Wikipedia lbwiki https://lb.wikipedia.org/wiki/Haapts%C3%A4it MediaWiki 1.47.0-wmf.6 first-letter Media Spezial Diskussioun Benotzer Benotzer Diskussioun Wikipedia Wikipedia Diskussioun Fichier Fichier Diskussioun MediaWiki MediaWiki Diskussioun Schabloun Schabloun Diskussioun Hëllef Hëllef Diskussioun Kategorie Kategorie Diskussioun TimedText TimedText talk Modul Modul Diskussioun Veranstaltung Veranstaltung Diskussion Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen 0 1072 2681873 2681805 2026-06-16T16:19:22Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681873 wikitext text/x-wiki Dës '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} Lëtzebuerger [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]]'''<ref>{{small|Stand: 1. Januar 2023}}</ref> ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. <div style="overflow-x:auto;"> {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- !<!-- Soulaang et keng Kaart gëtt N° op<br>Kaart--> ![[Lokal administrativ Unitéit|LAU]]-Code ! Wope vun der Gemeng oder<br>vun de Fusiounsgemengen ! Gemeng ! [[Lëtzebuerger Kantonen|Kanton]] !Fläch (km²)<ref>{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu/vis?pg=0&tm=superficie&df%5Bds%5D=ds-release&df%5Bid%5D=DF_X010&df%5Bag%5D=LU1&df%5Bvs%5D=1.0&dq=..A&ly%5Brw%5D=SURFACE_AREA&ly%5Bcl%5D=SPECIFICATION|Titel=Subdivisions territoriales (Situation au 1er janvier 2018)|Gekuckt=20.11.2022|Datum=01.01.2018|Wierk=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref name=":1">{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu|Titel=Densité de la population par canton et commune au 1er janvier (Habitants par km²)|Gekuckt=12.05.2023|Datum=18.04.2023|Editeur=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref> !Awunner (01.01.2023)<ref name=":1" /> ![[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|Gemengeréit]]<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2022/11/23/a582/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 23 novembre 2022 portant fixation du nombre des conseillers communaux à attribuer à chaque commune|Gekuckt=06.12.2022|Datum=23.11.2022|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref>Op der Basis vum Art. 5''ter''. vum Gemengegesetzt: « ''Le nombre des membres du conseil communal attribués à chaque commune, eu égard à la population réelle, est déterminé sur base du registre national des personnes physiques.'' ''La fixation du nombre des conseillers communaux attribués à chaque commune est faite par règlement grand-ducal, sur proposition du ministre de l'Intérieur, eu égard à la population réelle de chaque commune au 31 décembre de l'année précédant les élections communales d'octobre conformément à l'article 186, alinéa 1<sup>er</sup>, de la loi électorale modifiée du 18 février 2003'' ».</ref> |- | {{0}}{{0}}1 |LU0610|| [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|39,73 |style="text-align: right"|2 770 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}2 |LU1003|| [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|21,93 |style="text-align: right"|2 219 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}3 |LU0301|| [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,39 |style="text-align: right"|8 668 |style="text-align: right"|13 |- | {{0}}{{0}}4 |LU0801|| [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|32,13 |style="text-align: right"|1 499 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}5 |LU1002|| [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,31 |style="text-align: right"|1 357 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}6 |LU1001|| [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|13,74 |style="text-align: right"|3 053 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}7 |LU0201|| [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,49 |style="text-align: right"|11 422 |style="text-align: right"|15 |- | {{0}}{{0}}8 |LU0601|| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|23,24 |style="text-align: right"|3 052 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}9 |LU1101|| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|26,08 |style="text-align: right"|4 105 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}10 |LU0701|| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|28,41 |style="text-align: right"|2 866 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}11 |LU0402|| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|20,75 |style="text-align: right"|3 450 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}12 |LU1102|| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|23,08 |style="text-align: right"|1 926 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}13 |LU1209|| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,00 |style="text-align: right"|3 089 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}14 |LU0602|| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|36,86 |style="text-align: right"|1 678 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}15 |LU0401|| [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|12,31 |style="text-align: right"|2 336 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}16 |LU0302|| [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|20,55 |style="text-align: right"|4 374 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}17 |LU0202|| [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|22,18 |style="text-align: right"|29 536 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}18 |LU0203|| [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,38 |style="text-align: right"|21 953 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}19 |LU0603|| [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|12,42 |style="text-align: right"|7 295 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}20 |LU0101|| [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|17,42 |style="text-align: right"|4 635 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}21 |LU1202|| [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,98 |style="text-align: right"|2 408 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}22 |LU0703|| [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|21,55 |style="text-align: right"|1 582 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}23 |LU0504|| [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|37,86 |style="text-align: right"|3 513 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}24 |LU0802|| [[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|51,26 |style="text-align: right"|3 129 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}25 |LU0204|| [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,35 |style="text-align: right"|36 625 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}26 |LU0605|| [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|15,18 |style="text-align: right"|9 688 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}27 |LU0606|| [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|22,76 |style="text-align: right"|2 366 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}28 |LU0404|| [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|19,61 |style="text-align: right"|1 308 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}29 |LU0406|| [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,4 |style="text-align: right"|2 208 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}30 |LU1103|| [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|30,17 |style="text-align: right"|2 193 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}31 |LU0205|| [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|18,43 |style="text-align: right"|4 912 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}32 |LU0102|| [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|20,95 |style="text-align: right"|2 289 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}33 |LU0804|| [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|29,41 |style="text-align: right"|1 664 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}34 |LU1104|| [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|16,48 |style="text-align: right"|5 092 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}35 |LU0711|| [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|39,85 |style="text-align: right"|2 221 |style="text-align: right"|12 |- |{{0}}36 |LU0103|| [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|32,51 |style="text-align: right"|4 992 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}37 |LU0403|| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Helperknapp|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|37,61 |style="text-align: right"|4 941 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}38 |LU0303|| [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|27,22 |style="text-align: right"|16 433 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}39 |LU0405|| [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|13,34 |style="text-align: right"|1 549 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}40 |LU1005|| [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|20,49 |style="text-align: right"|5 870 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}41 |LU0604|| [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|17,97 |style="text-align: right"|2 429 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}42 |LU1105|| [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|55,38 |style="text-align: right"|8 622 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}43 |LU0106|| [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|18,88 |style="text-align: right"|2 706 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}44 |LU0104|| [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|33,52<ref name=":2">nom Tausch vun Terrainen tëscht de Gemenge Käerjeng a Péiteng, cf. [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2025/07/18/a334 Loi du 18 juillet 2025 portant changement de limites entre la Commune de Käerjeng et la Commune de Pétange]</ref> |style="text-align: right"|11 015 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}45 |LU0206|| [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|9 865 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}46 |LU0105|| [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|28,18 |style="text-align: right"|6 391 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}47 |LU0805|| [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|33,58 |style="text-align: right"|1 260 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}48 |LU0501|| [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|85,05 |style="text-align: right"|6 021 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}49 |LU1004|| [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|25,72 |style="text-align: right"|2 117 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}50 |LU0107|| [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|7,9 |style="text-align: right"|4 286 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}51 |LU0207|| [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|13,57 |style="text-align: right"|2 766 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}52 |LU1203|| [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|20,35 |style="text-align: right"|2 070 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}53 |LU0407|| [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|3 436 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}54 |LU0304|| [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|51,46 |style="text-align: right"|132 780 |style="text-align: right"|27 |- |{{0}}55 |LU0408|| [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|17,45 |style="text-align: right"|4 521 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}56 |LU1107|| [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|5 117 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}57 |LU0607|| [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|11,1 |style="text-align: right"|2 370 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}58 |LU0108|| [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|27,54 |style="text-align: right"|10 643 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}59 |LU1106|| [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|27,68 |style="text-align: right"|2 298 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}60 |LU0409|| [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|49,74 |style="text-align: right"|10 393 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}61 |LU0208|| [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,4 |style="text-align: right"|7 119 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}62 |LU1204|| [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|13,66 |style="text-align: right"|5 424 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}63 |LU0305|| [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|41,36 |style="text-align: right"|6 660 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}64 |LU0410|| [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|22,44 |style="text-align: right"|1 437 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}65 |LU0503|| [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|70,65 |style="text-align: right"|4 036 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}66 |LU0209|| [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|11,96<ref name=":2" /> |style="text-align: right"|20 563 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}67 |LU0902|| [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|27,13 |style="text-align: right"|1 153 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}68 |LU0702|| [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|15,6 |style="text-align: right"|1 827 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}69 |LU0704|| [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|79,09 |style="text-align: right"|4 836 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}70 |LU0210|| [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|20,42 |style="text-align: right"|2 734 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}71 |LU0706|| [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|31,95 |style="text-align: right"|3 059 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}72 |LU1205|| [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|5,29 |style="text-align: right"|4 015 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}73 |LU0608|| [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|14,84 |style="text-align: right"|1 353 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}74 |LU0211|| [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|23,8 |style="text-align: right"|6 657 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}75 |LU0212|| [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|6,83 |style="text-align: right"|5 692 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}76 |LU1006|| [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|57,07 |style="text-align: right"|3 704 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}77 |LU0306|| [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,73 |style="text-align: right"|3 751 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}78 |LU0214|| [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|7,71 |style="text-align: right"|11 363 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}79 |LU1206|| [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms remerschen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|31,42 |style="text-align: right"|5 196 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}80 |LU0307|| [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|16,1 |style="text-align: right"|4 387 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}81 |LU0609|| [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|10,41 |style="text-align: right"|2 149 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}82 |LU0707|| [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|983 |style="text-align: right"|7 |- |{{0}}83 |LU1207|| [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|10,17 |style="text-align: right"|1 984 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}84 |LU0806|| [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|48,5 |style="text-align: right"|2 253 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}85 |LU0308|| [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|21,81 |style="text-align: right"|5 539 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}86 |LU0110|| [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|12,16 |style="text-align: right"|5 871 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}87 |LU0309|| [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|10,71 |style="text-align: right"|10 538 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}88 |LU0213|| [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|24,42 |style="text-align: right"|18 333 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}89 |LU0901|| [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|41,72 |style="text-align: right"|2 238 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}90 |LU0708|| [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|23,92 |style="text-align: right"|2 075 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}91 |LU0903|| [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|9,67 |style="text-align: right"|2 203 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}92 |LU0709|| [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|12,26 |style="text-align: right"|1 425 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}93 |LU0505|| [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|35,25 |style="text-align: right"|2 313 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}94 |LU1008|| [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,28 |style="text-align: right"|1 960 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}95 |LU0310|| [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,06 |style="text-align: right"|8 730 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}96 |LU0808|| [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|30,42 |style="text-align: right"|1 455 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}97 |LU0311|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,07 |style="text-align: right"|2 498 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}98 |LU0502|| [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|113,36 |style="text-align: right"|4 804 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}99 |LU0807|| [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Wolz|Wolz]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|39,25 |style="text-align: right"|7 949 |style="text-align: right"|13 |- |100 |LU1108|| [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|17,25 |style="text-align: right"|3 171 |style="text-align: right"|11 |- |TOTAL | | | | |style="text-align: right"|2 586,36 |style="text-align: right"|660 809 |style="text-align: right"|1 134 |} </div> == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen no Populatioun]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften]] * [[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Gemengenzuel]] [[Kategorie:Lëschten:Geographie:Lëtzebuerg|Gemengen]] kdvtjqf0b98knc55jvcr21uyktbz4kk 2681879 2681873 2026-06-16T16:22:08Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681879 wikitext text/x-wiki Dës '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} Lëtzebuerger [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]]'''<ref>{{small|Stand: 1. Januar 2023}}</ref> ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. <div style="overflow-x:auto;"> {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- !<!-- Soulaang et keng Kaart gëtt N° op<br>Kaart--> ![[Lokal administrativ Unitéit|LAU]]-Code ! Wope vun der Gemeng oder<br>vun de Fusiounsgemengen ! Gemeng ! [[Lëtzebuerger Kantonen|Kanton]] !Fläch (km²)<ref>{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu/vis?pg=0&tm=superficie&df%5Bds%5D=ds-release&df%5Bid%5D=DF_X010&df%5Bag%5D=LU1&df%5Bvs%5D=1.0&dq=..A&ly%5Brw%5D=SURFACE_AREA&ly%5Bcl%5D=SPECIFICATION|Titel=Subdivisions territoriales (Situation au 1er janvier 2018)|Gekuckt=20.11.2022|Datum=01.01.2018|Wierk=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref name=":1">{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu|Titel=Densité de la population par canton et commune au 1er janvier (Habitants par km²)|Gekuckt=12.05.2023|Datum=18.04.2023|Editeur=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref> !Awunner (01.01.2023)<ref name=":1" /> ![[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|Gemengeréit]]<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2022/11/23/a582/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 23 novembre 2022 portant fixation du nombre des conseillers communaux à attribuer à chaque commune|Gekuckt=06.12.2022|Datum=23.11.2022|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref>Op der Basis vum Art. 5''ter''. vum Gemengegesetzt: « ''Le nombre des membres du conseil communal attribués à chaque commune, eu égard à la population réelle, est déterminé sur base du registre national des personnes physiques.'' ''La fixation du nombre des conseillers communaux attribués à chaque commune est faite par règlement grand-ducal, sur proposition du ministre de l'Intérieur, eu égard à la population réelle de chaque commune au 31 décembre de l'année précédant les élections communales d'octobre conformément à l'article 186, alinéa 1<sup>er</sup>, de la loi électorale modifiée du 18 février 2003'' ».</ref> |- | {{0}}{{0}}1 |LU0610|| [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|39,73 |style="text-align: right"|2 770 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}2 |LU1003|| [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|21,93 |style="text-align: right"|2 219 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}3 |LU0301|| [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,39 |style="text-align: right"|8 668 |style="text-align: right"|13 |- | {{0}}{{0}}4 |LU0801|| [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|32,13 |style="text-align: right"|1 499 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}5 |LU1002|| [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,31 |style="text-align: right"|1 357 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}6 |LU1001|| [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|13,74 |style="text-align: right"|3 053 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}7 |LU0201|| [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,49 |style="text-align: right"|11 422 |style="text-align: right"|15 |- | {{0}}{{0}}8 |LU0601|| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|23,24 |style="text-align: right"|3 052 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}9 |LU1101|| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|26,08 |style="text-align: right"|4 105 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}10 |LU0701|| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|28,41 |style="text-align: right"|2 866 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}11 |LU0402|| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|20,75 |style="text-align: right"|3 450 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}12 |LU1102|| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|23,08 |style="text-align: right"|1 926 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}13 |LU1209|| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,00 |style="text-align: right"|3 089 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}14 |LU0602|| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|36,86 |style="text-align: right"|1 678 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}15 |LU0401|| [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|12,31 |style="text-align: right"|2 336 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}16 |LU0302|| [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|20,55 |style="text-align: right"|4 374 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}17 |LU0202|| [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|22,18 |style="text-align: right"|29 536 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}18 |LU0203|| [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,38 |style="text-align: right"|21 953 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}19 |LU0603|| [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|12,42 |style="text-align: right"|7 295 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}20 |LU0101|| [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|17,42 |style="text-align: right"|4 635 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}21 |LU1202|| [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,98 |style="text-align: right"|2 408 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}22 |LU0703|| [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|21,55 |style="text-align: right"|1 582 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}23 |LU0504|| [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|37,86 |style="text-align: right"|3 513 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}24 |LU0802|| [[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|51,26 |style="text-align: right"|3 129 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}25 |LU0204|| [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,35 |style="text-align: right"|36 625 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}26 |LU0605|| [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|15,18 |style="text-align: right"|9 688 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}27 |LU0606|| [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|22,76 |style="text-align: right"|2 366 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}28 |LU0404|| [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|19,61 |style="text-align: right"|1 308 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}29 |LU0406|| [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,4 |style="text-align: right"|2 208 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}30 |LU1103|| [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|30,17 |style="text-align: right"|2 193 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}31 |LU0205|| [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|18,43 |style="text-align: right"|4 912 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}32 |LU0102|| [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|20,95 |style="text-align: right"|2 289 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}33 |LU0804|| [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|29,41 |style="text-align: right"|1 664 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}34 |LU1104|| [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|16,48 |style="text-align: right"|5 092 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}35 |LU0711|| [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|39,85 |style="text-align: right"|2 221 |style="text-align: right"|12 |- |{{0}}36 |LU0103|| [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|32,51 |style="text-align: right"|4 992 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}37 |LU0403|| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Helperknapp|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|37,61 |style="text-align: right"|4 941 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}38 |LU0303|| [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|27,22 |style="text-align: right"|16 433 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}39 |LU0405|| [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|13,34 |style="text-align: right"|1 549 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}40 |LU1005|| [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|20,49 |style="text-align: right"|5 870 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}41 |LU0604|| [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|17,97 |style="text-align: right"|2 429 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}42 |LU1105|| [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|55,38 |style="text-align: right"|8 622 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}43 |LU0106|| [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|18,88 |style="text-align: right"|2 706 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}44 |LU0104|| [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|33,52<ref name=":2">nom Tausch vun Terrainen tëscht de Gemenge Käerjeng a Péiteng, cf. [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2025/07/18/a334 Loi du 18 juillet 2025 portant changement de limites entre la Commune de Käerjeng et la Commune de Pétange]</ref> |style="text-align: right"|11 015 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}45 |LU0206|| [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|9 865 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}46 |LU0105|| [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|28,18 |style="text-align: right"|6 391 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}47 |LU0805|| [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|33,58 |style="text-align: right"|1 260 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}48 |LU0501|| [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|85,05 |style="text-align: right"|6 021 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}49 |LU1004|| [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|25,72 |style="text-align: right"|2 117 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}50 |LU0107|| [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|7,9 |style="text-align: right"|4 286 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}51 |LU0207|| [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|13,57 |style="text-align: right"|2 766 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}52 |LU1203|| [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|20,35 |style="text-align: right"|2 070 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}53 |LU0407|| [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|3 436 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}54 |LU0304|| [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|51,46 |style="text-align: right"|132 780 |style="text-align: right"|27 |- |{{0}}55 |LU0408|| [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|17,45 |style="text-align: right"|4 521 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}56 |LU1107|| [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|5 117 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}57 |LU0607|| [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|11,1 |style="text-align: right"|2 370 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}58 |LU0108|| [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|27,54 |style="text-align: right"|10 643 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}59 |LU1106|| [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|27,68 |style="text-align: right"|2 298 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}60 |LU0409|| [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|49,74 |style="text-align: right"|10 393 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}61 |LU0208|| [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,4 |style="text-align: right"|7 119 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}62 |LU1204|| [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|13,66 |style="text-align: right"|5 424 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}63 |LU0305|| [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|41,36 |style="text-align: right"|6 660 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}64 |LU0410|| [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|22,44 |style="text-align: right"|1 437 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}65 |LU0503|| [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|70,65 |style="text-align: right"|4 036 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}66 |LU0209|| [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|11,96<ref name=":2" /> |style="text-align: right"|20 563 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}67 |LU0902|| [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|27,13 |style="text-align: right"|1 153 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}68 |LU0702|| [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|15,6 |style="text-align: right"|1 827 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}69 |LU0704|| [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|79,09 |style="text-align: right"|4 836 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}70 |LU0210|| [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|20,42 |style="text-align: right"|2 734 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}71 |LU0706|| [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|31,95 |style="text-align: right"|3 059 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}72 |LU1205|| [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|5,29 |style="text-align: right"|4 015 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}73 |LU0608|| [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|14,84 |style="text-align: right"|1 353 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}74 |LU0211|| [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|23,8 |style="text-align: right"|6 657 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}75 |LU0212|| [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|6,83 |style="text-align: right"|5 692 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}76 |LU1006|| [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|57,07 |style="text-align: right"|3 704 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}77 |LU0306|| [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,73 |style="text-align: right"|3 751 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}78 |LU0214|| [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|7,71 |style="text-align: right"|11 363 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}79 |LU1206|| [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms remerschen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|31,42 |style="text-align: right"|5 196 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}80 |LU0307|| [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|16,1 |style="text-align: right"|4 387 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}81 |LU0609|| [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|10,41 |style="text-align: right"|2 149 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}82 |LU0707|| [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|983 |style="text-align: right"|7 |- |{{0}}83 |LU1207|| [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|10,17 |style="text-align: right"|1 984 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}84 |LU0806|| [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|48,5 |style="text-align: right"|2 253 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}85 |LU0308|| [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|21,81 |style="text-align: right"|5 539 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}86 |LU0110|| [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|12,16 |style="text-align: right"|5 871 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}87 |LU0309|| [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|10,71 |style="text-align: right"|10 538 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}88 |LU0213|| [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|24,42 |style="text-align: right"|18 333 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}89 |LU0901|| [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|41,72 |style="text-align: right"|2 238 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}90 |LU0708|| [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|23,92 |style="text-align: right"|2 075 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}91 |LU0903|| [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|9,67 |style="text-align: right"|2 203 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}92 |LU0709|| [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|12,26 |style="text-align: right"|1 425 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}93 |LU0505|| [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|35,25 |style="text-align: right"|2 313 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}94 |LU1008|| [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,28 |style="text-align: right"|1 960 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}95 |LU0310|| [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,06 |style="text-align: right"|8 730 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}96 |LU0808|| [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|30,42 |style="text-align: right"|1 455 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}97 |LU0311|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,07 |style="text-align: right"|2 498 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}98 |LU0502|| [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|113,36 |style="text-align: right"|4 804 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}99 |LU0807|| [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Wolz|Wolz]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|39,25 |style="text-align: right"|7 949 |style="text-align: right"|13 |- |100 |LU1108|| [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|17,25 |style="text-align: right"|3 171 |style="text-align: right"|11 |- |TOTAL | | | | |style="text-align: right"|2 586,36 |style="text-align: right"|660 809 |style="text-align: right"|1 134 |} </div> == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen no Populatioun]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften]] * [[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Gemengenzuel]] [[Kategorie:Lëschten:Geographie:Lëtzebuerg|Gemengen]] 6utr6bpm32yy8wf98it8d2ozgun02yn 2681885 2681879 2026-06-16T16:23:40Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681885 wikitext text/x-wiki Dës '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} Lëtzebuerger [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]]'''<ref>{{small|Stand: 1. Januar 2023}}</ref> ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. <div style="overflow-x:auto;"> {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- !<!-- Soulaang et keng Kaart gëtt N° op<br>Kaart--> ![[Lokal administrativ Unitéit|LAU]]-Code ! Wope vun der Gemeng oder<br>vun de Fusiounsgemengen ! Gemeng ! [[Lëtzebuerger Kantonen|Kanton]] !Fläch (km²)<ref>{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu/vis?pg=0&tm=superficie&df%5Bds%5D=ds-release&df%5Bid%5D=DF_X010&df%5Bag%5D=LU1&df%5Bvs%5D=1.0&dq=..A&ly%5Brw%5D=SURFACE_AREA&ly%5Bcl%5D=SPECIFICATION|Titel=Subdivisions territoriales (Situation au 1er janvier 2018)|Gekuckt=20.11.2022|Datum=01.01.2018|Wierk=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref name=":1">{{Citation|URL=https://lustat.statec.lu|Titel=Densité de la population par canton et commune au 1er janvier (Habitants par km²)|Gekuckt=12.05.2023|Datum=18.04.2023|Editeur=lustat.statec.lu|Sprooch=fr}}</ref> !Awunner (01.01.2023)<ref name=":1" /> ![[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|Gemengeréit]]<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2022/11/23/a582/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 23 novembre 2022 portant fixation du nombre des conseillers communaux à attribuer à chaque commune|Gekuckt=06.12.2022|Datum=23.11.2022|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref><ref>Op der Basis vum Art. 5''ter''. vum Gemengegesetzt: « ''Le nombre des membres du conseil communal attribués à chaque commune, eu égard à la population réelle, est déterminé sur base du registre national des personnes physiques.'' ''La fixation du nombre des conseillers communaux attribués à chaque commune est faite par règlement grand-ducal, sur proposition du ministre de l'Intérieur, eu égard à la population réelle de chaque commune au 31 décembre de l'année précédant les élections communales d'octobre conformément à l'article 186, alinéa 1<sup>er</sup>, de la loi électorale modifiée du 18 février 2003'' ».</ref> |- | {{0}}{{0}}1 |LU0610|| [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|39,73 |style="text-align: right"|2 770 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}2 |LU1003|| [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|21,93 |style="text-align: right"|2 219 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}3 |LU0301|| [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,39 |style="text-align: right"|8 668 |style="text-align: right"|13 |- | {{0}}{{0}}4 |LU0801|| [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|32,13 |style="text-align: right"|1 499 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}5 |LU1002|| [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,31 |style="text-align: right"|1 357 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}{{0}}6 |LU1001|| [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|13,74 |style="text-align: right"|3 053 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}7 |LU0201|| [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,49 |style="text-align: right"|11 422 |style="text-align: right"|15 |- | {{0}}{{0}}8 |LU0601|| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|23,24 |style="text-align: right"|3 052 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}{{0}}9 |LU1101|| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|26,08 |style="text-align: right"|4 105 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}10 |LU0701|| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|28,41 |style="text-align: right"|2 866 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}11 |LU0402|| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|20,75 |style="text-align: right"|3 450 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}12 |LU1102|| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|23,08 |style="text-align: right"|1 926 |style="text-align: right"|9 |- | {{0}}13 |LU1209|| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,00 |style="text-align: right"|3 089 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}14 |LU0602|| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|36,86 |style="text-align: right"|1 678 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}15 |LU0401|| [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|12,31 |style="text-align: right"|2 336 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}16 |LU0302|| [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|20,55 |style="text-align: right"|4 374 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}17 |LU0202|| [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|22,18 |style="text-align: right"|29 536 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}18 |LU0203|| [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,38 |style="text-align: right"|21 953 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}19 |LU0603|| [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|12,42 |style="text-align: right"|7 295 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}20 |LU0101|| [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|17,42 |style="text-align: right"|4 635 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}21 |LU1202|| [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|18,98 |style="text-align: right"|2 408 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}22 |LU0703|| [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|21,55 |style="text-align: right"|1 582 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}23 |LU0504|| [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|37,86 |style="text-align: right"|3 513 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}24 |LU0802|| [[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|51,26 |style="text-align: right"|3 129 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}25 |LU0204|| [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,35 |style="text-align: right"|36 625 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}26 |LU0605|| [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|15,18 |style="text-align: right"|9 688 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}27 |LU0606|| [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|22,76 |style="text-align: right"|2 366 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}28 |LU0404|| [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|19,61 |style="text-align: right"|1 308 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}29 |LU0406|| [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,4 |style="text-align: right"|2 208 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}30 |LU1103|| [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|30,17 |style="text-align: right"|2 193 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}31 |LU0205|| [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|18,43 |style="text-align: right"|4 912 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}32 |LU0102|| [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|20,95 |style="text-align: right"|2 289 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}33 |LU0804|| [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|29,41 |style="text-align: right"|1 664 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}34 |LU1104|| [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|16,48 |style="text-align: right"|5 092 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}35 |LU0711|| [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|39,85 |style="text-align: right"|2 221 |style="text-align: right"|12 |- |{{0}}36 |LU0103|| [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|32,51 |style="text-align: right"|4 992 |style="text-align: right"|11 |- | {{0}}37 |LU0403|| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Helperknapp|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|37,61 |style="text-align: right"|4 941 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}38 |LU0303|| [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|27,22 |style="text-align: right"|16 433 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}39 |LU0405|| [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|13,34 |style="text-align: right"|1 549 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}40 |LU1005|| [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|20,49 |style="text-align: right"|5 870 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}41 |LU0604|| [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|17,97 |style="text-align: right"|2 429 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}42 |LU1105|| [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|55,38 |style="text-align: right"|8 622 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}43 |LU0106|| [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|18,88 |style="text-align: right"|2 706 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}44 |LU0104|| [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|33,52<ref name=":2">nom Tausch vun Terrainen tëscht de Gemenge Käerjeng a Péiteng, cf. [http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2025/07/18/a334 Loi du 18 juillet 2025 portant changement de limites entre la Commune de Käerjeng et la Commune de Pétange]</ref> |style="text-align: right"|11 015 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}45 |LU0206|| [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|9 865 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}46 |LU0105|| [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|28,18 |style="text-align: right"|6 391 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}47 |LU0805|| [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|33,58 |style="text-align: right"|1 260 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}48 |LU0501|| [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|85,05 |style="text-align: right"|6 021 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}49 |LU1004|| [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|25,72 |style="text-align: right"|2 117 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}50 |LU0107|| [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|7,9 |style="text-align: right"|4 286 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}51 |LU0207|| [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|13,57 |style="text-align: right"|2 766 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}52 |LU1203|| [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|20,35 |style="text-align: right"|2 070 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}53 |LU0407|| [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|3 436 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}54 |LU0304|| [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|51,46 |style="text-align: right"|132 780 |style="text-align: right"|27 |- |{{0}}55 |LU0408|| [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|17,45 |style="text-align: right"|4 521 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}56 |LU1107|| [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|15,25 |style="text-align: right"|5 117 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}57 |LU0607|| [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|11,1 |style="text-align: right"|2 370 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}58 |LU0108|| [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|27,54 |style="text-align: right"|10 643 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}59 |LU1106|| [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|27,68 |style="text-align: right"|2 298 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}60 |LU0409|| [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|49,74 |style="text-align: right"|10 393 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}61 |LU0208|| [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|21,4 |style="text-align: right"|7 119 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}62 |LU1204|| [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|13,66 |style="text-align: right"|5 424 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}63 |LU0305|| [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|41,36 |style="text-align: right"|6 660 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}64 |LU0410|| [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || [[Kanton Miersch|Miersch]] |style="text-align: right"|22,44 |style="text-align: right"|1 437 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}65 |LU0503|| [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|70,65 |style="text-align: right"|4 036 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}66 |LU0209|| [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|11,96<ref name=":2" /> |style="text-align: right"|20 563 |style="text-align: right"|19 |- |{{0}}67 |LU0902|| [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|27,13 |style="text-align: right"|1 153 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}68 |LU0702|| [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|15,6 |style="text-align: right"|1 827 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}69 |LU0704|| [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|79,09 |style="text-align: right"|4 836 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}70 |LU0210|| [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|20,42 |style="text-align: right"|2 734 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}71 |LU0706|| [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|31,95 |style="text-align: right"|3 059 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}72 |LU1205|| [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|5,29 |style="text-align: right"|4 015 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}73 |LU0608|| [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|14,84 |style="text-align: right"|1 353 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}74 |LU0211|| [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|23,8 |style="text-align: right"|6 657 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}75 |LU0212|| [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|6,83 |style="text-align: right"|5 692 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}76 |LU1006|| [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|57,07 |style="text-align: right"|3 704 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}77 |LU0306|| [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,73 |style="text-align: right"|3 751 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}78 |LU0214|| [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|7,71 |style="text-align: right"|11 363 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}79 |LU1206|| [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms remerschen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|31,42 |style="text-align: right"|5 196 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}80 |LU0307|| [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|16,1 |style="text-align: right"|4 387 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}81 |LU0609|| [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || [[Kanton Dikrech|Dikrech]] |style="text-align: right"|10,41 |style="text-align: right"|2 149 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}82 |LU0707|| [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|14,86 |style="text-align: right"|983 |style="text-align: right"|7 |- |{{0}}83 |LU1207|| [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || [[Kanton Réimech|Réimech]] |style="text-align: right"|10,17 |style="text-align: right"|1 984 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}84 |LU0806|| [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|48,5 |style="text-align: right"|2 253 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}85 |LU0308|| [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|21,81 |style="text-align: right"|5 539 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}86 |LU0110|| [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || [[Kanton Capellen|Capellen]] |style="text-align: right"|12,16 |style="text-align: right"|5 871 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}87 |LU0309|| [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|10,71 |style="text-align: right"|10 538 |style="text-align: right"|15 |- |{{0}}88 |LU0213|| [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || [[Kanton Esch-Uelzecht|Esch-Uelzecht]] |style="text-align: right"|24,42 |style="text-align: right"|18 333 |style="text-align: right"|17 |- |{{0}}89 |LU0901|| [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|41,72 |style="text-align: right"|2 238 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}90 |LU0708|| [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|23,92 |style="text-align: right"|2 075 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}91 |LU0903|| [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || [[Kanton Veianen|Veianen]] |style="text-align: right"|9,67 |style="text-align: right"|2 203 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}92 |LU0709|| [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || [[Kanton Réiden|Réiden]] |style="text-align: right"|12,26 |style="text-align: right"|1 425 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}93 |LU0505|| [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|35,25 |style="text-align: right"|2 313 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}94 |LU1008|| [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || [[Kanton Iechternach|Iechternach]] |style="text-align: right"|23,28 |style="text-align: right"|1 960 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}95 |LU0310|| [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|7,06 |style="text-align: right"|8 730 |style="text-align: right"|13 |- |{{0}}96 |LU0808|| [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|30,42 |style="text-align: right"|1 455 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}97 |LU0311|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || [[Kanton Lëtzebuerg|Lëtzebuerg]] |style="text-align: right"|17,07 |style="text-align: right"|2 498 |style="text-align: right"|9 |- |{{0}}98 |LU0502|| [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || [[Kanton Klierf|Klierf]] |style="text-align: right"|113,36 |style="text-align: right"|4 804 |style="text-align: right"|11 |- |{{0}}99 |LU0807|| [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms eschweiler luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Wolz|Wolz]] || [[Kanton Wolz|Wolz]] |style="text-align: right"|39,25 |style="text-align: right"|7 949 |style="text-align: right"|13 |- |100 |LU1108|| [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || [[Kanton Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] |style="text-align: right"|17,25 |style="text-align: right"|3 171 |style="text-align: right"|11 |- |TOTAL | | | | |style="text-align: right"|2 586,36 |style="text-align: right"|660 809 |style="text-align: right"|1 134 |} </div> == Kuckt och == * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen no Populatioun]] * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Uertschaften]] * [[Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg]] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Gemengenzuel]] [[Kategorie:Lëschten:Geographie:Lëtzebuerg|Gemengen]] 7kx71xc5nt09pm9jytko82wfai5a80w Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen 0 1073 2681874 2681806 2026-06-16T16:19:25Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681874 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der vouerie franche <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs burelles, mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum burelé fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (puits) ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz en sautoir huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert a och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br> ''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}} |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Härschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsduerf gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] 13l7zzca8k0mwz60a52kl18x3010rao 2681880 2681874 2026-06-16T16:22:11Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681880 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der vouerie franche <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs burelles, mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum burelé fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (puits) ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz en sautoir huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert a och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br> ''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}} |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Härschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsduerf gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] 1htlj8jgbwtiet1ba9k8vn7ohvmnyg4 2681886 2681880 2026-06-16T16:23:44Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681886 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der vouerie franche <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs burelles, mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum burelé fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (puits) ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz en sautoir huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert a och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br> ''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}} |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Härschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsduerf gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] 4kcb7533wcfwgugtdmpsw3nk6zvf0px 2681937 2681886 2026-06-17T10:05:06Z GilPe 14980 2681937 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der vouerie franche <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs burelles, mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum burelé fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (puits) ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz en sautoir huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert a och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br> ''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}} |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Häerschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] 4q4pq44mq8j18ak1v86yrdagwt16zdx 2681938 2681937 2026-06-17T11:18:43Z Puscas 735 ...LOD 2681938 wikitext text/x-wiki {{EnCours|GilPe}} Dës '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wopen''' ass en Deel vun de [[Wikipedia:Referenztabellen|Referenztabellen]]. An dëser '''Lëscht vun de Lëtzebuerger Wope''' fannt Dir Biller vun de Wopen aus dem Lëtzebuerger Land, déi dir bei de respektive Gemengenartikelen oder anere benotze kënnt. Verschiddener sinn déi vu Gemengen, déi mat anere fusionéiert hunn. Dacks gëtt et nach keen offiziellen neie Wope vun der fusionéierter Gemeng, soudatt deen ale provisoresch weiderbesteet. '''Bemierkung''' D'Duerstellung vun de Wopen ass eventuell anescht wéi déi, déi vum Proprietär vum Wopen (Gemeng, Regierung oder Organisatioun) benotzt gëtt. Se goufen op Basis vun der [[Blasonéierung]] gezeechent, déi – als schrëftlech Beschreiwung – net ënnert d'[[Auteursrecht|Auteursrechter]] falen. All Duerstellung déi der Blasonéierung entsprécht, gëllt als [[Heraldik|heraldesch]] korrekt. Sou kann et méi ënnerschiddlech kënschtleresch Interpretatioune vum selwechte Wope ginn. Déi offiziell Versioun, déi vum Proprietär vum Wope benotzt gëtt, ass méiglecherweis duerch de Copyright geschützt a kann an deem Fall hei net benotzt ginn. {{AbcIndex}} == B == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"| vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|100px]] | '''[[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]]'''<br> ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]'''<br> ''D'or à la croix fleurdelisée de gueules accostée en chef de deux béquilles de Saint Antoine du même et accompagné en pointe d'un pont de trois arches de sable mouvant des flancs posé sur une rivière d'azur mouvant de la pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}}<br> D'Haaptemailer vum Wopen (rout a gëllen) sinn déi vun den Häre vu [[Beefort]], an d'Kräiz mat de Liliespëtze symboliséiert d'[[Abtei Iechternach]]. Bäerdref selwer gëtt duerch d'Krätsche vum Hellegen Tunn duergestallt, deen ee vun de Patréiner vun der Par ass. D'Bréck steet fir d'Uertschaft [[Bollenduerfer Bréck]] a symboliséiert d'Bréck iwwer d'[[Sauer]]. Se ass schwaarz well dat un d'Faarf vum Kräiz aus dem Wope vun den Häre vu Bollenduerf erënnert. |-valign="top"bi |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bartreng|Bartreng]]'''<br> ''Coupé d'argent et de gueules, au lion de l'un en l'autre, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Oktober]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Dezember]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1362 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981 }}<br>Déi gedeelt Emailer kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Bertrange-lez-Thionville]]. De rouden Deel vum Léiw, ass vum Léiw vum Lëtzebuerger Wopen, an de sëlweren Deel kënnt aus dem Wope vum [[Jang de Blannen]] dee sengem natierleche Meedche Colette, dat mam Gerard Barong vu Rodstock bestuet war, d'Seigneurerie Bartreng geschenkt hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]]'''<br> ''Coupé de sinople à trois chausse-trappes d'or mises en fasce et d'azur à une rose d'or feuillée de sinople, à une divise ondée d'argent brochant sur la partition.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. Februar]] [[187]] - Mémorial B 1987, Säit 394 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }}<br>De gréngen Email an déi gëlle [[Kréi|Kréieféiss]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Losange|Lossich]] deene [[Sir (Uertschaft)|Sir]] an d'Meierei Bauschelt gehéiert huet. De bloen Email an déi gëlle Rous komme vum Wope vun der Areler Schäffefamill Busleyden déi vu Bauschelt koumen. De gewellte sëlwer Email soll d'[[Sauer]] duerstellen, déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bech|Bech]]'''<br> ''D'argent à la croix ancrée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel a l'ancienne de cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 1989 - Projet: Gemengerot 1988 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Beefort|Beefort]]'''<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces, de gueules maçonnées de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]]'''<br> ''Parti au I d'argent au lion de sable, lampassé et armé de gueules, au II de gueules au château à deux tours d'or''''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1032 - Projet: J. Flies 1986 modifiéiert vun der Commission héraldique}}<br> De Léiw kënnt aus dem Wope vun den Häre vun Zolwer déi verschiddenen Historiker no Proprietéiten zu Beetebuerg haten. D'Schlass mat den zwéin Tierm erënnert un déi zwee Schlässer déi et zu Beetebuerg gouf. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen-Atert]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules, les burelles de la pointe cachées par un mont de sinople mouvant de la pointe, chargé de trois besants mal ordonnés d'or, et surmontée d'une croix tréflée de même.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Abrëll]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}} Déi dräi Uertschafte Béiwen, Bruch a Bëschdref ware fréier en Deel vun der [[Probstei]] vun [[Useldeng]], där hir Hären Nofollger vun deene vun Esch-Sauer waren an deselwechte Wope gedroen hunn (''burelé d'argent et de gueules''). Dofir war d'Basis vum Béiwener Gemengewope e Feld aus sëlwere Sträifen. Den Hiwwel symboliséiert den [[Helperknapp]], dee fréier de reliéisen a kommerziellen Zentrum vun der Regioun war a wou all Joer e Maart ofgehale gouf. Um Wope sinn deemno e Kräiz als reliéist Symbol a Rondelen, Symboler vum Handel. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]]'''<br> ''Coupé d'or et d'argent à la fasce vivrée de gueules brochant sur la partition, accompagnée en chef d'une croix ancrée de sable, en pointe de trois fleurs de lis du même posées 2 et 1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[13. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[8. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 374 - Projet: M. Lenertz}}<br> De Wope symboliséiert déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Bettenduerf, Gilsdref a Méischtref. D'Ankerkräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Bettenduerf (d'or à la croix ancree de sable), d'Fleurs-de-lis sinn aus dem Wope vun den Häre vu Folkendeng iwwerholl (d'argent à trois fleurs de lis mal ordonnés de sable), deenen d'Duerf Gilsdref gehéiert huet. Déi gezackte Linn staamt vum aus dem Wope vum Th. vu Kerpen (d'argent a la fasce vivrée de gueules), deen am 14. Joerhonnert Här vu Méischtref war. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Betzder|Betzder]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV d'azur à la croix ancrée d'argent: au II et III d'argent au lion d'azur armé et lampassé de gueules; à la clef de gueules posée en pal, le panneton en haut, brochant sur le tout.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[22. November]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Februar]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 541 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} De gréissten Deel vun der haiteger Gemeng war an der Feudalzäit vun der [[Probstei]] [[Gréiwemaacher]] ofhängeg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or: à la clef d'argent en barre brochant sur le tout''). Trotzdeem war Betzder eng eegen Herrschaft, déi hannereneen enger ganzer Rei vun Häre gehéiert huet, dorënner déi vu Bartreng, Lelleg, Berbuerg, [[Buerg Eltz|Eltz]], Bierg a [[Mohr de Waldt]]. D'Wope vu Betzder si just ouni [[Faarf (Heraldik)|Faarf]] bekannt (''à la croix ancrée''). Op der anerer Säit sinn déi vu Lelleg bekannt (''d'azur à la croix ancrée d'argent''). Wat Mensder ugeet, schéngt et, datt dës Uertschaft am véierzéngte Joerhonnert eng Herrschaft ausgemaach huet, op alle Fall gouf et am Joer 1348 gouf et e Jang vu Mensder (''un cerf passant sur une terrasse'' (onbekannt Emailer)). Méi spéit ass d'Uertschaft un d'Baronge vu Pouilly-sur-Meuse iwwergaangen [als éischt ''d'argent au lion d'azur'', duerno ''d'argent au lion d'azur armé et lampasse de gueules''). De Wope besteet aus engem a Véierel gedeelten (''écartelé'') Schëld vu Lelleg a vu Pouilly, mat driwwer engem Schlëssel, dee Gréiwemaacher symboliséiert. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biekerech|Biekerech]]'''<br> ''Parti d'or et d'azur à deux crosses adossées de l'un en l'autre mouvant de la pointe et brochant sur la partition, les crosses soutenues à dextre par un loup rampant contourné au naturel et a senestre par un lion d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[7. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 344 - Projet: [[Marcel Lenertz]]}}<br>Déi riets Säit vum Wopen,<ref> Bei der Beschreiwung vu Wopen ass riets déi Säit déi vu vir gekuckt lénks ass. Wope gi beschriwwen aus der Siicht vum Ritter deen d'Schëld gedroen huet, deemno vun hanne gekuckt</ref> ''d'or au loup rampant au naturel'', kënnt vun den Häre vun Schweech déi bis an d'[[14. Joerhonnert]] Meeschter zu Huewel, Schweech an Ielwen waren. Déi lénks Säit vum Wopen, ''d'azur au lion d'argent'', kënnt vun den Häre vu [[Giisch]], deenen d'Uertschaften Uewerpallen a Liewel gehéiert hunn. Déi zwéi Bëschofsstief stellen d'[[Klouschter|Kléischter]] vu [[Abtei Notre-Dame de Clairefontaine (Clairefontaine)|Clairefontaine]] a [[Märjendaller Klouschter|Märjendall]] duer, déi vill Eegentemer um Terrain vun der haiteger Gemeng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biermereng|Biermereng]]'''<br> ''Burelé d'or et de gueules au pal d'azur chargé d'une croix pattée d'argent accompagnée en chef et en pointe d'une fleur de lis d'or'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. August]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1024 - Projet: [[Marcel Lenertz]] (1984)}} D'Sträifen (fr. ''burrelé'') am Wope si vun der Famill Grandpré, den éischte Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]] (''burelé d'or et de gueules''), déi vill Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten, sief et eleng, wéi och als Vasale vun der [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Abtei Saint Maximin]] vun Tréier. De bloe Poul (fr. ''pal'') an der Mëtt mat de [[Lilien]], verweist op de Wope vu Frankräich: de Gemengenterritoire war vu 1643 bis 1769 en Deel vum [[Frankräich#Geschicht|Kinnekräich Frankräich]]. D'Kräiz erënnert un d'Abteie vun Tréier, Iechternach a Munster, déi iwwer d'Joerhonnerte verschidde Rechter um Territoire vun der Gemeng Biermereng haten. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biissen|Biissen]]'''<br> ''Burelé d'argent et sable de dix pièces.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Dezember]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 775 - Projet: D'Gemeng hat de Wope schonn en ettlech Joer inoffiziell gefouert, bis 1981 d'Adoptioun vun der [[Commission héraldique]] proposéiert gouf.}}<br> De Wope vu Biissen ass ofgeleet vun deem vun de fréieren Häre vu Biissen (''burelé d'argent et de gueules'') deen deem vun deene vun [[Esch-Sauer|Esch&nbsp;-&nbsp;Sauer]] gläicht, well si Nokomme vun där Famill waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Biwer|Biwer]]'''<br> ''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef d'azur chargé de deux crosses d'abbé d'or, garnies d'argent, affrontées et posées en sautoir, liées par deux annelets entrelacés d'argent''.<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Juli]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}}<br> D'Feld mam Ankerkräiz ass aus dem Wope vun den Häre vu [[Berbuerg]] (''d'or à la croix ancrée de gueules'') vun deenen – vum [[11. Joerhonnert]] un – de gréissten Deel vum Territoire vun der haiteger Gemeng ofgehaangen huet. D'[[Bëschofsstaf|Bëschofsstief]] symboliséieren d'[[Abtei Iechternach|Abteie vun Iechternach]] a vun Tréier ([[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin]]). D'Réng sinn aus dem Wope vun der ''Famill Wecker'' (och nach „Weckert“, „Wecquer“, oder „Vecquer“; ''d'azur à la fasce d'argent accompagnée en chef de deux annelets entrelacés du même et en pointe d'une étoile à six rais aussi d'argent''), vun deenen der e puer, ëm 1700, Häre vun Donven a Gréiwemaacher waren. |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Buerschent|Buerschent]]'''<br> ''D'argent au château à cinq tours de gueules, posé sur une montagne de sinople chargé d'une coquille d'or, le château surmonté de trois feuilles de nénuphar, de gueules posées 2 et 1.'' <br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>Dat sëlwer Feld mat de [[Waasserlilien]] staamt vun den Häre vu Buerschent (''d'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''). D'Buerg um Hiwwel symboliséiert d'[[Buerg Buerschent|Feudalbuerg vu Buerschent]] an d'gëlle Muschel kënnt aus dem Wope vun der beschtbekannter Famill vun de Häre vu Buerschent, der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] (''d'argent a trois coquilles de sable''). |-valign="top" |align="center"| [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Bous|Bous]]'''<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985.}} Déi éischt Grofe vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} == C == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]]''' <br>''D'argent à l'aigle de sable accompagnée en chef, aux flancs et en pointe de cinq trèfles de sinople posés 2-2-1; au chef d'azur chargé d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1988]] <!--- [[Arrêté ministériel|A.M.]] - Mémorial B 19.., Säit ... - -->Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983}} Am Feld vum Gemengewopen ass de Wope vun der Famill ''Berg'', mat den dräibliederege [[Kléiblat|Kléiblieder]] vun der Famill ''Heisgen''; de [[Chef (Heraldik)|Chef]] bezitt sech op d'groussherzoglech Residenz, souwuel duerch d'Kroun wéi och duerch säin [[Email (Heraldik)|Email]] (''azur'', blo) deen den Haaptemail vum Wope vum Haus ''Nassau'' ass (''d'azur billeté d'or au lion du même''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Conter|Conter]]'''<br>''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} == D == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|100px]] |'''[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]'''<br>''D'azur au lion d'or.'' {{small|[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] 6. Januar 1971 - Mémorial B 1971, Säit 166 - Projet: [[Robert Matagne]] 1970}} De Gemengewopen iwwerhëlt de Wope vun den fréieren Häre vun Déifferdeng a soll eng ''Brisure'' vun deene vun den Häre vun [[Zolwer]] sinn (''d'argent au lion de sable'') vun deenen – dem [[Jean-Christophe Blanchard|Blanchard]] no – déi Déifferdenger ofstamen sollen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|100px]] |'''[[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]]'''<br> ''D'or au lion de sable.''<br> {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xy]] [[19yx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[4. August]] [[1908]] - (net publizéiert) - Projet: [[Nicolas van Werveke]] 1908.}}<br> De Gemengewopen ass eng Variant vun deem vun der aler Famill vun Diddeleng (''d'argent au lion de gueules couronné d'or''). D'Gemengeverwaltung hat gefrot fir e Wopen « ''d'or au lion couronné de sable'' » däerfen ze féieren, well se geduecht hat, datt dat de Wope vun der Famill vun Diddeleng gewiescht wär. Vun ongeféier 1950 un hat d'Stad Diddeleng e Wope gebraucht mat enge Léiw mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' ». Dee Léiw stëmmt net mam offizielle Wopen iwwereneen an ass och onberechtegt. Dëse Léiw geet op eng falsch Behaaptung zeréck, no där all Léiwen zu Lëtzebuerg mat gesplécktem Schwanz « ''passé en sautoir'' » misste sinn. En änlech falsch Behaaptung ass, fir de Léiw « ''armé et lampassé de gueules'' » duerzestellen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Diekirch.svg|100px]] |'''[[Gemeng Dikrech|Dikrech]]'''<br> ''Burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules maçonnée de sable mouvant de la pointe. L'écu timbré d'une couronne murale de trois tours de gueules maçonnée de sable.'' ''{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juni]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[14. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 6052 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983.}}'' Den haitege Gemengewopen ass am Fong eng modern Versioun vun deem, deen zënter dem [[14. Joerhonnert]] vun der Stad an der vouerie franche <!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…-->vun Dikrech gedroe gouf. Well keng Dokumenter iwwer den ale Wope méi ze fanne sinn, huet de Gemengerot decidéiert, de Wopen a senger moderner Form unzehuelen. De [[Sigel|Stadsigel]] aus dem 14. Joerhonnert huet e Feld mat sechs burelles, mat engem gekréinte Léiw mat engem einfache Schwanz, deen op engem Tuerm an der Basis steet ([[Faarf (Heraldik)|Faarwe]] sinn net bekannt). Déi éischt schrëftlech [[Blasonéierung]] seet: burelé dor et d'azur au lion d'argent armé et lampassé de gueules, posé sur un puits de gueules mouvant de la pointe. Wann « burelé » do steet amplaz vun « champ chargé de burelles » dann erkläert dat sech doduerch, datt d'Duerstellung vum burelé fréier zimmlech inkonsequent war; wat de Pëtz (puits) ugeet, sou ass dat warscheinlech eng falsch Interpretatioun vun engem Tuerm; den Text ernimmt keng Kroun. Am Ufank vum [[20. Joerhonnert]] gëtt d'Kroun nees ernimmt, awer ouni datt den Email spezifizéiert gëtt. Schlussendlech ass d'Versioun vum Wopen, déi ëm d'Mëtt vum 20. Joerhonnert opgedaucht ass an op deem de Léiw e gespléckte Schwanz en sautoir huet an d'Kroun rout ass, néierens dokumentéiert a och keng heraldesch Begrënnung huet. De moderne Wope baséiert deemno op den eelsten a warscheinlechsten Elementer; de beweeglechen Tuerm gouf gewielt fir eng besser Gesamtkompositioun z'erméiglechen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Dippech|Dippech]]'''<br> ''De gueules au griffon d'or, à la bordure de sable chargée de huit socs de charrue d'or.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juni]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. September]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1156 - Projet: [[Foni Tissen]] 1970.}} De ''Griffon'' ass aus dem Wope vun enger Famill vu „Betteng“ iwwerholl (''de gueules au griffon d'argent'', verschiddene Quellen no: ''de sable au griffon d'argent''), wpoubäi et net kloer ass, mat „Betteng“ d'Uertschaft [[Betteng op der Mess]] an der Gemeng Dippech gemengt ass. D'[[Plouschuer|Plouschueren]] erënneren un de landwirtschaftleche Charakter vun der Gemeng. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Duelem|Duelem]]'''<br> ''Tranché de gueules à un monde d'or sommé d'une aigle romaine du même, et d'azur à deux bars adossés d'argent; à une crosse du même garnie d'or, posée en bande et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 478 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1983.}}<br>De Wope vun Duelem erzielt d'Vergaangenheet vun Duelem. Den Aadler op der Weltkugel erënnert un d'[[Réimescht Räich|Réimer]], déi hir Spueren do hannerlooss hunn. Déi zwéi [[Baarf|Baarwen]] kommen aus dem Wope vun den Häre vu [[Roussy-le-Bourg|Buerg-Rëttgen]] (''d'azur à deux bars adossés d'argent'') déi zu Duelem, Fëlschdref a Welfreng [[Vogt]] a Riichter gespillt hunn. Den Abtstaf erënnert drun datt d'[[Abtei Sankt Maximäin vun Tréier|Abtei Sankt-Maximäin]] vun Tréier eng Zäit am Besëtz vun den dräi Uertschafte war. |} == E == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Ell|Ell]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur à la bordure de sable, chargé en cœur d'un écusson de gueules au chevron d'argent accompagné en pointe d'une croix ancrée du même.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Dezember]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[16. Abrëll]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 636 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1984.}}<br> D'Gebitt vun der haiteger Gemeng huet fréier aus zwou Seigneurië bestanen: Kolpech an Ell, där hir Geschicht zur Gestaltung vum Gemengewopen bäigedroen huet. De ''Burrelé'' ass dee vun der Famill Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or''), déi déi ursprénglech Besëtzer vun de Lännereie waren, déi méi spéit zur Herrschaft Kolpech goufen. Gläichzäiteg erënnert de ''Burrelé'' un dee vun der Famill vun Useldeng (''burelé d'argent et de gueules''), déi eng Zäit laang d'Häre vu Kolpech waren. De schwaarze Bord weist op den Haaptemail vun de Wope vun engersäits der Famill vu Bergh hin (''de sable à la bande vivrée d'argent''), Häre vu Kolpech vum [[15. Joerhonnert|15.]] bis an d'[[17. Joerhonnert]], an anersäits der Famill Marchant vun Aansebuerg (''écartelé; aux I et IV d'argent au lion de sable armé et couronné dor, aux Il et III d'argent à une herse ara- toire de sable''), Häre vun Ell vun der Mëtt vum 17. Joerhonnert bis zum Enn vum [[Ancien Régime]]. D'Häerzschëld ass vum urspréngleche Wope vun de Famillje vu Kolpech (''d'argent à l'écusson de gueules'') a vun Ell (warscheinlech ''d'argent à l'écusson de gueules, au bâton d'azur en bande brochant''). De Wénkel staamt aus dem Wope vun der Famill vu [[Pfortzheim]] (''de sable au chevron d'argent accompagné en chef de deux étoiles à six rais d'argent, en pointe d'une main armée d'argent empoignant un feu de gueules''), Häre vu Kolpech um Enn vum Ancien Régime. D'Ankerkräiz erënnert schliisslech un d'Famill vu [[Sterpenich]] (''de gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel à cing pendants d'azur''), warscheinlech d'Grënner vun der Herrschaft Ell, gradewéi un d'Famill vun [[Hondelange|Hondeleng]] (''ďor à la croix ancrée d'azur chargée en cœur d'une tête et col de lévrier d'argent colleté d'or'' (heiandsdo: ''de gueules'')), Häre vun Ell vum Enn vum 14. bis zum [[16. Joerhonnert]]. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]'''<br> ''D'or à la montagne à trois coupeaux, celui du milieu plus élevé, chargé d'une roue motrice de locomotive posée sur un rail, le tout d'argent, ladite montagne sommée d'une croix patriarcale de gueules ornée de sept besants d'argent, au chef de gueules chargé de trois vierges d'argent, rangées en fasce.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 945 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]]'''<br> ''Écartelé aux I et IV d'argent au sanglier de sable défendu d'argent, langué de gueules, arrêté derrière le tronc d'un chêne de sinople, fruité d'or, le tout sur une terrasse de sinople; au II et III burelé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|100px]] |'''[[Esch-Uelzecht]]'''<br> ''D'argent à une tour de gueules ouverte et deux fois ajourée, à cinq crénaux, accostée de l'écusson des armes de l'ancien Duché de Luxembourg (burelé d'argent et d'azur de dix pièces, au lion de gueules, rampant, la queue fourchue, armé, lampassé et couronné d'or). Le pied de la tour est figuré par un terrain ondulé d'argent et d'azur.'' D'Stad Esch krut hire Wopen duerch e [[groussherzoglecht Reglement]] vum 11. Mee 1871 (Mémorial 1871, Säit 73). Si féiert de Wopen net geneesou wéi en am Text vum Gesetz fesgehalen ass. D'heraldesch Beschreiwung wier demno: ''Le pied ondé de cinq pièces d'azur et d'argent''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]]'''<br> ''Écartelé: aux I et IV les armoiries nationales, aux II et III d'azur à un pont d'or sur une eau d'azur, en chef un caducée et deux gerbes de blé d'or, liées de gueules.''<br>{{small|[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mäerz]] [[1953]] - Mémorial 1953, Säit 327}} |} == F == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Feelen|Feelen]]'''<br> ''D'argent au lévrier courant de sable accompagné de trois feuilles de nénuphar de gueules'' *.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1963.}}<br><nowiki>*</nowiki>Am Originaltext steet wéinst engem Schreiffeeler ''gueule'' amplaz ''gueules.''<br>Den Hond am Wope kënnt aus dem Sigel vum Wëllem vu Feelen (''un chien braque accompagné de trois feuilles de nénuphar''). Déi Feelener Häre ware Vassalle vun de [[Buerschent]]er déi e Wope gefouert hunn mat der Beschreiwung:''D'argent à trois feuilles de nénuphar de gueules''. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]'''<br> ''De sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une couronne grand-ducale d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[19. Juli]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1252 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}}<br>De Fëschbecher Wope kënnt aus deem vun den Häre vu Fëschbach (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés en chef d'une croisette au pied fiché d'or''). Dat klengt Kräiz gouf duerch eng Kroun ersat, fir ze weisen datt d'Groussherzoglech Famill do eng Residenz huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fiels|Fiels]]'''<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]]'''<br> ''Parti d'or au lion de sable armé et lampassé de gueules, et de gueules à la clef d'argent contournée mise en pal, le panneton vers le haut, à la bordure partie de gueules et d'or chargée de cinq quintefeuilles en couleurs échangées, celle de la pointe de l'un en l'autre et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. Oktober]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 1220 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]]'''<br> ''Tiercé en pairle; à dextre d'azur à la demi-aigle d'argent, à senestre d'or à la demi-aigle de sable, au chef du même chargé de deux crosses d'abbé adossées mises en pal, mouvant de la partition, celle de dextre d'or, celle de senestre d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Mee]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[18. August]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1099; rectificatif Mémorial B 1982, Säit 368 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981.}}<br> |} == G == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Garnech|Garnech]]'''<br> ''De gueules à la croix ancrée d'argent sumontée d'un lambel de cinq pendants d'azur, manteléd'un fascé d'argent et d'azur de huit pièces chargé en chef de deux portes de ville à trois tours de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. August]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. November]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]'''<br> ''D'or au chêne à quatre branches entrelacées de sinople, au chef de gueules chargé de six étoiles d'or posées 3-2-1.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Juli]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 680 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]'''<br> ''Burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, lampassé et couronné d'or, la queue fourchue et passée en sautoir, à une clef d'argent posée en sautoir, à une clef d'argent posée en barre, le panneton en haut, brochant sur le tout. L'écu sommé d'une couronne murale de cinq tours au naturel, maçonné de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Januar]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: Modern Versioun vum Wope vun der Stad zanter 14. Joerhonnert.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Groussbus|Groussbus]]'''<br> ''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à la quintefeuille d'oeillet d'argent; aux II et III d'or au lion de gueules celui du II contourné.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. November]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Dezember]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 994 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}}<br>D'Emailer vum Wopen, ''de gueules an d'or'' goufe vun de Wope vun de fréieren Herrschaften iwwerholl déi op iergendeng Manéier Besëtzer oder Rechter an der Gemeng haten. Dat waren d'Häre vu Wolz, Klierf, Meesebuerg a Beefort. |} == H == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Habscht|Habscht]]'''<br> ''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Heischent|Heischent]]'''<br> ''Burelé d'argent et de gueules au sanglier rampant de sable, langué de gueules, défendu d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]..... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hengescht|Hengescht]]'''<br> ''Coupé de gueules et d'or, à la croix ancrée de l'un en l'autre, cantonnée en chef de deux merlettes affrontées d'argent, en pointe de deux tourteaux de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[28. Dezember]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 549 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hesper|Hesper]]'''<br> ''Fascé d'or et d'Azur de six pièces à la bande de gueules brochante, accompagnée en chef d'une tour crénelée d'argent, maçonnée de sable, et en pointe d'une fleur de lis aussi d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Januar]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Februar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 326 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]]'''<br> ''D'argent à une fasce vivrée de sable accompagnée en chef d'un lion passant du même, en pointe d'une croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[18. Oktober]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 206 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Houschent|Houschent]]'''<br> ''D'argent à la fasce vivrée de deux pointes de gueles, accompgnée de trois feuilles de nénuphar du même, deux en chef, une en pointe, celles du chef accostant une étoile à six rais de sable.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. Juni]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Housen|Housen]]'''<br> ''De gueules au sautoir d'or, accosté de deux merlettes affrontées d'argent, à la houlette en forme de crosse au naturel brochant en pal mouvant de la pointe.''.<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Dezember]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]]... - Mémorial B 1989, Säit ? - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] a [[Marcel Lenertz]] 1988.}} |} == I == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|100px]] |'''[[Iechternach]]'''<br>''D'argent à l'aigle de sable, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' {{small|De Wope gëtt schonn zënter dem Mëttelalter gefouert; et ass eng Variant aus dem [[Armorial général de France]] aus dem [[17. Joerhonnert]] (''l'aigle lampassée de gueules''). De Wope gouf den 10. November 1818 vum hollännesche „Hoge Raad van Adel“ an duerno mat engem belschen „Arrêté royal“ vum 31. Dezember 1838 confirméiert (béid net publizéiert). De Createur vum Wopen ass net bekannt.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Iermsdref|Iermsdref]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.'' De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Heerschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Gemeng Fiels|Fiels]], zu där Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]].<br>{{small|[[Gemeng Iermsdref|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]]'''<br>''Écartelé en sautoir: aux I et IV de gueules à une étoile à sept rais d'or; aux II et III d'argent au tourteau de sable.''<br>{{small|[[Gemeng Ierpeldeng|D.C.]] [[7. Februar]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1978.}} |} == J == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]]'''<br>''D'argent à deux pals de gueules, à la croix tréflée de sable brochant sur le tout.''<br>[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Oktober]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[11. Dezember]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 1033 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983 |} == K == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Käerch|Käerch]]'''<br>''De gueules à une bande d'argent chargée de deux cotices de sable, accompagnée de deux lions d'argent; au chef d'argent fretté de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Mee]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[27. Juli]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 866 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980.}}<br> De Wope vun der Gemeng kënnt vun de Schëlter vun den zwou Seigneurerien, déi et zu Käerch gouf, an zwar déi vum [[Schlass Käerch|Gréiweschlass]], ''(de gueules au chef d'argent fretté de sable)'', an déi vum [[Fockeschlass]], ''(de gueules à trois lionceaux d'argent, à la cotice de sable brochant,)''. Den Numm vum Fockeschlass koum vun der Famill ''Fock de Hubingen'' déi de Wopen ''de sable à la bande coticée d'argent'' gefouert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Keel|Keel]]'''<br>''D'or au griffon de sable, armé et lampassé de gueules.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}}<br> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Kënzeg|Kënzeg]]'''<br> ''D'argent à deux barbeaux adossés d'azur, accompagnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiché de gueules; au chef d'azur chargé d'une porte a trois tours d'argent.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. September]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Oktober]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 944 - Projet: [[Robert Matagne]] 1982.}} D'Feld vum Schëld ass vum Wope vun de fréieren Häre vu Kënzeg (''d'argent a deux barbeaux adossés d'azur, cantonnés de quatre croisettes recroisettées au pied fiche de gueules''), och wann e puer Auteure mengen, d'Kräizer wären e ''Semis'' <!--(net sécher wat domat gemengt ass)--> gewiescht. De Kapp bezitt sech op d'Probstei Lëtzebuerg (''burelé d'argent et d'azur au lion de gueules armé, lampassé et couronné d'or, accosté de deux portes de ville ouvertes à trois tours aussi de gueules''), zu där den Territoire vun der Gemeng fréier gehéiert huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Kielen|Kielen]]'''<br>''Burelé d'argent et d'azur de dix pièces au lion de sable armé, lampassé et couronné d'or, tenant de ses pattes une crosse d'abbé d'or posée en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |- valign=top |align=center |[[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|100px]] <br> [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|100px]] | '''[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]]'''<br>Wope vun der fréierer [[Gemeng Wëlwerwolz]]:<br> ''De gueules à la croix alésée, recerclée en chef et en pointe, pattée aux flancs, cantonnée de quatres étoiles à cinq rais du même; au chef d'or au lion issant de sable''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 752 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}}<br> Wope vun der fréierer [[Gemeng Kautebaach]]:<br>''D'or à la hache d'armes en pal de gueules, accostée de deux poissons adossés de sable, au chef échiqueté d'argent et de gueules''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Abrëll]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 510 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |- valign=top |align="center"|[[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Klierf|Klierf]]'''<br>''De gueules a chef d'or chargé de trois merles de sable becqués et membrés de gueules, rangés en fasce.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 30. Mee 1896 - Mémorial B 1896, Säit 338 - Projet: ''Auteur net bekannt''}}<br> De Wope staamt, virun allem wéinst dem Ëmdréie vun den [[Faarf (Heraldik)|Haaptemailer]], vun deem vun der aler Famill vu Klierf of (''d'or au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent''), enger Famill déi vun där vu Meesebuerg ofstaamt, déi fir hiren Deel, selwer vun där vu Wiltz ofstaamt (''d'or au chef de gueules''). |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konsdref|Konsdref]]''' ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Konstem]]''' ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|100px]] |'''[[Gemeng Koplescht|Koplescht]]'''<br>''Parti d'argent et de sinople à la branche d'osier feuillée de quatre pièces fleurie également de quatre pièces d'or mise en pal et brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Januar 1900 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[1. Januar]] [[1900]] - Mémorial B 0000, Säit 000 - Projet: [[XY]] 1900.}} |} == L == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Leideleng|Leideleng]]'''<br> ''D'Or à l'ours de sable au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' <br>[https://web.archive.org/web/20110212025124/http://www.leudelange.lu/la-commune-se-presente/armoiries-wappen Lokalhistoresch Ausso vum Leidelenger Wopen] |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lenneng|Lenneng]]'''<br>''Écartelé d'or et d'argent à la croix de gueules brochant, cantonnée des pièces d'une croix ancrée déjointe du même''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 842 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1988}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]'''<br>''Coupé ondé; en chef d'or à deux étoiles à huit rais de gueules posée en fasce, en pointe d'azur à la croix pattée et alésée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[5. Abrëll]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[24. Mee]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 578 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1981 }}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|100px]] |'''[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant, l'écu timbré d'une couronne d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]]'''<br>''Taillé de gueules et d'or à un gril de mêmes et de l'un en l'autre posé en barre, accompagnée en chef d'une main jurante apaumée d'argent et en pointe d'un ours passant de sable sellé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mee]] [[1978]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1100 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1978}} |} == M == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |- valign="top" |align="center" |[[Fichier:Blason ville lu Marnach (Luxembourg).svg|110x110px]] |'''[[Maarnech]]''' ''Coupé sapiné d'azur et d'or: au 1er deux fleurs de genêt en naturel posées en fasce, au 2e un flambeau allumé au naturel posé en pal.