnerëffer Thermalbad op Initiativ vum Munnerëffer [[Nottär]] [[Jean-Pierre Ledure]] gegrënnt. Seng Duechter Amélie Ledure war déi éischt Kueristin.

Mam Arrêté royal grand-ducal vum 28. August 1878 krut d'Uertschaft d'Recht fir sech '''Mondorf-les-Bains''' respektiv '''Bad Mondorf''' ze nennen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1878/08/28/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 28 août 1878 par lequel la localité de Mondorf est autorisée à prendre la dénomination de Mondorf-les-bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=07.09.1878|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Mam Gesetz vum 21. Abrëll 1886&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1886/04/21/n1/jo|Titel=Loi du 21 avril 1886 concernant l'acquisition aux frais de l'État de l'établissement thermal et hydrothérapique de Mondorf|Gekuckt=12.09.2020|Datum=21.04.1886|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/9hfjnn/pages/2/articles/DTL43?search=Nouvelles%20officielles Nouvelles officielles] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 24. Abrëll 1886, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/fsfh1w/pages/3/articles/DTL43?search=Mondorf Projet de loi] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 1. Abrëll 1886, Säit 3
&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/zkm1k3/pages/2/articles/DTL55?search=Mondorf Projet de loi] Avis vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 4. Abrëll 1886, Säit 3&lt;/ref&gt; krut d'Regierung d'Recht fir d'Thermalbad vun der [[Société anonyme des bains de Mondorf]] ofzekafen. Déi hat d'Handduch no engem laangen Ënnergank, dee sech zanter dem [[Däitsch-Franséische Krich|1870er Krich]] entwéckelt hat geschmass, wat dozou gefouert hat, datt knapps nach 200 Kueristen d'Joer op Munneref koumen.

D'''Société anonyme des bains de Mondor''f hat virdru scho probéiert e Keefer ze fannen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/58n7c7/pages/3/articles/DTL217?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 4. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/g3g64s/pages/3/articles/DTL203?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/xmw9x8/pages/2/articles/DTL61?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 23. Mee 1885, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7q6n5v/pages/4/articles/DTL186?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Mee 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7z6gc2/pages/4/articles/DTL177?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 12. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/m7n69p/pages/4/articles/DTL199?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 2. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/btjrp2/pages/4/articles/DTL177?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 16. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/r20hmz/pages/5/articles/DTL160?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Juni 1885, Säit 5&lt;/ref&gt;. An der Generalversammlung vum 10. Oktober 1885 sollt decidéiert ginn d'Gesellschaft opzeléisen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/0kt3gj/pages/4/articles/DTL181?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 17. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/jv6b36/pages/4/articles/DTL161?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Well net genuch Aktionären an der Generalversammlung vum 10. Oktober waren, gouf eng nei Generalversammlung fir de 16. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/wpdb2c/pages/4/articles/DTL218?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 19. Oktober 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Och an der Generalversammlung vum 16. November 1885 waren net genuch Aktionären do an et gouf nees eng nei Generalversammlung op den 30. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/91xg8q/pages/4/articles/DTL123?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 24. November 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;.

D'Gesetz vum 18. Dezember 1987 privatiséiert deelweis dat bis dohi staatlecht Thermalbad. Et gëtt en ''Établissement public de droi''t ''privé'', also gefouert no privatem Recht, a kritt eng komplett nei Orientatioun. Niewent dem traditionellen Thermalismus gëtt den neien ''Domaine thermal'' mat engem 4-Stären Hotel mat 113 Zëmmere komplettéiert, mat engem Fitness-a Sauna Club vun 1.800 [[Quadratmeter]], 2 Restauranten an engem Konferenzzenter an der ''Orangerie'' am Park. Geleet gëtt dat Ganzt elo vun engem Verwaltungsrot an engem Direkter. Den 1. Mee 1988 gouf deen neien Zenter vum  [[Marcel Reimen]], dem President vum éischte Verwaltungsrot ageweit. 28.000 Leit si komm fir dat neit Thermalbad ze gesinn. Dat, well et am Virfeld souwuel an der [[Chamber]] wéi och an der Press eng hefteg Poleemik wéinst der Reorientatioun vum traditiounsräiche Bad an e moderne wäit gefächerte Gesondheetszenter gouf.&lt;ref&gt;{{Cite book|Titel=Mondorf, son passé, son présent, son avenir / Les publications mosellanes /1987/
ISBN 2-919975-06-4}}&lt;/ref&gt;

{{Kapitel Info feelt}}

== Thermalquellen ==
Am Kuerpark zu Munneref sinn am Ganzen dräi [[Thermalquell]]e gebuert ginn.

=== Kind-Quell ===
Déi éischt Thermalquell gouf vun der Ekipp vum Sachs [[Karl-Gotthelf Kind]] (1801-1873) nom Prinzip vum ''Fräifall'' gebuert a gouf no him Kind-Quell genannt (''Source Kind''). D'Aarbechten hunn de 17. Juni 1841 ugefaangen an d'Buerung huet de 16. Juni&lt;ref&gt;Den dacks zitéierten Datum vum 15. Juli 1846 ass warscheinlech op e fréien Drockfeeler zeréckzeféieren (Massard 1997)&lt;/ref&gt; 1846 hir maximal Déift vu 730 m.&lt;ref&gt;Weeder déi dacks zitéiert Déift vu 726 m nach déi vu 736 m ass richteg (Massard 1997)&lt;/ref&gt; erreecht a war deemools déi déifst Buerung op der Welt mat Ausnam vu China, wou scho virdrun eng Buerung gemaach gouf, déi iwwer 1000 m déif goung. Eréischt 1871 gouf dee Rekord mat der Déifbuerung Sperenberg bei Berlin mat 1271 m Déift gebrach.

=== Marie-Adélaïde-Quell ===
Déi zweet Thermalquell krut hiren Numm zu Éiere vun der [[Groussherzogin]] [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg]].

=== Michel-Lucius-Quell ===

== Gebaier ==

=== Thermalbad „Les thermes“ ===

=== Verwaltungsgebai ===

=== Pavillon Kind ===
De Pavillon Kind gouf an de Joren 1963-1964 vum Staatsarchitekt [[Constant Gillardin]] gebaut, fir d'Waasser vun der Kind-Quell ze zerwéieren. D'Gebai gouf tëscht 2000 an 2004 vum Architektebüro &quot;steinmetz de meyer architectes urbanistes&quot; ëmgebaut.

Am Joer 2012 mécht den [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|éischte Fligereimusée vu Lëtzebuerg]] seng Dieren am Pavillon vun der Kind-Quell op.

=== Orangerie ===
D'[[Orangerie]] gouf 1910 no de Pläng vum lëtzebuergeschen Architekt [[Sosthène Weis]] gebaut.

=== Hoteller ===
Fir d'Kueristen an d'Touriste gehéieren zum Thermalbad de „Mondorf Parc Hôtel“ gradewéi d'„Villa Welcome“. 
{{Kapitel Info feelt}}
&lt;gallery perrow=&quot;3&quot; heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotoegalerie vun de Gebaier am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Fichier:Mondorf-les-Bains pavillon Kind a.jpg|Pavillon Kind
Fichier:Luxembourg Mondorf Orangerie French-garden.jpg|Orangerie a franséische Gaart
&lt;/gallery&gt;

=== Renovatioun ===
Uganks Oktober 2018 huet de [[Regierungsrot]] e Gesetzesentworf ugeholl fir d'Gebaier vum Thermalbad fir eng Zomm vun 133,5 Milliounen Euro ze renovéieren&lt;ref&gt;Patrick Besch, [https://www.wort.lu/de/politik/thermalbad-in-mondorf-wird-saniert-5bb77996182b657ad3b94a40 Thermalbad in Mondorf wird saniert] op wort.lu de 5. Oktober 2018 an an der Drockversioun vum [[Luxemburger Wort|Wort]] vum 6. Oktober 2018 ënner „Kurznachrichten “op der Säit 12&lt;/ref&gt;. De 24. Abrëll 2020 gouf d'Gesetz ënnerschriwwen dat et der Regierung erlaabt, den Domaine fir déi genannt Zomm an d'Rei ze setzen an auszebauen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2020/04/24/a353/jo|Titel=Loi du 24 avril 2020 relative à la rénovation et à la mise en conformité du Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=04.05.2020|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Am November 2025 hunn d'Aarbechten ugefaangen. Dobäi ginn d'Anlage fir Bieder an Therapie nei gemaach, d'medezinesch Infrastruktur moderniséiert an d'Gebai ''Les Sources'' nei gebaut, mat zousätzleche Behandlungsraim an Hotelszëmmeren. Etappeweis gëtt och déi technesch an energeetesch Infrastruktur erneiert.&lt;ref&gt;[https://www.tageblatt.lu/headlines/arbeiten-am-domaine-thermal-haben-begonnen/ &quot;Arbeiten am Domaine thermal haben begonnen.&quot;] tageblatt.lu, 25.11.2025.&lt;/ref&gt;

===Trivia===
Bis 1976 stoung am Park eng Pergola, déi ëm 1898 vum Staatsarchitekt [[Prosper Biwer]] entworf gi war. D'Holzaarbechte ware vum Schräiner J. P. Hilbert vun [[Hollerech]]. Op der Bün wou traditionell de Kuerorchester gespillt huet, sinn ënner anerem d'[[Lucienne Boyer]] an d'[[Line Renaud]] opgetrueden. D'Konstruktioun huet un de Pavillon vun der Rudolfsquell zu [[Mariánské Lázně]] erënnert&lt;ref&gt;Publikatioun vum [[Robert Philippart]]&lt;/ref&gt;.

== Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark ==
De Park vum Thermalbad stellt eng Verbindung tëscht Mënsch an Natur hier. Hien ass eng gréng Long, eng Plaz fir ze raschten, sech z'erhuelen, ze heelen, sech ze besënnen. Dozou gehéiert och d'Konscht, déi de Park an eng Skulpturegalerie verwandelt. 20 Monumenter a Konschtwierker, meeschtens vu lëtzebuergeschen Artisten, waarden drop entdeckt ze ginn.

{{Div col}}
* ''Vase en terre cuite style 1900''. D'[[Majolika]]-Vas, déi virum Kind-Pavillon op engem Sockel steet, gouf [[1899]] vun der Firma [[Villeroy &amp; Boch]] fir d'[http://fr.wikipedia.org/wiki/Exposition_universelle_de_1900 Weltausstellung zu Paräis] (1900) fabrizéiert. No der Ausstellung wousst kee mat der Vase eppes unzefänken an de [[Paul Eyschen|Staatsminister Eyschen]] krut se geschenkt. Well d'[[Vas]] a kengem vu sengen Zëmmeren doheem gepasst huet, huet hien d'Vase schlussendlech dem Munnerëffer Kuerpark virugeschenkt.
* ''La lionne et les lionceaux'' vum [[Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert]] (1843-1917). D'Skulptur gouf [[1905]] am ieweschten Deel vum Park installéiert.
* ''Le Centaure'' vum [[Cipri Adolf Bermann]] (1862-1942). E [[Bronze]] deen den [[MNHA|Nationale Geschichts- a Konschtmusée]] dem Thermalbad geléint huet.
* ''Medaillon vum Dr Martin Klein'' vum [[Pierre Federspiel]] (1864-1924). Dëst Monument gouf [[1909]] zu Éiere vum fréieren Direkter [[Martin Klein|Dr Martin Klein]] opgeriicht.
* ''Aqua fons vitae'' vum [[Tom Flick]] (*1968). Steesail, déi 1997 um Wues virum Parc Hôtel installéiert gouf.
* ''Tour des Sables'' vum [[Liliane Heidelberger]]. Steeskulptur riets am Gank hanner dem Aganksberäich vum Thermalbad.
* ''La Danse'' vum [[Nic Joosen]] (*1933). Dës Eiseskulptur aus 5 Eenzeldeeler ass 1998 kaaft ginn a verschéinert d'Blummerabatten um Quai lénks vum Pavillon Kind.
* ''Tulipe'' vum [[Frantz Kinnen]] (1905-1979). Dëse Buer, deen de Staat 1958 kaaft huet, steet matzen am Rousegäertchen, der &quot;Roseraie&quot;.
* ''Just make sense'' vum [http://www.kowanz.com Brigitte Kowanz]. Dëst Wierk steet am Agank vun den alen Thermen.
* ''Körper'' vum [[Carine Kraus]]. Serie vu Molereien am Pavillon mat de Saunaen.
* D'''Juri-Gagarin-Büst'' vum [[Aleksei Dmitrievich Leonov]] gouf 2018 virum [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|Fligereimusée]] (Pavillon Kind) opgeriicht.
* ''D'Maus Ketti'' vum [[Wil Lofy]] (*1937). Bronze vun 1987 an Erënnerung un d'Fabel [[D'Maus Ketti]] vum [[Auguste Liesch]], dee vu Munneref staamt.
* ''La fille aux roses'' vum [[Jean Mich]] (1871-1919). Bronze aus den &quot;Ateliers SIOT&quot; zu Paräis, dee fréier an den Terrasse vum Rousegäertche stoung, an elo am &quot;Jardin français&quot; steet.
* ''Métamorphose'' vum [[Wenzel Profant]] (1913-1989). Hasteeskulptur, déi am Joer 1980 ageweit gouf.
* ''Panthère tournant'' vum [[Auguste Trémont]] (1892-1980). Bronze vun 1932 am Hall vum Parc Hôtel.
* ''Sculpture en fer'' vum [[Danielle Wagner]] (*1960). Dës Eiseskulptur gouf 1997 fir den 150. Gebuertsdag vum Thermalbad opgestallt.
* ''Affranchissement'' vum [[Lucien Wercollier]] (1908-2002). Dëse Bronze fir d'Weltausstellung vu Bréissel gouf 1980 am Park vum Thermalbad opgestallt.
{{Div col end}}

Donieft gëtt et nach dës Wierker, bei deene weider Detailer den Ament (2008) onbekannt sinn:
* Zwee Wierker vum [[Wenzel Profant]] déi am Park stinn.
* E Konschtwierk aus Eisen ouni Numm vum [[Pit Nicolas]], wat 1997 opgestallt gouf.
* ''Nata nel mare'', e Wierk aus bloem Stee vum [[Daniele Bragoni]], wat 2007 opgestallt gouf.

&lt;gallery heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotogalerie vun de Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Bild:Kurpark Munneref Majolika Vase.jpg|Majolika-Vas&lt;br&gt;[[Villeroy &amp; Boch]]
Bild:La lionne et les lionceaux Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert.jpg|''La lionne et les lionceaux''&lt;br&gt;Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert
Bild:Le Centaure Cipri Adolf Bermann.jpg|''Le Centaure''&lt;br&gt;[[Cipri Adolf Bermann]]
Bild:Médaillon vum Dr Klein Pierre Federspiel.jpg|''Medaillon vum Dr Klein''&lt;br&gt;[[Pierre Federspiel]]
Bild:Aqua_fons_vitae_Tom_Flick.jpg|''Aqua fons vitae''&lt;br&gt;[[Tom Flick]]
Bild:La_Tour_des_Sables_Liliane_Heidelberger.jpg|''La Tour des sables''&lt;br&gt;[[Liliane Heidelberger]]
Bild:La_Danse_Nic_Joosen.jpg|''La danse''&lt;br&gt;[[Nic Joosen]]
Bild:Tulipe_Frantz_Kinnen.jpg|''Tulipe''&lt;br&gt;[[Frantz Kinnen]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref_Ausschnett.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:La_fille_aux_roses_Jean_Mich.jpg|''La fille aux roses''&lt;br&gt;[[Jean Mich]]
Bild:Panthere tournant Auguste Tremont.jpg|''Panthère tournant''&lt;br&gt;[[Auguste Trémont]]
Bild:Sculpture_en_fer_Danielle_Wagner.jpg|''Sculpture en fer''&lt;br&gt;[[Danielle Wagner]]
Bild:Affranchissement_Lucien_Wercollier.jpg|''Affranchissement''&lt;br&gt;[[Lucien Wercollier]]
Bild:Nata_nel_mare_Daniele_Bragoni.jpg|''Nata nel mare''&lt;br&gt;[[Daniele Bragoni]]
&lt;/gallery&gt;

== Therapien &amp; Behandlungen ==

== Administratioun ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Medezinesch Direktere&lt;ref&gt;Gerges 1997, S. 43-78.&lt;/ref&gt; vum Thermalbad
!Period
!President
|-
|1847-1864
|Dr [[Nicolas Dominique Schmit]] (*1814, †1870)
|-
|1865-1865
|Dr [[Louis Fleury|Louis Joseph Désiré Fleury]] (*1815, †1872)
|-
|1866-1875
|Dr [[Charles Marchal]] (*1826, † 1900)
|-
|1876-1883
|Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
|-
|1883-1886
|Dr [[Victor Weber]] (*1851, †1929)
|-
|1886-1907
|Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
|-
|1907-1917
|Dr [[Ernest Feltgen]] (*1867, †1950)
|-
|1917-1920
|Dr [[Michel Welter]] (* 1859, †1924)
|-
|1921-1933
|Dr [[Auguste Schumacher]] (*1862, †1932)
|-
|1933-1944
| Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
|-
|1954-1968
|Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
|-
|1968-1987
|Dr [[Jean-Pierre Frank]] (*1937)
|-
|…
|
|-
|(Stand 2026)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.mondorf.lu/fr/nous-connaitre/direction-administrations|Titel=Membres de la Direction – Directeur Santé|Gekuckt=01.05.2026|Wierk=www.mondorf.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
|Fränz D'Onghia
|}

=== Verwaltungsrot ===
D'Thermalbad gëtt vun engem Verwaltungsrot vu sechs Membere geréiert. Dräi Membere vertrieden de Lëtzebuerger Staat a gi vum Gesondheets-, Sozialversécherungs- a Finanzminister proposéiert. Zwéi Membere gi vum Regierungsrot aus dem Privatsecteur proposéiert; et muss sech ëm Perséinlechkeeten handelen, déi kompetent an der Gestioun vun Entreprisë sinn. De leschte Member gëtt an enger direkter a geheimer Wal ënnert de Salariéë vum Centre gestëmmt.

D'Membere vum Verwaltungsrot gi fir eng Dauer vu sechs Joer genannt; d'Mandat kann duerno erneiert ginn.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Verwaltungsrot vum Établissement public
!Period
!President
|-
|1988 – 1998                    
|[[Marcel Reimen]]
|-
|1998 – 2005
|Affin Scherer
|-
|2005 – 2008
|[[Guy Bernard]]
|-
|01.06.2008 – 
|[[Paul Hammelmann]]
|}

== Literatur ==
{{Div col}}
* Arend, J.P., 1932. ''Oolithisches Eisenerz und Mondorfer Wasser in ihren tektogenetischen Beziehungen''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 194-203.
* [[Ernest Feltgen|Feltgen, E.]], 1908. ''Bad-Mondorf. Ein naturwissenschaftlich-medizinischer Führer''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 18: 1-19 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_001_019.pdf], 76-88 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_076_088.pdf], 123-136 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf], 154-172 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf].
* Gerges, Martin (éd.), 1997. ''Mondorf, son passé, son présent, son avenir''. Mondorf le Domaine thermal et les éditions Les publications mosellanes. 614 p.&amp;nbsp;Imprimerie Victor Buck. ISBN 2-919975-06-4.
* Les Amis de la source asbl, 1976. Thermalismus aus Mondorfer Sicht. Illustrationen: Lex Weyer; Deckel: Lé Tanson. 112 S. St.-Paulus-Druckerei, Luxemburg. &lt;nowiki&gt;[Enthält virun allem Texter vum Dr Emile Franck]&lt;/nowiki&gt;
* [[Michel Lucius|Lucius, M.]], 1923. ''La genèse des eaux thermo-minérales de Mondorf-les-Bains, avec deux planches annexes''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 5-24.
* [[Jos Massard|Massard, J.A.]], 1996. ''Das Mondorfer Bohrloch 1846: Europarekord ja, Weltrekord nein!'' Lëtzebuerger Journal, Nr. 201 (22. Oktober): 13. [http://massard.info/pdf/Mondorf_Kind-Quelle.pdf]
* Massard, J.A., 1997. ''1846-1996, 150 Jahre Tiefbohrung Mondorf: Fehler, Fragen, Fakten''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 98: 3-15. [http://massard.info/pdf/SNL_1997_098_003_015.pdf] 
* Medinger, P., 1923. ''Un cas extraordinaire de spongiose de la fonte produite par l'eau minérale de Mondorf-Etat''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 24-32.
* Memorial, 1987. ''Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains''. Mémorial A n° 101 vum 21.12.1987.
* [[Lé Tanson|Tanson, Lé]], 1981. ''Chronik der &quot;Stadt&quot; und Gemeinde Bad Mondorf''. Éd.: Administration communale de Mondorf-les-Bains. 414 p.
* [[Leopold van Werveke|Van Werveke, L.]], 1932. ''Zur Frage der Entstehung des Mineralwassers von Bad Mondorf''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 177-194.
* [[Frank Wilhelm|Wilhelm, Frank]]. ''Victor Hugo, curiste à Mondorf-Altwies''.in: {{Nos cahiers}} Joer 6 (1985) n° 3: 101-130 &amp; Joer 7 (1986) n° 1: 41-78. Lëtzebuerg.
{{Div col end}}

== Kuckt och ==
* [[Munneref]]
* [[Thermalquell]]
* [[Waasserhaus (Kino)]]
* [[Hotel Grand-Chef]]
* [[Park vum Hotel Grand-Chef zu Munneref]]
* [[Casino 2000]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.mondorf-les-bains.lu Websäit vun der Gemeng Munneref]
* [https://web.archive.org/web/20080430093616/http://www.mondorf.lu/ Websäit vun den Thermen]

{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Thermalbieder]]
[[Kategorie:Gemeng Munneref]]
[[Kategorie:Ëffentlech Etablissementer zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>it4mlairabsb43iugy7kdmi1nzdp9ek</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676581</id>
      <parentid>2676580</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T07:54:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>/* Renovatioun */ +Foto</comment>
      <origin>2676581</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21099" sha1="1zah439hsah00r1txcisfvtczvq8kta" xml:space="preserve">{{skizz}}
{{Infobox Entreprise 
| Numm = Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains&lt;br&gt;Thermalbad Munneref
| Logo = 
| Bild = Kurpark Munneref Les thermes entree.jpg
| Bildtext = D'Entrée fir d'Kueristen
| Typ = [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|Ëffentlecht Etablissement]]
| Slogan = 
| Grënnungsdatum = 18.12.1987
| Sëtz = Avenue des Bains&lt;br&gt;L-5601 Munneref
| Leedung = Paul Hammelmann &lt;small&gt;(President CA)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;Pierre Plumer&lt;small&gt; (Direkter)&lt;/small&gt;
| Mataarbechter = 
| Branche = 
| Produit = 
| Ëmsaz = 
| Homepage = [http://www.mondorf.lu/ www.mondorf.lu]
}}
[[Fichier:Kurpark Munneref Al Thermen.jpg|thumb|320px|Vue vum Park op déi al Thermen]]
D''''Thermalbad Munneref''' ass dat eenzegt [[Thermalbad]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] a läit zum gréissten Deel (37,38 ha) um Südostrand vun der Uertschaft [[Munneref]] an der [[Gemeng Munneref|Gemeng mat dem selwechten Numm]] am [[Kanton Réimech]]. E klengen Deel (5,25 ha) vum Domaine läit a [[Frankräich]] an der Gemeng [[Mondorff]] am [[Departement Moselle]]. Am Ganzen huet de Kuerpark eng Fläch vun 42,63 ha.

D'offiziell Bezeechnung vum [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|ëffentlechen Etablissement]] ass '''Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains'''&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1987/12/18/n1/jo|Titel=Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=12.09.2020|Datum=18.12.1987|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, gëtt awer gemenkerhand ënner dem Numm „Mondorf Domaine Thermal“ kommerzialiséiert.

== Geschicht ==
Vun 1841 bis 1846 sinn zu Munneref déi éischt Buerunge vun der Ekipp vum [[Sachsen|sächsesche]] Buermeeschter [[Karl-Gotthelf Kind]] gemaach ginn.

Schonn d'Joer drop, 1847, gouf d'Munnerëffer Thermalbad op Initiativ vum Munnerëffer [[Nottär]] [[Jean-Pierre Ledure]] gegrënnt. Seng Duechter Amélie Ledure war déi éischt Kueristin.

Mam Arrêté royal grand-ducal vum 28. August 1878 krut d'Uertschaft d'Recht fir sech '''Mondorf-les-Bains''' respektiv '''Bad Mondorf''' ze nennen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1878/08/28/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 28 août 1878 par lequel la localité de Mondorf est autorisée à prendre la dénomination de Mondorf-les-bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=07.09.1878|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Mam Gesetz vum 21. Abrëll 1886&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1886/04/21/n1/jo|Titel=Loi du 21 avril 1886 concernant l'acquisition aux frais de l'État de l'établissement thermal et hydrothérapique de Mondorf|Gekuckt=12.09.2020|Datum=21.04.1886|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/9hfjnn/pages/2/articles/DTL43?search=Nouvelles%20officielles Nouvelles officielles] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 24. Abrëll 1886, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/fsfh1w/pages/3/articles/DTL43?search=Mondorf Projet de loi] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 1. Abrëll 1886, Säit 3
&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/zkm1k3/pages/2/articles/DTL55?search=Mondorf Projet de loi] Avis vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 4. Abrëll 1886, Säit 3&lt;/ref&gt; krut d'Regierung d'Recht fir d'Thermalbad vun der [[Société anonyme des bains de Mondorf]] ofzekafen. Déi hat d'Handduch no engem laangen Ënnergank, dee sech zanter dem [[Däitsch-Franséische Krich|1870er Krich]] entwéckelt hat geschmass, wat dozou gefouert hat, datt knapps nach 200 Kueristen d'Joer op Munneref koumen.

D'''Société anonyme des bains de Mondor''f hat virdru scho probéiert e Keefer ze fannen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/58n7c7/pages/3/articles/DTL217?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 4. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/g3g64s/pages/3/articles/DTL203?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/xmw9x8/pages/2/articles/DTL61?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 23. Mee 1885, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7q6n5v/pages/4/articles/DTL186?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Mee 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7z6gc2/pages/4/articles/DTL177?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 12. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/m7n69p/pages/4/articles/DTL199?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 2. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/btjrp2/pages/4/articles/DTL177?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 16. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/r20hmz/pages/5/articles/DTL160?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Juni 1885, Säit 5&lt;/ref&gt;. An der Generalversammlung vum 10. Oktober 1885 sollt decidéiert ginn d'Gesellschaft opzeléisen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/0kt3gj/pages/4/articles/DTL181?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 17. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/jv6b36/pages/4/articles/DTL161?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Well net genuch Aktionären an der Generalversammlung vum 10. Oktober waren, gouf eng nei Generalversammlung fir de 16. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/wpdb2c/pages/4/articles/DTL218?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 19. Oktober 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Och an der Generalversammlung vum 16. November 1885 waren net genuch Aktionären do an et gouf nees eng nei Generalversammlung op den 30. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/91xg8q/pages/4/articles/DTL123?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 24. November 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;.

D'Gesetz vum 18. Dezember 1987 privatiséiert deelweis dat bis dohi staatlecht Thermalbad. Et gëtt en ''Établissement public de droi''t ''privé'', also gefouert no privatem Recht, a kritt eng komplett nei Orientatioun. Niewent dem traditionellen Thermalismus gëtt den neien ''Domaine thermal'' mat engem 4-Stären Hotel mat 113 Zëmmere komplettéiert, mat engem Fitness-a Sauna Club vun 1.800 [[Quadratmeter]], 2 Restauranten an engem Konferenzzenter an der ''Orangerie'' am Park. Geleet gëtt dat Ganzt elo vun engem Verwaltungsrot an engem Direkter. Den 1. Mee 1988 gouf deen neien Zenter vum  [[Marcel Reimen]], dem President vum éischte Verwaltungsrot ageweit. 28.000 Leit si komm fir dat neit Thermalbad ze gesinn. Dat, well et am Virfeld souwuel an der [[Chamber]] wéi och an der Press eng hefteg Poleemik wéinst der Reorientatioun vum traditiounsräiche Bad an e moderne wäit gefächerte Gesondheetszenter gouf.&lt;ref&gt;{{Cite book|Titel=Mondorf, son passé, son présent, son avenir / Les publications mosellanes /1987/
ISBN 2-919975-06-4}}&lt;/ref&gt;

{{Kapitel Info feelt}}

== Thermalquellen ==
Am Kuerpark zu Munneref sinn am Ganzen dräi [[Thermalquell]]e gebuert ginn.

=== Kind-Quell ===
Déi éischt Thermalquell gouf vun der Ekipp vum Sachs [[Karl-Gotthelf Kind]] (1801-1873) nom Prinzip vum ''Fräifall'' gebuert a gouf no him Kind-Quell genannt (''Source Kind''). D'Aarbechten hunn de 17. Juni 1841 ugefaangen an d'Buerung huet de 16. Juni&lt;ref&gt;Den dacks zitéierten Datum vum 15. Juli 1846 ass warscheinlech op e fréien Drockfeeler zeréckzeféieren (Massard 1997)&lt;/ref&gt; 1846 hir maximal Déift vu 730 m.&lt;ref&gt;Weeder déi dacks zitéiert Déift vu 726 m nach déi vu 736 m ass richteg (Massard 1997)&lt;/ref&gt; erreecht a war deemools déi déifst Buerung op der Welt mat Ausnam vu China, wou scho virdrun eng Buerung gemaach gouf, déi iwwer 1000 m déif goung. Eréischt 1871 gouf dee Rekord mat der Déifbuerung Sperenberg bei Berlin mat 1271 m Déift gebrach.

=== Marie-Adélaïde-Quell ===
Déi zweet Thermalquell krut hiren Numm zu Éiere vun der [[Groussherzogin]] [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg]].

=== Michel-Lucius-Quell ===

== Gebaier ==

=== Thermalbad „Les thermes“ ===

=== Verwaltungsgebai ===

=== Pavillon Kind ===
De Pavillon Kind gouf an de Joren 1963-1964 vum Staatsarchitekt [[Constant Gillardin]] gebaut, fir d'Waasser vun der Kind-Quell ze zerwéieren. D'Gebai gouf tëscht 2000 an 2004 vum Architektebüro &quot;steinmetz de meyer architectes urbanistes&quot; ëmgebaut.

Am Joer 2012 mécht den [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|éischte Fligereimusée vu Lëtzebuerg]] seng Dieren am Pavillon vun der Kind-Quell op.

=== Orangerie ===
D'[[Orangerie]] gouf 1910 no de Pläng vum lëtzebuergeschen Architekt [[Sosthène Weis]] gebaut.

=== Hoteller ===
Fir d'Kueristen an d'Touriste gehéieren zum Thermalbad de „Mondorf Parc Hôtel“ gradewéi d'„Villa Welcome“. 
{{Kapitel Info feelt}}
&lt;gallery perrow=&quot;3&quot; heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotoegalerie vun de Gebaier am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Fichier:Mondorf-les-Bains pavillon Kind a.jpg|Pavillon Kind
Fichier:Luxembourg Mondorf Orangerie French-garden.jpg|Orangerie a franséische Gaart
&lt;/gallery&gt;

=== Renovatioun ===
[[File:Mondorf-les-Bains, Mondorf Parc Hôtel (101).jpg|thumb|Ëmbauaarbechten ronderëm de Parc Hôtel (Dezember 2025)]]
Uganks Oktober 2018 huet de [[Regierungsrot]] e Gesetzesentworf ugeholl fir d'Gebaier vum Thermalbad fir eng Zomm vun 133,5 Milliounen Euro ze renovéieren&lt;ref&gt;Patrick Besch, [https://www.wort.lu/de/politik/thermalbad-in-mondorf-wird-saniert-5bb77996182b657ad3b94a40 Thermalbad in Mondorf wird saniert] op wort.lu de 5. Oktober 2018 an an der Drockversioun vum [[Luxemburger Wort|Wort]] vum 6. Oktober 2018 ënner „Kurznachrichten “op der Säit 12&lt;/ref&gt;. De 24. Abrëll 2020 gouf d'Gesetz ënnerschriwwen dat et der Regierung erlaabt, den Domaine fir déi genannt Zomm an d'Rei ze setzen an auszebauen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2020/04/24/a353/jo|Titel=Loi du 24 avril 2020 relative à la rénovation et à la mise en conformité du Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=04.05.2020|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Am November 2025 hunn d'Aarbechten ugefaangen. Dobäi ginn d'Anlage fir Bieder an Therapie nei gemaach, d'medezinesch Infrastruktur moderniséiert an d'Gebai ''Les Sources'' nei gebaut, mat zousätzleche Behandlungsraim an Hotelszëmmeren. Etappeweis gëtt och déi technesch an energeetesch Infrastruktur erneiert.&lt;ref&gt;[https://www.tageblatt.lu/headlines/arbeiten-am-domaine-thermal-haben-begonnen/ &quot;Arbeiten am Domaine thermal haben begonnen.&quot;] tageblatt.lu, 25.11.2025.&lt;/ref&gt;

===Trivia===
Bis 1976 stoung am Park eng Pergola, déi ëm 1898 vum Staatsarchitekt [[Prosper Biwer]] entworf gi war. D'Holzaarbechte ware vum Schräiner J. P. Hilbert vun [[Hollerech]]. Op der Bün wou traditionell de Kuerorchester gespillt huet, sinn ënner anerem d'[[Lucienne Boyer]] an d'[[Line Renaud]] opgetrueden. D'Konstruktioun huet un de Pavillon vun der Rudolfsquell zu [[Mariánské Lázně]] erënnert&lt;ref&gt;Publikatioun vum [[Robert Philippart]]&lt;/ref&gt;.

== Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark ==
De Park vum Thermalbad stellt eng Verbindung tëscht Mënsch an Natur hier. Hien ass eng gréng Long, eng Plaz fir ze raschten, sech z'erhuelen, ze heelen, sech ze besënnen. Dozou gehéiert och d'Konscht, déi de Park an eng Skulpturegalerie verwandelt. 20 Monumenter a Konschtwierker, meeschtens vu lëtzebuergeschen Artisten, waarden drop entdeckt ze ginn.

{{Div col}}
* ''Vase en terre cuite style 1900''. D'[[Majolika]]-Vas, déi virum Kind-Pavillon op engem Sockel steet, gouf [[1899]] vun der Firma [[Villeroy &amp; Boch]] fir d'[http://fr.wikipedia.org/wiki/Exposition_universelle_de_1900 Weltausstellung zu Paräis] (1900) fabrizéiert. No der Ausstellung wousst kee mat der Vase eppes unzefänken an de [[Paul Eyschen|Staatsminister Eyschen]] krut se geschenkt. Well d'[[Vas]] a kengem vu sengen Zëmmeren doheem gepasst huet, huet hien d'Vase schlussendlech dem Munnerëffer Kuerpark virugeschenkt.
* ''La lionne et les lionceaux'' vum [[Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert]] (1843-1917). D'Skulptur gouf [[1905]] am ieweschten Deel vum Park installéiert.
* ''Le Centaure'' vum [[Cipri Adolf Bermann]] (1862-1942). E [[Bronze]] deen den [[MNHA|Nationale Geschichts- a Konschtmusée]] dem Thermalbad geléint huet.
* ''Medaillon vum Dr Martin Klein'' vum [[Pierre Federspiel]] (1864-1924). Dëst Monument gouf [[1909]] zu Éiere vum fréieren Direkter [[Martin Klein|Dr Martin Klein]] opgeriicht.
* ''Aqua fons vitae'' vum [[Tom Flick]] (*1968). Steesail, déi 1997 um Wues virum Parc Hôtel installéiert gouf.
* ''Tour des Sables'' vum [[Liliane Heidelberger]]. Steeskulptur riets am Gank hanner dem Aganksberäich vum Thermalbad.
* ''La Danse'' vum [[Nic Joosen]] (*1933). Dës Eiseskulptur aus 5 Eenzeldeeler ass 1998 kaaft ginn a verschéinert d'Blummerabatten um Quai lénks vum Pavillon Kind.
* ''Tulipe'' vum [[Frantz Kinnen]] (1905-1979). Dëse Buer, deen de Staat 1958 kaaft huet, steet matzen am Rousegäertchen, der &quot;Roseraie&quot;.
* ''Just make sense'' vum [http://www.kowanz.com Brigitte Kowanz]. Dëst Wierk steet am Agank vun den alen Thermen.
* ''Körper'' vum [[Carine Kraus]]. Serie vu Molereien am Pavillon mat de Saunaen.
* D'''Juri-Gagarin-Büst'' vum [[Aleksei Dmitrievich Leonov]] gouf 2018 virum [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|Fligereimusée]] (Pavillon Kind) opgeriicht.
* ''D'Maus Ketti'' vum [[Wil Lofy]] (*1937). Bronze vun 1987 an Erënnerung un d'Fabel [[D'Maus Ketti]] vum [[Auguste Liesch]], dee vu Munneref staamt.
* ''La fille aux roses'' vum [[Jean Mich]] (1871-1919). Bronze aus den &quot;Ateliers SIOT&quot; zu Paräis, dee fréier an den Terrasse vum Rousegäertche stoung, an elo am &quot;Jardin français&quot; steet.
* ''Métamorphose'' vum [[Wenzel Profant]] (1913-1989). Hasteeskulptur, déi am Joer 1980 ageweit gouf.
* ''Panthère tournant'' vum [[Auguste Trémont]] (1892-1980). Bronze vun 1932 am Hall vum Parc Hôtel.
* ''Sculpture en fer'' vum [[Danielle Wagner]] (*1960). Dës Eiseskulptur gouf 1997 fir den 150. Gebuertsdag vum Thermalbad opgestallt.
* ''Affranchissement'' vum [[Lucien Wercollier]] (1908-2002). Dëse Bronze fir d'Weltausstellung vu Bréissel gouf 1980 am Park vum Thermalbad opgestallt.
{{Div col end}}

Donieft gëtt et nach dës Wierker, bei deene weider Detailer den Ament (2008) onbekannt sinn:
* Zwee Wierker vum [[Wenzel Profant]] déi am Park stinn.
* E Konschtwierk aus Eisen ouni Numm vum [[Pit Nicolas]], wat 1997 opgestallt gouf.
* ''Nata nel mare'', e Wierk aus bloem Stee vum [[Daniele Bragoni]], wat 2007 opgestallt gouf.

&lt;gallery heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotogalerie vun de Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Bild:Kurpark Munneref Majolika Vase.jpg|Majolika-Vas&lt;br&gt;[[Villeroy &amp; Boch]]
Bild:La lionne et les lionceaux Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert.jpg|''La lionne et les lionceaux''&lt;br&gt;Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert
Bild:Le Centaure Cipri Adolf Bermann.jpg|''Le Centaure''&lt;br&gt;[[Cipri Adolf Bermann]]
Bild:Médaillon vum Dr Klein Pierre Federspiel.jpg|''Medaillon vum Dr Klein''&lt;br&gt;[[Pierre Federspiel]]
Bild:Aqua_fons_vitae_Tom_Flick.jpg|''Aqua fons vitae''&lt;br&gt;[[Tom Flick]]
Bild:La_Tour_des_Sables_Liliane_Heidelberger.jpg|''La Tour des sables''&lt;br&gt;[[Liliane Heidelberger]]
Bild:La_Danse_Nic_Joosen.jpg|''La danse''&lt;br&gt;[[Nic Joosen]]
Bild:Tulipe_Frantz_Kinnen.jpg|''Tulipe''&lt;br&gt;[[Frantz Kinnen]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref_Ausschnett.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:La_fille_aux_roses_Jean_Mich.jpg|''La fille aux roses''&lt;br&gt;[[Jean Mich]]
Bild:Panthere tournant Auguste Tremont.jpg|''Panthère tournant''&lt;br&gt;[[Auguste Trémont]]
Bild:Sculpture_en_fer_Danielle_Wagner.jpg|''Sculpture en fer''&lt;br&gt;[[Danielle Wagner]]
Bild:Affranchissement_Lucien_Wercollier.jpg|''Affranchissement''&lt;br&gt;[[Lucien Wercollier]]
Bild:Nata_nel_mare_Daniele_Bragoni.jpg|''Nata nel mare''&lt;br&gt;[[Daniele Bragoni]]
&lt;/gallery&gt;

== Therapien &amp; Behandlungen ==

== Administratioun ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Medezinesch Direktere&lt;ref&gt;Gerges 1997, S. 43-78.&lt;/ref&gt; vum Thermalbad
!Period
!President
|-
|1847-1864
|Dr [[Nicolas Dominique Schmit]] (*1814, †1870)
|-
|1865-1865
|Dr [[Louis Fleury|Louis Joseph Désiré Fleury]] (*1815, †1872)
|-
|1866-1875
|Dr [[Charles Marchal]] (*1826, † 1900)
|-
|1876-1883
|Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
|-
|1883-1886
|Dr [[Victor Weber]] (*1851, †1929)
|-
|1886-1907
|Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
|-
|1907-1917
|Dr [[Ernest Feltgen]] (*1867, †1950)
|-
|1917-1920
|Dr [[Michel Welter]] (* 1859, †1924)
|-
|1921-1933
|Dr [[Auguste Schumacher]] (*1862, †1932)
|-
|1933-1944
| Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
|-
|1954-1968
|Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
|-
|1968-1987
|Dr [[Jean-Pierre Frank]] (*1937)
|-
|…
|
|-
|(Stand 2026)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.mondorf.lu/fr/nous-connaitre/direction-administrations|Titel=Membres de la Direction – Directeur Santé|Gekuckt=01.05.2026|Wierk=www.mondorf.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
|Fränz D'Onghia
|}

=== Verwaltungsrot ===
D'Thermalbad gëtt vun engem Verwaltungsrot vu sechs Membere geréiert. Dräi Membere vertrieden de Lëtzebuerger Staat a gi vum Gesondheets-, Sozialversécherungs- a Finanzminister proposéiert. Zwéi Membere gi vum Regierungsrot aus dem Privatsecteur proposéiert; et muss sech ëm Perséinlechkeeten handelen, déi kompetent an der Gestioun vun Entreprisë sinn. De leschte Member gëtt an enger direkter a geheimer Wal ënnert de Salariéë vum Centre gestëmmt.

D'Membere vum Verwaltungsrot gi fir eng Dauer vu sechs Joer genannt; d'Mandat kann duerno erneiert ginn.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Verwaltungsrot vum Établissement public
!Period
!President
|-
|1988 – 1998                    
|[[Marcel Reimen]]
|-
|1998 – 2005
|Affin Scherer
|-
|2005 – 2008
|[[Guy Bernard]]
|-
|01.06.2008 – 
|[[Paul Hammelmann]]
|}

== Literatur ==
{{Div col}}
* Arend, J.P., 1932. ''Oolithisches Eisenerz und Mondorfer Wasser in ihren tektogenetischen Beziehungen''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 194-203.
* [[Ernest Feltgen|Feltgen, E.]], 1908. ''Bad-Mondorf. Ein naturwissenschaftlich-medizinischer Führer''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 18: 1-19 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_001_019.pdf], 76-88 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_076_088.pdf], 123-136 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf], 154-172 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf].
* Gerges, Martin (éd.), 1997. ''Mondorf, son passé, son présent, son avenir''. Mondorf le Domaine thermal et les éditions Les publications mosellanes. 614 p.&amp;nbsp;Imprimerie Victor Buck. ISBN 2-919975-06-4.
* Les Amis de la source asbl, 1976. Thermalismus aus Mondorfer Sicht. Illustrationen: Lex Weyer; Deckel: Lé Tanson. 112 S. St.-Paulus-Druckerei, Luxemburg. &lt;nowiki&gt;[Enthält virun allem Texter vum Dr Emile Franck]&lt;/nowiki&gt;
* [[Michel Lucius|Lucius, M.]], 1923. ''La genèse des eaux thermo-minérales de Mondorf-les-Bains, avec deux planches annexes''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 5-24.
* [[Jos Massard|Massard, J.A.]], 1996. ''Das Mondorfer Bohrloch 1846: Europarekord ja, Weltrekord nein!'' Lëtzebuerger Journal, Nr. 201 (22. Oktober): 13. [http://massard.info/pdf/Mondorf_Kind-Quelle.pdf]
* Massard, J.A., 1997. ''1846-1996, 150 Jahre Tiefbohrung Mondorf: Fehler, Fragen, Fakten''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 98: 3-15. [http://massard.info/pdf/SNL_1997_098_003_015.pdf] 
* Medinger, P., 1923. ''Un cas extraordinaire de spongiose de la fonte produite par l'eau minérale de Mondorf-Etat''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 24-32.
* Memorial, 1987. ''Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains''. Mémorial A n° 101 vum 21.12.1987.
* [[Lé Tanson|Tanson, Lé]], 1981. ''Chronik der &quot;Stadt&quot; und Gemeinde Bad Mondorf''. Éd.: Administration communale de Mondorf-les-Bains. 414 p.
* [[Leopold van Werveke|Van Werveke, L.]], 1932. ''Zur Frage der Entstehung des Mineralwassers von Bad Mondorf''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 177-194.
* [[Frank Wilhelm|Wilhelm, Frank]]. ''Victor Hugo, curiste à Mondorf-Altwies''.in: {{Nos cahiers}} Joer 6 (1985) n° 3: 101-130 &amp; Joer 7 (1986) n° 1: 41-78. Lëtzebuerg.
{{Div col end}}

== Kuckt och ==
* [[Munneref]]
* [[Thermalquell]]
* [[Waasserhaus (Kino)]]
* [[Hotel Grand-Chef]]
* [[Park vum Hotel Grand-Chef zu Munneref]]
* [[Casino 2000]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.mondorf-les-bains.lu Websäit vun der Gemeng Munneref]
* [https://web.archive.org/web/20080430093616/http://www.mondorf.lu/ Websäit vun den Thermen]

{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Thermalbieder]]
[[Kategorie:Gemeng Munneref]]
[[Kategorie:Ëffentlech Etablissementer zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>1zah439hsah00r1txcisfvtczvq8kta</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676582</id>
      <parentid>2676581</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T08:19:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Les Meloures</username>
        <id>580</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>k</comment>
      <origin>2676582</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21129" sha1="7plea52218fn0izp1o9b0oz1toxvxmx" xml:space="preserve">{{skizz}}
{{Infobox Entreprise 
| Numm = Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains&lt;br&gt;Thermalbad Munneref
| Logo = 
| Bild = Kurpark Munneref Les thermes entree.jpg
| Bildtext = D'Entrée fir d'Kueristen
| Typ = [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|Ëffentlecht Etablissement]]
| Slogan = 
| Grënnungsdatum = 18.12.1987
| Sëtz = Avenue des Bains&lt;br&gt;L-5601 Munneref
| Leedung = Paul Hammelmann &lt;small&gt;(President CA)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;Pierre Plumer&lt;small&gt; (Direkter)&lt;/small&gt;
| Mataarbechter = 
| Branche = 
| Produit = 
| Ëmsaz = 
| Homepage = [http://www.mondorf.lu/ www.mondorf.lu]
}}
[[Fichier:Kurpark Munneref Al Thermen.jpg|thumb|320px|Vue vum Park op déi al Thermen]]
D''''Thermalbad Munneref''' ass dat eenzegt [[Thermalbad]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Et läit zum gréissten Deel (37,38 ha) um Südostrand vun der Uertschaft [[Munneref]] an der [[Gemeng Munneref|Gemeng mat dem selwechten Numm]] am [[Kanton Réimech]]. E klengen Deel (5,25 ha) vum Domaine läit a [[Frankräich]] an der Gemeng [[Mondorff]] am [[Departement Moselle]]. Am Ganzen huet de Kuerpark eng Fläch vun 42,63 ha.

D'offiziell Bezeechnung vum [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|ëffentlechen Etablissement]] ass '''Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains'''&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1987/12/18/n1/jo|Titel=Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=12.09.2020|Datum=18.12.1987|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, gëtt awer gemenkerhand ënner dem Numm „Mondorf Domaine Thermal“ kommerzialiséiert.

== Geschicht ==
Vun 1841 bis 1846 sinn zu Munneref déi éischt Buerunge vun der Ekipp vum [[Sachsen|sächsesche]] Buermeeschter [[Karl-Gotthelf Kind]] gemaach ginn.

Schonn d'Joer drop, 1847, gouf d'Munnerëffer Thermalbad op Initiativ vum Munnerëffer [[Nottär]] [[Jean-Pierre Ledure]] gegrënnt. Seng Duechter Amélie Ledure war déi éischt Kueristin.

Mam Arrêté royal grand-ducal vum 28. August 1878 krut d'Uertschaft d'Recht fir sech '''Mondorf-les-Bains''' respektiv '''Bad Mondorf''' ze nennen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1878/08/28/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 28 août 1878 par lequel la localité de Mondorf est autorisée à prendre la dénomination de Mondorf-les-bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=07.09.1878|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Mam Gesetz vum 21. Abrëll 1886&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1886/04/21/n1/jo|Titel=Loi du 21 avril 1886 concernant l'acquisition aux frais de l'État de l'établissement thermal et hydrothérapique de Mondorf|Gekuckt=12.09.2020|Datum=21.04.1886|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/9hfjnn/pages/2/articles/DTL43?search=Nouvelles%20officielles Nouvelles officielles] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 24. Abrëll 1886, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/fsfh1w/pages/3/articles/DTL43?search=Mondorf Projet de loi] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 1. Abrëll 1886, Säit 3
&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/zkm1k3/pages/2/articles/DTL55?search=Mondorf Projet de loi] Avis vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 4. Abrëll 1886, Säit 3&lt;/ref&gt; krut d'Regierung d'Recht fir d'Thermalbad vun der [[Société anonyme des bains de Mondorf]] ofzekafen. Déi hat d'Handduch no engem laangen Ënnergank, dee sech zanter dem [[Däitsch-Franséische Krich|1870er Krich]] entwéckelt hat geschmass, wat dozou gefouert hat, datt knapps nach 200 Kueristen d'Joer op Munneref koumen.

D'''Société anonyme des bains de Mondorf'' hat virdru scho probéiert e Keefer ze fannen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/58n7c7/pages/3/articles/DTL217?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 4. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/g3g64s/pages/3/articles/DTL203?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/xmw9x8/pages/2/articles/DTL61?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 23. Mee 1885, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7q6n5v/pages/4/articles/DTL186?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Mee 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7z6gc2/pages/4/articles/DTL177?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 12. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/m7n69p/pages/4/articles/DTL199?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 2. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/btjrp2/pages/4/articles/DTL177?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 16. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/r20hmz/pages/5/articles/DTL160?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Juni 1885, Säit 5&lt;/ref&gt;. An der Generalversammlung vum 10. Oktober 1885 sollt decidéiert ginn d'Gesellschaft opzeléisen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/0kt3gj/pages/4/articles/DTL181?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 17. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/jv6b36/pages/4/articles/DTL161?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Well net genuch Aktionären an der Generalversammlung vum 10. Oktober waren, gouf eng nei Generalversammlung fir de 16. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/wpdb2c/pages/4/articles/DTL218?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 19. Oktober 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Och an der Generalversammlung vum 16. November 1885 waren net genuch Aktionären do an et gouf nees eng nei Generalversammlung op den 30. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/91xg8q/pages/4/articles/DTL123?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 24. November 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;.

D'Gesetz vum 18. Dezember 1987 privatiséiert deelweis dat bis dohi staatlecht Thermalbad. Et gëtt en ''Établissement public de droit ''privé'', also gefouert no privatem Recht, a kritt eng komplett nei Orientatioun. Niewent dem traditionellen Thermalismus gëtt den neien ''Domaine thermal'' mat engem 4-Stären Hotel mat 113 Zëmmeren, souwéi mat engem Fitness-a Sauna Club vun 1.800 [[Quadratmeter]], 2 Restauranten an engem Konferenzzenter an der ''Orangerie'' am Park, komplettéiert. Dat Ganzt gëtt, vun do un, vun engem Verwaltungsrot an engem Direkter geleet. Den 1. Mee 1988 gouf den neien Zenter vum [[Marcel Reimen]], dem President vum éischte Verwaltungsrot ageweit. 28.000 Leit si komm fir dat neit Thermalbad ze gesinn, héchstwarscheinlech well et am Virfeld souwuel an der [[Chamber]] wéi och an der Press eng hefteg Poleemik wéinst der Reorientatioun vum traditiounsräiche Bad an e moderne wäit gefächerte Gesondheetszenter gouf.&lt;ref&gt;{{Cite book|Titel=Mondorf, son passé, son présent, son avenir / Les publications mosellanes /1987/
ISBN 2-919975-06-4}}&lt;/ref&gt;

{{Kapitel Info feelt}}

== Thermalquellen ==
Am Kuerpark zu Munneref sinn am Ganzen dräi [[Thermalquell]]e gebuert ginn.

=== Kind-Quell ===
Déi éischt Thermalquell gouf vun der Ekipp vum Sachs [[Karl-Gotthelf Kind]] (1801-1873) nom Prinzip vum ''Fräifall'' gebuert a gouf no him Kind-Quell genannt (''Source Kind''). D'Aarbechten hunn de 17. Juni 1841 ugefaangen an d'Buerung hat de 16. Juni&lt;ref&gt;Den dacks zitéierten Datum vum 15. Juli 1846 ass warscheinlech op e fréien Drockfeeler zeréckzeféieren (Massard 1997)&lt;/ref&gt; 1846 hir maximal Déift vu 730 m&lt;ref&gt;Weeder déi dacks zitéiert Déift vu 726 m nach déi vu 736 m ass richteg (Massard 1997)&lt;/ref&gt; erreecht a war deemools déi déifst Buerung op der Welt mat Ausnam vu China, wou scho virdrun eng Buerung gemaach gouf, déi iwwer 1000 m déif goung. Eréischt 1871 gouf dee Rekord mat der Déifbuerung Sperenberg bei Berlin mat 1271 m Déift gebrach.

=== Marie-Adélaïde-Quell ===
Déi zweet Thermalquell krut hiren Numm zu Éiere vun der [[Groussherzogin]] [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg]].

=== Michel-Lucius-Quell ===

== Gebaier ==

=== Thermalbad „Les thermes“ ===

=== Verwaltungsgebai ===

=== Pavillon Kind ===
De Pavillon Kind gouf an de Joren 1963-1964 vum Staatsarchitekt [[Constant Gillardin]] gebaut, fir d'Waasser vun der Kind-Quell ze zerwéieren. D'Gebai gouf tëscht 2000 an 2004 vum Architektebüro &quot;steinmetz de meyer architectes urbanistes&quot; ëmgebaut.

Am Joer 2012 mécht den [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|éischte Fligereimusée vu Lëtzebuerg]] seng Dieren am Pavillon vun der Kind-Quell op.

=== Orangerie ===
D'[[Orangerie]] gouf 1910 no de Pläng vum lëtzebuergeschen Architekt [[Sosthène Weis]] gebaut.

=== Hoteller ===
Fir d'Kueristen an d'Touriste gehéieren zum Thermalbad de „Mondorf Parc Hôtel“ gradewéi d'„Villa Welcome“. 
{{Kapitel Info feelt}}
&lt;gallery perrow=&quot;3&quot; heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotoegalerie vun de Gebaier am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Fichier:Mondorf-les-Bains pavillon Kind a.jpg|Pavillon Kind
Fichier:Luxembourg Mondorf Orangerie French-garden.jpg|Orangerie a franséische Gaart
&lt;/gallery&gt;

=== Renovatioun ===
[[File:Mondorf-les-Bains, Mondorf Parc Hôtel (101).jpg|thumb|Ëmbauaarbechten ronderëm de Parc Hôtel (Dezember 2025)]]
Uganks Oktober 2018 huet de [[Regierungsrot]] e Gesetzesentworf ugeholl fir d'Gebaier vum Thermalbad fir eng Zomm vun 133,5 Milliounen Euro ze renovéieren&lt;ref&gt;Patrick Besch, [https://www.wort.lu/de/politik/thermalbad-in-mondorf-wird-saniert-5bb77996182b657ad3b94a40 Thermalbad in Mondorf wird saniert] op wort.lu de 5. Oktober 2018 an an der Drockversioun vum [[Luxemburger Wort|Wort]] vum 6. Oktober 2018 ënner „Kurznachrichten “op der Säit 12&lt;/ref&gt;. De 24. Abrëll 2020 gouf d'Gesetz ënnerschriwwen dat et der Regierung erlaabt, den Domaine fir déi genannt Zomm an d'Rei ze setzen an auszebauen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2020/04/24/a353/jo|Titel=Loi du 24 avril 2020 relative à la rénovation et à la mise en conformité du Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=04.05.2020|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Am November 2025 hunn d'Aarbechten ugefaangen. Dobäi ginn d'Anlage fir Bieder an Therapie nei gemaach, d'medezinesch Infrastruktur moderniséiert an d'Gebai ''Les Sources'' nei gebaut, mat zousätzleche Behandlungsraim an Hotelszëmmeren. Etappeweis gëtt och déi technesch an energeetesch Infrastruktur erneiert.&lt;ref&gt;[https://www.tageblatt.lu/headlines/arbeiten-am-domaine-thermal-haben-begonnen/ &quot;Arbeiten am Domaine thermal haben begonnen.&quot;] tageblatt.lu, 25.11.2025.&lt;/ref&gt;

===Trivia===
Bis 1976 stoung am Park eng Pergola, déi ëm 1898 vum Staatsarchitekt [[Prosper Biwer]] entworf gi war. D'Holzaarbechte ware vum Schräiner J. P. Hilbert vun [[Hollerech]]. Op der Bün wou traditionell de Kuerorchester gespillt huet, sinn ënner anerem d'[[Lucienne Boyer]] an d'[[Line Renaud]] opgetrueden. D'Konstruktioun huet un de Pavillon vun der Rudolfsquell zu [[Mariánské Lázně]] erënnert&lt;ref&gt;Publikatioun vum [[Robert Philippart]]&lt;/ref&gt;.

== Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark ==
De Park vum Thermalbad stellt eng Verbindung tëscht Mënsch an Natur hier. Hien ass eng gréng Long, eng Plaz fir ze raschten, sech z'erhuelen, ze heelen, sech ze besënnen. Dozou gehéiert och d'Konscht, déi de Park an eng Skulpturegalerie verwandelt. 20 Monumenter a Konschtwierker, meeschtens vu lëtzebuergeschen Artisten, waarden drop entdeckt ze ginn.

{{Div col}}
* ''Vase en terre cuite style 1900''. D'[[Majolika]]-Vas, déi virum Kind-Pavillon op engem Sockel steet, gouf [[1899]] vun der Firma [[Villeroy &amp; Boch]] fir d'[http://fr.wikipedia.org/wiki/Exposition_universelle_de_1900 Weltausstellung zu Paräis] (1900) fabrizéiert. No der Ausstellung wousst kee mat der Vase eppes unzefänken an de [[Paul Eyschen|Staatsminister Eyschen]] krut se geschenkt. Well d'[[Vas]] a kengem vu sengen Zëmmeren doheem gepasst huet, huet hien d'Vase schlussendlech dem Munnerëffer Kuerpark virugeschenkt.
* ''La lionne et les lionceaux'' vum [[Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert]] (1843-1917). D'Skulptur gouf [[1905]] am ieweschten Deel vum Park installéiert.
* ''Le Centaure'' vum [[Cipri Adolf Bermann]] (1862-1942). E [[Bronze]] deen den [[MNHA|Nationale Geschichts- a Konschtmusée]] dem Thermalbad geléint huet.
* ''Medaillon vum Dr Martin Klein'' vum [[Pierre Federspiel]] (1864-1924). Dëst Monument gouf [[1909]] zu Éiere vum fréieren Direkter [[Martin Klein|Dr Martin Klein]] opgeriicht.
* ''Aqua fons vitae'' vum [[Tom Flick]] (*1968). Steesail, déi 1997 um Wues virum Parc Hôtel installéiert gouf.
* ''Tour des Sables'' vum [[Liliane Heidelberger]]. Steeskulptur riets am Gank hanner dem Aganksberäich vum Thermalbad.
* ''La Danse'' vum [[Nic Joosen]] (*1933). Dës Eiseskulptur aus 5 Eenzeldeeler ass 1998 kaaft ginn a verschéinert d'Blummerabatten um Quai lénks vum Pavillon Kind.
* ''Tulipe'' vum [[Frantz Kinnen]] (1905-1979). Dëse Buer, deen de Staat 1958 kaaft huet, steet matzen am Rousegäertchen, der &quot;Roseraie&quot;.
* ''Just make sense'' vum [http://www.kowanz.com Brigitte Kowanz]. Dëst Wierk steet am Agank vun den alen Thermen.
* ''Körper'' vum [[Carine Kraus]]. Serie vu Molereien am Pavillon mat de Saunaen.
* D'''Juri-Gagarin-Büst'' vum [[Aleksei Dmitrievich Leonov]] gouf 2018 virum [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|Fligereimusée]] (Pavillon Kind) opgeriicht.
* ''D'Maus Ketti'' vum [[Wil Lofy]] (*1937). Bronze vun 1987 an Erënnerung un d'Fabel [[D'Maus Ketti]] vum [[Auguste Liesch]], dee vu Munneref staamt.
* ''La fille aux roses'' vum [[Jean Mich]] (1871-1919). Bronze aus den &quot;Ateliers SIOT&quot; zu Paräis, dee fréier an den Terrasse vum Rousegäertche stoung, an elo am &quot;Jardin français&quot; steet.
* ''Métamorphose'' vum [[Wenzel Profant]] (1913-1989). Hasteeskulptur, déi am Joer 1980 ageweit gouf.
* ''Panthère tournant'' vum [[Auguste Trémont]] (1892-1980). Bronze vun 1932 am Hall vum Parc Hôtel.
* ''Sculpture en fer'' vum [[Danielle Wagner]] (*1960). Dës Eiseskulptur gouf 1997 fir den 150. Gebuertsdag vum Thermalbad opgestallt.
* ''Affranchissement'' vum [[Lucien Wercollier]] (1908-2002). Dëse Bronze fir d'Weltausstellung vu Bréissel gouf 1980 am Park vum Thermalbad opgestallt.
{{Div col end}}

Donieft gëtt et nach dës Wierker, bei deene weider Detailer den Ament (2008) onbekannt sinn:
* Zwee Wierker vum [[Wenzel Profant]] déi am Park stinn.
* E Konschtwierk aus Eisen ouni Numm vum [[Pit Nicolas]], wat 1997 opgestallt gouf.
* ''Nata nel mare'', e Wierk aus bloem Stee vum [[Daniele Bragoni]], wat 2007 opgestallt gouf.

&lt;gallery heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotogalerie vun de Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Bild:Kurpark Munneref Majolika Vase.jpg|Majolika-Vas&lt;br&gt;[[Villeroy &amp; Boch]]
Bild:La lionne et les lionceaux Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert.jpg|''La lionne et les lionceaux''&lt;br&gt;Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert
Bild:Le Centaure Cipri Adolf Bermann.jpg|''Le Centaure''&lt;br&gt;[[Cipri Adolf Bermann]]
Bild:Médaillon vum Dr Klein Pierre Federspiel.jpg|''Medaillon vum Dr Klein''&lt;br&gt;[[Pierre Federspiel]]
Bild:Aqua_fons_vitae_Tom_Flick.jpg|''Aqua fons vitae''&lt;br&gt;[[Tom Flick]]
Bild:La_Tour_des_Sables_Liliane_Heidelberger.jpg|''La Tour des sables''&lt;br&gt;[[Liliane Heidelberger]]
Bild:La_Danse_Nic_Joosen.jpg|''La danse''&lt;br&gt;[[Nic Joosen]]
Bild:Tulipe_Frantz_Kinnen.jpg|''Tulipe''&lt;br&gt;[[Frantz Kinnen]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref_Ausschnett.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:La_fille_aux_roses_Jean_Mich.jpg|''La fille aux roses''&lt;br&gt;[[Jean Mich]]
Bild:Panthere tournant Auguste Tremont.jpg|''Panthère tournant''&lt;br&gt;[[Auguste Trémont]]
Bild:Sculpture_en_fer_Danielle_Wagner.jpg|''Sculpture en fer''&lt;br&gt;[[Danielle Wagner]]
Bild:Affranchissement_Lucien_Wercollier.jpg|''Affranchissement''&lt;br&gt;[[Lucien Wercollier]]
Bild:Nata_nel_mare_Daniele_Bragoni.jpg|''Nata nel mare''&lt;br&gt;[[Daniele Bragoni]]
&lt;/gallery&gt;

== Therapien &amp; Behandlungen ==

== Administratioun ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Medezinesch Direktere&lt;ref&gt;Gerges 1997, S. 43-78.&lt;/ref&gt; vum Thermalbad
!Period
!President
|-
|1847-1864
|Dr [[Nicolas Dominique Schmit]] (*1814, †1870)
|-
|1865-1865
|Dr [[Louis Fleury|Louis Joseph Désiré Fleury]] (*1815, †1872)
|-
|1866-1875
|Dr [[Charles Marchal]] (*1826, † 1900)
|-
|1876-1883
|Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
|-
|1883-1886
|Dr [[Victor Weber]] (*1851, †1929)
|-
|1886-1907
|Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
|-
|1907-1917
|Dr [[Ernest Feltgen]] (*1867, †1950)
|-
|1917-1920
|Dr [[Michel Welter]] (* 1859, †1924)
|-
|1921-1933
|Dr [[Auguste Schumacher]] (*1862, †1932)
|-
|1933-1944
| Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
|-
|1954-1968
|Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
|-
|1968-1987
|Dr [[Jean-Pierre Frank]] (*1937)
|-
|…
|
|-
|(Stand 2026)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.mondorf.lu/fr/nous-connaitre/direction-administrations|Titel=Membres de la Direction – Directeur Santé|Gekuckt=01.05.2026|Wierk=www.mondorf.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
|Fränz D'Onghia
|}

=== Verwaltungsrot ===
D'Thermalbad gëtt vun engem Verwaltungsrot vu sechs Membere geréiert. Dräi Membere vertrieden de Lëtzebuerger Staat a gi vum Gesondheets-, Sozialversécherungs- a Finanzminister proposéiert. Zwéi Membere gi vum Regierungsrot aus dem Privatsecteur proposéiert; et muss sech ëm Perséinlechkeeten handelen, déi kompetent an der Gestioun vun Entreprisë sinn. De leschte Member gëtt an enger direkter a geheimer Wal ënnert de Salariéë vum Centre gestëmmt.

D'Membere vum Verwaltungsrot gi fir eng Dauer vu sechs Joer genannt; d'Mandat kann duerno erneiert ginn.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Verwaltungsrot vum Établissement public
!Period
!President
|-
|1988 – 1998                    
|[[Marcel Reimen]]
|-
|1998 – 2005
|Affin Scherer
|-
|2005 – 2008
|[[Guy Bernard]]
|-
|01.06.2008 – 
|[[Paul Hammelmann]]
|}

== Literatur ==
{{Div col}}
* Arend, J.P., 1932. ''Oolithisches Eisenerz und Mondorfer Wasser in ihren tektogenetischen Beziehungen''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 194-203.
* [[Ernest Feltgen|Feltgen, E.]], 1908. ''Bad-Mondorf. Ein naturwissenschaftlich-medizinischer Führer''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 18: 1-19 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_001_019.pdf], 76-88 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_076_088.pdf], 123-136 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf], 154-172 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf].
* Gerges, Martin (éd.), 1997. ''Mondorf, son passé, son présent, son avenir''. Mondorf le Domaine thermal et les éditions Les publications mosellanes. 614 p.&amp;nbsp;Imprimerie Victor Buck. ISBN 2-919975-06-4.
* Les Amis de la source asbl, 1976. Thermalismus aus Mondorfer Sicht. Illustrationen: Lex Weyer; Deckel: Lé Tanson. 112 S. St.-Paulus-Druckerei, Luxemburg. &lt;nowiki&gt;[Enthält virun allem Texter vum Dr Emile Franck]&lt;/nowiki&gt;
* [[Michel Lucius|Lucius, M.]], 1923. ''La genèse des eaux thermo-minérales de Mondorf-les-Bains, avec deux planches annexes''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 5-24.
* [[Jos Massard|Massard, J.A.]], 1996. ''Das Mondorfer Bohrloch 1846: Europarekord ja, Weltrekord nein!'' Lëtzebuerger Journal, Nr. 201 (22. Oktober): 13. [http://massard.info/pdf/Mondorf_Kind-Quelle.pdf]
* Massard, J.A., 1997. ''1846-1996, 150 Jahre Tiefbohrung Mondorf: Fehler, Fragen, Fakten''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 98: 3-15. [http://massard.info/pdf/SNL_1997_098_003_015.pdf] 
* Medinger, P., 1923. ''Un cas extraordinaire de spongiose de la fonte produite par l'eau minérale de Mondorf-Etat''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 24-32.
* Memorial, 1987. ''Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains''. Mémorial A n° 101 vum 21.12.1987.
* [[Lé Tanson|Tanson, Lé]], 1981. ''Chronik der &quot;Stadt&quot; und Gemeinde Bad Mondorf''. Éd.: Administration communale de Mondorf-les-Bains. 414 p.
* [[Leopold van Werveke|Van Werveke, L.]], 1932. ''Zur Frage der Entstehung des Mineralwassers von Bad Mondorf''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 177-194.
* [[Frank Wilhelm|Wilhelm, Frank]]. ''Victor Hugo, curiste à Mondorf-Altwies''.in: {{Nos cahiers}} Joer 6 (1985) n° 3: 101-130 &amp; Joer 7 (1986) n° 1: 41-78. Lëtzebuerg.
{{Div col end}}

== Kuckt och ==
* [[Munneref]]
* [[Thermalquell]]
* [[Waasserhaus (Kino)]]
* [[Hotel Grand-Chef]]
* [[Park vum Hotel Grand-Chef zu Munneref]]
* [[Casino 2000]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.mondorf-les-bains.lu Websäit vun der Gemeng Munneref]
* [https://web.archive.org/web/20080430093616/http://www.mondorf.lu/ Websäit vun den Thermen]

{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Thermalbieder]]
[[Kategorie:Gemeng Munneref]]
[[Kategorie:Ëffentlech Etablissementer zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>7plea52218fn0izp1o9b0oz1toxvxmx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676589</id>
      <parentid>2676582</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:28:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676589</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21119" sha1="klelp3bk41lbof1yni3he05bb9jk2p4" xml:space="preserve">{{Infobox Entreprise 
| Numm = Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains&lt;br&gt;Thermalbad Munneref
| Logo = 
| Bild = Kurpark Munneref Les thermes entree.jpg
| Bildtext = D'Entrée fir d'Kueristen
| Typ = [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|Ëffentlecht Etablissement]]
| Slogan = 
| Grënnungsdatum = 18.12.1987
| Sëtz = Avenue des Bains&lt;br&gt;L-5601 Munneref
| Leedung = Paul Hammelmann &lt;small&gt;(President CA)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;Pierre Plumer&lt;small&gt; (Direkter)&lt;/small&gt;
| Mataarbechter = 
| Branche = 
| Produit = 
| Ëmsaz = 
| Homepage = [http://www.mondorf.lu/ www.mondorf.lu]
}}
[[Fichier:Kurpark Munneref Al Thermen.jpg|thumb|320px|Vue vum Park op déi al Thermen]]
D''''Thermalbad Munneref''' ass dat eenzegt [[Thermalbad]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Et läit zum gréissten Deel (37,38 ha) um Südostrand vun der Uertschaft [[Munneref]] an der [[Gemeng Munneref|Gemeng mat dem selwechten Numm]] am [[Kanton Réimech]]. E klengen Deel (5,25 ha) vum Domaine läit a [[Frankräich]] an der Gemeng [[Mondorff]] am [[Departement Moselle]]. Am Ganzen huet de Kuerpark eng Fläch vun 42,63 ha.

D'offiziell Bezeechnung vum [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|ëffentlechen Etablissement]] ass '''Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains'''&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1987/12/18/n1/jo|Titel=Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=12.09.2020|Datum=18.12.1987|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, gëtt awer gemenkerhand ënner dem Numm „Mondorf Domaine Thermal“ kommerzialiséiert.

== Geschicht ==
Vun 1841 bis 1846 sinn zu Munneref déi éischt Buerunge vun der Ekipp vum [[Sachsen|sächsesche]] Buermeeschter [[Karl-Gotthelf Kind]] gemaach ginn.

Schonn d'Joer drop, 1847, gouf d'Munnerëffer Thermalbad op Initiativ vum Munnerëffer [[Nottär]] [[Jean-Pierre Ledure]] gegrënnt. Seng Duechter Amélie Ledure war déi éischt Kueristin.

Mam Arrêté royal grand-ducal vum 28. August 1878 krut d'Uertschaft d'Recht fir sech '''Mondorf-les-Bains''' respektiv '''Bad Mondorf''' ze nennen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1878/08/28/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 28 août 1878 par lequel la localité de Mondorf est autorisée à prendre la dénomination de Mondorf-les-bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=07.09.1878|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Mam Gesetz vum 21. Abrëll 1886&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1886/04/21/n1/jo|Titel=Loi du 21 avril 1886 concernant l'acquisition aux frais de l'État de l'établissement thermal et hydrothérapique de Mondorf|Gekuckt=12.09.2020|Datum=21.04.1886|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/9hfjnn/pages/2/articles/DTL43?search=Nouvelles%20officielles Nouvelles officielles] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 24. Abrëll 1886, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/fsfh1w/pages/3/articles/DTL43?search=Mondorf Projet de loi] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 1. Abrëll 1886, Säit 3
&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/zkm1k3/pages/2/articles/DTL55?search=Mondorf Projet de loi] Avis vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 4. Abrëll 1886, Säit 3&lt;/ref&gt; krut d'Regierung d'Recht fir d'Thermalbad vun der [[Société anonyme des bains de Mondorf]] ofzekafen. Déi hat d'Handduch no engem laangen Ënnergank, dee sech zanter dem [[Däitsch-Franséische Krich|1870er Krich]] entwéckelt hat geschmass, wat dozou gefouert hat, datt knapps nach 200 Kueristen d'Joer op Munneref koumen.

D'''Société anonyme des bains de Mondorf'' hat virdru scho probéiert e Keefer ze fannen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/58n7c7/pages/3/articles/DTL217?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 4. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/g3g64s/pages/3/articles/DTL203?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/xmw9x8/pages/2/articles/DTL61?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 23. Mee 1885, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7q6n5v/pages/4/articles/DTL186?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Mee 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7z6gc2/pages/4/articles/DTL177?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 12. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/m7n69p/pages/4/articles/DTL199?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 2. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/btjrp2/pages/4/articles/DTL177?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 16. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/r20hmz/pages/5/articles/DTL160?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Juni 1885, Säit 5&lt;/ref&gt;. An der Generalversammlung vum 10. Oktober 1885 sollt decidéiert ginn d'Gesellschaft opzeléisen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/0kt3gj/pages/4/articles/DTL181?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 17. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/jv6b36/pages/4/articles/DTL161?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Well net genuch Aktionären an der Generalversammlung vum 10. Oktober waren, gouf eng nei Generalversammlung fir de 16. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/wpdb2c/pages/4/articles/DTL218?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 19. Oktober 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Och an der Generalversammlung vum 16. November 1885 waren net genuch Aktionären do an et gouf nees eng nei Generalversammlung op den 30. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/91xg8q/pages/4/articles/DTL123?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 24. November 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;.

D'Gesetz vum 18. Dezember 1987 privatiséiert deelweis dat bis dohi staatlecht Thermalbad. Et gëtt en ''Établissement public de droit ''privé'', also gefouert no privatem Recht, a kritt eng komplett nei Orientatioun. Niewent dem traditionellen Thermalismus gëtt den neien ''Domaine thermal'' mat engem 4-Stären Hotel mat 113 Zëmmeren, souwéi mat engem Fitness-a Sauna Club vun 1.800 [[Quadratmeter]], 2 Restauranten an engem Konferenzzenter an der ''Orangerie'' am Park, komplettéiert. Dat Ganzt gëtt, vun do un, vun engem Verwaltungsrot an engem Direkter geleet. Den 1. Mee 1988 gouf den neien Zenter vum [[Marcel Reimen]], dem President vum éischte Verwaltungsrot ageweit. 28.000 Leit si komm fir dat neit Thermalbad ze gesinn, héchstwarscheinlech well et am Virfeld souwuel an der [[Chamber]] wéi och an der Press eng hefteg Poleemik wéinst der Reorientatioun vum traditiounsräiche Bad an e moderne wäit gefächerte Gesondheetszenter gouf.&lt;ref&gt;{{Cite book|Titel=Mondorf, son passé, son présent, son avenir / Les publications mosellanes /1987/
ISBN 2-919975-06-4}}&lt;/ref&gt;

{{Kapitel Info feelt}}

== Thermalquellen ==
Am Kuerpark zu Munneref sinn am Ganzen dräi [[Thermalquell]]e gebuert ginn.

=== Kind-Quell ===
Déi éischt Thermalquell gouf vun der Ekipp vum Sachs [[Karl-Gotthelf Kind]] (1801-1873) nom Prinzip vum ''Fräifall'' gebuert a gouf no him Kind-Quell genannt (''Source Kind''). D'Aarbechten hunn de 17. Juni 1841 ugefaangen an d'Buerung hat de 16. Juni&lt;ref&gt;Den dacks zitéierten Datum vum 15. Juli 1846 ass warscheinlech op e fréien Drockfeeler zeréckzeféieren (Massard 1997)&lt;/ref&gt; 1846 hir maximal Déift vu 730 m&lt;ref&gt;Weeder déi dacks zitéiert Déift vu 726 m nach déi vu 736 m ass richteg (Massard 1997)&lt;/ref&gt; erreecht a war deemools déi déifst Buerung op der Welt mat Ausnam vu China, wou scho virdrun eng Buerung gemaach gouf, déi iwwer 1000 m déif goung. Eréischt 1871 gouf dee Rekord mat der Déifbuerung Sperenberg bei Berlin mat 1271 m Déift gebrach.

=== Marie-Adélaïde-Quell ===
Déi zweet Thermalquell krut hiren Numm zu Éiere vun der [[Groussherzogin]] [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg]].

=== Michel-Lucius-Quell ===

== Gebaier ==

=== Thermalbad „Les thermes“ ===

=== Verwaltungsgebai ===

=== Pavillon Kind ===
De Pavillon Kind gouf an de Joren 1963-1964 vum Staatsarchitekt [[Constant Gillardin]] gebaut, fir d'Waasser vun der Kind-Quell ze zerwéieren. D'Gebai gouf tëscht 2000 an 2004 vum Architektebüro &quot;steinmetz de meyer architectes urbanistes&quot; ëmgebaut.

Am Joer 2012 mécht den [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|éischte Fligereimusée vu Lëtzebuerg]] seng Dieren am Pavillon vun der Kind-Quell op.

=== Orangerie ===
D'[[Orangerie]] gouf 1910 no de Pläng vum lëtzebuergeschen Architekt [[Sosthène Weis]] gebaut.

=== Hoteller ===
Fir d'Kueristen an d'Touriste gehéieren zum Thermalbad de „Mondorf Parc Hôtel“ gradewéi d'„Villa Welcome“. 
{{Kapitel Info feelt}}
&lt;gallery perrow=&quot;3&quot; heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotoegalerie vun de Gebaier am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Fichier:Mondorf-les-Bains pavillon Kind a.jpg|Pavillon Kind
Fichier:Luxembourg Mondorf Orangerie French-garden.jpg|Orangerie a franséische Gaart
&lt;/gallery&gt;

=== Renovatioun ===
[[File:Mondorf-les-Bains, Mondorf Parc Hôtel (101).jpg|thumb|Ëmbauaarbechten ronderëm de Parc Hôtel (Dezember 2025)]]
Uganks Oktober 2018 huet de [[Regierungsrot]] e Gesetzesentworf ugeholl fir d'Gebaier vum Thermalbad fir eng Zomm vun 133,5 Milliounen Euro ze renovéieren&lt;ref&gt;Patrick Besch, [https://www.wort.lu/de/politik/thermalbad-in-mondorf-wird-saniert-5bb77996182b657ad3b94a40 Thermalbad in Mondorf wird saniert] op wort.lu de 5. Oktober 2018 an an der Drockversioun vum [[Luxemburger Wort|Wort]] vum 6. Oktober 2018 ënner „Kurznachrichten “op der Säit 12&lt;/ref&gt;. De 24. Abrëll 2020 gouf d'Gesetz ënnerschriwwen dat et der Regierung erlaabt, den Domaine fir déi genannt Zomm an d'Rei ze setzen an auszebauen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2020/04/24/a353/jo|Titel=Loi du 24 avril 2020 relative à la rénovation et à la mise en conformité du Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=04.05.2020|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Am November 2025 hunn d'Aarbechten ugefaangen. Dobäi ginn d'Anlage fir Bieder an Therapie nei gemaach, d'medezinesch Infrastruktur moderniséiert an d'Gebai ''Les Sources'' nei gebaut, mat zousätzleche Behandlungsraim an Hotelszëmmeren. Etappeweis gëtt och déi technesch an energeetesch Infrastruktur erneiert.&lt;ref&gt;[https://www.tageblatt.lu/headlines/arbeiten-am-domaine-thermal-haben-begonnen/ &quot;Arbeiten am Domaine thermal haben begonnen.&quot;] tageblatt.lu, 25.11.2025.&lt;/ref&gt;

===Trivia===
Bis 1976 stoung am Park eng Pergola, déi ëm 1898 vum Staatsarchitekt [[Prosper Biwer]] entworf gi war. D'Holzaarbechte ware vum Schräiner J. P. Hilbert vun [[Hollerech]]. Op der Bün wou traditionell de Kuerorchester gespillt huet, sinn ënner anerem d'[[Lucienne Boyer]] an d'[[Line Renaud]] opgetrueden. D'Konstruktioun huet un de Pavillon vun der Rudolfsquell zu [[Mariánské Lázně]] erënnert&lt;ref&gt;Publikatioun vum [[Robert Philippart]]&lt;/ref&gt;.

== Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark ==
De Park vum Thermalbad stellt eng Verbindung tëscht Mënsch an Natur hier. Hien ass eng gréng Long, eng Plaz fir ze raschten, sech z'erhuelen, ze heelen, sech ze besënnen. Dozou gehéiert och d'Konscht, déi de Park an eng Skulpturegalerie verwandelt. 20 Monumenter a Konschtwierker, meeschtens vu lëtzebuergeschen Artisten, waarden drop entdeckt ze ginn.

{{Div col}}
* ''Vase en terre cuite style 1900''. D'[[Majolika]]-Vas, déi virum Kind-Pavillon op engem Sockel steet, gouf [[1899]] vun der Firma [[Villeroy &amp; Boch]] fir d'[http://fr.wikipedia.org/wiki/Exposition_universelle_de_1900 Weltausstellung zu Paräis] (1900) fabrizéiert. No der Ausstellung wousst kee mat der Vase eppes unzefänken an de [[Paul Eyschen|Staatsminister Eyschen]] krut se geschenkt. Well d'[[Vas]] a kengem vu sengen Zëmmeren doheem gepasst huet, huet hien d'Vase schlussendlech dem Munnerëffer Kuerpark virugeschenkt.
* ''La lionne et les lionceaux'' vum [[Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert]] (1843-1917). D'Skulptur gouf [[1905]] am ieweschten Deel vum Park installéiert.
* ''Le Centaure'' vum [[Cipri Adolf Bermann]] (1862-1942). E [[Bronze]] deen den [[MNHA|Nationale Geschichts- a Konschtmusée]] dem Thermalbad geléint huet.
* ''Medaillon vum Dr Martin Klein'' vum [[Pierre Federspiel]] (1864-1924). Dëst Monument gouf [[1909]] zu Éiere vum fréieren Direkter [[Martin Klein|Dr Martin Klein]] opgeriicht.
* ''Aqua fons vitae'' vum [[Tom Flick]] (*1968). Steesail, déi 1997 um Wues virum Parc Hôtel installéiert gouf.
* ''Tour des Sables'' vum [[Liliane Heidelberger]]. Steeskulptur riets am Gank hanner dem Aganksberäich vum Thermalbad.
* ''La Danse'' vum [[Nic Joosen]] (*1933). Dës Eiseskulptur aus 5 Eenzeldeeler ass 1998 kaaft ginn a verschéinert d'Blummerabatten um Quai lénks vum Pavillon Kind.
* ''Tulipe'' vum [[Frantz Kinnen]] (1905-1979). Dëse Buer, deen de Staat 1958 kaaft huet, steet matzen am Rousegäertchen, der &quot;Roseraie&quot;.
* ''Just make sense'' vum [http://www.kowanz.com Brigitte Kowanz]. Dëst Wierk steet am Agank vun den alen Thermen.
* ''Körper'' vum [[Carine Kraus]]. Serie vu Molereien am Pavillon mat de Saunaen.
* D'''Juri-Gagarin-Büst'' vum [[Aleksei Dmitrievich Leonov]] gouf 2018 virum [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|Fligereimusée]] (Pavillon Kind) opgeriicht.
* ''D'Maus Ketti'' vum [[Wil Lofy]] (*1937). Bronze vun 1987 an Erënnerung un d'Fabel [[D'Maus Ketti]] vum [[Auguste Liesch]], dee vu Munneref staamt.
* ''La fille aux roses'' vum [[Jean Mich]] (1871-1919). Bronze aus den &quot;Ateliers SIOT&quot; zu Paräis, dee fréier an den Terrasse vum Rousegäertche stoung, an elo am &quot;Jardin français&quot; steet.
* ''Métamorphose'' vum [[Wenzel Profant]] (1913-1989). Hasteeskulptur, déi am Joer 1980 ageweit gouf.
* ''Panthère tournant'' vum [[Auguste Trémont]] (1892-1980). Bronze vun 1932 am Hall vum Parc Hôtel.
* ''Sculpture en fer'' vum [[Danielle Wagner]] (*1960). Dës Eiseskulptur gouf 1997 fir den 150. Gebuertsdag vum Thermalbad opgestallt.
* ''Affranchissement'' vum [[Lucien Wercollier]] (1908-2002). Dëse Bronze fir d'Weltausstellung vu Bréissel gouf 1980 am Park vum Thermalbad opgestallt.
{{Div col end}}

Donieft gëtt et nach dës Wierker, bei deene weider Detailer den Ament (2008) onbekannt sinn:
* Zwee Wierker vum [[Wenzel Profant]] déi am Park stinn.
* E Konschtwierk aus Eisen ouni Numm vum [[Pit Nicolas]], wat 1997 opgestallt gouf.
* ''Nata nel mare'', e Wierk aus bloem Stee vum [[Daniele Bragoni]], wat 2007 opgestallt gouf.

&lt;gallery heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotogalerie vun de Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Bild:Kurpark Munneref Majolika Vase.jpg|Majolika-Vas&lt;br&gt;[[Villeroy &amp; Boch]]
Bild:La lionne et les lionceaux Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert.jpg|''La lionne et les lionceaux''&lt;br&gt;Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert
Bild:Le Centaure Cipri Adolf Bermann.jpg|''Le Centaure''&lt;br&gt;[[Cipri Adolf Bermann]]
Bild:Médaillon vum Dr Klein Pierre Federspiel.jpg|''Medaillon vum Dr Klein''&lt;br&gt;[[Pierre Federspiel]]
Bild:Aqua_fons_vitae_Tom_Flick.jpg|''Aqua fons vitae''&lt;br&gt;[[Tom Flick]]
Bild:La_Tour_des_Sables_Liliane_Heidelberger.jpg|''La Tour des sables''&lt;br&gt;[[Liliane Heidelberger]]
Bild:La_Danse_Nic_Joosen.jpg|''La danse''&lt;br&gt;[[Nic Joosen]]
Bild:Tulipe_Frantz_Kinnen.jpg|''Tulipe''&lt;br&gt;[[Frantz Kinnen]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref_Ausschnett.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:La_fille_aux_roses_Jean_Mich.jpg|''La fille aux roses''&lt;br&gt;[[Jean Mich]]
Bild:Panthere tournant Auguste Tremont.jpg|''Panthère tournant''&lt;br&gt;[[Auguste Trémont]]
Bild:Sculpture_en_fer_Danielle_Wagner.jpg|''Sculpture en fer''&lt;br&gt;[[Danielle Wagner]]
Bild:Affranchissement_Lucien_Wercollier.jpg|''Affranchissement''&lt;br&gt;[[Lucien Wercollier]]
Bild:Nata_nel_mare_Daniele_Bragoni.jpg|''Nata nel mare''&lt;br&gt;[[Daniele Bragoni]]
&lt;/gallery&gt;

== Therapien &amp; Behandlungen ==

== Administratioun ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Medezinesch Direktere&lt;ref&gt;Gerges 1997, S. 43-78.&lt;/ref&gt; vum Thermalbad
!Period
!President
|-
|1847-1864
|Dr [[Nicolas Dominique Schmit]] (*1814, †1870)
|-
|1865-1865
|Dr [[Louis Fleury|Louis Joseph Désiré Fleury]] (*1815, †1872)
|-
|1866-1875
|Dr [[Charles Marchal]] (*1826, † 1900)
|-
|1876-1883
|Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
|-
|1883-1886
|Dr [[Victor Weber]] (*1851, †1929)
|-
|1886-1907
|Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
|-
|1907-1917
|Dr [[Ernest Feltgen]] (*1867, †1950)
|-
|1917-1920
|Dr [[Michel Welter]] (* 1859, †1924)
|-
|1921-1933
|Dr [[Auguste Schumacher]] (*1862, †1932)
|-
|1933-1944
| Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
|-
|1954-1968
|Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
|-
|1968-1987
|Dr [[Jean-Pierre Frank]] (*1937)
|-
|…
|
|-
|(Stand 2026)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.mondorf.lu/fr/nous-connaitre/direction-administrations|Titel=Membres de la Direction – Directeur Santé|Gekuckt=01.05.2026|Wierk=www.mondorf.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
|Fränz D'Onghia
|}

=== Verwaltungsrot ===
D'Thermalbad gëtt vun engem Verwaltungsrot vu sechs Membere geréiert. Dräi Membere vertrieden de Lëtzebuerger Staat a gi vum Gesondheets-, Sozialversécherungs- a Finanzminister proposéiert. Zwéi Membere gi vum Regierungsrot aus dem Privatsecteur proposéiert; et muss sech ëm Perséinlechkeeten handelen, déi kompetent an der Gestioun vun Entreprisë sinn. De leschte Member gëtt an enger direkter a geheimer Wal ënnert de Salariéë vum Centre gestëmmt.