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 20. Mäerz 1954 - [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[27. November]] [[1954]] - Projet: [[Louis Wirion]], am Optrag vum Max Marnach vu [[Viersen]] (Nordrhein-Westfalen).}} De Createur vum Wope gëtt follgend Erklärung: „Vu blo op giel, am Dänneschnëtt gedeelt, mat zwou gëllene [[Biesemgënz|Gënzebléien]] am Kapp an enger brennender Fackel, vertikal positionéiert, am Fouss. Den Dänneschnëtt ass eng heraldesch Innovatioun, déi ech viru Kuerzem an nei gepräägte finnesche Wope gesinn hunn. Nieft der [[Eechen|Eech]] ass d'[[Fiichten|Dänn]] den typesche Bam vum Éislek. (…) D'Fakel déi brennt ass d'Krichsfakel, déi dat schéint Duerf wärend der [[Ardennenoffensiv]] am [[Zweete Weltkrich]] verwüüst huet. Se kann och als Fakel vum Fortschrëtt a vum Neesopbau interpretéiert ginn. Dat Blot vum Kapp, op deem dGënzebléien liichten, representéiert de Fréijoershimmel zum Zäitpunkt vun der Gënzebléi. D'Gold vum Fouss ass d'Faarf vun den zeidegen [[Éi|Éien]] am Karschnatz.“ |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]'''<br>''D'azur au griffon rampant coupé d'argent et de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'argent, au flanc senestre l'aigle romaine au chef d'or chargé de trois pics à pointe "grain d'orge" de sable.''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté ministériel|A.M.]] [[25. Mee]] [[1960]] - Mémorial B 1961, Säit 528 - Projet: P. Gilson 1960}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mamer|Mamer]]'''<br>''D'azur à la façade de temple antique à quatre colonnes d'or, au chef du même chargé d'une roue d'azur entre deux crampons de gueule''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[27. August]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[12. Oktober]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 1030 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1979}}<br>D'Haaptfaarwe sinn aus dem Wope vun den Häre vu Miersch (Gold mat blo gesträift), den Tempel ass dra fir drun z'erënneren datt an der Réimerzäit e grousst Duerf do stoung, vun deem Iwwerreschter fonnt gi sinn, d'Rad kënnt aus dem Wope vun der bekannter humanistescher Famill Mameranus déi vu Mamer war, déi zwéi rout Kreep kommen aus dem Wope vun der aristokratescher Famill, déi och den Numm Mamer hat. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Manternach|Manternach]]'''<br>''Écartelé d'or et d'azur à la croix ancrée écartelée de gueules et d'argent, brochant.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miedernach|Miedernach]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Miersch|Miersch]]'''<br>''Fascé d'or et d'azur, la fasce du chef chargée à dextre d'une molette de sable, à la bordure de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Oktober]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. November]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 1234 - Projet: [[Nicolas Lemogne]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mompach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Mompech|Mompech]]'''<br>''Écartelé: aux I et IV bandé d'or et d'azur de six pièces à la croix ancrée de gueules brochante; aux II et III d'argent au lion de sable armé et lampassé de gueules.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Monnerech|Monnerech]]'''<br>''Coupé d'or et d'argent, à la fasce de gueules brochant, accompagné en chef d'une rose à six feuilles de gueules entre deux étoiles du même, en pointe d'une porte ouverte du même.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Munneref|Munneref]]'''<br>''D'or au sautoir de gueules cantonné de quatre quintefeuilles de gueules, feuillées et boutonnées de sable.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|100px]] |'''[[Gemeng Munzen|Munzen]]''' |} == N == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Néngsen|Néngsen]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au chardon de sinople fleuri de gueulesbrochant en pal.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]]'''<br>''Parti de gueules au tilleul feuillé, fruité et arraché d'or, et d'azur au casque romain d'argent brochant sur une crosse d'or posée en barre; au chef d'or chargé d'une quintefeuille de gueules boutonnée d'argent brochant sur deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|100px]] |'''[[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjeng]]'''<br>''De gueules à la croix ancrée d'argent chargée en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] ? - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[21. Juli]] [[1969]] - Mémorial B 1969, Säit 672 - Projet: [[Antoine May]] 1969.}}<br>De Wope vun Nidderkäerjeng entsprécht genee deem vum Raoul vu Sterpenich (''De gueules à la croix ancrée d'argent, chargé en chef d'un lambel de cinq pendants d'azur''), deen zesumme mam Grof [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg]] Här vu [[Nidderkäerjeng|Käerjeng]] a vu [[Lénger]] war, a soumat Coauteur vum [[Fräiheetsbréif]] vum 4. Abrëll 1281. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Noumer|Noumer]]'''<br>''Burelé d'or et d'azur de dix pièces à la croix ancrée de gueules brochante, au chef de gueules chargé de trois merlettes d'argent.'' |} == P == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]'''<br>''Coupé; en chef d'azur àa deux bars adossés d'or, cantonnés de quatres croisettes recroisettées au pied fiché du même; en pointe de gueules au lion d'or; à la fasce bretessée d'argent brochant sur la partition.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[21. Mee]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. November]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1425 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1976.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]'''<br>''Écartelé de gueules et d'azur à la croix d'or brochant, surchargée d'une croix ancrée de gueules cantonnée aux I et IV d'un écusson d'argent, aux II et III d'une croisette recroisettée au pied fiché d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]]''' (virun 2001: '''Gemeng Biebereg''')<br>''D'or à la fasce ondée de gueules accompagnée de trois étoiles du même et d'une fleur de lis d'azur au point du chef.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[2. Juli]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 941 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1984.}} Fréier huet den Territoire vun der haiteger Gemeng gréisstendeels der Famill vun [[Iewerleng]] gehéiert (''d'azur a la fasce d'argent accompagnée de deux étoiles à six rais d'or, une en chef, une en pointe''); dat erkläert, firwat de Gemengewope vum Wope vun Iewerleng inspiréiert ass. Déi rout Well bezitt sech op d'[[Routbaach (Baach)|Routbaach]] déi duerch de Préizer Dall leeft. D'[[Lilien|Fleur-de-lis]], Emblem vun der [[Jongfra Maria]], symboliséiert d'Uertschaft Biebereg, Zentrum vun engem Mariekult, iwwerdeems déi dräi Stären, obwuel s'un déi vun der Famill Iewerleng erënneren, déi dräi aner Uertschafte vun der Gemeng representéieren: Platen, Proz a Rëmerech). |} == R == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rammerech|Rammerech]]'''<br>''De sable, à la quintefeuille feuillée d'or, chapé d'or à deux losanges de sable, au chef d'azur à la perle en poire d'argent sertie et annelée d'or, accosté de deux croisettes d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]]'''<br>''Tranché d'argent et de sable par une bande ondée et coticés d'azur et d'argent de quatre pièces, accompagnée en chef de trois merlettes de sable posées 2,1 et en pointe d'une croix ancrée d'or.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[25. September]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1144 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}}<br>Am Wope sinn d'Emailer vun den dräi Hären déi jeeweils eng Zäit Meeschter zu Reckeng waren, an zwar déi Lampecher ''[de sable à la croix ancrée d'or]'', déi Reckener ''[de sable à bande d'argent]'' an déi Wickrenger ''[d'argent à tois merlettes de sable]''. Um Kapp gouf de Wope vun de Wickrenger iwwerholl an op der Spëtzt dee vun de Lampecher. Déi blo queesch Well symboliséiert d'[[Mess]] déi duerch d'Gemeng leeft. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|100px]] |'''[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules à la bande d'azur brochant, chargée de trois étoiles à six rais d'or.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réimech|Réimech]]'''<br>''D'argent à cinq burelles d'azur au lion de gueules couronné d'or brochant sur le tout.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]]'''<br>''Burelé-ondé d'or et d'azur de dix pièces à la croix tréflée et vidée de gueules brochant en abîme''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Réiser|Réiser]]'''<br>''Gironné d'or et d'azur de douze pièces, à lécusson de gueules chargé de trois feuilles de nenuphar d'orposées 2 et 1, brochant sur le tout.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. August]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 376 - Projet: 1982 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|100px]] |'''[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]'''<br>''D'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel.''<br>{{small| [[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Rouspert|Rouspert]]'''<br>''Coupé-ondé de gueules et d'azur à trois crosses d'abbé d'or, deux affrontées et passées en sautoir, la troisième renversée et mise en pal; à la croix ancrée d'argent en abîme brochant sur le tout.'' |} == S == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]]'''<br>''Burelé d'or et de gueules de dix pièces à la croix de sable brochant, la traverse chargée d'un quadriréacteur de front.'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]'''<br>''D'or à la bande de gueules, chargée de trois moufles senestres d'argent appaumées, posées dans le sens de la bande''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[xxx]] [[19xx]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.G-D.]] [[12. Mäerz]] [[1975]] - Mémorial B 1975, Säit 374<!-- - Projet: 19xx [[xxx]]-->}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|100px]] |'''[[Gemeng Schengen|Schengen]]'''<br>''Parti d'azur à trois étoiles à cinq rais d'or ordonnés en triangle et d'un burelé d'argent et d'azur au lion de gueules, armé, couronné et lampassé d'or, la queue fourchue et passée en sautoir; le tout enté en pointe d'or à la grappe de vigne tigée de sinople'' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]'''<br>''Parti de gueules au lion d'or et d'azur à la rose d'argent; au chef d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[9. Mäerz]] [[1977]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. September]] [[1978]] - Mémorial B 1978, Säit 1009 - Projet: Gemengerot 1977}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Schieren|Schieren]]'''<br> ''Coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Sëll|Sëll]]'''<br> ''Écartelé en sautoir, aux I et IV d'argent à deux fasces de gueules, au II de gueules à la croix ancrée d'argent, au III de gueules à la croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[24. Abrëll]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Juni]] [[1985]] - Mémorial B 1985, Säit 862 - Projet: 1985 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Simmer|Simmer]]'''<br>''Taillé de gueules et d'azur à la barre ondée d'argent brochante accompagnée en chef d'une couronne d'or et en pointe d'une fontaine d'argent.'' <br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Juli]] [[1980]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. November]] [[1980]] - Mémorial B 1980, Säit 1143 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1980}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]]'''<br>''D'or à deux portes d'écluses entr'ouvertes de sable, sur une terrasse ondée d'azur et d'argent de cinq pièces, au chef de gueules chargé de trois ceps fruités sur échalas, le tout d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[1. Abrëll]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Oktober]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 759 - Projet: 1965 [[Robert Matagne]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|100px]] |'''[[Stauséigemeng]]'''<br>''Tiercé au fasce de gueules, d'or à quatre bandes de sable et d'azur au brochet en fasce d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[16. Mee]] [[1988]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[22. Juni]] [[1988]] - Mémorial B 1988, Säit 602 - Projet: 1987 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Steesel|Steesel]]'''<br>''Coupé d'argent à une porte de ville ouverte à trois tours de gueules, l'ouverture de la porte chargée d'une anille de sable, et de gueules à trois lions d'argent posés 2 et 1''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[6. Juni]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Juli]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 960 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stengefort|Stengefort]]'''<br>''De gueules à la tour crénélée ouverte, accostée aux flancs de trois tourelles décroissantes en hauteur et en largeur, posées sur un perron, le tour d'or, soutenu d'une terrasse ondée d'azur chargée d'une trangle aussi ondée d'argent, la tour accostée en chef de deux croix ancrées d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[12. Dezember]] [[1988]]<!-- - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[3. August]] [[1981]]--> - Mémorial B 1989<!--, Säit 1032 - --> - Projet: 1988 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Stroossen|Stroossen]]'''<br>''De gueules à cinq pals d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[14. Oktober]] [[1976]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Dezember]] [[1976]] - Mémorial B 1976, Säit 1474<!--- Projet: [[xxx]]-->}}<br>De Wope vu Stroossen geet op de Jang vu Stroossen (ëm 1411) zeréck<ref>https://www.strassen.lu/citoyens-residents/historique</ref> |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Suessem|Suessem]]'''<br>''Parti: au I d'or au lion contourné de sable, armé et lampassé de gueules, la queue fourchue et passée en sautoir; au II d'argent au lion de sable, armé et lampassé de gueules; l'écu à la bordure de gueules, alternativement chargée de quatre roues dentées d'or et de quatre socs de charrue d'argent''<br>{{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] - -->[[Arrêté grand-ducal|A.GD.]] [[31. Juli]] [[1970]] - Mémorial B 1970, Säit 1390 - Projet: 1967 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |} == T == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tandel|Tandel]]'''<br>''De gueules à l'écusson d'argent chargé d'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois merlettes d'argent, deux en chef et une en pointe''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] Baastenduerf [[30. Juni]] [[2005]]; Furen [[15. Juli]] [[2005]]; Fusiounsgemeng [[29. November]] [[2005]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. August]] [[2005]] - <!--Mémorial B xx, Säit xx - -->Projet: R. Klein 2005}}<br>Am Kader vun der Gemengefusioun gouf fir déi nei Gemeng Tandel en neie Wopen entworf. Vu véier Projeten déi d'''Commission héraldique'' proposéiert hat, gouf de Projet N°2 zeréckbehalen. De Wope vun der Gemeng Tandel setzt sech zesummen aus Elementer vun de Wope vun de fréiere Gemenge Baastenduerf (''chargé d'une tour ouverte de gueules'') a Furen (''d'argent accompagné en chef de deux merlettes affrontées du même''). D'Emailer sinn d'Haaptemailer vun den zwéi Wopen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Tënten|Tënten]]''' |} == U == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Useldeng|Useldeng]]'''<br> |} == V == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason de Vianden.svg|100px]] |'''[[Gemeng Veianen|Veianen]]'''<br>''De gueules à la fasce d'argent''<br>{{small|Édit royal (Frankräich): 01.11.1696}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|100px]] |'''[[Gemeng Viichten|Viichten]]'''<br>''Burelé d'argent et de gueules au pal d'or chargé d'une bande de gueules, ledit pal accosté de deux étoiles à six rais d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[8. Dezember]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[5. Januar]] [[1987]] - Mémorial B 1987, Säit 251 - Projet: 1986 [[Marcel Lenertz]]}} |} == W == {| class="wikitable" width="100%" ! width="110" align="center"| Wopen ! align="center"|Numm vun der Gemeng a Beschreiwung |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]'''<br>''D'azur à la bande vivrée d'or, accompagnée en chef d'un lion du même, armé et lampassé du gueules, en pointe d'un cor d'or virolé de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1979]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[20. Juli]] [[1979]] - Mémorial B 1979, Säit 908 - Projet: 1979 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wal|Wal]]'''<br>''Écartelé, au I et IV burelé d'argent et d'azur, au lion de gueules armé et lampassé d'or brochant, aux II et III burelé d'argent et de gueules. À la croix de sable brochant sur l'écartelé, chargée en abîme d'une croix tréflée d'or ornée de cinq rubis de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Dezember]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[6. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]]'''<br>''D'or à la croix ancrée de gueules, au chef du même chargé d'un masque de renard d'or accosté de deux anilles d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[17. Mee]] [[1984]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[13. Juni]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 584 - Projet: 1983 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Waldbriedemes|Waldbriedemes]]''' <br>''D'argent à deux sceptres doublement fleurdelisés de sable posés en sautoir, à la croix de gueueles brochant chargés d'une croix ancrée d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[2. Mäerz]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Juni]] [[1983]] - Mémorial B 1983, Säit 722 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1981}}<br>De Wopen ass a véier gedeelt well d'Gemeng fréier zum Besëtz vu véier Kléischter gehéiert huet an zwar [[Abtei Sankt Maximin Tréier|Sankt Maximin vun Tréier]], [[Märjendaller Klouschter|Mäjendall]], [[Abtei Neimënster|Mënster]] a [[Bouneweger Klouschter|Bouneweg]]. Dat ''gëllent Ankerkräiz op rout'' kënnt aus de Wope vun den Häre vu [[Buerschent]] a vu [[Pëtten]] déi Geriichtshären zu Waldbriedemes waren. Déi gekräizt Zepteren kommen aus dem Wope vun der [[Jean de Wiltheim|Famill de Wiltheim]] där déi verschidden Uertschaften an der Gemeng gehéiert hunn. D'Gemeng Waldbriedemes huet zu den éischte Gemenge gehéiert déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Walfer|Walfer]]''' <br>''D'or au renard rampant de gueules tenant de ses pattes de devant une flèche du même posée en pal, accompagné de sept billettes aussi de gueules posées en orle aux flancs et en pointe, au chef, d'azur à la porte de trois tours ouverte d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. November]] [[1983]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Mäerz]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 454 - Projet: 1983 [[Jean-Claude Loutsch]]}}. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wanseler|Wanseler]]'''<br> ''D'argent à l'aigle de sable, armé, bequée et languée de gueules, au chef du même chargé de trois losanges d'or''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[23. September]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[30. Oktober]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 1244 - Projet: 1981 [[Jean-Claude Loutsch]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]]'''<br>''D'or à la fasce ondée d'azur à la tour de gueules couverte d'azur, ouverte et ajourée d'argent, brochant, chapé d'un fascé d'or et d'azur; au chevron de gueules chargé de trois fleurs de lis d'argent brochant sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[26. Mäerz]] [[1981]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[15. Mee]] [[1981]] - Mémorial B 1981, Säit 821 - Projet: 1981 [[Marcel Lenertz]]}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Welleschten|Welleschten]]''' |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wëntger|Wëntger]]'''<br>''D'or à la colonne à perron surmontée d'une globe sommé d'une croix, le tout de sable, au chef de gueules au cor contourné d'or accosté de deux fleurs de lis d'argent''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[30. Juli]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. August]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 840 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1982}} |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wolz|Wolz]]''' ''Ecartelé, au Ier, burelé d'argent et d'azur de dix pièces à un lion rampant de gueules, couronné, lampassé et armé d'or; au IIe, de gueules à un caducée d'argent posé en bande; au IIIe, de gueules à une ancre d'argent posée en bande; au IVe, d'azur à une ruche d'or et des abeilles volantes du même. L'écu sommé d'une couronne d'or de huit fleurons, dont cinq seulement sont visibles.'' {{small|<!--[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[11. Juli]] [[1981]] ---> [[Arrêté Grand-Ducal|A.G-D.]] [[1. August]] [[1951]] - Mémorial B 1951, Säit 1129 - Projet: 1950 [[Louis Wirion]]}} De Beiekuerf symboliséiert d'Industrie, den Äskulapstaf steet fir d'Unitéit an den Anker fir den Handel. De Léiw symboliséiert d'Zougehéieregkeet vun der Gemeng zum Groussherzogtum. |-valign="top" |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] |'''[[Gemeng Wuermer|Wuermer]]'''<br>''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} == Kuckt och == *[[Wope vu Lëtzebuerg]] ==Literatur== * [[Jean-Claude Loutsch]], [[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]], ''Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg'', Lëtzebuerg, Ed. [[Jean-Albert Fisch]], ISBN 2-87969-000-5, 1989, [https://www.a-z.lu/discovery/fulldisplay?docid=alma990000506420107251&context=L&vid=352LUX_BIBNET_NETWORK:BIBNET_UNION&search_scope=DN_and_CI&tab=DiscoveryNetwork&lang=fr&lang=fr bibnet] == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Wope vun de Lëtzebuerger Gemengen}} * [http://wiesel.lu/heraldik/wappensammlung/etat/luxembourg/communes/ Privat Heraldik-Säit iwwer ë. a. de Wope vun e de Lëtzebuerger Gemengen] * [https://www.heraldry-wiki.com/wiki/Luxembourg Säit mat de Lëtzebuerger nationalen a kommunale Wopen] * Diana Hoffmann: [https://www.wort.lu/luxemburg/zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei/923450.html "Geschichte der Gemeindewappen: Zwischen Identität, Zwang und Angeberei."] wort.lu, 31.12.2017, [https://web.archive.org/web/20180122211626/https://www.wort.lu/de/lokales/geschichte-der-gemeindewappen-zwischen-identitaet-zwang-und-angeberei-5a43731fc1097cee25b7ae20 Archivéiert Versioun] {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg| Wopen]] [[Kategorie:Heraldik|Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Lëtzebuerger Wopen]] 5evk8rk970ypg6l9qo9g0iztv9d7dft 27. Juli 0 1504 2681915 2667735 2026-06-16T22:58:55Z Robby 393 /* Gebuer */ + [[:Gustave Feyder]] 2681915 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} De '''27. [[Juli]]''' ass den 208. Dag vum Joer (209. am [[Schaltjoer]]) am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1794]]: [[Frankräich]]: Chute vum [[Robespierre]]. * [[1907]]: [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]: d'[[Rieflaus]] ass do. * [[1914]]: [[Russland]] mécht mobil. * [[1953]]: Enn vum [[Koreakrich]] mat engem Waffestëllstand. * [[2002]]: De [[Fatos Nano]] gëtt Regierungschef an [[Albanien]]. * [[2018]]: [[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]: D'[[Luxtram-Linn T1|Tramslinn T1]] vum [[Stater Tram]] gëtt bis op d'[[Stäreplaz (Stad Lëtzebuerg)|Stäreplaz]] verlängert. == Gebuer == <gallery> Fichier:Airy George Biddell.jpg|George Biddell Fichier:ADumas hijo 00.jpg|Alexandre Dumas fils Fichier:Hans Fischer (Nobel).jpg|Hans Fischer Fichier:Pina Bausch cropped.jpg|Pina Bausch </gallery> * [[1801]]: [[George Biddell Airy]], englesche Mathematiker an Astronom * [[1824]]: [[Alexandre Dumas (Jong)]], franséische Schrëftsteller. * [[1865]]: [[Gustave Feyder]], lëtzebuergesche Bauer a Lokalpolitiker. * [[1881]]: [[Hans Fischer (Cheemiker)|Hans Fischer]], däitsche Cheemiker a Medezinner, Nobelpräisdréier. * [[1890]]: [[Nicolas Farkas]], ungaresche Kameramann, Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent. * [[1897]]: [[Georges Péclet]], franséische Schauspiller a Filmregisseur. * [[1900]]: [[Charles Vidor]], ungaresch-US-amerikanesche Filmregisseur. * [[1905]]: [[Hans Albin]], däitsche Schauspiller, Dréibuchauteur a Filmregisseur. * [[1907]]: [[Henri Putz]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1908]]: [[Joseph Goedert]], lëtzebuergeschen Historiker an Enseignant. * [[1910]]: [[Julien Gracq]], franséische Schrëftsteller. * 1910: [[Luigi Peruzzi]], italieenesche Resistenzler. * [[1913]]: [[Claudio Gora]], italieenesche Schauspiller. * [[1917]]: [[Bourvil]], franséische Schauspiller. * [[1922]]: [[Adolfo Celi]], italieensche Schauspiller a Filmregisseur. * [[1929]]: [[Paolo Spinola]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[1930]]: [[Christine Carère]], franséisch Schauspillerin. * [[1935]]: [[Pierre Massimi]], franséische Schauspiller. * [[1940]]: [[Pina Bausch]], däitsch Dänzerin a Choreographin. * [[1946]]: [[Roland Smaniotto]], lëtzebuergesche Vëlossportler. * 1946: [[Norbert Bausch]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[1949]]: [[Ilse Ries-Hotz]], lëtzebuergesch Bouschéisserin. * [[1955]]: [[Marie-Paule Feiereisen]], lëtzebuergesch Artistin. * [[1968]]: [[Frank Goergen]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * 1968: [[Maria Grazia Cucinotta]], italieenesch Schauspillerin. * [[1969]]: [[Dacian Cioloș]], rumänesche Politiker. * [[1980]]: [[Allan Davis]], australesche Vëlossportler. * [[1983]]: [[Liz May]], lëtzebuergesch Triathleetin * 1983: [[Noémi Bausch]], lëtzebuergesch Bsketballspillerin. == Gestuerwen == * [[1844]]: [[John Dalton]], brittesche Wëssenschaftler a Cheemiker. * [[1899]]: [[Edmond Lentz]], lëtzebuergeschen Industriellen a Komponist. * [[1900]]: [[Constant Reding]], lëtzebuergesche Bauer a Politiker. * [[1915]]: [[Zephyrin Biever]], lëtzebuergeschen Dominikanerpater. * [[1921]]: [[Georges Ernest Faber]], lëtzebuergeschen Naturfuerscher. * [[1922]]: [[Joseph Junck]], lëtzebuergesche Groussmeeschter vun der Fräimaurer-Loge. * [[1933]]: [[Tony Dutreux]], lëtzebuergeschen Ingenieur a Politiker. * [[1946]]: [[Gertrude Stein]], US-amerikanesch Schrëftstellerin. * [[1950]]: [[Alphonse Kemp]], lëtzebuergeschen Architekt. * [[1957]]: [[Eugénie Arens]], lëtzebuergesch Schrëftstellerin. * [[1960]]: [[Julie Marie Vinter Hansen]], dänesch Astronomin. * [[1968]]: [[Lilian Harvey]], däitsch Schauspillerin a Sängerin. * [[1970]]: [[António de Oliveira Salazar]], Diktator vu Portugal. * [[1972]]: [[Richard Nikolaus Graf von Coudenhove-Kalergi]], éisträichesche Schrëftsteller, Politiker, Grënner vun der Paneuropa-Unioun. * [[1977]]: [[Lee Miller]], US-amerikanesch Fotografin. * [[1980]]: [[Mohammad Rezah Pahlavi]], Schah vum Iran. * [[1981]]: [[William Wyler]], US-amerikanesche Regisseur. * [[1984]]: [[James Mason]], englesche Filmschauspiller. * [[1988]]: [[Brigitte Horney]], däitsch Schauspillerin. * [[2003]]: [[Bob Hope]], US-amerikanesche Komiker, Schauspiller an Entertainer. * [[2004]]: [[Lisette Lanvin]], franséisch Schauspillerin. * [[2008]]: [[Youssef Chahine]], egyptesche Filmregisseur. * 2008: [[Marisa Merlini]], italieenesch Schauspillerin. * [[2012]]: [[R. G. Armstrong]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[2013]]: [[Michel Lemoine]], franséische Schauspiller a Filmregisseur. * [[2015]]: [[A. P. J. Abdul Kalam]], indesche Wëssenschaftler a Staatspresident. * [[2017]]: [[Jean-Paul Harpes]], lëtzebuergesche Philosophie-Professer. * 2017: [[Sam Shepard]], US-amerikanesche Schauspiller an Dréibuchauteur. * [[2021]]: [[Saginaw Grant]], US-amerikanesche Schauspiller. * 2021: [[Jean-François Stévenin]], franséische Schauspiller a Filmregisseur. * [[2022]]: [[Jean Bobet]], franséische Vëlossportler. * 2022: [[Bernard Cribbins]], englesche Schauspiller. * [[2024]]: [[Mísia]], portugisesch Sängerin. * 2024: [[Edna O'Brien]], iresch Schrëftstellerin. == Feierdeeg == * [[Wäissrussland]]: Nationalfeierdag == Um Spaweck == {{Commonscat|27 July|{{PAGENAME}}}} [[Kategorie:Dag am Juli| 27]] a275o2y7d12evee0vgy4i92s5zyeylf 19. Oktober 0 2135 2681917 2579186 2026-06-16T23:01:53Z Robby 393 /* Gestuerwen */ + [[:Gustave Feyder]] 2681917 wikitext text/x-wiki {{Mountkalenner}} Den '''19. Oktober''' ass den 292. Dag (293. am [[Schaltjoer]]) vum Joer am [[Gregorianesche Kalenner]]. == Evenementer == * [[1789]]: [[Frankräich]]: Grënnung vum [[Jakobiner]]klub. * [[1805]]: D'Fransouse gewannen d'[[Schluecht vun Ulm]]. * [[1974]]: De [[Luís Cabral]], President vu [[Guinea-Bissau]], kënnt aus dem Exil zu [[Conakry]] nees a [[Bissau]] un * [[2001]]: De [[Kjell Magne Bondevik]] gëtt Ministerpresident an [[Norwegen]]. * 2001: De [[Leszek Miller]] gëtt Regierungschef a [[Polen]]. * [[2013]]: Bei engem [[Accident vum Pilatus OO-NAC|Fligeraccident zu Gelbressée]] an der [[Provënz Namouer]] kommen eelef Leit ëm d'Liewen. ===Lëtzebuerg=== * [[1920]]: D'[[Hadir]] gëtt gegrënnt. * [[1959]]: Éischt deeglech Emissioun vum [[RTL Radio Lëtzebuerg|lëtzebuergesche Programm vun RTL]] op UKW am Kanal 18. * [[1967]]: Deen éischte ''[[Cactus]]''-Supermarché mécht zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] seng Dieren op. * [[2012]]: Hochzäit vum [[Guillaume vu Lëtzebuerg|Ierfgroussherzog Guillaume]] an der [[Stéphanie de Lannoy]]. ==Sport== * [[1952]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] spillt an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] 1:1 géint Belsch. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet den [[Nicolas Kettel]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=142 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Belsch den 19. Oktober1952 op der Websäit vum European Football]</ref> * [[1960]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der Stad Lëtzebuerg, am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 1962]], 0:9 géint England.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=13063 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-England den 19. Oktober 1960 op der Websäit vum European Football]</ref> * [[1975]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Szombathely]], am Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Europameeschterschaft 1976]] 1:8 géint Ungarn. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Gilbert Dussier]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=12341 D'Detailer vum Foussballlännermatch Ungarn-Lëtzebuerg den 19. Oktober 1975 op der Websäit vum European Football]</ref> == Gebuer == <gallery> Fichier:Lyon Auguste Lumière.jpg|Auguse Lumière Fichier:MiguelAngelAsturias.JPG|Miguel Ángel Asturias Fichier:John le Carre.jpg|JohnlLe Carré </gallery> * [[1726]]: [[Jean-Philippe de Limbourg]], belschen Dokter, Chimist a Schmelzenhär * [[1862]]: [[Auguste Lumière]], franséischen Erfinder an Entreprener. * [[1865]]: [[Xavier Brasseur]], lëtzebuergeschen Politiker an Affekot. * [[1866]]: [[Henri Ahnen]], lëtzebuergesche Professer. * [[1870]]: [[Jean-Pierre Koenig]], lëtzebuergeschen Architekt an Ingenieur. * [[1899]]: [[Miguel Ángel Asturias]], guatemalteekesche Schrëftsteller. * 1899: [[Sidonie Goossens]], brittesch Harfspillerin. * 1899: [[Albert Neumann]], lëtzebuergeschen Turner an Olympionik. * [[1900]]: [[Erna Berger]], däitsch Sopranistin. * [[1906]]: [[Aloyse Bové]], lëtzebuergesche Moler a Bannenarchitekt. * [[1913]]: [[Vinícius de Moraes]], brasilianesche Museker. * [[1920]]: [[Franz Muxeneder]], éisträichesche Schauspiller. * [[1921]]: [[George Nader]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[1925]]: [[Raymond Impanis]], belsche Vëlossportler. * [[1931]]: [[John le Carré]], brittesche Schrëftsteller. * [[1932]]: [[Lucile Saint-Simon]], franséisch Schauspillerin. * [[1934]]: [[Eva-Maria Hagen]], däitsch Schauspillerin. * [[1935]]: [[Robert Gliedner]], lëtzebuergeschen Informatiker an Auteur. * [[1940]]: [[Michael Gambon]]: brittesch-iresche Schauspiller. * [[1944]]: [[Clemens Klopfenstein]], Schwäizer Filmregisseur, Dréibuchauteur a Filmproduzent. * [[1952]]: [[Nico Loes]], lëtzebuergesche Politiker. * [[1969]]: [[Pedro Castillo]], peruanesche Gewerkschaftler a Staatspresident. * [[1975]]: [[Hilde Gerg]], däitsch Alpinschileeferin. * [[1981]]: [[Heikki Kovalainen]], F1-Pilot. * [[1992]]: [[David Turpel]], lëtzebuergesche Foussballspiller. == Gestuerwen == * [[1745]]: [[Jonathan Swift]], englesch-iresche Schrëftsteller a Satiriker. * [[1868]]: [[Jean-Pierre David Heldenstein]], lëtzebuergeschen Apdikter a Politiker. * [[1902]]: [[Eugénie Dutreux-Pescatore]], lëtzebuergesch Konschtmäzenin. * [[1912]]: [[Julius Maggi]], Schwäizer Erfinder vum Zoppe-Cube. * [[1937]]: [[Ernest Rutherford]], brittesche Physiker. * 1937: [[Gustave Feyder]], lëtzebuergesche Bauer a Lokalpolitiker. * [[1943]]: [[Camille Claudel]], franséisch Sculptrice. * [[1955]]: [[Eugène Joseph Delporte]], belschen Astronom. * [[1974]]: [[Fritz Hartmann (Gestapo)|Fritz Hartmann]], däitsche Krichsverbriecher, Chef vun der Gestapo zu Lëtzebuerg. * [[1984]]: [[Jerzy Popiełuszko]], polnesche Geeschtlechen. * [[1987]]: [[Marcel Paulus]], lëtzebuergesche Foussballspiller an Olympionik. * [[1993]]: [[Johnny Lucas]], lëtzebuergesche Kanut an Olympionik. * [[2000]]: [[Leopoldo Savona]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[2003]]: [[Guido Bachmann]], schwäizeresche Schrëftsteller * [[2009]]: [[Michel Schmitt]], lëtzebuergesche Geeschtlechen a Kierchenhistoriker. * [[2013]]: [[Georges Descrières]], franséische Schauspiller. * [[2016]]: [[Yvette Chauviré]], franséisch Balletsdänzerin a Molerin. * [[2017]]: [[Umberto Lenzi]], italieenesche Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[2018]]: [[Osamu Shimomura]], japanesche Biochemiker. * [[2020]]: [[Spencer Davis]], brittesche Rockmuseker. * [[2021]]: [[Willy Kemp]], lëtzebuergesche Vëlossportler. == Feierdeeg == == Um Spaweck == {{Commonscat|19 October|{{PAGENAME}}}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Dag am Oktober]] k7hgc62u01j5vxb2kxtwe1s9hzt2uwc 1937 0 3028 2681918 2660380 2026-06-16T23:03:21Z Robby 393 /* Gestuerwen */ + [[:Gustave Feyder]] 2681918 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} [[Fichier:Bundesarchiv Bild 183-H25224, Guernica, Ruinen.jpg|thumb|Guernica, dat vun der ''Legion Condor'' zerstéiert gouf.]] == Evenementer == === Europa === * ''uechtert d'Joer'': An der [[Sowjetunioun]] ginn duerch [[stalin]]istesch [[Groussen Terror (Sowjetunioun|Terrormoossnamen]] an de Méint a Joren duerno Honnertdausende vu Leit zum Doud verurteelt an higeriicht, well s'op déi eng oder aner Manéier als "verdächteg" oder soss "antisowjetesch" deklaréiert goufen (z.&nbsp;B. opgrond vum [[NKWD-Uerder Nr. 00439]] vum [[25. Juli]], dem [[NKWD-Uerder Nr. 00447]] vum [[30. Juli]] oder [[NKWD-Uerder Nr. 00485|deem vum 11. August]]). * ''uechtert d'Joer'': [[Spuenesche Biergerkrich]]. * [[26. Abrëll]]: [[Loftattack op Guernica]]: Däitsch Fligere vun der ''[[Legion Condor]]'' bombardéieren déi baskesch Stad [[Guernica]]. * [[12. Mee]]: Den [[George VI. (Vereenegt Kinnekräich)|George&nbsp;VI.]] gëtt zum neie Kinnek vum Vereenegte Kinnekräich gewielt. * [[27. Mee]]: Den [[Arthur Neville Chamberlain]] gëtt neie brittesche Premierminister. * [[21. August]]: Net-Ugrëffs-Traité têscht [[China]] an der [[UdSSR]]. * [[25. September]]: Den italieeneschen ''Duce'' [[Benito Mussolini]] ass fir 4 Deeg op Staatsbesuch an Däitschland. * [[29. Dezember]]: Déi iresch Verfassung trëtt a Kraaft. Aus dem ''Iresche Fräistaat'' gëtt [[Irland]] resp. Eire. * {{6. November}}: Italien trëtt dem [[Antikominternpakt]] vun Däitschland a Japan bäi. [[Fichier:Referendum06JUN1937.JPG|thumb|D'Referendum vum 6. Juni 1937]] ==== Lëtzebuerg ==== * [[23. Abrëll]]: Dat sougenannt ''[[Maulkuerfgesetz]]'' gëtt mat der Majoritéit vun de Regierungsparteien, 34 dofir, 19 dogéint, 1 Enthalung, an der Chamber gestëmmt. * {{6. Juni}}: [[Referendumen zu Lëtzebuerg|Referendum]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] iwwer d'''Maulkuerfgesetz'', eng knapps Majoritéit vun de Wieler (50,67&nbsp;%) ass dergéint. De [[Joseph Bech]] trëtt doropshin als Premierminster zeréck. * {{5. November}}: D'[[Regierung Dupong-Krier]] gëtt vereedegt. === Afrika === === Amerika === ==== USA ==== * [[20. Januar]]: Den US-President [[Franklin D. Roosevelt]] fänkt säin zweet Mandat un. * [[27. Mee]]: D'[[Golden Gate Bridge]] bei [[San Francisco]] gëtt no 4 Joer Bauzäit ageweit. ==== Mëttel- a Südamerika ==== * {{1. Januar}}: Den [[Anastasio Somoza García]] gëtt President von [[Nicaragua]]. * [[13. Juli]]: De [[Bolivien|bolivianesche]] Staatschef [[David Toro]] gëtt vu sengem Chef d'Etat-major [[Germán Busch Becerra]] gestierzt. === Asien === * {{5. Juli}}: [[China]] dat an engem [[Biergerkrich]] tëscht [[Nationalisten]] a [[Kommunisten]] ass, huet duerch Vermëttlung vum [[Chou En-lai]] den [[Chiang Kai-chek]] an de [[Mao Tse-tung]] mat engem gemeinsamen Zil vereenegt: d'[[Japan]]er aus [[China]] ze verdreiwen. * {{7. Juli}}: Den "[[Tëschefall bei der Marco-Polo-Bréck]]" zu Peking léist den [[Zweete Japanesch-Chineesesche Krich]] aus (. * [[25. Juli|25.]] bis [[31. Juli]]: [[Peking]] an [[Tianjin]] gi vu japaneschen Truppen eruerwert. * [[13. August]] bis [[9. November]]: Schluecht ëm Shanghai, déi vun de Japaner gewonne gëtt. * [[10. September]]: [[Kuomintang]] an d'[[Kommunistesch Partei vu China]] grënnen déi [[Zweet Eenheetsfront]], de [[Mao Zedong]] alliéiert sech mat senger [[Volleksbefreiungsarméi|rouder Arméi]] mam Generol [[Chiang Kai-shek]]. * {{9. Dezember}}: Ufank vun der japanescher Belagerung vvu [[Nanjing|Nanking]]. * [[13. Dezember]] (bis [[7. Februar]] [[1938]]): [[Massaker vun Nanking]], wou Dausende vu Chineese vun der japanescher Arméi doutgemaach ginn. === Ozeanien & Pazifik === === Arabesch Welt === == Konscht a Kultur == === Molerei === * [[Pablo Picasso]]: ''Guernica'' === Literatur === * [[J. R. R. Tolkien]]: ''The Hobbit: or There and Back Again'' === Musek === == Wëssenschaft an Technik == == Sport == * [[21. Februar]]: Déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] gewënnt zu [[Dijon]] 1:0 géint Frankräich. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de [[Léon Mart]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=86 D'Detailer vum Foussballlännermatch Frankräich-Lëtzebuerg den 21. Februar 1937 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[21. Mäerz]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] 2:3 géint Däitschland. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn den [[Oscar Stamet]] a [[Gusty Kemp]] geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=6035 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Däitschland den 21. Mäerz 1937 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[11. Abrëll]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Esch-Uelzecht]] 1:5 géint Belsch. De Gol fir d'Lëtzebuerger huet de Gusty Kemp geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=87 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Belsch den 11. Abrëll 1937 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[25. Abrëll]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp gewënnt an der Stad Lëtzebuerg 3:2 géint Italien. D'Goler fir d'Lëtzebuerger hunn de Gusty Kemp, [[Emile Everard]] a Léon Mart geschoss.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=88 D'Detailer vum Foussballlännermatch Lëtzebuerg-Italien de 25. Abrëll 1937 op der Websäit vun European Football]</ref> * {{6. Mee}}: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Arel]] 0:3 géint Belsch.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=89 D'Detailer vum Foussballlännermatch Belsch-Lëtzebuerg de 6. Mee 1937 op der Websäit vun European Football]</ref> * [[28. November]]: Déi lëtzebuergesch Foussballnationalekipp verléiert zu [[Rotterdam]], Kader vun der Qualifikatioun fir d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 1938]], 0:4 géint Holland.<ref>[http://eu-football.info/_match.php?id=6018 D'Detailer vum Foussballlännermatch Holland-Lëtzebuerg den 28. November 1937 op der Websäit vun European Football]</ref> == Gebuer == * {{0}}?: [[Renée Arend]], lëtzebuergesch Keramikerin a Molerin. * {{0}}?: [[Carmen Pereira]], Politikerin aus Guinea-Bissau. * {{1. Januar}}: [[Paul-Henri Meyers]], lëtzebuergesche Politiker. * {{6. Januar}}: [[Paolo Conte]], italieenesche Chansonsänger, Jazzmuseker a Komponist. * {{0}}6. Januar: [[Liana Orfei]], italieenesch Schauspillerin an Zirkusartistin. * {{7. Januar}}: [[Ali Soilih]], komoranesche President. * {{8. Januar}}: [[Shirley Bassey]], brittesch Popsängerin. * [[12. Januar]]: [[Marie Dubois]], franséisch Schauspillerin. * 12. Januar: [[Shirley Eaton]], englesch Schauspillerin. * [[13. Januar]]: [[René Hübsch]], lëtzebuergesche Politiker. * [[18. Januar]]: [[John Hume]], nordiresche Politiker, Friddensnobelpräisdréier (1998) * [[22. Januar]]: [[Paul Ries]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[23. Januar]]: [[Romain Kies]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[26. Januar]]: [[Joseph Saidu Momoh]], Militär- a Staatschef vu Sierra Leone. * [[30. Januar]]: [[Vanessa Redgrave]], brittesche Theater- a Filmschauspillerin. * [[31. Januar]]: [[Philip Glass]], amerikanesche Komponist. * 31. Januar: [[Wil Lofy]], lëtzebuergesche Sculpteur a Moler. * 31. Januar: [[Suzanne Pleshette]], US-amerikanesch Schauspillerin. * {{3. Februar}}: [[Jacques Barrot]], franséische Politiker an EU-Kommissär. * {{4. Februar}}: [[Jean-Pierre Bastid]], franséische Schrëftsteller a Filmregisseur. * {{8. Februar}}: [[Manfred Krug]], däitsche Schauspiller a Sänger. * [[13. Februar]]: [[Sigmund Jähn]], ostdäitsche Kosmonaut. * [[17. Februar]]: [[Rita Süssmuth]], däitsch Politikerin. * [[20. Februar]]: [[Teresa del Río]], spuenesch Schauspillerin. * [[21. Februar]]: [[Harald V. vun Norwegen|Harald V.]], Kinnek vun Norwegen. * 21. Februar: [[Gary Lockwood]], amerikanesche Schauspiller. * [[25. Februar]]: [[Tom Courtenay]], brittesche Schauspiller. * [[26. Februar]]: [[Val Langehegermann]], lëtzebuergesche Sportler. * {{1. Mäerz}}: [[Boris Andrejewitsch Uspenski]], russesche Philolog, Semiotiker a Mythograph. * {{2. Mäerz}}: [[Abd al-Aziz Bouteflika]], President vun Algerien. * {{5. Mäerz}}: [[Olusegun Obasanjo]], nigerianesche Politiker (Staatspresident). * {{6. Mäerz}}: [[Walentina Wladimirowna Tereschkowa]], russesch Kosmonautin, éischt Fra am Weltraum. * {{7. Mäerz}}: [[François Sowa]], lëtzebuergesche Boxer. * {{8. Mäerz}}: [[Juvénal Habyarimana]], President vu Ruanda. * {{9. Mäerz}}: [[Paul Roettgers]], lëtzebuergesche Moler. * [[19. Mäerz]]: [[Egon Krenz]], DDR-Politiker. * [[22. Mäerz]]: [[Angelo Badalamenti]], italieenesche Komponist. * 22. Mäerz: [[Peter Vogel (Schauspiller)|Peter Vogel]], däitsche Schauspiller. * [[23. Mäerz]]: [[Robert Charles Gallo]], US-amerikanesche Mikrobiolog. * [[30. Mäerz]]: [[Warren Beatty]], amerikanesche Schauspiller a Filmregisseur. * [[31. Mäerz]]: [[Raymond Schummer]], lëtzebuergesche Ringer. * {{1. Abrëll}}: [[Yılmaz Güney]], kurdesche Schauspiller a Regisseur. * [[11. Abrëll]]: [[Marianne Steichen]], lëtzebuergesch Kënschtlerin. * [[13. Abrëll]]: [[Edward Fox]], englesche Schauspiller. * [[16. Abrëll]]: [[Colette Flesch]], lëtzebuergesch Politikerin. * [[17. Abrëll]]: [[Marcel Glesener]], lëtzebuergesche Politiker a Gewerkschaftler. * [[20. Abrëll]]: [[Jiří Dienstbier]], tschecheschen Dissident a Politiker. * 20. Abrëll: [[Théo Stendebach]], lëtzebuergesche Foussballspiller a Politiker. * [[22. Abrëll]]: [[Jack Nicholson]], amerikanesche Schauspiller. * [[27. Abrëll]]: [[Dominique Boschero]], franséisch Schauspillerin. * [[28. Abrëll]]: [[Saddam Hussein]], President vum Irak 1979-2003. * {{5. Mee}}: [[Trần Đức Lương]], President vu Vietnam. * {{6. Mee}}: [[Rubin Carter]], US-amerikaesche Boxer. * {{7. Mee}}: [[Pierre Schintgen]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[12. Mee]]: [[George Carlin]], US-amerikanesche Schauspiller a Komiker. * 12. Mee: [[Susan Hampshire]], brittesch Schauspillerin. * [[14. Mee]]: [[Serge Leroy]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[15. Mee]]: [[Madeleine Albright]], US-amerikanesch Ausseministesch. * [[17. Mee]]: [[Edmond Lies]], Direkter vun der lëtzebuergescher Forstverwaltung. * [[18. Mee]]: [[Jacques Santer]], lëtzebuergesche Politiker. * [[19. Mee]]: [[Aly Kridel]], lëtzebuergeschen Automobilsportler. * [[22. Mee]]: [[Guy Marchand]], franséische Sänger, Museker a Schauspiller. * [[24. Mee]]: [[Archie Shepp]], US-amerikaneschen Jazzmuseker a -komponist. * {{1. Juni}}: [[Morgan Freeman]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{2. Juni}}: [[Sally Kellerman]], US-amerikanesch Schauspillerin. * {{0}}2. Juni: [[Jean Nelissen]], hollännesche Sportsjournalist. * {{7. Juni}}: [[Roberto Blanco]], däitsche Schlagersänger. * [[15. Juni]]: [[Herbert Feuerstein]], däitsche Journalist a Kabarettist. * [[16. Juni]]: [[Simeon Sakskoburggotski]], leschte bulgareschen Zar, Politiker. * [[19. Juni]]: [[André Glucksmann]], franséische Philosoph an Auteur. * [[25. Juni]]: [[Ben Fayot]], lëtzebuergesche Politiker. * 25. Juni: [[Nawaf al-Ahmad al-Sabah]], Emir vum Kuwait. * [[23. Juni]]: [[Martti Ahtisaari]], finneschen Diplomat a Politiker. * {{3. Juli}}: [[Tom Stoppard]], tschechesch-britteschen Theater- an Dréibuchauteur. * {{6. Juli}}: [[Ned Beatty]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{9. Juli}}: [[David Hockney]], brittesche Kënschtler. * [[12. Juli]]: [[Bill Cosby]], US-amerikanesche Schauspiller. * 12. Juli: [[Lionel Jospin]], franséische Politiker. * [[18. Juli]]: [[Hunter S. Thompson]], US-amerikanesche Schrëftsteller a Reporter. * [[26. Juli]]: [[Peter Fleischmann]], däitsche Filmregisseur. * [[28. Juli]]: [[Francis Veber]], franséische Journalist, Dréibuchauteur, Filmregisseur a -Produzent. * [[30. Juli]]: [[Mady Molitor]], lëtzebuergesch Biologin. * [[31. Juli]]: [[Germaine Wilmes]], lëtzebuergesch Molerin a Grafikerin. * {{2. August}}: [[Jean Hoss]], lëtzebuergeschen Affekot. * {{4. August}}: [[Joseph Kunnert]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * {{5. August}}: [[Brian Marsden]], britteschen Astronom. * {{6. August}}: [[Baden Powell de Aquino]], brasilianesche Museker. * {{8. August}}: [[Dustin Hoffman]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[10. August]]: [[Annette Krier]], lëtzebuergesch Turnerin. * [[15. August]]: [[Geneviève Casile]], franséisch Schauspillerin. * [[17. August]]: [[Spiros Focás]], griichesche Schauspiller. * [[20. August]]: [[Georg Thoma]], däitsche Schileefer. * [[25. August]]: [[Klaus Wildbolz]], Schwäizer Schauspiller. * {{5. September}}: [[Dick Clement]], britteschen Dréibuchauteur a Filmregisseur. * {{0}}5. September: [[William Devane]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{7. September}}: [[John Phillip Law]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[12. September]]: [[Gus Backus]], US-amerikanesche Popsänger a Filmschauspiller. * [[14. September]]: [[Renzo Piano]], italieeneschen Architekt. * [[15. September]]: [[Fernando de la Rúa]], argentinesche Politiker, President vun Argentinien. * [[18. September]]: [[George Martin]], spuenesche Schauspiller. * 18. September: [[Geert Müller-Gerbes]], däitscher Journalist a Speaker. * [[25. September]]: [[Roby Rausch]], lëtzebuergesche Boxer. * 25. September: [[Horst Rehberg]], däitsche Schauspiller. * [[26. September]]: [[Jerry Weintraub]], US-amerikanesche Filmproduzent. * [[27. September]]: [[Georges Penning]], lëtzebuergeschen Auteur, Ekonomiste an Enseignant. * {{1. Oktober}}: [[Georges Parent]], belsche Professer, Botaniker an Herpetolog. * {{9. Oktober}}: [[Gaston Vogel]], lëtzebuergeschen Affekot an Auteur. * [[13. Oktober]]: [[Sami Frey]], franséische Schauspiller. * [[17. Oktober]]: [[Peter Nilson]], schweedeschen Astronom an Auteur. * [[20. Oktober]]: [[Liliane Welch]], lëtzebuergesch Schrëftstellerin. * [[21. Oktober]]: [[Édith Scob]], franséisch Schauspillerin. * [[22. Oktober]]: [[Gilbert Schmartz]], lëtzebuergesche Vëlossportler. * 22. Oktober: [[Joël Barbouth]], franséische Schauspiller. * [[25. Oktober]]: [[Armando Bausch]], lëtzebuergeschen Auteur, Journalist a Schlagersänger. * [[27. Oktober]]: [[Jim Hoffstetter]], lëtzebuergesche Foussballspiller a Sportsjournalist. * 27. Oktober: [[Peter Lustig]], däitsche Fernseemoderator. * [[28. Oktober]]: [[Robert Pouret]], franséische Filmregisseur an Dréibuchauteur. * [[29. Oktober]]: [[Jef Claerhout]], belsche Sculpteur. * [[29. Oktober]]: [[Pol Tousch]], lëtzebuergeschen Auteur an Editeur. * [[30. Oktober]]: [[Claude Lelouch]], franséische Schauspiller, Filmproduzent, Dréibuchauteur a Filmregisseur. * {{2. November}}: [[Aloys Jousten]], belsche Geeschtlechen a Bëschof vu Léck. * {{0}}2. November: [[Ferny Nicklaus-Faber]], lëtzebuergesch Politikerin. * {{3. November}}: [[F. K. Waechter]], däitsche Schrëftsteller a Graphiker. * [[13. November]]: [[Nelly Stein]], lëtzebuergesch Politikerin. * [[15. November]]: [[Margot Guion]], lëtzebuergesch Molerin. * [[16. November]]: [[Lothar Späth]], däitsche Politiker. * [[20. November]]: [[René Kollo]], däitschen Tenorsänger. * [[21. November]]: [[Bernard Bot]], hollännesche Politiker. * [[30. November]]: [[Ridley Scott]], englesche Filmregisseur. * 30. November: [[Tom Simpson]], englesche Vëlossportler. * {{0}}[[1. Dezember]]: [[Vaira Vīķe-Freiberga]], Presidentin vu Lettland. * {{6. Dezember}}: [[Jiří Kodet]], tschechesche Schauspiller. * {{8. Dezember}}: [[Margot Werner]], éisträichesch Balletdänzerin Schauspillerin a Chansonsängerin. * {{9. Dezember}}: [[Will Hoffmann]], lëtzebuergesche Politiker a Gewerkschaftler. * [[10. Dezember]]: [[Karl zu Schwarzenberg]], tschechesche Politiker. * [[12. Dezember]]: [[Connie Francis]], US-amerikanesch Sängerin. * [[13. Dezember]]: [[Robert Gernhardt]], däitsche Schrëftsteller. * [[21. Dezember]]: [[Jane Fonda]], amerikanesch Schauspillerin. * [[22. Dezember]]: [[Pierre Cao]], lëtzebuergesche Museker a Komponist. * [[25. Dezember]]: [[Jeannot Heinen]], lëtzebuergesche Komponist. * [[29. Dezember]]: [[Dieter Thomas Heck]], däitschen Entertainer. * 29. Dezember: [[Babara Steele]], brittesch Schauspiller. * [[31. Dezember]]: [[Anthony Hopkins]], englesche Schauspiller. == Gestuerwen == *{{8. Januar}}: [[Richard Anschütz]], däitsche Cheemiker. * [[19. Januar]]: [[André Salentiny]], lëtzebuergeschen Nottär. * [[10. Mäerz]]: [[Corneille Lentz]], lëtzebuergesche Moler an Olympionik. * [[15. Mäerz]]: [[Paul Kutter]], Schwäizer-lëtzebuergesche Fotograf. * [[27. Abrëll]]: [[Theodoor Hendrik van de Velde]], hollänneschen Dokter a Gynekolog. * [[29. Abrëll]]: [[Wallace Hume Carothers]], US-amerikanesche Cheemiker, Erfinder vum [[Nylon]]. * {{1. Mee}}: [[Fritz Mersch]], lëtzebuergeschen Affekot, Politiker an Distriktskommissär. * [[15. Mee]]: [[Jean Gérard]], lëtzebuergeschen Industriellen a Politiker. * {{8. Juni}}: [[Jean Harlow]], amerikanesch Schauspillerin. * [[11. Juni]]: [[Reginald Joseph Mitchell]], engleschen Ingenieur an industriellen Designer. * [[14. Juni]]: [[Albert Duhr]], lëtzebuergesche Wënzer a Politiker. * [[19. Juni]]: [[Josy Staudt]], lëtzebuergeschen Turner an Olympionik. * {{2. Juli}}: [[Amelia Earhart]], amerikanesch Pilotin, an éischt Fra déi eleng iwwer den Atlantik geflunn ass. * [[11. Juli]]: [[George Gershwin]], amerikanesche Komponist. * [[20. Juli]]: [[Guglielmo Marconi]], italieenesche Physiker. * [[26. Juli]]: [[Gerda Taro]], däitsch Fotografin. * {{2. August}}: [[Léon Jean Namur]], lëtzebuergeschen Apdikter. * {{2. September}}: [[Pierre de Coubertin]], franséische Sportspedagog an éischte President vum [[Internationalen Olympesche Kommitee]]. * [[13. September]]: [[Joseph Fischer (Ingenieur)|Joseph Fischer]], lëtzebuergeschen Ingenieur an Industriellen. * [[19. September]]: [[Emile Wolter]], lëtzebuergesche Politiker. * [[26. September]]: [[Bessie Smith]], US-amerikanesch Blues-Sängerin. * {{1. Oktober}}: [[Theodore Risch]], lëtzebuergeschen Affekot a Politiker. * [[16. Oktober]]: [[Arthur Lewin-Funcke]], däitsche Sculpteur. * [[19. Oktober]]: [[Ernest Rutherford]], brittesche Physiker. * 19. Oktober: [[Gustave Feyder]], lëtzebuergesche Bauer a Lokalpolitiker. * [[22. Oktober]]: [[Jean Thill (1854-1937)|Jean Thill]], lëtzebuergesche Geeschtlechen, Professer an Historiker. * {{2. November}}: [[Félix Gaffiot]], franséische Romanist. * {{2. Dezember}}: [[Josep Comas i Solà]], spueneschen Astronom. * [[12. Dezember]]: [[Alfred Abel]], däitsche Schauspiller. * 12. Dezember: [[Théodore Kirpach (Dokter)|Théodore Kirpach]], lëtzebuergeschen Dokter. * [[19. Dezember]]: [[Étienne Schmit]], lëtzebuergesche Politiker. * [[28. Dezember]]: [[Maurice Ravel]] franséische Komponist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Referenzen}} 11o82mh8e0zd73lv3kc89x8koqqj03v Kelteschen Oppidum um Tëtelbierg 0 4591 2681845 2587689 2026-06-16T12:01:52Z Zinneke 34 /* Fonnstécker */ 2681845 wikitext text/x-wiki {{Infobox Archeologesch Plaz}} {{Kaartpositioun |Lëtzebuerg |AlternativeMap=Luxembourg adm (2018–2023) location map.svg |label=Tëtelbierg |position=right |mark = Blue pog.svg |width=260 |lat=49.5375 |long=5.8625 |float=right |caption=Lag vum {{PAGENAME}} }} [[Fichier:Tëtelbierg--Hiwäisschëld.jpg|thumb|260px|Hiwäisschëld um Tëtelbierg]] De '''Kelteschen Oppidum um Tëtelbierg''' ass um [[Tëtelbierg]] an der [[Gemeng Péiteng]] ze fannen. Et war en [[Oppidum]] vun de [[Kelten]], dee spéider vu [[Réimescht Räich|Réimer]] a Kelte gläichzäiteg bewunnt war. D'[[Archeologie|archeologesch]] Sitten um Tëtelbierg sinn op der [[Lëscht vun de klasséierte Monumenter]] als ''nationaalt Monument'' klasséiert.<ref>{{INPA-MR}}</ref> == Situatioun == Den Oppidum läit op enger Héicht vun 395 Meter am Dräieck [[Déifferdeng]] - [[Péiteng]] - [[Rodange]] um [[Tëtelbierg]]. D'Lag vum Oppidum hat zwéi Virdeeler: * E louch op enger Plaz wou 3 Handelsweeër zesummekoumen: vu [[Metz]], vu [[Paräis]] a vum [[Rhäin]]dall. * d'Presenz vun [[Eisenäerz]] op der Plaz. == Beschreiwung == Den Héichplateau läit am [[eisenäerz]]haltege Minett, 130 Meter iwwer dem Dall vun der [[Kuer]], op der Waasserscheed vum [[Rhäin]]- a [[Meuse (Floss)|Meusebaseng]], do wou d'Ausleefer vun den [[Ardennen]] d'Weeërnetz entweder a Richtung Osten, duerch de Museldall bis op de Rhäin oder no Westen a Richtung [[Champagne-Ardenne|Champagne]] bis op [[Nordmier|Nordséiküst]] féieren. Wéinst de géien Häng huet d'Siidlung um Plateau vun enger natierlecher Verdeedegungslag profitéiert. Op der ëstlecher Säit, do wou den Zougang am liichtste war, gouf se zousätzlech mat engem massive Wall mat Paarte geschützt. Dëse sougenannte [[Murus gallicus]] war ronn 2700 Meter laang an zirka 10 Meter héich. De Verlaf vun där Mauer ass och haut nach, 2000 Joer méi spéit, gutt ze gesinn. De Wall deen haut vu Beem bewuess ass, ass grosso Modo vum ''Schiethaischen'' Richtung [[Fond-de-Gras]] an duerno iwwer déi grouss Kräizung zeréck bei de [[Kiem]] gaangen. == Geschichtleches == Mat bal honnertprozenteger Sécherheet kann een haut behaapten, datt den Tëtelbiergplateau schonn an der [[Steenzäit]] bewunnt war. [[Feiersteen|Feiersteng]], stengen [[Aaxt]]en an aner stengent Geschier, dat do fonnt gouf, confirméieren d'Presenz vu fréie Kulturen. Och Zeien aus der [[Bronzezäit]] an aus der [[Eisenzäit]] si fonnt ginn. Tëscht [[1000 v. Chr.|1000]] a [[500 v. Chr.|500 viru Christus]] hunn sech dunn d'[[Kelten]], vun den ale [[Griicheland|Griiche]] [[Galater]] a vun de Réimer Gallier genannt, um Tëtelbierg breet gemaach. Den [[Julius Cäsar|Cäsar]] huet a sengem [[De Bello Gallico]] iwwer d'Kelten aus der Géigend vum Tëtelbierg dat hei geschriwwen: ''Omnium gallorum fortissimi sunt belgae'' - vun alle Gallier sinn d'Belsch déi kéngst. Eng Rei vu Quelle schwätze vun 10.000 Kelten, déi um knapp 50 [[Ar (Flächemooss)|Hektar]] groussen Tëtelbiergplateau gewunnt sollen hunn. D'Siidlung war nom [[Donnersberg]] (''Mons Jovis'') an dem [[Martberg]] op der [[Musel|Ënnermusel]] ([[Rheinland-Pfalz]]) den drëttgréissten trevireschen ''Oppidum''. Et sinn e [[Keramik|Keramiks-]] an e [[Mënz]]atelier archeologesch nogewisen, mä et ginn awer keng Réckschlëss op Gebaier déi fir [[landwirtschaft]]lech Zwecker gebraucht gi wären, sou datt den Tëtelbierg dowéinst als en [[handwierk]]leche Produktiouns- an Handelszentrum vun den Treverer unzegesinn ass.<gallery widths="250" perrow="3" caption="Fondstécker vum Tëtelbierg"> Fichier:MNAHA_88351_-_Pot_from_the_Titelberg.png|Dëppen <small>(1. Jh. v. Chr. - 1. Jh. n. Chr.)</small> Fichier:MNAHA_2003-120_167-5b-_Minting_die_from_the_Titelberg.png|Stempel fir Mënzen ze klappen Fichier:MNAHA_87994_-_Bronze_ring_from_the_Titelberg.png|Bronze Rank </gallery>[[Fichier:Tetelbierg1.jpg|thumb|260px|Rekonstruktioun vun engem Haus]] Mam Enn vum [[gallesche Krich]], dee vun [[58 v. Chr.|58]] bis [[51 v. Chr.|51 viru Christus]] gedauert huet, hunn déi éischt Réimer sech um Tëtelbierg breet gemaach. D'Rumeur datt de Keeser [[Titus]] op den Tëtelbierg komm wier an datt den Tëtelbierg doduerch säin Numm kritt huet, ass wuel éischter eng vun deene ville [[Seechen|Seeërcher]] déi sech am Laf vun der Zäit entwéckelt hunn. Spéitstens no enger Revolt am Joer [[29 v. Chr.|29 viru Christus]] ass den Tëtelbierg mat engem klenge Kontingent vu réimeschen Zaldote besat ginn. Dëse Kontingent, nodeem en de ''Murus gallicus'' ofgerappt hat, ass kuerz drop erëm ofgezu ginn. Duerch den Ausbau vum réimesche Verkéiersnetz verléiert den Tëtelbierg ëm [[75|75 no Christus]] op eemol ganz séier u Bedeitung - den Tëtelbierg läit ze vill exzentresch an et gëtt nëmmen eng Strooss, déi [[Arel]] mat [[Metz]] verbonnen huet an och relativ einfach vum Tëtelbierg aus z'erreeche war. Am [[3. Joerhonnert]] no Christus hat den Tëtelbierg ënner anerem duerch seng "Glasfabrick", mä besonnesch och duerch seng [[Mënz]]schléieratelieren erëm u Wichtegkeet gewonnen, bis am Joer [[275]]/[[276|76]] déi réimesch [[Vicus Ricciacus|Vicus]]-Baute beim Abroch vun de [[Franken (Vollek)|Franken]] an den [[Alemannen]] zerstéiert goufen. Dovun huet den Tëtelbierg sech ni méi sou richteg erholl a war vun elo un ouni Bedeitung. Déi lescht Mënzen déi um Tëtelbierg fonnt goufen, si vum [[Arcadius]] ([[395]]-[[408]]) a vum [[Honorius]] ([[393]]-[[423]]), allen zwéi Bouwe vum Keeser [[Theodosius I.]] Et schéngt, wéi wann d'Siidlung um Tëtelbierg definitiv tëscht [[407]] a [[410]] opgi gouf. Vun deem Moment un zitt et d'Leit an d'Däller, fir op de Weeden [[Akerbau]] a [[Véizuucht]] ze maachen. == Ausgruewungen == Hei ass eng Iwwersiicht vun den Ausgruewungen. D'Nummere weisen, a wat fir engem Deel geschafft gouf. [[Fichier:Plangtetelbierg1.jpg|thumb|400px|Plang vum Tëtelbierg]] * [[1907]] Ausgruewunge beim '''Tempel''' ''(Feld 4)''. Wärend dësen Ausgruewungen déi vum [[Karl Arendt]] am Optrag vun der ''Section Historique'' vum ''[[Institut grand-ducal]]'' duerchgefouert gi sinn, ass ënner anerem eng [[Hypokaust]]-Anlag fonnt ginn. Dës ënnerierdesch bedriwwe Foussbuedemheizung ass awer leider duerch en Aarbechter deen entlooss gouf (!) zerstéiert ginn. Frësch opgebaut kann een d'Iwwerreschter haut am Sall 14 am [[Nationalmusée fir Archeologie, Geschicht a Konscht|Nationalmusée]] gesinn. * [[1923]] * [[1933]] * [[1959]] Ausgruewunge beim '''Bauerenhaff''' ''(Feld 2)'' * [[1968]] Ausgruewunge bei der '''Mënzschléierei''' ''(Feld 5)'' * 1968 bis [[1985]] Ausgruewungen am '''Wunnvéierel''' ''(Feld 1)'' * [[1977]] Ausgruewungen am '''Tempelvéierel''' ''(Feld 3)'' * 1968 bis 1985 Ausgruewungen am '''Wunnvéierel''' ''(Feld 1)'' * [[1980]] bis [[1982]] Ausgruewunge beim '''Süd-Ost-Agank''' vum '''Wall''' ''(Feld 8)'' * [[1985]] Ausgruewunge beim '''Nord-West-Agank''' vum '''Wall''' ''(Feld 7)'' * [[1986]] Ausgruewunge bei der '''Schmelz''' ''(Feld 6)'' ==Fonnstécker== <gallery> Fichier:Petit sanglier du Titelberg.jpg|Nationalmusée Fëschmaart File:Statuette de sanglier - Colline de Titelberg (IIe s. ap. J.-C.) - Louvre Br 1088.1.jpg|haut am Louvre </gallery> Dës kleng Figur vun engem Wëllschwäin aus enger [[Koffer]]-Legéierung gouf um Tëtelbierg fonnt. Se ass 35&nbsp;mm héich, 45&nbsp;mm laang an 29&nbsp;mm déck. D'Déier steet op senge Been, seng Buuschte sinn opgeriicht, et huet e gedréinte Schwanz an asymmetresch Nueslächer. D'Uewerfläch vu sengem Kierper ass gepickt, dës huel Punkte symboliséieren d'Buuschten. D'Patina vum Gisselchen ass gréng-schwaarz. D'Figur deit op dat handwierklecht Kënne vun den Awunner um Tëtelbierg hin; se gëtt op d'1. Joerhonnert v. Chr. bis op d'1. Joerhonnert n. Chr. datéiert.<ref>{{Citation|URL=https://collections.mnaha.lu/object/mnha87918/|Titel=Petit sanglier du Titelberg|Gekuckt=26.12.2024|Wierk=MNAHA Collections|Sprooch=fr}}</ref> == Literatur == * [[Nicolas Anen]], Die verschollene Stadt, [[Luxemburger Wort]], 7.8.2019, S.24-25. * [[Matthias Paulke]], [[Jean Krier (Archeolog)|Jean Krier]], und [[Raymond Waringo]]. ''Archäologischer Rundgang durch Luxemburg''. Luxembourg: Centre national de recherches archéologiques, 2019. Print. ISBN 978-2-87985-535-6, S. 100-103 * [[Emil Haag|Haag, Emil]], 2011. ''La romanisation du pays des Trévires: les sites du Titelberg et de Dalheim'', In: ''Une réussite originale - Le Luxembourg au fil des siècles''; Lëtzebuerg (Éditions Guy Binsfeld), 2011; 576 Säiten (ill.); ISBN 978-2-87954-235-5, Ss 56-63. * [[Nicolas Gaspar|Gaspar, Nicolas]], 2007. ''Die keltischen und gallo-römischen Fibeln vom Titelberg''. Lëtzebuerg, Musée national d'histoire et d'art. * [[Catherine Gaeng|Gaeng, Catherine]], 2007. ''L'oppidum du Titelberg.'' an ''Differdange 100 ans d'histoire(s) 1907 - 2007'', Säit 458 - 465. == Kuckt och == * [[Johann Linden]] * [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Péiteng]] * [[Lëscht vun den Ausgruewungen an archeologesche Plazen zu Lëtzebuerg]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Oppidum Tëtelbierg|{{PAGENAME}}}} * [https://web.archive.org/web/20070312024615/http://www.petange.lu/Tourisme/Curiosites/Oppidum/ Fotoe vum Oppidium] op der Websäit vun der Gemeng Péiteng {{Referenzen}} [[Kategorie:Archeologesch Plazen zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gemeng Péiteng]] [[Kategorie:National Monumenter a Landschaften zu Lëtzebuerg]] q0a9qmkesygrzlyxtjjvik924qd0t78 2681846 2681845 2026-06-16T12:02:27Z Zinneke 34 /* Fonnstécker */ 2681846 wikitext text/x-wiki {{Infobox Archeologesch Plaz}} {{Kaartpositioun |Lëtzebuerg |AlternativeMap=Luxembourg adm (2018–2023) location map.svg |label=Tëtelbierg |position=right |mark = Blue pog.svg |width=260 |lat=49.5375 |long=5.8625 |float=right |caption=Lag vum {{PAGENAME}} }} [[Fichier:Tëtelbierg--Hiwäisschëld.jpg|thumb|260px|Hiwäisschëld um Tëtelbierg]] De '''Kelteschen Oppidum um Tëtelbierg''' ass um [[Tëtelbierg]] an der [[Gemeng Péiteng]] ze fannen. Et war en [[Oppidum]] vun de [[Kelten]], dee spéider vu [[Réimescht Räich|Réimer]] a Kelte gläichzäiteg bewunnt war. D'[[Archeologie|archeologesch]] Sitten um Tëtelbierg sinn op der [[Lëscht vun de klasséierte Monumenter]] als ''nationaalt Monument'' klasséiert.<ref>{{INPA-MR}}</ref> == Situatioun == Den Oppidum läit op enger Héicht vun 395 Meter am Dräieck [[Déifferdeng]] - [[Péiteng]] - [[Rodange]] um [[Tëtelbierg]]. D'Lag vum Oppidum hat zwéi Virdeeler: * E louch op enger Plaz wou 3 Handelsweeër zesummekoumen: vu [[Metz]], vu [[Paräis]] a vum [[Rhäin]]dall. * d'Presenz vun [[Eisenäerz]] op der Plaz. == Beschreiwung == Den Héichplateau läit am [[eisenäerz]]haltege Minett, 130 Meter iwwer dem Dall vun der [[Kuer]], op der Waasserscheed vum [[Rhäin]]- a [[Meuse (Floss)|Meusebaseng]], do wou d'Ausleefer vun den [[Ardennen]] d'Weeërnetz entweder a Richtung Osten, duerch de Museldall bis op de Rhäin oder no Westen a Richtung [[Champagne-Ardenne|Champagne]] bis op [[Nordmier|Nordséiküst]] féieren. Wéinst de géien Häng huet d'Siidlung um Plateau vun enger natierlecher Verdeedegungslag profitéiert. Op der ëstlecher Säit, do wou den Zougang am liichtste war, gouf se zousätzlech mat engem massive Wall mat Paarte geschützt. Dëse sougenannte [[Murus gallicus]] war ronn 2700 Meter laang an zirka 10 Meter héich. De Verlaf vun där Mauer ass och haut nach, 2000 Joer méi spéit, gutt ze gesinn. De Wall deen haut vu Beem bewuess ass, ass grosso Modo vum ''Schiethaischen'' Richtung [[Fond-de-Gras]] an duerno iwwer déi grouss Kräizung zeréck bei de [[Kiem]] gaangen. == Geschichtleches == Mat bal honnertprozenteger Sécherheet kann een haut behaapten, datt den Tëtelbiergplateau schonn an der [[Steenzäit]] bewunnt war. [[Feiersteen|Feiersteng]], stengen [[Aaxt]]en an aner stengent Geschier, dat do fonnt gouf, confirméieren d'Presenz vu fréie Kulturen. Och Zeien aus der [[Bronzezäit]] an aus der [[Eisenzäit]] si fonnt ginn. Tëscht [[1000 v. Chr.|1000]] a [[500 v. Chr.|500 viru Christus]] hunn sech dunn d'[[Kelten]], vun den ale [[Griicheland|Griiche]] [[Galater]] a vun de Réimer Gallier genannt, um Tëtelbierg breet gemaach. Den [[Julius Cäsar|Cäsar]] huet a sengem [[De Bello Gallico]] iwwer d'Kelten aus der Géigend vum Tëtelbierg dat hei geschriwwen: ''Omnium gallorum fortissimi sunt belgae'' - vun alle Gallier sinn d'Belsch déi kéngst. Eng Rei vu Quelle schwätze vun 10.000 Kelten, déi um knapp 50 [[Ar (Flächemooss)|Hektar]] groussen Tëtelbiergplateau gewunnt sollen hunn. D'Siidlung war nom [[Donnersberg]] (''Mons Jovis'') an dem [[Martberg]] op der [[Musel|Ënnermusel]] ([[Rheinland-Pfalz]]) den drëttgréissten trevireschen ''Oppidum''. Et sinn e [[Keramik|Keramiks-]] an e [[Mënz]]atelier archeologesch nogewisen, mä et ginn awer keng Réckschlëss op Gebaier déi fir [[landwirtschaft]]lech Zwecker gebraucht gi wären, sou datt den Tëtelbierg dowéinst als en [[handwierk]]leche Produktiouns- an Handelszentrum vun den Treverer unzegesinn ass.<gallery widths="250" perrow="3" caption="Fondstécker vum Tëtelbierg"> Fichier:MNAHA_88351_-_Pot_from_the_Titelberg.png|Dëppen <small>(1. Jh. v. Chr. - 1. Jh. n. Chr.)</small> Fichier:MNAHA_2003-120_167-5b-_Minting_die_from_the_Titelberg.png|Stempel fir Mënzen ze klappen Fichier:MNAHA_87994_-_Bronze_ring_from_the_Titelberg.png|Bronze Rank </gallery>[[Fichier:Tetelbierg1.jpg|thumb|260px|Rekonstruktioun vun engem Haus]] Mam Enn vum [[gallesche Krich]], dee vun [[58 v. Chr.|58]] bis [[51 v. Chr.|51 viru Christus]] gedauert huet, hunn déi éischt Réimer sech um Tëtelbierg breet gemaach. D'Rumeur datt de Keeser [[Titus]] op den Tëtelbierg komm wier an datt den Tëtelbierg doduerch säin Numm kritt huet, ass wuel éischter eng vun deene ville [[Seechen|Seeërcher]] déi sech am Laf vun der Zäit entwéckelt hunn. Spéitstens no enger Revolt am Joer [[29 v. Chr.|29 viru Christus]] ass den Tëtelbierg mat engem klenge Kontingent vu réimeschen Zaldote besat ginn. Dëse Kontingent, nodeem en de ''Murus gallicus'' ofgerappt hat, ass kuerz drop erëm ofgezu ginn. Duerch den Ausbau vum réimesche Verkéiersnetz verléiert den Tëtelbierg ëm [[75|75 no Christus]] op eemol ganz séier u Bedeitung - den Tëtelbierg läit ze vill exzentresch an et gëtt nëmmen eng Strooss, déi [[Arel]] mat [[Metz]] verbonnen huet an och relativ einfach vum Tëtelbierg aus z'erreeche war. Am [[3. Joerhonnert]] no Christus hat den Tëtelbierg ënner anerem duerch seng "Glasfabrick", mä besonnesch och duerch seng [[Mënz]]schléieratelieren erëm u Wichtegkeet gewonnen, bis am Joer [[275]]/[[276|76]] déi réimesch [[Vicus Ricciacus|Vicus]]-Baute beim Abroch vun de [[Franken (Vollek)|Franken]] an den [[Alemannen]] zerstéiert goufen. Dovun huet den Tëtelbierg sech ni méi sou richteg erholl a war vun elo un ouni Bedeitung. Déi lescht Mënzen déi um Tëtelbierg fonnt goufen, si vum [[Arcadius]] ([[395]]-[[408]]) a vum [[Honorius]] ([[393]]-[[423]]), allen zwéi Bouwe vum Keeser [[Theodosius I.]] Et schéngt, wéi wann d'Siidlung um Tëtelbierg definitiv tëscht [[407]] a [[410]] opgi gouf. Vun deem Moment un zitt et d'Leit an d'Däller, fir op de Weeden [[Akerbau]] a [[Véizuucht]] ze maachen. == Ausgruewungen == Hei ass eng Iwwersiicht vun den Ausgruewungen. D'Nummere weisen, a wat fir engem Deel geschafft gouf. [[Fichier:Plangtetelbierg1.jpg|thumb|400px|Plang vum Tëtelbierg]] * [[1907]] Ausgruewunge beim '''Tempel''' ''(Feld 4)''. Wärend dësen Ausgruewungen déi vum [[Karl Arendt]] am Optrag vun der ''Section Historique'' vum ''[[Institut grand-ducal]]'' duerchgefouert gi sinn, ass ënner anerem eng [[Hypokaust]]-Anlag fonnt ginn. Dës ënnerierdesch bedriwwe Foussbuedemheizung ass awer leider duerch en Aarbechter deen entlooss gouf (!) zerstéiert ginn. Frësch opgebaut kann een d'Iwwerreschter haut am Sall 14 am [[Nationalmusée fir Archeologie, Geschicht a Konscht|Nationalmusée]] gesinn. * [[1923]] * [[1933]] * [[1959]] Ausgruewunge beim '''Bauerenhaff''' ''(Feld 2)'' * [[1968]] Ausgruewunge bei der '''Mënzschléierei''' ''(Feld 5)'' * 1968 bis [[1985]] Ausgruewungen am '''Wunnvéierel''' ''(Feld 1)'' * [[1977]] Ausgruewungen am '''Tempelvéierel''' ''(Feld 3)'' * 1968 bis 1985 Ausgruewungen am '''Wunnvéierel''' ''(Feld 1)'' * [[1980]] bis [[1982]] Ausgruewunge beim '''Süd-Ost-Agank''' vum '''Wall''' ''(Feld 8)'' * [[1985]] Ausgruewunge beim '''Nord-West-Agank''' vum '''Wall''' ''(Feld 7)'' * [[1986]] Ausgruewunge bei der '''Schmelz''' ''(Feld 6)'' ==Fonnstécker== <gallery> Fichier:Petit sanglier du Titelberg.jpg|Nationalmusée Fëschmaart </gallery> Dës kleng Figur vun engem Wëllschwäin aus enger [[Koffer]]-Legéierung gouf um Tëtelbierg fonnt. Se ass 35&nbsp;mm héich, 45&nbsp;mm laang an 29&nbsp;mm déck. D'Déier steet op senge Been, seng Buuschte sinn opgeriicht, et huet e gedréinte Schwanz an asymmetresch Nueslächer. D'Uewerfläch vu sengem Kierper ass gepickt, dës huel Punkte symboliséieren d'Buuschten. D'Patina vum Gisselchen ass gréng-schwaarz. D'Figur deit op dat handwierklecht Kënne vun den Awunner um Tëtelbierg hin; se gëtt op d'1. Joerhonnert v. Chr. bis op d'1. Joerhonnert n. Chr. datéiert.<ref>{{Citation|URL=https://collections.mnaha.lu/object/mnha87918/|Titel=Petit sanglier du Titelberg|Gekuckt=26.12.2024|Wierk=MNAHA Collections|Sprooch=fr}}</ref> == Literatur == * [[Nicolas Anen]], Die verschollene Stadt, [[Luxemburger Wort]], 7.8.2019, S.24-25. * [[Matthias Paulke]], [[Jean Krier (Archeolog)|Jean Krier]], und [[Raymond Waringo]]. ''Archäologischer Rundgang durch Luxemburg''. Luxembourg: Centre national de recherches archéologiques, 2019. Print. ISBN 978-2-87985-535-6, S. 100-103 * [[Emil Haag|Haag, Emil]], 2011. ''La romanisation du pays des Trévires: les sites du Titelberg et de Dalheim'', In: ''Une réussite originale - Le Luxembourg au fil des siècles''; Lëtzebuerg (Éditions Guy Binsfeld), 2011; 576 Säiten (ill.); ISBN 978-2-87954-235-5, Ss 56-63. * [[Nicolas Gaspar|Gaspar, Nicolas]], 2007. ''Die keltischen und gallo-römischen Fibeln vom Titelberg''. Lëtzebuerg, Musée national d'histoire et d'art. * [[Catherine Gaeng|Gaeng, Catherine]], 2007. ''L'oppidum du Titelberg.'' an ''Differdange 100 ans d'histoire(s) 1907 - 2007'', Säit 458 - 465. == Kuckt och == * [[Johann Linden]] * [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Péiteng]] * [[Lëscht vun den Ausgruewungen an archeologesche Plazen zu Lëtzebuerg]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Oppidum Tëtelbierg|{{PAGENAME}}}} * [https://web.archive.org/web/20070312024615/http://www.petange.lu/Tourisme/Curiosites/Oppidum/ Fotoe vum Oppidium] op der Websäit vun der Gemeng Péiteng {{Referenzen}} [[Kategorie:Archeologesch Plazen zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gemeng Péiteng]] [[Kategorie:National Monumenter a Landschaften zu Lëtzebuerg]] n5ommofqy30fmww1im1fga5qoi1hgpj 2681847 2681846 2026-06-16T12:03:44Z Zinneke 34 /* Geschichtleches */ 2681847 wikitext text/x-wiki {{Infobox Archeologesch Plaz}} {{Kaartpositioun |Lëtzebuerg |AlternativeMap=Luxembourg adm (2018–2023) location map.svg |label=Tëtelbierg |position=right |mark = Blue pog.svg |width=260 |lat=49.5375 |long=5.8625 |float=right |caption=Lag vum {{PAGENAME}} }} [[Fichier:Tëtelbierg--Hiwäisschëld.jpg|thumb|260px|Hiwäisschëld um Tëtelbierg]] De '''Kelteschen Oppidum um Tëtelbierg''' ass um [[Tëtelbierg]] an der [[Gemeng Péiteng]] ze fannen. Et war en [[Oppidum]] vun de [[Kelten]], dee spéider vu [[Réimescht Räich|Réimer]] a Kelte gläichzäiteg bewunnt war. D'[[Archeologie|archeologesch]] Sitten um Tëtelbierg sinn op der [[Lëscht vun de klasséierte Monumenter]] als ''nationaalt Monument'' klasséiert.<ref>{{INPA-MR}}</ref> == Situatioun == Den Oppidum läit op enger Héicht vun 395 Meter am Dräieck [[Déifferdeng]] - [[Péiteng]] - [[Rodange]] um [[Tëtelbierg]]. D'Lag vum Oppidum hat zwéi Virdeeler: * E louch op enger Plaz wou 3 Handelsweeër zesummekoumen: vu [[Metz]], vu [[Paräis]] a vum [[Rhäin]]dall. * d'Presenz vun [[Eisenäerz]] op der Plaz. == Beschreiwung == Den Héichplateau läit am [[eisenäerz]]haltege Minett, 130 Meter iwwer dem Dall vun der [[Kuer]], op der Waasserscheed vum [[Rhäin]]- a [[Meuse (Floss)|Meusebaseng]], do wou d'Ausleefer vun den [[Ardennen]] d'Weeërnetz entweder a Richtung Osten, duerch de Museldall bis op de Rhäin oder no Westen a Richtung [[Champagne-Ardenne|Champagne]] bis op [[Nordmier|Nordséiküst]] féieren. Wéinst de géien Häng huet d'Siidlung um Plateau vun enger natierlecher Verdeedegungslag profitéiert. Op der ëstlecher Säit, do wou den Zougang am liichtste war, gouf se zousätzlech mat engem massive Wall mat Paarte geschützt. Dëse sougenannte [[Murus gallicus]] war ronn 2700 Meter laang an zirka 10 Meter héich. De Verlaf vun där Mauer ass och haut nach, 2000 Joer méi spéit, gutt ze gesinn. De Wall deen haut vu Beem bewuess ass, ass grosso Modo vum ''Schiethaischen'' Richtung [[Fond-de-Gras]] an duerno iwwer déi grouss Kräizung zeréck bei de [[Kiem]] gaangen. == Geschichtleches == Mat bal honnertprozenteger Sécherheet kann een haut behaapten, datt den Tëtelbiergplateau schonn an der [[Steenzäit]] bewunnt war. [[Feiersteen|Feiersteng]], stengen [[Aaxt]]en an aner stengent Geschier, dat do fonnt gouf, confirméieren d'Presenz vu fréie Kulturen. Och Zeien aus der [[Bronzezäit]] an aus der [[Eisenzäit]] si fonnt ginn. Tëscht [[1000 v. Chr.|1000]] a [[500 v. Chr.|500 viru Christus]] hunn sech dunn d'[[Kelten]], vun den ale [[Griicheland|Griiche]] [[Galater]] a vun de Réimer Gallier genannt, um Tëtelbierg breet gemaach. Den [[Julius Cäsar|Cäsar]] huet a sengem [[De Bello Gallico]] iwwer d'Kelten aus der Géigend vum Tëtelbierg dat hei geschriwwen: ''Omnium gallorum fortissimi sunt belgae'' - vun alle Gallier sinn d'Belsch déi kéngst. Eng Rei vu Quelle schwätze vun 10.000 Kelten, déi um knapp 50 [[Ar (Flächemooss)|Hektar]] groussen Tëtelbiergplateau gewunnt sollen hunn. D'Siidlung war nom [[Donnersberg]] (''Mons Jovis'') an dem [[Martberg]] op der [[Musel|Ënnermusel]] ([[Rheinland-Pfalz]]) den drëttgréissten trevireschen ''Oppidum''. Et sinn e [[Keramik|Keramiks-]] an e [[Mënz]]atelier archeologesch nogewisen, mä et ginn awer keng Réckschlëss op Gebaier déi fir [[landwirtschaft]]lech Zwecker gebraucht gi wären, sou datt den Tëtelbierg dowéinst als en [[handwierk]]leche Produktiouns- an Handelszentrum vun den Treverer unzegesinn ass.<gallery widths="250" perrow="3" caption="Fondstécker vum Tëtelbierg"> Fichier:MNAHA_88351_-_Pot_from_the_Titelberg.png|Dëppen <small>(1. Jh. v. Chr. - 1. Jh. n. Chr.)</small> Fichier:MNAHA_2003-120_167-5b-_Minting_die_from_the_Titelberg.png|Stempel fir Mënzen ze klappen Fichier:MNAHA_87994_-_Bronze_ring_from_the_Titelberg.png|Bronze Rank File:Statuette de sanglier - Colline de Titelberg (IIe s. ap. J.-C.) - Louvre Br 1088.1.jpg|haut am Louvre </gallery>[[Fichier:Tetelbierg1.jpg|thumb|260px|Rekonstruktioun vun engem Haus]] Mam Enn vum [[gallesche Krich]], dee vun [[58 v. Chr.|58]] bis [[51 v. Chr.|51 viru Christus]] gedauert huet, hunn déi éischt Réimer sech um Tëtelbierg breet gemaach. D'Rumeur datt de Keeser [[Titus]] op den Tëtelbierg komm wier an datt den Tëtelbierg doduerch säin Numm kritt huet, ass wuel éischter eng vun deene ville [[Seechen|Seeërcher]] déi sech am Laf vun der Zäit entwéckelt hunn. Spéitstens no enger Revolt am Joer [[29 v. Chr.|29 viru Christus]] ass den Tëtelbierg mat engem klenge Kontingent vu réimeschen Zaldote besat ginn. Dëse Kontingent, nodeem en de ''Murus gallicus'' ofgerappt hat, ass kuerz drop erëm ofgezu ginn. Duerch den Ausbau vum réimesche Verkéiersnetz verléiert den Tëtelbierg ëm [[75|75 no Christus]] op eemol ganz séier u Bedeitung - den Tëtelbierg läit ze vill exzentresch an et gëtt nëmmen eng Strooss, déi [[Arel]] mat [[Metz]] verbonnen huet an och relativ einfach vum Tëtelbierg aus z'erreeche war. Am [[3. Joerhonnert]] no Christus hat den Tëtelbierg ënner anerem duerch seng "Glasfabrick", mä besonnesch och duerch seng [[Mënz]]schléieratelieren erëm u Wichtegkeet gewonnen, bis am Joer [[275]]/[[276|76]] déi réimesch [[Vicus Ricciacus|Vicus]]-Baute beim Abroch vun de [[Franken (Vollek)|Franken]] an den [[Alemannen]] zerstéiert goufen. Dovun huet den Tëtelbierg sech ni méi sou richteg erholl a war vun elo un ouni Bedeitung. Déi lescht Mënzen déi um Tëtelbierg fonnt goufen, si vum [[Arcadius]] ([[395]]-[[408]]) a vum [[Honorius]] ([[393]]-[[423]]), allen zwéi Bouwe vum Keeser [[Theodosius I.]] Et schéngt, wéi wann d'Siidlung um Tëtelbierg definitiv tëscht [[407]] a [[410]] opgi gouf. Vun deem Moment un zitt et d'Leit an d'Däller, fir op de Weeden [[Akerbau]] a [[Véizuucht]] ze maachen. == Ausgruewungen == Hei ass eng Iwwersiicht vun den Ausgruewungen. D'Nummere weisen, a wat fir engem Deel geschafft gouf. [[Fichier:Plangtetelbierg1.jpg|thumb|400px|Plang vum Tëtelbierg]] * [[1907]] Ausgruewunge beim '''Tempel''' ''(Feld 4)''. Wärend dësen Ausgruewungen déi vum [[Karl Arendt]] am Optrag vun der ''Section Historique'' vum ''[[Institut grand-ducal]]'' duerchgefouert gi sinn, ass ënner anerem eng [[Hypokaust]]-Anlag fonnt ginn. Dës ënnerierdesch bedriwwe Foussbuedemheizung ass awer leider duerch en Aarbechter deen entlooss gouf (!) zerstéiert ginn. Frësch opgebaut kann een d'Iwwerreschter haut am Sall 14 am [[Nationalmusée fir Archeologie, Geschicht a Konscht|Nationalmusée]] gesinn. * [[1923]] * [[1933]] * [[1959]] Ausgruewunge beim '''Bauerenhaff''' ''(Feld 2)'' * [[1968]] Ausgruewunge bei der '''Mënzschléierei''' ''(Feld 5)'' * 1968 bis [[1985]] Ausgruewungen am '''Wunnvéierel''' ''(Feld 1)'' * [[1977]] Ausgruewungen am '''Tempelvéierel''' ''(Feld 3)'' * 1968 bis 1985 Ausgruewungen am '''Wunnvéierel''' ''(Feld 1)'' * [[1980]] bis [[1982]] Ausgruewunge beim '''Süd-Ost-Agank''' vum '''Wall''' ''(Feld 8)'' * [[1985]] Ausgruewunge beim '''Nord-West-Agank''' vum '''Wall''' ''(Feld 7)'' * [[1986]] Ausgruewunge bei der '''Schmelz''' ''(Feld 6)'' ==Fonnstécker== <gallery> Fichier:Petit sanglier du Titelberg.jpg|Nationalmusée Fëschmaart </gallery> Dës kleng Figur vun engem Wëllschwäin aus enger [[Koffer]]-Legéierung gouf um Tëtelbierg fonnt. Se ass 35&nbsp;mm héich, 45&nbsp;mm laang an 29&nbsp;mm déck. D'Déier steet op senge Been, seng Buuschte sinn opgeriicht, et huet e gedréinte Schwanz an asymmetresch Nueslächer. D'Uewerfläch vu sengem Kierper ass gepickt, dës huel Punkte symboliséieren d'Buuschten. D'Patina vum Gisselchen ass gréng-schwaarz. D'Figur deit op dat handwierklecht Kënne vun den Awunner um Tëtelbierg hin; se gëtt op d'1. Joerhonnert v. Chr. bis op d'1. Joerhonnert n. Chr. datéiert.<ref>{{Citation|URL=https://collections.mnaha.lu/object/mnha87918/|Titel=Petit sanglier du Titelberg|Gekuckt=26.12.2024|Wierk=MNAHA Collections|Sprooch=fr}}</ref> == Literatur == * [[Nicolas Anen]], Die verschollene Stadt, [[Luxemburger Wort]], 7.8.2019, S.24-25. * [[Matthias Paulke]], [[Jean Krier (Archeolog)|Jean Krier]], und [[Raymond Waringo]]. ''Archäologischer Rundgang durch Luxemburg''. Luxembourg: Centre national de recherches archéologiques, 2019. Print. ISBN 978-2-87985-535-6, S. 100-103 * [[Emil Haag|Haag, Emil]], 2011. ''La romanisation du pays des Trévires: les sites du Titelberg et de Dalheim'', In: ''Une réussite originale - Le Luxembourg au fil des siècles''; Lëtzebuerg (Éditions Guy Binsfeld), 2011; 576 Säiten (ill.); ISBN 978-2-87954-235-5, Ss 56-63. * [[Nicolas Gaspar|Gaspar, Nicolas]], 2007. ''Die keltischen und gallo-römischen Fibeln vom Titelberg''. Lëtzebuerg, Musée national d'histoire et d'art. * [[Catherine Gaeng|Gaeng, Catherine]], 2007. ''L'oppidum du Titelberg.'' an ''Differdange 100 ans d'histoire(s) 1907 - 2007'', Säit 458 - 465. == Kuckt och == * [[Johann Linden]] * [[Lëscht vun den nationale Monumenter an der Gemeng Péiteng]] * [[Lëscht vun den Ausgruewungen an archeologesche Plazen zu Lëtzebuerg]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Oppidum Tëtelbierg|{{PAGENAME}}}} * [https://web.archive.org/web/20070312024615/http://www.petange.lu/Tourisme/Curiosites/Oppidum/ Fotoe vum Oppidium] op der Websäit vun der Gemeng Péiteng {{Referenzen}} [[Kategorie:Archeologesch Plazen zu Lëtzebuerg]] [[Kategorie:Gemeng Péiteng]] [[Kategorie:National Monumenter a Landschaften zu Lëtzebuerg]] pceu8vd3s580rc79fvjboka315dwhot 1865 0 6176 2681916 2652325 2026-06-16T23:00:17Z Robby 393 /* Gebuer */ + [[:Gustave Feyder]] 2681916 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} == Evenementer == === Europa === ==== Lëtzebuerg ==== * 1865 ass als ganz gutt Wäijoer an d'Geschicht agaangen. * [[24. Juni]]: Bei engem Groussbrand an der [[Fiels]] gi 65 Haiser an d'Parkierch zerstéiert. * am Hierscht 1865 gouf déi éischt [[Douglasdännen|Douglasdänn]] zu Lëtzebuerg ugeplanzt. * August/September: Ufank vun enger [[Cholera]]-Epidemie, déi bis Dezember 1866 ronn 3.500 Doudesaffer am Land mécht (bei 8.000 bis 10.000 Leit, déi doru krank goufen). === Afrika === === Amerika === ==== USA ==== ==== Südamerika ==== === Asien === === Ozeanien & Pazifik === === Arabesch Welt === == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === === Musek === == Wëssenschaft an Technik == === Astronomie === * Den italieeneschen Astronom [[Gaspare Stanislao Ferrari]] entdeckt déi [[elliptesch Galaxie]] [[NGC 50]]. * {{4. Februar}}: Den däitsch-däneschen Astronom [[Heinrich Louis d'Arrest]] entdeckt den [[oppene Stärekoup]] [[NGC 133]]. * [[27. August]]: Den däitsch-däneschen [[Heinrich Ludwig d'Arrest|H. L. d'Arrest]] entdeckt d'[[Spiralgalaxie]] [[NGC 63]]. * [[14. September]]: Den däitsch-däneschen Astronom [[Heinrich Louis d'Arrest]] entdeckt d'[[Spiralgalaxie]] [[NGC 26]]. * [[27. September]]: Den däitsch-balteschen Astronom [[Otto Wilhelm von Struve]] entdeckt d'[[Spiralgalaxie]] [[NGC 9]]. * [[29. September]]: Den däitsch-balteschen Astronom [[Otto Wilhelm von Struve]] entdeckt den [[Duebelstär]] [[NGC 8]]. == Gebuer == * [[10. Januar]]: [[Georges Traus]], lëtzebuergeschen Architekt. * [[20. Januar]]: [[Yvette Guilbert]], franséisch Music-Hall-Sängerin. * [[22. Januar]]: [[Wilbur L. Scoville]], US-amerikanesche Pharmakolog. * [[18. Abrëll]]: [[Rudolf König]], éisträicheschen Amateurastronom. * [[20. Abrëll]]: [[Jacques Delahaye]], lëtzebuergesche Riichter a Member vum Staatsrot. * [[12. Juni]]: [[Jean-François Theisen]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter a Politiker. * [[13. Juni]]: [[William Butler Yeats]], ireschen Dichter an Nobelpräisdréier. * [[25. Juni]]: [[Charles Praum]], lëtzebuergeschen Drécker an Editeur. * [[26. Juni]]: [[Ferd Schuman]], lëtzebuergeschen Apdikter a Lokalpolitiker. * [[27. Juli|27, Juli]]: [[Gustave Feyder]], lëtzebuergesche Bauer a Lokalpolitiker. * [[13. August]]: [[Emma Eames]], US-amerikanesch Sopranistin a Gesankspädagogin. * [[23. September]]: [[Suzanne Valadon]], franséisch Molerin. * 23. September: [[Eugène Wolff]], lëtzebuergesche Professer, Historiker, Konschtkenner an Auteur. * [[26. September]]: [[Gustave Loosé]], lëtzebuergeschen Ingenieur a Lokalpolitiker. * {{1. Oktober}}: [[Paul Dukas]], franséische Komponist. * [[19. Oktober]]: [[Xavier Brasseur]], lëtzebuergeschen Affekot a Politiker. * {{5. November}}: [[Jacques Laux]], lëtzebuergeschen Wiert a Politiker. * [[17. November]]: [[John Stanley Plaskett]], kanadeschen Astronom. * [[20. November]]: [[Joseph-Germain Strock]], lëtzebuergesche Moler. * [[27. November]]: [[Walter Frederick Gale]], australesche Banquier an Astronom. * {{8. Dezember}}: [[Jean Sibelius]], finnesche Komponist. *[[10. Dezember]]: [[Antoine Bordang]], lëtzebuergeschen Turner. * [[30. Dezember]]: [[Rudyard Kipling]], brittesche Schrëftsteller, Journalist an Nobelpräisdréier. == Gestuerwen == * [[19. Januar]]: [[Pierre Joseph Proudhon]], franséischen Ekonomist, Soziolog an Anarchist * [[20. Januar]]: [[Jean Michel Philippart]], Buergermeeschter zu Diddeleng. * [[12. Februar]]: [[Henri Motté]], lëtzebuergesche Politiker. * [[17. Februar]]: [[Georg Phillips Bond]], US-amerikaneschen Astronom. * [[15. Abrëll]]: [[Abraham Lincoln]], 16. President vun den USA. * [[13. August]]: [[Ignaz Semmelweis]], ungaresch-éisträichesche Chirurg an Obstetriker. * [[15. August]]: [[Nicolas-Joseph Dehesselle]], belsche Bëschof. * [[26. August]]: [[Johann Franz Encke]], däitschen Astronom. * {{9. September}}: [[William Henry Smyth]], engleschen Admirol vun der Navy an Astronom. * [[28. September]]: [[Joseph Antoine Schroell]], lëtzebuergeschen Drécker an Zeitungsediteur. * [[10. Dezember]]: [[Leopold I. vun der Belsch|Leopold I.]], éischte Kinnek vun de Belsch. * [[26. Dezember]]: [[Louis Dagois]], franséisch-lëtzebuergeschen Ingenieur. == Um Spaweck == {{Commonscat}} el1oz5gerx6vmi5fnoq7eztnydh0vk0 Naturpark Our 0 24732 2681889 2681418 2026-06-16T16:23:52Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681889 wikitext text/x-wiki {{Infobox Park}} [[Fichier:Parc naturel de l Our (panneau).jpg|thumb|260x260px|Hiwäisschëld op den Naturpark Our an der [[Ënnerschlënner]]]] Den '''Naturpark Our''' ass ee vun den dräi [[Naturpark (Lëtzebuerg)|Naturparken]] zu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]]<sup>(Stand: Mäerz 2026)</sup>, op der Basis vum Gesetz vum 10. August 1993<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1993/08/10/n1|Titel=Loi du 10 août 1993 relative aux parcs naturels|Gekuckt=18.03.2026|Datum=10.08.1983|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Den Naturpark Our gouf duerch d'[[Groussherzoglecht Reglement]] vum [[9. Juni]] [[2005]] offiziell unerkannt<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2005/06/09/n1/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 9 juin 2005 portant déclaration du Parc Naturel de l'Our|Gekuckt=21.03.2026|Datum=09.06.2005|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Den Naturpark läit am [[Éislek]] um nordëstleche Bord vu [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]], am [[Dräilännereck bei Léiler|Dräilännereck]] [[Belsch]]-[[Däitschland]]-Lëtzebuerg. D'Gestioun gëtt vum vum ''''[[Syndicat pour l'aménagement et la gestion du parc naturel de l'Our]] assuréiert. == Geschicht == Vun 1992 un huet de [[Syndicat intercommunal de la vallée de l'Our]] (Sivour) sech fir d'Opwäerte vum Ourdall agesat an d'Viraarbechte geleescht, déi schlussendlech mam Groussherzogleche Reglement vum 9. Juni 2005 zur offizieller Grënnung vum haitegen Naturpark Our gefouert hunn<ref name=":0" />. == Memberen == Bei der Grënnung ware follgend Gemenge Member vum Park: [[Gemeng Baastenduerf|Baastenduerf]], [[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]], [[Gemeng Furen|Furen]], [[Gemeng Hengescht|Hengescht]], [[Gemeng Houschent|Houschent]], [[Gemeng Housen|Housen]], [[Gemeng Klierf|Klierf]], [[Gemeng Konstem|Konstem]], [[Gemeng Munzen|Munzen]], [[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]], [[Gemeng Veianen|Veianen]] a [[Gemeng Wëlwerwolz|Wëlwerwolz]]. D'[[Gemeng Wäiswampech]], déi och Member am Sivour war, huet sengerzäit awer decidéiert, fir net Member am Naturpark ze ginn. Wéinst de [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg#1900 - 2010|Gemengefusioune vun 2006 an 2011]] huet sech d'Memberschaft verännert an 2015 ass och nach d'[[Gemeng Wëntger]] als neie Member derbäikomm. Den Naturpark ëmfaasst elo eng Fläch vu 453,88 [[Quadratkilometer|km²]], verdeelt op néng [[Gemeng|Gemengen]], mat knapp 27.500 Awunner. Zënter 2021 lafen awer och Gespréicher fir d'Gemeng Wäiswampech méi spéit nees an den Naturpark mat anzebannen<ref>{{Citation|URL=https://naturpark-our.lu/communes/|Titel=Statistik|Gekuckt=21.03 .2026|Wierk=naturpark-our.lu|Sprooch=de}}</ref>. {| class="wikitable" |+Membergemengen am Naturpark Our ! colspan="2" |Gemeng !Awunner<ref name=":Wikidata">Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref> !Fläch<ref name=":Wikidata" /> {{small|km²}} |- |[[Fichier:Coat_of_arms_bourscheid_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Buerschent|Buerschent]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q641381}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q641381|P2046}}}} |- |[[Fichier:Coat_of_arms_troisvierges_luxbrg.png|28x28px]] |{{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q24454}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q24454|P2046}}}} |- |[[Fichier:Coat_wilwerwiltz.svg|28x28px]] [[Fichier:Coat_of_arms_kautenbach_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q1143742}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q1143742|P2046}}}} |- |[[Fichier:Coat_of_arms_clervaux_luxbrg.png|28x28px]] [[Fichier:Blason_ville_lux_Munshausen.svg|28x28px]] [[Fichier:Coat_of_arms_heinerscheid_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Klierf|Klierf]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q836075}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q836075|P2046}}}} |- |[[Fichier:Coat_of_arms_hosingen_luxbrg.png|28x28px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|28x28px]] [[Fichier:Coat_of_arms_hoscheid_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q743393}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q743393|P2046}}}} |- |[[Fichier:Coat_of_arms_putscheid_luxbrg.png|28x28px]] |{{SortKey|Petschent|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q513740}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q513740|P2046}}}} |- |[[Fichier:Coat_of_arms_tandel_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Tandel|Tandel]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q1365356}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q1365356|P2046}}}} |- |[[Fichier:Blason_de_Vianden.svg|28x28px]] |[[Gemeng Veianen|Veianen]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q836082}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q836082|P2046}}}} |- |[[Fichier:Coat_of_arms_wincrange_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Wëntger|Wëntger]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q985404}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q985404|P2046}}}} |- ! colspan="4" |Bäitrëttskandidat |- |[[Fichier:Coat_of_arms_weiswampach_luxbrg.png|28x28px]] |{{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q377847}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q377847|P2046}}}} |} == Kuckt och == * [[Naturpark Mëllerdall]] * [[Naturpark Uewersauer]] * [[Däitsch-Lëtzebuerger Naturpark]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.naturpark-our.lu Offiziell Websäit vum Naturpark Our] {{Autoritéitskontroll}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Naturparken zu Lëtzebuerg|Our]] 3a3eut9v15kf709eyt7ns6ter45ep9i Wervik 0 27207 2681921 2643426 2026-06-17T03:13:57Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2681921 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Wervik JPG04.jpg|thumb|D'Bréck iwwer d'Leie.]] '''Wervik''' ([[Franséisch|fr]]: ''Wervicq'') ass eng Stad an der [[belsch]]er [[Provënz Westflandern]] Wervik huet ronn 17.500 Awunner. Wervik läit op der [[Leie]], déi d'Grenz mat [[Frankräich]] mécht. Op der franséischer Säit läit [[Wervicq-Sud]]. ==Kuckeswäertes== [[Fichier:Wervik JPG00.jpg|thumb|200px|upright|D'Kierch St-Medardus]] * D'Kierch St.-Medardus, am [[romanik|romaneschen]] a [[gotik|gotesche]] Stil; * 2 [[Wandmillen]], d' ''Briekenmolen'' an d' ''Kruisekemolen''; * Den ''Nationaal Tabakmuseum'', e [[Musée]] iwwer [[Tubak]]. == Geschicht== Schonn zu der Zäit vun de [[Réimescht Räich|Réimer]] gouf hei [[Gips]] gefërdert. D'Fëllementer vun der aler Sint-Maartens-Kierch sinn aus Reschter vun engem réimeschen Tempel gebaut. [[Fichier:Wervik - Leie.jpg|thumb|lD'Leie zu Wervik.]] ==Bekannt Leit== *[[Yves Leterme]], Politiker. *[[Wim Delvoye]], Kënschtler. == Um Spaweck == {{Commonscat}} [https://web.archive.org/web/20210126102213/https://www.wervik.be/ Websäit vun der Gemeng] {{Navigatioun Stied a Gemengen an der Provënz Westflandern}} [[Kategorie:Uertschaften an der Provënz Westflandern]] [[Kategorie:Gemengen an der Provënz Westflandern]] [[Kategorie:Stied an der Provënz Westflandern]] nw8mzftjw5mav31h56j9b5qyzl4h308 Stéphane Udry 0 39589 2681898 2536134 2026-06-16T17:00:56Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2681898 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De '''Stéphane Udry''', gebuer am Joer [[1961]] zu [[Sion]], ass e [[Schwäiz]]er [[Astronom]]. Hien ass fir seng Entdeckunge vun [[Exoplanéit]]e bekannt ginn. Hie war bei der Entdeckung vu ville Planéite bedeelegt, dorënner och de [[Gliese 581 c]], den éischten extrasolare Planéit, op deem méiglecherweis flësseg Waasser (an domat och Liewen) existéiere kënnt. ==Säi Liewen== De Stéphane Udry huet säin Doktertitel [[1992]] an der [[Universitéit Genf]] gemaach. Duerno huet hien zwee Joer an der [[Rutgers University]] zu [[New Jersey]] ([[Vereenegt Staate vun Amerika|USA]]) geschafft. Spéider ass hien nees zeréck op Genf komm an huet als wëssenschaftleche Mataarbechter am Team vum [[Michel Mayor]] (dem Entdecker vum éischten Exoplanéit, [[51 Peg]]) geschafft. 2007 gouf hien zum [[Professer]] un der [[Fakultéit (Héichschoul)|Fakultéit]] fir Naturwëssenschafte vun der Universitéit Genf beruff. ==Aarbecht== Am Ufank vu senger Carrière beschäftegt sech den Udry mat der Dynamik vu [[Galaxie]]n. Säin Haaptaarbechtsgebitt ass awer haut d'[[Exoplanéit#Indirekt Noweismethoden|Moosse vu radiale Vitessen]] vun anere Stäre fir sou extrasolar Planéiten ze fannen. De Stéphane Udry war bis elo bei 84 Exoplanéitenentdeckunge bedeelegt<ref name="list">[https://web.archive.org/web/20070609102828/http://obswww.unige.ch/~naef/planet/geneva_planets.html Liste] der Exoplaneten, déi vum ''"Geneva Extrasolar Planet Search Programm"'' entdeckt goufen</ref>. Dorënner ass och de Planéit [[Gliese 581 c]], deen éischte bis elo entdeckten äerdänleche Planéit, op deem méiglecherweis och flëssegt Waasser existéiere kënnt. == Kuckt och == *[[Exoplanéit]] {{Referenzen}} == Um Spaweck == * {{en}} [https://web.archive.org/web/20060926165047/http://obswww.unige.ch/~udry/planet/planet.html Homepage des ''"Geneva Extrasolar Planet Search Programmes"''] * {{en}} [https://web.archive.org/web/20080828055304/http://eso.org/outreach/press-rel/pr-2007/pr-22-07.html ESO Press Release: '' Astronomers Find First Earth-like Planet in Habitable Zone'' (25.&nbsp;April 2007)] {{DEFAULTSORT:Udry Stephane}} [[Kategorie:Schwäizer Astronomen]] [[Kategorie:Gebuer 1961]] 79pd453jamgq1798hn4os1nkpz4nv76 Sotschi 0 41318 2681866 2034803 2026-06-16T15:06:46Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2681866 wikitext text/x-wiki {{skizzGeoRU}} {{Infobox Uertschaft Russland | Lëtzebuergeschen Numm = Sotschi | Numm an der Landessprooch = Сочи | Fändel = Flag of Sochi (Krasnodar krai).png | Wopen = Coat of Arms of Sochi (Krasnodar krai).png |lat_deg= 43|lat_min= 35|lat_sec= 07 |lon_deg= 39|lon_min= 43|lon_sec= 13 | Federatiounskrees = Südrussland | Aart vun der Regioun = Regioun | Regioun = Krasnodar | Gegrënnt = 1838 | Fläch = 250 | Héicht = 30 | Zäitzon = 4 | Autoskennzeechen = 23, 93 | Autoritéitsbezeechnung = Buergermeeschter | Buergermeeschter = Anatoli Nikolajewitsch Pachomow | OKATO = 03426 }} '''Sotschi''' (russ.: ''Сочи'') ass eng [[Russland|russesch]] Stad um [[Schwaarzt Mier|Schwaarze Mier]] an der [[Regioun Krasnodar]], no bei der [[Georgien|georgescher]] Grenz. Si ass mat hire ronn 340.000 Awunner (Stand 2010) e bekannte Kurort an eng beléifte Vakanzendestinatioun. Sotschi gouf vum [[IOC|Internationalen Olympesche Comité]] ausgewielt, fir do [[2014]] déi [[Olympesch Wanterspiller 2014|22. Olympesch Wanterspiller]] auszedroen. Hei sollen och d'[[Foussball-Weltmeeschterschaft 2018]] an de [[Grousse Präis vu Russland]] vun der [[Formel 1]] organiséiert ginn. == Um Spaweck == {{Commonscat|Sochi|Sotschi}} * [https://web.archive.org/web/20190617015948/http://www.sochiadm.ru/ Offiziell Säit vun der Stad] {{ru}} * [http://www.sochi.de Touristeninformatiounen] {{de}} [[Fichier:RIAN archive 308905 Panorama of Sochi.jpg|thumb|left|Panorama vun engem Deel vu Sotschi, am Hannergrond de Kaukasus]] [[Kategorie:Regioun Krasnodar]] [[Kategorie:Hafestied an Europa]] [[Kategorie:Olympesch Stied]] [[Kategorie:Tourismus a Russland]] 2rgjeya605chbtotbwnnq3oppkvccyh Haaptsäit/WDS-Spënnchen 0 45363 2681854 2681827 2026-06-16T13:09:58Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ 2681854 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi dann déi aktuell ersetzen oder [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] de Januar an de Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss huet? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * ... bis an d'Mëtt vun den 1950er Joeren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joeren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … datt et zu Lëtzebuerg eng [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] snqtw43nm2ak0edrqs6phn7itdwsn9a 2681864 2681854 2026-06-16T14:56:44Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ 2681864 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi dann déi aktuell ersetzen oder [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * ... bis an d'Mëtt vun den 1950er Joeren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joeren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … datt et zu Lëtzebuerg eng [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] e40ovr1q5dwig4t2keczh7gx9mmu8jl 2681865 2681864 2026-06-16T14:58:10Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ 2681865 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi dann déi aktuell ersetzen oder [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * ... bis an d'Mëtt vun den 1950er Joeren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joeren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] n714sloidh30s6hfqyyxunb7xencnvi 2681892 2681865 2026-06-16T16:31:43Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ 2681892 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi dann déi aktuell ersetzen oder [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … Mëtt 2020er Joeren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * ... bis an d'Mëtt vun den 1950er Joeren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joeren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] qx405wwgdczw8y3x71cnmh192zzn1zn 2681908 2681892 2026-06-16T19:07:28Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ 2681908 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi dann déi aktuell ersetzen oder [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … Mëtt 2020er Joeren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * ... bis an d'Mëtt vun den 1950er Joeren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joeren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] liz98m4sjf3rbd7x506cp519u7bwxlf 2681911 2681908 2026-06-16T19:49:32Z Zinneke 34 /* Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn… */ 2681911 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi dann déi aktuell ersetzen oder [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … Mëtt 2020er Joeren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * ... bis an d'Mëtt vun den 1950er Joeren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joeren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] 4ai6yfr01a2ra4w0jc9jprllvt8btmu 2681912 2681911 2026-06-16T19:50:37Z Zinneke 34 /* Wousst Dir schonn datt… */ Batman eropgeplennert 2681912 wikitext text/x-wiki {| |bgcolor=#FFFFEE| <br>'''Dat hei ass d'Reserv vun neie Sätz a Biller fir an d'[[Haaptsäit/WDS|Wousst Dir schonn…]]-Rubrik''', déi duerch d'[[Schabloun:WDS no Joer]] aus der Lëscht vu momentan 2&nbsp;x&nbsp;366 Sätz a Biller dohigesat ginn. Wann der hei nach eng Kéier 366 neier zesummekomm sinn, kënnen déi dann déi aktuell ersetzen oder [[Schabloun:WDS no Joer/Joer x|mat hinnen an e Roulement kommen]]. Wann Dir deemno Iddie fir weider Verweiser op Artikelen (oder kuriéis Detailer dodran) hutt, da sëtzt se wgl. hei ënnendrënner derbäi. Logescherweis musse se sech op Saachen/Aussoe bezéien, déi an engem verlinkten Artikel stinn oder erkläert ginn. |} ---- == Wousst Dir schonn datt… == * … * … d'Figur vum [[Kropemann]], déi kleng Kanner sollt virun oppene Waasserplazen Angscht maachen an se dovun ewechhalen, haut nach a Sprangbueren, [[Kropemann (Film)|Filmer]] an [[Kropemann-Info|Zäitschrëfte]] ronderëmgeeschtert? * … de [[Batman]] net zu [[Batman (Tierkei)|Batman City]] mä zu ''Gotham City'' wunnt? * … Mëtt 2020er Joeren nach ëmmer eng 10.000 Billjeeë vu 5.000 [[Lëtzebuerger Frang]] (ronn 250 Euro) am Ëmlaf waren? * … ''[[The Pond—Moonlight]]'' eng Foto [[Edward Steichen]] vun 1904, op enger Stee 2006 fir deen héchste Präis, dee bis do jeemools fir eng Foto bezuelt gi war, iwwergaangen ass? * … de fréieren Diktator vun Turkmenistan [[Saparmyrat Nyýazow]] d'Méint Januar a Mee no sech an no senger Mamm ëmnenne gelooss hat? * … d'[[Bank Handlowy International]] déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]] war, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat? * … de [[Wood-Effekt]] e Phenomeen vun der [[Infraroutfotografie]] ass, bei deem de Chlorophyll vu Planzen am noen Infrarout stralend wäiss erschéngt? * … eng Grenzbaach tëscht Lëtzebuerg a Frankräich, déi zu Lëtzebuerg [[Réierbaach]] oder [[Crosnière]] genannt gëtt, a Frankräich an an der Belsch den Numm [[Ruisseau de la Côte Rouge]] dréit? * … e japanesche Fligerugrëff op [[Darwin (Australien)|Darwin]] am Februar 1942 deen éischten Ugrëff op [[Australien|australeschen]] Territoire zanter der Staatsgrënnung war? * … d'[[Explosioun am Pafendall]] 1976 net, wéi ufanks ugeholl, op eng Gasfuite zeréckzeféiere war, mä op eng grouss Quantitéit Bensinn, déi iertemlecherweis an d'Kanalisatioun lafe gelooss gouf? * … [[Karatschai-balkaresch]], dat zum kiptschakeschen Aascht vun den tierkesche Sprooche gehéiert, déi [[offiziell Sprooch]] an de russesche Republicke Kabardino-Balkarien a Karatschai-Tscherkessien ass a vu ronn 305.500 Leit als Mammesprooch geschwat gëtt? * … d'Naturschutzgebidder [[Naturschutzgebitt Fënsterdall|Fënsterdall]] an [[Naturschutzgebitt Telpeschholz|Telpeschholz]] als déi zwee éischt [[Lëscht vu Lëtzebuerger Naturschutzgebidder|Naturschutzgebidder zu Lëtzebuerg]] gëllen? * … ''Lasst froh uns sein'' den ofgeännerten Titel bei der éischter Publikatioun vum [[Wolfgang Amadeus Mozart|Mozart]] sengem sechsstëmmege Kanon vu 1782 war, deem hie selwer den Titel '' [[Leck mich im Arsch]]'' ginn hat? * … d'Motiv vum '[[Feierstëppeler]]' op Frang-Mënzen op eng Zeechnunng vum [[Auguste Trémont]] vun engem Aarbechter op der [[Diddelenger Schmelz]] zeréckgeet? * … [[Jodhpur-Stiwwel]]e meeschtens vu Reider benotzt ginn? * … dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] no där [[Giustina Rocca|éischter Affekotin an der Geschicht]] genannt gouf? * … de [[Johann Wolfgang von Goethe]] faszinéiert war vum ''Shakuntala'', engem Wierk vum [[Kalidasa]], engem indescher Sanskritlyriker, deen ëm 400 gelieft huet? * … fir d'[[Oscar]]-Präisverdeelung 2004 eng éischt Kéier lëtzebuergesch Koproduktiounen nominéiert waren, nämmlech ''[[De tweeling (Film 2002)|De Tweeling]]'' a ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]''? * … d'[[Laola-Well]] sproochlech gesinn e [[Pleonasmus]] ass? * … ''[[The Bitter Years 1935-1941]]'', eng Fotosausstellung, déi vum [[Edward Steichen]] 1946 zu New York zesummegestallt gouf, zanter 2012 am [[Waassertuerm + Pomhouse|fréiere Waassertuerm vun der Diddelenger Schmelz]] ausgestallt ass? * … den [[James Bond]] vum Auteur [[Ian Fleming]] esou genannt gouf, well him dee "kuerzen, maansen, angelsächseschen Numm" vun engem [[James Bond (Ornitholog)|amerikaneschen Ornitholog]] gutt gefall huet? * … an der [[Kierch Eschweiler|Kierch vun Eschweiler]] den [[George Mergenthaler]], en US-Zaldot, deen an der [[Ardennenoffensiv]] zu [[Eeschweller]] gefall war, op enger Wandmolerei als ee vun den Apostele gemoolt gouf? * … [[Bournak]]en aus dënne Käschtereiser getrëtzt, an da mat Kéidreck zougeschmiert goufen? * ... bis an d'Mëtt vun den 1950er Joeren zu Lëtzebuerg [[Keelebouf|Keelebouwen]] zum Asaz koumen, fir op de [[Keelespill|Keelebunnen]] d'Keelen nees opzeriichten an d'Klatze bei d'Spiller rullen ze doen, ier Maschinnen dës Aarbecht iwwerholl hunn? * … bei enger [[Grumett]] déi Plaz, wou de Spläis ass, an dofir net däerf op engem Krop agehange ginn, mat rouder Faarf markéiert ass? * … de Lëtzebuerger Athleet [[Josy Barthel]] 1954 zu New York d'Course [[Wanamaker Mile]] gewonnen huet? * … d'[[Knéischeif]] dat gréisst [[Sesambeen]] am mënschleche Kierper ass? * … d'Grënnung vun der [[Escher Bibliothéik|Escher Stadbibliothéik]] 1919 op eng Kollektioun vu Bicher zeréckgeet, déi de Schoulmeeschter [[Jean-Pierre Theisen]] zanter 1901 an Eegeninitiativ gesammelt hat? * … [[Behemoth]] engem [[Nilpäerd]], engem [[Elefant]], engem [[Waasserbüffel]] an enger Geess gläiche soll, an an der [[Bibel]] als ''éischt Wierk Gottes'' bezeechent gëtt? * … de [[Beneluxzuch]], deen 1957 a Betrib geholl gouf, fir déi dräi Haaptstied vun de [[Benelux]]-Länner ze verbannen, just tëscht [[Bréissel]] an [[Amsterdam]] gefuer ass, et awer, ier d'Linn 2024 agestallt gouf, ni bis an d'[[Stad Lëtzebuerg]] gepackt hat? * … d'[[Bandikuraten|Indesch Pescht- oder Maulefsrat]] (''Bandicota bengalensis'') andauernd vun der [[Pescht]] infizéiert ass? * … d'[[Autobus de la Ville de Luxembourg]] tëscht 2019 an 2027 hir ganz Busflott op elektresch ugedriwwe Gefierer ëmgestallt hunn? * … déi bekannt Statu vun der [[Wollefsmudder vum Kapitol]] [[Etrusker|etruskesch]] Originnen huet, déi zwou Kannerfiguren awer eréischt an der [[Renaissance]]zäit dobäigesat goufen? * … d'[[École nationale pour adultes]] vun der ''Rue de l'Aciérie'' an d'''Rue de la Fonte'' geplënnert ass, déi eng allerdéngs an der Stad Lëtzebuerg, déi aner zu Esch-Belval? * … d'[[Athinganen]], eng gnostesch Sekt déi am 9. Joerhonnert a Phrygien, dem haitege West-[[Anatolien]] gelieft huet, keng Leit vun engem anere Glawen huet dierfe beréieren, oder sech vun deenen upake loossen? * … [[Rëmeleng]] déi südlechst Uertschaft am Land ass, de südlechste Punkt awer an der [[Gemeng Keel]] läit? ===100 === * … de [[Béier vun Erymanthos]], grad wéi [[Béier vu Kalydon|dee vu Kalydon]] doruechter schro Verwüüstungen hannerlooss hunn, ier se e [[griichesch Mythologie|mythologeschen]] Doud gestuerwe sinn? * … den Numm vun der Molkerei [[Ekabe]] en [[Akronym]] ass fir EKB, "[[Emile Klensch|''E''mile ''K''lensch]] ''B''ettembourg", hire Grënner? * … [[Knorpelbarock]] och alt ''Ouermuschelstil'' genannt gëtt? * … zweemol am Joer alt bis zu 50.000 [[Hoergäns]]en (Kruckerten) iwwer Lëtzebuerg fléien, dat op hirer westlecher Fluchroute läit? * … et vun der ungarescher Wärung [[Pengő]] Billjeeën am Wäert vun 100 Trillioune gouf? * … nom [[Hugo Gernsback]], deen 1884 an der Stad Lëtzebuerg gebuer gouf, en [[Moundkrater|Impaktkrater]] op der [[Moundrécksäit]] genannt gouf? * … d'[[Kap Agulhas]], an net d'[[Kap vun der Gudder Hoffnung]], dee südlechste Punkt vun Afrika ass? * … de [[Mathias Birthon]] deen éischte war, deen an der Stad Lëtzebuerg e Privileeg als 'kinneklechen Haffdrécker' krut? * … d'Rotatiounsachs vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] ëm bal 98° gekippt ass? * … de Lëtzebuerger Vëlossportler [[Nicolas Frantz]] beim [[Tour de France 1928]] vun der éischter bis déi lescht Etapp am [[Gielen Trikot]] gefuer ass? * … de [[Karl Dönitz]] am Mee 1945 eng 3 Woche laang Staatschef vum [[Drëtt Räich|Däitsche Räich]] war? * … virum Bau vum [[Chambersgebai]], 1860, d'[[Chamber]] sech entweeder am [[groussherzogleche Palais|Palais]] oder am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]], an 1848 souguer an der Ettelbrécker Primärschoul, versammelt huet? * … de [[Romuald Figuier]] den eenzege [[francophonie|frankophone]] Sänger war, deen dräimol beim [[Eurovision Song Contest|Grand Prix Eurovision de la Chanson]] matgemaach huet? * … d'''[[Luxair#1960-1980|Prinzessin Margaretha]]'' Enn 1960er Joeren daagsiwwer Passagéier an nuets Courrier transportéiert huet? * … England, fir d'Finanzkris a Frankräich no der [[Franséisch Revolutioun|Revolutioun 1789]] ze verschlëmmeren, massiv gefälschten [[Assignat]]er (eng Zort Wäertcouponen) gedréckt huet? * … de [[gallo-réimeschen Theater vun Duelem]] a senger leschter Phas bis zu 3.500 Sëtzplazen hat, duebel sou vill wéi [[Vicus Ricciacus|Ricciacum]] Awunner hat? * … d'[[Vëlospist Vennbunn]] gréisstendeels iwwer eng fréier Eisebunnsstreck geet, déi [[Oochen]]-[[Rothe Erde]] mat [[Esch-Uelzecht|Esch]]-Terres Rouges verbonnen huet, fir Eisen a Kuel hin an hier ze transportéieren? * … d'Lëtzebuerger Regierung an den 1980er Joren heemlech zousätzlech Geldschäiner a [[Lëtzebuerger Frang#Schäiner déi ni an Ëmlaf koumen|Lëtzebuerger Frang]] drécke gelooss hat, falls d'[[UEBL|Koppelung]] un de [[Belsche Frang]] hätt misse gekënnegt ginn, an déi dann 2001, kuerz virun der Aféierung vum [[Euro]], zerstéiert goufen? * … de [[(2309) Mr. Spock|Mr. Spock]] d'[[International Astronomesch Unioun]] dozou bruecht huet, hir Reegele fir d'Benennung vun nei entdeckten [[Asteroid]]en ze änneren? * … d'[[Diddelenger Schmelz]] déi éischt Schmelz zu Lëtzebuerg war, an där [[Sidney Thomas|Thomas-Stol]] produzéiert gouf? * … d'Originne vum [[Schlass vu Versailles]] op e klenge Juegdpavillon zeréckginn, deen de [[Louis XIII. vu Frankräich|Louis XIII.]] sech op senger Liblingsplaz am Bësch vum [[Geschicht vu Versailles|Dierfche Versailles]] baue gelooss hat? * … all [[Lëscht vun de Seechomessen zu Lëtzebuerg|déi 66 Seechomessenaarten]], déi bis ewell zu Lëtzebuerg nogewise goufen, an engem Atlas erfaasst goufen? * … am [[Ancien Régime]] den Emfänger vun enger ''[[Lettre de cachet]]'' direkt huet missen an de Prisong goen? * … en [[Mrs Haroy|doudege Finnwal]] am Februar 1952 op der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] an op [[Gare Esch-Uelzecht|där vun Esch-Uelzecht]] ze gesi war? * … ''[[Markollef|Gottesverréider]]'' oder ''[[Markollef|Nissknackerten]]'' zu der Verbreedung vun Eechen a Hobichen doruechter bäidroen? * … déi keltesch Fruchtbarkeetsgëttin [[Epona]] vun de réimesche Kavallerietruppen als Gëttin vun de Päerd an der Reiderei iwwerholl gouf? * … nom [[Claude Meisch (Biolog)|Claude Meisch]] zwou Gattungen an eng Aart vu [[Muschelkriibsen|Muschelkriibse]] genannt goufen? * … den [[Alan Shepard]] deen eenzegen Astronaut vum [[Mercury-Programm]] war, dee bis op de Mound komm ass? * … den [[CR155]] op den éischte 800 Meter vu sengem nërdleche Verlaf um Tracé vun der [[Via Agrippa]], dem réimesche [[Kiem]] tëscht Lyon a Köln, läit? * … een um "[[Suur Munamägi|Groussen Eeërbierg]]" sou héich ass wéi soss néierens am Baltikum? * … de [[Jean-Baptiste Determe]] vu [[Soller]] der [[Maria Theresia vun Éisträich]] hire ''Beichtpapp'' war? * … dem däitsche Museker, Komponist a Museksproduzent [[Frank Farian]] (''Boney M, Milli Vanilli'') seng Karriär duerch d'Feierlechkeete vum ''Rememberance Day'' zu [[Ettelbréck]] en entscheedenden Impuls krut? * … bei der Ëmsetzung vun engem internationalen Ofkommes vum Europarot [[Henri Sinner|e lëtzebuergeschen Deputéierten]] en Tippfeeler an deem Text entdeckt hat, bei deem d'Bluttgruppen A a B vertosch gi waren? * … [[Saint Lucia]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat no enger Fra genannt ass? * … den [[CR101]] zu [[Féngeg]] sträppweis d'Waaserscheed tëscht [[Rhäin]] a [[Meuse (Floss)|Meuse]] mécht? * … bei der [[Guerre de la vache]], wou den Ausléiser eng geklaute Kou war, tëscht 1275 an 1278 ronn 15.000 Mënschen ëm d'Liewe koumen? * … d'[[Lydie Schmit]], wéi se 1974 Presidentin vun der [[LSAP]] gouf, déi éischt Fra an Europa war, déi un der Spëtzt vun enger Partei stoung? * … dräi [[Barbarossalüster]]e bis haut am Originalzoustand erhale sinn? * … e [[fossil|fossiliséiert]] Exemplar vun engem ausgestuerwene Verwandte vum [[Vampirtëntefësch]] 2022 zu Nidderkäerjeng entdeckt gouf? * … déi alleréischt Kéier, wéi e [[Beatles]]-Lidd um Radio gespillt gouf, de 5. Oktober 1962 ''Love Me Do'' op [[RTL|Radio Luxembourg]] war? * … d'Schwëmmerin [[Laure Koster]] eng Nieweroll an der Operett ''[[An der Schwemm (Operett)|An der Schwemm]]'' gespillt huet, déi vun hirer Schwëster [[Lou Koster|Lou]] komponéiert gouf, an där hir Haaptfigur Lori no hir genannt war? * … ''[[La Meuse (Zeitung)|La Meuse]]'' déi eelst Dageszeitung an der Belsch ass, déi och haut nach publizéiert gëtt? * … d'[[Odonym]]men an der [[Gemeng Wëntger]] de lokalen Dialektvariante Rechnung droen: sou heescht z. B. d'Haaptstrooss zu [[Kréindel]] an [[Hannerhaassel]] ''Duarrefstrooss'' iwwerdeems et zu [[Helzen]] an [[Houfelt]] ''Duärrefstrooss'' ass? * … dank der [[Angélique du Coudray]] hirer ''Machine'' an de Formatiounen, déi se domat gemaach huet, d'Stierflechkeet vu Puppelcher am 18. Jh. a Frankräich signifikant erofgaangen ass? * … wéi de [[Adolphe vu Lëtzebuerg|Grand-Duc Adolphe]], den éischte Grand-Duc deen net méi a Personalunioun mam hollännesche Kinnek war, op den Troun koum, och de ''[[Wilhelmus]]'' säin eegene Wee gaangen ass? * … de [[Soutien]] duerch de [[Éischte Weltkrich]] zu enger breeder Akzeptanz fonnt huet, well du vill Fraen an d'Beruffsliewen agetrueden sinn, an et däitlech gouf, wéi onpraktesch e Korsett wier? * … dee vum [[Jérôme vu Bauschelt]] gestëfte ''[[Collegium Trilingue]]'' zu [[Léiwen]] vum [[François I. vu Frankräich|François Ier]] zum Virbild geholl gouf fir de ''Collège royal'' zu Paräis, den haitege [[Collège de France]]? * … [[Bonne note|Bonne-notë]] fréier e schoulpedagogescht Mëttel waren, fir Kanner duerch Belounung ze motivéieren, haut awer éischter ironesch gebraucht ginn? * … de [[Félix Dufays]], deen als [[Wäiss Pateren|Wäisse Pater]] am Ruanda an am Burundi missionéiert huet, Auteur vun engem ''Wörterbuch Deutsch-Kinyarwanda'' ass? * … 2022 déi jorelaang ''Whiskey Wars'' ëm d'[[Hans-Insel]] duerch Grenzzéiung op en Enn bruecht konnte ginn? ===50=== * … iwwer den [[Eduard Michelis|éischte Chefredakter vum ''Luxemburger Wort'']] 1992 e Musical opgefouert gouf? * … [[Kaunas]] vun 1920 bis 1939 déi provisoresch Haaptstad vun der neier Republik [[Litauen]] war, well [[Vilnius]] du vu Pole besat war? * … den [[Nicolas Meyers (1880)|Nicolas Meyers]] 88 Joer hat, wéi en als Buergermeeschter vun [[Gemeng Uewerwampech|Uewerwampech]] ernannt gouf? * … et an der [[Gemeng Sandweiler]] bis ewell 5 verschidde Buergermeeschtere mam Familljennumm [[Mousel]] gouf? * … den [[Gemeng Nidderkäerjeng|Nidderkäerjenger]] Buergermeeschter [[Pierre Clement]] 1803 vum Déngscht suspendéiert gouf, wéi opgeflunn ass, dass e Jongen, déi hätte kënnen am Napoleon seng Arméi agezu ginn, am Gebuerteregëschter als Meedercher ëmdeklaréiert hat? * … deen [[Astérix (Satellit)|éischte franséische Satellit]] no enger [[Astérix|Comicsfigur]] genannt gouf? * … dem Kënschtler [[Nicolas Greeff (Papp)|Nicolas Greeff]] (1662-1728) vun Alzeng seng Hellegestatue sech duerch opfälleg breet Féiss (oder Schong) auszeechnen? * … d'''[[Operatioun Serval]]'', eng franséisch Militäroperatiouna am Mali, no enger [[Serval|afrikanescher Klengkazenaart]] genannt gouf? * … d'Familljennimm [[Majerus]] oder [[Faber]] zu de [[Metonomasie]]n zielen? * … d'Operett ''[[D'Wonner vu Spéisbech]]'' zu Bréissel an enger adaptéierter Iwwersetzung als ''La mare aux grenouilles'' opgefouert gouf? * … d'[[Wiener-Neustadt-Insel]] am Nordpolarmier läit an zu [[Russland]] gehéiert? * … wann ee an d'''[[Gare Paradiso|Paradiso]]'' wëll, dem [[Chef de train]] Bescheed muss soen, fir kënnen erausklammen? * … op der Pazifik-Insel [[Neiguinea]], wou ronn 11,6 Millioune Leit liewen, iwwer dausend verschidde Sprooche geschwat ginn? * … de gebiertege Lëtzebuerger [[Louis-Ferdinand Fix]] Beruffszaldot an den Arméien, resp. der Marinn, vun der Belsch, vum Däitsche Bond, vum Kinnekräich Piemont-Sardinien, vum Giuseppe Garibaldi senge Routhiemer a vun den Unionisten am Amerikanesche Biergerkrich war? * … [[Zypern|ee vun Memberstaate vun der Europäescher Unioun]] geografesch an [[Asien|Asie]] läit? * … ''[[de Letzeburger (1872-1873)|de Letzeburger]]'' (1872-1873) déi éischt Zeitung mat engem Titel op Lëtzebuergesch war; d'Artikelen awer op Däitsch oder op Franséisch waren? * … déi [[Ferizaj|drëttgréisst Stad am Kosovo]] nom Patron vun engem Hotel genannt gouf? * … den [[Massacre pour une orgie|éischte lëtzebuergesche Spillfilm]] a Frankräich verbuede war, zu Lëtzebuerg awer en ''"erstaunleche Publikumserfolleg"'' war, absënns ënnert de ''"virwëtzege Membere vun der Lëtzebuerger 'Intelligentsia' "''? * … d'Iddi vum [[Kanal vu Korinth]] schonn am 7. Joerhonnert v. Chr. opkomm ass, awer eréischt 1882 mam Bau dovun ugefaange gouf? * … déi [[Le gratis luxembourgeois|éischt Gratiszeitung zu Lëtzebuerg]] schonns 1857 erauskoum? * … e [[Backronym]] en Akronym oder eng Ofkierzung bezeechent, déi nodréiglech en neie Bedeitungsinhalt krut? * … deen eelste bekannte Plang vun der Stad Lëtzebuerg dee vum [[Jacob van Deventer]] vun ëm 1550 ass? * … et sech beim magnéitesche [[Nordpol]] am physikalesche Sënn ëm e magnéitesche Südpol handelt? * … d'[[Anna Madeleine Beicht|Komponistin vum Lidd]] ''Léiwe Kleeschen, gudde Kleeschen'' just 11 Joer hat, wéi se déi Melodie geschriwwen huet? * … de [[Poul Nyrup Rasmussen|Rasmussen]], de [[Anders Fogh Rasmussen|Rasmussen]] an de [[Lars Løkke Rasmussen|Rasmussen]] noenee Premierminister an Dänemark waren? * … de [[Markusbierg]] 1936 deen éischte Wéngertsbierg zu Lëtzebuerg war, op deem, am Kader vun engem Remembrement, kleng Wéngerten zu méi groussen zesummegeluecht goufen? * … den [[Alain Delon]] am Film ''[[L'Insoumis]]'' (1964) ee Lëtzebuerger Friemelegionär gespillt huet? * … [[Reykjavik]] ([[Island]]), [[Wellington]] ([[Neiséiland]]) a [[La Paz]] ([[Bolivien]]) déi respektiv nërdlechst, südlechst an am héchste geleeën [[Haaptstad|Haaptstied]] sinn? * … ''Luxembourgichthys'' eng monotypesch [[fossil]]l Fëschaart-Gattung ass, déi beim Kenntnisstand vun haut<!-- Stand 2023--> just eng Aart, d'''[[Luxembourgichthys friedeni]]'' enthält? * … zanter 1986 eng [[Tak]] vum Knüllgebirgsverein am Interessentenwald Rommershausen-Dittershausen un e [[Meteorit vun Treysa|kosmescht Evenement]] erënnert? [[Fichier:Luxembourg, 68 rue de Strasbourg (6).JPG|thumb|80px]] * … op der Fassad vum [[Haus 68 Stroossbuerger-Strooss]] an der Stad Opschrëften ubruecht goufen, déi un d'Entkoppelung vun der [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vum belschen a lëtzebuergesche Frang]] erënneren? * … ''Krung Thep Mahanakhon Amon Rattanakosin Mahinthara Ayuthaya Mahadilok Phop Noppharat Ratchathani Burirom Udomratchaniwet Mahasathan Amon Piman Awatan Sathit Sakkathattiya Witsanukam Prasit'' den offiziellen thailänneschen Numm fir [[Bangkok]] ass? * … d'[[Schëld E, 20]], obwuel et vum [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgeschriwwen ass, op kenger [[Stater Tram|Tramshalt]] zu Lëtzebuerg opgestallt ass?<!-- Stand Nov. 2022--> * … de [[Christoph Salzmann]] 1772 mat der ''Lutzemburgische Handbibel Neuen Testaments'' déi bis ewell eenzeg Bibel erausbruecht huet, déi zu Lëtzebuerg publizéiert gouf? * … bei engem Vulkanausbroch 1973 op der [[Island|islännescher]] Insel Heimaey (där gréisster vun den [[Vestmannaeyjar]]-Inselen) mat Hëllef vun Dosende vu Pompelen d'Lava mat Mierwaasser ofgekillt konnt ginn, an sou verhënnert gouf, dass de Fëschereihafen zougeschott gi wier, an domat d'wirtschaftlech Grondlag vun der Insel gerett konnt ginn? * … de [[Stengeforter Stauweier]] 1930 eidellafe gelooss gouf, fir d'Läich vun engem erdronkene Fierschter erauszehuelen, an zanterdeem net méi opgefëllt gouf? * … d'Lëtzebuerger beim [[Referendum vum 28. September 1919 iwwer eng Wirtschaftsunioun|Referendum vum 28. September 1919]] mat 73% fir eng Wirtschaftsunioun mat Frankräich gestëmmt hunn; et schlussendlech awer 1921 mat der Belsch war, mat där [[Union économique belgo-luxembourgeoise|esou eng ofgeschloss gouf]]? * … ''[[Ewige Madonna]]'' deen éischte professionell gedréinte Faarffilm ass, deen zu Lëtzebuerg gedréint gouf? * ... et vum [[Alfred Hitchcock]] sengem Film ''[[Blackmail (Film 1929)|Blackmail]]'' souwuel eng [[Stommfilm]]- wéi och eng Tounfilmversioun gëtt? * … 1907 bei archeologeschen Ausgruewungen um [[kelteschen Oppidum um Tëtelbierg]] Reschter vun engem [[Hypokaust]] fräigeluecht goufen; dës dunn awer vun engem entloossenen Aarbechter zerstéiert goufen? * … d'[[Hollännesch Karibik]] an d'[[Karibescht Holland]] allebéid an der [[Karibik]] leien, ma net dat selwecht sinn? * … d'[[Keelbaach]] bei [[Nonkeel]] quasi eng zweet Kéier entspréngt, nodeems se am Uewerlaf am karstege Kalleksteen an an de Galerien aus der Géigend versickert ass, an dann do hiert Bett nees duerch eng Pompelstatioun mat Waasser aus der Grouf Ëtteng II gefiddert gëtt? * … de Bongert Altenhoven ''[[Naturschutzgebitt Um Bierg|Um Bierg]]'' dee gréisste [[Bongert]] zu Lëtzebuerg ass? * … de Lëtzebuerger [[Jean Kuffer]] eng Goldmedail am Bobfuere gewonnen huet, d'Medail awer zur Belsch gezielt gëtt? * … den [[Iechternacher Verschéinerungsveräin]] den éischten ''Syndicat d'initiative'' zu Lëtzebuerg war? * … ''[[Glück und Liebe in Monaco]]'' e liechtensteinesche Film ass, mat [[Germaine Damar|enger Lëtzebuergerin]] an der Haaptroll? * … de Prinzip vum [[Sens unique]] schonn am [[Antiquitéit|anticke]] [[Roum]] bestoung? * … den [[Nicolaus Mameranus]] (1500-1567), en Haffschreiwer vum Keeser [[Karel V. (HRR)|Karel V.]], ë.&nbsp;a. e Lueflidd op de [[Kanal vu Willebroek]] zu Bréissel, en Text iwwer de spueneschen Handkuss a Gedichter mat Wierder, déi mat C oder P ufänken, geschriwwen huet? * … de [[Charles Bech]], den eenzege Lëtzebuerger war, dee fir [[United States Air Force|US-Airforce]] Asätz op enger [[B-17 Flying Fortress]] geflunn ass? * … et zu Lëtzebuerg [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied#Fréier Stied|eng Stad gouf, déi just sechs Joer laang bestoung]]? ===''Déi rout Linke musse fir d'éischt gebléitst ginn…''=== * ... [[Fëschotter]] a [[Waassereps]] schonn emol zu Lëtzebuerg [[Vull vum Joer]] waren? * ... d'[[Landkäertchen]], d'[[Bëschbrietspill]], den [[Nierefleck]] oder de [[Postillon (Päiperlek)|Postillon]] integral geschützt sinn? * ... den [[Teatro Amazonas]], en Operenhaus zu [[Manaus]], a Brasilien, aus de Recettë vum [[Gummi]]sboom finanzéiert gouf, an huet missen zoumaachen, wéi de Cours vum Gummi op de Bourssen erofgaangen ass? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]] am Zweete Weltkrich beschlagnaamt gouf, fir dodra [[Gasmask]]en ze produzéieren? * ... [[Uewerkuer]], dem Titel vun engem Instrumentalstéck vun der Pop-Band [[Depeche Mode]] no, ''"eng kleng Uertschaft"'' ass? * … ee sech mat der [[Ieselsbréck]] ''Voilà'' déi fënnef längste Flëss a Russland mierke kann? ([[Volga]], [[Ob]], [[Ienissei]], [[Lena (Floss)|Lena]] an [[Amur]]) * … an Däitschland zwéi Beem – d<nowiki>'</nowiki>''[[Bräutigamseiche]]'' zu [[Eutin]] an d'''[[Himmelgeister Kastanie]]'' zu [[Düsseldorf]] – eng eege Postleitzuel hunn? * … den [[F91 Diddeleng]] sech 2018, als éischt lëtzebuergesch Ekipp iwwerhaapt, fir d'Gruppephas vun der [[Europa League]] qualifizéiert huet? * … de Schauspiller [[Michael Keaton]] fir richteg ''Michael Douglas'' heescht, ma sech dee [[Pseudonym]], nom [[Buster Keaton]], zougeluecht huet, fir net mat [[Michael Douglas|deem anere Schauspiller mat deem Numm]] verwiesselt ze ginn? * … net [[New York City|New York]] d'Haaptstad vum [[New York (Bundesstaat)|Bundesstaat New York]] ass, ma [[Albany]]? * … d'[[Hänkbéck vu Saint-Martin-d'Ardèche|Hänkbréck iwwer d'Ardèche]] tëscht [[Saint-Martin-d'Ardèche]] an [[Aiguèze]] [[1905]] gebaut gouf awer eréischt [[2005]] offiziell ageweit gouf? * … [[Flecht]]en (Lichen) e symbiotescht Zesummeliewen tëscht engem [[Pilzeräich|Pilz]] mat enger [[Algen|Alg]] oder enger [[Bakteerien|Bakteerie]] sinn? * … d'[[Chilehaus]] zu [[Hamburg]] säin Numm dohier huet, datt de Bauhär mam [[Salpéiter]]handel aus [[Chile]] räich gi war? *… d'[[Wëllkar]] net zu de [[Grieser]] zielt, wéi déi aner [[Fruucht (Kären)|Fruucht]]-Aarten, ma zu der Famill vun de [[Polygonaceae]], zu där och de [[Rubbarb]] an de [[Sauerampel]] gehéiert? * … den Numm ''[[Molotowcocktail]]'' op de [[Finnesch-Sowjetesche Wanterkrich]] zeréckgeet, wéi d'Finne sech mat dëser Waff géint sowjetesch Tankse gewiert hunn? * … d'[[Chareli]]sbréck zu [[Dummeldeng]] déi éischt Bréck an Europa war, déi mat '''[[Greyträger]]e''' gebaut war? * … den Nullmeridian, wéi e mam [[UTM-Koordinatesystem|UTM]]- [[Koordinatesystem]] WGS84 gemooss gëtt, eng 100 Meter ëstlech vum Nullmeridian vum [[Royal Greenwich Observatory]] läit? * … de Markennumm [[Elle & Vire]], vum Numm vun de Flëss [[Elle (Vire)|Elle]] a [[Vire (Floss)|Vire]] am [[Departement Manche]] hierkënnt? * … den Ausbroch vum Vulkan [[Tambora]] an Indonesien am Joer 1815, dat [[Joer ouni Summer|Joer duerno]] en grouss [[Hongersnout]] an Amerika an an Europa provozéiert hat? * … den [[Däitsch-Hollännesch-Belschen Dräilännereck]] um [[Vaalserberg]] vun 1839 bis 1919 e Véierlännereck war? * … der [[Ruth Belville]] hire Beruff dora bestoung, déi genee [[Auerzäit]] ze verkafen, a si dowéinst ''[[Greenwich Mean Time|Greenwich Time]] Lady'' genannt gouf? * … den [[Tyrrell P34]] den e [[Formel 1]] Auto mat 6 Rieder war? * … d'Pompjeeë vun Tréier den 23. Abrëll 1941 an d'Stad Lëtzebuerg hëllefe koume fir d'Feier am [[Hôtel des Terres Rouges|Terres-Rouges-Gebai]] ze läschen? * … bis ewell just dräi Leit gläichzäiteg fir en [[Oscar]] fir dat bescht Original-Dréibuch an ee fir dee beschte Schauspiller an engem nämmlechte Film nominéiert goufen, nämlech de [[Charlie Chaplin]], den [[Orson Welles]] an de [[Sylvester Stallone]]? * … de [[Robert Tappan Morris]] 1988 den éischte [[Computerwuerm]] entwéckelt hat? * … den Turner [[Georg Eyser]] bei den [[Olympesch Summerspiller 1904|olympesche Spiller 1904 zu St. Louis]] 6 Medaile gewonnen huet, an dat trotz enger hëlzener Beeprothees? * … de [[Charles Maurice de Talleyrand-Périgord]] a Frankräich souwuel ënnert dem ''[[Ancien Régime]]'', wéi och wärend der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]], dem ''[[Directoire]]'', dem ''[[Consulat]]'', dem ''[[Premier Empire]]'', der [[Franséisch Restauratioun|Restauratioun]] an der [[Julimonarchie]] wichteg Funktiounen am Staat hat, a bei véier Kréinungen derbäi war? * … de Geograph [[Mathias Ringmann]], deen éischte war, deen der [[Nei Welt|Neier Welt]] den Numm ''[[Amerika (Kontinent)|America]]'' ginn hat? * … verschidde [[Schof]]s- a [[Geess]]erasse méi wéi 2 [[Har]]en hunn? * … de [[Richard Halliburton]], wéi hien 1928 duerch de [[Panamakanal]] geschwommen ass, eng Tax vun 0,36 $ huet misse bezuelen? * … d'[[Leeëndecker (Vull)|Leeëndecker]] Vulle sinn déi iwwer dem Fléie schlofe kënnen? * … de Paschtouer [[Félix Kir]] dem Apéritif [[Kir]] den Numm ginn huet? [[Kategorie:WDS]] 6nhet8ji5jegs3avardwvruynvus7gm Schabloun:Konsdref 10 60340 2681876 2173449 2026-06-16T16:19:33Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681876 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|20px]] [[Gemeng Konsdref|Konsdref]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune mat Wope fir lëtzebuergesch Gemengen|Konsdref]]</noinclude>[[Kategorie:Gemeng Konsdref]] 2kof5sa41bk6nra7faeg2wnzgyzoddz Schabloun:Konstem 10 60341 2681890 2681287 2026-06-16T16:23:58Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681890 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|20px]] [[Gemeng Konstem|Konstem]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune mat Wope fir lëtzebuergesch Gemengen|Konstem]]</noinclude>[[Kategorie:Gemeng Konstem]] 7ido0lzxhv4b9m01eezzi0iyemng5mj Schabloun:Conter 10 60342 2681882 2257632 2026-06-16T16:22:15Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681882 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|20px]] [[Gemeng Conter|Conter]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune mat Wope fir lëtzebuergesch Gemengen|Conter]]</noinclude>[[Kategorie:Gemeng Conter]] eev68e1041f0yq8dqsiada65zai018e Wellelängt 0 66303 2681920 2668243 2026-06-17T03:04:14Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2681920 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Wellenlaenge.png|thumb|300px|Wellelängt vun enger Sinusfërmeger Transversalwell]] Als '''Wellelängt''', Symbol ''λ'' ([[Griicheland|griichesch]]: Lambda), gëtt de klengsten Ofstand tëscht zwéi Punkte vun der selwechter [[Phas (Schwéngung)|Phas]] vun enger [[Well (Physik)|Well]] bezeechent. Dobäi hunn zwéi Punkten déi selwecht Phas, wa si sech op déi selwecht Aart a Weis begéinen, d.&nbsp;h. wa si am zäitlechen Oflaf déi selwecht [[Amplitude]] an déi selwecht Beweegungsrichtung hunn. Bei [[Waasserwell]]en ass d'[[Wellelängt (Waasserwellen)|Wellelängt]] zum Beispill de Ofstand vun zwéi [[Wellekamm|Wellebierger]] oder [[Wellendall|Wellendäll]] niefteneen a gëtt an deem Fall mam Symbol ''L'' bezeechent. Si ass de raimlechen [[Analogon]] zu der [[Period (Physik)|Periodendauer]]. Et gëllt :<math>\lambda=\frac{c}{f}</math> woubäi ''c'' d'[[Ausbreedungsvitess]] oder d'[[Phasevitess]] an ''f'' d'[[Frequenz]] vun der [[Well (Physik)|Well]] ass. D'Ausbreedungsvitess huet eng wiesentlech Bedeitung beim Zesummenhank vu Wellelängt a Frequenz. == Typesch Gréissten == * <math>\lambda</math> = Wellelängt z.&nbsp;B. vun enger [[Elektromagnéitesch Well|elektromagnéitescher Well]] oder enger [[Schallwell]] * <math>c = \frac {c_0} n</math> ** woubäi <math>c_0</math> = Vitess vum [[Liicht]] am [[Vakuum]] [[Liichtvitess]]) = 299.792.458&nbsp;[[Meter|m]]/[[Sekonn (Eenheet)|s]]&nbsp;≈ 300.000&nbsp;km/s&nbsp;= 3&nbsp;•&nbsp;10<sup>8</sup>&nbsp;m/s <br>oder ** <math>c_0</math> = [[Vitess]] vum [[Schall]] an der Loft ([[Schallvitess]]) = 343&nbsp;m/s bei 20&nbsp;°C ** <math>n</math> = Faktor vun der [[Phasevitess]] (z.&nbsp;B.: [[Refraktiounsindex]]) D'Ausbreedungsvitess vun elektresche Signaler iwwer metallesch Leeder (z.&nbsp;B. Kofferkabel) ass zirka 30 % manner wéi d'[[Liichtvitess]] am fräie Raum. Dat ass net ze verwiessele mat der Fléissvitess vun den Elektronen, déi nëmmen e Brochdeel vun der Liichtvitess ass. {| {{Prettytable-R}} ! class="hintergrundfarbe6" | Bezeechnung ! class="hintergrundfarbe6" | Symbol ! class="hintergrundfarbe6" | Bezéiungen |- | [[Amplitud]] | align="center" | <math>\mathbf A_0</math> | {| | <math>\mathbf A_0\perp\mathbf k</math> | Transversalwell |- | <math>\mathbf A_0\|\mathbf k</math> | Longitudinalwell |} |- | [[Wellevektor]] | align="center" | <math>\vec{k}</math> | Ausbreedungsrichtung |- | [[Wellenzuel]] | align="center" | <math>\mathbf k</math> | <math>k=|\vec{k}|</math> |- | Wellelängt | align="center" | <math>\mathbf\lambda</math> | <math>\mathbf\lambda= 2\mathbf\pi/\mathbf k</math> |- | [[Kreesfrequenz|(Krees-)frequenz]] | align="center" | <math>\mathbf\omega</math> | <math>\mathbf\omega\left(\mathbf k\right)</math> Dispersiounsrelatioun |- | [[Frequenz]] | align="center" | <math>f</math> oder <math>\nu</math> | <math>f=\nu=\mathbf\omega/2\mathbf\pi</math> |- | [[Phasevitess]] | align="center" | <math>c</math> | <math>c=\mathbf\omega/k=\mathbf\lambda f=\mathbf\lambda \nu</math> |- | [[Gruppevitess]] | align="center" | <math>v_{\rm G}</math> | <math>v_{\rm G} = d\mathbf\omega/d\mathbf k</math> |- | [[Phas]] | align="center" | <math>\varphi</math> | <math>\varphi=\mathbf k\cdot \mathbf r-\omega t</math> |} == Wellelängte vum siichtbare Liicht: Faarwen == Dat mënschlecht [[A (Sënnesorgan)|A]] ass an engem Wellelängteberäich vun ongeféier 800&nbsp;[[Meter#Moosseenheeten, déi vum Meter ofgeleet ginn|nm]] ([[rout]]) bis 400&nbsp;nm ([[violett]]) empfindlech. [[Europäesch Hunnegbei|Beie]] gesinn zum Beispill och Liicht dat kuerz Wellelängten huet, dat sougenannt [[Ultraviolettstralung|ultraviolett Liicht]], kënnen dofir awer kee rout Liicht gesinn. Weider Informatiounen zum Faarfempfanne vum A steet am Artikel [[Faarf]]. == Wellelängt vun elektromagnéitesche Wellen am Medium == Fir d'Wellelängt an engem Medium gëllt: :<math> \lambda^\prime = \frac{\lambda_0}{\sqrt{\mu_{\rm r} \varepsilon_{\rm r}}} = \frac{c}{f} \frac{1}{\sqrt{\mu_{\rm r} \varepsilon_{\rm r}}} </math> Wa Liichtwellen oder aner elektromagnéitesch Wellen duerch e Medium ginn, fir dat de [[Refraktiounsindex]] <math>n</math> bekannt ass, sou reduzéiert sech hir Wellelängt a Funktioun vum Refraktiounsindex, d'Frequenz bleift awer onverännert. D'Wellelängt am Medium <math>\lambda^\prime</math> ass <math>\lambda^\prime = \frac{\lambda_0}{n}</math> woubäi <math>\lambda_0</math> d'Vakuumwellelängt d'Well ass. Wellelängte vun elektromagnéitescher Stralung ginn normalerweis als Vakuumwellelängt uginn, ouni datt dat ausgedréckt gëtt. Dat ass d'Ursaach fir Faarfvariante bei optesche Biller, well sech déi ënnerschiddlech Refraktioun (beim Iwwergank vum Liicht an en anert Medium <math>n_2</math>) fir déi verschidde Wellelängte vum afalende Liicht op d'[[Brennwäit#Ofhängegkeet vun der Faarf (Wellelängt)|Brennwäit]] vun der [[Lëns (Optik)|Lëns]] iwwerdréit. == De-Broglie-Wellelängt == De [[Louis-Victor de Broglie]] entdeckt, datt all Deelchen duerch [[Matièrewell]]e beschriwwe ka ginn. D´Wellelängt vu sou enger Matièrewell gëtt '''De-Broglie-Wellelängt''' genannt an hänkt vum [[Impuls (Physik)|Impuls]] ''p'' vum Deelchen of. Fir e [[Speziell Relativitéitstheorie|relativisteschen]] Deelche kann d'Wellelängt mat follgender Equatioun bestëmmt ginn: :<math> \lambda = \frac{h}{p} = \frac {h}{mv} \sqrt{1 - \frac{v^2}{c^2}} </math> Dobäi ass ''h'' de [[Wierkungsquantum vum Planck]], ''c'' d'[[Liichtvitess]], ''m'' d'[[Mass (Physik)|Mass]] a ''v'' d´Vitess vum Deelchen. == Um Spaweck == {{Commonscat}} {{Wiktionary|Wellenlänge}} * {{en}} [http://www.sengpielaudio.com/Rechner-wellenlaenge.htm Berechnung von Wellenlänge, Frequenz bei Schallgeschwindigkeit oder Lichtgeschwindigkeit] * {{en}} [http://www.sengpielaudio.com/Rechner-wellen.htm Berechnung der Wellenlänge einer Schallwelle in Luft bei gegebener Frequenz und Temperatur] * {{de}} [https://web.archive.org/web/20151022171332/http://astro.goblack.de/Theorie/t_wellen.htm Tabelle der Wellen mit zugehöriger Wellenlänge, Energie und Frequenz] * {{de}} [http://www.magnetkern.de/spektrum.html Darstellung des sichtbaren elektromagnetischen Spektrums mit Angabe der Wellenlängen] [[Kategorie:Physikalesch Gréissten]] [[Kategorie:Tountechnik]] 0lebqh4m53zwi9q0r65p25b5oy37dnd Gemeng Beefort 0 71947 2681933 2680808 2026-06-17T09:54:07Z GilPe 14980 /* Wopen */ +Scan Arrêté 2681933 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Beaufort | Numm (Däitsch) = Befort | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Beefort}} | Fläch = 1.374 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|50|08|N|06|17|26|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Iechternach]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. Beefort ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 31}}</ref>. == Uertschaften an der Gemeng == * [[Beefort]] * [[Déiljen]] * [[Grondhaff]] (déi lénks Säit vun der [[Schwaarz Iernz|Schwaarzer Iernz]]) == Geographie == D'Gemeng Beefort läit am Nordoste vum Land am [[Kanton Iechternach]] an ass ëmgi vun de Gemenge [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] am Norden, [[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]] am Osten, [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] am Süden an [[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]] am Westen. Beefort ass en Deel vun der [[Kleng Lëtzebuerger Schwäiz|Klenger Lëtzebuerger Schwäiz]]. ==Politik== ===Gemengerot=== Beefort war bis d'Gemengewalen 2017 eng [[Majorzsystem|Majorzgemeng]]. Bei deene vum 11. Juni 2023 gouf de Gemengerot eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem]] gewielt. Nodeems an der Folleg vun de Wale vun 2023 e Recours ageluecht gouf, well ee Kandidat géint d'Residenzklausel vum Walgesetz verstouss hat<ref>Art. 192 – Pour être éligible, il faut: (…) 4° avoir sa résidence habituelle depuis six mois dans la commune lors du dépôt de sa candidature, c'est-à-dire y habiter d'ordinaire.</ref>, goufen d'Wale vun der [[Cour administrative]] annuléiert an den 8. Oktober 2023 huet deemno an der Gemeng nei gestëmmt misse ginn.<ref>{{Citation|URL=https://www.rtl.lu/news/national/a/2081976.html|Titel=Residenzklausel mëssuecht: Zu Beefort gëtt den 8. Oktober nei gewielt|Gekuckt=06.07.2023|Datum=04.07.2023|Wierk=www.rtl.lu|Sprooch=lb}}</ref><ref>{{Citation|URL=http://justice.public.lu/fr/actualites/2023/07/communique-cour-adm-elections-beaufort.html|Titel=Communiqué de presse de la Cour administrative en relation avec les élections communales à Beaufort|Gekuckt=09.07.2023|Datum=04.07.2023|Wierk=justice.public.lu|Editeur=justice.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. De Jean-Luc Nosbusch (Är Lett) gouf doropshi Buergermeeschter, an de Bruno Domingues Grilo an d'[[Lynn Mossong]] (béid Biergerlëscht) Schäffen.<ref>Volker Bingenheimer: [https://www.wort.lu/luxemburg/osten/jean-luc-nosbusch-wird-burgermeister-von-befort/4308807.html "Jean-Luc Nosbusch wird Bürgermeister von Befort."] wort.lu [w+] 11.10.2023.</ref> '''Resultater''' {| class="wikitable" |- ! Joer !! Lett* !! BL* |- | 2023 || 7 || 4 |} <small><nowiki>*</nowiki>Lett = Är Lett; BL = Biergerlëscht Beefort Déiljen Grondhaff</small> ===Buergermeeschteren=== {{Kapitel Info feelt}} {| class="wikitable mw-collapsible" |+Buergermeeschteren zanter 1795<ref>Quell: ''75me anniversaire Fanfare de Beaufort'' [Luxembourg, 1966], S. 150</ref> !vu(n) !bis !Buergermeeschter |- |1795 |1814 |Jean Goerges Even |- |1815 |1819 |Jean Cigrang |- |1820 |1830 |Charles Even sen. |- |1830 |1842 |Michel Eiffes |- |1843 |1849 |[[Conrad Cigrang]] |- |1849 |1866 |[[Charles Even|Charles Even jun.]] |- |1866 |1886 |J. P. Even |- |1886 |1909 |Henri Even |- |1909 |1929 |Joseph Linkels |- |1930 |1938 |Bernhard Bollig |- |1938 |1944 |Jean Conter |- |1944 |1945 |Eugène Bollig |- |1946 |1947 |Henri Kramp |- |1947 |1963 |Alex Dostert |- |1964 |1987 |[[Léon Bartimes]] |- |... |... | |- |... |2023 |[[Camille Hoffmann]] |- |zanter<br>2023 | |[[Jean-Luc Nosbusch]] |} ==Geschicht== ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:3000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:1337 bar:1871 from:0 till:1514 bar:1910 from:0 till:1344 bar:1922 from:0 till:1330 bar:1935 from:0 till:1202 bar:1947 from:0 till:948 bar:1960 from:0 till:802 bar:1970 from:0 till:819 bar:1981 from:0 till:916 bar:1991 from:0 till:1202 bar:2001 from:0 till:1551 bar:2011 from:0 till:2180 bar:2021 from:0 till:2901 PlotData= bar:1821 at: 1337 fontsize:S text:1.337 shift:(-14,5) bar:1871 at: 1514 fontsize:S text:1.514 shift:(-14,5) bar:1910 at: 1344 fontsize:S text:1.344 shift:(-14,5) bar:1922 at: 1330 fontsize:S text:1.330 shift:(-14,5) bar:1935 at: 1202 fontsize:S text:1.202 shift:(-14,5) bar:1947 at: 948 fontsize:S text:948 shift:(-8,5) bar:1960 at: 802 fontsize:S text:802 shift:(-8,5) bar:1970 at: 819 fontsize:S text:819 shift:(-8,5) bar:1981 at: 916 fontsize:S text:916 shift:(-8,5) bar:1991 at: 1202 fontsize:S text:1.202 shift:(-14,5) bar:2001 at: 1551 fontsize:S text:1.551 shift:(-14,5) bar:2011 at: 2180 fontsize:S text:2.180 shift:(-14,5) bar:2021 at: 2901 fontsize:S text:2.901 shift:(-14,5) </timeline> {{Statec Awunner}} === Wopen === {|Class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|100px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref>{{Citation|URL=https://beaufort.lu/armoiries/|Titel=Armoiries|Gekuckt=13.05.2023|Datum=30.11.2022|Wierk=Beaufort|Sprooch=fr}}</ref><ref>Mémorial B – Recueil de législation, 10. Oktober 1986, digitaliséiert op Wikimedia Commons: [[c:File:Mémorial B 1986-10-10 Beaufort.jpg|commons:Mémorial B 1986-10-10 Beaufort.jpg]].</ref>:<br> ''D'or à la tour ouverte, crénelée de cinq pièces de gueules, maçonnée de sable, au chef de gueules chargé d'un lambel à cinq pendants d'argent.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[3. Juli]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[10. Oktober]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1374 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} |} [[File:Beaufort fig. 1 - d'or au chef de gueules.svg|thumb|left|70px|Figur 1]] [[File:Beaufort fig. 2 - d'or au chef de gueules brisé d'un lambel de cing pendants à l'ancienne d'argent.svg|thumb|left|70px|Figur 2]] Beefort war fréier eng wichteg [[Seigneurie]], där hir Hären, Nokommen vun deene vu Wolz (''d'or au chef de gueules'', Figur 1) e Wopen ''d'or au chef de gueules brisé d'un lambel de cing pendants à l'ancienne d'argent'' (Figur 2) gedroen hunn. Méi spéit gouf den ale ''Lambel'' heiansdo mat engem mat moderne Formen ersat. Dës lescht Versioun gouf iwwer vill Joren inoffiziell vun der Gemeng benotzt. 1986 huet d'Gemeng probéiert, dee Wopen offiziell unerkannt ze kréien. D'[[Commission héraldique de l'État|heraldesch Kommissioun]] huet festgestallt, datt – souwuel aus heraldesche wéi och aus juristesche Grënn – déi al Herrschaftswopen net einfach sou benotzt konnte ginn an dowéinst ass de Wopen, deen uewe beschriwwen ass, geschaf ginn.<ref name=":Armorial" /> {{clr}} == Kuckeswäertes == [[Fichier:Beaufort 2009-08.jpg|thumb|Beefort aus der Loft]] * D'[[Klaischen-Kapell Beefort|Klaischen-Kapell]] steet op der [[Lëscht vun de Monuments classés]] zanter Juli 1968. * D'[[Buerg Beefort]] ([[12. Joerhonnert|12.]] - [[16. Joerhonnert]]) steet op der [[Lëscht vun de Monuments classés]] zanter dem 16. September 1968. * D'[[Äispist vu Beefort]] ass den 8. November 1969 ageweit ginn.<ref>[[Robert Philippart]], ''Kurze Entstehungsgeschichte der Kunsteisbahnen in Luxemburg'', [[nos cahiers]], Nr. 4, 2024, S. 97-122</ref> == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Beefort ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{Div col|cols=3}} * [[SIAEE]] * [[SICEC]] * [[SIDEC]] * [[SIDEST]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] * [[Syndicat pour la création d'un Parc Naturel dans la région du Mullerthal|Syndicat Mullerthal]] {{Div col end}} == Gemengeblietchen == Bis 2005 huet d'Gemengeblietchen ''De Beforter'' geheescht. Duerno ''De Beeforter''. == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Beaufort (Luxembourg)|Beefort}} * [http://www.beaufort.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Beefort] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/echternach/beaufort D'Gemeng Beefort op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.rail.lu/garebeaufort.html D'Gare zu Beefort um www.rail.lu] {{Referenzen an Notten}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Iechternach}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Beefort]] [[Kategorie:Gemeng Beefort| ]] 76zbfyxanq4bnikjjkz794lrv5dea4p Gemeng Bous 0 72120 2681931 2681364 2026-06-17T09:51:42Z GilPe 14980 /* Wopen */ +Scan Arrêté 2681931 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Bous | Numm (Däitsch) = Bous | Fläch = 1.542,3017 [[Hektar|ha]]<ref>{{Kadaster Fläch}}</ref> | Koordinaten = {{coor dms|49|33|19|N|06|19|42|O}} }} [[Fichier:Bous church.jpg|thumb|upright|D'Kierch vu Bous]] [[Fichier:GemenBus1.JPG|upright|thumb|Schëld virun der Gemeng vu Bous]] Déi fréier '''{{PAGENAME}}''' war eng [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesch Gemeng]] am [[Kanton Réimech]], déi op den 1. September 2023 mat der [[Gemeng Waldbriedemes]] zu der [[Gemeng Bous-Waldbriedemes]] fusionéiert ass. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng war d'Uertschaft [[Bous]], vun där se och hiren Numm hat. == Uertschaften an der fréierer Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== * [[Aassel]] * [[Bous]] * [[Ierpeldeng (Bous-Waldbriedemes)|Ierpeldeng]] * [[Rolleng (Bous)|Rolleng]] Zur Gemeng Bous hunn nach follgend Häff a [[Lieu-dit]]e gehéiert: * [[Éimerengerhaff]] * [[Heisbuergerhaff]] * [[Herdermillen]] * [[Scheierbierg (Ierpeldeng)|Scheierbierg]] ==Geschicht== Am [[Ancien Régime]] hu Bous an [[Ierpeldeng (Bous-Waldbriedemes)|Ierpeldeng]] zur [[Roussy-le-Village|Grofschaft Rëttgen]] ([[Franséisch|fr]]. ''Comté de Roussy'') am haitege [[Departement Moselle|Museldepartement]] gehéiert, iwwerdeems Rolleng an Aassel vun der [[Seigneurie]] vu [[Waldbriedemes]] ofhängeg waren. Bous war eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 61}}</ref>. === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial" /><ref>Mémorial B – Recueil de législation, 23. Juli 1986, digitaliséiert op Wikimedia Commons: [[c:File:Mémorial B 1986-07-23 Bous.jpg|commons:Mémorial B 1986-07-23 Bous.jpg]].</ref>:<br> ''Coupé d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable posés en sautoir chargées en abîme d'un lion de gueules, et de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1.''' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[20. Mäerz]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[23. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}} Déi éischt Grofe vu Rëttgen, Nokommen aus dem Haus Lëtzebuerg, hunn e Wopen ''d'argent au lion de gueules'' gefouert. Am [[18. Joerhonnert]] sinn d'Rechter, déi zur Grofschaft gehéiert hunn, un eng adeleg Famill vu [[Metz]], d'Famill Maguin gefall (''de gueules à six molettes d'argent posées 3-2-1''). Déi berüümtst Häre vu Waldbriedemes waren aus der Famill Wiltheim (''d'argent à deux bâtons fleurdelisés de sable en sautoir, accompagnés de huit mouchetures d'hermine, trois en chef, trois en fasce et deux en points''). De Gemengewope vu Bous ass am Fong eng Kombinatioun vun deem vun der fréierer Famill vu Rëttgen, an der Famill Maguin, wat d'Wichtegkeet vu Rëttgen am Gemengenterritoire ënnersträicht. |} ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:1800 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:400 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:80 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:1217 bar:1871 from:0 till:1531 bar:1910 from:0 till:1133 bar:1922 from:0 till:991 bar:1935 from:0 till:916 bar:1947 from:0 till:892 bar:1960 from:0 till:813 bar:1970 from:0 till:776 bar:1981 from:0 till:747 bar:1991 from:0 till:833 bar:2001 from:0 till:1091 bar:2011 from:0 till:1372 bar:2021 from:0 till:1711 PlotData= bar:1821 at: 1217 fontsize:S text:1.217 shift:(-14,5) bar:1871 at: 1531 fontsize:S text:1.531 shift:(-14,5) bar:1910 at: 1133 fontsize:S text:1.133 shift:(-14,5) bar:1922 at: 991 fontsize:S text:991 shift:(-8,5) bar:1935 at: 916 fontsize:S text:916 shift:(-8,5) bar:1947 at: 892 fontsize:S text:892 shift:(-8,5) bar:1960 at: 813 fontsize:S text:813 shift:(-8,5) bar:1970 at: 776 fontsize:S text:776 shift:(-8,5) bar:1981 at: 747 fontsize:S text:747 shift:(-8,5) bar:1991 at: 833 fontsize:S text:833 shift:(-8,5) bar:2001 at: 1091 fontsize:S text:1.091 shift:(-14,5) bar:2011 at: 1372 fontsize:S text:1.372 shift:(-14,5) bar:2021 at: 1711 fontsize:S text:1.711 shift:(-14,5) </timeline> {{Statec Awunner}} ==Politik== ===Buergermeeschtere vun der fréierer Gemeng=== {{Kapitel Info feelt}} * 1843 - 1849: J. Kutten<ref name=BMs>[https://persist.lu/ark:70795/kszp2r/pages/4/articles/DTL59 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933]. In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 75 (30.03.1934), p. 4 [Digitised by the National Library of Luxembourg.</ref> * 1849 - 1854: P. Goedert * 1854 - 1867: J. Kutten * 1867 - 1882: Jean-Baptiste Maas * 1882 - 1902: N. Mondloch * 1902 - 1915: J. Jung-Schmit * 1915 - 1924: Peter Felten * 1924 - 1933: J. P. Hilger * 1933 - ...: N. Pier<ref name=BMs/> * ... * 1952 - 1964: Jean Cigrang<ref>[https://persist.lu/ark:70795/1p2f0bmtp/pages/13/articles/DIVL1452 Doudesannonce vum 6.08.1970 am Luxemburger Wort]</ref> * 1964 - 1975: Ernest Hall<ref>Doudesannonce vum 6.12.2019 am Luxemburger Wort</ref> * ... * 1982 - 1987: Ernest Hall * ... * 2011 - 2017: Joseph Johanns * 2017 - 2023: Carlo Kütten ===Fusioun=== 2018 koumen d'Pläng op, datt d'Gemeng Bous mat [[Gemeng Waldbriedemes|där vu Waldbriedemes]] kéint fusionéieren. De Referendum dozou, deen den 3. Abrëll 2022 an den zwou Gemengen organiséiert gouf, ass positiv ausgaangen, mat 56,8 Prozent vun de Wieler zu Bous, déi dofir gewielt hunn (zu Waldbriedemes waren et der 73,6 Prozent)<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/1892381.html "Gemenge Bous a Waldbriedemes: 'Jo' zur Fusioun." rtl.lu 03.04.2022 "Waldbredimus/Bous: Referendum zur Fusion am 3. April."] wort.lu, 18.10.2021.</ref>. D'Gesetz zu der Fusioun gouf den 8. Februar 2023 an der Chamber gestëmmt.<ref>Nadine Schwarz: [https://web.archive.org/web/20230211052206/https://www.wort.lu/de/lokales/der-weg-ist-frei-fuer-zwei-neue-fusionsgemeinden-63e3c8b6de135b9236d8f48a " "Der Weg ist frei für zwei neue Fusionsgemeinden."] wort.lu [w+], 08.02.2023.</ref> Bei de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengerotswale]] vum 11. Juni 2023 gouf dann de Gemengerot vun der neier Gemeng gewielt. Den 1. September 2023 ass d'Fusioun a Kraaft getrueden, an d'Gemeng Bous huet opgehalen op ze bestoen. Dat fréiert Paschtoueschhaus vu Waldbriedemes soll déi nei Märei ginn.<ref>[https://web.archive.org/web/20210528123040/https://www.wort.lu/de/lokales/gemeindefusion-bous-und-waldbredimus-holen-buerger-ins-boot-60afba20de135b92369cf3f0 "Gemeindefusion: Bous und Waldbredimus holen Bürger ins Boot."] wort.lu, 28.05.2021</ref>. Eng Zäitche waren och d'Gemenge [[Gemeng Réimech|Réimech]] a [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] intresséiert, fir bei där Fusioun matzemaachen;<ref>[https://web.archive.org/web/20220815102820/https://www.wort.lu/de/lokales/remich-steigt-in-gespraeche-zu-mega-fusion-ein-5bf7e643182b657ad3b9a32d "Remich steigt in Gespräche zu "Mega-Fusion" ein."] wort.lu, 23.11.2018.</ref> doraus ass awer näischt ginn. <gallery> Fichier:Bous locator map.png|Bous... Fichier:Waldbredimus locator map.png|a Waldbriedemes... Fichier:Map Bous-Waldbredimus.png|fusionéieren zu Bous-Waldbriedemes. </gallery> == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Bous war Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[SIAER]] * [[SIDERE]] (vum 1. Januar 2015 un)<ref>[[Luxemburger Wort]] vum 13. November 2014, S. 26: ''Bous tritt dem interkkommunalen Wassersyndikat Sidere bei.''</ref> * [[SIDEST]] * [[SIGI]] * [[SIGRE]] *[[SYVICOL]] == Kuckt och == {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Bous]] [[Kategorie:Gemeng Bous| ]] nsn3h3hc7cxoubgdg5ir5ftq54fvxgk Gemeng Iermsdref 0 72629 2681936 2681446 2026-06-17T10:02:31Z GilPe 14980 /* Wopen */ Update 2681936 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm = Iermsdref | Wopen = Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg | Numm (Franséisch) = Ermsdorf | Numm (Däitsch) = Ermsdorf | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] | Kanton = {{Kanton Dikrech}} | Buergermeeschter = | Awunner = 906 | Awunnerdatum = | Fläch = 2.409&nbsp;[[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|49|42|N|06|13|18|O}} | Kaart = Map Ermsdorf.PNG | Kaartentext = D'fréier Gemeng Iermsdref (orange)<br> am Kanton Dikrech (rout) }} D''''Gemeng Iermsdref''' war eng fréier [[lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]] am [[Kanton Dikrech]], déi bis Enn 2011, wéi se mat der [[Gemeng Miedernach]] zu der [[Ärenzdallgemeng]] fusionéiert huet, bestanen huet. ==Geographie== D'Landschaftsbild vun der fréierer Gemeng Iermsdref ass gréisstendeels vu landwirtschaftlechen Aktivitéiten (Wisen a Felder an enger oppener Gewan) markéiert. Ronderëm ware praktesch iwwerall Bëscher, déi awer zu 90 % um Territoire vun den Nopeschgemenge louchen. D'[[Wäiss Iernz]], déi vu Süden no Norden derduerch leeft, huet d'Gemeng an zwou topographesch verschidde Géigende gespléckt, mat am Westen, dem méi oder manner flaache Plateau vu [[Steeën]] a [[Folkendeng]], an am Osten, vum Uwänner vun der Iernz un, der koppeger Géigend tëscht [[Iermsdref]] an [[Eppelduerf]]. Do war och, op enger flaacher Kopp, eng ronn 400 m nërdlech vum [[Gréiwenhaff]], mat 420 Meter déi héchst Plaz an der Gemeng ze fannen. Déi déifst Plaz war op der [[Hessemillen]] op ongeféier 210 Meter, do, wou d'[[Kriibsebaach (Wäiss Iernz)|Kriibsebaach]] an d'Wäiss Iernz leeft. == Uertschaften a Lieu-diten an der fréierer Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == '''Uertschaften:''' {{Div col|cols=2}} * [[Eppelduerf]] * [[Iermsdref]] * [[Folkendeng]] * [[Keiwelbaach (Iermsdref)|Keiwelbaach]] * [[Steeën]] {{Div col end}} '''Lieu-diten:''' {{Div col|cols=5}} * [[Backesmillen]] * [[Bricherheck]] * [[Bricherhaff (Iermsdref)|Bricherhaff]] * [[Gilcher]] * [[Hessemillen]] * [[Hoossebierg]] * [[Moderhaff]] * [[Neimillen (Iermsdref)|Neimillen]] * [[Reisermillen]] * [[Spierberich]] * [[Webeschhaff]] {{Div col end}} == Geschicht == Den [[21. Mäerz]] [[2010]] hunn d'Bierger vun de Gemengen Iermsdref a Miedernach an engem [[Gemengereferendum zu Lëtzebuerg|Referendum]] sech z'iwwer 83&nbsp;% fir dës Fusioun ausgeschwat. No dem Vott vum Gemengerot de [[6. Abrëll]] 2010 war d'Entscheedung definitiv: d'Fusiounsgemeng sollt '''[[Ärenzdall]]''' heeschen a vum [[1. Januar]] [[2012]] u bestoen. === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref>Mémorial B – Recueil de législation, 7. Mee 1986, digitaliséiert op Wikimedia Commons: [[c:File:Mémorial B 1986-05-07 Ermsdorf.jpg|commons:Mémorial B 1986-05-07 Ermsdorf.jpg]].</ref>:<br> ''Burelé d'or et d'azur à la croix ancrée de gueules, chargée d'une croix alésée d'argent et accompagnée de trois fleurs de lis de sable, deux en chef, une en pointe.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[9. September]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986 }} De Wopen ass zesummegesat aus de Wope vun den Häerschaften déi Meeschter iwwer d'Dierfer aus der Gemeng waren. Déi gëllen a blo Sträife sinn aus dem Wope vun der Vogtei vun [[Dikrech]] zu där Iermsdref gehéiert huet, d'Ankerkräiz, kënnt aus dem Wope vun den Hären aus der [[Fiels]], deene Steeën gehéiert huet, dat sëlwer Kräiz ass vun der [[Abtei Iechternach]], zu där Eppelduerf gehéiert huet, an déi dräi Lilie sinn aus dem Wope vun den Häre vu [[Folkendeng]]. |} ==Politik== === Buergermeeschteren === {{Kapitel Info feelt}} * .... * ? - 1928: xxx Lambert * 1929 - 1964: [[Urbain Lambert (Iermsdref)|Urbain Lambert]] * .... * 1976 - 1981: [[René Hoffmann (1926)|René Hoffmann]] * ... * 1988 - 1999: Albert Feyder<ref>Doudesannonce am Luxemburger Wort vum 24. August 2020</ref> * ... == Veräiner an der Gemeng == {| | * D'''Steeëner Pompjeeën'' * D'''Eppelduerfer Pompjeeën'' * De ''Club des Jeunes vu Steeën'' | * D'''Eppelduerfer Jugend'' * D'''Iermsdrefer Fliedermais'' * De ''Club des Jeunes vun Iermsdref'' |} == Gemengeblat == D'Gemengeblat vun Iermsdref housch „De Bannhidder“. == Syndikater == D'Gemeng Iermsdref Member war a follgende Syndikater: * [[SIDEC]] - [[SIDEN]] - [[SYVICOL]] * Zentralschoul, zesumme mat [[Gemeng Miedernach|Miedernach]] == Bibliographie == * ''Iermsdrëfer Uergel: geweit den 21. Oktober 2001''. - Ermsdorf: Iermsdrëfer Uergelfrënn, [2001] (Bertrange: Rapidpress). - 83 p.: ill. ; 21&nbsp;cm <!--W.e.g. näischt un der Bibliographie änneren, et ass een Originaltext--> == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Titel=Iermsdref}} * [https://web.archive.org/web/20120322110948/http://www.ermsdorf.lu/ Websäit vun der Gemeng] * [http://www.ermsdorf.lu/baanhidder.html "De Baanhidder" fir erofzelueden] * [http://www.syvicol.lu/ Syvicol] {{Referenzen}} [[Kategorie:Gemeng Iermsdref| ]] [[Kategorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Iermsdref]] tev3h2pimu7c3icafnlo9105cl4a1it Gemeng Fiels 0 72696 2681929 2623328 2026-06-17T09:50:06Z GilPe 14980 /* Wopen */ +Scan Arrêté 2681929 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Larochette | Numm (Däitsch) = Fels | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Fiels}} | Koordinaten = {{coor dms|49|47|01|N|06|13|10|O}} }} [[Fichier:Larochette Castle and Town 2009-08.jpg|thumb|260px|Vue iwwer d'Buerg op d'Uertschaft]] [[Fichier:Larochette1835Berward.jpg|thumb|260px|D'Fiels virum grousse Feier]] [[Fichier:Fiels Déi al Gare.jpg|thumb|260px|D'Jangelis Gare]] [[Fichier:Burcht ^ Larochette - panoramio.jpg|thumb|260px|Vue op d'Buerg an en Deel vun der Uertschaft]] D''''Gemeng Fiels''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en a läit am [[Kanton Miersch]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft [[Fiels]], vun där se och hiren Numm huet. == Uertschaften an der Gemeng == * [[Iernzen]] (''Ernzen''); * [[Fiels]] (''Larochette, Fels''); * [[Meesebuerg]] (''Meysembourg, Meysemburg''). == Geschicht == D'Fielsser Géigend war, wéi et schéngt, schonn zur [[Réimescht Räich|Réimerzäit]] bewunnt, bei der Restauratioun vun der Buerg gouf eng réimesch Mënz fonnt. Vum [[11. Joerhonnert|11.]] bis [[18. Joerhonnert]] gouf d'Liewe vun de Buerghären op der [[Buerg Fiels|Fielsser Buerg]] bestëmmt. De 24. Juni 1865 war e grousst Feier an der Uertschaft Fiels. Déi fréier Parkierch (Nikloskierch) a 75 Haiser goufen duerch de Brand zerstéiert<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/08zgxc/pages/2/articles/DTL40|Titel=Inland|Gekuckt=17.05.2023|Datum=27.06.1865|Editeur=Luxemburger Wort, 1865. Jg., nº 148, p. 2.|Sprooch=de}}</ref>. Am ganze Land gouf fir d'Affer gesammelt<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/08zgxc/pages/1/articles/DTL39|Titel=Uebersicht der politischen Tagesereignisse|Gekuckt=17.05.2023|Datum=27.06.1865|Editeur=Luxemburger Wort 1865. Jg., nº 148 S. 1.|Sprooch=de}}</ref>. ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:2500 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:1104 bar:1871 from:0 till:1465 bar:1910 from:0 till:1245 bar:1922 from:0 till:1182 bar:1935 from:0 till:1144 bar:1947 from:0 till:1134 bar:1960 from:0 till:958 bar:1970 from:0 till:1137 bar:1981 from:0 till:1280 bar:1991 from:0 till:1288 bar:2001 from:0 till:1742 bar:2011 from:0 till:2016 bar:2021 from:0 till:2220 PlotData= bar:1821 at: 1104 fontsize:S text:1.104 shift:(-14,5) bar:1871 at: 1465 fontsize:S text:1.465 shift:(-14,5) bar:1910 at: 1245 fontsize:S text:1.245 shift:(-14,5) bar:1922 at: 1182 fontsize:S text:1.182 shift:(-14,5) bar:1935 at: 1144 fontsize:S text:1.144 shift:(-14,5) bar:1947 at: 1134 fontsize:S text:1.134 shift:(-14,5) bar:1960 at: 958 fontsize:S text:958 shift:(-8,5) bar:1970 at: 1137 fontsize:S text:1.137 shift:(-14,5) bar:1981 at: 1280 fontsize:S text:1.280 shift:(-14,5) bar:1991 at: 1288 fontsize:S text:1.288 shift:(-14,5) bar:2001 at: 1742 fontsize:S text:1.742 shift:(-14,5) bar:2011 at: 2016 fontsize:S text:2.016 shift:(-14,5) bar:2021 at: 2220 fontsize:S text:2.220 shift:(-14,5) </timeline> {{Statec Awunner}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref>Mémorial B – Recueil de législation, 7. Mee 1986, digitaliséiert op Wikimedia Commons: [[c:File:Mémorial B 1986-05-07 Larochette.jpg|commons:Mémorial B 1986-05-07 Larochette.jpg]].</ref>:<br> ''De gueules à la tour d'argent maçonnée de sable, accostée de deux écussons d'or à la croix ancrée de gueules.''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[20. Juni]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 574 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1985.}} |} === Buergermeeschteren === {{Div col|cols=2}} * 1797 - 1798: Gindt Antoine * 1798 - 1799: Lais Dominique * 1799 - 1801: Weydert Jean-Baptiste * 1801 - 1808: Metzler Balthasar * 1808 - 1815: de Cassal Antoine-Ignace * 1815 - 1818: Klein Mathias * 1818 - 1830: Prim Jean * 1830 - 1844: Hansen-Weydert Michel * 1844 - 1845: Pierre Scharlé<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [https://web.archive.org/web/20160303175401/http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1844/0003/a003.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> * 1845 - 1871: Jean Sinner * 1872 - 1890: [[Jean Knaff]] * 1891 - 1899: Nicolas Lutgen * 1900 - 1901: Jean Treinen * 1902 - 1911: Nicolas Thilmany<ref>Mémorial N°46 - Arrêté grand-ducal du 16 juillet 1911, démission honorable a été accordée, sur sa demande, à M. Nic. Thilmany de Larochette des fonctions de bourgmestre.</ref> * 1912 - 1917: Nicolas Prim<ref>Obermosel-Zeitung, 10. Juli 1917: Nikolaus Prim hat seine Entlassung als Bürgermeister eingereicht.</ref> * 1918 - 1921: [[Nicolas Ludovicy]]<ref>[http://www.industrie.lu/brosseriemodernelarochette.html Nicolas Ludovicy op der Säit iwwer d'Brosserie moderne an der Fiels] op www.industrie.lu</ref> * 1921 - 1928: Michel Sinner * 1928 - 1949: [[Jules Zinnen]] * 1950 - 1959: Nic Wagner * 1960 - 1975: Pierre Ginter * 1976 - 1990: [[Victor Weydert]] * 1991 - 2017: [[Pierre Wies]] * 2017 - 2023: [[Natalie Silva]] * zanter 2023: [[Mirko Martellini]]<ref>[https://www.rtl.lu/news/gemengewalen/a/2074839.html "Fiels: Mirko Martellini gëtt neie Buergermeeschter."] rtl.lu, 14.06.2023.</ref> {{Div col end}} ==Politik== ===Fusiounspläng=== Eng méiglech Fusioun tëscht de Gemengen [[Gemeng Noumer|Noumer]], Fiels a [[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]] gouf den 9. November 2014 an engem Gemenge-Referendum refuséiert: Zwar waren an der Fiels 66,53&nbsp;% vun de Wieler fir sou eng Fusioun, mä zu Noumer ware 70,05&nbsp;% dergéint, an zu Fëschbech souguer 76,02&nbsp;%.<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/581324.html "Noumer a Fëschbech soen Neen, nëmmen d'Fiels wielt Jo."] rtl.lu, Leschten Update: 10.11.2014, 07:09:09.</ref> == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Fiels ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[FILANO]] * Maintien à domicile-Medernach * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGI]] * [[Syndicat pour la création d'un Parc Naturel dans la région du Mullerthal|Syndicat Mullerthal]] * [[SYVICOL]] == Jumelagen == * [[Fels am Wagram]] an {{AUT}} == Kuckeswäertes == * D'[[Buerg Fiels]] * D'[[Kierch Fiels]] * D'[[De Roebé-Schlass|De-Roebé-Schlass]] * D'Haus vum [[Michel Rodange]] * De [[Musée iwwer d'Textilindustrie an der Fiels]] * De [[Verluerekascht Fiels|Verluerekascht]] * Den [[Ouschterbuer Fiels|Ouschterbuer]] * Den [[Haangelsbur]] == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Larochette|Fiels}} * [https://web.archive.org/web/20110224020129/http://www.larochette.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Fiels] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/mersch/larochette D'Gemeng Fiels op der Websäit vum Syvicol] * [http://youthhostels.lu/en/youth-hostels/youth-hostel-larochette Fielsser Jugendherberg] * [http://www.industrie.lu/schungfabriklutgenlarochette.html Fielsser Industriegeschicht: Schongfabréck Lutgen] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Miersch}} [[Kategorie:Gemeng Fiels| ]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Fiels]] iekhozh9j2vt774ja5w6tgme3kkdpe8 Gemeng Useldeng 0 72774 2681935 2659475 2026-06-17T09:56:20Z GilPe 14980 /* Wopen */ +Scan Arrêté 2681935 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Useldange | Numm (Däitsch) = Useldingen | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Useldeng}} | Koordinaten = {{coor dms|49|46|08|N|05|58|51|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Réiden]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== Zur Gemeng gehéieren d'Uertschaften: * [[Iewerleng]] (Everlange) * [[Rippweiler]] (Rippweiler) * [[Schandel]] (Schandel) * [[Useldeng]] (Useldange) an de [[Lieu-dit]] [[Iewerlenger Millen]]. ==Geographie== E groussen Deel vun der Gemeng läit am [[Atert (Baach)|Atertdall]] deen an der Mëtt vu Westen no Osten derduerch féiert. Nopeschgemenge sinn: * am [[Kanton Réiden]]: [[Gemeng Biekerech|Biekerech]], [[Sëll]], [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]], [[Viichten]], [[Réiden op der Atert]] * am [[Kanton Miersch]]: [[Gemeng Béiwen-Atert|Béiwen op der Atert]], [[Tënten]] == Geschicht == ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:2000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:901 bar:1871 from:0 till:1362 bar:1910 from:0 till:1149 bar:1922 from:0 till:1080 bar:1935 from:0 till:1078 bar:1947 from:0 till:1149 bar:1960 from:0 till:1031 bar:1970 from:0 till:1059 bar:1981 from:0 till:1040 bar:1991 from:0 till:1084 bar:2001 from:0 till:1301 bar:2011 from:0 till:1506 bar:2021 from:0 till:1965 PlotData= bar:1821 at: 901 fontsize:S text:901 shift:(-8,5) bar:1871 at: 1362 fontsize:S text:1.362 shift:(-14,5) bar:1910 at: 1149 fontsize:S text:1.149 shift:(-14,5) bar:1922 at: 1080 fontsize:S text:1.080 shift:(-14,5) bar:1935 at: 1078 fontsize:S text:1.078 shift:(-14,5) bar:1947 at: 1149 fontsize:S text:1.149 shift:(-14,5) bar:1960 at: 1031 fontsize:S text:1.031 shift:(-14,5) bar:1970 at: 1059 fontsize:S text:1.059 shift:(-14,5) bar:1981 at: 1040 fontsize:S text:1.040 shift:(-14,5) bar:1991 at: 1084 fontsize:S text:1.084 shift:(-14,5) bar:2001 at: 1301 fontsize:S text:1.301 shift:(-14,5) bar:2011 at: 1506 fontsize:S text:1.506 shift:(-14,5) bar:2021 at: 1965 fontsize:S text:1.965 shift:(-14,5) </timeline> {{Statec Awunner}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref>Mémorial B – Recueil de législation, 4. Dezember 1986, digitaliséiert op Wikimedia Commons: [[c:File:Mémorial B 1986-12-04 Useldange.jpg|commons:Mémorial B 1986-12-04 Useldange.jpg]].</ref>:<br> ''Burelé d'argent et de gueules, à la croix ancrée d'azur, brochant''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[8. Oktober]] [[1986]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[4. Dezember]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 1600 - Projet: 1984 [[Nicolas Lemogne]]}}<br>Déi horizontal Balke kommen aus dem Wope vun den Häre vun Esch-Sauer déi och Meeschter zu Useldeng waren. D'Kräiz kënnt aus dem Wope vun den Häre vu Simmer, deene Rippweiler gehéiert huet. Et symboliséiert och d'Uertschaft Schandel, déi den Häre vu Sterpenich, a méi spéit den Häre vun Hondel gehéiert huet, déi ee Kräiz mat engem Hondskapp op hirem Schëld haten. |} ==Politik== De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt. ===Buergermeeschteren<ref>Aus de Gemengerotsregisteren, wéi se am Buch "Useldingen - Ein Dorf stellt sich vor" vum René Frisch ernimmt ginn.</ref>=== {{Div col|cols=3}} * Jul. 1823 - Dez. 1840: Jean-Nicolas Becker * Apr. 1840 - Dez. 1843: Nicolas Thiner * Jan. 1844 - Feb. 1849: [[Nicolas Hippert (Nottär)|Nicolas Hippert]] * Feb. 1849 - Dez. 1849: Adam Faber * Dez. 1849 - Mär. 1853: [[Georges Faber (Buergermeeschter)|Georges Faber]] * Mär. 1853 - Mär. 1870: Nicolas Hippert * Okt. 1870 - Feb. 1872: Eugène Hippert * Jan. 1874 - 1886?: Pierre Mertz * 1886 - 1894: Franz Nothumb * 1894 - Mär. 1921: Michel Sinner * Mär. 1921 - Dez. 1934: Jean-Baptiste Weis * Jan. 1935 - Dez. 1945: Georges Anzia * Jan. 1946 - Jul. 1955: Théodore Hollerich * Aug. 1955 - Dez. 1963: Joseph Parries * Jan. 1964 - Dez. 1969: Jean Hollerich * Jan. 1970 - Dez. 1999: [[Nicolas Anzia]] * Jan. 2000 - haut: [[Pollo Bodem]] (LSAP) {{Div col end}} ==Verkéier== D'Gemeng ass un d'Stroossennetz ugeschloss iwwer d'Nationalstroossen [[Nationalstrooss 12|N12]], [[Nationalstrooss 24|N24]], [[Nationalstrooss 22|N22]], an d'[[Chemin repris]]en [[CR116]], [[CR305]]. Den [[CR305C]] ass eng [[Sakgaass]] a verbënnt den Zentrum vun der Uertschaft [[Useldeng]] mat der [[Gare Useldeng|fréierer Gare]]. Bis [[1967]] war d'Gemeng un d'Eisebunnsnetz ugeschloss iwwer d'[[Atertlinn]] mat enger Gare zu Useldeng, an enger Halt tëscht [[Rippweiler]] a [[Räichel]]. Op der Kopp riets vun der [[Wollefsbaach]] tëscht Useldeng a Rippweiler ass e Fluchfeld wou mat Seegelfligere geflu gëtt. [[Fichier:Useldengvue.jpg|thumb|450px|Useldeng]] == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Useldeng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]] * [[Ecole de musique du Canton de Redange]] * [[De Réidener Kanton]] * [[Réidener Schwemm]] * [[SICONA-Centre]] * [[SIDEC]] * [[SIDERO]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} == Kuckeswäertes == * D'[[Buerg Useldeng|Buerg vun Useldeng]] == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} * [[Frënn vum Useldinger Priorat]] == Um Spaweck == {{Commonscat|Useldange|Useldeng}} * [http://www.useldeng.lu Offiziell Säit vun der Gemeng Useldeng] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/redange/useldange D'Gemeng Useldeng op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Réiden}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Useldeng]] [[Kategorie:Gemeng Useldeng| ]] q1ac8zl41lwh9yodmvif6tjmozyothd Gemeng Konsdref 0 72924 2681872 2681230 2026-06-16T16:19:19Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681872 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm = Konsdref | Numm (Franséisch) = Consdorf | Numm (Däitsch) = Konsdorf | Kanton = {{Kanton Iechternach}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Konsdref}} | Koordinaten = {{coor dms|49|46|48|N|06|20|17|O}} }} [[Fichier:Consdorf church.jpg|thumb|upright|D'Kierch vu Konsdref]] D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Iechternach]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. == Geographie == Konsdref läit op zirka 350 m am Oste vum Lëtzebuerger Land, am [[Kanton Iechternach]], am Zentrum vun der [[Kleng Lëtzebuerger Schwäiz|Klenger Lëtzebuerger Schwäiz]]. Nopeschgemenge si [[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]] am Norden, [[Gemeng Bech|Bech]] a [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] am Süden, [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] a [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] am Westen an [[Iechternach]] am Osten. Mam Zil vun enger administrativer Vereinfachung gouf d'Grenz tëscht de Gemenge [[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]] a Konsdref mam Gesetz vum 27. Juli 2022 ugepasst<ref>{{Citation|URL=https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2022/07/27/a431/jo|Titel=Loi du 27 juillet 2022 portant changement de limites entre la Commune de Berdorf et la Commune de Consdorf|Gekuckt=04.09.2022|Datum=27.07.2022|Wierk=legilux.public.lu|Editeur=Legilux|Sprooch=fr}}</ref>. D'Uertschaft [[Kalkesbaach]] déi virdrun um Gebitt vun de zwou Gemeng louch, gehéiert zanterhier ganz zur Gemeng Bäerdref. Duerch den Tosch vun de Parzellen ass d'Fläch vun der Gemeng Konsdref ëm 9,20 Ar méi kleng ginn. == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== {{Div col|cols=3}} * [[Kolwent]] * [[Konsdref]] * [[Marscherwald]] * [[Méchelshaff]] * [[Präiteler]] * [[Scheedgen]] * [[Wuelper]] {{Div col end}} Zu der Gemeng gehéieren nach follgend Häff a [[Lieu-dit]]en: {{Div col|cols=3}} * [[Alrodeschhaff]] * [[Rosswinkelerhaff]] * [[Créispent]] ''(de: fr: Crispent)'' * [[Konsdrëffer Millen]] ''(fr: Consdorf-Moulin)'' {{Div col end}} == Geschicht == Prehistoresch a réimesch Reschter déi fonnt goufen, loossen drop schléissen, datt Konsdref an engem ale Siidlungsgebitt läit. Konsdref gëtt a verschiddenen Dokumenter aus dem éischte Joerdausend schonn ernimmt: 816 als ''Cunolphi Villa'', 953 als ''Conolfi Villa''. Ëm 1600 fanne mer d'Bezeechnung "Consturf". Konsdref huet zum eelste Besëtz vun der [[Tréier]]er [[Abtei Oeren]] gehéiert a war bis zur [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]] Zentrum vun der Oerener Grondherrschaft an dëser Géigend. Kolwent a Marscherwald hunn dergéint der Benediktinerabtei vun Iechternach gehéiert<ref name=":Armorial2">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. …}}</ref>. Konsdref ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial2" />. D'Existenz vun enger Parkierch zu Konsdref ass eréischt 1229 nozeweisen, mä Historiker datéieren den Urspronk vun der Par Konsdref ëm d'Joer 700. == Wopen == {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|121x121px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial2" />: ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |} ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:2300 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:1449 bar:1871 from:0 till:1626 bar:1910 from:0 till:1336 bar:1922 from:0 till:1217 bar:1935 from:0 till:1205 bar:1947 from:0 till:1129 bar:1960 from:0 till:1039 bar:1970 from:0 till:1056 bar:1981 from:0 till:1194 bar:1991 from:0 till:1434 bar:2001 from:0 till:1745 bar:2011 from:0 till:1813 bar:2021 from:0 till:2123 PlotData= bar:1821 at: 1449 fontsize:S text:1.449 shift:(-14,5) bar:1871 at: 1626 fontsize:S text:1.626 shift:(-14,5) bar:1910 at: 1336 fontsize:S text:1.336 shift:(-14,5) bar:1922 at: 1217 fontsize:S text:1.217 shift:(-14,5) bar:1935 at: 1205 fontsize:S text:1.205 shift:(-14,5) bar:1947 at: 1129 fontsize:S text:1.129 shift:(-14,5) bar:1960 at: 1039 fontsize:S text:1.039 shift:(-14,5) bar:1970 at: 1056 fontsize:S text:1.056 shift:(-14,5) bar:1981 at: 1194 fontsize:S text:1.194 shift:(-14,5) bar:1991 at: 1434 fontsize:S text:1.434 shift:(-14,5) bar:2001 at: 1745 fontsize:S text:1.745 shift:(-14,5) bar:2011 at: 1813 fontsize:S text:1.813 shift:(-14,5) bar:2021 at: 2123 fontsize:S text:2.123 shift:(-14,5) </timeline> {{Statec Awunner}} == Buergermeeschteren == {{Kapitel Info feelt}} * 1843 - 1849: R. Schmit<ref name=BMs>[https://persist.lu/ark:70795/z8gnb0/pages/1/articles/DTL62 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933.] In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 81, Drittes Blatt (07.04.1934), p. 1 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> * 1849 - 1854: J. Nockels * 1854 - 1867: N. Leonardy * 1867 - 1891: P. Hippert * 1891 - 1903: M. Wolff * 1903 - 1904: P. Scharff * 1904 - 1915: Franz Hippert * 1915 - 1933: J. Wolff * 1933 - ? : J. P. Salentiny<ref name=BMs/> * ... * ... [[Nicolas Leonardy (Politiker)|Nicolas Leonardy]] * ... Henri Speicher * ... Léon Steyer * ... Gilbert Schmit * 2007 - 2011: Marcel Bausch * 2011 - 2017: [[André Poorters]] * 2017 - 2023: [[Edith Jeitz]] * zanter 2023: [[Marco Bermes]]<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B05-bofferding-assermentation-bourgmestre-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=05.07.2023|Datum=05.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref> == Kuckeswäertes == Kuckeswäert ass ënner anerem d'[[Kierch Konsdref|Parkierch]] aus dem [[18. Joerhonnert]] mat hirem [[Gotik|goteschen]] Tuerm aus dem [[12. Joerhonnert|12.]]/[[13. Joerhonnert]] an dem [[Altor]] mat der Bartholomäus-Statu. Konsdref läit an der Klenger Lëtzebuerger Schwäiz, a bitt eng ganz Rei vu schéine Promenaden duerch d'Bëscher, mat villen Aussiichtspunkte mat Vue op de [[Sauer]]dall an de [[Mëllerdall]], an zitt dofir virun allem am Juli/August eng ganz Rëtsch vun Touristen un. D'Géigend zeechent sech besonnesch duerch aussergewéinlech Fielsformatiounen aus, laanscht déi d'Spadséierweeër féieren, wéi z.&nbsp;B. d'"Kuelscheier" oder d'"Goldfralay". == Pompjeeën == De Konsdrëffer Pompjeescorps besteet aus 40 aktive Pompjeeën am Alter tëscht 16 a 65 Joer. 2012 besteet hire Fuerpark aus 5 Gefierer: * [[TLF|TLF 2000]] * [[Dréileeder|DLA (K) 23/12]] * [[Geschiertransporter]] (GW) * [[TSF (Pompjeesauto)|TSF]] * [[Ekippentranporter]] (MTW) == Persounen aus der Gemeng Konsdref == * [[Jean Goedert (Dokter)|Jean Goedert]] (1926-2019), lëtzebuergeschen Dokter a Politiker, gebuer zu Konsdref * [[Gast Michels]] (1954-2013), lëtzebuergesche Moler * [[Alphonse Neyens]] (*1886-1971), [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] Affekot a Politiker == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Konsdref ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{Div col|cols=4}} * [[SIAEE]] * [[SICEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGRE]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] * [[Syndicat Mullerthal]] {{Div col end}} == Kuckt och == {{LNM}} * [[Kleng Lëtzebuerger Schwäiz]] {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Consdorf|Konsdref}} * [http://www.consdorf.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Konsdref] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/echternach/consdorf D'Gemeng Konsdref op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.campconsdorf.lu/ Syndicat d'Initiative et de Tourisme] * [http://www.rail.lu/gareconsdorf.html D'Gare vu Konsdref um www.rail.lu] * [https://web.archive.org/web/20130623063938/http://pgk.lu/ Pompjeen Consdorf] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Iechternach}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Konsdref]] [[Kategorie:Gemeng Konsdref| ]] 7l8a9zhqdczn4f491h85dwho5y9pv7h 2681932 2681872 2026-06-17T09:53:11Z GilPe 14980 /* Wopen */ +Scan Arrêté 2681932 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm = Konsdref | Numm (Franséisch) = Consdorf | Numm (Däitsch) = Konsdorf | Kanton = {{Kanton Iechternach}} | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Konsdref}} | Koordinaten = {{coor dms|49|46|48|N|06|20|17|O}} }} [[Fichier:Consdorf church.jpg|thumb|upright|D'Kierch vu Konsdref]] D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Iechternach]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. == Geographie == Konsdref läit op zirka 350 m am Oste vum Lëtzebuerger Land, am [[Kanton Iechternach]], am Zentrum vun der [[Kleng Lëtzebuerger Schwäiz|Klenger Lëtzebuerger Schwäiz]]. Nopeschgemenge si [[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]] am Norden, [[Gemeng Bech|Bech]] a [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] am Süden, [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] a [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] am Westen an [[Iechternach]] am Osten. Mam Zil vun enger administrativer Vereinfachung gouf d'Grenz tëscht de Gemenge [[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]] a Konsdref mam Gesetz vum 27. Juli 2022 ugepasst<ref>{{Citation|URL=https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2022/07/27/a431/jo|Titel=Loi du 27 juillet 2022 portant changement de limites entre la Commune de Berdorf et la Commune de Consdorf|Gekuckt=04.09.2022|Datum=27.07.2022|Wierk=legilux.public.lu|Editeur=Legilux|Sprooch=fr}}</ref>. D'Uertschaft [[Kalkesbaach]] déi virdrun um Gebitt vun de zwou Gemeng louch, gehéiert zanterhier ganz zur Gemeng Bäerdref. Duerch den Tosch vun de Parzellen ass d'Fläch vun der Gemeng Konsdref ëm 9,20 Ar méi kleng ginn. == Uertschaften an der Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref>== {{Div col|cols=3}} * [[Kolwent]] * [[Konsdref]] * [[Marscherwald]] * [[Méchelshaff]] * [[Präiteler]] * [[Scheedgen]] * [[Wuelper]] {{Div col end}} Zu der Gemeng gehéieren nach follgend Häff a [[Lieu-dit]]en: {{Div col|cols=3}} * [[Alrodeschhaff]] * [[Rosswinkelerhaff]] * [[Créispent]] ''(de: fr: Crispent)'' * [[Konsdrëffer Millen]] ''(fr: Consdorf-Moulin)'' {{Div col end}} == Geschicht == Prehistoresch a réimesch Reschter déi fonnt goufen, loossen drop schléissen, datt Konsdref an engem ale Siidlungsgebitt läit. Konsdref gëtt a verschiddenen Dokumenter aus dem éischte Joerdausend schonn ernimmt: 816 als ''Cunolphi Villa'', 953 als ''Conolfi Villa''. Ëm 1600 fanne mer d'Bezeechnung "Consturf". Konsdref huet zum eelste Besëtz vun der [[Tréier]]er [[Abtei Oeren]] gehéiert a war bis zur [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]] Zentrum vun der Oerener Grondherrschaft an dëser Géigend. Kolwent a Marscherwald hunn dergéint der Benediktinerabtei vun Iechternach gehéiert<ref name=":Armorial2">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. …}}</ref>. Konsdref ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial2" />. D'Existenz vun enger Parkierch zu Konsdref ass eréischt 1229 nozeweisen, mä Historiker datéieren den Urspronk vun der Par Konsdref ëm d'Joer 700. === Wopen === {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|121x121px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial2" /><ref>Mémorial B – Recueil de législation, 28. Juli 1986, digitaliséiert op Wikimedia Commons: [[c:File:Mémorial B 1986-07-28 Consdorf.jpg|commons:Mémorial B 1986-07-28 Consdorf.jpg]].</ref>: ''Parti de gueules et d'or à l'orle brochant de cinq étoiles aboutées, parti d'argent et de sable.'' {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 1. Juli 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[28. Juli]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 788 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1986.}} D'Haaptemailer vum Wopen, rout a gëllen, erënneren un déi vum Wope vun den Hären vu Beefort (''d'or au chef de gueules chargé d'un lambel à cing pendants d'argent à l'ancienne''); déi fënnef Stäre representéieren déi fënnef Uertschafte vun der Gemeng. Den an zwee gedeelte Stärebord bezitt sech op d'Faarwe vun de Kleeder vun de Benediktiner. |} ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:2300 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:1449 bar:1871 from:0 till:1626 bar:1910 from:0 till:1336 bar:1922 from:0 till:1217 bar:1935 from:0 till:1205 bar:1947 from:0 till:1129 bar:1960 from:0 till:1039 bar:1970 from:0 till:1056 bar:1981 from:0 till:1194 bar:1991 from:0 till:1434 bar:2001 from:0 till:1745 bar:2011 from:0 till:1813 bar:2021 from:0 till:2123 PlotData= bar:1821 at: 1449 fontsize:S text:1.449 shift:(-14,5) bar:1871 at: 1626 fontsize:S text:1.626 shift:(-14,5) bar:1910 at: 1336 fontsize:S text:1.336 shift:(-14,5) bar:1922 at: 1217 fontsize:S text:1.217 shift:(-14,5) bar:1935 at: 1205 fontsize:S text:1.205 shift:(-14,5) bar:1947 at: 1129 fontsize:S text:1.129 shift:(-14,5) bar:1960 at: 1039 fontsize:S text:1.039 shift:(-14,5) bar:1970 at: 1056 fontsize:S text:1.056 shift:(-14,5) bar:1981 at: 1194 fontsize:S text:1.194 shift:(-14,5) bar:1991 at: 1434 fontsize:S text:1.434 shift:(-14,5) bar:2001 at: 1745 fontsize:S text:1.745 shift:(-14,5) bar:2011 at: 1813 fontsize:S text:1.813 shift:(-14,5) bar:2021 at: 2123 fontsize:S text:2.123 shift:(-14,5) </timeline> {{Statec Awunner}} == Buergermeeschteren == {{Kapitel Info feelt}} * 1843 - 1849: R. Schmit<ref name=BMs>[https://persist.lu/ark:70795/z8gnb0/pages/1/articles/DTL62 Die Bürgermeister im Distrikt Grevenmacher 1843—1933.] In: Obermosel-Zeitung, 54. Jg., nº 81, Drittes Blatt (07.04.1934), p. 1 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref> * 1849 - 1854: J. Nockels * 1854 - 1867: N. Leonardy * 1867 - 1891: P. Hippert * 1891 - 1903: M. Wolff * 1903 - 1904: P. Scharff * 1904 - 1915: Franz Hippert * 1915 - 1933: J. Wolff * 1933 - ? : J. P. Salentiny<ref name=BMs/> * ... * ... [[Nicolas Leonardy (Politiker)|Nicolas Leonardy]] * ... Henri Speicher * ... Léon Steyer * ... Gilbert Schmit * 2007 - 2011: Marcel Bausch * 2011 - 2017: [[André Poorters]] * 2017 - 2023: [[Edith Jeitz]] * zanter 2023: [[Marco Bermes]]<ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B05-bofferding-assermentation-bourgmestre-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=05.07.2023|Datum=05.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref> == Kuckeswäertes == Kuckeswäert ass ënner anerem d'[[Kierch Konsdref|Parkierch]] aus dem [[18. Joerhonnert]] mat hirem [[Gotik|goteschen]] Tuerm aus dem [[12. Joerhonnert|12.]]/[[13. Joerhonnert]] an dem [[Altor]] mat der Bartholomäus-Statu. Konsdref läit an der Klenger Lëtzebuerger Schwäiz, a bitt eng ganz Rei vu schéine Promenaden duerch d'Bëscher, mat villen Aussiichtspunkte mat Vue op de [[Sauer]]dall an de [[Mëllerdall]], an zitt dofir virun allem am Juli/August eng ganz Rëtsch vun Touristen un. D'Géigend zeechent sech besonnesch duerch aussergewéinlech Fielsformatiounen aus, laanscht déi d'Spadséierweeër féieren, wéi z.&nbsp;B. d'"Kuelscheier" oder d'"Goldfralay". == Pompjeeën == De Konsdrëffer Pompjeescorps besteet aus 40 aktive Pompjeeën am Alter tëscht 16 a 65 Joer. 2012 besteet hire Fuerpark aus 5 Gefierer: * [[TLF|TLF 2000]] * [[Dréileeder|DLA (K) 23/12]] * [[Geschiertransporter]] (GW) * [[TSF (Pompjeesauto)|TSF]] * [[Ekippentranporter]] (MTW) == Persounen aus der Gemeng Konsdref == * [[Jean Goedert (Dokter)|Jean Goedert]] (1926-2019), lëtzebuergeschen Dokter a Politiker, gebuer zu Konsdref * [[Gast Michels]] (1954-2013), lëtzebuergesche Moler * [[Alphonse Neyens]] (*1886-1971), [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergeschen]] Affekot a Politiker == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Konsdref ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{Div col|cols=4}} * [[SIAEE]] * [[SICEC]] * [[SIDEN]] * [[SIGRE]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] * [[Syndicat Mullerthal]] {{Div col end}} == Kuckt och == {{LNM}} * [[Kleng Lëtzebuerger Schwäiz]] {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Consdorf|Konsdref}} * [http://www.consdorf.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Konsdref] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/echternach/consdorf D'Gemeng Konsdref op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.campconsdorf.lu/ Syndicat d'Initiative et de Tourisme] * [http://www.rail.lu/gareconsdorf.html D'Gare vu Konsdref um www.rail.lu] * [https://web.archive.org/web/20130623063938/http://pgk.lu/ Pompjeen Consdorf] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Iechternach}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Konsdref]] [[Kategorie:Gemeng Konsdref| ]] s0y1sgbb3qx7c4kx7n26bff8j7891nv Gemeng Schieren 0 72963 2681926 2668509 2026-06-17T09:41:35Z GilPe 14980 /* Wopen */ +Scan Arrêté 2681926 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Schieren | Numm (Däitsch) = Schieren | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Schieren}} | Koordinaten = {{coor dms|49|49|50|N|06|05|55|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Dikrech]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. == Uertschaften an der Gemeng== {{div col|cols=3}} * [[Biertreng]] * [[Colmer Bréck]] * [[Schieren]] {{div col end}} Zur Gemeng gehéieren nach follgend Häff a Lieu-diten: {{div col|cols=3}} * [[Bierkenhaff]] * [[Matgeshaff]] * [[Nidderschieren]] * [[Pléiter]] * [[Schierener Millen]] * [[Uewerschieren]] {{div col end}} == Geschicht == D'Gemeng Schieren gouf duerch e Gesetz vum 22. Januar 1850 geschaaft<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1850/01/22/n1/jo|Titel=Loi du 22 janvier 1850 qui érige deux nouvelles communes, l'une sous le nom de Schieren et l'autre sous le nom d'Erpeldange.|Gekuckt=18.06.2023|Datum=22.01.1850|Editeur=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Bis dohi waren d'Uertschafte vun der haiteger [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]] Schieren een Deel vun der [[Gemeng Ettelbréck]]. ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:2400 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:520 bar:1871 from:0 till:1000 bar:1910 from:0 till:809 bar:1922 from:0 till:790 bar:1935 from:0 till:759 bar:1947 from:0 till:754 bar:1960 from:0 till:845 bar:1970 from:0 till:965 bar:1981 from:0 till:1173 bar:1991 from:0 till:1293 bar:2001 from:0 till:1358 bar:2011 from:0 till:1486 bar:2021 from:0 till:2073 PlotData= bar:1821 at: 520 fontsize:S text:520 shift:(-8,5) bar:1871 at: 1000 fontsize:S text:1.000 shift:(-14,5) bar:1910 at: 809 fontsize:S text:809 shift:(-8,5) bar:1922 at: 790 fontsize:S text:790 shift:(-8,5) bar:1935 at: 759 fontsize:S text:759 shift:(-8,5) bar:1947 at: 754 fontsize:S text:754 shift:(-8,5) bar:1960 at: 845 fontsize:S text:845 shift:(-8,5) bar:1970 at: 965 fontsize:S text:965 shift:(-8,5) bar:1981 at: 1173 fontsize:S text:1.173 shift:(-14,5) bar:1991 at: 1293 fontsize:S text:1.293 shift:(-14,5) bar:2001 at: 1358 fontsize:S text:1.358 shift:(-14,5) bar:2011 at: 1486 fontsize:S text:1.486 shift:(-14,5) bar:2021 at: 2073 fontsize:S text:2.073 shift:(-14,5) </timeline> {{Statec Awunner}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref>Mémorial B – Recueil de législation, 29. Januar 1986, digitaliséiert op Wikimedia Commons: [[c:File:Mémorial_B_1986-01-29_Schieren.jpg|commons:File:Mémorial_B_1986-01-29_Schieren.jpg]].</ref>:<br> ''coupé d'argent et d'or, à la fasce ondée d'azur brochant sur la partition, accompagnée en chef d'un arbre arraché de sinople accosté de deux fleurs de lis de sable, en pointe d'une croix ancrée de gueules''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[30. Dezember]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[29. Januar]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 365 - Projet: 1985 [[Marcel Lenertz]]}} |} == Politik == ===Gemengerot=== De Gemengerot vun der {{PAGENAME}} gëtt nom [[Majorzsystem]] gewielt. <!--Buergermeeschter war vum 19. Abrëll 2013 bis de 7. Oktober 2015 de Camille Pletschette. Dono huet hie mam éischte Schäffen André Schmit de Poste getosch. De Jos Birchen war bis Oktober 2015 zweete Schäffen, duerno huet hie mam Francis Wirth d'Plaz gewiesselt.<ref>[http://www.gouvernement.lu/5337344/15-assermentation-bourgmestre "Assermentation d'un bourgmestre et de deux échevins de la commune de Schieren."] gouvernement.lu, publié le 16.10.2015 (08:52)</ref> --> === Buergermeeschteren === * 1850 - 1867: Dominique Toussaint<ref name=BM>[https://persist.lu/ark:70795/bg4zrx1m8g/pages/53/articles/DIVL690 Wissenswertes um die Gemende Schieren.] In: ''Sapeurs-pompiers Schieren (Luxembourg)''. 1994, p. 51 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref> * 1867 - 1875: Michel Fabricius * 1876 - 1916: [[Pierre Toussaint]] * 1916 - 1934: Henri Beringer * 1935 - 1966: [[Hubert Schlechter]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/kz8tq9dsx/pages/10/articles/DIVL89 In memoriam Bürgermeister Hubert Schlechter.] In: Luxemburger Wort, 119. Jg., n° 244 (01.09.1966), p. 10 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref> * 1966-1977: Albert Weber * 1978 - 1993: [[Gust Goerens|Auguste Goerens]] * 1994- ?: Josy Lutgen<ref name=BM/> * 19. Abrëll 2013 - 7. Oktober 2015: Camille Pletschette * 7. Oktober 2015 - 9. Oktober 2019: André Schmit * November 2019<ref>{{Citation|URL=http://mint.gouvernement.lu/fr/support/recherche.html|Titel=Assermentation d'un bourgmestre et d'échevins|Gekuckt=05.06.2022|Datum=30.11.2019|Wierk=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref> - November 2023: [[Eric Thill]] * zanterhier: [[Jean-Paul Zeimes]] == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Schieren ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[Syndicat de distribution d'eau des Ardennes|DEA]] * [[SICEC]] * [[SICONA-Centre]] * [[SIDEC]] * [[SIDEN]] * [[SYVICOL]] == Kuckt och == {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Schieren (Luxembourg)|Schieren}} * [https://web.archive.org/web/20210101024456/http://www.schieren.org/ Veräiner vu Schieren um Spaweck] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/diekirch/schieren D'Gemeng Schieren op der Websäit vum Syvicol] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Dikrech}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Schieren]] [[Kategorie:Gemeng Schieren| ]] dbvio0ovlv6l2mk5ss9g1ghl5o6k7sv Gemeng Rëmeleng 0 73000 2681919 2681569 2026-06-17T00:02:26Z Otets 120 +Wopen an der Infobox 2681919 wikitext text/x-wiki {{Doublon|Rëmeleng}} {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Rumelange | Numm (Däitsch) = Rümelingen | Wopen = Wope Rëmeleng 1.png | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Rëmeleng}} | Koordinaten = {{coor dms|49|27|35|N|06|01|50|O}} }} [[Fichier:Remeleng1.jpg|thumb|Rëmeleng, vum Kolscheed aus gesinn]] '''Rëmeleng''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesche]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemengen]] an zanter 1907 eng vun den 12 [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Lëtzebuerger Stied]]. Et ass déi eenzeg Uertschaft an deemno och [[Chef-lieu]] vun der Gemeng. Rëmeleng gëtt och d'Stad vum ''[[Minettsgéigend#Landstreech a seng Bezeechnung|Roude Buedem]]'' genannt. == Uertschaften an der Gemeng == [[Rëmeleng]] ass déi eenzeg Uertschaft an der Gemeng, vun där si och den Numm huet. == Geographie == D'Gemeng läit am Dall vun der [[Keelbaach]]. Mat enger Fläch vu 684&nbsp;ha ass se an där Hisiicht eng vun de klengste Gemengen am Land. Tëscht [[Huldang]] a Rëmeleng gëtt et mat 82&nbsp;km déi gréisst Nord-Süd-Längt vum Lëtzebuerger Land.<br> An der Rëmelenger Gemeng läit dee südlechste Punkt vum Land op 49°26'52". == Geschicht == Rëmeleng huet bis 1891 zu der [[Gemeng Keel]] gehéiert. Duerch d'Gesetz vum 27. Juni 1891<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1891/06/27/n2/jo|Titel=Loi du 27 juin 1891 concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Rumelange|Gekuckt=15.07.2020|Datum=02.07.1891|Editeur=legilux.lu|Sprooch=fr}}</ref> gouf et vu Keel ofgetrennt an ass domat zanter dem 1. Oktober 1891<ref>Art. 3 vum Gesetz dat den 2. Juli 1891 publizéiert gouf: «La présente loi ne sera exécutoire que nonante jours après sa publication»</ref> eng onofhängeg Gemeng<ref name="LW1941">Luxemburger Wort 1941-10-31, S. 4 (''Rümelingen 50 Jahre selbständige Gemeinde'').[https://web.archive.org/web/20230408055015/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=774062&search_terms=#panel:pp%7Cissue:774062%7Cpage:4]<br> Wolff, L. & R. Kirsch, 2008. ''Saviez-vous que … ? Le tout savoir sur Rumelange en plus de 500 faits marquants.'' In: R. Kirsch (réd.), 2008. ''Honnert Joer Stad Rëmeleng : 1907 – 2007''. Rumelange : Collège échevinal de la ville, [2008], Leudelange, Qatena, S. 87-133.</ref>. Zu der neier Gemeng huet nieft der Uertschaft Rëmeleng och de Weiler [[Uewertéiteng]] (Haut-Tétange) gehéiert<ref name=":0" />. Den éischte [[Buergermeeschter]] war den Industriellen [[Jean-Pierre Nau]], dee seng Nominatioun de 24. Oktober 1891 krut<ref name="LW1941"/><ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rc/1891/10/18/n1/jo|Titel=Mémorial A57/1891|Gekuckt=15.07.2020|Datum=31.10.1891|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Duerch d'Gesetz vum 4. August 1907 krut Rëmeleng den Titel [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Stied|Stad]]<ref>{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1907/08/04/n1/jo|Titel=Loi du 4 août 1907 attribuant la qualification de ville aux localités de Differdange, Dudelange, Ettelbruck et Rumelange|Gekuckt=15.07.2020|Datum=10.08.1907|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:6000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:401 bar:1871 from:0 till:834 bar:1910 from:0 till:5296 bar:1922 from:0 till:4534 bar:1935 from:0 till:4198 bar:1947 from:0 till:4072 bar:1960 from:0 till:4271 bar:1970 from:0 till:3935 bar:1981 from:0 till:3711 bar:1991 from:0 till:3500 bar:2001 from:0 till:4309 bar:2011 from:0 till:5066 bar:2021 from:0 till:5613 PlotData= bar:1821 at: 401 fontsize:S text:401 shift:(-8,5) bar:1871 at: 834 fontsize:S text:834 shift:(-8,5) bar:1910 at: 5296 fontsize:S text:5.296 shift:(-14,5) bar:1922 at: 4534 fontsize:S text:4.534 shift:(-14,5) bar:1935 at: 4198 fontsize:S text:4.198 shift:(-14,5) bar:1947 at: 4072 fontsize:S text:4.072 shift:(-14,5) bar:1960 at: 4271 fontsize:S text:4.271 shift:(-14,5) bar:1970 at: 3935 fontsize:S text:3.935 shift:(-14,5) bar:1981 at: 3711 fontsize:S text:3.711 shift:(-14,5) bar:1991 at: 3500 fontsize:S text:3.500 shift:(-14,5) bar:2001 at: 4309 fontsize:S text:4.309 shift:(-14,5) bar:2011 at: 5066 fontsize:S text:5.066 shift:(-14,5) bar:2021 at: 5613 fontsize:S text:5.613 shift:(-14,5) </timeline> {{Statec Awunner}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:LUX Rëmeleng COA.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext:<br> ''d'argent au mineur ayant une lampe et un pioche de mineur, au naturel''<br>{{small|[[Arrêté gran-ducal|A.G-D.]] [[8. Juli]] [[1909]] <!--- Mémorial xx, Säit xx ---> Projet: 1908 [[Nicolas van Werveke]]}} |} == Politik == De [[Gemengerot]] vu Rëmeleng gëtt nom [[Proporzsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. Zanter 2023 huet d'[[LSAP]] d'absolut Majoritéit am Schäfferot. Dat war och virdrun de Fall, ausser vun 2017 bis 2023, wou s'eng Koalitioun mat der [[KPL]] hat. '''Zesummesetzung''' {{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}} {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|KPL]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 1999 || 3 || - || 0 || '''7''' |- | 2005 || 3 || - || 0 || '''8''' |- | 2011 || 3 || - || 1 || '''7''' |- | 2017 || 4 || 1 || '''1''' || '''5''' |- | 2023 || 3 || 1 || 1 || '''6''' |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu}} ==Buergermeeschteren== {{Div col|cols=2}} *[[Jean-Pierre Nau]] (1891-1898)<ref name="LW1941"/> *[[Henri Schroell]] (1898-1905)<ref name="LW1941"/> *[[Charles Theisen]] (1905-1906), interim (Schäffen)<ref name="LW1941"/> *[[Jacques Sturm (Rëmeleng)|Jacques Sturm]] (1906-1921)<ref name="LW1941"/> *[[Bernard Deisges]] (1921-1925)<ref name="LW1941"/> *[[Florentin Antony]] (1925)<ref name="LW1941"/> *[[Jean-Pierre Bausch]] (1925-1932)<ref name="LW1941"/> *[[Mathias Piren]] (1932-1934)<ref name="LW1941"/> *[[Nic. Seywert]] (1935-1939)<ref name="LW1941"/> *[[Henri Lück]] (1939-1941)<ref name="LW1941"/> *Dr. Schmitt (1941-1944), däitschen Amtsbürgermeister<ref name="LW1941"/> *[[Emile Quintus]] (1944-1945), interim (Schäffen)<ref>Luxemburger Wort 1944-10-17, S. 4 (''Allerlei aus Rümelingen'').