D'Membere vum Verwaltungsrot gi fir eng Dauer vu sechs Joer genannt; d'Mandat kann duerno erneiert ginn.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Verwaltungsrot vum Établissement public
!Period
!President
|-
|1988 – 1998                    
|[[Marcel Reimen]]
|-
|1998 – 2005
|Affin Scherer
|-
|2005 – 2008
|[[Guy Bernard]]
|-
|01.06.2008 – 
|[[Paul Hammelmann]]
|}

== Literatur ==
{{Div col}}
* Arend, J.P., 1932. ''Oolithisches Eisenerz und Mondorfer Wasser in ihren tektogenetischen Beziehungen''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 194-203.
* [[Ernest Feltgen|Feltgen, E.]], 1908. ''Bad-Mondorf. Ein naturwissenschaftlich-medizinischer Führer''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 18: 1-19 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_001_019.pdf], 76-88 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_076_088.pdf], 123-136 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf], 154-172 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf].
* Gerges, Martin (éd.), 1997. ''Mondorf, son passé, son présent, son avenir''. Mondorf le Domaine thermal et les éditions Les publications mosellanes. 614 p.&amp;nbsp;Imprimerie Victor Buck. ISBN 2-919975-06-4.
* Les Amis de la source asbl, 1976. Thermalismus aus Mondorfer Sicht. Illustrationen: Lex Weyer; Deckel: Lé Tanson. 112 S. St.-Paulus-Druckerei, Luxemburg. &lt;nowiki&gt;[Enthält virun allem Texter vum Dr Emile Franck]&lt;/nowiki&gt;
* [[Michel Lucius|Lucius, M.]], 1923. ''La genèse des eaux thermo-minérales de Mondorf-les-Bains, avec deux planches annexes''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 5-24.
* [[Jos Massard|Massard, J.A.]], 1996. ''Das Mondorfer Bohrloch 1846: Europarekord ja, Weltrekord nein!'' Lëtzebuerger Journal, Nr. 201 (22. Oktober): 13. [http://massard.info/pdf/Mondorf_Kind-Quelle.pdf]
* Massard, J.A., 1997. ''1846-1996, 150 Jahre Tiefbohrung Mondorf: Fehler, Fragen, Fakten''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 98: 3-15. [http://massard.info/pdf/SNL_1997_098_003_015.pdf] 
* Medinger, P., 1923. ''Un cas extraordinaire de spongiose de la fonte produite par l'eau minérale de Mondorf-Etat''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 24-32.
* Memorial, 1987. ''Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains''. Mémorial A n° 101 vum 21.12.1987.
* [[Lé Tanson|Tanson, Lé]], 1981. ''Chronik der &quot;Stadt&quot; und Gemeinde Bad Mondorf''. Éd.: Administration communale de Mondorf-les-Bains. 414 p.
* [[Leopold van Werveke|Van Werveke, L.]], 1932. ''Zur Frage der Entstehung des Mineralwassers von Bad Mondorf''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 177-194.
* [[Frank Wilhelm|Wilhelm, Frank]]. ''Victor Hugo, curiste à Mondorf-Altwies''.in: {{Nos cahiers}} Joer 6 (1985) n° 3: 101-130 &amp; Joer 7 (1986) n° 1: 41-78. Lëtzebuerg.
{{Div col end}}

== Kuckt och ==
* [[Munneref]]
* [[Thermalquell]]
* [[Waasserhaus (Kino)]]
* [[Hotel Grand-Chef]]
* [[Park vum Hotel Grand-Chef zu Munneref]]
* [[Casino 2000]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.mondorf-les-bains.lu Websäit vun der Gemeng Munneref]
* [https://web.archive.org/web/20080430093616/http://www.mondorf.lu/ Websäit vun den Thermen]

{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Thermalbieder]]
[[Kategorie:Gemeng Munneref]]
[[Kategorie:Ëffentlech Etablissementer zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>klelp3bk41lbof1yni3he05bb9jk2p4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676590</id>
      <parentid>2676589</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:30:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Geschicht */  [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]]</comment>
      <origin>2676590</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21117" sha1="miqvj78tghqn3c49lvu4ezsgped3x73" xml:space="preserve">{{Infobox Entreprise 
| Numm = Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains&lt;br&gt;Thermalbad Munneref
| Logo = 
| Bild = Kurpark Munneref Les thermes entree.jpg
| Bildtext = D'Entrée fir d'Kueristen
| Typ = [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|Ëffentlecht Etablissement]]
| Slogan = 
| Grënnungsdatum = 18.12.1987
| Sëtz = Avenue des Bains&lt;br&gt;L-5601 Munneref
| Leedung = Paul Hammelmann &lt;small&gt;(President CA)&lt;/small&gt;&lt;br&gt;Pierre Plumer&lt;small&gt; (Direkter)&lt;/small&gt;
| Mataarbechter = 
| Branche = 
| Produit = 
| Ëmsaz = 
| Homepage = [http://www.mondorf.lu/ www.mondorf.lu]
}}
[[Fichier:Kurpark Munneref Al Thermen.jpg|thumb|320px|Vue vum Park op déi al Thermen]]
D''''Thermalbad Munneref''' ass dat eenzegt [[Thermalbad]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Et läit zum gréissten Deel (37,38 ha) um Südostrand vun der Uertschaft [[Munneref]] an der [[Gemeng Munneref|Gemeng mat dem selwechten Numm]] am [[Kanton Réimech]]. E klengen Deel (5,25 ha) vum Domaine läit a [[Frankräich]] an der Gemeng [[Mondorff]] am [[Departement Moselle]]. Am Ganzen huet de Kuerpark eng Fläch vun 42,63 ha.

D'offiziell Bezeechnung vum [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|ëffentlechen Etablissement]] ass '''Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains'''&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1987/12/18/n1/jo|Titel=Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=12.09.2020|Datum=18.12.1987|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;, gëtt awer gemenkerhand ënner dem Numm „Mondorf Domaine Thermal“ kommerzialiséiert.

== Geschicht ==
Vun 1841 bis 1846 sinn zu Munneref déi éischt Buerunge vun der Ekipp vum [[Sachsen|sächsesche]] Buermeeschter [[Karl-Gotthelf Kind]] gemaach ginn.

Schonn d'Joer drop, 1847, gouf d'Munnerëffer Thermalbad op Initiativ vum Munnerëffer [[Nottär]] [[Jean-Pierre Ledure]] gegrënnt. Seng Duechter Amélie Ledure war déi éischt Kueristin.

Mam Arrêté royal grand-ducal vum 28. August 1878 krut d'Uertschaft d'Recht fir sech '''Mondorf-les-Bains''' respektiv '''Bad Mondorf''' ze nennen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/argd/1878/08/28/n1/jo|Titel=Arrêté royal grand-ducal du 28 août 1878 par lequel la localité de Mondorf est autorisée à prendre la dénomination de Mondorf-les-bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=07.09.1878|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Mam Gesetz vum 21. Abrëll 1886&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1886/04/21/n1/jo|Titel=Loi du 21 avril 1886 concernant l'acquisition aux frais de l'État de l'établissement thermal et hydrothérapique de Mondorf|Gekuckt=12.09.2020|Datum=21.04.1886|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/9hfjnn/pages/2/articles/DTL43?search=Nouvelles%20officielles Nouvelles officielles] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 24. Abrëll 1886, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/fsfh1w/pages/3/articles/DTL43?search=Mondorf Projet de loi] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 1. Abrëll 1886, Säit 3
&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/zkm1k3/pages/2/articles/DTL55?search=Mondorf Projet de loi] Avis vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 4. Abrëll 1886, Säit 3&lt;/ref&gt; krut d'Regierung d'Recht fir d'Thermalbad vun der [[Société anonyme des bains de Mondorf]] ofzekafen. Déi hat d'Handduch no engem laangen Ënnergank, dee sech zanter dem [[Däitsch-Franséische Krich|1870er Krich]] entwéckelt hat geschmass, wat dozou gefouert hat, datt knapps nach 200 Kueristen d'Joer op Munneref koumen.

D'''Société anonyme des bains de Mondorf'' hat virdru scho probéiert e Keefer ze fannen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/58n7c7/pages/3/articles/DTL217?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 4. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/g3g64s/pages/3/articles/DTL203?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. Abrëll 1885, Säit 3&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/xmw9x8/pages/2/articles/DTL61?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 23. Mee 1885, Säit 2&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7q6n5v/pages/4/articles/DTL186?search=source Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Mee 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/7z6gc2/pages/4/articles/DTL177?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 12. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/m7n69p/pages/4/articles/DTL199?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 2. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/btjrp2/pages/4/articles/DTL177?search=source Publicité] am [[L'Indépendance luxembourgeoise]] vum 16. Juni 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/r20hmz/pages/5/articles/DTL160?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 27. Juni 1885, Säit 5&lt;/ref&gt;. An der Generalversammlung vum 10. Oktober 1885 sollt decidéiert ginn d'Gesellschaft opzeléisen&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/0kt3gj/pages/4/articles/DTL181?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 17. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/jv6b36/pages/4/articles/DTL161?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 18. September 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Well net genuch Aktionären an der Generalversammlung vum 10. Oktober waren, gouf eng nei Generalversammlung fir de 16. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/wpdb2c/pages/4/articles/DTL218?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 19. Oktober 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;. Och an der Generalversammlung vum 16. November 1885 waren net genuch Aktionären do an et gouf nees eng nei Generalversammlung op den 30. November 1885 festgeluecht&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/91xg8q/pages/4/articles/DTL123?search=bains Publicités] am [[Luxemburger Wort]] vum 24. November 1885, Säit 4&lt;/ref&gt;.

D'Gesetz vum 18. Dezember 1987 privatiséiert deelweis dat bis dohi staatlecht Thermalbad. Et gëtt en ''Établissement public de droit privé'', also gefouert no privatem Recht, a kritt eng komplett nei Orientatioun. Niewent dem traditionellen Thermalismus gëtt den neien ''Domaine thermal'' mat engem 4-Stären Hotel mat 113 Zëmmeren, souwéi mat engem Fitness-a Sauna Club vun 1.800 [[Quadratmeter]], 2 Restauranten an engem Konferenzzenter an der ''Orangerie'' am Park, komplettéiert. Dat Ganzt gëtt, vun do un, vun engem Verwaltungsrot an engem Direkter geleet. Den 1. Mee 1988 gouf den neien Zenter vum [[Marcel Reimen]], dem President vum éischte Verwaltungsrot ageweit. 28.000 Leit si komm fir dat neit Thermalbad ze gesinn, héchstwarscheinlech well et am Virfeld souwuel an der [[Chamber]] wéi och an der Press eng hefteg Poleemik wéinst der Reorientatioun vum traditiounsräiche Bad an e moderne wäit gefächerte Gesondheetszenter gouf.&lt;ref&gt;{{Cite book|Titel=Mondorf, son passé, son présent, son avenir / Les publications mosellanes /1987/
ISBN 2-919975-06-4}}&lt;/ref&gt;

{{Kapitel Info feelt}}

== Thermalquellen ==
Am Kuerpark zu Munneref sinn am Ganzen dräi [[Thermalquell]]e gebuert ginn.

=== Kind-Quell ===
Déi éischt Thermalquell gouf vun der Ekipp vum Sachs [[Karl-Gotthelf Kind]] (1801-1873) nom Prinzip vum ''Fräifall'' gebuert a gouf no him Kind-Quell genannt (''Source Kind''). D'Aarbechten hunn de 17. Juni 1841 ugefaangen an d'Buerung hat de 16. Juni&lt;ref&gt;Den dacks zitéierten Datum vum 15. Juli 1846 ass warscheinlech op e fréien Drockfeeler zeréckzeféieren (Massard 1997)&lt;/ref&gt; 1846 hir maximal Déift vu 730 m&lt;ref&gt;Weeder déi dacks zitéiert Déift vu 726 m nach déi vu 736 m ass richteg (Massard 1997)&lt;/ref&gt; erreecht a war deemools déi déifst Buerung op der Welt mat Ausnam vu China, wou scho virdrun eng Buerung gemaach gouf, déi iwwer 1000 m déif goung. Eréischt 1871 gouf dee Rekord mat der Déifbuerung Sperenberg bei Berlin mat 1271 m Déift gebrach.

=== Marie-Adélaïde-Quell ===
Déi zweet Thermalquell krut hiren Numm zu Éiere vun der [[Groussherzogin]] [[Marie-Adélaïde vu Lëtzebuerg]].

=== Michel-Lucius-Quell ===

== Gebaier ==

=== Thermalbad „Les thermes“ ===

=== Verwaltungsgebai ===

=== Pavillon Kind ===
De Pavillon Kind gouf an de Joren 1963-1964 vum Staatsarchitekt [[Constant Gillardin]] gebaut, fir d'Waasser vun der Kind-Quell ze zerwéieren. D'Gebai gouf tëscht 2000 an 2004 vum Architektebüro &quot;steinmetz de meyer architectes urbanistes&quot; ëmgebaut.

Am Joer 2012 mécht den [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|éischte Fligereimusée vu Lëtzebuerg]] seng Dieren am Pavillon vun der Kind-Quell op.

=== Orangerie ===
D'[[Orangerie]] gouf 1910 no de Pläng vum lëtzebuergeschen Architekt [[Sosthène Weis]] gebaut.

=== Hoteller ===
Fir d'Kueristen an d'Touriste gehéieren zum Thermalbad de „Mondorf Parc Hôtel“ gradewéi d'„Villa Welcome“. 
{{Kapitel Info feelt}}
&lt;gallery perrow=&quot;3&quot; heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotoegalerie vun de Gebaier am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Fichier:Mondorf-les-Bains pavillon Kind a.jpg|Pavillon Kind
Fichier:Luxembourg Mondorf Orangerie French-garden.jpg|Orangerie a franséische Gaart
&lt;/gallery&gt;

=== Renovatioun ===
[[File:Mondorf-les-Bains, Mondorf Parc Hôtel (101).jpg|thumb|Ëmbauaarbechten ronderëm de Parc Hôtel (Dezember 2025)]]
Uganks Oktober 2018 huet de [[Regierungsrot]] e Gesetzesentworf ugeholl fir d'Gebaier vum Thermalbad fir eng Zomm vun 133,5 Milliounen Euro ze renovéieren&lt;ref&gt;Patrick Besch, [https://www.wort.lu/de/politik/thermalbad-in-mondorf-wird-saniert-5bb77996182b657ad3b94a40 Thermalbad in Mondorf wird saniert] op wort.lu de 5. Oktober 2018 an an der Drockversioun vum [[Luxemburger Wort|Wort]] vum 6. Oktober 2018 ënner „Kurznachrichten “op der Säit 12&lt;/ref&gt;. De 24. Abrëll 2020 gouf d'Gesetz ënnerschriwwen dat et der Regierung erlaabt, den Domaine fir déi genannt Zomm an d'Rei ze setzen an auszebauen&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2020/04/24/a353/jo|Titel=Loi du 24 avril 2020 relative à la rénovation et à la mise en conformité du Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|Gekuckt=06.09.2020|Datum=04.05.2020|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

Am November 2025 hunn d'Aarbechten ugefaangen. Dobäi ginn d'Anlage fir Bieder an Therapie nei gemaach, d'medezinesch Infrastruktur moderniséiert an d'Gebai ''Les Sources'' nei gebaut, mat zousätzleche Behandlungsraim an Hotelszëmmeren. Etappeweis gëtt och déi technesch an energeetesch Infrastruktur erneiert.&lt;ref&gt;[https://www.tageblatt.lu/headlines/arbeiten-am-domaine-thermal-haben-begonnen/ &quot;Arbeiten am Domaine thermal haben begonnen.&quot;] tageblatt.lu, 25.11.2025.&lt;/ref&gt;

===Trivia===
Bis 1976 stoung am Park eng Pergola, déi ëm 1898 vum Staatsarchitekt [[Prosper Biwer]] entworf gi war. D'Holzaarbechte ware vum Schräiner J. P. Hilbert vun [[Hollerech]]. Op der Bün wou traditionell de Kuerorchester gespillt huet, sinn ënner anerem d'[[Lucienne Boyer]] an d'[[Line Renaud]] opgetrueden. D'Konstruktioun huet un de Pavillon vun der Rudolfsquell zu [[Mariánské Lázně]] erënnert&lt;ref&gt;Publikatioun vum [[Robert Philippart]]&lt;/ref&gt;.

== Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark ==
De Park vum Thermalbad stellt eng Verbindung tëscht Mënsch an Natur hier. Hien ass eng gréng Long, eng Plaz fir ze raschten, sech z'erhuelen, ze heelen, sech ze besënnen. Dozou gehéiert och d'Konscht, déi de Park an eng Skulpturegalerie verwandelt. 20 Monumenter a Konschtwierker, meeschtens vu lëtzebuergeschen Artisten, waarden drop entdeckt ze ginn.

{{Div col}}
* ''Vase en terre cuite style 1900''. D'[[Majolika]]-Vas, déi virum Kind-Pavillon op engem Sockel steet, gouf [[1899]] vun der Firma [[Villeroy &amp; Boch]] fir d'[http://fr.wikipedia.org/wiki/Exposition_universelle_de_1900 Weltausstellung zu Paräis] (1900) fabrizéiert. No der Ausstellung wousst kee mat der Vase eppes unzefänken an de [[Paul Eyschen|Staatsminister Eyschen]] krut se geschenkt. Well d'[[Vas]] a kengem vu sengen Zëmmeren doheem gepasst huet, huet hien d'Vase schlussendlech dem Munnerëffer Kuerpark virugeschenkt.
* ''La lionne et les lionceaux'' vum [[Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert]] (1843-1917). D'Skulptur gouf [[1905]] am ieweschten Deel vum Park installéiert.
* ''Le Centaure'' vum [[Cipri Adolf Bermann]] (1862-1942). E [[Bronze]] deen den [[MNHA|Nationale Geschichts- a Konschtmusée]] dem Thermalbad geléint huet.
* ''Medaillon vum Dr Martin Klein'' vum [[Pierre Federspiel]] (1864-1924). Dëst Monument gouf [[1909]] zu Éiere vum fréieren Direkter [[Martin Klein|Dr Martin Klein]] opgeriicht.
* ''Aqua fons vitae'' vum [[Tom Flick]] (*1968). Steesail, déi 1997 um Wues virum Parc Hôtel installéiert gouf.
* ''Tour des Sables'' vum [[Liliane Heidelberger]]. Steeskulptur riets am Gank hanner dem Aganksberäich vum Thermalbad.
* ''La Danse'' vum [[Nic Joosen]] (*1933). Dës Eiseskulptur aus 5 Eenzeldeeler ass 1998 kaaft ginn a verschéinert d'Blummerabatten um Quai lénks vum Pavillon Kind.
* ''Tulipe'' vum [[Frantz Kinnen]] (1905-1979). Dëse Buer, deen de Staat 1958 kaaft huet, steet matzen am Rousegäertchen, der &quot;Roseraie&quot;.
* ''Just make sense'' vum [http://www.kowanz.com Brigitte Kowanz]. Dëst Wierk steet am Agank vun den alen Thermen.
* ''Körper'' vum [[Carine Kraus]]. Serie vu Molereien am Pavillon mat de Saunaen.
* D'''Juri-Gagarin-Büst'' vum [[Aleksei Dmitrievich Leonov]] gouf 2018 virum [[Lëtzebuerger Fligereimusée zu Munneref|Fligereimusée]] (Pavillon Kind) opgeriicht.
* ''D'Maus Ketti'' vum [[Wil Lofy]] (*1937). Bronze vun 1987 an Erënnerung un d'Fabel [[D'Maus Ketti]] vum [[Auguste Liesch]], dee vu Munneref staamt.
* ''La fille aux roses'' vum [[Jean Mich]] (1871-1919). Bronze aus den &quot;Ateliers SIOT&quot; zu Paräis, dee fréier an den Terrasse vum Rousegäertche stoung, an elo am &quot;Jardin français&quot; steet.
* ''Métamorphose'' vum [[Wenzel Profant]] (1913-1989). Hasteeskulptur, déi am Joer 1980 ageweit gouf.
* ''Panthère tournant'' vum [[Auguste Trémont]] (1892-1980). Bronze vun 1932 am Hall vum Parc Hôtel.
* ''Sculpture en fer'' vum [[Danielle Wagner]] (*1960). Dës Eiseskulptur gouf 1997 fir den 150. Gebuertsdag vum Thermalbad opgestallt.
* ''Affranchissement'' vum [[Lucien Wercollier]] (1908-2002). Dëse Bronze fir d'Weltausstellung vu Bréissel gouf 1980 am Park vum Thermalbad opgestallt.
{{Div col end}}

Donieft gëtt et nach dës Wierker, bei deene weider Detailer den Ament (2008) onbekannt sinn:
* Zwee Wierker vum [[Wenzel Profant]] déi am Park stinn.
* E Konschtwierk aus Eisen ouni Numm vum [[Pit Nicolas]], wat 1997 opgestallt gouf.
* ''Nata nel mare'', e Wierk aus bloem Stee vum [[Daniele Bragoni]], wat 2007 opgestallt gouf.

&lt;gallery heights=&quot;200&quot; widths=&quot;200&quot; caption=&quot;Fotogalerie vun de Konschtwierker am Thermalbad an am Kuerpark&quot;&gt;
Bild:Kurpark Munneref Majolika Vase.jpg|Majolika-Vas&lt;br&gt;[[Villeroy &amp; Boch]]
Bild:La lionne et les lionceaux Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert.jpg|''La lionne et les lionceaux''&lt;br&gt;Arthur Artiomi Lavrientivitch Aubert
Bild:Le Centaure Cipri Adolf Bermann.jpg|''Le Centaure''&lt;br&gt;[[Cipri Adolf Bermann]]
Bild:Médaillon vum Dr Klein Pierre Federspiel.jpg|''Medaillon vum Dr Klein''&lt;br&gt;[[Pierre Federspiel]]
Bild:Aqua_fons_vitae_Tom_Flick.jpg|''Aqua fons vitae''&lt;br&gt;[[Tom Flick]]
Bild:La_Tour_des_Sables_Liliane_Heidelberger.jpg|''La Tour des sables''&lt;br&gt;[[Liliane Heidelberger]]
Bild:La_Danse_Nic_Joosen.jpg|''La danse''&lt;br&gt;[[Nic Joosen]]
Bild:Tulipe_Frantz_Kinnen.jpg|''Tulipe''&lt;br&gt;[[Frantz Kinnen]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref_Ausschnett.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:Maus_Kaetti_Will_Lofy_Munneref.jpg|''Maus Ketti-Buer''&lt;br&gt;[[Wil Lofy]]
Bild:La_fille_aux_roses_Jean_Mich.jpg|''La fille aux roses''&lt;br&gt;[[Jean Mich]]
Bild:Panthere tournant Auguste Tremont.jpg|''Panthère tournant''&lt;br&gt;[[Auguste Trémont]]
Bild:Sculpture_en_fer_Danielle_Wagner.jpg|''Sculpture en fer''&lt;br&gt;[[Danielle Wagner]]
Bild:Affranchissement_Lucien_Wercollier.jpg|''Affranchissement''&lt;br&gt;[[Lucien Wercollier]]
Bild:Nata_nel_mare_Daniele_Bragoni.jpg|''Nata nel mare''&lt;br&gt;[[Daniele Bragoni]]
&lt;/gallery&gt;

== Therapien &amp; Behandlungen ==

== Administratioun ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Medezinesch Direktere&lt;ref&gt;Gerges 1997, S. 43-78.&lt;/ref&gt; vum Thermalbad
!Period
!President
|-
|1847-1864
|Dr [[Nicolas Dominique Schmit]] (*1814, †1870)
|-
|1865-1865
|Dr [[Louis Fleury|Louis Joseph Désiré Fleury]] (*1815, †1872)
|-
|1866-1875
|Dr [[Charles Marchal]] (*1826, † 1900)
|-
|1876-1883
|Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
|-
|1883-1886
|Dr [[Victor Weber]] (*1851, †1929)
|-
|1886-1907
|Dr [[Martin Klein]] (*1848, †1907)
|-
|1907-1917
|Dr [[Ernest Feltgen]] (*1867, †1950)
|-
|1917-1920
|Dr [[Michel Welter]] (* 1859, †1924)
|-
|1921-1933
|Dr [[Auguste Schumacher]] (*1862, †1932)
|-
|1933-1944
| Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
|-
|1954-1968
|Dr [[Emile Franck]] (*1893, †1972)
|-
|1968-1987
|Dr [[Jean-Pierre Frank]] (*1937)
|-
|…
|
|-
|(Stand 2026)&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://www.mondorf.lu/fr/nous-connaitre/direction-administrations|Titel=Membres de la Direction – Directeur Santé|Gekuckt=01.05.2026|Wierk=www.mondorf.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;
|Fränz D'Onghia
|}

=== Verwaltungsrot ===
D'Thermalbad gëtt vun engem Verwaltungsrot vu sechs Membere geréiert. Dräi Membere vertrieden de Lëtzebuerger Staat a gi vum Gesondheets-, Sozialversécherungs- a Finanzminister proposéiert. Zwéi Membere gi vum Regierungsrot aus dem Privatsecteur proposéiert; et muss sech ëm Perséinlechkeeten handelen, déi kompetent an der Gestioun vun Entreprisë sinn. De leschte Member gëtt an enger direkter a geheimer Wal ënnert de Salariéë vum Centre gestëmmt.

D'Membere vum Verwaltungsrot gi fir eng Dauer vu sechs Joer genannt; d'Mandat kann duerno erneiert ginn.

{| class=&quot;wikitable&quot;
|+Verwaltungsrot vum Établissement public
!Period
!President
|-
|1988 – 1998                    
|[[Marcel Reimen]]
|-
|1998 – 2005
|Affin Scherer
|-
|2005 – 2008
|[[Guy Bernard]]
|-
|01.06.2008 – 
|[[Paul Hammelmann]]
|}

== Literatur ==
{{Div col}}
* Arend, J.P., 1932. ''Oolithisches Eisenerz und Mondorfer Wasser in ihren tektogenetischen Beziehungen''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 194-203.
* [[Ernest Feltgen|Feltgen, E.]], 1908. ''Bad-Mondorf. Ein naturwissenschaftlich-medizinischer Führer''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 18: 1-19 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_001_019.pdf], 76-88 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_076_088.pdf], 123-136 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf], 154-172 [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1908_018_123_136.pdf].
* Gerges, Martin (éd.), 1997. ''Mondorf, son passé, son présent, son avenir''. Mondorf le Domaine thermal et les éditions Les publications mosellanes. 614 p.&amp;nbsp;Imprimerie Victor Buck. ISBN 2-919975-06-4.
* Les Amis de la source asbl, 1976. Thermalismus aus Mondorfer Sicht. Illustrationen: Lex Weyer; Deckel: Lé Tanson. 112 S. St.-Paulus-Druckerei, Luxemburg. &lt;nowiki&gt;[Enthält virun allem Texter vum Dr Emile Franck]&lt;/nowiki&gt;
* [[Michel Lucius|Lucius, M.]], 1923. ''La genèse des eaux thermo-minérales de Mondorf-les-Bains, avec deux planches annexes''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 5-24.
* [[Jos Massard|Massard, J.A.]], 1996. ''Das Mondorfer Bohrloch 1846: Europarekord ja, Weltrekord nein!'' Lëtzebuerger Journal, Nr. 201 (22. Oktober): 13. [http://massard.info/pdf/Mondorf_Kind-Quelle.pdf]
* Massard, J.A., 1997. ''1846-1996, 150 Jahre Tiefbohrung Mondorf: Fehler, Fragen, Fakten''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 98: 3-15. [http://massard.info/pdf/SNL_1997_098_003_015.pdf] 
* Medinger, P., 1923. ''Un cas extraordinaire de spongiose de la fonte produite par l'eau minérale de Mondorf-Etat''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 33: 24-32.
* Memorial, 1987. ''Loi du 18 décembre 1987 organisant le centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains''. Mémorial A n° 101 vum 21.12.1987.
* [[Lé Tanson|Tanson, Lé]], 1981. ''Chronik der &quot;Stadt&quot; und Gemeinde Bad Mondorf''. Éd.: Administration communale de Mondorf-les-Bains. 414 p.
* [[Leopold van Werveke|Van Werveke, L.]], 1932. ''Zur Frage der Entstehung des Mineralwassers von Bad Mondorf''. Bull. Soc. Nat. luxemb. 42: 177-194.
* [[Frank Wilhelm|Wilhelm, Frank]]. ''Victor Hugo, curiste à Mondorf-Altwies''.in: {{Nos cahiers}} Joer 6 (1985) n° 3: 101-130 &amp; Joer 7 (1986) n° 1: 41-78. Lëtzebuerg.
{{Div col end}}

== Kuckt och ==
* [[Munneref]]
* [[Thermalquell]]
* [[Waasserhaus (Kino)]]
* [[Hotel Grand-Chef]]
* [[Park vum Hotel Grand-Chef zu Munneref]]
* [[Casino 2000]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Centre thermal et de santé de Mondorf-les-Bains|{{PAGENAME}}}}
* [http://www.mondorf-les-bains.lu Websäit vun der Gemeng Munneref]
* [https://web.archive.org/web/20080430093616/http://www.mondorf.lu/ Websäit vun den Thermen]

{{Referenzen an Notten}}
[[Kategorie:Thermalbieder]]
[[Kategorie:Gemeng Munneref]]
[[Kategorie:Ëffentlech Etablissementer zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Tourismus zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>miqvj78tghqn3c49lvu4ezsgped3x73</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Departement Isère</title>
    <ns>0</ns>
    <id>57803</id>
    <revision>
      <id>2676528</id>
      <parentid>2558208</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:41:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2676528</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3818" sha1="5frfug8i6k0nwb5crtv647g7zickpyr" xml:space="preserve">{{Infobox Franséischt Departement |
Logo= [[Fichier:Logo 38 isere.jpg|117px]] [[Fichier:Blason département fr Isère.svg|150px]] |
Departement= Isère (38) |
Regioun={{Auvergne-Rhône-Alpes}} |
Prefecture= [[Grenobel]] |
Ënnerprefecture= [[La Tour-du-Pin]]&lt;br&gt;[[Vienne (Isère)|Vienne]] |
Bevëlkerung=1 172 000|
DatumBevëlkerung=2005 |
Bevëlkerungsdicht=157 |
Fläch=7 431 |
Arr=3 |
Kanton=58 |
Interkomm=43 |
Gemeng=533 |
Loc= [[Fichier:Isère-Position.svg|300px]]
}}
D''''Departement Isère''' ass dat franséischt [[Franséisch Departementer|Departement]] mat der Uerdnungsnummer '''38'''. Et läit an der Regioun [[Auvergne-Rhône-Alpes]] am Südoste vu Frankräich an huet den Numm vum Floss [[Isère (Floss)|Isère]].

D'Awunner vum Departement ginn „Isérois“ genannt.

== Geographie ==
D'Departement Isère grenzt un d'Departementer [[Departement Rhône|Rhône]], [[Departement Ain|Ain]], [[Departement Savoie|Savoie]], [[Departement Hautes-Alpes|Hautes-Alpes]], [[Departement Drôme|Drôme]], [[Departement Ardèche|Ardèche]] a [[Departement Loire|Loire]].

== Geschicht ==
D'Departement Isère gouf de [[4. Mäerz]] [[1790]] gegrënnt, opgrond vum Gesetz vum [[22. Dezember]] [[1789]]. Et ass en Deel vun der fréierer franséischer Provënz [[Dauphiné]]. De Grenzverlaf mam Departement Rhône gouf e puermol geännert ([[1852]], [[1967]] an [[1971]]) wouduerch d'Isère 421&amp;nbsp;km² a 466 000 Awunner verluer huet.

== Politik ==
De „Conseil général“ vun der Isère gëtt momentan presidéiert vum [[André Vallini]] (PS).&lt;br&gt;
D'Departement ass an 13 Deeler opgedeelt mat enger „Maison du conseil général“ an all Deel, wou den Awunner d'Servicer vum Conseil Général ugebuede ginn:
* [[Isère Rhodanienne]] ([[Vienne (Isère)|Vienne]])
* [[Porte des Alpes (Isère)|Porte des Alpes]] ([[Bourgoin-Jallieu]])
* [[Haut-Rhône dauphinois]] ([[Crémieu]])
* [[Vals du Dauphiné]] ([[La Tour-du-Pin]])
* [[Bièvre Valloire]] ([[Beaurepaire (Isère)|Beaurepaire]])
* [[Voironnais Chartreuse]] ([[Coublevie]])
* [[Sud Grésivaudan]] ([[Saint-Marcellin (Isère)|Saint-Marcellin]])
* [[Massif du Vercors|Vercors]] ([[Villard-de-Lans]])
* [[Agglomération grenobloise]] ([[Grenobel]], [[Meylan]], [[Échirolles]], [[Fontaine (Isère)|Fontaine]], [[Vizille]])
* [[Grésivaudan]] ([[Domène]])
* [[Oisans]] ([[Le Bourg-d'Oisans]])
* [[Matheysine]] ([[La Mure]])
* [[Trièves]] ([[Mens]])

=== Verwaltungsënnerdeelung ===
{| class=&quot;prettytable&quot; 
|- style=&quot;background:#efefef;&quot;
! Arrondissement
! Awunner (1999)
! Fläch (km²)
! Bevëlkerungsdicht
! Kantonen
! Gemengen
|- ALIGN=&quot;center&quot;
| ALIGN=&quot;left&quot; | [[Arrondissement Grenobel|Grenobel]]
| 696.326 || 4715 || 148 || 39 || 297
|- ALIGN=&quot;center&quot;
| ALIGN=&quot;left&quot; | [[Arrondissement La Tour-du-Pin|La Tour-du-Pin]]
| 212.987 || 1479 || 144 || 11 || 137
|- ALIGN=&quot;center&quot;
| ALIGN=&quot;left&quot; | [[Arrondissement Vienne|Vienne]]
| 184.693 || 1237 || 149 || 8 || 99
|}

== Ekonomie ==
=== Tourismus ===
An der Isère sinn e sëllege Wantersportstatiounen, wéi [[Alpe d'Huez]], [[Chamrousse]], [[les Deux Alpes]], [[Villard-de-Lans]], [[Les 7 laux]], [[Autrans]] asw.

D'Vollekszielung vum [[8. Mäerz]] [[1999]] verréit datt 10,2 % vun de Wunnenge vum Departement als „résidence secondaire“ benotzt ginn an deemno nëmme geleeëntlech bewunnt sinn.

== Wichtegst Stied ==
* [[Grenobel]]
* [[Vienne (Isère)|Vienne]]

== Kuckt och ==
* [[Kantonen am Departement Isère]]
* [[Lëscht vun de Gemengen am Departement Isère]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Isère}}
* [https://web.archive.org/web/20051226094904/http://www.isere.pref.gouv.fr/ Prefecture Isère]
* [http://www.cg38.fr/ Conseil général de l'Isère]
* [http://www.isere.fr/ Internetportal vum Departement]

{{Navigatioun Departementer a Frankräich}}

[[Kategorie:Departement Isère| ]]</text>
      <sha1>5frfug8i6k0nwb5crtv647g7zickpyr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Robert Stumper</title>
    <ns>0</ns>
    <id>59503</id>
    <revision>
      <id>2676544</id>
      <parentid>2659845</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:53:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/*  */  [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]]</comment>
      <origin>2676544</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7547" sha1="n30mu8923chdpjk55xfwh5sxzqcf7m9" xml:space="preserve">{{SkizzBio}}
{{Infobox Biographie
|Bild=Stumper robert.jpg
}}
[[Fichier:Luxembourg, Rue Robert Stumper (nom de rue).jpg|260px|thumb]]
De '''Nicolas Camille Robert''' (&quot;'''Bob'''&quot;) '''Stumper''' (ausgeschwat: Stümper&lt;ref&gt;Am Gebuertsakt, deen op Däitsch verfaasst ass, steet deementspriechend och &quot;Stümper&quot; (État civil vu Gréiwemaacher). De Stumper selwer huet déi franséisch Schreifweis (mat &quot;u&quot;) benotzt.&lt;/ref&gt;), gebuer den [[21. Januar]] [[1895]] zu [[Gréiwemaacher]], a gestuerwen de [[15. Abrëll]] [[1977]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]],&lt;ref&gt;Quell: Doudesannonce am ''Luxemburger Wort'' 1977, Nr. 93 (22. Abrëll), S. 13, an am ''Tageblatt'' 1977, Nr. 94 (23. Abrëll), S. 29. De R. Weiss (1979) gëtt iertemlecherweis de 14. Abrëll als Stierfdag un, dohier dee selwechte Feeler beim J.A. Massard (1990). Eng Randnotiz um Gebuertsakt vum Stumper confirméiert de 15. Abrëll an de Stierfuert Lëtzebuerg. An der Rubrik &quot;Décès&quot; vum ''Républicain Lorrain'' vum 17. Abrëll 1977 (Nr. 91), S. 6, ass de Robert Stumper mat sengem éischte Virnumm als Nicolas Stumper ernimmt ginn.&lt;/ref&gt; war e lëtzebuergesche [[Chimie|Cheemiker]], [[Myrmekologie|Myrmekolog]], [[Zoologie|Zoolog]] an [[Naturwëssenschaften|Naturwëssenschaftler]]. De Stumper war Employé op der [[Arbed]]. Am Jugendalter war hien och als [[Foussball]]spiller bekannt.

== Zweete Weltkrich ==
Am [[Zweete Weltkrich]] ass de Robert Stumper vum 5. November 1941 bis den 10. Mäerz 1942&lt;ref&gt;Rappel, Jg. 2, Nr. 11, Mee 1948, S. 806.&lt;/ref&gt; vun den Däitschen zu [[SS-Sonderlager Hinzert|Hinzert]] internéiert ginn.&lt;ref&gt;Massard, J.A., 1990. ''La Société des Naturalistes Luxembourgeois du point de vue historique.'' Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 91, S. 46 an 155.[http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1990_091_005_214.pdf]&lt;/ref&gt;

[[1945]] gouf hien an d'''[[Assemblée consultative vun 1945 (Lëtzebuerg)|Assemblée consultative]]'' genannt.&lt;ref&gt;[[Nicolas Als|Als, Nicolas]], [[Robert Philippart|Robert L. Philippart]]: ''La Chambre des Députés, Histoire et Lieux de Travail'', Chambre des Députés du Grand-Duché de Luxembourg, 1994&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;''Arrêté grand-ducal du 12 mars 1945 portant nomination des membres de l'Assemblée consultative'', publizéiert am [https://web.archive.org/web/20150705112342/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1945/0012/a012.pdf Mémorial Nr 12 vum 9. Mäerz 1945, S. 91]&lt;/ref&gt;

== De Wëssenschaftler ==
International gouf hie bekannt duerch seng wëssenschaftlech [[Seechomes]]se-Fuerschungsaarbechten. No him gouf eng nei entdeckten Aart benannt: ''[[Epimyrma stumperi]]'' Kutter, 1950.

De Robert Stumper war vun 1933 u President vum Daachverband vun de [[Volleksbildungsveräin]]er (Associations pour l'éducation populaire) zu Lëtzebuerg. Hie war President vum Comité d'action fir d'[[Joseph-Kutter-Stèle|Monument zu Éiere vum Moler Joseph Kutter]] am Park an der Stad Lëtzebuerg am Joer 1969.

Vun 1963 bis 1975 war hie President vun der ''[[Section des sciences naturelles, physiques et mathématiques (Institut grand-ducal)|Section des sciences naturelles, physiques et mathématiques]]'' vum ''[[Institut grand-ducal]]''.

==De Foussballspiller==
[[Fichier:Luxembourg1913StOuen.jpg|thumb|Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp 1913 zu Paräis.&lt;br&gt;Uewe v.l.n.r. [[Jemmy Becker]], [[Michel Ungeheuer]], [[Eugène Becker]], [[Henri Schwartz]], [[François Lang]], [[Victor Kauth]], [[Jean Massard (Foussballspiller)|Jean Massard]], [[François Krebs]], en Offiziellen&lt;br&gt;Ënne v.l.n.r. [[Josy Faber]], Robert Stumper, [[Emile Thill]], [[Adolphe Reckinger|Ady Reckinger]]]]
De Robert Stumper war als Golkipp am Kader vun der [[Lëtzebuergesch Foussballnationalekipp|Lëtzebuerger Foussball-Nationalekipp]] vun 1911 u bis 1916, a stoung den 20. Abrëll 1913 am Lännermatch géint Frankräich am Gol.&lt;ref&gt;[[Evy Friedrich|Friedrich, E.]], 1970. ''Robert Stumper 75.'' In: Revue, 25(1970) (4), S. 28-31.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.iffhs.de/?29dad5a85ad729db572b9bd4685fdcdc3bfcdc0aec70aeeda0a616 De Match op der Websäit vun der IFFH, mat Foto vum &quot;Bob&quot; Stumper]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://eu-football.info/_player.php?id=20325 Lëscht vun de Lännermatcher vum Robert Stumper] op eu-football.info&lt;/ref&gt;

== D'Famill ==

De Robert Stumper huet sech de 25. Mee 1926 mat der Marthe Anne Henriette Mersch bestuet. Si war de 14. Abrëll 1901 gebuer; hir Eltere waren den Eugène Mersch an d'Marie Müllendorff.&lt;ref&gt;''Personnagen: Marthe Anne Henriette Mersch, 14. April.'' Lëtzebuerger Journal 2001, Nr. 72 /14./15. April), S. 31.&lt;/ref&gt;

== Gielercher an Éierungen ==
* {{OCCO| (Promotioun 1950)&lt;ref&gt;[http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1950/0010/a010.pdf Memorial A N°10 vun 1950] mat enger Lëscht vu Leit déi am Ordre de la couronne de chêne dekoréiert goufen&lt;/ref&gt;}}
* {{OMGLC}}
* {{LHCH|&lt;ref&gt;[http://www.luxemburgensia.bnl.lu/cgi/getPdf1_2.pl?mode=page&amp;id=21185 Biographie vum Robert Stumper um Site luxemburgensia.bnl.lu] ofgeruff de 25. Januar 2014&lt;/ref&gt;}}

Den 19. September 1985 huet de Schäfferot vun der Stad Lëtzebuerg decidéiert, eng Strooss am Quartier [[Gaasperech]] nom Robert Stumper ze benennen. Dës ''Rue Robert Stumper'' verbënnt d'''Rue [[Friedrich Wilhelm Raiffeisen|Fr. W. Raiffeisen]]'' mat der ''Rue [[Émile Bian]]''.&lt;ref&gt;Fanny Beck:'' Was bedeuten die Straßennamen der Stadt?'' In: Ons Stad 79/2005, S. 32. [http://www.onsstad.lu/uploads/media/ons_stad_79-2005_32.pdf]&lt;/ref&gt;

==Publikatiounen==
*Stumper, Robert, 1949. ''Gestapo-Terror in Luxemburg.'' Esch-sur-Alz.: Impr. H. Ney-Eicher. 40 p.
*Stumper, Robert, 1951. ''Souvenirs d'Hinzert.'' In: Rappel, Organe de la Ligue luxembourgeoise des prisonniers et déportés politiques, 6 (6), S. 309-317.
*Stumper, Robert, 1951. ''Hinzert.'' In. Livre d'or de la Résistance luxembourgeoise de 1940-1945 / éd. sous les auspices de la L.P.P.D. par Nicolas Bosseler et Raymond Steichen. H. Ney-Eicher, Esch-sur-Alzette, S. 47-51.
*Stumper, Robert, 1951.'' Études myrmécologiques. X. La myrmécobiose (avec une figure).'' Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 55: 31-43. [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1951_055_031_043.pdf]

==Literatur==
* [[Jos Massard|Massard, J.A.]], 1990. ''La Société des Naturalistes Luxembourgeois du point de vue historique.'' Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 91, S. 5-214 (Robert Stumper: S. 154-156). [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1990_091_005_214.pdf]
*  [[René Weiss|Weiss, René]], 1979. ''Robert Stumper, 1895-1977.'' Archives de l'Institut grand-ducal de Luxembourg, Section des sciences naturelles, physiques et mathématiques, N.S. 38(1977/1978), S. 15-25.

== Kuckt och ==
* [[Lëscht vu lëtzebuergeschen Zoologen]]

{{Referenzen}}

{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Stumper Robert}}
[[Kategorie:Gebuer 1895]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1977]]
[[Kategorie:Spiller vun der lëtzebuergescher Foussballnationalekipp]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Cheemiker]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Zoologen]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Naturwëssenschaftler]]
[[Kategorie:Officier de l'ordre de la couronne de chêne]]
[[Kategorie:Commandeur de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]]
[[Kategorie:Chevalier de la Légion d'honneur]]
[[Kategorie:Membere vun der Assemblée consultative]]
[[Kategorie:Membere vun der Section des sciences naturelles, physiques et mathématiques vum Institut grand-ducal]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]</text>
      <sha1>n30mu8923chdpjk55xfwh5sxzqcf7m9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676545</id>
      <parentid>2676544</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:54:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>+ Kategorie:Myrmekologen</comment>
      <origin>2676545</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7579" sha1="dbtutbzlgo2gwna0usfxsxyn3e8oc0v" xml:space="preserve">{{SkizzBio}}
{{Infobox Biographie
|Bild=Stumper robert.jpg
}}
[[Fichier:Luxembourg, Rue Robert Stumper (nom de rue).jpg|260px|thumb]]
De '''Nicolas Camille Robert''' (&quot;'''Bob'''&quot;) '''Stumper''' (ausgeschwat: Stümper&lt;ref&gt;Am Gebuertsakt, deen op Däitsch verfaasst ass, steet deementspriechend och &quot;Stümper&quot; (État civil vu Gréiwemaacher). De Stumper selwer huet déi franséisch Schreifweis (mat &quot;u&quot;) benotzt.&lt;/ref&gt;), gebuer den [[21. Januar]] [[1895]] zu [[Gréiwemaacher]], a gestuerwen de [[15. Abrëll]] [[1977]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]],&lt;ref&gt;Quell: Doudesannonce am ''Luxemburger Wort'' 1977, Nr. 93 (22. Abrëll), S. 13, an am ''Tageblatt'' 1977, Nr. 94 (23. Abrëll), S. 29. De R. Weiss (1979) gëtt iertemlecherweis de 14. Abrëll als Stierfdag un, dohier dee selwechte Feeler beim J.A. Massard (1990). Eng Randnotiz um Gebuertsakt vum Stumper confirméiert de 15. Abrëll an de Stierfuert Lëtzebuerg. An der Rubrik &quot;Décès&quot; vum ''Républicain Lorrain'' vum 17. Abrëll 1977 (Nr. 91), S. 6, ass de Robert Stumper mat sengem éischte Virnumm als Nicolas Stumper ernimmt ginn.&lt;/ref&gt; war e lëtzebuergesche [[Chimie|Cheemiker]], [[Myrmekologie|Myrmekolog]], [[Zoologie|Zoolog]] an [[Naturwëssenschaften|Naturwëssenschaftler]]. De Stumper war Employé op der [[Arbed]]. Am Jugendalter war hien och als [[Foussball]]spiller bekannt.

== Zweete Weltkrich ==
Am [[Zweete Weltkrich]] ass de Robert Stumper vum 5. November 1941 bis den 10. Mäerz 1942&lt;ref&gt;Rappel, Jg. 2, Nr. 11, Mee 1948, S. 806.&lt;/ref&gt; vun den Däitschen zu [[SS-Sonderlager Hinzert|Hinzert]] internéiert ginn.&lt;ref&gt;Massard, J.A., 1990. ''La Société des Naturalistes Luxembourgeois du point de vue historique.'' Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 91, S. 46 an 155.[http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1990_091_005_214.pdf]&lt;/ref&gt;

[[1945]] gouf hien an d'''[[Assemblée consultative vun 1945 (Lëtzebuerg)|Assemblée consultative]]'' genannt.&lt;ref&gt;[[Nicolas Als|Als, Nicolas]], [[Robert Philippart|Robert L. Philippart]]: ''La Chambre des Députés, Histoire et Lieux de Travail'', Chambre des Députés du Grand-Duché de Luxembourg, 1994&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;''Arrêté grand-ducal du 12 mars 1945 portant nomination des membres de l'Assemblée consultative'', publizéiert am [https://web.archive.org/web/20150705112342/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1945/0012/a012.pdf Mémorial Nr 12 vum 9. Mäerz 1945, S. 91]&lt;/ref&gt;

== De Wëssenschaftler ==
International gouf hie bekannt duerch seng wëssenschaftlech [[Seechomes]]se-Fuerschungsaarbechten. No him gouf eng nei entdeckten Aart benannt: ''[[Epimyrma stumperi]]'' Kutter, 1950.

De Robert Stumper war vun 1933 u President vum Daachverband vun de [[Volleksbildungsveräin]]er (Associations pour l'éducation populaire) zu Lëtzebuerg. Hie war President vum Comité d'action fir d'[[Joseph-Kutter-Stèle|Monument zu Éiere vum Moler Joseph Kutter]] am Park an der Stad Lëtzebuerg am Joer 1969.

Vun 1963 bis 1975 war hie President vun der ''[[Section des sciences naturelles, physiques et mathématiques (Institut grand-ducal)|Section des sciences naturelles, physiques et mathématiques]]'' vum ''[[Institut grand-ducal]]''.

== De Foussballspiller ==
[[Fichier:Luxembourg1913StOuen.jpg|thumb|Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp 1913 zu Paräis.&lt;br&gt;Uewe v.l.n.r. [[Jemmy Becker]], [[Michel Ungeheuer]], [[Eugène Becker]], [[Henri Schwartz]], [[François Lang]], [[Victor Kauth]], [[Jean Massard (Foussballspiller)|Jean Massard]], [[François Krebs]], en Offiziellen&lt;br&gt;Ënne v.l.n.r. [[Josy Faber]], Robert Stumper, [[Emile Thill]], [[Adolphe Reckinger|Ady Reckinger]]]]
De Robert Stumper war als Golkipp am Kader vun der [[Lëtzebuergesch Foussballnationalekipp|Lëtzebuerger Foussball-Nationalekipp]] vun 1911 u bis 1916, a stoung den 20. Abrëll 1913 am Lännermatch géint Frankräich am Gol.&lt;ref&gt;[[Evy Friedrich|Friedrich, E.]], 1970. ''Robert Stumper 75.'' In: Revue, 25(1970) (4), S. 28-31.&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[http://www.iffhs.de/?29dad5a85ad729db572b9bd4685fdcdc3bfcdc0aec70aeeda0a616 De Match op der Websäit vun der IFFH, mat Foto vum &quot;Bob&quot; Stumper]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://eu-football.info/_player.php?id=20325 Lëscht vun de Lännermatcher vum Robert Stumper] op eu-football.info&lt;/ref&gt;

== D'Famill ==
De Robert Stumper huet sech de 25. Mee 1926 mat der Marthe Anne Henriette Mersch bestuet. Si war de 14. Abrëll 1901 gebuer; hir Eltere waren den Eugène Mersch an d'Marie Müllendorff.&lt;ref&gt;''Personnagen: Marthe Anne Henriette Mersch, 14. April.'' Lëtzebuerger Journal 2001, Nr. 72 /14./15. April), S. 31.&lt;/ref&gt;

== Gielercher an Éierungen ==
* {{OCCO| (Promotioun 1950)&lt;ref&gt;[http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1950/0010/a010.pdf Memorial A N°10 vun 1950] mat enger Lëscht vu Leit déi am Ordre de la couronne de chêne dekoréiert goufen&lt;/ref&gt;}}
* {{OMGLC}}
* {{LHCH|&lt;ref&gt;[http://www.luxemburgensia.bnl.lu/cgi/getPdf1_2.pl?mode=page&amp;id=21185 Biographie vum Robert Stumper um Site luxemburgensia.bnl.lu] ofgeruff de 25. Januar 2014&lt;/ref&gt;}}

Den 19. September 1985 huet de Schäfferot vun der Stad Lëtzebuerg decidéiert, eng Strooss am Quartier [[Gaasperech]] nom Robert Stumper ze benennen. Dës ''Rue Robert Stumper'' verbënnt d'''Rue [[Friedrich Wilhelm Raiffeisen|Fr. W. Raiffeisen]]'' mat der ''Rue [[Émile Bian]]''.&lt;ref&gt;Fanny Beck:'' Was bedeuten die Straßennamen der Stadt?'' In: Ons Stad 79/2005, S. 32. [http://www.onsstad.lu/uploads/media/ons_stad_79-2005_32.pdf]&lt;/ref&gt;

== Publikatiounen ==
*Stumper, Robert, 1949. ''Gestapo-Terror in Luxemburg.'' Esch-sur-Alz.: Impr. H. Ney-Eicher. 40 p.
*Stumper, Robert, 1951. ''Souvenirs d'Hinzert.'' In: Rappel, Organe de la Ligue luxembourgeoise des prisonniers et déportés politiques, 6 (6), S. 309-317.
*Stumper, Robert, 1951. ''Hinzert.'' In. Livre d'or de la Résistance luxembourgeoise de 1940-1945 / éd. sous les auspices de la L.P.P.D. par Nicolas Bosseler et Raymond Steichen. H. Ney-Eicher, Esch-sur-Alzette, S. 47-51.
*Stumper, Robert, 1951.'' Études myrmécologiques. X. La myrmécobiose (avec une figure).'' Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 55: 31-43. [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1951_055_031_043.pdf]

== Literatur ==
* [[Jos Massard|Massard, J.A.]], 1990. ''La Société des Naturalistes Luxembourgeois du point de vue historique.'' Bulletin de la Société des naturalistes luxembourgeois 91, S. 5-214 (Robert Stumper: S. 154-156). [http://www.snl.lu/publications/bulletin/SNL_1990_091_005_214.pdf]
*  [[René Weiss|Weiss, René]], 1979. ''Robert Stumper, 1895-1977.'' Archives de l'Institut grand-ducal de Luxembourg, Section des sciences naturelles, physiques et mathématiques, N.S. 38(1977/1978), S. 15-25.

== Kuckt och ==
* [[Lëscht vu lëtzebuergeschen Zoologen]]

{{Referenzen}}

{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Stumper Robert}}
[[Kategorie:Gebuer 1895]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1977]]
[[Kategorie:Spiller vun der lëtzebuergescher Foussballnationalekipp]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Cheemiker]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Zoologen]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Naturwëssenschaftler]]
[[Kategorie:Myrmekologen]]
[[Kategorie:Officier de l'ordre de la couronne de chêne]]
[[Kategorie:Commandeur de l'Ordre de Mérite du Grand-Duché de Luxembourg]]
[[Kategorie:Chevalier de la Légion d'honneur]]
[[Kategorie:Membere vun der Assemblée consultative]]
[[Kategorie:Membere vun der Section des sciences naturelles, physiques et mathématiques vum Institut grand-ducal]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]</text>
      <sha1>dbtutbzlgo2gwna0usfxsxyn3e8oc0v</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Lëtzebuergesch Apdikter</title>
    <ns>14</ns>
    <id>60270</id>
    <revision>
      <id>2676557</id>
      <parentid>1593302</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:08:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676557</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="175" sha1="i4dpa4j7dp6i7xrl83f5yoe40q7lbpl" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuergesch]] [[Apdikter]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Apdikter]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Persounen no Aktivitéit|Apdikter]]</text>
      <sha1>i4dpa4j7dp6i7xrl83f5yoe40q7lbpl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676558</id>
      <parentid>2676557</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:08:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676558</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="160" sha1="0vzwsnfolx89p58fk4bvdch64kuyv0s" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuergesch]] [[Apdikter]]}}

[[Kategorie:Apdikter]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Persounen no Aktivitéit|Apdikter]]</text>
      <sha1>0vzwsnfolx89p58fk4bvdch64kuyv0s</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Olivier Chastel</title>
    <ns>0</ns>
    <id>62819</id>
    <revision>
      <id>2676570</id>
      <parentid>2544470</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:12:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Apdikter]] ewechgeholl; [[Kategorie:Belsch Apdikter]] derbäigesat</comment>
      <origin>2676570</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1141" sha1="53xloyluzvrngao2hpz6c2saagwq12e" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Olivier Chastel''', gebuer den [[22. November]] [[1964]] zu [[Léck]], ass e [[belsch]]e Politiker ([[MR]]). Vu Beruff ass hien [[Apdikter]].

Hie war zanter dem 30. Dezember 2008 an der [[Regierung Van Rompuy]] Staatssekretär am Ministère vun den Affaires étrangères an ass do chargéiert sech ëm d'Virbereedung vun der [[Presidence vum Conseil vun der Europäescher Unioun]] ze bekëmmeren. Nom Depart vum [[Herman Van Rompuy|Van Rompuy]] ass hien an der selwechter Funktioun an der [[Regierung Leterme II]] bliwwen.

Vum Februar bis Dezember 2011 war hie Minister Kooperatioun an Entwécklung, an och zoustänneg fir europäesch Affairen. Dono war, bis Oktober 2014 Minister vum Budget a fir Verwaltungsvereinfachung.

Zënter Enn 2014 ass hie President vum [[Mouvement réformateur]].

== Um Spaweck ==
*[https://web.archive.org/web/20090109205509/http://jevotechastel.be/index.php?id=portrait Websäit iwwer de Chastel]

{{DEFAULTSORT:Chastel Olivier}}
[[Kategorie:Staatssekretäre vun der Belsch]]
[[Kategorie:Federal Ministere vun der Belsch]]
[[Kategorie:Gebuer 1964]]
[[Kategorie:Belsch Apdikter]]</text>
      <sha1>53xloyluzvrngao2hpz6c2saagwq12e</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676571</id>
      <parentid>2676570</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:14:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>....</comment>
      <origin>2676571</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1146" sha1="s19y24c4l51sj4m5c3qgjr0ihu4jjet" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Olivier Chastel''', gebuer den [[22. November]] [[1964]] zu [[Léck]], ass e [[belsch]]e Politiker ([[MR]]). Vu Beruff ass hien [[Apdikter]].

Hie war zanter dem 30. Dezember 2008 an der [[Regierung Van Rompuy]] Staatssekretär am Ministère vun den Affaires étrangères an ass do chargéiert sech ëm d'Virbereedung vun der [[Presidence vum Conseil vun der Europäescher Unioun]] ze bekëmmeren. Nom Depart vum [[Herman Van Rompuy|Van Rompuy]] ass hien an der selwechter Funktioun an der [[Regierung Leterme II]] bliwwen.

Vum Februar bis Dezember 2011 war hie Minister fir Kooperatioun an Entwécklung, an och zoustänneg fir europäesch Affairen. Dono war e bis Oktober 2014 Minister vum Budget a fir Verwaltungsvereinfachung.

Zënter Enn 2014 ass hie President vum [[Mouvement réformateur]].

== Um Spaweck ==
*[https://web.archive.org/web/20090109205509/http://jevotechastel.be/index.php?id=portrait Websäit iwwer de Chastel]

{{DEFAULTSORT:Chastel Olivier}}
[[Kategorie:Staatssekretäre vun der Belsch]]
[[Kategorie:Federal Ministere vun der Belsch]]
[[Kategorie:Gebuer 1964]]
[[Kategorie:Belsch Apdikter]]</text>
      <sha1>s19y24c4l51sj4m5c3qgjr0ihu4jjet</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wikipedia:De Stamminee</title>
    <ns>4</ns>
    <id>63668</id>
    <revision>
      <id>2676458</id>
      <parentid>2676400</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:06:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>.....</comment>
      <origin>2676458</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="60056" sha1="7qfvci8j36ss10kpxv56dc3zldb9ndf" xml:space="preserve">{{Schabloun:Stamminee}}

== Wikiiessen 2026 ==

D'Wikiiessen 2026 ass e Samschdeg, de 7. Mäerz, ab 11:45 Auer am Restaurant „De Spackelter“ zu Leideleng an direkt am Uschloss ab 15:00 Auer ass d'Generalversammlung vu [[Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“, och zu Leideleng. Jiddwer Wikipedianer ass häerzlechst agelueden um Wikiiessen, un der Generalversammlung oder u béiden deelzehuelen.

Dës Kéier ass fir d'éischte Kéier d'Erweiderung [[:mw:Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents]] am Asaz, iwwer déi ee sech fir dat jeeweilegt Evenement umelle kann ([[Wikipedia:Wikiiessen 2026]] a [[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026]]). Organisateure si meng Wéinegkeet an de [[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]]. Wee selwer en Evenement organiséiere well, muss een Administrateur sinn oder zur Benotzergrupp &lt;code&gt;event-organizer&lt;/code&gt; gehéieren; an déi leschtgenannte Benotzergrupp kann ee vu jiddwer Admin gesat ginn, ouni eng formal Prozedur duerchlafen ze mussen.

Ee Mount virum Wikiiesse maachen ech nach eng Kéier e Reminder a kontaktéieren déi aktiivste Benotzer op der lbwiki.
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:26, 4. Okt. 2025 (UTC)

:Update: D'Generalversammlung gouf op 14:00 Auer virgeréckelt. Kuckt [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]]. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:27, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Cheemesch Elementer ==

Gudde Mëtteg,

Ech hunn eng Infobox mat de Besisinformatiounen fir d'Cheemesch Elementer ugeluecht an d'Këscht och elo am Artikel [[Waasserstoff]] agebaut. Wann een all d'Artikelen iwwer d'cheemesch Elementer kuckt, gesäit een, datt do sengerzäit ee sech vill Aarbecht gemaach hat fir eng Zort Tabell mat den Eegenschaften unzeleeën. Ier ech elo all Artikel upasse ginn, wollt ech wëssen: soll déi Tabell esou bestoe bleiwen oder ka s'ersat ginn mat engem Bild (Positioun am Periodesystem) esou wéi ech et beim Waasserstoff gemaach hunn? Merci fir Äre Feedback. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:25, 7. Okt. 2025 (UTC)

:Moien,
:ech denken d'Tabell z'ersetzten wier déi bescht Léisung. 
:Mee ass et méiglech dat Bild (vun der Positioun am Periodesystem) an d'Infobox z'integréieren? | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 18:57, 7. Okt. 2025 (UTC)

Okee, ech waarden emol nach wien sech nach vläicht zum Theema mellt.

Esouwäit ech weess, kann ee just 2 Biller an der Këscht abauen (also uewen d'Bild a ënnen d'Scheema); an ech hunn op Wikidata keng Property fonnt, wou d'Bild mat der Positioun am Periodesystem kéint agesat ginn. |

:Ech fannen déi Tabell mam Periodesystem an der Positioun vum jeeweilegen Element sollt an der Infobox stoen. E Bild vum Element aus Wikidata an d'Scheema vun den Elektronekusche kann ee jo am Artikel oder eben eent dovunner och an der Box ënnerbréngen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:38, 18. Okt. 2025 (UTC)

Merci, jo dat ass eng gutt Méiglechkeet; ech waarden nach op dem @[[Benotzer:Marko Kafé|Marko Kafé]] seng Meenung. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:06, 18. Okt. 2025 (UTC)

Entschëllegt déi spéit Äntwert, mee mir ware am Congé. Ech fannen et eng gutt Iddi, d'Bild vun der Positioun am Periodesystem anzebauen. Daat ass wischtesch, well mir op der WikiCon 2025 diskutéiert hunn, wéi mir Wikipedia op d'Zukunft virbereede kënnen. Vill Leit waren der Meenung, mir sollten méi Biller an aner Mediendateien abannen, well zukennfteg Generatiounen domat am Internet vertraut sinn.[[Benotzer:Marko Kafé|Marko Kafé]] 13.05, 25. Okt. 2025

:Merci [[Benotzer:Marko Kafé|Marko Kafé]]. Ech bauen d'Këscht ëm, soubal ech mat mengem aktuelle Projet fäerdeg sinn. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:28, 25. Okt. 2025 (UTC)

== Zuelen ==
Moien,

do ech an der nächster Zäit geplangt hat, d'Artikele vun den Zuelen auszebauen an eventuell weider Artikelen unzeleeën, hunn ech mir d'Fro gestallt, op et eventuell trotzdeem net besser wier, d'Zuelen am Lemma net méi auszeschreiwen mee als Zuelen dohin ze schreiwen. Bespill: net '''Fënnefanzwanzeg''', mee '''25 (Zuel)'''. A mengen Aeën kéint een d'Zuelen doduerch méi séier fannen...
Wat ass är Meenung dozou? | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 11:12, 9. Okt. 2025 (UTC)

:Ech mengen net, datt dat en Ënnerscheed fir d'Fannbarkeet mécht, ob en Artikel elo ''25 (Zuel)'' amplaz ''Fënnefanzwanzeg'' heescht, soulaang et eng Viruleedung vu ''25 (Zuel)'' op ''Fënnefanzwanzeg'' gëtt (an dat ass bei allen Zuele bis elo de Fall). Mee wann ech ''25'' an d'Sichfeld aginn, gesinn ech fir d'éischt d'Joer an duerno all Datum, dee mat ''25.'' ufänkt, dohier schéngt een den Zuelenartikel souwisou net duerch d'Antippe vun der Zuel fannen ze kënnen ouni zumindest bis ''25 ('' anzetippen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:17, 11. Okt. 2025 (UTC)
::Jo, do ginn ech dir Recht, fir den Artikel méi séier ze fannen mécht an deem Kontext wéineg Sënn.
::Wann een elo awer beispillsweis eng Zuel wéi '''zweedausendfënnefanzwanzeg''' hätt, hätt ech mir geduecht, datt '''2025 (Zuel)''' als Lemma besser wier. D'Wuert ''zweedausendfënnefanzwanzeg'' géif een da jo souwisou an den Artikel schreiwen; Beispill: D'Zuel 2025, ausgeschriwwen, zweedausendfënnefanzwanzeg, ass eng natierlech Zuel asw. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 14:08, 11. Okt. 2025 (UTC)
:::Wéi wier et dann, wa mer mol einfach bei de Warscheinlechkeete bleiwen an all déi Zuele vergiessen, déi héchstwarscheinlech ni en Artikel misste kréien. 
:::Dann nach eppes zum Lëtzebuergeschen: ''&lt;b&gt;do&lt;/b&gt; ech an der nächster Zäit''  ass falsch. Et soll heeschen ''&lt;b&gt;well&lt;/b&gt; ech an der nächster Zäit''. 
:::Dat däitscht Wuert ''da'' kann als Konjunktioun oder als Adverb gebraucht ginn. Wann et als Abverb gebraucht gëtt dann heescht et op Lëtzebuergesch ''do''. Wann et als Konjunktioun gebraucht gëtt dann heescht et ''well'' (Duden de:''weil'' als Synonym vun ''da'').
:::Doriwwer ass de Saz och falsch, well ''an der nächster Zäit'' ass an der Zukunft, a ''geplangt hat'' ass an der Vergaangenheet, an dat passt net zesummen (weder am Lëtzebuergeschen nach an enger anerer Sprooch). [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 15:36, 11. Okt. 2025 (UTC)
::::Ech mengen och, mer sollte beim Ausgeschriwwene bleiwen an eng Weiderleedung vun z. &amp;nbsp;B. [[2025 (Zuel)]] dohinner maachen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:02, 11. Okt. 2025 (UTC)
:::::Okee, merci fir är Äntweren a Meenungen.
:::::@[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] Merci. (Wëll och net bis d'Zuel 2025, mee maximal bis 99 maachen. Méi brauch een och wierklech net.) | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 19:26, 11. Okt. 2025 (UTC)

== Virtrag op der AdminCon 2026 iwwer d'lbwiki? ==

Gudde Mëtteg Administrateuren an alleguer,
et steet d'Iddi am Raum op der [[:de:Wikipedia:AdminConvention 2026|AdminCon 2026]] (30.01.-01.02. zu Bremen) e klenge Virtrag iwwer d'Administratorentätegkeet op der lëtzebuergescher Wikipedia ze halen. De Gedanken dohannert ass et, datt d'Lëtzebuerger an déi Däitschsproocheg sech austausche kënnen iwwert déi ënnerschiddlech Praktiken an Erausfuerderunge vun den Administrateuren op der lbwiki an der dewiki, déi (warscheinlech) gréisstendeels duerch de risege Gréisstenënnerscheed bedéngt ass. Ech denken, datt dobäi haaptsächlech mir vun der dewiki hirer Erfarung profitéiere kënnen; mee dofir muss een hinnen ee Bild vun eiser Situatioun ginn. Dofir wollt ech hei Punkte sammelen, déi een an esou engem Virtrag behandele kéint. Schreift gär Är Iddien hei ënnendrënner. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:29, 30. Okt. 2025 (UTC)

:* Entwécklung vun der Administratorenzuel iwwer d'Zäit, falls déi Informatioune rekonstruéiert kënne ginn, an dat virum Hannergrond vun der Gesamtbenotzerzuel.
:::Am Archiv vun der Communautéitsäit/Aktuelles misst dat ernimmt gi sinn. --Z.
:* Walmechanismus a Krittäre fir Administratore beschreiwen.
:* D'lbwiki huet kaum formaliséiert Richtlinnen, déi Reegelen opstellen, wéi en Admin seng erweidert Rechter benotzen däerf oder soll. Et huet sech eng informell Praxis entwéckelt, wou éischter d'Gewunnechtsrecht gëllt, wéi geschriwwe Reegelen.
:::Kuckt mäi Commetaire ënnendrënner --Z.
:* Läschen: Mir hu Reegelen fir d'Läsche vu Säiten no Ofstëmmung (och wann d'Delaie vum Ofstëmmen net ëmmer agehale ginn), mee wat d'Direkt-läschen (resp. Schnellläschen) ugeet, hu mer zwar eppes ales opgeschriwwen, mee dat huet guer näischt mat der vill méi wäit goender Praxis vum direkt läschen ze dinn huet. De Mangel u Riichtlinnen ass eppes, wat mer opschaffe mussen, mee et feelt eis och u Prozedure fir Riichtlinne verbindlech z'erstellen.
:* Wat géif bei eis am Fall vun Admin-Abus geschéien? Weess do een, ob resp. wat et an der Vergaangenheet fir Fäll gouf a wéi domat ëmgaange gouf?
:::Ee Fall vun 2008; hie krut vun engem Stewart d'Rechter entzunn. Kuck: [[Wikipedia:De_Stamminee/Archiv2008/Juni#Amoklaf_hënnt]]
:* Mir si manner mat Vandalismus konfrontéiert (well mer e manner attraktiivt Zil sinn?). Hei kéint ee Benotzer-/IP-Späre pro Zäiteenheet absolut a relativ op der lbwiki mat der dewiki vergläichen, oder de Grad vum Réckgängeg maachen; wéi vill geläscht gëtt, seet net vill aus, well dat meeschtens net vu Vandalismus kënnt; eventuell Säiten, déi geschützt sinn; eng Versioun geläscht gouf laut dem Robby just eemol an der Geschicht vun der lbwiki.
:::Eng Problematik, déi mer och idealerweis prophylaktesch mat Reegelen encadréiere sollten, ass déi, wa Leit insistéieren, dass Artikelen iwwer si solle geännert/gekierzt/ganz geläscht ginn, mat der Grondsätzlecher Fro vun der Definitioun vun allgemengem Intressi vs. Perséinlechkeetsrechter (do hat sech d'Dateschutzkommissioun schonn eng Kéier ageschallt -  kuckt d'Causa &quot;v. T.&quot;) --Z.
:* Mir si sou kleng, datt et theoreetesch méiglech ass, datt een d'Rezent Ännerunge komplett duerchgeet, wat op grousse Wikie warscheinlech net machbar ass, wou deemno méi onkonstruktiv Kontributiounen iwwersi gi kéinten? Et kéint een uginn, wéi vill nei Ännerunge mer am Schnëtt pro Zäiteenheet hunn.
:* Et kéint een och eppes iwwer den Zougrëff op de MediaWiki-Nummraum a Konfiguratiouns-Spezialsäite soen a wat fir een Notze vun deene Méiglechkeet mir maachen.
::--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:35, 30. Okt. 2025 (UTC)
:* Grondsätzlech sollt een déi Presentatioun an de méi allgemenge Kader 'framen', wat eng 'kleng' vun enger 'grousser' Wiki ënnerscheet, d.h., wat fir Froen a Méiglechkeeten sech duerch déi/wéinst der respektiv(er) Gréisst stellen - oder och net. Aner Wikie vun änleche Gréisst si warscheinl. mat deene selwechte Froe konfrontéiert. Dat relativéiert dann och déi Probleematike vun eiser. 
:* An dann och e puer Wuert iwwer d'Partikularitéit vun der Méisproochegkeet, d.h, 99,9 % déi Lëtzebuergesch liesen a schreiwe kënnen. kënnen och op d'mannst eng aner Sprooch, an dâr se schreiwe kéinten, a wat dat op Artikelauswiel, Prioritéiten asw. bedeit.
:* ... a wa mer scho bei de méi allgemengen Theme sinn: Wat maache mat Maschinneniwwersetzungen, déi ëmmer méi heefeg optauchen, an déi de Leit, déi sech ëm Qualitéitssécherung këmmeren, d'Liewen net onbedingt méi einfach maachen? 
::--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:24, 6. Nov. 2025 (UTC)

===Kommentaren ===
Merci fir déi Kompilatioun! 

E puer Commentairë vu mir: 
Nieft faktuelle Beschreiwunnge wërfs d'eng Rëtsch Froen op, déi sech doraus erginn. Ech giff dofir proposéieren, méi däitlech ze differenzéieren tëscht Punkten, déi an engem Exposé virun internationalem Publikum ernimmt an/oder beschriwwe ginn, an, bei verschiddenen dovun, den operative Konklusioune déi sech doraus fir eis hei giffen erginn; an déi tëschent eis diskutéiert, ma net onbedingt an der Ëffentlechkeet breetgetrëppelt sollt ginn. Ech mengen domat z.B. déi Saachenn, wou et éischter Gewunnechte wéi niddegeschriwwe Reegele sinn, déi d'Saach um Rullen halen: Hei wier et gutt, an eegenen Diskussiounen ze kucken, wéi dat leeft, wat d'Vir- an Nodeeler sinn, an ob een dat misst duerch eng méi streng Formaliséierung ersetzen, oder och net, a wa jo, wéi déi soll ausgesinn. Dast ass e Batz Aarbecht déi mer Stéck fir Stéck sollen ugoen, ma wéi gesot net engem externe Public souzesoen zur Diskussioun ginn, ier mer eis selwer dermat ausernee gesat hunn.
----[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:40, 6. Nov. 2025 (UTC)

=== Virtrag ugeholl ===
Ech wollt Bescheed soen, datt de Virtrag offiziell op de Programm gesat gouf an den 31. Januar vun 9:15 bis 9:30 Auer wäert sinn: [[:de:Wikipedia:AdminConvention 2026/Themen]] --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 17:00, 5. Dez. 2025 (UTC)

===Slides ===
An hei nogedroen [[:File:Kurzvortrag AdminCon 2026 – Admin auf der luxemburgischsprachigen Wikipedia.pdf|d'Slides]] vum Volvox sengem Virtrag. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 21:13, 9. Feb. 2026 (UTC)

:Merci fir d'Deele vum Link! Fir de Kontext hei nach de [[:de:Wikipedia:AdminConvention 2026/Themen|Programm]] vun der AdminCon 2026, vun deem aus een och op all déi aner Säite kënnt. Natierlech hunn ech op der Plaz och e bësse méi erzielt, wéi op de Slidë steet. Mee réckbléckend am Beschte fir mech un der AdminCon war, datt ech do liicht mat Leit an d'Gespréich komm sinn, wat natierlech doduerch bedéngt war, datt ech relativ um Ufank de Kuerzvirtrag gehalen hunn an d'Leit deemno eppes mat mir unzefänke wossten, awer och well d'AdminCon weesentlech méi kleng am Kader ass wéi eng WikiCon oder eng Wikimania. Ech kann den Interesséierten d'AdminCon 2027 also just un d'Häerz leeën! Wee sech allerdéngs méi fir aner Theemen interesséiert wéi just fir adminspezifescht Geschier, deen ass natierlech besser bedéngt mat enger [[:de:Wikipedia:WikiCon 2026|WikiCon]] oder enger [[:wikimania:2026:Wikimania|Wikimania]] (déi nächst ass Enn Juli zu Paräis! Méi no kënnt se warscheinlech net méi). Ech gouf och mat enger Rei vun Iddie geimpft, déi ech, sou wéi et sech ergi wäert, hei an/oder um Wikiiessen/Generalversammlung zur Sprooch brénge wäert. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:44, 9. Feb. 2026 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;de&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Migration zu Parsoid&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;de&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;em&gt;[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Parsoid Read Views/Read View Announcement|Lies dies in einer anderen Sprache]]&lt;/em&gt;

&lt;div class=&quot;mw-translate-fuzzy&quot;&gt;
Hallo zusammen! Ich freue mich, euch mitteilen zu können, dass als nächster Schritt des Projekts [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser-Vereinheitlichung]] Parsoid bald als Standard-Renderer für Artikel in deinem $wiki aktiviert wird. Wir erhöhen schrittweise die Anzahl der Wikis, die Parsoid verwenden, mit der Absicht, es zum Standard-Wikitext-Parser für die nächste langfristig unterstützte Version von MediaWiki zu machen. Dadurch werden unsere Wikis für Autoren, Leser und Tools zuverlässiger und konsistenter und die Entwicklung zukünftiger Wikitext-Funktionen wird einfacher.
&lt;/div&gt;

Wenn dies deinen Arbeitsablauf stört, mache dir keine Sorgen! Du kannst dies immer noch über eine Benutzereinstellung deaktivieren oder Parsoid auf der aktuellen Seite über das Werkzeuge-Untermenü deaktivieren, wie in der Dokumentation zur [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Erweiterung:ParserMigration]] beschrieben.

Es stehen [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Confidence Framework|weitere Informationen zu unserer Einführungsstrategie]] zur Verfügung, einschließlich der Tests, die durchgeführt werden, bevor wir Parsoid für ein neues Wiki aktivieren.

Um Fehler und Probleme zu melden, sieh dir bitte unsere Dokumentation zu [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Known Issues|bekannten Problemen]] an und wenn du einen neuen Fehler findest, erstelle bitte ein Phab-Ticket und markiere das [[phab:project/view/5846|Team Content Transform im Phabricator]].
&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[mw:User:ABreault (WMF)|Content Transform Team]]&lt;/bdi&gt; 21:43, 28. Nov. 2025 (UTC)

(Diese Nachricht wurde an [[:Wikipedia:De Staminee]] gesendet und wird aufgrund einer Weiterleitung hier veröffentlicht.)
&lt;!-- Message gouf vum User:ABreault (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikimedia_Foundation/Product_and_Technology/Parsoid_Read_Views/2025-12-01_Wikipedias&amp;oldid=29723884 benotzt huet--&gt;

== Komma bei Referenzen ewechloossen ==

Ech proposéieren, datt mer den héichgestallte Komma bei méi Referenzen hannerteneen ewechloossen. Konkreet schwätzen ech vum &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{,}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;, deen a Fäll wéi deem heite gesat gëtt:
&lt;blockquote&gt;
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;Wikipedia ass eng Enzyklopedie&lt;ref&gt;Quell 1&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;Quell 2&lt;/ref&gt;.&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;br&gt;→ Wikipedia ass eng Enzyklopedie&lt;ref&gt;Quell 1&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;Quell 2&lt;/ref&gt;.
&lt;/blockquote&gt;&lt;div style=&quot;display:none&quot;&gt;&lt;references/&gt;&lt;/div&gt;
Amplaz wéilt ech einfach dat heiten:
&lt;blockquote&gt;
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;Wikipedia ass eng Enzyklopedie&lt;ref&gt;Quell 1&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Quell 2&lt;/ref&gt;.&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;br&gt;→ Wikipedia ass eng Enzyklopedie&lt;ref&gt;Quell 1&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Quell 2&lt;/ref&gt;.
&lt;/blockquote&gt;&lt;div style=&quot;display:none&quot;&gt;&lt;references/&gt;&lt;/div&gt;
'''Grënn fir d'Ewechloossen''':
* De Komma féiert zu Feeler bei allméiglechen Geschier, dat den Artikelufank scannt fir eng Zesummefaassung unzeweisen. Dobäi ginn nämlech Referenzen (an alles tëscht Klammeren etc.) ewechgelooss, mee den&amp;nbsp;{{,}} bleift dann isoléiert am Saz stoen. Dat betrëfft zum Beispill d'Linkvirschau, déi een ugewise kritt, wann ee mat der Maus iwwer ee Link fiert, oder an der Wikipedia-App, wärend een eng Artikelbeschreiwung derbäisetzt. Wee sech en Androck dovunner maache wëll, kann dat liicht ausprobéieren.
* Ech denken datt keen, deen et net scho weess, déi speziell Kommaschabloun vu sech aus setzt. Et muss een et also schonn enzwousch gesinn an ofgekuckt oder gesot kritt hunn, fir dat systematesch ze maachen. Dat féiert vum selwen zu enger oneenheetlecher Praxis, déi da vun deene korrigéiert muss ginn, déi „wëssen“, datt do ee Komma higehéiert.
* Et ass beim Schreiwen en zousätzlechen Opwand, deen a mengen Aen net wierklech eppes bréngt.
Den éischtgenannte Grond ass a mengen Aen dee wichtegsten an d'Ursaach, firwat ech proposéieren déi duerch d'Praxis begrënnt Reegel, datt e Komma kënnt, duerch déi ënner [[Hëllef:Referenzen]] néierzeschreiwend Reegel z'ersetzen, datt kee kënnt.

'''Grënn fir d'Bäibehalen''':
* Villäicht fanne verschidde Leit et mat Komma méi schéin? Fir Grënn fir d'Behale freet ee besser déi Leit, déi d'Praxis agefouert hunn.
Dir gesitt, ech sinn net ganz neutral, mee ech weess wierklech net, firwat mir dee Komma setzen –ech hunn op allefall näischt fonnt ausser [[Schabloun:,/doc]] –; do kann ech also net vill schreiwen.

'''Wéi maachen déi aner Wikien et?'''
* Op der dewiki an der enwiki gëtt kee Komma gesat. Op der frwiki gëtt ee gesat, mee do gëllt [[:fr:Wikipédia:Résumé introductif#Références]], d.&amp;nbsp;h. et soll een am ''Résumé introductif'' evitéiere fir Referenzen ze setzen (mat der Begrënnung, datt an der Aleedung näischt stoe soll, wat net spéider am Artikel developpéiert an do mat Referenze beluecht gëtt). Domat gëtt mäin Haaptgrond géint de Komma – nämlech datt et an der Aleedung zu Feeler am Affichage féiert – evitéiert. Op der lbwiki ass déi Riichtlinn awer net praktikabel, well mir grad am éischte Saz oft souguer déi meeschte Referenzen hunn (Gebuerts- an Doudesdonnéeën …), och well d'Artikele meeschtens net grouss genuch sinn, fir alles nach eng Kéier an engem aparten Abschnitt breet ze trëppelen.
Dat meng Argumentatioun. Sot mer Är Meenung.
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:11, 6. Jan. 2026 (UTC)

:Ech hu [[Hëllef:Referenzen]] mol an d'Géigewaart bruecht. Zur Kommaugeleeënheet hunn ech awer nach näischt Siichtbares geschriwwen (just am Beispill hunn ech en net gesat). --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:00, 6. Jan. 2026 (UTC)

::Fir et kuerz ze maachen: 'T ass mir ees wéi ees; eng minimal Preferenz fir dee Komma aus esteetesche Grënn (da kludderen déi eckeg Klameren net sou uneneen), ma wann et aner Grënn dergéint ginn - keen Drama. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:41, 7. Jan. 2026 (UTC)
:Perséinlech gesinn ech kee praktesche Wäert bei deem Komma. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:34, 7. Jan. 2026 (UTC)

::Ech hunn de Komma meeschtens net gesat, ganz einfach well et et vergiess hunn… an et gefält mer iwweregens och besser (ganz perséinlech Meenung) wa kee Komma tëscht de Klamere steet ;-) Vu mir aus kann en deemno fort! | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:46, 7. Jan. 2026 (UTC)

::: Loosse mer dee Komma eweg, deen a mengen An kee weideren Notzen huet.--[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 14:26, 7. Jan. 2026 (UTC)
::::Gesinn et genee esou, de Komma ka fort. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 15:11, 7. Jan. 2026 (UTC)
:::::Majo tipptopp a Merci fir de Feerback! Dann ass d'Lag jo relativ kloer. Op [[Hëllef:Referenzen#Méi Referenzen op enger Plaz]] steet lo explizitt, datt ee kee Komma oder soss Trennzeeche setze soll. Da schécken ech mäi Bot lo op grouss Missioun.
:::::Fir d'Frënn vun den Zuelen: Stand elo gouf d'Variant mat Komma op {{formatnum:1781}} Säiten (Sich mat &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;insource:/\&gt;\{\{,\}\}\&lt;ref/&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;) an d'Variant ouni Komma op {{formatnum:1458}} Säiten (Sich mat &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;insource:/\&gt;\&lt;ref/&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;) benotzt. Dobäi feelen natierlech Varianten, wou z.&amp;nbsp;B. ee Leerzeichen nach enzwousch steet etc.
:::::--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 17:57, 7. Jan. 2026 (UTC)

==Koordinaten==
Moien alleguer,

Wéi et schéngt fonctionéiert de Geohack net méi wann een a senge Sproochastellunge Lëtzebuergesch huet. Wees do ee méi firwat dat ass, a wéi dat ka behuewe ginn? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 18:29, 15. Jan. 2026 (UTC)

:Moien. Ech hunn och festgestallt, datt et net méi funktionéiert wann ech ageloggt sinn (ech hunn och lb als Sprooch agestallt).  D'Feelermelduzng déi kënnt ass: „Dës Säit huet aktuell keen Text. Dir kënnt op anere Säiten no dësem Säitentitel sichen, an den entspriechende Logbicher nokucken oder dës Säit uleeën.“ Ouni sech anzeloggen oder mat den Astellungen an enger anerer Sprooch klappt et. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:47, 16. Jan. 2026 (UTC)
::@[[Benotzer:GilPe|GilPe]] Wat gesäis du dann, wann s de ausgeloggt bass oder eng aner Sprooch am Interface hues? Bei mir klappt et nämlech och dann net. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:22, 16. Jan. 2026 (UTC)
:::Esoubal ech eng Sprooch astellen déi net-Lëtzebuergesch ass (oder net ageloggt sinn, dann ass d'Sprooch d'office ''en''), klappt et normal, d.&amp;nbsp;h. ech kréien d'GeoHack-Säit. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:54, 16. Jan. 2026 (UTC)
::::Normalerweis gëtt d'Ausgesi vu GeoHack fir eng Sprooch duerch Schablounen op der jeeweileger Wikipedia festgeluecht. Därer hu mer keng a laut [[:mw:GeoHack]] misst deemno den englesche Layout gräifen. Dat ass awer net méi geschitt a wärend ech dat heiten tippen, gesinn ech, datt GeoHack elo guer net méi erreechbar ze si schéngt (''404 Not Found''), och net op de oder en. Et schéngt also e Problem mam Tool selwer ze sinn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:00, 16. Jan. 2026 (UTC)
:::::Ech gesinn zwee Weeër:
:::::# Mir leeën eng Schabloun mam Numm {{tl|GeoTemplate}} un, déi den Inhalt vun deem, wat op [https://geohack.toolforge.org/geohack.php?params=43.85638888888889_N_18.413055555555555_E_globe:earth&amp;language=lb GeoHack] (hei mat Beispillkoordinaten) gewise gëtt, definéiert. Dobäi kënne mer eis un [[:en:Template:GeoTemplate]] oder [[:de:Vorlage:GeoTemplate]] inspiréieren. Dat ass de proppere Wee a sou, wéi et geduecht ass.
:::::# Mir leeden d'GeoHack-Linken, déi iwwer {{tl|wikidata}} generéiert ginn (dat dierften déi meeschten an eisen Infoboxschabloune sinn), explizitt op déi englesch (oder däitsch oder ...) Versioun ëm. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:35, 18. Jan. 2026 (UTC)
:::::Souwäit wéi ech gesinn schéngt et elo rëm ze fonctionéieren. D'Iddi datt et e generelle Problem mam ''Tool'' war schéngt deemno richtegt gewwiescht ze sinn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 11:17, 19. Jan. 2026 (UTC)
:::::::Ps: Iertum mengersäits, de Problem besteet weider bei de Wäerter déi vu Wikidata kommen. Do wou se manuell agesat goufen, besteet de Problem net.--[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 11:22, 19. Jan. 2026 (UTC)

== Zürech oder Zürich? ==

Moien,

Ech beschäftege mech momentan mat Schwäizer Artikelen. D'Fro déi ech mer stellen: schreiwe mer Zür'''e'''ch oder Zür'''i'''ch? (momentan ass de gros op der lb.wiki ''Zürich''). Well mer jo awer gemenkerhand och ''Oochen ''an net ''Aachen ''schreiwen, wär ech och fir d'Variant ''Zürech''. Wat mengt d'Communautéit? | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:52, 15. Jan. 2026 (UTC)

:Naiv gefrot: Ass „Zürech“ wierklech verbreet oder etabléiert am Lëtzebuergeschen? Ofgesi vun de „Lëtzebuerger Studente vun Zürech“ fannen ech net direkt Beispiller. Virun dengem Message hei hät ech mech net mol gefrot, ob et eng Alternativ zu „Zürich“ gëtt, mee dat seet villäicht méi iwwer mech aus wéi iwwer d'Sprooch. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 07:53, 16. Jan. 2026 (UTC)
:Idem Volvox. Ech hu beim googelen nach just d'Schreifweis ''Zürech'' bei Medie fonnt, déi bekannt sinn, fir net dat bescht Lëtzebuergesch vu sech ze ginn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 08:13, 16. Jan. 2026 (UTC)

:Fir mech ass &quot;Zürech&quot; de lëtzebuergeschen Numm, deen ech selwer och géif benotzen, an &quot;Zürich&quot; eben den Originalnumm.  --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 08:22, 16. Jan. 2026 (UTC)
::PS. Ech géif mol soen datt wa mer keen honnertprozentege Beleeg hunn, datt dat eent méi heefeg gebraucht gëtt wéi dat anert, da solle mer den Originalnumm als Lemma huelen, mat deem si mer mol op jiddwerfall ëmmer richteg. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:14, 16. Jan. 2026 (UTC)

Ech hunn elo nach e bësse gesicht a fannen ''Zürech ''nieft dem Studenteclub och nach vereenzelt beim 100,7 an RTL. An der Logik vu Garnich → Garnech, Gasperich → Gaasperech oder Hollerich → Hollerech kann et awer net ganz falsch sinn; ech sinn awer domat averstanen, datt mer bei ''Zürich ''bleiwen, well et effektiv néierens beluecht ass. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:54, 16. Jan. 2026 (UTC)

:Moien, ech schloen &quot;Zürich&quot; als Lemma fir Stad a Kanton vir, mat &quot;Zürech&quot; tëscht Klameren am Aféierungssaz): 

::'''Zürich''' (geleeëntl. op Lëtzebuergesch ''Zürech'') ass eng Stad/e Kanton ...

:&quot;Zürech&quot; schéngt mer éischter eng net richteg gefestegt Niewevraint ze sinn. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 14:24, 16. Jan. 2026 (UTC)

== 25 Joer ==

Just fir et och hei festzehalen: De 25. Gebuertsdag (15. Januar 2026) vun der Wikipedia gouf a sëllege Medien uechter d'Welt thematiséiert. Zu Lëtzebuerg hunn der hirer dräi prominent doriwwer bericht, andeems s'och spezifesch op déi Lëtzebuergesch Versioun agaange sinn. 3 Membere vu Wikimedia Lëtzebuerg stounge fir Interviewe bereet (Kuckt: [[Wikipedia:Presserevue]]).

-- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 14:31, 16. Jan. 2026 (UTC)

== Historique vun den Administrateuren ==

Salut, ech hunn als Virbereedung fir de Virtrag op der AdminCon nogesicht, wien zu wat fir enger Zäit Admin op der lëtzebuergescher Wikipedia war, an dat hei zesumme gedroen: [[Benotzer:Volvox/Historique vun den Administrateuren]].

Fir z'evitéieren, datt ech aus iergendwelleche Grënn gewëssen Adminen net fonnt hunn: Kënnen d'Wikipedianer vun der éischter Stonn mer soen, ob hei ee feelt? --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:03, 18. Jan. 2026 (UTC)

:Et huet op allefall soss kee wéi d'Briséis an de Cornischong eng Säit geläscht, éint d'Logbuch vun de Benotzerrechter gegraff huet. Also ginn ech dovunner aus, datt et se all sinn.
:Den Historique steet lo op [[Wikipedia:Administrateuren#Historique vun den Adminen]].
:D'Interface-Adminen a Bürokraten hunn och hiren Historique kritt: [[Wikipedia:Interface-Administrateuren#Historique vun den Interface-Adminen]] a [[Wikipedia:Bürokraten#Historique vun de Bürokraten]] --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 23:34, 23. Jan. 2026 (UTC)

== „Easter Eggs“ fir 25 Joer Wikipedia ==
Ech sinn dorop gestouss, datt et fir 25 Joer Wikipedia eng [[:meta:Wikipedia 25/Easter egg experiments|Easter-Egg-Campagne]] gëtt, déi de 16. Februar bis de 16. Mäerz 2026 lafe soll. Dat ass eng kleng Spillerei, wou op vereenzelten Artikele jee no Theema e passende Beebee-Globus gewise gëtt, deen eppes mécht, wann een en uklickt.

Wa mir dëse sougenannte „Gebuertsdagsmodus“ op der lbwiki wëllen hunn, brauche mer de Konsens vun der Communautéit a kënnen dann ufroen, datt mer de Gebuertsdagsmodus hei zur Verfügung gestallt kréien. Doropshi kënne mir (resp. Adminen) selwer iwwer d'Spezialsäite vun der Community Configuration festleeën, op wat fir Säiten iwwerhaapt ee Beebee-Globus gewise soll ginn a wat fir een dat da soll sinn. Ausserdeem kënne mir selwer d'Astellung maachen a spéider änneren, ob de Gebuertsdagsmodus ''opt-out'' ass (also datt all Lieser déi verstreete Beebee-Globusse gesäit, et sief dann en deaktivéiert de Modus) oder ''opt-in'' (et gesäit kee Lieser d'Beebee-Globussen, et sief dann e géif de Modus explizitt aktivéieren).

Ech fannen dat eng witzeg Spillerei, déi keng Méi mécht (ech hunn déi néideg Interface-Messagë schonn all iwwersat a „Wëllkomm op der Wikipedia“ op Lëtzebuergesch als Audio-Fichier opgeholl – de Beebee-Globus schwätzt och heiansdo), a géif dat flott fannen, wa mer dat hei ee Mount laang hätten. Mir kënne jo mol mat der ''Opt-In''-Versioun starte fir ze kucken, ob et éischter flott oder nerveg ass, an da jee nodeems d'Palett erweideren oder de Beebee-Globus ganz ofschalten.