[https://web.archive.org/web/20210728010222/https://eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=790172&search_terms=#panel:pp|issue:790172|page:4]<br>Escher Tageblatt 1945-06-18, S. 2 (''Aus den Gemeinderäten'').[http://www.eluxemburgensia.lu/webclient/DeliveryManager?application=DIRECTLINK&custom_att_2=simple_viewer&pid=110435&search_terms=#panel:pp|issue:110435|page:2]</ref> *[[Henri Lück]] (1945-1969)<ref>[[Alex Bodry|Bodry, A.]] & [[Ben Fayot|B. Fayot]], 2016. ''120 Jor sozialistesch Deputéiert an der Lëtzebuerger Chamber (1896 - 2016) : dictionnaire biographique des députés socialistes à la Chambre des députés.'' La mémoire socialiste, Luxembourg, S. 135.</ref> *[[André Zirves]] (1970-1990) *[[Will Hoffmann]] (1990-2011) *[[Henri Haine]] (zanter 2011)<ref>[https://gouvernement.lu/fr/actualites/toutes_actualites/articles/2011/11-novembre/21-assermentation.html Assermentation de nouveaux bourgmestres et échevins.]</ref><ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B06-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=06.07.2023|Datum=06.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref> <!---12. Abrëll 1964 gebuer--><!---12. Abrëll 1964 gebuer--> {{Div col end}} == Kuckeswäertes == * [[Musée national des mines|Nationale Minnemusée]] * [[Kierch Saint Sébastien (Rëmeleng)|Parkierch Saint Sébastien]] == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Rëmeleng ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{Div col|cols=5}} * [[MINETT-KOMPOST]] * [[PRO-SUD]] * [[Syndicat des eaux du Sud|SES]] * [[SARE]] * [[SICEC]] * [[SICOSPORT]] * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[SICONA-Sud-Ouest]] * [[STEP]] * [[SYCOSAL]] * [[SYVICOL]] * [[TICE]] {{Div col end}} == Jumelage == * [[Grundlsee]] an {{AUT}} == Kuckt och == * [[Rëmeleng]] (vill Detailer iwwer d'Uertschaft) * {{LNM}} {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Rumelange}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Esch-Uelzecht}} * [http://www.rumelange.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng a Stad Rëmeleng] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/esch-sur-alzette/rumelange D'Gemeng Rëmeleng op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.mnm.lu D'Websäit vum Nationale Minnemusée] * [https://web.archive.org/web/20030904235014/http://www.tice.lu/ TICE] * [http://www.legilux.public.lu/leg/a/archives/1891/0380207/0380207.pdf#page=2 D'Gesetz iwwer d'Kreatioun vun der Gemeng Rëmeleng ''(Loi du 27 juin 1891, concernant la création d'une nouvelle commune sous le nom de Rumelange.)''] {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Gemeng Remeleng}} [[Kategorie:Gemeng Rëmeleng| ]] [[Kategorie:Stied zu Lëtzebuerg|Remeleng]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Remeleng]] 8st1sqn0pjqpzvywe7pg9nuu3hg6cow Gemeng Konstem 0 73142 2681884 2681419 2026-06-16T16:23:32Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681884 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm = Konstem | Wopen = Coat of arms consthum luxbrg.svg | Numm (Franséisch) = Consthum | Numm (Däitsch) = Consthum | Land = [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] | Kanton = {{Kanton Klierf}} | Buergermeeschter = | Awunner = 336 | Awunnerdatum = | Fläch = 1.494,5605&nbsp;[[Hektar|ha]]<ref>{{Kadaster Fläch}}</ref> | Koordinaten = {{coor dms|49|58|25|N|06|03|09|O}} | Kaart = Map Consthum.PNG | Kaartentext = D'fréier Gemeng Konstem (orange)<br> am Kanton Klierf (rout) }} [[Fichier:Consthum Luxembourg 01.jpg|thumb|D'Kierch an dat fréiert Gemengenhaus vu Konstem (2009).]] D''''Gemeng Konstem''' war bis Enn 2011 eng [[lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]] am [[Kanton Klierf]]. Si huet du mat de Gemengen [[Gemeng Housen|Housen]] an [[Gemeng Houschent|Houschent]] zu der [[Gemeng Parc Housen]] fusionéiert<ref>{{Citation|URL=https://legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2011/05/24/n6/jo|Titel=Loi du 24 mai 2011 portant fusion des communes de Consthum, de Hoscheid et de Hosingen|Gekuckt=2026-02-28|Wierk=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Haaptuert vun der fréierer Gemeng war d'Uertschaft [[Konstem]]. == Uertschaften a Lieu-diten an der fréierer Gemeng<ref>{{Kadaster Nimm}}</ref> == * '''Uertschaften an der fréierer Gemeng:''' ** [[Konstem]] ** [[Holztem]] * '''Lieu-diten an der fréierer Gemeng:''' ** [[Geieschhaff (Konstem)|Geieschhaff]] == Geschicht == {{Kapitel Info feelt}}Konstem war eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial2">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 71}}</ref>. === Wopen === {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|121x121px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial2" />: ''Coupé, en chef de gueules à la croix recerclée d'or accosté de deux poissons adossés d'argent, en pointe fascé d'or et d'azur.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#Gemengerot|D.C.]] 21. Dezember 1983 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[9. Februar]] [[1984]] - Mémorial B 1984, Säit 375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1983.}} D'Uertschaft Konstem huet am [[13. Joerhonnert]] der Famill vun [[Ouren]] (''de gueules à la croix recercelée d'or'') a méi spéit der Famill vu ''[[Pëtten|Pittange]]'' (''de gueules à la croix ancrée d'or''); béid Familljen hu bal séi selwecht Wope gefouert. Holztem huet fir d'éischt der Famill vu [[Roudemaacher]] (''fascé d'or et d'azur'') an duerno der Famill vu [[Fëschbech (Miersch)|Fëschbech]] (''de sable à deux poissons adossés d'argent, accompagnés au point du chef par une croisette au pied fiché d'or''). De Gemengewope setzt sech haaptsächlech aus den Elementer vun de Wope vun de verschiddene [[Seigneurie|Seigneurien]] zesummen. Do dernieft weist d'Opdeelung drop hin, datt d'Gemeng aus zwou Uertschafte bestanen huet. |} == Lëscht vun de Buergermeeschteren<ref>D'Lëscht vun de Buergermeeschter vu Konstem wéi am Buch vum Edmond Faber: ''Wissenswertes aus der Pfarrei Consthum-Holzthum'' uginn</ref>== * 1802 - 1823: Pierre Blom * 1823 - 1849: Guillaume Lanners * 1849 - 1851: Pierre Haler * 1851 - 1852: Jean Wagener * 1852 - 1867: Jean-Nicolas Tosseng * 1867 - 1882: Jacques Lanners * 1882 - 1898: Guillaume Lanners * 1898 - 1920: Jacques (Jacob) Boever * 1920 - 1935: Peter Lutgen * 1935 - 1943: Michel Koepp * 1943 - 1944: Pierre Faber * 1945 - 1945: Victor Lanners * 1946 - 1973: Mathias Nilles * 1974 - 1987: Ernest Thill * 1988 - 2011: Camille Nosbusch == Kuckt och == * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] {{Referenzen}} [[Kategorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Konstem]] [[Kategorie:Gemeng Konstem| ]] jl8jkftkki09izkvj10jlircpwf12eh Gemeng Conter 0 73147 2681878 2681237 2026-06-16T16:22:05Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681878 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Contern | Numm (Däitsch) = Contern | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Conter}} | Fläch = 2.055 [[Hektar|ha]] | Koordinaten = {{coor dms|49|35|6|N|6|13|37|O}} }} D''''{{PAGENAME}}''' ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|lëtzebuergesche Gemengen]]. Se läit am [[Kanton Lëtzebuerg]]. De [[Chef-lieu]] vun der Gemeng ass d'Uertschaft {{wikidata|property|linked|P36}} vun där se och hiren Numm huet. == Geographie == D'Gemeng Conter läit südëstlech vun der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] op enger Héicht tëscht zirka 255 an 340&nbsp;m ([[Nivellement général du Luxembourg|NG-L]]). Nopeschgemenge si [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] a [[Gemeng Schëtter|Schëtter]] am Norden, [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] a [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] am Osten, [[Gemeng Duelem|Duelem]] a [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] am Süden an [[Gemeng Hesper|Hesper]] am Westen. D'Baach [[Sir (Baach)|Sir]] leeft vu Südwesten no Nordosten queesch duerch d'Gemeng. Laanscht den [[CR234]] läit d'Industriezon ''« Am Weiergewan ».'' == Uertschaften an der Gemeng == {{div col|cols=2}} * [[Conter]] * [[Éiter]] * [[Méideng]] * [[Mutfert]] {{div col end}} == Häff a [[Lieu-dit]]en an der Gemeng == {{div col|cols=3}} * [[Bricherhaff (Mutfert)|Bricherhaff]] * [[Brichermillen (Mutfert)|Brichermillen]] * [[Conter-Barrière]] * [[Éiter Millen]] * [[Kackerterhaff]] * [[Kréintgeshaff]] * [[Marxeknupp]] * [[Millbech (Mutfert)|Millbech]] * [[Pläitreng]] {{div col end}} === Verkéiersubannung === Wichtegst Stroosseverbindunge sinn d'{{N2}} an d'{{N28}}. Ausserdeem lafen nach d'[[Chemin repris]]en [[CR132|132]], [[CR153|153]], [[CR226|226]] an [[CR234|234]] duerch d'Gemeng. D'Eisebunnsstrecke [[CFL-Linn 3|Lëtzebuerg-Waasserbëlleg]] an [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Éiter|Alzeng-Éiter]] duerchlafen d'Gemeng an treffen an der Uertschaft Éiter openeen. ==Geschicht== Conter ass eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. …}}</ref>. === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref name=":Armorial" />:<br> ''D'argent à la fasce ondée de gueules chargée de trois trangles également ondées d'or, ladite fasce accompagnée en chef d'une croix ancrée de gueules, en pointe d'une coquille de sable.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[15. Juni]] [[1982]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[26. Juli]] [[1982]] - Mémorial B 1982, Säit 776 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985}}<br> Den an dräi opgedeelte Wope bezitt sech op déi dräi Uertschafte vun der Gemeng: Conter, Mutfert / Méideng an Éiter. D'Ankerkräiz symboliséiert Conter a staamt aus dem Wope vun der jéngster Branche vun der [[Buerg Fiels|Famill]] [[Buerg Fiels|aus der Fiels]] (''d'argent à la croix ancrée de gueules'') zu där d'Uertschaft vu 1534 bis 1731 gehéiert huet. Déi gewellte ''Fasce'' bezitt sech op d'[[Sir (Baach)|Sir]], déi duerch d'Gemeng leeft an dat Rout a Gëllent erënnert un d'Famill Grandpré (''burelé d'or et de gueules''), déi éischt Häre vu [[Roussy-le-Village|Rëttgen]], deenen d'Uertschafte Mutfert, Méideng a Pläitreng fréier gehéiert hunn. D'[[Jakobsmuschel]] symboliséiert d'Uertschaft Éiter, déi laang Zäit der Famill [[Metternich (Famill)|Metternich]] gehéiert huet (''d'argent à trois coquilles de sable''). |} ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:4000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:1000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:200 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:793 bar:1871 from:0 till:1249 bar:1910 from:0 till:1097 bar:1922 from:0 till:1162 bar:1935 from:0 till:1153 bar:1947 from:0 till:1236 bar:1960 from:0 till:1181 bar:1970 from:0 till:1639 bar:1981 from:0 till:2203 bar:1991 from:0 till:2568 bar:2001 from:0 till:3082 bar:2011 from:0 till:3490 bar:2021 from:0 till:3968 PlotData= bar:1821 at: 793 fontsize:S text:793 shift:(-8,5) bar:1871 at: 1249 fontsize:S text:1.249 shift:(-14,5) bar:1910 at: 1097 fontsize:S text:1.097 shift:(-14,5) bar:1922 at: 1162 fontsize:S text:1.162 shift:(-14,5) bar:1935 at: 1153 fontsize:S text:1.153 shift:(-14,5) bar:1947 at: 1236 fontsize:S text:1.236 shift:(-14,5) bar:1960 at: 1181 fontsize:S text:1.181 shift:(-14,5) bar:1970 at: 1639 fontsize:S text:1.639 shift:(-14,5) bar:1981 at: 2203 fontsize:S text:2.203 shift:(-14,5) bar:1991 at: 2568 fontsize:S text:2.568 shift:(-14,5) bar:2001 at: 3082 fontsize:S text:3.082 shift:(-14,5) bar:2011 at: 3490 fontsize:S text:3.490 shift:(-14,5) bar:2021 at: 3968 fontsize:S text:3.968 shift:(-14,5) </timeline> {{Statec Awunner}} ==Politik== De [[Gemengerot]] vu Conter gëtt zanter 2005 nom [[Proporz-Walsystem]] gewielt. E setzt sech aus 11 [[Conseiller (Lëtzebuerg)|Conseilleren]] zesummen. No de [[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewale]] vun 2011 huet de Schäfferot sech op eng Koalitioun vun [[Demokratesch Partei|DP]], [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] an [[déi Gréng]] gestäipt. No de Wale vun 2017 koum et zu eng [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]]-LSAP-Koalitioun, mat als Buergermeeschtesch der [[Marion Zovilé-Braquet]]<ref>[http://www.rtl.lu/letzebuerg/wahlen/news/1090077.html "Marion Zovilé-Braquet gëtt nei Buergermeeschtesch vu Conter."] rtl.lu, 26.10.2017, 15:52:08.</ref><ref>{{Citation|URL=https://mint.gouvernement.lu/fr/actualites.gouvernement%2Bfr%2Bactualites%2Btoutes_actualites%2Bcommuniques%2B2023%2B07-juillet%2B06-assermentation-bourgmestres-echevins.html|Titel=Assermentation des collèges des bourgmestre et échevins|Gekuckt=06.07.2023|Datum=06.07.2023|Editeur=mint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>, déi och no de Wale vun 2023 bestoe bliwwen ass. Am November 2025 koum et awer zu engem Wiessel am Gemengerot mat enger Koalitioun aus DP, LSAP an déi Gréng. Den [[Dali Zhu]] gouf neie Buergermeeschter.<ref>["Den Dali Zhu gëtt neie Buergermeeschter zu Conter."] rtl.lu, 19.11.2025.</ref> ===Zesummesetzung === {| class="wikitable" |- ! Joer !! [[Chrëschtlech-Sozial Vollekspartei|CSV]] !! [[Demokratesch Partei|DP]] !! [[déi gréng|gréng]] !! [[Lëtzebuerger Sozialistesch Aarbechterpartei|LSAP]] |- | 2005 || 3 || 4 || - || 4 |- | 2011 || 4 || '''3''' || '''2''' || '''2''' |- | 2017 || '''5''' || 2 || 2 || '''2''' |- |2023 |'''5''' |3 |1 |'''2''' |- |2025* |5 |'''3''' |'''1''' |'''2''' |} {{small|Quell: [[Ministère de l'intérieur|Inneministère]] / RTL.lu / elections.lu<br />* No engem Koalitiounswiessel.}} === Buergermeeschteren === *... * 1844: Jean-Nicolas Fischer<ref>ARRÊTÉ ROYAL GRAND-DUCAL, du 29 décembre 1843, n°2926f, portant nomination des Bourgmestres et Echevins des villes, et des Bourgmestres des campagnes du Grand-Duché am [http://data.legilux.public.lu/filestore/eli/etat/leg/memorial/1844/a3/fr/pdf/eli-etat-leg-memorial-1844-a3-fr-pdf.pdf Memorial N°3 vun 1844]</ref> *... * 1970 - 1975: [[Roger Diederich]] *... -...: [[Jean-Pierre Schmitz]] * 2011 - 2013: [[Jean-Marie Mangen]] * 2013 - 2017: [[Guy Lorent]] * 2017 - 2025: [[Marion Zovilé-Braquet]] (CSV) * zanter 2025<ref>{{Citation|URL=http://maint.gouvernement.lu/fr/actualites.html|Titel=Assermentation aux fonctions de bourgmestre et échevins de la commune de Contern|Gekuckt=2026-01-27|Datum=2025-12-11|Wierk=maint.gouvernement.lu|Sprooch=fr}}</ref>: [[Dali Zhu]] (DP) ==Infrastruktur== === Schoulen === D'Gemeng Conter huet eng Zentralschoul mat Sportzentrum fir d'Spillschoul- a Grondschoulklassen (Schoul um Ewent) an der Uertschaft Conter um [[CR226]] (rue de Syren). == Kuckeswäertes == * [[Kierch Conter|D'Conter Kierch]] * D'Straussefarm "An Nommesch" * Bemierkenswäert Beem um Pläitrengerhaff ** [[Eechen um Pläitrengerhaff|Zwou Eeche beim Weier]] ** [[Lannen um Pläitrengerhaff|Zwou Lannen am Agank vum Haff]] ** [[Spierebeem um Pläitrengerhaff|Zwéi Spierebeem am Bongert]] == Interkommunal Syndikater == D'Gemeng Conter ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: {{div col|cols=3}} * [[CNI-Syrdall Schwemm]] * [[MINETT-KOMPOST]] * [[Syndicat des eaux du Centre|SEC]] * [[SIAS]] * [[SICEC]] * [[SIDEST]] * [[SIDOR]] * [[SIGI]] * [[SYVICOL]] {{div col end}} == Kuckt och == {{LNM}} * [[Fräiwëlleg Pompjeeë Mutfert-Méideng]] * [[Gare Sandweiler-Conter]] * [[Gallo-réimesch Villa zu Conter]] {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Contern|Conter}} * [http://www.contern.lu/ Offiziell Säit vun der Gemeng Conter] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/luxembourg/contern D'Gemeng Conter op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.bdcontern.lu/ Festival de la Bande dessinée zu Conter] * [https://www.facebook.com/CdJContern/ Offiziell Säit vum Club des Jeunes Contern] {{Navigatioun Gemengen am Kanton Lëtzebuerg}} {{Referenzen}} [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Conter]] [[Kategorie:Gemeng Conter| ]] 6hkl4qrtwhztbk5p76el5zsvsoi3cxh Gemeng Wuermer 0 74434 2681930 2670396 2026-06-17T09:50:52Z GilPe 14980 /* Wopen */ +Scan Arrêté 2681930 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg | Numm (Franséisch) = Wormeldange | Numm (Däitsch) = Wormeldingen | Buergermeeschter = {{Buergermeeschter Wuermer}} | Koordinaten = {{coor dms|49|36|43|N|06|24|22|O}} }} [[Fichier:Koeppchen Vue.jpg|thumb|260px|Bléck vun der [[Këppchen]] aus op Wuermer]] D''''Gemeng Wuermer''', och nach '''Gemeng Wuermeldeng''', op [[Miseler]] ''Gemeen Wormer'', ass eng vun den {{Gemengenzuel}} [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]]en am [[Lëtzebuerg (Land)|Groussherzogtum Lëtzebuerg]]. D'Haaptuertschaft ass [[Wuermer]] vun där se och hiren Numm huet. D'Gemeng gëtt sech den Numm ''Rieslingsgemeen''. == Uertschaften an der Gemeng == * [[Dräibuer]] * [[Éinen]] * [[Meechtem]] * [[Ohn]] * [[Wuermer Bierg]] * [[Wuermer]] === Häff a Lieu-diten=== * [[Cité Léibësch]] * [[Deisermillen]] * [[Kapenaker]] == Geographie == D'Gemeng Wuermer läit op der [[Musel]] am Oste vu Lëtzebuerg op enger Héicht tëscht zirka 140 an 340&nbsp;m ([[Nivellement général du Luxembourg|NG-L]]). Mat zirka 11 Kilometer Uferlängt vun der Hëttermillen bis op d'Deisermillen an 369 ha Wéngerten huet Wuermer déi gréisst Wäibaufläch am Land. Nopeschgemenge si [[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]] am Norden, [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] a [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] am Westen a [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] am Süden. Zu Éine lafen d'[[Gouschtenger Baach]] an d'[[Lennenger Baach]] zesummen an dann an d'Musel. Zu Wuermer leeft d'[[Albaach (Musel/Wuermer)|Albaach]] an zu Ohn leeft d'[[Donwer Baach]] an d'Musel. ==Geschicht== ===Entwécklung vun der Awunnerzuel=== <timeline> Colors= id:lightgrey value:gray(0.8) id:darkgrey value:gray(0.6) id:bar value:rgb(0.9,0.35,0.25) ImageSize = width:500 height:300 PlotArea = left:50 bottom:20 top:20 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:3200 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:500 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:100 start:0 BackgroundColors = canvas:white BarData= bar:1821 text:1821 bar:1871 text:1871 bar:1910 text:1910 bar:1922 text:1922 bar:1935 text:1935 bar:1947 text:1947 bar:1960 text:1960 bar:1970 text:1970 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021 PlotData= color:bar width:20 align:left bar:1821 from:0 till:1999 bar:1871 from:0 till:2409 bar:1910 from:0 till:2337 bar:1922 from:0 till:2306 bar:1935 from:0 till:2154 bar:1947 from:0 till:1976 bar:1960 from:0 till:1888 bar:1970 from:0 till:1969 bar:1981 from:0 till:2013 bar:1991 from:0 till:2129 bar:2001 from:0 till:2280 bar:2011 from:0 till:2472 bar:2021 from:0 till:3054 PlotData= bar:1821 at: 1999 fontsize:S text:1.999 shift:(-14,5) bar:1871 at: 2409 fontsize:S text:2.409 shift:(-14,5) bar:1910 at: 2337 fontsize:S text:2.337 shift:(-14,5) bar:1922 at: 2306 fontsize:S text:2.306 shift:(-14,5) bar:1935 at: 2154 fontsize:S text:2.154 shift:(-14,5) bar:1947 at: 1976 fontsize:S text:1.976 shift:(-14,5) bar:1960 at: 1888 fontsize:S text:1.888 shift:(-14,5) bar:1970 at: 1969 fontsize:S text:1.969 shift:(-14,5) bar:1981 at: 2013 fontsize:S text:2.013 shift:(-14,5) bar:1991 at: 2129 fontsize:S text:2.129 shift:(-14,5) bar:2001 at: 2280 fontsize:S text:2.280 shift:(-14,5) bar:2011 at: 2472 fontsize:S text:2.472 shift:(-14,5) bar:2021 at: 3054 fontsize:S text:3.054 shift:(-14,5) </timeline> {{Statec Awunner}} === Wopen === {|class = wikitable |align="center"|[[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|100px]] | Beschreiwung am Originaltext<ref>Mémorial B – Recueil de législation, 7. Mee 1986, digitaliséiert op Wikimedia Commons: [[c:File:Mémorial B 1986-05-07 Wormeldange.jpg|commons:Mémorial B 1986-05-07 Wormeldange.jpg]].</ref>:<br> ''Parti d'or et de sinople à deux pampres fruités, feuillés et vrillés de l'un en l'autre; à la clef de gueules, le panneton en haut à senestre, brochant en pal sur la partition''<br>{{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] [[29. Mäerz]] [[1985]] - [[Arrêté ministériel|A.M.]] [[7. Mee]] [[1986]] - Mémorial B 1986, Säit 575 - Projet: [[Marcel Lenertz]] 1985 }} |} ==Politik== ===Gemengerot=== Wuermer war bis d'[[Gemengewalen (Lëtzebuerg)|Gemengewalen]] 2017 eng [[Majorzsystem|Majorzgemeng]]. Bei deene vum 11. Juni 2023 gouf de Gemengerot eng éischt Kéier nom [[Proporzsystem]] gewielt. ===Zesummesetzung=== {{small|D'Majoritéitskoalitioun am Gemengerot ass '''fett '''geschriwwen}} {| class="wikitable" |- ! Joer !! ÄE* !! Zes.* |- | 2023 || 6 || 5 |} {{small|<nowiki>*</nowiki> ÄE: Är Equipe fir d'Wormer Gemeen; Zes. : Zesummen, fir is Gemeen.<br>Quell: rtl.lu, Inneministère.}} ===Buergermeeschteren<ref>Quell: Geschichtsfrënn vun der Gemeng Wuermer.</ref>=== {{Div col}} ==== Fréier Gemeng Meechtem ==== * bis Mee 1820: Dominique Weydert * Mee 1820 - Sept. 1823: Pierre Apel De Pierre Apel ass am Oktober 1823, wéi Meechtem eng Sektioun vun der Gemeng Wuermer gouf, den zweete Schäffe ginn ==== Gemeng Wuermer ==== *.... * bis 1823: [[Joseph Heynen]], Éinen ** bis 1823: Michel Eischen (maire-adjoint) * Okt. 1823 - Okt. 1830: [[Nicolas Wellenstein]], Éinen * 1830 - 1836: Theodor Eichhorn, Wuermer * 1836 - 1839: Jean-Baptiste Klein, Wuermer * Aug. 1839 - Abr. 1842: Nicolas Wellenstein, Éinen * 1842 - 1848: Jean-Baptiste Klein, Wuermer * 1848 - 1854: Jean Wurth, Wuermer * 1854 - Jan. 1855: [[Mathias Wawer]], Éinen * Mäerz 1855 - Dez. 1861: Egidius Gindt, Wuermer * Jan. 1862 - Dez. 1863: Michel Fohl, Éinen * Mäerz 1864 - 1866: Nicolas Toussaint, Meechtem * 1867: Albert Wawer, Éinen * 1867 - 1878: Nicolas Toussaint, Meechtem * 1878 - 1879: Heinrich Ley, Ohn * 1879 - 1884: Gustav Eichhorn, Wuermer * Feb. 1885 - Jan. 1898: Pierre Pundel, Uewerwuermer * Juni 1898 - Feb. 1906: Nicolas Pundel, Wuermer * 1906: Pierre Kass, Éinen * Okt. 1906 - Juli 1911: Dr. Leo Pundel, Wuermer * Jan. 1912 - Dez. 1917: Johann Becker, Éinen * Jan. 1918 - Dez. 1920: Dr. Franz Wurth, Wuermer * 1921: Nicolas Steichen, Meechtem * Jan. 1921 - 1933: Pierre May, Éinen * 1934: [[Mathias Weyrich]], Uewerwuermer * 1935 - 1941: Pierre Berna, Ohn * 1946 - 1963: Mathias Weyrich, Uewerwuermer * 1964 - 1974: [[Aly Duhr]], Ohn * 1974 - 1993: [[Joseph Pundel]], Wuermer * 1994 - 1999: [[Carlo Wagner]], Wuermer * 1999: Jeannot Frantz, Wuermer * 2000 - 2008: [[Ernest Demuth]] * 2008 - 2017: [[Jean Beining]] * 2017 - 2020: [[Max Hengel]] (CSV) * 2020 - 2023: [[Mathis Ast]] (DP) * 2023 - 2024: [[Max Hengel]] (CSV) * zanter 2024: [[Claude Pundel]]<ref>[https://www.rtl.lu/news/national/a/2234868.html "Wuermer: Claude Pundel gëtt neie Buergermeeschter."] rtl.lu, 25.09.2024.</ref> {{Div col end}} == Verkéiersubannung == Wichtegst Stroosseverbindung ass d'{{N10}}, déi och als [[Wäistrooss (Lëtzebuerg)|Wäistrooss]] bekannt ass. Se leeft parallel laanscht d'Musel duerch déi ganz Gemeng. Ausserdeem lafen nach d'[[Chemin repris]]en [[CR122|122]], [[CR122A|122A]], [[CR122B|122B]], [[CR122C|122C]], [[CR134|134]], [[CR142|142]], [[CR143|143]], [[CR144|144]], [[CR146|146]] an [[CR146A|146A]] duerch d'Gemeng. D'[[Bréck vu Wuermer|Wuermerer Bréck]] ass eng vun de fënnef Brécken iwwer de lëtzebuergeschen Deel vun der Musel, déi d'Gemeng mat der [[Däitschland|däitscher]] Uertschaft [[Wëncher]] (''Wincheringen'') verbënnt. == Schoulen == D'Gemeng Wuermer bedreift zesumme mat der Gemeng Fluessweiler eng Regionalschoul mat Sportzentrum zu Dräibuer. Eng Annexe vun der Schoul ass zu [[Nidderdonwen]]. ==Jumelagen== Wuermer ass jumeléiert mat der [[Portugal|portugisescher]] Gemeng [[Mortágua]]. == Perséinlechkeeten aus der Gemeng Wuermer == <!--Alphabetesch--> {{Div col|cols=2}} * [[Nicolas-Édouard Becker]] (1842-1920), Auteur * [[Jos Bellion]] (1913-2009), Kanut an Olympionik * [[Isidor Comes]] (1875-1960), Professer, Auteur a Linguist * [[Aly Duhr]] (1918-1974), Wënzer a Politiker * [[Nicolas Entringer]] (1885-1969), Komponist * [[Michel Fohl (1813)]], Politiker * [[Michel Fohl (1851)]], Affekot a Politiker * [[Camille Frieden]] (1914-1998), Architekt, Moler an Auteur * [[Nikolaus Hein]] (1889-1969), Professer an Auteur * [[Jean Linden (Dechen)]] (1804-1872), Geeschtlechen an Auteur * [[Johann Linden]] (1838-1901), Schoulmeeschter an Archeolog * [[Jean Mich]] (1871-1932), Sculpteur an Zeechner * [[Willy Prinz]] (1877-1942), Boxer * [[Fernand Schons]] (1933-1989), Wënzer a Moler * [[Alphonse Steinès]] (1873-1960), Sportjournalist * [[Carlo Wagner]] (1953-2021), Politiker * [[Jean-Mathias Wellenstein]] (1795-1870), Riichter a Politiker * [[Nicolas Wellenstein]] (1783-1858), Politiker * [[Ernest Wurth]] (1901-1978), Jurist a Moler {{Div col end}} ==Interkommunal Syndikater== D'Gemeng Wuermer ass Member vu follgenden [[Interkommunal Syndikater zu Lëtzebuerg|interkommunale Syndikater]]: * [[Billek]] * [[SIAEG]] * [[SICEC]] * [[SIDERE]] * [[SIDEST]] * [[SIGI]] * [[SIGRE]] * [[SYVICOL]] == Kuckt och == * [[Kierch Wuermer]] * {{LNM}} * [[Naturschutzgebitt Kelsbaach]] * [[Rieflaus]] * [[Lëscht vun den Uertschafte bei der Musel]] {{Kuckt och Lëschte Lëtzebuerg}} == Um Spaweck == {{Commonscat|Wormeldange|Wuermer}} * [http://www.wormeldange.lu Offiziell Websäit vun der Gemeng Wuermer] * [http://www.syvicol.lu/annuaires-des-communes-et-des-syndicats/annuaire-des-communes/fiche/grevenmacher/wuermeldeng D'Gemeng Wuermer op der Websäit vum Syvicol] * [http://www.billek.lu/accueil Websäit vum Schoulsyndikat Billek] * [https://web.archive.org/web/20161223195703/http://www.sport50.com/fckoeppchenwormeldange1/index.php Websäit vum FC Koeppchen Wormeldange] {{Referenzen}} {{Navigatioun Gemengen am Kanton Gréiwemaacher}} [[Kategorie:Gemeng Wuermer| ]] [[Kategorie:Gemengen zu Lëtzebuerg|Wuermer]] plvkh03yossjvluztinu97u71825l90 The Pond—Moonlight 0 75618 2681904 1834008 2026-06-16T17:38:24Z Zinneke 34 infobox 2681904 wikitext text/x-wiki {{Infobox Konschtwierk}} '''The Pond—Moonlight''' ass eng [[Pictorialismus|pictorialistesch]] Foto vum [[Edward Steichen]]. Si gouf [[1904]] zu [[Mamaroneck]] am [[Vereenegt Staate vun Amerika|amerikanesche]] Staat [[New York (Bundesstaat)|New York]] gemaach a weist e Bësch mat enger Bréck an de Mound deen tëscht de Beem erduerch liicht. Weltwäit gëtt et nëmmen dräi Kopië vun där Foto. Am Februar [[2006]] ass eng Kopie fir 2,9 Milliounen [[Dollar]] versteet ginn. Zu deem Zäitpunkt war dat den héchste Präis dee jeemools fir eng Foto bezuelt gouf.<ref>[http://www.guardian.co.uk/world/2006/feb/15/usa.arts The Guardian: ''At $2.9m, Pond-Moonlight becomes world's most expensive photograph'']</ref> {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Fotografie]] le8xhgu5kdcsqn5eyncnqxrmwhdv9ec Naturpark (Lëtzebuerg) 0 82575 2681888 2681420 2026-06-16T16:23:50Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681888 wikitext text/x-wiki {{Infobox Park}} En '''Naturpark''' ass e Gebitt vun op d'mannst 5.000 [[Hektar]] mat engem natierlechen a kulturelle Patrimoine vu groussem Wäert. D'Grënnung, d'Planung an d'Gestioun vun engem Naturpark mussen d'Erhalung, d'Restauratioun an d'Opwäertung vum natierlechen a kulturelle Patrimoine garantéieren an den Awunner vun deem Gebitt d'Méiglechkeete fir eng nohalteg ekonomesch a sozio-kulturell Entwécklung am Respekt vun deem Patrimoine sécheren. == Ziler == En Naturpark muss dozou bäidroe fir absënns follgend Ziler z'erreechen: * d'Erhalen an d'Restauratioun vum Charakter an der Diversitéit vun der natierlecher Ëmwelt, der heemescher [[Déierewelt|Fauna]] a [[Planzeräich|Flora]]; * den Erhalt vun der Rengheet vun der Loft, dem Waasser an der Buedemqualitéit; * d'Erhalen an d'Restauratioun vum [[Kulturierwen]]; * d'Fërderung an d'Leedung vun der wirtschaftlecher a soziokultureller Entwécklung, * d'Fërderung an d'Leedung vun [[Tourismus]]- a Fräizäitaktivitéiten, déi an de Kader vun de genannten Ziler falen. == Naturparken zu Lëtzebuerg == De gesetzleche Kader fir d'Naturparken ass d'Gesetz vum 10. August 1993<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/1993/08/10/n1|Titel=Loi du 10 août 1993 relative aux parcs naturels|Gekuckt=18.03.2026|Datum=10.08.1983|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Op Basis dovun, sinn am Laf vun der Zäit dräi Naturparken entstanen: * [[6. Abrëll]] [[1999]]: [[Naturpark Uewersauer]]<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/1999/04/06/n7/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 6 avril 1999 portant déclaration du Parc Naturel de la Haute-Sûre|Gekuckt=18.03.2026|Datum=06.04.1999|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> op enger Fläch vun 201,56 [[km²]]; * [[9. Juni]] [[2005]]: [[Naturpark Our]]<ref name=":0">{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2005/06/09/n1/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 9 juin 2005 portant déclaration du Parc Naturel de l'Our|Gekuckt=21.03.2026|Datum=09.06.2005|Wierk=data.legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref> op enger Fläch vu 453,88 km²; * [[17. Mäerz]] [[2016]]: [[Naturpark Mëllerdall]]<ref name=":1">{{Citation|URL=http://legilux.public.lu/eli/etat/leg/rgd/2016/03/17/n4/jo|Titel=Règlement grand-ducal du 17 mars 2016 portant déclaration du Parc naturel du «Mëllerdall»|Gekuckt=21.03.2021|Wierk=legilux.public.lu}}</ref> op enger Fläch vun 256,33 km². Mat enger Fläch vun 911,77 km² läit deemno méi wéi en Drëttel (35,25&nbsp;%) vum Territoire vum Lëtzebuerger Land an engem Naturpark. Och en [[Naturpark Dräilännereck]] am [[Kanton Réimech]], eventuell an Zesummenaarbecht mat [[Frankräich]] an [[Däitschland]], ass an der Diskussioun. {| class="wikitable" |+Membergemengen an de Lëtzebuerger Naturparken (Stand: Mäerz 2026) !Naturpark ! colspan="2" |Gemeng !Awunner<ref name=":Wikidata">Dës Informatioun gëtt automatesch vu Wikidata agebonnen.</ref> !Fläch<ref name=":Wikidata" /> {{small|km²}} |- |Uewersauer |[[Fichier:Coat_of_arms_boulaide_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q811880}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q811880|P2046}}}} |- |Uewersauer |[[Fichier:Coat_of_arms_esch_sauer_luxbrg.png|28x28px]] [[Fichier:Coat_of_arms_heiderscheid_luxbrg.png|28x28px]] [[Fichier:Coat_of_arms_neunhausen_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q986392}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q986392|P2046}}}} |- |Uewersauer |[[Fichier:Blason_ville_lux_Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|28x28px]] |[[Stauséigemeng]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q1133688}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q1133688|P2046}}}} |- |Uewersauer |[[Fichier:Coat_of_arms_winseler_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Wanseler|Wanseler]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q985385}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q985385|P2046}}}} |- |Uewersauer |[[Fichier:Coat_of_arms_wiltz_luxbrg.png|28x28px]] [[Fichier:Coat_of_arms_eschweiler_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Wolz|Wolz]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q741589}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q741589|P2046}}}} |- class="hintergrundfarbe8" |Uewersauer |[[Fichier:Coat_of_arms_goesdorf_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Géisdref|Géisdref]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q985392}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q985392|P2046}}}} |- |Our |[[Fichier:Coat_of_arms_bourscheid_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Buerschent|Buerschent]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q641381}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q641381|P2046}}}} |- |Our |[[Fichier:Coat_of_arms_troisvierges_luxbrg.png|28x28px]] |{{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q24454}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q24454|P2046}}}} |- |Our |[[Fichier:Coat_wilwerwiltz.svg|28x28px]] [[Fichier:Coat_of_arms_kautenbach_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q1143742}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q1143742|P2046}}}} |- |Our |[[Fichier:Coat_of_arms_clervaux_luxbrg.png|28x28px]] [[Fichier:Blason_ville_lux_Munshausen.svg|28x28px]] [[Fichier:Coat_of_arms_heinerscheid_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Klierf|Klierf]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q836075}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q836075|P2046}}}} |- |Our |[[Fichier:Coat_of_arms_hosingen_luxbrg.png|28x28px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|28x28px]] [[Fichier:Coat_of_arms_hoscheid_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q743393}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q743393|P2046}}}} |- |Our |[[Fichier:Coat_of_arms_putscheid_luxbrg.png|28x28px]] |{{SortKey|Petschent|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q513740}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q513740|P2046}}}} |- |Our |[[Fichier:Coat_of_arms_tandel_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Tandel|Tandel]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q1365356}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q1365356|P2046}}}} |- |Our |[[Fichier:Blason_de_Vianden.svg|28x28px]] |[[Gemeng Veianen|Veianen]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q836082}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q836082|P2046}}}} |- |Our |[[Fichier:Coat_of_arms_wincrange_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Wëntger|Wëntger]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q985404}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q985404|P2046}}}} |- class="hintergrundfarbe8" |Our |[[Fichier:Coat_of_arms_weiswampach_luxbrg.png|28x28px]] |{{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q377847}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q377847|P2046}}}} |- |Mëllerdall |[[Fichier:Coat_of_arms_berdorf_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q818891}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q818891|P2046}}}} |- |Mëllerdall |[[Fichier:Coat_of_arms_bech_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Bech|Bech]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q813593}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q813593|P2046}}}} |- |Mëllerdall |[[Fichier:Blason_Beaufort_(Luxembourg).svg|28x28px]] |[[Gemeng Beefort|Beefort]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q18693153}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q18693153|P2046}}}} |- |Mëllerdall |[[Fichier:Coat_of_arms_fischbach_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q1016233}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q1016233|P2046}}}} |- |Mëllerdall |[[Fichier:Coat_of_arms_larochette_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Fiels|Fiels]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q985397}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q985397|P2046}}}} |- |Mëllerdall |[[Fichier:Coat_of_arms_heffingen_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q742927}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q742927|P2046}}}} |- |Mëllerdall |[[Fichier:Coat_of_arms_echternach_luxbrg.svg|28x28px]] |[[Iechternach]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q204317}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q204317|P2046}}}} |- |Mëllerdall |[[Fichier:Coat_of_arms_consdorf_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Konsdref|Konsdref]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q660217}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q660217|P2046}}}} |- |Mëllerdall |[[Fichier:Coat_of_arms_nommern_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Noumer|Noumer]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q985393}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q985393|P2046}}}} |- |Mëllerdall |[[Fichier:Coat_of_arms_rosport_luxbrg.png|28x28px]] [[Fichier:Coat_of_arms_mompach_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q31734921}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q31734921|P2046}}}} |- |Mëllerdall |[[Fichier:Coat_of_arms_waldbillig_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q1017412}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q1017412|P2046}}}} |- class="hintergrundfarbe8" |Mëllerdall |[[Fichier:Coat_of_arms_medernach_luxbrg.png|28x28px]] [[Fichier:Coat_of_arms_ermsdorf_luxbrg.png|28x28px]] |{{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q1313580}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q1313580|P2046}}}} |- class="hintergrundfarbe8" |Mëllerdall |[[Fichier:Coat_of_arms_reisdorf_luxbrg.png|28x28px]] |[[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] | align="right" |{{#statements:P1082|from=Q985196}} | align="right" |{{formatnum:{{wikidata|property|raw|Q985196|P2046}}}} |} <small><span class="hintergrundfarbe8">Giel markéiert</span>: Gemenge mat deene Gespréicher lafe fir méi spéit eng Kéier an den Naturpark agebonnen ze ginn.</small> == Kuckt och == * [[Däitsch-Lëtzebuerger Naturpark]] == Um Spaweck == {{Commonscat}} * [http://www.naturpark.lu/ Websäit vun de Lëtzebuerger Naturparken] {{fr}} {{de}} {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Naturparken zu Lëtzebuerg| ]] 1ml66hq46w82nhrq5a5qlgkgll2yfpw Robert Elter (Foussballspiller) 0 85350 2681893 2645550 2026-06-16T16:35:58Z Corto lu 4182 2681893 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie (Sportler)}} De '''Robert Elter''', gebuer den [[20. Abrëll]] [[1899]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], an do gestuerwen den [[2. Mee]] [[1991]], war e lëtzebuergesche Foussballspiller, dee bei der [[Spora]] ënner Vertrag stoung, [[Olympionik]]<ref>[http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/el/robert-elter-1.html De Robert Elter op der Websäit vu sports-reference.com]</ref> an Nottär<ref>Georges Als, « Robert Elter », ''in'' ''Le Rotary Club Luxembourg de 1929 à 1994'', Luxembourg, Rotary, 1994, p. 107‑108.</ref>. Säi méi ale Brudder [[Albert Elter|Albert]] war och Foussballspiller an och bei der Spora. Hien huet Lëtzebuerg op den [[Olympesch Summerspiller 1920|Olympesche Summerspiller 1920]] zu [[Antwerpen]] vertrueden.<ref>{{Citation |URL=http://www.olympiens.lu/alo_olyinf.php?oly=381 |Titel=De Robert Elter op der Websäit vun der 'Association Luxembourgeoise des Olympiens' |Gekuckt=2011-07-03 |archivedate=2016-03-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160309215302/http://www.olympiens.lu/alo_olyinf.php?oly=381 }}</ref> Tëscht dem 28. August 1920 am 11. November 1924 huet de Robert Elter sechsmol fir déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] gespillt an dobäi 5 Goler geschoss.<ref>[http://www.eu-football.info/_player.php?id=5430 D'Lëscht vun de Lännermatcher vum Robert Elter op der Websäit vun European Football]</ref> <gallery perrow="3" widths="330" heights="150"> Robert Elter (Luxembourg) marks a goal against France (11 November 1924).png|De Robert Elter wéi en 1924 e Gol wärend dem Match géint d'Fransousen (B-Ekipp) zu Paräis schéisst. </gallery> == Kuckt och == {{Kuckt och Portal Sport}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Elter Robert}} [[Kategorie:Gebuer 1899]] [[Kategorie:Spiller vun der lëtzebuergescher Foussballnationalekipp]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Olympionicken]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Nottären]] [[Kategorie:Gestuerwen 1991]] 32x3nzf9akpoecrk3qkaje9avgeilzh 2681906 2681893 2026-06-16T17:41:57Z Puscas 735 .... 2681906 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie (Sportler)}} De '''Robert Elter''', gebuer den [[20. Abrëll]] [[1899]] an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], an do gestuerwen den [[2. Mee]] [[1991]], war e lëtzebuergesche Foussballspiller, deen op der Spora [[Spora]] gespillt huet, [[Olympionik]]<ref>[http://www.sports-reference.com/olympics/athletes/el/robert-elter-1.html De Robert Elter op der Websäit vu sports-reference.com]</ref> an Nottär<ref>Georges Als, « Robert Elter », ''in'' ''Le Rotary Club Luxembourg de 1929 à 1994'', Luxembourg, Rotary, 1994, p. 107‑108.</ref>. Säi méi ale Brudder [[Albert Elter|Albert]] war och Foussballspiller an och bei der Spora. Hien huet Lëtzebuerg op den [[Olympesch Summerspiller 1920|Olympesche Summerspiller 1920]] zu [[Antwerpen]] vertrueden.<ref>{{Citation |URL=http://www.olympiens.lu/alo_olyinf.php?oly=381 |Titel=De Robert Elter op der Websäit vun der 'Association Luxembourgeoise des Olympiens' |Gekuckt=2011-07-03 |archivedate=2016-03-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160309215302/http://www.olympiens.lu/alo_olyinf.php?oly=381 }}</ref> Tëscht dem 28. August 1920 am 11. November 1924 huet de Robert Elter sechsmol fir déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] gespillt an dobäi 5 Goler geschoss.<ref>[http://www.eu-football.info/_player.php?id=5430 D'Lëscht vun de Lännermatcher vum Robert Elter op der Websäit vun European Football]</ref> <gallery perrow="3" widths="330" heights="150"> Robert Elter (Luxembourg) marks a goal against France (11 November 1924).png|De Robert Elter wéi en 1924 e Gol wärend dem Match géint d'Fransousen (B-Ekipp) zu Paräis schéisst. </gallery> == Kuckt och == {{Kuckt och Portal Sport}} {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Elter Robert}} [[Kategorie:Gebuer 1899]] [[Kategorie:Spiller vun der lëtzebuergescher Foussballnationalekipp]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Olympionicken]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Nottären]] [[Kategorie:Gestuerwen 1991]] 2wv85khlseymzn4zkspg82r4ogx5oa2 Lëscht vun den amtéierende Buergermeeschteren zu Lëtzebuerg 0 87790 2681875 2681807 2026-06-16T16:19:26Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681875 wikitext text/x-wiki Dës ass eng '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} aktuelle lëtzebuergesche Buergermeeschteren.''' {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- ! N° ! &nbsp; ! Gemeng ! Buergermeeschter |- | {{0}}{{0}}1 || [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || {{Buergermeeschter Ärenzdall}} |- | {{0}}{{0}}2 || [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || {{Buergermeeschter Bäerdref}} |- | {{0}}{{0}}3 || [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || {{Buergermeeschter Bartreng}} |- | {{0}}{{0}}4 || [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || {{Buergermeeschter Bauschelt}} |- | {{0}}{{0}}5 || [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || {{Buergermeeschter Bech}} |- | {{0}}{{0}}6 || [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || {{Buergermeeschter Beefort}} |- | {{0}}{{0}}7 || [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || {{Buergermeeschter Beetebuerg}} |- | {{0}}{{0}}8 || [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || {{Buergermeeschter Bettenduerf}} |- | {{0}}{{0}}9 || [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || {{Buergermeeschter Betzder}} |- | {{0}}10 || [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || {{Buergermeeschter Biekerech}} |- | {{0}}11 || [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || {{Buergermeeschter Biissen}} |- | {{0}}12 || [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || {{Buergermeeschter Biwer}} |- |{{0}}13 || [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || {{Buergermeeschter Bous-Waldbriedemes}} |- | {{0}}14 || [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || {{Buergermeeschter Buerschent}} |- |{{0}}15 || [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || {{Buergermeeschter Colmer-Bierg}} |- |{{0}}16 || [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || {{Buergermeeschter Conter}} |- |{{0}}17 || [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| {{Buergermeeschter Déifferdeng}} |- |{{0}}18 || [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || {{Buergermeeschter Diddeleng}} |- |{{0}}19 || [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || {{Buergermeeschter Dikrech}} |- |{{0}}20 || [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || {{Buergermeeschter Dippech}} |- |{{0}}21 || [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || {{Buergermeeschter Duelem}} |- |{{0}}22 || [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || {{Buergermeeschter Ell}} |- |{{0}}23 || [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || {{Buergermeeschter Ëlwen}} |- |{{0}}24 || [[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || {{Buergermeeschter Esch-Sauer}} |- |{{0}}25 || [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}} |- |{{0}}26 || [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || {{Buergermeeschter Ettelbréck}} |- |{{0}}27 || [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || {{Buergermeeschter Feelen}} |- |{{0}}28 || [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || {{Buergermeeschter Fëschbech}} |- |{{0}}29 || [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || {{Buergermeeschter Fiels}} |- |{{0}}30 || [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || {{Buergermeeschter Fluessweiler}} |- |{{0}}31 || [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || {{Buergermeeschter Fréiseng}} |- |{{0}}32 || [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || {{Buergermeeschter Garnech}} |- |{{0}}33 || [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || {{Buergermeeschter Géisdref}} |- |{{0}}34 || [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || {{Buergermeeschter Gréiwemaacher}} |- |{{0}}35 || [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || {{Buergermeeschter Groussbus-Wal}} |- |{{0}}36 || [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || {{Buergermeeschter Habscht}} |- |{{0}}37 || [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || {{Buergermeeschter Hesper}} |- | {{0}}38 || [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Beiwen-Atert|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || {{Buergermeeschter Helperknapp}} |- |{{0}}39 || [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || {{Buergermeeschter Hiefenech}} |- |{{0}}40 || [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || {{Buergermeeschter Iechternach}} |- |{{0}}41 || [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || {{Buergermeeschter Ierpeldeng}} |- |{{0}}42 || [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || {{Buergermeeschter Jonglënster}} |- |{{0}}43 || [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || {{Buergermeeschter Käerch}} |- |{{0}}44 || [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || {{Buergermeeschter Käerjeng}} |- |{{0}}45 || [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || {{Buergermeeschter Keel}} |- |{{0}}46 || [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || {{Buergermeeschter Kielen}} |- |{{0}}47 || [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || {{Buergermeeschter Kiischpelt}} |- |{{0}}48 || [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || {{Buergermeeschter Klierf}} |- |{{0}}49 || [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || {{Buergermeeschter Konsdref}} |- |{{0}}50 || [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || {{Buergermeeschter Koplescht}} |- |{{0}}51 || [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || {{Buergermeeschter Leideleng}} |- |{{0}}52 || [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || {{Buergermeeschter Lenneng}} |- |{{0}}53 || [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || {{Buergermeeschter Lëntgen}} |- |{{0}}54 || [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} |- |{{0}}55 || [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || {{Buergermeeschter Luerenzweiler}} |- |{{0}}56 || [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || {{Buergermeeschter Mäertert}} |- |{{0}}57 || [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || {{Buergermeeschter Mäerzeg}} |- |{{0}}58 || [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || {{Buergermeeschter Mamer}} |- |{{0}}59 || [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || {{Buergermeeschter Manternach}} |- |{{0}}60 || [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || {{Buergermeeschter Miersch}} |- |{{0}}61 || [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || {{Buergermeeschter Monnerech}} |- |{{0}}62 || [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || {{Buergermeeschter Munneref}} |- |{{0}}63 || [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || {{Buergermeeschter Nidderaanwen}} |- |{{0}}64 || [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || {{Buergermeeschter Noumer}} |- |{{0}}65 || [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || {{Buergermeeschter Parc Housen}} |- |{{0}}66 || [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || {{Buergermeeschter Péiteng}} |- |{{0}}67 || [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || {{Buergermeeschter Pëtschent}} |- |{{0}}68 || [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] ||{{Buergermeeschter Préizerdaul}} |- |{{0}}69 || [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || {{Buergermeeschter Rammerech}} |- |{{0}}70 || [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || {{Buergermeeschter Reckeng op der Mess}} |- |{{0}}71 || [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || {{Buergermeeschter Réiden op der Atert}} |- |{{0}}72 || [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || {{Buergermeeschter Réimech}} |- |{{0}}73 || [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || {{Buergermeeschter Reisduerf}} |- |{{0}}74 || [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || {{Buergermeeschter Réiser}} |- |{{0}}75 || [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} ||{{Buergermeeschter Rëmeleng}} |- |{{0}}76 || [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || {{Buergermeeschter Rouspert-Mompech}} |- |{{0}}77 || [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || {{Buergermeeschter Sandweiler}} |- |{{0}}78 || [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || {{Buergermeeschter Schëffleng}} |- |{{0}}79 || [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]][[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || {{Buergermeeschter Schengen}} |- |{{0}}80 || [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || {{Buergermeeschter Schëtter}} |- |{{0}}81 || [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || {{Buergermeeschter Schieren}} |- |{{0}}82 || [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || {{Buergermeeschter Sëll}} |- |{{0}}83 || [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || {{Buergermeeschter Stadbriedemes}} |- |{{0}}84 || [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || {{Buergermeeschter Stauséigemeng}} |- |{{0}}85 || [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || {{Buergermeeschter Steesel}} |- |{{0}}86 || [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || {{Buergermeeschter Stengefort}} |- |{{0}}87 || [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || {{Buergermeeschter Stroossen}} |- |{{0}}88 || [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || {{Buergermeeschter Suessem}} |- |{{0}}89 || [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || {{Buergermeeschter Tandel}} |- |{{0}}90 || [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || {{Buergermeeschter Useldeng}} |- |{{0}}91 || [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || {{Buergermeeschter Veianen}} |- |{{0}}92 || [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || {{Buergermeeschter Viichten}} |- |{{0}}93 || [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || {{Buergermeeschter Wäiswampech}} |- |{{0}}94 || [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || {{Buergermeeschter Waldbëlleg}} |- |{{0}}95 || [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || {{Buergermeeschter Walfer}} |- |{{0}}96 || [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || {{Buergermeeschter Wanseler}} |- |{{0}}97|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || {{Buergermeeschter Weiler-la-Tour}} |- |{{0}}98 || [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || {{Buergermeeschter Wëntger}} |- |{{0}}99 || [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wolz|Wolz]] || {{Buergermeeschter Wolz}} |- |100 || [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || {{Buergermeeschter Wuermer}} |} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren| Lëscht Amt]] [[Kategorie:Lëschte Politik Lëtzebuerg]] 48vfmxxi8g5m8bv8nx9k1aq7z5gc5m1 2681881 2681875 2026-06-16T16:22:12Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681881 wikitext text/x-wiki Dës ass eng '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} aktuelle lëtzebuergesche Buergermeeschteren.''' {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- ! N° ! &nbsp; ! Gemeng ! Buergermeeschter |- | {{0}}{{0}}1 || [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || {{Buergermeeschter Ärenzdall}} |- | {{0}}{{0}}2 || [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || {{Buergermeeschter Bäerdref}} |- | {{0}}{{0}}3 || [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || {{Buergermeeschter Bartreng}} |- | {{0}}{{0}}4 || [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || {{Buergermeeschter Bauschelt}} |- | {{0}}{{0}}5 || [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || {{Buergermeeschter Bech}} |- | {{0}}{{0}}6 || [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || {{Buergermeeschter Beefort}} |- | {{0}}{{0}}7 || [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || {{Buergermeeschter Beetebuerg}} |- | {{0}}{{0}}8 || [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || {{Buergermeeschter Bettenduerf}} |- | {{0}}{{0}}9 || [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || {{Buergermeeschter Betzder}} |- | {{0}}10 || [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || {{Buergermeeschter Biekerech}} |- | {{0}}11 || [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || {{Buergermeeschter Biissen}} |- | {{0}}12 || [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || {{Buergermeeschter Biwer}} |- |{{0}}13 || [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || {{Buergermeeschter Bous-Waldbriedemes}} |- | {{0}}14 || [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || {{Buergermeeschter Buerschent}} |- |{{0}}15 || [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || {{Buergermeeschter Colmer-Bierg}} |- |{{0}}16 || [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || {{Buergermeeschter Conter}} |- |{{0}}17 || [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| {{Buergermeeschter Déifferdeng}} |- |{{0}}18 || [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || {{Buergermeeschter Diddeleng}} |- |{{0}}19 || [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || {{Buergermeeschter Dikrech}} |- |{{0}}20 || [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || {{Buergermeeschter Dippech}} |- |{{0}}21 || [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || {{Buergermeeschter Duelem}} |- |{{0}}22 || [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || {{Buergermeeschter Ell}} |- |{{0}}23 || [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || {{Buergermeeschter Ëlwen}} |- |{{0}}24 || [[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || {{Buergermeeschter Esch-Sauer}} |- |{{0}}25 || [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}} |- |{{0}}26 || [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || {{Buergermeeschter Ettelbréck}} |- |{{0}}27 || [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || {{Buergermeeschter Feelen}} |- |{{0}}28 || [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || {{Buergermeeschter Fëschbech}} |- |{{0}}29 || [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || {{Buergermeeschter Fiels}} |- |{{0}}30 || [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || {{Buergermeeschter Fluessweiler}} |- |{{0}}31 || [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || {{Buergermeeschter Fréiseng}} |- |{{0}}32 || [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || {{Buergermeeschter Garnech}} |- |{{0}}33 || [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || {{Buergermeeschter Géisdref}} |- |{{0}}34 || [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || {{Buergermeeschter Gréiwemaacher}} |- |{{0}}35 || [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || {{Buergermeeschter Groussbus-Wal}} |- |{{0}}36 || [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || {{Buergermeeschter Habscht}} |- |{{0}}37 || [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || {{Buergermeeschter Hesper}} |- | {{0}}38 || [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Beiwen-Atert|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || {{Buergermeeschter Helperknapp}} |- |{{0}}39 || [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || {{Buergermeeschter Hiefenech}} |- |{{0}}40 || [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || {{Buergermeeschter Iechternach}} |- |{{0}}41 || [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || {{Buergermeeschter Ierpeldeng}} |- |{{0}}42 || [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || {{Buergermeeschter Jonglënster}} |- |{{0}}43 || [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || {{Buergermeeschter Käerch}} |- |{{0}}44 || [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || {{Buergermeeschter Käerjeng}} |- |{{0}}45 || [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || {{Buergermeeschter Keel}} |- |{{0}}46 || [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || {{Buergermeeschter Kielen}} |- |{{0}}47 || [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || {{Buergermeeschter Kiischpelt}} |- |{{0}}48 || [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || {{Buergermeeschter Klierf}} |- |{{0}}49 || [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || {{Buergermeeschter Konsdref}} |- |{{0}}50 || [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || {{Buergermeeschter Koplescht}} |- |{{0}}51 || [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || {{Buergermeeschter Leideleng}} |- |{{0}}52 || [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || {{Buergermeeschter Lenneng}} |- |{{0}}53 || [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || {{Buergermeeschter Lëntgen}} |- |{{0}}54 || [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} |- |{{0}}55 || [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || {{Buergermeeschter Luerenzweiler}} |- |{{0}}56 || [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || {{Buergermeeschter Mäertert}} |- |{{0}}57 || [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || {{Buergermeeschter Mäerzeg}} |- |{{0}}58 || [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || {{Buergermeeschter Mamer}} |- |{{0}}59 || [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || {{Buergermeeschter Manternach}} |- |{{0}}60 || [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || {{Buergermeeschter Miersch}} |- |{{0}}61 || [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || {{Buergermeeschter Monnerech}} |- |{{0}}62 || [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || {{Buergermeeschter Munneref}} |- |{{0}}63 || [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || {{Buergermeeschter Nidderaanwen}} |- |{{0}}64 || [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || {{Buergermeeschter Noumer}} |- |{{0}}65 || [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || {{Buergermeeschter Parc Housen}} |- |{{0}}66 || [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || {{Buergermeeschter Péiteng}} |- |{{0}}67 || [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || {{Buergermeeschter Pëtschent}} |- |{{0}}68 || [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] ||{{Buergermeeschter Préizerdaul}} |- |{{0}}69 || [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || {{Buergermeeschter Rammerech}} |- |{{0}}70 || [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || {{Buergermeeschter Reckeng op der Mess}} |- |{{0}}71 || [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || {{Buergermeeschter Réiden op der Atert}} |- |{{0}}72 || [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || {{Buergermeeschter Réimech}} |- |{{0}}73 || [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || {{Buergermeeschter Reisduerf}} |- |{{0}}74 || [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || {{Buergermeeschter Réiser}} |- |{{0}}75 || [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} ||{{Buergermeeschter Rëmeleng}} |- |{{0}}76 || [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || {{Buergermeeschter Rouspert-Mompech}} |- |{{0}}77 || [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || {{Buergermeeschter Sandweiler}} |- |{{0}}78 || [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || {{Buergermeeschter Schëffleng}} |- |{{0}}79 || [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]][[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || {{Buergermeeschter Schengen}} |- |{{0}}80 || [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || {{Buergermeeschter Schëtter}} |- |{{0}}81 || [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || {{Buergermeeschter Schieren}} |- |{{0}}82 || [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || {{Buergermeeschter Sëll}} |- |{{0}}83 || [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || {{Buergermeeschter Stadbriedemes}} |- |{{0}}84 || [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || {{Buergermeeschter Stauséigemeng}} |- |{{0}}85 || [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || {{Buergermeeschter Steesel}} |- |{{0}}86 || [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || {{Buergermeeschter Stengefort}} |- |{{0}}87 || [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || {{Buergermeeschter Stroossen}} |- |{{0}}88 || [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || {{Buergermeeschter Suessem}} |- |{{0}}89 || [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || {{Buergermeeschter Tandel}} |- |{{0}}90 || [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || {{Buergermeeschter Useldeng}} |- |{{0}}91 || [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || {{Buergermeeschter Veianen}} |- |{{0}}92 || [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || {{Buergermeeschter Viichten}} |- |{{0}}93 || [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || {{Buergermeeschter Wäiswampech}} |- |{{0}}94 || [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || {{Buergermeeschter Waldbëlleg}} |- |{{0}}95 || [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || {{Buergermeeschter Walfer}} |- |{{0}}96 || [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || {{Buergermeeschter Wanseler}} |- |{{0}}97|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || {{Buergermeeschter Weiler-la-Tour}} |- |{{0}}98 || [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || {{Buergermeeschter Wëntger}} |- |{{0}}99 || [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wolz|Wolz]] || {{Buergermeeschter Wolz}} |- |100 || [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || {{Buergermeeschter Wuermer}} |} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren| Lëscht Amt]] [[Kategorie:Lëschte Politik Lëtzebuerg]] d3c8tacft0i0pz7nhugka4psriscl61 2681887 2681881 2026-06-16T16:23:48Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681887 wikitext text/x-wiki Dës ass eng '''Lëscht vun den {{Gemengenzuel}} aktuelle lëtzebuergesche Buergermeeschteren.''' {| class="wikitable sortable" BORDER="1" CELLSPACING="0" |- ! N° ! &nbsp; ! Gemeng ! Buergermeeschter |- | {{0}}{{0}}1 || [[Fichier:Coat of arms medernach luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms ermsdorf luxbrg.svg|25px]] || {{SortKey|Aerenzdall|[[Ärenzdallgemeng|Ärenzdall]]}} || {{Buergermeeschter Ärenzdall}} |- | {{0}}{{0}}2 || [[Fichier:Coat of arms berdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Baerdref|[[Gemeng Bäerdref|Bäerdref]]}} || {{Buergermeeschter Bäerdref}} |- | {{0}}{{0}}3 || [[Fichier:Coat of arms bertrange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bartreng|Bartreng]] || {{Buergermeeschter Bartreng}} |- | {{0}}{{0}}4 || [[Fichier:Coat of arms boulaide luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bauschelt|Bauschelt]] || {{Buergermeeschter Bauschelt}} |- | {{0}}{{0}}5 || [[Fichier:Coat of arms bech luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bech|Bech]] || {{Buergermeeschter Bech}} |- | {{0}}{{0}}6 || [[Fichier:Blason Beaufort (Luxembourg).svg|25px]] || [[Gemeng Beefort|Beefort]] || {{Buergermeeschter Beefort}} |- | {{0}}{{0}}7 || [[Fichier:Coat of arms bettembourg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Beetebuerg|Beetebuerg]] || {{Buergermeeschter Beetebuerg}} |- | {{0}}{{0}}8 || [[Fichier:Coat of arms bettendorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Bettenduerf|Bettenduerf]] || {{Buergermeeschter Bettenduerf}} |- | {{0}}{{0}}9 || [[Fichier:Coat of arms betzdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Betzder|Betzder]] || {{Buergermeeschter Betzder}} |- | {{0}}10 || [[Fichier:Coat of arms beckerich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Biekerech|Biekerech]] || {{Buergermeeschter Biekerech}} |- | {{0}}11 || [[Fichier:Coat of arms bissen luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biissen|Biissen]] || {{Buergermeeschter Biissen}} |- | {{0}}12 || [[Fichier:Coat of arms biwer luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Biwer|Biwer]] || {{Buergermeeschter Biwer}} |- |{{0}}13 || [[Fichier:Coat of arms bous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms waldbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Bous-Waldbriedemes|Bous-Waldbriedemes]] || {{Buergermeeschter Bous-Waldbriedemes}} |- | {{0}}14 || [[Fichier:Coat of arms bourscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Buerschent|Buerschent]] || {{Buergermeeschter Buerschent}} |- |{{0}}15 || [[Fichier:Coat of arms colmar-berg luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Colmer-Bierg|Colmer-Bierg]] || {{Buergermeeschter Colmer-Bierg}} |- |{{0}}16 || [[Fichier:Coat of arms contern luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Conter|Conter]] || {{Buergermeeschter Conter}} |- |{{0}}17 || [[Fichier:Blason ville lu Differdange (EschAlzette).svg|25px]] || {{SortKey|Deifferdeng|[[Gemeng Déifferdeng|Déifferdeng]]}}|| {{Buergermeeschter Déifferdeng}} |- |{{0}}18 || [[Fichier:LUX Dudelange COA.svg|25px]] || [[Gemeng Diddeleng|Diddeleng]] || {{Buergermeeschter Diddeleng}} |- |{{0}}19 || [[Fichier:Blason Diekirch.svg|25px]] || [[Gemeng Dikrech|Dikrech]] || {{Buergermeeschter Dikrech}} |- |{{0}}20 || [[Fichier:Coat of arms dippach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Dippech|Dippech]] || {{Buergermeeschter Dippech}} |- |{{0}}21 || [[Fichier:Coat of arms dalheim luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Duelem|Duelem]] || {{Buergermeeschter Duelem}} |- |{{0}}22 || [[Fichier:Coat of arms ell luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Ell|Ell]] || {{Buergermeeschter Ell}} |- |{{0}}23 || [[Fichier:Coat of arms troisvierges luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Elwen|[[Gemeng Ëlwen|Ëlwen]]}} || {{Buergermeeschter Ëlwen}} |- |{{0}}24 || [[Fichier:Coat of arms esch sauer luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms heiderscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms neunhausen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Esch-Sauer|Esch-Sauer]] || {{Buergermeeschter Esch-Sauer}} |- |{{0}}25 || [[Fichier:Coat of arms esch alzette luxbrg.png|25px]] || [[Esch-Uelzecht]] || {{Buergermeeschter Esch-Uelzecht}} |- |{{0}}26 || [[Fichier:Coat of arms ettelbruck luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Ettelbréck|Ettelbréck]] || {{Buergermeeschter Ettelbréck}} |- |{{0}}27 || [[Fichier:Coat of arms feulen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Feelen|Feelen]] || {{Buergermeeschter Feelen}} |- |{{0}}28 || [[Fichier:Coat of arms fischbach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Feschbech|[[Gemeng Fëschbech|Fëschbech]]}} || {{Buergermeeschter Fëschbech}} |- |{{0}}29 || [[Fichier:Coat of arms larochette luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fiels|Fiels]] || {{Buergermeeschter Fiels}} |- |{{0}}30 || [[Fichier:Coat of arms flaxweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fluessweiler|Fluessweiler]] || {{Buergermeeschter Fluessweiler}} |- |{{0}}31 || [[Fichier:Coat of arms frisange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Fréiseng|Fréiseng]] || {{Buergermeeschter Fréiseng}} |- |{{0}}32 || [[Fichier:Coat of arms garnich luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Garnech|Garnech]] || {{Buergermeeschter Garnech}} |- |{{0}}33 || [[Fichier:Coat of arms goesdorf luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Geisdref|[[Gemeng Géisdref|Géisdref]]}} || {{Buergermeeschter Géisdref}} |- |{{0}}34 || [[Fichier:Coat of arms grevenmacher luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Greiwenmaacher|[[Gemeng Gréiwemaacher|Gréiwemaacher]]}} || {{Buergermeeschter Gréiwemaacher}} |- |{{0}}35 || [[Fichier:Coat of arms grosbous luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms wahl luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Groussbus-Wal|Groussbus-Wal]] || {{Buergermeeschter Groussbus-Wal}} |- |{{0}}36 || [[Fichier:Coat of arms hobscheid luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms septfontaines luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Habscht|Habscht]] || {{Buergermeeschter Habscht}} |- |{{0}}37 || [[Fichier:Coat of arms hesperange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hesper|Hesper]] || {{Buergermeeschter Hesper}} |- | {{0}}38 || [[Fichier:Coat of arms boevange attert luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms tuntange luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Beiwen-Atert|[[Gemeng Helperknapp|Helperknapp]]}} || {{Buergermeeschter Helperknapp}} |- |{{0}}39 || [[Fichier:Coat of arms heffingen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Hiefenech|Hiefenech]] || {{Buergermeeschter Hiefenech}} |- |{{0}}40 || [[Fichier:Coat of arms echternach luxbrg.svg|25px]] || [[Iechternach]] || {{Buergermeeschter Iechternach}} |- |{{0}}41 || [[Fichier:Coat of arms erpeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Ierpeldeng]] || {{Buergermeeschter Ierpeldeng}} |- |{{0}}42 || [[Fichier:Coat of arms junglinster luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Jonglënster|Jonglënster]] || {{Buergermeeschter Jonglënster}} |- |{{0}}43 || [[Fichier:Coat of arms koerich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Kaerch|[[Gemeng Käerch|Käerch]]}} || {{Buergermeeschter Käerch}} |- |{{0}}44 || [[Fichier:Blason ville lux Bascharage.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms clemency luxbrg.svg|25px]]|| {{SortKey|Kaerjeng|[[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]]}} || {{Buergermeeschter Käerjeng}} |- |{{0}}45 || [[Fichier:Coat of arms kayl luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Keel|Keel]] || {{Buergermeeschter Keel}} |- |{{0}}46 || [[Fichier:Coat of arms kehlen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kielen|Kielen]] || {{Buergermeeschter Kielen}} |- |{{0}}47 || [[Fichier:Coat wilwerwiltz.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms kautenbach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Kiischpelt|Kiischpelt]] || {{Buergermeeschter Kiischpelt}} |- |{{0}}48 || [[Fichier:Coat of arms clervaux luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Blason ville lux Munshausen.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms heinerscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Klierf|Klierf]] || {{Buergermeeschter Klierf}} |- |{{0}}49 || [[Fichier:Coat of arms consdorf luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Konsdref|Konsdref]] || {{Buergermeeschter Konsdref}} |- |{{0}}50 || [[Fichier:Blason ville lu Kopstal (Luxembourg).svg|25px]]|| [[Gemeng Koplescht|Koplescht]] || {{Buergermeeschter Koplescht}} |- |{{0}}51 || [[Fichier:Coat of arms leudelange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Leideleng|Leideleng]] || {{Buergermeeschter Leideleng}} |- |{{0}}52 || [[Fichier:Coat of arms lenningen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Lenneng|Lenneng]] || {{Buergermeeschter Lenneng}} |- |{{0}}53 || [[Fichier:Coat of arms lintgen luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Lentgen|[[Gemeng Lëntgen|Lëntgen]]}} || {{Buergermeeschter Lëntgen}} |- |{{0}}54 || [[Fichier:Blason ville lu Luxembourg-ville.svg|25px]] || {{SortKey|Letzebuerg|[[Lëtzebuerg (Stad)|Lëtzebuerg]]}} || {{Buergermeeschter Lëtzebuerg}} |- |{{0}}55 || [[Fichier:Coat of arms lorentzweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Luerenzweiler|Luerenzweiler]] || {{Buergermeeschter Luerenzweiler}} |- |{{0}}56 || [[Fichier:Coat of arms mertert luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Maertert|[[Gemeng Mäertert|Mäertert]]}} || {{Buergermeeschter Mäertert}} |- |{{0}}57 || [[Fichier:Coat of arms mertzig luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Maerzeg|[[Gemeng Mäerzeg|Mäerzeg]]}} || {{Buergermeeschter Mäerzeg}} |- |{{0}}58 || [[Fichier:Coat of arms mamer luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Mamer|Mamer]] || {{Buergermeeschter Mamer}} |- |{{0}}59 || [[Fichier:Coat of arms manternach luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Manternach|Manternach]] || {{Buergermeeschter Manternach}} |- |{{0}}60 || [[Fichier:Coat of arms mersch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Miersch|Miersch]] || {{Buergermeeschter Miersch}} |- |{{0}}61 || [[Fichier:Coat of arms mondercange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Monnerech|Monnerech]] || {{Buergermeeschter Monnerech}} |- |{{0}}62 || [[Fichier:Coat of arms mondorf les bains luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Munneref|Munneref]] || {{Buergermeeschter Munneref}} |- |{{0}}63 || [[Fichier:Coat of arms niederanven luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Nidderaanwen|Nidderaanwen]] || {{Buergermeeschter Nidderaanwen}} |- |{{0}}64 || [[Fichier:Coat of arms nommern luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Noumer|Noumer]] || {{Buergermeeschter Noumer}} |- |{{0}}65 || [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|25px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]] || {{Buergermeeschter Parc Housen}} |- |{{0}}66 || [[Fichier:Coat of arms petange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Peiteng|[[Gemeng Péiteng|Péiteng]]}} || {{Buergermeeschter Péiteng}} |- |{{0}}67 || [[Fichier:Coat of arms putscheid luxbrg.png|25px]]|| {{SortKey|Petscht|[[Gemeng Pëtschent|Pëtschent]]}} || {{Buergermeeschter Pëtschent}} |- |{{0}}68 || [[Fichier:Coat of arms préizerdaul luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Préizerdaul|Préizerdaul]] ||{{Buergermeeschter Préizerdaul}} |- |{{0}}69 || [[Fichier:Coat of arms rambrouch luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rammerech|Rammerech]] || {{Buergermeeschter Rammerech}} |- |{{0}}70 || [[Fichier:Coat of arms reckange sur mess luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reckeng op der Mess|Reckeng op der Mess]] || {{Buergermeeschter Reckeng op der Mess}} |- |{{0}}71 || [[Fichier:Blason Redange-Sur-Attert.svg|25px]] || {{SortKey|Reiden|[[Gemeng Réiden op der Atert|Réiden op der Atert]]}} || {{Buergermeeschter Réiden op der Atert}} |- |{{0}}72 || [[Fichier:Coat of arms remich luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reimech|[[Gemeng Réimech|Réimech]]}} || {{Buergermeeschter Réimech}} |- |{{0}}73 || [[Fichier:Coat of arms reisdorf luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Reisduerf|Reisduerf]] || {{Buergermeeschter Reisduerf}} |- |{{0}}74 || [[Fichier:Coat of arms roeser luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Reiser|[[Gemeng Réiser|Réiser]]}} || {{Buergermeeschter Réiser}} |- |{{0}}75 || [[Fichier:Coat of arms Rumelange Luxembourg.svg|25px]] || {{SortKey|Remeleng|[[Gemeng Rëmeleng|Rëmeleng]]}} ||{{Buergermeeschter Rëmeleng}} |- |{{0}}76 || [[Fichier:Coat of arms rosport luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Rouspert-Mompech|Rouspert-Mompech]] || {{Buergermeeschter Rouspert-Mompech}} |- |{{0}}77 || [[Fichier:Coat of arms sandweiler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Sandweiler|Sandweiler]] || {{Buergermeeschter Sandweiler}} |- |{{0}}78 || [[Fichier:Coat of arms schifflange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Scheffleng|[[Gemeng Schëffleng|Schëffleng]]}} || {{Buergermeeschter Schëffleng}} |- |{{0}}79 || [[Fichier:Schengen Coat of Arms.svg|25px]] [[Fichier:Coat of arms wellenstein luxbrg.png|25px]][[Fichier:Coat of arms burmerange luxbrg.svg|25px]] || [[Gemeng Schengen|Schengen]] || {{Buergermeeschter Schengen}} |- |{{0}}80 || [[Fichier:Coat of arms schuttrange luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Schetter|[[Gemeng Schëtter|Schëtter]]}} || {{Buergermeeschter Schëtter}} |- |{{0}}81 || [[Fichier:Coat of arms schieren luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Schieren|Schieren]] || {{Buergermeeschter Schieren}} |- |{{0}}82 || [[Fichier:Coat of arms saeul luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Sell|[[Gemeng Sëll|Sëll]]}} || {{Buergermeeschter Sëll}} |- |{{0}}83 || [[Fichier:Coat of arms stadtbredimus luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stadbriedemes|Stadbriedemes]] || {{Buergermeeschter Stadbriedemes}} |- |{{0}}84 || [[Fichier:Blason ville lux Lac-de-la-Haute-Sûre.svg|25px]] || [[Stauséigemeng]] || {{Buergermeeschter Stauséigemeng}} |- |{{0}}85 || [[Fichier:Coat of arms steinsel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Steesel|Steesel]] || {{Buergermeeschter Steesel}} |- |{{0}}86 || [[Fichier:Coat of arms steinfort luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stengefort|Stengefort]] || {{Buergermeeschter Stengefort}} |- |{{0}}87 || [[Fichier:Coat of arms strassen luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Stroossen|Stroossen]] || {{Buergermeeschter Stroossen}} |- |{{0}}88 || [[Fichier:Coat of arms sanem luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Suessem|Suessem]] || {{Buergermeeschter Suessem}} |- |{{0}}89 || [[Fichier:Coat of arms tandel luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Tandel|Tandel]] || {{Buergermeeschter Tandel}} |- |{{0}}90 || [[Fichier:Coat of arms useldange luxbrg.png|25px]]|| [[Gemeng Useldeng|Useldeng]] || {{Buergermeeschter Useldeng}} |- |{{0}}91 || [[Fichier:Blason de Vianden.svg|25px]] || [[Gemeng Veianen|Veianen]] || {{Buergermeeschter Veianen}} |- |{{0}}92 || [[Fichier:Blason ville lux Vichten.svg|25px]] || [[Gemeng Viichten|Viichten]] || {{Buergermeeschter Viichten}} |- |{{0}}93 || [[Fichier:Coat of arms weiswampach luxbrg.png|25px]] || {{SortKey|Waisswampech|[[Gemeng Wäiswampech|Wäiswampech]]}} || {{Buergermeeschter Wäiswampech}} |- |{{0}}94 || [[Fichier:Coat of arms waldbillig luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Waldbëlleg|Waldbëlleg]] || {{Buergermeeschter Waldbëlleg}} |- |{{0}}95 || [[Fichier:Coat of arms walferdange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Walfer|Walfer]] || {{Buergermeeschter Walfer}} |- |{{0}}96 || [[Fichier:Coat of arms winseler luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wanseler|Wanseler]] || {{Buergermeeschter Wanseler}} |- |{{0}}97|| [[Fichier:Coat of arms weiler la tour luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Weiler zum Tuer|Weiler zum Tuer]] || {{Buergermeeschter Weiler-la-Tour}} |- |{{0}}98 || [[Fichier:Coat of arms wincrange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wëntger|Wëntger]] || {{Buergermeeschter Wëntger}} |- |{{0}}99 || [[Fichier:Coat of arms wiltz luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wolz|Wolz]] || {{Buergermeeschter Wolz}} |- |100 || [[Fichier:Coat of arms wormeldange luxbrg.png|25px]] || [[Gemeng Wuermer|Wuermer]] || {{Buergermeeschter Wuermer}} |} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren| Lëscht Amt]] [[Kategorie:Lëschte Politik Lëtzebuerg]] bwff1cdxd8dwmx5ymh5dsifjcdbj63l Schabloun:Parc Housen 10 88367 2681891 2681288 2026-06-16T16:23:59Z GilPeBot 65660 png → svg (via JWB) 2681891 wikitext text/x-wiki [[Fichier:Coat of arms hosingen luxbrg.png|20px]] [[Fichier:Coat of arms consthum luxbrg.svg|20px]] [[Fichier:Coat of arms hoscheid luxbrg.png|20px]] [[Gemeng Parc Housen|Parc Housen]]<noinclude>[[Kategorie:Schabloune mat Wope fir lëtzebuergesch Gemengen|Parc Housen]]</noinclude>[[Kategorie:Gemeng Parc Housen]] 7km2u8wfbyqejmsln88yg6zcq4kvon0 Nino Manfredi 0 97695 2681899 2681640 2026-06-16T17:29:10Z Johnny Chicago 17 /* Filmographie (Auswiel) */ 2681899 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Saturnino ("'''Nino'''") '''Manfredi''', gebuer den [[22. Mäerz]] [[1921]] zu [[Castro dei Volsci]], [[Provënz Frosinone]], a gestuerwen de [[4. Juni]] [[2004]] zu [[Roum]], war en italieenesche [[Schauspiller]], [[Dréibuchauteur]] a [[Filmregisseur]]. Hien huet ufanks beim Radio an am Theater geschafft. 1948 hat e mat ''Tenori per forza'' säi Filmdebut, an hat d'1950er Joren duerch kleng Rollen a sëllege Filmer. An den 1960er Joren huet hie sech als populäre Komiker, dacks a groteske Rollen, een Numm gemaach, a gouf ee vun de beléiftsten italieenesche Komiker. An den 1980er Joren huet hie manner Filmer gedréint an nees méi Theater gespillt. 1962 huet hie bei véier Episode vu ''L'amore difficile'' Regie gefouert, an 1971 krut hie fir säin éischte Film ''Per grazia ricevuta'' zu Cannes e Präis. De Manfredi huet ausserdeem e Kachbuch an e Buch iwwer réimesch Riedensaarten erausginn. == Filmographie == === Kino === ==== als Schauspiller ==== ===== vun 1949 bis 1959 ===== * 1949: ''Monastero di Santa Chiara'' - Regie: [[Mario Sequi]] - Haaptacteuren: [[Edda Albertini]], [[Massimo Serato]] - (als Enrico) * 1949: ''Torna a Napoli'' - Regie: [[Domenico Gambino]] - Haaptacteuren: [[Paola Barbara]], [[Maria D'Ayala]] - (als Francisco) * 1951: ''Anema e core'' - Regie: [[Mario Mattoli]] - Haaptacteuren: [[Ferruccio Tagliavini]], [[Franca Marzi]] - (als Enrico) * 1952: ''Viva il cinema!'' - Regie: [[Giorgio Baldaccini]], [[Enzo Trapani]] - Haaptacteuren: [[Delia Scala]], [[Fiorenzo Fiorentini]]) * 1952: ''La prigioniera della torre di fuoco'' - Regie: [[Giorgio Walter Chili]] - Haaptacteuren: [[Carlo Giustini]], [[Milly Vitale]] - (als Stornello) * 1953: ''La domenica della buona gente'' - Regie: [[Anton Giulio Majano]] - Haaptacteuren: [[Maria Fiore]], [[Sophia Loren]] - (als Lello) * 1953: 'Ho scelto l'amore''' - Regie: [[Mario Zampi]] - Haaptacteuren: [[Renato Rascel]], [[Marisa Pavan]] * 1953: ''Canzoni, canzoni, canzoni'' - Regie: [[Domenico Paolella]] - Haaptacteuren: [[Alberto Sordi]], [[Silvana Pampanini]] * 1954: ''Ridere! Ridere! Ridere!'' - Regie: [[Edoardo Anton]] - Haaptacteuren: [[Tino Scotti]], [[Ugo Tognazzi]] * 1955: ''Non scherzare con le donne'' - Regie: [[Giuseppe Bennati]] - Haaptacteuren: [[Rossana Podestà]], [[Marco Vicario]] * 1955: ''[[Prigionieri del male]]'' - Regie: [[Mario Costa]] - Haaptacteuren: [[May Britt]], [[Francisco Rabal]], [[Bernard Blier]] - (als Mario Giorgi) * 1955: ''Lo scapolo'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Sandra Milo]] - (als Peppino) * 1956: ''Gli innamorati'' - Regie: [[Mauro Bolognini]] - Haaptacteuren: [[Antonella Lualdi]], [[Franco Interlenghi]] - (als Otello) * 1956: ''Guardia, guardia scelta, brigadiere e maresciallo'' - Regie: Mauro Bolognini - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Peppino De Filippo]] - (als Paolo) * 1956: ''Totò, Peppino e la... malafemmina'' - Regie: [[Camillo Mastrocinque]] - Haaptacteuren: [[Totò]], Peppino De Filippo - (als Raffaele) * 1956: ''Tempo di villeggiatura'' - Regie: [[Antonio Racioppi]] - Haaptacteuren: [[Vittorio De Sica]], [[Giovanna Ralli]] - (als Carletto) * 1957: ''Susanna tutta panna'' - Regie: [[Steno]] - Haaptacteuren: [[Marisa Allasio]], [[Germán Cobos]] * 1957: ''Femmine tre volte'' - Regie: Steno - Haaptacteuren: [[Sylva Koscina]], Germán Cobos - (als Nando Martinoni) * 1958: ''Guardia, ladro e cameriera'' - Regie: Steno - Haaptacteuren: [[Gabriella Pallotta]], [[Fausto Cigliano]] - (als Otello Cucchiaroni) * 1951: ''Camping'' - Regie: [[Franco Zeffirelli]] - Haaptacteuren: Marisa Allasio, [[Paolo Ferrari]] - (als Nino Corradi) * 1958: ''Pezzo, capopezzo e capitano'' - Regie: [[Wolfgang Staudte]] - Haaptacteuren: Vittorio De Sica, [[Heinz Reincke]] * 1958: ''Adorabili e bugiarde'' - Regie: [[Nunzio Malasomma]] - Haaptacteuren: [[Isabelle Corey]], Franco Fabrizi * 1958: ''Venezia, la luna e tu'' - Regie: [[Dino Risi]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Ingeborg Schöner]] - (als Toni) * 1958: ''Il bacio del sole '' - Regie: [[Siro Marcellini]] - Haaptacteuren: [[O.W. Fischer]], [[Lorella De Luca]] * 1958: ''Carmela è una bambola'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: Marisa Allasio, [[Ugo D'Alessio]] - (als Antonio Improta) * 1959: ''I ragazzi dei Parioli'' - Regie: [[Sergio Corbucci]] - Haaptacteuren: [[Raf Mattioli]], [[Alessandra Panaro]] - (als Giuseppe Spallotta) * 1959: ''Audace colpo dei soliti ignoti'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Vittorio Gassman]], [[Claudia Cardinale]] - (als Ugo) ===== vun 1960 bis 1969 ===== * 1960: ''L'impiegato'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: [[Eleonora Rossi Drago]], [[Andrea Checchi]] - (als Ferdinando Guida) * 1960: ''Le pillole di Ercole'' - Regie: [[Luciano Salce]] - Haaptacteuren: Sylva Koscina, [[Jeanne Valérie]] - (als Nino Pasqui) * 1960: ''[[Crimen]]'' - Regie: [[Mario Camerini]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, Vittorio Gassman - (als Quirino Filonzi) * 1961: ''Il carabiniere a cavallo'' - Regie: [[Carlo Lizzani]] - Haaptacteuren: [[Annette Stroyberg]], [[Maurizio Arena]] - (als Franco Bartolucci) * 1961: ''[[Il giudizio universale (Film 1961)|Il giudizio universale]]'' - Regie: Vittorio De Sica - Haaptacteuren: [[Anouk Aimée]], [[Silvana Mangano]] * 1961: ''A cavallo della tigre'' - Regie: [[Luigi Comencini]] - Haaptacteuren: [[Mario Adorf]], [[Gian Maria Volontè]] - (als Giacinto Rossi) * 1961: ''Caporale di giornata'' - Regie: [[Carlo Ludovico Bragaglia]] - Haaptacteuren: Maurizio Arena, [[Rossella Como]] - (als Enea Serafini) * 1962: ''Gli anni ruggenti'' - Regie: [[Luigi Zampa]] - Haaptacteuren: [[Gino Cervi]], [[Michèle Mercier]] - (als Omero Battifiori) * 1962: ''I motorizzati'' - Regie: Camillo Mastrocinque - Haaptacteuren: [[Ugo Tognazzi]], [[Franca Valeri]] - (als Nino Borsetti) * 1962: ''L'amore difficile'' - Episod: ''L'avventura di un soldato'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Fulvia Franco]], [[Rosita Pisano]] - (als Zaldot) * 1963: ''La parmigiana'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: [[Catherine Spaak]], [[Didi Perego]] - (als Nino Meciotti) * 1963: ''El verdugo'' - Regie: [[Luis García Berlanga]] - Haaptacteuren: [[Emma Penella]], [[José Isbert]] - (als José Luis Rodríguez) * 1963: ''I cuori infranti'' - Episod: ''E vissero felici'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: [[Norma Bengell]], [[Roberto Paoletti]] - (als Quirino) * 1964: ''[[Alta infedeltà]]'' - Episod: ''Scandaloso'' - Regie: [[Franco Rossi]] - Haaptacteuren : Fulvia Franco, [[John Phillip Law]] - (als Francesco) * 1964: ''Il gaucho'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Vittorio Gassman, [[Amedeo Nazzari]] - (als Stefano) * 1964: ''Controsesso'' - Episod: ''Cocaina di domenica'' - Regie: Franco Rossi - Haaptacteuren: [[Anna Maria Ferrero]], [[Renzo Marignano]] * 1964: ''Controsesso'' - Episod: ''Una donna d'affari'' - Regie: [[Renato Castellani]] - Haaptacteuren: [[Dolores Wettach]], [[Umberto D'Orsi]] * 1965: ''Le bambole'' - Episod: ''La telefonata'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Virna Lisi, [[Alicia Brandet]] * 1965: '' Questa volta parliamo di uomini'' - Regie: [[Lina Wertmüller]] - Haaptacteuren: [[Luciana Paluzzi]], [[Margaret Lee]] - (als Federico/Morgas/Raffaelle/Salvatore) * 1965: ''I complessi'' - Episod: ''Una giornata decisiva'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: [[Ilaria Occhini]], [[Riccardo Garrone]] - (als Quirino Raganelli) * 1965: ''Thrilling'' - Episod: ''Il vittimista'' - Regie: [[Ettore Scola]] - Haaptacteuren: [[Alexandra Stewart]], [[Magda Konopka]] - (als Nanni Galassi) * 1965: '' Io la conoscevo bene'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: [[Stefania Sandrelli]], Mario Adorf - (als Cianfanna) * 1965: ''Made in Italy'' - Episod: ''Cittadini, stato e chiesa'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Carlo Pisacane]], [[Gigi Reder]] - (als Attilio Lamborecchia) * 1966: ''Io, io, io.... e gli altri'' - Regie: [[Alessandro Blasetti]] - Haaptacteuren: [[Gina Lollobrigida]], [[Silvana Mangano]] - (als Millevache) * 1966: ''Adulterio all'italiana'' - Regie: [[Pasquale Festa Campanile]] - Haaptacteuren: [[Catherine Spaak]], [[Vittorio Caprioli]] - (als Franco Finali) * 1966: ''[[Operazione San Gennaro]]'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], Mario Adorf - (als Armanduccio 'Dudù' Girasole) * 1966 ''Una rosa per tutt'' - Regie: Franco Rossi - Haaptacteuren: Claudia Cardinale, Mario Adorf - (als Dokter) * 1967: ''Il padre di famiglia'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Leslie Caron]], [[Claudine Auger]] - (als Marco) * 1968: ''Il nostro agente Natalino Tartufato'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: [[Françoise Prévost]], [[Clive Revill]] - (als Natale Tartufato) * 1968: ''Straziami ma di baci saziami'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Ugo Tognazzi, [[Pamela Tiffin]] - (als Marino Balestrini) * 1968: ''[[Riusciranno i nostri eroi a ritrovare l'amico misteriosamente scomparso in Africa?]]'' - Regie: Ettore Scola - Haaptacteuren: Alberto Sordi, Bernard Blier - (als Oreste Sabatini) * 1969: ''Vedo nudo'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Sylva Koscina, [[Véronique Vendell]] - (a 7 verschidde Rollen ) * 1969: ''[[Nell'anno del signore]]'' - Regie: [[Luigi Magni]] - Haaptacteuren: [[Enrico Maria Salerno]], [[Claudia Cardinale]] - (als Cornacchia) ===== vun 1970 bis 1979 ===== * 1970: ''Rosolino Paternò soldato'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Jason Robards]], [[Peter Falk]] - (als Rosolino Paternò) * 1970: ''Contestazione generale'' - Episod: ''Viaggio a New York'' - Regie: Luigi Zampa - Haaptacteuren : Vittorio Gassman, Alberto Sordi - (als Romano Beretta) * 1971: ''Per grazia ricevuta'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Delia Boccardo]], [[Paola Borboni]] - (als Benedetto Parisi) * 1971: ''[[Roma bene]]'' - Regie: Carlo Lizzani - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], Franco Fabrizi - (als Quintilio Tartamella) * 1971: ''Trastevere'' - Regie: [[Fausto Tozzi]] - Haaptacteuren: [[Rosanna Schiaffino]], [[Ottavia Piccolo]] - (als Carmelo Mazzullo) * 1971: ''La betìa ovvero in amore, per ogni gaudenza, ci vuole sofferenza'' - Regie: [[Gianfranco De Bosio]] - Haaptacteuren: Rosanna Schiaffino, [[Mario Carotenuto]] - (als Nale) * 1972: ''Girolimoni - Il monstro di Roma'' - Regie: [[Damiano Damiani]] - Haaptacteuren: [[Guido Leontini]], [[Orso Maria Guerrini]] - (als Gino Girolimoni) * 1972: ''Lo chiameremo Andrea'' - Regie: Vittorio De Sica - Haaptacteuren: [[Mariangela Melato]], [[Anna Maria Aragona]] - (als Paolo Antonazzi) * 1974: ''Pane e cioccolata'' - Regie: [[Franco Brusati]] - Haaptacteuren: [[Paolo Turco]], [[Ugo D'Alessio]] - (als Giovanni Garofoli) * 1974: ''C'eravamo tanto amati'' - Regie: Ettore Scola - Haaptacteuren: Vittorio Gassman, [[Stefania Sandrelli]] - (als Antonio) * 1975: ''Attenti al buffone'' - Regie: [[Alberto Bevilacqua]] - Haaptacteuren: Mariangela Melato, [[Eli Wallach]] - (als Marcello Ferrari) * 1976: ''Brutti, sporchi e cattivi'' - Regie Ettore Scola - Haaptacteuren: [[Francesco Anniballi]], [[Maria Bosco]] - (als Giacinto) * 1976: ''[[Signore e signori, buonanotte]]'' - Regie: [[Leonardo Benvenuti]], Luigi Comencini, Nanni Loy, [[Luigi Magni]], Mario Monicelli, Ettore Scola - Haaptacteuren: [[Marcello Mastroianni]], Senta Berger - (als Kardinol Felicetto de li Caprettari) * 1970: ''Basta che non si sappia in giro!..'' - Episod: ''Il superiore'' - Regie: [[Luigi Magni]] - Haaptacteuren: [[Lino Banfi]], [[Isa Danieli]] * 1970: ''Basta che non si sappia in giro!..'' - Episod: ''L'equivoco'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: Monica Vitti, [[Ada Pometti]] * 1970: ''Quelle strane occasioni'' - Episod: ''Il cavalluccio svedese'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: [[Olga Karlatos]], [[Jinny Steffan]] - (als Antonio Pecoraro) * 1977: ''In nome del Papa Re'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Danilo Mattei]], [[Carmen Scarpitta]] - (als Monsignor Colombo da Privano) * 1978: ''La mazzetta'' - Regie: [[Sergio Corbucci]] - Haaptacteuren: [[Paolo Stoppa]], [[Marisa Laurito]] - (als Sasà Jovine) * 1979: ''Il giocattolo'' - Regie: [[Giuliano Montaldo]] - Haaptacteuren: [[Marlène Jobert]], [[Arnoldo Foà]] - (als Vittorio Barletta) * 1979: ''Gros câlin'' - Regie: [[Jean-Pierre Rawson]] - Haaptacteuren: [[Jean Carmet]], [[Marthe Villalonga]] - (als Parisi) ===== vun 1980 bis 1989 ===== * 1980: ''Café express'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Adolfo Celi]], [[Vittorio Mezzogiorno]] - (als Michele Abbagnano) * 1981: ''Nudo di donna'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Eleonora Giorgi]], [[Jean-Pierre Cassel]] - (als Sandro) * 1982: ''Spaghetti House'' - Regie: [[Giulio Paradisi]] - Haaptacteuren: [[Rita Tushingham]], [[Rudolph Walker]] - (als Domenico Ceccacci) * 1982: ''Testa o croce'' - Episod: ''l beduino'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Ida Di Benedetto]], [[Leo Gullotta]] * 1983: ''Questo e quello '' - Episoden: ''Questo... amore impossibile'' a ''Quello... col basco rosso'' - Regie: Sergio Corbucci - Haaptacteuren: Renato Pozzetto, [[Désirée Nosbusch]] - (als Dokter/Alessandro Cipollini) * 1980: ''Il tenente dei carabinieri'' - Regie: [[Maurizio Ponzi]] - Haaptacteuren: [[Enrico Montesano]], [[Massimo Boldi]] - (als Vinci) * 1986: ''Grandi magazzini'' - Regie: [[Franco Castellano|Castellano]], [[Giuseppe Moccia|Pipolo]] - Haaptacteuren: Enrico Montesano, [[Michele Placido]] - (als Marco Salviati) * 1987: ''Helsinki Napoli All Night Long'' - Regie: [[Mika Kaurismäki]] - Haaptacteuren: [[Kari Väänänen]], [[Jean-Pierre Castaldi]] - (als Grousspapp) * 1987: ''Secondo Ponzio Pilato'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: Stefania Sandrelli, [[Lando Buzzanca]] - (als Ponzio Pilato) * 1987: ''[[I picari]]'' - Regie: Mario Monicelli - Haaptacteuren: Enrico Montesano, [[Giancarlo Giannini]] ===== vun 1990 bis 1999 ==== ? * 1990: ''Alberto Express'' - Regie: [[Arthur Joffé]] - Haaptacteuren: [[Sergio Castellitto]], [[Marie Trintignant]] - (als dem Alberto säi Papp) * 1990: ''In nome del popolo sovrano'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Luca Barbareschi]], [[Jacques Perrin]] - (als Angelo Brunetti detto Ciceruacchio) * 1991: ''Mima'' - Regie: [[Philomène Esposito]] - Haaptacteuren: [[Virginie Ledoyen]], [[Margarita Lozano]] - (als Grousspapp) * 1994: ''Colpo di luna'' - Regie: [[Alberto Simone]] - Haaptacteuren: [[Tchéky Karyo]], [[Isabelle Pasco]] - (als Salvatore) * 1995: ''De vliegende Hollander'' - Regie: [[Jos Stelling]] - Haaptacteuren: [[René Groothof]], [[Veerle Dobbelaere]] - (als Campanelli) * 1998: ''Grazie di tutto'' - Regie: [[Luca Manfredi]] - Haaptacteuren: [[Massimo Ghini]], [[Nancy Brilli]] - (als Pietro) ===== vun 2000 bis 2003 ===== * 2000: ''La carbonara'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Lucrezia Lante della Rovere]], [[Valerio Mastandrea]] - (als Kardinol) * 2001: ''Una milanese a Roma'' - Regie: [[Diego Febbraro]] - Haaptacteuren: [[Nadia Rinaldi]], [[Anna Longhi]] - (als Giordano) * 2002: ''Apri gli occhi e... sogna'' - Regie: [[Rosario Errico]] - Haaptacteuren: Rosario Errico, [[Jennifer Driver]] * 2003: ''La luz prodigiosa'' - Regie: [[Miguel Hermoso]] - Haaptacteuren: [[Alfredo Landa]], [[Kiti Mánver]] - (als Galápago) * 2003: ''L'apetta Giulia e la signora Vita'' - Regie: [[Paolo Modugno]] - (nëmme Stëmm ) == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Manfredi Nino}} [[Kategorie:Italieenesch Filmschauspiller]] [[Kategorie:Italieenesch Filmregisseuren]] [[Kategorie:Gebuer 1921]] [[Kategorie:Gestuerwen 2004]] 7b8xycxe2fmow331awj8bjiyfw6vj16 2681900 2681899 2026-06-16T17:29:48Z Johnny Chicago 17 /* vun 1949 bis 1959 */ 2681900 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Saturnino ("'''Nino'''") '''Manfredi''', gebuer den [[22. Mäerz]] [[1921]] zu [[Castro dei Volsci]], [[Provënz Frosinone]], a gestuerwen de [[4. Juni]] [[2004]] zu [[Roum]], war en italieenesche [[Schauspiller]], [[Dréibuchauteur]] a [[Filmregisseur]]. Hien huet ufanks beim Radio an am Theater geschafft. 1948 hat e mat ''Tenori per forza'' säi Filmdebut, an hat d'1950er Joren duerch kleng Rollen a sëllege Filmer. An den 1960er Joren huet hie sech als populäre Komiker, dacks a groteske Rollen, een Numm gemaach, a gouf ee vun de beléiftsten italieenesche Komiker. An den 1980er Joren huet hie manner Filmer gedréint an nees méi Theater gespillt. 