Wat sot Dir dozou:&lt;br/&gt;
'''Sidd dir dofir, datt ech ufroen, datt mir d'Erweiderung ''WP25 Easter Eggs'' op der lëtzebuergescher Wikipedia installéiert kréien?'''&lt;br/&gt;
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:27, 9. Feb. 2026 (UTC)

:{{Pro}} Ech sinn natierlech dofir, dofir hunn ech jo gefrot. ;-) --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:30, 9. Feb. 2026 (UTC)
:{{Pro}} Weess net richteg wéi et funktionéiert, mä komm, mir probéieren dat emol aus | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:07, 9. Feb. 2026 (UTC)
:{{pro}} Net grad Ménges, mee firwat net. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 17:26, 9. Feb. 2026 (UTC)
: {{pro}} wéi den Zinneke hei driwwer. --[[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 21:43, 9. Feb. 2026 (UTC)
:{{Pro}} mol probéieren --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 23:07, 9. Feb. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:52, 10. Feb. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 11:54, 10. Feb. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Well et net méi laang bis de 16. Februar ass, hunn ech elo schonn op [[:meta:Talk:Wikipedia 25/Easter egg experiments#Enable on Luxembourgish Wikipedia]] op dës Ofstëmmung verlinkt a gefrot fir de Gebuertsdagsmodus ''opt-in'' z'aktivéieren. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:42, 10. Feb. 2026 (UTC)

=== Update ===
Den Gebuertsdagsmodus gouf op den Zäitraum vum 23. Februar bis de 6. Abrëll no hanne geréckelt, fir nach kënnen deen een oder anere Problem ze behiewen. D'Funktioun kann awer schonn ab dem 16. Februar hei getest ginn, allerdéngs net standardméisseg fir all Benotzer aktiv (wat mer jo souwisou fir d'éischt emol net wëllen). Et gëtt och elo eng Lëscht, op wat fir Säite wat fir ee Beebee-Globus optaucht: [[:meta:Wikipedia 25/Easter egg experiments/article configuration]].

Ënner [[Spezial:CommunityConfiguration/WP25EasterEggs]] kann all Admin de Gebuertsdagsmodus konfiguréieren.

Hei kann een alles noliesen: [[:meta:Wikipedia 25/Easter egg experiments#Go-live date and configuration update – 12 Feb]]. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:46, 15. Feb. 2026 (UTC)

:Lo, wou en aktiv ass: De Gebuertsdagsmodus kann all Benotzer, dee wëll, selwer aktivéieren, andeems een en an den Astellunge vum Ausgesinn – dat ass dee „Brëll“ uewe riets nieft dem Benotzernumm, wou een och d'Schrëftgréisst, d'Breet an d'Faarfscheema astelle kann – aktivéiert. Da kënnt riets iwwer d'Geschierkëscht eng thematesch passend Globusanimatioun, wann een op bestëmmten Artikele geréit. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:05, 16. Feb. 2026 (UTC)

== Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudde Mëtteg alleguer,

wéi all Joer invitéiere mir op eist traditionellt Wikiiessen, wat dëst Joer samschdes, de 7. Mäerz, vun 11:45 Auer un zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ ass. Hei kënne sech all Wikipedianer treffe fir gemittlech zesummen e Maufel z'iessen a sech iwwer Erfarungen, Problemer oder Projeten op der Wikipedia auszetauschen. Et ass och eng gutt Geleeënheet fir aner Wikipedianer perséinlech kennenzeléieren.

Nom Iessen ass ab 14:00 Auer d'Generalversammlung vu [[Wikimedia Lëtzebuerg]] zu Leideleng am Kulturzenter „An der Eech“, op déi och jiddereen – ob Member vu Wikimedia Lëtzebuerg oder net – häerzlechst invitéiert ass.

'''Umeldung''': Fir d'Wikiiessen kann ee sech iwwer d'Säit [[Wikipedia:Wikiiessen 2026]] umellen a fir d'Generalversammlung iwwer d'Säit [[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026]]. Alternativ kann ee sech och mat engem Kommentar hei drënner umellen; ech setzen déi Leit da bei déi offiziell Umeldungen iwwer déi zwou Evenementssäiten derbäi. Mellt iech wgl. bis '''spéitstens den 02.03.''' u fir d'Reservatiounen!
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:26, 15. Feb. 2026 (UTC)

Schéine gudde Moien.
Heimat mellen ech mech fir d’Wikiiesesen an d’Assemblée Générale 2026 un. Ech kommen och dëst Joer mam Zuch op de Leidelenger Gare.
Villmoos Merci
Marco Braun

== Weider Deletion requests op Commons ==

Salut,
De User A1Cafel wütet weider zu Lëtzebuerg op Commons.&lt;/br&gt;
Hien huet elo en Deletion request gesat fir d'Biller op [[:Commons:Commons:Deletion requests/Files in Category:Centre Hamilius|Commons:Deletion requests/Files in Category:Centre Hamilius]].&lt;br&gt;
Op der Säit hunn ech e [[commons:Keep|Keep!]] gesat mam Zousaz:&lt;br&gt;
:Do not delete these files. The building was demolished in 2015; it no longer exists. See here: [https://lb.wikipedia.org/wiki/Centre_%C3%89mile-Hamilius]&lt;br&gt;
Ob dat hëlleft weess ech awer net. BG, --Cayambe (talk) 22:17, 23 March 2026 (UTC)      This page was last edited on 23 March 2 [[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 18:26, 24. Mäe. 2026 (UTC)

== Nationale Präis fir d'Verdéngschter ëm d'Lëtzebuerger Sprooch fir Wikimedia Lëtzebuerg ==

Stellvertriedend fir '''all''' Mataarbechter op dëser Wikipedia-Versioun a Lëtzebuerger Sprooch gëtt Wikimedia Lëtzebuerg asbl dëst Joer mam [[Nationale Präis fir d'Verdéngschter ëm d'Lëtzebuerger Sprooch]] ausgezeechent.

Déi offiziell Zeremonie ass de 5. Mee 2026 um 19 Auer an der Nationalbibliothéik. 

Jiddereen ass häerzlech invitéiert; Méi Informatioune fënnt een, a umelle kann ee serch, [https://bnl.public.lu/fr/a-la-une/agenda/2026/letzebuerger-sprooch.html HEI] (Communiqué op bnl.public.lu, 27.03.2026).

-- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:20, 27. Mäe. 2026 (UTC)

== Grofschaft oder County? ==

Gudde Mëtteg,

Beim Iwwerschaffe vum [[Kenia]] sinn ech op déi administrativ Andeelung vum Land a „Counties“ gefall. Ech stelle mer elo d'Fro op mer bei der anglophoner Form vu ''County ''bleiwe sollen oder awer „Grofschaft“ huele sollen (dat ass dem LOD no d'Iwwersetzung vu County). Déi Däitsch huele „County“ an d'Fransousen „Comté“.

An déi déi aner Fro: ass et fir de Lemma éischter „County / Grofschaft Kakamega“ oder „Kakamega County / Grofschaft“ (also den Numm vir oder hannen)? Well mer normalerweis och Provënz xy hunn, géif ech mengen, datt „County / Grofschaft Kakamega“ besser wär. 

Wat mengt Dir? | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:47, 2. Abr. 2026 (UTC)

::Ausser de Countien an England, wat gewuessen traditionell Grofschafte waren, géif ech fir all déi aner County virzéien. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:59, 2. Abr. 2026 (UTC)
:Moien, ech halen et mam Les Meloures: well 'Grofschaft' eng eendeiteg historesch Bedeitung huet, géif ech do (an englesch beaflosste Länner), wou et am iwwerdroene Sënn fir eng administrativ Andeelung gebraucht gëtt (am Sënn vun Arrondissement, Kanton o ä.) d Wuert am Original als Terminus techniczs benotzen (also County ). [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:10, 2. Abr. 2026 (UTC)

Okee, da leie mer op enger Linn. Merci | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:42, 3. Abr. 2026 (UTC)

== Inhaltsiwwersetzung limitéieren op (automatesch) confirméiert Benotzer ==

Ech proposéieren, de Gebrauch vum Tool „[[Special:ContentTranslation|Inhaltsiwwersetzung]]“ ([[:mw:Content translation]]) op automatesch confirméiert a confirméiert Benotzer anzeschränken.

=== Wat heescht dat? ===
D'„Inhaltsiwwersetzung“ ass en Interface fir Wikipedia-Artikelen tëscht verschiddene Sproochversiounen z'iwwersetzen. Et ginn och Maschinneniwwersetzungen ugebueden.

E Benotzer gehéiert op der lbwiki zur Benotzergrupp vun den automatesch confirméierte Benotzer (&lt;code&gt;autoconfirmed&lt;/code&gt;), wann e säit mindestens 4 Deeg ugemellt ass&lt;ref&gt;Op https://noc.wikimedia.org/conf/InitialiseSettings.php.txt liest een ënner &lt;code&gt;wgAutoConfirmAge&lt;/code&gt; &lt;code&gt;'default' =&gt; 4 * 3600 * 24&lt;/code&gt; a keng Iwwerschreiwung fir lbwiki, souwéi ënner &lt;code&gt;wgAutoConfirmCount&lt;/code&gt; &lt;code&gt;'default' =&gt; 0&lt;/code&gt; a keng Iwwerschreiwung fir lbwiki.&lt;/ref&gt;. Et kéint een och envisagéieren, eng Mindestännerungszuel vun 10 oder 5 ze fuerderen, wéi dat op enger Rei anere Wikien de Fall ass.

E Bürokrat kann ee Benotzer, deen d'Bedingunge vum automatesch confirméierte Benotzer nach net erfëllt, och manuell an de Benotzergrupp vun de confirméierte Benotzer (&lt;code&gt;confirmed&lt;/code&gt;) setzen, deen déi selwecht Rechter mat sech bréngt.

Cf. [[Special:UserGroupRights]].

&lt;references/&gt;

=== Firwat? ===
Duerch d'Maschinneniwwersetzung vun der „Inhaltsiwwersetzung“ ass d'Hemmschwell zimmlech niddereg fir schlecht Iwwersetzungen op der lbwiki ze maachen, och fir Benotzer, déi hei nach ni eppes geännert hunn an eventuell mat der Sprooch net vill um Hutt hunn. Doduerch, datt dat Geschier u gewësse Bedingungen gebonne géif ginn, déi awer relativ schwaach sinn, géif d'Warscheinlechkeet méi kleng ginn, datt Leit ouni Effort schlecht Iwwersetzungen uleeën, ouni datt et eng Aschränkung fir seriö Benotzer wier, déi scho säit méi wéi 4 Deeg derbäi sinn. Déi aner Méiglechkeet wier, alles un Iwwersetzungen eranzeloossen an ze hoffen, datt ee sech fënnt fir d'Artikelen an d'Rei ze setzen, éint se geläscht ginn.

Déi rezent Artikelen, déi iwwer d'„Inhaltsiwwersetzung“ ugeluecht goufen, kann een hei nokucken:
:https://lb.wikipedia.org/wiki/Spezial:Rezent_%C3%84nnerungen?tagfilter=contenttranslation&amp;limit=1000&amp;days=30&amp;urlversion=2

=== Wéi? ===
Am Aklang mat [[:meta:Requesting wiki configuration changes]] géif ech op {{Phabricator}} en Ticket opmaachen a mat Verweis op dës Ofstëmmung – falls se favorabel ass – déi néideg Ännerungen ufroen.

--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:23, 10. Abr. 2026 (UTC)

:{{Pro}}, well et mäi Virschlag ass. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:24, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} mat der Propos fir d'Zuel vun de Mindestännerunge wa méiglech op d'mannst op 20 ze setzen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:35, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 15:35, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} | Komm mer probéieren emol mat 10 Ännerungen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:54, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{pro}} -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 18:43, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Hei den Ticket {{Phabricator|T423100}}, deen ech opgemaach hunn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:13, 13. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Den Ticket ass elo zou, d'Ännerung ass ëmgesat. Ab elo kënne just Adminen, automatesch confirméiert a confirméiert Benotzer den Inhaltsiwwersetzungstool benotzen. Lo misst et e bësse méi roueg gi mat neie Maschinneniwwersetzungen, déi net iwwerlies goufen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:20, 29. Abr. 2026 (UTC)

== Mindestens 10 Ännerunge fir automatesch confirméierte Benotzer ze ginn ==

Wéi ënner [[#Inhaltsiwwersetzung limitéieren op (automatesch) confirméiert Benotzer]] ernimmt, gëtt een op der lbwiki an d'Benotzergrupp vun den automatesch confirméierte Benotzer (&lt;code&gt;autoconfirmed&lt;/code&gt;) gesat (cf. [[Special:UserGroupRights]] fir déi entspriechend Rechter ze gesinn), wann de Benotzerkont 4 Deeg al ass, ouni datt een eng Mindestzuel vun Ännerunge gemaach muss hunn. Et schéngt mer awer absurd, engem Benotzer gewëss Rechter ze ginn, just well e véier Deeg gewaart huet; dat seet näischt doriwwer aus, ob e konstruktiv gesënnt ass oder net, respektiv ob en eens gëtt oder net. Dofir proposéieren ech op {{Phabricator}} unzefroen, datt ee Benotzer och mindestens 10 Ännerunge gemaach muss hunn, fir automatesch confirméiert ze ginn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:44, 10. Abr. 2026 (UTC)

:{{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:45, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Ech gesinn, datt de @[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] hei driwwer vun enger Mindestzuel vun Ännerunge vun 20 geschriwwen huet. Dat ass natierlech eng Fro vum Ofweien. A mengen Aen sollten et sou vill Ännerunge sinn, datt ee gesäit, ob de Benotzer konstruktiv ass an eenegermoossen eens gëtt, awer net méi wéi néideg, fir kee motivéierten Neien onnéideg ze blockéieren. Ech hat lo einfach mol 10 virgeschloen ... --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:48, 10. Abr. 2026 (UTC)

:Kann och vläicht duergoen, an da gesäit ee jo a sengen Editen wat mat em lass ass. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:05, 10. Abr. 2026 (UTC)

:{{Pro}}  --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:55, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{pro}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 18:46, 10. Abr. 2026 (UTC)

:{{Pro}}  --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 18:58, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Hei den Ticket op Phabricator, deen ech opgemaach hunn {{Phabricator|T423102}}. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:22, 13. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 09:28, 13. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:41, 13. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 12:17, 14. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 15:56, 14. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} D'Ännerung misst elo ëmgesat sinn. Den Ticket gouf zwar nach net zougemaach, mee hei ass d'Ännerung schonn ze gesinn: https://noc.wikimedia.org/conf/InitialiseSettings.php.txt. Merci un all, déi ofgestëmmt hunn! --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:36, 16. Abr. 2026 (UTC)

== WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount ==

Salut alleguer, wéi op der [[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026]] proposéiert an diskutéiert hunn ech mech amuséiert d'Säit [[Wikipedia:WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount]] unzeleeën, fir de WikiProjet „Eng Richtlinn pro Mount“ ze koordinéieren. De But vun deem Projet ass et, all Mount zu engem bestëmmte Beräich Richtlinnen zesummen auszeschaffen, déi duerno gestëmmt ginn an am positive Fall verbindlech sinn. Dat sou laang, wéi de Bedarf besteet.

Sidd der mat der allgemenger Virgoensweis, wéi ech se op der verlinkter Säit skizzéiert hunn averstanen? De konkreete Programm mengen ech domat net, dee kann ee jo op der Säit selwer diskutéieren an upassen; hei geet et mer ëm dat Prinzipiellt. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:50, 10. Abr. 2026 (UTC)

:D'aacord mam Prinzip, a Merci fir d'Initiativ! Warscheinlech wäert sech e gewësse Pragmatismus an d'Offolleg vun de Méint aschläichen, jee no Joreszäit an Disponibilitéit vun den interesséierte Mataarbechter. Loosse mer d'Saach emol rullen. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 18:06, 10. Abr. 2026 (UTC)

: {{Pro}}; och d'accord. |--[[Benotzer:GilPe|GilPe]]

: Ech fannen dat eng gutt Initiativ, mee sinn net averstanen mat: &quot;''Wa mindestens 3 Benotzer ofstëmmen a mindestens 2/3 dofir sinn, ass d'Richtlinn ugeholl''&quot;. Dat schéngt mir vill ze wéineg, fir eng Richtlinn verbindlech ze maachen. Op der Homepage steet, et géif 130 aktiv Benotzer ginn. Ech géif 10 Benotzer, déi ofstëmmen, viséieren (oder zumindest 7-8). Vläicht wier et och gutt, explizitt ze ernimmen, wat &quot;ofstëmme&quot; bedeit: {{Pro}};  {{Contra}}; an {{Neutral}}.&lt;br&gt;De proposéierte Programm ass gutt.&lt;br&gt;--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 12:27, 14. Abr. 2026 (UTC)
::@[[Benotzer:Bdx|Bdx]]: Merci fir de Feedback! Ech hunn eng Erklärung derbäi gesat, wéi ofgestëmmt soll ginn. Bei {{tl|Neutral}} war ech mer net 100%eg sécher, ob dat och als Ofstëmmung ziele soll, mee ech hunn et mol matgeholl. De {{tl|Kommentar}} soll allerdéngs net matzielen.
::Zur Mindestzuel u Votten: 3 Votte schéngt wéineg, wann ee se mat ronn 130 aktive Benotzer vergläicht. Mee net nëmme beinhalten déi „aktiv Benotzer“ och temporär Konten (déi virdrun als IP-Adress guer net matgezielt goufen; deemools lounge mer éischter ëm 90), mee et muss ee kucken, wéi vill Benotzer iwwerhaapt eligibel wiere fir ofzestëmmen. An der aktueller Propos stinn als Krittäre fir kënnen ofzestëmmen:
::&lt;blockquote&gt;
::# Zanter 2 Méint op der lëtzebuergescher Wikipedia ugemellt.
::# Insgesamt mindestens 50 Ännerungen.
::# Um Enn vun der Ofstëmmung mindestens 30 Ännerungen an de leschten 30 Deeg.
::&lt;/blockquote&gt;
::Wann ech mer Stand elo déi [[Special:ActiveUsers|aktiv Benotzer]] ukucken, dann erfëllen der just 8 déi dräi Krittären (Bdx, GilPe, Johnny Chicago, Les Meloures, Mobby 12, Puscas, Volvox an Zinneke). Deemno hu mer net vill Loft no uewen, fir méi eng staark Bedeelegung un der Ofstëmmung ze fuerderen. Mindestens 10 Ofstëmmunge sinn also net dran, ausser et géif een d'Krittären opweechen; och 7-8 schéngt mer e bësse vill, well dann och jidderee matmaache muss. Gefillt géif ech héchstens op 4 oder allerhéchstens 5 goen.
::Wat mengs du (oder déi aner) dozou? --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:46, 14. Abr. 2026 (UTC)
:::Bei {{Neutral}} war ech mer net 100%eg sécher, ob dat och als Ofstëmmung ziele soll. 
:::Dat froen ech mech och, an zwar an deem Sënnn datt jo net gesot als wat et ziele soll, ausser eng Rei ze fëllen an där ee wëll soen dat e keng Meenung huet. Nëtzt menger Meenung no bei enger Ofstëmmung kee Paff. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 14:06, 14. Abr. 2026 (UTC)
::::Et géif een Ënnerscheed maachen, ob een d'Mindestzuel vun Ofstëmmungen erreecht huet (ob der dat lo 3 oder méi sinn). Bei zwou Pro-Stëmmen an enger neutraler, wier d'Richtlinn ugeholl, wann déi neutral als Ofstëmmung zielt, well mer dann zwou Stëmmen dofir hunn an insgesamt 3 Stëmmen.
::::P.S.: Ech hunn d'Krittäre liicht méi schaarf resp. kloer formuléiert:
::::&lt;blockquote&gt;
::::# Mindestens 2 Méint zanter der éischter Ännerung op der lëtzebuergescher Wikipedia.
::::# Insgesamt mindestens 50 Ännerungen op der lëtzebuergescher Wikipedia.
::::# Um Enn vun der Ofstëmmung mindestens 30 Ännerungen an de leschten 30 Deeg op der lëtzebuergescher Wikipedia.&lt;/blockquote&gt;
::::Mee et kann ee se natierlech och inhaltlech upassen en vue vun der Diskussioun uewen, falls néideg. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:13, 14. Abr. 2026 (UTC)
:::::Ech realiséiere grad, datt dat heesche géif, datt eng Neutral-Stëmm sech de facto wéi eng Kontra-Stëmm auswierke géif, wat definitiv net de Sënn vun der Saach ass. Et kéint ee soen, datt eng Neutral-Stëmm zwar fir d'Mindestzuel u Stëmme matzielt awer fir d'Unhuele vun der Richtlinn just 2/3 vun de Pro- a Kontra-Stëmmen néideg sinn, mee dat gëtt dann onnéideg komplizéiert. Ech huelen d'Neutral-Optioun mol rëm eraus. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:22, 14. Abr. 2026 (UTC)

::::::Um Enn vun der Ofstëmmung mindestens 30 Ännerungen an de leschten 30 Deeg.
::::::Ech fannen dat net ganz gutt. Do géife mer z.B. Benotzer aussschléissen déi iwwwer Dausende vun Artikelen oder Ännerunge gemaach hunn an duerch Zoufall ee Mount net aktiv waren. Ech fannen dat wier eng Diskrimination par Rapport zu deene Benotzer. 
::::::Wat den neutral ugeet do mengen ech datt déi Ausso näischt bréngt, dat ass wéi bei engem ongëltege Walziedel, do war zwar e wielen, awer dat wat e gewielt huet, gëllt net. Neutral oder Abstinenz ginn néirens als Stëmm gezielt.--[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:28, 14. Abr. 2026 (UTC)
:::::::@[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] Wat géifs de da virschloen? D'Zuel vun den Ännerungen an de leschten 30 Deeg erofsetzen? Oder den Zäitraum eropsetzen, fir datt Schwankungen an der Aktivitéit méi ausgeglach ginn? Oder de Krittär fir eng rezent Mindestaktivitéit ganz ewechloossen a just eng Gesamtännerungszuel fuerderen? --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:09, 14. Abr. 2026 (UTC)
::::::::@[[Benotzer:Volvox|Volvox]]: Ech géif proposéieren fir am Allgemengen, Benotzer déi scho méi wéi ee Joer aktiv sinn an am Laf vum Joer aktiv waren vun deene Konditiounen auszeschléissen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 06:48, 15. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::Merci fir déi weider Erklärungen. Krittären 1 an 2 si fir mech an der Rei. Dat, wat de Les Meloures an der Linn hei driwwer proposéiert, ass och gutt. Och OK fir den &quot;Neutral&quot; net als Stëmm ze zielen. Menger Meenung no sollen awer weider mindestens 5 Benotzer dofir stëmme mussen, fir datt eng Richtlinn a Kraaft trëtt. Well et bleift eng Richtlinn, an net just en Recommandatioun.&lt;br&gt;Alternativ kéint een och bei 3 &quot;Jo&quot;-Stëmme bleiwen, an da gëtt d'Richtlinn &quot;ad experimentum&quot; fir ee Joer ugeholl. No engem Joer gëtt nach eng Kéier iwwer e méi laangen Zäitraum doriwwer ofgestëmmt, ob se dauerhaft ugeholl soll ginn. Mee dat mécht dat ganzt eventuell ze komplex. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 13:41, 15. Abr. 2026 (UTC)
::::::::::Mat just de Krittären 1. an 2. kommen ech aktuell op 26 walberechtegt Net-Bot-Benotzer (dorënner der och, déi hei just ''maintenance tasks'' maachen an deemno souwisou net ofstëmme wäerten). Ech géif awer trotz allem net just fuerderen, datt de Benotzer am leschte Joer aktiv war, mee och eng Mindestzuel vun Ännerungen am leschte Joer gemaach huet. Dofir hunn ech mech amüséiert d'Ännerungszuel am leschte Joer fir déi aktiv Net-Bot-Benotzer zesummenzedroen (ech hoffen, datt ech mech néierens graff verdoen hunn):
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;margin-left: auto; margin-right: 5px;&quot;
|55polo55
| align=&quot;right&quot; |7
|-
|Bdx
| align=&quot;right&quot; |1155
|-
|Benemlu
| align=&quot;right&quot; |28
|-
|Cayambe
| align=&quot;right&quot; |72
|-
|Christian Ries
| align=&quot;right&quot; |225
|-
|Corto lu
| align=&quot;right&quot; |234
|-
|Dewilda
| align=&quot;right&quot; |17
|-
|GilPe
| align=&quot;right&quot; |8724
|-
|GuthJan
| align=&quot;right&quot; |11
|-
|Ioni
| align=&quot;right&quot; |30
|-
|Jamcelsus
| align=&quot;right&quot; |80
|-
|Johnny Chicago
| align=&quot;right&quot; |2824
|-
|Jwh
| align=&quot;right&quot; |25
|-
|Kontributor 2K
| align=&quot;right&quot; |23
|-
|Kwamikagami
| align=&quot;right&quot; |46
|-
|Les Meloures
| align=&quot;right&quot; |5713
|-
|MMFE
| align=&quot;right&quot; |460
|-
|Makenzis
| align=&quot;right&quot; |126
|-
|Mobby 12
| align=&quot;right&quot; |6122
|-
|Niegodzisie
| align=&quot;right&quot; |7
|-
|Puscas
| align=&quot;right&quot; |785
|-
|Soued031
| align=&quot;right&quot; |1305
|-
|Sultan Edijingo
| align=&quot;right&quot; |487
|-
|Volvox
| align=&quot;right&quot; |5518
|-
|Zinneke
| align=&quot;right&quot; |7630
|-
|Ziv
| align=&quot;right&quot; |223
|}
::::::::::::Dës Lëscht schéngt déi op [[Spezial:Aktiv_Benotzer]] baséiert schéngt mir feelerhaft ze sinn wann ech meng eege Kontributiounen [https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Spezial:Kontributiounen/Robby&amp;target=Robby&amp;offset=&amp;limit=500 Meng 500 lescht Kontributiounen] (500 Kontributiounen zanter Dezember 2025) kucken.[[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 23:27, 17. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::Merci fir den Hiweis! Tatsächlech schéngt d'Lëscht vun den aktive Benotzer falsch gewiescht ze sinn. Dat ass beonrouegend an ech wéisst net, wourunner dat geleeë kann hunn. Mëttlerweil ass de Robby awer rëm richtegerweis op der Lëscht a feelt just nach a menger Tabell uewen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 10:05, 21. Abr. 2026 (UTC)
::::::::::Ech géif proposéieren, mindestens 50 Ännerungen am leschte Joer ze hunn, da géifen aktuell nach ëmmer 17 walberechtegt Benotzer iwweregbleiwen an et kéint een 2. an 3. zesummenzefaassen zu:
::::::::::&lt;blockquote&gt;Mindestens 50 Ännerungen am Joer virum Enn vun der Ofstëmmung op der lëtzebuergescher Wikipedia.&lt;/blockquote&gt;
::::::::::Ënnert der Hypothees, datt déi Gréissenuerdnung vu 17 sou ongeféiert gläich bleift gëtt, kéint ee sech och trauen op eng Mindestzuel vu 7 Stëmmen ze goen.
::::::::::D'Unhuelen ''ad experimentum'' schéngt mer schwiereg, well een, dee sech souwisou un d'Richtlinnspropos hale wëll, dat och ouni Unhuelen ad exp. maache kann, resp. een, dee sech souwisou net drun hale wëll, dat och net bei Unhuelen ad. exp. maache muss. Et hätt deemno kee richtegen Effekt, falls ech dat richteg verstinn.
::::::::::Schéngt „Mindestens 50 Ännerungen am Joer virum Enn vun der Ofstëmmung op der lëtzebuergescher Wikipedia“ plus „mindestens 7 Stëmmen“ akzeptabel?
::::::::::--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:21, 16. Abr. 2026 (UTC)

:::::::::::Mëtteg,
:::::::::::Wann ech dat elo richteg resuméieren, da wäre mer also elo bei:
:::::::::::&lt;blockquote&gt;
:::::::::::# {{Duerchgestrach|Mindestens}} Op d'mannst 2 Méint zanter der éischter Ännerung op der lëtzebuergescher Wikipedia;
:::::::::::# {{Duerchgestrach|Mindestens}} op d'mannst 50 Ännerungen am Joer virum Enn vun der Ofstëmmung op der lëtzebuergescher Wikipedia;
:::::::::::# {{Duerchgestrach|Mindestens}} op d'mannst 7 Stëmmen;
:::::::::::# et sinn ⅔ {{Pro}}-Stëmmen néideg fir datt d'Richtlinn ugeholl ass.
:::::::::::&lt;/blockquote&gt;
:::::::::::{{Pro}} Fir mech schéngt dat okee. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:44, 17. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{pro}} - schéngt mer räsonabel. [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 21:38, 17. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{pro}} - ok fir mech (mat der Ausnam dat et fir mech esou ausgesäit wéi wann d'lëscht vun den aktive Benotzer aktuell net ëmmer korrekt ass)  [[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 23:27, 17. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{pro}} Super! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 11:15, 18. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{pro}} OK -- [[Benotzer:Johnny Chicago|Johnny Chicago]] 18. Abr. 2026
:::::::::::{{pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:55, 21. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{Pro}} Ech hunn [[Wikipedia:WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount]] à jour gesat. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 11:20, 21. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{Pro}} --[[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 17:56, 29. Abr. 2026 (UTC)
==Nimm vu Schoulen==
Kuckt Iech wgl. [[Benotzer Diskussioun:Puscas#Lycée Michel Lucius|dës Diskussioun]] un, a sot wgl. och är Meenung. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:05, 30. Abr. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>7qfvci8j36ss10kpxv56dc3zldb9ndf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676460</id>
      <parentid>2676458</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:09:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>.....</comment>
      <origin>2676460</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="60056" sha1="p2n5p89kl4qb9gdo6rn1nrmcerayn3x" xml:space="preserve">{{Schabloun:Stamminee}}

== Wikiiessen 2026 ==

D'Wikiiessen 2026 ass e Samschdeg, de 7. Mäerz, ab 11:45 Auer am Restaurant „De Spackelter“ zu Leideleng an direkt am Uschloss ab 15:00 Auer ass d'Generalversammlung vu [[Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“, och zu Leideleng. Jiddwer Wikipedianer ass häerzlechst agelueden um Wikiiessen, un der Generalversammlung oder u béiden deelzehuelen.

Dës Kéier ass fir d'éischte Kéier d'Erweiderung [[:mw:Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents]] am Asaz, iwwer déi ee sech fir dat jeeweilegt Evenement umelle kann ([[Wikipedia:Wikiiessen 2026]] a [[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026]]). Organisateure si meng Wéinegkeet an de [[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]]. Wee selwer en Evenement organiséiere well, muss een Administrateur sinn oder zur Benotzergrupp &lt;code&gt;event-organizer&lt;/code&gt; gehéieren; an déi leschtgenannte Benotzergrupp kann ee vu jiddwer Admin gesat ginn, ouni eng formal Prozedur duerchlafen ze mussen.

Ee Mount virum Wikiiesse maachen ech nach eng Kéier e Reminder a kontaktéieren déi aktiivste Benotzer op der lbwiki.
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:26, 4. Okt. 2025 (UTC)

:Update: D'Generalversammlung gouf op 14:00 Auer virgeréckelt. Kuckt [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]]. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:27, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Cheemesch Elementer ==

Gudde Mëtteg,

Ech hunn eng Infobox mat de Besisinformatiounen fir d'Cheemesch Elementer ugeluecht an d'Këscht och elo am Artikel [[Waasserstoff]] agebaut. Wann een all d'Artikelen iwwer d'cheemesch Elementer kuckt, gesäit een, datt do sengerzäit ee sech vill Aarbecht gemaach hat fir eng Zort Tabell mat den Eegenschaften unzeleeën. Ier ech elo all Artikel upasse ginn, wollt ech wëssen: soll déi Tabell esou bestoe bleiwen oder ka s'ersat ginn mat engem Bild (Positioun am Periodesystem) esou wéi ech et beim Waasserstoff gemaach hunn? Merci fir Äre Feedback. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:25, 7. Okt. 2025 (UTC)

:Moien,
:ech denken d'Tabell z'ersetzten wier déi bescht Léisung. 
:Mee ass et méiglech dat Bild (vun der Positioun am Periodesystem) an d'Infobox z'integréieren? | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 18:57, 7. Okt. 2025 (UTC)

Okee, ech waarden emol nach wien sech nach vläicht zum Theema mellt.

Esouwäit ech weess, kann ee just 2 Biller an der Këscht abauen (also uewen d'Bild a ënnen d'Scheema); an ech hunn op Wikidata keng Property fonnt, wou d'Bild mat der Positioun am Periodesystem kéint agesat ginn. |

:Ech fannen déi Tabell mam Periodesystem an der Positioun vum jeeweilegen Element sollt an der Infobox stoen. E Bild vum Element aus Wikidata an d'Scheema vun den Elektronekusche kann ee jo am Artikel oder eben eent dovunner och an der Box ënnerbréngen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:38, 18. Okt. 2025 (UTC)

Merci, jo dat ass eng gutt Méiglechkeet; ech waarden nach op dem @[[Benotzer:Marko Kafé|Marko Kafé]] seng Meenung. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:06, 18. Okt. 2025 (UTC)

Entschëllegt déi spéit Äntwert, mee mir ware am Congé. Ech fannen et eng gutt Iddi, d'Bild vun der Positioun am Periodesystem anzebauen. Daat ass wischtesch, well mir op der WikiCon 2025 diskutéiert hunn, wéi mir Wikipedia op d'Zukunft virbereede kënnen. Vill Leit waren der Meenung, mir sollten méi Biller an aner Mediendateien abannen, well zukennfteg Generatiounen domat am Internet vertraut sinn.[[Benotzer:Marko Kafé|Marko Kafé]] 13.05, 25. Okt. 2025

:Merci [[Benotzer:Marko Kafé|Marko Kafé]]. Ech bauen d'Këscht ëm, soubal ech mat mengem aktuelle Projet fäerdeg sinn. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:28, 25. Okt. 2025 (UTC)

== Zuelen ==
Moien,

do ech an der nächster Zäit geplangt hat, d'Artikele vun den Zuelen auszebauen an eventuell weider Artikelen unzeleeën, hunn ech mir d'Fro gestallt, op et eventuell trotzdeem net besser wier, d'Zuelen am Lemma net méi auszeschreiwen mee als Zuelen dohin ze schreiwen. Bespill: net '''Fënnefanzwanzeg''', mee '''25 (Zuel)'''. A mengen Aeën kéint een d'Zuelen doduerch méi séier fannen...
Wat ass är Meenung dozou? | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 11:12, 9. Okt. 2025 (UTC)

:Ech mengen net, datt dat en Ënnerscheed fir d'Fannbarkeet mécht, ob en Artikel elo ''25 (Zuel)'' amplaz ''Fënnefanzwanzeg'' heescht, soulaang et eng Viruleedung vu ''25 (Zuel)'' op ''Fënnefanzwanzeg'' gëtt (an dat ass bei allen Zuele bis elo de Fall). Mee wann ech ''25'' an d'Sichfeld aginn, gesinn ech fir d'éischt d'Joer an duerno all Datum, dee mat ''25.'' ufänkt, dohier schéngt een den Zuelenartikel souwisou net duerch d'Antippe vun der Zuel fannen ze kënnen ouni zumindest bis ''25 ('' anzetippen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:17, 11. Okt. 2025 (UTC)
::Jo, do ginn ech dir Recht, fir den Artikel méi séier ze fannen mécht an deem Kontext wéineg Sënn.
::Wann een elo awer beispillsweis eng Zuel wéi '''zweedausendfënnefanzwanzeg''' hätt, hätt ech mir geduecht, datt '''2025 (Zuel)''' als Lemma besser wier. D'Wuert ''zweedausendfënnefanzwanzeg'' géif een da jo souwisou an den Artikel schreiwen; Beispill: D'Zuel 2025, ausgeschriwwen, zweedausendfënnefanzwanzeg, ass eng natierlech Zuel asw. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 14:08, 11. Okt. 2025 (UTC)
:::Wéi wier et dann, wa mer mol einfach bei de Warscheinlechkeete bleiwen an all déi Zuele vergiessen, déi héchstwarscheinlech ni en Artikel misste kréien. 
:::Dann nach eppes zum Lëtzebuergeschen: ''&lt;b&gt;do&lt;/b&gt; ech an der nächster Zäit''  ass falsch. Et soll heeschen ''&lt;b&gt;well&lt;/b&gt; ech an der nächster Zäit''. 
:::Dat däitscht Wuert ''da'' kann als Konjunktioun oder als Adverb gebraucht ginn. Wann et als Abverb gebraucht gëtt dann heescht et op Lëtzebuergesch ''do''. Wann et als Konjunktioun gebraucht gëtt dann heescht et ''well'' (Duden de:''weil'' als Synonym vun ''da'').
:::Doriwwer ass de Saz och falsch, well ''an der nächster Zäit'' ass an der Zukunft, a ''geplangt hat'' ass an der Vergaangenheet, an dat passt net zesummen (weder am Lëtzebuergeschen nach an enger anerer Sprooch). [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 15:36, 11. Okt. 2025 (UTC)
::::Ech mengen och, mer sollte beim Ausgeschriwwene bleiwen an eng Weiderleedung vun z. &amp;nbsp;B. [[2025 (Zuel)]] dohinner maachen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:02, 11. Okt. 2025 (UTC)
:::::Okee, merci fir är Äntweren a Meenungen.
:::::@[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] Merci. (Wëll och net bis d'Zuel 2025, mee maximal bis 99 maachen. Méi brauch een och wierklech net.) | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 19:26, 11. Okt. 2025 (UTC)

== Virtrag op der AdminCon 2026 iwwer d'lbwiki? ==

Gudde Mëtteg Administrateuren an alleguer,
et steet d'Iddi am Raum op der [[:de:Wikipedia:AdminConvention 2026|AdminCon 2026]] (30.01.-01.02. zu Bremen) e klenge Virtrag iwwer d'Administratorentätegkeet op der lëtzebuergescher Wikipedia ze halen. De Gedanken dohannert ass et, datt d'Lëtzebuerger an déi Däitschsproocheg sech austausche kënnen iwwert déi ënnerschiddlech Praktiken an Erausfuerderunge vun den Administrateuren op der lbwiki an der dewiki, déi (warscheinlech) gréisstendeels duerch de risege Gréisstenënnerscheed bedéngt ass. Ech denken, datt dobäi haaptsächlech mir vun der dewiki hirer Erfarung profitéiere kënnen; mee dofir muss een hinnen ee Bild vun eiser Situatioun ginn. Dofir wollt ech hei Punkte sammelen, déi een an esou engem Virtrag behandele kéint. Schreift gär Är Iddien hei ënnendrënner. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:29, 30. Okt. 2025 (UTC)

:* Entwécklung vun der Administratorenzuel iwwer d'Zäit, falls déi Informatioune rekonstruéiert kënne ginn, an dat virum Hannergrond vun der Gesamtbenotzerzuel.
:::Am Archiv vun der Communautéitsäit/Aktuelles misst dat ernimmt gi sinn. --Z.
:* Walmechanismus a Krittäre fir Administratore beschreiwen.
:* D'lbwiki huet kaum formaliséiert Richtlinnen, déi Reegelen opstellen, wéi en Admin seng erweidert Rechter benotzen däerf oder soll. Et huet sech eng informell Praxis entwéckelt, wou éischter d'Gewunnechtsrecht gëllt, wéi geschriwwe Reegelen.
:::Kuckt mäi Commetaire ënnendrënner --Z.
:* Läschen: Mir hu Reegelen fir d'Läsche vu Säiten no Ofstëmmung (och wann d'Delaie vum Ofstëmmen net ëmmer agehale ginn), mee wat d'Direkt-läschen (resp. Schnellläschen) ugeet, hu mer zwar eppes ales opgeschriwwen, mee dat huet guer näischt mat der vill méi wäit goender Praxis vum direkt läschen ze dinn huet. De Mangel u Riichtlinnen ass eppes, wat mer opschaffe mussen, mee et feelt eis och u Prozedure fir Riichtlinne verbindlech z'erstellen.
:* Wat géif bei eis am Fall vun Admin-Abus geschéien? Weess do een, ob resp. wat et an der Vergaangenheet fir Fäll gouf a wéi domat ëmgaange gouf?
:::Ee Fall vun 2008; hie krut vun engem Stewart d'Rechter entzunn. Kuck: [[Wikipedia:De_Stamminee/Archiv2008/Juni#Amoklaf_hënnt]]
:* Mir si manner mat Vandalismus konfrontéiert (well mer e manner attraktiivt Zil sinn?). Hei kéint ee Benotzer-/IP-Späre pro Zäiteenheet absolut a relativ op der lbwiki mat der dewiki vergläichen, oder de Grad vum Réckgängeg maachen; wéi vill geläscht gëtt, seet net vill aus, well dat meeschtens net vu Vandalismus kënnt; eventuell Säiten, déi geschützt sinn; eng Versioun geläscht gouf laut dem Robby just eemol an der Geschicht vun der lbwiki.
:::Eng Problematik, déi mer och idealerweis prophylaktesch mat Reegelen encadréiere sollten, ass déi, wa Leit insistéieren, dass Artikelen iwwer si solle geännert/gekierzt/ganz geläscht ginn, mat der Grondsätzlecher Fro vun der Definitioun vun allgemengem Intressi vs. Perséinlechkeetsrechter (do hat sech d'Dateschutzkommissioun schonn eng Kéier ageschallt -  kuckt d'Causa &quot;v. T.&quot;) --Z.
:* Mir si sou kleng, datt et theoreetesch méiglech ass, datt een d'Rezent Ännerunge komplett duerchgeet, wat op grousse Wikie warscheinlech net machbar ass, wou deemno méi onkonstruktiv Kontributiounen iwwersi gi kéinten? Et kéint een uginn, wéi vill nei Ännerunge mer am Schnëtt pro Zäiteenheet hunn.
:* Et kéint een och eppes iwwer den Zougrëff op de MediaWiki-Nummraum a Konfiguratiouns-Spezialsäite soen a wat fir een Notze vun deene Méiglechkeet mir maachen.
::--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:35, 30. Okt. 2025 (UTC)
:* Grondsätzlech sollt een déi Presentatioun an de méi allgemenge Kader 'framen', wat eng 'kleng' vun enger 'grousser' Wiki ënnerscheet, d.h., wat fir Froen a Méiglechkeeten sech duerch déi/wéinst der respektiv(er) Gréisst stellen - oder och net. Aner Wikie vun änleche Gréisst si warscheinl. mat deene selwechte Froe konfrontéiert. Dat relativéiert dann och déi Probleematike vun eiser. 
:* An dann och e puer Wuert iwwer d'Partikularitéit vun der Méisproochegkeet, d.h, 99,9 % déi Lëtzebuergesch liesen a schreiwe kënnen. kënnen och op d'mannst eng aner Sprooch, an dâr se schreiwe kéinten, a wat dat op Artikelauswiel, Prioritéiten asw. bedeit.
:* ... a wa mer scho bei de méi allgemengen Theme sinn: Wat maache mat Maschinneniwwersetzungen, déi ëmmer méi heefeg optauchen, an déi de Leit, déi sech ëm Qualitéitssécherung këmmeren, d'Liewen net onbedingt méi einfach maachen? 
::--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:24, 6. Nov. 2025 (UTC)

===Kommentaren ===
Merci fir déi Kompilatioun! 

E puer Commentairë vu mir: 
Nieft faktuelle Beschreiwunnge wërfs d'eng Rëtsch Froen op, déi sech doraus erginn. Ech giff dofir proposéieren, méi däitlech ze differenzéieren tëscht Punkten, déi an engem Exposé virun internationalem Publikum ernimmt an/oder beschriwwe ginn, an, bei verschiddenen dovun, den operative Konklusioune déi sech doraus fir eis hei giffen erginn; an déi tëschent eis diskutéiert, ma net onbedingt an der Ëffentlechkeet breetgetrëppelt sollt ginn. Ech mengen domat z.B. déi Saachenn, wou et éischter Gewunnechte wéi niddegeschriwwe Reegele sinn, déi d'Saach um Rullen halen: Hei wier et gutt, an eegenen Diskussiounen ze kucken, wéi dat leeft, wat d'Vir- an Nodeeler sinn, an ob een dat misst duerch eng méi streng Formaliséierung ersetzen, oder och net, a wa jo, wéi déi soll ausgesinn. Dast ass e Batz Aarbecht déi mer Stéck fir Stéck sollen ugoen, ma wéi gesot net engem externe Public souzesoen zur Diskussioun ginn, ier mer eis selwer dermat ausernee gesat hunn.
----[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:40, 6. Nov. 2025 (UTC)

=== Virtrag ugeholl ===
Ech wollt Bescheed soen, datt de Virtrag offiziell op de Programm gesat gouf an den 31. Januar vun 9:15 bis 9:30 Auer wäert sinn: [[:de:Wikipedia:AdminConvention 2026/Themen]] --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 17:00, 5. Dez. 2025 (UTC)

===Slides ===
An hei nogedroen [[:File:Kurzvortrag AdminCon 2026 – Admin auf der luxemburgischsprachigen Wikipedia.pdf|d'Slides]] vum Volvox sengem Virtrag. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 21:13, 9. Feb. 2026 (UTC)

:Merci fir d'Deele vum Link! Fir de Kontext hei nach de [[:de:Wikipedia:AdminConvention 2026/Themen|Programm]] vun der AdminCon 2026, vun deem aus een och op all déi aner Säite kënnt. Natierlech hunn ech op der Plaz och e bësse méi erzielt, wéi op de Slidë steet. Mee réckbléckend am Beschte fir mech un der AdminCon war, datt ech do liicht mat Leit an d'Gespréich komm sinn, wat natierlech doduerch bedéngt war, datt ech relativ um Ufank de Kuerzvirtrag gehalen hunn an d'Leit deemno eppes mat mir unzefänke wossten, awer och well d'AdminCon weesentlech méi kleng am Kader ass wéi eng WikiCon oder eng Wikimania. Ech kann den Interesséierten d'AdminCon 2027 also just un d'Häerz leeën! Wee sech allerdéngs méi fir aner Theemen interesséiert wéi just fir adminspezifescht Geschier, deen ass natierlech besser bedéngt mat enger [[:de:Wikipedia:WikiCon 2026|WikiCon]] oder enger [[:wikimania:2026:Wikimania|Wikimania]] (déi nächst ass Enn Juli zu Paräis! Méi no kënnt se warscheinlech net méi). Ech gouf och mat enger Rei vun Iddie geimpft, déi ech, sou wéi et sech ergi wäert, hei an/oder um Wikiiessen/Generalversammlung zur Sprooch brénge wäert. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:44, 9. Feb. 2026 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;de&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Migration zu Parsoid&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;de&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;em&gt;[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Parsoid Read Views/Read View Announcement|Lies dies in einer anderen Sprache]]&lt;/em&gt;

&lt;div class=&quot;mw-translate-fuzzy&quot;&gt;
Hallo zusammen! Ich freue mich, euch mitteilen zu können, dass als nächster Schritt des Projekts [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser-Vereinheitlichung]] Parsoid bald als Standard-Renderer für Artikel in deinem $wiki aktiviert wird. Wir erhöhen schrittweise die Anzahl der Wikis, die Parsoid verwenden, mit der Absicht, es zum Standard-Wikitext-Parser für die nächste langfristig unterstützte Version von MediaWiki zu machen. Dadurch werden unsere Wikis für Autoren, Leser und Tools zuverlässiger und konsistenter und die Entwicklung zukünftiger Wikitext-Funktionen wird einfacher.
&lt;/div&gt;

Wenn dies deinen Arbeitsablauf stört, mache dir keine Sorgen! Du kannst dies immer noch über eine Benutzereinstellung deaktivieren oder Parsoid auf der aktuellen Seite über das Werkzeuge-Untermenü deaktivieren, wie in der Dokumentation zur [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Erweiterung:ParserMigration]] beschrieben.

Es stehen [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Confidence Framework|weitere Informationen zu unserer Einführungsstrategie]] zur Verfügung, einschließlich der Tests, die durchgeführt werden, bevor wir Parsoid für ein neues Wiki aktivieren.

Um Fehler und Probleme zu melden, sieh dir bitte unsere Dokumentation zu [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Known Issues|bekannten Problemen]] an und wenn du einen neuen Fehler findest, erstelle bitte ein Phab-Ticket und markiere das [[phab:project/view/5846|Team Content Transform im Phabricator]].
&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[mw:User:ABreault (WMF)|Content Transform Team]]&lt;/bdi&gt; 21:43, 28. Nov. 2025 (UTC)

(Diese Nachricht wurde an [[:Wikipedia:De Staminee]] gesendet und wird aufgrund einer Weiterleitung hier veröffentlicht.)
&lt;!-- Message gouf vum User:ABreault (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikimedia_Foundation/Product_and_Technology/Parsoid_Read_Views/2025-12-01_Wikipedias&amp;oldid=29723884 benotzt huet--&gt;

== Komma bei Referenzen ewechloossen ==

Ech proposéieren, datt mer den héichgestallte Komma bei méi Referenzen hannerteneen ewechloossen. Konkreet schwätzen ech vum &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{,}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;, deen a Fäll wéi deem heite gesat gëtt:
&lt;blockquote&gt;
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;Wikipedia ass eng Enzyklopedie&lt;ref&gt;Quell 1&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;Quell 2&lt;/ref&gt;.&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;br&gt;→ Wikipedia ass eng Enzyklopedie&lt;ref&gt;Quell 1&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;Quell 2&lt;/ref&gt;.
&lt;/blockquote&gt;&lt;div style=&quot;display:none&quot;&gt;&lt;references/&gt;&lt;/div&gt;
Amplaz wéilt ech einfach dat heiten:
&lt;blockquote&gt;
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;Wikipedia ass eng Enzyklopedie&lt;ref&gt;Quell 1&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Quell 2&lt;/ref&gt;.&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;br&gt;→ Wikipedia ass eng Enzyklopedie&lt;ref&gt;Quell 1&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Quell 2&lt;/ref&gt;.
&lt;/blockquote&gt;&lt;div style=&quot;display:none&quot;&gt;&lt;references/&gt;&lt;/div&gt;
'''Grënn fir d'Ewechloossen''':
* De Komma féiert zu Feeler bei allméiglechen Geschier, dat den Artikelufank scannt fir eng Zesummefaassung unzeweisen. Dobäi ginn nämlech Referenzen (an alles tëscht Klammeren etc.) ewechgelooss, mee den&amp;nbsp;{{,}} bleift dann isoléiert am Saz stoen. Dat betrëfft zum Beispill d'Linkvirschau, déi een ugewise kritt, wann ee mat der Maus iwwer ee Link fiert, oder an der Wikipedia-App, wärend een eng Artikelbeschreiwung derbäisetzt. Wee sech en Androck dovunner maache wëll, kann dat liicht ausprobéieren.
* Ech denken datt keen, deen et net scho weess, déi speziell Kommaschabloun vu sech aus setzt. Et muss een et also schonn enzwousch gesinn an ofgekuckt oder gesot kritt hunn, fir dat systematesch ze maachen. Dat féiert vum selwen zu enger oneenheetlecher Praxis, déi da vun deene korrigéiert muss ginn, déi „wëssen“, datt do ee Komma higehéiert.
* Et ass beim Schreiwen en zousätzlechen Opwand, deen a mengen Aen net wierklech eppes bréngt.
Den éischtgenannte Grond ass a mengen Aen dee wichtegsten an d'Ursaach, firwat ech proposéieren déi duerch d'Praxis begrënnt Reegel, datt e Komma kënnt, duerch déi ënner [[Hëllef:Referenzen]] néierzeschreiwend Reegel z'ersetzen, datt kee kënnt.

'''Grënn fir d'Bäibehalen''':
* Villäicht fanne verschidde Leit et mat Komma méi schéin? Fir Grënn fir d'Behale freet ee besser déi Leit, déi d'Praxis agefouert hunn.
Dir gesitt, ech sinn net ganz neutral, mee ech weess wierklech net, firwat mir dee Komma setzen –ech hunn op allefall näischt fonnt ausser [[Schabloun:,/doc]] –; do kann ech also net vill schreiwen.

'''Wéi maachen déi aner Wikien et?'''
* Op der dewiki an der enwiki gëtt kee Komma gesat. Op der frwiki gëtt ee gesat, mee do gëllt [[:fr:Wikipédia:Résumé introductif#Références]], d.&amp;nbsp;h. et soll een am ''Résumé introductif'' evitéiere fir Referenzen ze setzen (mat der Begrënnung, datt an der Aleedung näischt stoe soll, wat net spéider am Artikel developpéiert an do mat Referenze beluecht gëtt). Domat gëtt mäin Haaptgrond géint de Komma – nämlech datt et an der Aleedung zu Feeler am Affichage féiert – evitéiert. Op der lbwiki ass déi Riichtlinn awer net praktikabel, well mir grad am éischte Saz oft souguer déi meeschte Referenzen hunn (Gebuerts- an Doudesdonnéeën …), och well d'Artikele meeschtens net grouss genuch sinn, fir alles nach eng Kéier an engem aparten Abschnitt breet ze trëppelen.
Dat meng Argumentatioun. Sot mer Är Meenung.
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:11, 6. Jan. 2026 (UTC)

:Ech hu [[Hëllef:Referenzen]] mol an d'Géigewaart bruecht. Zur Kommaugeleeënheet hunn ech awer nach näischt Siichtbares geschriwwen (just am Beispill hunn ech en net gesat). --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:00, 6. Jan. 2026 (UTC)

::Fir et kuerz ze maachen: 'T ass mir ees wéi ees; eng minimal Preferenz fir dee Komma aus esteetesche Grënn (da kludderen déi eckeg Klameren net sou uneneen), ma wann et aner Grënn dergéint ginn - keen Drama. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:41, 7. Jan. 2026 (UTC)
:Perséinlech gesinn ech kee praktesche Wäert bei deem Komma. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:34, 7. Jan. 2026 (UTC)

::Ech hunn de Komma meeschtens net gesat, ganz einfach well et et vergiess hunn… an et gefält mer iwweregens och besser (ganz perséinlech Meenung) wa kee Komma tëscht de Klamere steet ;-) Vu mir aus kann en deemno fort! | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:46, 7. Jan. 2026 (UTC)

::: Loosse mer dee Komma eweg, deen a mengen An kee weideren Notzen huet.--[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 14:26, 7. Jan. 2026 (UTC)
::::Gesinn et genee esou, de Komma ka fort. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 15:11, 7. Jan. 2026 (UTC)
:::::Majo tipptopp a Merci fir de Feerback! Dann ass d'Lag jo relativ kloer. Op [[Hëllef:Referenzen#Méi Referenzen op enger Plaz]] steet lo explizitt, datt ee kee Komma oder soss Trennzeeche setze soll. Da schécken ech mäi Bot lo op grouss Missioun.
:::::Fir d'Frënn vun den Zuelen: Stand elo gouf d'Variant mat Komma op {{formatnum:1781}} Säiten (Sich mat &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;insource:/\&gt;\{\{,\}\}\&lt;ref/&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;) an d'Variant ouni Komma op {{formatnum:1458}} Säiten (Sich mat &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;insource:/\&gt;\&lt;ref/&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;) benotzt. Dobäi feelen natierlech Varianten, wou z.&amp;nbsp;B. ee Leerzeichen nach enzwousch steet etc.
:::::--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 17:57, 7. Jan. 2026 (UTC)

==Koordinaten==
Moien alleguer,

Wéi et schéngt fonctionéiert de Geohack net méi wann een a senge Sproochastellunge Lëtzebuergesch huet. Wees do ee méi firwat dat ass, a wéi dat ka behuewe ginn? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 18:29, 15. Jan. 2026 (UTC)

:Moien. Ech hunn och festgestallt, datt et net méi funktionéiert wann ech ageloggt sinn (ech hunn och lb als Sprooch agestallt).  D'Feelermelduzng déi kënnt ass: „Dës Säit huet aktuell keen Text. Dir kënnt op anere Säiten no dësem Säitentitel sichen, an den entspriechende Logbicher nokucken oder dës Säit uleeën.“ Ouni sech anzeloggen oder mat den Astellungen an enger anerer Sprooch klappt et. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:47, 16. Jan. 2026 (UTC)
::@[[Benotzer:GilPe|GilPe]] Wat gesäis du dann, wann s de ausgeloggt bass oder eng aner Sprooch am Interface hues? Bei mir klappt et nämlech och dann net. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:22, 16. Jan. 2026 (UTC)
:::Esoubal ech eng Sprooch astellen déi net-Lëtzebuergesch ass (oder net ageloggt sinn, dann ass d'Sprooch d'office ''en''), klappt et normal, d.&amp;nbsp;h. ech kréien d'GeoHack-Säit. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:54, 16. Jan. 2026 (UTC)
::::Normalerweis gëtt d'Ausgesi vu GeoHack fir eng Sprooch duerch Schablounen op der jeeweileger Wikipedia festgeluecht. Därer hu mer keng a laut [[:mw:GeoHack]] misst deemno den englesche Layout gräifen. Dat ass awer net méi geschitt a wärend ech dat heiten tippen, gesinn ech, datt GeoHack elo guer net méi erreechbar ze si schéngt (''404 Not Found''), och net op de oder en. Et schéngt also e Problem mam Tool selwer ze sinn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:00, 16. Jan. 2026 (UTC)
:::::Ech gesinn zwee Weeër:
:::::# Mir leeën eng Schabloun mam Numm {{tl|GeoTemplate}} un, déi den Inhalt vun deem, wat op [https://geohack.toolforge.org/geohack.php?params=43.85638888888889_N_18.413055555555555_E_globe:earth&amp;language=lb GeoHack] (hei mat Beispillkoordinaten) gewise gëtt, definéiert. Dobäi kënne mer eis un [[:en:Template:GeoTemplate]] oder [[:de:Vorlage:GeoTemplate]] inspiréieren. Dat ass de proppere Wee a sou, wéi et geduecht ass.
:::::# Mir leeden d'GeoHack-Linken, déi iwwer {{tl|wikidata}} generéiert ginn (dat dierften déi meeschten an eisen Infoboxschabloune sinn), explizitt op déi englesch (oder däitsch oder ...) Versioun ëm. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:35, 18. Jan. 2026 (UTC)
:::::Souwäit wéi ech gesinn schéngt et elo rëm ze fonctionéieren. D'Iddi datt et e generelle Problem mam ''Tool'' war schéngt deemno richtegt gewwiescht ze sinn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 11:17, 19. Jan. 2026 (UTC)
:::::::Ps: Iertum mengersäits, de Problem besteet weider bei de Wäerter déi vu Wikidata kommen. Do wou se manuell agesat goufen, besteet de Problem net.--[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 11:22, 19. Jan. 2026 (UTC)

== Zürech oder Zürich? ==

Moien,

Ech beschäftege mech momentan mat Schwäizer Artikelen. D'Fro déi ech mer stellen: schreiwe mer Zür'''e'''ch oder Zür'''i'''ch? (momentan ass de gros op der lb.wiki ''Zürich''). Well mer jo awer gemenkerhand och ''Oochen ''an net ''Aachen ''schreiwen, wär ech och fir d'Variant ''Zürech''. Wat mengt d'Communautéit? | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:52, 15. Jan. 2026 (UTC)

:Naiv gefrot: Ass „Zürech“ wierklech verbreet oder etabléiert am Lëtzebuergeschen? Ofgesi vun de „Lëtzebuerger Studente vun Zürech“ fannen ech net direkt Beispiller. Virun dengem Message hei hät ech mech net mol gefrot, ob et eng Alternativ zu „Zürich“ gëtt, mee dat seet villäicht méi iwwer mech aus wéi iwwer d'Sprooch. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 07:53, 16. Jan. 2026 (UTC)
:Idem Volvox. Ech hu beim googelen nach just d'Schreifweis ''Zürech'' bei Medie fonnt, déi bekannt sinn, fir net dat bescht Lëtzebuergesch vu sech ze ginn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 08:13, 16. Jan. 2026 (UTC)

:Fir mech ass &quot;Zürech&quot; de lëtzebuergeschen Numm, deen ech selwer och géif benotzen, an &quot;Zürich&quot; eben den Originalnumm.  --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 08:22, 16. Jan. 2026 (UTC)
::PS. Ech géif mol soen datt wa mer keen honnertprozentege Beleeg hunn, datt dat eent méi heefeg gebraucht gëtt wéi dat anert, da solle mer den Originalnumm als Lemma huelen, mat deem si mer mol op jiddwerfall ëmmer richteg. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:14, 16. Jan. 2026 (UTC)

Ech hunn elo nach e bësse gesicht a fannen ''Zürech ''nieft dem Studenteclub och nach vereenzelt beim 100,7 an RTL. An der Logik vu Garnich → Garnech, Gasperich → Gaasperech oder Hollerich → Hollerech kann et awer net ganz falsch sinn; ech sinn awer domat averstanen, datt mer bei ''Zürich ''bleiwen, well et effektiv néierens beluecht ass. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:54, 16. Jan. 2026 (UTC)

:Moien, ech schloen &quot;Zürich&quot; als Lemma fir Stad a Kanton vir, mat &quot;Zürech&quot; tëscht Klameren am Aféierungssaz): 

::'''Zürich''' (geleeëntl. op Lëtzebuergesch ''Zürech'') ass eng Stad/e Kanton ...

:&quot;Zürech&quot; schéngt mer éischter eng net richteg gefestegt Niewevraint ze sinn. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 14:24, 16. Jan. 2026 (UTC)

== 25 Joer ==

Just fir et och hei festzehalen: De 25. Gebuertsdag (15. Januar 2026) vun der Wikipedia gouf a sëllege Medien uechter d'Welt thematiséiert. Zu Lëtzebuerg hunn der hirer dräi prominent doriwwer bericht, andeems s'och spezifesch op déi Lëtzebuergesch Versioun agaange sinn. 3 Membere vu Wikimedia Lëtzebuerg stounge fir Interviewe bereet (Kuckt: [[Wikipedia:Presserevue]]).

-- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 14:31, 16. Jan. 2026 (UTC)

== Historique vun den Administrateuren ==

Salut, ech hunn als Virbereedung fir de Virtrag op der AdminCon nogesicht, wien zu wat fir enger Zäit Admin op der lëtzebuergescher Wikipedia war, an dat hei zesumme gedroen: [[Benotzer:Volvox/Historique vun den Administrateuren]].

Fir z'evitéieren, datt ech aus iergendwelleche Grënn gewëssen Adminen net fonnt hunn: Kënnen d'Wikipedianer vun der éischter Stonn mer soen, ob hei ee feelt? --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:03, 18. Jan. 2026 (UTC)

:Et huet op allefall soss kee wéi d'Briséis an de Cornischong eng Säit geläscht, éint d'Logbuch vun de Benotzerrechter gegraff huet. Also ginn ech dovunner aus, datt et se all sinn.
:Den Historique steet lo op [[Wikipedia:Administrateuren#Historique vun den Adminen]].
:D'Interface-Adminen a Bürokraten hunn och hiren Historique kritt: [[Wikipedia:Interface-Administrateuren#Historique vun den Interface-Adminen]] a [[Wikipedia:Bürokraten#Historique vun de Bürokraten]] --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 23:34, 23. Jan. 2026 (UTC)

== „Easter Eggs“ fir 25 Joer Wikipedia ==
Ech sinn dorop gestouss, datt et fir 25 Joer Wikipedia eng [[:meta:Wikipedia 25/Easter egg experiments|Easter-Egg-Campagne]] gëtt, déi de 16. Februar bis de 16. Mäerz 2026 lafe soll. Dat ass eng kleng Spillerei, wou op vereenzelten Artikele jee no Theema e passende Beebee-Globus gewise gëtt, deen eppes mécht, wann een en uklickt.

Wa mir dëse sougenannte „Gebuertsdagsmodus“ op der lbwiki wëllen hunn, brauche mer de Konsens vun der Communautéit a kënnen dann ufroen, datt mer de Gebuertsdagsmodus hei zur Verfügung gestallt kréien. Doropshi kënne mir (resp. Adminen) selwer iwwer d'Spezialsäite vun der Community Configuration festleeën, op wat fir Säiten iwwerhaapt ee Beebee-Globus gewise soll ginn a wat fir een dat da soll sinn. Ausserdeem kënne mir selwer d'Astellung maachen a spéider änneren, ob de Gebuertsdagsmodus ''opt-out'' ass (also datt all Lieser déi verstreete Beebee-Globusse gesäit, et sief dann en deaktivéiert de Modus) oder ''opt-in'' (et gesäit kee Lieser d'Beebee-Globussen, et sief dann e géif de Modus explizitt aktivéieren).

Ech fannen dat eng witzeg Spillerei, déi keng Méi mécht (ech hunn déi néideg Interface-Messagë schonn all iwwersat a „Wëllkomm op der Wikipedia“ op Lëtzebuergesch als Audio-Fichier opgeholl – de Beebee-Globus schwätzt och heiansdo), a géif dat flott fannen, wa mer dat hei ee Mount laang hätten. Mir kënne jo mol mat der ''Opt-In''-Versioun starte fir ze kucken, ob et éischter flott oder nerveg ass, an da jee nodeems d'Palett erweideren oder de Beebee-Globus ganz ofschalten.

Wat sot Dir dozou:&lt;br/&gt;
'''Sidd dir dofir, datt ech ufroen, datt mir d'Erweiderung ''WP25 Easter Eggs'' op der lëtzebuergescher Wikipedia installéiert kréien?'''&lt;br/&gt;
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:27, 9. Feb. 2026 (UTC)

:{{Pro}} Ech sinn natierlech dofir, dofir hunn ech jo gefrot. ;-) --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:30, 9. Feb. 2026 (UTC)
:{{Pro}} Weess net richteg wéi et funktionéiert, mä komm, mir probéieren dat emol aus | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:07, 9. Feb. 2026 (UTC)
:{{pro}} Net grad Ménges, mee firwat net. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 17:26, 9. Feb. 2026 (UTC)
: {{pro}} wéi den Zinneke hei driwwer. --[[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 21:43, 9. Feb. 2026 (UTC)
:{{Pro}} mol probéieren --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 23:07, 9. Feb. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:52, 10. Feb. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 11:54, 10. Feb. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Well et net méi laang bis de 16. Februar ass, hunn ech elo schonn op [[:meta:Talk:Wikipedia 25/Easter egg experiments#Enable on Luxembourgish Wikipedia]] op dës Ofstëmmung verlinkt a gefrot fir de Gebuertsdagsmodus ''opt-in'' z'aktivéieren. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:42, 10. Feb. 2026 (UTC)

=== Update ===
Den Gebuertsdagsmodus gouf op den Zäitraum vum 23. Februar bis de 6. Abrëll no hanne geréckelt, fir nach kënnen deen een oder anere Problem ze behiewen. D'Funktioun kann awer schonn ab dem 16. Februar hei getest ginn, allerdéngs net standardméisseg fir all Benotzer aktiv (wat mer jo souwisou fir d'éischt emol net wëllen). Et gëtt och elo eng Lëscht, op wat fir Säite wat fir ee Beebee-Globus optaucht: [[:meta:Wikipedia 25/Easter egg experiments/article configuration]].

Ënner [[Spezial:CommunityConfiguration/WP25EasterEggs]] kann all Admin de Gebuertsdagsmodus konfiguréieren.

Hei kann een alles noliesen: [[:meta:Wikipedia 25/Easter egg experiments#Go-live date and configuration update – 12 Feb]]. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:46, 15. Feb. 2026 (UTC)

:Lo, wou en aktiv ass: De Gebuertsdagsmodus kann all Benotzer, dee wëll, selwer aktivéieren, andeems een en an den Astellunge vum Ausgesinn – dat ass dee „Brëll“ uewe riets nieft dem Benotzernumm, wou een och d'Schrëftgréisst, d'Breet an d'Faarfscheema astelle kann – aktivéiert. Da kënnt riets iwwer d'Geschierkëscht eng thematesch passend Globusanimatioun, wann een op bestëmmten Artikele geréit. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:05, 16. Feb. 2026 (UTC)

== Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudde Mëtteg alleguer,

wéi all Joer invitéiere mir op eist traditionellt Wikiiessen, wat dëst Joer samschdes, de 7. Mäerz, vun 11:45 Auer un zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ ass. Hei kënne sech all Wikipedianer treffe fir gemittlech zesummen e Maufel z'iessen a sech iwwer Erfarungen, Problemer oder Projeten op der Wikipedia auszetauschen. Et ass och eng gutt Geleeënheet fir aner Wikipedianer perséinlech kennenzeléieren.

Nom Iessen ass ab 14:00 Auer d'Generalversammlung vu [[Wikimedia Lëtzebuerg]] zu Leideleng am Kulturzenter „An der Eech“, op déi och jiddereen – ob Member vu Wikimedia Lëtzebuerg oder net – häerzlechst invitéiert ass.

'''Umeldung''': Fir d'Wikiiessen kann ee sech iwwer d'Säit [[Wikipedia:Wikiiessen 2026]] umellen a fir d'Generalversammlung iwwer d'Säit [[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026]]. Alternativ kann ee sech och mat engem Kommentar hei drënner umellen; ech setzen déi Leit da bei déi offiziell Umeldungen iwwer déi zwou Evenementssäiten derbäi. Mellt iech wgl. bis '''spéitstens den 02.03.''' u fir d'Reservatiounen!
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:26, 15. Feb. 2026 (UTC)

Schéine gudde Moien.
Heimat mellen ech mech fir d’Wikiiesesen an d’Assemblée Générale 2026 un. Ech kommen och dëst Joer mam Zuch op de Leidelenger Gare.
Villmoos Merci
Marco Braun

== Weider Deletion requests op Commons ==

Salut,
De User A1Cafel wütet weider zu Lëtzebuerg op Commons.&lt;/br&gt;
Hien huet elo en Deletion request gesat fir d'Biller op [[:Commons:Commons:Deletion requests/Files in Category:Centre Hamilius|Commons:Deletion requests/Files in Category:Centre Hamilius]].&lt;br&gt;
Op der Säit hunn ech e [[commons:Keep|Keep!]] gesat mam Zousaz:&lt;br&gt;
:Do not delete these files. The building was demolished in 2015; it no longer exists. See here: [https://lb.wikipedia.org/wiki/Centre_%C3%89mile-Hamilius]&lt;br&gt;
Ob dat hëlleft weess ech awer net. BG, --Cayambe (talk) 22:17, 23 March 2026 (UTC)      This page was last edited on 23 March 2 [[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 18:26, 24. Mäe. 2026 (UTC)

== Nationale Präis fir d'Verdéngschter ëm d'Lëtzebuerger Sprooch fir Wikimedia Lëtzebuerg ==

Stellvertriedend fir '''all''' Mataarbechter op dëser Wikipedia-Versioun a Lëtzebuerger Sprooch gëtt Wikimedia Lëtzebuerg asbl dëst Joer mam [[Nationale Präis fir d'Verdéngschter ëm d'Lëtzebuerger Sprooch]] ausgezeechent.

Déi offiziell Zeremonie ass de 5. Mee 2026 um 19 Auer an der Nationalbibliothéik. 

Jiddereen ass häerzlech invitéiert; Méi Informatioune fënnt een, a umelle kann ee serch, [https://bnl.public.lu/fr/a-la-une/agenda/2026/letzebuerger-sprooch.html HEI] (Communiqué op bnl.public.lu, 27.03.2026).

-- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:20, 27. Mäe. 2026 (UTC)

== Grofschaft oder County? ==

Gudde Mëtteg,

Beim Iwwerschaffe vum [[Kenia]] sinn ech op déi administrativ Andeelung vum Land a „Counties“ gefall. Ech stelle mer elo d'Fro op mer bei der anglophoner Form vu ''County ''bleiwe sollen oder awer „Grofschaft“ huele sollen (dat ass dem LOD no d'Iwwersetzung vu County). Déi Däitsch huele „County“ an d'Fransousen „Comté“.

An déi déi aner Fro: ass et fir de Lemma éischter „County / Grofschaft Kakamega“ oder „Kakamega County / Grofschaft“ (also den Numm vir oder hannen)? Well mer normalerweis och Provënz xy hunn, géif ech mengen, datt „County / Grofschaft Kakamega“ besser wär. 

Wat mengt Dir? | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:47, 2. Abr. 2026 (UTC)

::Ausser de Countien an England, wat gewuessen traditionell Grofschafte waren, géif ech fir all déi aner County virzéien. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:59, 2. Abr. 2026 (UTC)
:Moien, ech halen et mam Les Meloures: well 'Grofschaft' eng eendeiteg historesch Bedeitung huet, géif ech do (an englesch beaflosste Länner), wou et am iwwerdroene Sënn fir eng administrativ Andeelung gebraucht gëtt (am Sënn vun Arrondissement, Kanton o ä.) d Wuert am Original als Terminus techniczs benotzen (also County ). [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:10, 2. Abr. 2026 (UTC)

Okee, da leie mer op enger Linn. Merci | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:42, 3. Abr. 2026 (UTC)

== Inhaltsiwwersetzung limitéieren op (automatesch) confirméiert Benotzer ==

Ech proposéieren, de Gebrauch vum Tool „[[Special:ContentTranslation|Inhaltsiwwersetzung]]“ ([[:mw:Content translation]]) op automatesch confirméiert a confirméiert Benotzer anzeschränken.

=== Wat heescht dat? ===
D'„Inhaltsiwwersetzung“ ass en Interface fir Wikipedia-Artikelen tëscht verschiddene Sproochversiounen z'iwwersetzen. Et ginn och Maschinneniwwersetzungen ugebueden.

E Benotzer gehéiert op der lbwiki zur Benotzergrupp vun den automatesch confirméierte Benotzer (&lt;code&gt;autoconfirmed&lt;/code&gt;), wann e säit mindestens 4 Deeg ugemellt ass&lt;ref&gt;Op https://noc.wikimedia.org/conf/InitialiseSettings.php.txt liest een ënner &lt;code&gt;wgAutoConfirmAge&lt;/code&gt; &lt;code&gt;'default' =&gt; 4 * 3600 * 24&lt;/code&gt; a keng Iwwerschreiwung fir lbwiki, souwéi ënner &lt;code&gt;wgAutoConfirmCount&lt;/code&gt; &lt;code&gt;'default' =&gt; 0&lt;/code&gt; a keng Iwwerschreiwung fir lbwiki.&lt;/ref&gt;. Et kéint een och envisagéieren, eng Mindestännerungszuel vun 10 oder 5 ze fuerderen, wéi dat op enger Rei anere Wikien de Fall ass.

E Bürokrat kann ee Benotzer, deen d'Bedingunge vum automatesch confirméierte Benotzer nach net erfëllt, och manuell an de Benotzergrupp vun de confirméierte Benotzer (&lt;code&gt;confirmed&lt;/code&gt;) setzen, deen déi selwecht Rechter mat sech bréngt.

Cf. [[Special:UserGroupRights]].

&lt;references/&gt;

=== Firwat? ===
Duerch d'Maschinneniwwersetzung vun der „Inhaltsiwwersetzung“ ass d'Hemmschwell zimmlech niddereg fir schlecht Iwwersetzungen op der lbwiki ze maachen, och fir Benotzer, déi hei nach ni eppes geännert hunn an eventuell mat der Sprooch net vill um Hutt hunn. Doduerch, datt dat Geschier u gewësse Bedingungen gebonne géif ginn, déi awer relativ schwaach sinn, géif d'Warscheinlechkeet méi kleng ginn, datt Leit ouni Effort schlecht Iwwersetzungen uleeën, ouni datt et eng Aschränkung fir seriö Benotzer wier, déi scho säit méi wéi 4 Deeg derbäi sinn. Déi aner Méiglechkeet wier, alles un Iwwersetzungen eranzeloossen an ze hoffen, datt ee sech fënnt fir d'Artikelen an d'Rei ze setzen, éint se geläscht ginn.

Déi rezent Artikelen, déi iwwer d'„Inhaltsiwwersetzung“ ugeluecht goufen, kann een hei nokucken:
:https://lb.wikipedia.org/wiki/Spezial:Rezent_%C3%84nnerungen?tagfilter=contenttranslation&amp;limit=1000&amp;days=30&amp;urlversion=2

=== Wéi? ===
Am Aklang mat [[:meta:Requesting wiki configuration changes]] géif ech op {{Phabricator}} en Ticket opmaachen a mat Verweis op dës Ofstëmmung – falls se favorabel ass – déi néideg Ännerungen ufroen.

--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:23, 10. Abr. 2026 (UTC)

:{{Pro}}, well et mäi Virschlag ass. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:24, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} mat der Propos fir d'Zuel vun de Mindestännerunge wa méiglech op d'mannst op 20 ze setzen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:35, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 15:35, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} | Komm mer probéieren emol mat 10 Ännerungen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:54, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{pro}} -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 18:43, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Hei den Ticket {{Phabricator|T423100}}, deen ech opgemaach hunn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:13, 13. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Den Ticket ass elo zou, d'Ännerung ass ëmgesat. Ab elo kënne just Adminen, automatesch confirméiert a confirméiert Benotzer den Inhaltsiwwersetzungstool benotzen. Lo misst et e bësse méi roueg gi mat neie Maschinneniwwersetzungen, déi net iwwerlies goufen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:20, 29. Abr. 2026 (UTC)

== Mindestens 10 Ännerunge fir automatesch confirméierte Benotzer ze ginn ==

Wéi ënner [[#Inhaltsiwwersetzung limitéieren op (automatesch) confirméiert Benotzer]] ernimmt, gëtt een op der lbwiki an d'Benotzergrupp vun den automatesch confirméierte Benotzer (&lt;code&gt;autoconfirmed&lt;/code&gt;) gesat (cf. [[Special:UserGroupRights]] fir déi entspriechend Rechter ze gesinn), wann de Benotzerkont 4 Deeg al ass, ouni datt een eng Mindestzuel vun Ännerunge gemaach muss hunn. Et schéngt mer awer absurd, engem Benotzer gewëss Rechter ze ginn, just well e véier Deeg gewaart huet; dat seet näischt doriwwer aus, ob e konstruktiv gesënnt ass oder net, respektiv ob en eens gëtt oder net. Dofir proposéieren ech op {{Phabricator}} unzefroen, datt ee Benotzer och mindestens 10 Ännerunge gemaach muss hunn, fir automatesch confirméiert ze ginn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:44, 10. Abr. 2026 (UTC)

:{{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:45, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Ech gesinn, datt de @[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] hei driwwer vun enger Mindestzuel vun Ännerunge vun 20 geschriwwen huet. Dat ass natierlech eng Fro vum Ofweien. A mengen Aen sollten et sou vill Ännerunge sinn, datt ee gesäit, ob de Benotzer konstruktiv ass an eenegermoossen eens gëtt, awer net méi wéi néideg, fir kee motivéierten Neien onnéideg ze blockéieren. Ech hat lo einfach mol 10 virgeschloen ... --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:48, 10. Abr. 2026 (UTC)

:Kann och vläicht duergoen, an da gesäit ee jo a sengen Editen wat mat em lass ass. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:05, 10. Abr. 2026 (UTC)

:{{Pro}}  --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:55, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{pro}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 18:46, 10. Abr. 2026 (UTC)

:{{Pro}}  --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 18:58, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Hei den Ticket op Phabricator, deen ech opgemaach hunn {{Phabricator|T423102}}. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:22, 13. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 09:28, 13. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:41, 13. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 12:17, 14. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 15:56, 14. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} D'Ännerung misst elo ëmgesat sinn. Den Ticket gouf zwar nach net zougemaach, mee hei ass d'Ännerung schonn ze gesinn: https://noc.wikimedia.org/conf/InitialiseSettings.php.txt. Merci un all, déi ofgestëmmt hunn! --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:36, 16. Abr. 2026 (UTC)

== WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount ==

Salut alleguer, wéi op der [[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026]] proposéiert an diskutéiert hunn ech mech amuséiert d'Säit [[Wikipedia:WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount]] unzeleeën, fir de WikiProjet „Eng Richtlinn pro Mount“ ze koordinéieren. De But vun deem Projet ass et, all Mount zu engem bestëmmte Beräich Richtlinnen zesummen auszeschaffen, déi duerno gestëmmt ginn an am positive Fall verbindlech sinn. Dat sou laang, wéi de Bedarf besteet.

Sidd der mat der allgemenger Virgoensweis, wéi ech se op der verlinkter Säit skizzéiert hunn averstanen? De konkreete Programm mengen ech domat net, dee kann ee jo op der Säit selwer diskutéieren an upassen; hei geet et mer ëm dat Prinzipiellt. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:50, 10. Abr. 2026 (UTC)

:D'aacord mam Prinzip, a Merci fir d'Initiativ! Warscheinlech wäert sech e gewësse Pragmatismus an d'Offolleg vun de Méint aschläichen, jee no Joreszäit an Disponibilitéit vun den interesséierte Mataarbechter. Loosse mer d'Saach emol rullen. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 18:06, 10. Abr. 2026 (UTC)

: {{Pro}}; och d'accord. |--[[Benotzer:GilPe|GilPe]]

: Ech fannen dat eng gutt Initiativ, mee sinn net averstanen mat: &quot;''Wa mindestens 3 Benotzer ofstëmmen a mindestens 2/3 dofir sinn, ass d'Richtlinn ugeholl''&quot;. Dat schéngt mir vill ze wéineg, fir eng Richtlinn verbindlech ze maachen. Op der Homepage steet, et géif 130 aktiv Benotzer ginn. Ech géif 10 Benotzer, déi ofstëmmen, viséieren (oder zumindest 7-8). Vläicht wier et och gutt, explizitt ze ernimmen, wat &quot;ofstëmme&quot; bedeit: {{Pro}};  {{Contra}}; an {{Neutral}}.&lt;br&gt;De proposéierte Programm ass gutt.&lt;br&gt;--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 12:27, 14. Abr. 2026 (UTC)
::@[[Benotzer:Bdx|Bdx]]: Merci fir de Feedback! Ech hunn eng Erklärung derbäi gesat, wéi ofgestëmmt soll ginn. Bei {{tl|Neutral}} war ech mer net 100%eg sécher, ob dat och als Ofstëmmung ziele soll, mee ech hunn et mol matgeholl. De {{tl|Kommentar}} soll allerdéngs net matzielen.
::Zur Mindestzuel u Votten: 3 Votte schéngt wéineg, wann ee se mat ronn 130 aktive Benotzer vergläicht. Mee net nëmme beinhalten déi „aktiv Benotzer“ och temporär Konten (déi virdrun als IP-Adress guer net matgezielt goufen; deemools lounge mer éischter ëm 90), mee et muss ee kucken, wéi vill Benotzer iwwerhaapt eligibel wiere fir ofzestëmmen. An der aktueller Propos stinn als Krittäre fir kënnen ofzestëmmen:
::&lt;blockquote&gt;
::# Zanter 2 Méint op der lëtzebuergescher Wikipedia ugemellt.
::# Insgesamt mindestens 50 Ännerungen.
::# Um Enn vun der Ofstëmmung mindestens 30 Ännerungen an de leschten 30 Deeg.
::&lt;/blockquote&gt;
::Wann ech mer Stand elo déi [[Special:ActiveUsers|aktiv Benotzer]] ukucken, dann erfëllen der just 8 déi dräi Krittären (Bdx, GilPe, Johnny Chicago, Les Meloures, Mobby 12, Puscas, Volvox an Zinneke). Deemno hu mer net vill Loft no uewen, fir méi eng staark Bedeelegung un der Ofstëmmung ze fuerderen. Mindestens 10 Ofstëmmunge sinn also net dran, ausser et géif een d'Krittären opweechen; och 7-8 schéngt mer e bësse vill, well dann och jidderee matmaache muss. Gefillt géif ech héchstens op 4 oder allerhéchstens 5 goen.
::Wat mengs du (oder déi aner) dozou? --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:46, 14. Abr. 2026 (UTC)
:::Bei {{Neutral}} war ech mer net 100%eg sécher, ob dat och als Ofstëmmung ziele soll. 
:::Dat froen ech mech och, an zwar an deem Sënnn datt jo net gesot als wat et ziele soll, ausser eng Rei ze fëllen an där ee wëll soen dat e keng Meenung huet. Nëtzt menger Meenung no bei enger Ofstëmmung kee Paff. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 14:06, 14. Abr. 2026 (UTC)
::::Et géif een Ënnerscheed maachen, ob een d'Mindestzuel vun Ofstëmmungen erreecht huet (ob der dat lo 3 oder méi sinn). Bei zwou Pro-Stëmmen an enger neutraler, wier d'Richtlinn ugeholl, wann déi neutral als Ofstëmmung zielt, well mer dann zwou Stëmmen dofir hunn an insgesamt 3 Stëmmen.
::::P.S.: Ech hunn d'Krittäre liicht méi schaarf resp. kloer formuléiert:
::::&lt;blockquote&gt;
::::# Mindestens 2 Méint zanter der éischter Ännerung op der lëtzebuergescher Wikipedia.
::::# Insgesamt mindestens 50 Ännerungen op der lëtzebuergescher Wikipedia.
::::# Um Enn vun der Ofstëmmung mindestens 30 Ännerungen an de leschten 30 Deeg op der lëtzebuergescher Wikipedia.&lt;/blockquote&gt;
::::Mee et kann ee se natierlech och inhaltlech upassen en vue vun der Diskussioun uewen, falls néideg. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:13, 14. Abr. 2026 (UTC)
:::::Ech realiséiere grad, datt dat heesche géif, datt eng Neutral-Stëmm sech de facto wéi eng Kontra-Stëmm auswierke géif, wat definitiv net de Sënn vun der Saach ass. Et kéint ee soen, datt eng Neutral-Stëmm zwar fir d'Mindestzuel u Stëmme matzielt awer fir d'Unhuele vun der Richtlinn just 2/3 vun de Pro- a Kontra-Stëmmen néideg sinn, mee dat gëtt dann onnéideg komplizéiert. Ech huelen d'Neutral-Optioun mol rëm eraus. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:22, 14. Abr. 2026 (UTC)

::::::Um Enn vun der Ofstëmmung mindestens 30 Ännerungen an de leschten 30 Deeg.
::::::Ech fannen dat net ganz gutt. Do géife mer z.B. Benotzer aussschléissen déi iwwwer Dausende vun Artikelen oder Ännerunge gemaach hunn an duerch Zoufall ee Mount net aktiv waren. Ech fannen dat wier eng Diskrimination par Rapport zu deene Benotzer. 
::::::Wat den neutral ugeet do mengen ech datt déi Ausso näischt bréngt, dat ass wéi bei engem ongëltege Walziedel, do war zwar e wielen, awer dat wat e gewielt huet, gëllt net. Neutral oder Abstinenz ginn néirens als Stëmm gezielt.--[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:28, 14. Abr. 2026 (UTC)
:::::::@[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] Wat géifs de da virschloen? D'Zuel vun den Ännerungen an de leschten 30 Deeg erofsetzen? Oder den Zäitraum eropsetzen, fir datt Schwankungen an der Aktivitéit méi ausgeglach ginn? Oder de Krittär fir eng rezent Mindestaktivitéit ganz ewechloossen a just eng Gesamtännerungszuel fuerderen? --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:09, 14. Abr. 2026 (UTC)
::::::::@[[Benotzer:Volvox|Volvox]]: Ech géif proposéieren fir am Allgemengen, Benotzer déi scho méi wéi ee Joer aktiv sinn an am Laf vum Joer aktiv waren vun deene Konditiounen auszeschléissen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 06:48, 15. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::Merci fir déi weider Erklärungen. Krittären 1 an 2 si fir mech an der Rei. Dat, wat de Les Meloures an der Linn hei driwwer proposéiert, ass och gutt. Och OK fir den &quot;Neutral&quot; net als Stëmm ze zielen. Menger Meenung no sollen awer weider mindestens 5 Benotzer dofir stëmme mussen, fir datt eng Richtlinn a Kraaft trëtt. Well et bleift eng Richtlinn, an net just en Recommandatioun.&lt;br&gt;Alternativ kéint een och bei 3 &quot;Jo&quot;-Stëmme bleiwen, an da gëtt d'Richtlinn &quot;ad experimentum&quot; fir ee Joer ugeholl. No engem Joer gëtt nach eng Kéier iwwer e méi laangen Zäitraum doriwwer ofgestëmmt, ob se dauerhaft ugeholl soll ginn. Mee dat mécht dat ganzt eventuell ze komplex. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 13:41, 15. Abr. 2026 (UTC)
::::::::::Mat just de Krittären 1. an 2. kommen ech aktuell op 26 walberechtegt Net-Bot-Benotzer (dorënner der och, déi hei just ''maintenance tasks'' maachen an deemno souwisou net ofstëmme wäerten). Ech géif awer trotz allem net just fuerderen, datt de Benotzer am leschte Joer aktiv war, mee och eng Mindestzuel vun Ännerungen am leschte Joer gemaach huet. Dofir hunn ech mech amüséiert d'Ännerungszuel am leschte Joer fir déi aktiv Net-Bot-Benotzer zesummenzedroen (ech hoffen, datt ech mech néierens graff verdoen hunn):
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;margin-left: auto; margin-right: 5px;&quot;
|55polo55
| align=&quot;right&quot; |7
|-
|Bdx
| align=&quot;right&quot; |1155
|-
|Benemlu
| align=&quot;right&quot; |28
|-
|Cayambe
| align=&quot;right&quot; |72
|-
|Christian Ries
| align=&quot;right&quot; |225
|-
|Corto lu
| align=&quot;right&quot; |234
|-
|Dewilda
| align=&quot;right&quot; |17
|-
|GilPe
| align=&quot;right&quot; |8724
|-
|GuthJan
| align=&quot;right&quot; |11
|-
|Ioni
| align=&quot;right&quot; |30
|-
|Jamcelsus
| align=&quot;right&quot; |80
|-
|Johnny Chicago
| align=&quot;right&quot; |2824
|-
|Jwh
| align=&quot;right&quot; |25
|-
|Kontributor 2K
| align=&quot;right&quot; |23
|-
|Kwamikagami
| align=&quot;right&quot; |46
|-
|Les Meloures
| align=&quot;right&quot; |5713
|-
|MMFE
| align=&quot;right&quot; |460
|-
|Makenzis
| align=&quot;right&quot; |126
|-
|Mobby 12
| align=&quot;right&quot; |6122
|-
|Niegodzisie
| align=&quot;right&quot; |7
|-
|Puscas
| align=&quot;right&quot; |785
|-
|Soued031
| align=&quot;right&quot; |1305
|-
|Sultan Edijingo
| align=&quot;right&quot; |487
|-
|Volvox
| align=&quot;right&quot; |5518
|-
|Zinneke
| align=&quot;right&quot; |7630
|-
|Ziv
| align=&quot;right&quot; |223
|}
::::::::::::Dës Lëscht schéngt déi op [[Spezial:Aktiv_Benotzer]] baséiert schéngt mir feelerhaft ze sinn wann ech meng eege Kontributiounen [https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Spezial:Kontributiounen/Robby&amp;target=Robby&amp;offset=&amp;limit=500 Meng 500 lescht Kontributiounen] (500 Kontributiounen zanter Dezember 2025) kucken.[[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 23:27, 17. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::Merci fir den Hiweis! Tatsächlech schéngt d'Lëscht vun den aktive Benotzer falsch gewiescht ze sinn. Dat ass beonrouegend an ech wéisst net, wourunner dat geleeë kann hunn. Mëttlerweil ass de Robby awer rëm richtegerweis op der Lëscht a feelt just nach a menger Tabell uewen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 10:05, 21. Abr. 2026 (UTC)
::::::::::Ech géif proposéieren, mindestens 50 Ännerungen am leschte Joer ze hunn, da géifen aktuell nach ëmmer 17 walberechtegt Benotzer iwweregbleiwen an et kéint een 2. an 3. zesummenzefaassen zu:
::::::::::&lt;blockquote&gt;Mindestens 50 Ännerungen am Joer virum Enn vun der Ofstëmmung op der lëtzebuergescher Wikipedia.&lt;/blockquote&gt;
::::::::::Ënnert der Hypothees, datt déi Gréissenuerdnung vu 17 sou ongeféiert gläich bleift gëtt, kéint ee sech och trauen op eng Mindestzuel vu 7 Stëmmen ze goen.
::::::::::D'Unhuelen ''ad experimentum'' schéngt mer schwiereg, well een, dee sech souwisou un d'Richtlinnspropos hale wëll, dat och ouni Unhuelen ad exp. maache kann, resp. een, dee sech souwisou net drun hale wëll, dat och net bei Unhuelen ad. exp. maache muss. Et hätt deemno kee richtegen Effekt, falls ech dat richteg verstinn.
::::::::::Schéngt „Mindestens 50 Ännerungen am Joer virum Enn vun der Ofstëmmung op der lëtzebuergescher Wikipedia“ plus „mindestens 7 Stëmmen“ akzeptabel?
::::::::::--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:21, 16. Abr. 2026 (UTC)

:::::::::::Mëtteg,
:::::::::::Wann ech dat elo richteg resuméieren, da wäre mer also elo bei:
:::::::::::&lt;blockquote&gt;
:::::::::::# {{Duerchgestrach|Mindestens}} Op d'mannst 2 Méint zanter der éischter Ännerung op der lëtzebuergescher Wikipedia;
:::::::::::# {{Duerchgestrach|Mindestens}} op d'mannst 50 Ännerungen am Joer virum Enn vun der Ofstëmmung op der lëtzebuergescher Wikipedia;
:::::::::::# {{Duerchgestrach|Mindestens}} op d'mannst 7 Stëmmen;
:::::::::::# et sinn ⅔ {{Pro}}-Stëmmen néideg fir datt d'Richtlinn ugeholl ass.
:::::::::::&lt;/blockquote&gt;
:::::::::::{{Pro}} Fir mech schéngt dat okee. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:44, 17. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{pro}} - schéngt mer räsonabel. [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 21:38, 17. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{pro}} - ok fir mech (mat der Ausnam dat et fir mech esou ausgesäit wéi wann d'lëscht vun den aktive Benotzer aktuell net ëmmer korrekt ass)  [[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 23:27, 17. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{pro}} Super! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 11:15, 18. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{pro}} OK -- [[Benotzer:Johnny Chicago|Johnny Chicago]] 18. Abr. 2026
:::::::::::{{pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:55, 21. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{Pro}} Ech hunn [[Wikipedia:WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount]] à jour gesat. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 11:20, 21. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{Pro}} --[[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 17:56, 29. Abr. 2026 (UTC)
==Nimm vu Schoulen==
Kuckt Iech wgl. [[Benotzer Diskussioun:Puscas#Lycée Michel Lucius|dës Diskussioun]] un, a sot wgl. och är Meenung. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:09, 30. Abr. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>p2n5p89kl4qb9gdo6rn1nrmcerayn3x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676552</id>
      <parentid>2676460</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:02:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>/* WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount */ Äntweren</comment>
      <origin>2676552</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="60325" sha1="3hk7xlwfhpl9h7x7vsbxmt5sn04ymsw" xml:space="preserve">{{Schabloun:Stamminee}}

== Wikiiessen 2026 ==

D'Wikiiessen 2026 ass e Samschdeg, de 7. Mäerz, ab 11:45 Auer am Restaurant „De Spackelter“ zu Leideleng an direkt am Uschloss ab 15:00 Auer ass d'Generalversammlung vu [[Wikimedia Lëtzebuerg]] am Kulturzenter „An der Eech“, och zu Leideleng. Jiddwer Wikipedianer ass häerzlechst agelueden um Wikiiessen, un der Generalversammlung oder u béiden deelzehuelen.

Dës Kéier ass fir d'éischte Kéier d'Erweiderung [[:mw:Help:Extension:CampaignEvents|CampaignEvents]] am Asaz, iwwer déi ee sech fir dat jeeweilegt Evenement umelle kann ([[Wikipedia:Wikiiessen 2026]] a [[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026]]). Organisateure si meng Wéinegkeet an de [[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]]. Wee selwer en Evenement organiséiere well, muss een Administrateur sinn oder zur Benotzergrupp &lt;code&gt;event-organizer&lt;/code&gt; gehéieren; an déi leschtgenannte Benotzergrupp kann ee vu jiddwer Admin gesat ginn, ouni eng formal Prozedur duerchlafen ze mussen.

Ee Mount virum Wikiiesse maachen ech nach eng Kéier e Reminder a kontaktéieren déi aktiivste Benotzer op der lbwiki.
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:26, 4. Okt. 2025 (UTC)

:Update: D'Generalversammlung gouf op 14:00 Auer virgeréckelt. Kuckt [[Wikipedia:De Stamminee#Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg]]. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:27, 15. Feb. 2026 (UTC)

== Cheemesch Elementer ==

Gudde Mëtteg,

Ech hunn eng Infobox mat de Besisinformatiounen fir d'Cheemesch Elementer ugeluecht an d'Këscht och elo am Artikel [[Waasserstoff]] agebaut. Wann een all d'Artikelen iwwer d'cheemesch Elementer kuckt, gesäit een, datt do sengerzäit ee sech vill Aarbecht gemaach hat fir eng Zort Tabell mat den Eegenschaften unzeleeën. Ier ech elo all Artikel upasse ginn, wollt ech wëssen: soll déi Tabell esou bestoe bleiwen oder ka s'ersat ginn mat engem Bild (Positioun am Periodesystem) esou wéi ech et beim Waasserstoff gemaach hunn? Merci fir Äre Feedback. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:25, 7. Okt. 2025 (UTC)

:Moien,
:ech denken d'Tabell z'ersetzten wier déi bescht Léisung. 
:Mee ass et méiglech dat Bild (vun der Positioun am Periodesystem) an d'Infobox z'integréieren? | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 18:57, 7. Okt. 2025 (UTC)

Okee, ech waarden emol nach wien sech nach vläicht zum Theema mellt.

Esouwäit ech weess, kann ee just 2 Biller an der Këscht abauen (also uewen d'Bild a ënnen d'Scheema); an ech hunn op Wikidata keng Property fonnt, wou d'Bild mat der Positioun am Periodesystem kéint agesat ginn. |

:Ech fannen déi Tabell mam Periodesystem an der Positioun vum jeeweilegen Element sollt an der Infobox stoen. E Bild vum Element aus Wikidata an d'Scheema vun den Elektronekusche kann ee jo am Artikel oder eben eent dovunner och an der Box ënnerbréngen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:38, 18. Okt. 2025 (UTC)

Merci, jo dat ass eng gutt Méiglechkeet; ech waarden nach op dem @[[Benotzer:Marko Kafé|Marko Kafé]] seng Meenung. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 20:06, 18. Okt. 2025 (UTC)

Entschëllegt déi spéit Äntwert, mee mir ware am Congé. Ech fannen et eng gutt Iddi, d'Bild vun der Positioun am Periodesystem anzebauen. Daat ass wischtesch, well mir op der WikiCon 2025 diskutéiert hunn, wéi mir Wikipedia op d'Zukunft virbereede kënnen. Vill Leit waren der Meenung, mir sollten méi Biller an aner Mediendateien abannen, well zukennfteg Generatiounen domat am Internet vertraut sinn.[[Benotzer:Marko Kafé|Marko Kafé]] 13.05, 25. Okt. 2025

:Merci [[Benotzer:Marko Kafé|Marko Kafé]]. Ech bauen d'Këscht ëm, soubal ech mat mengem aktuelle Projet fäerdeg sinn. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:28, 25. Okt. 2025 (UTC)

== Zuelen ==
Moien,

do ech an der nächster Zäit geplangt hat, d'Artikele vun den Zuelen auszebauen an eventuell weider Artikelen unzeleeën, hunn ech mir d'Fro gestallt, op et eventuell trotzdeem net besser wier, d'Zuelen am Lemma net méi auszeschreiwen mee als Zuelen dohin ze schreiwen. Bespill: net '''Fënnefanzwanzeg''', mee '''25 (Zuel)'''. A mengen Aeën kéint een d'Zuelen doduerch méi séier fannen...
Wat ass är Meenung dozou? | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 11:12, 9. Okt. 2025 (UTC)

:Ech mengen net, datt dat en Ënnerscheed fir d'Fannbarkeet mécht, ob en Artikel elo ''25 (Zuel)'' amplaz ''Fënnefanzwanzeg'' heescht, soulaang et eng Viruleedung vu ''25 (Zuel)'' op ''Fënnefanzwanzeg'' gëtt (an dat ass bei allen Zuele bis elo de Fall). Mee wann ech ''25'' an d'Sichfeld aginn, gesinn ech fir d'éischt d'Joer an duerno all Datum, dee mat ''25.'' ufänkt, dohier schéngt een den Zuelenartikel souwisou net duerch d'Antippe vun der Zuel fannen ze kënnen ouni zumindest bis ''25 ('' anzetippen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:17, 11. Okt. 2025 (UTC)
::Jo, do ginn ech dir Recht, fir den Artikel méi séier ze fannen mécht an deem Kontext wéineg Sënn.
::Wann een elo awer beispillsweis eng Zuel wéi '''zweedausendfënnefanzwanzeg''' hätt, hätt ech mir geduecht, datt '''2025 (Zuel)''' als Lemma besser wier. D'Wuert ''zweedausendfënnefanzwanzeg'' géif een da jo souwisou an den Artikel schreiwen; Beispill: D'Zuel 2025, ausgeschriwwen, zweedausendfënnefanzwanzeg, ass eng natierlech Zuel asw. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 14:08, 11. Okt. 2025 (UTC)
:::Wéi wier et dann, wa mer mol einfach bei de Warscheinlechkeete bleiwen an all déi Zuele vergiessen, déi héchstwarscheinlech ni en Artikel misste kréien. 
:::Dann nach eppes zum Lëtzebuergeschen: ''&lt;b&gt;do&lt;/b&gt; ech an der nächster Zäit''  ass falsch. Et soll heeschen ''&lt;b&gt;well&lt;/b&gt; ech an der nächster Zäit''. 
:::Dat däitscht Wuert ''da'' kann als Konjunktioun oder als Adverb gebraucht ginn. Wann et als Abverb gebraucht gëtt dann heescht et op Lëtzebuergesch ''do''. Wann et als Konjunktioun gebraucht gëtt dann heescht et ''well'' (Duden de:''weil'' als Synonym vun ''da'').
:::Doriwwer ass de Saz och falsch, well ''an der nächster Zäit'' ass an der Zukunft, a ''geplangt hat'' ass an der Vergaangenheet, an dat passt net zesummen (weder am Lëtzebuergeschen nach an enger anerer Sprooch). [[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 15:36, 11. Okt. 2025 (UTC)
::::Ech mengen och, mer sollte beim Ausgeschriwwene bleiwen an eng Weiderleedung vun z. &amp;nbsp;B. [[2025 (Zuel)]] dohinner maachen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:02, 11. Okt. 2025 (UTC)
:::::Okee, merci fir är Äntweren a Meenungen.
:::::@[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] Merci. (Wëll och net bis d'Zuel 2025, mee maximal bis 99 maachen. Méi brauch een och wierklech net.) | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 19:26, 11. Okt. 2025 (UTC)

== Virtrag op der AdminCon 2026 iwwer d'lbwiki? ==

Gudde Mëtteg Administrateuren an alleguer,
et steet d'Iddi am Raum op der [[:de:Wikipedia:AdminConvention 2026|AdminCon 2026]] (30.01.-01.02. zu Bremen) e klenge Virtrag iwwer d'Administratorentätegkeet op der lëtzebuergescher Wikipedia ze halen. De Gedanken dohannert ass et, datt d'Lëtzebuerger an déi Däitschsproocheg sech austausche kënnen iwwert déi ënnerschiddlech Praktiken an Erausfuerderunge vun den Administrateuren op der lbwiki an der dewiki, déi (warscheinlech) gréisstendeels duerch de risege Gréisstenënnerscheed bedéngt ass. Ech denken, datt dobäi haaptsächlech mir vun der dewiki hirer Erfarung profitéiere kënnen; mee dofir muss een hinnen ee Bild vun eiser Situatioun ginn. Dofir wollt ech hei Punkte sammelen, déi een an esou engem Virtrag behandele kéint. Schreift gär Är Iddien hei ënnendrënner. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:29, 30. Okt. 2025 (UTC)

:* Entwécklung vun der Administratorenzuel iwwer d'Zäit, falls déi Informatioune rekonstruéiert kënne ginn, an dat virum Hannergrond vun der Gesamtbenotzerzuel.
:::Am Archiv vun der Communautéitsäit/Aktuelles misst dat ernimmt gi sinn. --Z.
:* Walmechanismus a Krittäre fir Administratore beschreiwen.
:* D'lbwiki huet kaum formaliséiert Richtlinnen, déi Reegelen opstellen, wéi en Admin seng erweidert Rechter benotzen däerf oder soll. Et huet sech eng informell Praxis entwéckelt, wou éischter d'Gewunnechtsrecht gëllt, wéi geschriwwe Reegelen.
:::Kuckt mäi Commetaire ënnendrënner --Z.
:* Läschen: Mir hu Reegelen fir d'Läsche vu Säiten no Ofstëmmung (och wann d'Delaie vum Ofstëmmen net ëmmer agehale ginn), mee wat d'Direkt-läschen (resp. Schnellläschen) ugeet, hu mer zwar eppes ales opgeschriwwen, mee dat huet guer näischt mat der vill méi wäit goender Praxis vum direkt läschen ze dinn huet. De Mangel u Riichtlinnen ass eppes, wat mer opschaffe mussen, mee et feelt eis och u Prozedure fir Riichtlinne verbindlech z'erstellen.
:* Wat géif bei eis am Fall vun Admin-Abus geschéien? Weess do een, ob resp. wat et an der Vergaangenheet fir Fäll gouf a wéi domat ëmgaange gouf?
:::Ee Fall vun 2008; hie krut vun engem Stewart d'Rechter entzunn. Kuck: [[Wikipedia:De_Stamminee/Archiv2008/Juni#Amoklaf_hënnt]]
:* Mir si manner mat Vandalismus konfrontéiert (well mer e manner attraktiivt Zil sinn?). Hei kéint ee Benotzer-/IP-Späre pro Zäiteenheet absolut a relativ op der lbwiki mat der dewiki vergläichen, oder de Grad vum Réckgängeg maachen; wéi vill geläscht gëtt, seet net vill aus, well dat meeschtens net vu Vandalismus kënnt; eventuell Säiten, déi geschützt sinn; eng Versioun geläscht gouf laut dem Robby just eemol an der Geschicht vun der lbwiki.
:::Eng Problematik, déi mer och idealerweis prophylaktesch mat Reegelen encadréiere sollten, ass déi, wa Leit insistéieren, dass Artikelen iwwer si solle geännert/gekierzt/ganz geläscht ginn, mat der Grondsätzlecher Fro vun der Definitioun vun allgemengem Intressi vs. Perséinlechkeetsrechter (do hat sech d'Dateschutzkommissioun schonn eng Kéier ageschallt -  kuckt d'Causa &quot;v. T.&quot;) --Z.
:* Mir si sou kleng, datt et theoreetesch méiglech ass, datt een d'Rezent Ännerunge komplett duerchgeet, wat op grousse Wikie warscheinlech net machbar ass, wou deemno méi onkonstruktiv Kontributiounen iwwersi gi kéinten? Et kéint een uginn, wéi vill nei Ännerunge mer am Schnëtt pro Zäiteenheet hunn.
:* Et kéint een och eppes iwwer den Zougrëff op de MediaWiki-Nummraum a Konfiguratiouns-Spezialsäite soen a wat fir een Notze vun deene Méiglechkeet mir maachen.
::--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:35, 30. Okt. 2025 (UTC)
:* Grondsätzlech sollt een déi Presentatioun an de méi allgemenge Kader 'framen', wat eng 'kleng' vun enger 'grousser' Wiki ënnerscheet, d.h., wat fir Froen a Méiglechkeeten sech duerch déi/wéinst der respektiv(er) Gréisst stellen - oder och net. Aner Wikie vun änleche Gréisst si warscheinl. mat deene selwechte Froe konfrontéiert. Dat relativéiert dann och déi Probleematike vun eiser. 
:* An dann och e puer Wuert iwwer d'Partikularitéit vun der Méisproochegkeet, d.h, 99,9 % déi Lëtzebuergesch liesen a schreiwe kënnen. kënnen och op d'mannst eng aner Sprooch, an dâr se schreiwe kéinten, a wat dat op Artikelauswiel, Prioritéiten asw. bedeit.
:* ... a wa mer scho bei de méi allgemengen Theme sinn: Wat maache mat Maschinneniwwersetzungen, déi ëmmer méi heefeg optauchen, an déi de Leit, déi sech ëm Qualitéitssécherung këmmeren, d'Liewen net onbedingt méi einfach maachen? 
::--[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 13:24, 6. Nov. 2025 (UTC)

===Kommentaren ===
Merci fir déi Kompilatioun! 

E puer Commentairë vu mir: 
Nieft faktuelle Beschreiwunnge wërfs d'eng Rëtsch Froen op, déi sech doraus erginn. Ech giff dofir proposéieren, méi däitlech ze differenzéieren tëscht Punkten, déi an engem Exposé virun internationalem Publikum ernimmt an/oder beschriwwe ginn, an, bei verschiddenen dovun, den operative Konklusioune déi sech doraus fir eis hei giffen erginn; an déi tëschent eis diskutéiert, ma net onbedingt an der Ëffentlechkeet breetgetrëppelt sollt ginn. Ech mengen domat z.B. déi Saachenn, wou et éischter Gewunnechte wéi niddegeschriwwe Reegele sinn, déi d'Saach um Rullen halen: Hei wier et gutt, an eegenen Diskussiounen ze kucken, wéi dat leeft, wat d'Vir- an Nodeeler sinn, an ob een dat misst duerch eng méi streng Formaliséierung ersetzen, oder och net, a wa jo, wéi déi soll ausgesinn. Dast ass e Batz Aarbecht déi mer Stéck fir Stéck sollen ugoen, ma wéi gesot net engem externe Public souzesoen zur Diskussioun ginn, ier mer eis selwer dermat ausernee gesat hunn.
----[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:40, 6. Nov. 2025 (UTC)

=== Virtrag ugeholl ===
Ech wollt Bescheed soen, datt de Virtrag offiziell op de Programm gesat gouf an den 31. Januar vun 9:15 bis 9:30 Auer wäert sinn: [[:de:Wikipedia:AdminConvention 2026/Themen]] --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 17:00, 5. Dez. 2025 (UTC)

===Slides ===
An hei nogedroen [[:File:Kurzvortrag AdminCon 2026 – Admin auf der luxemburgischsprachigen Wikipedia.pdf|d'Slides]] vum Volvox sengem Virtrag. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 21:13, 9. Feb. 2026 (UTC)

:Merci fir d'Deele vum Link! Fir de Kontext hei nach de [[:de:Wikipedia:AdminConvention 2026/Themen|Programm]] vun der AdminCon 2026, vun deem aus een och op all déi aner Säite kënnt. Natierlech hunn ech op der Plaz och e bësse méi erzielt, wéi op de Slidë steet. Mee réckbléckend am Beschte fir mech un der AdminCon war, datt ech do liicht mat Leit an d'Gespréich komm sinn, wat natierlech doduerch bedéngt war, datt ech relativ um Ufank de Kuerzvirtrag gehalen hunn an d'Leit deemno eppes mat mir unzefänke wossten, awer och well d'AdminCon weesentlech méi kleng am Kader ass wéi eng WikiCon oder eng Wikimania. Ech kann den Interesséierten d'AdminCon 2027 also just un d'Häerz leeën! Wee sech allerdéngs méi fir aner Theemen interesséiert wéi just fir adminspezifescht Geschier, deen ass natierlech besser bedéngt mat enger [[:de:Wikipedia:WikiCon 2026|WikiCon]] oder enger [[:wikimania:2026:Wikimania|Wikimania]] (déi nächst ass Enn Juli zu Paräis! Méi no kënnt se warscheinlech net méi). Ech gouf och mat enger Rei vun Iddie geimpft, déi ech, sou wéi et sech ergi wäert, hei an/oder um Wikiiessen/Generalversammlung zur Sprooch brénge wäert. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:44, 9. Feb. 2026 (UTC)

== &lt;span lang=&quot;de&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;Migration zu Parsoid&lt;/span&gt; ==

&lt;div lang=&quot;de&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;
&lt;section begin=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;em&gt;[[m:Special:MyLanguage/Wikimedia Foundation/Product and Technology/Parsoid Read Views/Read View Announcement|Lies dies in einer anderen Sprache]]&lt;/em&gt;

&lt;div class=&quot;mw-translate-fuzzy&quot;&gt;
Hallo zusammen! Ich freue mich, euch mitteilen zu können, dass als nächster Schritt des Projekts [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification|Parser-Vereinheitlichung]] Parsoid bald als Standard-Renderer für Artikel in deinem $wiki aktiviert wird. Wir erhöhen schrittweise die Anzahl der Wikis, die Parsoid verwenden, mit der Absicht, es zum Standard-Wikitext-Parser für die nächste langfristig unterstützte Version von MediaWiki zu machen. Dadurch werden unsere Wikis für Autoren, Leser und Tools zuverlässiger und konsistenter und die Entwicklung zukünftiger Wikitext-Funktionen wird einfacher.
&lt;/div&gt;

Wenn dies deinen Arbeitsablauf stört, mache dir keine Sorgen! Du kannst dies immer noch über eine Benutzereinstellung deaktivieren oder Parsoid auf der aktuellen Seite über das Werkzeuge-Untermenü deaktivieren, wie in der Dokumentation zur [[mw:Special:MyLanguage/Help:Extension:ParserMigration|Erweiterung:ParserMigration]] beschrieben.

Es stehen [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Confidence Framework|weitere Informationen zu unserer Einführungsstrategie]] zur Verfügung, einschließlich der Tests, die durchgeführt werden, bevor wir Parsoid für ein neues Wiki aktivieren.

Um Fehler und Probleme zu melden, sieh dir bitte unsere Dokumentation zu [[mw:Special:MyLanguage/Parsoid/Parser Unification/Known Issues|bekannten Problemen]] an und wenn du einen neuen Fehler findest, erstelle bitte ein Phab-Ticket und markiere das [[phab:project/view/5846|Team Content Transform im Phabricator]].
&lt;section end=&quot;announcement-content&quot; /&gt;
&lt;/div&gt;

&lt;bdi lang=&quot;en&quot; dir=&quot;ltr&quot;&gt;[[mw:User:ABreault (WMF)|Content Transform Team]]&lt;/bdi&gt; 21:43, 28. Nov. 2025 (UTC)

(Diese Nachricht wurde an [[:Wikipedia:De Staminee]] gesendet und wird aufgrund einer Weiterleitung hier veröffentlicht.)
&lt;!-- Message gouf vum User:ABreault (WMF)@metawiki geschéckt, deen d'Lëscht op https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Wikimedia_Foundation/Product_and_Technology/Parsoid_Read_Views/2025-12-01_Wikipedias&amp;oldid=29723884 benotzt huet--&gt;

== Komma bei Referenzen ewechloossen ==

Ech proposéieren, datt mer den héichgestallte Komma bei méi Referenzen hannerteneen ewechloossen. Konkreet schwätzen ech vum &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;{{,}}&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;, deen a Fäll wéi deem heite gesat gëtt:
&lt;blockquote&gt;
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;Wikipedia ass eng Enzyklopedie&lt;ref&gt;Quell 1&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;Quell 2&lt;/ref&gt;.&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;br&gt;→ Wikipedia ass eng Enzyklopedie&lt;ref&gt;Quell 1&lt;/ref&gt;{{,}}&lt;ref&gt;Quell 2&lt;/ref&gt;.
&lt;/blockquote&gt;&lt;div style=&quot;display:none&quot;&gt;&lt;references/&gt;&lt;/div&gt;
Amplaz wéilt ech einfach dat heiten:
&lt;blockquote&gt;
&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;Wikipedia ass eng Enzyklopedie&lt;ref&gt;Quell 1&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Quell 2&lt;/ref&gt;.&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;&lt;br&gt;→ Wikipedia ass eng Enzyklopedie&lt;ref&gt;Quell 1&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;Quell 2&lt;/ref&gt;.
&lt;/blockquote&gt;&lt;div style=&quot;display:none&quot;&gt;&lt;references/&gt;&lt;/div&gt;
'''Grënn fir d'Ewechloossen''':
* De Komma féiert zu Feeler bei allméiglechen Geschier, dat den Artikelufank scannt fir eng Zesummefaassung unzeweisen. Dobäi ginn nämlech Referenzen (an alles tëscht Klammeren etc.) ewechgelooss, mee den&amp;nbsp;{{,}} bleift dann isoléiert am Saz stoen. Dat betrëfft zum Beispill d'Linkvirschau, déi een ugewise kritt, wann ee mat der Maus iwwer ee Link fiert, oder an der Wikipedia-App, wärend een eng Artikelbeschreiwung derbäisetzt. Wee sech en Androck dovunner maache wëll, kann dat liicht ausprobéieren.
* Ech denken datt keen, deen et net scho weess, déi speziell Kommaschabloun vu sech aus setzt. Et muss een et also schonn enzwousch gesinn an ofgekuckt oder gesot kritt hunn, fir dat systematesch ze maachen. Dat féiert vum selwen zu enger oneenheetlecher Praxis, déi da vun deene korrigéiert muss ginn, déi „wëssen“, datt do ee Komma higehéiert.
* Et ass beim Schreiwen en zousätzlechen Opwand, deen a mengen Aen net wierklech eppes bréngt.
Den éischtgenannte Grond ass a mengen Aen dee wichtegsten an d'Ursaach, firwat ech proposéieren déi duerch d'Praxis begrënnt Reegel, datt e Komma kënnt, duerch déi ënner [[Hëllef:Referenzen]] néierzeschreiwend Reegel z'ersetzen, datt kee kënnt.

'''Grënn fir d'Bäibehalen''':
* Villäicht fanne verschidde Leit et mat Komma méi schéin? Fir Grënn fir d'Behale freet ee besser déi Leit, déi d'Praxis agefouert hunn.
Dir gesitt, ech sinn net ganz neutral, mee ech weess wierklech net, firwat mir dee Komma setzen –ech hunn op allefall näischt fonnt ausser [[Schabloun:,/doc]] –; do kann ech also net vill schreiwen.

'''Wéi maachen déi aner Wikien et?'''
* Op der dewiki an der enwiki gëtt kee Komma gesat. Op der frwiki gëtt ee gesat, mee do gëllt [[:fr:Wikipédia:Résumé introductif#Références]], d.&amp;nbsp;h. et soll een am ''Résumé introductif'' evitéiere fir Referenzen ze setzen (mat der Begrënnung, datt an der Aleedung näischt stoe soll, wat net spéider am Artikel developpéiert an do mat Referenze beluecht gëtt). Domat gëtt mäin Haaptgrond géint de Komma – nämlech datt et an der Aleedung zu Feeler am Affichage féiert – evitéiert. Op der lbwiki ass déi Riichtlinn awer net praktikabel, well mir grad am éischte Saz oft souguer déi meeschte Referenzen hunn (Gebuerts- an Doudesdonnéeën …), och well d'Artikele meeschtens net grouss genuch sinn, fir alles nach eng Kéier an engem aparten Abschnitt breet ze trëppelen.
Dat meng Argumentatioun. Sot mer Är Meenung.
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 21:11, 6. Jan. 2026 (UTC)

:Ech hu [[Hëllef:Referenzen]] mol an d'Géigewaart bruecht. Zur Kommaugeleeënheet hunn ech awer nach näischt Siichtbares geschriwwen (just am Beispill hunn ech en net gesat). --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:00, 6. Jan. 2026 (UTC)

::Fir et kuerz ze maachen: 'T ass mir ees wéi ees; eng minimal Preferenz fir dee Komma aus esteetesche Grënn (da kludderen déi eckeg Klameren net sou uneneen), ma wann et aner Grënn dergéint ginn - keen Drama. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 08:41, 7. Jan. 2026 (UTC)
:Perséinlech gesinn ech kee praktesche Wäert bei deem Komma. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:34, 7. Jan. 2026 (UTC)

::Ech hunn de Komma meeschtens net gesat, ganz einfach well et et vergiess hunn… an et gefält mer iwweregens och besser (ganz perséinlech Meenung) wa kee Komma tëscht de Klamere steet ;-) Vu mir aus kann en deemno fort! | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:46, 7. Jan. 2026 (UTC)

::: Loosse mer dee Komma eweg, deen a mengen An kee weideren Notzen huet.--[[Benotzer:Sultan Edijingo|Sultan Edijingo]] ([[Benotzer Diskussioun:Sultan Edijingo|Diskussioun]]) 14:26, 7. Jan. 2026 (UTC)
::::Gesinn et genee esou, de Komma ka fort. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 15:11, 7. Jan. 2026 (UTC)
:::::Majo tipptopp a Merci fir de Feerback! Dann ass d'Lag jo relativ kloer. Op [[Hëllef:Referenzen#Méi Referenzen op enger Plaz]] steet lo explizitt, datt ee kee Komma oder soss Trennzeeche setze soll. Da schécken ech mäi Bot lo op grouss Missioun.
:::::Fir d'Frënn vun den Zuelen: Stand elo gouf d'Variant mat Komma op {{formatnum:1781}} Säiten (Sich mat &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;insource:/\&gt;\{\{,\}\}\&lt;ref/&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;) an d'Variant ouni Komma op {{formatnum:1458}} Säiten (Sich mat &lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;insource:/\&gt;\&lt;ref/&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;) benotzt. Dobäi feelen natierlech Varianten, wou z.&amp;nbsp;B. ee Leerzeichen nach enzwousch steet etc.
:::::--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 17:57, 7. Jan. 2026 (UTC)

==Koordinaten==
Moien alleguer,

Wéi et schéngt fonctionéiert de Geohack net méi wann een a senge Sproochastellunge Lëtzebuergesch huet. Wees do ee méi firwat dat ass, a wéi dat ka behuewe ginn? --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 18:29, 15. Jan. 2026 (UTC)

:Moien. Ech hunn och festgestallt, datt et net méi funktionéiert wann ech ageloggt sinn (ech hunn och lb als Sprooch agestallt).  D'Feelermelduzng déi kënnt ass: „Dës Säit huet aktuell keen Text. Dir kënnt op anere Säiten no dësem Säitentitel sichen, an den entspriechende Logbicher nokucken oder dës Säit uleeën.“ Ouni sech anzeloggen oder mat den Astellungen an enger anerer Sprooch klappt et. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 07:47, 16. Jan. 2026 (UTC)
::@[[Benotzer:GilPe|GilPe]] Wat gesäis du dann, wann s de ausgeloggt bass oder eng aner Sprooch am Interface hues? Bei mir klappt et nämlech och dann net. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:22, 16. Jan. 2026 (UTC)
:::Esoubal ech eng Sprooch astellen déi net-Lëtzebuergesch ass (oder net ageloggt sinn, dann ass d'Sprooch d'office ''en''), klappt et normal, d.&amp;nbsp;h. ech kréien d'GeoHack-Säit. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:54, 16. Jan. 2026 (UTC)
::::Normalerweis gëtt d'Ausgesi vu GeoHack fir eng Sprooch duerch Schablounen op der jeeweileger Wikipedia festgeluecht. Därer hu mer keng a laut [[:mw:GeoHack]] misst deemno den englesche Layout gräifen. Dat ass awer net méi geschitt a wärend ech dat heiten tippen, gesinn ech, datt GeoHack elo guer net méi erreechbar ze si schéngt (''404 Not Found''), och net op de oder en. Et schéngt also e Problem mam Tool selwer ze sinn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:00, 16. Jan. 2026 (UTC)
:::::Ech gesinn zwee Weeër:
:::::# Mir leeën eng Schabloun mam Numm {{tl|GeoTemplate}} un, déi den Inhalt vun deem, wat op [https://geohack.toolforge.org/geohack.php?params=43.85638888888889_N_18.413055555555555_E_globe:earth&amp;language=lb GeoHack] (hei mat Beispillkoordinaten) gewise gëtt, definéiert. Dobäi kënne mer eis un [[:en:Template:GeoTemplate]] oder [[:de:Vorlage:GeoTemplate]] inspiréieren. Dat ass de proppere Wee a sou, wéi et geduecht ass.
:::::# Mir leeden d'GeoHack-Linken, déi iwwer {{tl|wikidata}} generéiert ginn (dat dierften déi meeschten an eisen Infoboxschabloune sinn), explizitt op déi englesch (oder däitsch oder ...) Versioun ëm. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 19:35, 18. Jan. 2026 (UTC)
:::::Souwäit wéi ech gesinn schéngt et elo rëm ze fonctionéieren. D'Iddi datt et e generelle Problem mam ''Tool'' war schéngt deemno richtegt gewwiescht ze sinn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 11:17, 19. Jan. 2026 (UTC)
:::::::Ps: Iertum mengersäits, de Problem besteet weider bei de Wäerter déi vu Wikidata kommen. Do wou se manuell agesat goufen, besteet de Problem net.--[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 11:22, 19. Jan. 2026 (UTC)

== Zürech oder Zürich? ==

Moien,

Ech beschäftege mech momentan mat Schwäizer Artikelen. D'Fro déi ech mer stellen: schreiwe mer Zür'''e'''ch oder Zür'''i'''ch? (momentan ass de gros op der lb.wiki ''Zürich''). Well mer jo awer gemenkerhand och ''Oochen ''an net ''Aachen ''schreiwen, wär ech och fir d'Variant ''Zürech''. Wat mengt d'Communautéit? | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 21:52, 15. Jan. 2026 (UTC)

:Naiv gefrot: Ass „Zürech“ wierklech verbreet oder etabléiert am Lëtzebuergeschen? Ofgesi vun de „Lëtzebuerger Studente vun Zürech“ fannen ech net direkt Beispiller. Virun dengem Message hei hät ech mech net mol gefrot, ob et eng Alternativ zu „Zürich“ gëtt, mee dat seet villäicht méi iwwer mech aus wéi iwwer d'Sprooch. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 07:53, 16. Jan. 2026 (UTC)
:Idem Volvox. Ech hu beim googelen nach just d'Schreifweis ''Zürech'' bei Medie fonnt, déi bekannt sinn, fir net dat bescht Lëtzebuergesch vu sech ze ginn. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 08:13, 16. Jan. 2026 (UTC)

:Fir mech ass &quot;Zürech&quot; de lëtzebuergeschen Numm, deen ech selwer och géif benotzen, an &quot;Zürich&quot; eben den Originalnumm.  --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 08:22, 16. Jan. 2026 (UTC)
::PS. Ech géif mol soen datt wa mer keen honnertprozentege Beleeg hunn, datt dat eent méi heefeg gebraucht gëtt wéi dat anert, da solle mer den Originalnumm als Lemma huelen, mat deem si mer mol op jiddwerfall ëmmer richteg. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 12:14, 16. Jan. 2026 (UTC)

Ech hunn elo nach e bësse gesicht a fannen ''Zürech ''nieft dem Studenteclub och nach vereenzelt beim 100,7 an RTL. An der Logik vu Garnich → Garnech, Gasperich → Gaasperech oder Hollerich → Hollerech kann et awer net ganz falsch sinn; ech sinn awer domat averstanen, datt mer bei ''Zürich ''bleiwen, well et effektiv néierens beluecht ass. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:54, 16. Jan. 2026 (UTC)

:Moien, ech schloen &quot;Zürich&quot; als Lemma fir Stad a Kanton vir, mat &quot;Zürech&quot; tëscht Klameren am Aféierungssaz): 

::'''Zürich''' (geleeëntl. op Lëtzebuergesch ''Zürech'') ass eng Stad/e Kanton ...

:&quot;Zürech&quot; schéngt mer éischter eng net richteg gefestegt Niewevraint ze sinn. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 14:24, 16. Jan. 2026 (UTC)

== 25 Joer ==

Just fir et och hei festzehalen: De 25. Gebuertsdag (15. Januar 2026) vun der Wikipedia gouf a sëllege Medien uechter d'Welt thematiséiert. Zu Lëtzebuerg hunn der hirer dräi prominent doriwwer bericht, andeems s'och spezifesch op déi Lëtzebuergesch Versioun agaange sinn. 3 Membere vu Wikimedia Lëtzebuerg stounge fir Interviewe bereet (Kuckt: [[Wikipedia:Presserevue]]).

-- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 14:31, 16. Jan. 2026 (UTC)

== Historique vun den Administrateuren ==

Salut, ech hunn als Virbereedung fir de Virtrag op der AdminCon nogesicht, wien zu wat fir enger Zäit Admin op der lëtzebuergescher Wikipedia war, an dat hei zesumme gedroen: [[Benotzer:Volvox/Historique vun den Administrateuren]].

Fir z'evitéieren, datt ech aus iergendwelleche Grënn gewëssen Adminen net fonnt hunn: Kënnen d'Wikipedianer vun der éischter Stonn mer soen, ob hei ee feelt? --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:03, 18. Jan. 2026 (UTC)

:Et huet op allefall soss kee wéi d'Briséis an de Cornischong eng Säit geläscht, éint d'Logbuch vun de Benotzerrechter gegraff huet. Also ginn ech dovunner aus, datt et se all sinn.
:Den Historique steet lo op [[Wikipedia:Administrateuren#Historique vun den Adminen]].
:D'Interface-Adminen a Bürokraten hunn och hiren Historique kritt: [[Wikipedia:Interface-Administrateuren#Historique vun den Interface-Adminen]] a [[Wikipedia:Bürokraten#Historique vun de Bürokraten]] --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 23:34, 23. Jan. 2026 (UTC)

== „Easter Eggs“ fir 25 Joer Wikipedia ==
Ech sinn dorop gestouss, datt et fir 25 Joer Wikipedia eng [[:meta:Wikipedia 25/Easter egg experiments|Easter-Egg-Campagne]] gëtt, déi de 16. Februar bis de 16. Mäerz 2026 lafe soll. Dat ass eng kleng Spillerei, wou op vereenzelten Artikele jee no Theema e passende Beebee-Globus gewise gëtt, deen eppes mécht, wann een en uklickt.

Wa mir dëse sougenannte „Gebuertsdagsmodus“ op der lbwiki wëllen hunn, brauche mer de Konsens vun der Communautéit a kënnen dann ufroen, datt mer de Gebuertsdagsmodus hei zur Verfügung gestallt kréien. Doropshi kënne mir (resp. Adminen) selwer iwwer d'Spezialsäite vun der Community Configuration festleeën, op wat fir Säiten iwwerhaapt ee Beebee-Globus gewise soll ginn a wat fir een dat da soll sinn. Ausserdeem kënne mir selwer d'Astellung maachen a spéider änneren, ob de Gebuertsdagsmodus ''opt-out'' ass (also datt all Lieser déi verstreete Beebee-Globusse gesäit, et sief dann en deaktivéiert de Modus) oder ''opt-in'' (et gesäit kee Lieser d'Beebee-Globussen, et sief dann e géif de Modus explizitt aktivéieren).

Ech fannen dat eng witzeg Spillerei, déi keng Méi mécht (ech hunn déi néideg Interface-Messagë schonn all iwwersat a „Wëllkomm op der Wikipedia“ op Lëtzebuergesch als Audio-Fichier opgeholl – de Beebee-Globus schwätzt och heiansdo), a géif dat flott fannen, wa mer dat hei ee Mount laang hätten. Mir kënne jo mol mat der ''Opt-In''-Versioun starte fir ze kucken, ob et éischter flott oder nerveg ass, an da jee nodeems d'Palett erweideren oder de Beebee-Globus ganz ofschalten.

Wat sot Dir dozou:&lt;br/&gt;
'''Sidd dir dofir, datt ech ufroen, datt mir d'Erweiderung ''WP25 Easter Eggs'' op der lëtzebuergescher Wikipedia installéiert kréien?'''&lt;br/&gt;
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:27, 9. Feb. 2026 (UTC)

:{{Pro}} Ech sinn natierlech dofir, dofir hunn ech jo gefrot. ;-) --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 16:30, 9. Feb. 2026 (UTC)
:{{Pro}} Weess net richteg wéi et funktionéiert, mä komm, mir probéieren dat emol aus | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 17:07, 9. Feb. 2026 (UTC)
:{{pro}} Net grad Ménges, mee firwat net. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 17:26, 9. Feb. 2026 (UTC)
: {{pro}} wéi den Zinneke hei driwwer. --[[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 21:43, 9. Feb. 2026 (UTC)
:{{Pro}} mol probéieren --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 23:07, 9. Feb. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 09:52, 10. Feb. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 11:54, 10. Feb. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Well et net méi laang bis de 16. Februar ass, hunn ech elo schonn op [[:meta:Talk:Wikipedia 25/Easter egg experiments#Enable on Luxembourgish Wikipedia]] op dës Ofstëmmung verlinkt a gefrot fir de Gebuertsdagsmodus ''opt-in'' z'aktivéieren. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:42, 10. Feb. 2026 (UTC)

=== Update ===
Den Gebuertsdagsmodus gouf op den Zäitraum vum 23. Februar bis de 6. Abrëll no hanne geréckelt, fir nach kënnen deen een oder anere Problem ze behiewen. D'Funktioun kann awer schonn ab dem 16. Februar hei getest ginn, allerdéngs net standardméisseg fir all Benotzer aktiv (wat mer jo souwisou fir d'éischt emol net wëllen). Et gëtt och elo eng Lëscht, op wat fir Säite wat fir ee Beebee-Globus optaucht: [[:meta:Wikipedia 25/Easter egg experiments/article configuration]].

Ënner [[Spezial:CommunityConfiguration/WP25EasterEggs]] kann all Admin de Gebuertsdagsmodus konfiguréieren.

Hei kann een alles noliesen: [[:meta:Wikipedia 25/Easter egg experiments#Go-live date and configuration update – 12 Feb]]. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:46, 15. Feb. 2026 (UTC)

:Lo, wou en aktiv ass: De Gebuertsdagsmodus kann all Benotzer, dee wëll, selwer aktivéieren, andeems een en an den Astellunge vum Ausgesinn – dat ass dee „Brëll“ uewe riets nieft dem Benotzernumm, wou een och d'Schrëftgréisst, d'Breet an d'Faarfscheema astelle kann – aktivéiert. Da kënnt riets iwwer d'Geschierkëscht eng thematesch passend Globusanimatioun, wann een op bestëmmten Artikele geréit. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:05, 16. Feb. 2026 (UTC)

== Wikiiessen 2026 a Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg ==

Gudde Mëtteg alleguer,

wéi all Joer invitéiere mir op eist traditionellt Wikiiessen, wat dëst Joer samschdes, de 7. Mäerz, vun 11:45 Auer un zu Leideleng am Restaurant „De Spackelter“ ass. Hei kënne sech all Wikipedianer treffe fir gemittlech zesummen e Maufel z'iessen a sech iwwer Erfarungen, Problemer oder Projeten op der Wikipedia auszetauschen. Et ass och eng gutt Geleeënheet fir aner Wikipedianer perséinlech kennenzeléieren.

Nom Iessen ass ab 14:00 Auer d'Generalversammlung vu [[Wikimedia Lëtzebuerg]] zu Leideleng am Kulturzenter „An der Eech“, op déi och jiddereen – ob Member vu Wikimedia Lëtzebuerg oder net – häerzlechst invitéiert ass.

'''Umeldung''': Fir d'Wikiiessen kann ee sech iwwer d'Säit [[Wikipedia:Wikiiessen 2026]] umellen a fir d'Generalversammlung iwwer d'Säit [[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026]]. Alternativ kann ee sech och mat engem Kommentar hei drënner umellen; ech setzen déi Leit da bei déi offiziell Umeldungen iwwer déi zwou Evenementssäiten derbäi. Mellt iech wgl. bis '''spéitstens den 02.03.''' u fir d'Reservatiounen!
--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 12:26, 15. Feb. 2026 (UTC)

Schéine gudde Moien.
Heimat mellen ech mech fir d’Wikiiesesen an d’Assemblée Générale 2026 un. Ech kommen och dëst Joer mam Zuch op de Leidelenger Gare.
Villmoos Merci
Marco Braun

== Weider Deletion requests op Commons ==

Salut,
De User A1Cafel wütet weider zu Lëtzebuerg op Commons.&lt;/br&gt;
Hien huet elo en Deletion request gesat fir d'Biller op [[:Commons:Commons:Deletion requests/Files in Category:Centre Hamilius|Commons:Deletion requests/Files in Category:Centre Hamilius]].&lt;br&gt;
Op der Säit hunn ech e [[commons:Keep|Keep!]] gesat mam Zousaz:&lt;br&gt;
:Do not delete these files. The building was demolished in 2015; it no longer exists. See here: [https://lb.wikipedia.org/wiki/Centre_%C3%89mile-Hamilius]&lt;br&gt;
Ob dat hëlleft weess ech awer net. BG, --Cayambe (talk) 22:17, 23 March 2026 (UTC)      This page was last edited on 23 March 2 [[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 18:26, 24. Mäe. 2026 (UTC)

== Nationale Präis fir d'Verdéngschter ëm d'Lëtzebuerger Sprooch fir Wikimedia Lëtzebuerg ==

Stellvertriedend fir '''all''' Mataarbechter op dëser Wikipedia-Versioun a Lëtzebuerger Sprooch gëtt Wikimedia Lëtzebuerg asbl dëst Joer mam [[Nationale Präis fir d'Verdéngschter ëm d'Lëtzebuerger Sprooch]] ausgezeechent.

Déi offiziell Zeremonie ass de 5. Mee 2026 um 19 Auer an der Nationalbibliothéik. 

Jiddereen ass häerzlech invitéiert; Méi Informatioune fënnt een, a umelle kann ee serch, [https://bnl.public.lu/fr/a-la-une/agenda/2026/letzebuerger-sprooch.html HEI] (Communiqué op bnl.public.lu, 27.03.2026).

-- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:20, 27. Mäe. 2026 (UTC)

== Grofschaft oder County? ==

Gudde Mëtteg,

Beim Iwwerschaffe vum [[Kenia]] sinn ech op déi administrativ Andeelung vum Land a „Counties“ gefall. Ech stelle mer elo d'Fro op mer bei der anglophoner Form vu ''County ''bleiwe sollen oder awer „Grofschaft“ huele sollen (dat ass dem LOD no d'Iwwersetzung vu County). Déi Däitsch huele „County“ an d'Fransousen „Comté“.

An déi déi aner Fro: ass et fir de Lemma éischter „County / Grofschaft Kakamega“ oder „Kakamega County / Grofschaft“ (also den Numm vir oder hannen)? Well mer normalerweis och Provënz xy hunn, géif ech mengen, datt „County / Grofschaft Kakamega“ besser wär. 

Wat mengt Dir? | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 14:47, 2. Abr. 2026 (UTC)

::Ausser de Countien an England, wat gewuessen traditionell Grofschafte waren, géif ech fir all déi aner County virzéien. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:59, 2. Abr. 2026 (UTC)
:Moien, ech halen et mam Les Meloures: well 'Grofschaft' eng eendeiteg historesch Bedeitung huet, géif ech do (an englesch beaflosste Länner), wou et am iwwerdroene Sënn fir eng administrativ Andeelung gebraucht gëtt (am Sënn vun Arrondissement, Kanton o ä.) d Wuert am Original als Terminus techniczs benotzen (also County ). [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 15:10, 2. Abr. 2026 (UTC)

Okee, da leie mer op enger Linn. Merci | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:42, 3. Abr. 2026 (UTC)

== Inhaltsiwwersetzung limitéieren op (automatesch) confirméiert Benotzer ==

Ech proposéieren, de Gebrauch vum Tool „[[Special:ContentTranslation|Inhaltsiwwersetzung]]“ ([[:mw:Content translation]]) op automatesch confirméiert a confirméiert Benotzer anzeschränken.

=== Wat heescht dat? ===
D'„Inhaltsiwwersetzung“ ass en Interface fir Wikipedia-Artikelen tëscht verschiddene Sproochversiounen z'iwwersetzen. Et ginn och Maschinneniwwersetzungen ugebueden.

E Benotzer gehéiert op der lbwiki zur Benotzergrupp vun den automatesch confirméierte Benotzer (&lt;code&gt;autoconfirmed&lt;/code&gt;), wann e säit mindestens 4 Deeg ugemellt ass&lt;ref&gt;Op https://noc.wikimedia.org/conf/InitialiseSettings.php.txt liest een ënner &lt;code&gt;wgAutoConfirmAge&lt;/code&gt; &lt;code&gt;'default' =&gt; 4 * 3600 * 24&lt;/code&gt; a keng Iwwerschreiwung fir lbwiki, souwéi ënner &lt;code&gt;wgAutoConfirmCount&lt;/code&gt; &lt;code&gt;'default' =&gt; 0&lt;/code&gt; a keng Iwwerschreiwung fir lbwiki.&lt;/ref&gt;. Et kéint een och envisagéieren, eng Mindestännerungszuel vun 10 oder 5 ze fuerderen, wéi dat op enger Rei anere Wikien de Fall ass.

E Bürokrat kann ee Benotzer, deen d'Bedingunge vum automatesch confirméierte Benotzer nach net erfëllt, och manuell an de Benotzergrupp vun de confirméierte Benotzer (&lt;code&gt;confirmed&lt;/code&gt;) setzen, deen déi selwecht Rechter mat sech bréngt.

Cf. [[Special:UserGroupRights]].

&lt;references/&gt;

=== Firwat? ===
Duerch d'Maschinneniwwersetzung vun der „Inhaltsiwwersetzung“ ass d'Hemmschwell zimmlech niddereg fir schlecht Iwwersetzungen op der lbwiki ze maachen, och fir Benotzer, déi hei nach ni eppes geännert hunn an eventuell mat der Sprooch net vill um Hutt hunn. Doduerch, datt dat Geschier u gewësse Bedingungen gebonne géif ginn, déi awer relativ schwaach sinn, géif d'Warscheinlechkeet méi kleng ginn, datt Leit ouni Effort schlecht Iwwersetzungen uleeën, ouni datt et eng Aschränkung fir seriö Benotzer wier, déi scho säit méi wéi 4 Deeg derbäi sinn. Déi aner Méiglechkeet wier, alles un Iwwersetzungen eranzeloossen an ze hoffen, datt ee sech fënnt fir d'Artikelen an d'Rei ze setzen, éint se geläscht ginn.

Déi rezent Artikelen, déi iwwer d'„Inhaltsiwwersetzung“ ugeluecht goufen, kann een hei nokucken:
:https://lb.wikipedia.org/wiki/Spezial:Rezent_%C3%84nnerungen?tagfilter=contenttranslation&amp;limit=1000&amp;days=30&amp;urlversion=2

=== Wéi? ===
Am Aklang mat [[:meta:Requesting wiki configuration changes]] géif ech op {{Phabricator}} en Ticket opmaachen a mat Verweis op dës Ofstëmmung – falls se favorabel ass – déi néideg Ännerungen ufroen.

--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:23, 10. Abr. 2026 (UTC)

:{{Pro}}, well et mäi Virschlag ass. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:24, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} mat der Propos fir d'Zuel vun de Mindestännerunge wa méiglech op d'mannst op 20 ze setzen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 13:35, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 15:35, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} | Komm mer probéieren emol mat 10 Ännerungen. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:54, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{pro}} -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 18:43, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Hei den Ticket {{Phabricator|T423100}}, deen ech opgemaach hunn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:13, 13. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Den Ticket ass elo zou, d'Ännerung ass ëmgesat. Ab elo kënne just Adminen, automatesch confirméiert a confirméiert Benotzer den Inhaltsiwwersetzungstool benotzen. Lo misst et e bësse méi roueg gi mat neie Maschinneniwwersetzungen, déi net iwwerlies goufen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 15:20, 29. Abr. 2026 (UTC)

== Mindestens 10 Ännerunge fir automatesch confirméierte Benotzer ze ginn ==

Wéi ënner [[#Inhaltsiwwersetzung limitéieren op (automatesch) confirméiert Benotzer]] ernimmt, gëtt een op der lbwiki an d'Benotzergrupp vun den automatesch confirméierte Benotzer (&lt;code&gt;autoconfirmed&lt;/code&gt;) gesat (cf. [[Special:UserGroupRights]] fir déi entspriechend Rechter ze gesinn), wann de Benotzerkont 4 Deeg al ass, ouni datt een eng Mindestzuel vun Ännerunge gemaach muss hunn. Et schéngt mer awer absurd, engem Benotzer gewëss Rechter ze ginn, just well e véier Deeg gewaart huet; dat seet näischt doriwwer aus, ob e konstruktiv gesënnt ass oder net, respektiv ob en eens gëtt oder net. Dofir proposéieren ech op {{Phabricator}} unzefroen, datt ee Benotzer och mindestens 10 Ännerunge gemaach muss hunn, fir automatesch confirméiert ze ginn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:44, 10. Abr. 2026 (UTC)

:{{Pro}} --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:45, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Ech gesinn, datt de @[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] hei driwwer vun enger Mindestzuel vun Ännerunge vun 20 geschriwwen huet. Dat ass natierlech eng Fro vum Ofweien. A mengen Aen sollten et sou vill Ännerunge sinn, datt ee gesäit, ob de Benotzer konstruktiv ass an eenegermoossen eens gëtt, awer net méi wéi néideg, fir kee motivéierten Neien onnéideg ze blockéieren. Ech hat lo einfach mol 10 virgeschloen ... --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:48, 10. Abr. 2026 (UTC)

:Kann och vläicht duergoen, an da gesäit ee jo a sengen Editen wat mat em lass ass. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:05, 10. Abr. 2026 (UTC)

:{{Pro}}  --[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 16:55, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{pro}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 18:46, 10. Abr. 2026 (UTC)

:{{Pro}}  --[[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 18:58, 10. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} Hei den Ticket op Phabricator, deen ech opgemaach hunn {{Phabricator|T423102}}. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 09:22, 13. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 09:28, 13. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 09:41, 13. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 12:17, 14. Abr. 2026 (UTC)
:{{Pro}} --[[Benotzer:MMFE|MMFE]] ([[Benotzer Diskussioun:MMFE|Diskussioun]]) 15:56, 14. Abr. 2026 (UTC)
:{{Kommentar}} D'Ännerung misst elo ëmgesat sinn. Den Ticket gouf zwar nach net zougemaach, mee hei ass d'Ännerung schonn ze gesinn: https://noc.wikimedia.org/conf/InitialiseSettings.php.txt. Merci un all, déi ofgestëmmt hunn! --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:36, 16. Abr. 2026 (UTC)

== WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount ==

Salut alleguer, wéi op der [[Wikipedia:Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026|Generalversammlung Wikimedia Lëtzebuerg 2026]] proposéiert an diskutéiert hunn ech mech amuséiert d'Säit [[Wikipedia:WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount]] unzeleeën, fir de WikiProjet „Eng Richtlinn pro Mount“ ze koordinéieren. De But vun deem Projet ass et, all Mount zu engem bestëmmte Beräich Richtlinnen zesummen auszeschaffen, déi duerno gestëmmt ginn an am positive Fall verbindlech sinn. Dat sou laang, wéi de Bedarf besteet.

Sidd der mat der allgemenger Virgoensweis, wéi ech se op der verlinkter Säit skizzéiert hunn averstanen? De konkreete Programm mengen ech domat net, dee kann ee jo op der Säit selwer diskutéieren an upassen; hei geet et mer ëm dat Prinzipiellt. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:50, 10. Abr. 2026 (UTC)

:D'aacord mam Prinzip, a Merci fir d'Initiativ! Warscheinlech wäert sech e gewësse Pragmatismus an d'Offolleg vun de Méint aschläichen, jee no Joreszäit an Disponibilitéit vun den interesséierte Mataarbechter. Loosse mer d'Saach emol rullen. --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 18:06, 10. Abr. 2026 (UTC)

: {{Pro}}; och d'accord. |--[[Benotzer:GilPe|GilPe]]

: Ech fannen dat eng gutt Initiativ, mee sinn net averstanen mat: &quot;''Wa mindestens 3 Benotzer ofstëmmen a mindestens 2/3 dofir sinn, ass d'Richtlinn ugeholl''&quot;. Dat schéngt mir vill ze wéineg, fir eng Richtlinn verbindlech ze maachen. Op der Homepage steet, et géif 130 aktiv Benotzer ginn. Ech géif 10 Benotzer, déi ofstëmmen, viséieren (oder zumindest 7-8). Vläicht wier et och gutt, explizitt ze ernimmen, wat &quot;ofstëmme&quot; bedeit: {{Pro}};  {{Contra}}; an {{Neutral}}.&lt;br&gt;De proposéierte Programm ass gutt.&lt;br&gt;--[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 12:27, 14. Abr. 2026 (UTC)
::@[[Benotzer:Bdx|Bdx]]: Merci fir de Feedback! Ech hunn eng Erklärung derbäi gesat, wéi ofgestëmmt soll ginn. Bei {{tl|Neutral}} war ech mer net 100%eg sécher, ob dat och als Ofstëmmung ziele soll, mee ech hunn et mol matgeholl. De {{tl|Kommentar}} soll allerdéngs net matzielen.
::Zur Mindestzuel u Votten: 3 Votte schéngt wéineg, wann ee se mat ronn 130 aktive Benotzer vergläicht. Mee net nëmme beinhalten déi „aktiv Benotzer“ och temporär Konten (déi virdrun als IP-Adress guer net matgezielt goufen; deemools lounge mer éischter ëm 90), mee et muss ee kucken, wéi vill Benotzer iwwerhaapt eligibel wiere fir ofzestëmmen. An der aktueller Propos stinn als Krittäre fir kënnen ofzestëmmen:
::&lt;blockquote&gt;
::# Zanter 2 Méint op der lëtzebuergescher Wikipedia ugemellt.
::# Insgesamt mindestens 50 Ännerungen.
::# Um Enn vun der Ofstëmmung mindestens 30 Ännerungen an de leschten 30 Deeg.
::&lt;/blockquote&gt;
::Wann ech mer Stand elo déi [[Special:ActiveUsers|aktiv Benotzer]] ukucken, dann erfëllen der just 8 déi dräi Krittären (Bdx, GilPe, Johnny Chicago, Les Meloures, Mobby 12, Puscas, Volvox an Zinneke). Deemno hu mer net vill Loft no uewen, fir méi eng staark Bedeelegung un der Ofstëmmung ze fuerderen. Mindestens 10 Ofstëmmunge sinn also net dran, ausser et géif een d'Krittären opweechen; och 7-8 schéngt mer e bësse vill, well dann och jidderee matmaache muss. Gefillt géif ech héchstens op 4 oder allerhéchstens 5 goen.
::Wat mengs du (oder déi aner) dozou? --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 13:46, 14. Abr. 2026 (UTC)
:::Bei {{Neutral}} war ech mer net 100%eg sécher, ob dat och als Ofstëmmung ziele soll. 
:::Dat froen ech mech och, an zwar an deem Sënnn datt jo net gesot als wat et ziele soll, ausser eng Rei ze fëllen an där ee wëll soen dat e keng Meenung huet. Nëtzt menger Meenung no bei enger Ofstëmmung kee Paff. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 14:06, 14. Abr. 2026 (UTC)
::::Et géif een Ënnerscheed maachen, ob een d'Mindestzuel vun Ofstëmmungen erreecht huet (ob der dat lo 3 oder méi sinn). Bei zwou Pro-Stëmmen an enger neutraler, wier d'Richtlinn ugeholl, wann déi neutral als Ofstëmmung zielt, well mer dann zwou Stëmmen dofir hunn an insgesamt 3 Stëmmen.
::::P.S.: Ech hunn d'Krittäre liicht méi schaarf resp. kloer formuléiert:
::::&lt;blockquote&gt;
::::# Mindestens 2 Méint zanter der éischter Ännerung op der lëtzebuergescher Wikipedia.
::::# Insgesamt mindestens 50 Ännerungen op der lëtzebuergescher Wikipedia.
::::# Um Enn vun der Ofstëmmung mindestens 30 Ännerungen an de leschten 30 Deeg op der lëtzebuergescher Wikipedia.&lt;/blockquote&gt;
::::Mee et kann ee se natierlech och inhaltlech upassen en vue vun der Diskussioun uewen, falls néideg. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:13, 14. Abr. 2026 (UTC)
:::::Ech realiséiere grad, datt dat heesche géif, datt eng Neutral-Stëmm sech de facto wéi eng Kontra-Stëmm auswierke géif, wat definitiv net de Sënn vun der Saach ass. Et kéint ee soen, datt eng Neutral-Stëmm zwar fir d'Mindestzuel u Stëmme matzielt awer fir d'Unhuele vun der Richtlinn just 2/3 vun de Pro- a Kontra-Stëmmen néideg sinn, mee dat gëtt dann onnéideg komplizéiert. Ech huelen d'Neutral-Optioun mol rëm eraus. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:22, 14. Abr. 2026 (UTC)

::::::Um Enn vun der Ofstëmmung mindestens 30 Ännerungen an de leschten 30 Deeg.
::::::Ech fannen dat net ganz gutt. Do géife mer z.B. Benotzer aussschléissen déi iwwwer Dausende vun Artikelen oder Ännerunge gemaach hunn an duerch Zoufall ee Mount net aktiv waren. Ech fannen dat wier eng Diskrimination par Rapport zu deene Benotzer. 
::::::Wat den neutral ugeet do mengen ech datt déi Ausso näischt bréngt, dat ass wéi bei engem ongëltege Walziedel, do war zwar e wielen, awer dat wat e gewielt huet, gëllt net. Neutral oder Abstinenz ginn néirens als Stëmm gezielt.--[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 14:28, 14. Abr. 2026 (UTC)
:::::::@[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] Wat géifs de da virschloen? D'Zuel vun den Ännerungen an de leschten 30 Deeg erofsetzen? Oder den Zäitraum eropsetzen, fir datt Schwankungen an der Aktivitéit méi ausgeglach ginn? Oder de Krittär fir eng rezent Mindestaktivitéit ganz ewechloossen a just eng Gesamtännerungszuel fuerderen? --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 18:09, 14. Abr. 2026 (UTC)
::::::::@[[Benotzer:Volvox|Volvox]]: Ech géif proposéieren fir am Allgemengen, Benotzer déi scho méi wéi ee Joer aktiv sinn an am Laf vum Joer aktiv waren vun deene Konditiounen auszeschléissen. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 06:48, 15. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::Merci fir déi weider Erklärungen. Krittären 1 an 2 si fir mech an der Rei. Dat, wat de Les Meloures an der Linn hei driwwer proposéiert, ass och gutt. Och OK fir den &quot;Neutral&quot; net als Stëmm ze zielen. Menger Meenung no sollen awer weider mindestens 5 Benotzer dofir stëmme mussen, fir datt eng Richtlinn a Kraaft trëtt. Well et bleift eng Richtlinn, an net just en Recommandatioun.&lt;br&gt;Alternativ kéint een och bei 3 &quot;Jo&quot;-Stëmme bleiwen, an da gëtt d'Richtlinn &quot;ad experimentum&quot; fir ee Joer ugeholl. No engem Joer gëtt nach eng Kéier iwwer e méi laangen Zäitraum doriwwer ofgestëmmt, ob se dauerhaft ugeholl soll ginn. Mee dat mécht dat ganzt eventuell ze komplex. --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 13:41, 15. Abr. 2026 (UTC)
::::::::::Mat just de Krittären 1. an 2. kommen ech aktuell op 26 walberechtegt Net-Bot-Benotzer (dorënner der och, déi hei just ''maintenance tasks'' maachen an deemno souwisou net ofstëmme wäerten). Ech géif awer trotz allem net just fuerderen, datt de Benotzer am leschte Joer aktiv war, mee och eng Mindestzuel vun Ännerungen am leschte Joer gemaach huet. Dofir hunn ech mech amüséiert d'Ännerungszuel am leschte Joer fir déi aktiv Net-Bot-Benotzer zesummenzedroen (ech hoffen, datt ech mech néierens graff verdoen hunn):
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;margin-left: auto; margin-right: 5px;&quot;
|55polo55
| align=&quot;right&quot; |7
|-
|Bdx
| align=&quot;right&quot; |1155
|-
|Benemlu
| align=&quot;right&quot; |28
|-
|Cayambe
| align=&quot;right&quot; |72
|-
|Christian Ries
| align=&quot;right&quot; |225
|-
|Corto lu
| align=&quot;right&quot; |234
|-
|Dewilda
| align=&quot;right&quot; |17
|-
|GilPe
| align=&quot;right&quot; |8724
|-
|GuthJan
| align=&quot;right&quot; |11
|-
|Ioni
| align=&quot;right&quot; |30
|-
|Jamcelsus
| align=&quot;right&quot; |80
|-
|Johnny Chicago
| align=&quot;right&quot; |2824
|-
|Jwh
| align=&quot;right&quot; |25
|-
|Kontributor 2K
| align=&quot;right&quot; |23
|-
|Kwamikagami
| align=&quot;right&quot; |46
|-
|Les Meloures
| align=&quot;right&quot; |5713
|-
|MMFE
| align=&quot;right&quot; |460
|-
|Makenzis
| align=&quot;right&quot; |126
|-
|Mobby 12
| align=&quot;right&quot; |6122
|-
|Niegodzisie
| align=&quot;right&quot; |7
|-
|Puscas
| align=&quot;right&quot; |785
|-
|Soued031
| align=&quot;right&quot; |1305
|-
|Sultan Edijingo
| align=&quot;right&quot; |487
|-
|Volvox
| align=&quot;right&quot; |5518
|-
|Zinneke
| align=&quot;right&quot; |7630
|-
|Ziv
| align=&quot;right&quot; |223
|}
::::::::::::Dës Lëscht schéngt déi op [[Spezial:Aktiv_Benotzer]] baséiert schéngt mir feelerhaft ze sinn wann ech meng eege Kontributiounen [https://lb.wikipedia.org/w/index.php?title=Spezial:Kontributiounen/Robby&amp;target=Robby&amp;offset=&amp;limit=500 Meng 500 lescht Kontributiounen] (500 Kontributiounen zanter Dezember 2025) kucken.[[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 23:27, 17. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::Merci fir den Hiweis! Tatsächlech schéngt d'Lëscht vun den aktive Benotzer falsch gewiescht ze sinn. Dat ass beonrouegend an ech wéisst net, wourunner dat geleeë kann hunn. Mëttlerweil ass de Robby awer rëm richtegerweis op der Lëscht a feelt just nach a menger Tabell uewen. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 10:05, 21. Abr. 2026 (UTC)
::::::::::Ech géif proposéieren, mindestens 50 Ännerungen am leschte Joer ze hunn, da géifen aktuell nach ëmmer 17 walberechtegt Benotzer iwweregbleiwen an et kéint een 2. an 3. zesummenzefaassen zu:
::::::::::&lt;blockquote&gt;Mindestens 50 Ännerungen am Joer virum Enn vun der Ofstëmmung op der lëtzebuergescher Wikipedia.&lt;/blockquote&gt;
::::::::::Ënnert der Hypothees, datt déi Gréissenuerdnung vu 17 sou ongeféiert gläich bleift gëtt, kéint ee sech och trauen op eng Mindestzuel vu 7 Stëmmen ze goen.
::::::::::D'Unhuelen ''ad experimentum'' schéngt mer schwiereg, well een, dee sech souwisou un d'Richtlinnspropos hale wëll, dat och ouni Unhuelen ad exp. maache kann, resp. een, dee sech souwisou net drun hale wëll, dat och net bei Unhuelen ad. exp. maache muss. Et hätt deemno kee richtegen Effekt, falls ech dat richteg verstinn.
::::::::::Schéngt „Mindestens 50 Ännerungen am Joer virum Enn vun der Ofstëmmung op der lëtzebuergescher Wikipedia“ plus „mindestens 7 Stëmmen“ akzeptabel?
::::::::::--[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:21, 16. Abr. 2026 (UTC)

:::::::::::Mëtteg,
:::::::::::Wann ech dat elo richteg resuméieren, da wäre mer also elo bei:
:::::::::::&lt;blockquote&gt;
:::::::::::# {{Duerchgestrach|Mindestens}} Op d'mannst 2 Méint zanter der éischter Ännerung op der lëtzebuergescher Wikipedia;
:::::::::::# {{Duerchgestrach|Mindestens}} op d'mannst 50 Ännerungen am Joer virum Enn vun der Ofstëmmung op der lëtzebuergescher Wikipedia;
:::::::::::# {{Duerchgestrach|Mindestens}} op d'mannst 7 Stëmmen;
:::::::::::# et sinn ⅔ {{Pro}}-Stëmmen néideg fir datt d'Richtlinn ugeholl ass.
:::::::::::&lt;/blockquote&gt;
:::::::::::{{Pro}} Fir mech schéngt dat okee. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:44, 17. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{pro}} - schéngt mer räsonabel. [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 21:38, 17. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{pro}} - ok fir mech (mat der Ausnam dat et fir mech esou ausgesäit wéi wann d'lëscht vun den aktive Benotzer aktuell net ëmmer korrekt ass)  [[Benotzer:Robby|Robby]] ([[Benotzer Diskussioun:Robby|Diskussioun]]) 23:27, 17. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{pro}} Super! --[[Benotzer:Bdx|Bdx]] ([[Benotzer Diskussioun:Bdx|Diskussioun]]) 11:15, 18. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{pro}} OK -- [[Benotzer:Johnny Chicago|Johnny Chicago]] 18. Abr. 2026
:::::::::::{{pro}} --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 10:55, 21. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{Pro}} Ech hunn [[Wikipedia:WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount]] à jour gesat. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 11:20, 21. Abr. 2026 (UTC)
:::::::::::{{Pro}} --[[Benotzer:Cayambe|Cayambe]] ([[Benotzer Diskussioun:Cayambe|Diskussioun]]) 17:56, 29. Abr. 2026 (UTC)
::::::::::::Tipptopp, da consideréieren ech de Prinzip als ugeholl a mir kënnen ufänke mat [[Wikipedia:Wikiprojet Eng Richtlinn pro Mount/Direktläschkrittären]]. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 22:02, 30. Abr. 2026 (UTC)
==Nimm vu Schoulen==
Kuckt Iech wgl. [[Benotzer Diskussioun:Puscas#Lycée Michel Lucius|dës Diskussioun]] un, a sot wgl. och är Meenung. --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 12:09, 30. Abr. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>3hk7xlwfhpl9h7x7vsbxmt5sn04ymsw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Spaweck</title>
    <ns>0</ns>
    <id>64401</id>
    <revision>
      <id>2676508</id>
      <parentid>2676386</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:23:08Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>+</comment>
      <origin>2676508</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="478" sha1="052h9837ghg5rzykrsdcigx2xj8vzio" xml:space="preserve">{{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Spaweck u sech|demm Jemp Schuster säi Roman mat engem äänlechen Titel|Spawecken (Roman)}} 
{{skizz}}
[[Fichier:Spider web with dew drops03.jpg|thumb|390px|E Spaweck mat [[Da]]-Drëpsen.]]
E '''Spaweck''' ass eng Zort [[Netz]] aus [[Spanneseid]], dat vu ville [[Spann]]enaarte gebaut gëtt, fir domat meeschtens [[Insekten]] ze fänken, déi se da friessen.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Arachnologie]]</text>
      <sha1>052h9837ghg5rzykrsdcigx2xj8vzio</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676509</id>
      <parentid>2676508</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:24:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2676509</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="492" sha1="2okxgmnrkooj0ylvmj7zbe2ewcw6nil" xml:space="preserve">{{Aner Bedeitungen op Mooss|dem Spaweck u sech|demm Jemp Schuster säi Roman mat engem änlechen Titel|Spawecken (Roman)}} 
{{skizz}}
[[Fichier:Spider web with dew drops03.jpg|thumb|390px|E Spaweck mat [[Da]]-Drëpsen.]]
E '''Spaweck''' ass eng Zort [[Netz]] aus [[Spanneseid]], dat vu ville [[Spannendéieren|Spannenaarte]] gebaut gëtt, fir domat meeschtens [[Insekten]] ze fänken, déi se da friessen.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Arachnologie]]</text>
      <sha1>2okxgmnrkooj0ylvmj7zbe2ewcw6nil</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Pina Bausch</title>
    <ns>0</ns>
    <id>67062</id>
    <revision>
      <id>2676604</id>
      <parentid>2586058</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:56:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Filmer */</comment>
      <origin>2676604</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1036" sha1="c90inibkx6wi29yazb1m2vqrawmykzu" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
'''Pina Bausch''', gebuer als '''Philippine Bausch''' de [[27. Juli]] [[1940]] zu [[Solingen]] am [[Däitschland|däitsche]] Bundesland [[Nordrhein-Westfalen]], a gestuerwen den [[30. Juni]] [[2009]] zu [[Wuppertal]], war eng [[Däitschland|däitsch]] Dänzerin a Choreographin.
== Filmer ==
* 1980: ''Die Generalprobe '' vum [[Werner Schroeter]]
* 2011: ''[[Pina]]'' vum [[Wim Wenders]] an [[3D]]
==Gielercher==
*[[File:GER Bundesverdienstkreuz 5 GrVK Stern.svg|60px]] [[Bundesverdienstkreuz|Grosses Vedienstkreuz mit Stern]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [http://www.pinabausch.de/ Websäit vum ''Tanztheater Wuppertal''] {{de}}
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Bausch Pina}}
[[Kategorie:Gebuer 1940]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2009]]
[[Kategorie:Däitsch Dänzerinnen]]
[[Kategorie:Däitsch Choreographen]]
[[Kategorie:Grosses Bundesverdienstkreuz mit Stern]]
[[Kategorie:Goethepräis vun der Stad Frankfurt am Main]]
[[Kategorie:Persounen, déi den Uerde Pour le Mérite an der Friddensklass kruten]]</text>
      <sha1>c90inibkx6wi29yazb1m2vqrawmykzu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Darts</title>
    <ns>0</ns>
    <id>69107</id>
    <revision>
      <id>2676503</id>
      <parentid>2307948</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:13:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>+</comment>
      <origin>2676503</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1958" sha1="6xvnpcg2hegiabl9tznvguzc5ie6pg4" xml:space="preserve">{{Infobox Sportaart}}
[[Fichier:Darts in a dartboard.jpg|thumb|220px|Eng Dartsscheif mat -feiler.]]
'''Darts''' ass e Geschécklechkeetsspill, bei deem et drëms geet, 3 [[Fäil]]er op eng Scheif, d'Dartscheif, ze werfen, a sou méiglechst vill Punkten ze kréien.

== Geschicht ==
Et gëtt vill Spekulatiounen, wéini dat Spill entstanen ass. Warscheinlech ass dee Sport ëm 1860 entstanen, wéi an Amerika déi éischt Pabeier-Flights patentéiert goufen. Allerdéngs haten d'Fransouse schonn virdrun, an der Zäit vum [[Henri VIII. vu Frankräich|Henri VIII.]], Feiler déi den Dartfeiler geglach hunn, als Waff benotzt.

1896 huet den engleschen [[Zammermann]] Brian Gamlin d'Opdeelung vun der Dartsscheif, wéi mir se haut kennen, festgeluecht, an ëm 1902 huet eng lokal Zeitung iwwer den éischten 180er geschriwwen. 1908 huet et geheescht, Darts wier e Glécksspill an ass an den [[Pub]]e verbuede ginn. Fir dat festzestellen, gouf an der Geriichtsverhandlung eng Darts-Scheif opgestallt. Do huet de beschte Spiller aus der Géigend, de William Anakin, 3 Feiler op d'Scheif geschoss a se houngen allen 3 an der 20. De [[Greffier]] sollt duerno dat selwecht maachen, huet awer knapps mol mat engem Feil d'Scheif getraff. Duerno huet den Anakin nach emol 3 Feiler geschoss, déi Kéier all an d'Duebel 20. Dovu war de Riichter sou beandrockt, datt d'Uerteel fir den Darts gesprach gouf.

== D'Dartsscheif ==
D'Dartsscheif ass an 20 Segmenter opgedeelt mat Punktewäerter vun 1 bis 20, d'Mëtt ass an 2 Réng opgedeelt woubäi dee baussenzege 25 Punkten an d'voll Mëtt 50 Punkten ausmaachen. D'Felder verlafen am Sënn vum Auerzär sou:

20 - 1 - 18 - 4 - 13 - 6 - 10 - 15 - 2 - 17 - 3 - 19 - 7 - 16 - 8 - 11 - 14 - 9 - 12 - 5

Et fält op, datt nieft enger décker Zuel all Kéier eng méi kleng ass; dat ass warscheinlech sou opgesat gi fir Ongenauegkeet ze bestrofen.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Spiller]]</text>
      <sha1>6xvnpcg2hegiabl9tznvguzc5ie6pg4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Epimyrma stumperi</title>
    <ns>0</ns>
    <id>77521</id>
    <revision>
      <id>2676483</id>
      <parentid>2675815</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T13:51:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jamcelsus</username>
        <id>3505</id>
      </contributor>
      <comment>Stumper &amp; Kutter 1951</comment>
      <origin>2676483</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4421" sha1="i2cofmis8h9ep5spvhz5t6wjhoo8eyk" xml:space="preserve">{{DISPLAYTITLE:''Epimyrma stumperi''}}
{{Infobox Déieren
 | Numm = Epimyrma stumperi
 | An anere Sproochen = 
 | Bild = 
 | Bildtext = 
 | Räich = [[Déiereräich]]
 | Stamm = [[Arthropoden]]
 | Klass = [[Insekten]]
 | Ënnerklass = 
 | Uerdnung = [[Hymenoptera]]
 | Iwwerfamill = 
 | Famill = [[Seechomessen]] (Formicidae)
 | Gattung = ''[[Epimyrma]]''
 | Aart = E. stumperi
 | Ënneraart = 
 | Wëssenschaftlechen Numm = ''Epimyrma stumperi''
 | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = {{Kapitälchen|[[Heinrich Kutter|Kutter]]}}, 1950
 | Ënnerandeelung_ranking = 
 '' 
}}
'''''Epimyrma stumperi''''' Kutter, 1950 ass eng [[Seechomessen]]aart (Formicidae), déi 1948 vum Schwäizer Apdikter a Myrmekolog [[Heinrich Kutter]] (1896-1990)&lt;ref&gt;A. Buschinger: ''Heinrich Kutter, Nestor der europäischen Ameisenforschung †.'' Ameisenschutz aktuell 3/92, S. 69-71. [https://web.archive.org/web/20201124130330/https://ameisenforum.de/63253-post2.html]&lt;br&gt;Baroni Urbani, C. &amp; D. Cherix: ''In memoriam: Heinrich Kutter (1896–1990).'' Insectes sociaux, 38 (2); S. 217-218 (mat enger Foto op där de Robert Stumper mat dem H. Kutter an dem Karl Gösswald ze gesinn ass). [http://resources.metapress.com/pdf-preview.axd?code=n3863174r037240q&amp;size=largest] De Kutter huet och mam Stumper zesummen zu Lëtzebuerg gesammelt, a si hunn dobäi e puer Seechomessenaarten entdeckt, déi nei fir Lëtzebuerg waren [Bull. Société des naturalistes luxembourgeois, 46(1952), S. 256].&lt;/ref&gt; entdeckt ginn ass an déi hien nom lëtzebuergesche Myrmekolog [[Robert Stumper]] benannt huet.&lt;ref&gt;Kutter 1950, S. 340.&lt;/ref&gt; Si heescht haut: '''''Myrmoxenus stumperi''''' (Kutter, 1950).&lt;ref name=&quot;fauna&quot;&gt;Fauna Europaea [https://web.archive.org/web/20170602005826/http://www.faunaeur.org/]; kuckt och: BioLib.cz: ''Myrmoxenus stumperi'' (Kutter, 1950) [http://www.biolib.cz/en/taxonposition/id281352/]&lt;/ref&gt;

Si lieft sozialparasitesch an den Näschter vun de Seechomessenaarten ''Leptothorax tuberum'' (''L. nigriceps'') an ''L. unifasciatus''&lt;ref&gt;Schulz &amp; Sanetra, 2002.&lt;/ref&gt;. Si ass bekannt aus der [[Schwäiz]],&lt;ref&gt;Kutter 1950, 1951.&lt;/ref&gt; aus [[Frankräich]],&lt;ref name=&quot;fauna&quot;/&gt;&lt;ref&gt;Buschinger 1981, Buschinger 1985 [http://cat.inist.fr/?aModele=afficheN&amp;cpsidt=8549993], zitéiert bei: Schulz &amp; Sanetra 2002.&lt;/ref&gt; aus [[Éisträich]],&lt;ref&gt;Müller et al. 2002, Steiner et al. 2002.&lt;/ref&gt; dem [[Peloponnes]] ([[Griicheland]])&lt;ref name=&quot;Schulz&quot;&gt;Schulz &amp; Sanetra 2002.&lt;/ref&gt; an aus der [[Tierkei]]&lt;ref name=&quot;Schulz&quot;/&gt;.

== Literatur ==
* Buschinger, A.,1985. ''New records of rare parasitic ants (Hym., Form.) in the French Alps.'' Insectes sociaux, 32, S. 321-324.
* Buschinger, A., W. Ehrhardt &amp; K. Fischer, 1981. ''Doronomyrmex pacis, Epimyrma stumperi und E. goesswaldi (Hym., Formicidae) neu für Frankreich.'' Insectes sociaux, 28 (1), S. 67 - 70. [http://antbase.org/ants/publications/10963/10963.pdf]
* Kutter, H. 1950. ''Über zwei neue Ameisen.'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft, 23 (3): 337-346. [http://gap.entclub.org/taxonomists/Kutter/1950.pdf]
* Kutter, H., 1951. ''Epimyrma stumperi Kutter (Hym. Formicid.). 2. Mitteilung.'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft, 24 (2), S. 153-174. [http://ia340926.us.archive.org/3/items/ants_04720/4720.pdf]
*Stumper, R. &amp; H. Kutter, 1951. [https://www.antwiki.org/w/images/6/61/Stumper_%26_Kutter_1951.pdf ''Sur l’éthologie du nouveau myrmécobionte Epimyrma Stumperi (nov. spec. Kutter)'']. Note de MM. Robert Stumper et Henri Kutter présentée par Maurice Caullery. Comptes rendus des séances de l’Académie des Sciences, t. 233, p. 983-985, séance du 22 octobre 1951.
* Müller, H. Glaser, F. &amp; A. Buschinger, 2002: ''Erstnachweis von Epimyrma stumperi Kutter, 1951 [sic] in Österreich (Hymenoptera: Formicidae).'' Beiträge zur Entomofaunistik, 3, S. 27-31.
* Schulz, A. &amp; M. Sanetra, 2002. ''Notes on the socially parasitic ants of Turkey and the synonymy of Epimyrma (Hymenoptera, Formicidae).'' Zeitschrift für Entomologie, 23 (14), S. 157-172. [http://ia340916.us.archive.org/2/items/ants_20284/20284.pdf]
* Steiner, F.M., Schödl, S. &amp; B.C. Schlick-Steiner, 2002. ''Liste der Ameisen Österreichs (Hymenoptera: Formicidae), Stand Oktober 2002.'' Beiträge zur Entomofaunistik, 3, S. 17-25. [https://web.archive.org/web/20130302204602/http://www.antweb.org/austria/2.pdf]

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Seechomessen]]</text>
      <sha1>i2cofmis8h9ep5spvhz5t6wjhoo8eyk</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Helperknapp</title>
    <ns>0</ns>
    <id>82414</id>
    <revision>
      <id>2676586</id>
      <parentid>2675388</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T08:52:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>MMFE</username>
        <id>16576</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bëschdref */ + 1 ICPCN</comment>
      <origin>2676586</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="45848" sha1="p82tss6bi2qkthaqnr7kujxwdws56h2" xml:space="preserve">An dëser '''Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Helperknapp''' sinn all [[Lëscht vun de klasséierte Monumenter|national Monumenter]] opgezielt, déi an der [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergescher]] [[Gemeng Helperknapp]] ze fanne sinn (Stand: {{Datum MAJ Lëscht SSMN}}).