1962 huet hie bei véier Episode vu ''L'amore difficile'' Regie gefouert, an 1971 krut hie fir säin éischte Film ''Per grazia ricevuta'' zu Cannes e Präis. De Manfredi huet ausserdeem e Kachbuch an e Buch iwwer réimesch Riedensaarten erausginn. == Filmographie == === Kino === ==== als Schauspiller ==== ===== vun 1949 bis 1959 ===== * 1949: ''Monastero di Santa Chiara'' - Regie: [[Mario Sequi]] - Haaptacteuren: [[Edda Albertini]], [[Massimo Serato]] - (als Enrico) * 1949: ''Torna a Napoli'' - Regie: [[Domenico Gambino]] - Haaptacteuren: [[Paola Barbara]], [[Maria D'Ayala]] - (als Francisco) * 1951: ''Anema e core'' - Regie: [[Mario Mattoli]] - Haaptacteuren: [[Ferruccio Tagliavini]], [[Franca Marzi]] - (als Enrico) * 1952: ''Viva il cinema!'' - Regie: [[Giorgio Baldaccini]], [[Enzo Trapani]] - Haaptacteuren: [[Delia Scala]], [[Fiorenzo Fiorentini]]) * 1952: ''La prigioniera della torre di fuoco'' - Regie: [[Giorgio Walter Chili]] - Haaptacteuren: [[Carlo Giustini]], [[Milly Vitale]] - (als Stornello) * 1953: ''La domenica della buona gente'' - Regie: [[Anton Giulio Majano]] - Haaptacteuren: [[Maria Fiore]], [[Sophia Loren]] - (als Lello) * 1953: ''Ho scelto l'amore'' - Regie: [[Mario Zampi]] - Haaptacteuren: [[Renato Rascel]], [[Marisa Pavan]] * 1953: ''Canzoni, canzoni, canzoni'' - Regie: [[Domenico Paolella]] - Haaptacteuren: [[Alberto Sordi]], [[Silvana Pampanini]] * 1954: ''Ridere! Ridere! Ridere!'' - Regie: [[Edoardo Anton]] - Haaptacteuren: [[Tino Scotti]], [[Ugo Tognazzi]] * 1955: ''Non scherzare con le donne'' - Regie: [[Giuseppe Bennati]] - Haaptacteuren: [[Rossana Podestà]], [[Marco Vicario]] * 1955: ''[[Prigionieri del male]]'' - Regie: [[Mario Costa]] - Haaptacteuren: [[May Britt]], [[Francisco Rabal]], [[Bernard Blier]] - (als Mario Giorgi) * 1955: ''Lo scapolo'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Sandra Milo]] - (als Peppino) * 1956: ''Gli innamorati'' - Regie: [[Mauro Bolognini]] - Haaptacteuren: [[Antonella Lualdi]], [[Franco Interlenghi]] - (als Otello) * 1956: ''Guardia, guardia scelta, brigadiere e maresciallo'' - Regie: Mauro Bolognini - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Peppino De Filippo]] - (als Paolo) * 1956: ''Totò, Peppino e la... malafemmina'' - Regie: [[Camillo Mastrocinque]] - Haaptacteuren: [[Totò]], Peppino De Filippo - (als Raffaele) * 1956: ''Tempo di villeggiatura'' - Regie: [[Antonio Racioppi]] - Haaptacteuren: [[Vittorio De Sica]], [[Giovanna Ralli]] - (als Carletto) * 1957: ''Susanna tutta panna'' - Regie: [[Steno]] - Haaptacteuren: [[Marisa Allasio]], [[Germán Cobos]] * 1957: ''Femmine tre volte'' - Regie: Steno - Haaptacteuren: [[Sylva Koscina]], Germán Cobos - (als Nando Martinoni) * 1958: ''Guardia, ladro e cameriera'' - Regie: Steno - Haaptacteuren: [[Gabriella Pallotta]], [[Fausto Cigliano]] - (als Otello Cucchiaroni) * 1951: ''Camping'' - Regie: [[Franco Zeffirelli]] - Haaptacteuren: Marisa Allasio, [[Paolo Ferrari]] - (als Nino Corradi) * 1958: ''Pezzo, capopezzo e capitano'' - Regie: [[Wolfgang Staudte]] - Haaptacteuren: Vittorio De Sica, [[Heinz Reincke]] * 1958: ''Adorabili e bugiarde'' - Regie: [[Nunzio Malasomma]] - Haaptacteuren: [[Isabelle Corey]], Franco Fabrizi * 1958: ''Venezia, la luna e tu'' - Regie: [[Dino Risi]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Ingeborg Schöner]] - (als Toni) * 1958: ''Il bacio del sole '' - Regie: [[Siro Marcellini]] - Haaptacteuren: [[O.W. Fischer]], [[Lorella De Luca]] * 1958: ''Carmela è una bambola'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: Marisa Allasio, [[Ugo D'Alessio]] - (als Antonio Improta) * 1959: ''I ragazzi dei Parioli'' - Regie: [[Sergio Corbucci]] - Haaptacteuren: [[Raf Mattioli]], [[Alessandra Panaro]] - (als Giuseppe Spallotta) * 1959: ''Audace colpo dei soliti ignoti'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Vittorio Gassman]], [[Claudia Cardinale]] - (als Ugo) ===== vun 1960 bis 1969 ===== * 1960: ''L'impiegato'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: [[Eleonora Rossi Drago]], [[Andrea Checchi]] - (als Ferdinando Guida) * 1960: ''Le pillole di Ercole'' - Regie: [[Luciano Salce]] - Haaptacteuren: Sylva Koscina, [[Jeanne Valérie]] - (als Nino Pasqui) * 1960: ''[[Crimen]]'' - Regie: [[Mario Camerini]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, Vittorio Gassman - (als Quirino Filonzi) * 1961: ''Il carabiniere a cavallo'' - Regie: [[Carlo Lizzani]] - Haaptacteuren: [[Annette Stroyberg]], [[Maurizio Arena]] - (als Franco Bartolucci) * 1961: ''[[Il giudizio universale (Film 1961)|Il giudizio universale]]'' - Regie: Vittorio De Sica - Haaptacteuren: [[Anouk Aimée]], [[Silvana Mangano]] * 1961: ''A cavallo della tigre'' - Regie: [[Luigi Comencini]] - Haaptacteuren: [[Mario Adorf]], [[Gian Maria Volontè]] - (als Giacinto Rossi) * 1961: ''Caporale di giornata'' - Regie: [[Carlo Ludovico Bragaglia]] - Haaptacteuren: Maurizio Arena, [[Rossella Como]] - (als Enea Serafini) * 1962: ''Gli anni ruggenti'' - Regie: [[Luigi Zampa]] - Haaptacteuren: [[Gino Cervi]], [[Michèle Mercier]] - (als Omero Battifiori) * 1962: ''I motorizzati'' - Regie: Camillo Mastrocinque - Haaptacteuren: [[Ugo Tognazzi]], [[Franca Valeri]] - (als Nino Borsetti) * 1962: ''L'amore difficile'' - Episod: ''L'avventura di un soldato'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Fulvia Franco]], [[Rosita Pisano]] - (als Zaldot) * 1963: ''La parmigiana'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: [[Catherine Spaak]], [[Didi Perego]] - (als Nino Meciotti) * 1963: ''El verdugo'' - Regie: [[Luis García Berlanga]] - Haaptacteuren: [[Emma Penella]], [[José Isbert]] - (als José Luis Rodríguez) * 1963: ''I cuori infranti'' - Episod: ''E vissero felici'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: [[Norma Bengell]], [[Roberto Paoletti]] - (als Quirino) * 1964: ''[[Alta infedeltà]]'' - Episod: ''Scandaloso'' - Regie: [[Franco Rossi]] - Haaptacteuren : Fulvia Franco, [[John Phillip Law]] - (als Francesco) * 1964: ''Il gaucho'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Vittorio Gassman, [[Amedeo Nazzari]] - (als Stefano) * 1964: ''Controsesso'' - Episod: ''Cocaina di domenica'' - Regie: Franco Rossi - Haaptacteuren: [[Anna Maria Ferrero]], [[Renzo Marignano]] * 1964: ''Controsesso'' - Episod: ''Una donna d'affari'' - Regie: [[Renato Castellani]] - Haaptacteuren: [[Dolores Wettach]], [[Umberto D'Orsi]] * 1965: ''Le bambole'' - Episod: ''La telefonata'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Virna Lisi, [[Alicia Brandet]] * 1965: '' Questa volta parliamo di uomini'' - Regie: [[Lina Wertmüller]] - Haaptacteuren: [[Luciana Paluzzi]], [[Margaret Lee]] - (als Federico/Morgas/Raffaelle/Salvatore) * 1965: ''I complessi'' - Episod: ''Una giornata decisiva'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: [[Ilaria Occhini]], [[Riccardo Garrone]] - (als Quirino Raganelli) * 1965: ''Thrilling'' - Episod: ''Il vittimista'' - Regie: [[Ettore Scola]] - Haaptacteuren: [[Alexandra Stewart]], [[Magda Konopka]] - (als Nanni Galassi) * 1965: '' Io la conoscevo bene'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: [[Stefania Sandrelli]], Mario Adorf - (als Cianfanna) * 1965: ''Made in Italy'' - Episod: ''Cittadini, stato e chiesa'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Carlo Pisacane]], [[Gigi Reder]] - (als Attilio Lamborecchia) * 1966: ''Io, io, io.... e gli altri'' - Regie: [[Alessandro Blasetti]] - Haaptacteuren: [[Gina Lollobrigida]], [[Silvana Mangano]] - (als Millevache) * 1966: ''Adulterio all'italiana'' - Regie: [[Pasquale Festa Campanile]] - Haaptacteuren: [[Catherine Spaak]], [[Vittorio Caprioli]] - (als Franco Finali) * 1966: ''[[Operazione San Gennaro]]'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], Mario Adorf - (als Armanduccio 'Dudù' Girasole) * 1966 ''Una rosa per tutt'' - Regie: Franco Rossi - Haaptacteuren: Claudia Cardinale, Mario Adorf - (als Dokter) * 1967: ''Il padre di famiglia'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Leslie Caron]], [[Claudine Auger]] - (als Marco) * 1968: ''Il nostro agente Natalino Tartufato'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: [[Françoise Prévost]], [[Clive Revill]] - (als Natale Tartufato) * 1968: ''Straziami ma di baci saziami'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Ugo Tognazzi, [[Pamela Tiffin]] - (als Marino Balestrini) * 1968: ''[[Riusciranno i nostri eroi a ritrovare l'amico misteriosamente scomparso in Africa?]]'' - Regie: Ettore Scola - Haaptacteuren: Alberto Sordi, Bernard Blier - (als Oreste Sabatini) * 1969: ''Vedo nudo'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Sylva Koscina, [[Véronique Vendell]] - (a 7 verschidde Rollen ) * 1969: ''[[Nell'anno del signore]]'' - Regie: [[Luigi Magni]] - Haaptacteuren: [[Enrico Maria Salerno]], [[Claudia Cardinale]] - (als Cornacchia) ===== vun 1970 bis 1979 ===== * 1970: ''Rosolino Paternò soldato'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Jason Robards]], [[Peter Falk]] - (als Rosolino Paternò) * 1970: ''Contestazione generale'' - Episod: ''Viaggio a New York'' - Regie: Luigi Zampa - Haaptacteuren : Vittorio Gassman, Alberto Sordi - (als Romano Beretta) * 1971: ''Per grazia ricevuta'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Delia Boccardo]], [[Paola Borboni]] - (als Benedetto Parisi) * 1971: ''[[Roma bene]]'' - Regie: Carlo Lizzani - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], Franco Fabrizi - (als Quintilio Tartamella) * 1971: ''Trastevere'' - Regie: [[Fausto Tozzi]] - Haaptacteuren: [[Rosanna Schiaffino]], [[Ottavia Piccolo]] - (als Carmelo Mazzullo) * 1971: ''La betìa ovvero in amore, per ogni gaudenza, ci vuole sofferenza'' - Regie: [[Gianfranco De Bosio]] - Haaptacteuren: Rosanna Schiaffino, [[Mario Carotenuto]] - (als Nale) * 1972: ''Girolimoni - Il monstro di Roma'' - Regie: [[Damiano Damiani]] - Haaptacteuren: [[Guido Leontini]], [[Orso Maria Guerrini]] - (als Gino Girolimoni) * 1972: ''Lo chiameremo Andrea'' - Regie: Vittorio De Sica - Haaptacteuren: [[Mariangela Melato]], [[Anna Maria Aragona]] - (als Paolo Antonazzi) * 1974: ''Pane e cioccolata'' - Regie: [[Franco Brusati]] - Haaptacteuren: [[Paolo Turco]], [[Ugo D'Alessio]] - (als Giovanni Garofoli) * 1974: ''C'eravamo tanto amati'' - Regie: Ettore Scola - Haaptacteuren: Vittorio Gassman, [[Stefania Sandrelli]] - (als Antonio) * 1975: ''Attenti al buffone'' - Regie: [[Alberto Bevilacqua]] - Haaptacteuren: Mariangela Melato, [[Eli Wallach]] - (als Marcello Ferrari) * 1976: ''Brutti, sporchi e cattivi'' - Regie Ettore Scola - Haaptacteuren: [[Francesco Anniballi]], [[Maria Bosco]] - (als Giacinto) * 1976: ''[[Signore e signori, buonanotte]]'' - Regie: [[Leonardo Benvenuti]], Luigi Comencini, Nanni Loy, [[Luigi Magni]], Mario Monicelli, Ettore Scola - Haaptacteuren: [[Marcello Mastroianni]], Senta Berger - (als Kardinol Felicetto de li Caprettari) * 1970: ''Basta che non si sappia in giro!..'' - Episod: ''Il superiore'' - Regie: [[Luigi Magni]] - Haaptacteuren: [[Lino Banfi]], [[Isa Danieli]] * 1970: ''Basta che non si sappia in giro!..'' - Episod: ''L'equivoco'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: Monica Vitti, [[Ada Pometti]] * 1970: ''Quelle strane occasioni'' - Episod: ''Il cavalluccio svedese'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: [[Olga Karlatos]], [[Jinny Steffan]] - (als Antonio Pecoraro) * 1977: ''In nome del Papa Re'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Danilo Mattei]], [[Carmen Scarpitta]] - (als Monsignor Colombo da Privano) * 1978: ''La mazzetta'' - Regie: [[Sergio Corbucci]] - Haaptacteuren: [[Paolo Stoppa]], [[Marisa Laurito]] - (als Sasà Jovine) * 1979: ''Il giocattolo'' - Regie: [[Giuliano Montaldo]] - Haaptacteuren: [[Marlène Jobert]], [[Arnoldo Foà]] - (als Vittorio Barletta) * 1979: ''Gros câlin'' - Regie: [[Jean-Pierre Rawson]] - Haaptacteuren: [[Jean Carmet]], [[Marthe Villalonga]] - (als Parisi) ===== vun 1980 bis 1989 ===== * 1980: ''Café express'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Adolfo Celi]], [[Vittorio Mezzogiorno]] - (als Michele Abbagnano) * 1981: ''Nudo di donna'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Eleonora Giorgi]], [[Jean-Pierre Cassel]] - (als Sandro) * 1982: ''Spaghetti House'' - Regie: [[Giulio Paradisi]] - Haaptacteuren: [[Rita Tushingham]], [[Rudolph Walker]] - (als Domenico Ceccacci) * 1982: ''Testa o croce'' - Episod: ''l beduino'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Ida Di Benedetto]], [[Leo Gullotta]] * 1983: ''Questo e quello '' - Episoden: ''Questo... amore impossibile'' a ''Quello... col basco rosso'' - Regie: Sergio Corbucci - Haaptacteuren: Renato Pozzetto, [[Désirée Nosbusch]] - (als Dokter/Alessandro Cipollini) * 1980: ''Il tenente dei carabinieri'' - Regie: [[Maurizio Ponzi]] - Haaptacteuren: [[Enrico Montesano]], [[Massimo Boldi]] - (als Vinci) * 1986: ''Grandi magazzini'' - Regie: [[Franco Castellano|Castellano]], [[Giuseppe Moccia|Pipolo]] - Haaptacteuren: Enrico Montesano, [[Michele Placido]] - (als Marco Salviati) * 1987: ''Helsinki Napoli All Night Long'' - Regie: [[Mika Kaurismäki]] - Haaptacteuren: [[Kari Väänänen]], [[Jean-Pierre Castaldi]] - (als Grousspapp) * 1987: ''Secondo Ponzio Pilato'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: Stefania Sandrelli, [[Lando Buzzanca]] - (als Ponzio Pilato) * 1987: ''[[I picari]]'' - Regie: Mario Monicelli - Haaptacteuren: Enrico Montesano, [[Giancarlo Giannini]] ===== vun 1990 bis 1999 ==== ? * 1990: ''Alberto Express'' - Regie: [[Arthur Joffé]] - Haaptacteuren: [[Sergio Castellitto]], [[Marie Trintignant]] - (als dem Alberto säi Papp) * 1990: ''In nome del popolo sovrano'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Luca Barbareschi]], [[Jacques Perrin]] - (als Angelo Brunetti detto Ciceruacchio) * 1991: ''Mima'' - Regie: [[Philomène Esposito]] - Haaptacteuren: [[Virginie Ledoyen]], [[Margarita Lozano]] - (als Grousspapp) * 1994: ''Colpo di luna'' - Regie: [[Alberto Simone]] - Haaptacteuren: [[Tchéky Karyo]], [[Isabelle Pasco]] - (als Salvatore) * 1995: ''De vliegende Hollander'' - Regie: [[Jos Stelling]] - Haaptacteuren: [[René Groothof]], [[Veerle Dobbelaere]] - (als Campanelli) * 1998: ''Grazie di tutto'' - Regie: [[Luca Manfredi]] - Haaptacteuren: [[Massimo Ghini]], [[Nancy Brilli]] - (als Pietro) ===== vun 2000 bis 2003 ===== * 2000: ''La carbonara'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Lucrezia Lante della Rovere]], [[Valerio Mastandrea]] - (als Kardinol) * 2001: ''Una milanese a Roma'' - Regie: [[Diego Febbraro]] - Haaptacteuren: [[Nadia Rinaldi]], [[Anna Longhi]] - (als Giordano) * 2002: ''Apri gli occhi e... sogna'' - Regie: [[Rosario Errico]] - Haaptacteuren: Rosario Errico, [[Jennifer Driver]] * 2003: ''La luz prodigiosa'' - Regie: [[Miguel Hermoso]] - Haaptacteuren: [[Alfredo Landa]], [[Kiti Mánver]] - (als Galápago) * 2003: ''L'apetta Giulia e la signora Vita'' - Regie: [[Paolo Modugno]] - (nëmme Stëmm ) == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Manfredi Nino}} [[Kategorie:Italieenesch Filmschauspiller]] [[Kategorie:Italieenesch Filmregisseuren]] [[Kategorie:Gebuer 1921]] [[Kategorie:Gestuerwen 2004]] hfgtiwe92skzjpwxu4garfkdz22emsb 2681901 2681900 2026-06-16T17:31:48Z Johnny Chicago 17 Kategorie 2681901 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Saturnino ("'''Nino'''") '''Manfredi''', gebuer den [[22. Mäerz]] [[1921]] zu [[Castro dei Volsci]], [[Provënz Frosinone]], a gestuerwen de [[4. Juni]] [[2004]] zu [[Roum]], war en italieenesche [[Schauspiller]], [[Dréibuchauteur]] a [[Filmregisseur]]. Hien huet ufanks beim Radio an am Theater geschafft. 1948 hat e mat ''Tenori per forza'' säi Filmdebut, an hat d'1950er Joren duerch kleng Rollen a sëllege Filmer. An den 1960er Joren huet hie sech als populäre Komiker, dacks a groteske Rollen, een Numm gemaach, a gouf ee vun de beléiftsten italieenesche Komiker. An den 1980er Joren huet hie manner Filmer gedréint an nees méi Theater gespillt. 1962 huet hie bei véier Episode vu ''L'amore difficile'' Regie gefouert, an 1971 krut hie fir säin éischte Film ''Per grazia ricevuta'' zu Cannes e Präis. De Manfredi huet ausserdeem e Kachbuch an e Buch iwwer réimesch Riedensaarten erausginn. == Filmographie == === Kino === ==== als Schauspiller ==== ===== vun 1949 bis 1959 ===== * 1949: ''Monastero di Santa Chiara'' - Regie: [[Mario Sequi]] - Haaptacteuren: [[Edda Albertini]], [[Massimo Serato]] - (als Enrico) * 1949: ''Torna a Napoli'' - Regie: [[Domenico Gambino]] - Haaptacteuren: [[Paola Barbara]], [[Maria D'Ayala]] - (als Francisco) * 1951: ''Anema e core'' - Regie: [[Mario Mattoli]] - Haaptacteuren: [[Ferruccio Tagliavini]], [[Franca Marzi]] - (als Enrico) * 1952: ''Viva il cinema!'' - Regie: [[Giorgio Baldaccini]], [[Enzo Trapani]] - Haaptacteuren: [[Delia Scala]], [[Fiorenzo Fiorentini]]) * 1952: ''La prigioniera della torre di fuoco'' - Regie: [[Giorgio Walter Chili]] - Haaptacteuren: [[Carlo Giustini]], [[Milly Vitale]] - (als Stornello) * 1953: ''La domenica della buona gente'' - Regie: [[Anton Giulio Majano]] - Haaptacteuren: [[Maria Fiore]], [[Sophia Loren]] - (als Lello) * 1953: ''Ho scelto l'amore'' - Regie: [[Mario Zampi]] - Haaptacteuren: [[Renato Rascel]], [[Marisa Pavan]] * 1953: ''Canzoni, canzoni, canzoni'' - Regie: [[Domenico Paolella]] - Haaptacteuren: [[Alberto Sordi]], [[Silvana Pampanini]] * 1954: ''Ridere! Ridere! Ridere!'' - Regie: [[Edoardo Anton]] - Haaptacteuren: [[Tino Scotti]], [[Ugo Tognazzi]] * 1955: ''Non scherzare con le donne'' - Regie: [[Giuseppe Bennati]] - Haaptacteuren: [[Rossana Podestà]], [[Marco Vicario]] * 1955: ''[[Prigionieri del male]]'' - Regie: [[Mario Costa]] - Haaptacteuren: [[May Britt]], [[Francisco Rabal]], [[Bernard Blier]] - (als Mario Giorgi) * 1955: ''Lo scapolo'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Sandra Milo]] - (als Peppino) * 1956: ''Gli innamorati'' - Regie: [[Mauro Bolognini]] - Haaptacteuren: [[Antonella Lualdi]], [[Franco Interlenghi]] - (als Otello) * 1956: ''Guardia, guardia scelta, brigadiere e maresciallo'' - Regie: Mauro Bolognini - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Peppino De Filippo]] - (als Paolo) * 1956: ''Totò, Peppino e la... malafemmina'' - Regie: [[Camillo Mastrocinque]] - Haaptacteuren: [[Totò]], Peppino De Filippo - (als Raffaele) * 1956: ''Tempo di villeggiatura'' - Regie: [[Antonio Racioppi]] - Haaptacteuren: [[Vittorio De Sica]], [[Giovanna Ralli]] - (als Carletto) * 1957: ''Susanna tutta panna'' - Regie: [[Steno]] - Haaptacteuren: [[Marisa Allasio]], [[Germán Cobos]] * 1957: ''Femmine tre volte'' - Regie: Steno - Haaptacteuren: [[Sylva Koscina]], Germán Cobos - (als Nando Martinoni) * 1958: ''Guardia, ladro e cameriera'' - Regie: Steno - Haaptacteuren: [[Gabriella Pallotta]], [[Fausto Cigliano]] - (als Otello Cucchiaroni) * 1951: ''Camping'' - Regie: [[Franco Zeffirelli]] - Haaptacteuren: Marisa Allasio, [[Paolo Ferrari]] - (als Nino Corradi) * 1958: ''Pezzo, capopezzo e capitano'' - Regie: [[Wolfgang Staudte]] - Haaptacteuren: Vittorio De Sica, [[Heinz Reincke]] * 1958: ''Adorabili e bugiarde'' - Regie: [[Nunzio Malasomma]] - Haaptacteuren: [[Isabelle Corey]], Franco Fabrizi * 1958: ''Venezia, la luna e tu'' - Regie: [[Dino Risi]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Ingeborg Schöner]] - (als Toni) * 1958: ''Il bacio del sole '' - Regie: [[Siro Marcellini]] - Haaptacteuren: [[O.W. Fischer]], [[Lorella De Luca]] * 1958: ''Carmela è una bambola'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: Marisa Allasio, [[Ugo D'Alessio]] - (als Antonio Improta) * 1959: ''I ragazzi dei Parioli'' - Regie: [[Sergio Corbucci]] - Haaptacteuren: [[Raf Mattioli]], [[Alessandra Panaro]] - (als Giuseppe Spallotta) * 1959: ''Audace colpo dei soliti ignoti'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Vittorio Gassman]], [[Claudia Cardinale]] - (als Ugo) ===== vun 1960 bis 1969 ===== * 1960: ''L'impiegato'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: [[Eleonora Rossi Drago]], [[Andrea Checchi]] - (als Ferdinando Guida) * 1960: ''Le pillole di Ercole'' - Regie: [[Luciano Salce]] - Haaptacteuren: Sylva Koscina, [[Jeanne Valérie]] - (als Nino Pasqui) * 1960: ''[[Crimen]]'' - Regie: [[Mario Camerini]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, Vittorio Gassman - (als Quirino Filonzi) * 1961: ''Il carabiniere a cavallo'' - Regie: [[Carlo Lizzani]] - Haaptacteuren: [[Annette Stroyberg]], [[Maurizio Arena]] - (als Franco Bartolucci) * 1961: ''[[Il giudizio universale (Film 1961)|Il giudizio universale]]'' - Regie: Vittorio De Sica - Haaptacteuren: [[Anouk Aimée]], [[Silvana Mangano]] * 1961: ''A cavallo della tigre'' - Regie: [[Luigi Comencini]] - Haaptacteuren: [[Mario Adorf]], [[Gian Maria Volontè]] - (als Giacinto Rossi) * 1961: ''Caporale di giornata'' - Regie: [[Carlo Ludovico Bragaglia]] - Haaptacteuren: Maurizio Arena, [[Rossella Como]] - (als Enea Serafini) * 1962: ''Gli anni ruggenti'' - Regie: [[Luigi Zampa]] - Haaptacteuren: [[Gino Cervi]], [[Michèle Mercier]] - (als Omero Battifiori) * 1962: ''I motorizzati'' - Regie: Camillo Mastrocinque - Haaptacteuren: [[Ugo Tognazzi]], [[Franca Valeri]] - (als Nino Borsetti) * 1962: ''L'amore difficile'' - Episod: ''L'avventura di un soldato'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Fulvia Franco]], [[Rosita Pisano]] - (als Zaldot) * 1963: ''La parmigiana'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: [[Catherine Spaak]], [[Didi Perego]] - (als Nino Meciotti) * 1963: ''El verdugo'' - Regie: [[Luis García Berlanga]] - Haaptacteuren: [[Emma Penella]], [[José Isbert]] - (als José Luis Rodríguez) * 1963: ''I cuori infranti'' - Episod: ''E vissero felici'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: [[Norma Bengell]], [[Roberto Paoletti]] - (als Quirino) * 1964: ''[[Alta infedeltà]]'' - Episod: ''Scandaloso'' - Regie: [[Franco Rossi]] - Haaptacteuren : Fulvia Franco, [[John Phillip Law]] - (als Francesco) * 1964: ''Il gaucho'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Vittorio Gassman, [[Amedeo Nazzari]] - (als Stefano) * 1964: ''Controsesso'' - Episod: ''Cocaina di domenica'' - Regie: Franco Rossi - Haaptacteuren: [[Anna Maria Ferrero]], [[Renzo Marignano]] * 1964: ''Controsesso'' - Episod: ''Una donna d'affari'' - Regie: [[Renato Castellani]] - Haaptacteuren: [[Dolores Wettach]], [[Umberto D'Orsi]] * 1965: ''Le bambole'' - Episod: ''La telefonata'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Virna Lisi, [[Alicia Brandet]] * 1965: '' Questa volta parliamo di uomini'' - Regie: [[Lina Wertmüller]] - Haaptacteuren: [[Luciana Paluzzi]], [[Margaret Lee]] - (als Federico/Morgas/Raffaelle/Salvatore) * 1965: ''I complessi'' - Episod: ''Una giornata decisiva'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: [[Ilaria Occhini]], [[Riccardo Garrone]] - (als Quirino Raganelli) * 1965: ''Thrilling'' - Episod: ''Il vittimista'' - Regie: [[Ettore Scola]] - Haaptacteuren: [[Alexandra Stewart]], [[Magda Konopka]] - (als Nanni Galassi) * 1965: '' Io la conoscevo bene'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: [[Stefania Sandrelli]], Mario Adorf - (als Cianfanna) * 1965: ''Made in Italy'' - Episod: ''Cittadini, stato e chiesa'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Carlo Pisacane]], [[Gigi Reder]] - (als Attilio Lamborecchia) * 1966: ''Io, io, io.... e gli altri'' - Regie: [[Alessandro Blasetti]] - Haaptacteuren: [[Gina Lollobrigida]], [[Silvana Mangano]] - (als Millevache) * 1966: ''Adulterio all'italiana'' - Regie: [[Pasquale Festa Campanile]] - Haaptacteuren: [[Catherine Spaak]], [[Vittorio Caprioli]] - (als Franco Finali) * 1966: ''[[Operazione San Gennaro]]'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], Mario Adorf - (als Armanduccio 'Dudù' Girasole) * 1966 ''Una rosa per tutt'' - Regie: Franco Rossi - Haaptacteuren: Claudia Cardinale, Mario Adorf - (als Dokter) * 1967: ''Il padre di famiglia'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Leslie Caron]], [[Claudine Auger]] - (als Marco) * 1968: ''Il nostro agente Natalino Tartufato'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: [[Françoise Prévost]], [[Clive Revill]] - (als Natale Tartufato) * 1968: ''Straziami ma di baci saziami'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Ugo Tognazzi, [[Pamela Tiffin]] - (als Marino Balestrini) * 1968: ''[[Riusciranno i nostri eroi a ritrovare l'amico misteriosamente scomparso in Africa?]]'' - Regie: Ettore Scola - Haaptacteuren: Alberto Sordi, Bernard Blier - (als Oreste Sabatini) * 1969: ''Vedo nudo'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Sylva Koscina, [[Véronique Vendell]] - (a 7 verschidde Rollen ) * 1969: ''[[Nell'anno del signore]]'' - Regie: [[Luigi Magni]] - Haaptacteuren: [[Enrico Maria Salerno]], [[Claudia Cardinale]] - (als Cornacchia) ===== vun 1970 bis 1979 ===== * 1970: ''Rosolino Paternò soldato'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Jason Robards]], [[Peter Falk]] - (als Rosolino Paternò) * 1970: ''Contestazione generale'' - Episod: ''Viaggio a New York'' - Regie: Luigi Zampa - Haaptacteuren : Vittorio Gassman, Alberto Sordi - (als Romano Beretta) * 1971: ''Per grazia ricevuta'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Delia Boccardo]], [[Paola Borboni]] - (als Benedetto Parisi) * 1971: ''[[Roma bene]]'' - Regie: Carlo Lizzani - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], Franco Fabrizi - (als Quintilio Tartamella) * 1971: ''Trastevere'' - Regie: [[Fausto Tozzi]] - Haaptacteuren: [[Rosanna Schiaffino]], [[Ottavia Piccolo]] - (als Carmelo Mazzullo) * 1971: ''La betìa ovvero in amore, per ogni gaudenza, ci vuole sofferenza'' - Regie: [[Gianfranco De Bosio]] - Haaptacteuren: Rosanna Schiaffino, [[Mario Carotenuto]] - (als Nale) * 1972: ''Girolimoni - Il monstro di Roma'' - Regie: [[Damiano Damiani]] - Haaptacteuren: [[Guido Leontini]], [[Orso Maria Guerrini]] - (als Gino Girolimoni) * 1972: ''Lo chiameremo Andrea'' - Regie: Vittorio De Sica - Haaptacteuren: [[Mariangela Melato]], [[Anna Maria Aragona]] - (als Paolo Antonazzi) * 1974: ''Pane e cioccolata'' - Regie: [[Franco Brusati]] - Haaptacteuren: [[Paolo Turco]], [[Ugo D'Alessio]] - (als Giovanni Garofoli) * 1974: ''C'eravamo tanto amati'' - Regie: Ettore Scola - Haaptacteuren: Vittorio Gassman, [[Stefania Sandrelli]] - (als Antonio) * 1975: ''Attenti al buffone'' - Regie: [[Alberto Bevilacqua]] - Haaptacteuren: Mariangela Melato, [[Eli Wallach]] - (als Marcello Ferrari) * 1976: ''Brutti, sporchi e cattivi'' - Regie Ettore Scola - Haaptacteuren: [[Francesco Anniballi]], [[Maria Bosco]] - (als Giacinto) * 1976: ''[[Signore e signori, buonanotte]]'' - Regie: [[Leonardo Benvenuti]], Luigi Comencini, Nanni Loy, [[Luigi Magni]], Mario Monicelli, Ettore Scola - Haaptacteuren: [[Marcello Mastroianni]], Senta Berger - (als Kardinol Felicetto de li Caprettari) * 1970: ''Basta che non si sappia in giro!..'' - Episod: ''Il superiore'' - Regie: [[Luigi Magni]] - Haaptacteuren: [[Lino Banfi]], [[Isa Danieli]] * 1970: ''Basta che non si sappia in giro!..'' - Episod: ''L'equivoco'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: Monica Vitti, [[Ada Pometti]] * 1970: ''Quelle strane occasioni'' - Episod: ''Il cavalluccio svedese'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: [[Olga Karlatos]], [[Jinny Steffan]] - (als Antonio Pecoraro) * 1977: ''In nome del Papa Re'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Danilo Mattei]], [[Carmen Scarpitta]] - (als Monsignor Colombo da Privano) * 1978: ''La mazzetta'' - Regie: [[Sergio Corbucci]] - Haaptacteuren: [[Paolo Stoppa]], [[Marisa Laurito]] - (als Sasà Jovine) * 1979: ''Il giocattolo'' - Regie: [[Giuliano Montaldo]] - Haaptacteuren: [[Marlène Jobert]], [[Arnoldo Foà]] - (als Vittorio Barletta) * 1979: ''Gros câlin'' - Regie: [[Jean-Pierre Rawson]] - Haaptacteuren: [[Jean Carmet]], [[Marthe Villalonga]] - (als Parisi) ===== vun 1980 bis 1989 ===== * 1980: ''Café express'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Adolfo Celi]], [[Vittorio Mezzogiorno]] - (als Michele Abbagnano) * 1981: ''Nudo di donna'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Eleonora Giorgi]], [[Jean-Pierre Cassel]] - (als Sandro) * 1982: ''Spaghetti House'' - Regie: [[Giulio Paradisi]] - Haaptacteuren: [[Rita Tushingham]], [[Rudolph Walker]] - (als Domenico Ceccacci) * 1982: ''Testa o croce'' - Episod: ''l beduino'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Ida Di Benedetto]], [[Leo Gullotta]] * 1983: ''Questo e quello '' - Episoden: ''Questo... amore impossibile'' a ''Quello... col basco rosso'' - Regie: Sergio Corbucci - Haaptacteuren: Renato Pozzetto, [[Désirée Nosbusch]] - (als Dokter/Alessandro Cipollini) * 1980: ''Il tenente dei carabinieri'' - Regie: [[Maurizio Ponzi]] - Haaptacteuren: [[Enrico Montesano]], [[Massimo Boldi]] - (als Vinci) * 1986: ''Grandi magazzini'' - Regie: [[Franco Castellano|Castellano]], [[Giuseppe Moccia|Pipolo]] - Haaptacteuren: Enrico Montesano, [[Michele Placido]] - (als Marco Salviati) * 1987: ''Helsinki Napoli All Night Long'' - Regie: [[Mika Kaurismäki]] - Haaptacteuren: [[Kari Väänänen]], [[Jean-Pierre Castaldi]] - (als Grousspapp) * 1987: ''Secondo Ponzio Pilato'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: Stefania Sandrelli, [[Lando Buzzanca]] - (als Ponzio Pilato) * 1987: ''[[I picari]]'' - Regie: Mario Monicelli - Haaptacteuren: Enrico Montesano, [[Giancarlo Giannini]] ===== vun 1990 bis 1999 ==== ? * 1990: ''Alberto Express'' - Regie: [[Arthur Joffé]] - Haaptacteuren: [[Sergio Castellitto]], [[Marie Trintignant]] - (als dem Alberto säi Papp) * 1990: ''In nome del popolo sovrano'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Luca Barbareschi]], [[Jacques Perrin]] - (als Angelo Brunetti detto Ciceruacchio) * 1991: ''Mima'' - Regie: [[Philomène Esposito]] - Haaptacteuren: [[Virginie Ledoyen]], [[Margarita Lozano]] - (als Grousspapp) * 1994: ''Colpo di luna'' - Regie: [[Alberto Simone]] - Haaptacteuren: [[Tchéky Karyo]], [[Isabelle Pasco]] - (als Salvatore) * 1995: ''De vliegende Hollander'' - Regie: [[Jos Stelling]] - Haaptacteuren: [[René Groothof]], [[Veerle Dobbelaere]] - (als Campanelli) * 1998: ''Grazie di tutto'' - Regie: [[Luca Manfredi]] - Haaptacteuren: [[Massimo Ghini]], [[Nancy Brilli]] - (als Pietro) ===== vun 2000 bis 2003 ===== * 2000: ''La carbonara'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Lucrezia Lante della Rovere]], [[Valerio Mastandrea]] - (als Kardinol) * 2001: ''Una milanese a Roma'' - Regie: [[Diego Febbraro]] - Haaptacteuren: [[Nadia Rinaldi]], [[Anna Longhi]] - (als Giordano) * 2002: ''Apri gli occhi e... sogna'' - Regie: [[Rosario Errico]] - Haaptacteuren: Rosario Errico, [[Jennifer Driver]] * 2003: ''La luz prodigiosa'' - Regie: [[Miguel Hermoso]] - Haaptacteuren: [[Alfredo Landa]], [[Kiti Mánver]] - (als Galápago) * 2003: ''L'apetta Giulia e la signora Vita'' - Regie: [[Paolo Modugno]] - (nëmme Stëmm ) == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Manfredi Nino}} [[Kategorie:Italieenesch Filmschauspiller]] [[Kategorie:Italieenesch Televisiounsschauspiller]] [[Kategorie:Italieenesch Filmregisseuren]] [[Kategorie:Gebuer 1921]] [[Kategorie:Gestuerwen 2004]] tpa2xhi7nqsu88cl181atojwz0gy2jj 2681902 2681901 2026-06-16T17:33:21Z Johnny Chicago 17 /* Um Spaweck */ 2681902 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Saturnino ("'''Nino'''") '''Manfredi''', gebuer den [[22. Mäerz]] [[1921]] zu [[Castro dei Volsci]], [[Provënz Frosinone]], a gestuerwen de [[4. Juni]] [[2004]] zu [[Roum]], war en italieenesche [[Schauspiller]], [[Dréibuchauteur]] a [[Filmregisseur]]. Hien huet ufanks beim Radio an am Theater geschafft. 1948 hat e mat ''Tenori per forza'' säi Filmdebut, an hat d'1950er Joren duerch kleng Rollen a sëllege Filmer. An den 1960er Joren huet hie sech als populäre Komiker, dacks a groteske Rollen, een Numm gemaach, a gouf ee vun de beléiftsten italieenesche Komiker. An den 1980er Joren huet hie manner Filmer gedréint an nees méi Theater gespillt. 1962 huet hie bei véier Episode vu ''L'amore difficile'' Regie gefouert, an 1971 krut hie fir säin éischte Film ''Per grazia ricevuta'' zu Cannes e Präis. De Manfredi huet ausserdeem e Kachbuch an e Buch iwwer réimesch Riedensaarten erausginn. == Filmographie == === Kino === ==== als Schauspiller ==== ===== vun 1949 bis 1959 ===== * 1949: ''Monastero di Santa Chiara'' - Regie: [[Mario Sequi]] - Haaptacteuren: [[Edda Albertini]], [[Massimo Serato]] - (als Enrico) * 1949: ''Torna a Napoli'' - Regie: [[Domenico Gambino]] - Haaptacteuren: [[Paola Barbara]], [[Maria D'Ayala]] - (als Francisco) * 1951: ''Anema e core'' - Regie: [[Mario Mattoli]] - Haaptacteuren: [[Ferruccio Tagliavini]], [[Franca Marzi]] - (als Enrico) * 1952: ''Viva il cinema!'' - Regie: [[Giorgio Baldaccini]], [[Enzo Trapani]] - Haaptacteuren: [[Delia Scala]], [[Fiorenzo Fiorentini]]) * 1952: ''La prigioniera della torre di fuoco'' - Regie: [[Giorgio Walter Chili]] - Haaptacteuren: [[Carlo Giustini]], [[Milly Vitale]] - (als Stornello) * 1953: ''La domenica della buona gente'' - Regie: [[Anton Giulio Majano]] - Haaptacteuren: [[Maria Fiore]], [[Sophia Loren]] - (als Lello) * 1953: ''Ho scelto l'amore'' - Regie: [[Mario Zampi]] - Haaptacteuren: [[Renato Rascel]], [[Marisa Pavan]] * 1953: ''Canzoni, canzoni, canzoni'' - Regie: [[Domenico Paolella]] - Haaptacteuren: [[Alberto Sordi]], [[Silvana Pampanini]] * 1954: ''Ridere! Ridere! Ridere!'' - Regie: [[Edoardo Anton]] - Haaptacteuren: [[Tino Scotti]], [[Ugo Tognazzi]] * 1955: ''Non scherzare con le donne'' - Regie: [[Giuseppe Bennati]] - Haaptacteuren: [[Rossana Podestà]], [[Marco Vicario]] * 1955: ''[[Prigionieri del male]]'' - Regie: [[Mario Costa]] - Haaptacteuren: [[May Britt]], [[Francisco Rabal]], [[Bernard Blier]] - (als Mario Giorgi) * 1955: ''Lo scapolo'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Sandra Milo]] - (als Peppino) * 1956: ''Gli innamorati'' - Regie: [[Mauro Bolognini]] - Haaptacteuren: [[Antonella Lualdi]], [[Franco Interlenghi]] - (als Otello) * 1956: ''Guardia, guardia scelta, brigadiere e maresciallo'' - Regie: Mauro Bolognini - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Peppino De Filippo]] - (als Paolo) * 1956: ''Totò, Peppino e la... malafemmina'' - Regie: [[Camillo Mastrocinque]] - Haaptacteuren: [[Totò]], Peppino De Filippo - (als Raffaele) * 1956: ''Tempo di villeggiatura'' - Regie: [[Antonio Racioppi]] - Haaptacteuren: [[Vittorio De Sica]], [[Giovanna Ralli]] - (als Carletto) * 1957: ''Susanna tutta panna'' - Regie: [[Steno]] - Haaptacteuren: [[Marisa Allasio]], [[Germán Cobos]] * 1957: ''Femmine tre volte'' - Regie: Steno - Haaptacteuren: [[Sylva Koscina]], Germán Cobos - (als Nando Martinoni) * 1958: ''Guardia, ladro e cameriera'' - Regie: Steno - Haaptacteuren: [[Gabriella Pallotta]], [[Fausto Cigliano]] - (als Otello Cucchiaroni) * 1951: ''Camping'' - Regie: [[Franco Zeffirelli]] - Haaptacteuren: Marisa Allasio, [[Paolo Ferrari]] - (als Nino Corradi) * 1958: ''Pezzo, capopezzo e capitano'' - Regie: [[Wolfgang Staudte]] - Haaptacteuren: Vittorio De Sica, [[Heinz Reincke]] * 1958: ''Adorabili e bugiarde'' - Regie: [[Nunzio Malasomma]] - Haaptacteuren: [[Isabelle Corey]], Franco Fabrizi * 1958: ''Venezia, la luna e tu'' - Regie: [[Dino Risi]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Ingeborg Schöner]] - (als Toni) * 1958: ''Il bacio del sole '' - Regie: [[Siro Marcellini]] - Haaptacteuren: [[O.W. Fischer]], [[Lorella De Luca]] * 1958: ''Carmela è una bambola'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: Marisa Allasio, [[Ugo D'Alessio]] - (als Antonio Improta) * 1959: ''I ragazzi dei Parioli'' - Regie: [[Sergio Corbucci]] - Haaptacteuren: [[Raf Mattioli]], [[Alessandra Panaro]] - (als Giuseppe Spallotta) * 1959: ''Audace colpo dei soliti ignoti'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Vittorio Gassman]], [[Claudia Cardinale]] - (als Ugo) ===== vun 1960 bis 1969 ===== * 1960: ''L'impiegato'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: [[Eleonora Rossi Drago]], [[Andrea Checchi]] - (als Ferdinando Guida) * 1960: ''Le pillole di Ercole'' - Regie: [[Luciano Salce]] - Haaptacteuren: Sylva Koscina, [[Jeanne Valérie]] - (als Nino Pasqui) * 1960: ''[[Crimen]]'' - Regie: [[Mario Camerini]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, Vittorio Gassman - (als Quirino Filonzi) * 1961: ''Il carabiniere a cavallo'' - Regie: [[Carlo Lizzani]] - Haaptacteuren: [[Annette Stroyberg]], [[Maurizio Arena]] - (als Franco Bartolucci) * 1961: ''[[Il giudizio universale (Film 1961)|Il giudizio universale]]'' - Regie: Vittorio De Sica - Haaptacteuren: [[Anouk Aimée]], [[Silvana Mangano]] * 1961: ''A cavallo della tigre'' - Regie: [[Luigi Comencini]] - Haaptacteuren: [[Mario Adorf]], [[Gian Maria Volontè]] - (als Giacinto Rossi) * 1961: ''Caporale di giornata'' - Regie: [[Carlo Ludovico Bragaglia]] - Haaptacteuren: Maurizio Arena, [[Rossella Como]] - (als Enea Serafini) * 1962: ''Gli anni ruggenti'' - Regie: [[Luigi Zampa]] - Haaptacteuren: [[Gino Cervi]], [[Michèle Mercier]] - (als Omero Battifiori) * 1962: ''I motorizzati'' - Regie: Camillo Mastrocinque - Haaptacteuren: [[Ugo Tognazzi]], [[Franca Valeri]] - (als Nino Borsetti) * 1962: ''L'amore difficile'' - Episod: ''L'avventura di un soldato'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Fulvia Franco]], [[Rosita Pisano]] - (als Zaldot) * 1963: ''La parmigiana'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: [[Catherine Spaak]], [[Didi Perego]] - (als Nino Meciotti) * 1963: ''El verdugo'' - Regie: [[Luis García Berlanga]] - Haaptacteuren: [[Emma Penella]], [[José Isbert]] - (als José Luis Rodríguez) * 1963: ''I cuori infranti'' - Episod: ''E vissero felici'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: [[Norma Bengell]], [[Roberto Paoletti]] - (als Quirino) * 1964: ''[[Alta infedeltà]]'' - Episod: ''Scandaloso'' - Regie: [[Franco Rossi]] - Haaptacteuren : Fulvia Franco, [[John Phillip Law]] - (als Francesco) * 1964: ''Il gaucho'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Vittorio Gassman, [[Amedeo Nazzari]] - (als Stefano) * 1964: ''Controsesso'' - Episod: ''Cocaina di domenica'' - Regie: Franco Rossi - Haaptacteuren: [[Anna Maria Ferrero]], [[Renzo Marignano]] * 1964: ''Controsesso'' - Episod: ''Una donna d'affari'' - Regie: [[Renato Castellani]] - Haaptacteuren: [[Dolores Wettach]], [[Umberto D'Orsi]] * 1965: ''Le bambole'' - Episod: ''La telefonata'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Virna Lisi, [[Alicia Brandet]] * 1965: '' Questa volta parliamo di uomini'' - Regie: [[Lina Wertmüller]] - Haaptacteuren: [[Luciana Paluzzi]], [[Margaret Lee]] - (als Federico/Morgas/Raffaelle/Salvatore) * 1965: ''I complessi'' - Episod: ''Una giornata decisiva'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: [[Ilaria Occhini]], [[Riccardo Garrone]] - (als Quirino Raganelli) * 1965: ''Thrilling'' - Episod: ''Il vittimista'' - Regie: [[Ettore Scola]] - Haaptacteuren: [[Alexandra Stewart]], [[Magda Konopka]] - (als Nanni Galassi) * 1965: '' Io la conoscevo bene'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: [[Stefania Sandrelli]], Mario Adorf - (als Cianfanna) * 1965: ''Made in Italy'' - Episod: ''Cittadini, stato e chiesa'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Carlo Pisacane]], [[Gigi Reder]] - (als Attilio Lamborecchia) * 1966: ''Io, io, io.... e gli altri'' - Regie: [[Alessandro Blasetti]] - Haaptacteuren: [[Gina Lollobrigida]], [[Silvana Mangano]] - (als Millevache) * 1966: ''Adulterio all'italiana'' - Regie: [[Pasquale Festa Campanile]] - Haaptacteuren: [[Catherine Spaak]], [[Vittorio Caprioli]] - (als Franco Finali) * 1966: ''[[Operazione San Gennaro]]'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], Mario Adorf - (als Armanduccio 'Dudù' Girasole) * 1966 ''Una rosa per tutt'' - Regie: Franco Rossi - Haaptacteuren: Claudia Cardinale, Mario Adorf - (als Dokter) * 1967: ''Il padre di famiglia'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Leslie Caron]], [[Claudine Auger]] - (als Marco) * 1968: ''Il nostro agente Natalino Tartufato'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: [[Françoise Prévost]], [[Clive Revill]] - (als Natale Tartufato) * 1968: ''Straziami ma di baci saziami'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Ugo Tognazzi, [[Pamela Tiffin]] - (als Marino Balestrini) * 1968: ''[[Riusciranno i nostri eroi a ritrovare l'amico misteriosamente scomparso in Africa?]]'' - Regie: Ettore Scola - Haaptacteuren: Alberto Sordi, Bernard Blier - (als Oreste Sabatini) * 1969: ''Vedo nudo'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Sylva Koscina, [[Véronique Vendell]] - (a 7 verschidde Rollen ) * 1969: ''[[Nell'anno del signore]]'' - Regie: [[Luigi Magni]] - Haaptacteuren: [[Enrico Maria Salerno]], [[Claudia Cardinale]] - (als Cornacchia) ===== vun 1970 bis 1979 ===== * 1970: ''Rosolino Paternò soldato'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Jason Robards]], [[Peter Falk]] - (als Rosolino Paternò) * 1970: ''Contestazione generale'' - Episod: ''Viaggio a New York'' - Regie: Luigi Zampa - Haaptacteuren : Vittorio Gassman, Alberto Sordi - (als Romano Beretta) * 1971: ''Per grazia ricevuta'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Delia Boccardo]], [[Paola Borboni]] - (als Benedetto Parisi) * 1971: ''[[Roma bene]]'' - Regie: Carlo Lizzani - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], Franco Fabrizi - (als Quintilio Tartamella) * 1971: ''Trastevere'' - Regie: [[Fausto Tozzi]] - Haaptacteuren: [[Rosanna Schiaffino]], [[Ottavia Piccolo]] - (als Carmelo Mazzullo) * 1971: ''La betìa ovvero in amore, per ogni gaudenza, ci vuole sofferenza'' - Regie: [[Gianfranco De Bosio]] - Haaptacteuren: Rosanna Schiaffino, [[Mario Carotenuto]] - (als Nale) * 1972: ''Girolimoni - Il monstro di Roma'' - Regie: [[Damiano Damiani]] - Haaptacteuren: [[Guido Leontini]], [[Orso Maria Guerrini]] - (als Gino Girolimoni) * 1972: ''Lo chiameremo Andrea'' - Regie: Vittorio De Sica - Haaptacteuren: [[Mariangela Melato]], [[Anna Maria Aragona]] - (als Paolo Antonazzi) * 1974: ''Pane e cioccolata'' - Regie: [[Franco Brusati]] - Haaptacteuren: [[Paolo Turco]], [[Ugo D'Alessio]] - (als Giovanni Garofoli) * 1974: ''C'eravamo tanto amati'' - Regie: Ettore Scola - Haaptacteuren: Vittorio Gassman, [[Stefania Sandrelli]] - (als Antonio) * 1975: ''Attenti al buffone'' - Regie: [[Alberto Bevilacqua]] - Haaptacteuren: Mariangela Melato, [[Eli Wallach]] - (als Marcello Ferrari) * 1976: ''Brutti, sporchi e cattivi'' - Regie Ettore Scola - Haaptacteuren: [[Francesco Anniballi]], [[Maria Bosco]] - (als Giacinto) * 1976: ''[[Signore e signori, buonanotte]]'' - Regie: [[Leonardo Benvenuti]], Luigi Comencini, Nanni Loy, [[Luigi Magni]], Mario Monicelli, Ettore Scola - Haaptacteuren: [[Marcello Mastroianni]], Senta Berger - (als Kardinol Felicetto de li Caprettari) * 1970: ''Basta che non si sappia in giro!..'' - Episod: ''Il superiore'' - Regie: [[Luigi Magni]] - Haaptacteuren: [[Lino Banfi]], [[Isa Danieli]] * 1970: ''Basta che non si sappia in giro!..'' - Episod: ''L'equivoco'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: Monica Vitti, [[Ada Pometti]] * 1970: ''Quelle strane occasioni'' - Episod: ''Il cavalluccio svedese'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: [[Olga Karlatos]], [[Jinny Steffan]] - (als Antonio Pecoraro) * 1977: ''In nome del Papa Re'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Danilo Mattei]], [[Carmen Scarpitta]] - (als Monsignor Colombo da Privano) * 1978: ''La mazzetta'' - Regie: [[Sergio Corbucci]] - Haaptacteuren: [[Paolo Stoppa]], [[Marisa Laurito]] - (als Sasà Jovine) * 1979: ''Il giocattolo'' - Regie: [[Giuliano Montaldo]] - Haaptacteuren: [[Marlène Jobert]], [[Arnoldo Foà]] - (als Vittorio Barletta) * 1979: ''Gros câlin'' - Regie: [[Jean-Pierre Rawson]] - Haaptacteuren: [[Jean Carmet]], [[Marthe Villalonga]] - (als Parisi) ===== vun 1980 bis 1989 ===== * 1980: ''Café express'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Adolfo Celi]], [[Vittorio Mezzogiorno]] - (als Michele Abbagnano) * 1981: ''Nudo di donna'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Eleonora Giorgi]], [[Jean-Pierre Cassel]] - (als Sandro) * 1982: ''Spaghetti House'' - Regie: [[Giulio Paradisi]] - Haaptacteuren: [[Rita Tushingham]], [[Rudolph Walker]] - (als Domenico Ceccacci) * 1982: ''Testa o croce'' - Episod: ''l beduino'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Ida Di Benedetto]], [[Leo Gullotta]] * 1983: ''Questo e quello '' - Episoden: ''Questo... amore impossibile'' a ''Quello... col basco rosso'' - Regie: Sergio Corbucci - Haaptacteuren: Renato Pozzetto, [[Désirée Nosbusch]] - (als Dokter/Alessandro Cipollini) * 1980: ''Il tenente dei carabinieri'' - Regie: [[Maurizio Ponzi]] - Haaptacteuren: [[Enrico Montesano]], [[Massimo Boldi]] - (als Vinci) * 1986: ''Grandi magazzini'' - Regie: [[Franco Castellano|Castellano]], [[Giuseppe Moccia|Pipolo]] - Haaptacteuren: Enrico Montesano, [[Michele Placido]] - (als Marco Salviati) * 1987: ''Helsinki Napoli All Night Long'' - Regie: [[Mika Kaurismäki]] - Haaptacteuren: [[Kari Väänänen]], [[Jean-Pierre Castaldi]] - (als Grousspapp) * 1987: ''Secondo Ponzio Pilato'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: Stefania Sandrelli, [[Lando Buzzanca]] - (als Ponzio Pilato) * 1987: ''[[I picari]]'' - Regie: Mario Monicelli - Haaptacteuren: Enrico Montesano, [[Giancarlo Giannini]] ===== vun 1990 bis 1999 ==== ? * 1990: ''Alberto Express'' - Regie: [[Arthur Joffé]] - Haaptacteuren: [[Sergio Castellitto]], [[Marie Trintignant]] - (als dem Alberto säi Papp) * 1990: ''In nome del popolo sovrano'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Luca Barbareschi]], [[Jacques Perrin]] - (als Angelo Brunetti detto Ciceruacchio) * 1991: ''Mima'' - Regie: [[Philomène Esposito]] - Haaptacteuren: [[Virginie Ledoyen]], [[Margarita Lozano]] - (als Grousspapp) * 1994: ''Colpo di luna'' - Regie: [[Alberto Simone]] - Haaptacteuren: [[Tchéky Karyo]], [[Isabelle Pasco]] - (als Salvatore) * 1995: ''De vliegende Hollander'' - Regie: [[Jos Stelling]] - Haaptacteuren: [[René Groothof]], [[Veerle Dobbelaere]] - (als Campanelli) * 1998: ''Grazie di tutto'' - Regie: [[Luca Manfredi]] - Haaptacteuren: [[Massimo Ghini]], [[Nancy Brilli]] - (als Pietro) ===== vun 2000 bis 2003 ===== * 2000: ''La carbonara'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Lucrezia Lante della Rovere]], [[Valerio Mastandrea]] - (als Kardinol) * 2001: ''Una milanese a Roma'' - Regie: [[Diego Febbraro]] - Haaptacteuren: [[Nadia Rinaldi]], [[Anna Longhi]] - (als Giordano) * 2002: ''Apri gli occhi e... sogna'' - Regie: [[Rosario Errico]] - Haaptacteuren: Rosario Errico, [[Jennifer Driver]] * 2003: ''La luz prodigiosa'' - Regie: [[Miguel Hermoso]] - Haaptacteuren: [[Alfredo Landa]], [[Kiti Mánver]] - (als Galápago) * 2003: ''L'apetta Giulia e la signora Vita'' - Regie: [[Paolo Modugno]] - (nëmme Stëmm ) == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Manfredi Nino}} [[Kategorie:Italieenesch Filmschauspiller]] [[Kategorie:Italieenesch Televisiounsschauspiller]] [[Kategorie:Italieenesch Filmregisseuren]] [[Kategorie:Italieenesch Theaterschauspiller]] [[Kategorie:Gebuer 1921]] [[Kategorie:Gestuerwen 2004]] pl6rebbu4bvl8ew6zkasn9w1bnp0pw0 2681903 2681902 2026-06-16T17:34:26Z Johnny Chicago 17 /* Filmographie */ 2681903 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} De Saturnino ("'''Nino'''") '''Manfredi''', gebuer den [[22. Mäerz]] [[1921]] zu [[Castro dei Volsci]], [[Provënz Frosinone]], a gestuerwen de [[4. Juni]] [[2004]] zu [[Roum]], war en italieenesche [[Schauspiller]], [[Dréibuchauteur]] a [[Filmregisseur]]. Hien huet ufanks beim Radio an am Theater geschafft. 1948 hat e mat ''Tenori per forza'' säi Filmdebut, an hat d'1950er Joren duerch kleng Rollen a sëllege Filmer. An den 1960er Joren huet hie sech als populäre Komiker, dacks a groteske Rollen, een Numm gemaach, a gouf ee vun de beléiftsten italieenesche Komiker. An den 1980er Joren huet hie manner Filmer gedréint an nees méi Theater gespillt. 1962 huet hie bei véier Episode vu ''L'amore difficile'' Regie gefouert, an 1971 krut hie fir säin éischte Film ''Per grazia ricevuta'' zu Cannes e Präis. De Manfredi huet ausserdeem e Kachbuch an e Buch iwwer réimesch Riedensaarten erausginn. == Filmographie == === Kino === ==== als Schauspiller ==== ===== vun 1949 bis 1959 ===== * 1949: ''Monastero di Santa Chiara'' - Regie: [[Mario Sequi]] - Haaptacteuren: [[Edda Albertini]], [[Massimo Serato]] - (als Enrico) * 1949: ''Torna a Napoli'' - Regie: [[Domenico Gambino]] - Haaptacteuren: [[Paola Barbara]], [[Maria D'Ayala]] - (als Francisco) * 1951: ''Anema e core'' - Regie: [[Mario Mattoli]] - Haaptacteuren: [[Ferruccio Tagliavini]], [[Franca Marzi]] - (als Enrico) * 1952: ''Viva il cinema!'' - Regie: [[Giorgio Baldaccini]], [[Enzo Trapani]] - Haaptacteuren: [[Delia Scala]], [[Fiorenzo Fiorentini]]) * 1952: ''La prigioniera della torre di fuoco'' - Regie: [[Giorgio Walter Chili]] - Haaptacteuren: [[Carlo Giustini]], [[Milly Vitale]] - (als Stornello) * 1953: ''La domenica della buona gente'' - Regie: [[Anton Giulio Majano]] - Haaptacteuren: [[Maria Fiore]], [[Sophia Loren]] - (als Lello) * 1953: ''Ho scelto l'amore'' - Regie: [[Mario Zampi]] - Haaptacteuren: [[Renato Rascel]], [[Marisa Pavan]] * 1953: ''Canzoni, canzoni, canzoni'' - Regie: [[Domenico Paolella]] - Haaptacteuren: [[Alberto Sordi]], [[Silvana Pampanini]] * 1954: ''Ridere! Ridere! Ridere!'' - Regie: [[Edoardo Anton]] - Haaptacteuren: [[Tino Scotti]], [[Ugo Tognazzi]] * 1955: ''Non scherzare con le donne'' - Regie: [[Giuseppe Bennati]] - Haaptacteuren: [[Rossana Podestà]], [[Marco Vicario]] * 1955: ''[[Prigionieri del male]]'' - Regie: [[Mario Costa]] - Haaptacteuren: [[May Britt]], [[Francisco Rabal]], [[Bernard Blier]] - (als Mario Giorgi) * 1955: ''Lo scapolo'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Sandra Milo]] - (als Peppino) * 1956: ''Gli innamorati'' - Regie: [[Mauro Bolognini]] - Haaptacteuren: [[Antonella Lualdi]], [[Franco Interlenghi]] - (als Otello) * 1956: ''Guardia, guardia scelta, brigadiere e maresciallo'' - Regie: Mauro Bolognini - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Peppino De Filippo]] - (als Paolo) * 1956: ''Totò, Peppino e la... malafemmina'' - Regie: [[Camillo Mastrocinque]] - Haaptacteuren: [[Totò]], Peppino De Filippo - (als Raffaele) * 1956: ''Tempo di villeggiatura'' - Regie: [[Antonio Racioppi]] - Haaptacteuren: [[Vittorio De Sica]], [[Giovanna Ralli]] - (als Carletto) * 1957: ''Susanna tutta panna'' - Regie: [[Steno]] - Haaptacteuren: [[Marisa Allasio]], [[Germán Cobos]] * 1957: ''Femmine tre volte'' - Regie: Steno - Haaptacteuren: [[Sylva Koscina]], Germán Cobos - (als Nando Martinoni) * 1958: ''Guardia, ladro e cameriera'' - Regie: Steno - Haaptacteuren: [[Gabriella Pallotta]], [[Fausto Cigliano]] - (als Otello Cucchiaroni) * 1951: ''Camping'' - Regie: [[Franco Zeffirelli]] - Haaptacteuren: Marisa Allasio, [[Paolo Ferrari]] - (als Nino Corradi) * 1958: ''Pezzo, capopezzo e capitano'' - Regie: [[Wolfgang Staudte]] - Haaptacteuren: Vittorio De Sica, [[Heinz Reincke]] * 1958: ''Adorabili e bugiarde'' - Regie: [[Nunzio Malasomma]] - Haaptacteuren: [[Isabelle Corey]], Franco Fabrizi * 1958: ''Venezia, la luna e tu'' - Regie: [[Dino Risi]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, [[Ingeborg Schöner]] - (als Toni) * 1958: ''Il bacio del sole '' - Regie: [[Siro Marcellini]] - Haaptacteuren: [[O.W. Fischer]], [[Lorella De Luca]] * 1958: ''Carmela è una bambola'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: Marisa Allasio, [[Ugo D'Alessio]] - (als Antonio Improta) * 1959: ''I ragazzi dei Parioli'' - Regie: [[Sergio Corbucci]] - Haaptacteuren: [[Raf Mattioli]], [[Alessandra Panaro]] - (als Giuseppe Spallotta) * 1959: ''Audace colpo dei soliti ignoti'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Vittorio Gassman]], [[Claudia Cardinale]] - (als Ugo) ===== vun 1960 bis 1969 ===== * 1960: ''L'impiegato'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: [[Eleonora Rossi Drago]], [[Andrea Checchi]] - (als Ferdinando Guida) * 1960: ''Le pillole di Ercole'' - Regie: [[Luciano Salce]] - Haaptacteuren: Sylva Koscina, [[Jeanne Valérie]] - (als Nino Pasqui) * 1960: ''[[Crimen]]'' - Regie: [[Mario Camerini]] - Haaptacteuren: Alberto Sordi, Vittorio Gassman - (als Quirino Filonzi) * 1961: ''Il carabiniere a cavallo'' - Regie: [[Carlo Lizzani]] - Haaptacteuren: [[Annette Stroyberg]], [[Maurizio Arena]] - (als Franco Bartolucci) * 1961: ''[[Il giudizio universale (Film 1961)|Il giudizio universale]]'' - Regie: Vittorio De Sica - Haaptacteuren: [[Anouk Aimée]], [[Silvana Mangano]] * 1961: ''A cavallo della tigre'' - Regie: [[Luigi Comencini]] - Haaptacteuren: [[Mario Adorf]], [[Gian Maria Volontè]] - (als Giacinto Rossi) * 1961: ''Caporale di giornata'' - Regie: [[Carlo Ludovico Bragaglia]] - Haaptacteuren: Maurizio Arena, [[Rossella Como]] - (als Enea Serafini) * 1962: ''Gli anni ruggenti'' - Regie: [[Luigi Zampa]] - Haaptacteuren: [[Gino Cervi]], [[Michèle Mercier]] - (als Omero Battifiori) * 1962: ''I motorizzati'' - Regie: Camillo Mastrocinque - Haaptacteuren: [[Ugo Tognazzi]], [[Franca Valeri]] - (als Nino Borsetti) * 1962: ''L'amore difficile'' - Episod: ''L'avventura di un soldato'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Fulvia Franco]], [[Rosita Pisano]] - (als Zaldot) * 1963: ''La parmigiana'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: [[Catherine Spaak]], [[Didi Perego]] - (als Nino Meciotti) * 1963: ''El verdugo'' - Regie: [[Luis García Berlanga]] - Haaptacteuren: [[Emma Penella]], [[José Isbert]] - (als José Luis Rodríguez) * 1963: ''I cuori infranti'' - Episod: ''E vissero felici'' - Regie: [[Gianni Puccini]] - Haaptacteuren: [[Norma Bengell]], [[Roberto Paoletti]] - (als Quirino) * 1964: ''[[Alta infedeltà]]'' - Episod: ''Scandaloso'' - Regie: [[Franco Rossi]] - Haaptacteuren : Fulvia Franco, [[John Phillip Law]] - (als Francesco) * 1964: ''Il gaucho'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Vittorio Gassman, [[Amedeo Nazzari]] - (als Stefano) * 1964: ''Controsesso'' - Episod: ''Cocaina di domenica'' - Regie: Franco Rossi - Haaptacteuren: [[Anna Maria Ferrero]], [[Renzo Marignano]] * 1964: ''Controsesso'' - Episod: ''Una donna d'affari'' - Regie: [[Renato Castellani]] - Haaptacteuren: [[Dolores Wettach]], [[Umberto D'Orsi]] * 1965: ''Le bambole'' - Episod: ''La telefonata'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Virna Lisi, [[Alicia Brandet]] * 1965: '' Questa volta parliamo di uomini'' - Regie: [[Lina Wertmüller]] - Haaptacteuren: [[Luciana Paluzzi]], [[Margaret Lee]] - (als Federico/Morgas/Raffaelle/Salvatore) * 1965: ''I complessi'' - Episod: ''Una giornata decisiva'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: [[Ilaria Occhini]], [[Riccardo Garrone]] - (als Quirino Raganelli) * 1965: ''Thrilling'' - Episod: ''Il vittimista'' - Regie: [[Ettore Scola]] - Haaptacteuren: [[Alexandra Stewart]], [[Magda Konopka]] - (als Nanni Galassi) * 1965: '' Io la conoscevo bene'' - Regie: [[Antonio Pietrangeli]] - Haaptacteuren: [[Stefania Sandrelli]], Mario Adorf - (als Cianfanna) * 1965: ''Made in Italy'' - Episod: ''Cittadini, stato e chiesa'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Carlo Pisacane]], [[Gigi Reder]] - (als Attilio Lamborecchia) * 1966: ''Io, io, io.... e gli altri'' - Regie: [[Alessandro Blasetti]] - Haaptacteuren: [[Gina Lollobrigida]], [[Silvana Mangano]] - (als Millevache) * 1966: ''Adulterio all'italiana'' - Regie: [[Pasquale Festa Campanile]] - Haaptacteuren: [[Catherine Spaak]], [[Vittorio Caprioli]] - (als Franco Finali) * 1966: ''[[Operazione San Gennaro]]'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], Mario Adorf - (als Armanduccio 'Dudù' Girasole) * 1966 ''Una rosa per tutt'' - Regie: Franco Rossi - Haaptacteuren: Claudia Cardinale, Mario Adorf - (als Dokter) * 1967: ''Il padre di famiglia'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Leslie Caron]], [[Claudine Auger]] - (als Marco) * 1968: ''Il nostro agente Natalino Tartufato'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: [[Françoise Prévost]], [[Clive Revill]] - (als Natale Tartufato) * 1968: ''Straziami ma di baci saziami'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Ugo Tognazzi, [[Pamela Tiffin]] - (als Marino Balestrini) * 1968: ''[[Riusciranno i nostri eroi a ritrovare l'amico misteriosamente scomparso in Africa?]]'' - Regie: Ettore Scola - Haaptacteuren: Alberto Sordi, Bernard Blier - (als Oreste Sabatini) * 1969: ''Vedo nudo'' - Regie: Dino Risi - Haaptacteuren: Sylva Koscina, [[Véronique Vendell]] - (a 7 verschidde Rollen ) * 1969: ''[[Nell'anno del signore]]'' - Regie: [[Luigi Magni]] - Haaptacteuren: [[Enrico Maria Salerno]], [[Claudia Cardinale]] - (als Cornacchia) ===== vun 1970 bis 1979 ===== * 1970: ''Rosolino Paternò soldato'' - Regie: [[Nanni Loy]] - Haaptacteuren: [[Jason Robards]], [[Peter Falk]] - (als Rosolino Paternò) * 1970: ''Contestazione generale'' - Episod: ''Viaggio a New York'' - Regie: Luigi Zampa - Haaptacteuren : Vittorio Gassman, Alberto Sordi - (als Romano Beretta) * 1971: ''Per grazia ricevuta'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Delia Boccardo]], [[Paola Borboni]] - (als Benedetto Parisi) * 1971: ''[[Roma bene]]'' - Regie: Carlo Lizzani - Haaptacteuren: [[Senta Berger]], Franco Fabrizi - (als Quintilio Tartamella) * 1971: ''Trastevere'' - Regie: [[Fausto Tozzi]] - Haaptacteuren: [[Rosanna Schiaffino]], [[Ottavia Piccolo]] - (als Carmelo Mazzullo) * 1971: ''La betìa ovvero in amore, per ogni gaudenza, ci vuole sofferenza'' - Regie: [[Gianfranco De Bosio]] - Haaptacteuren: Rosanna Schiaffino, [[Mario Carotenuto]] - (als Nale) * 1972: ''Girolimoni - Il monstro di Roma'' - Regie: [[Damiano Damiani]] - Haaptacteuren: [[Guido Leontini]], [[Orso Maria Guerrini]] - (als Gino Girolimoni) * 1972: ''Lo chiameremo Andrea'' - Regie: Vittorio De Sica - Haaptacteuren: [[Mariangela Melato]], [[Anna Maria Aragona]] - (als Paolo Antonazzi) * 1974: ''Pane e cioccolata'' - Regie: [[Franco Brusati]] - Haaptacteuren: [[Paolo Turco]], [[Ugo D'Alessio]] - (als Giovanni Garofoli) * 1974: ''C'eravamo tanto amati'' - Regie: Ettore Scola - Haaptacteuren: Vittorio Gassman, [[Stefania Sandrelli]] - (als Antonio) * 1975: ''Attenti al buffone'' - Regie: [[Alberto Bevilacqua]] - Haaptacteuren: Mariangela Melato, [[Eli Wallach]] - (als Marcello Ferrari) * 1976: ''Brutti, sporchi e cattivi'' - Regie Ettore Scola - Haaptacteuren: [[Francesco Anniballi]], [[Maria Bosco]] - (als Giacinto) * 1976: ''[[Signore e signori, buonanotte]]'' - Regie: [[Leonardo Benvenuti]], Luigi Comencini, Nanni Loy, [[Luigi Magni]], Mario Monicelli, Ettore Scola - Haaptacteuren: [[Marcello Mastroianni]], Senta Berger - (als Kardinol Felicetto de li Caprettari) * 1970: ''Basta che non si sappia in giro!..'' - Episod: ''Il superiore'' - Regie: [[Luigi Magni]] - Haaptacteuren: [[Lino Banfi]], [[Isa Danieli]] * 1970: ''Basta che non si sappia in giro!..'' - Episod: ''L'equivoco'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: Monica Vitti, [[Ada Pometti]] * 1970: ''Quelle strane occasioni'' - Episod: ''Il cavalluccio svedese'' - Regie: Luigi Comencini - Haaptacteuren: [[Olga Karlatos]], [[Jinny Steffan]] - (als Antonio Pecoraro) * 1977: ''In nome del Papa Re'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Danilo Mattei]], [[Carmen Scarpitta]] - (als Monsignor Colombo da Privano) * 1978: ''La mazzetta'' - Regie: [[Sergio Corbucci]] - Haaptacteuren: [[Paolo Stoppa]], [[Marisa Laurito]] - (als Sasà Jovine) * 1979: ''Il giocattolo'' - Regie: [[Giuliano Montaldo]] - Haaptacteuren: [[Marlène Jobert]], [[Arnoldo Foà]] - (als Vittorio Barletta) * 1979: ''Gros câlin'' - Regie: [[Jean-Pierre Rawson]] - Haaptacteuren: [[Jean Carmet]], [[Marthe Villalonga]] - (als Parisi) ===== vun 1980 bis 1989 ===== * 1980: ''Café express'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Adolfo Celi]], [[Vittorio Mezzogiorno]] - (als Michele Abbagnano) * 1981: ''Nudo di donna'' - Regie: Nino Manfredi - Haaptacteuren: [[Eleonora Giorgi]], [[Jean-Pierre Cassel]] - (als Sandro) * 1982: ''Spaghetti House'' - Regie: [[Giulio Paradisi]] - Haaptacteuren: [[Rita Tushingham]], [[Rudolph Walker]] - (als Domenico Ceccacci) * 1982: ''Testa o croce'' - Episod: ''l beduino'' - Regie: Nanni Loy - Haaptacteuren: [[Ida Di Benedetto]], [[Leo Gullotta]] * 1983: ''Questo e quello '' - Episoden: ''Questo... amore impossibile'' a ''Quello... col basco rosso'' - Regie: Sergio Corbucci - Haaptacteuren: Renato Pozzetto, [[Désirée Nosbusch]] - (als Dokter/Alessandro Cipollini) * 1980: ''Il tenente dei carabinieri'' - Regie: [[Maurizio Ponzi]] - Haaptacteuren: [[Enrico Montesano]], [[Massimo Boldi]] - (als Vinci) * 1986: ''Grandi magazzini'' - Regie: [[Franco Castellano|Castellano]], [[Giuseppe Moccia|Pipolo]] - Haaptacteuren: Enrico Montesano, [[Michele Placido]] - (als Marco Salviati) * 1987: ''Helsinki Napoli All Night Long'' - Regie: [[Mika Kaurismäki]] - Haaptacteuren: [[Kari Väänänen]], [[Jean-Pierre Castaldi]] - (als Grousspapp) * 1987: ''Secondo Ponzio Pilato'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: Stefania Sandrelli, [[Lando Buzzanca]] - (als Ponzio Pilato) * 1987: ''[[I picari]]'' - Regie: Mario Monicelli - Haaptacteuren: Enrico Montesano, [[Giancarlo Giannini]] ===== vun 1990 bis 1999 ===== * 1990: ''Alberto Express'' - Regie: [[Arthur Joffé]] - Haaptacteuren: [[Sergio Castellitto]], [[Marie Trintignant]] - (als dem Alberto säi Papp) * 1990: ''In nome del popolo sovrano'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Luca Barbareschi]], [[Jacques Perrin]] - (als Angelo Brunetti detto Ciceruacchio) * 1991: ''Mima'' - Regie: [[Philomène Esposito]] - Haaptacteuren: [[Virginie Ledoyen]], [[Margarita Lozano]] - (als Grousspapp) * 1994: ''Colpo di luna'' - Regie: [[Alberto Simone]] - Haaptacteuren: [[Tchéky Karyo]], [[Isabelle Pasco]] - (als Salvatore) * 1995: ''De vliegende Hollander'' - Regie: [[Jos Stelling]] - Haaptacteuren: [[René Groothof]], [[Veerle Dobbelaere]] - (als Campanelli) * 1998: ''Grazie di tutto'' - Regie: [[Luca Manfredi]] - Haaptacteuren: [[Massimo Ghini]], [[Nancy Brilli]] - (als Pietro) ===== vun 2000 bis 2003 ===== * 2000: ''La carbonara'' - Regie: Luigi Magni - Haaptacteuren: [[Lucrezia Lante della Rovere]], [[Valerio Mastandrea]] - (als Kardinol) * 2001: ''Una milanese a Roma'' - Regie: [[Diego Febbraro]] - Haaptacteuren: [[Nadia Rinaldi]], [[Anna Longhi]] - (als Giordano) * 2002: ''Apri gli occhi e... sogna'' - Regie: [[Rosario Errico]] - Haaptacteuren: Rosario Errico, [[Jennifer Driver]] * 2003: ''La luz prodigiosa'' - Regie: [[Miguel Hermoso]] - Haaptacteuren: [[Alfredo Landa]], [[Kiti Mánver]] - (als Galápago) * 2003: ''L'apetta Giulia e la signora Vita'' - Regie: [[Paolo Modugno]] - (nëmme Stëmm ) == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Manfredi Nino}} [[Kategorie:Italieenesch Filmschauspiller]] [[Kategorie:Italieenesch Televisiounsschauspiller]] [[Kategorie:Italieenesch Filmregisseuren]] [[Kategorie:Italieenesch Theaterschauspiller]] [[Kategorie:Gebuer 1921]] [[Kategorie:Gestuerwen 2004]] lzfnz80hukhi9x8q4tjyw2wfc709atp Tavo Burat 0 113360 2681907 2655439 2026-06-16T18:48:27Z InternetArchiveBot 50611 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 2681907 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie}} Den '''Tavo Burat''', eigentlech ''Gustavo Buratti Zanchi'', gebuer den [[22. Mee]] [[1932]] zu [[Stezzano]], a gestuerwen den [[8. Dezember]] [[2009]]<ref>[http://biellaprotestante.blogspot.com/2009/12/e-morto-tavo.html ''È morto Tavo Burat'']</ref><ref>{{Citation|URL=http://rifondazionebiella.it/altrobiellese/roberto/e-morto-tavo-burat-che-la-terra-ti-sia-lieve-gustavo |Titel=''È morto Tavo Burat. Che la terra ti sia lieve Gustavo''. |Gekuckt=13.06.2014 |Archiv-Datum=15.07.2014 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20140715025240/http://rifondazionebiella.it/altrobiellese/roberto/e-morto-tavo-burat-che-la-terra-ti-sia-lieve-gustavo }}</ref> zu [[Biella]], war en italieenesche Journalist, Schrëftsteller a Politiker. Hien huet vun [[1968]] bis [[1994]] an enger Mëttelschoul zu [[Biella]] Franséisch enséignéiert, an ëmmer d'Minoritéitsproochegemeinschafte verdeedegt<ref>{{Citation |URL=http://www.gioventurapiemonteisa.net/?p=3589 |Titel=''A cosa “servono” le lingue locali? Parole profonde di Tavo Burat'' |Gekuckt=2014-06-20 |archivedate=2014-07-14 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140714154154/http://www.gioventurapiemonteisa.net/?p=3589 }}</ref>. En huet déi piemonteesesch Revue ''La Slòira'' gegrënnt<ref>[http://www.coobiz.it/azienda/ivrea-corsi-lingua-letteratura-piemontese-organizzazione-congresso/co9581516 ''La Sloira - Associassion per la tua e la difusion dla Lenga e la Literatura Piemonteisa - Onlus'']</ref> a war Coordinateur vum ''Centre d'études dolciniennes''<ref>{{Citation|URL=http://www.centrostudifradolcino.com/?page_id=11 |Titel=''Centro Studi Fra Dolcino'' |Gekuckt=10.03.2014 |Archiv-Datum=21.01.2022 |Archiv-URL=https://web.archive.org/web/20220121113633/http://www.centrostudifradolcino.com/?page_id=11 }}</ref> du [[1974]] à [[2009]]. Vun [[1956]] bis [[1994]] war hien zu Biella am Gemengerot. == Wierker == === Op Italieenesch === * [[1957]]: ''Diritto pubblico nel Cantone dei Grigioni'' * [[1974]]: ''La situazione giuridica delle minoranze linguistiche in Italia'', dins ''I diritti delle minoranze etnico-linguistiche'' * [[1976]]: ''In difesa degli altri'', dins U. Bernardi, ''Le mille culture, Comunità locali e partecipazione politica'' * [[1981]]: ''Decolonizzare le Alpi'', dins ''Prospettive dell'arco alpino'' * [[1989]]: ''Carlo Antonio Gastaldi. Un operaio biellese brigante dei Borboni'' * [[1997]]: ''Federalismo e autonomie. Comunità e bioregioni'' * [[2000]]: ''Fra Dolcino e gli Apostolici tra eresia, rivolta e roghi'' * [[2002]]: ''L'anarchia cristiana di Fra Dolcino e Margherita'' (Ed. Leone & Griffa) * [[2004]]: ''Eretici dimenticati. Dal Medioevo alla modernità'' (Ed. DeriveApprodi) * [[2006]]: ''Banditi e ribelli dimenticati. Storie di irriducibili al futuro che viene'' (Ed. Lampi di Stampa) === Op Piemonteesesch === * [[1979]]: ''Finagi'' (Ca dë studi piemontèis) * [[2005]]: ''Lassomse nen tajé la lenga'', (ALP) * [[2008]]: ''Poesìe'', (Ca dë studi piemontèis) {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Burat Tavo}} [[Kategorie:Italieenesch Journalisten]] [[Kategorie:Italieenesch Auteuren]] [[Kategorie:Politiker (Italien)]] [[Kategorie:Gebuer 1932]] [[Kategorie:Gestuerwen 2009]] 914iruopxt6xs0z4btb65i7rllkm8b0 2025 0 137071 2681925 2673732 2026-06-17T09:40:25Z Zinneke 34 /* Gestuerwen */ 2681925 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} D'Joer '''2025''' huet op engem [[Mëttwoch]] ugefaangen. Et war kee [[Schaltjoer]]. == Evenementer == * {{6. Januar}}: [[Indonesien|Indonesie]] gëtt Member vum [[BRICS]]. === Europa === * {{1. Januar}}: [[Bulgarien]] a [[Rumänien]] trieden dem [[Schengener Ofkommes|Schengen-Raum]] op de Landgrenze bäi. * [[12. Januar]]: Den [[Zoran Milanović]] gëtt am zweeten Tour vun de Presidentewalen a [[Kroatien]] zum President vu sengem Land erëmgewielt. * [[23. Januar]]: De [[Micheál Martin]] gëtt an [[Irland]] fir d'zweet Kéier zum [[Taoiseach]] ernannt. * [[26. Januar]]: Dem [[wäissrussland|wäissrusseschen]] Autokrat [[Aljaksandr Lukaschenka]] seng Amtszäit vu bis ewell iwwer 30 Joer gëtt ëm weider 5 Joer verlängert. * {{3. Februar}}: De [[Bart De Wever]] ([[N-VA]]) gëtt als neie Premierminister an der [[Belsch]] vereedegt, un der Spëtzt vun enger Koalitiounsregierung aus N-VA, [[MR]], [[Les Engagés]], [[CD&V]] a [[Vooruit]]. * [[23. Februar]]: Bei de Wale fir den [[Däitschland|däitsche]] [[Bundestag]] kritt d'[[CDU]]/[[CSU]] 28,5%, d'[[AfD]] 20,8, d'[[SPD]] 16,4, [[Bündnis 90/Die Grünen|die Grünen]] 11,6, [[die Linke]] 8,8%; all aner ënner 5%. * {{3. Mäerz}}: De [[Christian Stocker]] ([[ÖVP]]) gëtt als neie Bundeskanzler an [[Éisträich]] vereedegt, un der Spëtzt vun enger Koalitioun aus ÖVP, [[SPÖ]] an [[NEOS]]. * [[20. Mäerz]]: D'[[Brigitte Haas]] (VU) gëtt als nei Regierungscheffin a [[Liechtenstein]] vereedegt. * {{6. Mee}}: De [[Friedrich Merz]] gëtt am zweeten Tour als neien [[Däitschland|däitsche]] [[Bundeskanzler (Däitschland)|Bundeskanzler]] gewielt. * {{8. Mee}}: Am véierten Tour vum [[Konklav]] gëtt de Robert Francis Prevost als Poopst gewielt an hëlt de Poopstnumm [[Leo XIV.]] un. * [[18. Mee]]: Den [[Nicușor Dan]] gewënnt d'Presidentewalen a [[Rumänien]]. * {{1. Juni}}: De [[Karol Nawrocki]] (onofhängeg) gewënnt d'Presidentewalen a [[Polen]]. Hie gëtt de [[6. August]] vereedegt. * {{9. September}}: Nom Récktrëtt vum [[François Bayrou]], deen Dag virdrun, gëtt de [[Sébastien Lecornu]] zum neie Premierminister a Frankräich ernannt. * [[25. September]]: D'[[Inga Ruginienė]] gëtt nei Premierministesch a [[Litauen]]. * [[25. Oktober]]: D'[[Catherine Connolly]] gewënnt d'Presidentewalen an Irland; si gëtt den [[11. November]] vereedegt. * [[29. Oktober]]: Bei de Parlamentswahlen an Holland, gewannen déi sozialliberal [[Democraten 66]] mat 16,9 % knapps virun der [[Partij voor de Vrijheid]] vum [[Geert Wilders]] mat 16,7 %. * {{9. Dezember}}: No de Parlamentswale vum 3./4. Oktober gëtt den [[Andrej Babiš]] op en Neits zum Premierminister an [[Tschechien]] ernannt. * [[11. Dezember]]: A [[Bulgarien]] trëtt d'Regierung ënnert dem [[Rossen Scheljaskow]] wéinst Masseprotester géint Korruptioun zeréck. ==== Lëtzebuerg ==== * {{6. Februar}}: Déi am Land bis ewell gréisst Quantitéit un illegalen Droge gëtt saiséiert: 889 Kilo [[Kokain]], mat engem theoreetesche Maartwäert vun 80 bis 160 Milliounen Euro. * {{2. Mäerz}}: Dat lescht Deelstéck vun der [[Luxtram-Linn T1]] vun der [[Luxexpo]] bis bei de [[Fluchhafe Findel]] gëtt a Betrib geholl. * {{3. Oktober}}: Den [[Henri vu Lëtzebuerg]] [[Ofdankung|dankt]] als [[Groussherzog vu Lëtzebuerg|Groussherzog]] of; säi Fils [[Guillaume vu Lëtzebuerg|Guillaume]] gëtt [[Trounwiessel (Lëtzebuerg)|Trounfollger]]. <gallery> Fichier:2025-03-02 Den Tram fierrt bis op de Findel - inauguration (114).jpg|Tram um Findel File:Luxembourg, Trounwiessel 2025 chd.lu (104).jpg|Vereedegung vum Guillaume zum Groussherzog </gallery> === Afrika === * [[21. Mäerz]]: D'[[Netumbo Nandi-Ndaitwah]] gëtt als nei Staatspresidentin vun [[Namibia]] vereedegt. * [[13. Abrëll]]: De [[Brice Oligui Nguema]] gëtt zum President vum [[Gabun]] gewielt. * [[28. September]]: De [[Peter Mutharika]] gëtt op en Neits als President vu [[Malawi]] vereedegt. * [[14. Oktober]]: Nodeems den [[Andry Rajoelina]] duerch d'Protester geflücht ass, erkläert d'Militär vum [[Madagaskar]] d'Muechtiwwernam an d'Opléise vum Senat an dem Ieweschte Geriichtshaff. * 29. Oktober: Am [[Krich am Sudan]] gëtt d'Stad [[al-Fāschir]] vun de Rebellen eruewert, woubäi iwwer 460 Persounen an engem Spidol ermuert ginn. === Amerika === ==== Nordamerika ==== * [[20. Januar]]: Den [[Donald Trump]] gëtt fir d'zweet Kéier als [[President vun de Vereenegte Staaten|President vun de Vereenegte Staate]] vereedegt. * [[14. Mäerz]]: De [[Mark Carney]] gëtt neie Premierminister a [[Kanada]]. ==== Mëttel- a Südamerika ==== * [[10. Januar]]: Den [[Nicolás Maduro]] gëtt fir eng drëtt Kéier als President vu [[Venezuela]] vereedegt. * [[13. Abrëll]]: Bei de Presidentewalen am [[Ecuador]] gëtt den [[Daniel Noboa]] am 2. Tour erëmgewielt. * [[16. Juli]]: D'[[Jennifer Geerlings-Simons]] gëtt als nei Presidentin vu [[Surinam]] vereedegt. * [[14. Dezember]]: De [[José Antonio Kast]] gewënnt Presidentschaftswalen am [[Chile]]; hie gëtt den 11. Mäerz [[2026]] vereedegt. === Asien === * {{3. Juni}}: De [[Lee Jae-myung]] gëtt zum neie President vu [[Südkorea]] gewielt. * [[1. Juli]]: D'thailännesch Ministerpresidentin [[Paetongtarn Shinawatra]] gouf am Zesummenhang mam Grenzkonflikt tëscht [[Kambodja]] an [[Thailand]] entlooss. * [[28. Juli]]: Kambodja an Thailand eenege sech no deeglaange Kämpf op eng Wafferou. * [[21. Oktober]]: D'[[Sanae Takaichi]] gëtt zur Premierministesch vu [[Japan]] gewielt. * [[26. Oktober]]: Den [[Timor-Leste]] trëtt der [[Associatioun vu Südostasiateschen Natiounen|ASEAN]] bäi. * 26. Oktober: Kambodja an Thailand ënnerschreiwen e Friddensofkommes. ==== Arabesch Welt an Noen Osten ==== * {{9. Januar}}: De Generol [[Joseph Khalil Aoun]] gëtt vum libaneesesche Parlament zum President vum [[Libanon]] gewielt. * [[27. Februar]]: No méi wéi 40 Joer Kampf géint den [[Tierkei|tierkesche Staat]], rifft de Parteigrënner [[Abdullah Öcalan]] seng Unhänger op, d'Waffen néierzeleeën a kënnegt d'Opléisung vun der Aarbechterpartei vu Kurdistan ([[Aarbechterpartei vu Kurdistan|PKK]]) un. Se gouf den [[12. Mee]] 2025 opgeléist. * [[13. Juni]]: Am Kader vun der ''[[Operation Rising Lion]]'' gräift [[Israel]] Ziler am [[Iran]] an. * [[22. Juni]]: D'[[USA]] gräifen an de Konflikt mat Loftugrëffer op Bunker vum iraneschen Atomprogramm mat an. * [[25. Juni]]: Tëscht Israel an dem Iran trëtt e Waffestëllstand a Kraaft. * [[13. Juli]]: D'Kämpf am [[Gouvernorat As-Suwayda|As-Suwayda]] am Süde vu [[Syrien]] tëscht den [[Drusen]], [[Beduinen]] an der syrescher Arméi eskaléieren. == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === * [[Servais-Präis]] fir der [[Anne-Marie Reuter]] hiren ''[[M for Amnesia]]''. * Den 1. Präis vum [[Concours littéraire national 2024|nationale Literaturconcours]] geet un de [[Jhemp Hoscheit]] fir ''Den Impakt vu Klappentexter''. === Musek === * [[18. Mee]]: Den [[Johannes Pietsch|JJ]] gewënnt mat ''Wasted Love'' de [[Eurovision Song Contest 2025|Eurovision Song Contest zu Basel]]. === Kino === * ''[[Emilia Pérez]]'' vum [[Jacques Audiard]] gewënnt den [[César du cinéma|César]] fir de beschte Film. * ''[[Anora]]'' vum [[Sean Baker]] gewënnt den [[Oscar]] fir de beschte Film. * ''[[Un simple accident]]'' vum [[Jafar Panahi]] gewënnt d'[[Gëlle Palm]]. * ''[[Hors d'haleine]]'' vum [[Eric Lamhène]] gewënnt de [[Lëtzebuerger Filmpräis 2025]] fir de beschte Film.<ref>Nora Schloesser, Marc Thill: [https://www.wort.lu/kultur/vierfacher-triumph-laeif-a-seil-dominiert-den-filmpraeis/106866560.html "Vierfacher Triumph: 'Läif a Séil' dominiert den 'Filmpräis'."] wort.lu, 22.11.2025.</ref> == Ekonomie == [[File:大阪・関西万博 ルクセンブルクパビリオン.jpg|thumb|130px|De Lëtzebuerger Pavillon]] * [[Weltausstellung]] zu [[Osaka]], a Japan. == Wëssenschaft an Technik == * [[15. Januar]]: U Bord vun zwou [[SpaceX]]-Rakéite ginn de Rover ''[[Tenacious (Rover)|Tenacious]]'' an den Nano-Satellit ''[[POQUITO]]'' an den All geschéckt; deen ee Richtung Mound, deen aneren op Orbit. Béid goufen zu Lëtzebuerg entworf a gebaut. ''Tenacious'' gouf de 6. Juni 2025, bei der mëssgléckter Landung um Mound, zerstéiert. * {{1. Dezember}}: Zu Lëtzebuerg geet den [[DAB+]] fir [[Radiossender]] offiziell a Betrib. == Sport == == Gebuer== == Gestuerwen == {{Méi Biller | direction = vertical | width = 100 | Bild1 = Michel Medinger 15NOV10.JPG | Text1 = Michel Medinger | Bild2 = David Lynch (1990) (cropped).jpg | Text2 = David Lynch | Bild3 = Fanclub1966MarianneFaithfull3 (cropped).jpg | Text3 = Marianne Faithfull | Bild4= Horst Köhler.jpg | Text4= Horst Köhler | Bild5= GeneHackmanJun2108.jpg | Text5= Gene Hackman | Bild6= Moia1.jpg | Text6= Nelly Moia | Bild7= PJbyNPeyrafitte.jpg | Text7= Pierre Joris | Bild8= Mario Vargas Llosa (crop 2).jpg | Text8= Mario Vargas Llosa | Bild9= Pope Francis in March 2013 (cropped).jpg | Text9= Franciscus I. | Bild10 = Portrait of Leon Krier (cropped).jpg | Text10 = Léon Krier }} {{Méi Biller | direction = vertical | width = 100 | Bild1 = 06 PL passphoto Kopie 2.jpg | Text1 = Petz Lahure | Bild2 = OzzyChangingHands02-20-2010.jpg | Text2 = Ozzy Osbourne | Bild3 = Robert Redford 2 (cropped).jpg | Text3 = Robert Redford | Bild4 = Claudia Cardinale 1963b.jpg | Text4 = Claudia Cardinale | Bild5 = Jane Goodall 2010 (cropped).jpg | Text5 = Jane Goodall | Bild6 = Diane Keaton press photo (1977).jpg | Text6 = Diane Keaton | Bild7 = Gemelle Kessler 1965 (cropped).jpg | Text7 = A. an E. Kessler | Bild8 = Empfang für Udo Kier zum 80. Geburtstag-5253.jpg | Text8 = Udo Kier | Bild9 = Brigitte Bardot 1958 Italy.jpg | Text9 = Brigitte Bardot }} * ?[[Mee|{{0}}Mee]]: [[Jean-Jacques Kasel (Organist)|Jean-Jacques Kasel]], lëtzebuergeschen Organist. * {{4. Januar}}: [[Paul Cloos]], lëtzebuergeschen Agrocheemiker. * {{5. Januar}}: [[Robert Hübner]], däitsche Schachspiller. * {{0}}5. Januar: [[Konstantinos Simitis]], griichesche Politiker. * {{7. Januar}}: [[Jean-Marie Le Pen]], franséische Politiker. * {{8. Januar}}: [[Camille Montaigu]], franséische Journalist. * [[13. Januar]]: [[Michel Medinger jun.|Michel Medinger]], lëtzebuergesche Liichtathleet a Fotograf. * 13. Januar: [[Oliviero Toscani]], italieenesche Fotograf. * [[14. Januar]]: [[Marie-Thérèse Tholl]], lëtzebuergesch Botanikerin a Mykologin. * [[16. Januar]]: [[David Lynch]], US-amerikanesche Filmregisseur. * 16. Januar: [[Joan Plowright]], englesch Schauspillerin. * [[19. Januar]]: [[Horst Janson]], däitsche Schauspiller. * [[20. Januar]]: [[Bertrand Blier]], franséische Filmregisseur. * [[26. Januar]]: [[Fred Harles]], lëtzebuergesche Museker. * [[30. Januar]]: [[Marianne Faithfull]], brittesch Sängerin a Schauspillerin. * {{1. Februar}}: [[Horst Köhler]], däitsche Bundespresident. * {{8. Februar}}: [[Sam Nujoma]], namibesche Fräiheetskämpfer a Politiker. * [[10. Februar]]: [[Joseph Eyschen (Politiker)|Joseph Eyschen]], lëtzebuergeschen Dokter a Politiker. * [[14. Februar]]: [[Geneviève Page]], franséisch Schauspillerin. * [[15. Februar]]: [[André Biver (Politiker)|André Biver]], lëtzebuergesche Politiker. * [[16. Februar]]: [[Julian Holloway]], brittesche Synchronspriecher a Schauspiller. * [[17. Februar]]: [[Frits Bolkestein]], hollännesche Politiker. * [[18. Februar]]: [[Gene Hackman]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[22. Februar]]: [[John Schummer]], lëtzebuergesche Politiker an Handballspiller. * [[23. Februar]]: [[Nelly Moia]], lëtzebuergesch Schrëftstellerin. * [[26. Februar]]: [[Michelle Trachtenberg]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[27. Februar]]: [[Pierre Joris]], lëtzebuergesche Schrëftsteller, Iwwersetzer a Kritiker. * {{3. Mäerz}}: [[Eleonora Giorgi]], italieenesch Schauspillerin. * [[13. Mäerz]]: [[Maria Grazia Spina]], italieenesch Schauspillerin. * [[14. Mäerz]]: [[Léon Mond]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[16. Mäerz]]: [[Émilie Dequenne]], belsch Schauspillerin. * [[17. Mäerz]]: [[Alphonse Cruchten]], lëtzebuergeschen Auteur. * [[21. Mäerz]]: [[George Foreman]], US-amerikanesche Boxer. * [[23. Mäerz]]: [[Marcel Glesener]], lëtzebuergesche Politiker a Gewerkschaftler. * [[29. Mäerz]]: [[Richard Chamberlain]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[31. Mäerz]]: [[Yves Boisset]], franséische Filmregisseur, Filmkritiker an Dréibuchauteur. * {{1. Abrëll}}: [[Val Kilmer]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{4. Abrëll}}: [[Friðrik Ólafsson]], islännesche Schachgroussmeeschter. * {{6. Abrëll}}: [[Jeremiah P. Ostriker]], US-amerikaneschen Astrophysiker. * [[10. Abrëll]]: [[Ted Kotcheff]], kanadesche Filmregisseur a Filmproduzent. * [[13. Abrëll]]: [[Mario Vargas Llosa]], peruanesche Schrëftsteller. * [[21. Abrëll]]: [[Franciscus (Poopst)|Jorge Mario Bergoglio]], als ''Franciscus'', Poopst vun 2013 bis 2025. * [[21. Abrëll]]: [[Johanna Matz]], éisträichesch Schauspillerin. * [[23. Abrëll]]: [[Waltraut Haas]], éisträichesch Schauspillerin. * [[28. Abrëll]]: [[Raymond Schaack]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * {{3. Mee}}: [[Helmut Thoma]], éisträichesche Mediemanager. * {{0}}3. Mee: [[Paul Van Hoeydonck]], belsche Kënschtler. * [[13. Mee]]: [[José Mujica]], uruguayesche Politiker. * 13. Mee: [[Manou Scheitler]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[20. Mee]]: [[Trần Đức Lương]], vietnameesesche Politiker. * 20 Mee: [[George Wendt]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[21. Mee]]: [[Romain Leick]], lëtzebuergesche Journalist. * [[23. Mee]]: [[Sebastião Salgado]], brasilianesche Fotograf. * [[24. Mee]]: [[Marcel Ophüls]], franséische Filmregisseur. * [[29. Mee]]: [[Ludo Dierckxsens]], belsche Vëlossportler. * [[30. Mee]]: [[Jürgen Overdick]], däitsche Journalist. * {{2. Juni}}: [[Pierre Nora]], franséischen Historiker. * {{4. Juni}}: [[Philippe Labro]], franséische Journalist an Auteur. * {{5. Juni}}: [[Tommy Kontz]], lëtzebuergesche Geschäftsmann. * {{9. Juni}}: [[Frederick Forsyth]], brittesche Schrëftsteller. * [[11. Juni]]: [[Brian Wilson]], US-amerikanesche Museker. * [[16. Juni]]: [[Loll Weber]], lëtzebuergesche Museksjournalist a -Kritiker. * [[17. Juni]]: [[Alfred Brendel]], éisträichesche Pianist. * 17. Juni: [[Léon Krier]], lëtzebuergeschen Architekt an Urbanist. * [[23. Juni]]: [[Lea Massari]], italieenesch Schauspillerin. * [[29. Juni]]: [[Lalo Schifrin]], argentinesche Pianist, Komponist, an Dirigent. * {{3. Juli}}: [[Diogo Jota]], portugisesche Foussballspiller. * {{0}}3. Juli: [[André Silva]], portugisesche Foussballspiller. * {{9. Juli}}: [[Petz Lahure]], lëtzebuergesche Sportjournalist. * [[13. Juli]]: [[Pascal Alff]], lëtzebuergesche Museker. * 13. Juli: [[Muhammadu Buhari]], nigerianesche Militär a Politiker. * 13. Juli: [[Pierre Simonis]], Lëtzebuerger Geschäftsmann. * [[14. Juli]]: [[Thierry Ardisson]], franséischen Televisiounsanimateur. * [[16. Juli]]: [[Connie Francis]], US-amerikanesch Sängerin. * [[18. Juli]]: [[Roger Norrington]], engleschen Dirigent. * 18. Juli: [[André Vingt-Trois]], franséische Geeschtlechen. * [[22. Juli]]: [[Ozzy Osbourne]], brittesche Rockmuseker. * [[24. Juli]]: [[Hulk Hogan]], US-amerikanesche Wrestler a Schauspiller. * [[28. Juli]]: [[Laura Dahlmeier]], däitsch Biathletin. * [[29. Juli]]: [[Lutz Niethammer]], fäitschen Historiker. * [[31. Juli]]: [[Adriana Asti]], italieenesch Schauspillerin. * {{5. August}}: [[Ion Iliescu]], rumänesche Politiker. * {{7. August}}: [[Jim Lovell]], US-amerikaneschen Astronaut. * [[12. August]]: [[Chris Belardi]], lëtzebuergesche Museker. * [[15. August]]: [[Rainer Holbe]], däitsche Fernseemoderator an Auteur. * [[17. August]]: [[Terence Stamp]], englesche Schauspiller. * [[29. August]]: [[Arthur Brauss]], däitsche Schauspiller. * {{1. September}}: [[Graham Greene (Schauspiller)|Graham Greene]], kanadesche Schauspiller. * {{4. September}}: [[Giorgio Armani]], italieenesche Moudendesigner. * [[16. September]]: [[Robert Redford]], US-amerikanesche Schauspiller, Filmregisseur a Filmproduzent. * [[23. September]]: [[Claudia Cardinale]], italieenesch Schauspillerin. * {{1. Oktober}}: [[Jane Goodall]], brittesch Zoologin, Primatologin an Anthropologin. * {{5. Oktober}}: [[Lotte Ledl]], éisträichesch Schauspillerin. * [[10. Oktober]]: [[John Lodge (Museker)|John Lodge]], englesche Museker. * 10. Oktober: [[Hilda Rau-Scholtus]], lëtzebuergesch Politikerin. * 10. Oktober: [[Ernest Reiter]], lëtzebuergeschen Ingenieur an Auteur. * [[11. Oktober]]: [[Diane Keaton]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[14. Oktober]]: [[Mathias Schiltz]], lëtzebuergeschen Theolog. * [[15. Oktober]]: [[Samantha Eggar]], englesch Schauspillerin. * [[18. Oktober]]: [[Martine Brochard]], franséisch-italieenesch Schauspillerin. * [[29. Oktober]]: [[Marcel Gillen]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[31. Oktober]]: [[Tchéky Karyo]], tierkesch-franséische Schauspiller. * {{3. November}}: [[Dick Cheney]], US-amerikanesche Politiker. * {{6. November}}: [[Pauline Collins]], brittesch Schauspillerin. * [[12. November]]: [[Marc Heinen]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * [[14. November]]: [[Hark Bohm]], däitsche Filmregisseur a -schauspiller. * [[17. November]]: Alice an Ellen Kessler (''"[[Kessler-Zwillingen]]"''), däitsch Sängerinnen a Dänzerinnen. * 17. November: [[Gérard Thill]], lëtzebuergeschen Auteur an Historiker. * [[22. November]]: [[Ben Schultheis]], lëtzebuergesche Mykolog. * [[23. November]]: [[Udo Kier]], däitsche Schauspiller a Filmregisseur. * [[24. November]]: [[Jimmy Cliff]], jamaikanesche Reggaemuseker. * [[28. November]]: [[Ingrid van Bergen]], däutsch Schauspillerin. * [[29. November]]: [[Tom Stoppard]], tschechesch-britteschen Theater- an Dréibuchauteur. * {{3. Dezember}}: [[Steve Cropper]], US-amerikanesche Komponist a Museker. * {{5. Dezember}}: [[Frank Gehry]], US-amerikanesch-kanadeschen Architekt. * {{6. Dezember}}: [[Martin Parr]], brittesche Fotograf. * {{0}}6. Dezember: [[Christian de Chalonge]], franséische Filmregisseur. * {{7. Dezember}}: [[Guy Kirsch]], lëtzebuergeschen Ekonomist a Sozialwëssenschaftler. * [[12. Dezember]]: [[Françoise Brion]], franséisch Schauspillerin. * [[14. Dezember]]: [[Rob Reiner]], US-amerikanesche Filmregisseur a Schauspiller. * [[15. Dezember]]: [[Jean Klein (1942)|Jean Klein]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[17. Dezember]]: [[Rosa von Praunheim]], däitsche Filmregisseur a -produzent. * [[21. Dezember]]: [[Paul Kremer]], lëtzebuergesche Philosoph an Auteur. * [[22. Dezember]]: [[Chris Rea]], brittesche Rock- a Bluessänger. * [[28. Dezember]]: [[Brigitte Bardot]], franséisch Schauspillerin a Sängerin. * [[30. Dezember]]: [[Leo Folschette]], lëtzebuergesche Schauspiller an Televisiounsproduzent. == Um Spaweck == {{Commonscat}}{{Referenzen an Notten}} 5cmlomjndl125sdty5jfco917zlh2ht 2681927 2681925 2026-06-17T09:43:21Z Zinneke 34 /* Gestuerwen */ 2681927 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} D'Joer '''2025''' huet op engem [[Mëttwoch]] ugefaangen. Et war kee [[Schaltjoer]]. == Evenementer == * {{6. Januar}}: [[Indonesien|Indonesie]] gëtt Member vum [[BRICS]]. === Europa === * {{1. Januar}}: [[Bulgarien]] a [[Rumänien]] trieden dem [[Schengener Ofkommes|Schengen-Raum]] op de Landgrenze bäi. * [[12. Januar]]: Den [[Zoran Milanović]] gëtt am zweeten Tour vun de Presidentewalen a [[Kroatien]] zum President vu sengem Land erëmgewielt. * [[23. Januar]]: De [[Micheál Martin]] gëtt an [[Irland]] fir d'zweet Kéier zum [[Taoiseach]] ernannt. * [[26. Januar]]: Dem [[wäissrussland|wäissrusseschen]] Autokrat [[Aljaksandr Lukaschenka]] seng Amtszäit vu bis ewell iwwer 30 Joer gëtt ëm weider 5 Joer verlängert. * {{3. Februar}}: De [[Bart De Wever]] ([[N-VA]]) gëtt als neie Premierminister an der [[Belsch]] vereedegt, un der Spëtzt vun enger Koalitiounsregierung aus N-VA, [[MR]], [[Les Engagés]], [[CD&V]] a [[Vooruit]]. * [[23. Februar]]: Bei de Wale fir den [[Däitschland|däitsche]] [[Bundestag]] kritt d'[[CDU]]/[[CSU]] 28,5%, d'[[AfD]] 20,8, d'[[SPD]] 16,4, [[Bündnis 90/Die Grünen|die Grünen]] 11,6, [[die Linke]] 8,8%; all aner ënner 5%. * {{3. Mäerz}}: De [[Christian Stocker]] ([[ÖVP]]) gëtt als neie Bundeskanzler an [[Éisträich]] vereedegt, un der Spëtzt vun enger Koalitioun aus ÖVP, [[SPÖ]] an [[NEOS]]. * [[20. Mäerz]]: D'[[Brigitte Haas]] (VU) gëtt als nei Regierungscheffin a [[Liechtenstein]] vereedegt. * {{6. Mee}}: De [[Friedrich Merz]] gëtt am zweeten Tour als neien [[Däitschland|däitsche]] [[Bundeskanzler (Däitschland)|Bundeskanzler]] gewielt. * {{8. Mee}}: Am véierten Tour vum [[Konklav]] gëtt de Robert Francis Prevost als Poopst gewielt an hëlt de Poopstnumm [[Leo XIV.]] un. * [[18. Mee]]: Den [[Nicușor Dan]] gewënnt d'Presidentewalen a [[Rumänien]]. * {{1. Juni}}: De [[Karol Nawrocki]] (onofhängeg) gewënnt d'Presidentewalen a [[Polen]]. Hie gëtt de [[6. August]] vereedegt. * {{9. September}}: Nom Récktrëtt vum [[François Bayrou]], deen Dag virdrun, gëtt de [[Sébastien Lecornu]] zum neie Premierminister a Frankräich ernannt. * [[25. September]]: D'[[Inga Ruginienė]] gëtt nei Premierministesch a [[Litauen]]. * [[25. Oktober]]: D'[[Catherine Connolly]] gewënnt d'Presidentewalen an Irland; si gëtt den [[11. November]] vereedegt. * [[29. Oktober]]: Bei de Parlamentswahlen an Holland, gewannen déi sozialliberal [[Democraten 66]] mat 16,9 % knapps virun der [[Partij voor de Vrijheid]] vum [[Geert Wilders]] mat 16,7 %. * {{9. Dezember}}: No de Parlamentswale vum 3./4. Oktober gëtt den [[Andrej Babiš]] op en Neits zum Premierminister an [[Tschechien]] ernannt. * [[11. Dezember]]: A [[Bulgarien]] trëtt d'Regierung ënnert dem [[Rossen Scheljaskow]] wéinst Masseprotester géint Korruptioun zeréck. ==== Lëtzebuerg ==== * {{6. Februar}}: Déi am Land bis ewell gréisst Quantitéit un illegalen Droge gëtt saiséiert: 889 Kilo [[Kokain]], mat engem theoreetesche Maartwäert vun 80 bis 160 Milliounen Euro. * {{2. Mäerz}}: Dat lescht Deelstéck vun der [[Luxtram-Linn T1]] vun der [[Luxexpo]] bis bei de [[Fluchhafe Findel]] gëtt a Betrib geholl. * {{3. Oktober}}: Den [[Henri vu Lëtzebuerg]] [[Ofdankung|dankt]] als [[Groussherzog vu Lëtzebuerg|Groussherzog]] of; säi Fils [[Guillaume vu Lëtzebuerg|Guillaume]] gëtt [[Trounwiessel (Lëtzebuerg)|Trounfollger]]. <gallery> Fichier:2025-03-02 Den Tram fierrt bis op de Findel - inauguration (114).jpg|Tram um Findel File:Luxembourg, Trounwiessel 2025 chd.lu (104).jpg|Vereedegung vum Guillaume zum Groussherzog </gallery> === Afrika === * [[21. Mäerz]]: D'[[Netumbo Nandi-Ndaitwah]] gëtt als nei Staatspresidentin vun [[Namibia]] vereedegt. * [[13. Abrëll]]: De [[Brice Oligui Nguema]] gëtt zum President vum [[Gabun]] gewielt. * [[28. September]]: De [[Peter Mutharika]] gëtt op en Neits als President vu [[Malawi]] vereedegt. * [[14. Oktober]]: Nodeems den [[Andry Rajoelina]] duerch d'Protester geflücht ass, erkläert d'Militär vum [[Madagaskar]] d'Muechtiwwernam an d'Opléise vum Senat an dem Ieweschte Geriichtshaff. * 29. Oktober: Am [[Krich am Sudan]] gëtt d'Stad [[al-Fāschir]] vun de Rebellen eruewert, woubäi iwwer 460 Persounen an engem Spidol ermuert ginn. === Amerika === ==== Nordamerika ==== * [[20. Januar]]: Den [[Donald Trump]] gëtt fir d'zweet Kéier als [[President vun de Vereenegte Staaten|President vun de Vereenegte Staate]] vereedegt. * [[14. Mäerz]]: De [[Mark Carney]] gëtt neie Premierminister a [[Kanada]]. ==== Mëttel- a Südamerika ==== * [[10. Januar]]: Den [[Nicolás Maduro]] gëtt fir eng drëtt Kéier als President vu [[Venezuela]] vereedegt. * [[13. Abrëll]]: Bei de Presidentewalen am [[Ecuador]] gëtt den [[Daniel Noboa]] am 2. Tour erëmgewielt. * [[16. Juli]]: D'[[Jennifer Geerlings-Simons]] gëtt als nei Presidentin vu [[Surinam]] vereedegt. * [[14. Dezember]]: De [[José Antonio Kast]] gewënnt Presidentschaftswalen am [[Chile]]; hie gëtt den 11. Mäerz [[2026]] vereedegt. === Asien === * {{3. Juni}}: De [[Lee Jae-myung]] gëtt zum neie President vu [[Südkorea]] gewielt. * [[1. Juli]]: D'thailännesch Ministerpresidentin [[Paetongtarn Shinawatra]] gouf am Zesummenhang mam Grenzkonflikt tëscht [[Kambodja]] an [[Thailand]] entlooss. * [[28. Juli]]: Kambodja an Thailand eenege sech no deeglaange Kämpf op eng Wafferou. * [[21. Oktober]]: D'[[Sanae Takaichi]] gëtt zur Premierministesch vu [[Japan]] gewielt. * [[26. Oktober]]: Den [[Timor-Leste]] trëtt der [[Associatioun vu Südostasiateschen Natiounen|ASEAN]] bäi. * 26. Oktober: Kambodja an Thailand ënnerschreiwen e Friddensofkommes. ==== Arabesch Welt an Noen Osten ==== * {{9. Januar}}: De Generol [[Joseph Khalil Aoun]] gëtt vum libaneesesche Parlament zum President vum [[Libanon]] gewielt. * [[27. Februar]]: No méi wéi 40 Joer Kampf géint den [[Tierkei|tierkesche Staat]], rifft de Parteigrënner [[Abdullah Öcalan]] seng Unhänger op, d'Waffen néierzeleeën a kënnegt d'Opléisung vun der Aarbechterpartei vu Kurdistan ([[Aarbechterpartei vu Kurdistan|PKK]]) un. Se gouf den [[12. Mee]] 2025 opgeléist. * [[13. Juni]]: Am Kader vun der ''[[Operation Rising Lion]]'' gräift [[Israel]] Ziler am [[Iran]] an. * [[22. Juni]]: D'[[USA]] gräifen an de Konflikt mat Loftugrëffer op Bunker vum iraneschen Atomprogramm mat an. * [[25. Juni]]: Tëscht Israel an dem Iran trëtt e Waffestëllstand a Kraaft. * [[13. Juli]]: D'Kämpf am [[Gouvernorat As-Suwayda|As-Suwayda]] am Süde vu [[Syrien]] tëscht den [[Drusen]], [[Beduinen]] an der syrescher Arméi eskaléieren. == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === * [[Servais-Präis]] fir der [[Anne-Marie Reuter]] hiren ''[[M for Amnesia]]''. * Den 1. Präis vum [[Concours littéraire national 2024|nationale Literaturconcours]] geet un de [[Jhemp Hoscheit]] fir ''Den Impakt vu Klappentexter''. === Musek === * [[18. Mee]]: Den [[Johannes Pietsch|JJ]] gewënnt mat ''Wasted Love'' de [[Eurovision Song Contest 2025|Eurovision Song Contest zu Basel]]. === Kino === * ''[[Emilia Pérez]]'' vum [[Jacques Audiard]] gewënnt den [[César du cinéma|César]] fir de beschte Film. * ''[[Anora]]'' vum [[Sean Baker]] gewënnt den [[Oscar]] fir de beschte Film. * ''[[Un simple accident]]'' vum [[Jafar Panahi]] gewënnt d'[[Gëlle Palm]]. * ''[[Hors d'haleine]]'' vum [[Eric Lamhène]] gewënnt de [[Lëtzebuerger Filmpräis 2025]] fir de beschte Film.<ref>Nora Schloesser, Marc Thill: [https://www.wort.lu/kultur/vierfacher-triumph-laeif-a-seil-dominiert-den-filmpraeis/106866560.html "Vierfacher Triumph: 'Läif a Séil' dominiert den 'Filmpräis'."] wort.lu, 22.11.2025.</ref> == Ekonomie == [[File:大阪・関西万博 ルクセンブルクパビリオン.jpg|thumb|130px|De Lëtzebuerger Pavillon]] * [[Weltausstellung]] zu [[Osaka]], a Japan. == Wëssenschaft an Technik == * [[15. Januar]]: U Bord vun zwou [[SpaceX]]-Rakéite ginn de Rover ''[[Tenacious (Rover)|Tenacious]]'' an den Nano-Satellit ''[[POQUITO]]'' an den All geschéckt; deen ee Richtung Mound, deen aneren op Orbit. Béid goufen zu Lëtzebuerg entworf a gebaut. ''Tenacious'' gouf de 6. Juni 2025, bei der mëssgléckter Landung um Mound, zerstéiert. * {{1. Dezember}}: Zu Lëtzebuerg geet den [[DAB+]] fir [[Radiossender]] offiziell a Betrib. == Sport == == Gebuer== == Gestuerwen == {{Méi Biller | direction = vertical | width = 100 | Bild1 = Michel Medinger 15NOV10.JPG | Text1 = Michel Medinger | Bild2 = David Lynch (1990) (cropped).jpg | Text2 = David Lynch | Bild3 = Fanclub1966MarianneFaithfull3 (cropped).jpg | Text3 = Marianne Faithfull | Bild4= Horst Köhler.jpg | Text4= Horst Köhler | Bild5= GeneHackmanJun2108.jpg | Text5= Gene Hackman | Bild6= Moia1.jpg | Text6= Nelly Moia | Bild7= PJbyNPeyrafitte.jpg | Text7= Pierre Joris | Bild8= Mario Vargas Llosa (crop 2).jpg | Text8= Mario Vargas Llosa | Bild9= Pope Francis in March 2013 (cropped).jpg | Text9= Franciscus I. | Bild10 = Portrait of Leon Krier (cropped).jpg | Text10 = Léon Krier }} {{Méi Biller | direction = vertical | width = 100 | Bild1 = 06 PL passphoto Kopie 2.jpg | Text1 = Petz Lahure | Bild2 = OzzyChangingHands02-20-2010.jpg | Text2 = Ozzy Osbourne | Bild3 = Robert Redford 2 (cropped).jpg | Text3 = Robert Redford | Bild4 = Claudia Cardinale 1963b.jpg | Text4 = Claudia Cardinale | Bild5 = Jane Goodall 2010 (cropped).jpg | Text5 = Jane Goodall | Bild6 = Diane Keaton by Firooz Zahedi 2.jpg | Text6 = Diane Keaton | Bild7 = Gemelle Kessler 1965 (cropped).jpg | Text7 = A. an E. Kessler | Bild8 = Empfang für Udo Kier zum 80. Geburtstag-5253.jpg | Text8 = Udo Kier | Bild9 = Brigitte Bardot 1958 Italy.jpg | Text9 = Brigitte Bardot }} * ?[[Mee|{{0}}Mee]]: [[Jean-Jacques Kasel (Organist)|Jean-Jacques Kasel]], lëtzebuergeschen Organist. * {{4. Januar}}: [[Paul Cloos]], lëtzebuergeschen Agrocheemiker. * {{5. Januar}}: [[Robert Hübner]], däitsche Schachspiller. * {{0}}5. Januar: [[Konstantinos Simitis]], griichesche Politiker. * {{7. Januar}}: [[Jean-Marie Le Pen]], franséische Politiker. * {{8. Januar}}: [[Camille Montaigu]], franséische Journalist. * [[13. Januar]]: [[Michel Medinger jun.