== National Monumenter no Uertschaft==
=== [[Aansebuerg]] ===
{{National Monumenter Iwwerschrëft|region-iso=LU-L}}
{{National Monumenter Rei|Id=93-1 |Lag=Kadastersekt. TC vun Aansebuerg, Parzell-Nr. 253, 254, 255, 256, 257, 258, 259, 261 |lon=6.03809 |lat=49.70305 |Uertschaft=Aansebuerg |Offiziellen Numm= Buerg Aansebuerg a Weekräiz |Beschreiwung={{Méi Info 1|Buerg Aansebuerg}} |Niveau=MN |Klasséiert zënter=29. Januar 2010 |Bild=Ansembourg Old1.JPG |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-2 |Lag=10, rue de la Vallée,&lt;br&gt;Kadastersekt. TC vun Aansebuerg, Parzell-Nr. 106/505 |lon=6.045833 |lat=49.700278 |Uertschaft=Aansebuerg |Offiziellen Numm=Schlass Aansebuerg |Beschreiwung=Schlass aus dem 18. Joerhonnert mat dem Park deen dozou gehéiert; {{Méi Info 1|Schlass Aansebuerg}} |Niveau=MN |Klasséiert zënter=18. Mäerz 1988 |Bild=Ansembourg Palace.JPG |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-3 |Lag=Beim Schlass Aansebuerg |lon=6.04708 |lat=49.6999 |Uertschaft=Aansebuerg |Offiziellen Numm=Aalt Wunnhaus vum Piechter |Beschreiwung= D'Haus vum Piechter (un d'Schmëdd ugebaut) |Niveau=MN |Klasséiert zënter=1. Juli 1988 |Bild= Ansembourg,maison de métayer 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-4a |Lag=Beim Schlass Aansebuerg, am Hank, op der anerer Säit vun der Strooss: Kapell, monumental Trap dohin, aalt Schoulgebai, aalt Kaplounshaus; |lon=6.04456 |lat=49.70137 |Uertschaft=Aansebuerg |Offiziellen Numm=Mont Marie |Beschreiwung= Kapell mat der Trap dohin {{Méi Info 1|Mont Marie (Aansebuerg)}} |Niveau=MN |Klasséiert zënter=22. Juni 2000 |Bild=AnsebuergMontMarie.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-4b |Lag=Beim Schlass Aansebuerg, am Hank, op der anerer Säit vun der Strooss: Kapell, monumental Trap dohin, aalt Schoulgebai, aalt Kaplounshaus; |lon=6.04456 |lat=49.70137 |Uertschaft=Aansebuerg |Offiziellen Numm=Mont Marie |Beschreiwung= Kaplounshaus (Zäitweis och als Schoul gebraucht) {{Méi Info 1|Mont Marie (Aansebuerg)}} |Niveau=MN |Klasséiert zënter=22. Juni 2000 |Bild=Haus bei der Privatkapell Aansebuerg.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-5 |Lag=Beim Schlass Aansebuerg, 'Weschpesch' |lon=6.04716 |lat=49.69958 |Uertschaft=Aansebuerg |Offiziellen Numm= [[Bréck iwwer d'Äisch (Schlass Aansebuerg)|Bréck iwwer d'Äisch]] |Beschreiwung=Op béid Säiten iwwer dem Bréckebou: d'Joreszuel 1696. Plack op der Bréckemauer: 2006 (Joer vun der Restauratioun) |Niveau=MN |Klasséiert zënter=  |Bild=Ansembourg 1696 bridge upwards.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-8 |Lag=Kadaster Nr. 203/526 |lon=6.04676 |lat=49.69958 |Uertschaft=Aansebuerg |Offiziellen Numm=Gebai |Beschreiwung= Gebai op der Kadasterparzell 203/526|Niveau=MN |Klasséiert zënter=30. Abrëll 2010 |Bild=Gebäude bei Schloss Ansembourg 01.jpg|}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-10 |Lag= [[CR105]], Lieu-dit &quot;Unter der Hoehl&quot; |lon=6.04332 |lat=49.69932 |Uertschaft=Aansebuerg |Offiziellen Numm= [[Allee laanscht den CR105]] |Beschreiwung=Allee mat Lannen a Käschtebeem um Lieu-dit &quot;Unter der Hoehl&quot;. D'Allee verleeft am rechte Wénkel zum CR105 |Niveau=MN |Klasséiert zënter=1. Juli 1988 |Bild=Baumallee Unter der Hoehl Ansembourg 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-65 |Lag=rue de la Vallée (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. TC vun Aansebuerg, Parzell-Nr. 168/572 |lon=6.04023 |lat=49.70234 |Uertschaft=Aansebuerg |Offiziellen Numm=Kapell |Beschreiwung={{Méi Info 1|Kapell Aansebuerg}} |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Kapelle Ansembourg 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-66 |Lag=Lieu-dit Gaaschelt (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. TC vun Aansebuerg, Parzell-Nr. 157/385 |lon=6.04633 |lat=49.70305 |Uertschaft=Aansebuerg |Offiziellen Numm=Weekräiz |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Huelmes 20250330 02.jpg |}}
&lt;!--
     IS
         --&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-6 |Lag=Beim Schlass Aansebuerg, bei der Äisch |lon=6.04718 |lat=49.69997 |Uertschaft=Aansebuerg |Offiziellen Numm= [[Al Schmëdd (Aansebuerg)|Al Schmëdd]] |Beschreiwung= Al Schmëdd vir am Bild, hannendrun d'Haus vum Piechter (Nr. 93-3) |Niveau=IS |Klasséiert zënter=18. Juni 1998 |Bild=Ansembourg, Vieille Forge.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-7 |Lag=Park vum Schlass Aansebuerg, laanscht d'Äisch |lon= |lat= |Uertschaft=Aansebuerg |Offiziellen Numm= [[Hobichenallee (Aansebuerg)|Hobichenallee]] |Beschreiwung=Hobichenallee, a Form vun engem 'Tunnel' ugeluecht |Niveau=IS |Klasséiert zënter=29. Mäerz 1974 |Bild=Ansembourg, -Tunnel-.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-9 |Lag=Kadaster Nr. 121, 122/423, 122/424, 122/469, 159/432, 159/465 | lon= |lat= |Uertschaft=Aansebuerg |Offiziellen Numm= Bësch, Gaart, Wisen a [[Fiicht]]en |Beschreiwung= Um Bild vir laanscht d'Strooss d'Kadasterparzellen 122/424 an 122/429 an hannen (Bësch) d'Parzell 159/465 |Niveau=IS |Klasséiert zënter=18. Juni 1998 |Bild=Gelände bei Ansembourg 01.jpg|}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-18 |Lag= 5, rue de la Vallée,&lt;br&gt;Kadastersekt. TC vun Aansebuerg, Parzell-Nr. 171/542 | lon=6.03954 |lat=49.70234 |Uertschaft= Aansebuerg|Offiziellen Numm= Haus |Beschreiwung= |Niveau=IS |Klasséiert zënter=5. Aug. 2014 |Bild= Ansembourg 5 rue de la Vallée 01.jpg|}}
|}

=== [[Béiwen-Atert]] ===
{{National Monumenter Iwwerschrëft|region-iso=LU-L}}
{{National Monumenter Rei|Id=8-1a |Lag=Helperknapp |lat=49.75427 |lon=6.02799 |coor Numm=Helperknapp |Uertschaft=Helperknapp|Offiziellen Numm= De Site vum Helperknapp, mat der Kapell an dem Monument |Beschreiwung= D'Gehaanskapell {{Méi Info 1|Gehaanskapell um Helperknapp}} |Niveau= MN |Klasséiert zënter= 20. Januar 1939 |Bild=Helperknapp Kapell.JPG |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-1b |Lag=Helperknapp |lat=49.75427 |lon=6.02799 |coor Numm=Helperknapp |Uertschaft=Helperknapp |Offiziellen Numm= De Site vum Helperknapp, mat der Kapell an dem Monument |Beschreiwung= D'Willibrordusquell a Statu{{Méi Info 1|Helperknapp}} |Niveau= MN |Klasséiert zënter= 20. Januar 1939 |Bild=Willibrordquelle Helperknapp 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-2 |Lag= 1, rue de Helpert,&lt;br&gt;Kadastersekt. A vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 354/2584 |lat=49.77468 |lon=6.01043 |coor Numm=Baurenhaff |Uertschaft=Béiwen-Atert |Offiziellen Numm= Baurenhaff |Beschreiwung= {{Méi Info 1|Gebuertshaus vum Joseph Hackin}} |Niveau= MN |Klasséiert zënter= 9. Januar 2015 |Bild= Boevange-Attert Hackin birth house.jpg|}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-3 |Lag=Lieu-dit: &quot;Auf Helperich&quot;,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 1485/3107 |lat=49.75827 |lon=6.03291 |Uertschaft=Béiwen-Atert |Offiziellen Numm=Befestegung |Beschreiwung= |Niveau= MN |Klasséiert zënter= 6. Sept. 2018 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-46 |Lag=Lieu-dit: &quot;Auf Helperich&quot;,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 1485/3107, 1489/1791 a 1491/3109 |lat=49.75827 |lon=6.03291 |Uertschaft=Béiwen-Atert |Offiziellen Numm=Iwwerreschter |Beschreiwung=kuckt och Nr. 8-3 |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 13. Mee 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-47 |Lag=Lieu-dit: &quot;Auf Helperich&quot;,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 1485/3106 |lat=49.76103 |lon=6.03639 |Uertschaft=Béiwen-Atert |Offiziellen Numm=Iwwerreschter vun der Nekropol Helperich an dem Tumulus Bill |Beschreiwung |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 9. Jan. 2026 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-6 |Lag=4a-4b, rue de Buschdorf,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 352/3942 |lat=49.77428 |lon=6.01007 |Uertschaft=Béiwen-Atert |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau= PMN&lt;br&gt;MN |Klasséiert zënter= 16. Sept. 2019&lt;br&gt;10. Abrëll 2020 |Bild= Boevange-sur-Attert 4a-4b rue de Buschdorf 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-7 |Lag=Lieu-dit Helperich,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 1485/3106 |lat=49.76111 |lon=6.03624 |Uertschaft=Béiwen-Atert |Offiziellen Numm=Archeologesch Ausgruewungsplaz |Beschreiwung= |Niveau= MN |Klasséiert zënter= 22. Nov. 2019 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-8a |Lag=12 a 14, rue de Helpert,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 374/3773 (374/3970) an 374/3774 (374/3971) |lat=49.77531 |lon=6.01216 |Offiziellen Numm=Gebaier |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung=Gebai op 12, rue de Helpert, Parzell-Nr. 374/3970, Gebai vun 1819 |Niveau= PMN&lt;br&gt;MN |Klasséiert zënter= 20. Abr. 2021&lt;br&gt;10. Dez. 2021 |Bild=Boevange-sur-Attert 12 rue de Helpert 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-8b |Lag=12 a 14, rue de Helpert,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 374/3773 an 374/3774 |lat=49.77531 |lon=6.01216 |Offiziellen Numm=Gebaier |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung=Gebai op 14, rue de Helpert, Parzell-Nr. 374/3971 |Niveau= PMN &lt;br&gt;MN |Klasséiert zënter= 20. Abr. 2021&lt;br&gt;10. Dez. 2021 |Bild=Boevange-sur-Attert 14 rue de Helpert 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-29 |Lag=4, rue de l'Attert,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 438/3750 |lat=49.77605 |lon=6.01232 |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild= Boevange-sur-Attert 4 rue de l'Attert 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-30 |Lag=13, rue de l'Attert,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 419/3372 |lat=49.77630 |lon=6.01327 |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild= Boevange-sur-Attert 13 rue de l'Attert 01.jpg|}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-31a |Lag= rue de l'Attert, LUREF 68912E|93611N |lat=49.77687 |lon=6.01418 |Offiziellen Numm=Ensembel vu Brécken |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung=Bréck iwwer d'Atert |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild=Attertbrücke Boevange-sur-Attert rue de l'Attert 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-31b |Lag= rue de la Gare, LUREF 68597E|93352N |lat=49.77448 |lon=6.00975 |Offiziellen Numm=Ensembel vu Brécken |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= Bréck iwwer d'Atert |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild=Attertbrücke Boevange-sur-Attert rue de la Gare 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-32 |Lag=16, rue de Buschdorf,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 140/2157 |lat=49.77143 |lon=6.01045 |Offiziellen Numm=Haus |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild=Boevange-sur-Attert 16 rue de Buschdorf 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-33 |Lag=1, rue de la Gare, Im Tondel,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 913/1405, 913/1406, 914/2088, 914/2427, 914/2084 |lat=49.78090 |lon=6.02738 |Offiziellen Numm=Ensembel Haus a Millen |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-34a |Lag=3, rue de la Gare, Im Schleidberg,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 777/2865, 777/1109 |lat=49.77701 |lon=6.01484 |Offiziellen Numm=Ensembel Bauerenhaff an Atelier |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung=hei de Bauerenhaff |Niveau=PCN  |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild=Boevange-sur-Attert 3 rue de la Gare 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-34b |Lag=3, rue de la Gare, Im Schleidberg,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 777/2865, 777/1109 |lat=49.77719 |lon=6.01491 |Offiziellen Numm=Ensembel Bauerenhaff an Atelier |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung=hei den Atelier |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild=Boevange-sur-Attert 3 rue de la Gare 02.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-35 |Lag=16, rue de la Gare,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 505/3479 |lat=49.77483 |lon=6.00804 |Offiziellen Numm=Weekapell mat Weekräiz |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild=Weekapell Muller-Hendel mat Weekräiz, 12, Rue de la Gare, N12, Béiwen-Atert-101.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-36 |Lag=rue de la Gare (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 503/1617, 503/2602 |lat=49.77549 |lon=6.00831 |Offiziellen Numm=Ensembel Comice agricole a Molkerei |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild=Comice agricole et laiterie Boevange-sur-Attert rue de la Gare 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-37 |Lag=10, rue de Helpert,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 370/3138 |lat=49.77475 |lon=6.01155 |Offiziellen Numm=Haus |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild=Een Häerz fir kriibskrank Kanner, Béiwen-Atert-101.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-38 |Lag=63, rue de Helpert,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 974/3868 |lat=49.77363 |lon=6.01692 |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild=Boevange-sur-Attert 63 rue de Helpert 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-39a |Lag=rue de Helpert (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 383/3725, 383/3726, 385/1894, 384/2182, 386/2721, 386/2159 |lat=49.77542 |lon=6.01315 |Offiziellen Numm=Ensembel Kierch, Kierfecht a Morgue |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung={{Méi Info 1|Kierch Béiwen-Atert}} |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild=Kirche Boevange-Attert 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-39b |Lag=rue de Helpert (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 383/3725, 383/3726, 385/1894, 384/2182, 386/2721, 386/2159 |lat=49.77542 |lon=6.01314 |Offiziellen Numm=Ensembel Kierch, Kierfecht a Morgue |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild=Cimetière de Boevange-sur-Attert 02.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-40 |Lag=Am Lëtschert (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 1279/2441 |lat=49.76844 |lon=6.02376 |Offiziellen Numm=Waasserbehälter |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-41 |Lag=1, Viichtenerwee,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 517/4128 |lat=49.77472 |lon=6.00734 |Offiziellen Numm=Villa |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-42 |Lag=Maison 3, Fënsterdall,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 1473/3636 |lat=49.75941 |lon=6.03973 |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-43 |Lag=Maison 9, Fënsterdall,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 1469/3105 |lat=49.75941 |lon=6.03973 |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-44 |Lag=Maison 11, Fënsterdall,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 1466/3104 |lat=49.75814 |lon=6.03955 |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-45 |Lag=Fënsterdallerbësch (s.n.), Fënsterdall,&lt;br&gt;Kadastersekt. BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 1483/2978 |lat=49.75776 |lon=6.03913 |Offiziellen Numm=Pompelstatioun |Uertschaft=Béiwen-Atert |Beschreiwung= |Niveau= PCN |Klasséiert zënter= 22. Okt. 2025 |Bild= |}}
|}

=== [[Bëschdref]]===
{{National Monumenter Iwwerschrëft|region-iso=LU-L}}
{{National Monumenter Rei|Id=8-5 |Lag=Biirbelterwee,&lt;br&gt;Kadastersekt. B vu Bëschdref, Parzell-Nr. 436/2521, 436/2522 |lon=6.00762 |lat=49.75112 |Uertschaft=Bëschdref |Offiziellen Numm=Ensembel Kierch a Kierfecht vu Bëschdref |Beschreiwung= {{Méi Info 1|Kierch Bëschdref}} |Niveau=MN&lt;br&gt;PCN |Klasséiert zënter=2. Mäerz 2018&lt;br&gt;22. Okt. 2025 |Bild= Kirche Buschdorf 01.jpg|}}
&lt;!----&gt; 
{{National Monumenter Rei|Id=8-11 |Lag= An Uerbech (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. BB vu Bëschdref, Parzell-Nr. 330/1345 |lon=6.00251 |lat=49.75091 |Uertschaft=Bëschdref |Offiziellen Numm=Comice agricole |Beschreiwung=Lokalverein |Niveau=ICPCN&lt;br&gt;PCN |Klasséiert zënter=14. Dez. 2023&lt;br&gt;27. Mäerz 2024 |Bild=30, An Uerbech, Bëschdref-101.jpg |}}
&lt;!----&gt; 
{{National Monumenter Rei|Id=8-25a |Lag=2, Helperterwee,&lt;br&gt;Kadastersekt. BB vu Bëschdref, Parzell-Nr. 411/2423 |lon=6.00743 |lat=49.75064 |Uertschaft=Bëschdref |Offiziellen Numm=Bauerenhaff a Weekapell |Beschreiwung=Hei d'Weekapell mat Weekräiz |Niveau=ICPCN&lt;br&gt;PCN |Klasséiert zënter=14. Dez. 2023&lt;br&gt;27. Mäerz 2024 |Bild=Weekapell a Weekräiz beim Määschhaff, Bëschdref-101.jpg |}}
&lt;!----&gt; 
{{National Monumenter Rei|Id=8-25b |Lag=2, Helperterwee,&lt;br&gt;Kadastersekt. BB vu Bëschdref, Parzell-Nr. 411/2423 |lon=6.00717 |lat=49.75058 |Uertschaft=Bëschdref |Offiziellen Numm=Bauerenhaff a Weekapell |Beschreiwung=Hei de Bauerenhaff |Niveau=ICPCN&lt;br&gt;PCN |Klasséiert zënter=14. Dez. 2023&lt;br&gt;27. Mäerz 2024 |Bild=Määschhaff, Bëschdref-103.jpg |}}
&lt;!----&gt; 
{{National Monumenter Rei|Id=8-26 |Lag=4, Helperterwee,&lt;br&gt;Kadastersekt. BB vu Bëschdref, Parzell-Nr. 412/2592 |lon=6.00765 |lat=49.75056 |Uertschaft=Bëschdref |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Buschdorf 4 Helperterwee 01.jpg |}}
&lt;!----&gt; 
{{National Monumenter Rei|Id=8-27 |Lag=An Uerbech (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. BB vu Bëschdref, Parzell-Nr. 322/2042 |lon=6.00352 |lat=49.75148 |Uertschaft=Bëschdref |Offiziellen Numm=Weekapell |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Weekapell, An Uerbech, Bëschdref-101.jpg |}}
&lt;!----&gt; 
{{National Monumenter Rei|Id=8-28 |Lag=Lieu-dit: &quot;Auf Helperich&quot;,&lt;br&gt;Kadastersekt. BB vu Bëschdref, Parzell-Nr. 1094/1328, 1088/1327, 1094/2206 |lon=6.02808 |lat=49.75416 |Uertschaft=Bëschdref |Offiziellen Numm= Ensembel Kapell, Quell, Weekräiz a Ruinen |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Helperknapp, Chapelle Saint-Jean-Baptiste et statue Saint-Willibrord (101).jpg |}}
&lt;!----&gt; 
{{National Monumenter Rei|Id=8-29 |Lag=Lieu-dit: &quot;In den Leyen&quot;,&lt;br&gt;Kadastersekt. BB vu Bëschdref, Parzell-Nr. 1050/1522 |lon=6.03283 |lat=49.75065 |Uertschaft=Bëschdref |Offiziellen Numm=Weekräiz |Beschreiwung=Grethenkräiz vu 1772 |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Openthalt, Weekräiz-101.jpg |}}
&lt;!----&gt; 
{{National Monumenter Rei|Id=8-48 |Lag=Lieu-dit: &quot;Auf Helperknapp&quot;,&lt;br&gt;Kadastersekt. BB vu Bëschdref a BA vu Béiwen-Atert, Parzell-Nr. 1073/1002, 1075/596, 1075/789, 1075/790, 1077/791, 1080/2205, 1082, 1084/1535, 1084/1536, 1085/1823, 1085/1824, 1087/2192, 1087/2193, 1088/1327, 1088/2196, 1088/2201, 1089, 1090, 1092, 1094/1328, 1094/2195, 1094/2206, 1097/1330, 1098, 1101, 1102, 1103/925, 1104, 1105, 1106/2198, 1106/2202, 1115/349, 1115/1674, 1115/2203, 1116/1375, 1118/2204, 1119, 1120, 1122/926, 1494/1019, 1495/3108, 1494/3110 |lon=6.028404 |lat=49.754367 |Uertschaft=Bëschdref |Offiziellen Numm=Archeologesch Relikter |Beschreiwung= |Niveau=ICPCN |Klasséiert zënter=24. Feb. 2026 |Bild= |}}
|}

=== [[Bruch (Miersch)]] ===
{{National Monumenter Iwwerschrëft|region-iso=LU-L}}
{{National Monumenter Rei|Id=8-4 |Lag=rue de Buschdorf,&lt;br&gt;Kadastersekt. BC vu Bruch, Parzell-Nr. 911/1495 |lon=6.01945 |lat=49.73848 |Uertschaft=Bruch (Miersch) |Offiziellen Numm=Ale Wäschbuer |Beschreiwung= ''Miesbour'' genannt; gebaut 1898.&lt;ref&gt;Service dses sites et monuments nationaux; Ministère de la Culture: [https://ssmn.public.lu/dam-assets/fr/publications/BOOKLET-HELPERKNAPP-internet.pdf ''Nationale Inventarisierung der Baukultur im Großherzogtum Luxemburg: Kanton Mersch - Gemeinde Helperknapp.''] Lëtzebuerg 2019.&lt;/ref&gt;|Niveau=MN |Klasséiert zënter=6. Sept. 2018 |Bild=Lavoir, Rue de Buschdorf, Bruch (Miersch)-101.jpg|}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-9 |Lag=22, rue du Village,&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 868/3733 |lon=6.01779 |lat=49.73737 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Haaptgebai vun engem Haff |Beschreiwung= |Niveau=ICMN&lt;br&gt;PCN |Klasséiert zënter=11. Juli 2022&lt;br&gt;27. Okt. 2022 |Bild=Brouch 22 rue du Village 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-10 |Lag=59, route d'Arlon,&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 1132/3823 |lon=6.02134 |lat=49.73545 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Gebai |Beschreiwung=Café-Restaurant &quot;Relais Bausch&quot; |Niveau=ICPCN&lt;br&gt;PCN |Klasséiert zënter=8. Aug 2023&lt;br&gt;4. Dez. 2023 |Bild= Secretary Kerry Joins Bike Ride in Luxembourg (27733811694).jpg|}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-11 |Lag=61, route d'Arlon,&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 1086/250 |lon=6.02015 |lat=49.73497 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Haus |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Brouch 61 route d'Arlon 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-12 |Lag=67, route d'Arlon,&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 1074/2938 |lon=6.01683 |lat=49.73380 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Haus |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Brouch 67 route d'Arlon 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-13 |Lag=69, route d'Arlon,&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 594/2918 |lon=6.01623 |lat=49.73355 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Brouch 69 route d'Arlon 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-14a |Lag=route d'Arlon (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 1131/3549, 1129/2608, 1131/3550, 1130/1161 |lon=6.02121 |lat=49.73511 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Ensembel vu Kierch, Kierfecht, Morgue |Beschreiwung={{Méi Info 1|Kierch Bruch (Miersch)}} |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Kierch Bruch (Miersch)-101.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-14b |Lag=route d'Arlon (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 1131/3549, 1129/2608, 1131/3550, 1130/1161 |lon=6.02147 |lat=49.73494 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Ensembel vu Kierch, Kierfecht, Morgue |Beschreiwung=hei d'Morgue |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Brouch - cimetière et morgue 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-14c |Lag=route d'Arlon (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 1131/3549, 1129/2608, 1131/3550, 1130/1161 |lon=6.02184 |lat=49.73523 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Ensembel vu Kierch, Kierfecht, Morgue |Beschreiwung=hei de Kierfecht |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Brouch - cimetière 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-15 |Lag=26, rue de Buschdorf,&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 814/3153 |lon=6.01714 |lat=49.74187 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Weekräiz |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Wegkreuz Brouch 26 rue de Buschdorf 02.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-16 |Lag=20, Am Eck,&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 940/3848 |lon=6.02307 |lat=49.73672 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Brouch 20 Am Eck 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-17 |Lag=51, rue du Moulin,&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 274/2313 |lon=6.01043 |lat=49.73653 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Brouch 51 rue du Moulin 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-18 |Lag=rue du Moulin (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 561/2793 |lon=6.00859 |lat=49.73658 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Waasserbehälter |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Wasserbehälter Brouch rue du Moulin 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-19 |Lag=1-1A, rue du Village,&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 994/1159, 994/745 |lon=6.02062 |lat=49.73575 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-20 |Lag=16-16A, rue du Village,&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 916/3165, 916/3466 |lon=6.01923 |lat=49.73757 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Brouch 16-16A rue du Village 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-21 |Lag=27, rue du Village,&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 985/3429 |lon=6.01773 |lat=49.73682 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-22 |Lag= rue du Village (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 209/1 |lon=6.01695 |lat=49.73703 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Weekapell |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Donatus-Weekapell, Am Uerbecher, Bruch (Miersch)-101.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=8-23 |Lag= Broucherknäppchen (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. BC, Parzell-Nr. 1308/3867 |lon=6.02089 |lat=49.74307 |Uertschaft=Bruch |Offiziellen Numm=Ensembel vu Waasserhäisercher |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
|}

=== [[Buer (Helperknapp)|Buer]] ===
{{National Monumenter Iwwerschrëft|region-iso=LU-L}}
{{National Monumenter Rei|Id=93-63 |Lag=rue d'Arlon,&lt;br&gt;Kadastersekt. TE vu Buer, Parzell-Nr. 1419/940 |lon=6.01732 |lat=49.70105 |Uertschaft=Buer (Helperknapp) |Offiziellen Numm=Kapell |Beschreiwung={{Méi Info 1|Kapell Buer}} |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Kapelle Bour 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-64a |Lag=rue d'Arlon (s.n.) a Lieu-dit &quot;In Diefleck&quot;,&lt;br&gt;Kadastersekt. TE vu Buer, Parzell-Nr. 1416/2364, 1269/2934 |lon=6.01717 |lat=49.7010 |Uertschaft=Buer (Helperknapp) |Offiziellen Numm=Ensembel vu Waasserhäisercher |Beschreiwung=rue d'Arlon (s.n.), Parzell-Nr. 1416/2364 |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Wasserbehälter Bour 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-64b |Lag=rue d'Arlon (s.n.) a Lieu-dit &quot;In Diefleck&quot;,&lt;br&gt;Kadastersekt. TE vu Buer, Parzell-Nr. 1416/2364, 1269/2934 |lon=6.01686 |lat=49.70236 |Uertschaft=Buer (Helperknapp) |Offiziellen Numm=Ensembel vu Waasserhäisercher |Beschreiwung=Lieu-dit &quot;In Diefleck&quot;, Parzell-Nr. 1269/2934 |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
|}

=== [[Huelmes]] ===
{{National Monumenter Iwwerschrëft|region-iso=LU-L}}
{{National Monumenter Rei|Id=93-21 |Lag=Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 609/719, 607/0 a 609/715 |lon=6.05446 |lat=49.70897 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Deel vum archeologesche Site &quot;Roeben/Schwarzschanz&quot; |Beschreiwung= |Niveau=PMN&lt;br&gt;MN |Klasséiert zënter=2. Juli 2021&lt;br&gt;4. an 11. Febr. 2022 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-62 |Lag=Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 609/719, 607/0 a 609/1255, 607/0, 609/715 a 607/718 |lon=6.05446 |lat=49.70897 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Iwwerreschter vum archeologesche Site &quot;Schwarzschanz&quot; |Beschreiwung=kuckt och Nr. 93-21 |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=13. Mee 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-23 |Lag=2, rue du Château,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 568/646, 568/1049 a 568/1250 |lon=6.05115 |lat=49.71230 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Ensembel Huelmesser Schlass a Buerg, Portal |Beschreiwung= {{Méi Info 1|Buerg Huelmes}} |Niveau=MN |Klasséiert zënter=11. Febr. 2022 |Bild=Hollenfels castle 3 cropped.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-24 |Lag=3, Enneschtgaass,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 510/909 |lon=6.05066 |lat=49.71280 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Gebai |Beschreiwung= |Niveau=ICMN&lt;br&gt;PCN |Klasséiert zënter=14. Juli 2022&lt;br&gt;23. Nov. 2022 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-26 |Lag=5, rue d'Ansembourg,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 414/774 |lon=6.04789 |lat=49.71099 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-27 |Lag=rue d'Ansembourg (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 364/417, 355/1019 |lon=6.04703 |lat=49.70827 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Kierfecht a Weekräiz |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-28 |Lag=1, rue du Château,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 567/1209 |lon=6.05031 |lat=49.71218 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Hollenfels 1 rue du Château 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-29 |Lag=7, rue du Château,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 552/903 |lon=6.04919 |lat=49.71239 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Hollenfels 7 rue du Château 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-30 |Lag=10, rue du Château,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 536/1058 |lon=6.04947 |lat=49.71255 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Bauerenhaff a fréier Schoul |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Hollenfels 10 rue du Château 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-31 |Lag=12, rue du Château,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 539/913 |lon=6.04929 |lat=49.71259 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Haus |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Hollenfels 12 rue du Château 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-32 |Lag=14, rue du Château,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 540/1175 |lon=6.04913 |lat=49.71263 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Hollenfels 14 rue du Château 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-33 |Lag=16, rue du Château,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 544/915 |lon=6.04893 |lat=49.71266 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Hollenfels 16 rue du Château 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-34a |Lag=rue du Château (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 529/0 |lon=6.05042 |lat=49.71262 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Kierch a Weekräiz |Beschreiwung={{Méi Info 1|Kierch Huelmes}} |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Kirche Hollenfels 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-34b |Lag=rue du Château (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 529/0 |lon=6.05042 |lat=49.71262 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Kierch a Weekräiz |Beschreiwung=hei d'Weekräiz |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Huelmes 20250330 08.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-35 |Lag=1, Am Eck,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 533/0 |lon=6.04983 |lat=49.71280 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Haus |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Hollenfels 1 Am Eck 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-36 |Lag=5, Enneschtgaass,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 507/0, 508/0 |lon=6.05072 |lat=49.71303 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Hollenfels 5 Enneschtgaass 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-37 |Lag=13, Schoeppelgaass,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 448/0 |lon=6.05143 |lat=49.71470 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Haus |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Hollenfels 13 Schoeppelgaass 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-38 |Lag=22, Schoeppelgaass,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 253/1102 |lon=6.05176 |lat=49.71495 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Villa |Beschreiwung=D'Gebai ass ëmgi vu Beem an Hecken |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-39 |Lag=Schoeppelgaass (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 516/287, 516/288 |lon=6.05080 |lat=49.71366 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Mauer |Beschreiwung=Mauer laanscht d'Strooss |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Mauer Hollenfels Schoeppelgaass 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-40 |Lag=1A, rue de Tuntange,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 545/899 |lon=6.04830 |lat=49.71258 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Weekräiz |Beschreiwung=Virun der Fassad vun der aler Schoul |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Weekraiz Huelmes 03.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-41 |Lag=Lieu-dit &quot;Auf Roebben&quot;,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 413/0 |lon=6.05049 |lat=49.71028 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Weekräiz |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-42 |Lag=Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 574/0 |lon=6.05083 |lat=49.71143 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Weekapell |Beschreiwung=D'Kapell steet am Hang nieft enger Kéier vun der Strooss déi vum Huelmesser Schlass erof a Richtung Mariendall féiert |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Huelmes 20250330 03.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-43 |Lag=Lieu-dit &quot;Marienthalerbuesch&quot;,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 610/0 |lon=6.05387 |lat=49.71206 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Fielsnisch |Beschreiwung=Nisch an engem Fiels, genannt Sebastiansfiels, nieft der Strooss déi vum Huelmesser Schlass erof a Richtung Mariendall féiert |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-44 |Lag=Lieu-dit &quot;Schlosswies&quot;,&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 618/0 |lon=6.05540 |lat=49.71572 |Uertschaft=Huelmes |Offiziellen Numm=Wäschbuer |Beschreiwung=&quot;Didelbur&quot; nieft dem CR105 |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
|}

=== [[Kuelbecherhaff]] ===
{{National Monumenter Iwwerschrëft|region-iso=LU-L}}
{{National Monumenter Rei|Id=93-20 |Lag=Kuelbecherhaff&lt;br&gt;Kadastersekt. TB vun Huelmes, Parzell-Nr. 624/1009 |lon=6.06797 |lat=49.72169 |Uertschaft=Kuelbecherhaff |Offiziellen Numm=Kuelbecherhaff |Beschreiwung={{Méi Info 1|Kuelbecherhaff}} |Niveau=MN |Klasséiert zënter=20. Nov. 2020 |Bild=Kuelbecherhaff 01.jpg |}}
|}

=== [[Mariendall]] ===
{{National Monumenter Iwwerschrëft|region-iso=LU-L}}
{{National Monumenter Rei|Id=93-11 |Lag=1 + 1A, rue de Keispelt, Mariendall |lon=6.06044 |lat=49.70968 |Uertschaft=Mariendall |Offiziellen Numm=Gemëschte Site vum Klouschter |Beschreiwung=Kierch Mariendall, Gebaier an Terraine ronderëm {{Méi Info 1|Märjendaller Klouschter}} |Niveau=MN |Klasséiert zënter=13. September 2002 |Bild=Mariendall, Luxembourg.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-12 |Lag=7A, rue de Keispelt, Mariendallerhaff,&lt;br&gt;Kadastersekt. TD vu Mariendall,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 55/546 |lon=6.07132 |lat=49.70657 |Uertschaft=Mariendall |Offiziellen Numm=Kapell |Beschreiwung={{Méi Info 1|Donatuskapell um Märjendaller Haff}} |Niveau=MN |Klasséiert zënter= 15. Juni 2007 |Bild=Kap mariendallerhaff 1.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-45 |Lag=Claushaff (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. TD vu Mariendall,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 38/514 |lon=6.08164 |lat=49.71435 |Uertschaft=Mariendall |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Klaushaff (Helperknapp) (104).jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-46 |Lag=9, rue de Keispelt, Mariendallerhaff,&lt;br&gt;Kadastersekt. TD vu Mariendall,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 68/538 |lon=6.07163 |lat=49.70608 |Uertschaft=Mariendall |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-63 |Lag=Lieu-dit Buerggruef,&lt;br&gt;Kadastersekt. TD vu Mariendall,&lt;br&gt;Parzell-Nr. 30/358, 42/409, 21/0 an 31/327 |lon=6.06909 |lat=49.71450 |Uertschaft=Mariendall |Offiziellen Numm=Iwwerreschter |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=13. Mee 2025  |Bild= |}}
|}

=== [[Tënten]] ===
{{National Monumenter Iwwerschrëft|region-iso=LU-L}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-13 |Lag=rue de Brouch (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 340/4187, 340/4188 |lon=6.00922 |lat=49.71786 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Kierch Tënten mat hirem Mobiliar a Grafsteen |Beschreiwung={{Méi Info 1|Kierch Tënten}} |Niveau=MN |Klasséiert zënter=29. Mee 2009 |Bild=Tuntange church.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-14 |Lag=2, rue de Hollenfels,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 346/3255 |lon=6.01021 |lat=49.71819 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Haus |Beschreiwung=Gebaut ëm 1771-78. Fréiert Paschtoueschhaus. An den 1980er Jore renovéiert; ewell d'Gemengenhaus vun Tënten. |Niveau=MN |Klasséiert zënter=29. Jan. 2010 |Bild=Mairie_Tuntange,_2_rue_de_Hollenfels.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-15a |Lag=9, rue de Brouch,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 309/3443, 307/3245  |lon=6.00946 |lat=49.71882 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Bauerenhaff a Weekapell |Beschreiwung= ''A Péiks''; Streckhaff |Niveau=MN |Klasséiert zënter=26. Febr. 2010 |Bild=Tuntange, 9 rue de Brouch.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-15b |Lag=9, rue de Brouch,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 309/3443, 307/3245  |lon=6.00946 |lat=49.71882 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Bauerenhaff a Weekapell |Beschreiwung= hei d'Weekapell |Niveau=MN |Klasséiert zënter=26. Febr. 2010 |Bild=Wegkapelle Tuntange rue de Brouch 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-22 |Lag=1-1A, rue du Bois,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 382/3816 an 382/3815 |lon=6.01096 |lat=49.71502 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Bauerenhaff a Schräinerei |Beschreiwung= |Niveau=PMN&lt;br&gt;MN |Klasséiert zënter=22. Juli 2021&lt;br&gt;4. Febr. 2022 |Bild=Tuntange 1-1A rue du Bois 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-25 |Lag=3, rue de Brouch,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 316/4363 |lon=6.00885 |lat=49.71781 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Gebai |Beschreiwung= |Niveau=ICPCN &lt;br&gt;PCN |Klasséiert zënter=13. Mäerz 2024&lt;br&gt;26. Juli 2024 |Bild=Tuntange 3 rue de Brouch 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-47 |Lag=8, rue du Bois,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 592/3596 |lon=6.00994 |lat=49.71462 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-48 |Lag=1, rue de Brouch,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 320/4404, 319/2918 |lon=6.00864 |lat=49.71749 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Haus a Scheier |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Tuntange 1 rue de Brouch 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-49 |Lag=5, rue de Brouch,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 694/3448 |lon=6.00857 |lat=49.71843 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Schoul |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-50 |Lag=11, rue de Brouch,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 696/2933 |lon=6.00910 |lat=49.71960 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Weekräiz |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Wegkreuz Tuntange 11 rue de Brouch 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-51 |Lag=19, rue de Brouch,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 156/3466 |lon=6.01071 |lat=49.72026 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-52 |Lag=1, rue des Champs,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 378/2979 |lon=6.01111 |lat=49.71540 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Weekräiz |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Wegkreuz Tuntange rue du Bois 02.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-53 |Lag=Hoelgaass,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr.  |lon=6.01401 |lat=49.71504 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Kierfecht |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Tuntange - cimetière 02.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-54 |Lag=5, rue de Hollenfels,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 274/3867 |lon=6.01237 |lat=49.71721 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-55a |Lag=6, rue de Hollenfels,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 356/3186, 356/3185, 359/2190 |lon=6.01138 |lat=49.71719 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Ensembel Bauerenhaff, Weekräiz, Schoul, Weekapell |Beschreiwung=hei de Bauerenhaff |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Tuntange 6 rue de Hollenfels 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-55b |Lag=3, rue de l'Église,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 356/3186, 356/3185, 359/2190 |lon=6.01096 |lat=49.71726 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Ensembel Bauerenhaff, Weekräiz, Schoul, Weekapell |Beschreiwung=hei di fréier Schoul |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Tuntange 3 rue de l'Église 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-55c |Lag=rue de l'Église (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 356/3186, 356/3185, 359/2190 |lon=6.01105 |lat=49.71699 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Ensembel Bauerenhaff, Weekräiz, Schoul, Weekapell |Beschreiwung=hei d'Weekapell |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild=Wegkapelle Tuntange rue de l'Église 01.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-56 |Lag=12,rue de Hollenfels,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 279/3282 |lon=6.01396 |lat=49.71646 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-57 |Lag=16,rue de Luxembourg,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 686/4242 |lon=6.00854 |lat=49.71727 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Weekräiz |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-58 |Lag=18,rue de Luxembourg,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 327/4400 |lon=6.00893 |lat=49.71705 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Weekapell |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-59 |Lag=20,rue de Luxembourg,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 331/3471 |lon=6.00920 |lat=49.71677 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-60 |Lag=rue de Luxembourg (s.n.),&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 403/3348 (oder 403/3349) |lon=6.01147 |lat=49.71560 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Weekapell |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-61 |Lag=Lieu-dit &quot;Auf der Bichel&quot;,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 1150/2907 |lon=6.01307 |lat=49.70743 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Weekapell mat Weekräiz |Beschreiwung= |Niveau=PCN |Klasséiert zënter=22. Okt. 2025 |Bild= |}}
&lt;!--
    IS
      --&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-16 |Lag=1, rue de l'Église,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 347/0 |lon=6.0101 |lat=49.71786 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= gebaut 1771-78 |Niveau=IS |Klasséiert zënter=2. Juli 2009 |Bild=Tuntange, 1, rue de l'église.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-17 |Lag=2, rue de l'Église,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 338/2772 |lon=6.00976 |lat=49.71779 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Bauerenhaff |Beschreiwung= Streckhaff ''An Hubertsen'', gebaut 1825 |Niveau=IS |Klasséiert zënter=2. Juli 2009 |Bild=2 rue de L'eglise, Tuntange, Luxembourg.jpg |}}
&lt;!----&gt;
{{National Monumenter Rei|Id=93-19 |Lag=11, rue de Brouch,&lt;br&gt;Kadastersekt. TA vun Tënten, Parzell-Nr. 696/2933 |lon=6.00896 |lat=49.71962 |Uertschaft=Tënten |Offiziellen Numm=Eech (''Quercus sp.'') |Beschreiwung= nieft engem Weekräiz vu 1767, dat an den 1980er Joren dohin ëmgesat gouf. |Niveau=IS |Klasséiert zënter=16. Dez. 2016 |Bild= Eiche in Tuntange rue de Brouch 01.jpg|}}
|}

{{Legend National Monumenter}}

===Quell===
{{INPA-DH}}

==Literatur==
* [https://ssmn.public.lu/dam-assets/fr/publications/BOOKLET-HELPERKNAPP-internet.pdf Nationale Inventarisierung der Baukultur im Großherzogtum Luxembourg, Gemeinde Helperknapp.] [[Ministère de la Culture|Kulturministère]], Service des Sites et Monuments Nationaux, 2019.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat| Cultural heritage monuments in Helperknapp|{{PAGENAME}}}}

{{Navigatioun National Monumenter no Gemeng}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Lëschten (National Monumenter)|Tenten]]
[[Kategorie:Gemeng Helperknapp]]</text>
      <sha1>p82tss6bi2qkthaqnr7kujxwdws56h2</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Édouard Mayrisch</title>
    <ns>0</ns>
    <id>82784</id>
    <revision>
      <id>2676596</id>
      <parentid>2620914</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:34:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>+Prezisiounen</comment>
      <origin>2676596</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3793" sha1="jf25g7tdjymjf5whfkh5rzw5ke3mv5r" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De '''Jean Mathias Édouard Mayrisch''', gebuer den [[19. September]]&lt;ref&gt;Muller 1989; Mersch 1963, S. 453, a Massard 1988, S. 162 schreiwen: 29. September.&lt;/ref&gt; [[1825]] zu [[Iechternach]],&lt;ref&gt;{{Citation|URL=https://archives.services-publics.lu/descriptions/705058|Titel=Naissances|Gekuckt=01.05.2026|Wierk=Archives nationales – Ville d'Echternach|Säiten=Akt 86, S. 279|Sprooch=de}}&lt;/ref&gt; a gestuerwen den [[21. Juni]] [[1873]] zu [[Tréier]], begruewen den 23. Juni 1873 zu [[Weimeschkierch]],&lt;ref&gt;Massard 1988, S. 165.&lt;/ref&gt; war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] Dokter.

Den Édouard Mayrisch war de Fils vum [[Jean-Mathias Mayrisch]] an der [[Lucie Foehr]].

Hien huet zu [[Léck]], [[Bonn]], [[Heidelberg]] a [[Würzburg]], wou hien 1850 promovéiert huet, studéiert. Seng lëtzebuergesch Examen huet hien 1851 (Doktorat an der Medezin), 1852 (Doktorat an der Chirurgie) an 1853 (Doktorat an der Gebuertshëllef) gemaach. Vun 1853 un huet hien eng kuerz Zäit zu Iechternach praktizéiert, fir sech dann awer am Mäerz 1854 zu [[Gemeng Eech|Eech]] nidderzeloossen, wou hien am [[CHL Eich|Spidol Saint-Joseph]] ënner anerem och d'Fleeg vun de Kranken a Verwonnte vun der Beleegschaft vun der [[Dummeldenger Schmelz]] iwwerholl huet.

De 26. Januar 1860&lt;ref&gt;Muller 1989, S. 14 a S. 21; Mersch 1963, S. 346, Massard 1988, S. 162, a Kugener 2005, S. 1034, schreiwen: 16. Januar 1860.&lt;/ref&gt; huet hie sech mat der Mathilde Metz&lt;ref&gt;Kuck: Mersch 1963, S. 346; Muller 1989, S. 21.&lt;/ref&gt;, Duechter vum Adolphe Metz&lt;ref&gt;Kuck: Mersch 1963, S. 340; Muller 1989, S. 24.&lt;/ref&gt; an [[Niess]] vum [[Norbert Metz (1811-1885)|Norbert Metz]], bestuet.

E puer Méint viru sengem Doud hat den Édouard Mayrisch de Poste vum Chefdokter vun der uganks 1873 ageweiter Clinique St. Joseph zu Eech iwwerholl.

Hie war de Papp vum [[Paul Mayrisch]] (1861-1915), dee vun 1911 bis 1915 Buergermeeschter vun der [[Gemeng Eech]] war, a vum [[Émile Mayrisch]] (1862-1928). D'Duechter Mathilde Mayrisch (1867-1913) war mam Dr. Prosper Leclère, dem Direkter vum [[Diddeleng]]er Spidol, bestuet.

==Literatur==
*[[Gustave Fonck|Fonck, G.]], 1873. ''Doctor Eduard Mayrisch. Nekrologische Skizze.'' Bulletin de la Société des Sciences Médicales du G.-D. de Luxembourg 1873, S. XI-XIV.
*[[Henri Kugener|Kugener, H.]], 2005. ''Die zivilen und militärischen Ärzte und Apotheker im Großherzogtum Luxemburg. Band 2/3 (H-R)''. Eigenverlag, Luxemburg, S. 653-1342 (J.M.E. Mayrisch, S. 1033-1034).
*[[Jos Massard|Massard, J.A.]] (1988): ''[https://massard.info/pdf/Massard_1988_Cholera_2021.pdf Echternach und die Cholera.]'' Publications du Centre universitaire de Luxembourg, Département des sciences: Biologie-Chimie-Physique, fasc. 1, 259 S. (Ein Echternacher in Eich, S. 162-165). 
*[[Jules Mersch (Publizist)|Mersch, J.]] (1963): ''Les Metz, la dynastie du fer''. Biogr. natn. Luxemb., fasc. 12, S. 311-605 (Édouard Mayrisch, S. 453-454). [http://www.luxemburgensia.bnl.lu/cgi/luxonline1_2.pl?action=fv&amp;sid=luxbio&amp;vol=12&amp;page=450&amp;zoom=3 BNL]
*[[Jean-Claude Muller|Muller, J.C.]], 1989. ''Familiengeschichtliche Untersuchung über das Paar Emile Mayrisch - Aline de Saint Hubert.'' In: Galerie 7(1989) N° 1, S. 7-40 (Édouard Mayrisch: S. 14, 21 a 26
*[[Auguste Neyen|Neyen, A.]], 1876. ''Biographie Luxembourgeoise. Histoire des hommes distingués originaires de ce pays considéré à l'époque de sa plus grande étendue ou qui se sont rendus remarquables pendant le séjour qu'ils y ont fait.'' Tome 3. Luxembourg, J. Joris, 490, XXXI, XII S. + table gén. alphabét. (Jean-Mathias-Édouard Mayrisch, S. 294-295).

{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Mayrisch Jean Mathias Édouard }}
[[Kategorie:Gebuer 1835]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1873]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Dokteren]]</text>
      <sha1>jf25g7tdjymjf5whfkh5rzw5ke3mv5r</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Karlheinz Böhm</title>
    <ns>0</ns>
    <id>90950</id>
    <revision>
      <id>2676606</id>
      <parentid>2665662</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:58:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Gielercher */ ...</comment>
      <origin>2676606</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7150" sha1="3y45nmk4en7vmg3n71xtvvkoromwhgs" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}

De '''Karlheinz Böhm''', gebuer de [[16. Mäerz]] [[1928]] zu [[Darmstadt]], a gestuerwen den [[29. Mee]] [[2014]] zu [[Grödig]], am [[Land Salzburg|Salzburger Land]] an [[Éisträich]], war en [[éisträich]]esche [[Schauspiller]].

Hie gouf virun allem duerch d'''[[Sissi]]''-Filmer bekannt. Fir vun deem Kitschimage lasszekommen, huet hien am [[Michael Powell]] sengem ''[[Peeping Tom]]'' d'Roll vun engem voyeuristesche Mäerder gespillt. Dëse Film huet dem Michael Powell senger Karriär als Filmregisseur geschuet. De Karlheinz Böhm awer huet duerno nach an 13 Filmer matgespillt ënner der Regie vu sou bedeitende Filmregisseure wéi [[Terence Young]], [[Vincente Minnelli]], [[Jacques Deray]] a [[Rainer Werner Fassbinder]].

De Karlheinz Böhm huet sech zanter den [[1970]]er mat vill Engagement fir Hëllefsprojeten an Afrika agesat.

Hie war de Jong vum Dirigent [[Karl Böhm]] an der Sopranistin [[Thea Linhard]] an de Papp vun der Schauspillerin [[Katharina Böhm]].

== Filmographie ==
=== Kino ===
* 1948: ''Der Engel mit der Posaune'', vum [[Karl Hartl]] mam [[Paula Wessely]] 
* 1949: ''Höllische Liebe'', vum [[Géza von Cziffra]] mam [[Hans Holt]] a [[Karl Schönböck]]
* 1952: ''Wienerinnen'', vum [[Kurt Steinwendner]] 
* 1952: ''Haus des Lebens'', vum Karl Hartl mam [[Gustav Fröhlich]] a [[Cornell Borchers]]
* 1952: ''[[Alraune (Film 1952)|Alraune]]'', vum [[Arthur Maria Rabenalt]] mam [[Hildegard Knef]] an [[Erich von Stroheim]]
* 1952: ''Der Weibertausch'', vum [[Karl Anton]] mam [[Viktor Staal]] a [[Carola Höhn]]
* 1952: ''Der Tag vor der Hochzeit'', vum [[Rolf Thiele]] mam [[Paul Dahlke]] an [[Elisabeth Flickenschildt]]
* 1953: ''Salto Mortale'', vum [[Viktor Tourjansky]] mam [[Margot Hielscher]] a [[Christine Kaufmann]]
* 1953: ''Arlette erobert Paris'', vum Viktor Tourjansky mam [[Johanna Matz]] a [[Claus Biederstaedt]]
* 1953: ''Der unsterbliche Lump'', vum [[Arthur Maria Rabenalt]] mam [[Ingrid Stenn]] an [[Hans Olden]]
* 1953: ''Hochzeit auf Reisen'', vum [[Paul Verhoeven (däitsche Filmregisseur)|Paul Verhoeven]] mam [[Gert Fröbe]] a [[Gardy Granass]]
* 1954: ''Die goldene Pest'', vum [[John Brahm]] mam [[Ivan Desny]] a [[Gertrud Kückelmann]]
* 1954: ''Die Sonne von St. Moritz'', vum Arthur Maria Rabenalt mam [[Winnie Markus]] a Claus Biederstaedt
* 1954: ''...und ewig bleibt die Liebe'', vum Wolfgang Liebeneiner mam Ulla Jacobsson an [[Ingrid Andree]]
* 1954: ''Die Hexe'', vum [[Gustav Ucicky]] mam [[Anita Björk]] a [[Attila Hörbiger]]
* 1954: ''Ewiger Walzer'', vum Paul Verhoeven mam [[Bernhard Wicki]] an [[Hilde Krahl]]
* 1955: ''[[Die heilige Lüge (Film 1955)|Die heilige Lüge]]'', vum [[Wolfgang Liebeneiner]] mam [[Ulla Jacobsson]] an [[Erwin Strahl]]
* 1955: ''Ich war ein häßliches Mädchen'', vum Wolfgang Liebeneiner mam [[Sonja Ziemann]] an [[Dieter Borsche]]
* 1955: ''Unternehmen Schlafsack'', vum Arthur Maria Rabenalt mam [[Eva Ingeborg Scholz]] a [[Paul Klinger]]
* 1955: ''Sommarflickan'', vum [[Håkan Bergström]] mam [[Margit Saad]]
* 1955: ''[[Sissi]]'', vum [[Ernst Marischka]] mam [[Romy Schneider]] a [[Magda Schneider]]
* 1955: ''Dunja'', vum [[Josef von Báky]] mam [[Eva Bartok]] an Ivan Desny
* 1956: ''Die Ehe des Dr. med. Danwitz'', vum Arthur Maria Rabenalt mam [[Marianne Koch]] a [[Paul Dahlke]]
* 1956: ''Kitty und die große Welt'', vum [[Alfred Weidenmann]] mam Romy Schneider an [[O.E. Hasse]]
* 1956: ''[[Nina (Film 1956)|Nina]]'', vum [[Rudolf Jugert]] mam [[Anouk Aimée]] a [[Peter Carsten]]
* 1956: ''[[Sissi - Die junge Kaiserin]]'', vum Ernst Marischka mam Romy Schneider a Magda Schneider
* 1957: ''Blaue Jungs'', vum [[Wolfgang Schleif]] mam Claus Biederstaedt a [[Walter Giller]]
* 1957: ''[[Das Schloß in Tirol]]'', vum [[Géza von Radványi]] mam [[Erika Remberg]] a [[Maria Andergast]]
* 1957: ''[[Sissi - Schicksalsjahre einer Kaiserin]]'', vum Ernst Marischka mam Romy Schneider a Magda Schneider
* 1958: ''Das Dreimäderlhaus'', vum Ernst Marischka mam [[Rudolf Schock]] a [[Johanna Matz]]
* 1958: ''The Stowaway'', vum [[Ralph Habib]] mam [[Martine Carol]] a [[Serge Reggiani]]
* 1958: ''[[Man müßte nochmal zwanzig sein]]'', vum [[Hans Quest]] mam Johanna Matz a [[Susi Nicoletti]]
* 1958: ''[[Das haut einen Seemann doch nicht um]]'', vum Arthur Maria Rabenalt mam [[Antje Geerk]] a [[Georg Thomalla]]
* 1959: ''Kriegsgericht'', vum [[Kurt Meisel]] mam [[Christian Wolff]] a [[Charles Regnier]]
* 1959: ''La Paloma'', vum [[Paul Martin]] mam [[Bibi Johns]] an [[Harald Juhnke]]
* 1960: ''Der Gauner und der liebe Gott'', vum [[Axel von Ambesser]] mam [[Gert Fröbe]] an [[Ellen Schwiers]] 
* 1960: ''[[Peeping Tom]]'', vum [[Michael Powell]] mam [[Moira Shearer]] an [[Anna Massey]] 
* 1960: ''Too Hot to Handle'', vum [[Terence Young]] mam [[Jayne Mansfield]] a [[Christopher Lee]]
* 1961: ''[[La croix des vivants]]'', vum [[Ivan Govar]] mam [[Pascale Petit]] a [[Giani Esposito]]
* 1962: ''Rififi à Tokyo'', vum [[Jacques Deray]] mam [[Charles Vanel]] a [[Barbara Lass]]
* 1962: ''[[The Four Horsemen of the Apocalypse (Film 1962)|The Four Horsemen of the Apocalypse]]'', vum [[Vincente Minnelli]] mam [[Glenn Ford]] an [[Ingrid Thulin]]
* 1962: ''The Wonderful World of the Brothers Grimm'', vum [[Henri Levin]] an [[George Pal]] mam [[Claire Bloom]] a [[Walter Slezak]]
* 1963: ''Come Fly with Me'', vum Henry Levin mam [[Dolores Hart]] an [[Hugh O'Brian]]
* 1965: ''L'heure de la vérité'', vum [[Henri Calef]] mam [[Corinne Marchand]] a [[Michèle Girardon]]
* 1967: ''The Venetian Affair'', vum [[Jerry Thorpe]] mam [[Robert Vaughn]] an [[Elke Sommer]]
* 1972: ''Magic Graz'', vum [[Curt M. Faudon]] mam [[Marisa Mell]] (Kuerzfilm)
* 1973: ''[[Schloß Hubertus (Film 1973)|Schloß Hubertus]]'', vum [[Harald Reinl]] mam [[Robert Hoffmann]] a [[Carl Lange (Schauspiller)|Carl Lange]]
* 1974: ''[[Fontane - Effi Briest]]'', vum [[Rainer Werner Fassbinder]] mam [[Hanna Schygulla]] an [[Ulli Lommel]]
* 1975: ''[[Faustrecht der Freiheit]]'', vum Rainer Werner Fassbinder mam [[Peter Chatel]] an [[Adrian Hoven]]
* 1975: ''[[Mutter Küsters' Fahrt zum Himmel]]'', vum Rainer Werner Fassbinder mam [[Brigitte Mira]] an [[Ingrid Caven]]

==Gielercher==
*[[Fichier:AUT Honour for Services to the Republic of Austria - 6th Class BAR.png|60px]] ''Großes Goldenes Ehrenzeichen für Verdienste um die Republik Österreich''&lt;ref&gt;[https://www.parlament.gv.at/PAKT/VHG/XXIV/AB/AB_10542/imfname_251156.pdf Lëscht vun de Persounen déi tëscht 1952 an 2012 d'''Ehrenzeichen für Verdienste um die Republik Österreich'' kruten]&lt;/ref&gt;.
*[[File:GER Bundesverdienstkreuz 5 GrVK Stern.svg|60px]] [[Bundesverdienstkreuz|Grosses Vedienstkreuz mit Stern]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Referenzen}}

{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Bohm Karlheinz}}
[[Kategorie:Éisträichesch Filmschauspiller]]
[[Kategorie:Éisträichesch Theaterschauspiller]]
[[Kategorie:Gebuer 1928]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2014]]
[[Kategorie:Grosses Bundesverdienstkreuz mit Stern]]
[[Kategorie:Laureate vum Balzan-Präis]]
[[Kategorie:Großes Goldenes Ehrenzeichen für Verdienste um die Republik Österreich (1952)]]</text>
      <sha1>3y45nmk4en7vmg3n71xtvvkoromwhgs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Seechomessen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>93377</id>
    <revision>
      <id>2676516</id>
      <parentid>2649826</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:43:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Inhaltsverzeechnes */  [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]]</comment>
      <origin>2676516</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8545" sha1="sddyrhbcqsl6pw0bugxsblxdqp9u0cy" xml:space="preserve">{{Infobox Déieren
 | Numm = Seechomessen
 | An anere Sproochen =
 | Bild = Camponotus sideview 2.jpg
 | Bildtext = Eng Seechomes vun der Aart Camponotus ligniperda
 | Räich = [[Déiereräich]]
 | Stamm = [[Arthropoden]]
 | Klass = [[Insekten]]
 | Ënnerklass = [[Fluchinsekten]]
 | Uerdnung = [[Hymenoptera]]
 | Ënneruerdnung = [[Taillenharespelen]]
 | Famill = Seechomessen
 | Wëssenschaftlechen Numm = Formicidae
 | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = {{Kapitälchen|[[Pierre André Latreille|Latreille]]}}, 1802
 | Bild ënnen = Ants in amber.jpg
 | Bildtext ënnen = Seechomessen am [[Bernsteen]] aus dem Baltikum.
}}
'''Seechomessen''' (Formicidae) sinn eng [[Famill (Biologie)|Famill]] vun den [[Insekten]] bannent der Uerdnung vun den [[Hymenoptera]] ([[Apocrita]]).

Den Numm setzt sech zesummen aus &quot;seech-&quot; (vu seechen, well d'Déier bei Gefor e Gëft versprutzt) an &quot;-omes&quot;, dat op dat [[alhoudäitsch]]t ‚emaz‘, ‚ëmatîc‘ = [[Neihoudäitsch|Nhd.]] ‚emsig‘ (&quot;fläisseg&quot;) zeréckgoe kéint&lt;ref&gt;Grimmsches Wörterbuch&lt;/ref&gt;.

Et gëtt, jee no Quell, tëscht 11.000&lt;ref name=&quot;Wilson 2005&quot;&gt;Edward O. Wilson, Bert Hölldobler: ''The rise of the ants: A phylogenetic and ecological explanation.'' In: ''Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America.'' 102, 21, 2005, S. 7411–7414. [http://www.pnas.org/content/102/21/7411.full (Volltext)] (englesch)
&lt;/ref&gt; an 12.500&lt;ref name=&quot;Antbase&quot;&gt;[http://www.antbase.org/ www.antbase.org] – Internetdatenbank aller bekannter Ameisenarten
&lt;/ref&gt; [[Aart (Biologie)|Aarte]] vu Seechomessen, dovun der eng 200 an Europa. Déi eelst [[Fossilien|fossiliséiert]] Fondstécker sinn aus der [[Kräid (Geologie)|Kräidzäit]] a ginn op en Alter vu ronn 100 Millioune Joren datéiert. Et gëtt ugeholl, datt et déi Déiere scho virun 130 Millioune Joer gouf.&lt;ref name=&quot;nature3911-447&quot;&gt;D. Agosti, D. Grimaldi, J. M. Carpenter: ''Oldest known ant fossiles discovered.'' In: ''Nature.'' Bd. 391, 29. Januar 1998, S. 447 ff, [[doi:10.1038/35051]]. (englesch)
&lt;/ref&gt;

All bekannt Seechomessenaarte sinn a [[Insektestaat|Staaten]] organiséiert. Si stellen déi gréisst Grupp vun [[Eusozialitéit|eusozialen]] Insekten duer.&lt;ref name=&quot;Rabeling-2008&quot;&gt;C. Rabeling, J. M. Brown, M. Verhaagh: &quot;Newly discovered sister lineage sheds light on early ant evolution.&quot; in: ''[http://www.pnas.org/search?fulltext=Martialis+heureka&amp;go.x=0&amp;go.y=0&amp;go=GO&amp;submit=yes Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America]'' (ed.: National Academy of Sciences), vol. 105, no. 39, 2008, S. 14913-14917.&lt;/ref&gt;

En typesche Seechomessestaat besteet aus e puer honnert bis zu e puer Milliounen Individuen. D'Déieren, a sou Staaten, si sou organiséiert (no &quot;[[Kast]]en&quot;), datt se verschidde Kategorië vun Aarbechte maachen, déi Haaptkategorië sinn Aarbechter, Weibchen (Kinnigin) a Männchen. D'Aarbechter hu bei de Seechomesse keng Flilleken, just déi geschlechtsräif Weibercher a Männercher.

Seechomessen hunn no Aart vill verschidde Liewensweisen: et gëtt &quot;Jeeër&quot;, &quot;Sammler&quot; oder &quot;Ziichter&quot; (z.&amp;nbsp;B. vu [[Blatlais]]), bis hin zu Aarten, déi [[Pilzen]] als Kascht kultivéieren, wéi z.&amp;nbsp;B. d'[[Blatschneiderseechomessen]] (Gattungen ''[[Atta (Gattung)|Atta]]'' an ''[[Acromyrmex]]''). Verschidden Aarte bedreiwe [[Sklaverei]] oder Sozialparasitismus, andeems s'entweeder d'Aarbechter vun aneren Aarte „versklaven“ (z.&amp;nbsp;B. ''[[Polyergus rufescens]]''), oder andeems hir Weibercher sech am Stack vun engem anere Staat &quot;infiltréieren&quot; an do hir Nokommen vun deenen opzille loossen (z.&amp;nbsp;B. ''[[Anergates atratulus]]'').&lt;ref name=&quot;Chinery&quot;&gt;M. Chinery: ''Insekten Mitteleuropas.'' 3. Auflage. Paul Parey, 1984. ISBN 3-490-14018-4, S. 242 ff.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Kirchner&quot;&gt;W. Kirchner: ''Die Ameisen, Biologie und Verhalten.'' 2. Auflage. C. H. Beck, München 2007, ISBN 3-406-44752-X.&lt;/ref&gt;

Seechomessestaaten hunn en nohaltegen Afloss op hir Ëmwelt, andeems se déi iewescht Buedemschichten ëmkéipen, planzlecht Material ofbauen, Som verbreeden oder als Raiber d'Entwécklung vun aneren [[Arthropoden|Arthropode]] reguléieren.&lt;ref name=&quot;FVA-BW&quot;&gt;Forstliche Versuchs- und Forschungsanstalt Baden-Württemberg (FVA): [https://web.archive.org/web/20150924020226/http://www.fva-bw.de/forschung/bu/bodenschluessel/artb_formicidae.html Information zur Ökologie der Ameisen im Online Bestimmungsschlüssel.]
gekuckt den 10. Februar 2009.&lt;/ref&gt;

D'Erfuerschung vun de Seechomessen heescht [[Myrmekologie]].

== Bezeechnungen ==
Dem [[Henri Klees]] no gëtt et follgend Nimm a Bezeechnungen:
: Bujhel(l)i F. (Rodingen), Pujhelli, Däbbëssen, Dibbëssen (Pl.), Jaddermunnes F. (Lux., Ettelbrück), Jäjum(m)es, Jeemimes, Jéiermes, Jejom(m)es, Jejermuss, Omes, Omeseesch F. (Büringen), Owenzel (Du, längs der dt. Grenze, Dtl), Pischummes, Pissmummes, Sää(ch)mummes, -omes, See(ch)mummes, -om(m)es, -jummescht, Seemëchel, Seejomesch, Zamais (Coll. C)

== Systematik ==
Fossil a rezent Seechomessen, kombinéiert no Moreau&lt;ref name=&quot;Moreau-2006&quot;&gt;C.S. Moreau, C.D. Bell, R. Vila, S.B. Archibald, N.E. Pierce (2006): Phylogeny of the ants: diversification in the age of angiosperms. Science 312:101–104.[[doi:10.1126/science.1124891]]
&lt;/ref&gt; a Ward&lt;ref name=&quot;Ward 2007&quot;&gt;Philip S. Ward: ''Phylogeny, classification, and species-level taxonomy of ants (Hymenoptera: Formicidae).'' In: ''Zootaxa.'' 1668, 2007, S. 549–563. [http://www.mapress.com/zootaxa/2007f/zt01668p563.pdf PDF] (englesch)
&lt;/ref&gt;
{{Klade
|label1= [[Formicidae]]&amp;nbsp;
|1={{Klade
 |1=&amp;nbsp;[[Armaniinae]]&lt;small&gt;*&lt;/small&gt;
 |2=&amp;nbsp;[[Sphecomyrminae]] †
 |3=&amp;nbsp;[[Martialinae]]
 |4=&amp;nbsp;[[Leptanilloide]], [[Leptanillinae]] 
 |label5=&amp;nbsp;Poneroide&amp;nbsp;
 |5={{Klade
 |1=&amp;nbsp;[[Agroecomyrmecinae]]
 |2=&amp;nbsp;[[Amblyoponinae]]
 |3=&amp;nbsp;[[Paraponerinae]]
 |4=&amp;nbsp;[[Ponerinae]]
 |5=&amp;nbsp;[[Proceratiinae]]
 |6=&amp;nbsp;[[Brownimeciinae]] †
 }}
 |label6=&amp;nbsp;Poneroide&amp;nbsp;
 |6={{Klade
 |1=&amp;nbsp;[[Ecitoninae]]
 |2=&amp;nbsp;[[Aenictinae]]
 |3=&amp;nbsp;[[Dorylinae]]
 |4=&amp;nbsp;[[Aenictogitoninae]]
 |5=&amp;nbsp;[[Cerapachylinae]]
 |6=&amp;nbsp;[[Leptanilloidinae]]
 |7=&amp;nbsp;[[Dolichoderinae]]
 |8=&amp;nbsp;[[Aneuretinae]]
 |9=&amp;nbsp;[[Pseudomyrmecinae]]
 |10=&amp;nbsp;[[Myrmeciinae]]
 |11=&amp;nbsp;[[Ectatomminae]]
 |12=&amp;nbsp;[[Heteroponerinae]]
 |13=&amp;nbsp;[[Myrmicinae]]
 |14=&amp;nbsp;[[Formicinae]]
 |15=&amp;nbsp;[[Formiciinae]] †
 |16=&amp;nbsp;[[Paleosminthurinae]] †
 }}
 }}
}}

==D'Seechomessen zu Lëtzebuerg==
Tëscht 2013 an 2017 hunn d'Myrmekologe Philippe Wegnez, David Ignace a Cécile Morro en Atlas vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg opgestallt, an deem 64 Aarten, aus 4 Ënnerfamillen, repertoriéiert sinn. 19 Aarte goufe vun hinnen eng éischt Kéier am Land nogewisen, iwwerdeems der 10, déi fréier eng Kéier signaléiert gi waren, entweeder ugezweifelt goufen, oder als warscheinlech net méi present deklaréiert goufen.&lt;ref&gt;Wegez/Ignace/Morro 2021 an der Literatur.&lt;/ref&gt;

{{Méi Info 1|Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg}}

== Literatur ==
* Philippe Wegnez, David Ignace, Cécile Morro, 2021: ''[https://www.mnhn.lu/science/2021/06/16/ferrantia-84/?lang=en  Atlas des fourmis luxembourgeoises (Hymenoptera, Formicidae).] Ferrantia'' 84, Musée national d'histoire naturelle, Luxembourg 2021 (ISSN 1682-5519).
* Bert Hölldobler, Edward O. Wilson, 1995. ''Ameisen. Die Entdeckung einer faszinierenden Welt''. Birkhäuser, Basel/Boston/Berlin. ISBN 3-7643-5152-7.
* Bert Hölldobler, Edward O. Wilson, 2010. ''Der Superorganismus. Der Erfolg von Ameisen, Bienen, Wespen und Termiten''. Springer Verlag, Berlin. ISBN 978-3-540-93766-1.
* Wolfgang Schwenke, 1996. ''Ameisen: der duftgelenkte Staat'' (LB-Naturbücherei). Landbuch Verlag, 2. Auflage, Hannover. ISBN 978-3-7842-0309-6.
* [[Bernhard Seifert]], 2007. ''Die Ameisen Mittel- und Nordeuropas''. Lutra, Görlitz/Tauer. ISBN 978-3-936412-03-1.

==Kuckt och==
*[[Lëscht vu lëtzebuergeschen Insektennimm]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Formicidae|{{PAGENAME}}}}
{{Wiktionary|Seechomes}}
* [http://www.ameisenwiki.de/ AmeisenWiki – Wissenswertes über Ameisen und deren Haltung]
* [http://www.antbase.org/ antbase.org – Repertoire vun zirka 12.500 Aarten] (en.)
* [https://web.archive.org/web/20141027044504/http://antweb.org/ antweb.org – Datebank vu Gattungen an Aarten aus der ganzer Welt] (en.)
* Sammlung vun [http://www.archive.org/search.php?query=mediatype%3Atexts%20AND%20subject%3A%22ants%22 2600] Bicher a Fachartikelen am fräien Download

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Seechomessen| ]]</text>
      <sha1>sddyrhbcqsl6pw0bugxsblxdqp9u0cy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676517</id>
      <parentid>2676516</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:43:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Myrmekologie]] derbäigesat</comment>
      <origin>2676517</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8568" sha1="49w13yksex8y3wgu4lr0cfytd8lu0wg" xml:space="preserve">{{Infobox Déieren
 | Numm = Seechomessen
 | An anere Sproochen =
 | Bild = Camponotus sideview 2.jpg
 | Bildtext = Eng Seechomes vun der Aart Camponotus ligniperda
 | Räich = [[Déiereräich]]
 | Stamm = [[Arthropoden]]
 | Klass = [[Insekten]]
 | Ënnerklass = [[Fluchinsekten]]
 | Uerdnung = [[Hymenoptera]]
 | Ënneruerdnung = [[Taillenharespelen]]
 | Famill = Seechomessen
 | Wëssenschaftlechen Numm = Formicidae
 | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = {{Kapitälchen|[[Pierre André Latreille|Latreille]]}}, 1802
 | Bild ënnen = Ants in amber.jpg
 | Bildtext ënnen = Seechomessen am [[Bernsteen]] aus dem Baltikum.
}}
'''Seechomessen''' (Formicidae) sinn eng [[Famill (Biologie)|Famill]] vun den [[Insekten]] bannent der Uerdnung vun den [[Hymenoptera]] ([[Apocrita]]).

Den Numm setzt sech zesummen aus &quot;seech-&quot; (vu seechen, well d'Déier bei Gefor e Gëft versprutzt) an &quot;-omes&quot;, dat op dat [[alhoudäitsch]]t ‚emaz‘, ‚ëmatîc‘ = [[Neihoudäitsch|Nhd.]] ‚emsig‘ (&quot;fläisseg&quot;) zeréckgoe kéint&lt;ref&gt;Grimmsches Wörterbuch&lt;/ref&gt;.

Et gëtt, jee no Quell, tëscht 11.000&lt;ref name=&quot;Wilson 2005&quot;&gt;Edward O. Wilson, Bert Hölldobler: ''The rise of the ants: A phylogenetic and ecological explanation.'' In: ''Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America.'' 102, 21, 2005, S. 7411–7414. [http://www.pnas.org/content/102/21/7411.full (Volltext)] (englesch)
&lt;/ref&gt; an 12.500&lt;ref name=&quot;Antbase&quot;&gt;[http://www.antbase.org/ www.antbase.org] – Internetdatenbank aller bekannter Ameisenarten
&lt;/ref&gt; [[Aart (Biologie)|Aarte]] vu Seechomessen, dovun der eng 200 an Europa. Déi eelst [[Fossilien|fossiliséiert]] Fondstécker sinn aus der [[Kräid (Geologie)|Kräidzäit]] a ginn op en Alter vu ronn 100 Millioune Joren datéiert. Et gëtt ugeholl, datt et déi Déiere scho virun 130 Millioune Joer gouf.&lt;ref name=&quot;nature3911-447&quot;&gt;D. Agosti, D. Grimaldi, J. M. Carpenter: ''Oldest known ant fossiles discovered.'' In: ''Nature.'' Bd. 391, 29. Januar 1998, S. 447 ff, [[doi:10.1038/35051]]. (englesch)
&lt;/ref&gt;

All bekannt Seechomessenaarte sinn a [[Insektestaat|Staaten]] organiséiert. Si stellen déi gréisst Grupp vun [[Eusozialitéit|eusozialen]] Insekten duer.&lt;ref name=&quot;Rabeling-2008&quot;&gt;C. Rabeling, J. M. Brown, M. Verhaagh: &quot;Newly discovered sister lineage sheds light on early ant evolution.&quot; in: ''[http://www.pnas.org/search?fulltext=Martialis+heureka&amp;go.x=0&amp;go.y=0&amp;go=GO&amp;submit=yes Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America]'' (ed.: National Academy of Sciences), vol. 105, no. 39, 2008, S. 14913-14917.&lt;/ref&gt;

En typesche Seechomessestaat besteet aus e puer honnert bis zu e puer Milliounen Individuen. D'Déieren, a sou Staaten, si sou organiséiert (no &quot;[[Kast]]en&quot;), datt se verschidde Kategorië vun Aarbechte maachen, déi Haaptkategorië sinn Aarbechter, Weibchen (Kinnigin) a Männchen. D'Aarbechter hu bei de Seechomesse keng Flilleken, just déi geschlechtsräif Weibercher a Männercher.

Seechomessen hunn no Aart vill verschidde Liewensweisen: et gëtt &quot;Jeeër&quot;, &quot;Sammler&quot; oder &quot;Ziichter&quot; (z.&amp;nbsp;B. vu [[Blatlais]]), bis hin zu Aarten, déi [[Pilzen]] als Kascht kultivéieren, wéi z.&amp;nbsp;B. d'[[Blatschneiderseechomessen]] (Gattungen ''[[Atta (Gattung)|Atta]]'' an ''[[Acromyrmex]]''). Verschidden Aarte bedreiwe [[Sklaverei]] oder Sozialparasitismus, andeems s'entweeder d'Aarbechter vun aneren Aarte „versklaven“ (z.&amp;nbsp;B. ''[[Polyergus rufescens]]''), oder andeems hir Weibercher sech am Stack vun engem anere Staat &quot;infiltréieren&quot; an do hir Nokommen vun deenen opzille loossen (z.&amp;nbsp;B. ''[[Anergates atratulus]]'').&lt;ref name=&quot;Chinery&quot;&gt;M. Chinery: ''Insekten Mitteleuropas.'' 3. Auflage. Paul Parey, 1984. ISBN 3-490-14018-4, S. 242 ff.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Kirchner&quot;&gt;W. Kirchner: ''Die Ameisen, Biologie und Verhalten.'' 2. Auflage. C. H. Beck, München 2007, ISBN 3-406-44752-X.&lt;/ref&gt;

Seechomessestaaten hunn en nohaltegen Afloss op hir Ëmwelt, andeems se déi iewescht Buedemschichten ëmkéipen, planzlecht Material ofbauen, Som verbreeden oder als Raiber d'Entwécklung vun aneren [[Arthropoden|Arthropode]] reguléieren.&lt;ref name=&quot;FVA-BW&quot;&gt;Forstliche Versuchs- und Forschungsanstalt Baden-Württemberg (FVA): [https://web.archive.org/web/20150924020226/http://www.fva-bw.de/forschung/bu/bodenschluessel/artb_formicidae.html Information zur Ökologie der Ameisen im Online Bestimmungsschlüssel.]
gekuckt den 10. Februar 2009.&lt;/ref&gt;

D'Erfuerschung vun de Seechomessen heescht Myrmekologie.

== Bezeechnungen ==
Dem [[Henri Klees]] no gëtt et follgend Nimm a Bezeechnungen:
: Bujhel(l)i F. (Rodingen), Pujhelli, Däbbëssen, Dibbëssen (Pl.), Jaddermunnes F. (Lux., Ettelbrück), Jäjum(m)es, Jeemimes, Jéiermes, Jejom(m)es, Jejermuss, Omes, Omeseesch F. (Büringen), Owenzel (Du, längs der dt. Grenze, Dtl), Pischummes, Pissmummes, Sää(ch)mummes, -omes, See(ch)mummes, -om(m)es, -jummescht, Seemëchel, Seejomesch, Zamais (Coll. C)

== Systematik ==
Fossil a rezent Seechomessen, kombinéiert no Moreau&lt;ref name=&quot;Moreau-2006&quot;&gt;C.S. Moreau, C.D. Bell, R. Vila, S.B. Archibald, N.E. Pierce (2006): Phylogeny of the ants: diversification in the age of angiosperms. Science 312:101–104.[[doi:10.1126/science.1124891]]
&lt;/ref&gt; a Ward&lt;ref name=&quot;Ward 2007&quot;&gt;Philip S. Ward: ''Phylogeny, classification, and species-level taxonomy of ants (Hymenoptera: Formicidae).'' In: ''Zootaxa.'' 1668, 2007, S. 549–563. [http://www.mapress.com/zootaxa/2007f/zt01668p563.pdf PDF] (englesch)
&lt;/ref&gt;
{{Klade
|label1= [[Formicidae]]&amp;nbsp;
|1={{Klade
 |1=&amp;nbsp;[[Armaniinae]]&lt;small&gt;*&lt;/small&gt;
 |2=&amp;nbsp;[[Sphecomyrminae]] †
 |3=&amp;nbsp;[[Martialinae]]
 |4=&amp;nbsp;[[Leptanilloide]], [[Leptanillinae]] 
 |label5=&amp;nbsp;Poneroide&amp;nbsp;
 |5={{Klade
 |1=&amp;nbsp;[[Agroecomyrmecinae]]
 |2=&amp;nbsp;[[Amblyoponinae]]
 |3=&amp;nbsp;[[Paraponerinae]]
 |4=&amp;nbsp;[[Ponerinae]]
 |5=&amp;nbsp;[[Proceratiinae]]
 |6=&amp;nbsp;[[Brownimeciinae]] †
 }}
 |label6=&amp;nbsp;Poneroide&amp;nbsp;
 |6={{Klade
 |1=&amp;nbsp;[[Ecitoninae]]
 |2=&amp;nbsp;[[Aenictinae]]
 |3=&amp;nbsp;[[Dorylinae]]
 |4=&amp;nbsp;[[Aenictogitoninae]]
 |5=&amp;nbsp;[[Cerapachylinae]]
 |6=&amp;nbsp;[[Leptanilloidinae]]
 |7=&amp;nbsp;[[Dolichoderinae]]
 |8=&amp;nbsp;[[Aneuretinae]]
 |9=&amp;nbsp;[[Pseudomyrmecinae]]
 |10=&amp;nbsp;[[Myrmeciinae]]
 |11=&amp;nbsp;[[Ectatomminae]]
 |12=&amp;nbsp;[[Heteroponerinae]]
 |13=&amp;nbsp;[[Myrmicinae]]
 |14=&amp;nbsp;[[Formicinae]]
 |15=&amp;nbsp;[[Formiciinae]] †
 |16=&amp;nbsp;[[Paleosminthurinae]] †
 }}
 }}
}}

==D'Seechomessen zu Lëtzebuerg==
Tëscht 2013 an 2017 hunn d'Myrmekologe Philippe Wegnez, David Ignace a Cécile Morro en Atlas vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg opgestallt, an deem 64 Aarten, aus 4 Ënnerfamillen, repertoriéiert sinn. 19 Aarte goufe vun hinnen eng éischt Kéier am Land nogewisen, iwwerdeems der 10, déi fréier eng Kéier signaléiert gi waren, entweeder ugezweifelt goufen, oder als warscheinlech net méi present deklaréiert goufen.&lt;ref&gt;Wegez/Ignace/Morro 2021 an der Literatur.&lt;/ref&gt;

{{Méi Info 1|Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg}}

== Literatur ==
* Philippe Wegnez, David Ignace, Cécile Morro, 2021: ''[https://www.mnhn.lu/science/2021/06/16/ferrantia-84/?lang=en  Atlas des fourmis luxembourgeoises (Hymenoptera, Formicidae).] Ferrantia'' 84, Musée national d'histoire naturelle, Luxembourg 2021 (ISSN 1682-5519).
* Bert Hölldobler, Edward O. Wilson, 1995. ''Ameisen. Die Entdeckung einer faszinierenden Welt''. Birkhäuser, Basel/Boston/Berlin. ISBN 3-7643-5152-7.
* Bert Hölldobler, Edward O. Wilson, 2010. ''Der Superorganismus. Der Erfolg von Ameisen, Bienen, Wespen und Termiten''. Springer Verlag, Berlin. ISBN 978-3-540-93766-1.
* Wolfgang Schwenke, 1996. ''Ameisen: der duftgelenkte Staat'' (LB-Naturbücherei). Landbuch Verlag, 2. Auflage, Hannover. ISBN 978-3-7842-0309-6.
* [[Bernhard Seifert]], 2007. ''Die Ameisen Mittel- und Nordeuropas''. Lutra, Görlitz/Tauer. ISBN 978-3-936412-03-1.

==Kuckt och==
*[[Lëscht vu lëtzebuergeschen Insektennimm]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Formicidae|{{PAGENAME}}}}
{{Wiktionary|Seechomes}}
* [http://www.ameisenwiki.de/ AmeisenWiki – Wissenswertes über Ameisen und deren Haltung]
* [http://www.antbase.org/ antbase.org – Repertoire vun zirka 12.500 Aarten] (en.)
* [https://web.archive.org/web/20141027044504/http://antweb.org/ antweb.org – Datebank vu Gattungen an Aarten aus der ganzer Welt] (en.)
* Sammlung vun [http://www.archive.org/search.php?query=mediatype%3Atexts%20AND%20subject%3A%22ants%22 2600] Bicher a Fachartikelen am fräien Download

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Seechomessen| ]]
[[Kategorie:Myrmekologie]]</text>
      <sha1>49w13yksex8y3wgu4lr0cfytd8lu0wg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676541</id>
      <parentid>2676517</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:49:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Inhaltsverzeechnes */  [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]]</comment>
      <origin>2676541</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8572" sha1="43qpazx2aljefl6kzlr4llsm8kr4imz" xml:space="preserve">{{Infobox Déieren
 | Numm = Seechomessen
 | An anere Sproochen =
 | Bild = Camponotus sideview 2.jpg
 | Bildtext = Eng Seechomes vun der Aart Camponotus ligniperda
 | Räich = [[Déiereräich]]
 | Stamm = [[Arthropoden]]
 | Klass = [[Insekten]]
 | Ënnerklass = [[Fluchinsekten]]
 | Uerdnung = [[Hymenoptera]]
 | Ënneruerdnung = [[Taillenharespelen]]
 | Famill = Seechomessen
 | Wëssenschaftlechen Numm = Formicidae
 | Wëssenschaftlechen Numm Auteur = {{Kapitälchen|[[Pierre André Latreille|Latreille]]}}, 1802
 | Bild ënnen = Ants in amber.jpg
 | Bildtext ënnen = Seechomessen am [[Bernsteen]] aus dem Baltikum.
}}
'''Seechomessen''' (Formicidae) sinn eng [[Famill (Biologie)|Famill]] vun den [[Insekten]] bannent der Uerdnung vun den [[Hymenoptera]] ([[Apocrita]]).

Den Numm setzt sech zesummen aus &quot;seech-&quot; (vu seechen, well d'Déier bei Gefor e Gëft versprutzt) an &quot;-omes&quot;, dat op dat [[alhoudäitsch]]t ‚emaz‘, ‚ëmatîc‘ = [[Neihoudäitsch|Nhd.]] ‚emsig‘ (&quot;fläisseg&quot;) zeréckgoe kéint&lt;ref&gt;Grimmsches Wörterbuch&lt;/ref&gt;.

Et gëtt, jee no Quell, tëscht 11.000&lt;ref name=&quot;Wilson 2005&quot;&gt;Edward O. Wilson, Bert Hölldobler: ''The rise of the ants: A phylogenetic and ecological explanation.'' In: ''Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America.'' 102, 21, 2005, S. 7411–7414. [http://www.pnas.org/content/102/21/7411.full (Volltext)] (englesch)
&lt;/ref&gt; an 12.500&lt;ref name=&quot;Antbase&quot;&gt;[http://www.antbase.org/ www.antbase.org] – Internetdatenbank aller bekannter Ameisenarten
&lt;/ref&gt; [[Aart (Biologie)|Aarte]] vu Seechomessen, dovun der eng 200 an Europa. Déi eelst [[Fossilien|fossiliséiert]] Fondstécker sinn aus der [[Kräid (Geologie)|Kräidzäit]] a ginn op en Alter vu ronn 100 Millioune Joren datéiert. Et gëtt ugeholl, datt et déi Déiere scho virun 130 Millioune Joer gouf.&lt;ref name=&quot;nature3911-447&quot;&gt;D. Agosti, D. Grimaldi, J. M. Carpenter: ''Oldest known ant fossiles discovered.'' In: ''Nature.'' Bd. 391, 29. Januar 1998, S. 447 ff, [[doi:10.1038/35051]]. (englesch)
&lt;/ref&gt;

All bekannt Seechomessenaarte sinn a [[Insektestaat|Staaten]] organiséiert. Si stellen déi gréisst Grupp vun [[Eusozialitéit|eusozialen]] Insekten duer.&lt;ref name=&quot;Rabeling-2008&quot;&gt;C. Rabeling, J. M. Brown, M. Verhaagh: &quot;Newly discovered sister lineage sheds light on early ant evolution.&quot; in: ''[http://www.pnas.org/search?fulltext=Martialis+heureka&amp;go.x=0&amp;go.y=0&amp;go=GO&amp;submit=yes Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America]'' (ed.: National Academy of Sciences), vol. 105, no. 39, 2008, S. 14913-14917.&lt;/ref&gt;

En typesche Seechomessestaat besteet aus e puer honnert bis zu e puer Milliounen Individuen. D'Déieren, a sou Staaten, si sou organiséiert (no &quot;[[Kast]]en&quot;), datt se verschidde Kategorië vun Aarbechte maachen, déi Haaptkategorië sinn Aarbechter, Weibchen (Kinnigin) a Männchen. D'Aarbechter hu bei de Seechomesse keng Flilleken, just déi geschlechtsräif Weibercher a Männercher.

Seechomessen hunn no Aart vill verschidde Liewensweisen: et gëtt &quot;Jeeër&quot;, &quot;Sammler&quot; oder &quot;Ziichter&quot; (z.&amp;nbsp;B. vu [[Blatlais]]), bis hin zu Aarten, déi [[Pilzen]] als Kascht kultivéieren, wéi z.&amp;nbsp;B. d'[[Blatschneiderseechomessen]] (Gattungen ''[[Atta (Gattung)|Atta]]'' an ''[[Acromyrmex]]''). Verschidden Aarte bedreiwe [[Sklaverei]] oder Sozialparasitismus, andeems s'entweeder d'Aarbechter vun aneren Aarte „versklaven“ (z.&amp;nbsp;B. ''[[Polyergus rufescens]]''), oder andeems hir Weibercher sech am Stack vun engem anere Staat &quot;infiltréieren&quot; an do hir Nokommen vun deenen opzille loossen (z.&amp;nbsp;B. ''[[Anergates atratulus]]'').&lt;ref name=&quot;Chinery&quot;&gt;M. Chinery: ''Insekten Mitteleuropas.'' 3. Auflage. Paul Parey, 1984. ISBN 3-490-14018-4, S. 242 ff.&lt;/ref&gt;&lt;ref name=&quot;Kirchner&quot;&gt;W. Kirchner: ''Die Ameisen, Biologie und Verhalten.'' 2. Auflage. C. H. Beck, München 2007, ISBN 3-406-44752-X.&lt;/ref&gt;

Seechomessestaaten hunn en nohaltegen Afloss op hir Ëmwelt, andeems se déi iewescht Buedemschichten ëmkéipen, planzlecht Material ofbauen, Som verbreeden oder als Raiber d'Entwécklung vun aneren [[Arthropoden|Arthropode]] reguléieren.&lt;ref name=&quot;FVA-BW&quot;&gt;Forstliche Versuchs- und Forschungsanstalt Baden-Württemberg (FVA): [https://web.archive.org/web/20150924020226/http://www.fva-bw.de/forschung/bu/bodenschluessel/artb_formicidae.html Information zur Ökologie der Ameisen im Online Bestimmungsschlüssel.]
gekuckt den 10. Februar 2009.&lt;/ref&gt;

D'Erfuerschung vun de Seechomessen heescht [[Myrmekologie]].

== Bezeechnungen ==
Dem [[Henri Klees]] no gëtt et follgend Nimm a Bezeechnungen:
: Bujhel(l)i F. (Rodingen), Pujhelli, Däbbëssen, Dibbëssen (Pl.), Jaddermunnes F. (Lux., Ettelbrück), Jäjum(m)es, Jeemimes, Jéiermes, Jejom(m)es, Jejermuss, Omes, Omeseesch F. (Büringen), Owenzel (Du, längs der dt. Grenze, Dtl), Pischummes, Pissmummes, Sää(ch)mummes, -omes, See(ch)mummes, -om(m)es, -jummescht, Seemëchel, Seejomesch, Zamais (Coll. C)

== Systematik ==
Fossil a rezent Seechomessen, kombinéiert no Moreau&lt;ref name=&quot;Moreau-2006&quot;&gt;C.S. Moreau, C.D. Bell, R. Vila, S.B. Archibald, N.E. Pierce (2006): Phylogeny of the ants: diversification in the age of angiosperms. Science 312:101–104.[[doi:10.1126/science.1124891]]
&lt;/ref&gt; a Ward&lt;ref name=&quot;Ward 2007&quot;&gt;Philip S. Ward: ''Phylogeny, classification, and species-level taxonomy of ants (Hymenoptera: Formicidae).'' In: ''Zootaxa.'' 1668, 2007, S. 549–563. [http://www.mapress.com/zootaxa/2007f/zt01668p563.pdf PDF] (englesch)
&lt;/ref&gt;
{{Klade
|label1= [[Formicidae]]&amp;nbsp;
|1={{Klade
 |1=&amp;nbsp;[[Armaniinae]]&lt;small&gt;*&lt;/small&gt;
 |2=&amp;nbsp;[[Sphecomyrminae]] †
 |3=&amp;nbsp;[[Martialinae]]
 |4=&amp;nbsp;[[Leptanilloide]], [[Leptanillinae]] 
 |label5=&amp;nbsp;Poneroide&amp;nbsp;
 |5={{Klade
 |1=&amp;nbsp;[[Agroecomyrmecinae]]
 |2=&amp;nbsp;[[Amblyoponinae]]
 |3=&amp;nbsp;[[Paraponerinae]]
 |4=&amp;nbsp;[[Ponerinae]]
 |5=&amp;nbsp;[[Proceratiinae]]
 |6=&amp;nbsp;[[Brownimeciinae]] †
 }}
 |label6=&amp;nbsp;Poneroide&amp;nbsp;
 |6={{Klade
 |1=&amp;nbsp;[[Ecitoninae]]
 |2=&amp;nbsp;[[Aenictinae]]
 |3=&amp;nbsp;[[Dorylinae]]
 |4=&amp;nbsp;[[Aenictogitoninae]]
 |5=&amp;nbsp;[[Cerapachylinae]]
 |6=&amp;nbsp;[[Leptanilloidinae]]
 |7=&amp;nbsp;[[Dolichoderinae]]
 |8=&amp;nbsp;[[Aneuretinae]]
 |9=&amp;nbsp;[[Pseudomyrmecinae]]
 |10=&amp;nbsp;[[Myrmeciinae]]
 |11=&amp;nbsp;[[Ectatomminae]]
 |12=&amp;nbsp;[[Heteroponerinae]]
 |13=&amp;nbsp;[[Myrmicinae]]
 |14=&amp;nbsp;[[Formicinae]]
 |15=&amp;nbsp;[[Formiciinae]] †
 |16=&amp;nbsp;[[Paleosminthurinae]] †
 }}
 }}
}}

==D'Seechomessen zu Lëtzebuerg==
Tëscht 2013 an 2017 hunn d'Myrmekologe Philippe Wegnez, David Ignace a Cécile Morro en Atlas vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg opgestallt, an deem 64 Aarten, aus 4 Ënnerfamillen, repertoriéiert sinn. 19 Aarte goufe vun hinnen eng éischt Kéier am Land nogewisen, iwwerdeems der 10, déi fréier eng Kéier signaléiert gi waren, entweeder ugezweifelt goufen, oder als warscheinlech net méi present deklaréiert goufen.&lt;ref&gt;Wegez/Ignace/Morro 2021 an der Literatur.&lt;/ref&gt;

{{Méi Info 1|Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg}}

== Literatur ==
* Philippe Wegnez, David Ignace, Cécile Morro, 2021: ''[https://www.mnhn.lu/science/2021/06/16/ferrantia-84/?lang=en  Atlas des fourmis luxembourgeoises (Hymenoptera, Formicidae).] Ferrantia'' 84, Musée national d'histoire naturelle, Luxembourg 2021 (ISSN 1682-5519).
* Bert Hölldobler, Edward O. Wilson, 1995. ''Ameisen. Die Entdeckung einer faszinierenden Welt''. Birkhäuser, Basel/Boston/Berlin. ISBN 3-7643-5152-7.
* Bert Hölldobler, Edward O. Wilson, 2010. ''Der Superorganismus. Der Erfolg von Ameisen, Bienen, Wespen und Termiten''. Springer Verlag, Berlin. ISBN 978-3-540-93766-1.
* Wolfgang Schwenke, 1996. ''Ameisen: der duftgelenkte Staat'' (LB-Naturbücherei). Landbuch Verlag, 2. Auflage, Hannover. ISBN 978-3-7842-0309-6.
* [[Bernhard Seifert]], 2007. ''Die Ameisen Mittel- und Nordeuropas''. Lutra, Görlitz/Tauer. ISBN 978-3-936412-03-1.

==Kuckt och==
*[[Lëscht vu lëtzebuergeschen Insektennimm]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Formicidae|{{PAGENAME}}}}
{{Wiktionary|Seechomes}}
* [http://www.ameisenwiki.de/ AmeisenWiki – Wissenswertes über Ameisen und deren Haltung]
* [http://www.antbase.org/ antbase.org – Repertoire vun zirka 12.500 Aarten] (en.)
* [https://web.archive.org/web/20141027044504/http://antweb.org/ antweb.org – Datebank vu Gattungen an Aarten aus der ganzer Welt] (en.)
* Sammlung vun [http://www.archive.org/search.php?query=mediatype%3Atexts%20AND%20subject%3A%22ants%22 2600] Bicher a Fachartikelen am fräien Download

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Seechomessen| ]]
[[Kategorie:Myrmekologie]]</text>
      <sha1>43qpazx2aljefl6kzlr4llsm8kr4imz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Cité de l'espace</title>
    <ns>0</ns>
    <id>94011</id>
    <revision>
      <id>2676481</id>
      <parentid>2336079</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T13:37:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2676481</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2378" sha1="ppmyd4lsvzupbcrgsiov1o7z0fwwpp6" xml:space="preserve">{{Coor dms1 uewen|43|35|12.9|N|01|29|35.8|O}}

[[Fichier:Ariane 5 (mock-up).jpg|thumb|De 55 Meter héije Modell vun der Ariane 5]]
D''''Cité de l'espace''', „Weltallstad“, ass e [[Fräizäitpark|Theemepark]] an der südfranséischer Stad [[Toulouse]], der europäescher Haaptstad vun der [[Loftfaart]] a [[Raumfaart]].

D'Cité de l'espace ass e wichtege kuckeswäerte Site vun Toulouse a gouf [[1997]] opgemaach. Si ass eng Mëschung aus Theemepark an Erliefnespark. Et gëtt vill Wëssenswäertes iwwer d'[[Sonnesystem]], [[Satellit (Raumfaart)|Satellitten]] bis zu der jéngster Weltraumstatioun duergestallt an zum Deel fir d'Ausprobéieren ugebueden.

== Attraktiounen ==
Scho vu wäitem gesäit een dee naturgetreien Nobau vun der [[Ariane 5]], déi wéi déi richteg Rakéit 55 Meter héich ass. D'Ariane steet wäit iwwer den 3,5 Hektar grousse Park eraus. D'Ausstellungsfläch huet 20.000 m&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;

Am Haaptausstellungsgebai ass d'Entwécklung vun der Weltraumerfuerschurung z'entdecken an d'Fortschrëtter vun der Fuerschung nozevollzéien. Interaktiv Systemer stelle plastesch duer, wéi Satellitte gebaut an ausgesat ginn, wéie d'[[Wiedervirausso]] funktionéiert, wéi d'[[Telekommunikatioun]] d'Liewen erliichtert an d'Pionéier an all dëse Beräicher hir Erfindunge gemaach hunn. Modeller vu [[Mir (Raumstatioun)|Mir]]-Modulle weise bis an den Detail d'Alldagsliewe vun den Astronauten.

En IMAX-Kino mat engem vun den [[International Raumstatioun ISS|ISS]]-Astronaute gedréinte Film, e [[Planetarium]], an eng Welthallefkugel, an där een duerch eng dräidimensionaal Videoprojektioun an d'Vergaangenheet reest an d'Entwécklung vun der Äerd vum Urknall bis zu der Géigewart verfollege kann, gehéieren zu den Haaptattraktiounen.

D'Cité de l'espace gouf vun der Stad Toulouse an Zesummenaarbechtt mam Verkéiersministerium, dem Kulturministerium, der franséischer Raumfaartagentur [[Centre national d'études spatiales|CNES]], [[European Aeronautic Defence and Space company|EADS]], [[ASTRIUM]] a villen anere realiséiert.

== Kuckt och ==
{{Kuckt och Portal:Astronomie}}

== Um Spaweck ==
* {{fr}} [https://web.archive.org/web/20170113103256/http://www.cite-espace.com/ Offiziell Internetsäiten]
* {{en}} [http://www.cite-espace.com/en Offiziell Internetsäiten]

[[Kategorie:Fräizäitparken]]
[[Kategorie:Raumfaart]]
[[Kategorie:Toulouse]]</text>
      <sha1>ppmyd4lsvzupbcrgsiov1o7z0fwwpp6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Claudio Abbado</title>
    <ns>0</ns>
    <id>103212</id>
    <revision>
      <id>2676605</id>
      <parentid>2551051</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:57:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>...</comment>
      <origin>2676605</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="930" sha1="bisb5xmflowgoilrtglz149rbpc7mje" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De '''Claudio Abbado''', gebuer de [[26. Juni]] [[1933]] zu [[Mailand]], a gestuerwen den [[20. Januar]] [[2014]] zu [[Bologna]], war en italieeneschen Dirigent.