|Michel Medinger]], lëtzebuergesche Liichtathleet a Fotograf. * 13. Januar: [[Oliviero Toscani]], italieenesche Fotograf. * [[14. Januar]]: [[Marie-Thérèse Tholl]], lëtzebuergesch Botanikerin a Mykologin. * [[16. Januar]]: [[David Lynch]], US-amerikanesche Filmregisseur. * 16. Januar: [[Joan Plowright]], englesch Schauspillerin. * [[19. Januar]]: [[Horst Janson]], däitsche Schauspiller. * [[20. Januar]]: [[Bertrand Blier]], franséische Filmregisseur. * [[26. Januar]]: [[Fred Harles]], lëtzebuergesche Museker. * [[30. Januar]]: [[Marianne Faithfull]], brittesch Sängerin a Schauspillerin. * {{1. Februar}}: [[Horst Köhler]], däitsche Bundespresident. * {{8. Februar}}: [[Sam Nujoma]], namibesche Fräiheetskämpfer a Politiker. * [[10. Februar]]: [[Joseph Eyschen (Politiker)|Joseph Eyschen]], lëtzebuergeschen Dokter a Politiker. * [[14. Februar]]: [[Geneviève Page]], franséisch Schauspillerin. * [[15. Februar]]: [[André Biver (Politiker)|André Biver]], lëtzebuergesche Politiker. * [[16. Februar]]: [[Julian Holloway]], brittesche Synchronspriecher a Schauspiller. * [[17. Februar]]: [[Frits Bolkestein]], hollännesche Politiker. * [[18. Februar]]: [[Gene Hackman]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[22. Februar]]: [[John Schummer]], lëtzebuergesche Politiker an Handballspiller. * [[23. Februar]]: [[Nelly Moia]], lëtzebuergesch Schrëftstellerin. * [[26. Februar]]: [[Michelle Trachtenberg]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[27. Februar]]: [[Pierre Joris]], lëtzebuergesche Schrëftsteller, Iwwersetzer a Kritiker. * {{3. Mäerz}}: [[Eleonora Giorgi]], italieenesch Schauspillerin. * [[13. Mäerz]]: [[Maria Grazia Spina]], italieenesch Schauspillerin. * [[14. Mäerz]]: [[Léon Mond]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[16. Mäerz]]: [[Émilie Dequenne]], belsch Schauspillerin. * [[17. Mäerz]]: [[Alphonse Cruchten]], lëtzebuergeschen Auteur. * [[21. Mäerz]]: [[George Foreman]], US-amerikanesche Boxer. * [[23. Mäerz]]: [[Marcel Glesener]], lëtzebuergesche Politiker a Gewerkschaftler. * [[29. Mäerz]]: [[Richard Chamberlain]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[31. Mäerz]]: [[Yves Boisset]], franséische Filmregisseur, Filmkritiker an Dréibuchauteur. * {{1. Abrëll}}: [[Val Kilmer]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{4. Abrëll}}: [[Friðrik Ólafsson]], islännesche Schachgroussmeeschter. * {{6. Abrëll}}: [[Jeremiah P. Ostriker]], US-amerikaneschen Astrophysiker. * [[10. Abrëll]]: [[Ted Kotcheff]], kanadesche Filmregisseur a Filmproduzent. * [[13. Abrëll]]: [[Mario Vargas Llosa]], peruanesche Schrëftsteller. * [[21. Abrëll]]: [[Franciscus (Poopst)|Jorge Mario Bergoglio]], als ''Franciscus'', Poopst vun 2013 bis 2025. * [[21. Abrëll]]: [[Johanna Matz]], éisträichesch Schauspillerin. * [[23. Abrëll]]: [[Waltraut Haas]], éisträichesch Schauspillerin. * [[28. Abrëll]]: [[Raymond Schaack]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * {{3. Mee}}: [[Helmut Thoma]], éisträichesche Mediemanager. * {{0}}3. Mee: [[Paul Van Hoeydonck]], belsche Kënschtler. * [[13. Mee]]: [[José Mujica]], uruguayesche Politiker. * 13. Mee: [[Manou Scheitler]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[20. Mee]]: [[Trần Đức Lương]], vietnameesesche Politiker. * 20 Mee: [[George Wendt]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[21. Mee]]: [[Romain Leick]], lëtzebuergesche Journalist. * [[23. Mee]]: [[Sebastião Salgado]], brasilianesche Fotograf. * [[24. Mee]]: [[Marcel Ophüls]], franséische Filmregisseur. * [[29. Mee]]: [[Ludo Dierckxsens]], belsche Vëlossportler. * [[30. Mee]]: [[Jürgen Overdick]], däitsche Journalist. * {{2. Juni}}: [[Pierre Nora]], franséischen Historiker. * {{4. Juni}}: [[Philippe Labro]], franséische Journalist an Auteur. * {{5. Juni}}: [[Tommy Kontz]], lëtzebuergesche Geschäftsmann. * {{9. Juni}}: [[Frederick Forsyth]], brittesche Schrëftsteller. * [[11. Juni]]: [[Brian Wilson]], US-amerikanesche Museker. * [[16. Juni]]: [[Loll Weber]], lëtzebuergesche Museksjournalist a -Kritiker. * [[17. Juni]]: [[Alfred Brendel]], éisträichesche Pianist. * 17. Juni: [[Léon Krier]], lëtzebuergeschen Architekt an Urbanist. * [[23. Juni]]: [[Lea Massari]], italieenesch Schauspillerin. * [[29. Juni]]: [[Lalo Schifrin]], argentinesche Pianist, Komponist, an Dirigent. * {{3. Juli}}: [[Diogo Jota]], portugisesche Foussballspiller. * {{0}}3. Juli: [[André Silva]], portugisesche Foussballspiller. * {{9. Juli}}: [[Petz Lahure]], lëtzebuergesche Sportjournalist. * [[13. Juli]]: [[Pascal Alff]], lëtzebuergesche Museker. * 13. Juli: [[Muhammadu Buhari]], nigerianesche Militär a Politiker. * 13. Juli: [[Pierre Simonis]], Lëtzebuerger Geschäftsmann. * [[14. Juli]]: [[Thierry Ardisson]], franséischen Televisiounsanimateur. * [[16. Juli]]: [[Connie Francis]], US-amerikanesch Sängerin. * [[18. Juli]]: [[Roger Norrington]], engleschen Dirigent. * 18. Juli: [[André Vingt-Trois]], franséische Geeschtlechen. * [[22. Juli]]: [[Ozzy Osbourne]], brittesche Rockmuseker. * [[24. Juli]]: [[Hulk Hogan]], US-amerikanesche Wrestler a Schauspiller. * [[28. Juli]]: [[Laura Dahlmeier]], däitsch Biathletin. * [[29. Juli]]: [[Lutz Niethammer]], fäitschen Historiker. * [[31. Juli]]: [[Adriana Asti]], italieenesch Schauspillerin. * {{5. August}}: [[Ion Iliescu]], rumänesche Politiker. * {{7. August}}: [[Jim Lovell]], US-amerikaneschen Astronaut. * [[12. August]]: [[Chris Belardi]], lëtzebuergesche Museker. * [[15. August]]: [[Rainer Holbe]], däitsche Fernseemoderator an Auteur. * [[17. August]]: [[Terence Stamp]], englesche Schauspiller. * [[29. August]]: [[Arthur Brauss]], däitsche Schauspiller. * {{1. September}}: [[Graham Greene (Schauspiller)|Graham Greene]], kanadesche Schauspiller. * {{4. September}}: [[Giorgio Armani]], italieenesche Moudendesigner. * [[16. September]]: [[Robert Redford]], US-amerikanesche Schauspiller, Filmregisseur a Filmproduzent. * [[23. September]]: [[Claudia Cardinale]], italieenesch Schauspillerin. * {{1. Oktober}}: [[Jane Goodall]], brittesch Zoologin, Primatologin an Anthropologin. * {{5. Oktober}}: [[Lotte Ledl]], éisträichesch Schauspillerin. * [[10. Oktober]]: [[John Lodge (Museker)|John Lodge]], englesche Museker. * 10. Oktober: [[Hilda Rau-Scholtus]], lëtzebuergesch Politikerin. * 10. Oktober: [[Ernest Reiter]], lëtzebuergeschen Ingenieur an Auteur. * [[11. Oktober]]: [[Diane Keaton]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[14. Oktober]]: [[Mathias Schiltz]], lëtzebuergeschen Theolog. * [[15. Oktober]]: [[Samantha Eggar]], englesch Schauspillerin. * [[18. Oktober]]: [[Martine Brochard]], franséisch-italieenesch Schauspillerin. * [[29. Oktober]]: [[Marcel Gillen]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[31. Oktober]]: [[Tchéky Karyo]], tierkesch-franséische Schauspiller. * {{3. November}}: [[Dick Cheney]], US-amerikanesche Politiker. * {{6. November}}: [[Pauline Collins]], brittesch Schauspillerin. * [[12. November]]: [[Marc Heinen]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * [[14. November]]: [[Hark Bohm]], däitsche Filmregisseur a -schauspiller. * [[17. November]]: Alice an Ellen Kessler (''"[[Kessler-Zwillingen]]"''), däitsch Sängerinnen a Dänzerinnen. * 17. November: [[Gérard Thill]], lëtzebuergeschen Auteur an Historiker. * [[22. November]]: [[Ben Schultheis]], lëtzebuergesche Mykolog. * [[23. November]]: [[Udo Kier]], däitsche Schauspiller a Filmregisseur. * [[24. November]]: [[Jimmy Cliff]], jamaikanesche Reggaemuseker. * [[28. November]]: [[Ingrid van Bergen]], däutsch Schauspillerin. * [[29. November]]: [[Tom Stoppard]], tschechesch-britteschen Theater- an Dréibuchauteur. * {{3. Dezember}}: [[Steve Cropper]], US-amerikanesche Komponist a Museker. * {{5. Dezember}}: [[Frank Gehry]], US-amerikanesch-kanadeschen Architekt. * {{6. Dezember}}: [[Martin Parr]], brittesche Fotograf. * {{0}}6. Dezember: [[Christian de Chalonge]], franséische Filmregisseur. * {{7. Dezember}}: [[Guy Kirsch]], lëtzebuergeschen Ekonomist a Sozialwëssenschaftler. * [[12. Dezember]]: [[Françoise Brion]], franséisch Schauspillerin. * [[14. Dezember]]: [[Rob Reiner]], US-amerikanesche Filmregisseur a Schauspiller. * [[15. Dezember]]: [[Jean Klein (1942)|Jean Klein]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[17. Dezember]]: [[Rosa von Praunheim]], däitsche Filmregisseur a -produzent. * [[21. Dezember]]: [[Paul Kremer]], lëtzebuergesche Philosoph an Auteur. * [[22. Dezember]]: [[Chris Rea]], brittesche Rock- a Bluessänger. * [[28. Dezember]]: [[Brigitte Bardot]], franséisch Schauspillerin a Sängerin. * [[30. Dezember]]: [[Leo Folschette]], lëtzebuergesche Schauspiller an Televisiounsproduzent. == Um Spaweck == {{Commonscat}}{{Referenzen an Notten}} didhlvolkppp5sveezo4akp0f8lp6hj 2681928 2681927 2026-06-17T09:47:33Z Zinneke 34 /* Gestuerwen */ 2681928 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} D'Joer '''2025''' huet op engem [[Mëttwoch]] ugefaangen. Et war kee [[Schaltjoer]]. == Evenementer == * {{6. Januar}}: [[Indonesien|Indonesie]] gëtt Member vum [[BRICS]]. === Europa === * {{1. Januar}}: [[Bulgarien]] a [[Rumänien]] trieden dem [[Schengener Ofkommes|Schengen-Raum]] op de Landgrenze bäi. * [[12. Januar]]: Den [[Zoran Milanović]] gëtt am zweeten Tour vun de Presidentewalen a [[Kroatien]] zum President vu sengem Land erëmgewielt. * [[23. Januar]]: De [[Micheál Martin]] gëtt an [[Irland]] fir d'zweet Kéier zum [[Taoiseach]] ernannt. * [[26. Januar]]: Dem [[wäissrussland|wäissrusseschen]] Autokrat [[Aljaksandr Lukaschenka]] seng Amtszäit vu bis ewell iwwer 30 Joer gëtt ëm weider 5 Joer verlängert. * {{3. Februar}}: De [[Bart De Wever]] ([[N-VA]]) gëtt als neie Premierminister an der [[Belsch]] vereedegt, un der Spëtzt vun enger Koalitiounsregierung aus N-VA, [[MR]], [[Les Engagés]], [[CD&V]] a [[Vooruit]]. * [[23. Februar]]: Bei de Wale fir den [[Däitschland|däitsche]] [[Bundestag]] kritt d'[[CDU]]/[[CSU]] 28,5%, d'[[AfD]] 20,8, d'[[SPD]] 16,4, [[Bündnis 90/Die Grünen|die Grünen]] 11,6, [[die Linke]] 8,8%; all aner ënner 5%. * {{3. Mäerz}}: De [[Christian Stocker]] ([[ÖVP]]) gëtt als neie Bundeskanzler an [[Éisträich]] vereedegt, un der Spëtzt vun enger Koalitioun aus ÖVP, [[SPÖ]] an [[NEOS]]. * [[20. Mäerz]]: D'[[Brigitte Haas]] (VU) gëtt als nei Regierungscheffin a [[Liechtenstein]] vereedegt. * {{6. Mee}}: De [[Friedrich Merz]] gëtt am zweeten Tour als neien [[Däitschland|däitsche]] [[Bundeskanzler (Däitschland)|Bundeskanzler]] gewielt. * {{8. Mee}}: Am véierten Tour vum [[Konklav]] gëtt de Robert Francis Prevost als Poopst gewielt an hëlt de Poopstnumm [[Leo XIV.]] un. * [[18. Mee]]: Den [[Nicușor Dan]] gewënnt d'Presidentewalen a [[Rumänien]]. * {{1. Juni}}: De [[Karol Nawrocki]] (onofhängeg) gewënnt d'Presidentewalen a [[Polen]]. Hie gëtt de [[6. August]] vereedegt. * {{9. September}}: Nom Récktrëtt vum [[François Bayrou]], deen Dag virdrun, gëtt de [[Sébastien Lecornu]] zum neie Premierminister a Frankräich ernannt. * [[25. September]]: D'[[Inga Ruginienė]] gëtt nei Premierministesch a [[Litauen]]. * [[25. Oktober]]: D'[[Catherine Connolly]] gewënnt d'Presidentewalen an Irland; si gëtt den [[11. November]] vereedegt. * [[29. Oktober]]: Bei de Parlamentswahlen an Holland, gewannen déi sozialliberal [[Democraten 66]] mat 16,9 % knapps virun der [[Partij voor de Vrijheid]] vum [[Geert Wilders]] mat 16,7 %. * {{9. Dezember}}: No de Parlamentswale vum 3./4. Oktober gëtt den [[Andrej Babiš]] op en Neits zum Premierminister an [[Tschechien]] ernannt. * [[11. Dezember]]: A [[Bulgarien]] trëtt d'Regierung ënnert dem [[Rossen Scheljaskow]] wéinst Masseprotester géint Korruptioun zeréck. ==== Lëtzebuerg ==== * {{6. Februar}}: Déi am Land bis ewell gréisst Quantitéit un illegalen Droge gëtt saiséiert: 889 Kilo [[Kokain]], mat engem theoreetesche Maartwäert vun 80 bis 160 Milliounen Euro. * {{2. Mäerz}}: Dat lescht Deelstéck vun der [[Luxtram-Linn T1]] vun der [[Luxexpo]] bis bei de [[Fluchhafe Findel]] gëtt a Betrib geholl. * {{3. Oktober}}: Den [[Henri vu Lëtzebuerg]] [[Ofdankung|dankt]] als [[Groussherzog vu Lëtzebuerg|Groussherzog]] of; säi Fils [[Guillaume vu Lëtzebuerg|Guillaume]] gëtt [[Trounwiessel (Lëtzebuerg)|Trounfollger]]. <gallery> Fichier:2025-03-02 Den Tram fierrt bis op de Findel - inauguration (114).jpg|Tram um Findel File:Luxembourg, Trounwiessel 2025 chd.lu (104).jpg|Vereedegung vum Guillaume zum Groussherzog </gallery> === Afrika === * [[21. Mäerz]]: D'[[Netumbo Nandi-Ndaitwah]] gëtt als nei Staatspresidentin vun [[Namibia]] vereedegt. * [[13. Abrëll]]: De [[Brice Oligui Nguema]] gëtt zum President vum [[Gabun]] gewielt. * [[28. September]]: De [[Peter Mutharika]] gëtt op en Neits als President vu [[Malawi]] vereedegt. * [[14. Oktober]]: Nodeems den [[Andry Rajoelina]] duerch d'Protester geflücht ass, erkläert d'Militär vum [[Madagaskar]] d'Muechtiwwernam an d'Opléise vum Senat an dem Ieweschte Geriichtshaff. * 29. Oktober: Am [[Krich am Sudan]] gëtt d'Stad [[al-Fāschir]] vun de Rebellen eruewert, woubäi iwwer 460 Persounen an engem Spidol ermuert ginn. === Amerika === ==== Nordamerika ==== * [[20. Januar]]: Den [[Donald Trump]] gëtt fir d'zweet Kéier als [[President vun de Vereenegte Staaten|President vun de Vereenegte Staate]] vereedegt. * [[14. Mäerz]]: De [[Mark Carney]] gëtt neie Premierminister a [[Kanada]]. ==== Mëttel- a Südamerika ==== * [[10. Januar]]: Den [[Nicolás Maduro]] gëtt fir eng drëtt Kéier als President vu [[Venezuela]] vereedegt. * [[13. Abrëll]]: Bei de Presidentewalen am [[Ecuador]] gëtt den [[Daniel Noboa]] am 2. Tour erëmgewielt. * [[16. Juli]]: D'[[Jennifer Geerlings-Simons]] gëtt als nei Presidentin vu [[Surinam]] vereedegt. * [[14. Dezember]]: De [[José Antonio Kast]] gewënnt Presidentschaftswalen am [[Chile]]; hie gëtt den 11. Mäerz [[2026]] vereedegt. === Asien === * {{3. Juni}}: De [[Lee Jae-myung]] gëtt zum neie President vu [[Südkorea]] gewielt. * [[1. Juli]]: D'thailännesch Ministerpresidentin [[Paetongtarn Shinawatra]] gouf am Zesummenhang mam Grenzkonflikt tëscht [[Kambodja]] an [[Thailand]] entlooss. * [[28. Juli]]: Kambodja an Thailand eenege sech no deeglaange Kämpf op eng Wafferou. * [[21. Oktober]]: D'[[Sanae Takaichi]] gëtt zur Premierministesch vu [[Japan]] gewielt. * [[26. Oktober]]: Den [[Timor-Leste]] trëtt der [[Associatioun vu Südostasiateschen Natiounen|ASEAN]] bäi. * 26. Oktober: Kambodja an Thailand ënnerschreiwen e Friddensofkommes. ==== Arabesch Welt an Noen Osten ==== * {{9. Januar}}: De Generol [[Joseph Khalil Aoun]] gëtt vum libaneesesche Parlament zum President vum [[Libanon]] gewielt. * [[27. Februar]]: No méi wéi 40 Joer Kampf géint den [[Tierkei|tierkesche Staat]], rifft de Parteigrënner [[Abdullah Öcalan]] seng Unhänger op, d'Waffen néierzeleeën a kënnegt d'Opléisung vun der Aarbechterpartei vu Kurdistan ([[Aarbechterpartei vu Kurdistan|PKK]]) un. Se gouf den [[12. Mee]] 2025 opgeléist. * [[13. Juni]]: Am Kader vun der ''[[Operation Rising Lion]]'' gräift [[Israel]] Ziler am [[Iran]] an. * [[22. Juni]]: D'[[USA]] gräifen an de Konflikt mat Loftugrëffer op Bunker vum iraneschen Atomprogramm mat an. * [[25. Juni]]: Tëscht Israel an dem Iran trëtt e Waffestëllstand a Kraaft. * [[13. Juli]]: D'Kämpf am [[Gouvernorat As-Suwayda|As-Suwayda]] am Süde vu [[Syrien]] tëscht den [[Drusen]], [[Beduinen]] an der syrescher Arméi eskaléieren. == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === * [[Servais-Präis]] fir der [[Anne-Marie Reuter]] hiren ''[[M for Amnesia]]''. * Den 1. Präis vum [[Concours littéraire national 2024|nationale Literaturconcours]] geet un de [[Jhemp Hoscheit]] fir ''Den Impakt vu Klappentexter''. === Musek === * [[18. Mee]]: Den [[Johannes Pietsch|JJ]] gewënnt mat ''Wasted Love'' de [[Eurovision Song Contest 2025|Eurovision Song Contest zu Basel]]. === Kino === * ''[[Emilia Pérez]]'' vum [[Jacques Audiard]] gewënnt den [[César du cinéma|César]] fir de beschte Film. * ''[[Anora]]'' vum [[Sean Baker]] gewënnt den [[Oscar]] fir de beschte Film. * ''[[Un simple accident]]'' vum [[Jafar Panahi]] gewënnt d'[[Gëlle Palm]]. * ''[[Hors d'haleine]]'' vum [[Eric Lamhène]] gewënnt de [[Lëtzebuerger Filmpräis 2025]] fir de beschte Film.<ref>Nora Schloesser, Marc Thill: [https://www.wort.lu/kultur/vierfacher-triumph-laeif-a-seil-dominiert-den-filmpraeis/106866560.html "Vierfacher Triumph: 'Läif a Séil' dominiert den 'Filmpräis'."] wort.lu, 22.11.2025.</ref> == Ekonomie == [[File:大阪・関西万博 ルクセンブルクパビリオン.jpg|thumb|130px|De Lëtzebuerger Pavillon]] * [[Weltausstellung]] zu [[Osaka]], a Japan. == Wëssenschaft an Technik == * [[15. Januar]]: U Bord vun zwou [[SpaceX]]-Rakéite ginn de Rover ''[[Tenacious (Rover)|Tenacious]]'' an den Nano-Satellit ''[[POQUITO]]'' an den All geschéckt; deen ee Richtung Mound, deen aneren op Orbit. Béid goufen zu Lëtzebuerg entworf a gebaut. ''Tenacious'' gouf de 6. Juni 2025, bei der mëssgléckter Landung um Mound, zerstéiert. * {{1. Dezember}}: Zu Lëtzebuerg geet den [[DAB+]] fir [[Radiossender]] offiziell a Betrib. == Sport == == Gebuer== == Gestuerwen == {{Méi Biller | direction = vertical | width = 100 | Bild1 = Michel Medinger 15NOV10.JPG | Text1 = Michel Medinger | Bild2 = David Lynch (1990) (cropped).jpg | Text2 = David Lynch | Bild3 = Fanclub1966MarianneFaithfull3 (cropped).jpg | Text3 = Marianne Faithfull | Bild4= Horst Köhler.jpg | Text4= Horst Köhler | Bild5= GeneHackmanJun2108.jpg | Text5= Gene Hackman | Bild6= Moia1.jpg | Text6= Nelly Moia | Bild7= PJbyNPeyrafitte.jpg | Text7= Pierre Joris | Bild8= Mario Vargas Llosa (crop 2).jpg | Text8= Mario Vargas Llosa | Bild9= Pope Francis in March 2013 (cropped).jpg | Text9= Franciscus I. | Bild10 = Portrait of Leon Krier (cropped).jpg | Text10 = Léon Krier }} {{Méi Biller | direction = vertical | width = 100 | Bild1 = 06 PL passphoto Kopie 2.jpg | Text1 = Petz Lahure | Bild2 = OzzyChangingHands02-20-2010.jpg | Text2 = Ozzy Osbourne | Bild3 = Robert Redford 2 (cropped).jpg | Text3 = Robert Redford | Bild4 = Claudia Cardinale 1963b.jpg | Text4 = Claudia Cardinale | Bild5 = Jane Goodall 2010 (cropped).jpg | Text5 = Jane Goodall | Bild6 = Diane Keaton by Firooz Zahedi 2.jpg | Text6 = Diane Keaton | Bild7 = Gemelle Kessler 1965 (cropped).jpg | Text7 = A. an E. Kessler | Bild8 = Empfang für Udo Kier zum 80. Geburtstag-5253.jpg | Text8 = Udo Kier | Bild9 = Frank Gehry, Viljo Revell Centenary reception, 2010 (S2311 fl2969 it0089) (cropped).jpg | Text9 = Frank Gehry | Bild10 = Brigitte Bardot 1958 Italy.jpg | Text10 = Brigitte Bardot }} * ?[[Mee|{{0}}Mee]]: [[Jean-Jacques Kasel (Organist)|Jean-Jacques Kasel]], lëtzebuergeschen Organist. * {{4. Januar}}: [[Paul Cloos]], lëtzebuergeschen Agrocheemiker. * {{5. Januar}}: [[Robert Hübner]], däitsche Schachspiller. * {{0}}5. Januar: [[Konstantinos Simitis]], griichesche Politiker. * {{7. Januar}}: [[Jean-Marie Le Pen]], franséische Politiker. * {{8. Januar}}: [[Camille Montaigu]], franséische Journalist. * [[13. Januar]]: [[Michel Medinger jun.|Michel Medinger]], lëtzebuergesche Liichtathleet a Fotograf. * 13. Januar: [[Oliviero Toscani]], italieenesche Fotograf. * [[14. Januar]]: [[Marie-Thérèse Tholl]], lëtzebuergesch Botanikerin a Mykologin. * [[16. Januar]]: [[David Lynch]], US-amerikanesche Filmregisseur. * 16. Januar: [[Joan Plowright]], englesch Schauspillerin. * [[19. Januar]]: [[Horst Janson]], däitsche Schauspiller. * [[20. Januar]]: [[Bertrand Blier]], franséische Filmregisseur. * [[26. Januar]]: [[Fred Harles]], lëtzebuergesche Museker. * [[30. Januar]]: [[Marianne Faithfull]], brittesch Sängerin a Schauspillerin. * {{1. Februar}}: [[Horst Köhler]], däitsche Bundespresident. * {{8. Februar}}: [[Sam Nujoma]], namibesche Fräiheetskämpfer a Politiker. * [[10. Februar]]: [[Joseph Eyschen (Politiker)|Joseph Eyschen]], lëtzebuergeschen Dokter a Politiker. * [[14. Februar]]: [[Geneviève Page]], franséisch Schauspillerin. * [[15. Februar]]: [[André Biver (Politiker)|André Biver]], lëtzebuergesche Politiker. * [[16. Februar]]: [[Julian Holloway]], brittesche Synchronspriecher a Schauspiller. * [[17. Februar]]: [[Frits Bolkestein]], hollännesche Politiker. * [[18. Februar]]: [[Gene Hackman]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[22. Februar]]: [[John Schummer]], lëtzebuergesche Politiker an Handballspiller. * [[23. Februar]]: [[Nelly Moia]], lëtzebuergesch Schrëftstellerin. * [[26. Februar]]: [[Michelle Trachtenberg]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[27. Februar]]: [[Pierre Joris]], lëtzebuergesche Schrëftsteller, Iwwersetzer a Kritiker. * {{3. Mäerz}}: [[Eleonora Giorgi]], italieenesch Schauspillerin. * [[13. Mäerz]]: [[Maria Grazia Spina]], italieenesch Schauspillerin. * [[14. Mäerz]]: [[Léon Mond]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[16. Mäerz]]: [[Émilie Dequenne]], belsch Schauspillerin. * [[17. Mäerz]]: [[Alphonse Cruchten]], lëtzebuergeschen Auteur. * [[21. Mäerz]]: [[George Foreman]], US-amerikanesche Boxer. * [[23. Mäerz]]: [[Marcel Glesener]], lëtzebuergesche Politiker a Gewerkschaftler. * [[29. Mäerz]]: [[Richard Chamberlain]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[31. Mäerz]]: [[Yves Boisset]], franséische Filmregisseur, Filmkritiker an Dréibuchauteur. * {{1. Abrëll}}: [[Val Kilmer]], US-amerikanesche Schauspiller. * {{4. Abrëll}}: [[Friðrik Ólafsson]], islännesche Schachgroussmeeschter. * {{6. Abrëll}}: [[Jeremiah P. Ostriker]], US-amerikaneschen Astrophysiker. * [[10. Abrëll]]: [[Ted Kotcheff]], kanadesche Filmregisseur a Filmproduzent. * [[13. Abrëll]]: [[Mario Vargas Llosa]], peruanesche Schrëftsteller. * [[21. Abrëll]]: [[Franciscus (Poopst)|Jorge Mario Bergoglio]], als ''Franciscus'', Poopst vun 2013 bis 2025. * [[21. Abrëll]]: [[Johanna Matz]], éisträichesch Schauspillerin. * [[23. Abrëll]]: [[Waltraut Haas]], éisträichesch Schauspillerin. * [[28. Abrëll]]: [[Raymond Schaack]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * {{3. Mee}}: [[Helmut Thoma]], éisträichesche Mediemanager. * {{0}}3. Mee: [[Paul Van Hoeydonck]], belsche Kënschtler. * [[13. Mee]]: [[José Mujica]], uruguayesche Politiker. * 13. Mee: [[Manou Scheitler]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[20. Mee]]: [[Trần Đức Lương]], vietnameesesche Politiker. * 20 Mee: [[George Wendt]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[21. Mee]]: [[Romain Leick]], lëtzebuergesche Journalist. * [[23. Mee]]: [[Sebastião Salgado]], brasilianesche Fotograf. * [[24. Mee]]: [[Marcel Ophüls]], franséische Filmregisseur. * [[29. Mee]]: [[Ludo Dierckxsens]], belsche Vëlossportler. * [[30. Mee]]: [[Jürgen Overdick]], däitsche Journalist. * {{2. Juni}}: [[Pierre Nora]], franséischen Historiker. * {{4. Juni}}: [[Philippe Labro]], franséische Journalist an Auteur. * {{5. Juni}}: [[Tommy Kontz]], lëtzebuergesche Geschäftsmann. * {{9. Juni}}: [[Frederick Forsyth]], brittesche Schrëftsteller. * [[11. Juni]]: [[Brian Wilson]], US-amerikanesche Museker. * [[16. Juni]]: [[Loll Weber]], lëtzebuergesche Museksjournalist a -Kritiker. * [[17. Juni]]: [[Alfred Brendel]], éisträichesche Pianist. * 17. Juni: [[Léon Krier]], lëtzebuergeschen Architekt an Urbanist. * [[23. Juni]]: [[Lea Massari]], italieenesch Schauspillerin. * [[29. Juni]]: [[Lalo Schifrin]], argentinesche Pianist, Komponist, an Dirigent. * {{3. Juli}}: [[Diogo Jota]], portugisesche Foussballspiller. * {{0}}3. Juli: [[André Silva]], portugisesche Foussballspiller. * {{9. Juli}}: [[Petz Lahure]], lëtzebuergesche Sportjournalist. * [[13. Juli]]: [[Pascal Alff]], lëtzebuergesche Museker. * 13. Juli: [[Muhammadu Buhari]], nigerianesche Militär a Politiker. * 13. Juli: [[Pierre Simonis]], Lëtzebuerger Geschäftsmann. * [[14. Juli]]: [[Thierry Ardisson]], franséischen Televisiounsanimateur. * [[16. Juli]]: [[Connie Francis]], US-amerikanesch Sängerin. * [[18. Juli]]: [[Roger Norrington]], engleschen Dirigent. * 18. Juli: [[André Vingt-Trois]], franséische Geeschtlechen. * [[22. Juli]]: [[Ozzy Osbourne]], brittesche Rockmuseker. * [[24. Juli]]: [[Hulk Hogan]], US-amerikanesche Wrestler a Schauspiller. * [[28. Juli]]: [[Laura Dahlmeier]], däitsch Biathletin. * [[29. Juli]]: [[Lutz Niethammer]], fäitschen Historiker. * [[31. Juli]]: [[Adriana Asti]], italieenesch Schauspillerin. * {{5. August}}: [[Ion Iliescu]], rumänesche Politiker. * {{7. August}}: [[Jim Lovell]], US-amerikaneschen Astronaut. * [[12. August]]: [[Chris Belardi]], lëtzebuergesche Museker. * [[15. August]]: [[Rainer Holbe]], däitsche Fernseemoderator an Auteur. * [[17. August]]: [[Terence Stamp]], englesche Schauspiller. * [[29. August]]: [[Arthur Brauss]], däitsche Schauspiller. * {{1. September}}: [[Graham Greene (Schauspiller)|Graham Greene]], kanadesche Schauspiller. * {{4. September}}: [[Giorgio Armani]], italieenesche Moudendesigner. * [[16. September]]: [[Robert Redford]], US-amerikanesche Schauspiller, Filmregisseur a Filmproduzent. * [[23. September]]: [[Claudia Cardinale]], italieenesch Schauspillerin. * {{1. Oktober}}: [[Jane Goodall]], brittesch Zoologin, Primatologin an Anthropologin. * {{5. Oktober}}: [[Lotte Ledl]], éisträichesch Schauspillerin. * [[10. Oktober]]: [[John Lodge (Museker)|John Lodge]], englesche Museker. * 10. Oktober: [[Hilda Rau-Scholtus]], lëtzebuergesch Politikerin. * 10. Oktober: [[Ernest Reiter]], lëtzebuergeschen Ingenieur an Auteur. * [[11. Oktober]]: [[Diane Keaton]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[14. Oktober]]: [[Mathias Schiltz]], lëtzebuergeschen Theolog. * [[15. Oktober]]: [[Samantha Eggar]], englesch Schauspillerin. * [[18. Oktober]]: [[Martine Brochard]], franséisch-italieenesch Schauspillerin. * [[29. Oktober]]: [[Marcel Gillen]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[31. Oktober]]: [[Tchéky Karyo]], tierkesch-franséische Schauspiller. * {{3. November}}: [[Dick Cheney]], US-amerikanesche Politiker. * {{6. November}}: [[Pauline Collins]], brittesch Schauspillerin. * [[12. November]]: [[Marc Heinen]], lëtzebuergesche Schrëftsteller. * [[14. November]]: [[Hark Bohm]], däitsche Filmregisseur a -schauspiller. * [[17. November]]: Alice an Ellen Kessler (''"[[Kessler-Zwillingen]]"''), däitsch Sängerinnen a Dänzerinnen. * 17. November: [[Gérard Thill]], lëtzebuergeschen Auteur an Historiker. * [[22. November]]: [[Ben Schultheis]], lëtzebuergesche Mykolog. * [[23. November]]: [[Udo Kier]], däitsche Schauspiller a Filmregisseur. * [[24. November]]: [[Jimmy Cliff]], jamaikanesche Reggaemuseker. * [[28. November]]: [[Ingrid van Bergen]], däutsch Schauspillerin. * [[29. November]]: [[Tom Stoppard]], tschechesch-britteschen Theater- an Dréibuchauteur. * {{3. Dezember}}: [[Steve Cropper]], US-amerikanesche Komponist a Museker. * {{5. Dezember}}: [[Frank Gehry]], US-amerikanesch-kanadeschen Architekt. * {{6. Dezember}}: [[Martin Parr]], brittesche Fotograf. * {{0}}6. Dezember: [[Christian de Chalonge]], franséische Filmregisseur. * {{7. Dezember}}: [[Guy Kirsch]], lëtzebuergeschen Ekonomist a Sozialwëssenschaftler. * [[12. Dezember]]: [[Françoise Brion]], franséisch Schauspillerin. * [[14. Dezember]]: [[Rob Reiner]], US-amerikanesche Filmregisseur a Schauspiller. * [[15. Dezember]]: [[Jean Klein (1942)|Jean Klein]], lëtzebuergesche Foussballspiller. * [[17. Dezember]]: [[Rosa von Praunheim]], däitsche Filmregisseur a -produzent. * [[21. Dezember]]: [[Paul Kremer]], lëtzebuergesche Philosoph an Auteur. * [[22. Dezember]]: [[Chris Rea]], brittesche Rock- a Bluessänger. * [[28. Dezember]]: [[Brigitte Bardot]], franséisch Schauspillerin a Sängerin. * [[30. Dezember]]: [[Leo Folschette]], lëtzebuergesche Schauspiller an Televisiounsproduzent. == Um Spaweck == {{Commonscat}}{{Referenzen an Notten}} 8s2826sxze55yl5kk8v7vpoik59cj5c 2026 0 137072 2681863 2681844 2026-06-16T14:14:37Z Zinneke 34 /* Gestuerwen */ 2681863 wikitext text/x-wiki {{Artikel Joer}} D'Joer '''2026''' huet op engem [[Donneschdeg]] ugefaangen. Et ass kee [[Schaltjoer]]. == Evenementer == * {{1. Mee}}: d'[[Vereenegt Arabesch Emirater]] trieden aus dem [[Organization of the Petroleum Exporting Countries|OPEC]] aus. === Europa === [[Fichier:Welcome to the euro Bulgaria 01.jpg|thumb|200px|Calicot fir d'Aféiere vum Euro a Bulgarien ze begréissen.]] * {{1. Januar}}: [[Bulgarien|Bulgarie]] gëtt Member vun der [[Eurozon]] a féiert den [[Euro]] an. * {{0}}1. Januar: 41 Doudeger an iwwer 100 Blesséierter bei engem Feier op enger Silvesterfeier an enger Bar zu [[Crans-Montana]] an der [[Schwäiz]]. * [[18. Januar]]: Bei engem Eisebunnsaccident mat zwéin Héichvitesszich an der spuenescher [[Provënz Córdoba]] kommen ëm 42 Leit ëm d'Liewen. * [[21. Januar]]: D'[[Ilijana Jotowa]] gëtt nom Récktrëtt vum [[Rumen Radew]] Presidentin vu [[Bulgarien]]. * {{8. Februar}}: Den [[António José Seguro]] gewënnt am 2. Tour d'Presidentewalen a [[Portugal]], hie gëtt den 11. Mäerz vereedegt. * [[23. Februar]]: De [[Rob Jetten]] ([[Democraten 66|D66]]) gëtt als neie Premierminister an [[Holland]] vereedegt. * {{8. Mee}}: De [[Rumen Radew]] gëtt als neie Premierminister vu [[Bulgarien]] vereedegt, nodeems seng Partei [[Progressiivt Bulgarien]] den [[19. Abrëll]] déi virgezunne Parlamentswale mat 130 vun 240 Sëtz gewonnen hat. * {{9. Mee}}: De [[Péter Magyar]] gëtt als neie Premierminister vun [[Ungarn]] vereedegt, nodeems seng [[TISZA]]-Partei den [[12. Abrëll]] bei de Parlamentswalen déi absolutt Majoritéit géint dem [[Viktor Orbán]] seng [[Fidesz]] gewonnen hat. * [[28. Mee]]: Nom Récktrëtt vun der [[ Evika Siliņa]], den 11. Mee, gëtt den [[Andris Kulbergs]] neie Premierminister a [[Lettland]]. * {{3. Juni}}: No de Parlamentswale vum [[24. Mäerz]] an [[Dänemark]] gëtt eng nei lénk-Mëtt Regierung aus véier Parteien ënner der [[Mette Frederiksen]] vereedegt. ==== Lëtzebuerg ==== === Afrika === * {{3. Januar}}: Am [[Equatorialguinea]] gëtt [[Ciudad de la Paz]] nei Haaptstad, a léist [[Malabo]] als Haaptstad of. * [[15. Januar]]: De [[Yoweri Museveni]] gëtt bei de Presidentewalen am [[Uganda]] a senger Funktioun erëmgewielt. * [[15. Mäerz]]: Den [[Denis Sassou-Nguesso]] gëtt als President vun der [[Republik Kongo]] erëmgewielt. * [[12. Abrëll]]: Bei de Presidentschaftswalen am [[Benin]], gewënnt de [[Romuald Wadagni]] mat 94 % vun de Stëmmen; hie gëtt de [[24. Mee]] vereedegt. === Amerika === ==== Nordamerika ==== ==== Mëttel- a Südamerika ==== * {{3. Januar}}: D'[[Vereenegt Staate vun Amerika]] attackéiere [[Caracas]] am [[Venezuela]]. De President [[Nicolás Maduro]] a seng Fra goufe gefaange geholl an aus dem Land bruecht. * [[17. Februar]]: No der Ofsetzung vum [[José Jerí]] gëtt de [[José María Balcázar]] nei Staatspresident vum [[Peru]]. * [[11. Mäerz]]: De [[José Antonio Kast]] gëtt als neie President vun [[Chile]] vereedegt. * [[12. Abrëll]]: Presidentschaftswalen am [[Peru]]. === Asien === * {{8. Februar}}: D'[[Sanae Takaichi]] huet bei de virgezunne Parlamentswalen a [[Japan]] am Parlament eng Zwee-drëttel Majoritéit gewonnen. * [[15. Mäerz]]: An engem Referendum am [[Kasachstan]] gëtt déi nei Constitutioun mat 90 % vun de Wieler ugeholl. * {{3. Abrëll}}: De [[Min Aung Hlaing]], Chef vun der Junta, déi zanter dem Putsch vun 2021 am [[Myanmar]] un der Muecht ass, gëtt zum President gewielt. * {{7. Abrëll}}: De Generalsekretär vun der KP vum [[Vietnam]], [[Tô Lâm]], gëtt als Staatspresident confirméiert. ==== Arabesch Welt an Noen Osten ==== * {{9. Januar}}: Opléisung vum südlechen Iwwergangsconseil am [[Jemen]]. * [[6. Januar|6.]] bis [[20. Januar]]: D'syresch Arméi eruewert gréisstendeels den Nordoste vum Land, deen ënnert de ''[[Syrian Democratic Forces]]'' stoung. * [[8. Januar|8.]] an [[9. Januar]]: Bei Masseprotester am [[Iran]] géint d'Regierung ginn Dausende vu Leit vun de Sécherheetsunitéiten ëmbruecht. * [[28. Februar]]: [[Israel]] an d'[[USA]] gräifen den [[Iran]] un; eng Rëtsch héich miltäresch a staatlech Representanten, dorënner den Ieweschte Guide [[Ali Chamenei]], ginn dobei ëmbruecht. Den Iran revanchéiert sech mat Attacke géint Israel, souwéi US-Militärbasen am [[Persesche Golf]], a blockéiert d'[[Strooss vun Hormus]]. * [[11. Abrëll]]: Den [[Nizar Amidi]] gëtt zum neie President vum [[Irak]] gewielt. == Konscht a Kultur == === Molerei === === Literatur === * [[Servais-Präis]] fir dem [[ian De Toffoli]] säi ''[[Léa et la théorie des systèmes complexes]]''. * De [[Guy Helminger]] kritt de [[Batty-Weber-Präis]]. === Musek === === Kino === * ''[[Oscar]]'' fir de beschte Film: ''[[One Battle After Another]]'' vum [[Paul Thomas Anderson]]. * ''[[Gëlle Palm]]'': [[ Cristian Mungiu]] fir ''[[Fjort]]''. == Ekonomie == [[Fichier:Artemis 2 Crew Portrait (cropped).jpg|thumb|140px|Crew vun der [[Artemis II]].]] == Wëssenschaft an Technik == * [[1. Abrëll|1.]] - [[11. Abrëll]]: D'[[Artemis II]]-Missioun vun der [[NASA]] an Zesummenaarbecht mat der [[ESA]], flitt ronderëm de Mound a lant nees op der Äerd. == Sport == * [[6. Februar|6.]] bis [[22. Februar]]: [[Olympesch Wanterspiller 2026|Olympesch Wanterspiller]] zu [[Mailand]]/[[Cortina d'Ampezzo]]. * [[26. Abrëll]]: De Kenianer [[Sabastian Sawe]] an den Ethiopier [[Yomif Kejelcha]] lafen zu London als éischt e [[Marathon]] ënner zwou Stonnen (1 h 59 min 30 s, rtsp. 1 h 59 min 41 s). == Gebuer == == Gestuerwen == {{Méi Biller | direction = vertical | width = 100 | Bild1 = Robert Goebbels MEP 2009.jpg | Text1 = Robert Goebbels | Bild2 = 1658018219365 19990000 Flesch Colette MOBILE.jpg | Text2 = Colette Flesch | Bild3 =Lucien Weiler EP 2005 (cropped).jpg | Text3 = Lucien Weiler | Bild4= Rita Süssmuth im Bundestag (cropped).jpg | Text4= Rita Süssmuth | Bild5= Flickr - Josh Jensen - Robert Duvall.jpg | Text5= Robert Duvall | Bild6= دیدار بشار اسد و هیئت همراه با سید علی خامنه‌ای، ۱۰ خرداد ۱۴۰۳ (09).jpg | Text6= Ali Khamenei | Bild7= Chuck Norris May 2015.jpg | Text7= Chuck Norris | Bild8= Mario Adorf Frankfurter Buchmesse 2016.jpg | Text8= Mario Adorf | Bild9= Nathalie Baye Cannes 2019.jpg | Text9= Nathalie Baye | Bild10 = Marjane Satrapi Cannes 2008(Cropped).jpg | Text10 = Marjane Satrapi }}{{Méi Biller | direction = vertical | width = 100 | Bild1 = | Text1 = | Bild2 = | Text2 = }} * {{6. Januar}}: [[Robert Goebbels]], lëtzebuergesche Politiker. * [[10. Januar]]: [[Erich von Däniken]], Schwäizer Auteur. * [[11. Januar]]: [[Catherine Samie]], franséisch Schauspillerin. * [[19. Januar]]: [[Valentino Garavani]], italieenesche Moudendesigner. * [[21. Januar]]: [[Colette Flesch]], lëtzebuergesch Politikerin. * [[22. Januar]]: [[Jean-Pierre Bastid]], franséische Schrëftsteller a Filmregisseur. * [[26. Januar]]: [[Steve Rollmann]], lëtzebuergeschen Handballspiller. * 26. Januar: [[Jacques Zeimet]], lëtzebuergeschen Handballspiller a Spillerentwéckler. * [[30. Januar]]: [[Catherine O'Hara]], US-amerikanesch Schauspillerin. * {{1. Februar}}: [[Lucien Weiler]], lëtzebuergesche Politiker. * {{0}}1. Februar: [[Rita Süssmuth]], däitsch Politikerin. * {{4. Februar}}: [[François Beukelaers]], belsche Schauspiller. * < 6. Februar: [[Patrick Hastert]], lëtzebuergesche Schauspiller. * {{0}}[[6. Februar]]: [[Prosper Klein]], lëtzebuergesche Riichter. * [[11. Februar]]: [[Bud Cort]], US-amerikanesche Schauspiller. * 11. Februar: [[Cees Nooteboom]], hollännesche Schrëftsteller. * 11. Februar: [[James Van Der Beek]], US-amerikanesche Schauspiller. * [[12. Februar]]: [[Robert Everling]], lëtzebuergesche Schoulmeeschter a Lokalpolitiker. * [[15. Februar]]: [[Robert Duvall]], US-amerikanesche Schauspiller. * 15. Februar: [[Pol Greisch]], lëtzebuergeschen Auteur a Schauspiller. * [[17. Februar]]: [[Jesse Jackson]], US-amerikanesche Politiker a Biergerrechtler. * 17. Februar: [[José van Dam]], belschen Operesänger. * [[19. Februar]]: [[Eric Dane]], amerikanesche Schauspiller. * [[20. Februar]]: [[Roger Bofferding]], lëtzebuergesche Liichtathleet. * [[23. Februar]]: [[Léon Faber]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[27. Februar]]: [[Neil Sedaka]], US-amerikanesche Sänger a Songschreiwer. * [[28. Februar]]: [[Mahmud Ahmadinedschad]], iranesche Politiker. * 28. Februar: [[Ali Chamenei]], iranesche Reliounsleader a Politiker. * {{5. Mäerz}}: [[António Lobo Antunes]], portugisesche Schrëftsteller. * {{6. Mäerz}}: [[Antonio Marsina]], italieenesche Schauspiller. * {{7. Mäerz}}: [[Country Joe McDonald]], amerikanesche Folk- a Rocksänger. * [[14. Mäerz]]: [[Jürgen Habermas]], däitsche Philosoph a Soziolog. * [[19. Mäerz]]: [[Chuck Norris]], US-amerikanesche Kämpfer a Schauspiller. * [[20. Mäerz]]: [[Nicholas Brendon]], US-amerikanesche Schauspiller a Kënschtler. * [[22. Mäerz]]: [[Lionel Jospin]], franséische Politiker. * [[23. Mäerz]]: [[Valerie Perrine]], US-amerikanesch Schauspillerin. * [[30. Mäerz]]: [[Chan Santokhi]], surinamesche Politiker. * {{3. Abrëll}}: [[Michele Massimo Tarantini]], italieenesche Filmregisseur. * {{6. Abrëll}}: [[René Daubenfeld]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * {{8. Abrëll}}: [[Mario Adorf]], däitsche Schauspiller. * [[17. Abrëll]]: [[Nathalie Baye]], franséisch Schauspillerin. * [[30. Abrëll]]: [[Georg Baselitz]], däitsch-éisträichesche Moler a Sculpteur. * {{1. Mee}}: [[Gust Stefanetti]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * {{3. Mee}}: [[Claire Maurier]], franséisch Schauspillerin. * [[12. Mee]]: [[Romuald Figuier]], franséische Sänger. * [[14. Mee]]: [[Pierre Cao]], lëtzebuergesche Museker an Dirigent. * 14. Mee: [[Sophie Garel]], franséisch Sängerin a Fernseemoderatorin. * [[15. Mee]]: [[Angelica Domröse]], däitsch Schauspillerin. * [[16. Mee]]: [[Raymond Sinnen]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[21. Mee]]: [[Henri Franck (1942)|Henri Franck]], lëtzebuergesche Lokalpolitiker. * [[23. Mee]]: [[Thérèse Liotard]], franséisch Schauspillerin. * [[25. Mee]]: [[Sonny Rollins]], US-amerikaneschen Jazz-Saxophonist. * [[28. Mee]]: [[Abed Rabbo Mansur Hadi]], jemenittesche Generol a Politiker. * [[29. Mee]]: [[Edgar Morin]], franséische Soziolog, Philosoph an Auteur. * ≤4. Juni: [[Marjane Satrapi]], franséisch-iranesch Comicsauteurin a Filmregisseurin. * {{6. Juni}}: [[Alan Hale]], US-amerikaneschen Astronom. * [[11. Juni]]: [[David Hockney]], brittesche Kënschtler. * [[15. Juni]]: [[Abdullah Ibrahim]], südafrikanesche Museker a Komponist. == Um Spaweck == {{Commonscat}} p88r0kzx08mh1nahqvjd374uisypbm0 Haaptsäit/WDS-Archiv 365 0 152185 2681869 2668158 2026-06-16T15:15:50Z Zinneke 34 NET AKTIV SÄIT, GETT AUS ARCHIV-GRENN VERSUERGT 2681869 wikitext text/x-wiki '''OPGEPASST''': DES SÄIT ASS NET MÉI AM GEBRAUCH. ET KA SINN, DASS SE NET MÉI À JOUR ASS. FIR DÉI "Woss Der schonns"-SÄTZ, WÉI SE AKTUELL AM ROULEMENT SINN, KUCKT: [[Haaptsäit/WDS]]. ___________________________________________ '''Dëst sinn d'''Wësst Der schonn ...?''-Teaseren, déi a Schablounen agebonne sinn, sou datt all Dag uewen en neie stoe kënnt.''' Hei sinn all d'Teasere beieneen. Fir s'esou ze gesinn, wéi s'op der Haaptsäit gewise ginn, [[Haaptsäit/WDS|kuckt hei]] a sicht Iech den Dag eraus. ==Gerued Joren== ===Januar=== [[Fichier:Penny black.jpg|right|89px|One Penny Black]] * ... d'Erfindung vum '''[[Timber]]''' et mat sech bruecht huet, datt net méi deen, deen e Bréif kritt, mä deen, deen e fortschéckt, de Porto huet misse bezuelen? [[Fichier:Mathias Hardt.jpg|90px|left|Mathias Hardt]] * ... de [[Mathias Hardt]] (1809-1877) mat sengem ''Vocalismus der Sauermundart'' (1834) déi éischt wëssenschaftlech Beschreiwung vum [[Lëtzebuergesch]]e gemaach huet? [[Fichier:Pont SGO.jpg|90px|right]] * ... am Mäerz 2017 déi éischt [[Bréck iwwer den Oyapock|Bréck tëscht Frankräich a Brasilien]] ageweit gouf? [[Fichier:Personenstand.jpg|left|83px|Questionnaire Personenstandsaufnahme]] *… bei der sougenannter '''[[Personenstandsaufnahme vum 10. Oktober 1941|''Personenstandsaufnahme'' vum 10. Oktober 1941]]''' d'[[Resistenz zu Lëtzebuerg|Resistenzgruppen]] d'Lëtzebuerger majoritär dovun iwwerzeegt kruten, bei verfängleche Froen iwwer Mammesprooch a "''Volkszugehörigkeit''" mat "Lëtzebuergesch" amplaz, wéi praktesch virgeschriwwen, mat "''deutsch''" z'äntwerten? * ... zwou Persoune mam Numm [[Ernest Arendt]] Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] waren, an zwar de [[Ernest Arendt (Riichter)|Riichter Ernest Arendt]] vun 1902 bis 1931 an den [[Ernest Arendt (Affekot)|Affekot Ernest Arendt]] vun 1973 bis 1988? [[Fichier:Mill Ends Park.jpg|130px|right]] * ... de [[Mill Ends Park]] mat 0,292 m<sup>2</sup> dee klengste Park vun der Welt ass? [[Fichier:Knossos Bull-Leaping Fresco.jpg|right|125px|Minoesch Fresk zu Knossos]] * … et verschidden Theorien iwwer den Ënnergang vun der '''[[Minoesch Kultur|minoescher Kultur]]''' gëtt, wouvun déi gängegst e [[Vulkan]]ausbroch op der Insel [[Santorini|Thira]] dofir verantwortlech mécht? [[Fichier:MargueriteClement.JPG|90px|right]] * ... d'[[Marguerite Thomas-Clement]] (1886-1979) 1919 déi éischt a laang eenzeg Fra war, déi an d'Lëtzebuerger [[Chamber]] gewielt gouf? * ... et an der [[Köln]]er Kanalisatioun e Sall gëtt, [[Lüstersall an der Kanalisatioun vu Köln|dee mat Lüsteren dekoréiert]] ass? [[Fichier:PEI_ONR_4919.jpg|120px|left|Krispines]] * ... bei der '''[[Krispines]]'''-Kapell, och ''Péiter Onrou'' genannt, um [[Lampertsbierg]] et bis virun net all ze laanger Zäit de [[Brauch]] gouf, Käerze mat dragepickte Spéngelen ofzebrennen, fir datt Männer, déi ontrei waren, solle "bestrooft" ginn? * ... den [[Alphonse de la Fontaine]] (1825-1896), e Brudder vum [[Edmond de la Fontaine]] (''Dicks''), Auteur vun der éischter Fauna vun de [[Wierbeldéieren]] vu Lëtzebuerg war? [[Fichier:KIE ZOW 101.jpg|80px|right]] * ... op de Fënstere vun der [[Kierch Zowaasch]] verschidde Memberen aus der Grofefamill Saintignon an aner Stëfter vun der Kierch als Helleger duergestallt sinn? [[Fichier:Illustration Secale cereale0.jpg|right|79px]] *... d''''[[Kar (Planz)|Kar]]''' keng klassesch Fruuchtzort ass, déi et schonn an der Antiquitéit gouf, mä villméi eréischt virun 2000 bis 3000 Joer als "Onkraut" an de Weessefelder vu Klengasien opkoum, wou et da mat rekoltéiert gouf? * ... den [[Tevita Momoedonu]] aus Fidschi alt ''the Five Minute Prime Minister'' genannt gëtt, well en 2000 zweemol (wärend e puer Minutten) an 2001 (wärend zwéin Deeg) Premierminister war? [[Fichier:Turner St Esprit Luxembourg.jpg|130px|left]] *... an de [[Kasematten|Kasematte]] vum fréiere [[Bastioun Louis]] vun der [[Festung Lëtzebuerg]] haut d'Bank LBBW Luxemburg S.A. hire Wäikeller huet? [[Fichier:Darvasa gas crater panorama crop.jpg|130px|left]] * ... de [[Krater vun Derweze]] an Turkmenistan zanter 1971 am Gaang ass ze brennen, an dowéinst vun de Leit vun do den Numm ''Paart vun der Häll'' krut? [[Fichier:Wort no 1.jpg|left|85px]] * ... d''''''[[Luxemburger Wort]]''''' déi eelst lëtzebuergesch Dageszeitung ass, déi ouni Ënnerbriechung bis haut existéiert? [[Fichier:Heliocentric.jpg|right|100px]] * ... den [[Aristarch vu Samos]] (ëm 310 - ëm 230 v. Chr.) och alt "griichesche [[Nikolaus Kopernikus|Kopernikus]]" genannt gëtt, well hien als ee vun den Éischten d'[[heliozentrescht Weltbild]] vertratt huet, no deem d'[[Sonn]] an net d'[[Äerd]] am Zentrum vum Weltall stéing? [[Fichier:Paris 06 Eiffelturm 4828.jpg|right|79px]] *... d'Iddi fir den '''[[Eiffeltuerm]]''' vum elsässer Architekt [[Maurice Koechlin]] war? [[Fichier:Luxembourg, rue Marie et Joseph Hackin (nom de rue).jpg|90px|left]] * ... de lëtzebuergesch-franséischen Archeolog [[Joseph Hackin]] a seng Fra [[Ria Hackin-Parmentier]] 1941 beim Ënnergang vum Cargoschëff ''[[SS Jonathan Holt]]'', dat torpedéiert gouf, ëm d'Liewe koumen? [[Fichier:Nic Klopp - Sécession - Exposition Peintures Sculptures Arts décoratifs.jpg|90px|left]] * … et iwwer 30 Joer no Wien a München och an der lëtzebuergescher Konschtszeen zu enger [[Sezessioun (Lëtzebuerg)|Sezessioun]] koum, déi der moderner [[Molerei]] zum Duerchbroch verhollef huet? [[Fichier:Cape_Verde_location_map.svg|110px|left|Cap Vert]] * ... d'Land '''[[Cap Vert]]''' säin Numm vun engem Kap 500&nbsp;km wäit ewech zu [[Dakar]] am [[Senegal]] huet, dat den Inselen hiren Numm ginn huet? [[Fichier:Landverkauf.JPG|130px|right]] *... et bei der [[Lëtzebuerg-Kris]] [[1867]] drëms goung, datt Lëtzebuerg u Frankräich verkaf sollt ginn? [[Fichier:Alexis Heck 1830 1908.jpg|100px|right]] * ... nom Tourismuspionéier [[Alexis Heck]] (1830-1908) net nëmmen [[École d'hôtellerie et de tourisme du Luxembourg|eng Schoul]], ma och e [[Cocktail]] genannt gouf? [[Fichier:Coat of arms Grand Duchy of Luxembourg.png|right|89px|Wope vu Lëtzebuerg]] * ... dem '''[[Wope vu Lëtzebuerg]]''' seng Originnen an de Wope vum mëttelalterlechen Haus Lëtzebuerg huet, an op den [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg|Henri V.]] (1136-1196) zeréckgeet? *... de lëtzebuergesche Journalist an Dokumentarfilmmécher [[Gordian Troeller]] (1917-2003) 1992 den Adolf-Grimme-Präis fir säi Liewenswierk krut? [[Fichier:Biergahornen Corniche 1.jpg|130px|left]] * ... 1984 op engem vun deenen zwéi [[Biergahornen op der Corniche]] (haut net méi do) eng bis dohin onbekannt [[Wanzen]]aart entdeckt gouf? [[Fichier:Telstar.jpg|90px|left|Telstar]] * ... wéinst der Technikbegeeschterung an den 1960er Joren e lëtzebuergsche Basketballveräin, de [[BBC Telstar Hesper]], nom Kommunikatiounssatellit '''[[Telstar]]''' genannt gi war? [[Fichier:Pingos near Tuk.jpg|left|115px|Pingoen]] * ... e [[Pingo]] eng Knupp oder en Hiwwel ass, deen am Permafraschtbuedem ze fannen ass, an aus engem Kär vun Äis besteet, iwwer deem sech de Buedem wëlleft? [[Fichier:Maison gothique Echternach 2015-12.jpg|right|80px]] * ... bei der Renovéierung vum [[Gotescht Haus Iechternach|Goteschen Haus]] zu Iechternach de Giewel nëmmen do stoe gelooss gouf, wou z'erkenne war, wéi d'Haus uersprénglech war? [[Fichier:MALBROUCK 2621 w.jpg|right|139px|Buerg Malbrouck]] *... d''''[[Buerg Malbrouck]]''' am loutrengesche [[Manderen]] nom englesche Feldhär [[John Churchill, 1. Herzog vu Marlborough]] genannt ass, deen am Spueneschen Ierffollegkrich 1705 do aquartéiert war? {{clear}} ===Februar=== [[Fichier:Pair of side chairs MET DP111237.jpg|100px|right]] * ... den [[Thomas Chippendale]] (1718-1779) en englesche Konscht- a Miwwelschräiner war, no dem den Chippendale-Stil benannt ass? [[Fichier:Codex Mariendalensis page.jpg|80px|left|Codex Mariendalensis]] * ... de '''[[Codex Mariendalensis]]''', eng spéitmëttelalterlech Handschrëft iwwer d'Geschicht vun der [[Yolanda vu Veianen]], joerzéngtelaang als verluer gegollt huet, ier en 1999 erëmfonnt gouf? [[Fichier:Soyuz 18 booster.jpg|right|80px|Soyuz-Rakéit zu Baikonur]] * ... d'Sowjetunioun, fir de Westen an d'Ier ze féieren, hire Kosmodrom bei Tjuratam no der Uertschaft [[Baikonur]] genannt huet, déi iwwer 300&nbsp;km vun do ewechlouch? [[Fichier:Biver (13) Terrils.JPG|130px|right]] * ... d'Uertschaft [[Biver (Bouches-du-Rhône)|Biver]] an de [[Departement Bouches-du-Rhône|Bouches-du-Rhône]] nom lëtzebuergesch-belsche Grouweningenieur [[Ernest Biver]] genannt gouf? [[Fichier:Berdorf (LU), Hohllay -- 2015 -- 6097-101.jpg|130px|left]] * ... d'[[Huel Lee]] zu [[Bäerdref]] hir aktuell Form huet, well do zanter der [[Réimescht Räich|Réimerzäit]] Millesteng aus dem Fiels gebrach goufen? [[Fichier:Shakespeare2.jpg|89px|right]] *... de [[Miguel de Cervantes]] an de '''[[William Shakespeare]]''', de selwechten Dag, an zwar den [[23. Abrëll]] [[1616]] gestuerwe sinn? [[Fichier:McDonalds-Chicken-McNuggets.jpg|120px|right]] * ... de Lëtzebuerger [[René Arend]] d'''Chicken McNuggets'' an de ''McRib'', zwéi McDonald's Produiten, kreéiert huet? [[Fichier:Guerra civil española montaje.png|95px|left]] * … d'Gesetz, dat de Leit aus Lëtzebuerg verbueden huet, [[Spueniekämpfer|um Spuenesche Biergerkrich deelzehuelen]], eréischt 2003 revoquéiert gouf? * ... vun den 11 [[Siderurgie zu Lëtzebuerg|Héichiewen zu Lëtzebuerg]], déi et an de 40er Jore vum 19. Joerhonnert gouf, ausser zu [[Zowaasch]], keen Eenzegen am [[Minettsgéigend|Minett]] stoung? [[Fichier:EUR 50 obverse (2002 issue).jpg|120px|left]] * ... de [[Eurobilljeeën|50-Eurobilljee]] deen am meeschte gebrauchte Geldschäin an der [[Eurozon]] ass? Den 1. Januar 2018 waren 9.826.239.828 Exemplairen dovun am Ëmlaf. Duerno kommen dee vun 20 an dee vun 10 [[Euro]]. [[Fichier:Ch Bernhoeft 1891 GD Luxembourg 09 Pl 2.1 Dalheim Aigle romaine.jpg|90px|left|Adler Duelem]] *... den '''[[Réimermonument Duelem|Adler um Duelemer Réimermonument]]''' ursprénglech vergoldt war an an eng aner Richtung gekuckt huet? [[Fichier:Flag of Moresnet.svg|89px|right|Fändel vu Moresnet]] * ... '''[[Neutral-Moresnet]]''' tëscht 1815 an 1919 en neutralen Territoire war, eng 65&nbsp;km nërdlech vu Lëtzebuerg, well Preisen op der enger Säit, Holland an duerno d'Belsch op der anerer, sech net eens goufe wien e kréich? * ... de [[Vincent Wiesenbach]] (1880-1911), den éischte Lëtzebuerger mat engem Piloteschäin, 1911 mat sengem selwer gebaute Fliger déidlech verongléckt ass? [[Fichier:N-Liez hotel-du-gouvernement-a-luxembourg.png|130px|right]] * ... de [[Groussherzogleche Palais]] an der Mëtt vum 19. Joerhonnert eng Zort administrativen Allzweckbau war, wou nieft dem Kinnek-Groussherzog oder sengem Statthalter, déi do periodesch residéiert hunn, d'Regierung, d'Parlament, a vun 1858 un, de Staatsrot hire Sëtz haten, an och nach eng archeologesch Sammlung dran ënnerbruecht war? * ... et beim lëtzebuergesche [[Schoulgesetz vun 1912]] zu engem gudden Deel drëm goung, d'Muecht vun der [[Kathoulesch Kierch|Kathoulescher Kierch]] an de Primärschoulen anzeschränken, wat déi Jore virdrun zu heftegen Ausernanersetzungen tëscht [[Lénksblock|Lénks-]] a Rietsparteie gefouert hat? [[Fichier:Saturn from Cassini Orbiter (2004-10-06).jpg|112px|left]] *… den Astronom '''[[Christiaan Huygens]]''' als Éischten dat, wat de [[Galileo Galilei]] als "Ouere" vum [[Saturn (Planéit)|Saturn]] bezeechent hat, als d'[[Saturnréng]] identifizéiert hat? * ...''[[Les danseurs d'Echternach]]'' vum [[Evy Friedrich]] aus dem Joer 1947 deen éischte lëtzebuergesche Film war, deen um [[Festival vu Cannes]] gewise gouf? [[Fichier:Grün 02.jpg|85px|right]] * ... ee Konschtstéck vum lëtzebuergesche Kraaftmënsch '''[[John Grün]]''' (1868-1912) dora bestoung, 2 Päerd mat 2 erwuessene Reider drop an d'Luucht ze hiewen? [[Fichier:Luxemburgerli Himbeere Zitrone.jpg|130px|left|Luxemburgerli]] * ... ''"[[Luxemburgerli]]"'' den Numm vun enger Makrounespezialitéit vun enger [[Zürich|Zürcher]] Confiserie ass? [[Fichier:Treaty of London 1867 Art VII and signatures.jpg|130px|right]] * ... den [[Traité vu London (1867)|Traité vu London]] vun 1867 déi éischt Kéier war, wou Vertrieder vu Lëtzebuerg (de [[Victor de Tornaco]] an den [[Emmanuel Servais]]) en internationalen Traité mat ënnerschriwwen hunn? [[Fichier:Non violence sculpture by carl fredrik reutersward malmo sweden.jpg|110px|left]] * ... et vun der Skulptur '''[[Non-Violence]]''' (oder ''The Knotted Gun'') vum [[Carl Fredrik Reuterswärd]] eng 20 Repliquë gëtt, wourënner eng zu [[New York City|New York]], déi de Lëtzebuerger Staat de [[Vereent Natiounen|Vereenten Natioune]] geschenkt huet, an engem virum Jean-Monnet-Gebai um [[Kierchbierg]]? *... de [[Charles Bivort]] (1845-1920) vun [[Tratten]] déi éischt [[Stenographie|Stenographéiermaschinn]] fir Blanner erfonnt huet? [[Fichier:Coltsfoot close-up aka.jpg|right|119px]] * ... den '''[[Ieselsfouss]]''', eng Fréijoersplanz, och ''Fils avant le père'' genannt gëtt, well d'Bléi virun de Blieder erauskënnt? [[Fichier:G-simon-gauleiter.jpg|left|90px]] * … et vum fréiere Gauleiter [[Gustav Simon]] sengem Doud eng "offiziell" an eng "inoffiziell" Versioun gëtt? [[Fichier:Marsupilaminest.JPG|130px|right]] * ... nom [[André Franquin]] sengem [[Comic]]personnage [[Marsupilami]] en [[(98494) Marsupilami|Asteroid genannt]] gouf? [[Fichier:Gangler_Lexicon_inner_cover.jpg|89px|left|Lexicon der Luxemburger Umgangsspraache]] * ... dem [[Jean-François Gangler]] säi ''[[Lexicon der Luxemburger Umgangssprache]]'' vun 1847 deen éischten [[Lëtzebuergesch Dictionnairen|Dictionnaire vum Lëtzebuergesche]] war? [[Fichier:Gonepteryx.rhamni.mounted.jpg|130px|right]] * ... d'[[Zitrouneblat]] e [[Päiperleken|Päiperlek]] ass deen [[Imago (Zoologie)|als Päiperlek]] iwwerwantert? [[Fichier:Feb1712.jpg|130px|Schweedesche Kalenner vum Februar 1712|left]] * ... et dräimol an der Geschicht en [[30. Februar]] gouf? {{clear}} ===Mäerz=== * ... de '''[[Stadpark vun Esch-Uelzecht]]''' 1911 um Hank vum Gaalgebierg ugeluecht gouf, well den Escher Bësch, wou d'Leit soss an d'Gréngs trëppele goungen, bal ganz ofgeholzt gi war, fir do d'[[Adolf-Emil-Hütte]] ze bauen? * ... de '''[[Seideschwanz|Peschtvull]]''' sou genannt gëtt, well fréier säi sporadescht a mysteriéist Opdauchen a Mëtteleuropa als e schlecht Omen ugesi gouf? * ... de Medezinner a Cheemiker [[Henri-Jean-Népomucène Crantz]] vu Rued (1722-1792) fir seng Fuerschungen an der Hygiène fir Hiewane vum [[Joseph II. (HRR)|Jousef II.]] geadelt gouf? * ... d'Uewerfläch vum '''[[Doudegt Mier|Doudege Mier]]''' ronn 400 m ënnert dem Mieresspigel ass? *... an de fréiere [[Gasometeren (Wien)|Gasometere]] vu Wien-[[Simmering]] haut eng 1.500 Leit wunnen? * ... dem [[Lëtzebuerger Haffbibliothéik|Groussherzog seng Bibliothéik]] ronn 45.000 Wierker ëmfaasst? * ... de [[Manneken Pis]] am Mee 2018 säin 1000. Costume geschenkt krut? * ... op der '''[[Pallett vum Narmer]]''', an enger vun deenen alleréischten hieroglypheschen Inskriptiounen iwwerhaapt, d'Vereenegung vun Ënner- mat Ueweregypten duerch den [[Narmer]] duergestallt gëtt? * ... den [[Edmond de la Fontaine]] (1823-1891) net nëmmen, ënner dem [[Pseudonym]] ''Dicks'', [[Lëscht vun de Musekskompositioune vum Dicks|Operette]] geschriwwen huet, mä och jorelaang al [[Seechen|Seeërcher]] a [[Brauch|Bräich]] erfuerscht huet? * ... wärend den Ëmbauaarbechte vum [[Chambersgebai]], 1997-1999, d'[[Chamber]] hir Sëtzungen am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]] ofgehalen huet? <gallery> Stadpark Esch-Uelzecht 01.jpg Waxwing.jpg Dead Sea 1920px.jpg Simmering (Wien) - Gasometer (1).JPG Belgium-6450 - Manneken Pis (13934735107).jpg Narmerpalette verso UT 1931.jpg Dicksgärtchen Vianden 02.jpg Luxembourg Hotel de Ville (2232245399).jpg </gallery> * ... "''[[Mammutbeem|Sequoiaen]]''" wuel dat eenzegt Wuert am Lëtzebuergeschen ass, bei deem all 5 [[Vokal]]er hannerenee stinn? * ... d''''[[Wollefsschlucht (Iechternach)|Wollefsschlucht]] bei [[Iechternach]]''' hiren Numm 1881 vun engem vun den éischten Touristen, déi doduerch gefouert goufen, krut, dee se mat der "Wolfsschlucht" aus dem [[Carl Maria von Weber]] sengem ''Freischütz'' verglach huet? * ... den Ausdrock ''[[Paparazzi]]'' op e Personnage aus dem [[Federico Fellini]] sengem Film ''[[La dolce vita]]'' zeréckgeet? * ... beim '''[[Waasserball]]''' d'Feldspiller de Ball mat all Kierperdeel spille kënnen, just net mat den zwou Hänn gläichzäiteg? *… deen éischte lëtzebuergesche Goldmedailegewënner op enger Olympiad de [[Michel Théato]] war, an zwar 1900 zu Paräis am Marathon-Laf? * ... [[Island]] souwuel op der nordamerikanescher wéi der europäescher [[Tektonik|Lithosphärplack]] läit? * … den '''[[Tunnel ënner der Stad Lëtzebuerg]]''' uganks der 1960er Joren ugeluecht gouf, fir eng Ofwaasserleitung aus dem Péitrussdall mam Pafendall ze verbannen? * ... de franséische Komponist [[Maurice Ravel]] 1937 ee Joer laang zu [[Munneref]] am [[Hotel Grand-Chef]] gewunnt huet? * ... d'Joer [[238]] och [[Sechskeeserjoer]] genannt gëtt, well sechs Männer no- a matenee vum Senat als [[Lëscht vun de Keesere vum Réimesche Räich|Keeser vum Réimesche Räich]] unerkannt goufen? * ... d''''[[Walnut Lane Bridge]]''' zu Philadelphia eng Kopie aus arméiertem Bëtong vun der Neier Bréck ([[Adolphe-Bréck]]) an der Stad Lëtzebuerg ass? <gallery> Sequoiaen Amaliapark 2009-04.JPG Wolfsschlucht michel engels 1901.jpg L'isola del cinema.jpg WaterPolo.JPG Michel Théato en 1900.jpg Iceland Mid-Atlantic Ridge map.svg TunnelStad.jpg MunnerefGrandChefGinkgo01.jpg Wallnut Lane Bridge 361615pv.jpg </gallery> * ... de lëtzebuergesch-amerikaneschen Erfinder a Science-fiction-Auteur [[Hugo Gernsback]] (1884-1967) sech a senge Geschichten eng ganz Rëtsch technesch Konzepter ausgeduecht huet, déi eréischt an de Joerzéngten duerno developpéiert konnte ginn? * ... ronn all zweete Vietnamees mam Familljennumm [[Nguyễn]] heescht? * ... d'[[Verkéierswarnschëld]] viru [[Schëld A, 14a|Véi op der Strooss]] 2012 aus dem [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Lëtzebuerger Code de la Route]] gestrach, ma 2024 nees agefouert gouf? * ... den [[Zwergmammut]] (''Mammuthus exilis'') eng ausgestuerwe Mammutaart ass, déi sech op eng Insel zeréckgezunn hat, an do am Laf vun der [[Evolutioun (Biologie)|Evolutioun]] aus Manktem u Fudder ëmmer méi kleng gouf? * ...d'[[Anna Boch]] den eenzege Client war deen de [[Vincent Van Gogh]] zu senge Liefzäiten hat? *... d'[[Kathedral Saint-Pierre zu Beauvais]] déi mam héchste gotesche Chouer vun der Welt ass, mä ni fäerdeg gebaut gouf? * ... d'lëtzebuergesch Schauspillerin '''[[Germaine Damar]]''' duerch de Film ''[[Die Beine von Dolores]]'' an Argentinien esou bekannt gouf, datt si do 3 Joer laang ëm Chrëschtdag eng eege Televisiounsemissioun hat? * ... de Saz ''"Play it again, Sam!"'' esou net am Film ''[[Casablanca (Film)|Casablanca]]'' (1942) virkënnt? * ... d'[[Ukulele]] en [[hawaii]]anescht [[Museksinstrument]] ass, deem seng Originnen op [[Madeira]] zeréckginn, vu wou portugisesch Imigranten et matbruecht haten? * ... d''''[[Hinzerter Kräiz]]''' 1946 um Stater [[Nikloskierfecht]] opgeriicht gouf, fir un déi 82 Lëtzebuerger z'erënneren, déi am Zweete Weltkrich am [[SS-Sonderlager Hinzert]] an zu [[Klingelpütz|Köln-Klingelpütz]] higeriicht goufen? * ... een am [[Bryce-Canyon-Nationalpark]] Honnerte vun [[Hoodoo]]e bewonnere kann? <gallery> Cooking with radio waves - Short Wave Craft Nov 1933 cover.jpg RuanNguyen.png Zeichen_140_-_Tiere,_StVO_1970.svg Mammuthus exilis.jpg Anna Boch in Her Studio 1893.jpg Beauvais Kathedral.JPG Germaine Damar - Radiofilm 1960.jpg Casablanca, title.JPG Ukulele4.png Bryce Canyon 2 md.jpg </gallery> {{clear}} ===Abrëll=== * ... e Reportage iwwer "[[Spaghetti-Bam|Spaghettibeem]]" 1957 en [[Abrëllsgeck]] vun der [[BBC]] war, deen deemools vill fir richteg gehalen hunn? * ... op der [[Place de Bruxelles (Stad Lëtzebuerg)|Bréisseler Plaz]] an der Stad de 5. Juli 1951 déi éischt [[Verkéiersluucht]] zu Lëtzebuerg a Betrib geholl gouf? * ... all d'[[Planéit]]e vun eisem [[Sonnesystem]] no [[réimesch Mythologie|réimesche Gëtter]] genannt goufen, ausser der [[Äerd]] an dem [[Uranus (Planéit)|Uranus]]? * ... den islännesche [[Nobelpräis fir Literatur|Literatur-Nobelpräisdréier]] [[Halldór Laxness]] sech 1922-23 an d'[[Benediktinerabtei Klierf]] zeréckgezunn huet an do gedeeft gouf? * ...'''[[Wäisse Wäin]]''' vun alle méigleche [[Wäindrauf|Wäindrauwen]], och där mat bloelzeger Haut, gemaach ka ginn? * … déi éischt [[Geschicht vun der Eisebunn zu Lëtzebuerg|Eisebunnsstreck zu Lëtzebuerg]] den 11. August 1859 [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Beetebuerg Grenz|tëscht Lëtzebuerg a Zoufftgen]] a Betrib geholl gouf? *... bei '''[[Uergel]]päifen''' ë.&nbsp;a. tëscht ''Labial-'' an ''Zongepäifen'' ënnerscheet gëtt? *... de lëtzebuergeschen Auteur [[Norbert Jacques]] d'Figur vum ''Doktor Mabuse'' erfonnt huet? * ... de [[Yellowstone-Nationalpark]] den eelsten Nationalpark vun der Welt ass? * … de [[Sender 1212]] e Radiosprogramm an däitscher Sprooch war, dee vum Dezember 1944 bis Krichsenn vum amerikanesche militäresche Geheimdéngscht als "schwaarz Propaganda" nuets iwwer d'Anlage vu Radio Lëtzebuerg ausgestraalt gouf? <gallery> Sunny april morning spaghetti tree harvest (7036208493).jpg Place de Bruxelles.svg Planets2008.jpg Halldór Kiljan Laxness 1955.jpg Pinot Gris close.JPG Orgel_der_Nikolaikirche_in_Berlin_04.jpg Norbert Jacques by Waldemar Flaig 1927.jpg Yellowstone River in Hayden Valley.jpg Emetteur de Junglinster les trois mâts vus de l'Ouest.jpg </gallery> * ... d''''[[Mundaneum]]''' vum Belsch [[Paul Otlet]] (1868-1944) eng Zort Multimedia-Archiv war, dat un e bibliographesch-enzyklopedesche Repertoire gekoppelt war, an haut als eng "analog Sichmaschinn" vum Wësse vun der Welt ugesi gëtt? * ... d'[[Gare Belval-Université]], [[Jim Clemes|hirem Architekt]] no, engem Mued oder enger Raup gläiche soll? * ... d''''[[Dräikinneksgaass]]''' an der Stad Lëtzebuerg sou genannt gëtt, well et do eng Bäckerei gouf, déi e Bild vun den [[Dräi Kinneken]] iwwer der Dier hänken hat? * ... de '''''[[Basiliscus plumifrons]]''''', eng Eidechsenaart, op Franséisch och ''lézard Jésus-Christ'' genannt gëtt, well en, fir senge Feinden z'entkommen, op den hënneschte Patten iwwer d'Waasser lafe kann? *... deen éischte lëtzebuergesche [[Geldschäin]] 1856 vun enger privater Bank erausgi gouf, nämlech der [[BIL]]? * ... der [[UNESCO]] no e [[Buch]] op d'mannst 49 Säiten (ouni den Deckel) muss hunn? *... dem "'''[[Hauptmann von Köpenick]]'''" säi Graf an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] um [[Nikloskierfecht]] ass? * ... "[[Allemagne-en-Provence|Däitschland]]" an der [[PACA|Provence]] nëmme knapps iwwer 500 Awunner huet? * ... deen éischten Aarbechter, deen Deputéierten an der [[Chamber]] gouf, de [[Jean Schortgen]], op engem [[1. Mee]] bei engem Accident an der Grouf leie blouf? * ... am Joer 1957 an der '''[[Stengeforter Schmelz]]''' 10.041 Tonne Phenol produzéiert goufen? <gallery> Mundaneum Tiräng Karteikaarten.jpg Gare Belval-Université 2010-10-17 B.JPG Luxembourg_-_rue_Chimay_Dräikinneksgaass_-_nom_de_rue.jpg Plumedbasiliskcele4.jpg 10 Thaler Note BIL 1856.jpg UNESCO logo French.svg Wilhelmvoigtgrab.jpg Chateau Allemagne en Provence IMG 9064 touched.jpg Jean Schortgen.png| StenSchm1.JPG </gallery> * ... d'[[Drëttel-Reegel]] an der [[Fotografie]] dora besteet, datt de 'Bléckfank' vum Bild op enger Intersektioun vun den horizontalen a vertikale Linne vu jee engem Drëttel vum Bild ass? * … am [[Arno Schmidt]] sengem Roman ''Abend mit Goldrand'' eng ganz Rei Beschreiwungen iwwer Lëtzebuerg stinn, obwuel de Schmidt ni e Fouss an d'Land gesat huet? * ... de [[Péiterséileginselkonflikt]] e Grenzkonflikt tëscht [[Spuenien]] a [[Marokko]] war, deen ausgebrach ass, wéi am Juli 2002 marokkanesch Truppen op der [[Péiterséileginsel]] u Land gaange sinn? * ... déi zwéin Detektiven an ''[[Les Aventures de Tintin|Dem Tintin senge Geschichten]]'', am Original ''Dupont et Dupond'', an de lëtzebuergeschen Iwersetzunge ''[[Biwer a Biver]]'' heeschen? * ... den '''[[Amazonas]]''' seng Quell 190&nbsp;km vum Pazifik ewech huet, mä da méi wéi 6000&nbsp;km queesch duerch Südamerika leeft, fir dann an den [[Atlantik]] ze lafen? * ... d''''[[Doudesstrof zu Lëtzebuerg]]''' fir d'lescht de 24. Februar 1949 ausgeféiert gouf, 1979 per Gesetz ofgeschaaft gouf an 1999 an der [[Lëtzebuerger Constitutioun|Verfassung]] festgehale gouf, datt se net méi agefouert kéint ginn? * … [[Baarle-Hertog]], eng belsch Gemeng, ë.&nbsp;a. aus 20 Exklave besteet, déi an Holland leien, an deenen hirersäits 7 hollännesch Enklave sinn? * ... d'[[Loschbur-Fra]] eng 1000 Joer méi al ass wéi de [[Loschbur-Mann]]? *... den [[Émile Servais]] (1847-1928) den 9. Januar 1919 zum President vun der Republik Lëtzebuerg designéiert gi war, ier den Dag drop franséisch Truppen dem republikaneschen Opstand en Enn gemaach hunn? * ... de '''[[Jarosław Kaczyński]]''' 2006-2007 polnesche Premierminister ënner dem Staatspresident '''[[Lech Kaczyński]]''', sengem [[Zwilling|eeneeëgen Zwillingsbrudder]], war? <gallery> Site um Bois de Cazier w.jpg KueheinHalbtrauer.jpg MetroStockelD&D.jpg Amazonrivermap hr.svg Lëtzebuerger Guillotine 2009 08-IMG 6199.JPG B-NL International Border at Baarle.jpg Loschbour Mullerthal 2013.jpg ServaisEmile.jpg President Kaczyński and PM Kaczyński.jpg <</gallery> {{clear}} ===Mee=== * ... dat eelst Spidol zu Esch-Uelzecht d'[[Metze Spidol]] war, dat 1878 vun de Bedreiwer vun der [[Metze Schmelz]] als e Spidol fir hir Aarbechter gebaut gouf? *... d'[[Plakeg Maulefsrat]]en (''Heterocephalus glaber'') a grousse Kolonië liewen, déi vu jee engem Weibchen dirigéiert ginn, dat sech, wéi bei de Beien, exklusiv ëm d'Reproduktioun këmmert? * ... "[[Ketty Maus]]" den Numm vun enger fiktiver Fra ass, deen op Modeller vu lëtzebuergesche [[Pass (Dokument)|Päss]] gebraucht gëtt? *... dat gréisst [[Knabberdéieren|Knabberdéier]], d'[[Capybara]], bis zu 1,20 m grouss ka ginn? * … am [[Ratentempel vun Deshnok|Karni-Mata-Tempel]] zu Deshnok an Indien eng 20.000 Rate liewen, déi als helleg gëllen an deenen do Friesse geaffert gëtt? * ... d'[[Bisamrat]] keng Rat ass, mä villméi zu de [[Wullmais]] (Arvicolinae) gehéiert, vun deene se de gréisste Vertrieder ass? * ... ''[[D'Ro'd Wullmaus]]'' eng lëtzebuergesch Schülerzeitung aus de Joren 1969-1973 war, déi wéinst hiren antiautoritären Texter a [[Karikatur]]en och alt de Prozess gemaach krut? * ... d'Zuel vun de [[Supermarché]]ën zu Lëtzebuerg tëscht 1996 an 2016 vun 42 op 106 eropgaangen ass? * ...[[Rio de Janeiro]] iertemlech no engem "[[Januar]]-Floss" genannt gouf, deen et awer net gëtt? *... den [[18. Mee]] [[1975]] ronn 12.000 jonk Leit zu Lëtzebuerg op ee Coup [[Groussjäregkeet|groussjäreg]] goufen, well den Alter dofir per Gesetz vun 21 op 18 Joer erofgesat gouf? <gallery> Ancien hôpital d'Esch-sur-Alzette 01.jpg Plakeg Maulefsratl.jpg Bristol.zoo.capybara.arp.jpg 20191212 Szczury w Świątyni Karni Maty w Deśnok 1052 8157 DxO.jpg Ondatra zibethicus FWS.jpg Roud Wullmaus Logo.JPG Fredmeyer edit 1.jpg Rio de Janeiro Helicoptero 47 Feb 2006.jpg Fallen Astronaut.jpg </gallery> * ... dem belsche Kënschtler [[Paul Van Hoeydonck]] säi ''Fallen Astronaut'' dat eenzegt Konschtwierk ass, dat bis ewell um [[Äerdmound]] installéiert gouf? * ... [[Bréissel]] a [[Paräis]] hiren Urspronk un de [[Meander]]e vun zwéin [[homophon]]e [[Floss|Flëss]] hunn? * ... Lëtzebuerg (via [[RTL Group|RTL]]) tëscht 1956 an 1993 am Ganze siwenandrëssegmol beim [[Eurovision Song Contest]] matgemaach huet an dëse [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Beiträg beim Eurovision Song Contest|fënnefmol gewonnen huet]]? * … de [[Meuse-Musel-Kanal]] e Projet aus den 1820er Jore war, deen, queesch duerch d'[[Ardennen]], [[Léck]] hätt solle mat [[Waasserbëlleg]] verbannen, an deen zwar ugefaangen, awer ni fäerdeg gemaach gouf? * ... d'[[Bäerbelekierch zu Crusnes]] déi eenzeg Kierch a Frankräich ass, déi ganz aus [[Eisen|Eise]] gebaut ass? * … de ''[[Prix Grand-Duc Adolphe]]'' e Konschtpräis ass, deen zu Lëtzebuerg zanter 1902 all zwee Joer (virun 1995: meeschtens all Joer) un een oder méi Kënschtler vergi gëtt, déi um ''Salon'' vum [[Cercle artistique de Luxembourg]] (CAL) ausgestallt hunn? * ...de [[Félix Thyes]] (1830-1855) deen éischte lëtzebuergesche Schrëftsteller a franséischer Sprooch war? * ... d'Lidd ''[[Bella Ciao]]'' ursprénglech iwwer dat schwéiert Liewe vu Räis-Baierinnen am [[Piemont]] erzielt, déi ënner hirem strenge Patron ze leiden haten, méi spéit awer an en antifaschistescht Partisane-Lidd ëmgedicht gouf? *… d'[[Helen Buchholtz]] (1877-1953), eng lëtzebuergesch Komponistin, bei hirem Doud iwwer 200 Noutemanuskripter vu Kompositiounen hannerlooss huet? * ... d'[[Staatlech Pressehëllef]], déi zu Lëtzebuerg 1976 agefouert gouf, fir de Meenungspluralismus ze stäipen, sech am Joer 2018 op eng 8,16 Milliounen Euro belaf huet? * ... zu [[San Marino]] d'Amt vum Staatschef vun zwou Persounen ausgeübt gëtt, déi all 6 Méint änneren? <gallery> Ruysmolen1867.jpg Eurovisie Songfestival 1966 te Luxemburg. De winnaar Udo Jürgens met de winnares, Bestanddeelnr 918-9215.jpg OurthekanaalBernistap1.jpg Kierch Crusnes.jpg Thyes Felix.jpg Helen Buchholtz w.jpg Coat of arms of San Marino.svg </gallery> * …d'[[Buergfrid-Affär]] eng politesch-juristesch Affär tëscht 1969 an 1974 war, déi der Ministesch [[Madeleine Kinnen]], der éischter Fra an enger Lëtzebuerger Regierung, hiert Amt kascht huet? * ... [[Basalt]] d'Form vu sechseckege Saile kritt, wann d'Basalt-Lava méi lues wéi gewéinlech ofkillt? * … déi sougenannt [[Offiziell Lëtzebuerger Orthographie]] déi éischt gesetzlech festgeluechte Schreifweis vum [[Lëtzebuergesch]]e war, déi [[1946]] agefouert gouf, awer sou gutt wéi vu kengem benotzt a schonn 1950 duerch déi vum ''[[Luxemburger Wörterbuch]]'' ersat gouf, wat awer eréischt gesetzlech 1975 festgehale ginn ass? * ... et a Brasilien eng 20 ''[[Luxemburgia]]''-Aarte gëtt? * ... d'[[Forest Green Rovers FC]] e [[Veganismus|vegane]] Foussballveräi sinn? * ... den däitsche Krounprënz [[Wilhelm von Preußen]] déi éischt Méint vum [[Éischte Weltkrich]] säin Haaptquartéier an der Groussgaassschoul zu [[Esch-Uelzecht]] hat? * ... d'Sprooch aus dem fiktive Land [[Syldawien]] an den [[Dem Tintin seng Geschichten|Tintins-Geschichten]] zu engem groussen Deel e schrëftlech verfriemte [[Bréissel]]er Dialekt ass? * … déi éischt Zeitung, déi zu Lëtzebuerg erauskoum, ''[[La Clef du cabinet des princes de l'Europe]]'' ([[1704]]) war, an dat, fir d'Zensur a Frankräich z'ëmgoen? * ... de [[Louis XIV. vu Frankräich|Kinnek Louis XIV.]] de Pätter vum Stater Affekot [[Jean-Bernard Knepper]] sengem Jong Louis ass, dee wärend dem [[Openthalt vum Louis XIV. vu Frankräich zu Lëtzebuerg|Kinnek senger Visite zu Lëtzebuerg]] gebuer gouf? * ... d'[[Sandale vu Christus]] an der [[Abtei Prüm]] am Mëttelalter zu de bedeitendste [[Reliquie]]n an der Géigend gezielt hunn, bis zu [[Tréier]] de sougenannten [[Hellege Rack]] opgedaucht ass? <gallery> Burfelt 3.jpg Giants-causeway-in-ireland.jpg Flickr - BioDivLibrary - n26 w1150 (1).jpg PaulGreen@FGRFC.jpg Kronprinz Wilhelm - Darche - Esch - 1914-08-26.jpg La clef du cabinet 1704.jpg P7220018 DxO.jpg 6-Reliquie der Sandalen v.Jesus-k.jpg </gallery> ===Juni=== * ... de [[Mitock]] (''Upupa epops'') op Lëtzebuergesch och nach Wuppert, Butbutt, Buddert, Buddebutt, Bëschbuppert, Sténkert, Drecksvull, Riffer, Ruppert, Hupp-Hupp oder Witapp genannt gëtt? * d'[[Gare Däitsch-Oth|Gare vun Däitsch-Oth]] an [[Gare Wuelmereng|déi vu Wuelmereng]] zwou [[Kappgare|Kappgarë]] vun den [[CFL]] sinn, déi a Frankräich leien? * ... de Konschtturner [[Josy Stoffel]] vun 1949 bis 1964 ouni Ënnerbriechung Landesmeeschter am Turne war an u véier Weltmeeschterschaften, sechs Europameeschterschaften a fënnef Olympiaden deelgeholl huet? * ... de [[Meter]] [[1793]] als den 10-milliounsten Deel vun der Distanz vum [[Pol (Geographie)|Pol]] bis bei den [[Equator]] vum [[Äerdmeridian]], op deem [[Paräis]] läit, definéiert gouf, an e Prototyp vun dësem Meter [[1795]] a [[Messeng]] gegoss gouf? * ... de gebiertegen Iechternacher [[Jules Hoffmann (Biolog)|Jules Hoffmann]] 2011 den [[Nobelpräis fir Physiologie oder Medezin|Nobelpräis fir Medezin]] kritt huet an zanter 2012 Member vun der [[Académie française]] ass? * ... siwe Lëtzebuerger op der Säit vun den Alliéierte de 6. Juni 1944 bei der [[Operation Overlord]] am Asaz waren? Et waren dat bei de Buedemtruppen de [[Charles-André Schommer]] op 'Omaha Beach' an op [[Sword Beach]] de [[Pierre Laux]] bei den engleschen Truppen an den [[Antoine Neven]], [[Jean Neven]], [[Félix Peters]] a [[Jean Reiffers]] beim franséische Commando Kieffer. De [[Jean-Bernard Ney]] war deen Dag als Navigateur u Bord vun engem Fliger vun der englescher Aviatioun iwwer 'Omaha Beach' am Asaz. * ... de [[Lëtzebuerger Frang]] tëscht 1935 an 1941 e Véierels méi wäert war wéi [[Belsche Frang|dee Belschen]], nom Krich awer nees zu enger [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vun 1:1]] erëmagefouert gouf? * ... de [[Sendemast vun Housen]] mat 300 Meter dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Bauwierk vu Lëtzebuerg]] ass? * ... d'[[Schluecht vu Valmy]] zwar keng eendeiteg taktesch Resultater ervirbruecht huet, mä e grousse symbolesche Wäert hat, well se als déi éischt franséisch Victoire no der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]] gefeiert gouf? * ... de lëtzebuergesche Schauspiller [[Joseph Noerden]] tëscht 1949 an 1953 am [[Bertolt Brecht]] sengem ''Berliner Ensemble'' gespillt huet? <gallery> Fichier:Hoopoe de.jpg Fichier:Gare Volmerange les Mines-002.jpg Fichier:Platinum-Iridium meter bar.jpg Fichier:Nobel Prize 2011-Press Conference KI-DSC 7581.jpg Fichier:1 franc Luxembourg Jean I (1989)-revers.png Fichier:Sender Housen 2 BRW.jpg Fichier:Schluecht vu Valmy.jpg Fichier:Berlin, Mitte, Bertolt-Brecht-Platz 1, Theater am Schiffbauerdamm.jpg </gallery> * ... de [[Seechomessenniwwel]], e [[planetareschen Niwwel]], sou genannt gëtt, well en dem Kapp an dem Thorax vun enger [[Seechomessen|Seechomes]] gläicht? * ... am [[Schlass Bierg]], der [[Groussherzog vu Lëtzebuerg|groussherzoglecher]] Residenz, tëscht 1941-1944 vum [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|däitschen Occupant]] eng sougenannt ''[[Nationalpolitische Erziehungsanstalt Kolmar-Berg|Nationalpolitische Erziehungsanstalt]]'' ageriicht gi war? * ... d'[[Amerikanesch Joffereninselen|Amerikanesch Joffereninsele]] bis 1917 zu [[Dänemark]] gehéiert hunn, déi se du fir 25 Milliounen Dollar un d'USA verkaaft hunn? * … de [[Kursaal|Ciné Kursaal]] vu Rëmeleng, och nach den ''Ale Kino'' genannt, den eelste [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Kinoen|Kino zu Lëtzebuerg]] ass, deen nach haut a Betrib ass? * … den [[Edouard Luja]] (1875-1953), e lëtzebuergesche Biolog, Fuerscher an Entdeckungsreesenden, eng 130 bis dohin onbekannt Planzen- an Déierenaarten entdeckt huet, wouvun der eng Partie säin Numm kruten, z.&nbsp;B. d<nowiki>'</nowiki>''Acacia Lujaei'' oder d<nowiki>'</nowiki>''Eulophia Lujaeana''? * ... de [[Milbekéis]] eng Spezialitéit aus Sachsen-Anhalt ass, deen duerch d'Exkrementer vun e puer Millioune [[Milben]], déi drop sëtzen, zeideg gëtt, a sou säin typesche Goût kritt? * ... d'franséisch Schrëftstellerin [[Simone de Beauvoir]] en Urenkelkand vum [[Hubert Brasseur (1823)|Hubert Brasseur]] war, engem vun de Matgrënner vun der [[Brasseurs Schmelz]] zu Esch? * ... de [[Departement Var|Var]] dat eenzegt [[Franséisch Departementer|franséischt Departement]] ass, dat no engem Floss genannt ass (dem [[Var (Floss)|Var]]), deen hautdesdaags guer net derduerchleeft? * … de Begrëff "[[Télécran]]" fir d'éischt an der franséischer Iwwersetzung vum [[George Orwell]] sengem Roman ''Nineteen eighty-four'' fir den englesche Begrëff ''telescreen'' gebraucht gouf? * ... op de Baupläng vun der [[Rout Bréck|Rouder Bréck]] zwou Vëlospistë vun 1,75 m virgesi waren; dës awer, wéi s'a Betrib geholl gouf, zu Gonschte vum Autostrafic geaffert goufen? <gallery> Ant Nebula.jpg Residenz der Grossherzoeglichen Familie.jpg Seal of the United States Virgin Islands.svg Kursaal De Balkon haut.jpg Edouard luja snl.jpg Milbekéis.jpg Simone de Beauvoir.jpg Blason département fr Var.svg Luxembourg, Pont G-D Charlotte (5).jpg </gallery> * … um [[Mosaik vu Viichten]], dat 1994 entdeckt gouf, an dat géint d'Joer 240 geluecht gouf, den [[Homer]] mat den Néng [[Mus (Mythologie)|Musen]] ze gesinn ass? * ... de [[Johannes Mylius]] vun Diddeleng (ëm 1537-1596) Studieboursse gestëft huet, déi nach Joerhonnerten duerno ausbezuelt goufen? * ... op der Nordsäit vun der [[Pyramid vum Kukulcán]], wärend der [[Equinoxe]], de Schiet esou op d'Säitemauer vun der Trap fält, datt et ausgesäit wéi wann do eng riseg Schlaang erofkrauche géif? *… d'[[Regierung Mongenast]] zu Lëtzebuerg just 25 Deeg, vum 12. Oktober bis de 6. November 1915 am Amt war? * ... [[Kraków]] (Krakau) vun 1038 bis 1609 d'Haapt- a Kinneksstad vu [[Geschicht vu Polen|Polen]] war? * …den [[Étienne Lenoir]] (1822-1900) 1860 deen éischte brauchbare Gasmotor an 1863 dat éischt Stroossegefier, dat domat ugedriwwe gouf, gebaut huet? * ... "[[Luxemburg]]" gläich dräi Uertschaften an de [[Vereenegt Staate vun Amerika|Vereenegte Staaten]] heeschen? *... d'[[Tranchée de Caster]] an der Belsch e 65 Meter déiwen Aschnëtt an d'[[Montagne Saint-Pierre]] ass, déi tëscht 1930 an 1933 fir den [[Albertkanal]] ugeluecht gouf? * ... d'Kierchtierm vun der 1858 gebauter [[Kierch Saint-Alphonse vu Lëtzebuerg|Kierch St. Alphonse]] ("Paterekierch") an der Stad Lëtzebuerg, sou niddreg sinn, well se no bei der [[Festung Lëtzebuerg|Festungsmauer]] stoungen a soss eng giedeleg Zilscheif gi wieren, wa se méi héich gewiescht wieren? * ... den Asteroid [[(255019) Fleurmaxwell]] no der Lëtzebuerger Äiskonschtleeferin [[Fleur Maxwell]] benannt gouf? <gallery> Viichten-Terpsichore-w.jpg Chichen Itza 3.jpg Town Hall Tower & Sukiennice.jpg Lenoir gas engine car.jpg LuxemburgWisconsinDowntown1.jpg Tranchée de Caster.jpg Luxembourg City église Saint-Alphonse ext a.jpg </gallery> ===Juli=== * ... déi [[Astana|kasachesch Haaptstad]] bannent manner wéi 7 Joerzéngte sechsmol den Numm gewiesselt huet? * ... de lëtzebuergesche Metallurg [[William J. Kroll]] (1889 - 1973) ë.&nbsp;a. deen no him genannte "Kroll-Prozess" entdeckt huet, deen et erméiglecht, [[Titan (Element)|Titan]] industriell ze produzéieren? * ... d'[[Husumer Protestschwäin]] eng rout-wäiss-rout gesträift Schwéngsrass ass, déi uganks vum 20. Jh. vun den Dänen an Nordfriesland geziicht gouf, fir dergéint ze protestéieren, datt se net den dänesche Fändel hunn däerfen eraushänken? * ... deen éischte ''Long métrage'' op Lëtzebuergesch ''[[Wat huet e gesot?]]'' geheescht huet, an 1981 doruechter gewise gouf? * ... d'Uertschaft '[[Gréiwels]] fréier ''Nei-Brasilien'' housch, well sech do am Joer 1828, op den deemolege Gemengegrenze vu Groussbus, Heischent a Wal, Leit néiergelooss hunn, déi alles verkaaft haten, fir a [[Brasilien]] auszewanderen, do awer ni ukomm sinn a veraarmt op Lëtzebuerg zeréckkoumen? * ... de [[Victor Tedesco]] (1821-1897) aus der Stad Lëtzebuerg an der Belsch wéinst Opruff zur Revolutioun zum Doud verurteelt gouf, spéider awer Affekot, Gemengerot a Provënzialrot zu Arel war? * ... de [[Lake Luxembourg]] a Pennsylvania säin Numm krut, well d'[[Charlotte vu Lëtzebuerg|Groussherzogin Charlotte]] an hirem Exil wärend dem [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|Zweete Weltkrich]] do en Terrain kaf hat? * ... den [[Zolwerknapp]] en [[Zeiebierg]] ass; d.&nbsp;h. en Hiwwel, deen op senger Kopp Reschter vun enger méi haarder Gestengsschicht huet, wéi déi ronderëm, déi erodéiert ass? * ... d'[[Gemeng Wëntger]] 2019 déi lescht Gemeng zu Lëtzebuerg war, déi [[Odonymie|Stroossennimm]] agefouert huet? * … de lëtzebuergesch-franséischen Naturfuerscher an Entdeckungsreesende [[Guillaume Capus]] (1857-1939) annerhallwe Mount am Norde vum Afghanistan vun engem Stamm festgehale gi war, an eréischt op Interventioun vum Vizekinnek vun Indie fräikomm ass? <gallery> Guillaume Kroll.jpg Husumer Protestfierkelen.jpg Hauptstrasse in Grevels 01.jpg Core Creek Park dock on Lake Luxembourg.jpg Zolwerknapp.jpg Guillaume Capus.jpg </gallery> * ... den [[Zoo vun Antwerpen]] schonn 1843 gegrënnt gouf, an haut iwwer 5.000 Déieren huet, déi sech op 900 [[Aart (Biologie)|Aarte]] verdeelen? * ... de [[Charles Metz]] (1799-1853) Deputéierten souwuel an [[Chamber (Belsch)|der Belscher]] wéi och an der [[Chamber|Lëtzebuerger Chamber]] war? * ... zu [[Zowaasch]] bis an d'Joer 1980 bei all Begriefnëss e franséischen Douanier huet missen dobäi sinn, well de Kierfecht op franséischem Terrain läit? * … de [[Jean Beck]] (1588-1648) aus der Stad Lëtzebuerg et zum Maître de Camp général an der Habsburger Arméi an zum [[Lëscht vun de Gouverneure vu Lëtzebuerg|Gouverneur]] vum Herzogtum Lëtzebuerg an der Grofschaft Chiny bruecht hat? * ... op der Single ''Komm, gib mir deine Hand/Sie liebt dich'' zwou däitsch Versioune vun de [[Beatles]] hire Lidder sinn, déi de [[Camillo Felgen]] hinnen iwwersat hat? *… d'Fro vum [[Sëtz vun den europäeschen Institutiounen|Sëtz vun den Europäeschen Institutioune]] bal 40 Joer laang ëmmer nees diskutéiert gouf, bis eng Kompromëssléisung fonnt gouf? * … zu [[Keel]] op der [[Léiffrächen]] Enn 1947 dräi Kanner mysteriéis ''Marienerscheinunge'' solle gehat hunn, wat deemools Dausende vu Virwëtzegen ugelackelt huet? * ... dat eelst Dokument am Besëtz vun der [[Lëtzebuerger Nationalbibliothéik]] en handgeschriwwent Stéck aus engem Gebietsbuch aus dem 8 Joerhonnert ass, dat de [[Willibrord]] vum Poopst geschenkt krut? * ... et 1982 am [[Simbabwe]] e Gesetz gouf, dat et verbueden huet, de Geck mam President [[Canaan Banana]] sengem [[Familljennumm]] ze maachen? * … de ''[[Codex Aureus Epternacensis]]'', d'Gëllen Evangeliebuch vun Iechternach (entstanen 1030-1050), [[1955]] zu Verkaf stoung, mä de Lëtzebuerger Staat en deemools net kafe wollt oder konnt, an en sou an de Germanische Nationalmuseum zu Nürnberg koum, wou en haut nach ass? <gallery> Antw-Zoo-Entrée--w.jpg Wincrange, Wëntger (103).jpg Kierfecht Zowaasch-103.jpg Johann von beck.jpg The Fabs.JPG European Council (38185339475).jpg Leiffraechen_(Grott).jpg Luxembourg, Bibliothéque nationale Kirchberg (102).jpg Canaan Banana.jpg CodexAureusEpternacDEckel.JPG </gallery> * ... nom [[Henri vu Lëtzebuerg|Groussherzog Henri]] [[Joséphine-Charlotte vun der Belsch|senger Mamm]] schonn zu Liefzäiten eng [[Joséphine-Charlotte (Bréisseler Metro)|Bréisseler Metrosstatioun]] genannt gouf? *... d'''Brubbel'' zu [[Wallenborn]] deen eenzege Kalwaassergeysir an Däitschland ass, an all déck hallef Stonn Schwiewelgaser ausstéisst? * ... de [[Jacques Leurs]] bekannt dofir ass, deen éischte Lëtzebuerger mat schwaarzer Hautfaarf gewiescht ze sinn? * ... de Bäitrëttstraité vu [[Rumänien]] a [[Bulgarien]] zu der [[Europäesch Unioun|EU]] 2005 an der [[Neimënster|Abtei Neimënster]] ënnerschriwwe gouf? * … de [[Paul Lauterbur]] (1929-2007), Nobelpräisdréier fir Medezin 2003, lëtzebuergesch Urgrousselteren hat? * ... en Dag op der [[Venus (Planéit)|Venus]] méi laang dauert wéi e Venus-Joer? Se brauch knapps 225 Äerd-Deeg fir en Ëmlaf ëm d'Sonn, mä hirer 243 fir eng Rotatioun ëm hir eegen Achs. *... de [[Bernard Molitor]] (1755-1833) e lëtzebuergesche Konschtschräiner war, dee sech zu Paräis en Numm gemaach hat, an zäitweileg ''Fournisseur de la Cour impériale'' war? *... [[Luxembourgit]] e Mineral ass, dat zu Lëtzebuerg entdeckt gouf? * ... mat "[[Mutz vum Monomach (Kascht)|Mutz vum Monomach]]", engem russesche Kascht a Form vun der traditioneller [[Mutz vum Monomach|Kroun vun de Groussfürsten]] an den éischten Zaren, souwuel eng Fleesch-Mayonnaise-Zalot wéi och e Friichtekuch gemengt ka sinn? * ... de ''[[Magnum bullarium romanum]]'', eng vun de véier grousse Kollektioune vun de Peepst hire Bullen (Ordenanzen) an der Kierchegeschicht, déi vu 1727 u beim Stater Libraire an Editeur [[André Chevalier]] erauskoum, dee gréisste Buchprojet vun der Lëtzebuerger Geschicht war? *... ''[[Ashcan]]'' (d.&nbsp;h. Dreckskëscht) de Codenumm fir en [[alliéiert am Zweete Weltkrich|alliéiert]] Gefaangelager zu [[Munneref|Bad Munneref]] am Palace-Hôtel war, an deem am Summer 1945 all déi bis dohi gefaangen héichrangeg Nazien an däitsch Militär souzen, fir verhéiert ze ginn? <gallery> Joséphine-Charlotte metro station platforms with a metro ghost (1s exposure) in Woluwe-Saint-Lambert, Belgium.jpg Walbor2.JPG Luxembourg_Abbaye_de_Neumünster.jpg Paul Lauterbur 2003 cropped.jpg Venuspioneeruv.jpg Bernard molitor (attr.), sécretaire, francia 1800 ca.jpg Golden-cap.jpg Camp_Ashcan_prisoners.jpg </gallery> ===August=== * ... de [[Buffalo Bill]] mat senger ''Wild West Show'' den 3. September [[1906]] en Optrëtt zu Lëtzebuerg hat? * ... d<nowiki>'</nowiki>[[Däitschsproocheg Communautéit vun der Belsch|Däitschsproocheg Communautéit]] déi klengst vun den 3 Communautéiten an der [[Belsch]] ass? * ... de [[Menhir vu Recken]] joerhonnertelaang ëmgekippt do louch, ier en 1978 als sollechen erkannt an an de Joren dono nees opgeriicht gouf? * ... bei der [[Schluecht vu Salamis]] enger vun de gréisste Séischluechten an der griichescher Antiquitéit, [[Athen]] ënner dem [[Themistokles]] d'Flott vum [[Xerxes I.]] vu Persien verdriwwen huet? * ... 2001 fir de Film ''[[Secret Passage]]'' zu Esch-Uelzecht, op der Industriebrooch vun Terre-Rouge, eng iwwer 6 Hektar grouss Kuliss vu [[Venedeg]] am 15. Joerhonnert an Originalgréisst, inklusiv de Kanäl, opgebaut gouf? * … de [[Michel Gloesener]] vun [[Uewerkäerjeng]] d'Reversibilitéit vun der Induktioun am Dynamo erkannt huet an domat de Grondstee fir den elektresche Motor geluecht huet? * ... de lëtzebuergesch-belsche Botaniker [[Jean Linden (Botaniker)|Jean Linden]] (1817-1898) mat deen éischte war, deen an Europa [[Orchideeën|Orchideeë]] geziicht huet an dës am grousse Stil kommerzialiséiert huet? * ... d'[[Schengener Ofkommes]] um Schëff [[MS Princesse Marie-Astrid |MS Princesse Marie-Astrid 2]] ënnerschriwwe gouf, dat haut ewell, als ''MS Regensburg,'' op der [[Donau]] ënnerwee ass? * ... déi sowjetesch [[Raumfuerer|Kosmonaute]] [[Juri Gagarin]] a [[Walentina Tereschkowa]] 1961, respektiv 1963, deen éischte Mann an déi éischt Fra am Weltall waren? * ... de Film ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]'' mat der [[Scarlett Johansson]] an der Titelroll, bal ganz zu Lëtzebuerg gedréint ginn ass? <gallery> Fichier:Cody-Buffalo-Bill-LOC.jpg Fichier:Flag of the German Community in Belgium.svg Fichier:Menhir Eenelter Luxembg 01.jpg Fichier:Greek triremes at Salamis.jpg Fichier:VenedEsch1 2001-09.jpg Fichier:Gloesener michel 1792 1876.jpg Fichier:Jean_Jules_Linden01.jpg Fichier:Kreuzhof - panoramio - Hans100 (2).jpg Fichier:RIAN archive 612748 Valentina Tereshkova.jpg Fichier:Scarlett Johansson in Kuwait 01b-tweaked.jpg </gallery> * ... dem ''United States Copyright Office'' no [[Afeselfie]]n net dem [[Auteursrecht]] ënnerleien? * ... vun der 1. Oplo vum [[Michel Rodange]] sengem [[Renert oder de Fuuss am Frack an a Maansgréisst|Renert]] no 30 Joer just 313 Exemplairë verkaaft gi waren? * … 1946 an der franséischer Regierung vum [[Georges Bidault]] gläich zwéi Regierungsmembere waren, déi zu Lëtzebuerg gebuer waren, nämlech d'[[Andrée Viénot]] an de [[Robert Schuman]]? * … d'[[Musel]] viru laanger Zäit an d'Meuse gelaf ass, an an deem Bett wou se haut leeft d'[[Meurthe (Floss)|Meurthe]] gelaf ass? * ... den [[Dollar]] säin Numm vun der Uertschaft Sankt Joachimsthal hier huet, déi haut [[Jáchymov]] heescht? * ... de [[Lëtzebuerger Nationalfeierdag]] 1840 zweemol gefeiert gouf? * ... d'Traditioun, d'Bierger an d'[[Moundkrater|Krateren]] um [[Äerdmound|Mound]] no bekannten Astronomen a Wëssenschaftler ze nennen, vum [[Francesco Maria Grimaldi]] (1618-1663) agefouert gouf? * … de [[Barrage Esch-Sauer]], deen tëscht 1955 an 1957 gebaut gouf, um Fouss 4,5 m déck ass an 1,5 un der Kroun, an datt d'Staumauer 168 m laang ass? * … am Joer 1811 zu Lëtzebuerg 66 [[Gierwereien zu Lëtzebuerg|Gierwereie]] bestanen hunn, an datt d'Haaptclienten dovu laang d'Arméie waren, déi zu Lëtzebuerg stationéiert waren? * ... den [[Tour de France]] zanter 1947 bis ewell néngmol duerch Lëtzebuerg goung? <gallery> Fichier:Macaca_nigra_self-portrait_large.jpg Fichier:RenertCover1872Facsimile.jpg Fichier:Georges Bidault.jpg Fichier:Gueule d'enfer.jpg Fichier:Dollar symbol gold.svg Fichier:2019 Luxembourg National Day VIP (124).jpg Fichier:Francesco Maria Grimaldi.jpg Fichier:Barrage Esch-sur-Sure.jpg Fichier:Ideal1948.jpg Fichier:EschTDF06Gedenkplaz.jpg </gallery> *… de [[Jérôme vu Bauschelt]] (ëm 1470 - 1517) Member vum [[Grousse Conseil vu Mechelen]] war? * ... souwuel de [[Claude Monet|Monet]] wéi de [[Edouard Manet|Manet]] en Tableau mam Numm ''[[Le déjeuner sur l'herbe]]'' gemoolt hunn? * … de Moler [[Pierre-Joseph Redouté]] (1759-1840) ''Rafael vun de Blumme'' genannt gouf? * ... [[Jéinesch]] (oder ''Lakerschmus''), d'Sprooch vun de [[Jéiner|Jéinen]], bis ufanks vum 20. Joerhonnert vu Weimeschkiercher Händlerfamille geschwat gouf? * ... d'[[Ionesch Revolt]] 500/499 v. Chr. en Opstand vun de klengasiateschen an zypriotesche Griiche géint d'Perser war? * ... vun den iwwer 40 sougenannte [[Spueneschen Tiermchen|Spueneschen Tiermercher]], déi et an der Stad Lëtzebuerg gouf, der just nach 9 bis haut existéieren, resp. nees opgebaut goufen? * ... d'[[Lise Rischard]] (geb. Meyer, 1868-1940) am [[Éischte Weltkrich]] den Englänner Informatiounen iwwer däitsch Truppentransporter an der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] zoukomme gelooss huet, andeems dës kodéiert an engem Fortsetzungsroman an der Zäitschrëft ''[[Der Landwirth|Der Landwirt]]'' publizéiert goufen? * ... fir de Bau vun der [[Adolf-Emil-Hütte]] (haut ArcelorMittal Esch-Belval) 1909 praktesch dee ganzen 92 ha groussen ''Escher Bësch'' ofgeholzt ginn ass? * ... an der [[Kierch Bäerdref|Parkierch]] vu [[Bäerdref]], ënner dem Haaptaltor, ee [[réimesch Mythologie|réimesche]] [[Véiergëtterstee vu Bäerdref|Véiergëtterstee]] steet, mat der Minerva, der Juno, dem Apollo an dem Herkules drop? * … de lëtzebuergeschen Ethnolog [[Edouard Conzemius]] (1892-1931) e Spezialist vun de Miskito- a Sumu-Indianer an Honduras an Nicaragua war? * … déi zwou Bensinnsstatiounen op der [[Aire de Berchem]] iwwer 300 Millioune Liter Brennes am Joer verkafen? <gallery> Fichier:Hieronymus van Busleyden.jpg Fichier:Monet dejeunersurlherbe.jpg Fichier:Rosa centifolia foliacea 17.jpg Fichier:Greek-Persian duel.jpg Fichier:Luxembourg, Spueneschen Tiermchen 04.jpg Fichier:Postkaart Adolf-Emil-Hütte-101.jpg Fichier:4Gëttersteen Herkules.jpg Fichier:20150823 Berchem Rest area 012.jpg </gallery> {{clear}} ===September=== * ... den [[Adrien Ries]] (1933-1991) am Joer 1970 de Begrëff ''[[Nordstad]]'' geprägt huet, deen den urbane Ballungsraum ëm [[Dikrech]] an [[Ettelbréck]] bezeechent? * ... [[Südafrika]] offiziell 3 Haaptstied huet: [[Pretoria]] als Verwaltungshaaptstad, [[Kapstad]] als Regierungs- a [[Bloemfontein]] als Geriichts-Haaptstad? * ... d<nowiki>'</nowiki>[[Uelzechtstrooss]] zu Esch virun 1923, jee no Deelstéck, ''Avenue de l'Hôtel de Ville, Rue de la Poste'' a ''Rue Marie-Thérèse'' housch? * … een an der [[Whirlpool-Galaxie]] (''Messier 51'' oder ''NGC 5194/5195''), eng [[Spiralgalaxie]] am [[Stärebild]] ''Canes Venatici'', eng äusserst aktiv Stäregebuert observéiere kann? * … d'[[Schlass Berwart|Berwart-Schlass]] zu [[Esch-Uelzecht]] 1954 ofgerappt gouf, fir 1956 als Kuliss fir d'Feierlechkeete vum Cinquantenaire nees fir kuerz Zäit opgeriicht ze ginn? * ... -40 [[Grad Fahrenheit]] a -40 [[Grad Celsius]] déi selwecht Temperatur uginn? * ... déi [[hollännesch Provënzen|hollännesch Provënz]] [[Provënz Flevoland|Flevoland]] praktesch ganz aus Land besteet, dat dem Mier ofgewonne gouf? * ... d'''Bundesamt für Seeschifffahrt und Hydrographie'' zu [[Hamburg]] déi gréisst Sammlung vu [[Fläschepost]]en op der Welt huet? * … et zu Lëtzebuerg zwéi Vëlossportler mam Numm [[Nicolas Frantz]] gouf, woubäi een dovun, den [[Nicolas Frantz II]], bei enger Course no enger Chute vun engem Auto iwwerrannt gouf, wéi e probéiert hat, säi Cousin mam nämmlechten Numm an zweemolegen Tour-de-France-Gewënner, z'iwwerhuelen? * ... [[Andorra]] zwéi Staatscheffen huet, nämlech de franséische President [[Emmanuel Macron]] an de [[Joan Enric Vives i Sicília]], Bëschof vu La Seu d'Urgell? <gallery> Fichier:Adrien Ries.jpg Fichier:Flag of South Africa.svg Fichier:Esch. Uelzechtstrooss.jpg Fichier:Messier51.jpg Fichier:Chateau Berwart.JPG Fichier:Termometro.JPG Fichier:Flevoland-Position.png Fichier:Flaschenpost.jpg Fichier:Flag of Andorra.svg </gallery> * … den [[Henri Tudor]] (1859-1928), deen deen éischte brauchbare Bläiakkumulator erfonnt huet, u [[Bläi]]<nowiki>vergëftung </nowiki> gestuerwen ass? * … d'''[[Naturschutzgebitt Dreckswiss|Dreckswiss]]'' en Naturschutzgebitt an de Gemenge [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]] a [[Gemeng Suessem|Suessem]] ass, dat 71 ha Fiichtgebitt ëm d'[[Kuer]] ëmfaasst? * ... dem [[Alfred Hitchcock]] säi Film ''[[Rope (Film 1948)|Rope]]'' esou opgeholl gouf, wéi wann en aus enger eenzeger Astellung bestoe géif? * ... vun den ursprénglech op d'mannst 14 Tierm vun der '''[[Iechternacher Stadmauer]]''' der 5 erhale sinn an a Wunnengen ëmgebaut goufen? * ... den [[Ötzi]] iwwer 5000 Joer no sengem Doud e klengen diplomatesche Sträit tëscht Éisträich an Italien ausgeléist huet? * … [[Ronnschwanzséikéi]] (''Trichechidae'', och „Manati“ genannt) dacks ronderëm Elektrizitéitswierker ze fanne sinn, well do d'Waasser méi waarm ass a se mëttlerweil ofhängeg vun dëser kënschtlecher Hëtzt gi sinn an opgehalen hunn, a méi waarm Gewässer ze wanderen? * ... de belsche Kinnek [[Baudouin vun der Belsch|Baudouin]] am Abrëll 1990 fir 36 Stonnen als ''net am Stand, ze regéieren'' erkläert gouf? * ... nodeem dem [[Minettstram]] säi Betrib den 22. September 1956 agestallt gi war, ee Bäiwon vum Tram eng Zäit duerno nach als Büro fir déi theoreetesch Fürerschäiprüfung benotzt ginn ass? * … d'[[Duchindustrie|Draperies de Luxembourg]] am 19. Joerhonnert 2.000 Leit beschäftegt an 1.000 Tonne gewäsche Woll am Joer verschafft hunn an zu deene gréisste vun Europa gezielt gi sinn? * ... d'[[Désirée Nosbusch]] scho mat 12 Joer Radiosemissiounen a mat 15 Joer Tëleesemissiounen an däitscher Sprooch moderéiert huet? <gallery> Fichier:Portrait Henri Tudor 004.jpg Fichier:Ropetrailer3.jpg Fichier:City walls and towers 2 Echternach, Luxembourg.JPG Fichier:Otzi-Quinson.jpg Fichier:Manatee photo.jpg Fichier:Baudouin of Belgium 1969.jpg Fichier:Rumelange, Grand-Rue (ca. 1948), carte postale 13031.jpg Fichier:N-Liez_vue-de-la-schleifmuhl.png Fichier:MJK 12586 Désirée Nosbusch (Berlinale 2018).jpg </gallery> * ... d'''[[Luxemburger Zeitung]]'' tëscht 1902 an 1940 zweemol am Dag eng nei Editioun erausbruecht huet? * ... de lëtzebuergesche Moler '''[[Jean Jacoby]]''' (1891-1936) zweemol – 1924 an 1928 – d'Goldmedail am Olympesche Konschtconcours gewonnen huet? * ... [[Halloween]] op e Karschnatz- an Neijoerschfest vun de [[Kelten]] zeréckgeet? * ... de [[Haile Selassie I. vun Ethiopien|Ras-Täfäri]] de 25. Mee 1924 op offizieller Visite zu Lëtzebuerg war? *... d'[[Kuer]] mat hiren Niewebaachen an d'[[Fooschtbaach]] am [[Éislek]] déi eenzeg Waasserleef zu Lëtzebuerg sinn, déi net zum Baseng vum [[Rhäin]] gehéieren, mä zu deem vun der [[Meuse (Floss)|Meuse]]? * ... [[1895]], an de Pionéierjore vum [[Telefon]] zu Lëtzebuerg, e Mikro um [[Musekskiosk]] op der [[Plëss d'Arem]] un de Reseau ugeschloss war, fir datt d'Postbeamten de Sonndesconcert an der Telefonszentral nolauschtere konnten? * ... [[Paraskavedekatriaphobie]] d'Angscht virum [[Freideg]] den Dräizéngten ass? *... de [[Rubicon (Belsch)|Rubicon]] an der Belsch bei Remouchamps de längste schëffbaren ënnerierdesche [[Floss]] op der Welt ass? * ... "[[Kueb (Gebai)|Kueb]]" an de spéiden 1970er Jore wéinst sengem Glach mat engem Villchen de Spëtznumm vun engem Bauprojet fir d'[[Europäescht Parlament|Europaparlament]] um [[Kierchbierg]] war, dee schlussendlech duerch e manner ambiziéisen ersat gouf, deen dann, trotz enger anerer Form, bis haut "Klenge Kueb" genannt gëtt? * ... d'[[Nationalstrooss 3A|N 3A]] mat nëmme knapps 50 m déi kierzt [[:Kategorie:Nationalstroossen zu Lëtzebuerg| Nationalstrooss zu Lëtzebuerg]] ass? <gallery> Fichier:Jean Jacoby - Hurdling - The Race.jpg Fichier:Jack-o'-Lantern 2003-10-31.jpg Fichier:Haile Selassie in full dress.jpg Fichier:Bassin de la Meuse.svg Fichier:Freitag der 13. im Kalender.jpg Fichier:RemouchampsRubicon.jpg Fichier:Schëld Place de Metz.jpg </gallery> {{clear}} ===Oktober=== * ... d'[[Pravčická brána]] an Nordtschechien déi gréisst natierlech Sandsteebréck an Europa ass? *… d'[[Hélène Hiertz]] (1911-1985), déi di éischt Kächen zu Lëtzebuerg war, déi fir hire Restaurant e ''Michelin''-Stär krut, eng aktiv [[Resistenz zu Lëtzebuerg|Resistenzlerin]] war? * ... den ''Erdäpfelmuseum'' zu Prinzendorf an Éisträich zu Éiere vum lëtzebuergesche Geeschtleche [[Johann Eberhard Jungblut]] ugeluecht gouf, deen do 1761 d'Gromper agefouert huet? * ... hanner dem [[Paul-Eyschen-Monument zu Stadbriedemes]] eng Populatioun vu [[Sëlwerfëschelchen|Sëlwerfëschelcher]] lieft, déi fir gewéinlech a Mëtteleuropa just a Wunnengen ze fanne sinn? * ... [[Nauru]] deen eenzege Memberstaat vun der UNO ass, dee keng Haaptstad huet? * ... d'[[Basilika Iechternach|Iechternacher Basilika]] am 19. Joerhonnert joerzéngtelaang eng [[Faïencerie Dondelinger|Faïencerie]] war, an datt ee vun de Kierchtierm de Kamäin dovu war? *... dem [[Henry Miller]] säi Roman ''Quiet Days in Clichy'' ënner anerem och zu Lëtzebuerg spillt? * ... de ''[[Pont de Fer]]'' zu [[Huy]] an der Belsch entgéint sengem Numm net aus [[Eisen]], mä aus [[Bloe Steen (Natursteen)|Bloem Steen]] ass? * ...d'[[Our (Sauer)|Our]], d'[[Sauer]] an d'[[Musel]] op deene Stécker vun hirem Laf, wou se d'Grenz tëscht Lëtzebuerg an Däitschland maachen, e [[Kondominium]] sinn? * ... den [[Nicolas Kinsch]] vun [[Esch-Uelzecht]] vun 1959 bis 1967 Äerzbëschof vu Kisangani ([[Demokratesch Republik Kongo]]) war, den [[James Schwebach]] vu [[Platen]] 1891-1921 Bëschof vu La Crosse ([[Wisconsin (Bundesstaat)|Wisconsin]]) war; de [[Jacques Mangers]] vu [[Stolzebuerg]] vun 1953 bis 1964 Bëschof vun Oslo war; de [[Jean-Baptiste Fallize]] vun [[Harel]] 1892-1922 Apostoulesche Vikar vun Norwege war an de [[Michel Fallize]] och vun Harel 1889-1910 Generalvikar vun der Diözees Dacca ([[Bangladesch]]) war? * ... de [[Salar de Uyuni]] mat enger [[Fläch]] vun 10.582&nbsp;km² déi gréisst [[Salzwüüst]] op der Welt ass? <gallery> Fichier:Pravcicka brana 2015-08 --3.JPG Fichier:DenkmalJohannEberhardJungblut.JPG Fichier:Moselle from Paul Eyschen Monument Stadtbredimus c65.jpg Fichier:Flag of Nauru.svg Fichier:Faïencerie Dondelinger.jpg Fichier:Henry Miller 1940.jpg Fichier:Spoorbrug lijn 126 over de Maas 3.JPG Fichier:Kondominium Sauer.JPG Fichier:Salar de Uyuni Décembre 2007 - Centre de Nulle Part.jpg </gallery> * … an der [[Fotothéik vun der Stad Lëtzebuerg]] eng 4 Millioune Fotoen an Negativer vun 1855 bis haut iwwer d'Stad Lëtzebuerg versuergt ginn? *… et an der Gemeng Réiser eng Strooss gëtt, déi [[Luxite|no Sprengstoff genannt]] gouf? * ... de Film ''[[Autobahnraser]]'' op der [[Autobunn A13 (Lëtzebuerg)|Lëtzebuerger A13]] gedréint gouf, ier déi fir den normale Verkéier opgoung, an déi dofir kuerzfristeg mat däitschen Autobunnsschëlter 'ëmdekoréiert' gouf? * ...déi gréisst lieweg Hai-Aart, de [[Walhai]], deen iwwer 13 m laang ka ginn, sech vu [[Plankton]] erniert, an dofir fir de Mënsch ongeféierlech ass? * …den [[Émile Reuter]] (1874-1973) dee [[Chamberpresidenten|Chamberpresident]] zu Lëtzebuerg mat bis ewell der längster Amtszäit war (vun 1926 bis 1958, ofgesi vun der däitscher Besatzungszäit)? * ... de Kontinent [[Amerika (Kontinent)|Amerika]] säin nach haut geleefegen Numm [[1507]] op enger Kaart kritt huet, déi en Deel vum Kartograph [[Martin Waldseemüller]] sengem Wierk ''[[Cosmographiae Introductio]]'' war, well de Waldseemüller gemengt hat, den [[Amerigo Vespucci]] hätt en entdeckt? * ... den [[Atomium]] zu [[Bréissel]] en [[Eisen|Eise]]-Kristall an enger 165-milliardefacher Vergréisserung duerstellt? * ... souwuel de Moler a Manager [[Gust Graas]] wéi och de Politiker [[Gusty Graas]] den Titel 'Grand officier de l'[[ordre de la couronne de chêne]]' kritt hunn? *… et am Kader vun der ''[[Affär Dreyfus]]'', déi déi franséisch Ëffentlechkeet jorelaang polariséiert huet, 11 Joer gedauert huet, ier den [[Alfred Dreyfus]] nees rehabilitéiert gouf? * ... op [[Bretzelsonndeg]] dem [[Brauch]] no Männer enger Fra, déi hinnen eppes bedeit, eng [[Bretzel]] schenken, fir dann, bei géigesäitegem Intressi, [[Ouschteren]] en [[Ouschteree]] vun hir geschenkt kréien, ausser bei [[Schaltjoer|Schaltjoren]], wou et ëmgedréint ass? <gallery> Fichier:Luxembourg Ville photothèque 3-2011a.jpg Fichier:A13 (Luxemburg) bei Frisange.jpg Fichier:Whale-shark-enhanced.jpg Fichier:Emile Reuter.JPG Fichier:Americas on the globe (white-red).svg Fichier:The_Atomium's_North_face_with_a_Smurf_(DSCF1216).jpg Fichier:Degradation alfred dreyfus.jpg Fichier:Gefëllte Bretzel.jpg </gallery> *... de [[Zénon Bernard (1893)|Zénon Bernard]] 20 Joer nodeem hien e Gol am eenzege Match, deen déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] jee géint Frankräich gewonnen huet, geschoss hat, als éischte [[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|Kommunist]] an d'[[Chamber]] gewielt gouf? * ... [[Südafrika]] eelef [[offiziell Sprooch|ofiziell Sproochen]] huet? *... de franséische Chansonnier [[Serge Gainsbourg]] an den 1960er Joren och Regisseur vu [[Sandalefilm]]er war? * … den [[Iechternacher Séi]] e kënschtleche Séi ass, deen Enn der 1970er Joren ugeluecht gouf, fir d'touristesch Offer ze diversifiéieren, an dofir d'[[Lëschenhaus]], e Barockgebai vu 1676, ofgerappt gouf, well et soll gehënnert hunn? *… den [[John Adams|zweeten]] an deen [[Thomas Jefferson|drëtte President vun de Vereenegte Staate]] genee de selwechten Dag, de [[4. Juli]] [[1826]], gestuerwe sinn? * ... de [[Boulevard de la Recherche]] um Belval op knapps 300 Meter duerch Frankräich geet? * ... et Legenden, awer keng schlësseg Erklärunge gëtt, wéi a firwat d'[[Pierre Brunehaut]], e Monolith an der belscher [[Provënz Hainaut]], op déi Plaz koum, wou en haut steet? * ...d'[[Carmen Pereira]] 1984 dräi Deeg laang amtéirend Presidentin vu [[Guinea-Bissau]] an domat déi éischt Fra an där Positioun an Afrika war? * ... d'Stad [[Limbourg]] weeder an [[Provënz Limburg (Belsch)|der belscher]] nach an [[Provënz Limburg (Holland)|hollännescher Provënz Limburg]] läit, deene se den Numm ginn huet, ma an der [[Provënz Léck]]? * ... de Mathematiksprofesser [[Antoine Meyer]] (1801-1857) den Auteur vum éischte Buch op Lëtzebuergesch, ''[[E' Schrek ob de' Lezeburger Parnassus]]'' (1829), war? <gallery> Fichier:Zénon Bernard, Jongen a Meedercher.jpg Fichier:South Africa 2011 dominant language map.svg Fichier:Serge Gainsbourg par Claude Truong-Ngoc 1981.jpg Fichier:Iechterncher Séi beta w 2-5.jpg Fichier:John Adams Portrait.jpg Fichier:Belval Avenue de la Recherche 2019-12 --1.jpg Fichier:Pierre Brunehaut 01.jpg Fichier:Limbourg, de Vesder in de stad foto1 2012-06-28 14.41.JPG Fichier:Antoine_Meyer_1829_Schrek_Parnassus.png </gallery> {{clear}} ===November=== * ...de Rapport iwwer e Leefer, deen d'Victoire an der [[Schluecht vu Marathon]] mat sengem leschten Otemzuch zu Athen soll verkënnegt hunn, eng Erfindung aus dem 4. Jh v. Chr. war? * ... den [[Habschter Tunnel]], beim Ofschloss vun den Aarbechten 1879, dee längsten am Land war? * ... de '''[[Schwaarze Spiecht]]''', dee virum Ufank vun den 1960er Jore just an de Biergbëscher an Nord- an Zentraleuropa doheem war, sech zanterhier am flaache Land bis op den Atlantik breetgemaach huet, ouni datt genee gewosst ass firwat? * … de [[Jean-Baptiste Nothomb]] (1805-1881) ee vun de "Pappe" vun der Belscher Verfassung war? * ... de [[Puck (Sport)|Puck]] 1877 vum William Fleet Robertson erfonnt gouf, andeems en einfach zwou Tranchë vun engem Vollgummisball uewen an ënnen ewechgeschnidden hat? * ... de Staatsarchitekt [[Charles Arendt]] 1900 proposéiert hat, um [[Glacis (Lampertsbierg)|Glacis]] eng neigotesch Kathedral mat Plaz fir bis zu 3.000 Leit ze bauen? *... een, fir ee Kilo [[Safran]]-Stempelen ze gewannen, 80.000 bis 150.000 Bléie brauch? * ... nach 100 Joer nom Doud vum Prënz [[Henri vun Oranien-Nassau]], him zu Éieren [[Eech vum Prënz Henri|eng Eech]] am [[Gréngewald]] geplanzt gouf? * ... all Joers vun der Asbl [[natur&ëmwelt]] e "[[Vull vum Joer]]" ausgeruff gëtt, fir op eng bedreet [[Lëscht vun de Vullen zu Lëtzebuerg|Vullenaart zu Lëtzebuerg]] opmierksam ze maachen? * ... de Spëtznumm "[[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg - Iechternach|Chareli]]" vun der [[Schmuelspuerbunnen zu Lëtzebuerg|Vizinalbunn]] vun der Stad op Iechternach op de Virnumm vum Minister [[Charles Rischard]] zeréckgeet? <gallery> Fichier:Soldat Marathon Cortot Louvre LP243.jpg Fichier:Habschter-Tunnel---w.jpg Fichier:Schwaarzspiecht.jpg Fichier:Jean Baptiste Nothomb (02).jpg Fichier:Ice hockey puck on ice 20180112.jpg Fichier:Charles Arendt 1825 1910.jpg Fichier:Iran saffron threads.jpg Fichier:Walferdange, Grünewald, Chêne du prince Henri (102).jpg Fichier:De Charly.JPG </gallery> * ... de [[Routhirsch]] zu Lëtzebuerg am 19. Joerhonnert praktesch ausgerott war, säi Bestand awer zanter der Mëtt vum 20. Joerhonnert nees an d'Luucht geet, op haut e puer Dausend Déieren? * ... d'Grondmauere vum markanten 8-stäckegen Tuerm vun der [[Villa Louvigny]], op de Reschter vum Fort Louvigny stinn? * ... de [[Risechameleon]], mat enger Längt vu 70&nbsp;cm, déi gréisst [[Chameleonen|Chameleonaart]] ass, déi et gëtt? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]], mat enger 1.000 Aarbechter, viru ronn 100 Joer dee gréissten Industriebetrib an der Stad Lëtzebuerg war? * ... den [[Alexei Leonow]] 1965 deen éischte Mënsch war, dee säi Raumschëff verlooss huet, an [[Baussebordasaz|am Weltraum geschwieft]] ass? * ... d'[[Rue de Chiny (Märel)|Rue de Chiny]] an der Stad Lëtzebuerg 2013 zu [[Märel (Stad Lëtzebuerg)|Märel]] opgehalen huet, z'existéieren, fir 2019 [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|op der Gare]] nees [[Rue de Chiny (Stad Lëtzebuerg)|nei opzedauchen]]? * ... de [[Fändel vum Afghanistan]] am Laf vum 20. Joerhonnert eng 20 Mol geännert gouf? * ... vun der [[Prinzessin vu Schengen]] just nach Zänn iwreg sinn? * ... d''''[[Olympesch Spiller]]''' vun 1916 engersäits an 1940 an 1944 op där anerer, wéinst dem [[Éischte Weltkrich|Éischten]], resp. dem [[Zweete Weltkrich]] annuléiert goufen? * ... e [[Victor Bodson|Lëtzebuerger]] den éischte President vun der d'[[Assemblée parlementaire de la Francophonie]] war, enger Organisatioun déi sech aus [[franséisch]]sproochegen, interparlamentaresche Regierungen oder Organisatiounen zesummesetzt? <gallery> Fichier:Red deer stag 2009 denmark.jpg Fichier:Fort Louvigny Luxembourg City 2012-04.JPG Fichier:Caméléon Madagascar 02.jpg Fichier:Haendschefabrik1963kutter.jpg Fichier:RR5111-0290R.jpg Fichier:Rue de Chiny.svg Fichier:Flag of Afghanistan.svg Fichier:Remerschen, The Princess of Schengen (102).jpg Fichier:Olympic flag.svg Fichier:Assemblée constitutive APF.jpg </gallery> * ... den Ausdrock "op [[Mechelen|Mechele]] goen" (fir "déi lescht Trompkaart auszespillen") op de [[Grousse Rot vu Mechelen]] zeréckgeet, déi iewescht Geriichtsinstanz an de [[Burgundesch Nidderlanden|Burgundeschen]], [[Spuenesch Nidderlanden|Spueneschen]] an [[Éisträichesch Nidderlanden|Éisträicheschen Nidderlanden]]? * ... den [[Alphonse Kemp]] 1911 e Projet virgestallt huet fir d'Uelzecht an engem Tunnel ënnert dem Rummplateau erduerch ze féieren? * ... et vun enger vun de sëllege Publikatiounen, déi de [[Kim Jong-il]] als Auteur uginn, eng lëtzebuergesch Iwwersetzung gëtt, nämlech '' Déi historesch Lekzioun vum Opbau vum Zozialissem an déi allgemeng Linn vun onser Partei''? * ... bei de [[Chamberwale vum 18. Juni 1989]] véier verschidde gréng Parteien ugetruede sinn? * ... d'[[Katastroph vun Tschernobyl]] der Ëffentlechkeet bekannt gouf, wéi a Schweden anormal héich Stralungswäerter bei enger Atomzentral gemooss goufen, vun deenen ufanks ugeholl gouf, si kéime vun do? * ... de [[Joseph Faulké]] an den [[Alphonse Rupprecht]] "uniforméiert Champignonsspezialiste" waren? * ... [[Stewart Granger]] e Pseudonym ass, deen dëse Schauspiller ugeholl huet fir net mat engem [[James Stewart|homonyme Beruffskolleeg]] verwiesselt ze ginn? * ... de [[Jacques Santer]] an de [[Jean-Claude Juncker]] ee wéi deen aneren noeneen Affekot, CSV-Fraktiounssekretär, Staatssekretär am Aarbechtsministère, Aarbechts-, Finanz- a Premierminister, a President vun der Europäescher Kommissioun waren? * ... 160 Millioune Liichtjoere vun hei ewech d'[[HD 45350 b|Peitruss]] ronderëm d'[[HD 45350|Lucilinburhuc]] kreest? * ... am Mee 2012 zu Lëtzebuerg mam [[Schëld A, 28]] e [[Verkéiersschëld]] agefouert gouf, dat virun [[Tram]]sgleiser warnt, obwuel d'Gesetz, en [[Stater Tram|Tram an der Stad Lëtzebuerg]] (nees) anzeféieren, eréischt am Juni 2014 an der Chamber gestëmmt gouf? <gallery> Fichier:Paleis van de Grote Raad te Mechelen.jpg Fichier:Kim Jong-il on August 24, 2011.jpg Fichier:Luxembourg City Chambre des députés Nov 2009.jpg Fichier:IAEA 02790015 (5613115146).jpg Fichier:Stewart Granger in Young Bess trailer.jpg Fichier:Flickr - europeanpeoplesparty - EPP Congress Rome 2006 (22).jpg Fichier:Luxembourg road sign diagram A 28 (2018).svg </gallery> {{clear}} ===Dezember=== * ... [[Auguste Engelspach-Larivière|ee vun de Pionéier vun der Lëtzebuerger Geologie]] eng wichteg Roll an der belscher Revolutioun gespillt huet a mat just 32 Joer un engem Schlag gestuerwen ass? * ... dem [[Serge Ecker]] seng [[Melusina (Skulptur)|Melusina-Skulptur]] mat Hëllef vun engem groussen 3D-Drécker entstanen ass? * ... ënner dem [[Pafendaller Viaduc]], wou haut d'[[Jugendherberg Stad Lëtzebuerg|Jugendherberg vun der Stad Lëtzebuerg]] steet, Enn 19./uganks 20. Jh. e Schluechthaus stoung? * ... et zu Lëtzebuerg eng [[Griichesch-orthodox Kierch Weiler zum Tuer|griichesch-orthodox]] an eng [[russesch-orthodox Kierch zu Lëtzebuerg|russchesch-orthodox Kierch]] gëtt? * ... [[Charleroi]] deen Numm 1666 zu Éiere vum Kinnek [[Carlos II. vu Spuenien|Carlos II.]] krut, a bis dohi ''Charnoy'' housch? * ... 1922 an 1923 mat der [[Marcelle Dauphin]] an der [[Louise Welter]] déi éischt Fraen zu Lëtzebuerg Doktesch goufen (Zänndoktesch, resp. Generalistin)? * ... dem [[François Gillen]] säi [[Buer fir den 30. Anniversaire vun de Réimeschen Traitéen|Buer]] op der Spëtzt vun der [[Al Avenue|Aler]] an der [[Nei Avenue|Neier Avenue]] am [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Garer Quartier]] fir den 30. Anniversaire vun de [[Réimesch Traitéen|Réimesche Traitéen]] opgeriicht gouf? * ... d'Duchfabréck op der [[Schläifmillen (Lëtzebuerg)|Schläifmille]] laang virun der [[Hamm (Stad Lëtzebuerg)|Gemeng Hamm]], an där se louch, en eegene Pompjeescoprs hat? * ... d'Stad [[Malakoff (Hauts-de-Seine)|Malakoff]] bei Paräis no enger Kopie vun engem [[Malakoff-Tuerm (Sewastopol)|Tuerm vun der Festung Malakoff]], déi do stoung, genannt gouf, deen d'Fransousen 1856 am [[Krimkrich]] eruewert haten? * ... 1890, wéi mam [[Adolphe vu Lëtzebuerg]] d'Dynastie [[Nassau-Weilburg]] de Lëtzebuerger Troun iwwerholl huet, d'[[Dräifaltegkeetskierch vu Lëtzebuerg|Dräifaltegkeetskierch]] an der [[rue de la Congrégation|Jofferegässel]] d'Kierch vum Lëtzebuerger Herrscherhaus gouf? <gallery> Fichier:Luxembourg, Église Saint-Jean (Neumünster) côté Alzette (101).jpg Fichier:Capital city Luxembourg 05.jpg Fichier:Luxemb Weiler-la-Tour, Greek Orthodox Church with flags.jpg Fichier:Charleroi - hôtel de ville vu de la place Charles II - 2014-08-07.jpg Fichier:Luxembourg, fontaine Trentenaire Traité de Rome (2).jpg Fichier:N-Liez vue-de-la-schleifmuhl.png Fichier:Malakoff place du 11 Novembre 1.jpg Fichier:Dreifaltigkeitskirche Luxbg 2011B.jpg </gallery> * ... den Doud vum Deputéierten [[Aly Duhr]], den 1. Januar 1974, als Konsequenz hat, datt d'CSV bis d'[[Chamberwale vum 26. Mee 1974|Walen am Mee 1974]] mat engem Deputéierte manner an der Chamber vertruede war, well kee méi op hirer Lëscht vum Ostbezierk stoung, deen nach hätt kënnen noréckelen? * ... [[Léck]] tëscht August 1789 a Januar 1791 [[Lécker Revolutioun|eng Republik war]]?. * ... de Film ''[[Déi zwéi vum Bierg]]'' am Dréibuch ''Di zwéi vum Bierg'' an um Filmplakat ''Déi zwee vum Bierg'' housch? * ... den [[Europäesche Maulef]] op der Insel [[Groussbritannien (Insel)|Groussbritannien]], awer net op [[Irland (Insel)|Irland]] virkënnt? * ... deen nom Politiker [[Robert Schuman]] genannte [[Rond-point Robert-Schuman]] an der Stad Lëtzebuerg, gradewéi deen zu Bréissel, allen zwéin zwar "Rond-Point" heeschen, awer keng ''[[Intersection à sens giratoire obligatoire]]'', wéi s'am [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgesinn ass, sinn? * ... déi héchst Victoire vun der [[Lëtzebuergesch Foussballnationalequipe|Lëtzebuergescher Foussballnationalequipe]], de 26. Juli 1948 zu London, 6–0 géint Afghanistan war? * ... dat Wuert ''[[Schach]]'' op Persech "Kinnek" bedeit, a ''Schachmatt'' "de Kinnek ass dout"? * ... déi éischt [[Parkauer]] zu Lëtzebuerg am Abrëll 1958 an der Stad bei der [[Postgebai Stad Lëtzebuerg|Post]] um [[rue de la Poste (Stad Lëtzebuerg)|Piquet]] an an der [[Aldrengerstrooss]] opgestallt gouf? * ... den 3. Tuerm vum [[Europäesche Geriichtshaff]], mat 115 Meter Héicht, dat [[Héich Gebaier zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] ass (Antennemasten net matgerechent)? * ... ëm d'Joer 2020 [[Wollef|Wëllef]] vun der mëtteleuropäescher Flaachlandpopulation a vun där aus dem Alperaum sech an der Regioun ëm d'Belsch a Lëtzebuerg vereenegt hunn? <gallery> Fichier:Verenigde Nederlandse Staten 1790.jpg Fichier:Pellicola Cinematografica Sotto.png Fichier:Close-up of mole.jpg Fichier:Robert-Schuman-1953 (cropped).jpg Fichier:ChessSet.jpg Fichier:Luxembourg, parcmètre Duncan meter (102).jpg Fichier:Canis lupus laying.jpg </gallery> * ... dem [[Geoffrey Chaucer]] säin allegorescht Gedicht ''The Parliament of Fowls'' dacks als Geleeënheetsgedicht fir d'Hochzäit vum Kinnek [[Richard II. vun England|Richard II.]] mat der [[Anne vu Béimen]] gedeit gëtt? * ... bis 1952 den [[Napoleonsgaart]], dono bis 1997 d'[[Buergplaz zu Huldang]], an zanterhier [[Op Kneiff]] als déi héchste Plaz zu Lëtzebuerg gëllt? * ... d'[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer]] aus dräi [[Kadastersektioun|Sektioune]] besteet, wouvun eng am [[Éislek]], eng am [[Guttland]] an déi drëtt op der Grenz vun den zwou Regioune läit? * ... den Zockerbäcker [[Nicolas Namur]], ier e säi Betrib an der Stad Lëtzebuerg gegrënnt huet, 1854 bis 1861 Pâtissier a [[Kalifornien]] war? * ... den 1900 gebaute Liichttuerm [[Rubjerg Knude Fyr]] an Dänemark 2019 eng 70 Meter an d'Hannerland geréckelt gouf, fir datt en net an d'Mier soll falen? *... de lëtzebuergeschen Entreprener '''[[Théodore Pescatore (1871-1931)|Théodore Pescatore]]''' (1871-1931) schonn 1904 eng Firma (''L'Auto mixte'') gegrënnt huet, fir [[Hybrid]]-Gefierer ze bauen? * ... Klierf, den Houwald, Esch-Sauer an d'Kautebaach déi éischt Uertschaften zu Lëtzebuerg waren, déi eng [[Gemeinschaftsantenn]] haten an dat, nach ier et 1967 e Gesetz dofir gouf? * ... den [[Olympus Mons]] um [[Mars (Planéit)|Mars]] mat iwwer 22&nbsp;km Héicht iwwer dem mëttlere Planéitenniveau a 26&nbsp;km iwwer der Plateausdéift an engem Duerchmiesser vu bal 600&nbsp;km deen héchsten a gréisste bekannte Bierg am Sonnesystem ass? * ... d'[[Haus Höcklin von Steinach]] um [[Krautmaart]] warscheinlech dat eelst Wunnhaus an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] ass, dat nach erhalen ass? * … d''''[[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg|Zuel vun de Gemengen zu Lëtzebuerg]]''' tëscht de Joren 1830 an 1891 vun 120 op 130 eropgoung, fir dann nees, duerch Fusiounen, op déi aktuell {{Gemengenzuel}} erofzefalen? * ... de [[Julien Lefèvre]] Lëtzebuerg 1936 op den olympesche Summerspiller als Sculpteur an op de Wanterspiller als (Ersatz-)Bobfuerer vertrueden huet? <gallery> Fichier:Richard2 Anna.jpg Fichier:Erpeldange4.JPG Fichier:Rubjerg Knude Fyr, Hjørring, Denmark, 1807072202, ako.jpg Fichier:Kneiff.jpg Fichier:Maison Höcklin von Steinach Luxembourg City 2013-08.jpg Fichier:Olympus Mons.jpg Fichier:Auto-mixte-Parijs-1906.jpg Fichier:Luxembourg communes map.svg </gallery> ==Ongerued Joren == === Januar === * ... d'[[Joan Fontaine]] an d'[[Olivia de Havilland]] déi eenzeg Sëschtere sinn, déi allebéid en [[Academy Awards|Oscar]] fir dat bescht Schauspill an enger Haaptroll kruten? * ... déi éischt [[Päerdscourse]] zu Lëtzebuerg am Joer [[1895]] zu [[Dikrech]] geridde gouf? * ... d'Adepte vun der [[Prënz-Philip-Beweegung]] op [[Vanuatu]] iwwerzeegt sinn, datt de [[Philip, Duke of Edinburgh|Prënz Philip]], de Mann vun der brittescher Kinnigin [[Elizabeth II. vu Groussbritannien|Elizabeth II.]], eng Gottheet war? <!-- Mol kucken, wéi dat nom Philip sengem Doud 2021 weidergeet... --> * ... dem [[Johann Philipp Bettendorf]] (1625-1698) seng Chronik vun de Jesuittemissiounen am [[Amazonas]]gebitt als eng Fondgrouf net nëmme fir Kiercherechtler a Missiounstheologen, mä och fir Ethnologen, Biologen, Historiker a Soziologen ugesi gëtt? * ... [[Manderen]] virun der Franséischer Revolutioun eng [[Herzogtum Lëtzebuerg|lëtzebuergesch]] Enklav a Loutrenge war? * ... d'[[Dräi Kinneken]], déi heirëmer ''Balthazar, Caspar a Melchior'' genannt ginn, bei de syresche Chrëschten ''Larvandad, Hormisdas a Gushnasaph'', bei den Ethiopier ''Tanisuram, Mika, Sisisba'' oder ''Awnison, Libtar a Kasäd'', a bei den Armeenier ''Kagba a Badadilma'' heeschen, an deemno och alt just zu zwéi sinn? * ... d'[[Befreiungsmonument Dikrech|Monument fir d'Befreiung duerch d'US-Arméi]] zu [[Dikrech]] un zwou Befreiungen erënnert, déi am September 1944 an déi am Januar 1945? * ... de [[Ginkgo]] sech zanter 300 Millioune Joer kaum verännert huet an dofir als e ''liewegt Fossil'' gëllt? * ... ''Grëmmeleschter'' fréier Reesbengele genannt goufen, déi zu [[Grëmmelescht]] fabrizéiert goufen? * ... de [[Koméit]] [[Shoemaker-Levy 9]], deen 1993 entdeckt gouf, am Summer 1994 op de Planéit [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]] opgeschloen ass? * ... d'[[Christ Roi-Kapell]] um Belair 1931 dat éischt Kierchegebai zu Lëtzebuerg war, dat net am traditionellen neo-romaneschen oder neo-gotesche Stil gebaut gouf? * ... dem [[Georges Méliès]] säin ''Le Voyage dans la Lune'' (1902, nom Roman vum [[Jules Verne]]) als deen éischte [[Science-Fiction]]-Film gëllt? * ... Lëtzebuerg kuerz virum Éischte Weltkrich de weltwäit [[Siderurgie zu Lëtzebuerg|sechstgréisste Produzent vu Goss an aachtgréisste vu Stol]] war? * ... d'[[Gro Gaardewanz]] am 20. Joerhonnert éischter seelen zu Lëtzebuerg war, zanter ongeféier 2010 do besonnesch opfälleg am Hierscht ass, wa s'en Masse versicht, an Haiser anzedrénge fir z'iwwerwanteren? * ... ufanks vun den 1960er Jore beim Uleeë vum [[Our-Stauséi]] en Deel vun der Uertschaft [[Biwels]] huet missen op e kënschtleche Plateau verluecht ginn? * ... d'[[Baldwin Street]] an Neiséiland, mat engem Gefäll vu bis zu 35 %, als déi géist Strooss op der Welt gëllt? * ... d'Existenz vum [[Halonodon luxembourgensis]] bis ewell just duerch en Zant attestéiert ass? * ... de [[Streisand-Effekt]] no der Schauspillerin a Sängerin [[Barbra Streisand]] genannt gouf, déi eng Foto am Internet läsche loosse wollt, well dodrop (ë. a.) hiert Haus ze gesi war? * ... de Quartier [[Belair]] an der Stad Lëtzebuerg bis den Ufank vum 20. Joerhonnert ''Dauwefeld'', an dono ''Neimäerel'' genannt gouf, ier en 1957 säin haitegen Numm krut? * ... de [[Bodil-Präis]] den eelsten dänesche Filmpräis ass? * ... de [[Méchelstuerm (Miersch)|Méchelstuerm zu Miersch]] net, wéi de Rescht vun der aler Kierch, am 19. Joerhonnert ofgerappt gouf, well en dem Kinnek-Groussherzog [[Wëllem II. vun Holland|Wëllem II.]] seng Fra Anna Pawlowna un d'Kierchtierm aus hirer Heemecht erënnert soll hunn, an doropshin d'Gemengeconseillere gebiede goufen, e stoen ze loossen? * ... en [[Europäeschen Igel]] 5.000 bis alt 7.500 Stachelen huet, déi iwwer de ganze Kapp a Réck verdeelt sinn? * ... vun 1880 un all Servicer vun der [[Regierung (Lëtzebuerg)|Lëtzebuerger Regierung]] an engem Gebai ënnerbruecht waren, dem [[Refuge Sankt Maximin|Hotel Sankt-Maximäin]], deen dofir dacks just ''d'Regierung'' genannt gouf? * ... d'[[Kongresshal vu Berlin]] an der Zäit vum [[Kale Krich]] e prominent Symbol fir déi däitsch-amerikanesch Allianz war an deementspriechend politesch instrumentaliséiert gouf? * ... de ''[[Vollekshaus (Stad Lëtzebuerg)|Versoffene Rousekranz]]'' duerch e ''Carrefour'' ersat gouf? * ... [[Gold]], als E175, op der [[Lëscht vun de Liewensmëttelzousätz]] ze fannen ass? * ... den [[Alexander Zoubkoff|éischte Fallschiermsprénger zu Lëtzebuerg]] Garçon an engem Stater Restaurant a Schwoer vum Keeser [[Wilhelm II. vun Däitschland|Wilhelm II.]] war? * ... den [[Uluru]], am [[Uluru-Kata Tjuta Nationalpark]], mat enger Längt vu 4 ½ km , enger Breet vun 2 ½ km an enger Héicht vun 348,7 m, dee gréisste [[Monolith]] op der Äerd ass? * ... zwee Joer, nodeem de [[Fort Parkhöhe]] vun der Festung Lëtzebuerg fäerdeg gebaut war, fest stoung, datt et nees misst ofgerappt ginn? * ... een am [[Nationalpark Serra dos Órgãos]] ''dem Härgott säi Fanger'' bewonnere kann? * ... den 1. Juni 1904 zu Lëtzebuerg d'Aueren 35 bis 37 Minutten no vir geréckelt goufen, wéi vun der [[Sonnenzäit|Lokalzäit]] op déi [[Mëtteleuropäesch Zäit]] ëmgestallt gouf? === Februar === * ... déi 35 Meter héich [[Dräifaltegkeetssail vun Olomouc]] am 18. Joerhonnert opgeriicht gouf, fir d'Enn vun enger [[Pescht]]epidemie ze éieren? * ... den Numm "[[Tawioun]]", eng Strooss an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], op e Bouf vum [[Péiter Ernest I. vu Mansfeld|Péiter Ernest vu Mansfeld]] zeréckgeet, deen Octavian housch, an no deem eng Paart genannt gi war? * ... den [[Tornado vu Péiteng]] vun 2019 Wandspëtzte vun 241&nbsp;km/h erreecht huet? * ... den [[Tunnel vun Herstal]] ee vun de wéinegen Eisebunnstunnellen an der Belsch ass, duerch deen haut Autoe fueren? * ... d'[[Laure Koster|Laure ('Lory') Koster]] déi éischt Lëtzebuergerin war, déi op den Olympesche Spiller ugetrueden ass, nämlech als [[Schwammen (Sport)|Schwëmmerin]] 1924 [[Olympesch Summerspiller 1924|bei deene vu Paräis]]? * ... wat een am [[Kiwuséi]] méi déif geet, wat d'Temperatur an de Salzgehalt méi eropginn? * ... de [[geographeschen Zentrum vu Lëtzebuerg]] am Nordweste vu Pëtten, am [[Naturschutzgebitt Pëttenerbësch]] läit? * ... d'[[Halloweenkrabb]] hiren Numm huet wéinst hirem Glach mat enger [[Halloween]]-[[Kalbass]]? * ... am [[Traité vu Lëtzebuerg]] 1956 festgehale gouf, datt d'[[Saarland]], dunn e franséischt Protektorat, der Bundesrepublik Däitschland bäitriede kéint? * ... d'[[Tomat]]en am 16. a 17. Joerhonnert an Europa eng Raritéit waren, a vu räiche Leit gezillt goufe fir schéin ze maachen, well gemengt gouf, d'Fruucht wier gëfteg? * ... de [[Johann Wolfgang von Goethe]] bei [[Openthalt vum Johann Wolfgang von Goethe an der Stad Lëtzebuerg (1792)|sengem Openthalt zu Lëtzebuerg]] net am sougenannte Goethe-Haus am Pafendall iwwernuecht huet, wou eng Plack hänkt, déi seet, dat wier de Fall gewiescht? * ... d<nowiki>'</nowiki>''[[Camptochaeta luxemburgensis]]'' en Troglobiont ass, an dowéinst seng Pigmentatioun verluer huet? * ... d'Mafalda, e Comicpersonnage vum argentineschen Zeechner [[Quino]], 2014 als éischt BDs-Figur mat der [[Légion d'honneur]] ausgezeechent gouf? * ... d'Willibrord-Klack an der [[Iechternacher Basilika]] mat knapps 7 Tonne Gewiicht déi schwéierst Klack am Land ass? * ... d'[[Mathilde d'Udekem d'Acoz|Mathilde]] zanter dem Bestoe vun der Belsch déi éischt Kinnigin ass, déi do am Land gebuer gouf? * ... den [[Albert Biever]] aus dem Rollengergronn 1904 zu New Orleans eng Universitéit gegrënnt huet? *... [[Iechternach]] 1886 als éischt Stad zu Lëtzebuerg eng elektresch Beliichtung krut? * ... dat éischt Liewewiesen, dat vun der Äerd an de Weltall geschéckt gouf, wuertwiertlech eent war, [[Laika|"dat billt"]] ? * ... bannent annerhallwem Joer no der Aféierung vum [[gratis ëffentlechen Transport zu Lëtzebuerg]] d'[[CFL]] 414.000 Euro an d'Kees krut, nämlech mam Verkaf vun 1.-Klass-Ticketen (déi net gratis ass)? * ... d'[[Rochuskierch zu Éinen]] déi eenzeg Kierch am Land ass mat engem ronne Kiercheraum? * ... de [[Ry de Vaux]] näischt mat [[Ris de veau]] ze dinn huet? * ... um [[Kierfecht um Sichenhaff]] e Grafmonument steet, dat en Undenken un zwéi [[Commune vu Paräis|Kommunarde vu Paräis]] ass, déi am Exil zu Lëtzebuerg gestuerwe sinn? * ... d'Pläng vum Gebai vun der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] op e ''[[Alexander Rüdell|Wirklicher Geheimer Oberbaurat]]'' zeréckginn? * ... [[Quierzy]] am [[Departement Aisne]] ënnert de [[Merowenger]] eng Kinneksstad war, an ënnert de [[Karolenger]] eng Keeserpfalz, haut awer just nach e rouegt Dierfche vun eppes iwwer 400 Awunner ass? * ... D'''[[Wochenblatt für Bürger und Landleute]]'' 1837 déi éischt "Provënz"zeitung zu Lëtzebuerg, an och déi éischt mat engem Feuilleton war? * ... d'[[Maria Theresia vun Éisträich]] de 25. Juni 1741 zum ''Kinnek'' vun Ungarn gekréint gouf, well et dofir kee weiblechen Titel gouf? * ... vun den ursprénglech [[Limes Luxemburgensis|94 stenge Maarken]], déi 1772 ënnert der [[Maria Theresia vun Éisträich|Maria Theresia]] opgeriicht goufen, fir d'Limitte vun der Stad Lëtzebuerg ze markéieren, der haut nach 63 bestinn? * ... den [[Johnny Weissmuller]], deen tëscht 1932 an 1948 a Filmer den [[Tarzan]] gespillt huet, virdrun olympesche Champion am [[Schwammen (Sport)|Schwamme]] war, an eng Goldmedail am [[Waasserball]] gewonnen hat? === Mäerz === * ... dee Mann, [[Charles Bernard du Bost-Moulin|dee 1707 zu Lëtzebuerg d'Gromper agefouert]] soll hunn, bei engem Duell ëm d'Liewe koum? * ... de [[Kanounentiermche vu Kielen]] wéinst engem Noperschaftssträit entstane soll sinn? * ... [[Le Patron]] mat dräi oder véier Rieder ënnerwee ka sinn? * ... zu Lëtzebuerg tëscht 1880 an 1900 net manner wéi 20 [[Lëscht vun Zeitungen an Zäitschrëften zu Lëtzebuerg|nei Zeitunge gerënnt]] goufen? * ... d'[[Fabiola de Mora y Aragón]], vun 1960 bis 1993 den Titel ''Kinnigin vun'' de ''Belsch'' hat, an dono ''Kinnigin vun'' der ''Belsch''? * ... [[Dormans]], an der Marne, 1920 vun der Stad Lëtzebuerg fir 1 Frang op de Kapp vun hirer Bevëlkerung 'adoptéiert' gouf? * ... et bei Allënster, dem [[Victor Hugo]] no, ''"[[Häerdcheslee|une femme qui a une tête et un homme qui n'en a pas]]"'' gëtt? * ... [[Nuddel]]en a [[Kniddel]]en net nëmme vun der Matière-première hier, ma och [[etymologie|etymologesch]] dee selwechten Urspronk hunn? * ... de [[Michel Rodange]] mat senger Fra zesummen 10 Kanner hat, wouvun der awer sechs scho fréi gestuerwe sinn? * ... de [[Louis II. vu Frankräich|Louis den Tuddeler]] deen eenzege Jong vum [[Charles de Plakkapp|Charel dem Plakkapp]] war, deen iwwerlieft hat? * ... den ''[[Huelen Zant]]'' um Bockfiels net e Rescht vum Siegfried senger Buerg ass, mä vum lénksen Tuerm vun der zweeter Paart vun der Festung, deen 1874, wéi d'Festung geschleeft gouf, an eng 'Pseudo-Ruin' ëmgebaut gouf? * ... dem Theodor Kaiser säi [[Méckefänkert]] nach haut milliounefach zum Asaz kënnt? * ... bei der [[Cholera]]-Epidemie zu Lëtzebuerg, [[1865]]-[[1866]], tëscht 8.000 bis 10.000 Leit dorun erkrankt, a ronn 3.500 gestuerwe sinn, 1,83 % vun der Gesamtpopulatioun? * ... [[Cassini-Huygens]], eng Weltraummissioun mat zwou Raumsonde fir de Planéit [[Saturn (Planéit)|Saturn]] a [[Saturnmounden|seng Mounden]] z'erfuerschen, bannent knapps 20 Joer spektakulär nei Erkenntnesser bruecht huet? * ... bei der Explosioun vum Polvertuerm um [[Verluerekascht (Stad Lëtzebuerg)|Verluerekascht]], de 26. Juni 1807, 32 Persoune ëm d'Liewen koumen an der 120 schwéier blesséiert goufen, dorënner vill Kanner? * ... d'Insel [[Koiluoto]], déi just 3 Hektar grouss ass, tëscht Russland a Finland gedeelt ass? * ... d'[[Mercier (Champagner)|Champagnerfabréck Mercier]] am [[Weidendall]] bei Koplescht virum 1. Weltkrich op bis zu 40 Hektar [[Weiden|Weide]] gezillt huet, deenen hir Rudde vu bis zu 100 Leit zu Kierf geflecht goufen? * ... [[Invasiounsträifen]] géint ''friendly fire'' schütze sollten? * ... de [[Malakoff-Tuerm (Lëtzebuerg)|Malakoff-Tuerm]] a [[Clausen]] nom [[Malakoff-Tuerm (Sewastopol)|Malakoff-Tuerm]], engem Deel vun der Festung [[Sewastopol]], genannt gouf, deen am [[Krimkrich]] (1853-1856) eng wichteg Roll gespillt hat? * ... d'[[The Beatles|Beatles]] 1961 hiren éischten Optrëtt no hirer Tournée zu Hamburg am [[Liverpool]]er ''[[Cavern Club]]'' haten, a bis 1963, 292-mol do opgetruede sinn? * ... d'[[Kapell Cité Léon Kauffman|Kapell vun der Cité Léon Kauffman]] tëscht 1962 an hirer Entweiung, 2017, an engem Trakt vun aacht Garagen amenagéiert war? * ... beim [[Tour de France 2011]] fir d'éischt Kéier an der Geschicht vum [[Tour de France|Tour]], net nëmmen zwéi Lëtzebuerger, ma och zwéi Bridder mat um Podium stoungen? * ... d'stenge Mauer ronderëm den Domän vum [[Schlass Kockelscheier]] vun engem eenzege Mann, engem gewësse Welter, bannent 15 Joer – vun 1880 bis 1895 – gebaut gouf? * ... zu Paräis, an der Zäit vum [[Directoire]], et Moud war, sech zu den ''Incroyables'' oder de ''Merveilleuses'' ze zielen? * ... de Lieu-dit ''[[Geeschterhaischen]]'' am [[Gréngewald]] op e Juegdhaus zeréckgeet, dat fréier op där Plaz stoung? * ... de Sënn an Zweck vun de [[Raschpëtzer]] am Gréngewald eréischt an de leschte Jorzéngte vum 20. Joerhonnert erausfonnt gouf? * ... d'[[Prinzessinnen-Eechen]] am [[Gréngewald]] sechs [[Eechen|Eeche]] sinn, déi tëscht 1894 an 1906 am ''Réngelsgronn'' zu Éiere vun den Duechtere vum [[Groussherzog vu Lëtzebuerg|Groussherzog]] [[Wëllem IV. vu Lëtzebuerg|Wëllem IV.]] geplanzt goufen? * ... de [[Schetzel]] e Klausener war, deen am 12. Joerhonnert bis zu sengem Doud 14 Joer laang an enger Klaus am Gréngewald bei der Stad Lëtzebuerg gelieft huet? * ... ''[[D'Vulleparlament am Gréngewald]]'' e satirescht-politescht Gedicht war, dat den [[Dicks]] 1848 anonym publizéiert huet? * ... ''[[Les Trois Mousquetaires]]'' vum [[Alexandre Dumas]] ursprénglech als [[Feuilleton]] an der Zeitung ''Le Siècle'' publizéiert gouf? * ... der [[Ketty Thull]] hiert [[Kachbuch]] an 10 Oploen méi wéi 50 Joer laang erauskomm ass? * ... de [[Mihai I. vu Rumänien|leschte Kinnek vu Rumänien]], no sengem Règne, an der Schwäiz als Ziichter vu Gefligel, Testpilot a [[Courtier]] op der Bourse säin Ënnerhalt verdéngt huet? === Abrëll === * ... d'[[Osbourg-Haus]] zu Gréiwemaacher am 15. Joerhonnert als Zivilhospiz gebaut gouf, an dono als Wunneng fir Schoulschwësteren, Schoul, Stadbibliothéik a Museksschoul benotzt gouf? * ... den [[Alhazen|Abu Ali al-Hasan Ibn Al-Haitham]] (~965 - 1039) als Erfinder vun der [[Lupp]] gëllt? * ... d'Wopen iwwer dem Portal vum [[Hospice Saint-Jean]] am Gronn déi vum Kinnek [[Karel II. vu Spuenien]], vum [[Herzogtum Lëtzebuerg]] a vum deemolege Gouverneur vu Lëtzebuerg, [[Philipp de Croy]], sinn? *... d'[[Gare Herbesthal|Gare vun Herbesthal]], déi 1843 opgoung, déi eelst europäesch Grenzgare war? * ... d'[[Avenue John-F.-Kennedy (Stad Lëtzebuerg)|Avenue Kennedy]] um [[Kierchbierg]] ursprénglech als [[Autobunn]] gebaut gi war, dunn awer tëscht dem Enn vun den 1990er Joren an dem Ufank vun den 2010er Jore als Stadboulevard zeréckgebaut gouf? * ... de [[Skorpioun I.]] en alegyptesche Kinnek aus der virdynastescher Zäit, ëm 3200 v. Chr., war? * ... den Numm vun der Uertschaft [[Blummendall]] näischt mat Blummen ze dinn huet, ma éischter op eng keltesch Gottheet zeréckgeet? * ... déi iwwer 21&nbsp;km laang [[Donauinsel]] zu [[Wien]] tëscht der [[Donau]] an der Neier Donau an den 1970er/1980er Joren ugeluecht gouf, fir Héichwaasser ze reguléieren? * ... als Reklamm fir d'Première vum Film ''[[De Superjhemp retörns]]'' verschidde Firmen d'Opschrëfte mat hiren Nimm (op Gefierer, Butteker oder Produkter) deelweis duerch déi parodistesch Versioun ersat hunn, déi s'am [[Superjhemp]] kritt haten? * ... déi [[Däitsch Bréck zu Visé]] (''Pont des Allemands''), eng Eisebunnsbréck iwwer d'[[Meuse (Floss)|Meuse]], am [[Éischte Weltkrich]] vun der däitscher Arméi mat haaptsächlech russesche Gefaange gebaut gouf? * ... d'[[Fondation Pescatore]] dat éischt Gebai zu Lëtzebuerg war, dat aus arméiertem Bëtong gebaut gouf? * ... [[Honsréck]], wéi och [[Hondséislek|Hon(d)séislek]], sproochlech op dat algermanescht Wuert ''hun'' fir "grouss" zeréck kéinte goen, eng Kultbezeechnung fir de [[Bronge Bier]]? * ... de Vëlossportler [[Bim Diederich]] de Spëtznumm ''Duc de Grammont'' krut, nodeems e beim [[Tour de France 1951]] am ''[[Mur de Grammont]]'', seng 3 Matfuerer ofgehaangen hat? * ... déi lescht Persoun, déi am [[Tower of London]] higeriicht gouf, een [[Josef Jakobs|zu Lëtzebuerg gebiertegen däitsche Spioun]] war? * ... den [[Traffic Light Tree]] zu London, sengem Kënschtler no, d'Zesummespill vun de Finanzaktivitéiten an dem Verkéier zu London, déi ni zur Rou kommen, mat de Beem an der Natur ronderëm symboliséiere soll? * ... iwwer 1.500 Entreprisen de Label ''[[Made in Luxembourg]]'' benotzen dierfen? * ... d'[[Internationale Filmfestspiele Berlin]] 1951 op Initiativ vum US-amerikanesche Militär als eng "Vitrinn vun der fräier Welt" an d'Liewe geruff goufen, mam [[Alfred Hitchcock]] sengem ''[[Rebecca (Film 1940)|Rebecca]]'' als éischte Film? * ... de ''Bernhoeft's Blitzlichtapparat Sanssouci'', deen de lëtzebuergesche Fotograf [[Charles Bernhoeft]] erfonnt a patentéiere gelooss hat, Präisser doruechter gewonnen huet? * ... [[Christi Himmelfaart]] am Joer 2024 op den [[Europadag]], an 2160 op den [[Éischte Mee]] fällt, an deemno zwéi [[gesetzlech Feierdeeg zu Lëtzebuerg|gesetzlech Feierdeeg]] dee selwechten Dag sinn? * ... dem [[Mathias Erasmy]] säi ''Guide du voyageur dans le Grand-Duché de Luxembourg'' vun 1861 deen éischte lëtzebuergeschen Touristeguide war? * ... Sportaarten, déi ''um, am'' oder ''ënner'' [[Waasser]] ausgeüübt ginn, zu de [[Waassersport]]aarte gezielt ginn, där um Äis (soss näischt wéi gefruerent Waasser) awer net? * ... bis an d'1980er Joren an der [[Fiels]] Jeans produzéiert goufen? * ... 1821 am ''[[Luxemburger Wochenblatt]]'' fir d'éischt iwwerhaapt en Text op Lëtzebuergesch publizéiert gouf? * ... déi "[[Pampelmousse|gréisst Zitroun]]" bis zu 30&nbsp;cm am Duerchmiesser grouss ka ginn? * ... d'[[Gemeng Hollerech]] ëm 1905 déi zweetgréisst Gemeng am Land war? * ... am réimeschen [[Amphitheater vu Pula]] schonn [[Äishockey]]smatcher organiséiert goufen? * ... am Wanter 1813/1814 am haitege Lëtzebuerg all 40. Awunner un der [[Typhus|Fleckeféiwer]]-Pandemie gestuerwen ass? * ... ''[[Schweigt stille, plaudert nicht]]''vum [[Johann Sebastian Bach|Bach]] och als ''Kaffeekantate'' bekannt ass? * ... d'[[Clinique Saint-François]] um Fëschmaart déi éischt Aeklinik am Land war? * ... d'[[Fräi Hansestad Bremen]] dat klengst [[Land (Däitschland)|Bundesland]] vun Däitschland ass an aus zwou Stied besteet? === Mee === * ... 2021 déi lescht 20 [[Telefonskabinn]]en zu Lëtzebuerg ewechgeholl goufen? * ... de [[Kierfecht Malakoff]] a [[Clausen]] den eelste [[Juddentum zu Lëtzebuerg#Jiddesch Kierfechter zu Lëtzebuerg|jiddesche Kierfecht zu Lëtzebuerg]] ass? * ... [[Uhu]]en a Gefaangenschaft bis zu 60 Joer al kënne ginn? * ... d'Lokomotiv [[CFL 5519]] déi eenzeg Dampmaschinn vun den [[CFL]] ass, déi nach besteet? * ... d'[[Stroossbuerger Eeden]] déi eelst Charte ass, déi d'Trennung vum haitege frankophonen a germanophone Sproochraum bezeit? * ... obwuel an der [[Koffergrouf vu Stolzebuerg]] an der Zäit alt bis zu 5000 Tonne Kofferäerz am Joer ofgebaut goufen, dës ni richteg rentabel war, an dofir ëmmer nees de Proprietär gewiesselt huet? * ... de [[Batman]], anescht wéi aner Superhelden, keng iwwernatierlech Kräften huet? * ... de [[Stade du Thillenberg|Stadion um Thillebierg]] tëscht 1921 an 1922 vun de Memberen, Supporteren a Spiller vun de [[Red Boys Déifferdeng|Red Boys]] gebaut gouf? * ... de Bierg [[Ararat]], deen d'Nationalsymbol vun den [[Armeenier]] ass an um Wope vun [[Armenien]] drop ass, haut an der [[Tierkei]] läit? * ... am Sëtzungssall vum [[Hôtel des Terres Rouges]] (haut de Sëtz vum [[Ministère de la Culture|Kulturministère]]) véier Medaillone mat Zeenen aus der Stolindustrie an de Boiserien integréiert sinn? * ... d'[[Reichenbach-Waasserfäll]] am Kanton Bern, duerch den [[Arthur Conan Doyle]] international bekannt goufen, well do deem seng Romanfigur Sherlock Holmes an ''The Adventure of the Final Problem'' zesumme mat sengem Feind, dem Professer Moriarty, erofgefall ass? * ... am August 1792, wärend dem [[Koalitiounskricher|éischte Koalitiounskrich]] d'Haaptarméi vun den Alliéierten mat enger 40.000 Mann, zu [[Mutfert]] hiren Haaptquartéier opgeschloen huet? * ... de Sänger a Schauspiller [[Freddy Quinn]], jee no Quellelag, an dräi verschiddenen Uertschafte gebuer ka sinn? * ... d'[[Gare Kautebaach]] vun 1888 zwéi verschidden Architekturstiler vereent - Schwäizer Chalet an italieenescht Landhaus - wat den éischte Bauhären no e Symbol fir d'Frëndschaft an d'Begéinung vun de Vëlker duerstelle soll? * ... ''[[Het Zinneke]]'' zu Bréissel als eng Zort kanine Pendant zum Jeanneke a [[Manneken Pis]] betruecht ka ginn? * ... Lëtzebuerg 1997 fir d'éischt Kéier mat ''[[Elles]]'' e [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Filmer déi fir eng Oscar-Nominatioun virgeschloe waren|Kandidat fir eng Nominéierung fir den Oscar]] agereecht huet? * ... de Geriichtshaff vun der [[CECA]] an den 1950er Jore säi Sëtz an der Stater [[Villa Vauban]] hat? * ... d'Fabréck vum Faarfpigment [[Falunrout]], dat a Schweede wäitleefeg fir den Ustrach vu ländleche Gebaier gebraucht gëtt, 2001 vun der UNESCO op d'[[Weltierwen|Weltierwelëscht]] gesat gouf? * ... deen éischte Gol fir déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] an engem offizielle Lännermatch den 29. Oktober 1911 vum [[Albert Elter]] geschoss gouf? * ... den [[Chile]] vun Norden no Süde 4.200&nbsp;km laang ass, ma op der schmuelster Plaz just 90&nbsp;km breet? * ... den [[Internationale Fraendag]] zu Lëtzebuerg eng éischt Kéier den 23. Mäerz 1929 gefeiert gouf? * ... de [[Fairchild K-20 Loftbildfotoapparat]] dee wichtegste Fotoapparat vun der US Air Force am Zweete Weltkrich war? * ... am [[Traité vun Iechternach]] Lëtzebuerg an d'Bundesland Rheinland-Pflaz 1974 d'Bewirtschaftung vum Waasser am Grenzgebitt vun deenen zwee Länner festgeluecht hunn? * ... den [[Zwak (Mythologie)|Zwergen- oder Zwakemythos]] op bronzezäitlech Biergleit zeréckgeet, déi sief et duerch hir Originnen, sief et duerch hir Aarbecht, méi kleng waren? * ... den Zwerg bei der Blummenauer am [[Parc de Gerlache]] d'Klack eng éischt Kéier beim Begriefnes vum Déifferdenger Buergermeeschter [[Emile Mark|Mark]] gelaut huet? * ... d'[[Sonn]] e [[Gielen Zwerg]] ass? * ... den [[Zwergmammut]] (''Mammuthus exilis'') eng ausgestuerwen Aart aus der Famill vun den Elefanten, seng Kierpergréisst am Laf vun de Jore reduzéiert huet, well op der Insel wou e gelieft huet, de Kascht limitéiert war? * ... [[Zwergstaat]]en an der Reegel eng Landfläch vun ënner 1.000&nbsp;km² hunn? * ... vum [[Pluto (Zwergplanéit)|Zwergplanéit Pluto]] ugeholl gouf, et wier e fréiere Mount vum [[Neptun (Planéit)|Neptun]], ier 1978 entdeckt gouf, datt de Pluto selwer 5 Mounden huet? * ... ''[[Li Tore]]'', eng Skulptur vun 1880, nach haut am Folklor vun de [[Universitéit Léck|Lécker Studenten]] eng wichteg Roll spill? * ... déi 1949 gegrënnte [[Goodyear-Dunlop Colmar-Berg|Goodyear S.A.]] zu [[Colmer-Bierg]] dat éischt Goodyear Wierk am kontinentalen Europa war an 1951 mat 300 Mataarbechter ugefaangen huet? ===Juni === * ... de [[Battistero lateranense]] zu Roum de Modell vu bal allen Dafkierche vum Chrëschtentum am héije Mëttelalter war? * ... et de Summer 1976 duerch a Frankräich [[Summerzäit|eng Stonn méi spéit]] war wéi zu Lëtzebuerg? * ... am [[Club des Cent Cols]] netprofessionell Vëlossportler opgeholl ginn, déi op d'mannst honnert Colle gefuer sinn? * ... et souwuel 1956 wéi 1973 de [[25. November]] zu Lëtzebuerg verbuede war, mam Auto ze fueren? * ... ee mam Auto duerch [[Fräulein Steinfort]] fuere kann? * ... eng Kasematt vum [[Fort Dumoulin]] wärend dem Bau vum Institut National des Sports (INS) iertemlech mat Bëtong zougeschott gouf? * ... [[Eilekatz]] aus onverdaulechen Iessreschter (Schanken, Fiederen, ...) besteet, deen [[Eilen]] oder aner [[Gräifvullen]] erauswiergen? * ... et am 13./14. Joerhonnert am [[Mëttelalterlech Schmelz am Jeneeserbësch|Jeneeserbësch eng Schmelz]] gouf, déi gréisst bis ewell entdeckt Plaz vun Eisegewënnung aus dem Mëttelalter a Mëtteleuropa? * ... d'''[[Feltgeniomyces luxemburgensis]]'', eng Ascomycota-Pilzenaart, déi 1990 zu Lëtzebuerg entdeckt a beschriwwe gouf, déi éischt bekannt Aart vun der Gattung ass? * ... et scho wärend der [[Éisträichesch Nidderlanden|éisträichescher Zäit]] am [[Herzogtum Lëtzebuerg]] an duerno och am [[Département des Forêts]] eng [[Hondssteier]] gouf? * ... [[Foussball am No Mans Land]] 1914 e Frëndschaftsmatch tëscht engleschen an däitschen Truppe war, déi sech an den Tranchéen op der Front a Frankräich wärend dem [[Éischte Weltkrich]] bekricht hunn? * ... am schweedesche Kuerzfilm ''[[Radio Luxemburg (Film)|Radio Luxembourg]]'' dës Radiostatioun d'Verlaangere vun de Jugendlechen no Modernitéit, an engem Duerf uganks vun den 1960er Joren, symboliséiert? * ... zu [[Bern]] d<nowiki>'</nowiki>''[[Meitschibei|Meederchersbeen]]'' mat gemuelenen Nëss gefëllt ginn? * ... um Haus [[Ënnert de Stäiler]] eng [[Anna selbdritt]] ze gesinn ass? * ... [[Helminthologie|Helminthologen]] et mat parasitäre Wierm hunn? * ... de [[Putty Stein]] och alt emol [[Makkaronesch Dichtung]] geschriwwen huet? * ... d'[[Kap Komorin]] dee südlechste Punkt vum indeschen Ënnerkontinent ass? * ... den [[Europäesche Biber]] (''Castor fiber'') zu Lëtzebuerg eng zwee Joerhonnerte laang ausgestuerwe war, ier e sech zanter dem Ufank vun den 2010er Joren nees laanscht Sauer, Uelzecht, Äisch an Atert ausgebreet huet? * ... de Schwäizer Comicpersonnage [[Globi]] als Maskottche vun enger Buttekschaîne erfonnt gouf? * ... am Mee 1966 déi éischt [[112 (Europäeschen Noutruff)#Geschicht vun der lëtzebuergescher Noutruffzentral|Noutruffzentral zu Lëtzebeurg]] a Betrib geholl gouf, déi deemools nach ënner der Nummer 012 z'erreeche war? * ... den [[Uergelpäifekaktus]] direkt iwwer dem Buedem vill eenzel Äscht mécht, déi da praktesch am Senkel eropwuessen, wat dann ausgesäit wéi eng Rei [[Uergelpäif]]en? * ... den 30. Januar 1945 iwwer 800 Prisonéier vum [[KZ Sonnenburg]], dorënner 91 Lëtzebuerger, vun der SS duerch Genéckschoss ëmbruecht goufen? * ... am Kader vum [[Near Earth Asteroid Tracking]], deen [[Asteroid]]en iwwerwaacht, déi der Äerd (ze) no kéinte kommen, och ëmmer nees nei [[Koméit]]en entdeckt ginn? * ... just nach op enger vun de fréier 20 [[Fontaine Montefiore]] d'Skulptur vun enger Waasserdréiesch erhalen ass? * ... de [[Sireenereseau zu Lëtzebuerg]] aus ronn 160 [[Sireen (Apparat)|Sireene]] besteet, déi uechter d'Land am ëffentleche Raum installéiert si fir am Fall vun enger Katastroph kënnen ze warnen? * ... [[Kiewerlekszopp]] ee vun de wéinege Platen an Europa ass, an deenen Insekte verschafft ginn? * ... d'[[Gemeng Ettelbréck]] 1850 an dräi gespléckt gouf, an esou d'[[Gemeng Schieren]] an d'[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Gemeng Ierpeldeng]] entstane sinn? * ... en [[Tangram]] aus fënnef Dräiecken, engem Carré an engem Parallelogramm besteet? * ... de Film ''[[Congé fir e Mord]]'' vun [[Paul Scheuer]] 35 Joer laang de Rekord gehalen huet vum [[lëtzebuergesch Filmer|lëtzebuergesche Film]] mat deene meeschte Spectateuren, ier e vum ''[[De Superjhemp retörns|Superjhemp retörns]]'' vum [[Félix Koch]] iwwerholl gouf? * ... de [[Kap Canaveral]] a [[Florida]] no de [[Lëtschen|Lëtschefelder]] genannt gouf, déi do waren, an haut eng [[Metonymie]] fir d'[[Rakéitestartplaz]]en do an der Géigend ass? === Juli === * ... de [[Lëtzebuerg-Effekt]], deen dora besteet, datt de Radiosprogramm vun engem Laang- oder Mëttelwellesender schwaach am Hannergrond vun engem anere Sender ze héieren ass, eng éischt Kéier uganks den 1930er Jore bei [[RTL Group|Radio Lëtzebuerg]] observéiert gouf? * ... d'[[Pragmatesch Sanktioun (1713)|Pragmatesch Sanktioun]] vum Keeser [[Karl VI. (HRR)|Karl VI.]] opgesat gouf, fir d'Ierffolleg no sengem Doud festzeleeën? * ... d'Serie ''[[Capitani]]'' op Netflix an alle Sproochen esou heescht, bis op Portugisesch, wou den Titel ''Os Segredos de Manscheid'' ass, an op Ungaresch, wou e mat ''Gyilkosság Manscheidben'' iwwersat ass? * ... d'[[Kanaliséierung vun der Musel]] schonns 1794 eng éischt Kéier proposéiert gouf, et awer bis 1956 gedauert huet, bis et zu engem Staatsvertrag tëscht Frankräich, Lëtzebeurg an Däitschland koum, deen den Ausbau vu Koblenz bis op Diddenuewen festgehalen huet? * ... de [[Grégoire Schouppe]], Abt vun der Abtei Iechternach, fir déi sëllege Bauaarbechte bekannt ass, déi e fir d'Abtei maache gelooss huet? * ... den "[[Éischten Europäesche Stol]]" am Fong kee [[Stol]], mee [[Goss]] war? * ... vun deene véier Molchaarten, déi et zu Lëtzebuerg gëtt, den [[Triturus cristatus|nërdleche Kammmolch]] (''Triturus cristatus'') déi seelenst ass? * ... [[Herzogtum Bouillon|Bouillon]] 1794 fir e puer Méint eng Republik war? * ... den [[Belval-Héichiewen|Héichuewen C vun Esch-Belval]] 1996 ënner der Opsiicht vu chineeseschen Ingenieuren demontéiert, a Këschte verpaakt, a China bruecht an do nees opgeriicht gouf? * ... d'[[Valletta|Haaptstad vu Malta]] no [[Jean Parisot de La Valette|engem Groussmeeschter vum Souveräne Malteeseruerde]] genannt ass? * ...déi lëtzebuergesch Electropopband [[Hal Flavin]] et am Summer 2013 mam Lidd ''Trigger'' bis op d'Plaz 61 an de spuenesche Singlecharts gepackt huet? * ... d'[[Tulpen]] hir Wuerzele sproochlech an [[Turban|enger Kappbedeckung]] hunn? * ... den Déifferdenger ''Creative Hub'' [[1535°]] no der Schmëlztemperatur vum [[Eisen|Eise]] genannt gouf? * ... d'[[Gott ist mein König|Rotswiesselkantat]] dat éischt Wierk vum [[Johann Sebastian Bach|Bach]] ass, dat gedréckt gouf? * ... d'Schrëftesteller-Bridder [[Nico Helminger|Nico]] a [[Guy Helminger]] allebéid schonns zweemol de [[Prix de la fondation Servais|Servais-Präis]] kruten<!-- Stand 2022 -->? * ... een zu Paräis Wierker vum [[Pablo Picasso|Picasso]] an egem [[Musée national Picasso (Paräis)|"salzegen Hotel"]] bewonnere kann? * ... am [[Stadhaus Ettelbréck|Ettelbrécker Stadhaus]] op Glasmolereien Zeenen aus der Geschicht vun der Stad ze gesi sinn, wéi d'Feierkatastroph vu 1778, d'Ernennug zu enger Stad 1907, oder déi éischt Opféierung vun der Lëtzebuerger Nationalhymn ''[[Ons Heemecht]]''? * ... eng [[Tajine]] souwuel e Kichegeschier wéi och, duerch [[Metonymie]], d'Iesse selwer, wat dra gebrutscht gëtt, ass? * ... den Numm vum [[Roude Pëtz]] op e klengen Tiermchen aus rouden Zillen zeréckgeet, deen zu Festungszäite ronderëm de Pëtz stoung? * ... et am Musée vun der [[Buerg Guttenberg]] eng Holzbibliothéik aus dem Joer 1790 gëtt, an där ronn 100 Bam- an Trauschzorte versuergt ginn? * ... eng [[Klemm L25d VIIR LX-MAF|Klemm L25]] am Joer 1946 deen éischte Fliger war, deen zu Lëtzebuerg offiziell immatrikuléiert gouf? * ... de [[Ganymed (Mound)|Ganymed]], dee Gréisste vun de [[Lëscht vun de Jupitermounden|Jupitermounden]], méi grouss ass wéi de Planéit [[Merkur (Planéit)|Merkur]]? * ... déi karminrout Faarf vun der [[Pont grande-duchesse Charlotte|Rouder Bréck]] erausgesicht gouf, fir déi ''harmonesch Linne vun der Bréck ervirzesträichen, absënns och bei schlechtem Wieder''? * ... et am georgeschen Nationalepos ''[[Vep'his Tqaosani]]'' vum [[Šot'a Rust'aveli]] net kloer ass, ob de ''Wepchi''-Pelz vun engem Tiger oder engem Panther ass? * ... [[Wil Lofy|de Sculpteur]] vum [[Hämmelsmarsch-Buer]] sech selwer an enger vun de Figure portraitéiert huet? * ... de geographeschen Zentrum vun der Belsch um [[Nil (Baach)|Nil]] läit? * ... ''[[L'Arlequin (Zäitschrëft 1848)|L'Arlequin]]'', 1848 vum [[Charles Munchen]] gegrënnt, déi éischt satiresch Zäitschrëft zu Lëtzebuerg war? * ... de [[Sergei Michailowitsch Prokudin-Gorski]] (Сергей Михайлович Прокудин-Горский) en aussergewéinlech wichtege Pionéier vun der Faarffotografie war? * ... ''[[Sawah]]'' vum [[Adolf El Assal]] deen éischte Lëtzebuerger Film war, deen op [[Netflix]] ze gesi war? * ... ee bei [[Konter a Matt]] bekennen oder trompe muss? * ... d'Mauere vun der [[Kierch Saint-Julien vun Auderghem]] mat Hasteng aus der ''Wäisser Kaul'' vu [[Rëmeleng]] gebaut goufen? === August === * ... d'Arkade vun der Haaptwuecht, engem Gebai aus der Festungszäit dat op der [[Plëss]] stoung, wéi et 1902 ofgerappt gouf, an de [[Parc Heintz (rue de Hollerich)|Parc Heintz]] zu Hollerech geplënnert goufen? * ... de Vertrieder vu [[Washington D.C.]] am [[Kongress vun de Vereenegte Staaten|US-amerikanesche Representatnenhaus]] kee Recht huet, do matzewielen? * ... d'[[France Gall]] vun hirem [[Eurovision Song Contest 1965|Eurovisioun-Gewënner-Lidd]] ''[[Poupée de cire, poupée de son]]'' och eng [[japanesch]] Versioun mam Titel ''Yume Miru Shanson Ningyō'' opgeholl huet? * ... als Folleg vun der méi lueser [[Äerdrotatioun]] d'[[Koordinéiert Weltzäit]] (UTC) géigeniwwer der [[International Atomzäit|Internationaler Atomzäit]] (TAI) bal 40 Sekonnen no geet? * ... de Moler [[Henri-Joseph Redouté]] aus dem deemolegen [[Herzogtum Lëtzebuerg]] als Member vun der ''Commission des sciences et des arts'' um [[Napoléon Bonaparte]] senger Campagne an Egypten deelgeholl an doropshin 11 Tafelen an 100 eenzel Zeechnungen zum monumentale Wierk ''La Description de l'Égypte'' bäigedroen huet? * ... ''[[Kaiser Karls Bettstatt]]'' net grad dee komfortabelste Leeër vum [[Karel de Groussen|Karel dem Grousse]] gewiescht dierft sinn? * ... d'Waasser vun der [[Mineralwaasserquell Bel-Val]] net nëmmen zu Lëtzebuerg verkaaft gouf, mä och soss an Europa, Amerika, Afrika an a China exportéiert gouf? * ... ''[[Hurtigruten]]'' eng norwegesch Postschëffslinn ass, déi Fracht- Passagéier- a Kräizfahrtpassagéier laanscht d'Küstlinn tëscht [[Bergen (Norwegen)|Bergen]] a [[Kirkenes]] transportéiert? * ... op de Grof [[Siegfried I. vu Lëtzebuerg]] net nëmmen d'Grënnung vun der [[Bockfiels|Buerg Lëtzebuerg]], ma och vun där vu [[Saarburg]] zeréckgeet? * ... d'''[[London Eye]]'' als ''Millennium Wheel'' a Betrib goung? * ... d'Gebai vun der fréierer [[Gare Biissen|Gare vu Biissen]] identesch mat deem vun där vun Useldeng ass? * ... [[Cidade Velha|Ribeira Grande]], déi éischt Siidlung um [[Cap Vert]], och déi éischt permanent europäesch Siidlung an den Trope war? * ... de [[Vëlodrom Belair|Vëlodrom um Belair]] mat sengem Terrain an der Mëtt, ufanks deen eenzegen Sportstadion an der Stad Lëtzebeurg war? * ... d'Archive vun der''[[Officina Plantiniana]]'' et erméiglechen, iwwer 300 Joer Verlags- a Buchdrocksgeschicht ze verstoen? * ... d'[[Rackés Millen]] zu Äischer déi eenzeg Waassermillen zu Lëtzebuerg ass, déi nach voll funktionéiert? * ... et um Mound e [[Ball (Moundkrater)|Ball]] vu 40&nbsp;km Duerchméisser gëtt? * ... de [[Kasemattentheater]] zwar no enger vu sengen éischte Spillplazen, de [[Kasematte vun der Stad Lëtzebuerg|Kasematten]], genannt gouf, awer zanter Joerzéngte praktesch net méi do spillt? * ... de [[Schëffslift vu Strépy-Thieu]] um [[Canal du Centre (Belsch)|Canal du Centre]] an der Belsch en Héichtenënnerscheed vun 73 Meter iwwerwënnt a [[Schëffslifter vum Canal du Centre|véier historesch hydraulesch Lifter]] ersetzt? * ... am Gebai vun der [[Villa Lefèvre|amerikanescher Ambassade an der Stad]] bis am Zweete Weltkrich déi däitsch Ambassade war? * ... een am Wanter geleeëntlech [[Hoeräis]] op muuschtegem Holz fanne kann? * ... de [[Léon Mart]] (1914-1984) dee Spiller vun der [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp|lëtzebuergescher Foussballnationalekipp]] ass, dee bis ewell <!--Stand: 2022-->déi meescht Goler fir si geschoss uet, nämlech 16 Stéck? * ... d'Haus ''Bei der Stengener Klack'' op der [[Alstad-Plaz (Prag)|Prager Alstad-Plaz]] dem Kinnek vu Béimen, [[Jang de Blannen]], säi Stadpalais war? * ... "[[Handy]]" an "[[Oldtimer]]" zu de [[Schäinanglizismus|Schäinanglizisme]] gezielt ginn? * ... et vun der [[Schuerelser Schlass|Schuerelser Buerg]] keng bekannt Dokumenter ginn, déi eppes iwwer d'Geschicht aussoe kéinten, gradewéi och d'Origine vum Numm net gekläert ass? * ... de [[Porsche 356 Nr.1 Roadster]] deen éischten Auto war, deen den Numm ''Porsche'' gedroen huet? * ... 2019 nach ëmmer 1 % vun der Lëtzebuerger Bevëlkerung net un en [[Waasserwirtschaft zu Lëtzebuerg|Ofwaassersystem]] ugeschloss war? * ... [[Schweedesch]] eréischt zanter 2009 [[offiziell Sprooch]] vu [[Schweden]] ass? * ... dem Minnsänger [[Wachsmut vu Kënzeg]] seng Lidder der Traditioun vum reflektéierende Minnesang zougeuerdnet ginn? * ... d'[[Kaspescht Mier]] am Fong kee Mier, ma e Séi ass? * ... den [[American Building (Stad Lëtzebuerg)|American Building]] an der Stad Lëtzebeurg säin Numm dohir huet, well do d'Reesagence Derulle-Wigreux hire Sëtz hat, duerch déi bannent 40 Joer iwwer 16.000 Leit an d'USA ausgewandert sinn? * ... den [[Uessepickert mat roudem Schniewel]] op Kisuaheli (iwwersat) "Wiechter vum Nashorn" genannt gëtt? === September === * ... den [[Deutsch-Luxemburgisches Schengen-Lyzeum Perl]] zesumme vum Saarlännesche ''Ministerium für Bildung, Kultur und Wissenschaft'' an dem lëtzebuergesche ''[[Ministère de l'éducation nationale, de l'enfance et de la jeunesse|Ministère de l'Éducation nationale et de la Formation professionnell]]e'' entworf gouf a bedriwwe gëtt? * ... den Jersey-Kabes, eng [[Bam-Kabes]]-Zort, déi op op de Kanalinsele gezillt gouf, 2 bis 3 Meter héich gëtt? * ... d'[[Kierch Léiweng#D'Bildche vun der Stackeger Muttergottes|Bildche vun der ''Stackeger Muttergottes'']] an der Léiwenger Kierch, eng Figur aus gebranntem Leem aus dem 17. Joerhonnert, am Laf vun der Zäit 5 Mol nei bemoolt gouf, ë.&nbsp;a. fir se der Moud vun deemools unzepassen? * ... ''[[Le Petit Prince]]'' als éischt op Englesch erauskoum, an eréischt dono an enger franséischer Editioun? * ... d'[[Schlass Biertreng]] an der Zäit am Familljebesëtz vun souwuel engem lëtzebuergesche wéi och engem belsche Premierminister war? * ... den [[Giant's Causeway]], eng [[Basalt]]saileformatioun an Nordirland, der Legend no Reschter vun enger Strooss aus [[Pavé]] ass, déi e Ris gebaut hat? * ... de [[Friedrich Stummel]] op enger vu senge Molereien an der [[Kathedral Notre-Dame vu Lëtzebuerg|Stater Kathedral]] säin Numm am Buch vun engem Schrëftegléierten, an och e Portrait vu sech selwer, hannerlooss huet? * ... den Optrëtt vun de [[The Rolling Stones|Rolling Stones]], am August 1995 um Kierchbierg, mat méi wéi 60.000 Zuschauer dee gréisste [[Concert]] ass, dee bis ewell<!-- Stand 2022--> zu Lëtzebuerg organiséiert gouf? * ... am [[Lëtzebuerger Online Dictionnaire]] déi 1000 heefegst Wierder och a Gebäerdesprooch iwwersat sinn? * ... an der [[Kathedral Saint-Étienne vu Bourges]] déi eelst astronomesch Auer vu Frankräich ass (si ass vu 1424)? * ... [[den Décken an den Dënnen]] an der [[Gemeng Suessem]] mat jee enger Strooss geéiert goufen? * ... d'Mine [[Walert]] zu Rëmeleng de Spëtznumm ''Mausfal'' krut, well do net manner wéi 46 Biergleit hiert Liewe gelooss hunn, dorënner och den Deputéierte [[Jean-Pierre Bausch]]? * ... e Studentequartier zu [[Köln]] (Neustadt-Süd), als Uspillung un de Paräisser [[Quartier Latin]], ''Kwartier Latäng'' genannt gëtt? * ... bei [[Mamer]] an engem Pëtz aus der Réimerzäit Skelettdeeler vun engem [[Dromedar]] fonnt goufen? * ... den [[hellege Fiakrius]] Patréiner vun de Gäertner, den Taxichaufferen an de Koloproktologen ass? * ... de Fait, dass am ''Finnegan's Wake'' vum [[James Joyce]] "''that Luxuumburgher evec cettehis Alzette'' (...)" ernimmt gëtt, op dem Auteur säi Besuch am Land als Tourist, am August 1934, zeréckzeféieren dierft sinn? * ... de [[Bodensee]] näischt mat Buedem ze dinn huet, ma op eng fréier Uertschaft an Herzogtum ''Bodamon'' (haut eng Uertschaft an der Gemeng [[Bodman-Ludwigshafen]]), zeréckgeet? * ... Enn vum 19. Joerhonnert an der [[Péitruss-Kasematten|Paschtéitche]] Champignone gezillt goufen? * ... den [[3. September]] [[1967]] a Schwede vun engem Dag op deen anere op der Strooss vu [[riets a lénks|Lénks- op Rietsverkéier]] ëmgestallt gouf? * ... den [[Auguste Dutreux]] (1808-1890) e lëtzebuergesche Jurist a Lepidopterolog war? * ... de [[Kiwi (Fruucht)|Kiwi]] no engem Vull aus [[Neiséiland]] genannt gouf, opwuel d'Fruucht ursprénglech aus [[China]] kënnt? * ... déi satiresch Zeitung ''[[D'Wäschfra (1868)|D'Wäschfra]]'' bannent hirem 16-järegem Bestoen e puer Kéieren de Titel huet misse wiesselen (''Thill Eulenspiegel, Der neutrale Pulcinell, D'Uoreg Zongen)'', well et ëmmer nees Prozesser géint si gouf? * ... d'[[Shirley Temple]] mat 6 Joer déi bis ewell jéngst Persoun war, déi en [[Academy Awards|Oscar]] krut? * ... de [[Belvédère um Escher Gaalgebierg]] e [[Monopteros]] ass? * ... d'[[Sahara]], entgéint dem Klischee, just zu 20 % aus Sandwüst besteet? * ... de Film ''[[Eng nei Zäit]]'' en tatsächleche Muerdfall, de [[fënneffache Muerd um Wandhaff]] am Joer 1945, als Grondlag fir seng Intrig huet? * ... d'Liicht an eiser [[Mëllechstrooss]] ronn 100.000 Joer braucht, fir vun engem Enn bei dat aner ze kommen? * ... de [[William J. Kroll|Guillaume Kroll]] an den 1920er-1930er Joren an der Stad um Belair an der [[Villa Leclerc]] e Laboratoire opgeriicht huet, fir metallurgesch Fuerschungen ze bedreiwen, ier en 1940 an d'USA ausgewandert ass? * ... d'[[Signal de Botrange]], deen héchste Punkt vun der Belsch, eréischt 1925 (mat den [[Cantons de l'Est (Belsch)|Ostkantonen]]) belsch gouf? * ... den [[Tour de France]] 1947 eng éischt Kéier zu Lëtzebuerg eng Etapp ageluecht huet, nämlech de 27. Juni am [[Vëlodrom Belair|Vëlodrom um Belair]]? ===Oktober=== * ... op der [[Venus (Planéit)|Venus]], anescht wéi bei den anere Planéite vu eisem Sonnesystem, d'[[Sonn]] am Westen opgeet an am Osten ënner? * ... zu [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]] eng [[Richard Brookins Gedenkplack Wolz|Plack un deen US-Zaldot erënnert]], deen am Wanter 1944 als [[Kleeschen|Kleesche]] verkleet, de Kanner kleng Kaddoe gemaach huet? * ... de ''[[Bradypus variegatus]]'' aus der [[Famill (Biologie)|Familll]] vun den Dräifanger-Lidderhanessen (Bradypodidae), 15 bis 18 Stonnen am Dag mat schlofe verbréngt, a just all 8 Deeg vun de Beem erofklëmmt, dat, fir säin Daarm eidel ze maachen? * ... de [[Charel de Kéngen]], Herzog vu Burgund, sech 1475 eng zwou Woche laang an der [[Zolwerknapp|Buerg Zolwer]] opgehalen huet? * ... de [[Fluchhafe Kansai]] op enger kënschtlecher Insel an der Bucht vun Osaka gebaut gouf? * ... d'[[Schlass Aansebuerg|Aansebuerger Schlass]] op d'Wunnhaus vum Schmelzenhär [[Thomas Bidart]] zeréckgeet, deen an de 1620er Joren ë. a. [[Simmerschmelz|zu Simmer en Héichuewe]] bedriwwen huet, fir Waffen ze produzéieren? * ... de Sënn an Zweck vun den [[Nazca-Linnen]] am Peru, honnerte vu schnouerriichte Linnen am Wüüstebuedem, awer och Representatioune vun Déieren a Planzen, bis ewell net eendeiteg bestëmmt konnt ginn? * ... de [[Gallo-réimeschen Tempel Steesel|Gallo-réimeschen Tempel zu Steesel]] fir eng Gottheet mam Numm ''Cerunincus'' opgeriicht gi war, iwwer déi soss näischt gewosst ass? * ... de [[Finneschen Nationaltheater]] (''Suomen Kansallisteatteri'') den eelsten Theater a Finnland ass, an deem Stécker op Finnesch gespillt ginn? * ... deen éischte [[Bankomat|Geldautomat]] zu Lëtzebuerg am Mee 1982 op der Post, op der Stater Gare, a Betrib geholl gouf? * ... de ''[[Roque Cinchado]],'' e 27 Meter héije [[Basalt]]-Monolith um Bierg [[Teide]], op [[Teneriffa]], a Spuenie wäit bekannt ass, well en ë. a. um fréieren 1000-Pesete-Schäin ze gesi war? * ... "[[Parva Domus Magna Quies (Dikrech)|Klengt Haus, Grouss Rou]]" de Sëtz vun der Dikrecher Gemengekeess ass? * ... [[Monaco]], mat bal 16.000 Awunner pro km², deen dichtbesidelste Staat op der Welt ass? * ... de Kinnek [[Wëllem III. vun Holland]] a Groussherzog vu Lëtzebuerg de Spëtznumm ''Koning Gorilla'' kritt hat? * ... de ''Guggenheim-Effekt'' nom [[Guggenheim-Musée Bilbao|Guggenheim-Musée]] vu [[Bilbao]] genannt ass, an ausdréckt, wéi en ikonescht Gebai d'Zuel vu Visiteuren an enger Stad signifikant vergréissert? * ... de [[Maagbitter Buff]] op Basis vun engem Rezept aus dem 18. Joerhonnert vum [[Herman Boerhaave]] fabrizéiert gëtt? * ... den [[Dettifoss]] am Norde vun [[Island]], der Waasserquantitéit no, dee gréisste Waasserfall an Europa ass? * ... d'[[Verkéiersluucht#Speziell Luuchte fir den ëffentlechen Transport|Verkéiersluuchte]] fir de [[Stater Tram#Fueren a Signalisatioun|Stater Tram]] déi selwecht sinn, wéi déi fir d'Busser, mat zousätzleche Signaler, déi fir däitsch Trammen entwéckelt goufen? * ... bei den [[Nandu]]en ee Männchen d'Eeër vu bis zu 12 Weibercher mateneen ausbréit an sech dann ëm d'Opzuucht vun deene Jonke këmmert? * ... an der Fassad vum fréiere [[Kino Capitole]] an der Stad Wellen a Blëtzer mat de Wierder ''Vox'' a ''Lux'' ze gesi sinn, déi drop higewisen hunn, datt am Kino Tounfilmer gewise goufen? * ... d'[[Dreckskëscht]]en a Frankräich nach haut nom [[Eugène Poubelle]] genannt ginn, deen se 1884 zu [[Paräis]] agefouert hat? * ... deen éischte [[Catenaire]]spotto, deen den 18 Abrëll 1988 am Kader vun der [[Elektrifizéierung vun der Eisebunn zu Lëtzebuerg|Elektrifizéierung vun der Nordstreck]] opgeriicht gouf, an der [[Gare Luerenzweiler|Gare vu Luerenzweiler]] steet? * ... an engem Pavillon vum [[Nationalmusée vum Niger]] den originalen [[Arbre du Ténéré]] ausgestallt gëtt? * ... d'[[Donau]] an hirem Uewerlaf plazeweis [[Donauversickerung|an Buedem verschwënnt]], fir 12&nbsp;km méi wäit nees opzedauchen? * ... deen [[Fluchhafen Esch-Uelzecht|éischte Fluchhafen zu Lëtzebuerg]] zu Esch-Uelzecht um Flouer "Lankelz" war, an et do ë. a. eng Direktverbindung Esch-London gouf? * ... d'Mauer ronderëm den Domän vum [[Schlass vu Chambord]] mat 32&nbsp;km Längt déi längst a Frankräich ass? * ... den [[Edward Hopper]] sech selwer als Modell fir déi dräi männlech Personagen op sengem Tableau ''[[Nighthawks (Bild)|Nighthawks]]'' geholl huet? * ... Kollumerpompsters an Hoogelandsters zwou vun den aacht Variante vum [[Gronengesch]] sinn? * ... d'[[Marie vu Lëtzebuerg]] Kinnigin vu Frankräich war? * ... um [[Widdebierg]] vun ufanks vum 19. Joerhonnert bis an d'1960er Jore souwuel Bau- a Paweesteng wéi och Sand ofgebaut gouf? * ... [[Japan]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat nach e Keeser als Staatschef huet? ===November=== * ... an der [[Géisdrëffer Antimongrouf]] 1935 e Block [[Antimon]]äerz vun 52&nbsp;kg fonnt gouf, wat bis dohin dee gréisste vun der Welt war? * ... de Bau vum [[Sydney Opera House]] 14,3-mol méi kascht huet wéi ufanks geplangt? * ... um Kierfecht am [[Park zu Heeschdref|Heeschdrëffer Park]] zanter 1919 iwwer 700 Schwëstere vun der ''Doctrine chrétienne'' begruewe sinn? * ... de [[Kilimanjaro]] aus dräi Vulkane besteet? * ... vun den aacht grousse Landschaftsbiller vu Lëtzebuerger Buergen, déi de [[Barend Cornelis Koekkoek]] fir de Kinnek-Groussherzog [[Wëllem II. vun Holland|Wëllem II.]] gemoolt buet, der bis haut just nach véier erhale sinn? * ... d'Mounde vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] no Personnagen aus de Wierker vum [[William Shakespeare]] a vum [[Alexander Pope]] genannt goufen? * ... et am [[Arboretum Kierchbierg]], op dräi Parke verdeelt, eng Sammlung vu ronn 500 wanterfeste Bam- an Trauschaarten aus Europa an aus senge Grenzgebidder gëtt? * ... de Videoclip ''[[Gangnam Style]]'' vum [[südkorea]]nesche [[Rap]]per [[Psy (Rapper)|Psy]] als éischten op der Plattform [[YouTube]] iwwer eng Milliardmol opgeruff gouf? * ... de Film ''[[Irina Palm]]'', deen 2007 den [[3. Lëtzebuerger Filmpräis 2007|3. Lëtzebuerger Filmpräis]] an der Kategorie "Bescht Koproduktioun" krut, a Groussbritannien Ausléiser an Inspiratioun war vun der ''Irina Palm d'Or'', enger ironescher Auszeechnung fir déi schlechtst brittesch Produktioun? * ... den [[Anden-Kondor]] op de Wope vu [[Bolivien]], [[Chile]], [[Ecuador]] a [[Kolumbien]] ze fannen ass? * ... den éischte Rock-Open-Air-Concert zu Lëtzebuerg de 6. Juni 1971 am [[Stade Achille-Hammerel]], dunn dem Stadion vun der [[Union Lëtzebuerg]], ofgehale gouf? * ... dem [[Franz Kafka]] seng net verëffentlecht Wierker net, wéi hie et a sengem Testament gewollt huet, verbrannt goufen, ma awer publizéiert goufen? * ... "[[Ljuksemburg]]" (Люксембург) souwuel eng [[Ljuksemburg (Kirgisistan)|Uertschaft a Kirgistan]], wéi och [[Ljuksemburg (Russland)|eng an der russescher Republik Dagestan]] heeschen?. * ... Äsche vum [[Clyde William Tombaugh|Entdecker]] vum Zwergplanéit [[(134340) Pluto|Pluto]] 2015 mat der [[Raumsond]] ''New Horizons'' just 12.500&nbsp;km laanscht deen Himmelskierper geflu sinn? * ... d'Produktioun vu [[Gromper]]en zu Lëtzebuerg bannent 50 Joer, tëscht 1960 an 2010, ëm 80% gefall ass? * ... d'[[Lemuren]], wouvun et der eng 20 [[Aart (Biologie)|Aarte]] gëtt, [[Endemismus|endeemesch]] op [[Madagaskar]] sinn? * ... de [[Louis François Armand de Vignerot du Plessis]] sech virun allem en Numm duerch seng amouréis Aventuren a seng Dueller gemaach huet? * ... de [[Kino Empire]] (1958 bis 1978) zu Esch-Uelzecht, mat zäitweis 940 Sëtzplazen, zu senger Zäit dee bei wäitem gréisste Kino am Land war? * ... d'[[Bayajidda-Legend]] déi wichtegst Ursprongslegend vum [[Hausa (Vollek)|Hausa-Vollek]] ass? * ... d'[[Reeboufrell]] (''Oncorhynchus mykiss''), déi ursprénglech aus Nordamerika kënnt a géint 1855 an Europa agefouert gouf, zu Lëtzebuerg fir d'éischt 1887 ausgesat gouf? * ... déi éischt Iwwerreechung vun der [[Légion d'honneur]] de 15. Juli 1804 an der Kapell vum [[Hôtel des Invalides]] duerch den [[Napoléon Bonaparte|Napoleon]] u seng Offizéier war? * ... de ''[[Heinrich Brändli|Brändli-Plang]]'' uganks vun den 1990er Joren de [[Autobus de la Ville de Luxembourg|Stater Busreseau]] duerchgerëselt huet? * ... dat [[Schottescht Parlament]] och nach ''Holyrood'' genannt gëtt, nom Quartier vun der Haaptstad [[Edinburgh]], an deem et läit? * ... d'[[Schnëssen-App]] et dem [[Institut de linguistique et de littératures luxembourgeoises]] vun der [[Uni Lëtzebuerg]] erméiglecht, Toundokumenter ze sammelen iwwer de Vokabular an d'Aussprooch vum [[Lëtzebuergesch]]en, andeems jidderee fräiwëlleg matmaachen an ophuele kann, wéi ee fir eppes seet? * ... ''Mogotes'' Kalleksbierger am [[Valle de Viñales]] op [[Kuba]] sinn, déi sech aus der rouder Äerd ervirdinn a vun ënnerierdeschem Waasser ausgehielegt goufen? * ... wéi ''[[De Scholdschäin]]'', déi éischt Operett op Lëtzebuergesch, 1855 fir d'éischt opgefouert gouf, Männer d'Fraerolle gespillt hunn, well et "sech net gepasst" huet datt Frae géifen Theater spillen? * ... beim [[Fändel vu Litauen]] an deem vum [[Myanmar]] e Stär den Ënnerscheed mécht? * ... den [[Houfelter Kanal]] en Iwwerrescht ass vum geplangte [[Meuse-Musel-Kanal]], engem Projet aus den 1820er Joren? * ... d'[[Schluecht vu Cuito Cuanavale]] (1988) déi gréisst Schluecht um afrikanesche Kontinent nom Zweete Weltkrich war, an, wann och keng Säit s'eendeiteg gewonnen hat, se dach den Ufank vun enger Léisung vum [[Südafrikanesche Grenzkrich]] war? * ... de [[Der Graf von Luxemburg|Grof René vu Lëtzebuerg]], wann et dem [[Franz Lehár]] no geet, e veraarmte Bon-vivant war? ===Dezember=== * ... d'[[Papageien]] déi eenzeg [[Vullen]]-[[Uerdnung (Biologie)|Uerdnung]] ass, déi hiert Friesse mat de Féiss festhalen? * ... [[RTL4]] zwar en Televisiounssender op [[Hollännesch]], awer keen hollännesche Sender ass? * ... als [[Seriemäerder]] gewéinlech eng Persoun bezeechent gëtt, déi mat zäitlechem Ofstand vu méi wéi 30 Deeg dräi oder méi Mënschen ëmbréngt? * ... den Héichpunkt vun de [[Louhecken]] zu Lëtzebuerg an der Mëtt vum 19. Joerhonnert louch, wéi wéinst der grousser Nofro no [[Stilleech|Eecheschuelen]] fir d'[[Gierwereien zu Lëtzebuerg|Gierwereien]] vill Bichebëscher mat Louhecken ersat goufen? * ... [[Lanzarote]] déi éischt Insel war, déi 1993 vun der [[UNESCO]] ganz als Biosphärereservat erkläert gouf? * ... den Tuerm um [[Napoleonsgaart]], Belvédère genannt, 1928 vum [[Kadaster]] fir [[Triangulatioun]]sberechnungen opgeriicht gouf? * ... ee Panneau vum [[Genter Altor]], deen 1934 gestuel gouf a bis haut net nees opgedaucht ass, an engem Roman vum [[Albert Camus]] eng net onwichteg Roll spillt? * ... Ausléiser vum [[Streik op der Déifferdenger Schmelz 1912]] d'Aféierung vun enger obligatorescher Kotisatioun an d'Renten- an Invalidekeess war, déi vum Loun ofgehale gouf? * ... eng 100 Millioune Joer laang bal dat ganzt Festland vun der Äerd an enger eenzeger Landmass vereent war, déi [[Pangea]] genannt gëtt? * ... [[Pantone]] 032C an 299C zwéin Drëttel vum [[Lëtzebuerger Fändel]] ausmaachen? * ... een am [[Spuenescht Duerf|Spueneschen Duerf]] (''Poble Espanyol'') zu [[Barcelona]], dat 1929 fir d'Weltausstellung um Montjuïc gebaut gouf, déi charakteristesch Bauforme vun deenen eenzele spuenesche Regiounen am Detail nogestallt fënnt? * ... d'Garë vu [[Gare Belval-Université|Belval-Université]] a [[Gare Pafendall-Kierchbierg|Pafendall-Kierchbierg]] Suedelgarë sinn? * ... de [[Laacher-Séi-Ausbroch]] viru ronn 13.000 Joer an der [[Äifel]], e Vulkanausbroch mat an enger 40 Kilometer héijer Eruptiounssail, dee jéngsten Ausbroch vun der Äerdgeschicht a Mëtteleuropa war? * ... déi 7 Mann Besatzung, déi ëm d'Liewe koumen, wéi hiren ugeschossene Fliger am Abrëll 1943 bei Käerch erofgefall ass, an un déi [[Stirling-Monument bei Käerch|e Monument erënnert]], eréischt 10 Joer méi spéit un Hand vun enger Kap identifizéiert konnte ginn? * ... den [[Jack Lemmon]], de [[Sean Penn]], d'[[Juliette Binoche]] an d'[[Julianne Moore]] déi eenzeg Schauspiller sinn, déi de Präis fir dee beschte Schauspiller op den dräi Filmfestivalle vu [[Filmfestival vu Cannes|Cannes]], [[Filmfestival vu Venedeg|Venedeg]] a [[Internationale Filmfestspiele Berlin|Berlin]] gewonnen hunn?<!-- Stand 2022 --> * ... d'Figure ronderëm de Sockel vum [[John-Cockerill Monument (Bréissel)|John-Cockerill Monument]] op der [[Place du Luxembourg]] zu [[Ixelles - Elsene]] mat déi éischt realistesch Skulpture vun Aarbechter aus der Eisenindustrie an der Belsch sinn? * ... ''[[Ljuksemburh, Ljuksemburh]]'' den Titel vun engem Spillfilm vum ukrainesche Regsseur [[Antonio Lukich]] ass? * ... d'[[Monument Valley]] tëscht Utah an Arizona keen Nationalpark ass, ma Deel vun der Navajo Nation Reservation? * ... engem [[Spréchwuert]] no zu [[Bigelbaach]] d'Mëtt vun der Welt wier? * ... d'[[Gare du Nord (Paräis)|Gare du Nord]] zu Paräis déi Gare an Europa ass mat de meeschte Passagéier pro Dag? * ... d'[[Deisermillen]] aus engem System vu véier Mille bestanen huet, déi 1964 duerch en Äerdrutsch zerstéiert goufen? * ... wärend der [[Berliner Blockad]] 1948 iwwer eng Loftbréck deeglech eng 5.000 Tonne Liewensmëttel ageflu goufen? * ... et an de Kasematte vun der Redoute Marie en (zougespaarten) Zougank an d'[[Fondation Pescatore]] gëtt? * ...''[[Titanic (Film 1997)|Titanic]]'' vum [[James Cameron]] deen éischte Film war, dee méi wéi eng Milliard Dollar an de Kinoen abruecht huet? * ... de Stroossennumm ''[[Leschte Steiwer]]'' op den Numm vun enger Wiertschaft zeréckgeet, wou d'Baueren aus den Nopeschgemengen um Heemwee hire leschte Su ([[Steiwer]]) fir e Patt ausginn hunn? * ... [[Échelen|Échel]] an [[Äisbier]] bekannt Symboler vun [[Dijon]] sinn? * ... wéi de [[Wilwerdanger Tunnel]] 1889 a Betrib geholl gouf, eng Persoun agestallt gouf, där hir Aufgab et war, déi ronn 90 Kenkien Dag an Nuecht um liichten ze halen? * ... d'[[Sudoku]]-Spill schonns am 18. Joerhonnert ënner dem Numm ''Carré latin'' vum Mathematiker [[Leonhard Euler]] erfonnt gouf, ma eréischt am 21. Joerhonnert ënnert senger japanescher Bezeechnung weltwäit Succès krut? * ... d'[[Lëtzebuerger Ofkommes]] vun 1952 deen éischten internationale Vertrag ass, mat deem d'Bundesrepublik Däitschland d'Verantwortung fir de Vëlkermuerd un den europäesche Judden duerch dat nationalsozialistescht Däitschtland iwwerholl huet? * ... am [[Saarland]] zweeanenhalleft Joer nom [[Traité vu Lëtzebuerg|Bäitrëtt zu der Bundesrepublik]] weider mat [[Franséische Frang]]e bezuelt gouf? * ... et 1949 eng ''Herrenberg-Lift-Gesellschaft'' gouf, fir zu [[Dikrech]] eng Seelbunn op den [[Härebierg]] ze bauen, mee schonn 1950 decidéiert gouf, amplaz vun engem Ausfluchszil duer [[Kasär Grand-Duc Jean|eng Kasär]] hin ze bauen? [[Kategorie:Schablounen:WDS| ]] qlwl13zeg6ddddn1j2un64ltsx2rgb8 2681870 2681869 2026-06-16T15:16:35Z Zinneke 34 2681870 wikitext text/x-wiki '''OPGEPASST''': DES SÄIT ASS NET MÉI AM GEBRAUCH. ET KA SINN, DASS SE NET MÉI À JOUR ASS. FIR DÉI "Woss Der schonns"-SÄTZ, WÉI SE AKTUELL AM ROULEMENT SINN, KUCKT: [[Haaptsäit/WDS]]. ___________________________________________________________ '''Dëst sinn d'''Wësst Der schonn ...?''-Teaseren, déi a Schablounen agebonne sinn, sou datt all Dag uewen en neie stoe kënnt.''' Hei sinn all d'Teasere beieneen. Fir s'esou ze gesinn, wéi s'op der Haaptsäit gewise ginn, [[Haaptsäit/WDS|kuckt hei]] a sicht Iech den Dag eraus. ==Gerued Joren== ===Januar=== [[Fichier:Penny black.jpg|right|89px|One Penny Black]] * ... d'Erfindung vum '''[[Timber]]''' et mat sech bruecht huet, datt net méi deen, deen e Bréif kritt, mä deen, deen e fortschéckt, de Porto huet misse bezuelen? [[Fichier:Mathias Hardt.jpg|90px|left|Mathias Hardt]] * ... de [[Mathias Hardt]] (1809-1877) mat sengem ''Vocalismus der Sauermundart'' (1834) déi éischt wëssenschaftlech Beschreiwung vum [[Lëtzebuergesch]]e gemaach huet? [[Fichier:Pont SGO.jpg|90px|right]] * ... am Mäerz 2017 déi éischt [[Bréck iwwer den Oyapock|Bréck tëscht Frankräich a Brasilien]] ageweit gouf? [[Fichier:Personenstand.jpg|left|83px|Questionnaire Personenstandsaufnahme]] *… bei der sougenannter '''[[Personenstandsaufnahme vum 10. Oktober 1941|''Personenstandsaufnahme'' vum 10. Oktober 1941]]''' d'[[Resistenz zu Lëtzebuerg|Resistenzgruppen]] d'Lëtzebuerger majoritär dovun iwwerzeegt kruten, bei verfängleche Froen iwwer Mammesprooch a "''Volkszugehörigkeit''" mat "Lëtzebuergesch" amplaz, wéi praktesch virgeschriwwen, mat "''deutsch''" z'äntwerten? * ... zwou Persoune mam Numm [[Ernest Arendt]] Member vum [[Staatsrot (Lëtzebuerg)|Staatsrot]] waren, an zwar de [[Ernest Arendt (Riichter)|Riichter Ernest Arendt]] vun 1902 bis 1931 an den [[Ernest Arendt (Affekot)|Affekot Ernest Arendt]] vun 1973 bis 1988? [[Fichier:Mill Ends Park.jpg|130px|right]] * ... de [[Mill Ends Park]] mat 0,292 m<sup>2</sup> dee klengste Park vun der Welt ass? [[Fichier:Knossos Bull-Leaping Fresco.jpg|right|125px|Minoesch Fresk zu Knossos]] * … et verschidden Theorien iwwer den Ënnergang vun der '''[[Minoesch Kultur|minoescher Kultur]]''' gëtt, wouvun déi gängegst e [[Vulkan]]ausbroch op der Insel [[Santorini|Thira]] dofir verantwortlech mécht? [[Fichier:MargueriteClement.JPG|90px|right]] * ... d'[[Marguerite Thomas-Clement]] (1886-1979) 1919 déi éischt a laang eenzeg Fra war, déi an d'Lëtzebuerger [[Chamber]] gewielt gouf? * ... et an der [[Köln]]er Kanalisatioun e Sall gëtt, [[Lüstersall an der Kanalisatioun vu Köln|dee mat Lüsteren dekoréiert]] ass? [[Fichier:PEI_ONR_4919.jpg|120px|left|Krispines]] * ... bei der '''[[Krispines]]'''-Kapell, och ''Péiter Onrou'' genannt, um [[Lampertsbierg]] et bis virun net all ze laanger Zäit de [[Brauch]] gouf, Käerze mat dragepickte Spéngelen ofzebrennen, fir datt Männer, déi ontrei waren, solle "bestrooft" ginn? * ... den [[Alphonse de la Fontaine]] (1825-1896), e Brudder vum [[Edmond de la Fontaine]] (''Dicks''), Auteur vun der éischter Fauna vun de [[Wierbeldéieren]] vu Lëtzebuerg war? [[Fichier:KIE ZOW 101.jpg|80px|right]] * ... op de Fënstere vun der [[Kierch Zowaasch]] verschidde Memberen aus der Grofefamill Saintignon an aner Stëfter vun der Kierch als Helleger duergestallt sinn? [[Fichier:Illustration Secale cereale0.jpg|right|79px]] *... d''''[[Kar (Planz)|Kar]]''' keng klassesch Fruuchtzort ass, déi et schonn an der Antiquitéit gouf, mä villméi eréischt virun 2000 bis 3000 Joer als "Onkraut" an de Weessefelder vu Klengasien opkoum, wou et da mat rekoltéiert gouf? * ... den [[Tevita Momoedonu]] aus Fidschi alt ''the Five Minute Prime Minister'' genannt gëtt, well en 2000 zweemol (wärend e puer Minutten) an 2001 (wärend zwéin Deeg) Premierminister war? [[Fichier:Turner St Esprit Luxembourg.jpg|130px|left]] *... an de [[Kasematten|Kasematte]] vum fréiere [[Bastioun Louis]] vun der [[Festung Lëtzebuerg]] haut d'Bank LBBW Luxemburg S.A. hire Wäikeller huet? [[Fichier:Darvasa gas crater panorama crop.jpg|130px|left]] * ... de [[Krater vun Derweze]] an Turkmenistan zanter 1971 am Gaang ass ze brennen, an dowéinst vun de Leit vun do den Numm ''Paart vun der Häll'' krut? [[Fichier:Wort no 1.jpg|left|85px]] * ... d''''''[[Luxemburger Wort]]''''' déi eelst lëtzebuergesch Dageszeitung ass, déi ouni Ënnerbriechung bis haut existéiert? [[Fichier:Heliocentric.jpg|right|100px]] * ... den [[Aristarch vu Samos]] (ëm 310 - ëm 230 v. Chr.) och alt "griichesche [[Nikolaus Kopernikus|Kopernikus]]" genannt gëtt, well hien als ee vun den Éischten d'[[heliozentrescht Weltbild]] vertratt huet, no deem d'[[Sonn]] an net d'[[Äerd]] am Zentrum vum Weltall stéing? [[Fichier:Paris 06 Eiffelturm 4828.jpg|right|79px]] *... d'Iddi fir den '''[[Eiffeltuerm]]''' vum elsässer Architekt [[Maurice Koechlin]] war? [[Fichier:Luxembourg, rue Marie et Joseph Hackin (nom de rue).jpg|90px|left]] * ... de lëtzebuergesch-franséischen Archeolog [[Joseph Hackin]] a seng Fra [[Ria Hackin-Parmentier]] 1941 beim Ënnergang vum Cargoschëff ''[[SS Jonathan Holt]]'', dat torpedéiert gouf, ëm d'Liewe koumen? [[Fichier:Nic Klopp - Sécession - Exposition Peintures Sculptures Arts décoratifs.jpg|90px|left]] * … et iwwer 30 Joer no Wien a München och an der lëtzebuergescher Konschtszeen zu enger [[Sezessioun (Lëtzebuerg)|Sezessioun]] koum, déi der moderner [[Molerei]] zum Duerchbroch verhollef huet? [[Fichier:Cape_Verde_location_map.svg|110px|left|Cap Vert]] * ... d'Land '''[[Cap Vert]]''' säin Numm vun engem Kap 500&nbsp;km wäit ewech zu [[Dakar]] am [[Senegal]] huet, dat den Inselen hiren Numm ginn huet? [[Fichier:Landverkauf.JPG|130px|right]] *... et bei der [[Lëtzebuerg-Kris]] [[1867]] drëms goung, datt Lëtzebuerg u Frankräich verkaf sollt ginn? [[Fichier:Alexis Heck 1830 1908.jpg|100px|right]] * ... nom Tourismuspionéier [[Alexis Heck]] (1830-1908) net nëmmen [[École d'hôtellerie et de tourisme du Luxembourg|eng Schoul]], ma och e [[Cocktail]] genannt gouf? [[Fichier:Coat of arms Grand Duchy of Luxembourg.png|right|89px|Wope vu Lëtzebuerg]] * ... dem '''[[Wope vu Lëtzebuerg]]''' seng Originnen an de Wope vum mëttelalterlechen Haus Lëtzebuerg huet, an op den [[Heinrich V. vu Lëtzebuerg|Henri V.]] (1136-1196) zeréckgeet? *... de lëtzebuergesche Journalist an Dokumentarfilmmécher [[Gordian Troeller]] (1917-2003) 1992 den Adolf-Grimme-Präis fir säi Liewenswierk krut? [[Fichier:Biergahornen Corniche 1.jpg|130px|left]] * ... 1984 op engem vun deenen zwéi [[Biergahornen op der Corniche]] (haut net méi do) eng bis dohin onbekannt [[Wanzen]]aart entdeckt gouf? [[Fichier:Telstar.jpg|90px|left|Telstar]] * ... wéinst der Technikbegeeschterung an den 1960er Joren e lëtzebuergsche Basketballveräin, de [[BBC Telstar Hesper]], nom Kommunikatiounssatellit '''[[Telstar]]''' genannt gi war? [[Fichier:Pingos near Tuk.jpg|left|115px|Pingoen]] * ... e [[Pingo]] eng Knupp oder en Hiwwel ass, deen am Permafraschtbuedem ze fannen ass, an aus engem Kär vun Äis besteet, iwwer deem sech de Buedem wëlleft? [[Fichier:Maison gothique Echternach 2015-12.jpg|right|80px]] * ... bei der Renovéierung vum [[Gotescht Haus Iechternach|Goteschen Haus]] zu Iechternach de Giewel nëmmen do stoe gelooss gouf, wou z'erkenne war, wéi d'Haus uersprénglech war? [[Fichier:MALBROUCK 2621 w.jpg|right|139px|Buerg Malbrouck]] *... d''''[[Buerg Malbrouck]]''' am loutrengesche [[Manderen]] nom englesche Feldhär [[John Churchill, 1. Herzog vu Marlborough]] genannt ass, deen am Spueneschen Ierffollegkrich 1705 do aquartéiert war? {{clear}} ===Februar=== [[Fichier:Pair of side chairs MET DP111237.jpg|100px|right]] * ... den [[Thomas Chippendale]] (1718-1779) en englesche Konscht- a Miwwelschräiner war, no dem den Chippendale-Stil benannt ass? [[Fichier:Codex Mariendalensis page.jpg|80px|left|Codex Mariendalensis]] * ... de '''[[Codex Mariendalensis]]''', eng spéitmëttelalterlech Handschrëft iwwer d'Geschicht vun der [[Yolanda vu Veianen]], joerzéngtelaang als verluer gegollt huet, ier en 1999 erëmfonnt gouf? [[Fichier:Soyuz 18 booster.jpg|right|80px|Soyuz-Rakéit zu Baikonur]] * ... d'Sowjetunioun, fir de Westen an d'Ier ze féieren, hire Kosmodrom bei Tjuratam no der Uertschaft [[Baikonur]] genannt huet, déi iwwer 300&nbsp;km vun do ewechlouch? [[Fichier:Biver (13) Terrils.JPG|130px|right]] * ... d'Uertschaft [[Biver (Bouches-du-Rhône)|Biver]] an de [[Departement Bouches-du-Rhône|Bouches-du-Rhône]] nom lëtzebuergesch-belsche Grouweningenieur [[Ernest Biver]] genannt gouf? [[Fichier:Berdorf (LU), Hohllay -- 2015 -- 6097-101.jpg|130px|left]] * ... d'[[Huel Lee]] zu [[Bäerdref]] hir aktuell Form huet, well do zanter der [[Réimescht Räich|Réimerzäit]] Millesteng aus dem Fiels gebrach goufen? [[Fichier:Shakespeare2.jpg|89px|right]] *... de [[Miguel de Cervantes]] an de '''[[William Shakespeare]]''', de selwechten Dag, an zwar den [[23. Abrëll]] [[1616]] gestuerwe sinn? [[Fichier:McDonalds-Chicken-McNuggets.jpg|120px|right]] * ... de Lëtzebuerger [[René Arend]] d'''Chicken McNuggets'' an de ''McRib'', zwéi McDonald's Produiten, kreéiert huet? [[Fichier:Guerra civil española montaje.png|95px|left]] * … d'Gesetz, dat de Leit aus Lëtzebuerg verbueden huet, [[Spueniekämpfer|um Spuenesche Biergerkrich deelzehuelen]], eréischt 2003 revoquéiert gouf? * ... vun den 11 [[Siderurgie zu Lëtzebuerg|Héichiewen zu Lëtzebuerg]], déi et an de 40er Jore vum 19. Joerhonnert gouf, ausser zu [[Zowaasch]], keen Eenzegen am [[Minettsgéigend|Minett]] stoung? [[Fichier:EUR 50 obverse (2002 issue).jpg|120px|left]] * ... de [[Eurobilljeeën|50-Eurobilljee]] deen am meeschte gebrauchte Geldschäin an der [[Eurozon]] ass? Den 1. Januar 2018 waren 9.826.239.828 Exemplairen dovun am Ëmlaf. Duerno kommen dee vun 20 an dee vun 10 [[Euro]]. [[Fichier:Ch Bernhoeft 1891 GD Luxembourg 09 Pl 2.1 Dalheim Aigle romaine.jpg|90px|left|Adler Duelem]] *... den '''[[Réimermonument Duelem|Adler um Duelemer Réimermonument]]''' ursprénglech vergoldt war an an eng aner Richtung gekuckt huet? [[Fichier:Flag of Moresnet.svg|89px|right|Fändel vu Moresnet]] * ... '''[[Neutral-Moresnet]]''' tëscht 1815 an 1919 en neutralen Territoire war, eng 65&nbsp;km nërdlech vu Lëtzebuerg, well Preisen op der enger Säit, Holland an duerno d'Belsch op der anerer, sech net eens goufe wien e kréich? * ... de [[Vincent Wiesenbach]] (1880-1911), den éischte Lëtzebuerger mat engem Piloteschäin, 1911 mat sengem selwer gebaute Fliger déidlech verongléckt ass? [[Fichier:N-Liez hotel-du-gouvernement-a-luxembourg.png|130px|right]] * ... de [[Groussherzogleche Palais]] an der Mëtt vum 19. Joerhonnert eng Zort administrativen Allzweckbau war, wou nieft dem Kinnek-Groussherzog oder sengem Statthalter, déi do periodesch residéiert hunn, d'Regierung, d'Parlament, a vun 1858 un, de Staatsrot hire Sëtz haten, an och nach eng archeologesch Sammlung dran ënnerbruecht war? * ... et beim lëtzebuergesche [[Schoulgesetz vun 1912]] zu engem gudden Deel drëm goung, d'Muecht vun der [[Kathoulesch Kierch|Kathoulescher Kierch]] an de Primärschoulen anzeschränken, wat déi Jore virdrun zu heftegen Ausernanersetzungen tëscht [[Lénksblock|Lénks-]] a Rietsparteie gefouert hat? [[Fichier:Saturn from Cassini Orbiter (2004-10-06).jpg|112px|left]] *… den Astronom '''[[Christiaan Huygens]]''' als Éischten dat, wat de [[Galileo Galilei]] als "Ouere" vum [[Saturn (Planéit)|Saturn]] bezeechent hat, als d'[[Saturnréng]] identifizéiert hat? * ...''[[Les danseurs d'Echternach]]'' vum [[Evy Friedrich]] aus dem Joer 1947 deen éischte lëtzebuergesche Film war, deen um [[Festival vu Cannes]] gewise gouf? [[Fichier:Grün 02.jpg|85px|right]] * ... ee Konschtstéck vum lëtzebuergesche Kraaftmënsch '''[[John Grün]]''' (1868-1912) dora bestoung, 2 Päerd mat 2 erwuessene Reider drop an d'Luucht ze hiewen? [[Fichier:Luxemburgerli Himbeere Zitrone.jpg|130px|left|Luxemburgerli]] * ... ''"[[Luxemburgerli]]"'' den Numm vun enger Makrounespezialitéit vun enger [[Zürich|Zürcher]] Confiserie ass? [[Fichier:Treaty of London 1867 Art VII and signatures.jpg|130px|right]] * ... den [[Traité vu London (1867)|Traité vu London]] vun 1867 déi éischt Kéier war, wou Vertrieder vu Lëtzebuerg (de [[Victor de Tornaco]] an den [[Emmanuel Servais]]) en internationalen Traité mat ënnerschriwwen hunn? [[Fichier:Non violence sculpture by carl fredrik reutersward malmo sweden.jpg|110px|left]] * ... et vun der Skulptur '''[[Non-Violence]]''' (oder ''The Knotted Gun'') vum [[Carl Fredrik Reuterswärd]] eng 20 Repliquë gëtt, wourënner eng zu [[New York City|New York]], déi de Lëtzebuerger Staat de [[Vereent Natiounen|Vereenten Natioune]] geschenkt huet, an engem virum Jean-Monnet-Gebai um [[Kierchbierg]]? *... de [[Charles Bivort]] (1845-1920) vun [[Tratten]] déi éischt [[Stenographie|Stenographéiermaschinn]] fir Blanner erfonnt huet? [[Fichier:Coltsfoot close-up aka.jpg|right|119px]] * ... den '''[[Ieselsfouss]]''', eng Fréijoersplanz, och ''Fils avant le père'' genannt gëtt, well d'Bléi virun de Blieder erauskënnt? [[Fichier:G-simon-gauleiter.jpg|left|90px]] * … et vum fréiere Gauleiter [[Gustav Simon]] sengem Doud eng "offiziell" an eng "inoffiziell" Versioun gëtt? [[Fichier:Marsupilaminest.JPG|130px|right]] * ... nom [[André Franquin]] sengem [[Comic]]personnage [[Marsupilami]] en [[(98494) Marsupilami|Asteroid genannt]] gouf? [[Fichier:Gangler_Lexicon_inner_cover.jpg|89px|left|Lexicon der Luxemburger Umgangsspraache]] * ... dem [[Jean-François Gangler]] säi ''[[Lexicon der Luxemburger Umgangssprache]]'' vun 1847 deen éischten [[Lëtzebuergesch Dictionnairen|Dictionnaire vum Lëtzebuergesche]] war? [[Fichier:Gonepteryx.rhamni.mounted.jpg|130px|right]] * ... d'[[Zitrouneblat]] e [[Päiperleken|Päiperlek]] ass deen [[Imago (Zoologie)|als Päiperlek]] iwwerwantert? [[Fichier:Feb1712.jpg|130px|Schweedesche Kalenner vum Februar 1712|left]] * ... et dräimol an der Geschicht en [[30. Februar]] gouf? {{clear}} ===Mäerz=== * ... de '''[[Stadpark vun Esch-Uelzecht]]''' 1911 um Hank vum Gaalgebierg ugeluecht gouf, well den Escher Bësch, wou d'Leit soss an d'Gréngs trëppele goungen, bal ganz ofgeholzt gi war, fir do d'[[Adolf-Emil-Hütte]] ze bauen? * ... de '''[[Seideschwanz|Peschtvull]]''' sou genannt gëtt, well fréier säi sporadescht a mysteriéist Opdauchen a Mëtteleuropa als e schlecht Omen ugesi gouf? * ... de Medezinner a Cheemiker [[Henri-Jean-Népomucène Crantz]] vu Rued (1722-1792) fir seng Fuerschungen an der Hygiène fir Hiewane vum [[Joseph II. (HRR)|Jousef II.]] geadelt gouf? * ... d'Uewerfläch vum '''[[Doudegt Mier|Doudege Mier]]''' ronn 400 m ënnert dem Mieresspigel ass? *... an de fréiere [[Gasometeren (Wien)|Gasometere]] vu Wien-[[Simmering]] haut eng 1.500 Leit wunnen? * ... dem [[Lëtzebuerger Haffbibliothéik|Groussherzog seng Bibliothéik]] ronn 45.000 Wierker ëmfaasst? * ... de [[Manneken Pis]] am Mee 2018 säin 1000. Costume geschenkt krut? * ... op der '''[[Pallett vum Narmer]]''', an enger vun deenen alleréischten hieroglypheschen Inskriptiounen iwwerhaapt, d'Vereenegung vun Ënner- mat Ueweregypten duerch den [[Narmer]] duergestallt gëtt? * ... den [[Edmond de la Fontaine]] (1823-1891) net nëmmen, ënner dem [[Pseudonym]] ''Dicks'', [[Lëscht vun de Musekskompositioune vum Dicks|Operette]] geschriwwen huet, mä och jorelaang al [[Seechen|Seeërcher]] a [[Brauch|Bräich]] erfuerscht huet? * ... wärend den Ëmbauaarbechte vum [[Chambersgebai]], 1997-1999, d'[[Chamber]] hir Sëtzungen am [[Stadhaus Stad Lëtzebuerg|Stater Stadhaus]] ofgehalen huet? <gallery> Stadpark Esch-Uelzecht 01.jpg Waxwing.jpg Dead Sea 1920px.jpg Simmering (Wien) - Gasometer (1).JPG Belgium-6450 - Manneken Pis (13934735107).jpg Narmerpalette verso UT 1931.jpg Dicksgärtchen Vianden 02.jpg Luxembourg Hotel de Ville (2232245399).jpg </gallery> * ... "''[[Mammutbeem|Sequoiaen]]''" wuel dat eenzegt Wuert am Lëtzebuergeschen ass, bei deem all 5 [[Vokal]]er hannerenee stinn? * ... d''''[[Wollefsschlucht (Iechternach)|Wollefsschlucht]] bei [[Iechternach]]''' hiren Numm 1881 vun engem vun den éischten Touristen, déi doduerch gefouert goufen, krut, dee se mat der "Wolfsschlucht" aus dem [[Carl Maria von Weber]] sengem ''Freischütz'' verglach huet? * ... den Ausdrock ''[[Paparazzi]]'' op e Personnage aus dem [[Federico Fellini]] sengem Film ''[[La dolce vita]]'' zeréckgeet? * ... beim '''[[Waasserball]]''' d'Feldspiller de Ball mat all Kierperdeel spille kënnen, just net mat den zwou Hänn gläichzäiteg? *… deen éischte lëtzebuergesche Goldmedailegewënner op enger Olympiad de [[Michel Théato]] war, an zwar 1900 zu Paräis am Marathon-Laf? * ... [[Island]] souwuel op der nordamerikanescher wéi der europäescher [[Tektonik|Lithosphärplack]] läit? * … den '''[[Tunnel ënner der Stad Lëtzebuerg]]''' uganks der 1960er Joren ugeluecht gouf, fir eng Ofwaasserleitung aus dem Péitrussdall mam Pafendall ze verbannen? * ... de franséische Komponist [[Maurice Ravel]] 1937 ee Joer laang zu [[Munneref]] am [[Hotel Grand-Chef]] gewunnt huet? * ... d'Joer [[238]] och [[Sechskeeserjoer]] genannt gëtt, well sechs Männer no- a matenee vum Senat als [[Lëscht vun de Keesere vum Réimesche Räich|Keeser vum Réimesche Räich]] unerkannt goufen? * ... d''''[[Walnut Lane Bridge]]''' zu Philadelphia eng Kopie aus arméiertem Bëtong vun der Neier Bréck ([[Adolphe-Bréck]]) an der Stad Lëtzebuerg ass? <gallery> Sequoiaen Amaliapark 2009-04.JPG Wolfsschlucht michel engels 1901.jpg L'isola del cinema.jpg WaterPolo.JPG Michel Théato en 1900.jpg Iceland Mid-Atlantic Ridge map.svg TunnelStad.jpg MunnerefGrandChefGinkgo01.jpg Wallnut Lane Bridge 361615pv.jpg </gallery> * ... de lëtzebuergesch-amerikaneschen Erfinder a Science-fiction-Auteur [[Hugo Gernsback]] (1884-1967) sech a senge Geschichten eng ganz Rëtsch technesch Konzepter ausgeduecht huet, déi eréischt an de Joerzéngten duerno developpéiert konnte ginn? * ... ronn all zweete Vietnamees mam Familljennumm [[Nguyễn]] heescht? * ... d'[[Verkéierswarnschëld]] viru [[Schëld A, 14a|Véi op der Strooss]] 2012 aus dem [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Lëtzebuerger Code de la Route]] gestrach, ma 2024 nees agefouert gouf? * ... den [[Zwergmammut]] (''Mammuthus exilis'') eng ausgestuerwe Mammutaart ass, déi sech op eng Insel zeréckgezunn hat, an do am Laf vun der [[Evolutioun (Biologie)|Evolutioun]] aus Manktem u Fudder ëmmer méi kleng gouf? * ...d'[[Anna Boch]] den eenzege Client war deen de [[Vincent Van Gogh]] zu senge Liefzäiten hat? *... d'[[Kathedral Saint-Pierre zu Beauvais]] déi mam héchste gotesche Chouer vun der Welt ass, mä ni fäerdeg gebaut gouf? * ... d'lëtzebuergesch Schauspillerin '''[[Germaine Damar]]''' duerch de Film ''[[Die Beine von Dolores]]'' an Argentinien esou bekannt gouf, datt si do 3 Joer laang ëm Chrëschtdag eng eege Televisiounsemissioun hat? * ... de Saz ''"Play it again, Sam!"'' esou net am Film ''[[Casablanca (Film)|Casablanca]]'' (1942) virkënnt? * ... d'[[Ukulele]] en [[hawaii]]anescht [[Museksinstrument]] ass, deem seng Originnen op [[Madeira]] zeréckginn, vu wou portugisesch Imigranten et matbruecht haten? * ... d''''[[Hinzerter Kräiz]]''' 1946 um Stater [[Nikloskierfecht]] opgeriicht gouf, fir un déi 82 Lëtzebuerger z'erënneren, déi am Zweete Weltkrich am [[SS-Sonderlager Hinzert]] an zu [[Klingelpütz|Köln-Klingelpütz]] higeriicht goufen? * ... een am [[Bryce-Canyon-Nationalpark]] Honnerte vun [[Hoodoo]]e bewonnere kann? <gallery> Cooking with radio waves - Short Wave Craft Nov 1933 cover.jpg RuanNguyen.png Zeichen_140_-_Tiere,_StVO_1970.svg Mammuthus exilis.jpg Anna Boch in Her Studio 1893.jpg Beauvais Kathedral.JPG Germaine Damar - Radiofilm 1960.jpg Casablanca, title.JPG Ukulele4.png Bryce Canyon 2 md.jpg </gallery> {{clear}} ===Abrëll=== * ... e Reportage iwwer "[[Spaghetti-Bam|Spaghettibeem]]" 1957 en [[Abrëllsgeck]] vun der [[BBC]] war, deen deemools vill fir richteg gehalen hunn? * ... op der [[Place de Bruxelles (Stad Lëtzebuerg)|Bréisseler Plaz]] an der Stad de 5. Juli 1951 déi éischt [[Verkéiersluucht]] zu Lëtzebuerg a Betrib geholl gouf? * ... all d'[[Planéit]]e vun eisem [[Sonnesystem]] no [[réimesch Mythologie|réimesche Gëtter]] genannt goufen, ausser der [[Äerd]] an dem [[Uranus (Planéit)|Uranus]]? * ... den islännesche [[Nobelpräis fir Literatur|Literatur-Nobelpräisdréier]] [[Halldór Laxness]] sech 1922-23 an d'[[Benediktinerabtei Klierf]] zeréckgezunn huet an do gedeeft gouf? * ...'''[[Wäisse Wäin]]''' vun alle méigleche [[Wäindrauf|Wäindrauwen]], och där mat bloelzeger Haut, gemaach ka ginn? * … déi éischt [[Geschicht vun der Eisebunn zu Lëtzebuerg|Eisebunnsstreck zu Lëtzebuerg]] den 11. August 1859 [[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg-Beetebuerg Grenz|tëscht Lëtzebuerg a Zoufftgen]] a Betrib geholl gouf? *... bei '''[[Uergel]]päifen''' ë.&nbsp;a. tëscht ''Labial-'' an ''Zongepäifen'' ënnerscheet gëtt? *... de lëtzebuergeschen Auteur [[Norbert Jacques]] d'Figur vum ''Doktor Mabuse'' erfonnt huet? * ... de [[Yellowstone-Nationalpark]] den eelsten Nationalpark vun der Welt ass? * … de [[Sender 1212]] e Radiosprogramm an däitscher Sprooch war, dee vum Dezember 1944 bis Krichsenn vum amerikanesche militäresche Geheimdéngscht als "schwaarz Propaganda" nuets iwwer d'Anlage vu Radio Lëtzebuerg ausgestraalt gouf? <gallery> Sunny april morning spaghetti tree harvest (7036208493).jpg Place de Bruxelles.svg Planets2008.jpg Halldór Kiljan Laxness 1955.jpg Pinot Gris close.JPG Orgel_der_Nikolaikirche_in_Berlin_04.jpg Norbert Jacques by Waldemar Flaig 1927.jpg Yellowstone River in Hayden Valley.jpg Emetteur de Junglinster les trois mâts vus de l'Ouest.jpg </gallery> * ... d''''[[Mundaneum]]''' vum Belsch [[Paul Otlet]] (1868-1944) eng Zort Multimedia-Archiv war, dat un e bibliographesch-enzyklopedesche Repertoire gekoppelt war, an haut als eng "analog Sichmaschinn" vum Wësse vun der Welt ugesi gëtt? * ... d'[[Gare Belval-Université]], [[Jim Clemes|hirem Architekt]] no, engem Mued oder enger Raup gläiche soll? * ... d''''[[Dräikinneksgaass]]''' an der Stad Lëtzebuerg sou genannt gëtt, well et do eng Bäckerei gouf, déi e Bild vun den [[Dräi Kinneken]] iwwer der Dier hänken hat? * ... de '''''[[Basiliscus plumifrons]]''''', eng Eidechsenaart, op Franséisch och ''lézard Jésus-Christ'' genannt gëtt, well en, fir senge Feinden z'entkommen, op den hënneschte Patten iwwer d'Waasser lafe kann? *... deen éischte lëtzebuergesche [[Geldschäin]] 1856 vun enger privater Bank erausgi gouf, nämlech der [[BIL]]? * ... der [[UNESCO]] no e [[Buch]] op d'mannst 49 Säiten (ouni den Deckel) muss hunn? *... dem "'''[[Hauptmann von Köpenick]]'''" säi Graf an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] um [[Nikloskierfecht]] ass? * ... "[[Allemagne-en-Provence|Däitschland]]" an der [[PACA|Provence]] nëmme knapps iwwer 500 Awunner huet? * ... deen éischten Aarbechter, deen Deputéierten an der [[Chamber]] gouf, de [[Jean Schortgen]], op engem [[1. Mee]] bei engem Accident an der Grouf leie blouf? * ... am Joer 1957 an der '''[[Stengeforter Schmelz]]''' 10.041 Tonne Phenol produzéiert goufen? <gallery> Mundaneum Tiräng Karteikaarten.jpg Gare Belval-Université 2010-10-17 B.JPG Luxembourg_-_rue_Chimay_Dräikinneksgaass_-_nom_de_rue.jpg Plumedbasiliskcele4.jpg 10 Thaler Note BIL 1856.jpg UNESCO logo French.svg Wilhelmvoigtgrab.jpg Chateau Allemagne en Provence IMG 9064 touched.jpg Jean Schortgen.png| StenSchm1.JPG </gallery> * ... d'[[Drëttel-Reegel]] an der [[Fotografie]] dora besteet, datt de 'Bléckfank' vum Bild op enger Intersektioun vun den horizontalen a vertikale Linne vu jee engem Drëttel vum Bild ass? * … am [[Arno Schmidt]] sengem Roman ''Abend mit Goldrand'' eng ganz Rei Beschreiwungen iwwer Lëtzebuerg stinn, obwuel de Schmidt ni e Fouss an d'Land gesat huet? * ... de [[Péiterséileginselkonflikt]] e Grenzkonflikt tëscht [[Spuenien]] a [[Marokko]] war, deen ausgebrach ass, wéi am Juli 2002 marokkanesch Truppen op der [[Péiterséileginsel]] u Land gaange sinn? * ... déi zwéin Detektiven an ''[[Les Aventures de Tintin|Dem Tintin senge Geschichten]]'', am Original ''Dupont et Dupond'', an de lëtzebuergeschen Iwersetzunge ''[[Biwer a Biver]]'' heeschen? * ... den '''[[Amazonas]]''' seng Quell 190&nbsp;km vum Pazifik ewech huet, mä da méi wéi 6000&nbsp;km queesch duerch Südamerika leeft, fir dann an den [[Atlantik]] ze lafen? * ... d''''[[Doudesstrof zu Lëtzebuerg]]''' fir d'lescht de 24. Februar 1949 ausgeféiert gouf, 1979 per Gesetz ofgeschaaft gouf an 1999 an der [[Lëtzebuerger Constitutioun|Verfassung]] festgehale gouf, datt se net méi agefouert kéint ginn? * … [[Baarle-Hertog]], eng belsch Gemeng, ë.&nbsp;a. aus 20 Exklave besteet, déi an Holland leien, an deenen hirersäits 7 hollännesch Enklave sinn? * ... d'[[Loschbur-Fra]] eng 1000 Joer méi al ass wéi de [[Loschbur-Mann]]? *... den [[Émile Servais]] (1847-1928) den 9. Januar 1919 zum President vun der Republik Lëtzebuerg designéiert gi war, ier den Dag drop franséisch Truppen dem republikaneschen Opstand en Enn gemaach hunn? * ... de '''[[Jarosław Kaczyński]]''' 2006-2007 polnesche Premierminister ënner dem Staatspresident '''[[Lech Kaczyński]]''', sengem [[Zwilling|eeneeëgen Zwillingsbrudder]], war? <gallery> Site um Bois de Cazier w.jpg KueheinHalbtrauer.jpg MetroStockelD&D.jpg Amazonrivermap hr.svg Lëtzebuerger Guillotine 2009 08-IMG 6199.JPG B-NL International Border at Baarle.jpg Loschbour Mullerthal 2013.jpg ServaisEmile.jpg President Kaczyński and PM Kaczyński.jpg <</gallery> {{clear}} ===Mee=== * ... dat eelst Spidol zu Esch-Uelzecht d'[[Metze Spidol]] war, dat 1878 vun de Bedreiwer vun der [[Metze Schmelz]] als e Spidol fir hir Aarbechter gebaut gouf? *... d'[[Plakeg Maulefsrat]]en (''Heterocephalus glaber'') a grousse Kolonië liewen, déi vu jee engem Weibchen dirigéiert ginn, dat sech, wéi bei de Beien, exklusiv ëm d'Reproduktioun këmmert? * ... "[[Ketty Maus]]" den Numm vun enger fiktiver Fra ass, deen op Modeller vu lëtzebuergesche [[Pass (Dokument)|Päss]] gebraucht gëtt? *... dat gréisst [[Knabberdéieren|Knabberdéier]], d'[[Capybara]], bis zu 1,20 m grouss ka ginn? * … am [[Ratentempel vun Deshnok|Karni-Mata-Tempel]] zu Deshnok an Indien eng 20.000 Rate liewen, déi als helleg gëllen an deenen do Friesse geaffert gëtt? * ... d'[[Bisamrat]] keng Rat ass, mä villméi zu de [[Wullmais]] (Arvicolinae) gehéiert, vun deene se de gréisste Vertrieder ass? * ... ''[[D'Ro'd Wullmaus]]'' eng lëtzebuergesch Schülerzeitung aus de Joren 1969-1973 war, déi wéinst hiren antiautoritären Texter a [[Karikatur]]en och alt de Prozess gemaach krut? * ... d'Zuel vun de [[Supermarché]]ën zu Lëtzebuerg tëscht 1996 an 2016 vun 42 op 106 eropgaangen ass? * ...[[Rio de Janeiro]] iertemlech no engem "[[Januar]]-Floss" genannt gouf, deen et awer net gëtt? *... den [[18. Mee]] [[1975]] ronn 12.000 jonk Leit zu Lëtzebuerg op ee Coup [[Groussjäregkeet|groussjäreg]] goufen, well den Alter dofir per Gesetz vun 21 op 18 Joer erofgesat gouf? <gallery> Ancien hôpital d'Esch-sur-Alzette 01.jpg Plakeg Maulefsratl.jpg Bristol.zoo.capybara.arp.jpg 20191212 Szczury w Świątyni Karni Maty w Deśnok 1052 8157 DxO.jpg Ondatra zibethicus FWS.jpg Roud Wullmaus Logo.JPG Fredmeyer edit 1.jpg Rio de Janeiro Helicoptero 47 Feb 2006.jpg Fallen Astronaut.jpg </gallery> * ... dem belsche Kënschtler [[Paul Van Hoeydonck]] säi ''Fallen Astronaut'' dat eenzegt Konschtwierk ass, dat bis ewell um [[Äerdmound]] installéiert gouf? * ... [[Bréissel]] a [[Paräis]] hiren Urspronk un de [[Meander]]e vun zwéin [[homophon]]e [[Floss|Flëss]] hunn? * ... Lëtzebuerg (via [[RTL Group|RTL]]) tëscht 1956 an 1993 am Ganze siwenandrëssegmol beim [[Eurovision Song Contest]] matgemaach huet an dëse [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Beiträg beim Eurovision Song Contest|fënnefmol gewonnen huet]]? * … de [[Meuse-Musel-Kanal]] e Projet aus den 1820er Jore war, deen, queesch duerch d'[[Ardennen]], [[Léck]] hätt solle mat [[Waasserbëlleg]] verbannen, an deen zwar ugefaangen, awer ni fäerdeg gemaach gouf? * ... d'[[Bäerbelekierch zu Crusnes]] déi eenzeg Kierch a Frankräich ass, déi ganz aus [[Eisen|Eise]] gebaut ass? * … de ''[[Prix Grand-Duc Adolphe]]'' e Konschtpräis ass, deen zu Lëtzebuerg zanter 1902 all zwee Joer (virun 1995: meeschtens all Joer) un een oder méi Kënschtler vergi gëtt, déi um ''Salon'' vum [[Cercle artistique de Luxembourg]] (CAL) ausgestallt hunn? * ...de [[Félix Thyes]] (1830-1855) deen éischte lëtzebuergesche Schrëftsteller a franséischer Sprooch war? * ... d'Lidd ''[[Bella Ciao]]'' ursprénglech iwwer dat schwéiert Liewe vu Räis-Baierinnen am [[Piemont]] erzielt, déi ënner hirem strenge Patron ze leiden haten, méi spéit awer an en antifaschistescht Partisane-Lidd ëmgedicht gouf? *… d'[[Helen Buchholtz]] (1877-1953), eng lëtzebuergesch Komponistin, bei hirem Doud iwwer 200 Noutemanuskripter vu Kompositiounen hannerlooss huet? * ... d'[[Staatlech Pressehëllef]], déi zu Lëtzebuerg 1976 agefouert gouf, fir de Meenungspluralismus ze stäipen, sech am Joer 2018 op eng 8,16 Milliounen Euro belaf huet? * ... zu [[San Marino]] d'Amt vum Staatschef vun zwou Persounen ausgeübt gëtt, déi all 6 Méint änneren? <gallery> Ruysmolen1867.jpg Eurovisie Songfestival 1966 te Luxemburg. De winnaar Udo Jürgens met de winnares, Bestanddeelnr 918-9215.jpg OurthekanaalBernistap1.jpg Kierch Crusnes.jpg Thyes Felix.jpg Helen Buchholtz w.jpg Coat of arms of San Marino.svg </gallery> * …d'[[Buergfrid-Affär]] eng politesch-juristesch Affär tëscht 1969 an 1974 war, déi der Ministesch [[Madeleine Kinnen]], der éischter Fra an enger Lëtzebuerger Regierung, hiert Amt kascht huet? * ... [[Basalt]] d'Form vu sechseckege Saile kritt, wann d'Basalt-Lava méi lues wéi gewéinlech ofkillt? * … déi sougenannt [[Offiziell Lëtzebuerger Orthographie]] déi éischt gesetzlech festgeluechte Schreifweis vum [[Lëtzebuergesch]]e war, déi [[1946]] agefouert gouf, awer sou gutt wéi vu kengem benotzt a schonn 1950 duerch déi vum ''[[Luxemburger Wörterbuch]]'' ersat gouf, wat awer eréischt gesetzlech 1975 festgehale ginn ass? * ... et a Brasilien eng 20 ''[[Luxemburgia]]''-Aarte gëtt? * ... d'[[Forest Green Rovers FC]] e [[Veganismus|vegane]] Foussballveräi sinn? * ... den däitsche Krounprënz [[Wilhelm von Preußen]] déi éischt Méint vum [[Éischte Weltkrich]] säin Haaptquartéier an der Groussgaassschoul zu [[Esch-Uelzecht]] hat? * ... d'Sprooch aus dem fiktive Land [[Syldawien]] an den [[Dem Tintin seng Geschichten|Tintins-Geschichten]] zu engem groussen Deel e schrëftlech verfriemte [[Bréissel]]er Dialekt ass? * … déi éischt Zeitung, déi zu Lëtzebuerg erauskoum, ''[[La Clef du cabinet des princes de l'Europe]]'' ([[1704]]) war, an dat, fir d'Zensur a Frankräich z'ëmgoen? * ... de [[Louis XIV. vu Frankräich|Kinnek Louis XIV.]] de Pätter vum Stater Affekot [[Jean-Bernard Knepper]] sengem Jong Louis ass, dee wärend dem [[Openthalt vum Louis XIV. vu Frankräich zu Lëtzebuerg|Kinnek senger Visite zu Lëtzebuerg]] gebuer gouf? * ... d'[[Sandale vu Christus]] an der [[Abtei Prüm]] am Mëttelalter zu de bedeitendste [[Reliquie]]n an der Géigend gezielt hunn, bis zu [[Tréier]] de sougenannten [[Hellege Rack]] opgedaucht ass? <gallery> Burfelt 3.jpg Giants-causeway-in-ireland.jpg Flickr - BioDivLibrary - n26 w1150 (1).jpg PaulGreen@FGRFC.jpg Kronprinz Wilhelm - Darche - Esch - 1914-08-26.jpg La clef du cabinet 1704.jpg P7220018 DxO.jpg 6-Reliquie der Sandalen v.Jesus-k.jpg </gallery> ===Juni=== * ... de [[Mitock]] (''Upupa epops'') op Lëtzebuergesch och nach Wuppert, Butbutt, Buddert, Buddebutt, Bëschbuppert, Sténkert, Drecksvull, Riffer, Ruppert, Hupp-Hupp oder Witapp genannt gëtt? * d'[[Gare Däitsch-Oth|Gare vun Däitsch-Oth]] an [[Gare Wuelmereng|déi vu Wuelmereng]] zwou [[Kappgare|Kappgarë]] vun den [[CFL]] sinn, déi a Frankräich leien? * ... de Konschtturner [[Josy Stoffel]] vun 1949 bis 1964 ouni Ënnerbriechung Landesmeeschter am Turne war an u véier Weltmeeschterschaften, sechs Europameeschterschaften a fënnef Olympiaden deelgeholl huet? * ... de [[Meter]] [[1793]] als den 10-milliounsten Deel vun der Distanz vum [[Pol (Geographie)|Pol]] bis bei den [[Equator]] vum [[Äerdmeridian]], op deem [[Paräis]] läit, definéiert gouf, an e Prototyp vun dësem Meter [[1795]] a [[Messeng]] gegoss gouf? * ... de gebiertegen Iechternacher [[Jules Hoffmann (Biolog)|Jules Hoffmann]] 2011 den [[Nobelpräis fir Physiologie oder Medezin|Nobelpräis fir Medezin]] kritt huet an zanter 2012 Member vun der [[Académie française]] ass? * ... siwe Lëtzebuerger op der Säit vun den Alliéierte de 6. Juni 1944 bei der [[Operation Overlord]] am Asaz waren? Et waren dat bei de Buedemtruppen de [[Charles-André Schommer]] op 'Omaha Beach' an op [[Sword Beach]] de [[Pierre Laux]] bei den engleschen Truppen an den [[Antoine Neven]], [[Jean Neven]], [[Félix Peters]] a [[Jean Reiffers]] beim franséische Commando Kieffer. De [[Jean-Bernard Ney]] war deen Dag als Navigateur u Bord vun engem Fliger vun der englescher Aviatioun iwwer 'Omaha Beach' am Asaz. * ... de [[Lëtzebuerger Frang]] tëscht 1935 an 1941 e Véierels méi wäert war wéi [[Belsche Frang|dee Belschen]], nom Krich awer nees zu enger [[Belsch-Lëtzebuerger Wirtschaftsunioun|Paritéit vun 1:1]] erëmagefouert gouf? * ... de [[Sendemast vun Housen]] mat 300 Meter dat [[Héich Konstruktiounen zu Lëtzebuerg|héchst Bauwierk vu Lëtzebuerg]] ass? * ... d'[[Schluecht vu Valmy]] zwar keng eendeiteg taktesch Resultater ervirbruecht huet, mä e grousse symbolesche Wäert hat, well se als déi éischt franséisch Victoire no der [[Franséisch Revolutioun|Franséischer Revolutioun]] gefeiert gouf? * ... de lëtzebuergesche Schauspiller [[Joseph Noerden]] tëscht 1949 an 1953 am [[Bertolt Brecht]] sengem ''Berliner Ensemble'' gespillt huet? <gallery> Fichier:Hoopoe de.jpg Fichier:Gare Volmerange les Mines-002.jpg Fichier:Platinum-Iridium meter bar.jpg Fichier:Nobel Prize 2011-Press Conference KI-DSC 7581.jpg Fichier:1 franc Luxembourg Jean I (1989)-revers.png Fichier:Sender Housen 2 BRW.jpg Fichier:Schluecht vu Valmy.jpg Fichier:Berlin, Mitte, Bertolt-Brecht-Platz 1, Theater am Schiffbauerdamm.jpg </gallery> * ... de [[Seechomessenniwwel]], e [[planetareschen Niwwel]], sou genannt gëtt, well en dem Kapp an dem Thorax vun enger [[Seechomessen|Seechomes]] gläicht? * ... am [[Schlass Bierg]], der [[Groussherzog vu Lëtzebuerg|groussherzoglecher]] Residenz, tëscht 1941-1944 vum [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|däitschen Occupant]] eng sougenannt ''[[Nationalpolitische Erziehungsanstalt Kolmar-Berg|Nationalpolitische Erziehungsanstalt]]'' ageriicht gi war? * ... d'[[Amerikanesch Joffereninselen|Amerikanesch Joffereninsele]] bis 1917 zu [[Dänemark]] gehéiert hunn, déi se du fir 25 Milliounen Dollar un d'USA verkaaft hunn? * … de [[Kursaal|Ciné Kursaal]] vu Rëmeleng, och nach den ''Ale Kino'' genannt, den eelste [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Kinoen|Kino zu Lëtzebuerg]] ass, deen nach haut a Betrib ass? * … den [[Edouard Luja]] (1875-1953), e lëtzebuergesche Biolog, Fuerscher an Entdeckungsreesenden, eng 130 bis dohin onbekannt Planzen- an Déierenaarten entdeckt huet, wouvun der eng Partie säin Numm kruten, z.