Hie gouf 1968 Dirigent op der Scala vu Mailand. No enger kuerzer Zäit bei de Wiener Philharmoniker gouf en 1989 Chefdireigent vun de Berliner Philharmoniker. Nach ier en do 2002 zeréckgetrueden ass, hat en eng ganz Rëtsch international Orchestere matgegrënnt.
==Gielercher==
*[[File:GER Bundesverdienstkreuz 5 GrVK Stern.svg|60px]] [[Bundesverdienstkreuz|Grosses Vedienstkreuz mit Stern]]
== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{DEFAULTSORT:Abbado Claudio}}
[[Kategorie:Italieenesch Dirigenten]]
[[Kategorie:Gebuer 1933]]
[[Kategorie:Gestuerwen 2014]]
[[Kategorie:Grosses Bundesverdienstkreuz mit Stern]]
[[Kategorie:Ernst-Reuter-Plaquette]]
[[Kategorie:Grand-croix de la Légion d'honneur]]
[[Kategorie:Italieenesch Senateuren op Liewenszäit]]</text>
      <sha1>bisb5xmflowgoilrtglz149rbpc7mje</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Schabloun:Op engem 1. Mee</title>
    <ns>10</ns>
    <id>104372</id>
    <revision>
      <id>2676583</id>
      <parentid>2107827</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T08:30:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676583</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="874" sha1="2m510e6c9y0nofp09x5dmfvqh8c3ow7" xml:space="preserve">[[Fichier:Calamity jane.jpeg|90px|right]]
* [[1830]]: Gebuert vum flämeschen Dichter [[Guido Gezelle]].
* [[1852]]: Déi US-amerikanesch Western-Heldin '''[[Calamity Jane]]''' kënnt op d'Welt.
* [[1900]]: Doud vum ongresche Moler [[Mihály Munkácsy]].
* [[1904]]: Den tschechesche Komponist [[Antonín Dvořák]] stierft.
* [[1917]]: Déi franséisch Schauspillerin [[Danielle Darrieux]] gëtt gebuer.
* [[1918]]: Doud  vum lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Politiker [[Jean Schortgen]].
* [[1991]]: Flutkatastroph am [[Bangladesch]]; et gëtt geschat, datt 500.000 Leit ëm d'Liewe koumen.
* [[2004]]: [[Estland]], [[Lettland]], [[Litauen]], [[Malta]], [[Polen]], d'[[Slowakei]], [[Slowenien]], d'[[Tschechesch Republik]], [[Ungarn]] an [[Zypern]] gi Member vun der [[Europäesch Unioun|Europäescher Unioun]].
&lt;noinclude&gt;
[[Kategorie:Op engem Mee|Mee 01]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>2m510e6c9y0nofp09x5dmfvqh8c3ow7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676584</id>
      <parentid>2676583</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T08:31:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676584</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="862" sha1="cwp7lvbydvkn4qw6tu9d3jarjgj4sep" xml:space="preserve">[[Fichier:Calamity jane.jpeg|90px|right]]
* [[1830]]: Gebuert vum flämeschen Dichter [[Guido Gezelle]].
* [[1852]]: Déi US-amerikanesch Western-Heldin '''[[Calamity Jane]]''' kënnt op d'Welt.
* [[1900]]: Doud vum ongresche Moler [[Mihály Munkácsy]].
* [[1904]]: Den tschechesche Komponist [[Antonín Dvořák]] stierft.
* [[1917]]: Déi franséisch Schauspillerin [[Danielle Darrieux]] gëtt gebuer.
* [[1918]]: Doud  vum lëtzebuergesche Gewerkschaftler a Politiker [[Jean Schortgen]].
* [[1991]]: Flutkatastroph am [[Bangladesch]]; et gëtt geschat, datt 500.000 Leit ëm d'Liewe koumen.
* [[2004]]: [[Estland]], [[Lettland]], [[Litauen]], [[Malta]], [[Polen]], d'[[Slowakei]], [[Slowenien]], [[Tschechien]], [[Ungarn]] an [[Zypern]] gi Member vun der [[Europäesch Unioun|Europäescher Unioun]].
&lt;noinclude&gt;
[[Kategorie:Op engem Mee|Mee 01]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>cwp7lvbydvkn4qw6tu9d3jarjgj4sep</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Däitsch Apdikter</title>
    <ns>14</ns>
    <id>113507</id>
    <revision>
      <id>2676555</id>
      <parentid>1768202</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:07:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676555</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="155" sha1="sc2edt37tsuha89xh700nid2uetojfl" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Däitschland|Däitsch]] [[Apdikter]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Apdikter]]
[[Kategorie:Däitsch Persounen no Aktivitéit|Apdikter]]</text>
      <sha1>sc2edt37tsuha89xh700nid2uetojfl</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Franséisch Apdikter</title>
    <ns>14</ns>
    <id>113508</id>
    <revision>
      <id>2676556</id>
      <parentid>1768207</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T22:07:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676556</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="160" sha1="5u8gpsgo40i3aqnftmasljqjb643cn0" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Frankräich|Franséisch]] [[Apdikter]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Apdikter]]
[[Kategorie:Franséisch Persounen no Aktivitéit|Apdikter]]</text>
      <sha1>5u8gpsgo40i3aqnftmasljqjb643cn0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nicolae Ceaușescu</title>
    <ns>0</ns>
    <id>116740</id>
    <revision>
      <id>2676495</id>
      <parentid>2594231</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:00:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>+</comment>
      <origin>2676495</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6825" sha1="4a19ur8n5sklkfe06ocax4jkubg0rwy" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Nicolae Ceaușescu''' [nikoˈla.e tʃau̯ˈʃesku], gebuer de [[26. Januar]] [[1918]] zu [[Scornicești]], a gestuerwen de [[25. Dezember]] [[1989]] zu [[Târgoviște]] duerch en Exekutiounskommando, war e [[Rumänien|rumänesche]] [[Politiker]].

== Liewen a Karriär ==
Hie war vun 1965 bis 1989 Generalsekretär vun der [[Rumänesch Kommunistesch Partei|Rumänescher Kommunistescher Partei]] (KPR), Staatspresident a President vum Staatsrot, an domat den [[Neostalinismus|neostalinisteschen]] [[Diktatur|Diktator]] vun der [[Sozialistesch Republik Rumänien|Sozialistescher Republik Rumänien]].

Hien hat just eng Ausbildung als [[Schouster]], huet sech awer an der KP Stéck fir Stéck no uewe geschafft.

1965 ass de [[Gheorghe Gheorghiu-Dej]] gestuerwen, an den Ceaușescu gouf bis 1967 säin Nofollger an allen Ämter.

Am Ufank war hien zimmlech populär, souwuel a Rumänien, wéi och am Westen, well en de Muechtusproch vun der Sowjetunioun an den Ostblock-Länner a Fro gestallt huet, an als eenzegt Land vun deem Block beim Nidderschloe vum [[Prager Fréijoer]], am August 1968, net matgemaach huet. Hien huet Staatsbesich am Weste gemaach z.&amp;nbsp;B. an d'USA, Westdäitschland an ë.&amp;nbsp;a. och op Lëtzebuerg.

An den 1970er Joren huet hien ëmmer méi e Persounekult ronderëm sech opféiere gelooss. Hien huet sech selwer ''Conducător'' (&quot;Guide&quot;) genannt, an a Gedichtsbänn vun Hafflyriker huet hie sech mat geblimmelten Titele wéi ''Grousse Kommandant, [[Titanen|Titan]] ënner den Titanen'', ''glorräich Eech vun Scornicești, Jong vun der Sonn, den Auserwielten'' oder ''eisen ierdesche Gott'' ëmgaachele gelooss. Déi haut nach bekanntst ass ''Genie aus de Karpaten''.

Hien huet ëmmer méi Familljememberen an héich Ämter ronderëm sech placéiert, fir kenge Géigner eng Chance ze ginn, an och seng Fra [[Elena Ceaușescu|Elena]], déi e groussen Afloss op hien hat, gouf an de Persounekult mat abezunn, an als ''Mamm vun der Natioun'' oder &quot;''kéng Wëssenschaftlerin a Fuerscherin, mat internationaler Unerkennung op der ganzer Äerdklatz''“ am Domaine vun der Chimie an de Polymeren apostrophéiert. Och Doktertitelen an akadeemesch Grade goufen hir op Mooss zougegeschnidden.

Den Nicolae Ceaușescu wollt, datt d'Bevëlkerung bannent e puer Joerzéngten ëm 10 Millioune wuesse sollt. Dofir huet hien d'Zil ginn, datt all Famill 5 Kanner sollt hunn. Opklärung an [[Contraceptioun|Empfängnesverhiddung]] ware verbueden, op Ofdreiwung stoungen héich Prisongsstrofen. Honnertdausende vu Kanner si sou a Kannerheemer oder op der Strooss gelant, well hir Famillen se net duerchfiddere konnten.

Hien huet an den 1980er Joren Deeler vun der mëttelalterlecher Alstad vu [[Bukarest]] ofrappe gelooss, fir e [[Gigantomanie|gigantomanesche]] Palais mat engem Opmarschboulevard virdrun opriichten ze loossen, an huet ënner der Stad Tunnelle gruewe gelooss, fir datt d'[[Securitate]], déi gefaart Geheimpolice, onerwaart doruechter opdauche kéint. Hien huet och ganz Dierfer zerstéiere gelooss, fir d'Baueren a prefabrizéiert Bëtongsbléck ëmzesidelen.

Wéi e fréiere Geheimpolice-Chef an d'USA iwwergelaf ass, an do ausgepaakt huet, datt Rumänie géif mat arabeschen Terrororganisatiounen an Drogebossen zesummeschaffen, gouf Rumänien ëmmer méi isoléiert, an d'Wirtschaft huet sech verschlechtert.

Um Enn vun den 1980er Joren huet et un allem gefeelt (net zulescht och, well vill Agrarprodukter exportéiert goufen, fir un Devisen ze kommen, wärend d'Leit Honger gelidden hunn), de Stroum gouf rationéiert, an d'Industrie huet um leschte Lach gepaff.

Vum [[Michail Gorbatschow]] senger [[Perestroika]]-Politik wollt den Ceaușescu logescherweis näischt wëssen, a sou hu souguer fréier iwwerzeegt Parteigänger sech vun him distanzéiert.

De 16. Dezember 1989 koum et zu enger Revolt am westrumäneschen [[Timișoara]], bei där et eng ganz Rëtsch Doudeger gouf. Den Ceaușescu huet bis zulescht d'Zeeche vun der Zäit net erkannt. Berüümt sinn déi Biller, déi live op der Tëlee iwwerdroe goufen, wéi en den 21. Dezember virun 100.000 Leit eng Ried gehalen huet, déi op eemol ugefaangen hunn, en auszepäifen an ze -buen.

Den Dag drop wollt e mat senger Fra aus dem Land fortlafen, se goufen awer vun Zaldote vun der Arméi, déi zu de Géigner iwwergetruede war, gefaangegeholl. Et gouf e kuerze Prozess gemaach a se goufe vun engem [[Militärgeriicht]] [[Doudesstrof|zum Doud verurteelt]]. Gläich drop gouf d'Koppel vun engem Exekutiounskommando higeriicht. De &quot;Prozess&quot; an d'Läiche vun deenen zwee goufe gefilmt an op der Tëlee gewisen, datt keen Zweifel opkomme sollt, datt d'Ära Ceaușescu definitiv eriwwer war.

== Literatur ==
* Pacepa, Ion Mihai: ''Red Horizons: Chronicles of a Communist Spy Chief''; 1986; ISBN 0-89526-570-2; &lt;br&gt;''{{small|Reprint:}} Red Horizons: The True Story of Nicolae and Elena Ceausescus' Crimes, Lifestyle, and Corruption''; Regnery Publishing, 1990; ISBN 0-89526-746-2
* Rau, Milo (Hg.): ''Die letzten Tage der Ceausescus. Dokumente, Materialien, Theorie''; Berlin 2010; ISBN 978-3-940426-45-1
* Ursprung, Daniel: ''Herrschaftslegitimation in der rumänischen Geschichte. Repräsentation und Inszenierung von Herrschaft in der rumänischen Geschichte in der Vormoderne und bei Ceaușescu''; Heidelberg, Kronstadt 2007; ISBN 978-3-929848-49-6
* Cioroianu, Adrian: ''Ce Ceaușescu qui hante les Roumains. Le mythe, les représentations et le culte du dirigeant dans la Roumanie communiste''; Bucarest 2004, 2nd édition 2005; ISBN 973-669-099-7
* Gabanyi, Anneli Ute: ''The Ceaușescu cult. Propaganda and power policy in communist Romania''; Bucharest 2000; ISBN 973-577-280-9
* Olschewski, Malte: ''Der Conducator Nicolae Ceaușescu: Phänomen der Macht''; Wien 1990; ISBN 3-8000-3370-4
* Câmpeanu, Pavel: ''Ceaușescu: the countdown''; Boulder, New York 2003 (=East European monographs, 626) ISBN 0-88033-524-6
* Bois, Pierre du: ''Ceaușescu au pouvoir. Enquête sur une ascension''; Genève 2004; ISBN 2-8257-0878-X
* Deletant, Dennis: ''Ceaușescu and the securitate. Coercion and dissent in Romania, 1965-1989'' London 1995; ISBN 1-85065-267-8
* Fischer, Mary Ellen: ''Nicolae Ceaușescu. A study in political leadership'' Boulder, London 1989; ISBN 0-931477-83-2
* Gilberg, Trond: ''Nationalism and Communism in Romania. The rise and fall of Ceaușescu's personal dictatorship'' Boulder, San Francisco, Oxford 1990; ISBN 0-8133-7497-9

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Ceausescu Nicolae}}
[[Kategorie:Presidente vu Rumänien]]
[[Kategorie:Gebuer 1918]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1989]]
[[Kategorie:Sonderstufe des Grosskreuzes vum Bundesverdienstkreuz]]
[[Kategorie:Groß-Stern des Ehrenzeichens für Verdienste um die Republik Österreich (1952)]]</text>
      <sha1>4a19ur8n5sklkfe06ocax4jkubg0rwy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Um Schinker</title>
    <ns>0</ns>
    <id>122189</id>
    <revision>
      <id>2676529</id>
      <parentid>2577407</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T18:28:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Dewilda</username>
        <id>51264</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>falschen Kanton</comment>
      <origin>2676529</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2272" sha1="8zcpkv1ajktcv25tgm0taj8ch8ea1bc" xml:space="preserve">{{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg
 | Numm = Schinker
 | Numm (Franséisch) = Schinker 
 | Numm (Däitsch) = schinker
 | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]
 | Kanton = {{Kanton Klierf}}
 | Gemeng = {{Parc Housen}}
 | Buergermeeschter =
 | Awunner =
 | Awunnerdatum =
 | Fläch =
 | Koordinaten = {{coor dms|49|59|31.6|N|06|05|19.|O}}
 | Kaart =
 | Kaartentext = 
}}
'''Um Schinker''' ass e [[Lieu-dit]] an der [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerger]] [[Gemeng Parc Housen]].

Op der Plaz vun der Kräizung déi do war, ass zanter 2007/2008 e [[Intersection à sens giratoire obligatoire|Rond-point]] deen ewell d'[[Nationalstrooss 7|N7]] mam [[CR322]] verbënnt.

Den Numm vum Lieu-dit geet op e Wiertshaus zeréck dat bis zum [[Zweete Weltkrich]] op der Kräizung stoung, ier et an der [[Ardennenoffensiv]] zerstéiert an duerno net méi opgeriicht gouf. De Café huet der Famill ''Schinker'' gehéiert.&lt;ref name=&quot;LW 2015&quot;&gt;[[Luxemburger Wort]] vum 22. Oktober 2015, S. 28.&lt;/ref&gt;

D'Existenz vun der Kräizung ass zënter dem [[14. Joerhonnert]] beluecht.&lt;ref name=&quot;LW 2015&quot;/&gt; Follgend historesch Nimm op der Plaz vum Lieu-dit si bekannt: ''Auf der Vang'' ([[Joseph de Ferraris|Ferrariskaart]], ëm 1770; ''Vang'' oder ''Wang'', eng agepercht Wiss); um [[Kadaster|Urkadaster]], ëm 1812, steet ''auf dem Rang''; an op der [[Topographie|topographescher Kaart]] gëtt et de Flouernumm ''Rank''.&lt;ref&gt;Am Artikel vum Luxemburger Wort vum 22.10.2015, dee sech op d'Aussoe vun engem Lokalhistoriker stäipt, fënnt een eng aner Interpretatioun: de Lieu-dit hätt fréier ''um Rand'' geheescht, dat well en op de Grenze vun deenen deemolege Gemengen [[Gemeng Houschent|Houschent]], [[Gemeng Konstem|Konstem]] an [[Gemeng Housen|Housen]] louch.&lt;/ref&gt;

Schonn zu Réimerzäite stoung do e ''[[Burgus]]'' (Wuechttuerm). Tëscht 2019 an 2024 goufen do 141 Goldmënzen aus dem 4. Joerhonnert fonnt.&lt;ref&gt;Marc Thill: [https://www.wort.lu/kultur/das-fluestern-der-muenzen-das-roemische-gold-birgt-weiterhin-geheimnisse/28734899.html &quot;Das Flüstern der Münzen: Das römische Gold birgt weiterhin Geheimnisse.&quot;] wort.lu [€], 07.12.2024.&lt;/ref&gt; 

{{Méi Info 1|Burgus vun Holztem}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Häff a Lieu-diten zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Gemeng Parc Housen]]</text>
      <sha1>8zcpkv1ajktcv25tgm0taj8ch8ea1bc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lycée Edward-Steichen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>124766</id>
    <revision>
      <id>2676464</id>
      <parentid>2576123</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:33:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>....</comment>
      <origin>2676464</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3886" sha1="1ozvfewxr8xmx7yozeii4ajo8i5i1cs" xml:space="preserve">&lt;!--{{Infobox Gebai
|Koordinaten = {{Coor dms|50|03|52.62|N|06|01|23.32|O}}
|Baustil =
|Architekt =
|Status = Schoul
|Datum vum Bau = 2014-2018
|Proprietär =
}}--&gt;
{{Infobox Schoul
| Leedung = Max Wolff f.f.
}}
De '''Lycée Edward-Steichen''' (gekierzt: '''LESC''') ass eng ëffentlech [[Grondschoul (Lëtzebuerg)|Grond]]-, [[Secondaire (Lëtzebuerg)|Secondaires-]] an [[international Schoul]] zu [[Klierf]], net wäit ewech vun der [[Gare Klierf|Klierfer Gare]].

== Geschicht ==
Mam Gesetz vum 13. Juni 2013&lt;ref&gt;[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2013/06/13/n4/jo Loi du 13 juin 2013 portant création d'un lycée à Clervaux] op legilux.lu, gekuckt den 9. August 2018&lt;/ref&gt; gouf de Klierfer Lycée geschaf an e gouf 2016&lt;ref&gt;[http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2016/06/20/n1/jo Règlement grand-ducal du 20 juin 2016 portant dénomination du lycée à Clervaux]&lt;/ref&gt; nom lëtzebuergesch-amerikanesche Fotograf [[Edward Steichen|Edward-Steichen]] genannt.

De [[Grondsteen|Grondstee]] fir de Lycée gouf den 11. Mee 2015 geluecht&lt;ref&gt;''Was morgen wichtig wird'' am Wort den 30. Abrëll 2015, Säit 31&lt;/ref&gt; an en huet seng Diere fir d'Rentrée 2018/19 op gemaach. Den 21. Juni 2019 gouf en offiziell ageweit.&lt;ref&gt;John Lamberty: [https://www.wort.lu/de/lokales/clerf-hat-ein-lyzeum-5d0d10c6da2cc1784e3467db &quot;Clerf hat ein Lyzeum.&quot;] wort.lu, 21.06.2019.&lt;/ref&gt; En huet Plaz fir eng 800 Schüler&lt;ref name=&quot;:0&quot;&gt;''Übermorgen kommt bestimmt'', am Wort de 25. August 20156, Säit 20&lt;/ref&gt;, et gëtt awer scho Pläng fir en eventuellen Ubau fir zousätzlech 400 Schüler&lt;ref name=&quot;:0&quot; /&gt;.

De Bau huet ronn 75 Milliounen Euro kascht&lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20180103020723/http://www.journal.lu/article/bereits-ausbau-plaene/ Bereits Ausbau-Pläne] op journal.lu de 24. August 2016, gekuckt den 9. August 2018&lt;/ref&gt;.

== Direkteren ==

* 2014&lt;ref&gt;''Der erste Baustein'' am Wort den 11. Oktober 2014, Säit 38&lt;/ref&gt; - 2023: [[Jean Billa]]
* 2023 - haut: Max Wolff f.f.

== Formatiounen ==

De Lycée bitt nieft den nationale Programmer ([[Secondaire (Lëtzebuerg)#Klasseschen Enseignement|Enseignement secondaire classique]], [[Secondaire (Lëtzebuerg)#Generellen Enseignement|Enseignement secondaire général]], Préparatoire, [[Secondaire (Lëtzebuerg)#Berufflechen Enseignement|Formatioun professionnelle]]) och eng Däitsch, eng Franséisch an eng Englesch Sektioun un.

Mam Gesetz vum 13. Juli 2018 gouf och en europäesche Programm am Kader vun enger ''[[École européenne agréée]]'' agefouert, deen ënnert dem Numm « École internationale Edward Steichen - Clervaux » funktionéiert. D'europäesch Schoul steet ënnert der Direktioun vum Lycée&lt;ref&gt;{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2018/07/13/a652/jo|Titel=Loi du 13 juillet 2018 portant création d'un lycée à Mondorf-les-Bains et modification (…) 2.	de la loi modifiée du 13 juin 2013 portant création d'un lycée à Clervaux (…)|Gekuckt=27.09.2022|Datum=13.07.2018|Editeur=legilux-lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;.

An der europäescher Schoul gëtt follgend Offer ugebueden&lt;ref name=&quot;lesc.lu&quot;&gt;{{Citation|URL=https://www.lesc.lu/fr/international.php#home|Titel=LESC – Offre scolaire internationale|Gekuckt=27.09.2022|Wierk=www.lesc.lu|Sprooch=fr}}&lt;/ref&gt;:

* den Zyklus vun zwee Joer an der [[Pedagogik|Fréipedagogik]] « early education » fir Kanner vu véier bis fënnef Joer;
* de fënnef-järegen Zyklus vum europäesche Primärunterrecht fir Kanner vu sechs bis zéng Joer;
* de siwe-järegen Zyklus vum [[europäesche Secondaire]] fir Jonker vun 11 bis 18 Joer.

==Kuckt och==
* [[Secondaireschoulen zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat|Lycée Edward-Steichen (Clervaux)|{{PAGENAME}}}}

* Websäit vum Lycée Edward-[https://lesc.lu/ Steichen]
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Schoulen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Bauwierker 2018]]
[[Kategorie:Gemeng Klierf]]</text>
      <sha1>1ozvfewxr8xmx7yozeii4ajo8i5i1cs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Florentin Antony</title>
    <ns>0</ns>
    <id>130799</id>
    <revision>
      <id>2676587</id>
      <parentid>2657724</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T09:24:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jamcelsus</username>
        <id>3505</id>
      </contributor>
      <comment>/* Literatur */ Massard 2019</comment>
      <origin>2676587</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5159" sha1="ky7qk7cwuhng67txp46ux4dka5dc3su" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De '''Florentin Antony''', gebuer den [[28. Januar]] [[1887]] zu [[Rëmeleng]], a gestuerwen den [[11. Februar]] [[1964]] zu [[Kappel-Grafenhausen|Kappel um Rhäin]] a [[Baden-Württemberg]], war e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] Dokter a Politiker.&lt;ref&gt;Massard 2017, Lieb 2013, 2014.&lt;/ref&gt;

== Den Dokter ==

De Florentin Antony huet zu [[Freiburg im Breisgau]] Medezin studéiert. Vum Oktober 1911 un huet hien zu Rëmeleng, a vum Januar 1930 un zu [[Keel]] als Generalist praktizéiert.

== De Gemengepolitiker ==

De Florentin Antony war vun 1921 bis uganks Januar 1930 Member vum Rëmelenger Gemengerot; vum Januar bis den August 1925 war hie Buergermeeschter; säin Nofollger war de [[Jean-Pierre Bausch]] vun der [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|Aarbechterpartei]].

Bei de Chamberwale vun 1928 huet den Antony op der Lëscht vun der [[Rietspartei]] kandidéiert, gouf awer nëmmen Ersatzdeputéierten. Well den [[Eugène Auguste Collart|August Collart]] vu [[Beetebuerg]] als Deputéierten demissionéiert hat, hätt den Antony am November 1933 kënnen an d'Chamber noréckelen, mä hien huet zu Gonschte vum [[Léon Kinsch (1870-1954)|Leo Kinsch]] vun [[Esch-Uelzecht]] op dat Mandat verzicht.

Als President vun der Keeler Sektioun vun der Rietspartei huet de Florentin Antony sech 1933 fir d'Vergréisserung vun der Keeler Porkierch agesat. Hie war Member vum Kommitee fir d'Opriichte vun engem [[Monument national des mineurs|Monument fir déi verongléckt Biergleit]] zu Keel bei der [[Léiffrächen]], dee sech 1938 konstituéiert hat.

== De Kollaborateur ==

Vun 1935 u war den Antony Kommiteesmember vun der [[Luxemburger Gesellschaft für deutsche Literatur und Kunst|Gedelit]] (''Luxemburger Gesellschaft für deutsche Literatur und Kunst''), e Veräin, deen ënner der Presidentschaft vum [[Damien Kratzenberg]] am Laf vun de Joren ëmmer méi nazifrëndlech ginn ass. Datt de Florentin Antony dës Ideologie gedeelt huet, huet hien 1940 nom Iwwerfall vun de Preisen op Lëtzebuerg bewisen: hie gouf Grënnungsmember vun der [[VdB]] (Memberskaart Nr. 22).

Den Dr. Antony war ee vun den 32 Signataire vum Opruff “Heim ins Reich!”, deen den 31. August 1940 an der Press publizéiert ginn ass.&lt;ref&gt;[http://www.eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&amp;custom_att_2=simple_viewer&amp;pid=765226&amp;search_terms=#panel:pp|issue:765226|page:1 Luxemburger Wort 1940-08-31, S. 1 (Männer und Frauen Luxemburgs!)].&lt;/ref&gt;

Hie gouf 1940 VdB-Ortsgruppenleiter vu Keel; nominell war hien dat bis den 1. September 1944, en huet awer déi Funktioun aus berufflechen Ursaachen nëmme bis den 31. Dezember 1940 ausgeüübt, awer weiderhi seng Influenz spille gelooss. Am September 1941 ass hien an déi grad gegrënnt lëtzebuergesch Sektioun vun der [[NSDAP]] agetratt.

== D'Strof ==

Den 1. September 1944 huet den Dr. Antony sech a Richtung [[Däitschland]] duerch d'Bascht gemaach. Eng vu sengen Etappe war [[Neuwied]], wou hien eng Plaz als Dokter fonnt huet. Vum August 1945 un huet hien an der Géigend vu Freiburg gelieft.

Enn 1947 oder Ufank 1948 ass hie verhaft ginn a koum spéitstens am Abrëll 1948 op Lëtzebuerg an de Prisong am [[Gronn]]. Hie koum viru Geriicht a gouf am Januar 1950 zu 10 Joer Zuchthaus, enger Geldstrof vun 100.000 Frang an dem Verloscht vun der Nationalitéit condamnéiert.

1955 gouf hien am Kader vun der allgemenger Amnestie fir politesch Prisonéier aus dem Prisong entlooss an ass zeréck an Däitschland gaangen, op Kappel, wou seng Fra an ee vu senge Bouwe gewunnt hunn.

== D'Famill ==

De Florentin Antony hat sech de 16. Abrëll 1912 zu Freiburg mat der Emilie Stephanie Noll (1885-1966), déi aus enger räicher Freiburger Industriellefamill gestaamt huet, bestuet. D'Koppel hat zwee Kanner, de [[Florent Antony]], den 1. Mäerz 1913 zu Rëmeleng gebuer, dee Schauspiller gouf an näischt mat den Nazien ze dinn hat, an de Peter (genannt “Butz”) (1916-1985), deen Droit studéiert hat, a gradewéi seng Elteren en iwwerzeegten Nationalsozialist war.

== Literatur ==
* [[Henri Kugener|Kugener, H.]], 2005. ''Die zivilen und militärischen Ärzte und Apotheker im Großherzogtum Luxemburg.'' Eigenverlag, Luxemburg, Band 1 (A-G), S. 1-652.
* Lieb, D., 2013. ''Vor dem schwarzen Loch: Notizen zu den Erinnerungen der Tänzerin Stenia Zapalowska.'' Galerie 31 (4): 567-608.
* Lieb, D., 2014. ''Ein Leben am Rande der Verzweiflung : der Luxemburger Schauspieler Florent Antony im Spannungsfeld von Kriegslast und Rekonstruktion.'' Hémecht 66 (1): 53-80.
* [[Jos Massard|Massard, J.A.]], 2019. ''[https://massard.info/pdf/AntonyFlorentin_2019.pdf De Florentin Antony (1887-1964), e lëtzebuergeschen Dokter, Buergermeeschter a Kollaborateur.]'' Published online 2026.

{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Antony Florentin}}
[[Kategorie:Gebuer 1887]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1964]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Dokteren]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]]
[[Kategorie:Persounen am Zweete Weltkrich (Achs)]]
[[Kategorie:Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich]]
[[Kategorie:NSDAP-Memberen]]
[[Kategorie:Buergermeeschtere vu Rëmeleng]]</text>
      <sha1>ky7qk7cwuhng67txp46ux4dka5dc3su</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Hans Arp</title>
    <ns>0</ns>
    <id>133182</id>
    <revision>
      <id>2676603</id>
      <parentid>2659345</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:55:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Gielrcher */ .-..</comment>
      <origin>2676603</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5557" sha1="19azot5j26tj8u3q515jyzzcsst4b79" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Hans''' oder '''Jean Arp''', gebuer de [[16. September]] [[1886]] zu [[Stroossbuerg]] als ''Hans Peter Wilhelm Arp'', a gestuerwen de [[7. Juni]] [[1966]] zu [[Basel]], war en däitsch-franséische Moler, Graphiker, Sculpteur a [[Lyrik]]er.

Hie gëllt an den [[Arts plastiques]] an an der [[Literatur]] als ee vun de beditendste Representante vum [[Dadaismus]] a vum [[Surrealismus]]. Hie war Member vun der Grupp [[Abstraction-Création]].

1915 huet hien eng éischt Kéier seng [[Abstrakt Konscht|abstrakt]] Wierker zu [[Zürich]] ausgestallt. 1916 huet hie mam [[Hugo Ball]], der [[Emmy Hennings]], dem [[Marcel Janco]] an dem [[Richard Huelsenbeck]] den [[Dadaismus]] gegrënnt. 1919 ass hien op [[Köln]] geplënnert wou en de [[Max Ernst]] an de [[Johannes Theodor Baargeld]] kennegeléiert huet a mat hinnen den Kölner Dadaismus an d'Liewe geruff an déi marxistesch Zäitschrëft ''Der Ventilator'' erausginn huet. 1920 war den Arp op der ''Éischter Internationaler Dada-Messe'' zu Berlin mat derbei an huet ''Die Wolkenpumpe'' erausginn.

1922 huet hie sech mat der [[Sophie Taeuber]] bestuet. Si hunn eenzel an zesumme vill Wierker geschaf. 1923 huet hie bei enger Kollektivausstellung vun de [[surrealismus|Surrealiste]] matgemaach a vun 1925 un do en Atelier ageriicht. 1926 sinn d'Arpen op Stroossbuerg geplënnert. 1940 hunn d'[[Nationalsozialismus|Nationalsozialisten]] seng Wierker zue ''entartete Kunst'' ofgestempelt. Den Arp a seng Fra goungen op [[Grasse]], an 1942 an d'Schwäiz, wou d'Sophie Taeuber-Arp 1943 gestuerwen ass. De Jean Arp huet dono mam Georg Schmidt eng [[Monografie]] iwwer hiert Wierk erausbruecht. Zanter 1949 hat hien ëmmer méi Succès mat senge plastesche Wierker an den USA.

Hien huet fir d'[[Harvard University]], d'[[Universidad Central de Venezuela]] an de Sëtz vun der [[UNESCO]] zu Paräis Monumumentalplastike geschaf. 1954 krut en op der [[Biennale di Venezia|Biennale vu Venedeg]] den ''Internationale Präis fir Skulptur''. 1958 huet de [[Museum of Modern Art]] zu [[New York City|New York]] eng grouss Retrospektiv iwwer hien organiséiert. Hien huet op der [[documenta&amp;nbsp;1]] 1955, der [[documenta&amp;nbsp;II]] 1959 an der [[documenta&amp;nbsp;III]] 1964 zu [[Kassel]] matgemaach.

1959 huet hie sech mat der Marguerite Hagenbach bestuet.

== Galerie ==
&lt;gallery style=&quot;text-align:center&quot;&gt;
 Evocation of a Form Human Lunar Spectral.jpg|Evocation of a Form: Human Lunar Spectral (1950)
 HansArp-CloudShepher1953.JPG|Wolkenhirt (1953)
 KMM Arp 03.JPG|Berger de nuages (1953)
 Marl Arp 01.JPG|Feuille se reposant (1959)
 Arp09x.jpg|Wolkenschale (1961)
 Arpremagen.jpg|Bewegtes Tanzgeschmeide (1960/1970)
 Monte Verita, Ticino Hans Arp.jpg|„Roue Oriflamme“/ „Goldflammendes Rad“ (1962) um [[Monte Verità]]
 Mz-SchluesseldesStundenschlaegers.jpg|Schlüssel des Stundenschlägers (1962/1974)
&lt;/gallery&gt;

== Lyresch Wierker ==
* ''Die Wolkenpumpe. Die Silbergäule.'' Hannover 1920.
* ''Der Pyramidenrock.'' Erlenbach-Zürich 1924.
* ''Gedichte: Weisst du schwarzt du. Fünf Klebebilder von Max Ernst.'' Pra, Zürich 1930.
* ''Konfiguration.'' Poésie &amp; Co. Paris 1930.
* ''Sinnende Flammen.'' Zürich 1961.
* ''Logbuch des Traumkapitäns.'' Zürich 1965.
* ''L'Ange et la Rose.'' Forqualquier 1965.
Kollektioun
* ''Gesammelte Gedichte 1903–39''. 3 Bände. In Zusammenarbeit mit dem Autor herausgegeben von Marguerite Arp-Hagenbach und Peter Schifferli. Arche, Zürich 1963.

== Soss Publikatiounen==
* Hans Arp, [[El Lissitzky]]: ''Die Kunstismen.'' Rentsch, Erlenbach-Zürich 1925. Reprint Müller, Baden 1990, ISBN 3-906700-28-3.
* ''Neue französische Malerei.'' Einf. von L. H. Neitzel. Leipzig 1931.
* ''Unsern täglichen Traum.'' Erinnerungen, Dichtungen und Betrachtungen aus den Jahren 1914–1954. Zürich 1955.
* ''Jours effeuillés. Poèmes, essais, souvenirs 1920–1965.'' Preface de Marcel Jean. Paris 1966.

== Literatur ==
* Richard Albrecht: ''„weisst du schwarzt du“ – Hans Arp, 1886–1966.'' Zu Leben und Werk. 2006 ([https://web.archive.org/web/20101027034235/http://www.grin.com/e-book/109709/weisst-du-schwarzt-du-hans-arp-1886-1966 online]).
* Carola Giedion-Welcker: ''Hans Arp.'' Hatje, Stuttgart 1957.
* Arie Hartog: ''Hans Arp: Skulpturen. Eine Bestandsaufnahme.'' Hatje Cantz Verlag, Ostfildern 2012, ISBN 978-3-7757-3320-5.
* Rudolf Suter: ''Hans Arp. Weltbild und Kunstauffassung im Spätwerk.'' Peter Lang, Bern 2007, ISBN 978-3-03911-428-3.
* Rudolf Suter: ''Hans Arp. Das Lob der Unvernunft. Eine Biografie.'' Mit Fotografien von Ernst Scheidegger. Scheidegger &amp; Spiess, Zürich 2016, ISBN 978-3-85881-502-6
* Hubert van den Berg: ''Avantgarde und Anarchismus. Dada in Zürich und Berlin.'' Winter, Heidelberg 1999, ISBN 3-8253-0852-9.

==Gielercher==
* {{LHCH}}
*{{Officier de l'Ordre des Arts et des Lettres}}
*[[File:GER Bundesverdienstkreuz 5 GrVK Stern.svg|60px]] [[Bundesverdienstkreuz|Grosses Vedienstkreuz mit Stern]]

== Um Spaweck==
{{Commonscat|Hans Arp}}
* [http://www.arpmuseum.de/ Arp Museum zu Rolandseck]
* [http://www.fondationarp.org/ Fondation Arp]

{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Arp, Hans}}
[[Kategorie:Chevalier de la Légion d'honneur]]
[[Kategorie:Officier des Arts et des Lettres]]
[[Kategorie:Däitsch Sculpteuren]]
[[Kategorie:Franséisch Sculpteuren]]
[[Kategorie:Däitsch Moler]]
[[Kategorie:Franséisch Moler]]
[[Kategorie:Däitsch Auteuren]]
[[Kategorie:Franséisch Auteuren]]
[[Kategorie:Gebuer 1886]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1966]]
[[Kategorie:Grosses Bundesverdienstkreuz mit Stern]]</text>
      <sha1>19azot5j26tj8u3q515jyzzcsst4b79</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>2026</title>
    <ns>0</ns>
    <id>137072</id>
    <revision>
      <id>2676492</id>
      <parentid>2676413</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T15:03:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>/* Gestuerwen */ Georg Baselitz</comment>
      <origin>2676492</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="8672" sha1="iy7jt1zr4uokzc41iigx2x96dhkiofc" xml:space="preserve">{{Artikel Joer}}
D'Joer '''2026''' huet op engem [[Donneschdeg]] ugefaangen. Et ass kee [[Schaltjoer]].

== Evenementer ==
* {{1. Mee}}: d'[[Vereenegt Arabesch Emirater]] trieden aus dem [[Organization of the Petroleum Exporting Countries|OPEC]] aus.

=== Europa ===
[[Fichier:Welcome to the euro Bulgaria 01.jpg|thumb|200px|Calicot fir d'Aféiere vum Euro a Bulgarien ze begréissen.]]
* {{1. Januar}}: [[Bulgarien|Bulgarie]] gëtt Member vun der [[Eurozon]] a féiert den [[Euro]] an.
* {{0}}1. Januar: 41 Doudeger an iwwer 100 Blesséierter bei engem Feier op enger Silvesterfeier an enger Bar zu [[Crans-Montana]] an der [[Schwäiz]].
* [[18. Januar]]: Bei engem Eisebunnsaccident mat zwéin Héichvitesszich an der spuenescher [[Provënz Córdoba]] kommen ëm 42 Leit ëm d'Liewen.
* [[21. Januar]]: D'[[Ilijana Jotowa]] gëtt nom Récktrëtt vum [[Rumen Radew]] Presidentin vu [[Bulgarien]].
* {{8. Februar}}: Den [[António José Seguro]] gewënnt am 2. Tour d'Presidentewalen a [[Portugal]], hie gëtt den 11. Mäerz vereedegt.
* [[23. Februar]]: De [[Rob Jetten]] ([[Democraten 66|D66]]) gëtt als neie Premierminister an [[Holland]] vereedegt.
* [[12. Abrëll]]: Bei de d'Parlamentswalen an [[Ungarn]] gewënnt d'[[TISZA]]-Partei mat un der Spëtzt dem [[Péter Magyar]] déi absolutt Majoritéit géint dem [[Viktor Orbán]] seng [[Fidesz]].
* [[19. Abrëll]]: Bei de virgezunne Parlamentswalen a Bulgarie gewënnt dem [[Rumen Radew]] seng Partei [[Progressiivt Bulgarien]] mat 130 vun 240 Sëtz d'Majoritéit am Parlament.

==== Lëtzebuerg ====

=== Afrika ===
* {{3. Januar}}: Am [[Equatorialguinea]] gëtt [[Ciudad de la Paz]] nei Haaptstad, a léist [[Malabo]] als Haaptstad of.
* [[15. Januar]]: De [[Yoweri Museveni]] gëtt bei de Presidentewalen am [[Uganda]] a senger Funktioun erëmgewielt.
* [[15. Mäerz]]: Den [[Denis Sassou-Nguesso]] gëtt als President vun der [[Republik Kongo]] erëmgewielt.
* [[12. Abrëll]]: Presidentschaftswalen am [[Benin]].

=== Amerika ===

==== Nordamerika ====

==== Mëttel- a Südamerika ====
* {{3. Januar}}: D'[[Vereenegt Staate vun Amerika]] attackéiere [[Caracas]] am [[Venezuela]]. De President [[Nicolás Maduro]] a seng Fra goufe gefaange geholl an aus dem Land bruecht.
* [[17. Februar]]: No der Ofsetzung vum [[José Jerí]] gëtt de [[José María Balcázar]] nei Staatspresident vum [[Peru]].
* [[11. Mäerz]]: De [[José Antonio Kast]] gëtt als neie President vun [[Chile]] vereedegt.
* [[12. Abrëll]]: Presidentschaftswalen am [[Peru]].

=== Asien ===
* {{8. Februar}}: D'[[Sanae Takaichi]] huet bei de virgezunne Parlamentswalen a [[Japan]] am Parlament eng Zwee-drëttel Majoritéit gewonnen.
* [[15. Mäerz]]: An engem Referendum gëtt déi nei Constitutioun mat 90 % vun de Wieler ugeholl{{wou?}}.
* {{3. Abrëll}}: De [[Min Aung Hlaing]], Chef vun der Junta, déi zanter dem Putsch vun 2021 am [[Myanmar]] un der Muecht ass, gëtt zum President gewielt.
* {{7. Abrëll}}: De Generalsekretär vun der KP vum [[Vietnam]], [[Tô Lâm]], gëtt als Staatspresident confirméiert.

==== Arabesch Welt an Noen Osten ====
* {{9. Januar}}: Opléisung vum südlechen Iwwergangsconseil am [[Jemen]].
* [[6. Januar|6.]] bis [[20. Januar]]: D'syresch Arméi eruewert gréisstendeels den Nordoste vum Land, deen ënnert de ''[[Syrian Democratic Forces]]'' stoung.
* [[8. Januar|8.]] an [[9. Januar]]: Bei Masseprotester am [[Iran]] géint d'Regierung ginn Dausende vu Leit vun de Sécherheetsunitéiten ëmbruecht.
* [[28. Februar]]: [[Israel]] an d'[[USA]] gräifen den [[Iran]] un; eng Rëtsch héich miltäresch a staatlech Representanten, dorënner den Ieweschte Guide [[Ali Chamenei]], ginn dobei ëmbruecht. Den Iran revanchéiert sech mat Attacke géint Israel, souwéi US-Militärbasen am [[Persesche Golf]], a blockéiert d'[[Strooss vun Hormus]].
* [[11. Abrëll]]: Den [[Nizar Amidi]] gëtt zum neie President vum [[Irak]] gewielt.

== Konscht a Kultur ==

=== Molerei ===

=== Literatur ===
* [[Servais-Präis]] fir dem [[ian De Toffoli]] säi ''[[Léa et la théorie des systèmes complexes]]''.

=== Musek ===

=== Kino ===
* ''[[Oscar]]'' fir de beschte Film: ''[[One Battle After Another]]'' vum [[Paul Thomas Anderson]].

== Ekonomie ==
[[Fichier:Artemis 2 Crew Portrait (cropped).jpg|thumb|140px|Crew vun der [[Artemis II]].]]

== Wëssenschaft an Technik ==
* [[1. Abrëll|1.]] - [[11. Abrëll]]: D'[[Artemis II]]-Missioun vun der [[NASA]] an Zesummenaarbecht mat der [[ESA]], flitt ronderëm de Mound a lant nees op der Äerd.

== Sport ==
* [[6. Februar|6.]] bis [[22. Februar]]: [[Olympesch Wanterspiller 2026|Olympesch Wanterspiller]] zu [[Mailand]]/[[Cortina d'Ampezzo]].
* [[26. Abrëll]]: De Kenianer [[Sabastian Sawe]] an den Ethiopier [[Yomif Kejelcha]] lafen zu London als éischt e [[Marathon]] ënner zwou Stonnen (1 h 59 min 30 s, rtsp. 1 h 59 min 41 s).

== Gebuer ==

{{Méi Biller
 | direction = vertical
 | width = 100
 | Bild1 = Robert Goebbels MEP 2009.jpg
 | Text1 = Robert Goebbels
 | Bild2 = 1658018219365 19990000 Flesch Colette MOBILE.jpg
 | Text2 = Colette Flesch
 | Bild3 =Lucien Weiler EP 2005 (cropped).jpg
 | Text3 = Lucien Weiler
 | Bild4= Rita Süssmuth im Bundestag (cropped).jpg
 | Text4= Rita Süssmuth
 | Bild5= Flickr - Josh Jensen - Robert Duvall.jpg
 | Text5= Robert Duvall
 | Bild6= دیدار بشار اسد و هیئت همراه با سید علی خامنه‌ای، ۱۰ خرداد ۱۴۰۳ (09).jpg
 | Text6= Ali Khamenei
 | Bild7= Chuck Norris May 2015.jpg
 | Text7= Chuck Norris
 | Bild8= Mario Adorf Frankfurter Buchmesse 2016.jpg
 | Text8= Mario Adorf
 | Bild9= 
 | Text9= 
 | Bild10 = 
 | Text10 = 
}}

== Gestuerwen ==
* {{6. Januar}}: [[Robert Goebbels]], lëtzebuergesche Politiker.
* [[10. Januar]]: [[Erich von Däniken]], Schwäizer Auteur.
* [[11. Januar]]: [[Catherine Samie]], franséisch Schauspillerin.
* [[19. Januar]]: [[Valentino Garavani]], italieenesche Moudendesigner.
* [[21. Januar]]: [[Colette Flesch]], lëtzebuergesch Politikerin.
* [[22. Januar]]: [[Jean-Pierre Bastid]], franséische Schrëftsteller a Filmregisseur.
* [[26. Januar]]: [[Steve Rollmann]], lëtzebuergeschen Handballspiller.
* 26. Januar: [[Jacques Zeimet]], lëtzebuergeschen Handballspiller a Spillerentwéckler.
* [[30. Januar]]: [[Catherine O'Hara]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* {{1. Februar}}: [[Lucien Weiler]], lëtzebuergesche Politiker.
* {{0}}1. Februar: [[Rita Süssmuth]], däitsch Politikerin.
* {{4. Februar}}: [[François Beukelaers]], belsche Schauspiller.
* &lt; 6. Februar: [[Patrick Hastert]], lëtzebuergesche Schauspiller.
* {{0}}[[6. Februar]]: [[Prosper Klein]], lëtzebuergesche Riichter.
* [[11. Februar]]: [[Bud Cort]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 11. Februar: [[Cees Nooteboom]], hollännesche Schrëftsteller.
* 11. Februar: [[James Van Der Beek]], US-amerikanesche Schauspiller.
* [[12. Februar]]: [[Robert Everling]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter a Lokalpolitiker.
* [[15. Februar]]: [[Robert Duvall]], US-amerikanesche Schauspiller.
* 15. Februar: [[Pol Greisch]], lëtzebuergeschen Auteur a Schauspiller.
* [[17. Februar]]: [[Jesse Jackson]], US-amerikanesche Politiker a Biergerrechtler.
* 17. Februar: [[José van Dam]], belschen Operesänger.
* [[19. Februar]]: [[Eric Dane]], amerikanesche Schauspiller.
* [[20. Februar]]: [[Roger Bofferding]], lëtzebuergesche Liichtathleet.
* [[23. Februar]]: [[Léon Faber]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* [[27. Februar]]: [[Neil Sedaka]], US-amerikanesche Sänger a Songschreiwer.
* [[28. Februar]]: [[Mahmud Ahmadinedschad]], iranesche Politiker.
* 28. Februar: [[Ali Chamenei]], iranesche Reliounsleader a Politiker.
* {{5. Mäerz}}: [[António Lobo Antunes]], portugisesche Schrëftsteller.
* {{6. Mäerz}}: [[Antonio Marsina]], italieenesche Schauspiller.
* {{7. Mäerz}}: [[Country Joe McDonald]], amerikanesche Folk- a Rocksänger.
* [[14. Mäerz]]: [[Jürgen Habermas]], däitsche Philosoph a Soziolog.
* [[19. Mäerz]]: [[Chuck Norris]], US-amerikanesche Kämpfer a Schauspiller.
* [[20. Mäerz]]: [[Nicholas Brendon]], US-amerikanesche Schauspiller a Kënschtler.
* [[22. Mäerz]]: [[Lionel Jospin]], franséische Politiker.
* [[23. Mäerz]]: [[Valerie Perrine]], US-amerikanesch Schauspillerin.
* [[30. Mäerz]]: [[Chan Santokhi]], surinamesche Politiker.
* {{3. Abrëll}}: [[Michele Massimo Tarantini]], italieenesche Filmregisseur.
* {{6. Abrëll}}: [[René Daubenfeld]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker.
* {{8. Abrëll}}: [[Mario Adorf]], däitsche Schauspiller.
* [[17. Abrëll]]: [[Nathalie Baye]], franséisch Schauspillerin.
* [[30. Abrëll]]: [[Georg Baselitz]], däitsch-éisträichesche Moler a Sculpteur.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}</text>
      <sha1>iy7jt1zr4uokzc41iigx2x96dhkiofc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Richard Nikolaus Coudenhove-Kalergi</title>
    <ns>0</ns>
    <id>143021</id>
    <revision>
      <id>2676608</id>
      <parentid>2620578</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T11:18:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Éierungen */ ...</comment>
      <origin>2676608</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3287" sha1="h6a2j4mi1r6x0pljm4sruxmw0cjdr12" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
De '''Richard Nikolaus Coudenhove-Kalergi''' (bis 1919 Grof, och: ''Richard Coudenhove-Kalergi'' oder, a Japan, ''Eijirō Aoyama''), gebuer de [[16. November]] [[1894]] zu [[Tokio]], a gestuerwen de [[27. Juli]] [[1972]] zu [[Schruns]], an [[Éisträich]], war e [[japan]]esch-éisträichesche [[Schrëftsteller]], [[Philosophie|Philosoph]], [[Politiker]] a Grënner vun der [[Paneuropa-Unioun]].

&quot;Pan-Europa&quot; war den Titel vun engem Buch, dat en 1923 geschriwwen hat, an deem en de Wonsch no engem europäesche Bond vu Staaten, an deem d'[[Fräiheet]], de [[Fridden]], [[Wuelstand]] a [[Kultur]] de Kader géife bilden, zum Ausdrock bruecht huet.

Hie war deen Éischten, dee mam [[Karlspräis]] ausgezeechent gouf.

== Publikatiounen==
* ''[[iarchive:Coudenhove-Kalergi-Adel|Adel]]'', Verlag Der Neue Geist/Dr. Peter Reinhold, Leipzig 1922.
* ''Apologie der Technik'', Verlag Der Neue Geist, Leipzig 1922.
* ''Ethik und Hyperethik'', Verlag Der Neue Geist, Leipzig 1922.
* ''Krise der Weltanschauung.'', 1923.
* ''Pan-Europa, der Jugend Europas gewidmet'', 1923, 16. Tausend, Wien-Leipzig 1926. Neuauflage: Amalthea, Wien / München 1987, ISBN 3-85002-239-0.
* ''Europa erwacht!'', Wien 1923.
* ''Praktischer Idealismus. Adel – Technik – Pazifismus'', Paneuropa-Verlag Wien-Leipzig 1925.
* ''Rundfrage: Halten Sie die Schaffung der Vereinigten Staaten von Europa für notwendig? – Halten Sie das Zustandekommen der Vereinigten Staaten von Europa für möglich?'', Paneuropa Verlag, Wien 1925.
* ''Kampf um Paneuropa'', 3 Bände, 1925–1928.
* ''Held oder Heiliger'', 1927.
* Festschriftbeitrag [[Tomáš Garrigue Masaryk|Th. G. Masaryk]] zum 80. Geburtstag, Bonn 1930.
* ''Los vom Materialismus'', 1931.
* ''Stalin &amp; Co.'', 1931.
* ''Brüning – Hitler: Revision der Bündnispolitik'', 1931.
* ''Das Wesen des Antisemitismus'', 1932.
* ''Totaler Mensch – Totaler Staat''. Glarus: Paneuropa Verlag 1937.
* ''Judenhass!'', 1937.
* ''Die Europäische Nation'', 1953.
* ''Ein Leben für Europa'', Lebenserinnerungen, 1966.
* ''Weltmacht Europa'', 1971.

== Literatur ==
* Vanessa Conze: ''Richard Coudenhove-Kalergi: umstrittener Visionär Europas.'' Muster-Schmidt, Gleichen/Zürich 2004, ISBN 3-7881-0156-3.
* Anita Ziegerhofer-Prettenthaler: ''Botschafter Europas. Richard Nikolaus Coudenhove-Kalergi und die Paneuropa-Bewegung in den zwanziger und dreißiger Jahren.'' Wien 2004, ISBN 3-205-77217-2.

== Éierungen ==
*[[File:GER Bundesverdienstkreuz 5 GrVK Stern.svg|60px]] [[Bundesverdienstkreuz|Grosses Vedienstkreuz mit Stern]]
=== Lëtzebuerg ===
Fir un de Richard Coudenhove-Kalergi z'erënneren, huet de Stater [[Schäfferot]] de 14. Oktober 1974 decidéiert, eng Strooss um [[Kierchbierg]] no him ze nennen: d'[[Rue Richard-Coudenhove-Kalergi|Rue Richard Coudenhove-Kalergi]].

== Um Spaweck==
{{Commonscat|Count Richard Nikolaus von Coudenhove-Kalergi|Richard Nikolaus Coudenhove-Kalergi}}
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Coudenhovekalergi, Richard Nikolaus}}
[[Kategorie:Karlspräis]]
[[Kategorie:Grosses Bundesverdienstkreuz mit Stern]]
[[Kategorie:Éisträichesch Auteuren]]
[[Kategorie:Gebuer 1894]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1972]]
[[Kategorie:Politologen]]
[[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]]</text>
      <sha1>h6a2j4mi1r6x0pljm4sruxmw0cjdr12</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nationalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei</title>
    <ns>0</ns>
    <id>147071</id>
    <revision>
      <id>2676585</id>
      <parentid>2641650</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T08:47:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Sultan Edijingo</username>
        <id>1468</id>
      </contributor>
      <comment>/* Um Spaweck */ Ref NSDAP-Mitgliederkartei online</comment>
      <origin>2676585</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7696" sha1="t7u0m09ggudvk14wj9na8gyp5gq9utp" xml:space="preserve">{{Infobox Partei
 | Numm = Nationalsozialistesch Däitsch Aarbechterpartei
 | Logo = NSDAP-Logo.svg
 | Faarfcode = #8B4513
 | Ofkierzung = NSDAP
 | President = [[Karl Harrer]] (1919–1920 / DAP)&lt;br&gt;[[Anton Drexler]] (1920–1921)&lt;br&gt;[[Adolf Hitler]] (1921–1945)&lt;br&gt;[[Martin Bormann]] (1945)
 | Gegrënnt = 20. Februar 1920
 | Verbueden zanter = 23. November 1923 – 27. Februar 1925&lt;br&gt;10. Oktober 1945
 | Ideologien = [[Nationalsozialismus]]&lt;br&gt;[[Hitlerismus]]&lt;br&gt;[[Antisemitismus]]&lt;br&gt;[[Rassismus]]&lt;br&gt;[[Vëlkeschen Nationalismus]]&lt;br&gt;[[Antikommunismus]]&lt;br&gt;[[Militarismus]]
 | Zeitung = [[Völkischer Beobachter]]
 | Land = Däitschland
 | Jugendorganisatioun = [[Hitlerjugend]] (HJ)&lt;br&gt;[[Bund Deutscher Mädel]] (BDM)
 | Politesch Positioun = [[Rietsextrem]]
 | Faarf = Brong
}}
[[Fichier:ParteiabzeichenGold.jpeg|thumb|Gëllent Parteiofzeechen, déi drëtthéchst Auszeechnung vun der NSDAP]]
D''''Nationalsozialistesch Däitsch Aarbechterpartei''' (op Däitsch: ''Nationalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei'', kuerz '''NSDAP''') war eng extreem-riets däitsch [[politesch Partei]]. Si war tëscht 1920 an 1945 aktiv an huet d'Ideologie vum [[Nationalsozialismus]] verbreet.

Hire Parteipresident war vun 1921 un de spéidere Räichskanzler [[Adolf Hitler]], ënnert deem d'NSDAP Däitschland zur Zäit vum [[Drëtt Räich|Drëtte Räich]] (1933-1945) als eenzeg zougeloosse Partei beherrscht huet.

== Geschicht ==
[[Fichier:Bundesarchiv Bild 119-0289, München, Hitler bei Einweihung &quot;Braunes Haus&quot;.jpg|thumb|Den Adolf Hitler 1930 mat Membere vun der NSDAP zu München]]

=== Grënnung an éischten Echec === 
D'Partei ass de 5. Januar 1919 vum Schlässer Anton Drexler an dem Journalist Karl Harrer&lt;ref&gt;Jee no Quell heeschen déi zwou Persounen Anton Drexler a Karl Harrer (zum Beispill an [https://www.jstor.org/stable/1878310?seq=1#page_scan_tab_contents Orlow, Dietrich O. “The Organizational History and Structure of the NSDAP, 1919-23.” The Journal of Modern History, vol. 37, no. 2, 1965, pp. 208–226] oder der uwegenannter Quell vun Zukunft braucht Erinnerung) oder Alfred Drexler a Konrad Harrer (zum Beispill bei der uewegenannter Quell vun der Bundesstelle für politische Bildung)&lt;/ref&gt; als ''Deutsche Arbeiterpartei'' (DAP) zu [[München]] gegrënnt an ee Joer méi spéit an NSDAP ëmgenannt ginn. Si huet sech duerch hire radikalen [[Antisemitismus]] charakteriséiert. Wéineg méi spéit ass den Adolf Hitler Member ginn, dee sech duerch säin Talent als Riedner ervirgedoen huet a séier de Virsëtz vun der Partei iwwerholl huet. Vun 1920 u war d'[[Hakekräiz]] d'Symbol vun der Partei.

An de Joren duerno ass d'NSDAP séier an der Géigend ëm München gewuess, spéider sinn och an aneren Deeler vu [[Bayern]] sougenannten ''Ortsgruppen'' gegrënnt ginn. Vun Ufank un huet d'NSDAP massiv géint d'[[Weimarer Republik]] gehetzt a géint d'Konditioune vum [[Traité vu Versailles]] gestëppelt, deen hirer Meenung no Däitschland an de Ruin géif dreiwen. Fir un d'Muecht ze kommen huet d'Partei zur [[Gewalt]] opgeruff. Am November 1923 huet d'NSDAP e [[Putsch]]versuch ënnerholl fir zu München d'[[Bayern|bayresch]] Landesregierung ze stierzen. Déi Initiativ ass awer gescheitert an den Hitler ass verhaft ginn.

=== Neigrënnung an éischt Succèsen ===
1925 ass den Hitler aus dem [[Prisong]] entlooss ginn an huet d'Partei nei opgebaut. Iwwer en Netzwierk vu Vertrauenspersounen huet sech d'NSDAP och an aneren Deeler vun Däitschland etabléiert a vun 1928 un huet se sech ëmmer méi als Protestbeweegung presentéiert, déi eng radikal Oppositioun géint alles an der [[Demokratie|demokratescher]] Weimarer Republik gemaach huet. Et goufe speziell Verbänn fir zum Beispill Aarbechter, Juristen, Beamten, Studenten a Frae gegrënnt. D'NSDAP huet och eng aktiv a regional ugepasste [[Propaganda]] bedriwwen. D'NSDAP huet selwer Medienapparater opgebaut a wéinst de Gewaltaktioune vun hirer paramilitärescher Organisatioun, der ''Sturmabteilung'' (SA), war si och an den anere Medie present. D'Gewalt vun der SA huet sech géint hir Géigner geriicht, haaptsächlech d'Kommunisten an d'Sozialdemokraten, mee och géint d'Judden a jiddesch Butteker.

Am Mëttelpunkt vun der NSDAP hirem Message stoungen den [[Antisemitismus]], [[Kommunismus|Antikommunismus]], [[Kapitalismus|Antikapitalismus]] an [[Parlament|Antiparlamentarismus]]. Sou konnt si déi generell Onzefriddenheet vun der deemoleger Bevëlkerung fir sech benotzen an ëmmer méi politesch Erfolleger feieren. 1928 hat d'NSDAP nach 13 Mandater am Parlament a schonn zwee Joer méi spéit krut si 107 Mandater (19% vun de Stëmmen) bei de Wale fir de Reichstag. 1932 krut si 37% vun de Stëmmen (230 Sëtz am Parlament). Gläichzäiteg gouf si och a vill Gemengeréit a Landesregierunge gewielt.

=== D'NSDAP un der Muecht ===
No der Reichstagswahl vum 5. Mäerz 1933 huet d&lt;nowiki&gt;'&lt;/nowiki&gt;''[[Gleichschaltung]]'' vun de verschiddenen Apparater an Organisatiounen a ganz Däitschland ugefaangen. Wéi den Hitler un d'Muecht komm ass, hat d'NSDAP 850.000 Memberen; am Januar 1935 waren et der schonn 2,5 Milliounen. Aleng an den éischte Woche vum Hitler senger Herrschaft goufe bal eng Millioun Memberschaftsdemande gestallt. Den Zouwuess un neie Memberen ass bis zum Enn vum Zweete Weltkrich am Mee 1945 weidergaangen, wéi se néng Millioune Memberen hat.

An den 1930er goufen eng ganz Rei Verbänn fir all Deel vun der Gesellschaft gegrënnt, déi zwar offiziell onofhängeg waren, mee duerch Personaluniounen all enk matenee a mat der Partei verbonne waren. Wéi den [[Zweete Weltkrich]] ugefaangen huet, gouf geschat, datt zwee Drëttel vun der Bevëlkerung vum &quot;groussdäitsche Räich&quot; an der Partei oder hire Verbänn an aneren Organisatiounen aktiv waren. 95 Prozent vun de Leit hunn dat als [[Benevolat|Benevole]] gemaach, also ouni bezuelt ze ginn. Zu den Organisatiounen, déi der NSDAP nostoungen, hunn ënner anerem d&lt;nowiki&gt;'&lt;/nowiki&gt;''Deutsche Arbeitsfront'' (den Eenheetsverband vun den Aarbechter an dem Patronat), d&lt;nowiki&gt;'&lt;/nowiki&gt;''Nationalsozialistische Volkswohlfahrt'' (eng sozial Hëllefsorganisatioun) an d&lt;nowiki&gt;'&lt;/nowiki&gt;''Hitler-Jugend'' (d'Jugend- an Nowuessorganisatioun vun der NSDAP) gezielt.

=== D'Enn vun der Partei ===
Mat der militärescher Victoire vun den Alliéierten an dem Zesummebroch vun Nazidäitschland huet d'Partei opgehale mat funktionéieren. Den 10. Oktober 1945 ass d'NSDAP mat all hiren Niewenorganisatioune vun den Alliéierte verbuede ginn. An den [[Nürnberger Prozesser]] ass d'Partei als &quot;verbriecheresch Organisatioun erkläert ginn.

1949 ass d'''Sozialistische Reichspartei'' (SRP) gegrënnt ginn, déi dacks als Nofollgerpartei vun der NSDAP betruecht gëtt. Och si ass 1952 vum [[Bundesverfassungsgeriicht]] verbuede ginn.

== Quell ==
* Bundesstelle für politische Bildung: [http://www.bpb.de/apuz/30845/die-nsdap-vor-und-nach-1933?p=all ''Die NSDAP vor und nach 1933''] vum Armin Nolzen (10. November 2008)
* Zukunft braucht Erinnerung: [https://web.archive.org/web/20190605135145/https://www.zukunft-braucht-erinnerung.de/die-nsdap/ ''Die NSDAP''] (5. Oktober 2004)

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

* [[nara:12044361|National Archives, Records Relating to Membership in the Nationalsozialistische Deutsche Arbeiterpartei (NSDAP), 1945–1994]]
* Tom Rüdell, [https://www.wort.lu/panorama/historiker-paul-dostert-wer-in-der-nsdap-war-konnte-das-schlecht-verstecken/150267546.html Luxemburger Namen in der NSDAP-Kartei, Historiker Paul Dostert: „Wer in der NSDAP war, konnte das schlecht verstecken“], wort.lu, 30.04.2026, gekuckt den 01.05.2026
{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:NSDAP| ]]</text>
      <sha1>t7u0m09ggudvk14wj9na8gyp5gq9utp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Frammersbach</title>
    <ns>0</ns>
    <id>150712</id>
    <revision>
      <id>2676563</id>
      <parentid>2593108</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T03:55:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>50611</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5</comment>
      <origin>2676563</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1276" sha1="j3kr2upo2gv5ez7fyz97rvl84we93eu" xml:space="preserve">{{SkizzGeo}}
{{Infobox Uertschaft Däitschland
| Numm = Frammersbach
| Bild = 
| Bildtext = Frammersbach
| Wopen = DEU Frammersbach COA.svg
| Bundesland = Bayern
| Regierungsbezierk = Ënnerfranken
| Landkrees = [[Landkrees Main-Spessart|Main-Spessart]] 
| Fläch = 19,2 {{km2}} 
| Héicht = 246 m
}}
'''Frammersbach''' ass eng [[Maartgemeng]] am ënnerfränkesche [[Landkrees Main-Spessart]].

== Geographie ==
=== Uertschaften ===
Frammersbach ass an zwou Uertschaften agedeelt: 
* [[Frammersbach (Frammersbach)|Frammersbach]]
* [[Habichsthal]]

== Nopeschgemengen ==
{| width=&quot;50%&quot; align=&quot;center&quot;
|-
| width =&quot;33%&quot; align=&quot;center&quot; | [[Wiesen (Aschaffenburg)|Wiesen]]
| width =&quot;33%&quot; align=&quot;center&quot; | [[Flörsbachtal]]&lt;br/&gt;[[Frammersbacher Forst]]
| width =&quot;33%&quot; align=&quot;center&quot; | [[Haurain]]
|-
| width =&quot;33%&quot; align=&quot;center&quot; | [[Heinrichsthaler Forst]]
| width =&quot;33%&quot; align=&quot;center&quot; | [[Fichier:Compass card (de).svg|150px]]
| width =&quot;33%&quot; align=&quot;center&quot; | 
|-
| width =&quot;33%&quot; align=&quot;center&quot; | [[Wiesthal]]
| width =&quot;33%&quot; align=&quot;center&quot; | [[Partensteiner Forst]]
| width =&quot;33%&quot; align=&quot;center&quot; | [[Partenstein]]
|}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
* [https://web.archive.org/web/20150325104643/http://www.frammersbach.de/ Offiziell Websäit] {{de}}

[[Kategorie:Frammersbach| ]]</text>
      <sha1>j3kr2upo2gv5ez7fyz97rvl84we93eu</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>COVID-19-Pandemie</title>
    <ns>0</ns>
    <id>150930</id>
    <revision>
      <id>2676472</id>
      <parentid>2494881</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:46:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>+</comment>
      <origin>2676472</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7511" sha1="01dhx0in0xpu4x048o6d1830hmp5u04" xml:space="preserve">{{SkizzMed}}
{{Medezin}}
[[Fichier:COVID-19-outbreak-timeline.gif|350px|thumb|Animéiert Duerstellung vun der Ausbreedung vun der Pandemie]]
D''''COVID-19-Pandemie''' ass en Ausbroch vun der neier Otemweeërkrankheet [[COVID-19]] (oder &quot;Covid-19&quot; fir &quot;Corona Virus Disease 2019&quot;). D'Krankheet ass Enn Dezember 2019 an der Stad [[Wuhan]] an der [[China|chineesescher]] [[Provënz Hubei]] ausgebrach. Si huet sech am Januar 2020 zu enger Epidemie an der [[Volleksrepublik China]] entwéckelt a sech weltwäit verbreet. Si gouf vum neie [[Coronavirus]] [[SARS-CoV-2]] ausgeléist. Fir enger Verbreedung a Länner ouni effizient Gesondheetssystemer entgéintzewierken, huet d'[[Weltgesondheetsorganisatioun]] den 30. Januar 2020 den internationale Gesondheetsnoutstand ausgeruff. Den 9. Februar 2020 huet d'Zuel vun de gemellten Doudesfäll, iwwer 800, d'total Zuel vun den Doudesfäll vun der [[SARS-Pandemie]] 2002/2003 iwwerschratt. Vum 28. Februar 2020 un huet d'[[WHO]] an hire Rapporten de Risiko op weltwäitem Niveau als &quot;ganz héich&quot; bewäert, virdrun als &quot;héich&quot;. Den 11. Mäerz 2020 huet d'WHO offiziell déi vireg [[Epidemie]] als [[Pandemie]] erkläert, déi éischt zënter der [[Grippe A (H1N1) vun 2009|H1N1-Pandemie]] am Joer 2009/10.

{{wikidata|property|best|P1603}} Persoune ware weltwäit bis zum {{wikidata|qualifier|best|P1603|P585}} nogewisenermoosse mam [[Virus]] infizéiert. {{wikidata|property|best|P1120}} Persounen hunn e bis dohin net iwwerlieft&lt;ref name=gouv_lu_corona_virus&gt;Cf. https://gouvernement.lu/lb/dossiers.gouv_msan%2Blb%2Bdossiers%2B2020%2Bcorona-virus.html&lt;/ref&gt;.

==Verbreedung a Moossname géint d'Ausbreedung==
&lt;div style=&quot;float:right;&quot;&gt;
&lt;div class=&quot;hintergrundfarbe1&quot; style=&quot;border: 1px solid darkgray; margin-bottom: 1em; margin-left: 2em; margin-top: 0.5em; padding: 5px; text-align: center;&quot;&gt;
'''{{Faarfindex|333333|Doudeg}}&amp;nbsp;&amp;nbsp;{{Faarfindex|008000|Geheelt}}&amp;nbsp;&amp;nbsp; {{Faarfindex|FF8C00|Infizéiert}} (weltwäit)&lt;br&gt;&lt;small&gt; Donnéeë vun der Johns-Hopkins-Universitéit&lt;/small&gt;'''&lt;ref&gt;''[https://github.com/CSSEGISandData/COVID-19/tree/master/csse_covid_19_data CSSE COVID-19 Dataset]: [https://github.com/CSSEGISandData/COVID-19/tree/master/csse_covid_19_data/csse_covid_19_time_series Time series summary (csse_covid_19_time_series)].'' In: [[Johns Hopkins University]] Center for Systems Science and Engineering: [https://github.com/CSSEGISandData/COVID-19 ''2019 Novel Coronavirus COVID-19 (2019-nCoV) Data Repository by Johns Hopkins CSSE''.] Abgerufen am 22. März 2020.&lt;/ref&gt;
{{Graph:Chart
 |height =
 |width = 500
 |xAxisTitle = Datum (22. Januar bis 25. Mäerz 2020)
 |xType=date
 |yType=integer
 |xAxisFormat=%d.%m.
 |xAxisAngle = -45
 |yAxisTitle = Fäll
 |yAxisMin = 0
 |yGrid =
 |type = stackedarea
 |interpolate=monotone
&lt;!--Keine Daten direkt vom Dashboard! Der Einzelnachweis sind die Zeitreihen: https://github.com/CSSEGISandData/COVID-19/tree/master/csse_covid_19_data/csse_covid_19_time_series--&gt;
 |x = &lt;!--Januar--&gt;2020/1/22, 2020/1/23, 2020/1/24, 2020/1/25, 2020/1/26, 2020/1/27, 2020/1/28, 2020/1/29, 2020/1/30, 2020/1/31,
 &lt;!--Februar--&gt;2020/2/1, 2020/2/2, 2020/2/3, 2020/2/4, 2020/2/5, 2020/2/6, 2020/2/7, 2020/2/8, 2020/2/9, 2020/2/10, 2020/2/11, 2020/2/12, 2020/2/13, 2020/2/14, 2020/2/15, 2020/2/16, 2020/2/17, 2020/2/18, 2020/2/19, 2020/2/20, 2020/2/21, 2020/2/22, 2020/2/23, 2020/2/24, 2020/2/25, 2020/2/26, 2020/2/27, 2020/2/28, 2020/2/29,
 &lt;!--März--&gt;2020/3/1, 2020/3/2, 2020/3/3, 2020/3/4, 2020/3/5, 2020/3/6, 2020/3/7, 2020/3/8, 2020/03/09, 2020/03/10, 2020/03/11, 2020/03/12, 2020/03/13, 2020/03/14, 2020/03/15, 2020/03/16, 2020/03/17, 2020/03/18, 2020/03/19, 2020/03/20, 2020/03/21, 2020/03/22, 2020/03/23, 2020/03/24, 2020/03/25, 2020/03/26, 2020/03/27, 2020/03/28, 2020/3/29, 2020/3/30, 2020/3/31,
 &lt;!--April--&gt;2020/4/1, 2020/4/2, 2020/4/3, 2020/4/4, 2020/4/5, 2020/4/6, 2020/4/7,
 |y1Title = Infizierte &lt;!--aus technischen Gründen (gestapeltes Diagram) müssen hier die Gesamtfälle minus Tote und minus Genesene als Zahl eingetragen werden, der Graph soll aber die Gesamtfälle ungestapelt anzeigen, da alles andere [[WP:TF]] wäre --&gt;
 |y1 = &lt;!--Januar--&gt;510, 605, 879, 1353, 2010, 2784, 5340, 5907, 7920, 9492,
 &lt;!--Februar--&gt;11495, 15953, 18832, 22548, 25947, 28696, 31661, 33698, 36000, 37803, 39006, 38953, 52702, 57304, 57969, 58589, 58807, 58777, 57396, 55773, 55682, 53235, 53102, 51712, 49800, 48241, 46663, 44537, 43288,
 &lt;!--März--&gt;42657, 41619, 41452, 40696, 40742, 42476, 43931, 45325, 47108, 49954, 54257, 55308, 69550, 77658, 84980, 96360, 108357, 122776, 147658, 173316, 199731, 224403, 263379, 291420, 332685, 383471, 435178, 490639, 537110, 580217, 637346,
 &lt;!--April--&gt;692619, 749911, 811334, 886647, 942729, 994021, 1044177
 |y2Title = Genesene
 |y2 = &lt;!--Januar--&gt;28, 30, 36, 39, 52, 61, 107, 126, 143, 222,
 &lt;!--Februar--&gt;284, 472, 623, 852, 1124, 1487, 2011, 2616, 3244, 3946, 4683, 5150, 6295, 8058, 9395, 10865, 12583, 14352, 16121, 18177, 18890, 22886, 23394, 25227, 27905, 30384, 33277, 36711, 39782,
 &lt;!--März--&gt;42716, 45602, 48228, 51170, 53796, 55865, 58358, 60694, 62494, 64404, 67003, 68324, 70251, 72624, 76034, 78088, 80840, 83312, 84975, 87420, 91692, 97899, 98351, 108000, 113787, 122150, 130915, 139415, 149082, 164566, 178034,
 &lt;!--April--&gt;193177, 210263, 225796, 246152, 260012, 276515, 300054
 |y3Title = Tote
 |y3 = &lt;!--Januar--&gt;17, 18, 26, 42, 56, 82, 131, 133, 171, 213,
 &lt;!--Februar--&gt;259, 362, 426, 492, 564, 634, 719, 806, 906, 1013, 1113, 1118, 1371, 1523, 1666, 1770, 1868, 2007, 2122, 2247, 2251, 2458, 2469, 2629, 2708, 2770, 2814, 2872, 2941,
 &lt;!--März--&gt;2996, 3085, 3160, 3254, 3348, 3460, 3558, 3802, 3988, 4262, 4615, 4720, 5404, 5819, 6440, 7126, 7905, 8733, 9867, 11299, 12973, 14651, 16505, 18625, 21181, 23970, 27198, 30652, 33925, 37582, 42107,
 &lt;!--April--&gt;46809, 52983, 58787, 64606, 69374, 74565, 81865
 |colors = #FF8C00, #008000, #333333
 }}
&lt;/div&gt;
&lt;/div&gt;
===An Asien===
{{Kapitel Info feelt}}

===An Europa===
{{Kapitel Info feelt}}
2020 hu sech an de Länner vun der EU an dem EWR (an am Vereenegte Kinnekräich) zesummen iwwer 17 Millioune Leit mam Virus ugestach, a bal 430.000 sinn um oder mam Virus gestuerwen.&lt;ref&gt;[https://www.ecdc.europa.eu/en/cases-2019-ncov-eueea European Centre for Disease Prevention and Control, ECDC].&lt;/ref&gt;. D'EU huet bal 3 Milliarden Euro fir Noutmoossnamen, fir Medikamenter, Schutzequippement an [[Impfung|Impfstoffer]] ausginn. D'EU Memberstaaten hunn och engem Hëllefsprogramm vu 750 Milliarden Euro zougestëmmt, fir datt hir Economië sech an den nächste Jore vun de Follge vun der Pandemie erhuele kéinten, woubäi fir d'éischt Kéier grouss Emprunte gemeinsam geholl solle ginn. 
[[Fichier:Coronavirus an déi Jonk.jpg|thumb|upright|Comic vum [[Carlo Schneider]]]]
====Zu Lëtzebuerg====
Den 29. Februar 2020 gouf et deen éischten offizielle Fall vu Covid-19 zu Lëtzebuerg.&lt;ref&gt;Bilo, M. &amp; S. Remesch, 2020. &quot;''Ein normales Szenario&quot;. Erste Person in Luxemburg mit dem Corona-Virus infiziert. - Behörden setzen auf Transparenz.'' [[Luxemburger Wort]] vum 2. Mäerz 2020, S. 15.&lt;/ref&gt;

Bis Enn des Joers ware 500 Leit un oder mam Virus gestuerwen.

{{Méi Info 1|COVID-19-Pandemie zu Lëtzebuerg}}

===Soss doruechter===
{{Kapitel Info feelt}}

==Um Spaweck==
{{Commonscat}}
*Offiziell Säit vun der Regierung iwwer de [https://gouvernement.lu/fr/dossiers.gouv_msan+fr+dossiers+2020+corona-virus.html Coronavirus: COVID-19]

{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:COVID-19-Pandemie| ]]</text>
      <sha1>01dhx0in0xpu4x048o6d1830hmp5u04</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>RTL Lëtzebuerg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>152196</id>
    <revision>
      <id>2676505</id>
      <parentid>2585724</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:18:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>+</comment>
      <origin>2676505</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2635" sha1="oq2h85ia35cxqefq49jqquzzkv8fp0z" xml:space="preserve">{{skizz}}
{{Infobox Entreprise 
| Numm = RTL Lëtzebuerg
| Logo = RTL Luxembourg 2023.svg
| Slogan = 
| Typ = S.A.
| Sëtz = [[CLT-UFA]] S.A. [[RTL Group]]&lt;br&gt; 43, boulevard Pierre Frieden, &lt;br&gt; L-1543 Lëtzebuerg &lt;br&gt; {{LUX}}&lt;br&gt;
| Leedung = Christophe Goossens
| Mataarbechter = 
| Branche = Medien
| Produit = 
| Ëmsaz = 
| Homepage = http://www.rtl.lu/
}}
'''RTL Lëtzebuerg''' ([[CLT-UFA]]) regroupéiert déi audiovisuell an digital Aktivitéite vun der Mark RTL zu Lëtzebuerg. 

RTL Lëtzebuerg ([[CLT-UFA]]) gehéiert zu der [[RTL Group]], der gréisster europäescher Entreprise mat private Radiossenderen, Televisiounsprogrammer an digitalen Contenuen.

== Offer ==
Zu RTL Lëtzebuerg gehéieren: 
* zwéi '''Tëleessenderen''':
** [[RTL Télé Lëtzebuerg]], deen eenzegen allgemengen Tëleessender a Lëtzebuerger Sprooch
** den [[RTL Zwee]], den zweeten Tëleesprogramm
* ee '''Radiosender''': [[RTL Radio Lëtzebuerg]]
* dräi '''Internetsiten''':
** [[rtl.lu|RTL.lu]] op lëtzebuergsch
** [https://infos.rtl.lu/ RTL Infos] op Franséisch
** [https://today.rtl.lu/ RTL Today] op Englesch
* d''''Streaming-Plattform''' [https://play.rtl.lu/ RTL Play] mat alle Radio- an Tëleesemissiounen, Livestreams, Serien, exklusive Podcasts a Videoen
* d''''Webradioen''':
** [https://play.rtl.lu/live/rtl-today-radio Today Radio], deen eenzegen englesche Radiosender ronderëm d'Auer zu Lëtzebuerg
** [https://play.rtl.lu/live/rtl-gold RTL Gold], de Webradio mat Non-Stop-Hits aus de 50er, 60er, 70er an 80er Joren
** [https://play.rtl.lu/live/rtl-lx RTL LX], de Webradio mat Musek aus Lëtzebuerg
** [https://play.rtl.lu/live/rtl-plus-rock RTL +Rock], de Webradio mam üblechen Programm vun RTL, mat méi Rockmusek
** [https://play.rtl.lu/live/rtl-plus-80er RTL +80er], de Webradio mam üblechen Programm vun RTL, mat méi Musek aus den 80er Joren
** [https://play.rtl.lu/live/rtl-plus-90er RTL +90er], de Webradio mam üblechen Programm vun RTL, mat méi Musek aus den 90er Joren.

== Logoen ==
&lt;gallery&gt;
Fichier:Logo RTL Luxembourg.png|2011-2023
Fichier:RTL Luxembourg 2023.svg|zanter 2023
&lt;/gallery&gt;

== Um Spaweck ==
* [https://www.rtl.lu/tele/live RTL Télé Lëtzebuerg am Livestream]
* [https://www.rtl.lu/radio/lauschteren RTL Radio Lëtzebuerg am Livestream]
* [http://www.rtl.lu RTL.lu, d'Internetportal vun RTL Lëtzebuerg]
* [https://infos.rtl.lu/ RTL Infos, d'franséischt Internetportal]
* [http://today.rtl.lu RTL Today, d'englescht Internetportal]
* [https://play.rtl.lu/ RTL Play, d'Streaming-Plattform mat alle Radio- an Tëleesemissiounen, Livestreams, Serien, exklusive Podcasts a Videoen]

[[Kategorie:RTL]]</text>
      <sha1>oq2h85ia35cxqefq49jqquzzkv8fp0z</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Moldawesche Leu</title>
    <ns>0</ns>
    <id>168250</id>
    <revision>
      <id>2676595</id>
      <parentid>2652421</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:17:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>richteg</comment>
      <origin>2676595</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1353" sha1="p7yv1nlq9wk6ar7px3g77l9ap1sw62a" xml:space="preserve">{{Infobox Wärung}}
De '''Moldawesche Leu''' oder och einfach '''Leu'''; Méizuel: '''Lei''' (MDL) ass zanter dem [[29. November]] [[1993]] déi offiziell [[Wärung]] vu [[Moldawien]].

1 Leu ass an 100 Bani ënnerdeelt. ''Ban'' heescht &quot;Geldstéck&quot; oder och &quot;Suen&quot;. 

1 Leu entspécht ongeféier 5 Eurocent, deemno kritt ee fir 1 Euro ronn 20 Moldawesch Leu {{small|(Stand: 2024)}}.

== Geschicht ==
De Leu gouf den 29. November 1993 offiziell als Wärung agefouert. D'Wärung huet 1993, déi temporär Wärung, de [[moldawesche Coupon]] ersat.

== Mënzen am Ëmlaf ==
{| class=&quot;wikitable&quot; 
! Mënzwäert
! Foto
! Gewiicht
! Duerchmiesser
! Motiv
|-
|1 Ban
|[[Fichier:1ban-md.png|145px|frameless]]
|0,67 g
|14,5 mm
|moldawesche Staatswopen
|-
|5 Bani
|[[Fichier:5bani-md.png|145px|frameless]]
|0,75 g
|16 mm
|moldawesche Staatswopen
|-
|10 Bani
|[[Fichier:10bani-md.png|145px|frameless]]
|0,85 g
|16,6 mm
|moldawesche Staatswopen
|-
|25 Bani
|[[Fichier:25bani-md.png|145px|frameless]]
|0,95 g
|17,5 mm
|moldawesche Staatswopen
|-
|50 Bani
|[[Fichier:50bani-md.png|145px|frameless]]
|3,1 g
|19 mm
|moldawesche Staatswopen
|}

== Billjeeën am Ëmlaf ==
[[Fichier:19-01-19-Banknoten-Moldawien.jpg|250px]]

== Kuckt och ==
* [[Euro]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Navigatioun Europäesch Wärungen}}

[[Kategorie:Wärungen]]
[[Kategorie:Moldawien]]</text>
      <sha1>p7yv1nlq9wk6ar7px3g77l9ap1sw62a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676598</id>
      <parentid>2676595</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:39:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Duebeles eraus an Informatiounen zesummegefouert</comment>
      <origin>2676598</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1257" sha1="4v3n0eggup35pfozx59ufll9fr3do2q" xml:space="preserve">{{Infobox Wärung}}
De '''Moldawesche Leu''' oder och einfach '''Leu'''; Méizuel: '''Lei''' (MDL) ass zanter dem [[29. November]] [[1993]] déi offiziell [[Wärung]] vu [[Moldawien]] a se huet déi temporär Wärung, de [[moldawesche Coupon]] ersat.

1 Leu ass an 100 Bani ënnerdeelt. ''Ban'' heescht &quot;Geldstéck&quot; oder och &quot;Suen&quot;. 

1 Leu entspécht ongeféier 5 Eurocent, deemno kritt ee fir 1 Euro ronn 20 Moldawesch Leu {{small|(Stand: 2024)}}.

== Mënzen am Ëmlaf ==
{| class=&quot;wikitable&quot; 
! Mënzwäert
! Foto
! Gewiicht
! Duerchmiesser
! Motiv
|-
|1 Ban
|[[Fichier:1ban-md.png|145px|frameless]]
|0,67 g
|14,5 mm
|moldawesche Staatswopen
|-
|5 Bani
|[[Fichier:5bani-md.png|145px|frameless]]
|0,75 g
|16 mm
|moldawesche Staatswopen
|-
|10 Bani
|[[Fichier:10bani-md.png|145px|frameless]]
|0,85 g
|16,6 mm
|moldawesche Staatswopen
|-
|25 Bani
|[[Fichier:25bani-md.png|145px|frameless]]
|0,95 g
|17,5 mm
|moldawesche Staatswopen
|-
|50 Bani
|[[Fichier:50bani-md.png|145px|frameless]]
|3,1 g
|19 mm
|moldawesche Staatswopen
|}

== Billjeeën am Ëmlaf ==
[[Fichier:19-01-19-Banknoten-Moldawien.jpg|250px]]

== Kuckt och ==
* [[Euro]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Navigatioun Europäesch Wärungen}}

[[Kategorie:Wärungen]]
[[Kategorie:Moldawien]]</text>
      <sha1>4v3n0eggup35pfozx59ufll9fr3do2q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Chato's Land</title>
    <ns>0</ns>
    <id>168619</id>
    <revision>
      <id>2676479</id>
      <parentid>2558579</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T13:09:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Melouresbot</username>
        <id>1237</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>., replaced: [[  → [[ using [[Project:AWB|AWB]]</comment>
      <origin>2676479</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1432" sha1="tmr6t1qrmprfzb1vmqy13vs66ll5mag" xml:space="preserve">{{SkizzFilm}}
{{Infobox Film nei
|Plakat=
|Produktiounsland=
|Produktiounsjoer=
|Originalsprooch=
|Regie=[[Michael Winner]]
|Dréibuch=[[Gerald Wilson]]
|Fotografie=[[Robert Paynter]]
|Format=
|Faarf=
|Faarftechnik={{Technicolor}}
|Musek=[[Jerry Fielding]]
|Schnëtt=[[Michael Winner]]
|Dekoren=
|Produzent=Michael Winner
|Produktiounsgesellschaft=Scimitar Films
|Haaptacteuren=[[Charles Bronson]] als Pardon Chato&lt;br&gt;[[Jack Palance]] als Captain Quincey Whitmore&lt;br&gt;[[James Whitmore]] als Joshua Everette&lt;br&gt;[[Simon Oakland]] als Jubal Hooker&lt;br&gt;[[Richard Basehart]] als Nye Buell&lt;br&gt;[[Ralph Waite]] als Elias Hooker&lt;br&gt;[[Richard Jordan]] als Earl Hooker&lt;br&gt;[[Victor French]] als Martin Hall&lt;br&gt;[[Sonia Rangan]] als dem Chato seng Fra&lt;br&gt;[[William Watson (Schauspiller)|William Watson]] als Harvey Lansing&lt;br&gt;[[Roddy McMillan]] als Gavin Malechie&lt;br&gt;[[Paul Young (Schauspiller)|Paul Young]] als Brady Logan&lt;br&gt;[[Lee Patterson]] als George Dunn&lt;br&gt;[[Peter Dyneley]] als Ezra Meade}}

'''Chato's Land''' ass e brittesch-US-amerikanesche Film vum [[Michael Winner]] aus dem Joer 1972 mam [[Charles Bronson]] a mam [[Jack Palance]] an den Haaptrollen.

== Ëm wat geet et am Film? ==
{{Kapitel Info feelt}}

== Um Spaweck ==
{{Autoritéitskontroll}}

{{DEFAULTSORT:Chato's Land}}
[[Kategorie:Brittesch Filmer]]
[[Kategorie:US-amerikanesch Filmer]]
[[Kategorie:Western]]
[[Kategorie:Filmer 1972]]
[[Kategorie:Filmer vum Michael Winner]]</text>
      <sha1>tmr6t1qrmprfzb1vmqy13vs66ll5mag</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Russesche Rubel</title>
    <ns>0</ns>
    <id>170662</id>
    <revision>
      <id>2676601</id>
      <parentid>2652427</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:44:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>....</comment>
      <origin>2676601</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6948" sha1="kiqe0seynd47glqxb3xoqs8obf7157j" xml:space="preserve">{{Infobox Wärung}}
De '''Russesche Rubel''' (RUB) ass zanter [[Mee]] [[1992]] déi offiziell [[Wärung]] vu [[Russland]].

1 Rubel ass an 100 Kopeken ënnerdeelt.

== Geschicht ==
Den éischte Rubel gouf am [[14. Joerhonnert]] a Form vu Gold- a Sëlwermënzen agefouert.

Am [[16. Joerhonnert]] huet sich de Rubel als Bezuelmethod entwéckelt, soudatt en am [[17. Joerhonnert]] am [[Zareräich Russland]] als Wärung agefouert gouf.

An der Zäit vun der [[Russesch Revolutioun|russescher Revolutioun]] war de Russesche Rubel enger Hyperinflatioun ausgesat. No der Russescher Revolution a Grënunng vun der [[Sowjetunioun]] gouf de Russesche Rubel mam [[Sowjetesche Rubel]] ersat.

Nom Zerfall vun der Sowjetunioun hunn d'Nofollgerstaaten de Sowjetesche Rubel als Wärung ofgeleent a wollten eng eege Wärung. Dofir gouf a Russland de Sowjetesche Rubel am Joer 1992 mam Russesche Rubel ersat.

Den haitege russesche Rubel (RUB) gouf e puer Méint nom Zerfall vun der [[Sowjetunioun]] am Mee 1992 offiziell agefouert. 10 [[Sowjetesche Rubel|Sowjetesch Rubel]] goufen 1 Russesche Rubel.

Virun der Neiwäertung am Joer 1998 war d'Verhältnis 1.000 al Russesch Rubel (RUR) zu engem haitege Russesche Rubel (RUB).

&quot;Rubel&quot; heescht souvill wéi &quot;erofschloen.&quot;

== Billjeeën ==
D'Billjeeën zanter 1997:
{| class=&quot;wikitable&quot;
! Nennwäert
! Recto
! Verso
! Motiv
! Format a Faarf
! Ausgabeserie
|-
| '''5 Rubel'''
| [[Fichier:Banknote 5 rubles (1997) front.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Recto 5 Rubel]]
| [[Fichier:Banknote 5 rubles (1997) back.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Verso 5 Rubel]]
| [[Weliki Nowgorod]], [[Nowgoroder Kreml]], [[Nationaldenkmal Dausend Joer Russland]]
| 137&amp;nbsp;mm&amp;nbsp;×&amp;nbsp;61&amp;nbsp;mm&lt;br /&gt; Gréng
| 1997&lt;br /&gt; (duerch eng Mënz ersat)
|-
| '''10 Rubel'''
| [[Fichier:Banknote 10 rubles (1997) front.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Recto 10 Rubel]]
| [[Fichier:Banknote 10 rubles (1997) back.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Verso 10 Rubel]]
| [[Krasnojarsk]], [[Jenissei]]bréck, Staumauer vum [[Stauséi Krasnojarsker]]
| 150&amp;nbsp;mm&amp;nbsp;×&amp;nbsp;65&amp;nbsp;mm&lt;br /&gt; Giel
| 1997, 2001, 2004&lt;br /&gt; (2009 duerch eng Mënz ersat)
|-
| '''50 Rubel'''
| [[Fichier:Banknote 50 rubles (1997) front.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Recto 50 Rubel]]
| [[Fichier:Banknote 50 rubles (1997) back.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Verso 50 Rubel]]
| [[Sankt Péitersbuerg]], [[Rostra]]sailen am [[Newa]]ufer (Recto: Detail, Récksäit: Gesamtusiicht), [[Péiter-a-Paul-Festung]], fréier Börs
| 150&amp;nbsp;mm&amp;nbsp;×&amp;nbsp;65&amp;nbsp;mm&lt;br /&gt; Donkelblo
| 1997, 2001, 2004
|-
| '''100 Rubel'''
| [[Fichier:Banknote 100 rubles (1997) front.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Recto 100 Rubel]]
| [[Fichier:Banknote 100 rubles (1997) back.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Verso 100 Rubel]]
| [[Moskau]], [[Bolschoi-Theater]] (Recto: [[Quadriga]]; Verso: Gesamtusiicht)
| 150&amp;nbsp;mm&amp;nbsp;×&amp;nbsp;65&amp;nbsp;mm&lt;br /&gt; Brong
| 1997, 2001, 2004
|-
| '''200 Rubel'''
| [[Fichier:200 rubles 2017 obverse.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Recto 200 Rubel]]
| [[Fichier:200 rubles 2017 reverse.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Verso 200 Rubel]]
| [[Sewastopol]], Denkmal vun de versenkte Schëffer (Adlersail), [[Chersones (Stad)|Chersones]]
| 150&amp;nbsp;mm&amp;nbsp;×&amp;nbsp;65&amp;nbsp;mm&lt;br /&gt; Gréng
| 2017
|-
| '''500 Rubel'''
| [[Fichier:Banknote 500 rubles (1997) front.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Recto 500 Rubel]]
| [[Fichier:Banknote 500 rubles (1997) back.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Verso 500 Rubel]]
| [[Archangelsk]], Passagéierhafen an der [[Nërdlech Dwina|Nërdlicher Dwina]], [[Péiter de Groussen]], [[Solowezki-Klouschter]]
| 150&amp;nbsp;mm&amp;nbsp;×&amp;nbsp;65&amp;nbsp;mm&lt;br /&gt; Mof
| 1997, 2001, 2004, 2010
|-
| '''1000&amp;nbsp;Rubel'''
| [[Fichier:Banknote 1000 rubles (1997) front.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Recto 1000 Rubel]]
| [[Fichier:Banknote 1000 rubles (1997) back.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Verso 1000 Rubel]]
| [[Jaroslawl]], [[Jaroslaw der Weise]], [[Erléiser-Verkläerungs-Klouschter (Jaroslawl)|Erléiser-Verkläerungs-Klouschter]] a Gedenkkapell, Kierch Johannes mat enger Dafer mam Glackentuerm
| 157&amp;nbsp;mm&amp;nbsp;×&amp;nbsp;69&amp;nbsp;mm&lt;br /&gt; Türquoise
| 1997, 2004, 2010
|-
| '''2000 Rubel'''
| [[Fichier:2000 rubles 2017 obverse.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Recto 2000 Rubel]]
| [[Fichier:2000 rubles 2017 reverse.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Verso 2000 Rubel]]
| [[Russki-Bréck]], [[Kosmodrom Wostotschny]]
| 157&amp;nbsp;mm&amp;nbsp;×&amp;nbsp;69&amp;nbsp;mm&lt;br /&gt; Blo
| 2017
|-
| '''5000&amp;nbsp;Rubel'''
| [[Fichier:Banknote 5000 rubles (1997) front.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Recto 5000 Rubel]]
| [[Fichier:Banknote 5000 rubles (1997) back.jpg|rahmenlos|hochkant=0.7|Verso 5000 Rubel]]
| [[Chabarowsker Bréck]], [[Nikolai Nikolajewitsch Murawjow-Amurski|Nikolai Murawjow-Amurski]]
| 157&amp;nbsp;mm&amp;nbsp;×&amp;nbsp;69&amp;nbsp;mm&lt;br /&gt; Rout
| 1997, 2010
|}

== Mënzen ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
! Mënzwäert
! Bild
! Material
! Gewiicht
! Duerchmiesser
! Déckt
! Rand
! Ausgab
|-
| '''1 Kopeke'''
| [[Fichier:1 kopeyka.PNG|rahmenlos|1 Kopeke]]
| Stol mat [[Koffernéckel]]iwwerzuch
| 1,5 g
| 15,5 mm
| 1,25 mm
| glat
| 1997&lt;br /&gt; (gëtt zanter 2008 aus dem Ëmlaf gezunn)
|-
| '''5 Kopeken'''
| [[Fichier:Russia-1997-Coin-0.05.jpg|rahmenlos|5 Kopeken]]
| Stol mat [[Koffernéckel]]iwwerzuch
| 2,6 g
| 18,5 mm
| 1,45 mm
| glat
| 1997&lt;br /&gt; (gëtt zanter 2008 aus dem Ëmlaf gezunn)
|-
| '''10 Kopeken'''
| [[Fichier:Russia-1999-Coin-0.10.jpg|rahmenlos|10 Kopeken]]
| Messing;&lt;br /&gt;zanter 2006: Stol mat Koffer-Zénk-Iwwererzuch
| 1,95 g&lt;br /&gt; 1,85 g&lt;br /&gt;(zanter 2006)
| 17,5 mm
| 1,25 mm
| geriffelt (98&amp;nbsp;Riffel);&lt;br /&gt; zanter 2006: glat
| 1997
|-
| '''50&amp;nbsp;Kopeken'''
| [[Fichier:Russia-2003-Coin-0.50.jpg|rahmenlos|50 Kopeken]]
| Messing;&lt;br /&gt;ab 2006: Stol mat Koffer-Zénk-Iwwerzuch
| 2,90 g&lt;br /&gt; 2,75 g&lt;br /&gt;(zanter 2006)
| 19,5 mm
| 1,50 mm
| geriffelt (105&amp;nbsp;Riffel);&lt;br /&gt; zanter 2006: glat
| 1997
|-
| '''1 Rubel'''
| [[Fichier:Russia-1998-Coin-1.jpg|rahmenlos|1 Rubel]]
| Koffernéckel;&lt;br /&gt;zanter 2009 Stol-Néckel, galvaniséiert
| 3,25 g&lt;br /&gt; 3,0 g&lt;br /&gt;(zanter 2009)
| 20,5 mm
| 1,50 mm
| geriffelt (110&amp;nbsp;Riffel)
| 1997
|-
| '''2 Rubel'''
| [[Fichier:Russia-1998-Coin-2.jpg|rahmenlos|2 Rubel]]
| Koffernéckel;&lt;br /&gt;zanter 2009 Stol-Néckel, galvaniséiert
| 5,10 g&lt;br /&gt; 5,0 g&lt;br /&gt;(zanter 2009)
| 23,0 mm
| 1,80 mm
| ënnerbrach geriffelt&lt;br /&gt;(12 × 7&amp;nbsp;Riffel)
| 1997
|-
| '''5 Rubel'''
| [[Fichier:Russia-1998-Coin-5.jpg|rahmenlos|5 Rubel]]
| Bi-Metall-(Koffer-Néckel-Koffer verkleed);&lt;br /&gt;zanter 2009 Stol-Néckel, galvaniséiert
| 6,45 g&lt;br /&gt; 6,0 g&lt;br /&gt;(zanter 2009)
| 25,0 mm
| 1,80 mm
| ënnerbrach geriffelt&lt;br /&gt;(12 × 5&amp;nbsp;Riffel)
| 1997
|-
| '''10 Rubel'''
| [[Fichier:10 RUB (2009).png|rahmenlos|10 Rubel]]
| Stol mat Messingiwwerzuch
| 5,63 g
| 22,0 mm
| 2,20&amp;nbsp;mm
| ënnerbrach geriffelt&lt;br /&gt;(6 × 7&amp;nbsp;Riffel a&amp;nbsp;6 × 5&amp;nbsp;Riffel)
| 2009
|}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Navigatioun Europäesch Wärungen}}

[[Kategorie:Wärungen]]
[[Kategorie:Russland]]</text>
      <sha1>kiqe0seynd47glqxb3xoqs8obf7157j</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Südossetien</title>
    <ns>0</ns>
    <id>171446</id>
    <revision>
      <id>2676532</id>
      <parentid>2628369</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T18:42:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2676532</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2977" sha1="1um2uxhqfla5tjz30tibetxzrwi1nex" xml:space="preserve">{{Infobox Land
| Numm                  = Republik Südossetien&lt;br&gt;{{small|[[osseetesch]] Хуссар Ирыстон Chussar Iryston&lt;br&gt;[[russesch]] Южная Осетия Juschnaja Ossetija&lt;br&gt;[[georgesch]] სამხრეთი ოსეთი Samchreti Osseti}}
| Fändel                = Flag of South Ossetia.svg{{!}}border
| Fändel Bildbreet      = 150px
| Fändel Artikel        = Fändel vu Südossetien
| Wopen                 = Emblem of South Ossetia.svg
| Wope Breet            = 110px
| Wopen Artikel         = Wope vu Südossetien
| National Devise       = 
| Kaart                 = Georgia, Ossetia, Russia and Abkhazia (fr).svg
| Kaart Breet           = 
| Offiziell Sprooch     = {{#property:P37|from= Q23427}}
| Haaptstad             = [[{{#property:P36|from= Q23427}}]]
| Haaptstad Awunner     = 
| Haaptstad Koordinaten = 
| Staatsform            = Presidentielle System
| Landeschef Titel      = President
| Landeschef            = [[{{#property:P35|from= Q23427}}]]
| Regierungschef Titel  = Premierminister
| Regierungschef        = [[{{#property:P6|from= Q23427}}]]
| Total Fläch           = 3.885
| Fläch Plaz            = 
| Waasserfläch          = 
| Bevëlkerung           = {{#property:P1082|from= Q23427}}
| Bevëlkerung Plaz      = 
| Bevëlkerungsdicht     = 
| Onofhängegkeet        = 
| Nationalfeierdag      = 
| Nationalhymn          = 
| Wärung                = {{#property:P38|from= Q23427}}
| Zäitzon               = +3
| Internet TLD          = 
| Telefonsprefix        = 
| Notizen               = 
| Extra Bild            = South Ossetia, administrative divisions - de - colored.svg
| Extra Bild2           = 
}}
'''Südossetien''' ([[osseetesch]]: Хуссар Ирыстон Chussar Iryston, [[russesch]]: Южная Осетия Juschnaja Ossetija, [[georgesch]]: სამხრეთი ოსეთი Samchreti Osseti) ass eng Regioun südlech vum [[Gebiergskamp|Kamp]] vum [[Grousse Kaukasus]]. Südossetie gehéiert vëlkerrechtlech zu [[Georgien]], betruecht sech selwer awer zënter dem 20. September 1990 als onofhängeg &quot;'''Republik Südossetien'''&quot;. D'Gebitt vu Südossetien ass 3.885 km² grouss an huet – de Schätzungen no – 56.520 Awunner&lt;sup&gt;(Stand 2022)&lt;/sup&gt;. 

D'Onofhängegkeet vu Südossetie gëtt nëmme vu follgende fënnef Staaten unerkannt: [[Russland]], [[Nicaragua]], [[Venezuela]], [[Nauru]] a [[Syrien]]. Südossetie bilt zesumme mat de Regiounen [[Transnistrien]] an [[Abchasien]], déi all zur fréierer [[Sowjetunioun]] gehéiert hunn, d'[[Gemeinschaft vun netunerkannte Staaten]]. 

Déi ''[[De jure / de facto|de facto]]'' onofhängeg Republik Südossetien ass a 4 [[Rajon|Rajonen]] (Distrikter) opgedeelt; do dernieft gëtt et nach déi rajonfräi Haaptstad [[Zchinwali]]. 

[[Osseetesch]], [[Russesch]] – a regional och [[Georgesch]] – sinn déi offiziell Sproochen.

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:De-facto-Regimmer]]
[[Kategorie:Südossetien| ]]</text>
      <sha1>1um2uxhqfla5tjz30tibetxzrwi1nex</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Charles Even</title>
    <ns>0</ns>
    <id>172882</id>
    <revision>
      <id>2676462</id>
      <parentid>2660527</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:27:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Melouresbot</username>
        <id>1237</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* top */ ., replaced: ]] → ]] using [[Project:AWB|AWB]]</comment>
      <origin>2676462</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1083" sha1="qvaevem6fs5mg17j1hj3iodvlgtcraw" xml:space="preserve">{{skizzPolitiker}}
{{Infobox Biographie}}
De '''Charles Even''', gebuer ..., a gestuerwen ... , war e lëtzebuergesche [[Politiker]] vu [[Beefort]].

[[1848]]war hie Member vun der [[Assemblée constituante vun 1848 (Lëtzebuerg)|Assemblée constituante]].&lt;ref&gt;[https://www.industrie.lu/deputes.html Les Députés du Grand-Duché de Luxembourg.] op industrie.lu (nogekuckt: 11.10.2025).  Baséiert op: ''La Chambre des députés: histoire et lieux de travail. '' [Auteurs: Nicolas Als, Robert L. Philippart ; coordination: Guillaume Wagener, Pierre Dillenburg ; conseiller historique: Gilbert Trausch]. Luxembourg 1994, S.507-533.&lt;/ref&gt;

Säi Jong, deen och Charles Even housch, war Editeur zu [[Metz]].&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/3z7xdw/pages/3/articles/DTL48 Nécrologie.] In: L'indépendance luxembourgeoise, 28. Jg., nº 210 (10.09.1900), p. 3
[Digitised by the National Library of Luxembourg].&lt;/ref&gt;
{{Referenzen}}

{{DEFAULTSORT:Even Charles}}
[[Kategorie:Gebuer ?]]
[[Kategorie:Gestuerwen ?]]
[[Kategorie:Lëtzebuergesch Deputéiert]]
[[Kategorie:Nokucken Deputéiert]]</text>
      <sha1>qvaevem6fs5mg17j1hj3iodvlgtcraw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wikipedia:WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount</title>
    <ns>4</ns>
    <id>175266</id>
    <revision>
      <id>2676550</id>
      <parentid>2673882</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:59:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>kee Brouillon méi, well hei guttgeheescht: [[Wikipedia:De Stamminee#WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount]]</comment>
      <origin>2676550</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6923" sha1="gqmihp2342i222t14ve8xdm5d4kdb0o" xml:space="preserve">Am '''WikiProjet Eng Richtlinn pro Mount''' geet et drëms, datt sech d'Communautéit selwer [[Wikipedia:Richtlinnen|Richtlinne]] gëtt, déi formaliséieren, no wat fir Reegelen d'Wikipedia op Lëtzebuergesch funktionéiere soll. Dat erliichtert d'Orientéierung fir nei an erfuere Benotzer an et kann ee sech doduerch bei gewëssen Aktiounen op konkret Reegele bezéien, déi vun der Allgemengheet guttgeheescht goufen.

All Mount gëtt en aneren Theemeberäich behandelt. Virbereedunge ginn ënner &lt;code&gt;Wikipedia:Wikiprojet Eng Richtlinn pro Mount/''Theema''&lt;/code&gt; geschriwwen an op der jeeweileger Diskussiounssäit diskutéiert. Um Enn vun all Mount gëtt eng Woch laang ofgestëmmt, bis de leschten Dag vum Mount um 23:59 Auer, ob d'Richtlinn ugeholl gëtt. All [[Wikipedia:Benotzer|Benotzer]] däerf ofstëmmen, wann en all dës Krittären erfëllt:
# Op d'mannst 2 Méint zanter der éischter Ännerung op der lëtzebuergescher Wikipedia.
# Op d'mannst 50 Ännerungen am Joer virum Enn vun der Ofstëmmung op der lëtzebuergescher Wikipedia.
Ofgestëmmt gëtt mat de follgende Symboler, suivéiert vun enger fakultativer Bemierkung an enger obligatorescher Ënnerschrëft (&lt;code&gt;&lt;nowiki&gt;~~~~&lt;/nowiki&gt;&lt;/code&gt;):
* {{Pro}} ({{tl|Pro}}), wann een dofir ass, datt d'Richtlinn ugeholl gëtt
* {{Kontra}} ({{tl|Kontra}}), wann een dogéint ass, datt d'Richtlinn ugeholl gëtt
Mat {{Kommentar}} ({{tl|Kommentar}}) kann een eng Bemierkung zur Richtlinn maachen, déi allerdéngs net als Ofstëmmung matgezielt gëtt.

Et sinn op d'mannst 7 gülteg Stëmmen an dovunner op d'mannst 2/3 {{Pro}}-Stëmmen néideg, fir datt d'Richtlinn ugeholl ass. D'Richtlinn gëtt dann op d'Säit &lt;code&gt;Wikipedia:''Theema''&lt;/code&gt; kopéiert, op [[Wikipedia:Richtlinnen]] agedroen a mat der [[Schabloun:Richtlinn]] markéiert, déi se als offiziell adoptéiert kennzeechent an op d'Ofstëmmung verlinkt. Wa manner wéi 7 gülteg Stëmmen oder manner wéi 2/3 vun de gültege Stëmme {{Pro}}-Stëmme sinn, dann ass d'Richtlinn ganz einfach net ugeholl an huet deemno keng verbindlech Gültegkeet.

Fir Richtlinnen ze änneren, déi iwwer dëse Wee ugeholl goufen, kann zu all Zäit eng nei Ofstëmmung vun enger Woch no deene selwechte Krittäre lancéiert a fir eng eventuell Ännerung vun der Richtlinn als Begrënnung geholl ginn.

== Programm ==
Hei drënner ka jidderee Virschléi maachen, änneren oder kommentéieren, wat fir eng Theemeberäicher iwwer dëse Wee Richtlinne kréie sollen, respektiv wou dat a sengen Ae manner Sënn huet:

=== Mee 2026 ===
==== {{Duerchgestrach|[[Wikipedia:Schnellläschkrittären]] oder }}[[Wikipedia:Direktläschkrittären]] ====
* Ech si mer net sécher, ob se besser „Schnellläschkrittären“ oder „Direktläschkrittären“ heesche sollen. Mir hunn zwar scho Krittären ënner [[Wikipedia:Direkt Läschen]], mee déi gi bei wäitem net duer, fir déi gängeg Praxis bei eis ofzedecken. Fir onnéideg Läschdiskussiounen z'evitéieren, kann dës Lëscht staark ausgebaut ginn. Op der [[:fr:Wikipédia:Critères de suppression immédiate|franséischer]] an [[:en:Wikipedia:Speedy deletion|englescher]] Wikipedia z.&amp;nbsp;B. gëtt et schéi Lëschten, un deenen ee sech inspiréiere kann, mat Coden (G1, C2 etc.), déi een am Resümmee vum Läschen ugi kann. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:48, 10. Abr. 2026 (UTC)
*:Moien,
*:Wa mer iwwer den Numm vun de Krittären diskutéieren, sinn ech perséinlech fir  „Direktläschkrittären“ oder  „Séierläschkrittären“. (Ech sinn „allergesch“ op ''schnell ''). Bei Geleeënheet kucken ech mer déi .de a .fr Krittäre méi genee un. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 10:25, 13. Abr. 2026 (UTC)
*::Moien,
*::ech wier och fir „Direktläschkrittären“. | [[Benotzer:Mobby 12|Mobby 12]] ([[Benotzer Diskussioun:Mobby 12|Diskussioun]]) 17:37, 15. Abr. 2026 (UTC)
*:::Da schéngt de Fall kloer; ech hunn den anere Begrëff duerchgestrach. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 20:26, 16. Abr. 2026 (UTC)

=== Juni 2026 ===
==== [[Wikipedia:Verifizéierbarkeet]] ====
* Hei stellen ech mer manner eng Lëscht vu konkrete Krittäre vir, mee éischter en allgemengen Text, deen de grondleeënde Prinzip vun der Verifizéierbarkeet op der Wikipedia duerleet. Fir déi technesch Ëmsetzung kann een dann op Säite wéi z.&amp;nbsp;B. [[Hëllef:Referenzen]] verweisen.

=== Juli 2026 ===
==== [[Wikipedia:KI-generéierten Inhalt]] ====
* Hei huet de [[Benotzer:Robby|Robby]] déi relativ rezent Reegelung [[:de:Wikipedia:Künstliche Intelligenz]] vun der däitschsproocheger Wikipedia an d'Diskussioun bruecht. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:48, 10. Abr. 2026 (UTC)

=== August 2026 ===
==== [[Wikipedia:Benotzer spären]] ====
* Hei stellen ech mer eng Lëscht vu Krittären (natierlech mat Ermessensspillraum) vir, ënner wat fir Bedingunge Benotzer, temporär Konten, IP-Adressen oder IP-Adressberäicher gespaart gi kënnen oder sollen a fir wéi laang. Ausserdeem sollte mer eng Virgoensweis beschreiwen, wéi een eng Spär als Betraffene contestéiere kann a wéi een als Net-Admin eng Spär ufroen oder proposéiere kann. Eventuell kéint een och Bedingunge formuléiere fir Spären opzehiewen. Bis elo hu mer [[Wikipedia:Vandalismus]] a [[Wikipedia:Vandale spären]], wann ech näischt iwwersinn hunn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:48, 10. Abr. 2026 (UTC)

=== September 2026 ===
==== [[Wikipedia:Säite protegéieren]] ====
* Hei stellen ech mer eng Lëscht vu Krittäre vir, ënner wat fir Bedingunge wat fir Säite fir wéi laang vu wat fir Benotzergruppen net geännert kënne ginn. Bis elo hu mer [[Wikipedia:Protegéiert Säiten]] a [[Wikipedia:Spären ophiewen]], wann ech näischt iwwersinn hunn. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:48, 10. Abr. 2026 (UTC)

=== Oktober 2026 ===
==== [[Wikipedia:Benotzerrechter verdeelen]] ====
* Bei den [[Wikipedia:Adminkandidaturen|Administrateuren]] a [[Wikipedia:Bot|Botten]] hu mer eng Prozedur, wann een déi Benotzerrechter kréien (oder fir een anere virschloe) wëll. Bei [[Wikipedia:Interface-Administrateuren|Interface-Administrateuren]] z.&amp;nbsp;B. net. Et brauch hei villäicht net vill ausgeschafft ze ginn, awer eng Kandidatur wéi fir Admine schéngt mer normal.

== Allgemeng Diskussioun ==
* Wat d'Reiefolleg ugeet, hunn ech d'Direktläschkrittären un den Ufank gesat, well een déi Richtlinn gefillt all Woch gebrauche kéint. Déi aner schénge mer manner dréngend an do ass d'Reiefolleg méi oder manner willkürlech. --[[Benotzer:Volvox|Volvox]] ([[Benotzer Diskussioun:Volvox|Diskussioun]]) 14:48, 10. Abr. 2026 (UTC)

[[Kategorie:Wikipedia-Richtlinnen|!]]
[[Kategorie:Wikipedia:WikiProjeten|Eng Richtlinn pro Mount]]</text>
      <sha1>gqmihp2342i222t14ve8xdm5d4kdb0o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Transnistresche Rubel</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175565</id>
    <revision>
      <id>2676591</id>
      <parentid>2676021</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:00:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>komplettéiert</comment>
      <origin>2676591</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12104" sha1="l0qrv266o7emxpq89aw6chzio3s1vgn" xml:space="preserve">{{Infobox Wärung}}
Den '''Transnistresche Rubel''' (PRB) ass zanter dem [[17. August]] [[1994]] déi offiziell [[Wärung]] vum international netunerkannten [[Transnistrien]].

Den transnistresche Rubel gëtt baussent Transnistrien net unerkannt an huet an Transnistrie selwer nëmmen ageschränkt Konvertabilitéit.

1 Rubel ass an 100 Kopeken ënnerdeelt.

== Geschicht ==
Wéi an der ganzer fréierer [[Sowjetunioun]] gouf no hirer Opléisung [[1991]] och an Transnistrien am Ufank de [[sowjetesche Rubel]] weiderbenotzt. Vun [[1992]] u gouf e mam de [[russesche Rubel]] mat gläichem Wäert ergänzt, well wéinst der [[Inflatioun]] méi héich Nennwäerter néideg goufen. Wéi de Rescht vu [[Moldawien]] 1992 de [[moldawesche Coupon]] agefouert gouf (deen am November 1993 mam [[moldawesche Leu]] ersat gouf), stoung Transnistrie schonn net méi ënner moldawescher Kontroll, dofir konnt en do net agefouert ginn. Vu Juli 1993 u goufen an Transnistrien déi bis dohinner benotzt Geldschäiner vum sowjeteschen a russesche Rubel am Wäert vun 10 bis 10.000 Rubel mat Marken iwwerpecht, déi de Portrait vum russesche Feldhär [[Alexander Wassiljewitsch Suworow|Alexander Suworow]] gewisen hunn.

[[2001]] gouf de Rubel iwwerschafft an et koum eng nei Billjeesserie eraus.

== Mënzen am Ëmlaf ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:90%&quot;
! colspan=&quot;9&quot;| Transnistresche Rubel 2001 (Mënzen)
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| Wäert !!rowspan=&quot;2&quot;| Duerchm. [mm] !!rowspan=&quot;2&quot;| Material !!colspan=&quot;2&quot;| Foto !!colspan=&quot;2&quot;| Beschreiwung !!colspan=&quot;2&quot;| Datum
|-
! Recto !! Verso !! Recto !! Verso !! Prägung !! Ausgab
|-
| 1 Kopeke
| 16
| rowspan=&quot;3&quot;|[[Aluminium]]
| [[Fichier:ПМР Монета 1 коп аверc.jpg|100px]]
| [[Fichier:ПМР Монеты 1 5 10 реверс.jpg|100px]]
| rowspan=&quot;2&quot;| Ziffer mat Éien
| rowspan=&quot;5&quot;| [[Wope vun Transnistrien]]
| rowspan=&quot;3&quot;| 2000
| rowspan=&quot;3&quot;| 2001
|-
| 5 Kopeken
| 18
| [[Fichier:ПМР Монета 5 коп аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:ПМР Монета 5 коп реверс.jpg|100px]]
|-
| 10 Kopeken
| 20
| [[Fichier:ПМР Монета 10 коп аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:ПМР Монеты 1 5 10 реверс.jpg|100px]]
| Ziffere mat Éien
|-
| 25 Kopeken
| 17
| rowspan=&quot;2&quot;|[[Koffer]]/[[Zénk]]&lt;br /&gt;(zanter 2005&lt;br /&gt;Koffer/[[Stol]])
| [[Fichier:ПМР Монета 25 к аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:ПМР Монета 25 коп реверс.jpg|100px]]
| rowspan=&quot;2&quot;| Ziffere mat engem Ornament
|2002
|2002
|-
| 50 Kopeken
| 19
| [[Fichier:50 kopeek PMR cropped averse.jpg|100px]]
| [[Fichier:50 kopeek PMR cropped reverse.jpg|100px]]
|2000
|2001
|-
| 1 Rubel
| 26
|rowspan=&quot;4&quot;|Plastik
| [[Fichier:2014-1-Rubel-Prednistrojen-Kursmuenze-Avers.jpg|100px]]
| [[Fichier:2014-1-Rubel-Prednistrojen-Kursmuenze-Revers.jpg|100px]]
| Wäertangab, Portrait vum [[Alexander Wassiljewitsch Suworow]]
|rowspan=&quot;4&quot;|Logo vun der Transnistrescher Republikanescher Bank viru engem Karomuster
|rowspan=&quot;4&quot;|2014
|rowspan=&quot;4&quot;|2014
|-
| 3 Rubel
| 26
| [[Fichier:3 Transnistrischer Rubel plastik vor.jpg|100px]]
| [[Fichier:3 Transnistrischer Rubel plastik hin.jpg|100px]]
| Wäertangab, Portrait vum [[François Sainte de Wollant]]
|-
| 5 Rubel
| 28
| [[Fichier:5 Transnistrischer Rubel plastik vor.jpg|100px]]
| [[Fichier:5 Transnistrischer Rubel plastik hin.jpg|100px]]
| Wäertangab, Portrait vum [[Pjotr Alexandrowitsch Rumjanzew-Sadunaiski]]
|-
| 10 Rubel
| 28
| [[Fichier:10 Transnistrischer Rubel plastik vor.jpg|100px]]
| [[Fichier:10 Transnistrischer Rubel plastik hin.jpg|100px]]
| Wäertangab, Portrait vun der [[Katharina II.]]
|}

== Billjeeën ==
=== Serie vun 1994 ===
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:90%&quot;
! colspan=&quot;9&quot;| Transnistresche Rubel 1994 „Coupon“
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| Wäert !!rowspan=&quot;2&quot;| Gréisst [mm] !!rowspan=&quot;2&quot;| Haaptfaarf !!colspan=&quot;2&quot;| Foto !!colspan=&quot;2&quot;| Beschreiwung !!colspan=&quot;2&quot;| Datum
|-
! Recto !! Verso !! Recto !! Verso !! Drock !! Ausgab
|-
| 1 Rubel
|rowspan=&quot;10&quot;| 125×57
| gréng
| [[Fichier:1 Kupon ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:1 Kupon ruble reverse.jpg|100px]]
| rowspan=&quot;3&quot;| [[Alexander Wassiljewitsch Suworow]]
| rowspan=&quot;10&quot;| Gebai vum ieweschte Sowjet vun Transnistrien
| rowspan=&quot;3&quot;| 1994
| rowspan=&quot;3&quot;| 1994
|-
| 5 Rubel
| blo
| [[Fichier:5 Kupon ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:5 Kupon ruble reverse.jpg|100px]]
|-
| 10 Rubel
| rout
| [[Fichier:Transnistria 10 Obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:Transnistria 10 Reverse.jpg|100px]]
|-
| 50 Rubel
| hellgréng
| [[Fichier:50 Kupon Ruble Obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:50 Kupon Ruble Reverse.jpg|100px]]
| rowspan=&quot;7&quot;| Suworow-Monument zu [[Tiraspol]]
| rowspan=&quot;6&quot;| 1993
| rowspan=&quot;5&quot;| 1994
|-
| 100 Rubel
| brong
| [[Fichier:100 Kupon Ruble Obverse.png|100px]]
| [[Fichier:100 Kupon Ruble Reverse.png|100px]]
|-
| 200 Rubel
| rosa
| [[Fichier:Приднестровские 200 рублей 1993 года. Аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровские 200 рублей 1994 года. Реверс.jpg|100px]]
|-
| 500 Rubel
| hellblo
| [[Fichier:Придн 500 1993 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Придн 500 1993 реверс.jpg|100px]]
|-
| 1000 Rubel
| mof
| [[Fichier:Приднестровье тысяча рублей 1993 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье тысяча рублей 1993 реверс.jpg|100px]]
|-
| 5000 Rubel
| olivgréng
| [[Fichier:Приднестровье 5 тысяч рублей 1993 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 5 тысяч рублей 1993 реверс.jpg|100px]]
| 1995
|-
| 500.000 Rubel
| gréng/mof
| [[Fichier:Приднестровье 500 тысяч рублей 1997 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 500 тысяч рублей 1997 реверс.jpg|100px]]
| 1997
| 1997
|-
! colspan=&quot;9&quot;| Transnistresche Rubel 1994 „Coupon“ mat engem neien Wäertopdrock
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| Wäert !!rowspan=&quot;2&quot;| Gréisst [mm] !!rowspan=&quot;2&quot;| Hauptfaarf !!colspan=&quot;2&quot;| Foto !!colspan=&quot;2&quot;| Beschreiwung !!colspan=&quot;2&quot;| Datum
|-
! Recto !! Verso !! Drock op !! Bemierkung !! Opdrock !! Ausgab
|-
| rowspan=&quot;2&quot;| 10.000 Rubel
| rowspan=&quot;5&quot;| 125×57
| rowspan=&quot;2&quot;| gréng
| [[Fichier:Приднестровье 10 тысяч рублей 1994 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 1 рубль 1994 реверс.jpg|100px]]
| rowspan=&quot;2&quot;| 1 Rubel
| Wäertangab op der Récksäit net geännert
| 1996
| 1996
|-
| [[Fichier:Приднестровье 10 тысяч рублей 1998 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 10 тысяч рублей 1998 реверс.jpg|100px]]
| Wäertangab op béide Säiten driwwergedréckt
| 1998
| 1998
|-
| rowspan=&quot;2&quot;| 50.000 Rubel
| rowspan=&quot;2&quot;| blo
| [[Fichier:Приднестровье 50 тыс. 1994 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 50 тыс. 1994 реверс.jpg|100px]]
| rowspan=&quot;2&quot;| 5 Rubel
| [[Hologramm]]opdrock mat Ännerung vum Wäert, mä soss keen Opdrock
| rowspan=&quot;3&quot;| 1996
| rowspan=&quot;3&quot;| 1996
|-
| [[Fichier:Приднестровье 50 тыс. 1996 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 50 тыс. 1996 реверс.jpg|100px]]
| Wäertangab op béide Säiten driwwergedréckt
|-
| 100.000 Rubel
| rout
| [[Fichier:Приднестровье 100 тыс. 1996 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 100 тыс. 1996 реверс.jpg|100px]]
| 10 Rubel
| Wäertangab op béide Säiten driwwergedréckt
|-
! colspan=&quot;9&quot;| Transnistresche Rubel 1994 ouni „Coupon“
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| Wäert !!rowspan=&quot;2&quot;| Gréisst [mm] !!rowspan=&quot;2&quot;| Haaptfaarf !!colspan=&quot;2&quot;| Foto !!colspan=&quot;2&quot;| Beschreiwung !!colspan=&quot;2&quot;| Datum
|-
! Recto !! Verso !! Recto !! Verso !! Drock !! Ausgab
|-
| 1000 Rubel
| 125×57
| mof
| [[Fichier:Приднестровье 1 тысяча рублей 1994 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 1 тысяча рублей 1994 реверс.jpg|100px]]
| [[Alexander Wassiljewitsch Suworow|Alexander Suworow]]
| Gebai vum ieweschte Sowjet vun Transnistrien
| 1994
| 1995
|-
| 50.000 Rubel
| 129×62
| brong
| [[Fichier:Приднестровье 50 тыс. 1995 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 50 тыс. 1995 реверс.jpg|100px]]
| [[Bohdan Chmelnyzkyj]]
| Monument vum [[Taras Schewtschenko]] zu [[Tiraspol]]
| 1995
| 1995
|-
|}

=== Serie vun 2001 ===
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:90%&quot;
! colspan=&quot;9&quot;| Transnistresche Rubel 2001
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| Wäert !!rowspan=&quot;2&quot;| Gréisst [mm] !!rowspan=&quot;2&quot;| Haaptfaarf !!colspan=&quot;2&quot;| Foto !!colspan=&quot;2&quot;| Beschreiwung !!colspan=&quot;2&quot;| Datum
|-
! Recto !! Verso !! Recto !! Verso !! Drock !! Ausgab
|-
| 1 Rubel
|rowspan=&quot;4&quot;| 129×56
| orange
| [[Fichier:Pmr-money-rouble-1-obv.jpg|100px]]
| [[Fichier:Pmr-money-rouble-1-rev.jpg|100px]]
|rowspan=&quot;4&quot;| [[Alexander Wassiljewitsch Suworow|Alexander Suworow]]
| Monument zu [[Chițcani (Dnister)|Chițcani]]
|rowspan=&quot;6&quot;| 2000
|rowspan=&quot;6&quot;| 2001
|-
| 5 Rubel
| donkelblo
| [[Fichier:Pmr-money-rouble-5-obv.jpg|100px]]
| [[Fichier:Pmr-money-rouble-5-rev.jpg|100px]]
| Verwaltungsgebai vun der [[Kvint|Spirituosefabrick „Kvint“]] zu [[Tiraspol]]
|-
| 10 Rubel
| brong
| [[Fichier:Pmr-money-rouble-10-obv.jpg|100px]]
| [[Fichier:Pmr-money-rouble-10-rev.jpg|100px]]
| Klouschter zu [[Chițcani (Dnister)|Chițcani]]
|-
| 25 Rubel
| rout
| [[Fichier:25 PMR 2000 ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:25 PMR 2000 ruble reverse.jpg|100px]]
| Monument a Festung zu [[Bendery]]
|-
| 50 Rubel
|rowspan=&quot;2&quot;| 129×60
| gréng
| [[Fichier:50 PMR 2000 ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:50 PMR 2000 ruble reverse.jpg|100px]]
| [[Taras Schewtschenko]]
| Gebai vum ieweschte Sowjet vun der transnistrescher Regierung
|-
| 100 Rubel
| mof
| [[Fichier:100 PMR 2000 ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:100 PMR 2000 ruble reverse.jpg|100px]]
| [[Dimitrie Cantemir]]
| [[Christi-Gebuert-Kierch]] zu [[Tiraspol]]
|-
| 200 Rubel
| 135×64
| brong
| [[Fichier:200 PMR 2004 ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:200 PMR 2004 ruble reverse.jpg|100px]]
| [[Pjotr Alexandrowitsch Rumjanzew-Sadunaiski|Pjotr Rumjanzew-Sadunaiski]]
| [[Schluecht zu Grouss-Jeeëraduerf]]
|rowspan=&quot;2&quot;| 2004
|rowspan=&quot;2&quot;| 2004
|-
| 500 Rubel
| 140×68
| olivgréng
| [[Fichier:500 PMR 2004 ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:500 PMR 2004 ruble reverse.jpg|100px]]
| [[Katharina II.]]
| Festung zu [[Bendery]] mat keeserlechem engem Arrêté fir hire Bau
|-
! colspan=&quot;9&quot;| Serie 2007
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| Wäert !!rowspan=&quot;2&quot;| Gréisst [mm] !!rowspan=&quot;2&quot;| Haapftfaarf !!colspan=&quot;2&quot;| Foto !!colspan=&quot;2&quot;| Beschreiwung !!colspan=&quot;2&quot;| Datum
|-
! Recto !! Verso !! Recto !! Verso !! Drock !! Ausgab
|-
| 1 Rubel
|rowspan=&quot;4&quot;| 129×56
| hellbrong
| [[Fichier:1 PMR ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:1 PMR ruble reverse.jpg|100px]]
|rowspan=&quot;4&quot;| [[Alexander Wassiljewitsch Suworow|Alexander Suworow]]
| Monument zu [[Chițcani (Dnister)|Chițcani]]
|rowspan=&quot;6&quot;| 2007
|rowspan=&quot;6&quot;| 2007
|-
| 5 Rubel
| mof
| [[Fichier:5 PMR ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:5 PMR ruble reverse.jpg|100px]]
| Verwaltungsgebai vun der [[Kvint|Spirituosefabrick „Kvint“]] zu [[Tiraspol]]
|-
| 10 Rubel
| brong/gréng
| [[Datei:10 PMR ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Datei:10 PMR ruble reverse.jpg|100px]]
| Klouschter zu [[Chițcani (Dnister)|Chițcani]]
|-
| 25 Rubel
| rout
| [[Fichier:25 PMR ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:25 PMR ruble reverse.jpg|100px]]
| Monument a Festung zu [[Bendery]]
|-
| 50 Rubel
|rowspan=&quot;2&quot;| 129×60
| gréng
| [[Fichier:50 PMR ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:50 PMR ruble reverse.jpg|100px]]
| [[Taras Schewtschenko]]
| Gebai vum ieweschte Sowjet vun der transnistrescher Regierung
|-
| 100 Rubel
| mof/gréng
| [[Fichier:100 PMR ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:100 PMR ruble reverse.jpg|100px]]
| [[Dimitrie Cantemir]]
| [[Christi-Gebuerts-Kierch]] zu [[Tiraspol]]
|-
|}

== Kuckt och ==
* [[Euro]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Navigatioun Europäesch Wärungen}}

[[Kategorie:Wärungen]]
[[Kategorie:Transnistrien]]</text>
      <sha1>l0qrv266o7emxpq89aw6chzio3s1vgn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676594</id>
      <parentid>2676591</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:15:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>/* Serie vun 2001 */</comment>
      <origin>2676594</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12108" sha1="lsfsgoryl75gfvsf4j2yt3xasnb9kam" xml:space="preserve">{{Infobox Wärung}}
Den '''Transnistresche Rubel''' (PRB) ass zanter dem [[17. August]] [[1994]] déi offiziell [[Wärung]] vum international netunerkannten [[Transnistrien]].

Den transnistresche Rubel gëtt baussent Transnistrien net unerkannt an huet an Transnistrie selwer nëmmen ageschränkt Konvertabilitéit.

1 Rubel ass an 100 Kopeken ënnerdeelt.

== Geschicht ==
Wéi an der ganzer fréierer [[Sowjetunioun]] gouf no hirer Opléisung [[1991]] och an Transnistrien am Ufank de [[sowjetesche Rubel]] weiderbenotzt. Vun [[1992]] u gouf e mam de [[russesche Rubel]] mat gläichem Wäert ergänzt, well wéinst der [[Inflatioun]] méi héich Nennwäerter néideg goufen. Wéi de Rescht vu [[Moldawien]] 1992 de [[moldawesche Coupon]] agefouert gouf (deen am November 1993 mam [[moldawesche Leu]] ersat gouf), stoung Transnistrie schonn net méi ënner moldawescher Kontroll, dofir konnt en do net agefouert ginn. Vu Juli 1993 u goufen an Transnistrien déi bis dohinner benotzt Geldschäiner vum sowjeteschen a russesche Rubel am Wäert vun 10 bis 10.000 Rubel mat Marken iwwerpecht, déi de Portrait vum russesche Feldhär [[Alexander Wassiljewitsch Suworow|Alexander Suworow]] gewisen hunn.

[[2001]] gouf de Rubel iwwerschafft an et koum eng nei Billjeesserie eraus.

== Mënzen am Ëmlaf ==
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:90%&quot;
! colspan=&quot;9&quot;| Transnistresche Rubel 2001 (Mënzen)
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| Wäert !!rowspan=&quot;2&quot;| Duerchm. [mm] !!rowspan=&quot;2&quot;| Material !!colspan=&quot;2&quot;| Foto !!colspan=&quot;2&quot;| Beschreiwung !!colspan=&quot;2&quot;| Datum
|-
! Recto !! Verso !! Recto !! Verso !! Prägung !! Ausgab
|-
| 1 Kopeke
| 16
| rowspan=&quot;3&quot;|[[Aluminium]]
| [[Fichier:ПМР Монета 1 коп аверc.jpg|100px]]
| [[Fichier:ПМР Монеты 1 5 10 реверс.jpg|100px]]
| rowspan=&quot;2&quot;| Ziffer mat Éien
| rowspan=&quot;5&quot;| [[Wope vun Transnistrien]]
| rowspan=&quot;3&quot;| 2000
| rowspan=&quot;3&quot;| 2001
|-
| 5 Kopeken
| 18
| [[Fichier:ПМР Монета 5 коп аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:ПМР Монета 5 коп реверс.jpg|100px]]
|-
| 10 Kopeken
| 20
| [[Fichier:ПМР Монета 10 коп аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:ПМР Монеты 1 5 10 реверс.jpg|100px]]
| Ziffere mat Éien
|-
| 25 Kopeken
| 17
| rowspan=&quot;2&quot;|[[Koffer]]/[[Zénk]]&lt;br /&gt;(zanter 2005&lt;br /&gt;Koffer/[[Stol]])
| [[Fichier:ПМР Монета 25 к аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:ПМР Монета 25 коп реверс.jpg|100px]]
| rowspan=&quot;2&quot;| Ziffere mat engem Ornament
|2002
|2002
|-
| 50 Kopeken
| 19
| [[Fichier:50 kopeek PMR cropped averse.jpg|100px]]
| [[Fichier:50 kopeek PMR cropped reverse.jpg|100px]]
|2000
|2001
|-
| 1 Rubel
| 26
|rowspan=&quot;4&quot;|Plastik
| [[Fichier:2014-1-Rubel-Prednistrojen-Kursmuenze-Avers.jpg|100px]]
| [[Fichier:2014-1-Rubel-Prednistrojen-Kursmuenze-Revers.jpg|100px]]
| Wäertangab, Portrait vum [[Alexander Wassiljewitsch Suworow]]
|rowspan=&quot;4&quot;|Logo vun der Transnistrescher Republikanescher Bank viru engem Karomuster
|rowspan=&quot;4&quot;|2014
|rowspan=&quot;4&quot;|2014
|-
| 3 Rubel
| 26
| [[Fichier:3 Transnistrischer Rubel plastik vor.jpg|100px]]
| [[Fichier:3 Transnistrischer Rubel plastik hin.jpg|100px]]
| Wäertangab, Portrait vum [[François Sainte de Wollant]]
|-
| 5 Rubel
| 28
| [[Fichier:5 Transnistrischer Rubel plastik vor.jpg|100px]]
| [[Fichier:5 Transnistrischer Rubel plastik hin.jpg|100px]]
| Wäertangab, Portrait vum [[Pjotr Alexandrowitsch Rumjanzew-Sadunaiski]]
|-
| 10 Rubel
| 28
| [[Fichier:10 Transnistrischer Rubel plastik vor.jpg|100px]]
| [[Fichier:10 Transnistrischer Rubel plastik hin.jpg|100px]]
| Wäertangab, Portrait vun der [[Katharina II.]]
|}

== Billjeeën ==
=== Serie vun 1994 ===
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:90%&quot;
! colspan=&quot;9&quot;| Transnistresche Rubel 1994 „Coupon“
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| Wäert !!rowspan=&quot;2&quot;| Gréisst [mm] !!rowspan=&quot;2&quot;| Haaptfaarf !!colspan=&quot;2&quot;| Foto !!colspan=&quot;2&quot;| Beschreiwung !!colspan=&quot;2&quot;| Datum
|-
! Recto !! Verso !! Recto !! Verso !! Drock !! Ausgab
|-
| 1 Rubel
|rowspan=&quot;10&quot;| 125×57
| gréng
| [[Fichier:1 Kupon ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:1 Kupon ruble reverse.jpg|100px]]
| rowspan=&quot;3&quot;| [[Alexander Wassiljewitsch Suworow]]
| rowspan=&quot;10&quot;| Gebai vum ieweschte Sowjet vun Transnistrien
| rowspan=&quot;3&quot;| 1994
| rowspan=&quot;3&quot;| 1994
|-
| 5 Rubel
| blo
| [[Fichier:5 Kupon ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:5 Kupon ruble reverse.jpg|100px]]
|-
| 10 Rubel
| rout
| [[Fichier:Transnistria 10 Obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:Transnistria 10 Reverse.jpg|100px]]
|-
| 50 Rubel
| hellgréng
| [[Fichier:50 Kupon Ruble Obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:50 Kupon Ruble Reverse.jpg|100px]]
| rowspan=&quot;7&quot;| Suworow-Monument zu [[Tiraspol]]
| rowspan=&quot;6&quot;| 1993
| rowspan=&quot;5&quot;| 1994
|-
| 100 Rubel
| brong
| [[Fichier:100 Kupon Ruble Obverse.png|100px]]
| [[Fichier:100 Kupon Ruble Reverse.png|100px]]
|-
| 200 Rubel
| rosa
| [[Fichier:Приднестровские 200 рублей 1993 года. Аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровские 200 рублей 1994 года. Реверс.jpg|100px]]
|-
| 500 Rubel
| hellblo
| [[Fichier:Придн 500 1993 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Придн 500 1993 реверс.jpg|100px]]
|-
| 1000 Rubel
| mof
| [[Fichier:Приднестровье тысяча рублей 1993 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье тысяча рублей 1993 реверс.jpg|100px]]
|-
| 5000 Rubel
| olivgréng
| [[Fichier:Приднестровье 5 тысяч рублей 1993 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 5 тысяч рублей 1993 реверс.jpg|100px]]
| 1995
|-
| 500.000 Rubel
| gréng/mof
| [[Fichier:Приднестровье 500 тысяч рублей 1997 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 500 тысяч рублей 1997 реверс.jpg|100px]]
| 1997
| 1997
|-
! colspan=&quot;9&quot;| Transnistresche Rubel 1994 „Coupon“ mat engem neien Wäertopdrock
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| Wäert !!rowspan=&quot;2&quot;| Gréisst [mm] !!rowspan=&quot;2&quot;| Hauptfaarf !!colspan=&quot;2&quot;| Foto !!colspan=&quot;2&quot;| Beschreiwung !!colspan=&quot;2&quot;| Datum
|-
! Recto !! Verso !! Drock op !! Bemierkung !! Opdrock !! Ausgab
|-
| rowspan=&quot;2&quot;| 10.000 Rubel
| rowspan=&quot;5&quot;| 125×57
| rowspan=&quot;2&quot;| gréng
| [[Fichier:Приднестровье 10 тысяч рублей 1994 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 1 рубль 1994 реверс.jpg|100px]]
| rowspan=&quot;2&quot;| 1 Rubel
| Wäertangab op der Récksäit net geännert
| 1996
| 1996
|-
| [[Fichier:Приднестровье 10 тысяч рублей 1998 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 10 тысяч рублей 1998 реверс.jpg|100px]]
| Wäertangab op béide Säiten driwwergedréckt
| 1998
| 1998
|-
| rowspan=&quot;2&quot;| 50.000 Rubel
| rowspan=&quot;2&quot;| blo
| [[Fichier:Приднестровье 50 тыс. 1994 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 50 тыс. 1994 реверс.jpg|100px]]
| rowspan=&quot;2&quot;| 5 Rubel
| [[Hologramm]]opdrock mat Ännerung vum Wäert, mä soss keen Opdrock
| rowspan=&quot;3&quot;| 1996
| rowspan=&quot;3&quot;| 1996
|-
| [[Fichier:Приднестровье 50 тыс. 1996 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 50 тыс. 1996 реверс.jpg|100px]]
| Wäertangab op béide Säiten driwwergedréckt
|-
| 100.000 Rubel
| rout
| [[Fichier:Приднестровье 100 тыс. 1996 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 100 тыс. 1996 реверс.jpg|100px]]
| 10 Rubel
| Wäertangab op béide Säiten driwwergedréckt
|-
! colspan=&quot;9&quot;| Transnistresche Rubel 1994 ouni „Coupon“
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| Wäert !!rowspan=&quot;2&quot;| Gréisst [mm] !!rowspan=&quot;2&quot;| Haaptfaarf !!colspan=&quot;2&quot;| Foto !!colspan=&quot;2&quot;| Beschreiwung !!colspan=&quot;2&quot;| Datum
|-
! Recto !! Verso !! Recto !! Verso !! Drock !! Ausgab
|-
| 1000 Rubel
| 125×57
| mof
| [[Fichier:Приднестровье 1 тысяча рублей 1994 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 1 тысяча рублей 1994 реверс.jpg|100px]]
| [[Alexander Wassiljewitsch Suworow|Alexander Suworow]]
| Gebai vum ieweschte Sowjet vun Transnistrien
| 1994
| 1995
|-
| 50.000 Rubel
| 129×62
| brong
| [[Fichier:Приднестровье 50 тыс. 1995 аверс.jpg|100px]]
| [[Fichier:Приднестровье 50 тыс. 1995 реверс.jpg|100px]]
| [[Bohdan Chmelnyzkyj]]
| Monument vum [[Taras Schewtschenko]] zu [[Tiraspol]]
| 1995
| 1995
|-
|}

=== Serie vun 2001 ===
{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;font-size:90%&quot;
! colspan=&quot;9&quot;| Transnistresche Rubel 2001
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| Wäert !!rowspan=&quot;2&quot;| Gréisst [mm] !!rowspan=&quot;2&quot;| Haaptfaarf !!colspan=&quot;2&quot;| Foto !!colspan=&quot;2&quot;| Beschreiwung !!colspan=&quot;2&quot;| Datum
|-
! Recto !! Verso !! Recto !! Verso !! Drock !! Ausgab
|-
| 1 Rubel
|rowspan=&quot;4&quot;| 129×56
| orange
| [[Fichier:Pmr-money-rouble-1-obv.jpg|100px]]
| [[Fichier:Pmr-money-rouble-1-rev.jpg|100px]]
|rowspan=&quot;4&quot;| [[Alexander Wassiljewitsch Suworow|Alexander Suworow]]
| Monument zu [[Chițcani (Dnister)|Chițcani]]
|rowspan=&quot;6&quot;| 2000
|rowspan=&quot;6&quot;| 2001
|-
| 5 Rubel
| donkelblo
| [[Fichier:Pmr-money-rouble-5-obv.jpg|100px]]
| [[Fichier:Pmr-money-rouble-5-rev.jpg|100px]]
| Verwaltungsgebai vun der [[Kvint|Spirituosefabrick „Kvint“]] zu [[Tiraspol]]
|-
| 10 Rubel
| brong
| [[Fichier:Pmr-money-rouble-10-obv.jpg|100px]]
| [[Fichier:Pmr-money-rouble-10-rev.jpg|100px]]
| Klouschter zu [[Chițcani (Dnister)|Chițcani]]
|-
| 25 Rubel
| rout
| [[Fichier:25 PMR 2000 ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:25 PMR 2000 ruble reverse.jpg|100px]]
| Monument a Festung zu [[Bendery]]
|-
| 50 Rubel
|rowspan=&quot;2&quot;| 129×60
| gréng
| [[Fichier:50 PMR 2000 ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:50 PMR 2000 ruble reverse.jpg|100px]]
| [[Taras Schewtschenko]]
| Gebai vum ieweschte Sowjet vun der transnistrescher Regierung
|-
| 100 Rubel
| mof
| [[Fichier:100 PMR 2000 ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:100 PMR 2000 ruble reverse.jpg|100px]]
| [[Dimitrie Cantemir]]
| [[Christi-Gebuert-Kierch]] zu [[Tiraspol]]
|-
| 200 Rubel
| 135×64
| brong
| [[Fichier:200 PMR 2004 ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:200 PMR 2004 ruble reverse.jpg|100px]]
| [[Pjotr Alexandrowitsch Rumjanzew-Sadunaiski|Pjotr Rumjanzew-Sadunaiski]]
| [[Schluecht zu Grouss-Jeeëraduerf]]
|rowspan=&quot;2&quot;| 2004
|rowspan=&quot;2&quot;| 2004
|-
| 500 Rubel
| 140×68
| olivgréng
| [[Fichier:500 PMR 2004 ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:500 PMR 2004 ruble reverse.jpg|100px]]
| [[Katharina II.]]
| Festung zu [[Bendery]] mat keeserlechem engem Arrêté fir hire Bau
|-
! colspan=&quot;9&quot;| Serie 2007
|-
! rowspan=&quot;2&quot;| Wäert !!rowspan=&quot;2&quot;| Gréisst [mm] !!rowspan=&quot;2&quot;| Haapftfaarf !!colspan=&quot;2&quot;| Foto !!colspan=&quot;2&quot;| Beschreiwung !!colspan=&quot;2&quot;| Datum
|-
! Recto !! Verso !! Recto !! Verso !! Drock !! Ausgab
|-
| 1 Rubel
|rowspan=&quot;4&quot;| 129×56
| hellbrong
| [[Fichier:1 PMR ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:1 PMR ruble reverse.jpg|100px]]
|rowspan=&quot;4&quot;| [[Alexander Wassiljewitsch Suworow|Alexander Suworow]]
| Monument zu [[Chițcani (Dnister)|Chițcani]]
|rowspan=&quot;6&quot;| 2007
|rowspan=&quot;6&quot;| 2007
|-
| 5 Rubel
| mof
| [[Fichier:5 PMR ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:5 PMR ruble reverse.jpg|100px]]
| Verwaltungsgebai vun der [[Kvint|Spirituosefabrick „Kvint“]] zu [[Tiraspol]]
|-
| 10 Rubel
| brong/gréng
| [[Fichier:10 PMR ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:10 PMR ruble reverse.jpg|100px]]
| Klouschter zu [[Chițcani (Dnister)|Chițcani]]
|-
| 25 Rubel
| rout
| [[Fichier:25 PMR ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:25 PMR ruble reverse.jpg|100px]]
| Monument a Festung zu [[Bendery]]
|-
| 50 Rubel
|rowspan=&quot;2&quot;| 129×60
| gréng
| [[Fichier:50 PMR ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:50 PMR ruble reverse.jpg|100px]]
| [[Taras Schewtschenko]]
| Gebai vum ieweschte Sowjet vun der transnistrescher Regierung
|-
| 100 Rubel
| mof/gréng
| [[Fichier:100 PMR ruble obverse.jpg|100px]]
| [[Fichier:100 PMR ruble reverse.jpg|100px]]
| [[Dimitrie Cantemir]]
| [[Christi-Gebuerts-Kierch]] zu [[Tiraspol]]
|-
|}

== Kuckt och ==
* [[Euro]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Navigatioun Europäesch Wärungen}}

[[Kategorie:Wärungen]]
[[Kategorie:Transnistrien]]</text>
      <sha1>lsfsgoryl75gfvsf4j2yt3xasnb9kam</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Yves Stein</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175603</id>
    <revision>
      <id>2676502</id>
      <parentid>2676416</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:10:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2676502</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1144" sha1="bnizgp8jczklsnmrpf6tdv7zcho4n09" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Yves Stein''', gebuer als '''Yves Alphonse François Stein''' de [[6. Mäerz]] [[1963]] zu [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/5j4kchk9w/pages/23/articles/DIVL1787 Gebuertsannonce] am Luxemburger Wort vum 9. Mäerz 1963&lt;/ref&gt;, ass e lëtzebuergesche Banquier.

Hien ass de Jong vum [[Gaston Stein]], dem fréieren [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-Buergermeeschter vu [[Jonglënster]].

Hien huet seng Karriär bei der [[BGL BNP Paribas|BGL]] ugefaangen, ier hien da fir e puer Joer an der Schwäiz geschafft huet. 2010 koum hien zréck op Lëtzebuerg, wou hien ënner anerem CEO vun der [[Kredietbank Luxembourg|KBL]] gouf. Zanter 2019 ass hien CEO vun der lëtzebuergescher Bank [[Edmond de Rothschild (Europe)]].

Zanter 2024 ass hien och President vun der [[Association des banques et banquiers, Luxembourg|ABBL]].&lt;ref&gt;Bernard Thomas, « [https://www.land.lu/page/article/558/341558/FRE/index.html Banker’s Paradise] », ''d’Lëtzebuerger Land'', 26. Abrëll 2024.&lt;/ref&gt;

{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Lëtzebuergesch Banquieren]]
[[Kategorie:Gebuer 1963]]</text>
      <sha1>bnizgp8jczklsnmrpf6tdv7zcho4n09</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>CHL Eich</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175605</id>
    <revision>
      <id>2676497</id>
      <parentid>2676396</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:02:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <origin>2676497</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6667" sha1="gimeuph6pqd6ao6kudsx7ln64scangm" xml:space="preserve">{{EnCours|GilPe}}
{{Infobox Spidol}}
Den '''CHL Eech''' oder '''CHL Eich''' ass en allgemengt ëffentlecht [[Spidol]] am Quartier [[Eech (Stad Lëtzebuerg)|Eech]] vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], dat zum [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|ëffentlechen Etablissement]] [[Centre hospitalier de Luxembourg|''Centre hospitalier'']] gehéiert. Et ass och nach ënnert de fréieren Nimm '''Clinique d'Eich''' oder '''Eecher Klinick''' bekannt.

==Geschicht ==

D'Geschicht vun deem wat mer haut als „Eecher Klinick“ kennen, ass enk mat der sozial-karitativer Entwécklung vun der [[Gemeng Eech]] am 19. an 20. Joerhonnert verbonnen. D'Initiativ fir dës Gesondheets- a Sozialstruktur geet op de Politiker an Industriellen [[Norbert Metz]] zeréck.

=== Ausgankssituatioun ===
D'Géigend, wou déi haiteg Klinick steet, war am Joer 1868 nach eng einfach [[Wiss]], wou d'Kanner gespillt hunn an d'[[Kiermes]] ofgehale gouf. Net wäit dovun ewech hat d'Gesellschaft [[Metz &amp; Cie|Metz et Cie]] 1865 laanscht d'Uelzecht d'[[Dummeldenger Schmelz]] gebaut, déi séier gewuess ass. Fir d'Schlaken aus den [[Héichuewen|Héichiewen]] ofzelueden, gouf d'Wiss opkaaft a mat de Schlaken opgefëllt, bis e flaachen Terrain gläichen der Strooss entstanen ass. Et kann een unhuelen, datt deemools schonn dru geduecht gouf, den opgefëllten Terrain als Basis fir e spéidert Spidol ze gebrauchen, well déi provisoresch Krankestatioun an der Schmelz ze kleng gouf.

=== Grënnung vum Spidol ===
Nom [[Däitsch-Franséische Krich|däitsch-franséisch Krich]] vun 1870/71 hunn d'Bridder Metz ([[Auguste Metz|Auguste]], [[Charles Metz|Charles]] an [[Norbert Metz|Norbert]]) decidéiert, e geraimegt Gebai um genannten Terrain ze bauen. De Bau, deen no de Pläng vum Funk tëscht 1871 an 1872 realiséiert gouf, ass uganks 1873 als Spidol, Weesenhaus an Hospiz fir al a schwaach Leit ënnert dem Numm ''Saint-Joseph'' opgaangen. D'Spidol war virun allem mä net exklusiv fir d'Aarbechter vun der [[Eecher Schmelz]].&lt;ref&gt;Georges Kieffer, « Aus der Chronik der Stiftung Norbert Metz in Eich », ''Ons Hémecht'', 1924, n&lt;sup&gt;o&lt;/sup&gt; 1, p. 44‑50.&lt;/ref&gt;. D'Haus gouf vum ''Dammeveräin'' aus der [[Par]] [[Weimeschkierch]] geleet; de Veräi stoung ënnert der Leedung vum [[Paschtouer]] Wahl a bestoung just aus Dammen aus der [[Metz (Famill)|Famill Metz]].

=== Éischt Schwësteren ===
Scho virum Bau vum Spidol war d'&lt;nowiki/&gt;''Schwëster Theonilla'' (a vun 1870 un och d'&lt;nowiki/&gt;''Schwëster Daniel'') aus dem [[Schwëstere vun der Doctrine chrétienne|Uerde vun der]] [[Schwëstere vun der Doctrine chrétienne|Doctrinne chrétienne]] als Krankefleegerin zu Eech aktiv. Den Dammeveräin huet d'Theonilla, d'Daniel an nach eng drëtt, d'&lt;nowiki/&gt;''Schwëster Bernard'' mam Féiere vum Stot an der Fleeg vun de Bewunner vum Haus beoptraagt. Méi spéit krut d'Haus och nach eng ''Oberin'', d'''Schoulschwëster Marie Gury''. No e puer Joer hunn d'Schwësteren hir Plaz – wéinst Onstëmmegkeete mam Verwaltungsrot – awer opginn. An hir Plaz koume véier Schwëstere vun de [[Kongregatioun vun de Baarmhäerzege Schwëstere vum Hellege Karl Borromäus|Borromäerinne]] vun Tréier. Déi ufänglech anti-däitsch Stëmmung (nom Krich vun 1870/71) konnt awer séier iwwerwonne ginn, absënns wéinst dem Fachwëssen, dem Opfersënn an dem feinen Optriede vun de Schwësteren.

=== Bitz- a Sonndesschoul ===
D'Schwësteren hunn och eng Bitzschoul gefouert, an där d'Meedercher [[Bitzen]] an aner Handaarbechte geléiert hunn a sech esou e puer Sue verdénge konnten, ouni datt se hu missen an der Fabrick schaffen. Fir d'Bitzschoul gouf 1877 e Fligel un d'Haus bäigebaut; zugläich konnten dunn um éischte Stack en Operatiounssall a véier Krankenzëmmeren ageriicht ginn.

1878 gouf eng Sonndesschoul fir Meedercher opgemaach, wou se [[Däitsch]], [[Franséisch]] a [[Rechnen|Rechne]] bäibruecht kruten. Tëscht 40 a 50 Schülerinnen ware sonndes no der Vesper an de Coursen. D'Regierung huet de Schwësteren hir Aarbecht mat 200 [[Lëtzebuerger Frang|Frang]] pro Joer subventionéiert.

1910, mat der Aféierung vun den obligatoresche staatleche Weiderbildungscoursen, gouf d'Eecher Sonndesschoul ofgeschaaft.


Saint-Joseph, spéider Eecher Klinick - Fondation Norbert Metz, gouf 1873 opgemaach a vun der Gesellschaft [[Metz &amp; Cie|Metz et Cie]] finanzéiert. An den Ufanksjoren war déi Institutioun souwuel eng Klinick, wéi ee Weesenhaus an een Altersheim. D'Pfleeg gouf vun Borromäerinnen-Schwesteren vun Tréier geleescht. 

1892 gëtt den Domän dem lëtzebuergeschen Staat geschenkt: eng vun de Bedingungen ass dat d'Institutioun de Numm Fondation Norbert Metz dréit.&lt;ref&gt;Georges Kieffer, « Aus der Chronik der Stiftung Norbert Metz in Eich », ''Ons Hémecht'', 1924, n&lt;sup&gt;o&lt;/sup&gt; 3, p. 146-162.&lt;/ref&gt; Vun 1926 bis 1928 gëtt d'Klinik vergréissert a moderniséiert.&lt;ref&gt;Georges Kieffer, « Einen Rundgang durch eine neue Klinik », ''Luxemburger Wort'', 19 novembre 1928, p. 15.&lt;/ref&gt;

D'[[Eech (Stad Lëtzebuerg)|Eecher]] Klinick ass den 1. Januar 2004 mam CHL fusionéiert&lt;ref&gt;Legilux: [https://web.archive.org/web/20160305044336/http://www.legilux.public.lu/rgl/2003/A/3137/1.pdf ''Arrêté grand-ducal du 3 octobre 2003 portant intégration et rattachement des services hospitaliers de la Clinique d'Eich, Fondation Norbert Metz, au Centre Hospitalier de Luxembourg'']&lt;/ref&gt;.

== Medezinesch Offer ==
Bannent dem CHL Eech gi follgend Servicer ugebueden&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Rapport annuel 2024|URL=https://www.chl.lu/sites/default/files/2025-10/rapport-annuel-chl-2024.pdf|Sprooch=fr|Gekuckt=27.04.2026|Joer=2025}}&lt;/ref&gt;:


== Kuckt och ==
* [[Spideeler zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

*Georg Kieffer, ''Aus der Chronik der Stiftung Norbert Metz in Eich'', [[Hémecht|Ons Hémecht]]
**Jg. 30, nº [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma9921978601907251&amp;context=L&amp;vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&amp;search_scope=DN_and_CI&amp;tab=DiscoveryNetwork&amp;lang=fr&amp;lang=fr Erstes u. zweites Heft] (1924)
**Jg. 30, nº [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma9921978372907251&amp;context=L&amp;vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&amp;search_scope=DN_and_CI&amp;tab=DiscoveryNetwork&amp;lang=fr&amp;lang=fr Drittes u. viertes Heft] (1924)
**Jg. 30, nº [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma9921978923807251&amp;context=L&amp;vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&amp;search_scope=DN_and_CI&amp;tab=DiscoveryNetwork&amp;lang=fr&amp;lang=fr Fünftes u. sechstes Heft] (1924)


{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Stad Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Spideeler zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Bauwierker x]]</text>
      <sha1>gimeuph6pqd6ao6kudsx7ln64scangm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676597</id>
      <parentid>2676497</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:34:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676597</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7319" sha1="658asq1b9lgzt7w7cgirt8b9sixdxpf" xml:space="preserve">{{EnCours|GilPe}}
{{Infobox Spidol}}
Den '''CHL Eech''' oder '''CHL Eich''' ass en allgemengt ëffentlecht [[Spidol]] am Quartier [[Eech (Stad Lëtzebuerg)|Eech]] vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], dat zum [[Ëffentlecht Etablissement (Lëtzebuerg)|ëffentlechen Etablissement]] [[Centre hospitalier de Luxembourg|''Centre hospitalier'']] gehéiert. Et ass och nach ënnert de fréieren Nimm '''Clinique d'Eich''' oder '''Eecher Klinick''' bekannt.

==Geschicht ==

D'Geschicht vun deem wat mer haut als „Eecher Klinick“ kennen, ass enk mat der sozial-karitativer Entwécklung vun der [[Gemeng Eech]] am 19. an 20. Joerhonnert verbonnen. D'Initiativ fir dës Gesondheets- a Sozialstruktur geet op de Politiker an Industriellen [[Norbert Metz]] zeréck.

=== Ausgankssituatioun ===
D'Géigend, wou déi haiteg Klinick steet, war am Joer 1868 nach eng einfach [[Wiss]], wou d'Kanner gespillt hunn an d'[[Kiermes]] ofgehale gouf. Net wäit dovun ewech hat d'Gesellschaft [[Metz &amp; Cie|Metz et Cie]] 1865 laanscht d'Uelzecht d'[[Dummeldenger Schmelz]] gebaut, déi séier gewuess ass. Fir d'Schlaken aus den [[Héichuewen|Héichiewen]] ofzelueden, gouf d'Wiss opkaaft a mat de Schlaken opgefëllt, bis e flaachen Terrain gläichen der Strooss entstanen ass. Et kann een unhuelen, datt deemools schonn dru geduecht gouf, den opgefëllten Terrain als Basis fir e spéidert Spidol ze gebrauchen, well déi provisoresch Krankestatioun an der Schmelz ze kleng gouf.

=== Grënnung vum Spidol ===
Nom [[Däitsch-Franséische Krich|däitsch-franséisch Krich]] vun 1870/71 hunn d'Bridder Metz ([[Auguste Metz|Auguste]], [[Charles Metz|Charles]] an [[Norbert Metz|Norbert]]) decidéiert, e geraimegt Gebai um genannten Terrain ze bauen. De Bau, deen no de Pläng vum Funk tëscht 1871 an 1872 realiséiert gouf, ass uganks 1873 als Spidol, Weesenhaus an Hospiz fir al a schwaach Leit ënnert dem Numm ''Saint-Joseph'' opgaangen. D'Spidol war virun allem mä net exklusiv fir d'Aarbechter vun der [[Eecher Schmelz]].&lt;ref&gt;Georges Kieffer, « Aus der Chronik der Stiftung Norbert Metz in Eich », ''Ons Hémecht'', 1924, n&lt;sup&gt;o&lt;/sup&gt; 1, p. 44‑50.&lt;/ref&gt;. D'Haus gouf vum ''Dammeveräin'' aus der [[Par]] [[Weimeschkierch]] geleet; de Veräi stoung ënnert der Leedung vum [[Paschtouer]] Wahl a bestoung just aus Dammen aus der [[Metz (Famill)|Famill Metz]].

=== Éischt Schwësteren ===
Scho virum Bau vum Spidol war d'&lt;nowiki/&gt;''Schwëster Theonilla'' (a vun 1870 un och d'&lt;nowiki/&gt;''Schwëster Daniel'') aus dem [[Schwëstere vun der Doctrine chrétienne|Uerde vun der]] [[Schwëstere vun der Doctrine chrétienne|Doctrinne chrétienne]] als Krankefleegerin zu Eech aktiv. Den Dammeveräin huet d'Theonilla, d'Daniel an nach eng drëtt, d'&lt;nowiki/&gt;''Schwëster Bernard'' mam Féiere vum Stot an der Fleeg vun de Bewunner vum Haus beoptraagt. Méi spéit krut d'Haus och nach eng ''Oberin'', d'''Schoulschwëster Marie Gury''. No e puer Joer hunn d'Schwësteren hir Plaz – wéinst Onstëmmegkeete mam Verwaltungsrot – awer opginn. An hir Plaz koume véier Schwëstere vun de [[Kongregatioun vun de Baarmhäerzege Schwëstere vum Hellege Karl Borromäus|Borromäerinne]] vun Tréier. Déi ufänglech anti-däitsch Stëmmung (nom Krich vun 1870/71) konnt awer séier iwwerwonne ginn, absënns wéinst dem Fachwëssen, dem Opfersënn an dem feinen Optriede vun de Schwësteren.

=== Bitz- a Sonndesschoul ===
D'Schwësteren hunn och eng Bitzschoul gefouert, an där d'Meedercher [[Bitzen]] an aner Handaarbechte geléiert hunn a sech esou e puer Sue verdénge konnten, ouni datt se hu missen an der Fabrick schaffen. Fir d'Bitzschoul gouf 1877 e Fligel un d'Haus bäigebaut; zugläich konnten dunn um éischte Stack en Operatiounssall a véier Krankenzëmmeren ageriicht ginn.

1878 gouf eng Sonndesschoul fir Meedercher opgemaach, wou se [[Däitsch]], [[Franséisch]] a [[Rechnen|Rechne]] bäibruecht kruten. Tëscht 40 a 50 Schülerinnen ware sonndes no der Vesper an de Coursen. D'Regierung huet de Schwësteren hir Aarbecht mat 200 [[Lëtzebuerger Frang|Frang]] pro Joer subventionéiert.

1910, mat der Aféierung vun den obligatoresche staatleche Weiderbildungscoursen, gouf d'Eecher Sonndesschoul ofgeschaaft.

=== Schmelzdokter ===
Uganks hunn d'Dokteren aus der Ëmgéigend d'Patienten am Saint-Jospeh behandelt. Den Dr [[August Faber]] war den éischten, deen e Kontrakt mat der Schmelz hat a sech drëm gekëmmert huet, fir d'Aarbechter z'ënnersichen ier s'agestallt goufen, en huet d'Beamten vun der Schmelz bannent a baussent dem Spidol an déi hospitaliséiert Aarbechter gratis behandelt; e gouf vun der Direktioun vun der Schmelz bezuelt. Den éischte Dokter, dee vun der Schmelz agestallt gouf, war den [[Édouard Mayrisch]]


Ee vun den éischten Dokteren, déi fir d’Eicher Aarbechter zoustänneg waren – aus enger medezinesch bedeitender Famill.
Saint-Joseph, spéider Eecher Klinick - Fondation Norbert Metz, gouf 1873 opgemaach a vun der Gesellschaft [[Metz &amp; Cie|Metz et Cie]] finanzéiert. An den Ufanksjoren war déi Institutioun souwuel eng Klinick, wéi ee Weesenhaus an een Altersheim. D'Pfleeg gouf vun Borromäerinnen-Schwesteren vun Tréier geleescht. 

1892 gëtt den Domän dem lëtzebuergeschen Staat geschenkt: eng vun de Bedingungen ass dat d'Institutioun de Numm Fondation Norbert Metz dréit.&lt;ref&gt;Georges Kieffer, « Aus der Chronik der Stiftung Norbert Metz in Eich », ''Ons Hémecht'', 1924, n&lt;sup&gt;o&lt;/sup&gt; 3, p. 146-162.&lt;/ref&gt; Vun 1926 bis 1928 gëtt d'Klinik vergréissert a moderniséiert.&lt;ref&gt;Georges Kieffer, « Einen Rundgang durch eine neue Klinik », ''Luxemburger Wort'', 19 novembre 1928, p. 15.&lt;/ref&gt;

D'[[Eech (Stad Lëtzebuerg)|Eecher]] Klinick ass den 1. Januar 2004 mam CHL fusionéiert&lt;ref&gt;Legilux: [https://web.archive.org/web/20160305044336/http://www.legilux.public.lu/rgl/2003/A/3137/1.pdf ''Arrêté grand-ducal du 3 octobre 2003 portant intégration et rattachement des services hospitaliers de la Clinique d'Eich, Fondation Norbert Metz, au Centre Hospitalier de Luxembourg'']&lt;/ref&gt;.

== Medezinesch Offer ==
Bannent dem CHL Eech gi follgend Servicer ugebueden&lt;ref name=&quot;:4&quot;&gt;{{Cite book|Titel=Rapport annuel 2024|URL=https://www.chl.lu/sites/default/files/2025-10/rapport-annuel-chl-2024.pdf|Sprooch=fr|Gekuckt=27.04.2026|Joer=2025}}&lt;/ref&gt;:


== Kuckt och ==
* [[Spideeler zu Lëtzebuerg]]

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

*Georg Kieffer, ''Aus der Chronik der Stiftung Norbert Metz in Eich'', [[Hémecht|Ons Hémecht]]
**Jg. 30, nº [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma9921978601907251&amp;context=L&amp;vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&amp;search_scope=DN_and_CI&amp;tab=DiscoveryNetwork&amp;lang=fr&amp;lang=fr Erstes u. zweites Heft] (1924)
**Jg. 30, nº [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma9921978372907251&amp;context=L&amp;vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&amp;search_scope=DN_and_CI&amp;tab=DiscoveryNetwork&amp;lang=fr&amp;lang=fr Drittes u. viertes Heft] (1924)
**Jg. 30, nº [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma9921978923807251&amp;context=L&amp;vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&amp;search_scope=DN_and_CI&amp;tab=DiscoveryNetwork&amp;lang=fr&amp;lang=fr Fünftes u. sechstes Heft] (1924)


{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:Stad Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Spideeler zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Bauwierker x]]</text>
      <sha1>658asq1b9lgzt7w7cgirt8b9sixdxpf</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Benotzer Diskussioun:~2026-26109-31</title>
    <ns>3</ns>
    <id>175607</id>
    <revision>
      <id>2676470</id>
      <timestamp>2026-04-30T12:40:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Moien</comment>
      <origin>2676470</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="107" sha1="bknmxvcanbdta8gtxw263w1ob42zuyl" xml:space="preserve">{{Moien 2}}[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:40, 30. Abr. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>bknmxvcanbdta8gtxw263w1ob42zuyl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676474</id>
      <parentid>2676470</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T12:48:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <origin>2676474</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="477" sha1="c6fmv9y3b0awvz3fwyj2mi32z5jer69" xml:space="preserve">{{Moien 2}}[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:40, 30. Abr. 2026 (UTC)


{{Test}}
Moien,

Betr.: Artikel [[Tralux]]: D'Wikipedia ass [[Wikipedia:Wat Wikipedia net ass|kee Firmeverzeechnes a keng Plattform fir Reklamm]] („eis Expertise“,  „begleede mir“, „eis Entwécklung“, …); d'Artikele sollen neutral an enzyklopedesch sinn. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 12:48, 30. Abr. 2026 (UTC)</text>
      <sha1>c6fmv9y3b0awvz3fwyj2mi32z5jer69</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Erasmus+</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175608</id>
    <revision>
      <id>2676476</id>
      <timestamp>2026-04-30T12:55:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>Nei Säit; Skizz</comment>
      <origin>2676476</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1018" sha1="6ir9z4q0v0j57yt532qeoj7z1xgmxsh" xml:space="preserve">{{Skizz}}
'''Erasmus+''' (geschwat „Erasmus Plus“) ass e Programm vun der [[Europäesch Unioun|Europäescher Unioun]] fir d'Zesummenaarbecht tëscht Bildungsariichtungen an d'Mobilitéit vu Persounen am Beräich vun der allgemenger an der berufflecher [[Bildung]], vun der [[Jugend]] an dem [[Sport]] ze fërderen. De Programm riicht sech u [[Schüler]], Léierjongen a -meedercher, Studenten, Enseignanten, Educateuren, Jugendlecher souwéi allgemengt Verwaltungspersonal. Gefërdert gi kuerz- a laangfristeg Austausch, eenzel a Gruppebegéinungen. Nom Prinzip vum liewenslaange Léiere besteet d'Méiglechkeet fir Studienopenthalter, Stage fir Studenten an Auszebildender, Léier- a Weiderbildungsaktivitéiten, Jugendaustausch, Jugendarbecht an Moossnamen am Beräich vum Sport a ganz Europa an deelweis och doriwwer eraus.

== Programmlänner a Partnerlänner ==
{{Kapitel Info feelt}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Europäesch Unioun]]
[[Kategorie:Fërderprogrammer]]</text>
      <sha1>6ir9z4q0v0j57yt532qeoj7z1xgmxsh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676484</id>
      <parentid>2676476</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T14:00:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Korr.; Upassungen</comment>
      <origin>2676484</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1015" sha1="oi7v14wzfx7jc9p6bul3x1wk3zus38f" xml:space="preserve">{{Skizz}}
'''Erasmus+''' (geschwat „Erasmus Plus“) ass e Programm vun der [[Europäesch Unioun|Europäescher Unioun]] fir d'Zesummenaarbecht tëscht Bildungsariichtungen an d'Mobilitéit vu Persounen am Beräich vun der allgemenger an der berufflecher [[Bildung]], vun der [[Jugend]] an dem [[Sport]] ze fërderen. De Programm riicht sech u [[Schüler]], Léierjongen a -meedercher, Studenten, Enseignanten, Educateuren, Jugendlecher souwéi allgemengt Verwaltungspersonal. Gefërdert gi kuerz- a laangfristeg Echangen, eenzel a Gruppentreffen. Nom Prinzip vum liewenslaange Léiere besteet d'Méiglechkeet fir Studienopenthalter, Stagë fir Studenten an Apprentien, Léier- a Weiderbildungsaktivitéiten, Jugendaustausch, Jugendaarbecht a Moossnamen am Beräich vum Sport a ganz Europa an deelweis och doriwwer eraus ze maachen.

== Programm- a Partnerlänner ==
{{Kapitel Info feelt}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Europäesch Unioun]]
[[Kategorie:Fërderprogrammer]]</text>
      <sha1>oi7v14wzfx7jc9p6bul3x1wk3zus38f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676486</id>
      <parentid>2676484</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T14:10:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Les Meloures</username>
        <id>580</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>k</comment>
      <origin>2676486</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1016" sha1="ngqmjnzfwn6k4f5aa8oiv8r4r86azq6" xml:space="preserve">{{Skizz}}
'''Erasmus+''' (geschwat „Erasmus Plus“) ass e Programm vun der [[Europäesch Unioun|Europäescher Unioun]] fir d'Zesummenaarbecht tëscht Bildungsariichtungen an d'Mobilitéit vu Persounen am Beräich vun der allgemenger an der berufflecher [[Bildung]], vun der [[Jugend]] an dem [[Sport]] ze fërderen. De Programm riicht sech u [[Schüler]], Léierbouwen a -meedercher, Studenten, Enseignanten, Educateuren, Jugendlecher souwéi allgemengt Verwaltungspersonal. Gefërdert gi kuerz- a laangfristeg Echangen, Eenzel- a Gruppentreffen. Nom Prinzip vum liewenslaange Léiere besteet d'Méiglechkeet fir Studienopenthalter, Stagë fir Studenten an Apprentien, Léier- a Weiderbildungsaktivitéiten, Jugendaustausch, Jugendaarbecht a Moossnamen am Beräich vum Sport a ganz Europa an deelweis och doriwwer eraus ze maachen.

== Programm- a Partnerlänner ==
{{Kapitel Info feelt}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}

[[Kategorie:Europäesch Unioun]]
[[Kategorie:Fërderprogrammer]]</text>
      <sha1>ngqmjnzfwn6k4f5aa8oiv8r4r86azq6</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Attitude Music</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175609</id>
    <revision>
      <id>2676480</id>
      <timestamp>2026-04-30T13:25:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Christian Ries</username>
        <id>92</id>
      </contributor>
      <comment>Ulaf</comment>
      <origin>2676480</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1671" sha1="h09ewt8addl7dk6aa8cttftrp3qle1b" xml:space="preserve">{{Infobox Veräin}}
'''Attitude Music''' (lb: '''Attitude Musek''', de: '''Einstellung Musik''') ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuerg]]esche [[Association sans but lucratif|Veräin ouni Gewënnzweck]], deen den 8. Abrëll 2021 gegrënnt gouf an den 13. Abrëll 2021 ënnert der Nr. F13215 am [[Registre de commerce et des sociétés]] ugemellt gouf a säi Sëtz zu [[Déifferdeng]] huet.

D'Haaptzil vun der Associatioun ass et, [[Musek]] a [[Konscht]] an der [[Groussregioun]] ze fërderen duerch d'Organisatioun vu kulturelle Manifestatiounen, d'Ënnerstëtzung vun Artisten an déi regional an europäesch Zesummenaarbecht.

Attitude Musek ass spezialiséiert op d'Museksgenren [[Metal]], [[Punk]] an aner underground Stiler.

== Aktivitéite vun Attitude Musek ==
* Organisatioun vu Concerten a Festivallen zu Lëtzebuerg an Ëmgéigend.
* Kënschtler a Museksgruppen ënnerstëtzen an hir Projete mat Expertise begleeden (Alben, EPen, Concerten a Tournéeën).
* Sensibiliséierung a kulturell Animatioun fir nei Zilgruppen unzespriechen.
* Interregional an europäesch Kooperatiounen agoen fir lëtzebuergesch Kënschtler an hirer Entwécklung ze ënnerstëtzen.
* Lokal, regional an national Zesummenaarbecht mat privaten an ëffentlechen Institutiounen mat änlechen Ziler.

== Grënnungsmemberen ==
* Hugo Nogueira Centeno (President)
* Rick Casais Miranda (Vizepresident)
* Jacques Rasic (Tresorier)
* Jeff Buchette (Sekretär)

==Um Spaweck==
{{Autoritéitskontroll}}
* Facebook : [https://www.facebook.com/attitudemusiclux/]
* Instagram : [https://www.instagram.com/attitudemusicasbl/]

[[Kategorie:ASBLen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Musek zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>h09ewt8addl7dk6aa8cttftrp3qle1b</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676485</id>
      <parentid>2676480</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T14:08:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>GilPe</username>
        <id>14980</id>
      </contributor>
      <comment>Korr.; Upassungen</comment>
      <origin>2676485</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1713" sha1="bnsax74xoe21iacbmtbfswytocjutx9" xml:space="preserve">{{Infobox Veräin}}
'''Attitude Music''' (lb: '''Attitude Musek''', de: '''Einstellung Musik''') ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuerg]]esche [[Association sans but lucratif|Veräin ouni Gewënnzweck]], deen den 8. Abrëll 2021 gegrënnt gouf an den 13. Abrëll 2021 ënnert der Nr F13215 am [[Registre de commerce et des sociétés]] ugemellt gouf a säi Sëtz zu [[Déifferdeng]] huet.

D'Haaptzil vun der Associatioun ass et, [[Musek]] a [[Konscht]] an der [[Groussregioun]] duerch d'Organisatioun vu kulturelle Manifestatiounen, d'Ënnerstëtzung vun Artisten an déi regional an europäesch Zesummenaarbecht ze fërderen.

Attitude Musek ass spezialiséiert op d'Museksgenrë [[Metal]], [[Punk]] an aner ''underground'' Stiler.

== Aktivitéite vun Attitude Musek ==
* Organisatioun vu Concerten a Festivallen zu Lëtzebuerg an an der Ëmgéigend;
* Kënschtler a Museksgruppen ënnerstëtzen, an hir Projete mat Expertise begleeden (Alben, EPen, Concerten a Tournéeën);
* Sensibiliséierung a kulturell Animatioun fir nei Zilgruppen uspriechen;
* Interregional an europäesch Kooperatiounen agoen, fir lëtzebuergesch Kënschtler an hirer Entwécklung ze ënnerstëtzen.
* Lokal, regional an national Zesummenaarbecht mat privaten an ëffentlechen Institutioune mat änlechen Ziler.

== Grënnungsmemberen ==
* Hugo Nogueira Centeno (President)
* Rick Casais Miranda (Vizepresident)
* Jacques Rasic (Tresorier)
* Jeff Buchette (Sekretär)

==Um Spaweck==
{{Autoritéitskontroll}}
* [https://www.facebook.com/attitudemusiclux/ Attitude Musek op Facebook ]
* [https://www.instagram.com/attitudemusicasbl/ Attitude Musek op Instagram ]

[[Kategorie:ASBLen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Musek zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>bnsax74xoe21iacbmtbfswytocjutx9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676488</id>
      <parentid>2676485</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T14:23:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Christian Ries</username>
        <id>92</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>Ref</comment>
      <origin>2676488</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1759" sha1="pxj0engh3nt81u47zs842x81ag7znps" xml:space="preserve">{{Infobox Veräin}}
'''Attitude Music'''&lt;ref&gt;Lb: Attitude Musek, de: Einstellung Musik, fr: Attitude Musique.)&lt;/ref&gt; ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuerg]]esche [[Association sans but lucratif|Veräin ouni Gewënnzweck]], deen den 8. Abrëll 2021 gegrënnt gouf an den 13. Abrëll 2021 ënnert der Nr F13215 am [[Registre de commerce et des sociétés]] ugemellt gouf a säi Sëtz zu [[Déifferdeng]] huet.

D'Haaptzil vun der Associatioun ass et, [[Musek]] a [[Konscht]] an der [[Groussregioun]] duerch d'Organisatioun vu kulturelle Manifestatiounen, d'Ënnerstëtzung vun Artisten an déi regional an europäesch Zesummenaarbecht ze fërderen.

Attitude Musek ass spezialiséiert op d'Museksgenrë [[Metal]], [[Punk]] an aner ''underground'' Stiler.

== Aktivitéite vun Attitude Musek ==
* Organisatioun vu Concerten a Festivallen zu Lëtzebuerg an an der Ëmgéigend;
* Kënschtler a Museksgruppen ënnerstëtzen, an hir Projete mat Expertise begleeden (Alben, EPen, Concerten a Tournéeën);
* Sensibiliséierung a kulturell Animatioun fir nei Zilgruppen uspriechen;
* Interregional an europäesch Kooperatiounen agoen, fir lëtzebuergesch Kënschtler an hirer Entwécklung ze ënnerstëtzen.
* Lokal, regional an national Zesummenaarbecht mat privaten an ëffentlechen Institutioune mat änlechen Ziler.

== Grënnungsmemberen ==
* Hugo Nogueira Centeno (President)
* Rick Casais Miranda (Vizepresident)
* Jacques Rasic (Tresorier)
* Jeff Buchette (Sekretär)

==Um Spaweck==
{{Autoritéitskontroll}}
* [https://www.facebook.com/attitudemusiclux/ Attitude Musek op Facebook ]
* [https://www.instagram.com/attitudemusicasbl/ Attitude Musek op Instagram ]

{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:ASBLen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Musek zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>pxj0engh3nt81u47zs842x81ag7znps</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676494</id>
      <parentid>2676488</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T15:49:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>dat si keng Referenzen an och keng Notten et wier besser z'erkläre firwat datt Grënner deen Numm geholl hunn</comment>
      <origin>2676494</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1683" sha1="gc6ljvrnt3ea5svbnq6d46pz668w2c1" xml:space="preserve">{{Infobox Veräin}}
'''Attitude Music''' ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuerg]]esche [[Association sans but lucratif|Veräin ouni Gewënnzweck]], deen den 8. Abrëll 2021 gegrënnt gouf an den 13. Abrëll 2021 ënnert der Nr F13215 am [[Registre de commerce et des sociétés]] ugemellt gouf a säi Sëtz zu [[Déifferdeng]] huet.

D'Haaptzil vun der Associatioun ass et, [[Musek]] a [[Konscht]] an der [[Groussregioun]] duerch d'Organisatioun vu kulturelle Manifestatiounen, d'Ënnerstëtzung vun Artisten an déi regional an europäesch Zesummenaarbecht ze fërderen.

Attitude Musek ass spezialiséiert op d'Museksgenrë [[Metal]], [[Punk]] an aner ''underground'' Stiler.

== Aktivitéite vun Attitude Musek ==
* Organisatioun vu Concerten a Festivallen zu Lëtzebuerg an an der Ëmgéigend;
* Kënschtler a Museksgruppen ënnerstëtzen, an hir Projete mat Expertise begleeden (Alben, EPen, Concerten a Tournéeën);
* Sensibiliséierung a kulturell Animatioun fir nei Zilgruppen uspriechen;
* Interregional an europäesch Kooperatiounen agoen, fir lëtzebuergesch Kënschtler an hirer Entwécklung ze ënnerstëtzen.
* Lokal, regional an national Zesummenaarbecht mat privaten an ëffentlechen Institutioune mat änlechen Ziler.

== Grënnungsmemberen ==
* Hugo Nogueira Centeno (President)
* Rick Casais Miranda (Vizepresident)
* Jacques Rasic (Tresorier)
* Jeff Buchette (Sekretär)

==Um Spaweck==
{{Autoritéitskontroll}}
* [https://www.facebook.com/attitudemusiclux/ Attitude Musek op Facebook ]
* [https://www.instagram.com/attitudemusicasbl/ Attitude Musek op Instagram ]

{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:ASBLen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Musek zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>gc6ljvrnt3ea5svbnq6d46pz668w2c1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676567</id>
      <parentid>2676494</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T05:56:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Christian Ries</username>
        <id>92</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>+Lit.</comment>
      <origin>2676567</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1933" sha1="6lpl5icu2f82jm69ft0jj66j5r0yhlv" xml:space="preserve">{{Infobox Veräin}}
'''Attitude Music''' ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuerg]]esche [[Association sans but lucratif|Veräin ouni Gewënnzweck]], deen den 8. Abrëll 2021 gegrënnt gouf an den 13. Abrëll 2021 ënnert der Nr F13215 am [[Registre de commerce et des sociétés]] ugemellt gouf a säi Sëtz zu [[Déifferdeng]] huet.

D'Haaptzil vun der Associatioun ass et, [[Musek]] a [[Konscht]] an der [[Groussregioun]] duerch d'Organisatioun vu kulturelle Manifestatiounen, d'Ënnerstëtzung vun Artisten an déi regional an europäesch Zesummenaarbecht ze fërderen.

Attitude Musek ass spezialiséiert op d'Museksgenrë [[Metal]], [[Punk]] an aner ''underground'' Stiler.

== Aktivitéite vun Attitude Musek ==
* Organisatioun vu Concerten a Festivallen zu Lëtzebuerg an an der Ëmgéigend;
* Kënschtler a Museksgruppen ënnerstëtzen, an hir Projete mat Expertise begleeden (Alben, EPen, Concerten a Tournéeën);
* Sensibiliséierung a kulturell Animatioun fir nei Zilgruppen uspriechen;
* Interregional an europäesch Kooperatiounen agoen, fir lëtzebuergesch Kënschtler an hirer Entwécklung ze ënnerstëtzen.
* Lokal, regional an national Zesummenaarbecht mat privaten an ëffentlechen Institutioune mat änlechen Ziler.

== Grënnungsmemberen ==
* Hugo Nogueira Centeno (President)
* Rick Casais Miranda (Vizepresident)
* Jacques Rasic (Tresorier)
* Jeff Buchette (Sekretär)

== Literatur ==
*Fuchshuber, Thorsten, 2024. Die Initiative „Attitude Music“: „Es lohnt sich, auf die Zähne zu beißen“. woxx 1770 vum 18.01.2024. [https://www.woxx.lu/die-initiative-attitude-music-es-lohnt-sich-auf-die-zaehne-zu-beissen/]

==Um Spaweck==
{{Autoritéitskontroll}}
* [https://www.facebook.com/attitudemusiclux/ Attitude Musek op Facebook ]
* [https://www.instagram.com/attitudemusicasbl/ Attitude Musek op Instagram ]

{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:ASBLen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Musek zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>6lpl5icu2f82jm69ft0jj66j5r0yhlv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676569</id>
      <parentid>2676567</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:10:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Um Spaweck */ ....</comment>
      <origin>2676569</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1798" sha1="jnmjjuucm6zot4y4l1kgo2a40b73dqt" xml:space="preserve">{{Infobox Veräin}}
'''Attitude Music''' ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuerg]]esche [[Association sans but lucratif|Veräin ouni Gewënnzweck]], deen den 8. Abrëll 2021 gegrënnt gouf an den 13. Abrëll 2021 ënnert der Nr F13215 am [[Registre de commerce et des sociétés]] ugemellt gouf a säi Sëtz zu [[Déifferdeng]] huet.

D'Haaptzil vun der Associatioun ass et, [[Musek]] a [[Konscht]] an der [[Groussregioun]] duerch d'Organisatioun vu kulturelle Manifestatiounen, d'Ënnerstëtzung vun Artisten an déi regional an europäesch Zesummenaarbecht ze fërderen.

Attitude Musek ass spezialiséiert op d'Museksgenrë [[Metal]], [[Punk]] an aner ''underground'' Stiler.

== Aktivitéite vun Attitude Musek ==
* Organisatioun vu Concerten a Festivallen zu Lëtzebuerg an an der Ëmgéigend;
* Kënschtler a Museksgruppen ënnerstëtzen, an hir Projete mat Expertise begleeden (Alben, EPen, Concerten a Tournéeën);
* Sensibiliséierung a kulturell Animatioun fir nei Zilgruppen uspriechen;
* Interregional an europäesch Kooperatiounen agoen, fir lëtzebuergesch Kënschtler an hirer Entwécklung ze ënnerstëtzen.
* Lokal, regional an national Zesummenaarbecht mat privaten an ëffentlechen Institutioune mat änlechen Ziler.

== Grënnungsmemberen ==
* Hugo Nogueira Centeno (President)
* Rick Casais Miranda (Vizepresident)
* Jacques Rasic (Tresorier)
* Jeff Buchette (Sekretär)

== Literatur ==
*Fuchshuber, Thorsten, 2024. Die Initiative „Attitude Music“: „Es lohnt sich, auf die Zähne zu beißen“. woxx 1770 vum 18.01.2024. [https://www.woxx.lu/die-initiative-attitude-music-es-lohnt-sich-auf-die-zaehne-zu-beissen/]

==Um Spaweck==
{{Autoritéitskontroll}}
{{Sozial Medien}}

{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:ASBLen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Musek zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>jnmjjuucm6zot4y4l1kgo2a40b73dqt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676572</id>
      <parentid>2676569</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:15:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Christian Ries</username>
        <id>92</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Aktivitéite vun Attitude Musek */ Kl.</comment>
      <origin>2676572</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1801" sha1="ht68yxwcph8vb2wqh5q2xzxq51e0e8k" xml:space="preserve">{{Infobox Veräin}}
'''Attitude Music''' ass e [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuerg]]esche [[Association sans but lucratif|Veräin ouni Gewënnzweck]], deen den 8. Abrëll 2021 gegrënnt gouf an den 13. Abrëll 2021 ënnert der Nr F13215 am [[Registre de commerce et des sociétés]] ugemellt gouf a säi Sëtz zu [[Déifferdeng]] huet.

D'Haaptzil vun der Associatioun ass et, [[Musek]] a [[Konscht]] an der [[Groussregioun]] duerch d'Organisatioun vu kulturelle Manifestatiounen, d'Ënnerstëtzung vun Artisten an déi regional an europäesch Zesummenaarbecht ze fërderen.

Attitude Musek ass spezialiséiert op d'Museksgenrë [[Metal]], [[Punk]] an aner ''underground'' Stiler.

== Aktivitéite vun Attitude Musek ==
* Organisatioun vu Concerten a Festivallen zu Lëtzebuerg an an der Ëmgéigend;
* Kënschtler a Museksgruppen ënnerstëtzen, an hir Projete mat Expertise begleeden (Alben, EPen, Concerten a Tournéeën);
* Sensibiliséierung a kulturell Animatioun fir nei Zilgruppen unzespriechen;
* Interregional an europäesch Kooperatiounen agoen, fir lëtzebuergesch Kënschtler an hirer Entwécklung ze ënnerstëtzen;
* Lokal, regional an national Zesummenaarbecht mat privaten an ëffentlechen Institutioune mat änlechen Ziler.

== Grënnungsmemberen ==
* Hugo Nogueira Centeno (President)
* Rick Casais Miranda (Vizepresident)
* Jacques Rasic (Tresorier)
* Jeff Buchette (Sekretär)

== Literatur ==
*Fuchshuber, Thorsten, 2024. Die Initiative „Attitude Music“: „Es lohnt sich, auf die Zähne zu beißen“. woxx 1770 vum 18.01.2024. [https://www.woxx.lu/die-initiative-attitude-music-es-lohnt-sich-auf-die-zaehne-zu-beissen/]

==Um Spaweck==
{{Autoritéitskontroll}}
{{Sozial Medien}}

{{Referenzen an Notten}}

[[Kategorie:ASBLen zu Lëtzebuerg]]
[[Kategorie:Musek zu Lëtzebuerg]]</text>
      <sha1>ht68yxwcph8vb2wqh5q2xzxq51e0e8k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Heinrich Kutter</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175610</id>
    <revision>
      <id>2676496</id>
      <timestamp>2026-04-30T16:01:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jamcelsus</username>
        <id>3505</id>
      </contributor>
      <comment>Heinrich Kutter</comment>
      <origin>2676496</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1505" sha1="pf4afzmw71yywqnrger3950kwh47b86" xml:space="preserve">Den '''Heinrich Kutter''', gebuer den [[22. September]] [[1896]] zu [[Vinelz]] (Kanton Bern), a gestuerwen den [[23. Juli]]  [[1990]] zu [[Egg]] (Flawil) (Kanton St. Gallen), war e [[Schwäiz]]er [[Myrmekolog]] an [[Apdikter]].

Den Heinrich Kutter huet dem [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzbuergesche]] Myrmekolog [[Robert Stumper]] d’Seechomëssenaart ''[[Epimyrma stumperi]]'' dediéiert.

== Literatur ==
* Sauter, W., 1967. ''Zum 70. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse = Journal of the Swiss Entomological Society, Band 39 (Hefte 3 und 4), 1967, S. 263–264. https://doi.org/10.5169/seals-401526

*Agosti, D., 1986.  Zum 90. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter. Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse, Band 59 (1986), Heft 3-4, S. 227-228. https://doi.org/10.5169/seals-402215

* Meier, R., 1990: ''Nekrolog: Heinrich Kutter (1896–1990).'' Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft in Zürich, 135/4, 1990, S. 266–267

*Cherix, D, 1991. [https://www.dictionnaire-amoureux-des-fourmis.fr/Noms%20propres/C/Cherix%20Daniel/ACTES-COLLOQUES-INSECTES-SOCIAUX-VOL7-Cherix-Kutter.pdf Heinrich Kutter 1896-1990]. Actes Coll. Insectes Sociaux 7, p. 13-15.

* Urbani, C. B. &amp; D. Cherix, 1991.  ''In memoriam Heinrich Kutter (1896–1990).'' Insectes Sociaux 38, 1991, S. 217–218. https://doi.org/10.1007/BF01240972</text>
      <sha1>pf4afzmw71yywqnrger3950kwh47b86</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676499</id>
      <parentid>2676496</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:03:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jamcelsus</username>
        <id>3505</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676499</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1504" sha1="04nw0y69lhg484sgrw9opyyjr3pbddh" xml:space="preserve">Den '''Heinrich Kutter''', gebuer den [[22. September]] [[1896]] zu [[Vinelz]] (Kanton Bern), a gestuerwen den [[23. Juli]]  [[1990]] zu [[Egg]] (Flawil) (Kanton St. Gallen), war e [[Schwäiz]]er [[Myrmekolog]] an [[Apdikter]].

Den Heinrich Kutter huet dem [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzbuergesche]] Myrmekolog [[Robert Stumper]] [[Seechomessen]]aart ''[[Epimyrma stumperi]]'' dediéiert.

== Literatur ==
* Sauter, W., 1967. ''Zum 70. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse = Journal of the Swiss Entomological Society, Band 39 (Hefte 3 und 4), 1967, S. 263–264. https://doi.org/10.5169/seals-401526

*Agosti, D., 1986.  Zum 90. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter. Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse, Band 59 (1986), Heft 3-4, S. 227-228. https://doi.org/10.5169/seals-402215

* Meier, R., 1990: ''Nekrolog: Heinrich Kutter (1896–1990).'' Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft in Zürich, 135/4, 1990, S. 266–267

*Cherix, D, 1991. [https://www.dictionnaire-amoureux-des-fourmis.fr/Noms%20propres/C/Cherix%20Daniel/ACTES-COLLOQUES-INSECTES-SOCIAUX-VOL7-Cherix-Kutter.pdf Heinrich Kutter 1896-1990]. Actes Coll. Insectes Sociaux 7, p. 13-15.

* Urbani, C. B. &amp; D. Cherix, 1991.  ''In memoriam Heinrich Kutter (1896–1990).'' Insectes Sociaux 38, 1991, S. 217–218. https://doi.org/10.1007/BF01240972</text>
      <sha1>04nw0y69lhg484sgrw9opyyjr3pbddh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676500</id>
      <parentid>2676499</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:03:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jamcelsus</username>
        <id>3505</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676500</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1505" sha1="rsvv5e15kda9kdjki3j1thaiii0ydqp" xml:space="preserve">Den '''Heinrich Kutter''', gebuer den [[22. September]] [[1896]] zu [[Vinelz]] (Kanton Bern), a gestuerwen den [[23. Juli]]  [[1990]] zu [[Egg]] (Flawil) (Kanton St. Gallen), war e [[Schwäiz]]er [[Myrmekolog]] an [[Apdikter]].

Den Heinrich Kutter huet dem [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Myrmekolog [[Robert Stumper]] [[Seechomessen]]aart ''[[Epimyrma stumperi]]'' dediéiert.

== Literatur ==
* Sauter, W., 1967. ''Zum 70. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse = Journal of the Swiss Entomological Society, Band 39 (Hefte 3 und 4), 1967, S. 263–264. https://doi.org/10.5169/seals-401526

*Agosti, D., 1986.  Zum 90. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter. Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse, Band 59 (1986), Heft 3-4, S. 227-228. https://doi.org/10.5169/seals-402215

* Meier, R., 1990: ''Nekrolog: Heinrich Kutter (1896–1990).'' Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft in Zürich, 135/4, 1990, S. 266–267

*Cherix, D, 1991. [https://www.dictionnaire-amoureux-des-fourmis.fr/Noms%20propres/C/Cherix%20Daniel/ACTES-COLLOQUES-INSECTES-SOCIAUX-VOL7-Cherix-Kutter.pdf Heinrich Kutter 1896-1990]. Actes Coll. Insectes Sociaux 7, p. 13-15.

* Urbani, C. B. &amp; D. Cherix, 1991.  ''In memoriam Heinrich Kutter (1896–1990).'' Insectes Sociaux 38, 1991, S. 217–218. https://doi.org/10.1007/BF01240972</text>
      <sha1>rsvv5e15kda9kdjki3j1thaiii0ydqp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676501</id>
      <parentid>2676500</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:04:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>+</comment>
      <origin>2676501</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1585" sha1="pwq3bgibeed0edb8bvd24ya0hgyxf9a" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Heinrich Kutter''', gebuer den [[22. September]] [[1896]] zu [[Vinelz]] (Kanton Bern), a gestuerwen den [[23. Juli]]  [[1990]] zu [[Egg]] (Flawil) (Kanton St. Gallen), war e [[Schwäiz]]er [[Myrmekolog]] an [[Apdikter]].

Den Heinrich Kutter huet dem [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Myrmekolog [[Robert Stumper]] [[Seechomessen]]aart ''[[Epimyrma stumperi]]'' dediéiert.

== Literatur ==
* Sauter, W., 1967. ''Zum 70. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse = Journal of the Swiss Entomological Society, Band 39 (Hefte 3 und 4), 1967, S. 263–264. https://doi.org/10.5169/seals-401526

*Agosti, D., 1986.  Zum 90. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter. Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse, Band 59 (1986), Heft 3-4, S. 227-228. https://doi.org/10.5169/seals-402215

* Meier, R., 1990: ''Nekrolog: Heinrich Kutter (1896–1990).'' Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft in Zürich, 135/4, 1990, S. 266–267

*Cherix, D, 1991. [https://www.dictionnaire-amoureux-des-fourmis.fr/Noms%20propres/C/Cherix%20Daniel/ACTES-COLLOQUES-INSECTES-SOCIAUX-VOL7-Cherix-Kutter.pdf Heinrich Kutter 1896-1990]. Actes Coll. Insectes Sociaux 7, p. 13-15.

* Urbani, C. B. &amp; D. Cherix, 1991.  ''In memoriam Heinrich Kutter (1896–1990).'' Insectes Sociaux 38, 1991, S. 217–218. https://doi.org/10.1007/BF01240972

[[Kategorie:Gebuer 1896]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1990]]</text>
      <sha1>pwq3bgibeed0edb8bvd24ya0hgyxf9a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676510</id>
      <parentid>2676501</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:30:40Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676510</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1598" sha1="8tl5ky164qcvtuujg7cl3yqd3tlnk6x" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Heinrich Kutter''', gebuer den [[22. September]] [[1896]] zu [[Vinelz]] (Kanton Bern), a gestuerwen den [[23. Juli]]  [[1990]] zu [[Egg]] (Flawil) (Kanton St. Gallen), war e [[Schwäiz]]er [[Myrmekologie|Myrmekolog]] an [[Apdikter]].

Den Heinrich Kutter huet dem [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Myrmekolog [[Robert Stumper]] [[Seechomessen]]aart ''[[Epimyrma stumperi]]'' dediéiert.

== Literatur ==
* Sauter, W., 1967. ''Zum 70. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse = Journal of the Swiss Entomological Society, Band 39 (Hefte 3 und 4), 1967, S. 263–264. https://doi.org/10.5169/seals-401526

*Agosti, D., 1986.  Zum 90. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter. Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse, Band 59 (1986), Heft 3-4, S. 227-228. https://doi.org/10.5169/seals-402215

* Meier, R., 1990: ''Nekrolog: Heinrich Kutter (1896–1990).'' Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft in Zürich, 135/4, 1990, S. 266–267

*Cherix, D, 1991. [https://www.dictionnaire-amoureux-des-fourmis.fr/Noms%20propres/C/Cherix%20Daniel/ACTES-COLLOQUES-INSECTES-SOCIAUX-VOL7-Cherix-Kutter.pdf Heinrich Kutter 1896-1990]. Actes Coll. Insectes Sociaux 7, p. 13-15.

* Urbani, C. B. &amp; D. Cherix, 1991.  ''In memoriam Heinrich Kutter (1896–1990).'' Insectes Sociaux 38, 1991, S. 217–218. https://doi.org/10.1007/BF01240972

[[Kategorie:Gebuer 1896]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1990]]</text>
      <sha1>8tl5ky164qcvtuujg7cl3yqd3tlnk6x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676514</id>
      <parentid>2676510</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:39:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Entomologen]] derbäigesat</comment>
      <origin>2676514</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1624" sha1="ti3gtediy3s8ex1iu3ho4h3ok5psxg4" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Heinrich Kutter''', gebuer den [[22. September]] [[1896]] zu [[Vinelz]] (Kanton Bern), a gestuerwen den [[23. Juli]]  [[1990]] zu [[Egg]] (Flawil) (Kanton St. Gallen), war e [[Schwäiz]]er [[Myrmekologie|Myrmekolog]] an [[Apdikter]].

Den Heinrich Kutter huet dem [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Myrmekolog [[Robert Stumper]] [[Seechomessen]]aart ''[[Epimyrma stumperi]]'' dediéiert.

== Literatur ==
* Sauter, W., 1967. ''Zum 70. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse = Journal of the Swiss Entomological Society, Band 39 (Hefte 3 und 4), 1967, S. 263–264. https://doi.org/10.5169/seals-401526

*Agosti, D., 1986.  Zum 90. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter. Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse, Band 59 (1986), Heft 3-4, S. 227-228. https://doi.org/10.5169/seals-402215

* Meier, R., 1990: ''Nekrolog: Heinrich Kutter (1896–1990).'' Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft in Zürich, 135/4, 1990, S. 266–267

*Cherix, D, 1991. [https://www.dictionnaire-amoureux-des-fourmis.fr/Noms%20propres/C/Cherix%20Daniel/ACTES-COLLOQUES-INSECTES-SOCIAUX-VOL7-Cherix-Kutter.pdf Heinrich Kutter 1896-1990]. Actes Coll. Insectes Sociaux 7, p. 13-15.

* Urbani, C. B. &amp; D. Cherix, 1991.  ''In memoriam Heinrich Kutter (1896–1990).'' Insectes Sociaux 38, 1991, S. 217–218. https://doi.org/10.1007/BF01240972

[[Kategorie:Gebuer 1896]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1990]]
[[Kategorie:Entomologen]]</text>
      <sha1>ti3gtediy3s8ex1iu3ho4h3ok5psxg4</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676521</id>
      <parentid>2676514</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:09:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jamcelsus</username>
        <id>3505</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676521</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1626" sha1="ds1wxh2lqbyqh42h3v2rrdh55x4bx1n" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Heinrich Kutter''', gebuer den [[22. September]] [[1896]] zu [[Vinelz]] (Kanton Bern), a gestuerwen den [[23. Juli]]  [[1990]] zu [[Egg]] (Flawil) (Kanton St. Gallen), war e [[Schwäiz]]er [[Myrmekologie|Myrmekolog]] an [[Apdikter]].

Den Heinrich Kutter huet dem [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Myrmekolog [[Robert Stumper]] d'[[Seechomessen]]aart ''[[Epimyrma stumperi]]'' dediéiert.

== Literatur ==
* Sauter, W., 1967. ''Zum 70. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse = Journal of the Swiss Entomological Society, Band 39 (Hefte 3 und 4), 1967, S. 263–264. https://doi.org/10.5169/seals-401526

*Agosti, D., 1986.  Zum 90. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter. Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse, Band 59 (1986), Heft 3-4, S. 227-228. https://doi.org/10.5169/seals-402215

* Meier, R., 1990: ''Nekrolog: Heinrich Kutter (1896–1990).'' Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft in Zürich, 135/4, 1990, S. 266–267

*Cherix, D, 1991. [https://www.dictionnaire-amoureux-des-fourmis.fr/Noms%20propres/C/Cherix%20Daniel/ACTES-COLLOQUES-INSECTES-SOCIAUX-VOL7-Cherix-Kutter.pdf Heinrich Kutter 1896-1990]. Actes Coll. Insectes Sociaux 7, p. 13-15.

* Urbani, C. B. &amp; D. Cherix, 1991.  ''In memoriam Heinrich Kutter (1896–1990).'' Insectes Sociaux 38, 1991, S. 217–218. https://doi.org/10.1007/BF01240972

[[Kategorie:Gebuer 1896]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1990]]
[[Kategorie:Entomologen]]</text>
      <sha1>ds1wxh2lqbyqh42h3v2rrdh55x4bx1n</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676522</id>
      <parentid>2676521</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:17:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jamcelsus</username>
        <id>3505</id>
      </contributor>
      <comment>gestuerwen zu Uster</comment>
      <origin>2676522</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1639" sha1="g0w91dsuedkyrus0uembhgt6qt02pgw" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Heinrich Kutter''', gebuer den [[22. September]] [[1896]] zu [[Vinelz]] (Kanton Bern), a gestuerwen den [[23. Juli]]  [[1990]] zu [[Uster]]&lt;ref&gt;Cherix 1991.&lt;/ref&gt; (Kanton Zürich), war e [[Schwäiz]]er [[Myrmekologie|Myrmekolog]] an [[Apdikter]].

Den Heinrich Kutter huet dem [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Myrmekolog [[Robert Stumper]] d'[[Seechomessen]]aart ''[[Epimyrma stumperi]]'' dediéiert.

== Literatur ==
* Sauter, W., 1967. ''Zum 70. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse = Journal of the Swiss Entomological Society, Band 39 (Hefte 3 und 4), 1967, S. 263–264. https://doi.org/10.5169/seals-401526

*Agosti, D., 1986.  Zum 90. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter. Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse, Band 59 (1986), Heft 3-4, S. 227-228. https://doi.org/10.5169/seals-402215

* Meier, R., 1990: ''Nekrolog: Heinrich Kutter (1896–1990).'' Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft in Zürich, 135/4, 1990, S. 266–267

*Cherix, D, 1991. [https://www.dictionnaire-amoureux-des-fourmis.fr/Noms%20propres/C/Cherix%20Daniel/ACTES-COLLOQUES-INSECTES-SOCIAUX-VOL7-Cherix-Kutter.pdf Heinrich Kutter 1896-1990]. Actes Coll. Insectes Sociaux 7, p. 13-15.

* Urbani, C. B. &amp; D. Cherix, 1991.  ''In memoriam Heinrich Kutter (1896–1990).'' Insectes Sociaux 38, 1991, S. 217–218. https://doi.org/10.1007/BF01240972

[[Kategorie:Gebuer 1896]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1990]]
[[Kategorie:Entomologen]]</text>
      <sha1>g0w91dsuedkyrus0uembhgt6qt02pgw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676523</id>
      <parentid>2676522</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:19:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jamcelsus</username>
        <id>3505</id>
      </contributor>
      <comment>Ref.</comment>
      <origin>2676523</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1655" sha1="7lztnxbtjhbaalyh5eaog24sjtum0nc" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Heinrich Kutter''', gebuer den [[22. September]] [[1896]] zu [[Vinelz]] (Kanton Bern), a gestuerwen den [[23. Juli]]  [[1990]] zu [[Uster]]&lt;ref&gt;Cherix 1991.&lt;/ref&gt; (Kanton Zürich), war e [[Schwäiz]]er [[Myrmekologie|Myrmekolog]] an [[Apdikter]].

Den Heinrich Kutter huet dem [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Myrmekolog [[Robert Stumper]] d'[[Seechomessen]]aart ''[[Epimyrma stumperi]]'' dediéiert.

== Literatur ==
* Sauter, W., 1967. ''Zum 70. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse = Journal of the Swiss Entomological Society, Band 39 (Hefte 3 und 4), 1967, S. 263–264. https://doi.org/10.5169/seals-401526

*Agosti, D., 1986.  Zum 90. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter. Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse, Band 59 (1986), Heft 3-4, S. 227-228. https://doi.org/10.5169/seals-402215

* Meier, R., 1990: ''Nekrolog: Heinrich Kutter (1896–1990).'' Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft in Zürich, 135/4, 1990, S. 266–267

*Cherix, D, 1991. [https://www.dictionnaire-amoureux-des-fourmis.fr/Noms%20propres/C/Cherix%20Daniel/ACTES-COLLOQUES-INSECTES-SOCIAUX-VOL7-Cherix-Kutter.pdf Heinrich Kutter 1896-1990]. Actes Coll. Insectes Sociaux 7, p. 13-15.

* Urbani, C. B. &amp; D. Cherix, 1991.  ''In memoriam Heinrich Kutter (1896–1990).'' Insectes Sociaux 38, 1991, S. 217–218. https://doi.org/10.1007/BF01240972

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gebuer 1896]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1990]]
[[Kategorie:Entomologen]]</text>
      <sha1>7lztnxbtjhbaalyh5eaog24sjtum0nc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676524</id>
      <parentid>2676523</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:26:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Jamcelsus</username>
        <id>3505</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Literatur */</comment>
      <origin>2676524</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1656" sha1="ftu9tdfvarm5g4wbf4emkiaf3sw9fgf" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Heinrich Kutter''', gebuer den [[22. September]] [[1896]] zu [[Vinelz]] (Kanton Bern), a gestuerwen den [[23. Juli]]  [[1990]] zu [[Uster]]&lt;ref&gt;Cherix 1991.&lt;/ref&gt; (Kanton Zürich), war e [[Schwäiz]]er [[Myrmekologie|Myrmekolog]] an [[Apdikter]].

Den Heinrich Kutter huet dem [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Myrmekolog [[Robert Stumper]] d'[[Seechomessen]]aart ''[[Epimyrma stumperi]]'' dediéiert.

== Literatur ==
* Sauter, W., 1967. ''Zum 70. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse = Journal of the Swiss Entomological Society, Band 39 (Hefte 3 und 4), 1967, S. 263–264. https://doi.org/10.5169/seals-401526

*Agosti, D., 1986.  Zum 90. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter. Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse, Band 59 (1986), Heft 3-4, S. 227-228. https://doi.org/10.5169/seals-402215

* Meier, R., 1990: ''Nekrolog: Heinrich Kutter (1896–1990).'' Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft in Zürich, 135/4, 1990, S. 266–267

*Cherix, D., 1991. [https://www.dictionnaire-amoureux-des-fourmis.fr/Noms%20propres/C/Cherix%20Daniel/ACTES-COLLOQUES-INSECTES-SOCIAUX-VOL7-Cherix-Kutter.pdf Heinrich Kutter 1896-1990]. Actes Coll. Insectes Sociaux 7, p. 13-15.

* Urbani, C. B. &amp; D. Cherix, 1991.  ''In memoriam Heinrich Kutter (1896–1990).'' Insectes Sociaux 38, 1991, S. 217–218. https://doi.org/10.1007/BF01240972

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gebuer 1896]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1990]]
[[Kategorie:Entomologen]]</text>
      <sha1>ftu9tdfvarm5g4wbf4emkiaf3sw9fgf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676525</id>
      <parentid>2676524</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:27:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Entomologen]] ewechgeholl; [[Kategorie:Myrmekologen]] derbäigesat</comment>
      <origin>2676525</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1657" sha1="9i8655mu5gd0fjdh9v0h7xn77sswlii" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Heinrich Kutter''', gebuer den [[22. September]] [[1896]] zu [[Vinelz]] (Kanton Bern), a gestuerwen den [[23. Juli]]  [[1990]] zu [[Uster]]&lt;ref&gt;Cherix 1991.&lt;/ref&gt; (Kanton Zürich), war e [[Schwäiz]]er [[Myrmekologie|Myrmekolog]] an [[Apdikter]].

Den Heinrich Kutter huet dem [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Myrmekolog [[Robert Stumper]] d'[[Seechomessen]]aart ''[[Epimyrma stumperi]]'' dediéiert.

== Literatur ==
* Sauter, W., 1967. ''Zum 70. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse = Journal of the Swiss Entomological Society, Band 39 (Hefte 3 und 4), 1967, S. 263–264. https://doi.org/10.5169/seals-401526

*Agosti, D., 1986.  Zum 90. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter. Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse, Band 59 (1986), Heft 3-4, S. 227-228. https://doi.org/10.5169/seals-402215

* Meier, R., 1990: ''Nekrolog: Heinrich Kutter (1896–1990).'' Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft in Zürich, 135/4, 1990, S. 266–267

*Cherix, D., 1991. [https://www.dictionnaire-amoureux-des-fourmis.fr/Noms%20propres/C/Cherix%20Daniel/ACTES-COLLOQUES-INSECTES-SOCIAUX-VOL7-Cherix-Kutter.pdf Heinrich Kutter 1896-1990]. Actes Coll. Insectes Sociaux 7, p. 13-15.

* Urbani, C. B. &amp; D. Cherix, 1991.  ''In memoriam Heinrich Kutter (1896–1990).'' Insectes Sociaux 38, 1991, S. 217–218. https://doi.org/10.1007/BF01240972

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gebuer 1896]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1990]]
[[Kategorie:Myrmekologen]]</text>
      <sha1>9i8655mu5gd0fjdh9v0h7xn77sswlii</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676526</id>
      <parentid>2676525</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:28:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Schwäizer Apdikteren]] derbäigesat</comment>
      <origin>2676526</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1693" sha1="1coqmzm8ej7nlemp6368qamtebdsekq" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Heinrich Kutter''', gebuer den [[22. September]] [[1896]] zu [[Vinelz]] (Kanton Bern), a gestuerwen den [[23. Juli]]  [[1990]] zu [[Uster]]&lt;ref&gt;Cherix 1991.&lt;/ref&gt; (Kanton Zürich), war e [[Schwäiz]]er [[Myrmekologie|Myrmekolog]] an [[Apdikter]].

Den Heinrich Kutter huet dem [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Myrmekolog [[Robert Stumper]] d'[[Seechomessen]]aart ''[[Epimyrma stumperi]]'' dediéiert.

== Literatur ==
* Sauter, W., 1967. ''Zum 70. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse = Journal of the Swiss Entomological Society, Band 39 (Hefte 3 und 4), 1967, S. 263–264. https://doi.org/10.5169/seals-401526

*Agosti, D., 1986.  Zum 90. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter. Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse, Band 59 (1986), Heft 3-4, S. 227-228. https://doi.org/10.5169/seals-402215

* Meier, R., 1990: ''Nekrolog: Heinrich Kutter (1896–1990).'' Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft in Zürich, 135/4, 1990, S. 266–267

*Cherix, D., 1991. [https://www.dictionnaire-amoureux-des-fourmis.fr/Noms%20propres/C/Cherix%20Daniel/ACTES-COLLOQUES-INSECTES-SOCIAUX-VOL7-Cherix-Kutter.pdf Heinrich Kutter 1896-1990]. Actes Coll. Insectes Sociaux 7, p. 13-15.

* Urbani, C. B. &amp; D. Cherix, 1991.  ''In memoriam Heinrich Kutter (1896–1990).'' Insectes Sociaux 38, 1991, S. 217–218. https://doi.org/10.1007/BF01240972

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gebuer 1896]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1990]]
[[Kategorie:Myrmekologen]]
[[Kategorie:Schwäizer Apdikteren]]</text>
      <sha1>1coqmzm8ej7nlemp6368qamtebdsekq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676527</id>
      <parentid>2676526</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T17:29:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>[[Wikipedia:HotCat|HC]]: [[Kategorie:Schwäizer Apdikteren]] ewechgeholl; [[Kategorie:Schwäizer Apdikter]] derbäigesat</comment>
      <origin>2676527</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1691" sha1="8qrudgbn0lst4ns3dnpilctawegg4zn" xml:space="preserve">{{Infobox Biographie}}
Den '''Heinrich Kutter''', gebuer den [[22. September]] [[1896]] zu [[Vinelz]] (Kanton Bern), a gestuerwen den [[23. Juli]]  [[1990]] zu [[Uster]]&lt;ref&gt;Cherix 1991.&lt;/ref&gt; (Kanton Zürich), war e [[Schwäiz]]er [[Myrmekologie|Myrmekolog]] an [[Apdikter]].

Den Heinrich Kutter huet dem [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] Myrmekolog [[Robert Stumper]] d'[[Seechomessen]]aart ''[[Epimyrma stumperi]]'' dediéiert.

== Literatur ==
* Sauter, W., 1967. ''Zum 70. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter'' Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse = Journal of the Swiss Entomological Society, Band 39 (Hefte 3 und 4), 1967, S. 263–264. https://doi.org/10.5169/seals-401526

*Agosti, D., 1986.  Zum 90. Geburtstag von Dr. Heinrich Kutter. Mitteilungen der Schweizerischen Entomologischen Gesellschaft = Bulletin de la Société Entomologique Suisse, Band 59 (1986), Heft 3-4, S. 227-228. https://doi.org/10.5169/seals-402215

* Meier, R., 1990: ''Nekrolog: Heinrich Kutter (1896–1990).'' Vierteljahresschrift der Naturforschenden Gesellschaft in Zürich, 135/4, 1990, S. 266–267

*Cherix, D., 1991. [https://www.dictionnaire-amoureux-des-fourmis.fr/Noms%20propres/C/Cherix%20Daniel/ACTES-COLLOQUES-INSECTES-SOCIAUX-VOL7-Cherix-Kutter.pdf Heinrich Kutter 1896-1990]. Actes Coll. Insectes Sociaux 7, p. 13-15.

* Urbani, C. B. &amp; D. Cherix, 1991.  ''In memoriam Heinrich Kutter (1896–1990).'' Insectes Sociaux 38, 1991, S. 217–218. https://doi.org/10.1007/BF01240972

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Gebuer 1896]]
[[Kategorie:Gestuerwen 1990]]
[[Kategorie:Myrmekologen]]
[[Kategorie:Schwäizer Apdikter]]</text>
      <sha1>8qrudgbn0lst4ns3dnpilctawegg4zn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mrs Haroy</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175611</id>
    <revision>
      <id>2676506</id>
      <timestamp>2026-04-30T16:20:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>.</comment>
      <origin>2676506</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3748" sha1="eia7igr7v26hrdr9ih2vpu9wjjraa8q" xml:space="preserve">'''''Mrs Haroy''''' ass den Nummm, deen e [[Finnwal]] kritt hat, deen an de fréien 1950er Joeren doutgemaach gouf, fir doruechter an Nord- a Westeuropa an dann an den USA dem Public gewisen ze ginn. 

Op senger &quot;Tournée&quot; gouf en am Februar 1952 och zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ([[Stad Lëtzebuerg]] an [[Esch-Uelzecht]]) fir e puer Deeg ausgestallt.

Den Auteur [[Jean Portante]], deen deemools als klenge Bouf mat am Publikum war, huet säin éischte Roman (''[[Mrs Haroy ou la mémoire d'une baleine]]'') dono genannt.

== Geschicht ==
1951 hu Fëscher virun der norweegescher Insel [[Haroy]]  en aussergewéinlecht grouss Exemplar vun engem Finnwal (''Balaenoptera physalus'') entdeckt an harpunéiert. De Leif Söegaard huet de Kadaver abalsaméiere gelooss. E krut den Numm ''Mrs Haroy''. Dono gouf e wärend zwee Joer an iwwer 60 Stied uechter Nord- a Westeruopa ausgestallt, woubäi eng 6 Millioune Leit e solle kucke gaange sinn.&lt;ref name=brendan&gt;Brendan: [https://www.bklynlibrary.org/blog/2015/10/02/whales-tale &quot;A Whale's tale.&quot;] Blog-Entrée vum 02.10.2025 op bklynlibrarie.org.&lt;/ref&gt;

1953 huet de Söegaard d'Déier, dat 23 Meter laang a ronn 55 Tonne schwéier gewiescht sinn, an d'USA transportéiere geloss, am Hoffes, do weider e finanzielle Succès dermat ze maachen. Et koum  den 30. Mäerz 1953 zu [[Brooklyn]] un a gouf dono op [[Coney Island]] an enger Zort Bud opgehaangen, fir dass Virwëtzeger e kucke komme kéinten. Allerdéngs koum et e puer Méint drop zu engem Feier ënnert dem Daach, bei deem och de - mat brennbare Chemikalie vollgepompelte - Walkierper a Matleidenschaft gezu gouf. E blouf nach wochlaang op senger Plaz, bis Gérante vun Kiermesattraktioune  ronderëm sech iwwer de Gestank beschwéiert hunn. Fir enger Klo z'entgoen, huet de Soegard de Kadaver op [[Staten Island]] op engem Tipp agruewe gelooss.&lt;ref name=brendan/&gt;

=== D'Mrs Haroy zu Lëtzebuerg ===
Op hirem Tour duerch Europa koum d'Mrs Haroy am Februar 1952 och fir eng Woch op [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Do war si an hirem Spezialwaggon vum 10. bis de 15. op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/6qj9chkj8/pages/7/articles/DIVL1058 
Publicité 21 Page 7]. In: Luxemburger Wort, 106. Jg., n° 38/39 (07.02.1953), p. 7 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt;, an de 16. a 17. op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]]&lt;ref&gt;&lt;[https://persist.lu/ark:70795/6zfh9606c/pages/13/articles/DIVL1137 
Publicité 94 Page 13.] In: Luxemburger Wort, 106. Jg., n° 45-47 (14.02.1953), p. 13 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt; fir 10 Frang (Kanner: 5) ze gesinn. 

== An der Kultur ==
De [[Jean Portante]] huet a sengem éischte Roman seng Jugenderënnerungen thematiséiert, dorënner och de Besuch vum Wal als klenge Bouf. Dobäi huet hien de Wal als [[Metapher]] fir d'Emigratioun ausgebaut; de Fait, dass een trotz Upassung net sou richteg dohi passt, wou een higoung, ma sech zevill geännert huet, fir nees zeréck ze goen (d'Analogie ass mam Mamendéier tëscht Land a Mier). Den Titel vum Roman ass dann och ''[[Mrs Haroy ou la mémoire de la baleine]]. Chronique d'une immigration.''&lt;ref&gt;Iechternach: [[Editions Phi]], 1993. ISBN 2-87962-024-4.&lt;/ref&gt; De Soziolog [[Fernand Fehlen]] huet dëse Verglach fir den Numm vun enger statistescher Etude iwwerholl iwwer de Sproochegebrauch absënns vun agewanderten Awunner zu Lëtzebuerg.&lt;ref&gt; 

== Literatur ==
* Marc Thill: [https://www.wort.lu/kultur/timmy-ruehrt-mrs.-haroy-roch-1952-bereiste-ein-toter-wal-luxemburg/146380149.html &quot;Timmy rührt, Mrs. Haroy roch: 1952 bereiste ein toter Wal Luxemburg.&quot;] wort.lu [w+], 19.04.2026.

{{Referenzen}}
[[Kategorie:1952]]
[[Kategorie:Walen]]</text>
      <sha1>eia7igr7v26hrdr9ih2vpu9wjjraa8q</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676507</id>
      <parentid>2676506</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:22:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* An der Kultur */</comment>
      <origin>2676507</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4018" sha1="kpsoytwp3bc37mtosxp2ern4vha1rps" xml:space="preserve">'''''Mrs Haroy''''' ass den Nummm, deen e [[Finnwal]] kritt hat, deen an de fréien 1950er Joeren doutgemaach gouf, fir doruechter an Nord- a Westeuropa an dann an den USA dem Public gewisen ze ginn. 

Op senger &quot;Tournée&quot; gouf en am Februar 1952 och zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ([[Stad Lëtzebuerg]] an [[Esch-Uelzecht]]) fir e puer Deeg ausgestallt.

Den Auteur [[Jean Portante]], deen deemools als klenge Bouf mat am Publikum war, huet säin éischte Roman (''[[Mrs Haroy ou la mémoire d'une baleine]]'') dono genannt.

== Geschicht ==
1951 hu Fëscher virun der norweegescher Insel [[Haroy]]  en aussergewéinlecht grouss Exemplar vun engem Finnwal (''Balaenoptera physalus'') entdeckt an harpunéiert. De Leif Söegaard huet de Kadaver abalsaméiere gelooss. E krut den Numm ''Mrs Haroy''. Dono gouf e wärend zwee Joer an iwwer 60 Stied uechter Nord- a Westeruopa ausgestallt, woubäi eng 6 Millioune Leit e solle kucke gaange sinn.&lt;ref name=brendan&gt;Brendan: [https://www.bklynlibrary.org/blog/2015/10/02/whales-tale &quot;A Whale's tale.&quot;] Blog-Entrée vum 02.10.2025 op bklynlibrarie.org.&lt;/ref&gt;

1953 huet de Söegaard d'Déier, dat 23 Meter laang a ronn 55 Tonne schwéier gewiescht sinn, an d'USA transportéiere geloss, am Hoffes, do weider e finanzielle Succès dermat ze maachen. Et koum  den 30. Mäerz 1953 zu [[Brooklyn]] un a gouf dono op [[Coney Island]] an enger Zort Bud opgehaangen, fir dass Virwëtzeger e kucke komme kéinten. Allerdéngs koum et e puer Méint drop zu engem Feier ënnert dem Daach, bei deem och de - mat brennbare Chemikalie vollgepompelte - Walkierper a Matleidenschaft gezu gouf. E blouf nach wochlaang op senger Plaz, bis Gérante vun Kiermesattraktioune  ronderëm sech iwwer de Gestank beschwéiert hunn. Fir enger Klo z'entgoen, huet de Soegard de Kadaver op [[Staten Island]] op engem Tipp agruewe gelooss.&lt;ref name=brendan/&gt;

=== D'Mrs Haroy zu Lëtzebuerg ===
Op hirem Tour duerch Europa koum d'Mrs Haroy am Februar 1952 och fir eng Woch op [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Do war si an hirem Spezialwaggon vum 10. bis de 15. op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/6qj9chkj8/pages/7/articles/DIVL1058 
Publicité 21 Page 7]. In: Luxemburger Wort, 106. Jg., n° 38/39 (07.02.1953), p. 7 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt;, an de 16. a 17. op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]]&lt;ref&gt;&lt;[https://persist.lu/ark:70795/6zfh9606c/pages/13/articles/DIVL1137 
Publicité 94 Page 13.] In: Luxemburger Wort, 106. Jg., n° 45-47 (14.02.1953), p. 13 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt; fir 10 Frang (Kanner: 5) ze gesinn. 

== An der Kultur ==
De [[Jean Portante]] huet a sengem éischte Roman seng Jugenderënnerungen thematiséiert, dorënner och de Besuch vum Wal als klenge Bouf. Dobäi huet hien de Wal als [[Metapher]] fir d'Emigratioun ausgebaut; de Fait, dass een trotz Upassung net sou richteg dohi passt, wou een higoung, ma sech zevill geännert huet, fir nees zeréck ze goen (d'Analogie ass mam Mamendéier tëscht Land a Mier). Den Titel vum Roman ass dann och ''[[Mrs Haroy ou la mémoire de la baleine]]. Chronique d'une immigration.''&lt;ref&gt;Iechternach: [[Editions Phi]], 1993. ISBN 2-87962-024-4.&lt;/ref&gt; De Soziolog [[Fernand Fehlen]] huet dëse Verglach fir den Numm vun enger statistescher Etude iwwerholl iwwer agewandert Awunner vu Lëtzebuerg.&lt;ref&gt;Fehlen, Fernand, Isabelle Piroth, Carole Schmit &amp; Michel Legrand, 1998. ''Le Sondage &quot;[[baleine]]&quot;: une étude sociologique sur les trajectoires migratoires, les langues et la vie associative au Luxembourg''. 141 p. RED HS N° 1, SESOPI - Centre intercommunautaire. Imprimerie Saint-Paul, Luxembourg.&lt;/ref&gt;

== Literatur ==
* Marc Thill: [https://www.wort.lu/kultur/timmy-ruehrt-mrs.-haroy-roch-1952-bereiste-ein-toter-wal-luxemburg/146380149.html &quot;Timmy rührt, Mrs. Haroy roch: 1952 bereiste ein toter Wal Luxemburg.&quot;] wort.lu [w+], 19.04.2026.

{{Referenzen}}
[[Kategorie:1952]]
[[Kategorie:Walen]]</text>
      <sha1>kpsoytwp3bc37mtosxp2ern4vha1rps</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676519</id>
      <parentid>2676507</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:47:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>....</comment>
      <origin>2676519</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4017" sha1="s0h1hp0jmeejppaldt9s093pjmnhi3b" xml:space="preserve">'''''Mrs Haroy''''' ass den Nummm, deen e [[Finnwal]] kritt hat, deen an de fréien 1950er Joren doutgemaach gouf, fir doruechter an Nord- a Westeuropa an dann an den USA dem Public gewisen ze ginn. 

Op senger &quot;Tournée&quot; gouf en am Februar 1952 och zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ([[Stad Lëtzebuerg]] an [[Esch-Uelzecht]]) fir e puer Deeg ausgestallt.

Den Auteur [[Jean Portante]], deen deemools als klenge Bouf mat am Publikum war, huet säin éischte Roman (''[[Mrs Haroy ou la mémoire d'une baleine]]'') dono genannt.

== Geschicht ==
1951 hu Fëscher virun der norweegescher Insel [[Haroy]] en aussergewéinlecht grouss Exemplar vun engem Finnwal (''Balaenoptera physalus'') entdeckt an harpunéiert. De Leif Söegaard huet de Kadaver abalsaméiere gelooss. E krut den Numm ''Mrs Haroy''. Dono gouf e wärend zwee Joer an iwwer 60 Stied uechter Nord- a Westeruopa ausgestallt, woubäi eng 6 Millioune Leit e solle kucke gaange sinn.&lt;ref name=brendan&gt;Brendan: [https://www.bklynlibrary.org/blog/2015/10/02/whales-tale &quot;A Whale's tale.&quot;] Blog-Entrée vum 02.10.2025 op bklynlibrarie.org.&lt;/ref&gt;

1953 huet de Söegaard d'Déier, dat 23 Meter laang a ronn 55 Tonne schwéier gewiescht soll sinn, an d'USA transportéiere gelooss, am Hoffes, do weider e finanzielle Succès dermat ze maachen. Et koum  den 30. Mäerz 1953 zu [[Brooklyn]] un a gouf dono op [[Coney Island]] an enger Zort Bud opgehaangen, fir datt Virwëtzeger e kucke komme kéinten. Allerdéngs koum et e puer Méint drop zu engem Feier ënnert dem Daach, bei deem och de - mat brennbare Chemikalie vollgepompelte - Walkierper a mat beschiedegt gouf. E blouf nach wochelaang op senger Plaz, bis Gerante vu Kiermesattraktioune ronderëm sech iwwer de Gestank beschwéiert hunn. Fir enger Klo z'entgoen, huet de Soegard de Kadaver op [[Staten Island]] op engem Tipp agruewe gelooss.&lt;ref name=brendan/&gt;

=== D'Mrs Haroy zu Lëtzebuerg ===
Op hirem Tour duerch Europa koum d'Mrs Haroy am Februar 1952 och fir eng Woch op [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Do war si an hirem Spezialwaggon vum 10. bis de 15. op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/6qj9chkj8/pages/7/articles/DIVL1058 
Publicité 21 Page 7]. In: Luxemburger Wort, 106. Jg., n° 38/39 (07.02.1953), p. 7 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt;, an de 16. a 17. op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]]&lt;ref&gt;&lt;[https://persist.lu/ark:70795/6zfh9606c/pages/13/articles/DIVL1137 
Publicité 94 Page 13.] In: Luxemburger Wort, 106. Jg., n° 45-47 (14.02.1953), p. 13 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt; fir 10 Frang (Kanner: 5) ze gesinn. 

== An der Kultur ==
De [[Jean Portante]] huet a sengem éischte Roman seng Jugenderënnerungen thematiséiert, dorënner och de Besuch vum Wal als klenge Bouf. Dobäi huet hien de Wal als [[Metapher]] fir d'Emigratioun ausgebaut; de Fait, datt een trotz Upassung net sou richteg dohi passt, wou een higoung, ma sech zevill geännert huet, fir nees zeréck ze goen (d'Analogie ass mam Mamendéier tëscht Land a Mier). Den Titel vum Roman ass dann och ''[[Mrs Haroy ou la mémoire de la baleine]]. Chronique d'une immigration.''&lt;ref&gt;Iechternach: [[Editions Phi]], 1993. ISBN 2-87962-024-4.&lt;/ref&gt; De Soziolog [[Fernand Fehlen]] huet dëse Verglach fir den Numm vun enger statistescher Etude iwwer agewandert Awunner vu Lëtzebuerg, iwwerholl .&lt;ref&gt;Fehlen, Fernand, Isabelle Piroth, Carole Schmit &amp; Michel Legrand, 1998. ''Le Sondage &quot;[[baleine]]&quot;: une étude sociologique sur les trajectoires migratoires, les langues et la vie associative au Luxembourg''. 141 p. RED HS N° 1, SESOPI - Centre intercommunautaire. Imprimerie Saint-Paul, Luxembourg.&lt;/ref&gt;

== Literatur ==
* Marc Thill: [https://www.wort.lu/kultur/timmy-ruehrt-mrs.-haroy-roch-1952-bereiste-ein-toter-wal-luxemburg/146380149.html &quot;Timmy rührt, Mrs. Haroy roch: 1952 bereiste ein toter Wal Luxemburg.&quot;] wort.lu [w+], 19.04.2026.

{{Referenzen}}
[[Kategorie:1952]]
[[Kategorie:Walen]]</text>
      <sha1>s0h1hp0jmeejppaldt9s093pjmnhi3b</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676520</id>
      <parentid>2676519</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:50:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Geschicht */</comment>
      <origin>2676520</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4024" sha1="l9w6smolo6igh68ubevxv2bnmpwmwi2" xml:space="preserve">'''''Mrs Haroy''''' ass den Nummm, deen e [[Finnwal]] kritt hat, deen an de fréien 1950er Joren doutgemaach gouf, fir doruechter an Nord- a Westeuropa an dann an den USA dem Public gewisen ze ginn. 

Op senger &quot;Tournée&quot; gouf en am Februar 1952 och zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ([[Stad Lëtzebuerg]] an [[Esch-Uelzecht]]) fir e puer Deeg ausgestallt.

Den Auteur [[Jean Portante]], deen deemools als klenge Bouf mat am Publikum war, huet säin éischte Roman (''[[Mrs Haroy ou la mémoire d'une baleine]]'') dono genannt.

== Geschicht ==
1951 hu Fëscher virun der norweegescher Insel [[Harøy|Harøy]] en aussergewéinlecht grouss Exemplar vun engem Finnwal (''Balaenoptera physalus'') entdeckt an harpunéiert. De Leif Söegaard huet de Kadaver abalsaméiere gelooss. E krut den Numm ''Mrs Haroy''. Dono gouf e wärend zwee Joer an iwwer 60 Stied uechter Nord- a Westeruopa ausgestallt, woubäi eng 6 Millioune Leit e solle kucke gaange sinn.&lt;ref name=brendan&gt;Brendan: [https://www.bklynlibrary.org/blog/2015/10/02/whales-tale &quot;A Whale's tale.&quot;] Blog-Entrée vum 02.10.2025 op bklynlibrarie.org.&lt;/ref&gt;

1953 huet de Söegaard d'Déier, dat 23 Meter laang a ronn 55 Tonne schwéier gewiescht soll sinn, an d'USA transportéiere gelooss, am Hoffes, do weider e finanzielle Succès dermat ze maachen. Et koum  den 30. Mäerz 1953 zu [[Brooklyn]] un a gouf dono op [[Coney Island]] an enger Zort Bud opgehaangen, fir datt Virwëtzeger e kucke komme kéinten. Allerdéngs koum et e puer Méint drop zu engem Feier ënnert dem Daach, bei deem och de - mat brennbare Chemikalie vollgepompelte - Walkierper a mat beschiedegt gouf. E blouf nach wochelaang op senger Plaz, bis Gerante vu Kiermesattraktioune ronderëm sech iwwer de Gestank beschwéiert hunn. Fir enger Klo z'entgoen, huet de Soegard de Kadaver op [[Staten Island]] op engem Tipp agruewe gelooss.&lt;ref name=brendan/&gt;

=== D'Mrs Haroy zu Lëtzebuerg ===
Op hirem Tour duerch Europa koum d'Mrs Haroy am Februar 1952 och fir eng Woch op [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Do war si an hirem Spezialwaggon vum 10. bis de 15. op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/6qj9chkj8/pages/7/articles/DIVL1058 
Publicité 21 Page 7]. In: Luxemburger Wort, 106. Jg., n° 38/39 (07.02.1953), p. 7 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt;, an de 16. a 17. op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]]&lt;ref&gt;&lt;[https://persist.lu/ark:70795/6zfh9606c/pages/13/articles/DIVL1137 
Publicité 94 Page 13.] In: Luxemburger Wort, 106. Jg., n° 45-47 (14.02.1953), p. 13 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt; fir 10 Frang (Kanner: 5) ze gesinn.

== An der Kultur ==
De [[Jean Portante]] huet a sengem éischte Roman seng Jugenderënnerungen thematiséiert, dorënner och de Besuch vum Wal als klenge Bouf. Dobäi huet hien de Wal als [[Metapher]] fir d'Emigratioun ausgebaut; de Fait, datt een trotz Upassung net sou richteg dohi passt, wou een higoung, ma sech zevill geännert huet, fir nees zeréck ze goen (d'Analogie ass mam Mamendéier tëscht Land a Mier). Den Titel vum Roman ass dann och ''[[Mrs Haroy ou la mémoire de la baleine]]. Chronique d'une immigration.''&lt;ref&gt;Iechternach: [[Editions Phi]], 1993. ISBN 2-87962-024-4.&lt;/ref&gt; De Soziolog [[Fernand Fehlen]] huet dëse Verglach fir den Numm vun enger statistescher Etude iwwer agewandert Awunner vu Lëtzebuerg, iwwerholl .&lt;ref&gt;Fehlen, Fernand, Isabelle Piroth, Carole Schmit &amp; Michel Legrand, 1998. ''Le Sondage &quot;[[baleine]]&quot;: une étude sociologique sur les trajectoires migratoires, les langues et la vie associative au Luxembourg''. 141 p. RED HS N° 1, SESOPI - Centre intercommunautaire. Imprimerie Saint-Paul, Luxembourg.&lt;/ref&gt;

== Literatur ==
* Marc Thill: [https://www.wort.lu/kultur/timmy-ruehrt-mrs.-haroy-roch-1952-bereiste-ein-toter-wal-luxemburg/146380149.html &quot;Timmy rührt, Mrs. Haroy roch: 1952 bereiste ein toter Wal Luxemburg.&quot;] wort.lu [w+], 19.04.2026.

{{Referenzen}}
[[Kategorie:1952]]
[[Kategorie:Walen]]</text>
      <sha1>l9w6smolo6igh68ubevxv2bnmpwmwi2</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676538</id>
      <parentid>2676520</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:30:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Inhaltsverzeechnes */  [Edited with [[lb:Wikipedia:MiniEdit| #MiniEdit]]]</comment>
      <origin>2676538</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4022" sha1="m6mslr8m0km8zumuijy4xm7740fmdek" xml:space="preserve">'''''Mrs Haroy''''' ass den Numm, deen e [[Finnwal]] kritt hat, deen an de fréien 1950er Joren doutgemaach gouf, fir doruechter an Nord- a Westeuropa an dann an den USA dem Public gewisen ze ginn.

Op senger &quot;Tournée&quot; gouf en am Februar 1952 och zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ([[Stad Lëtzebuerg]] an [[Esch-Uelzecht]]) fir e puer Deeg ausgestallt.

Den Auteur [[Jean Portante]], deen deemools als klenge Bouf mat am Publikum war, huet säin éischte Roman (''[[Mrs Haroy ou la mémoire d'une baleine]]'') dono genannt.

== Geschicht ==
1951 hu Fëscher virun der norweegescher Insel [[Harøy|Harøy]] en aussergewéinlecht grouss Exemplar vun engem Finnwal (''Balaenoptera physalus'') entdeckt an harpunéiert. De Leif Söegaard huet de Kadaver abalsaméiere gelooss. E krut den Numm ''Mrs Haroy''. Dono gouf e wärend zwee Joer an iwwer 60 Stied uechter Nord- a Westeruopa ausgestallt, woubäi eng 6 Millioune Leit e solle kucke gaange sinn.&lt;ref name=brendan&gt;Brendan: [https://www.bklynlibrary.org/blog/2015/10/02/whales-tale &quot;A Whale's tale.&quot;] Blog-Entrée vum 02.10.2025 op bklynlibrarie.org.&lt;/ref&gt;

1953 huet de Söegaard d'Déier, dat 23 Meter laang a ronn 55 Tonne schwéier gewiescht soll sinn, an d'USA transportéiere gelooss, am Hoffes, do weider e finanzielle Succès dermat ze maachen. Et koum  den 30. Mäerz 1953 zu [[Brooklyn]] un a gouf dono op [[Coney Island]] an enger Zort Bud opgehaangen, fir datt Virwëtzeger e kucke komme kéinten. Allerdéngs koum et e puer Méint drop zu engem Feier ënnert dem Daach, bei deem och de - mat brennbare Chemikalie vollgepompelte - Walkierper a mat beschiedegt gouf. E blouf nach wochelaang op senger Plaz, bis Gerante vu Kiermesattraktioune ronderëm sech iwwer de Gestank beschwéiert hunn. Fir enger Klo z'entgoen, huet de Soegard de Kadaver op [[Staten Island]] op engem Tipp agruewe gelooss.&lt;ref name=brendan/&gt;

=== D'Mrs Haroy zu Lëtzebuerg ===
Op hirem Tour duerch Europa koum d'Mrs Haroy am Februar 1952 och fir eng Woch op [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Do war si an hirem Spezialwaggon vum 10. bis de 15. op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/6qj9chkj8/pages/7/articles/DIVL1058 
Publicité 21 Page 7]. In: Luxemburger Wort, 106. Jg., n° 38/39 (07.02.1953), p. 7 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt;, an de 16. a 17. op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]]&lt;ref&gt;&lt;[https://persist.lu/ark:70795/6zfh9606c/pages/13/articles/DIVL1137 
Publicité 94 Page 13.] In: Luxemburger Wort, 106. Jg., n° 45-47 (14.02.1953), p. 13 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt; fir 10 Frang (Kanner: 5) ze gesinn.

== An der Kultur ==
De [[Jean Portante]] huet a sengem éischte Roman seng Jugenderënnerungen thematiséiert, dorënner och de Besuch vum Wal als klenge Bouf. Dobäi huet hien de Wal als [[Metapher]] fir d'Emigratioun ausgebaut; de Fait, datt een trotz Upassung net sou richteg dohi passt, wou een higoung, ma sech zevill geännert huet, fir nees zeréck ze goen (d'Analogie ass mam Mamendéier tëscht Land a Mier). Den Titel vum Roman ass dann och ''[[Mrs Haroy ou la mémoire de la baleine]]. Chronique d'une immigration.''&lt;ref&gt;Iechternach: [[Editions Phi]], 1993. ISBN 2-87962-024-4.&lt;/ref&gt; De Soziolog [[Fernand Fehlen]] huet dëse Verglach fir den Numm vun enger statistescher Etude iwwer agewandert Awunner vu Lëtzebuerg, iwwerholl .&lt;ref&gt;Fehlen, Fernand, Isabelle Piroth, Carole Schmit &amp; Michel Legrand, 1998. ''Le Sondage &quot;[[baleine]]&quot;: une étude sociologique sur les trajectoires migratoires, les langues et la vie associative au Luxembourg''. 141 p. RED HS N° 1, SESOPI - Centre intercommunautaire. Imprimerie Saint-Paul, Luxembourg.&lt;/ref&gt;

== Literatur ==
* Marc Thill: [https://www.wort.lu/kultur/timmy-ruehrt-mrs.-haroy-roch-1952-bereiste-ein-toter-wal-luxemburg/146380149.html &quot;Timmy rührt, Mrs. Haroy roch: 1952 bereiste ein toter Wal Luxemburg.&quot;] wort.lu [w+], 19.04.2026.

{{Referenzen}}
[[Kategorie:1952]]
[[Kategorie:Walen]]</text>
      <sha1>m6mslr8m0km8zumuijy4xm7740fmdek</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676540</id>
      <parentid>2676538</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:33:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* D'Mrs Haroy zu Lëtzebuerg */</comment>
      <origin>2676540</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4020" sha1="ba229t8i5gd9ttaiumihbuw8uc7ppyo" xml:space="preserve">'''''Mrs Haroy''''' ass den Numm, deen e [[Finnwal]] kritt hat, deen an de fréien 1950er Joren doutgemaach gouf, fir doruechter an Nord- a Westeuropa an dann an den USA dem Public gewisen ze ginn.

Op senger &quot;Tournée&quot; gouf en am Februar 1952 och zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] ([[Stad Lëtzebuerg]] an [[Esch-Uelzecht]]) fir e puer Deeg ausgestallt.

Den Auteur [[Jean Portante]], deen deemools als klenge Bouf mat am Publikum war, huet säin éischte Roman (''[[Mrs Haroy ou la mémoire d'une baleine]]'') dono genannt.

== Geschicht ==
1951 hu Fëscher virun der norweegescher Insel [[Harøy|Harøy]] en aussergewéinlecht grouss Exemplar vun engem Finnwal (''Balaenoptera physalus'') entdeckt an harpunéiert. De Leif Söegaard huet de Kadaver abalsaméiere gelooss. E krut den Numm ''Mrs Haroy''. Dono gouf e wärend zwee Joer an iwwer 60 Stied uechter Nord- a Westeruopa ausgestallt, woubäi eng 6 Millioune Leit e solle kucke gaange sinn.&lt;ref name=brendan&gt;Brendan: [https://www.bklynlibrary.org/blog/2015/10/02/whales-tale &quot;A Whale's tale.&quot;] Blog-Entrée vum 02.10.2025 op bklynlibrarie.org.&lt;/ref&gt;

1953 huet de Söegaard d'Déier, dat 23 Meter laang a ronn 55 Tonne schwéier gewiescht soll sinn, an d'USA transportéiere gelooss, am Hoffes, do weider e finanzielle Succès dermat ze maachen. Et koum  den 30. Mäerz 1953 zu [[Brooklyn]] un a gouf dono op [[Coney Island]] an enger Zort Bud opgehaangen, fir datt Virwëtzeger e kucke komme kéinten. Allerdéngs koum et e puer Méint drop zu engem Feier ënnert dem Daach, bei deem och de - mat brennbare Chemikalie vollgepompelte - Walkierper a mat beschiedegt gouf. E blouf nach wochelaang op senger Plaz, bis Gerante vu Kiermesattraktioune ronderëm sech iwwer de Gestank beschwéiert hunn. Fir enger Klo z'entgoen, huet de Soegard de Kadaver op [[Staten Island]] op engem Tipp agruewe gelooss.&lt;ref name=brendan/&gt;

=== D'Mrs Haroy zu Lëtzebuerg ===
Op hirem Tour duerch Europa koum d'Mrs Haroy am Februar 1952 och fir eng Woch op [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]. Do war si an hirem Spezialwaggon vum 10. bis de 15. op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]]&lt;ref&gt;[https://persist.lu/ark:70795/6qj9chkj8/pages/7/articles/DIVL1058 Publicité 21 Page 7]. In: Luxemburger Wort, 106. Jg., n° 38/39 (07.02.1953), p. 7 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt;, an de 16. a 17. op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]]&lt;ref&gt;&lt;[https://persist.lu/ark:70795/6zfh9606c/pages/13/articles/DIVL1137 Publicité 94 Page 13.] In: Luxemburger Wort, 106. Jg., n° 45-47 (14.02.1953), p. 13 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].&lt;/ref&gt; fir 10 Frang (Kanner: 5) ze gesinn.

== An der Kultur ==
De [[Jean Portante]] huet a sengem éischte Roman seng Jugenderënnerungen thematiséiert, dorënner och de Besuch vum Wal als klenge Bouf. Dobäi huet hien de Wal als [[Metapher]] fir d'Emigratioun ausgebaut; de Fait, datt een trotz Upassung net sou richteg dohi passt, wou een higoung, ma sech zevill geännert huet, fir nees zeréck ze goen (d'Analogie ass mam Mamendéier tëscht Land a Mier). Den Titel vum Roman ass dann och ''[[Mrs Haroy ou la mémoire de la baleine]]. Chronique d'une immigration.''&lt;ref&gt;Iechternach: [[Editions Phi]], 1993. ISBN 2-87962-024-4.&lt;/ref&gt; De Soziolog [[Fernand Fehlen]] huet dëse Verglach fir den Numm vun enger statistescher Etude iwwer agewandert Awunner vu Lëtzebuerg, iwwerholl .&lt;ref&gt;Fehlen, Fernand, Isabelle Piroth, Carole Schmit &amp; Michel Legrand, 1998. ''Le Sondage &quot;[[baleine]]&quot;: une étude sociologique sur les trajectoires migratoires, les langues et la vie associative au Luxembourg''. 141 p. RED HS N° 1, SESOPI - Centre intercommunautaire. Imprimerie Saint-Paul, Luxembourg.&lt;/ref&gt;

== Literatur ==
* Marc Thill: [https://www.wort.lu/kultur/timmy-ruehrt-mrs.-haroy-roch-1952-bereiste-ein-toter-wal-luxemburg/146380149.html &quot;Timmy rührt, Mrs. Haroy roch: 1952 bereiste ein toter Wal Luxemburg.&quot;] wort.lu [w+], 19.04.2026.

{{Referenzen}}
[[Kategorie:1952]]
[[Kategorie:Walen]]</text>
      <sha1>ba229t8i5gd9ttaiumihbuw8uc7ppyo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Myrmekologie</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175612</id>
    <revision>
      <id>2676511</id>
      <timestamp>2026-04-30T16:38:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>iwwersat vunn de:</comment>
      <origin>2676511</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1937" sha1="jkj12wwae01jjrklc3chfi592d80kzb" xml:space="preserve">[[Fichier:CapsaFormigues.jpg|thumb|Seechomessesammlung.]]
'''Myrmekologie''' (vum [[Griichesch|gr]].: ''μύρμηξ'' &quot;Seechomes&quot; a ''λόγος'' &quot;Léier&quot;) ass e [[Neologismus|Konschtwuert]] fir d'wëssenschaftlecht Erfuersche vu [[Seechomessen]].

De [[William Morton Wheeler]] huet dësen Neologismus 1910 geschafen.&lt;ref&gt;[[William Morton Wheeler]]:  ''Ants: Their Structure, Development and Behavior.'' (=Vol. 9 Columbia University Biological Series), Columbia University Press, New York 1910, antwiki.org [https://www.antwiki.org/wiki/images/b/b1/Wheeler_1910.pdf]&lt;/ref&gt; D'Myrmekologie ass eng Branche vun der [[Entomologie]]. 

== Lëscht vu bedeitende Myrmekologen ==
* [[Ernest André (Entomolog, 1838)|Ernest André]] (1838–1914)
* [[Murray S. Blum]] (1929–2015)
* [[Barry Bolton]] (* 1938)
* [[Alfred Buschinger]] (* 1940)
* [[John Clark (Entomolog)|John Clark]] (1885–1956)
* [[Cedric Collingwood]] (1919–2016)
* [[Mark A. Deyrup]] (* 1947)
* [[Horace Donisthorpe]] (1870–1951)
* [[Auguste Forel]] (1848–1931)
* [[William Gould (Naturfuerscher)|William Gould]] (1715–1799)
* [[Karl Gößwald]] (1907–1996)
* [[Bert Hölldobler]] (* 1936)
* [[Thomas Claverhill Jerdon]] (1811–1872)
* [[Laurent Keller]] (* 1961)
* [[Heinrich Kutter]] (1896–1990)
* [[John Lubbock, 1. Baron Avebury|Sir John Lubbock]] (1834–1913)
* [[Gustav Mayr]] (1830–1908)
* [[Derek Wragge Morley]] (1920–1969)
* [[Theodore Pergande]] (1840–1916)
* [[Felix Santschi]] (1872–1940)
* [[Bernhard Seifert (Biologe)|Bernhard Seifert]] (* 1955)
* [[Frederick Smith (Zoologe)|Frederick Smith]] (1805–1879)
* [[Walter R. Tschinkel]] (* 1940)
* [[Cesare Baroni Urbani]] (* 1942)
* [[John Obadiah Westwood]] (1805–1893)
* [[William Morton Wheeler]] (1865–1937)
* [[Edward O. Wilson]] (1929–2021)
Zu Lëtzebuerg hu sech Naturfuerscher wéi ... op d'Myrmekologie spezialiséiert (gehat).

{{Referenzen}}
[[Kategorie:Myrmekologie| ]]</text>
      <sha1>jkj12wwae01jjrklc3chfi592d80kzb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676512</id>
      <parentid>2676511</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:38:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Lëscht vu bedeitende Myrmekologen */</comment>
      <origin>2676512</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1965" sha1="h62nydhwi0jk1l38ggg0sa8ryaxg8hj" xml:space="preserve">[[Fichier:CapsaFormigues.jpg|thumb|Seechomessesammlung.]]
'''Myrmekologie''' (vum [[Griichesch|gr]].: ''μύρμηξ'' &quot;Seechomes&quot; a ''λόγος'' &quot;Léier&quot;) ass e [[Neologismus|Konschtwuert]] fir d'wëssenschaftlecht Erfuersche vu [[Seechomessen]].

De [[William Morton Wheeler]] huet dësen Neologismus 1910 geschafen.&lt;ref&gt;[[William Morton Wheeler]]:  ''Ants: Their Structure, Development and Behavior.'' (=Vol. 9 Columbia University Biological Series), Columbia University Press, New York 1910, antwiki.org [https://www.antwiki.org/wiki/images/b/b1/Wheeler_1910.pdf]&lt;/ref&gt; D'Myrmekologie ass eng Branche vun der [[Entomologie]]. 

== Lëscht vu bedeitende Myrmekologen ==
{{dic col}}
* [[Ernest André (Entomolog, 1838)|Ernest André]] (1838–1914)
* [[Murray S. Blum]] (1929–2015)
* [[Barry Bolton]] (* 1938)
* [[Alfred Buschinger]] (* 1940)
* [[John Clark (Entomolog)|John Clark]] (1885–1956)
* [[Cedric Collingwood]] (1919–2016)
* [[Mark A. Deyrup]] (* 1947)
* [[Horace Donisthorpe]] (1870–1951)
* [[Auguste Forel]] (1848–1931)
* [[William Gould (Naturfuerscher)|William Gould]] (1715–1799)
* [[Karl Gößwald]] (1907–1996)
* [[Bert Hölldobler]] (* 1936)
* [[Thomas Claverhill Jerdon]] (1811–1872)
* [[Laurent Keller]] (* 1961)
* [[Heinrich Kutter]] (1896–1990)
* [[John Lubbock, 1. Baron Avebury|Sir John Lubbock]] (1834–1913)
* [[Gustav Mayr]] (1830–1908)
* [[Derek Wragge Morley]] (1920–1969)
* [[Theodore Pergande]] (1840–1916)
* [[Felix Santschi]] (1872–1940)
* [[Bernhard Seifert (Biologe)|Bernhard Seifert]] (* 1955)
* [[Frederick Smith (Zoologe)|Frederick Smith]] (1805–1879)
* [[Walter R. Tschinkel]] (* 1940)
* [[Cesare Baroni Urbani]] (* 1942)
* [[John Obadiah Westwood]] (1805–1893)
* [[William Morton Wheeler]] (1865–1937)
* [[Edward O. Wilson]] (1929–2021)
{{div col end}}
Zu Lëtzebuerg hu sech Naturfuerscher wéi ... op d'Myrmekologie spezialiséiert (gehat).

{{Referenzen}}
[[Kategorie:Myrmekologie| ]]</text>
      <sha1>h62nydhwi0jk1l38ggg0sa8ryaxg8hj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676513</id>
      <parentid>2676512</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:39:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Lëscht vu bedeitende Myrmekologen */</comment>
      <origin>2676513</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1965" sha1="qq5vukoo7ni17trvni1pvnicbrhsrbk" xml:space="preserve">[[Fichier:CapsaFormigues.jpg|thumb|Seechomessesammlung.]]
'''Myrmekologie''' (vum [[Griichesch|gr]].: ''μύρμηξ'' &quot;Seechomes&quot; a ''λόγος'' &quot;Léier&quot;) ass e [[Neologismus|Konschtwuert]] fir d'wëssenschaftlecht Erfuersche vu [[Seechomessen]].

De [[William Morton Wheeler]] huet dësen Neologismus 1910 geschafen.&lt;ref&gt;[[William Morton Wheeler]]:  ''Ants: Their Structure, Development and Behavior.'' (=Vol. 9 Columbia University Biological Series), Columbia University Press, New York 1910, antwiki.org [https://www.antwiki.org/wiki/images/b/b1/Wheeler_1910.pdf]&lt;/ref&gt; D'Myrmekologie ass eng Branche vun der [[Entomologie]]. 

== Lëscht vu bedeitende Myrmekologen ==
{{Div col}}
* [[Ernest André (Entomolog, 1838)|Ernest André]] (1838–1914)
* [[Murray S. Blum]] (1929–2015)
* [[Barry Bolton]] (* 1938)
* [[Alfred Buschinger]] (* 1940)
* [[John Clark (Entomolog)|John Clark]] (1885–1956)
* [[Cedric Collingwood]] (1919–2016)
* [[Mark A. Deyrup]] (* 1947)
* [[Horace Donisthorpe]] (1870–1951)
* [[Auguste Forel]] (1848–1931)
* [[William Gould (Naturfuerscher)|William Gould]] (1715–1799)
* [[Karl Gößwald]] (1907–1996)
* [[Bert Hölldobler]] (* 1936)
* [[Thomas Claverhill Jerdon]] (1811–1872)
* [[Laurent Keller]] (* 1961)
* [[Heinrich Kutter]] (1896–1990)
* [[John Lubbock, 1. Baron Avebury|Sir John Lubbock]] (1834–1913)
* [[Gustav Mayr]] (1830–1908)
* [[Derek Wragge Morley]] (1920–1969)
* [[Theodore Pergande]] (1840–1916)
* [[Felix Santschi]] (1872–1940)
* [[Bernhard Seifert (Biologe)|Bernhard Seifert]] (* 1955)
* [[Frederick Smith (Zoologe)|Frederick Smith]] (1805–1879)
* [[Walter R. Tschinkel]] (* 1940)
* [[Cesare Baroni Urbani]] (* 1942)
* [[John Obadiah Westwood]] (1805–1893)
* [[William Morton Wheeler]] (1865–1937)
* [[Edward O. Wilson]] (1929–2021)
{{div col end}}
Zu Lëtzebuerg hu sech Naturfuerscher wéi ... op d'Myrmekologie spezialiséiert (gehat).

{{Referenzen}}
[[Kategorie:Myrmekologie| ]]</text>
      <sha1>qq5vukoo7ni17trvni1pvnicbrhsrbk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676518</id>
      <parentid>2676513</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T16:45:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>/* Lëscht vu bedeitende Myrmekologen */</comment>
      <origin>2676518</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1882" sha1="0md48zy7ttindb4h39ogsii293083ar" xml:space="preserve">[[Fichier:CapsaFormigues.jpg|thumb|Seechomessesammlung.]]
'''Myrmekologie''' (vum [[Griichesch|gr]].: ''μύρμηξ'' &quot;Seechomes&quot; a ''λόγος'' &quot;Léier&quot;) ass e [[Neologismus|Konschtwuert]] fir d'wëssenschaftlecht Erfuersche vu [[Seechomessen]].

De [[William Morton Wheeler]] huet dësen Neologismus 1910 geschafen.&lt;ref&gt;[[William Morton Wheeler]]:  ''Ants: Their Structure, Development and Behavior.'' (=Vol. 9 Columbia University Biological Series), Columbia University Press, New York 1910, antwiki.org [https://www.antwiki.org/wiki/images/b/b1/Wheeler_1910.pdf]&lt;/ref&gt; D'Myrmekologie ass eng Branche vun der [[Entomologie]]. 

== Lëscht vu bedeitende Myrmekologen ==
{{Div col|cols=3}}
* [[Ernest André (Entomolog, 1838)|Ernest André]] (1838–1914)
* [[Murray S. Blum]] (1929–2015)
* [[Barry Bolton]] (* 1938)
* [[Alfred Buschinger]] (* 1940)
* [[John Clark (Entomolog)|John Clark]] (1885–1956)
* [[Cedric Collingwood]] (1919–2016)
* [[Mark A. Deyrup]] (* 1947)
* [[Horace Donisthorpe]] (1870–1951)
* [[Auguste Forel]] (1848–1931)
* [[William Gould (Naturfuerscher)|William Gould]] (1715–1799)
* [[Karl Gößwald]] (1907–1996)
* [[Bert Hölldobler]] (* 1936)
* [[Thomas Claverhill Jerdon]] (1811–1872)
* [[Laurent Keller]] (* 1961)
* [[Heinrich Kutter]] (1896–1990)
* [[John Lubbock, 1. Baron Avebury|Sir John Lubbock]] (1834–1913)
* [[Gustav Mayr]] (1830–1908)
* [[Derek Wragge Morley]] (1920–1969)
* [[Theodore Pergande]] (1840–1916)
* [[Felix Santschi]] (1872–1940)
* [[Bernhard Seifert (Biologe)|Bernhard Seifert]] (* 1955)
* [[Frederick Smith (Zoologe)|Frederick Smith]] (1805–1879)
* [[Walter R. Tschinkel]] (* 1940)
* [[Cesare Baroni Urbani]] (* 1942)
* [[John Obadiah Westwood]] (1805–1893)
* [[William Morton Wheeler]] (1865–1937)
* [[Edward O. Wilson]] (1929–2021)
{{div col end}}

{{Referenzen}}
[[Kategorie:Myrmekologie| ]]</text>
      <sha1>0md48zy7ttindb4h39ogsii293083ar</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676530</id>
      <parentid>2676518</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T18:33:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2676530</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1941" sha1="t2npevv2sz0br0ey53ifx39n1a1be2b" xml:space="preserve">[[Fichier:CapsaFormigues.jpg|thumb|Seechomessesammlung.]]
'''Myrmekologie''' (vum [[Griichesch|gr]].: ''μύρμηξ'' &quot;Seechomes&quot; a ''λόγος'' &quot;Léier&quot;) ass e [[Neologismus|Konschtwuert]] fir d'wëssenschaftlecht Erfuersche vu [[Seechomessen]].

De [[William Morton Wheeler]] huet dësen Neologismus 1910 geschafen.&lt;ref&gt;[[William Morton Wheeler]]:  ''Ants: Their Structure, Development and Behavior.'' (=Vol. 9 Columbia University Biological Series), Columbia University Press, New York 1910, antwiki.org [https://www.antwiki.org/wiki/images/b/b1/Wheeler_1910.pdf]&lt;/ref&gt; D'Myrmekologie ass eng Branche vun der [[Entomologie]]. 

== Lëscht vu bedeitende Myrmekologen ==
{{Div col|cols=3}}
* [[Ernest André (Entomolog, 1838)|Ernest André]] (1838–1914)
* [[Murray S. Blum]] (1929–2015)
* [[Barry Bolton]] (* 1938)
* [[Alfred Buschinger]] (* 1940)
* [[John Clark (Entomolog)|John Clark]] (1885–1956)
* [[Cedric Collingwood]] (1919–2016)
* [[Mark A. Deyrup]] (* 1947)
* [[Horace Donisthorpe]] (1870–1951)
* [[Auguste Forel]] (1848–1931)
* [[William Gould (Naturfuerscher)|William Gould]] (1715–1799)
* [[Karl Gößwald]] (1907–1996)
* [[Bert Hölldobler]] (* 1936)
* [[Thomas Claverhill Jerdon]] (1811–1872)
* [[Laurent Keller]] (* 1961)
* [[Heinrich Kutter]] (1896–1990)
* [[John Lubbock, 1. Baron Avebury|Sir John Lubbock]] (1834–1913)
* [[Gustav Mayr]] (1830–1908)
* [[Derek Wragge Morley]] (1920–1969)
* [[Theodore Pergande]] (1840–1916)
* [[Felix Santschi]] (1872–1940)
* [[Bernhard Seifert (Biologe)|Bernhard Seifert]] (* 1955)
* [[Frederick Smith (Zoologe)|Frederick Smith]] (1805–1879)
* [[Walter R. Tschinkel]] (* 1940)
* [[Cesare Baroni Urbani]] (* 1942)
* [[John Obadiah Westwood]] (1805–1893)
* [[William Morton Wheeler]] (1865–1937)
* [[Edward O. Wilson]] (1929–2021)
{{div col end}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

{{Autoritéitskontroll}}
{{Referenzen}}

[[Kategorie:Myrmekologie| ]]</text>
      <sha1>t2npevv2sz0br0ey53ifx39n1a1be2b</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676542</id>
      <parentid>2676530</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:50:35Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>kleng Verbesserungen an Ännerungen</comment>
      <origin>2676542</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1975" sha1="pp6wydx19wlqnh60e3zljct1e7i0m49" xml:space="preserve">[[Fichier:CapsaFormigues.jpg|thumb|Seechomessesammlung.]]
'''Myrmekologie''' (vum [[algriichesch]]e μύρμηξ ''myrmex'' „Seechomes“ a λόγος ''logos'' „Léier“) ass eng Branche vun der [[Entomologie]], déi sech mam wëssenschaftlechen Erfuersche vu [[Seechomessen]] befaasst.

De [[William Morton Wheeler]] huet d'[[Neologismus|Konschtwuert]] ''myrmecology'' 1910 gepräägt.&lt;ref&gt;[[William Morton Wheeler]]: ''Ants: Their Structure, Development and Behavior.'' (=Vol. 9 Columbia University Biological Series), Columbia University Press, New York 1910 ([https://www.antwiki.org/w/images/b/b1/Wheeler_1910.pdf PDF] op antwiki.org)&lt;/ref&gt; 

== Lëscht vu bedeitende Myrmekologen ==
{{Div col|cols=3|colwidth=17em}}
* [[Ernest André (Entomolog, 1838)|Ernest André]] (1838–1914)
* [[Murray S. Blum]] (1929–2015)
* [[Barry Bolton]] (* 1938)
* [[Alfred Buschinger]] (* 1940)
* [[John Clark (Entomolog)|John Clark]] (1885–1956)
* [[Cedric Collingwood]] (1919–2016)
* [[Mark A. Deyrup]] (* 1947)
* [[Horace Donisthorpe]] (1870–1951)
* [[Auguste Forel]] (1848–1931)
* [[William Gould (Naturfuerscher)|William Gould]] (1715–1799)
* [[Karl Gößwald]] (1907–1996)
* [[Bert Hölldobler]] (* 1936)
* [[Thomas Claverhill Jerdon]] (1811–1872)
* [[Laurent Keller]] (* 1961)
* [[Heinrich Kutter]] (1896–1990)
* [[John Lubbock, 1. Baron Avebury|Sir John Lubbock]] (1834–1913)
* [[Gustav Mayr]] (1830–1908)
* [[Derek Wragge Morley]] (1920–1969)
* [[Theodore Pergande]] (1840–1916)
* [[Felix Santschi]] (1872–1940)
* [[Bernhard Seifert (Biologe)|Bernhard Seifert]] (* 1955)
* [[Frederick Smith (Zoologe)|Frederick Smith]] (1805–1879)
* [[Walter R. Tschinkel]] (* 1940)
* [[Cesare Baroni Urbani]] (* 1942)
* [[John Obadiah Westwood]] (1805–1893)
* [[William Morton Wheeler]] (1865–1937)
* [[Edward O. Wilson]] (1929–2021)
{{div col end}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Myrmekologie| ]]</text>
      <sha1>pp6wydx19wlqnh60e3zljct1e7i0m49</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676573</id>
      <parentid>2676542</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T06:18:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Puscas</username>
        <id>735</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>...</comment>
      <origin>2676573</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1980" sha1="9bk2ox570u0od4qbifb0qywvlnecp5c" xml:space="preserve">[[Fichier:CapsaFormigues.jpg|thumb|Seechomessesammlung.]]
'''Myrmekologie''' (vum [[algriichesch]]e μύρμηξ ''myrmex'' „Seechomes“ a λόγος ''logos'' „Léier“) ass eng Branche vun der [[Entomologie]], déi sech mam wëssenschaftlechen Erfuersche vu [[Seechomessen]] befaasst.

De [[William Morton Wheeler]] huet d'[[Neologismus|Konschtwuert]] ''myrmecology'' 1910 an d'Welt gesat.&lt;ref&gt;[[William Morton Wheeler]]: ''Ants: Their Structure, Development and Behavior.'' (=Vol. 9 Columbia University Biological Series), Columbia University Press, New York 1910 ([https://www.antwiki.org/w/images/b/b1/Wheeler_1910.pdf PDF] op antwiki.org)&lt;/ref&gt; 

== Lëscht vu bedeitende Myrmekologen ==
{{Div col|cols=3|colwidth=17em}}
* [[Ernest André (Entomolog, 1838)|Ernest André]] (1838–1914)
* [[Murray S. Blum]] (1929–2015)
* [[Barry Bolton]] (* 1938)
* [[Alfred Buschinger]] (* 1940)
* [[John Clark (Entomolog)|John Clark]] (1885–1956)
* [[Cedric Collingwood]] (1919–2016)
* [[Mark A. Deyrup]] (* 1947)
* [[Horace Donisthorpe]] (1870–1951)
* [[Auguste Forel]] (1848–1931)
* [[William Gould (Naturfuerscher)|William Gould]] (1715–1799)
* [[Karl Gößwald]] (1907–1996)
* [[Bert Hölldobler]] (* 1936)
* [[Thomas Claverhill Jerdon]] (1811–1872)
* [[Laurent Keller]] (* 1961)
* [[Heinrich Kutter]] (1896–1990)
* [[John Lubbock, 1. Baron Avebury|Sir John Lubbock]] (1834–1913)
* [[Gustav Mayr]] (1830–1908)
* [[Derek Wragge Morley]] (1920–1969)
* [[Theodore Pergande]] (1840–1916)
* [[Felix Santschi]] (1872–1940)
* [[Bernhard Seifert (Biologe)|Bernhard Seifert]] (* 1955)
* [[Frederick Smith (Zoologe)|Frederick Smith]] (1805–1879)
* [[Walter R. Tschinkel]] (* 1940)
* [[Cesare Baroni Urbani]] (* 1942)
* [[John Obadiah Westwood]] (1805–1893)
* [[William Morton Wheeler]] (1865–1937)
* [[Edward O. Wilson]] (1929–2021)
{{div col end}}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}
{{Autoritéitskontroll}}

{{Referenzen}}

[[Kategorie:Myrmekologie| ]]</text>
      <sha1>9bk2ox570u0od4qbifb0qywvlnecp5c</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Myrmekologie</title>
    <ns>14</ns>
    <id>175613</id>
    <revision>
      <id>2676515</id>
      <timestamp>2026-04-30T16:41:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Zinneke</username>
        <id>34</id>
      </contributor>
      <comment>Säit ugeluecht mat: '[[Kategorie:Entomologie]]'</comment>
      <origin>2676515</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="25" sha1="8ic3qvzveyiye8y1idfog39hyg66581" xml:space="preserve">[[Kategorie:Entomologie]]</text>
      <sha1>8ic3qvzveyiye8y1idfog39hyg66581</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676543</id>
      <parentid>2676515</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:51:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>2676543</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="55" sha1="iu50awycpygpmqehte9fmq2917iigqy" xml:space="preserve">{{Kategorie}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Entomologie]]</text>
      <sha1>iu50awycpygpmqehte9fmq2917iigqy</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Myrmekolog</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175614</id>
    <redirect title="Myrmekologie" />
    <revision>
      <id>2676546</id>
      <timestamp>2026-04-30T21:54:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Virugeleet op [[Myrmekologie]]</comment>
      <origin>2676546</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29" sha1="0ol3xyfjvmnr0cihjpwkmrd14tcsdjw" xml:space="preserve">#VIRULEEDUNG [[Myrmekologie]]</text>
      <sha1>0ol3xyfjvmnr0cihjpwkmrd14tcsdjw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Myrmekologin</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175615</id>
    <redirect title="Myrmekologie" />
    <revision>
      <id>2676547</id>
      <timestamp>2026-04-30T21:55:13Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Virugeleet op [[Myrmekologie]]</comment>
      <origin>2676547</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="29" sha1="0ol3xyfjvmnr0cihjpwkmrd14tcsdjw" xml:space="preserve">#VIRULEEDUNG [[Myrmekologie]]</text>
      <sha1>0ol3xyfjvmnr0cihjpwkmrd14tcsdjw</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Myrmekologen</title>
    <ns>14</ns>
    <id>175616</id>
    <revision>
      <id>2676548</id>
      <timestamp>2026-04-30T21:56:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2676548</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="147" sha1="kh5xoc8gej39p5xc8wyy5czigqis3on" xml:space="preserve">{{Kategorie|Myrmekologie|{{PAGENAME}}}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Myrmekologie]]
[[Kategorie:Entomologen]]
[[Kategorie:Persounen no Aktivitéit]]</text>
      <sha1>kh5xoc8gej39p5xc8wyy5czigqis3on</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676549</id>
      <parentid>2676548</parentid>
      <timestamp>2026-04-30T21:57:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <minor />
      <comment>- Commons</comment>
      <origin>2676549</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="132" sha1="kopbkru5n9muu8wkq8hq7hyiblcpj13" xml:space="preserve">{{Kategorie|Myrmekologie|{{PAGENAME}}}}

[[Kategorie:Myrmekologie]]
[[Kategorie:Entomologen]]
[[Kategorie:Persounen no Aktivitéit]]</text>
      <sha1>kopbkru5n9muu8wkq8hq7hyiblcpj13</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Kategorie:Schwäizer Apdikter</title>
    <ns>14</ns>
    <id>175617</id>
    <revision>
      <id>2676554</id>
      <timestamp>2026-04-30T22:06:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Volvox</username>
        <id>4050</id>
      </contributor>
      <comment>Nei</comment>
      <origin>2676554</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="146" sha1="htcb0s06ar8iol2hd31l0sk6ocrzw4u" xml:space="preserve">{{KategorieSpezial|[[Schwäiz]]er [[Apdikter]]}}
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Apdikter]]
[[Kategorie:Schwäizer Persounen no Aktivitéit|Apdikter]]</text>
      <sha1>htcb0s06ar8iol2hd31l0sk6ocrzw4u</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Moldawesche Coupon</title>
    <ns>0</ns>
    <id>175618</id>
    <revision>
      <id>2676592</id>
      <timestamp>2026-05-01T10:13:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>Nei Säit</comment>
      <origin>2676592</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1250" sha1="jfttpd0sxx3ips7lt4jbhs92b1ev4kb" xml:space="preserve">{{Infobox Wärung}}
De '''Moldawesche Coupon''' (MDL) war vun [[1992]] bis [[1993]] déi temporär [[Wärung]] vu [[Moldawien]].

1 Leu war an 1000 Coupon ënnerdeelt.

== Geschicht ==
De Coupon gouf 1992 offiziell als temporär Wärung agefouert. D'Wärung hat de [[sowjetesche Rubel]] ersat, nodeems Moldawien vun der [[Sowjetunioun]] onofhängeg gouf. D'Wärung gouf 1993 mam [[moldawesche Leu]] ersat.

== Billjeeën ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
|- style=&quot;text-align:center
! Wäert
! Haaptfaarf
! Recto
! Verso
|-
| '''50 Coupon'''
| Gréng
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:50 cupon. Moldova, 1992 a.jpg|129px]]
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:50 cupon. Moldova, 1992 b.jpg|129px]]
|-
| '''200 Coupon'''
| Mof
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:200 cupon. Moldova, 1992 a.jpg|129px]]
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:200 cupon. Moldova, 1992 b.jpg|129px]]
|-
| '''1.000 Coupon'''
| Gro
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:1000 cupon. Moldova, 1993 a.jpg|129px]]
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:1000 cupon. Moldova, 1993 b.jpg|129px]]
|-
| '''5.000 Coupon'''
| Rout
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:5000 cupon. Moldova, 1993 a.jpg|129px]]
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:5000 cupon. Moldova, 1993 b.jpg|129px]]
|-
|}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Fréier Wärungen]]
[[Kategorie:Moldawien]]</text>
      <sha1>jfttpd0sxx3ips7lt4jbhs92b1ev4kb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>2676593</id>
      <parentid>2676592</parentid>
      <timestamp>2026-05-01T10:14:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mobby 12</username>
        <id>60927</id>
      </contributor>
      <comment>k</comment>
      <origin>2676593</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1314" sha1="bwuea3p0bl7y797qh9skyzj505yu1cc" xml:space="preserve">{{Infobox Wärung}}
De '''Moldawesche Coupon''' (MDL) war vum [[10. Juni]] [[1992]] bis den [[29. November]] [[1993]] déi temporär [[Wärung]] vu [[Moldawien]].

1 Leu war an 1000 Coupon ënnerdeelt.

== Geschicht ==
De Coupon gouf den 10. Juni 1992 offiziell als temporär Wärung agefouert. D'Wärung hat de [[sowjetesche Rubel]] ersat, nodeems Moldawien vun der [[Sowjetunioun]] onofhängeg gouf. D'Wärung gouf den 29. November 1993 mam [[moldawesche Leu]] ersat.

== Billjeeën ==
{| class=&quot;wikitable&quot;
|+
|- style=&quot;text-align:center
! Wäert
! Haaptfaarf
! Recto
! Verso
|-
| '''50 Coupon'''
| Gréng
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:50 cupon. Moldova, 1992 a.jpg|129px]]
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:50 cupon. Moldova, 1992 b.jpg|129px]]
|-
| '''200 Coupon'''
| Mof
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:200 cupon. Moldova, 1992 a.jpg|129px]]
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:200 cupon. Moldova, 1992 b.jpg|129px]]
|-
| '''1.000 Coupon'''
| Gro
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:1000 cupon. Moldova, 1993 a.jpg|129px]]
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:1000 cupon. Moldova, 1993 b.jpg|129px]]
|-
| '''5.000 Coupon'''
| Rout
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:5000 cupon. Moldova, 1993 a.jpg|129px]]
| align=&quot;left&quot; |[[Fichier:5000 cupon. Moldova, 1993 b.jpg|129px]]
|-
|}

== Um Spaweck ==
{{Commonscat}}

[[Kategorie:Fréier Wärungen]]
[[Kategorie:Moldawien]]</text>
      <sha1>bwuea3p0bl7y797qh9skyzj505yu1cc</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>