&nbsp;B. d<nowiki>'</nowiki>''Acacia Lujaei'' oder d<nowiki>'</nowiki>''Eulophia Lujaeana''? * ... de [[Milbekéis]] eng Spezialitéit aus Sachsen-Anhalt ass, deen duerch d'Exkrementer vun e puer Millioune [[Milben]], déi drop sëtzen, zeideg gëtt, a sou säin typesche Goût kritt? * ... d'franséisch Schrëftstellerin [[Simone de Beauvoir]] en Urenkelkand vum [[Hubert Brasseur (1823)|Hubert Brasseur]] war, engem vun de Matgrënner vun der [[Brasseurs Schmelz]] zu Esch? * ... de [[Departement Var|Var]] dat eenzegt [[Franséisch Departementer|franséischt Departement]] ass, dat no engem Floss genannt ass (dem [[Var (Floss)|Var]]), deen hautdesdaags guer net derduerchleeft? * … de Begrëff "[[Télécran]]" fir d'éischt an der franséischer Iwwersetzung vum [[George Orwell]] sengem Roman ''Nineteen eighty-four'' fir den englesche Begrëff ''telescreen'' gebraucht gouf? * ... op de Baupläng vun der [[Rout Bréck|Rouder Bréck]] zwou Vëlospistë vun 1,75 m virgesi waren; dës awer, wéi s'a Betrib geholl gouf, zu Gonschte vum Autostrafic geaffert goufen? <gallery> Ant Nebula.jpg Residenz der Grossherzoeglichen Familie.jpg Seal of the United States Virgin Islands.svg Kursaal De Balkon haut.jpg Edouard luja snl.jpg Milbekéis.jpg Simone de Beauvoir.jpg Blason département fr Var.svg Luxembourg, Pont G-D Charlotte (5).jpg </gallery> * … um [[Mosaik vu Viichten]], dat 1994 entdeckt gouf, an dat géint d'Joer 240 geluecht gouf, den [[Homer]] mat den Néng [[Mus (Mythologie)|Musen]] ze gesinn ass? * ... de [[Johannes Mylius]] vun Diddeleng (ëm 1537-1596) Studieboursse gestëft huet, déi nach Joerhonnerten duerno ausbezuelt goufen? * ... op der Nordsäit vun der [[Pyramid vum Kukulcán]], wärend der [[Equinoxe]], de Schiet esou op d'Säitemauer vun der Trap fält, datt et ausgesäit wéi wann do eng riseg Schlaang erofkrauche géif? *… d'[[Regierung Mongenast]] zu Lëtzebuerg just 25 Deeg, vum 12. Oktober bis de 6. November 1915 am Amt war? * ... [[Kraków]] (Krakau) vun 1038 bis 1609 d'Haapt- a Kinneksstad vu [[Geschicht vu Polen|Polen]] war? * …den [[Étienne Lenoir]] (1822-1900) 1860 deen éischte brauchbare Gasmotor an 1863 dat éischt Stroossegefier, dat domat ugedriwwe gouf, gebaut huet? * ... "[[Luxemburg]]" gläich dräi Uertschaften an de [[Vereenegt Staate vun Amerika|Vereenegte Staaten]] heeschen? *... d'[[Tranchée de Caster]] an der Belsch e 65 Meter déiwen Aschnëtt an d'[[Montagne Saint-Pierre]] ass, déi tëscht 1930 an 1933 fir den [[Albertkanal]] ugeluecht gouf? * ... d'Kierchtierm vun der 1858 gebauter [[Kierch Saint-Alphonse vu Lëtzebuerg|Kierch St. Alphonse]] ("Paterekierch") an der Stad Lëtzebuerg, sou niddreg sinn, well se no bei der [[Festung Lëtzebuerg|Festungsmauer]] stoungen a soss eng giedeleg Zilscheif gi wieren, wa se méi héich gewiescht wieren? * ... den Asteroid [[(255019) Fleurmaxwell]] no der Lëtzebuerger Äiskonschtleeferin [[Fleur Maxwell]] benannt gouf? <gallery> Viichten-Terpsichore-w.jpg Chichen Itza 3.jpg Town Hall Tower & Sukiennice.jpg Lenoir gas engine car.jpg LuxemburgWisconsinDowntown1.jpg Tranchée de Caster.jpg Luxembourg City église Saint-Alphonse ext a.jpg </gallery> ===Juli=== * ... déi [[Astana|kasachesch Haaptstad]] bannent manner wéi 7 Joerzéngte sechsmol den Numm gewiesselt huet? * ... de lëtzebuergesche Metallurg [[William J. Kroll]] (1889 - 1973) ë.&nbsp;a. deen no him genannte "Kroll-Prozess" entdeckt huet, deen et erméiglecht, [[Titan (Element)|Titan]] industriell ze produzéieren? * ... d'[[Husumer Protestschwäin]] eng rout-wäiss-rout gesträift Schwéngsrass ass, déi uganks vum 20. Jh. vun den Dänen an Nordfriesland geziicht gouf, fir dergéint ze protestéieren, datt se net den dänesche Fändel hunn däerfen eraushänken? * ... deen éischte ''Long métrage'' op Lëtzebuergesch ''[[Wat huet e gesot?]]'' geheescht huet, an 1981 doruechter gewise gouf? * ... d'Uertschaft '[[Gréiwels]] fréier ''Nei-Brasilien'' housch, well sech do am Joer 1828, op den deemolege Gemengegrenze vu Groussbus, Heischent a Wal, Leit néiergelooss hunn, déi alles verkaaft haten, fir a [[Brasilien]] auszewanderen, do awer ni ukomm sinn a veraarmt op Lëtzebuerg zeréckkoumen? * ... de [[Victor Tedesco]] (1821-1897) aus der Stad Lëtzebuerg an der Belsch wéinst Opruff zur Revolutioun zum Doud verurteelt gouf, spéider awer Affekot, Gemengerot a Provënzialrot zu Arel war? * ... de [[Lake Luxembourg]] a Pennsylvania säin Numm krut, well d'[[Charlotte vu Lëtzebuerg|Groussherzogin Charlotte]] an hirem Exil wärend dem [[Lëtzebuerg am Zweete Weltkrich|Zweete Weltkrich]] do en Terrain kaf hat? * ... den [[Zolwerknapp]] en [[Zeiebierg]] ass; d.&nbsp;h. en Hiwwel, deen op senger Kopp Reschter vun enger méi haarder Gestengsschicht huet, wéi déi ronderëm, déi erodéiert ass? * ... d'[[Gemeng Wëntger]] 2019 déi lescht Gemeng zu Lëtzebuerg war, déi [[Odonymie|Stroossennimm]] agefouert huet? * … de lëtzebuergesch-franséischen Naturfuerscher an Entdeckungsreesende [[Guillaume Capus]] (1857-1939) annerhallwe Mount am Norde vum Afghanistan vun engem Stamm festgehale gi war, an eréischt op Interventioun vum Vizekinnek vun Indie fräikomm ass? <gallery> Guillaume Kroll.jpg Husumer Protestfierkelen.jpg Hauptstrasse in Grevels 01.jpg Core Creek Park dock on Lake Luxembourg.jpg Zolwerknapp.jpg Guillaume Capus.jpg </gallery> * ... den [[Zoo vun Antwerpen]] schonn 1843 gegrënnt gouf, an haut iwwer 5.000 Déieren huet, déi sech op 900 [[Aart (Biologie)|Aarte]] verdeelen? * ... de [[Charles Metz]] (1799-1853) Deputéierten souwuel an [[Chamber (Belsch)|der Belscher]] wéi och an der [[Chamber|Lëtzebuerger Chamber]] war? * ... zu [[Zowaasch]] bis an d'Joer 1980 bei all Begriefnëss e franséischen Douanier huet missen dobäi sinn, well de Kierfecht op franséischem Terrain läit? * … de [[Jean Beck]] (1588-1648) aus der Stad Lëtzebuerg et zum Maître de Camp général an der Habsburger Arméi an zum [[Lëscht vun de Gouverneure vu Lëtzebuerg|Gouverneur]] vum Herzogtum Lëtzebuerg an der Grofschaft Chiny bruecht hat? * ... op der Single ''Komm, gib mir deine Hand/Sie liebt dich'' zwou däitsch Versioune vun de [[Beatles]] hire Lidder sinn, déi de [[Camillo Felgen]] hinnen iwwersat hat? *… d'Fro vum [[Sëtz vun den europäeschen Institutiounen|Sëtz vun den Europäeschen Institutioune]] bal 40 Joer laang ëmmer nees diskutéiert gouf, bis eng Kompromëssléisung fonnt gouf? * … zu [[Keel]] op der [[Léiffrächen]] Enn 1947 dräi Kanner mysteriéis ''Marienerscheinunge'' solle gehat hunn, wat deemools Dausende vu Virwëtzegen ugelackelt huet? * ... dat eelst Dokument am Besëtz vun der [[Lëtzebuerger Nationalbibliothéik]] en handgeschriwwent Stéck aus engem Gebietsbuch aus dem 8 Joerhonnert ass, dat de [[Willibrord]] vum Poopst geschenkt krut? * ... et 1982 am [[Simbabwe]] e Gesetz gouf, dat et verbueden huet, de Geck mam President [[Canaan Banana]] sengem [[Familljennumm]] ze maachen? * … de ''[[Codex Aureus Epternacensis]]'', d'Gëllen Evangeliebuch vun Iechternach (entstanen 1030-1050), [[1955]] zu Verkaf stoung, mä de Lëtzebuerger Staat en deemools net kafe wollt oder konnt, an en sou an de Germanische Nationalmuseum zu Nürnberg koum, wou en haut nach ass? <gallery> Antw-Zoo-Entrée--w.jpg Wincrange, Wëntger (103).jpg Kierfecht Zowaasch-103.jpg Johann von beck.jpg The Fabs.JPG European Council (38185339475).jpg Leiffraechen_(Grott).jpg Luxembourg, Bibliothéque nationale Kirchberg (102).jpg Canaan Banana.jpg CodexAureusEpternacDEckel.JPG </gallery> * ... nom [[Henri vu Lëtzebuerg|Groussherzog Henri]] [[Joséphine-Charlotte vun der Belsch|senger Mamm]] schonn zu Liefzäiten eng [[Joséphine-Charlotte (Bréisseler Metro)|Bréisseler Metrosstatioun]] genannt gouf? *... d'''Brubbel'' zu [[Wallenborn]] deen eenzege Kalwaassergeysir an Däitschland ass, an all déck hallef Stonn Schwiewelgaser ausstéisst? * ... de [[Jacques Leurs]] bekannt dofir ass, deen éischte Lëtzebuerger mat schwaarzer Hautfaarf gewiescht ze sinn? * ... de Bäitrëttstraité vu [[Rumänien]] a [[Bulgarien]] zu der [[Europäesch Unioun|EU]] 2005 an der [[Neimënster|Abtei Neimënster]] ënnerschriwwe gouf? * … de [[Paul Lauterbur]] (1929-2007), Nobelpräisdréier fir Medezin 2003, lëtzebuergesch Urgrousselteren hat? * ... en Dag op der [[Venus (Planéit)|Venus]] méi laang dauert wéi e Venus-Joer? Se brauch knapps 225 Äerd-Deeg fir en Ëmlaf ëm d'Sonn, mä hirer 243 fir eng Rotatioun ëm hir eegen Achs. *... de [[Bernard Molitor]] (1755-1833) e lëtzebuergesche Konschtschräiner war, dee sech zu Paräis en Numm gemaach hat, an zäitweileg ''Fournisseur de la Cour impériale'' war? *... [[Luxembourgit]] e Mineral ass, dat zu Lëtzebuerg entdeckt gouf? * ... mat "[[Mutz vum Monomach (Kascht)|Mutz vum Monomach]]", engem russesche Kascht a Form vun der traditioneller [[Mutz vum Monomach|Kroun vun de Groussfürsten]] an den éischten Zaren, souwuel eng Fleesch-Mayonnaise-Zalot wéi och e Friichtekuch gemengt ka sinn? * ... de ''[[Magnum bullarium romanum]]'', eng vun de véier grousse Kollektioune vun de Peepst hire Bullen (Ordenanzen) an der Kierchegeschicht, déi vu 1727 u beim Stater Libraire an Editeur [[André Chevalier]] erauskoum, dee gréisste Buchprojet vun der Lëtzebuerger Geschicht war? *... ''[[Ashcan]]'' (d.&nbsp;h. Dreckskëscht) de Codenumm fir en [[alliéiert am Zweete Weltkrich|alliéiert]] Gefaangelager zu [[Munneref|Bad Munneref]] am Palace-Hôtel war, an deem am Summer 1945 all déi bis dohi gefaangen héichrangeg Nazien an däitsch Militär souzen, fir verhéiert ze ginn? <gallery> Joséphine-Charlotte metro station platforms with a metro ghost (1s exposure) in Woluwe-Saint-Lambert, Belgium.jpg Walbor2.JPG Luxembourg_Abbaye_de_Neumünster.jpg Paul Lauterbur 2003 cropped.jpg Venuspioneeruv.jpg Bernard molitor (attr.), sécretaire, francia 1800 ca.jpg Golden-cap.jpg Camp_Ashcan_prisoners.jpg </gallery> ===August=== * ... de [[Buffalo Bill]] mat senger ''Wild West Show'' den 3. September [[1906]] en Optrëtt zu Lëtzebuerg hat? * ... d<nowiki>'</nowiki>[[Däitschsproocheg Communautéit vun der Belsch|Däitschsproocheg Communautéit]] déi klengst vun den 3 Communautéiten an der [[Belsch]] ass? * ... de [[Menhir vu Recken]] joerhonnertelaang ëmgekippt do louch, ier en 1978 als sollechen erkannt an an de Joren dono nees opgeriicht gouf? * ... bei der [[Schluecht vu Salamis]] enger vun de gréisste Séischluechten an der griichescher Antiquitéit, [[Athen]] ënner dem [[Themistokles]] d'Flott vum [[Xerxes I.]] vu Persien verdriwwen huet? * ... 2001 fir de Film ''[[Secret Passage]]'' zu Esch-Uelzecht, op der Industriebrooch vun Terre-Rouge, eng iwwer 6 Hektar grouss Kuliss vu [[Venedeg]] am 15. Joerhonnert an Originalgréisst, inklusiv de Kanäl, opgebaut gouf? * … de [[Michel Gloesener]] vun [[Uewerkäerjeng]] d'Reversibilitéit vun der Induktioun am Dynamo erkannt huet an domat de Grondstee fir den elektresche Motor geluecht huet? * ... de lëtzebuergesch-belsche Botaniker [[Jean Linden (Botaniker)|Jean Linden]] (1817-1898) mat deen éischte war, deen an Europa [[Orchideeën|Orchideeë]] geziicht huet an dës am grousse Stil kommerzialiséiert huet? * ... d'[[Schengener Ofkommes]] um Schëff [[MS Princesse Marie-Astrid |MS Princesse Marie-Astrid 2]] ënnerschriwwe gouf, dat haut ewell, als ''MS Regensburg,'' op der [[Donau]] ënnerwee ass? * ... déi sowjetesch [[Raumfuerer|Kosmonaute]] [[Juri Gagarin]] a [[Walentina Tereschkowa]] 1961, respektiv 1963, deen éischte Mann an déi éischt Fra am Weltall waren? * ... de Film ''[[Girl with a Pearl Earring (Film)|Girl with a Pearl Earring]]'' mat der [[Scarlett Johansson]] an der Titelroll, bal ganz zu Lëtzebuerg gedréint ginn ass? <gallery> Fichier:Cody-Buffalo-Bill-LOC.jpg Fichier:Flag of the German Community in Belgium.svg Fichier:Menhir Eenelter Luxembg 01.jpg Fichier:Greek triremes at Salamis.jpg Fichier:VenedEsch1 2001-09.jpg Fichier:Gloesener michel 1792 1876.jpg Fichier:Jean_Jules_Linden01.jpg Fichier:Kreuzhof - panoramio - Hans100 (2).jpg Fichier:RIAN archive 612748 Valentina Tereshkova.jpg Fichier:Scarlett Johansson in Kuwait 01b-tweaked.jpg </gallery> * ... dem ''United States Copyright Office'' no [[Afeselfie]]n net dem [[Auteursrecht]] ënnerleien? * ... vun der 1. Oplo vum [[Michel Rodange]] sengem [[Renert oder de Fuuss am Frack an a Maansgréisst|Renert]] no 30 Joer just 313 Exemplairë verkaaft gi waren? * … 1946 an der franséischer Regierung vum [[Georges Bidault]] gläich zwéi Regierungsmembere waren, déi zu Lëtzebuerg gebuer waren, nämlech d'[[Andrée Viénot]] an de [[Robert Schuman]]? * … d'[[Musel]] viru laanger Zäit an d'Meuse gelaf ass, an an deem Bett wou se haut leeft d'[[Meurthe (Floss)|Meurthe]] gelaf ass? * ... den [[Dollar]] säin Numm vun der Uertschaft Sankt Joachimsthal hier huet, déi haut [[Jáchymov]] heescht? * ... de [[Lëtzebuerger Nationalfeierdag]] 1840 zweemol gefeiert gouf? * ... d'Traditioun, d'Bierger an d'[[Moundkrater|Krateren]] um [[Äerdmound|Mound]] no bekannten Astronomen a Wëssenschaftler ze nennen, vum [[Francesco Maria Grimaldi]] (1618-1663) agefouert gouf? * … de [[Barrage Esch-Sauer]], deen tëscht 1955 an 1957 gebaut gouf, um Fouss 4,5 m déck ass an 1,5 un der Kroun, an datt d'Staumauer 168 m laang ass? * … am Joer 1811 zu Lëtzebuerg 66 [[Gierwereien zu Lëtzebuerg|Gierwereie]] bestanen hunn, an datt d'Haaptclienten dovu laang d'Arméie waren, déi zu Lëtzebuerg stationéiert waren? * ... den [[Tour de France]] zanter 1947 bis ewell néngmol duerch Lëtzebuerg goung? <gallery> Fichier:Macaca_nigra_self-portrait_large.jpg Fichier:RenertCover1872Facsimile.jpg Fichier:Georges Bidault.jpg Fichier:Gueule d'enfer.jpg Fichier:Dollar symbol gold.svg Fichier:2019 Luxembourg National Day VIP (124).jpg Fichier:Francesco Maria Grimaldi.jpg Fichier:Barrage Esch-sur-Sure.jpg Fichier:Ideal1948.jpg Fichier:EschTDF06Gedenkplaz.jpg </gallery> *… de [[Jérôme vu Bauschelt]] (ëm 1470 - 1517) Member vum [[Grousse Conseil vu Mechelen]] war? * ... souwuel de [[Claude Monet|Monet]] wéi de [[Edouard Manet|Manet]] en Tableau mam Numm ''[[Le déjeuner sur l'herbe]]'' gemoolt hunn? * … de Moler [[Pierre-Joseph Redouté]] (1759-1840) ''Rafael vun de Blumme'' genannt gouf? * ... [[Jéinesch]] (oder ''Lakerschmus''), d'Sprooch vun de [[Jéiner|Jéinen]], bis ufanks vum 20. Joerhonnert vu Weimeschkiercher Händlerfamille geschwat gouf? * ... d'[[Ionesch Revolt]] 500/499 v. Chr. en Opstand vun de klengasiateschen an zypriotesche Griiche géint d'Perser war? * ... vun den iwwer 40 sougenannte [[Spueneschen Tiermchen|Spueneschen Tiermercher]], déi et an der Stad Lëtzebuerg gouf, der just nach 9 bis haut existéieren, resp. nees opgebaut goufen? * ... d'[[Lise Rischard]] (geb. Meyer, 1868-1940) am [[Éischte Weltkrich]] den Englänner Informatiounen iwwer däitsch Truppentransporter an der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] zoukomme gelooss huet, andeems dës kodéiert an engem Fortsetzungsroman an der Zäitschrëft ''[[Der Landwirth|Der Landwirt]]'' publizéiert goufen? * ... fir de Bau vun der [[Adolf-Emil-Hütte]] (haut ArcelorMittal Esch-Belval) 1909 praktesch dee ganzen 92 ha groussen ''Escher Bësch'' ofgeholzt ginn ass? * ... an der [[Kierch Bäerdref|Parkierch]] vu [[Bäerdref]], ënner dem Haaptaltor, ee [[réimesch Mythologie|réimesche]] [[Véiergëtterstee vu Bäerdref|Véiergëtterstee]] steet, mat der Minerva, der Juno, dem Apollo an dem Herkules drop? * … de lëtzebuergeschen Ethnolog [[Edouard Conzemius]] (1892-1931) e Spezialist vun de Miskito- a Sumu-Indianer an Honduras an Nicaragua war? * … déi zwou Bensinnsstatiounen op der [[Aire de Berchem]] iwwer 300 Millioune Liter Brennes am Joer verkafen? <gallery> Fichier:Hieronymus van Busleyden.jpg Fichier:Monet dejeunersurlherbe.jpg Fichier:Rosa centifolia foliacea 17.jpg Fichier:Greek-Persian duel.jpg Fichier:Luxembourg, Spueneschen Tiermchen 04.jpg Fichier:Postkaart Adolf-Emil-Hütte-101.jpg Fichier:4Gëttersteen Herkules.jpg Fichier:20150823 Berchem Rest area 012.jpg </gallery> {{clear}} ===September=== * ... den [[Adrien Ries]] (1933-1991) am Joer 1970 de Begrëff ''[[Nordstad]]'' geprägt huet, deen den urbane Ballungsraum ëm [[Dikrech]] an [[Ettelbréck]] bezeechent? * ... [[Südafrika]] offiziell 3 Haaptstied huet: [[Pretoria]] als Verwaltungshaaptstad, [[Kapstad]] als Regierungs- a [[Bloemfontein]] als Geriichts-Haaptstad? * ... d<nowiki>'</nowiki>[[Uelzechtstrooss]] zu Esch virun 1923, jee no Deelstéck, ''Avenue de l'Hôtel de Ville, Rue de la Poste'' a ''Rue Marie-Thérèse'' housch? * … een an der [[Whirlpool-Galaxie]] (''Messier 51'' oder ''NGC 5194/5195''), eng [[Spiralgalaxie]] am [[Stärebild]] ''Canes Venatici'', eng äusserst aktiv Stäregebuert observéiere kann? * … d'[[Schlass Berwart|Berwart-Schlass]] zu [[Esch-Uelzecht]] 1954 ofgerappt gouf, fir 1956 als Kuliss fir d'Feierlechkeete vum Cinquantenaire nees fir kuerz Zäit opgeriicht ze ginn? * ... -40 [[Grad Fahrenheit]] a -40 [[Grad Celsius]] déi selwecht Temperatur uginn? * ... déi [[hollännesch Provënzen|hollännesch Provënz]] [[Provënz Flevoland|Flevoland]] praktesch ganz aus Land besteet, dat dem Mier ofgewonne gouf? * ... d'''Bundesamt für Seeschifffahrt und Hydrographie'' zu [[Hamburg]] déi gréisst Sammlung vu [[Fläschepost]]en op der Welt huet? * … et zu Lëtzebuerg zwéi Vëlossportler mam Numm [[Nicolas Frantz]] gouf, woubäi een dovun, den [[Nicolas Frantz II]], bei enger Course no enger Chute vun engem Auto iwwerrannt gouf, wéi e probéiert hat, säi Cousin mam nämmlechten Numm an zweemolegen Tour-de-France-Gewënner, z'iwwerhuelen? * ... [[Andorra]] zwéi Staatscheffen huet, nämlech de franséische President [[Emmanuel Macron]] an de [[Joan Enric Vives i Sicília]], Bëschof vu La Seu d'Urgell? <gallery> Fichier:Adrien Ries.jpg Fichier:Flag of South Africa.svg Fichier:Esch. Uelzechtstrooss.jpg Fichier:Messier51.jpg Fichier:Chateau Berwart.JPG Fichier:Termometro.JPG Fichier:Flevoland-Position.png Fichier:Flaschenpost.jpg Fichier:Flag of Andorra.svg </gallery> * … den [[Henri Tudor]] (1859-1928), deen deen éischte brauchbare Bläiakkumulator erfonnt huet, u [[Bläi]]<nowiki>vergëftung </nowiki> gestuerwen ass? * … d'''[[Naturschutzgebitt Dreckswiss|Dreckswiss]]'' en Naturschutzgebitt an de Gemenge [[Gemeng Käerjeng|Käerjeng]] a [[Gemeng Suessem|Suessem]] ass, dat 71 ha Fiichtgebitt ëm d'[[Kuer]] ëmfaasst? * ... dem [[Alfred Hitchcock]] säi Film ''[[Rope (Film 1948)|Rope]]'' esou opgeholl gouf, wéi wann en aus enger eenzeger Astellung bestoe géif? * ... vun den ursprénglech op d'mannst 14 Tierm vun der '''[[Iechternacher Stadmauer]]''' der 5 erhale sinn an a Wunnengen ëmgebaut goufen? * ... den [[Ötzi]] iwwer 5000 Joer no sengem Doud e klengen diplomatesche Sträit tëscht Éisträich an Italien ausgeléist huet? * … [[Ronnschwanzséikéi]] (''Trichechidae'', och „Manati“ genannt) dacks ronderëm Elektrizitéitswierker ze fanne sinn, well do d'Waasser méi waarm ass a se mëttlerweil ofhängeg vun dëser kënschtlecher Hëtzt gi sinn an opgehalen hunn, a méi waarm Gewässer ze wanderen? * ... de belsche Kinnek [[Baudouin vun der Belsch|Baudouin]] am Abrëll 1990 fir 36 Stonnen als ''net am Stand, ze regéieren'' erkläert gouf? * ... nodeem dem [[Minettstram]] säi Betrib den 22. September 1956 agestallt gi war, ee Bäiwon vum Tram eng Zäit duerno nach als Büro fir déi theoreetesch Fürerschäiprüfung benotzt ginn ass? * … d'[[Duchindustrie|Draperies de Luxembourg]] am 19. Joerhonnert 2.000 Leit beschäftegt an 1.000 Tonne gewäsche Woll am Joer verschafft hunn an zu deene gréisste vun Europa gezielt gi sinn? * ... d'[[Désirée Nosbusch]] scho mat 12 Joer Radiosemissiounen a mat 15 Joer Tëleesemissiounen an däitscher Sprooch moderéiert huet? <gallery> Fichier:Portrait Henri Tudor 004.jpg Fichier:Ropetrailer3.jpg Fichier:City walls and towers 2 Echternach, Luxembourg.JPG Fichier:Otzi-Quinson.jpg Fichier:Manatee photo.jpg Fichier:Baudouin of Belgium 1969.jpg Fichier:Rumelange, Grand-Rue (ca. 1948), carte postale 13031.jpg Fichier:N-Liez_vue-de-la-schleifmuhl.png Fichier:MJK 12586 Désirée Nosbusch (Berlinale 2018).jpg </gallery> * ... d'''[[Luxemburger Zeitung]]'' tëscht 1902 an 1940 zweemol am Dag eng nei Editioun erausbruecht huet? * ... de lëtzebuergesche Moler '''[[Jean Jacoby]]''' (1891-1936) zweemol – 1924 an 1928 – d'Goldmedail am Olympesche Konschtconcours gewonnen huet? * ... [[Halloween]] op e Karschnatz- an Neijoerschfest vun de [[Kelten]] zeréckgeet? * ... de [[Haile Selassie I. vun Ethiopien|Ras-Täfäri]] de 25. Mee 1924 op offizieller Visite zu Lëtzebuerg war? *... d'[[Kuer]] mat hiren Niewebaachen an d'[[Fooschtbaach]] am [[Éislek]] déi eenzeg Waasserleef zu Lëtzebuerg sinn, déi net zum Baseng vum [[Rhäin]] gehéieren, mä zu deem vun der [[Meuse (Floss)|Meuse]]? * ... [[1895]], an de Pionéierjore vum [[Telefon]] zu Lëtzebuerg, e Mikro um [[Musekskiosk]] op der [[Plëss d'Arem]] un de Reseau ugeschloss war, fir datt d'Postbeamten de Sonndesconcert an der Telefonszentral nolauschtere konnten? * ... [[Paraskavedekatriaphobie]] d'Angscht virum [[Freideg]] den Dräizéngten ass? *... de [[Rubicon (Belsch)|Rubicon]] an der Belsch bei Remouchamps de längste schëffbaren ënnerierdesche [[Floss]] op der Welt ass? * ... "[[Kueb (Gebai)|Kueb]]" an de spéiden 1970er Jore wéinst sengem Glach mat engem Villchen de Spëtznumm vun engem Bauprojet fir d'[[Europäescht Parlament|Europaparlament]] um [[Kierchbierg]] war, dee schlussendlech duerch e manner ambiziéisen ersat gouf, deen dann, trotz enger anerer Form, bis haut "Klenge Kueb" genannt gëtt? * ... d'[[Nationalstrooss 3A|N 3A]] mat nëmme knapps 50 m déi kierzt [[:Kategorie:Nationalstroossen zu Lëtzebuerg| Nationalstrooss zu Lëtzebuerg]] ass? <gallery> Fichier:Jean Jacoby - Hurdling - The Race.jpg Fichier:Jack-o'-Lantern 2003-10-31.jpg Fichier:Haile Selassie in full dress.jpg Fichier:Bassin de la Meuse.svg Fichier:Freitag der 13. im Kalender.jpg Fichier:RemouchampsRubicon.jpg Fichier:Schëld Place de Metz.jpg </gallery> {{clear}} ===Oktober=== * ... d'[[Pravčická brána]] an Nordtschechien déi gréisst natierlech Sandsteebréck an Europa ass? *… d'[[Hélène Hiertz]] (1911-1985), déi di éischt Kächen zu Lëtzebuerg war, déi fir hire Restaurant e ''Michelin''-Stär krut, eng aktiv [[Resistenz zu Lëtzebuerg|Resistenzlerin]] war? * ... den ''Erdäpfelmuseum'' zu Prinzendorf an Éisträich zu Éiere vum lëtzebuergesche Geeschtleche [[Johann Eberhard Jungblut]] ugeluecht gouf, deen do 1761 d'Gromper agefouert huet? * ... hanner dem [[Paul-Eyschen-Monument zu Stadbriedemes]] eng Populatioun vu [[Sëlwerfëschelchen|Sëlwerfëschelcher]] lieft, déi fir gewéinlech a Mëtteleuropa just a Wunnengen ze fanne sinn? * ... [[Nauru]] deen eenzege Memberstaat vun der UNO ass, dee keng Haaptstad huet? * ... d'[[Basilika Iechternach|Iechternacher Basilika]] am 19. Joerhonnert joerzéngtelaang eng [[Faïencerie Dondelinger|Faïencerie]] war, an datt ee vun de Kierchtierm de Kamäin dovu war? *... dem [[Henry Miller]] säi Roman ''Quiet Days in Clichy'' ënner anerem och zu Lëtzebuerg spillt? * ... de ''[[Pont de Fer]]'' zu [[Huy]] an der Belsch entgéint sengem Numm net aus [[Eisen]], mä aus [[Bloe Steen (Natursteen)|Bloem Steen]] ass? * ...d'[[Our (Sauer)|Our]], d'[[Sauer]] an d'[[Musel]] op deene Stécker vun hirem Laf, wou se d'Grenz tëscht Lëtzebuerg an Däitschland maachen, e [[Kondominium]] sinn? * ... den [[Nicolas Kinsch]] vun [[Esch-Uelzecht]] vun 1959 bis 1967 Äerzbëschof vu Kisangani ([[Demokratesch Republik Kongo]]) war, den [[James Schwebach]] vu [[Platen]] 1891-1921 Bëschof vu La Crosse ([[Wisconsin (Bundesstaat)|Wisconsin]]) war; de [[Jacques Mangers]] vu [[Stolzebuerg]] vun 1953 bis 1964 Bëschof vun Oslo war; de [[Jean-Baptiste Fallize]] vun [[Harel]] 1892-1922 Apostoulesche Vikar vun Norwege war an de [[Michel Fallize]] och vun Harel 1889-1910 Generalvikar vun der Diözees Dacca ([[Bangladesch]]) war? * ... de [[Salar de Uyuni]] mat enger [[Fläch]] vun 10.582&nbsp;km² déi gréisst [[Salzwüüst]] op der Welt ass? <gallery> Fichier:Pravcicka brana 2015-08 --3.JPG Fichier:DenkmalJohannEberhardJungblut.JPG Fichier:Moselle from Paul Eyschen Monument Stadtbredimus c65.jpg Fichier:Flag of Nauru.svg Fichier:Faïencerie Dondelinger.jpg Fichier:Henry Miller 1940.jpg Fichier:Spoorbrug lijn 126 over de Maas 3.JPG Fichier:Kondominium Sauer.JPG Fichier:Salar de Uyuni Décembre 2007 - Centre de Nulle Part.jpg </gallery> * … an der [[Fotothéik vun der Stad Lëtzebuerg]] eng 4 Millioune Fotoen an Negativer vun 1855 bis haut iwwer d'Stad Lëtzebuerg versuergt ginn? *… et an der Gemeng Réiser eng Strooss gëtt, déi [[Luxite|no Sprengstoff genannt]] gouf? * ... de Film ''[[Autobahnraser]]'' op der [[Autobunn A13 (Lëtzebuerg)|Lëtzebuerger A13]] gedréint gouf, ier déi fir den normale Verkéier opgoung, an déi dofir kuerzfristeg mat däitschen Autobunnsschëlter 'ëmdekoréiert' gouf? * ...déi gréisst lieweg Hai-Aart, de [[Walhai]], deen iwwer 13 m laang ka ginn, sech vu [[Plankton]] erniert, an dofir fir de Mënsch ongeféierlech ass? * …den [[Émile Reuter]] (1874-1973) dee [[Chamberpresidenten|Chamberpresident]] zu Lëtzebuerg mat bis ewell der längster Amtszäit war (vun 1926 bis 1958, ofgesi vun der däitscher Besatzungszäit)? * ... de Kontinent [[Amerika (Kontinent)|Amerika]] säin nach haut geleefegen Numm [[1507]] op enger Kaart kritt huet, déi en Deel vum Kartograph [[Martin Waldseemüller]] sengem Wierk ''[[Cosmographiae Introductio]]'' war, well de Waldseemüller gemengt hat, den [[Amerigo Vespucci]] hätt en entdeckt? * ... den [[Atomium]] zu [[Bréissel]] en [[Eisen|Eise]]-Kristall an enger 165-milliardefacher Vergréisserung duerstellt? * ... souwuel de Moler a Manager [[Gust Graas]] wéi och de Politiker [[Gusty Graas]] den Titel 'Grand officier de l'[[ordre de la couronne de chêne]]' kritt hunn? *… et am Kader vun der ''[[Affär Dreyfus]]'', déi déi franséisch Ëffentlechkeet jorelaang polariséiert huet, 11 Joer gedauert huet, ier den [[Alfred Dreyfus]] nees rehabilitéiert gouf? * ... op [[Bretzelsonndeg]] dem [[Brauch]] no Männer enger Fra, déi hinnen eppes bedeit, eng [[Bretzel]] schenken, fir dann, bei géigesäitegem Intressi, [[Ouschteren]] en [[Ouschteree]] vun hir geschenkt kréien, ausser bei [[Schaltjoer|Schaltjoren]], wou et ëmgedréint ass? <gallery> Fichier:Luxembourg Ville photothèque 3-2011a.jpg Fichier:A13 (Luxemburg) bei Frisange.jpg Fichier:Whale-shark-enhanced.jpg Fichier:Emile Reuter.JPG Fichier:Americas on the globe (white-red).svg Fichier:The_Atomium's_North_face_with_a_Smurf_(DSCF1216).jpg Fichier:Degradation alfred dreyfus.jpg Fichier:Gefëllte Bretzel.jpg </gallery> *... de [[Zénon Bernard (1893)|Zénon Bernard]] 20 Joer nodeem hien e Gol am eenzege Match, deen déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] jee géint Frankräich gewonnen huet, geschoss hat, als éischte [[Kommunistesch Partei Lëtzebuerg|Kommunist]] an d'[[Chamber]] gewielt gouf? * ... [[Südafrika]] eelef [[offiziell Sprooch|ofiziell Sproochen]] huet? *... de franséische Chansonnier [[Serge Gainsbourg]] an den 1960er Joren och Regisseur vu [[Sandalefilm]]er war? * … den [[Iechternacher Séi]] e kënschtleche Séi ass, deen Enn der 1970er Joren ugeluecht gouf, fir d'touristesch Offer ze diversifiéieren, an dofir d'[[Lëschenhaus]], e Barockgebai vu 1676, ofgerappt gouf, well et soll gehënnert hunn? *… den [[John Adams|zweeten]] an deen [[Thomas Jefferson|drëtte President vun de Vereenegte Staate]] genee de selwechten Dag, de [[4. Juli]] [[1826]], gestuerwe sinn? * ... de [[Boulevard de la Recherche]] um Belval op knapps 300 Meter duerch Frankräich geet? * ... et Legenden, awer keng schlësseg Erklärunge gëtt, wéi a firwat d'[[Pierre Brunehaut]], e Monolith an der belscher [[Provënz Hainaut]], op déi Plaz koum, wou en haut steet? * ...d'[[Carmen Pereira]] 1984 dräi Deeg laang amtéirend Presidentin vu [[Guinea-Bissau]] an domat déi éischt Fra an där Positioun an Afrika war? * ... d'Stad [[Limbourg]] weeder an [[Provënz Limburg (Belsch)|der belscher]] nach an [[Provënz Limburg (Holland)|hollännescher Provënz Limburg]] läit, deene se den Numm ginn huet, ma an der [[Provënz Léck]]? * ... de Mathematiksprofesser [[Antoine Meyer]] (1801-1857) den Auteur vum éischte Buch op Lëtzebuergesch, ''[[E' Schrek ob de' Lezeburger Parnassus]]'' (1829), war? <gallery> Fichier:Zénon Bernard, Jongen a Meedercher.jpg Fichier:South Africa 2011 dominant language map.svg Fichier:Serge Gainsbourg par Claude Truong-Ngoc 1981.jpg Fichier:Iechterncher Séi beta w 2-5.jpg Fichier:John Adams Portrait.jpg Fichier:Belval Avenue de la Recherche 2019-12 --1.jpg Fichier:Pierre Brunehaut 01.jpg Fichier:Limbourg, de Vesder in de stad foto1 2012-06-28 14.41.JPG Fichier:Antoine_Meyer_1829_Schrek_Parnassus.png </gallery> {{clear}} ===November=== * ...de Rapport iwwer e Leefer, deen d'Victoire an der [[Schluecht vu Marathon]] mat sengem leschten Otemzuch zu Athen soll verkënnegt hunn, eng Erfindung aus dem 4. Jh v. Chr. war? * ... den [[Habschter Tunnel]], beim Ofschloss vun den Aarbechten 1879, dee längsten am Land war? * ... de '''[[Schwaarze Spiecht]]''', dee virum Ufank vun den 1960er Jore just an de Biergbëscher an Nord- an Zentraleuropa doheem war, sech zanterhier am flaache Land bis op den Atlantik breetgemaach huet, ouni datt genee gewosst ass firwat? * … de [[Jean-Baptiste Nothomb]] (1805-1881) ee vun de "Pappe" vun der Belscher Verfassung war? * ... de [[Puck (Sport)|Puck]] 1877 vum William Fleet Robertson erfonnt gouf, andeems en einfach zwou Tranchë vun engem Vollgummisball uewen an ënnen ewechgeschnidden hat? * ... de Staatsarchitekt [[Charles Arendt]] 1900 proposéiert hat, um [[Glacis (Lampertsbierg)|Glacis]] eng neigotesch Kathedral mat Plaz fir bis zu 3.000 Leit ze bauen? *... een, fir ee Kilo [[Safran]]-Stempelen ze gewannen, 80.000 bis 150.000 Bléie brauch? * ... nach 100 Joer nom Doud vum Prënz [[Henri vun Oranien-Nassau]], him zu Éieren [[Eech vum Prënz Henri|eng Eech]] am [[Gréngewald]] geplanzt gouf? * ... all Joers vun der Asbl [[natur&ëmwelt]] e "[[Vull vum Joer]]" ausgeruff gëtt, fir op eng bedreet [[Lëscht vun de Vullen zu Lëtzebuerg|Vullenaart zu Lëtzebuerg]] opmierksam ze maachen? * ... de Spëtznumm "[[Eisebunnsstreck Lëtzebuerg - Iechternach|Chareli]]" vun der [[Schmuelspuerbunnen zu Lëtzebuerg|Vizinalbunn]] vun der Stad op Iechternach op de Virnumm vum Minister [[Charles Rischard]] zeréckgeet? <gallery> Fichier:Soldat Marathon Cortot Louvre LP243.jpg Fichier:Habschter-Tunnel---w.jpg Fichier:Schwaarzspiecht.jpg Fichier:Jean Baptiste Nothomb (02).jpg Fichier:Ice hockey puck on ice 20180112.jpg Fichier:Charles Arendt 1825 1910.jpg Fichier:Iran saffron threads.jpg Fichier:Walferdange, Grünewald, Chêne du prince Henri (102).jpg Fichier:De Charly.JPG </gallery> * ... de [[Routhirsch]] zu Lëtzebuerg am 19. Joerhonnert praktesch ausgerott war, säi Bestand awer zanter der Mëtt vum 20. Joerhonnert nees an d'Luucht geet, op haut e puer Dausend Déieren? * ... d'Grondmauere vum markanten 8-stäckegen Tuerm vun der [[Villa Louvigny]], op de Reschter vum Fort Louvigny stinn? * ... de [[Risechameleon]], mat enger Längt vu 70&nbsp;cm, déi gréisst [[Chameleonen|Chameleonaart]] ass, déi et gëtt? * ... d'[[Händschefabréck Reinhard am Stadgronn]], mat enger 1.000 Aarbechter, viru ronn 100 Joer dee gréissten Industriebetrib an der Stad Lëtzebuerg war? * ... den [[Alexei Leonow]] 1965 deen éischte Mënsch war, dee säi Raumschëff verlooss huet, an [[Baussebordasaz|am Weltraum geschwieft]] ass? * ... d'[[Rue de Chiny (Märel)|Rue de Chiny]] an der Stad Lëtzebuerg 2013 zu [[Märel (Stad Lëtzebuerg)|Märel]] opgehalen huet, z'existéieren, fir 2019 [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|op der Gare]] nees [[Rue de Chiny (Stad Lëtzebuerg)|nei opzedauchen]]? * ... de [[Fändel vum Afghanistan]] am Laf vum 20. Joerhonnert eng 20 Mol geännert gouf? * ... vun der [[Prinzessin vu Schengen]] just nach Zänn iwreg sinn? * ... d''''[[Olympesch Spiller]]''' vun 1916 engersäits an 1940 an 1944 op där anerer, wéinst dem [[Éischte Weltkrich|Éischten]], resp. dem [[Zweete Weltkrich]] annuléiert goufen? * ... e [[Victor Bodson|Lëtzebuerger]] den éischte President vun der d'[[Assemblée parlementaire de la Francophonie]] war, enger Organisatioun déi sech aus [[franséisch]]sproochegen, interparlamentaresche Regierungen oder Organisatiounen zesummesetzt? <gallery> Fichier:Red deer stag 2009 denmark.jpg Fichier:Fort Louvigny Luxembourg City 2012-04.JPG Fichier:Caméléon Madagascar 02.jpg Fichier:Haendschefabrik1963kutter.jpg Fichier:RR5111-0290R.jpg Fichier:Rue de Chiny.svg Fichier:Flag of Afghanistan.svg Fichier:Remerschen, The Princess of Schengen (102).jpg Fichier:Olympic flag.svg Fichier:Assemblée constitutive APF.jpg </gallery> * ... den Ausdrock "op [[Mechelen|Mechele]] goen" (fir "déi lescht Trompkaart auszespillen") op de [[Grousse Rot vu Mechelen]] zeréckgeet, déi iewescht Geriichtsinstanz an de [[Burgundesch Nidderlanden|Burgundeschen]], [[Spuenesch Nidderlanden|Spueneschen]] an [[Éisträichesch Nidderlanden|Éisträicheschen Nidderlanden]]? * ... den [[Alphonse Kemp]] 1911 e Projet virgestallt huet fir d'Uelzecht an engem Tunnel ënnert dem Rummplateau erduerch ze féieren? * ... et vun enger vun de sëllege Publikatiounen, déi de [[Kim Jong-il]] als Auteur uginn, eng lëtzebuergesch Iwwersetzung gëtt, nämlech '' Déi historesch Lekzioun vum Opbau vum Zozialissem an déi allgemeng Linn vun onser Partei''? * ... bei de [[Chamberwale vum 18. Juni 1989]] véier verschidde gréng Parteien ugetruede sinn? * ... d'[[Katastroph vun Tschernobyl]] der Ëffentlechkeet bekannt gouf, wéi a Schweden anormal héich Stralungswäerter bei enger Atomzentral gemooss goufen, vun deenen ufanks ugeholl gouf, si kéime vun do? * ... de [[Joseph Faulké]] an den [[Alphonse Rupprecht]] "uniforméiert Champignonsspezialiste" waren? * ... [[Stewart Granger]] e Pseudonym ass, deen dëse Schauspiller ugeholl huet fir net mat engem [[James Stewart|homonyme Beruffskolleeg]] verwiesselt ze ginn? * ... de [[Jacques Santer]] an de [[Jean-Claude Juncker]] ee wéi deen aneren noeneen Affekot, CSV-Fraktiounssekretär, Staatssekretär am Aarbechtsministère, Aarbechts-, Finanz- a Premierminister, a President vun der Europäescher Kommissioun waren? * ... 160 Millioune Liichtjoere vun hei ewech d'[[HD 45350 b|Peitruss]] ronderëm d'[[HD 45350|Lucilinburhuc]] kreest? * ... am Mee 2012 zu Lëtzebuerg mam [[Schëld A, 28]] e [[Verkéiersschëld]] agefouert gouf, dat virun [[Tram]]sgleiser warnt, obwuel d'Gesetz, en [[Stater Tram|Tram an der Stad Lëtzebuerg]] (nees) anzeféieren, eréischt am Juni 2014 an der Chamber gestëmmt gouf? <gallery> Fichier:Paleis van de Grote Raad te Mechelen.jpg Fichier:Kim Jong-il on August 24, 2011.jpg Fichier:Luxembourg City Chambre des députés Nov 2009.jpg Fichier:IAEA 02790015 (5613115146).jpg Fichier:Stewart Granger in Young Bess trailer.jpg Fichier:Flickr - europeanpeoplesparty - EPP Congress Rome 2006 (22).jpg Fichier:Luxembourg road sign diagram A 28 (2018).svg </gallery> {{clear}} ===Dezember=== * ... [[Auguste Engelspach-Larivière|ee vun de Pionéier vun der Lëtzebuerger Geologie]] eng wichteg Roll an der belscher Revolutioun gespillt huet a mat just 32 Joer un engem Schlag gestuerwen ass? * ... dem [[Serge Ecker]] seng [[Melusina (Skulptur)|Melusina-Skulptur]] mat Hëllef vun engem groussen 3D-Drécker entstanen ass? * ... ënner dem [[Pafendaller Viaduc]], wou haut d'[[Jugendherberg Stad Lëtzebuerg|Jugendherberg vun der Stad Lëtzebuerg]] steet, Enn 19./uganks 20. Jh. e Schluechthaus stoung? * ... et zu Lëtzebuerg eng [[Griichesch-orthodox Kierch Weiler zum Tuer|griichesch-orthodox]] an eng [[russesch-orthodox Kierch zu Lëtzebuerg|russchesch-orthodox Kierch]] gëtt? * ... [[Charleroi]] deen Numm 1666 zu Éiere vum Kinnek [[Carlos II. vu Spuenien|Carlos II.]] krut, a bis dohi ''Charnoy'' housch? * ... 1922 an 1923 mat der [[Marcelle Dauphin]] an der [[Louise Welter]] déi éischt Fraen zu Lëtzebuerg Doktesch goufen (Zänndoktesch, resp. Generalistin)? * ... dem [[François Gillen]] säi [[Buer fir den 30. Anniversaire vun de Réimeschen Traitéen|Buer]] op der Spëtzt vun der [[Al Avenue|Aler]] an der [[Nei Avenue|Neier Avenue]] am [[Garer Quartier (Stad Lëtzebuerg)|Garer Quartier]] fir den 30. Anniversaire vun de [[Réimesch Traitéen|Réimesche Traitéen]] opgeriicht gouf? * ... d'Duchfabréck op der [[Schläifmillen (Lëtzebuerg)|Schläifmille]] laang virun der [[Hamm (Stad Lëtzebuerg)|Gemeng Hamm]], an där se louch, en eegene Pompjeescoprs hat? * ... d'Stad [[Malakoff (Hauts-de-Seine)|Malakoff]] bei Paräis no enger Kopie vun engem [[Malakoff-Tuerm (Sewastopol)|Tuerm vun der Festung Malakoff]], déi do stoung, genannt gouf, deen d'Fransousen 1856 am [[Krimkrich]] eruewert haten? * ... 1890, wéi mam [[Adolphe vu Lëtzebuerg]] d'Dynastie [[Nassau-Weilburg]] de Lëtzebuerger Troun iwwerholl huet, d'[[Dräifaltegkeetskierch vu Lëtzebuerg|Dräifaltegkeetskierch]] an der [[rue de la Congrégation|Jofferegässel]] d'Kierch vum Lëtzebuerger Herrscherhaus gouf? <gallery> Fichier:Luxembourg, Église Saint-Jean (Neumünster) côté Alzette (101).jpg Fichier:Capital city Luxembourg 05.jpg Fichier:Luxemb Weiler-la-Tour, Greek Orthodox Church with flags.jpg Fichier:Charleroi - hôtel de ville vu de la place Charles II - 2014-08-07.jpg Fichier:Luxembourg, fontaine Trentenaire Traité de Rome (2).jpg Fichier:N-Liez vue-de-la-schleifmuhl.png Fichier:Malakoff place du 11 Novembre 1.jpg Fichier:Dreifaltigkeitskirche Luxbg 2011B.jpg </gallery> * ... den Doud vum Deputéierten [[Aly Duhr]], den 1. Januar 1974, als Konsequenz hat, datt d'CSV bis d'[[Chamberwale vum 26. Mee 1974|Walen am Mee 1974]] mat engem Deputéierte manner an der Chamber vertruede war, well kee méi op hirer Lëscht vum Ostbezierk stoung, deen nach hätt kënnen noréckelen? * ... [[Léck]] tëscht August 1789 a Januar 1791 [[Lécker Revolutioun|eng Republik war]]?. * ... de Film ''[[Déi zwéi vum Bierg]]'' am Dréibuch ''Di zwéi vum Bierg'' an um Filmplakat ''Déi zwee vum Bierg'' housch? * ... den [[Europäesche Maulef]] op der Insel [[Groussbritannien (Insel)|Groussbritannien]], awer net op [[Irland (Insel)|Irland]] virkënnt? * ... deen nom Politiker [[Robert Schuman]] genannte [[Rond-point Robert-Schuman]] an der Stad Lëtzebuerg, gradewéi deen zu Bréissel, allen zwéin zwar "Rond-Point" heeschen, awer keng ''[[Intersection à sens giratoire obligatoire]]'', wéi s'am [[Code de la route (Lëtzebuerg)|Code de la route]] virgesinn ass, sinn? * ... déi héchst Victoire vun der [[Lëtzebuergesch Foussballnationalequipe|Lëtzebuergescher Foussballnationalequipe]], de 26. Juli 1948 zu London, 6–0 géint Afghanistan war? * ... dat Wuert ''[[Schach]]'' op Persech "Kinnek" bedeit, a ''Schachmatt'' "de Kinnek ass dout"? * ... déi éischt [[Parkauer]] zu Lëtzebuerg am Abrëll 1958 an der Stad bei der [[Postgebai Stad Lëtzebuerg|Post]] um [[rue de la Poste (Stad Lëtzebuerg)|Piquet]] an an der [[Aldrengerstrooss]] opgestallt gouf? * ... den 3. Tuerm vum [[Europäesche Geriichtshaff]], mat 115 Meter Héicht, dat [[Héich Gebaier zu Lëtzebuerg|héchst Gebai zu Lëtzebuerg]] ass (Antennemasten net matgerechent)? * ... ëm d'Joer 2020 [[Wollef|Wëllef]] vun der mëtteleuropäescher Flaachlandpopulation a vun där aus dem Alperaum sech an der Regioun ëm d'Belsch a Lëtzebuerg vereenegt hunn? <gallery> Fichier:Verenigde Nederlandse Staten 1790.jpg Fichier:Pellicola Cinematografica Sotto.png Fichier:Close-up of mole.jpg Fichier:Robert-Schuman-1953 (cropped).jpg Fichier:ChessSet.jpg Fichier:Luxembourg, parcmètre Duncan meter (102).jpg Fichier:Canis lupus laying.jpg </gallery> * ... dem [[Geoffrey Chaucer]] säin allegorescht Gedicht ''The Parliament of Fowls'' dacks als Geleeënheetsgedicht fir d'Hochzäit vum Kinnek [[Richard II. vun England|Richard II.]] mat der [[Anne vu Béimen]] gedeit gëtt? * ... bis 1952 den [[Napoleonsgaart]], dono bis 1997 d'[[Buergplaz zu Huldang]], an zanterhier [[Op Kneiff]] als déi héchste Plaz zu Lëtzebuerg gëllt? * ... d'[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer]] aus dräi [[Kadastersektioun|Sektioune]] besteet, wouvun eng am [[Éislek]], eng am [[Guttland]] an déi drëtt op der Grenz vun den zwou Regioune läit? * ... den Zockerbäcker [[Nicolas Namur]], ier e säi Betrib an der Stad Lëtzebuerg gegrënnt huet, 1854 bis 1861 Pâtissier a [[Kalifornien]] war? * ... den 1900 gebaute Liichttuerm [[Rubjerg Knude Fyr]] an Dänemark 2019 eng 70 Meter an d'Hannerland geréckelt gouf, fir datt en net an d'Mier soll falen? *... de lëtzebuergeschen Entreprener '''[[Théodore Pescatore (1871-1931)|Théodore Pescatore]]''' (1871-1931) schonn 1904 eng Firma (''L'Auto mixte'') gegrënnt huet, fir [[Hybrid]]-Gefierer ze bauen? * ... Klierf, den Houwald, Esch-Sauer an d'Kautebaach déi éischt Uertschaften zu Lëtzebuerg waren, déi eng [[Gemeinschaftsantenn]] haten an dat, nach ier et 1967 e Gesetz dofir gouf? * ... den [[Olympus Mons]] um [[Mars (Planéit)|Mars]] mat iwwer 22&nbsp;km Héicht iwwer dem mëttlere Planéitenniveau a 26&nbsp;km iwwer der Plateausdéift an engem Duerchmiesser vu bal 600&nbsp;km deen héchsten a gréisste bekannte Bierg am Sonnesystem ass? * ... d'[[Haus Höcklin von Steinach]] um [[Krautmaart]] warscheinlech dat eelst Wunnhaus an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]] ass, dat nach erhalen ass? * … d''''[[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg|Zuel vun de Gemengen zu Lëtzebuerg]]''' tëscht de Joren 1830 an 1891 vun 120 op 130 eropgoung, fir dann nees, duerch Fusiounen, op déi aktuell {{Gemengenzuel}} erofzefalen? * ... de [[Julien Lefèvre]] Lëtzebuerg 1936 op den olympesche Summerspiller als Sculpteur an op de Wanterspiller als (Ersatz-)Bobfuerer vertrueden huet? <gallery> Fichier:Richard2 Anna.jpg Fichier:Erpeldange4.JPG Fichier:Rubjerg Knude Fyr, Hjørring, Denmark, 1807072202, ako.jpg Fichier:Kneiff.jpg Fichier:Maison Höcklin von Steinach Luxembourg City 2013-08.jpg Fichier:Olympus Mons.jpg Fichier:Auto-mixte-Parijs-1906.jpg Fichier:Luxembourg communes map.svg </gallery> ==Ongerued Joren == === Januar === * ... d'[[Joan Fontaine]] an d'[[Olivia de Havilland]] déi eenzeg Sëschtere sinn, déi allebéid en [[Academy Awards|Oscar]] fir dat bescht Schauspill an enger Haaptroll kruten? * ... déi éischt [[Päerdscourse]] zu Lëtzebuerg am Joer [[1895]] zu [[Dikrech]] geridde gouf? * ... d'Adepte vun der [[Prënz-Philip-Beweegung]] op [[Vanuatu]] iwwerzeegt sinn, datt de [[Philip, Duke of Edinburgh|Prënz Philip]], de Mann vun der brittescher Kinnigin [[Elizabeth II. vu Groussbritannien|Elizabeth II.]], eng Gottheet war? <!-- Mol kucken, wéi dat nom Philip sengem Doud 2021 weidergeet... --> * ... dem [[Johann Philipp Bettendorf]] (1625-1698) seng Chronik vun de Jesuittemissiounen am [[Amazonas]]gebitt als eng Fondgrouf net nëmme fir Kiercherechtler a Missiounstheologen, mä och fir Ethnologen, Biologen, Historiker a Soziologen ugesi gëtt? * ... [[Manderen]] virun der Franséischer Revolutioun eng [[Herzogtum Lëtzebuerg|lëtzebuergesch]] Enklav a Loutrenge war? * ... d'[[Dräi Kinneken]], déi heirëmer ''Balthazar, Caspar a Melchior'' genannt ginn, bei de syresche Chrëschten ''Larvandad, Hormisdas a Gushnasaph'', bei den Ethiopier ''Tanisuram, Mika, Sisisba'' oder ''Awnison, Libtar a Kasäd'', a bei den Armeenier ''Kagba a Badadilma'' heeschen, an deemno och alt just zu zwéi sinn? * ... d'[[Befreiungsmonument Dikrech|Monument fir d'Befreiung duerch d'US-Arméi]] zu [[Dikrech]] un zwou Befreiungen erënnert, déi am September 1944 an déi am Januar 1945? * ... de [[Ginkgo]] sech zanter 300 Millioune Joer kaum verännert huet an dofir als e ''liewegt Fossil'' gëllt? * ... ''Grëmmeleschter'' fréier Reesbengele genannt goufen, déi zu [[Grëmmelescht]] fabrizéiert goufen? * ... de [[Koméit]] [[Shoemaker-Levy 9]], deen 1993 entdeckt gouf, am Summer 1994 op de Planéit [[Jupiter (Planéit)|Jupiter]] opgeschloen ass? * ... d'[[Christ Roi-Kapell]] um Belair 1931 dat éischt Kierchegebai zu Lëtzebuerg war, dat net am traditionellen neo-romaneschen oder neo-gotesche Stil gebaut gouf? * ... dem [[Georges Méliès]] säin ''Le Voyage dans la Lune'' (1902, nom Roman vum [[Jules Verne]]) als deen éischte [[Science-Fiction]]-Film gëllt? * ... Lëtzebuerg kuerz virum Éischte Weltkrich de weltwäit [[Siderurgie zu Lëtzebuerg|sechstgréisste Produzent vu Goss an aachtgréisste vu Stol]] war? * ... d'[[Gro Gaardewanz]] am 20. Joerhonnert éischter seelen zu Lëtzebuerg war, zanter ongeféier 2010 do besonnesch opfälleg am Hierscht ass, wa s'en Masse versicht, an Haiser anzedrénge fir z'iwwerwanteren? * ... ufanks vun den 1960er Jore beim Uleeë vum [[Our-Stauséi]] en Deel vun der Uertschaft [[Biwels]] huet missen op e kënschtleche Plateau verluecht ginn? * ... d'[[Baldwin Street]] an Neiséiland, mat engem Gefäll vu bis zu 35 %, als déi géist Strooss op der Welt gëllt? * ... d'Existenz vum [[Halonodon luxembourgensis]] bis ewell just duerch en Zant attestéiert ass? * ... de [[Streisand-Effekt]] no der Schauspillerin a Sängerin [[Barbra Streisand]] genannt gouf, déi eng Foto am Internet läsche loosse wollt, well dodrop (ë. a.) hiert Haus ze gesi war? * ... de Quartier [[Belair]] an der Stad Lëtzebuerg bis den Ufank vum 20. Joerhonnert ''Dauwefeld'', an dono ''Neimäerel'' genannt gouf, ier en 1957 säin haitegen Numm krut? * ... de [[Bodil-Präis]] den eelsten dänesche Filmpräis ass? * ... de [[Méchelstuerm (Miersch)|Méchelstuerm zu Miersch]] net, wéi de Rescht vun der aler Kierch, am 19. Joerhonnert ofgerappt gouf, well en dem Kinnek-Groussherzog [[Wëllem II. vun Holland|Wëllem II.]] seng Fra Anna Pawlowna un d'Kierchtierm aus hirer Heemecht erënnert soll hunn, an doropshin d'Gemengeconseillere gebiede goufen, e stoen ze loossen? * ... en [[Europäeschen Igel]] 5.000 bis alt 7.500 Stachelen huet, déi iwwer de ganze Kapp a Réck verdeelt sinn? * ... vun 1880 un all Servicer vun der [[Regierung (Lëtzebuerg)|Lëtzebuerger Regierung]] an engem Gebai ënnerbruecht waren, dem [[Refuge Sankt Maximin|Hotel Sankt-Maximäin]], deen dofir dacks just ''d'Regierung'' genannt gouf? * ... d'[[Kongresshal vu Berlin]] an der Zäit vum [[Kale Krich]] e prominent Symbol fir déi däitsch-amerikanesch Allianz war an deementspriechend politesch instrumentaliséiert gouf? * ... de ''[[Vollekshaus (Stad Lëtzebuerg)|Versoffene Rousekranz]]'' duerch e ''Carrefour'' ersat gouf? * ... [[Gold]], als E175, op der [[Lëscht vun de Liewensmëttelzousätz]] ze fannen ass? * ... den [[Alexander Zoubkoff|éischte Fallschiermsprénger zu Lëtzebuerg]] Garçon an engem Stater Restaurant a Schwoer vum Keeser [[Wilhelm II. vun Däitschland|Wilhelm II.]] war? * ... den [[Uluru]], am [[Uluru-Kata Tjuta Nationalpark]], mat enger Längt vu 4 ½ km , enger Breet vun 2 ½ km an enger Héicht vun 348,7 m, dee gréisste [[Monolith]] op der Äerd ass? * ... zwee Joer, nodeem de [[Fort Parkhöhe]] vun der Festung Lëtzebuerg fäerdeg gebaut war, fest stoung, datt et nees misst ofgerappt ginn? * ... een am [[Nationalpark Serra dos Órgãos]] ''dem Härgott säi Fanger'' bewonnere kann? * ... den 1. Juni 1904 zu Lëtzebuerg d'Aueren 35 bis 37 Minutten no vir geréckelt goufen, wéi vun der [[Sonnenzäit|Lokalzäit]] op déi [[Mëtteleuropäesch Zäit]] ëmgestallt gouf? === Februar === * ... déi 35 Meter héich [[Dräifaltegkeetssail vun Olomouc]] am 18. Joerhonnert opgeriicht gouf, fir d'Enn vun enger [[Pescht]]epidemie ze éieren? * ... den Numm "[[Tawioun]]", eng Strooss an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]], op e Bouf vum [[Péiter Ernest I. vu Mansfeld|Péiter Ernest vu Mansfeld]] zeréckgeet, deen Octavian housch, an no deem eng Paart genannt gi war? * ... den [[Tornado vu Péiteng]] vun 2019 Wandspëtzte vun 241&nbsp;km/h erreecht huet? * ... den [[Tunnel vun Herstal]] ee vun de wéinegen Eisebunnstunnellen an der Belsch ass, duerch deen haut Autoe fueren? * ... d'[[Laure Koster|Laure ('Lory') Koster]] déi éischt Lëtzebuergerin war, déi op den Olympesche Spiller ugetrueden ass, nämlech als [[Schwammen (Sport)|Schwëmmerin]] 1924 [[Olympesch Summerspiller 1924|bei deene vu Paräis]]? * ... wat een am [[Kiwuséi]] méi déif geet, wat d'Temperatur an de Salzgehalt méi eropginn? * ... de [[geographeschen Zentrum vu Lëtzebuerg]] am Nordweste vu Pëtten, am [[Naturschutzgebitt Pëttenerbësch]] läit? * ... d'[[Halloweenkrabb]] hiren Numm huet wéinst hirem Glach mat enger [[Halloween]]-[[Kalbass]]? * ... am [[Traité vu Lëtzebuerg]] 1956 festgehale gouf, datt d'[[Saarland]], dunn e franséischt Protektorat, der Bundesrepublik Däitschland bäitriede kéint? * ... d'[[Tomat]]en am 16. a 17. Joerhonnert an Europa eng Raritéit waren, a vu räiche Leit gezillt goufe fir schéin ze maachen, well gemengt gouf, d'Fruucht wier gëfteg? * ... de [[Johann Wolfgang von Goethe]] bei [[Openthalt vum Johann Wolfgang von Goethe an der Stad Lëtzebuerg (1792)|sengem Openthalt zu Lëtzebuerg]] net am sougenannte Goethe-Haus am Pafendall iwwernuecht huet, wou eng Plack hänkt, déi seet, dat wier de Fall gewiescht? * ... d<nowiki>'</nowiki>''[[Camptochaeta luxemburgensis]]'' en Troglobiont ass, an dowéinst seng Pigmentatioun verluer huet? * ... d'Mafalda, e Comicpersonnage vum argentineschen Zeechner [[Quino]], 2014 als éischt BDs-Figur mat der [[Légion d'honneur]] ausgezeechent gouf? * ... d'Willibrord-Klack an der [[Iechternacher Basilika]] mat knapps 7 Tonne Gewiicht déi schwéierst Klack am Land ass? * ... d'[[Mathilde d'Udekem d'Acoz|Mathilde]] zanter dem Bestoe vun der Belsch déi éischt Kinnigin ass, déi do am Land gebuer gouf? * ... den [[Albert Biever]] aus dem Rollengergronn 1904 zu New Orleans eng Universitéit gegrënnt huet? *... [[Iechternach]] 1886 als éischt Stad zu Lëtzebuerg eng elektresch Beliichtung krut? * ... dat éischt Liewewiesen, dat vun der Äerd an de Weltall geschéckt gouf, wuertwiertlech eent war, [[Laika|"dat billt"]] ? * ... bannent annerhallwem Joer no der Aféierung vum [[gratis ëffentlechen Transport zu Lëtzebuerg]] d'[[CFL]] 414.000 Euro an d'Kees krut, nämlech mam Verkaf vun 1.-Klass-Ticketen (déi net gratis ass)? * ... d'[[Rochuskierch zu Éinen]] déi eenzeg Kierch am Land ass mat engem ronne Kiercheraum? * ... de [[Ry de Vaux]] näischt mat [[Ris de veau]] ze dinn huet? * ... um [[Kierfecht um Sichenhaff]] e Grafmonument steet, dat en Undenken un zwéi [[Commune vu Paräis|Kommunarde vu Paräis]] ass, déi am Exil zu Lëtzebuerg gestuerwe sinn? * ... d'Pläng vum Gebai vun der [[Gare Lëtzebuerg|Stater Gare]] op e ''[[Alexander Rüdell|Wirklicher Geheimer Oberbaurat]]'' zeréckginn? * ... [[Quierzy]] am [[Departement Aisne]] ënnert de [[Merowenger]] eng Kinneksstad war, an ënnert de [[Karolenger]] eng Keeserpfalz, haut awer just nach e rouegt Dierfche vun eppes iwwer 400 Awunner ass? * ... D'''[[Wochenblatt für Bürger und Landleute]]'' 1837 déi éischt "Provënz"zeitung zu Lëtzebuerg, an och déi éischt mat engem Feuilleton war? * ... d'[[Maria Theresia vun Éisträich]] de 25. Juni 1741 zum ''Kinnek'' vun Ungarn gekréint gouf, well et dofir kee weiblechen Titel gouf? * ... vun den ursprénglech [[Limes Luxemburgensis|94 stenge Maarken]], déi 1772 ënnert der [[Maria Theresia vun Éisträich|Maria Theresia]] opgeriicht goufen, fir d'Limitte vun der Stad Lëtzebuerg ze markéieren, der haut nach 63 bestinn? * ... den [[Johnny Weissmuller]], deen tëscht 1932 an 1948 a Filmer den [[Tarzan]] gespillt huet, virdrun olympesche Champion am [[Schwammen (Sport)|Schwamme]] war, an eng Goldmedail am [[Waasserball]] gewonnen hat? === Mäerz === * ... dee Mann, [[Charles Bernard du Bost-Moulin|dee 1707 zu Lëtzebuerg d'Gromper agefouert]] soll hunn, bei engem Duell ëm d'Liewe koum? * ... de [[Kanounentiermche vu Kielen]] wéinst engem Noperschaftssträit entstane soll sinn? * ... [[Le Patron]] mat dräi oder véier Rieder ënnerwee ka sinn? * ... zu Lëtzebuerg tëscht 1880 an 1900 net manner wéi 20 [[Lëscht vun Zeitungen an Zäitschrëften zu Lëtzebuerg|nei Zeitunge gerënnt]] goufen? * ... d'[[Fabiola de Mora y Aragón]], vun 1960 bis 1993 den Titel ''Kinnigin vun'' de ''Belsch'' hat, an dono ''Kinnigin vun'' der ''Belsch''? * ... [[Dormans]], an der Marne, 1920 vun der Stad Lëtzebuerg fir 1 Frang op de Kapp vun hirer Bevëlkerung 'adoptéiert' gouf? * ... et bei Allënster, dem [[Victor Hugo]] no, ''"[[Häerdcheslee|une femme qui a une tête et un homme qui n'en a pas]]"'' gëtt? * ... [[Nuddel]]en a [[Kniddel]]en net nëmme vun der Matière-première hier, ma och [[etymologie|etymologesch]] dee selwechten Urspronk hunn? * ... de [[Michel Rodange]] mat senger Fra zesummen 10 Kanner hat, wouvun der awer sechs scho fréi gestuerwe sinn? * ... de [[Louis II. vu Frankräich|Louis den Tuddeler]] deen eenzege Jong vum [[Charles de Plakkapp|Charel dem Plakkapp]] war, deen iwwerlieft hat? * ... den ''[[Huelen Zant]]'' um Bockfiels net e Rescht vum Siegfried senger Buerg ass, mä vum lénksen Tuerm vun der zweeter Paart vun der Festung, deen 1874, wéi d'Festung geschleeft gouf, an eng 'Pseudo-Ruin' ëmgebaut gouf? * ... dem Theodor Kaiser säi [[Méckefänkert]] nach haut milliounefach zum Asaz kënnt? * ... bei der [[Cholera]]-Epidemie zu Lëtzebuerg, [[1865]]-[[1866]], tëscht 8.000 bis 10.000 Leit dorun erkrankt, a ronn 3.500 gestuerwe sinn, 1,83 % vun der Gesamtpopulatioun? * ... [[Cassini-Huygens]], eng Weltraummissioun mat zwou Raumsonde fir de Planéit [[Saturn (Planéit)|Saturn]] a [[Saturnmounden|seng Mounden]] z'erfuerschen, bannent knapps 20 Joer spektakulär nei Erkenntnesser bruecht huet? * ... bei der Explosioun vum Polvertuerm um [[Verluerekascht (Stad Lëtzebuerg)|Verluerekascht]], de 26. Juni 1807, 32 Persoune ëm d'Liewen koumen an der 120 schwéier blesséiert goufen, dorënner vill Kanner? * ... d'Insel [[Koiluoto]], déi just 3 Hektar grouss ass, tëscht Russland a Finland gedeelt ass? * ... d'[[Mercier (Champagner)|Champagnerfabréck Mercier]] am [[Weidendall]] bei Koplescht virum 1. Weltkrich op bis zu 40 Hektar [[Weiden|Weide]] gezillt huet, deenen hir Rudde vu bis zu 100 Leit zu Kierf geflecht goufen? * ... [[Invasiounsträifen]] géint ''friendly fire'' schütze sollten? * ... de [[Malakoff-Tuerm (Lëtzebuerg)|Malakoff-Tuerm]] a [[Clausen]] nom [[Malakoff-Tuerm (Sewastopol)|Malakoff-Tuerm]], engem Deel vun der Festung [[Sewastopol]], genannt gouf, deen am [[Krimkrich]] (1853-1856) eng wichteg Roll gespillt hat? * ... d'[[The Beatles|Beatles]] 1961 hiren éischten Optrëtt no hirer Tournée zu Hamburg am [[Liverpool]]er ''[[Cavern Club]]'' haten, a bis 1963, 292-mol do opgetruede sinn? * ... d'[[Kapell Cité Léon Kauffman|Kapell vun der Cité Léon Kauffman]] tëscht 1962 an hirer Entweiung, 2017, an engem Trakt vun aacht Garagen amenagéiert war? * ... beim [[Tour de France 2011]] fir d'éischt Kéier an der Geschicht vum [[Tour de France|Tour]], net nëmmen zwéi Lëtzebuerger, ma och zwéi Bridder mat um Podium stoungen? * ... d'stenge Mauer ronderëm den Domän vum [[Schlass Kockelscheier]] vun engem eenzege Mann, engem gewësse Welter, bannent 15 Joer – vun 1880 bis 1895 – gebaut gouf? * ... zu Paräis, an der Zäit vum [[Directoire]], et Moud war, sech zu den ''Incroyables'' oder de ''Merveilleuses'' ze zielen? * ... de Lieu-dit ''[[Geeschterhaischen]]'' am [[Gréngewald]] op e Juegdhaus zeréckgeet, dat fréier op där Plaz stoung? * ... de Sënn an Zweck vun de [[Raschpëtzer]] am Gréngewald eréischt an de leschte Jorzéngte vum 20. Joerhonnert erausfonnt gouf? * ... d'[[Prinzessinnen-Eechen]] am [[Gréngewald]] sechs [[Eechen|Eeche]] sinn, déi tëscht 1894 an 1906 am ''Réngelsgronn'' zu Éiere vun den Duechtere vum [[Groussherzog vu Lëtzebuerg|Groussherzog]] [[Wëllem IV. vu Lëtzebuerg|Wëllem IV.]] geplanzt goufen? * ... de [[Schetzel]] e Klausener war, deen am 12. Joerhonnert bis zu sengem Doud 14 Joer laang an enger Klaus am Gréngewald bei der Stad Lëtzebuerg gelieft huet? * ... ''[[D'Vulleparlament am Gréngewald]]'' e satirescht-politescht Gedicht war, dat den [[Dicks]] 1848 anonym publizéiert huet? * ... ''[[Les Trois Mousquetaires]]'' vum [[Alexandre Dumas]] ursprénglech als [[Feuilleton]] an der Zeitung ''Le Siècle'' publizéiert gouf? * ... der [[Ketty Thull]] hiert [[Kachbuch]] an 10 Oploen méi wéi 50 Joer laang erauskomm ass? * ... de [[Mihai I. vu Rumänien|leschte Kinnek vu Rumänien]], no sengem Règne, an der Schwäiz als Ziichter vu Gefligel, Testpilot a [[Courtier]] op der Bourse säin Ënnerhalt verdéngt huet? === Abrëll === * ... d'[[Osbourg-Haus]] zu Gréiwemaacher am 15. Joerhonnert als Zivilhospiz gebaut gouf, an dono als Wunneng fir Schoulschwësteren, Schoul, Stadbibliothéik a Museksschoul benotzt gouf? * ... den [[Alhazen|Abu Ali al-Hasan Ibn Al-Haitham]] (~965 - 1039) als Erfinder vun der [[Lupp]] gëllt? * ... d'Wopen iwwer dem Portal vum [[Hospice Saint-Jean]] am Gronn déi vum Kinnek [[Karel II. vu Spuenien]], vum [[Herzogtum Lëtzebuerg]] a vum deemolege Gouverneur vu Lëtzebuerg, [[Philipp de Croy]], sinn? *... d'[[Gare Herbesthal|Gare vun Herbesthal]], déi 1843 opgoung, déi eelst europäesch Grenzgare war? * ... d'[[Avenue John-F.-Kennedy (Stad Lëtzebuerg)|Avenue Kennedy]] um [[Kierchbierg]] ursprénglech als [[Autobunn]] gebaut gi war, dunn awer tëscht dem Enn vun den 1990er Joren an dem Ufank vun den 2010er Jore als Stadboulevard zeréckgebaut gouf? * ... de [[Skorpioun I.]] en alegyptesche Kinnek aus der virdynastescher Zäit, ëm 3200 v. Chr., war? * ... den Numm vun der Uertschaft [[Blummendall]] näischt mat Blummen ze dinn huet, ma éischter op eng keltesch Gottheet zeréckgeet? * ... déi iwwer 21&nbsp;km laang [[Donauinsel]] zu [[Wien]] tëscht der [[Donau]] an der Neier Donau an den 1970er/1980er Joren ugeluecht gouf, fir Héichwaasser ze reguléieren? * ... als Reklamm fir d'Première vum Film ''[[De Superjhemp retörns]]'' verschidde Firmen d'Opschrëfte mat hiren Nimm (op Gefierer, Butteker oder Produkter) deelweis duerch déi parodistesch Versioun ersat hunn, déi s'am [[Superjhemp]] kritt haten? * ... déi [[Däitsch Bréck zu Visé]] (''Pont des Allemands''), eng Eisebunnsbréck iwwer d'[[Meuse (Floss)|Meuse]], am [[Éischte Weltkrich]] vun der däitscher Arméi mat haaptsächlech russesche Gefaange gebaut gouf? * ... d'[[Fondation Pescatore]] dat éischt Gebai zu Lëtzebuerg war, dat aus arméiertem Bëtong gebaut gouf? * ... [[Honsréck]], wéi och [[Hondséislek|Hon(d)séislek]], sproochlech op dat algermanescht Wuert ''hun'' fir "grouss" zeréck kéinte goen, eng Kultbezeechnung fir de [[Bronge Bier]]? * ... de Vëlossportler [[Bim Diederich]] de Spëtznumm ''Duc de Grammont'' krut, nodeems e beim [[Tour de France 1951]] am ''[[Mur de Grammont]]'', seng 3 Matfuerer ofgehaangen hat? * ... déi lescht Persoun, déi am [[Tower of London]] higeriicht gouf, een [[Josef Jakobs|zu Lëtzebuerg gebiertegen däitsche Spioun]] war? * ... den [[Traffic Light Tree]] zu London, sengem Kënschtler no, d'Zesummespill vun de Finanzaktivitéiten an dem Verkéier zu London, déi ni zur Rou kommen, mat de Beem an der Natur ronderëm symboliséiere soll? * ... iwwer 1.500 Entreprisen de Label ''[[Made in Luxembourg]]'' benotzen dierfen? * ... d'[[Internationale Filmfestspiele Berlin]] 1951 op Initiativ vum US-amerikanesche Militär als eng "Vitrinn vun der fräier Welt" an d'Liewe geruff goufen, mam [[Alfred Hitchcock]] sengem ''[[Rebecca (Film 1940)|Rebecca]]'' als éischte Film? * ... de ''Bernhoeft's Blitzlichtapparat Sanssouci'', deen de lëtzebuergesche Fotograf [[Charles Bernhoeft]] erfonnt a patentéiere gelooss hat, Präisser doruechter gewonnen huet? * ... [[Christi Himmelfaart]] am Joer 2024 op den [[Europadag]], an 2160 op den [[Éischte Mee]] fällt, an deemno zwéi [[gesetzlech Feierdeeg zu Lëtzebuerg|gesetzlech Feierdeeg]] dee selwechten Dag sinn? * ... dem [[Mathias Erasmy]] säi ''Guide du voyageur dans le Grand-Duché de Luxembourg'' vun 1861 deen éischte lëtzebuergeschen Touristeguide war? * ... Sportaarten, déi ''um, am'' oder ''ënner'' [[Waasser]] ausgeüübt ginn, zu de [[Waassersport]]aarte gezielt ginn, där um Äis (soss näischt wéi gefruerent Waasser) awer net? * ... bis an d'1980er Joren an der [[Fiels]] Jeans produzéiert goufen? * ... 1821 am ''[[Luxemburger Wochenblatt]]'' fir d'éischt iwwerhaapt en Text op Lëtzebuergesch publizéiert gouf? * ... déi "[[Pampelmousse|gréisst Zitroun]]" bis zu 30&nbsp;cm am Duerchmiesser grouss ka ginn? * ... d'[[Gemeng Hollerech]] ëm 1905 déi zweetgréisst Gemeng am Land war? * ... am réimeschen [[Amphitheater vu Pula]] schonn [[Äishockey]]smatcher organiséiert goufen? * ... am Wanter 1813/1814 am haitege Lëtzebuerg all 40. Awunner un der [[Typhus|Fleckeféiwer]]-Pandemie gestuerwen ass? * ... ''[[Schweigt stille, plaudert nicht]]''vum [[Johann Sebastian Bach|Bach]] och als ''Kaffeekantate'' bekannt ass? * ... d'[[Clinique Saint-François]] um Fëschmaart déi éischt Aeklinik am Land war? * ... d'[[Fräi Hansestad Bremen]] dat klengst [[Land (Däitschland)|Bundesland]] vun Däitschland ass an aus zwou Stied besteet? === Mee === * ... 2021 déi lescht 20 [[Telefonskabinn]]en zu Lëtzebuerg ewechgeholl goufen? * ... de [[Kierfecht Malakoff]] a [[Clausen]] den eelste [[Juddentum zu Lëtzebuerg#Jiddesch Kierfechter zu Lëtzebuerg|jiddesche Kierfecht zu Lëtzebuerg]] ass? * ... [[Uhu]]en a Gefaangenschaft bis zu 60 Joer al kënne ginn? * ... d'Lokomotiv [[CFL 5519]] déi eenzeg Dampmaschinn vun den [[CFL]] ass, déi nach besteet? * ... d'[[Stroossbuerger Eeden]] déi eelst Charte ass, déi d'Trennung vum haitege frankophonen a germanophone Sproochraum bezeit? * ... obwuel an der [[Koffergrouf vu Stolzebuerg]] an der Zäit alt bis zu 5000 Tonne Kofferäerz am Joer ofgebaut goufen, dës ni richteg rentabel war, an dofir ëmmer nees de Proprietär gewiesselt huet? * ... de [[Batman]], anescht wéi aner Superhelden, keng iwwernatierlech Kräften huet? * ... de [[Stade du Thillenberg|Stadion um Thillebierg]] tëscht 1921 an 1922 vun de Memberen, Supporteren a Spiller vun de [[Red Boys Déifferdeng|Red Boys]] gebaut gouf? * ... de Bierg [[Ararat]], deen d'Nationalsymbol vun den [[Armeenier]] ass an um Wope vun [[Armenien]] drop ass, haut an der [[Tierkei]] läit? * ... am Sëtzungssall vum [[Hôtel des Terres Rouges]] (haut de Sëtz vum [[Ministère de la Culture|Kulturministère]]) véier Medaillone mat Zeenen aus der Stolindustrie an de Boiserien integréiert sinn? * ... d'[[Reichenbach-Waasserfäll]] am Kanton Bern, duerch den [[Arthur Conan Doyle]] international bekannt goufen, well do deem seng Romanfigur Sherlock Holmes an ''The Adventure of the Final Problem'' zesumme mat sengem Feind, dem Professer Moriarty, erofgefall ass? * ... am August 1792, wärend dem [[Koalitiounskricher|éischte Koalitiounskrich]] d'Haaptarméi vun den Alliéierten mat enger 40.000 Mann, zu [[Mutfert]] hiren Haaptquartéier opgeschloen huet? * ... de Sänger a Schauspiller [[Freddy Quinn]], jee no Quellelag, an dräi verschiddenen Uertschafte gebuer ka sinn? * ... d'[[Gare Kautebaach]] vun 1888 zwéi verschidden Architekturstiler vereent - Schwäizer Chalet an italieenescht Landhaus - wat den éischte Bauhären no e Symbol fir d'Frëndschaft an d'Begéinung vun de Vëlker duerstelle soll? * ... ''[[Het Zinneke]]'' zu Bréissel als eng Zort kanine Pendant zum Jeanneke a [[Manneken Pis]] betruecht ka ginn? * ... Lëtzebuerg 1997 fir d'éischt Kéier mat ''[[Elles]]'' e [[Lëscht vun de lëtzebuergesche Filmer déi fir eng Oscar-Nominatioun virgeschloe waren|Kandidat fir eng Nominéierung fir den Oscar]] agereecht huet? * ... de Geriichtshaff vun der [[CECA]] an den 1950er Jore säi Sëtz an der Stater [[Villa Vauban]] hat? * ... d'Fabréck vum Faarfpigment [[Falunrout]], dat a Schweede wäitleefeg fir den Ustrach vu ländleche Gebaier gebraucht gëtt, 2001 vun der UNESCO op d'[[Weltierwen|Weltierwelëscht]] gesat gouf? * ... deen éischte Gol fir déi [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp]] an engem offizielle Lännermatch den 29. Oktober 1911 vum [[Albert Elter]] geschoss gouf? * ... den [[Chile]] vun Norden no Süde 4.200&nbsp;km laang ass, ma op der schmuelster Plaz just 90&nbsp;km breet? * ... den [[Internationale Fraendag]] zu Lëtzebuerg eng éischt Kéier den 23. Mäerz 1929 gefeiert gouf? * ... de [[Fairchild K-20 Loftbildfotoapparat]] dee wichtegste Fotoapparat vun der US Air Force am Zweete Weltkrich war? * ... am [[Traité vun Iechternach]] Lëtzebuerg an d'Bundesland Rheinland-Pflaz 1974 d'Bewirtschaftung vum Waasser am Grenzgebitt vun deenen zwee Länner festgeluecht hunn? * ... den [[Zwak (Mythologie)|Zwergen- oder Zwakemythos]] op bronzezäitlech Biergleit zeréckgeet, déi sief et duerch hir Originnen, sief et duerch hir Aarbecht, méi kleng waren? * ... den Zwerg bei der Blummenauer am [[Parc de Gerlache]] d'Klack eng éischt Kéier beim Begriefnes vum Déifferdenger Buergermeeschter [[Emile Mark|Mark]] gelaut huet? * ... d'[[Sonn]] e [[Gielen Zwerg]] ass? * ... den [[Zwergmammut]] (''Mammuthus exilis'') eng ausgestuerwen Aart aus der Famill vun den Elefanten, seng Kierpergréisst am Laf vun de Jore reduzéiert huet, well op der Insel wou e gelieft huet, de Kascht limitéiert war? * ... [[Zwergstaat]]en an der Reegel eng Landfläch vun ënner 1.000&nbsp;km² hunn? * ... vum [[Pluto (Zwergplanéit)|Zwergplanéit Pluto]] ugeholl gouf, et wier e fréiere Mount vum [[Neptun (Planéit)|Neptun]], ier 1978 entdeckt gouf, datt de Pluto selwer 5 Mounden huet? * ... ''[[Li Tore]]'', eng Skulptur vun 1880, nach haut am Folklor vun de [[Universitéit Léck|Lécker Studenten]] eng wichteg Roll spill? * ... déi 1949 gegrënnte [[Goodyear-Dunlop Colmar-Berg|Goodyear S.A.]] zu [[Colmer-Bierg]] dat éischt Goodyear Wierk am kontinentalen Europa war an 1951 mat 300 Mataarbechter ugefaangen huet? ===Juni === * ... de [[Battistero lateranense]] zu Roum de Modell vu bal allen Dafkierche vum Chrëschtentum am héije Mëttelalter war? * ... et de Summer 1976 duerch a Frankräich [[Summerzäit|eng Stonn méi spéit]] war wéi zu Lëtzebuerg? * ... am [[Club des Cent Cols]] netprofessionell Vëlossportler opgeholl ginn, déi op d'mannst honnert Colle gefuer sinn? * ... et souwuel 1956 wéi 1973 de [[25. November]] zu Lëtzebuerg verbuede war, mam Auto ze fueren? * ... ee mam Auto duerch [[Fräulein Steinfort]] fuere kann? * ... eng Kasematt vum [[Fort Dumoulin]] wärend dem Bau vum Institut National des Sports (INS) iertemlech mat Bëtong zougeschott gouf? * ... [[Eilekatz]] aus onverdaulechen Iessreschter (Schanken, Fiederen, ...) besteet, deen [[Eilen]] oder aner [[Gräifvullen]] erauswiergen? * ... et am 13./14. Joerhonnert am [[Mëttelalterlech Schmelz am Jeneeserbësch|Jeneeserbësch eng Schmelz]] gouf, déi gréisst bis ewell entdeckt Plaz vun Eisegewënnung aus dem Mëttelalter a Mëtteleuropa? * ... d'''[[Feltgeniomyces luxemburgensis]]'', eng Ascomycota-Pilzenaart, déi 1990 zu Lëtzebuerg entdeckt a beschriwwe gouf, déi éischt bekannt Aart vun der Gattung ass? * ... et scho wärend der [[Éisträichesch Nidderlanden|éisträichescher Zäit]] am [[Herzogtum Lëtzebuerg]] an duerno och am [[Département des Forêts]] eng [[Hondssteier]] gouf? * ... [[Foussball am No Mans Land]] 1914 e Frëndschaftsmatch tëscht engleschen an däitschen Truppe war, déi sech an den Tranchéen op der Front a Frankräich wärend dem [[Éischte Weltkrich]] bekricht hunn? * ... am schweedesche Kuerzfilm ''[[Radio Luxemburg (Film)|Radio Luxembourg]]'' dës Radiostatioun d'Verlaangere vun de Jugendlechen no Modernitéit, an engem Duerf uganks vun den 1960er Joren, symboliséiert? * ... zu [[Bern]] d<nowiki>'</nowiki>''[[Meitschibei|Meederchersbeen]]'' mat gemuelenen Nëss gefëllt ginn? * ... um Haus [[Ënnert de Stäiler]] eng [[Anna selbdritt]] ze gesinn ass? * ... [[Helminthologie|Helminthologen]] et mat parasitäre Wierm hunn? * ... de [[Putty Stein]] och alt emol [[Makkaronesch Dichtung]] geschriwwen huet? * ... d'[[Kap Komorin]] dee südlechste Punkt vum indeschen Ënnerkontinent ass? * ... den [[Europäesche Biber]] (''Castor fiber'') zu Lëtzebuerg eng zwee Joerhonnerte laang ausgestuerwe war, ier e sech zanter dem Ufank vun den 2010er Joren nees laanscht Sauer, Uelzecht, Äisch an Atert ausgebreet huet? * ... de Schwäizer Comicpersonnage [[Globi]] als Maskottche vun enger Buttekschaîne erfonnt gouf? * ... am Mee 1966 déi éischt [[112 (Europäeschen Noutruff)#Geschicht vun der lëtzebuergescher Noutruffzentral|Noutruffzentral zu Lëtzebeurg]] a Betrib geholl gouf, déi deemools nach ënner der Nummer 012 z'erreeche war? * ... den [[Uergelpäifekaktus]] direkt iwwer dem Buedem vill eenzel Äscht mécht, déi da praktesch am Senkel eropwuessen, wat dann ausgesäit wéi eng Rei [[Uergelpäif]]en? * ... den 30. Januar 1945 iwwer 800 Prisonéier vum [[KZ Sonnenburg]], dorënner 91 Lëtzebuerger, vun der SS duerch Genéckschoss ëmbruecht goufen? * ... am Kader vum [[Near Earth Asteroid Tracking]], deen [[Asteroid]]en iwwerwaacht, déi der Äerd (ze) no kéinte kommen, och ëmmer nees nei [[Koméit]]en entdeckt ginn? * ... just nach op enger vun de fréier 20 [[Fontaine Montefiore]] d'Skulptur vun enger Waasserdréiesch erhalen ass? * ... de [[Sireenereseau zu Lëtzebuerg]] aus ronn 160 [[Sireen (Apparat)|Sireene]] besteet, déi uechter d'Land am ëffentleche Raum installéiert si fir am Fall vun enger Katastroph kënnen ze warnen? * ... [[Kiewerlekszopp]] ee vun de wéinege Platen an Europa ass, an deenen Insekte verschafft ginn? * ... d'[[Gemeng Ettelbréck]] 1850 an dräi gespléckt gouf, an esou d'[[Gemeng Schieren]] an d'[[Gemeng Ierpeldeng op der Sauer|Gemeng Ierpeldeng]] entstane sinn? * ... en [[Tangram]] aus fënnef Dräiecken, engem Carré an engem Parallelogramm besteet? * ... de Film ''[[Congé fir e Mord]]'' vun [[Paul Scheuer]] 35 Joer laang de Rekord gehalen huet vum [[lëtzebuergesch Filmer|lëtzebuergesche Film]] mat deene meeschte Spectateuren, ier e vum ''[[De Superjhemp retörns|Superjhemp retörns]]'' vum [[Félix Koch]] iwwerholl gouf? * ... de [[Kap Canaveral]] a [[Florida]] no de [[Lëtschen|Lëtschefelder]] genannt gouf, déi do waren, an haut eng [[Metonymie]] fir d'[[Rakéitestartplaz]]en do an der Géigend ass? === Juli === * ... de [[Lëtzebuerg-Effekt]], deen dora besteet, datt de Radiosprogramm vun engem Laang- oder Mëttelwellesender schwaach am Hannergrond vun engem anere Sender ze héieren ass, eng éischt Kéier uganks den 1930er Jore bei [[RTL Group|Radio Lëtzebuerg]] observéiert gouf? * ... d'[[Pragmatesch Sanktioun (1713)|Pragmatesch Sanktioun]] vum Keeser [[Karl VI. (HRR)|Karl VI.]] opgesat gouf, fir d'Ierffolleg no sengem Doud festzeleeën? * ... d'Serie ''[[Capitani]]'' op Netflix an alle Sproochen esou heescht, bis op Portugisesch, wou den Titel ''Os Segredos de Manscheid'' ass, an op Ungaresch, wou e mat ''Gyilkosság Manscheidben'' iwwersat ass? * ... d'[[Kanaliséierung vun der Musel]] schonns 1794 eng éischt Kéier proposéiert gouf, et awer bis 1956 gedauert huet, bis et zu engem Staatsvertrag tëscht Frankräich, Lëtzebeurg an Däitschland koum, deen den Ausbau vu Koblenz bis op Diddenuewen festgehalen huet? * ... de [[Grégoire Schouppe]], Abt vun der Abtei Iechternach, fir déi sëllege Bauaarbechte bekannt ass, déi e fir d'Abtei maache gelooss huet? * ... den "[[Éischten Europäesche Stol]]" am Fong kee [[Stol]], mee [[Goss]] war? * ... vun deene véier Molchaarten, déi et zu Lëtzebuerg gëtt, den [[Triturus cristatus|nërdleche Kammmolch]] (''Triturus cristatus'') déi seelenst ass? * ... [[Herzogtum Bouillon|Bouillon]] 1794 fir e puer Méint eng Republik war? * ... den [[Belval-Héichiewen|Héichuewen C vun Esch-Belval]] 1996 ënner der Opsiicht vu chineeseschen Ingenieuren demontéiert, a Këschte verpaakt, a China bruecht an do nees opgeriicht gouf? * ... d'[[Valletta|Haaptstad vu Malta]] no [[Jean Parisot de La Valette|engem Groussmeeschter vum Souveräne Malteeseruerde]] genannt ass? * ...déi lëtzebuergesch Electropopband [[Hal Flavin]] et am Summer 2013 mam Lidd ''Trigger'' bis op d'Plaz 61 an de spuenesche Singlecharts gepackt huet? * ... d'[[Tulpen]] hir Wuerzele sproochlech an [[Turban|enger Kappbedeckung]] hunn? * ... den Déifferdenger ''Creative Hub'' [[1535°]] no der Schmëlztemperatur vum [[Eisen|Eise]] genannt gouf? * ... d'[[Gott ist mein König|Rotswiesselkantat]] dat éischt Wierk vum [[Johann Sebastian Bach|Bach]] ass, dat gedréckt gouf? * ... d'Schrëftesteller-Bridder [[Nico Helminger|Nico]] a [[Guy Helminger]] allebéid schonns zweemol de [[Prix de la fondation Servais|Servais-Präis]] kruten<!-- Stand 2022 -->? * ... een zu Paräis Wierker vum [[Pablo Picasso|Picasso]] an egem [[Musée national Picasso (Paräis)|"salzegen Hotel"]] bewonnere kann? * ... am [[Stadhaus Ettelbréck|Ettelbrécker Stadhaus]] op Glasmolereien Zeenen aus der Geschicht vun der Stad ze gesi sinn, wéi d'Feierkatastroph vu 1778, d'Ernennug zu enger Stad 1907, oder déi éischt Opféierung vun der Lëtzebuerger Nationalhymn ''[[Ons Heemecht]]''? * ... eng [[Tajine]] souwuel e Kichegeschier wéi och, duerch [[Metonymie]], d'Iesse selwer, wat dra gebrutscht gëtt, ass? * ... den Numm vum [[Roude Pëtz]] op e klengen Tiermchen aus rouden Zillen zeréckgeet, deen zu Festungszäite ronderëm de Pëtz stoung? * ... et am Musée vun der [[Buerg Guttenberg]] eng Holzbibliothéik aus dem Joer 1790 gëtt, an där ronn 100 Bam- an Trauschzorte versuergt ginn? * ... eng [[Klemm L25d VIIR LX-MAF|Klemm L25]] am Joer 1946 deen éischte Fliger war, deen zu Lëtzebuerg offiziell immatrikuléiert gouf? * ... de [[Ganymed (Mound)|Ganymed]], dee Gréisste vun de [[Lëscht vun de Jupitermounden|Jupitermounden]], méi grouss ass wéi de Planéit [[Merkur (Planéit)|Merkur]]? * ... déi karminrout Faarf vun der [[Pont grande-duchesse Charlotte|Rouder Bréck]] erausgesicht gouf, fir déi ''harmonesch Linne vun der Bréck ervirzesträichen, absënns och bei schlechtem Wieder''? * ... et am georgeschen Nationalepos ''[[Vep'his Tqaosani]]'' vum [[Šot'a Rust'aveli]] net kloer ass, ob de ''Wepchi''-Pelz vun engem Tiger oder engem Panther ass? * ... [[Wil Lofy|de Sculpteur]] vum [[Hämmelsmarsch-Buer]] sech selwer an enger vun de Figure portraitéiert huet? * ... de geographeschen Zentrum vun der Belsch um [[Nil (Baach)|Nil]] läit? * ... ''[[L'Arlequin (Zäitschrëft 1848)|L'Arlequin]]'', 1848 vum [[Charles Munchen]] gegrënnt, déi éischt satiresch Zäitschrëft zu Lëtzebuerg war? * ... de [[Sergei Michailowitsch Prokudin-Gorski]] (Сергей Михайлович Прокудин-Горский) en aussergewéinlech wichtege Pionéier vun der Faarffotografie war? * ... ''[[Sawah]]'' vum [[Adolf El Assal]] deen éischte Lëtzebuerger Film war, deen op [[Netflix]] ze gesi war? * ... ee bei [[Konter a Matt]] bekennen oder trompe muss? * ... d'Mauere vun der [[Kierch Saint-Julien vun Auderghem]] mat Hasteng aus der ''Wäisser Kaul'' vu [[Rëmeleng]] gebaut goufen? === August === * ... d'Arkade vun der Haaptwuecht, engem Gebai aus der Festungszäit dat op der [[Plëss]] stoung, wéi et 1902 ofgerappt gouf, an de [[Parc Heintz (rue de Hollerich)|Parc Heintz]] zu Hollerech geplënnert goufen? * ... de Vertrieder vu [[Washington D.C.]] am [[Kongress vun de Vereenegte Staaten|US-amerikanesche Representatnenhaus]] kee Recht huet, do matzewielen? * ... d'[[France Gall]] vun hirem [[Eurovision Song Contest 1965|Eurovisioun-Gewënner-Lidd]] ''[[Poupée de cire, poupée de son]]'' och eng [[japanesch]] Versioun mam Titel ''Yume Miru Shanson Ningyō'' opgeholl huet? * ... als Folleg vun der méi lueser [[Äerdrotatioun]] d'[[Koordinéiert Weltzäit]] (UTC) géigeniwwer der [[International Atomzäit|Internationaler Atomzäit]] (TAI) bal 40 Sekonnen no geet? * ... de Moler [[Henri-Joseph Redouté]] aus dem deemolegen [[Herzogtum Lëtzebuerg]] als Member vun der ''Commission des sciences et des arts'' um [[Napoléon Bonaparte]] senger Campagne an Egypten deelgeholl an doropshin 11 Tafelen an 100 eenzel Zeechnungen zum monumentale Wierk ''La Description de l'Égypte'' bäigedroen huet? * ... ''[[Kaiser Karls Bettstatt]]'' net grad dee komfortabelste Leeër vum [[Karel de Groussen|Karel dem Grousse]] gewiescht dierft sinn? * ... d'Waasser vun der [[Mineralwaasserquell Bel-Val]] net nëmmen zu Lëtzebuerg verkaaft gouf, mä och soss an Europa, Amerika, Afrika an a China exportéiert gouf? * ... ''[[Hurtigruten]]'' eng norwegesch Postschëffslinn ass, déi Fracht- Passagéier- a Kräizfahrtpassagéier laanscht d'Küstlinn tëscht [[Bergen (Norwegen)|Bergen]] a [[Kirkenes]] transportéiert? * ... op de Grof [[Siegfried I. vu Lëtzebuerg]] net nëmmen d'Grënnung vun der [[Bockfiels|Buerg Lëtzebuerg]], ma och vun där vu [[Saarburg]] zeréckgeet? * ... d'''[[London Eye]]'' als ''Millennium Wheel'' a Betrib goung? * ... d'Gebai vun der fréierer [[Gare Biissen|Gare vu Biissen]] identesch mat deem vun där vun Useldeng ass? * ... [[Cidade Velha|Ribeira Grande]], déi éischt Siidlung um [[Cap Vert]], och déi éischt permanent europäesch Siidlung an den Trope war? * ... de [[Vëlodrom Belair|Vëlodrom um Belair]] mat sengem Terrain an der Mëtt, ufanks deen eenzegen Sportstadion an der Stad Lëtzebeurg war? * ... d'Archive vun der''[[Officina Plantiniana]]'' et erméiglechen, iwwer 300 Joer Verlags- a Buchdrocksgeschicht ze verstoen? * ... d'[[Rackés Millen]] zu Äischer déi eenzeg Waassermillen zu Lëtzebuerg ass, déi nach voll funktionéiert? * ... et um Mound e [[Ball (Moundkrater)|Ball]] vu 40&nbsp;km Duerchméisser gëtt? * ... de [[Kasemattentheater]] zwar no enger vu sengen éischte Spillplazen, de [[Kasematte vun der Stad Lëtzebuerg|Kasematten]], genannt gouf, awer zanter Joerzéngte praktesch net méi do spillt? * ... de [[Schëffslift vu Strépy-Thieu]] um [[Canal du Centre (Belsch)|Canal du Centre]] an der Belsch en Héichtenënnerscheed vun 73 Meter iwwerwënnt a [[Schëffslifter vum Canal du Centre|véier historesch hydraulesch Lifter]] ersetzt? * ... am Gebai vun der [[Villa Lefèvre|amerikanescher Ambassade an der Stad]] bis am Zweete Weltkrich déi däitsch Ambassade war? * ... een am Wanter geleeëntlech [[Hoeräis]] op muuschtegem Holz fanne kann? * ... de [[Léon Mart]] (1914-1984) dee Spiller vun der [[lëtzebuergesch Foussballnationalekipp|lëtzebuergescher Foussballnationalekipp]] ass, dee bis ewell <!--Stand: 2022-->déi meescht Goler fir si geschoss uet, nämlech 16 Stéck? * ... d'Haus ''Bei der Stengener Klack'' op der [[Alstad-Plaz (Prag)|Prager Alstad-Plaz]] dem Kinnek vu Béimen, [[Jang de Blannen]], säi Stadpalais war? * ... "[[Handy]]" an "[[Oldtimer]]" zu de [[Schäinanglizismus|Schäinanglizisme]] gezielt ginn? * ... et vun der [[Schuerelser Schlass|Schuerelser Buerg]] keng bekannt Dokumenter ginn, déi eppes iwwer d'Geschicht aussoe kéinten, gradewéi och d'Origine vum Numm net gekläert ass? * ... de [[Porsche 356 Nr.1 Roadster]] deen éischten Auto war, deen den Numm ''Porsche'' gedroen huet? * ... 2019 nach ëmmer 1 % vun der Lëtzebuerger Bevëlkerung net un en [[Waasserwirtschaft zu Lëtzebuerg|Ofwaassersystem]] ugeschloss war? * ... [[Schweedesch]] eréischt zanter 2009 [[offiziell Sprooch]] vu [[Schweden]] ass? * ... dem Minnsänger [[Wachsmut vu Kënzeg]] seng Lidder der Traditioun vum reflektéierende Minnesang zougeuerdnet ginn? * ... d'[[Kaspescht Mier]] am Fong kee Mier, ma e Séi ass? * ... den [[American Building (Stad Lëtzebuerg)|American Building]] an der Stad Lëtzebeurg säin Numm dohir huet, well do d'Reesagence Derulle-Wigreux hire Sëtz hat, duerch déi bannent 40 Joer iwwer 16.000 Leit an d'USA ausgewandert sinn? * ... den [[Uessepickert mat roudem Schniewel]] op Kisuaheli (iwwersat) "Wiechter vum Nashorn" genannt gëtt? === September === * ... den [[Deutsch-Luxemburgisches Schengen-Lyzeum Perl]] zesumme vum Saarlännesche ''Ministerium für Bildung, Kultur und Wissenschaft'' an dem lëtzebuergesche ''[[Ministère de l'éducation nationale, de l'enfance et de la jeunesse|Ministère de l'Éducation nationale et de la Formation professionnell]]e'' entworf gouf a bedriwwe gëtt? * ... den Jersey-Kabes, eng [[Bam-Kabes]]-Zort, déi op op de Kanalinsele gezillt gouf, 2 bis 3 Meter héich gëtt? * ... d'[[Kierch Léiweng#D'Bildche vun der Stackeger Muttergottes|Bildche vun der ''Stackeger Muttergottes'']] an der Léiwenger Kierch, eng Figur aus gebranntem Leem aus dem 17. Joerhonnert, am Laf vun der Zäit 5 Mol nei bemoolt gouf, ë.&nbsp;a. fir se der Moud vun deemools unzepassen? * ... ''[[Le Petit Prince]]'' als éischt op Englesch erauskoum, an eréischt dono an enger franséischer Editioun? * ... d'[[Schlass Biertreng]] an der Zäit am Familljebesëtz vun souwuel engem lëtzebuergesche wéi och engem belsche Premierminister war? * ... den [[Giant's Causeway]], eng [[Basalt]]saileformatioun an Nordirland, der Legend no Reschter vun enger Strooss aus [[Pavé]] ass, déi e Ris gebaut hat? * ... de [[Friedrich Stummel]] op enger vu senge Molereien an der [[Kathedral Notre-Dame vu Lëtzebuerg|Stater Kathedral]] säin Numm am Buch vun engem Schrëftegléierten, an och e Portrait vu sech selwer, hannerlooss huet? * ... den Optrëtt vun de [[The Rolling Stones|Rolling Stones]], am August 1995 um Kierchbierg, mat méi wéi 60.000 Zuschauer dee gréisste [[Concert]] ass, dee bis ewell<!-- Stand 2022--> zu Lëtzebuerg organiséiert gouf? * ... am [[Lëtzebuerger Online Dictionnaire]] déi 1000 heefegst Wierder och a Gebäerdesprooch iwwersat sinn? * ... an der [[Kathedral Saint-Étienne vu Bourges]] déi eelst astronomesch Auer vu Frankräich ass (si ass vu 1424)? * ... [[den Décken an den Dënnen]] an der [[Gemeng Suessem]] mat jee enger Strooss geéiert goufen? * ... d'Mine [[Walert]] zu Rëmeleng de Spëtznumm ''Mausfal'' krut, well do net manner wéi 46 Biergleit hiert Liewe gelooss hunn, dorënner och den Deputéierte [[Jean-Pierre Bausch]]? * ... e Studentequartier zu [[Köln]] (Neustadt-Süd), als Uspillung un de Paräisser [[Quartier Latin]], ''Kwartier Latäng'' genannt gëtt? * ... bei [[Mamer]] an engem Pëtz aus der Réimerzäit Skelettdeeler vun engem [[Dromedar]] fonnt goufen? * ... den [[hellege Fiakrius]] Patréiner vun de Gäertner, den Taxichaufferen an de Koloproktologen ass? * ... de Fait, dass am ''Finnegan's Wake'' vum [[James Joyce]] "''that Luxuumburgher evec cettehis Alzette'' (...)" ernimmt gëtt, op dem Auteur säi Besuch am Land als Tourist, am August 1934, zeréckzeféieren dierft sinn? * ... de [[Bodensee]] näischt mat Buedem ze dinn huet, ma op eng fréier Uertschaft an Herzogtum ''Bodamon'' (haut eng Uertschaft an der Gemeng [[Bodman-Ludwigshafen]]), zeréckgeet? * ... Enn vum 19. Joerhonnert an der [[Péitruss-Kasematten|Paschtéitche]] Champignone gezillt goufen? * ... den [[3. September]] [[1967]] a Schwede vun engem Dag op deen anere op der Strooss vu [[riets a lénks|Lénks- op Rietsverkéier]] ëmgestallt gouf? * ... den [[Auguste Dutreux]] (1808-1890) e lëtzebuergesche Jurist a Lepidopterolog war? * ... de [[Kiwi (Fruucht)|Kiwi]] no engem Vull aus [[Neiséiland]] genannt gouf, opwuel d'Fruucht ursprénglech aus [[China]] kënnt? * ... déi satiresch Zeitung ''[[D'Wäschfra (1868)|D'Wäschfra]]'' bannent hirem 16-järegem Bestoen e puer Kéieren de Titel huet misse wiesselen (''Thill Eulenspiegel, Der neutrale Pulcinell, D'Uoreg Zongen)'', well et ëmmer nees Prozesser géint si gouf? * ... d'[[Shirley Temple]] mat 6 Joer déi bis ewell jéngst Persoun war, déi en [[Academy Awards|Oscar]] krut? * ... de [[Belvédère um Escher Gaalgebierg]] e [[Monopteros]] ass? * ... d'[[Sahara]], entgéint dem Klischee, just zu 20 % aus Sandwüst besteet? * ... de Film ''[[Eng nei Zäit]]'' en tatsächleche Muerdfall, de [[fënneffache Muerd um Wandhaff]] am Joer 1945, als Grondlag fir seng Intrig huet? * ... d'Liicht an eiser [[Mëllechstrooss]] ronn 100.000 Joer braucht, fir vun engem Enn bei dat aner ze kommen? * ... de [[William J. Kroll|Guillaume Kroll]] an den 1920er-1930er Joren an der Stad um Belair an der [[Villa Leclerc]] e Laboratoire opgeriicht huet, fir metallurgesch Fuerschungen ze bedreiwen, ier en 1940 an d'USA ausgewandert ass? * ... d'[[Signal de Botrange]], deen héchste Punkt vun der Belsch, eréischt 1925 (mat den [[Cantons de l'Est (Belsch)|Ostkantonen]]) belsch gouf? * ... den [[Tour de France]] 1947 eng éischt Kéier zu Lëtzebuerg eng Etapp ageluecht huet, nämlech de 27. Juni am [[Vëlodrom Belair|Vëlodrom um Belair]]? ===Oktober=== * ... op der [[Venus (Planéit)|Venus]], anescht wéi bei den anere Planéite vu eisem Sonnesystem, d'[[Sonn]] am Westen opgeet an am Osten ënner? * ... zu [[Wolz (Uertschaft)|Wolz]] eng [[Richard Brookins Gedenkplack Wolz|Plack un deen US-Zaldot erënnert]], deen am Wanter 1944 als [[Kleeschen|Kleesche]] verkleet, de Kanner kleng Kaddoe gemaach huet? * ... de ''[[Bradypus variegatus]]'' aus der [[Famill (Biologie)|Familll]] vun den Dräifanger-Lidderhanessen (Bradypodidae), 15 bis 18 Stonnen am Dag mat schlofe verbréngt, a just all 8 Deeg vun de Beem erofklëmmt, dat, fir säin Daarm eidel ze maachen? * ... de [[Charel de Kéngen]], Herzog vu Burgund, sech 1475 eng zwou Woche laang an der [[Zolwerknapp|Buerg Zolwer]] opgehalen huet? * ... de [[Fluchhafe Kansai]] op enger kënschtlecher Insel an der Bucht vun Osaka gebaut gouf? * ... d'[[Schlass Aansebuerg|Aansebuerger Schlass]] op d'Wunnhaus vum Schmelzenhär [[Thomas Bidart]] zeréckgeet, deen an de 1620er Joren ë. a. [[Simmerschmelz|zu Simmer en Héichuewe]] bedriwwen huet, fir Waffen ze produzéieren? * ... de Sënn an Zweck vun den [[Nazca-Linnen]] am Peru, honnerte vu schnouerriichte Linnen am Wüüstebuedem, awer och Representatioune vun Déieren a Planzen, bis ewell net eendeiteg bestëmmt konnt ginn? * ... de [[Gallo-réimeschen Tempel Steesel|Gallo-réimeschen Tempel zu Steesel]] fir eng Gottheet mam Numm ''Cerunincus'' opgeriicht gi war, iwwer déi soss näischt gewosst ass? * ... de [[Finneschen Nationaltheater]] (''Suomen Kansallisteatteri'') den eelsten Theater a Finnland ass, an deem Stécker op Finnesch gespillt ginn? * ... deen éischte [[Bankomat|Geldautomat]] zu Lëtzebuerg am Mee 1982 op der Post, op der Stater Gare, a Betrib geholl gouf? * ... de ''[[Roque Cinchado]],'' e 27 Meter héije [[Basalt]]-Monolith um Bierg [[Teide]], op [[Teneriffa]], a Spuenie wäit bekannt ass, well en ë. a. um fréieren 1000-Pesete-Schäin ze gesi war? * ... "[[Parva Domus Magna Quies (Dikrech)|Klengt Haus, Grouss Rou]]" de Sëtz vun der Dikrecher Gemengekeess ass? * ... [[Monaco]], mat bal 16.000 Awunner pro km², deen dichtbesidelste Staat op der Welt ass? * ... de Kinnek [[Wëllem III. vun Holland]] a Groussherzog vu Lëtzebuerg de Spëtznumm ''Koning Gorilla'' kritt hat? * ... de ''Guggenheim-Effekt'' nom [[Guggenheim-Musée Bilbao|Guggenheim-Musée]] vu [[Bilbao]] genannt ass, an ausdréckt, wéi en ikonescht Gebai d'Zuel vu Visiteuren an enger Stad signifikant vergréissert? * ... de [[Maagbitter Buff]] op Basis vun engem Rezept aus dem 18. Joerhonnert vum [[Herman Boerhaave]] fabrizéiert gëtt? * ... den [[Dettifoss]] am Norde vun [[Island]], der Waasserquantitéit no, dee gréisste Waasserfall an Europa ass? * ... d'[[Verkéiersluucht#Speziell Luuchte fir den ëffentlechen Transport|Verkéiersluuchte]] fir de [[Stater Tram#Fueren a Signalisatioun|Stater Tram]] déi selwecht sinn, wéi déi fir d'Busser, mat zousätzleche Signaler, déi fir däitsch Trammen entwéckelt goufen? * ... bei den [[Nandu]]en ee Männchen d'Eeër vu bis zu 12 Weibercher mateneen ausbréit an sech dann ëm d'Opzuucht vun deene Jonke këmmert? * ... an der Fassad vum fréiere [[Kino Capitole]] an der Stad Wellen a Blëtzer mat de Wierder ''Vox'' a ''Lux'' ze gesi sinn, déi drop higewisen hunn, datt am Kino Tounfilmer gewise goufen? * ... d'[[Dreckskëscht]]en a Frankräich nach haut nom [[Eugène Poubelle]] genannt ginn, deen se 1884 zu [[Paräis]] agefouert hat? * ... deen éischte [[Catenaire]]spotto, deen den 18 Abrëll 1988 am Kader vun der [[Elektrifizéierung vun der Eisebunn zu Lëtzebuerg|Elektrifizéierung vun der Nordstreck]] opgeriicht gouf, an der [[Gare Luerenzweiler|Gare vu Luerenzweiler]] steet? * ... an engem Pavillon vum [[Nationalmusée vum Niger]] den originalen [[Arbre du Ténéré]] ausgestallt gëtt? * ... d'[[Donau]] an hirem Uewerlaf plazeweis [[Donauversickerung|an Buedem verschwënnt]], fir 12&nbsp;km méi wäit nees opzedauchen? * ... deen [[Fluchhafen Esch-Uelzecht|éischte Fluchhafen zu Lëtzebuerg]] zu Esch-Uelzecht um Flouer "Lankelz" war, an et do ë. a. eng Direktverbindung Esch-London gouf? * ... d'Mauer ronderëm den Domän vum [[Schlass vu Chambord]] mat 32&nbsp;km Längt déi längst a Frankräich ass? * ... den [[Edward Hopper]] sech selwer als Modell fir déi dräi männlech Personagen op sengem Tableau ''[[Nighthawks (Bild)|Nighthawks]]'' geholl huet? * ... Kollumerpompsters an Hoogelandsters zwou vun den aacht Variante vum [[Gronengesch]] sinn? * ... d'[[Marie vu Lëtzebuerg]] Kinnigin vu Frankräich war? * ... um [[Widdebierg]] vun ufanks vum 19. Joerhonnert bis an d'1960er Jore souwuel Bau- a Paweesteng wéi och Sand ofgebaut gouf? * ... [[Japan]] dat eenzegt Land op der Welt ass, dat nach e Keeser als Staatschef huet? ===November=== * ... an der [[Géisdrëffer Antimongrouf]] 1935 e Block [[Antimon]]äerz vun 52&nbsp;kg fonnt gouf, wat bis dohin dee gréisste vun der Welt war? * ... de Bau vum [[Sydney Opera House]] 14,3-mol méi kascht huet wéi ufanks geplangt? * ... um Kierfecht am [[Park zu Heeschdref|Heeschdrëffer Park]] zanter 1919 iwwer 700 Schwëstere vun der ''Doctrine chrétienne'' begruewe sinn? * ... de [[Kilimanjaro]] aus dräi Vulkane besteet? * ... vun den aacht grousse Landschaftsbiller vu Lëtzebuerger Buergen, déi de [[Barend Cornelis Koekkoek]] fir de Kinnek-Groussherzog [[Wëllem II. vun Holland|Wëllem II.]] gemoolt buet, der bis haut just nach véier erhale sinn? * ... d'Mounde vum Planéit [[Uranus (Planéit)|Uranus]] no Personnagen aus de Wierker vum [[William Shakespeare]] a vum [[Alexander Pope]] genannt goufen? * ... et am [[Arboretum Kierchbierg]], op dräi Parke verdeelt, eng Sammlung vu ronn 500 wanterfeste Bam- an Trauschaarten aus Europa an aus senge Grenzgebidder gëtt? * ... de Videoclip ''[[Gangnam Style]]'' vum [[südkorea]]nesche [[Rap]]per [[Psy (Rapper)|Psy]] als éischten op der Plattform [[YouTube]] iwwer eng Milliardmol opgeruff gouf? * ... de Film ''[[Irina Palm]]'', deen 2007 den [[3. Lëtzebuerger Filmpräis 2007|3. Lëtzebuerger Filmpräis]] an der Kategorie "Bescht Koproduktioun" krut, a Groussbritannien Ausléiser an Inspiratioun war vun der ''Irina Palm d'Or'', enger ironescher Auszeechnung fir déi schlechtst brittesch Produktioun? * ... den [[Anden-Kondor]] op de Wope vu [[Bolivien]], [[Chile]], [[Ecuador]] a [[Kolumbien]] ze fannen ass? * ... den éischte Rock-Open-Air-Concert zu Lëtzebuerg de 6. Juni 1971 am [[Stade Achille-Hammerel]], dunn dem Stadion vun der [[Union Lëtzebuerg]], ofgehale gouf? * ... dem [[Franz Kafka]] seng net verëffentlecht Wierker net, wéi hie et a sengem Testament gewollt huet, verbrannt goufen, ma awer publizéiert goufen? * ... "[[Ljuksemburg]]" (Люксембург) souwuel eng [[Ljuksemburg (Kirgisistan)|Uertschaft a Kirgistan]], wéi och [[Ljuksemburg (Russland)|eng an der russescher Republik Dagestan]] heeschen?. * ... Äsche vum [[Clyde William Tombaugh|Entdecker]] vum Zwergplanéit [[(134340) Pluto|Pluto]] 2015 mat der [[Raumsond]] ''New Horizons'' just 12.500&nbsp;km laanscht deen Himmelskierper geflu sinn? * ... d'Produktioun vu [[Gromper]]en zu Lëtzebuerg bannent 50 Joer, tëscht 1960 an 2010, ëm 80% gefall ass? * ... d'[[Lemuren]], wouvun et der eng 20 [[Aart (Biologie)|Aarte]] gëtt, [[Endemismus|endeemesch]] op [[Madagaskar]] sinn? * ... de [[Louis François Armand de Vignerot du Plessis]] sech virun allem en Numm duerch seng amouréis Aventuren a seng Dueller gemaach huet? * ... de [[Kino Empire]] (1958 bis 1978) zu Esch-Uelzecht, mat zäitweis 940 Sëtzplazen, zu senger Zäit dee bei wäitem gréisste Kino am Land war? * ... d'[[Bayajidda-Legend]] déi wichtegst Ursprongslegend vum [[Hausa (Vollek)|Hausa-Vollek]] ass? * ... d'[[Reeboufrell]] (''Oncorhynchus mykiss''), déi ursprénglech aus Nordamerika kënnt a géint 1855 an Europa agefouert gouf, zu Lëtzebuerg fir d'éischt 1887 ausgesat gouf? * ... déi éischt Iwwerreechung vun der [[Légion d'honneur]] de 15. Juli 1804 an der Kapell vum [[Hôtel des Invalides]] duerch den [[Napoléon Bonaparte|Napoleon]] u seng Offizéier war? * ... de ''[[Heinrich Brändli|Brändli-Plang]]'' uganks vun den 1990er Joren de [[Autobus de la Ville de Luxembourg|Stater Busreseau]] duerchgerëselt huet? * ... dat [[Schottescht Parlament]] och nach ''Holyrood'' genannt gëtt, nom Quartier vun der Haaptstad [[Edinburgh]], an deem et läit? * ... d'[[Schnëssen-App]] et dem [[Institut de linguistique et de littératures luxembourgeoises]] vun der [[Uni Lëtzebuerg]] erméiglecht, Toundokumenter ze sammelen iwwer de Vokabular an d'Aussprooch vum [[Lëtzebuergesch]]en, andeems jidderee fräiwëlleg matmaachen an ophuele kann, wéi ee fir eppes seet? * ... ''Mogotes'' Kalleksbierger am [[Valle de Viñales]] op [[Kuba]] sinn, déi sech aus der rouder Äerd ervirdinn a vun ënnerierdeschem Waasser ausgehielegt goufen? * ... wéi ''[[De Scholdschäin]]'', déi éischt Operett op Lëtzebuergesch, 1855 fir d'éischt opgefouert gouf, Männer d'Fraerolle gespillt hunn, well et "sech net gepasst" huet datt Frae géifen Theater spillen? * ... beim [[Fändel vu Litauen]] an deem vum [[Myanmar]] e Stär den Ënnerscheed mécht? * ... den [[Houfelter Kanal]] en Iwwerrescht ass vum geplangte [[Meuse-Musel-Kanal]], engem Projet aus den 1820er Joren? * ... d'[[Schluecht vu Cuito Cuanavale]] (1988) déi gréisst Schluecht um afrikanesche Kontinent nom Zweete Weltkrich war, an, wann och keng Säit s'eendeiteg gewonnen hat, se dach den Ufank vun enger Léisung vum [[Südafrikanesche Grenzkrich]] war? * ... de [[Der Graf von Luxemburg|Grof René vu Lëtzebuerg]], wann et dem [[Franz Lehár]] no geet, e veraarmte Bon-vivant war? ===Dezember=== * ... d'[[Papageien]] déi eenzeg [[Vullen]]-[[Uerdnung (Biologie)|Uerdnung]] ass, déi hiert Friesse mat de Féiss festhalen? * ... [[RTL4]] zwar en Televisiounssender op [[Hollännesch]], awer keen hollännesche Sender ass? * ... als [[Seriemäerder]] gewéinlech eng Persoun bezeechent gëtt, déi mat zäitlechem Ofstand vu méi wéi 30 Deeg dräi oder méi Mënschen ëmbréngt? * ... den Héichpunkt vun de [[Louhecken]] zu Lëtzebuerg an der Mëtt vum 19. Joerhonnert louch, wéi wéinst der grousser Nofro no [[Stilleech|Eecheschuelen]] fir d'[[Gierwereien zu Lëtzebuerg|Gierwereien]] vill Bichebëscher mat Louhecken ersat goufen? * ... [[Lanzarote]] déi éischt Insel war, déi 1993 vun der [[UNESCO]] ganz als Biosphärereservat erkläert gouf? * ... den Tuerm um [[Napoleonsgaart]], Belvédère genannt, 1928 vum [[Kadaster]] fir [[Triangulatioun]]sberechnungen opgeriicht gouf? * ... ee Panneau vum [[Genter Altor]], deen 1934 gestuel gouf a bis haut net nees opgedaucht ass, an engem Roman vum [[Albert Camus]] eng net onwichteg Roll spillt? * ... Ausléiser vum [[Streik op der Déifferdenger Schmelz 1912]] d'Aféierung vun enger obligatorescher Kotisatioun an d'Renten- an Invalidekeess war, déi vum Loun ofgehale gouf? * ... eng 100 Millioune Joer laang bal dat ganzt Festland vun der Äerd an enger eenzeger Landmass vereent war, déi [[Pangea]] genannt gëtt? * ... [[Pantone]] 032C an 299C zwéin Drëttel vum [[Lëtzebuerger Fändel]] ausmaachen? * ... een am [[Spuenescht Duerf|Spueneschen Duerf]] (''Poble Espanyol'') zu [[Barcelona]], dat 1929 fir d'Weltausstellung um Montjuïc gebaut gouf, déi charakteristesch Bauforme vun deenen eenzele spuenesche Regiounen am Detail nogestallt fënnt? * ... d'Garë vu [[Gare Belval-Université|Belval-Université]] a [[Gare Pafendall-Kierchbierg|Pafendall-Kierchbierg]] Suedelgarë sinn? * ... de [[Laacher-Séi-Ausbroch]] viru ronn 13.000 Joer an der [[Äifel]], e Vulkanausbroch mat an enger 40 Kilometer héijer Eruptiounssail, dee jéngsten Ausbroch vun der Äerdgeschicht a Mëtteleuropa war? * ... déi 7 Mann Besatzung, déi ëm d'Liewe koumen, wéi hiren ugeschossene Fliger am Abrëll 1943 bei Käerch erofgefall ass, an un déi [[Stirling-Monument bei Käerch|e Monument erënnert]], eréischt 10 Joer méi spéit un Hand vun enger Kap identifizéiert konnte ginn? * ... den [[Jack Lemmon]], de [[Sean Penn]], d'[[Juliette Binoche]] an d'[[Julianne Moore]] déi eenzeg Schauspiller sinn, déi de Präis fir dee beschte Schauspiller op den dräi Filmfestivalle vu [[Filmfestival vu Cannes|Cannes]], [[Filmfestival vu Venedeg|Venedeg]] a [[Internationale Filmfestspiele Berlin|Berlin]] gewonnen hunn?<!-- Stand 2022 --> * ... d'Figure ronderëm de Sockel vum [[John-Cockerill Monument (Bréissel)|John-Cockerill Monument]] op der [[Place du Luxembourg]] zu [[Ixelles - Elsene]] mat déi éischt realistesch Skulpture vun Aarbechter aus der Eisenindustrie an der Belsch sinn? * ... ''[[Ljuksemburh, Ljuksemburh]]'' den Titel vun engem Spillfilm vum ukrainesche Regsseur [[Antonio Lukich]] ass? * ... d'[[Monument Valley]] tëscht Utah an Arizona keen Nationalpark ass, ma Deel vun der Navajo Nation Reservation? * ... engem [[Spréchwuert]] no zu [[Bigelbaach]] d'Mëtt vun der Welt wier? * ... d'[[Gare du Nord (Paräis)|Gare du Nord]] zu Paräis déi Gare an Europa ass mat de meeschte Passagéier pro Dag? * ... d'[[Deisermillen]] aus engem System vu véier Mille bestanen huet, déi 1964 duerch en Äerdrutsch zerstéiert goufen? * ... wärend der [[Berliner Blockad]] 1948 iwwer eng Loftbréck deeglech eng 5.000 Tonne Liewensmëttel ageflu goufen? * ... et an de Kasematte vun der Redoute Marie en (zougespaarten) Zougank an d'[[Fondation Pescatore]] gëtt? * ...''[[Titanic (Film 1997)|Titanic]]'' vum [[James Cameron]] deen éischte Film war, dee méi wéi eng Milliard Dollar an de Kinoen abruecht huet? * ... de Stroossennumm ''[[Leschte Steiwer]]'' op den Numm vun enger Wiertschaft zeréckgeet, wou d'Baueren aus den Nopeschgemengen um Heemwee hire leschte Su ([[Steiwer]]) fir e Patt ausginn hunn? * ... [[Échelen|Échel]] an [[Äisbier]] bekannt Symboler vun [[Dijon]] sinn? * ... wéi de [[Wilwerdanger Tunnel]] 1889 a Betrib geholl gouf, eng Persoun agestallt gouf, där hir Aufgab et war, déi ronn 90 Kenkien Dag an Nuecht um liichten ze halen? * ... d'[[Sudoku]]-Spill schonns am 18. Joerhonnert ënner dem Numm ''Carré latin'' vum Mathematiker [[Leonhard Euler]] erfonnt gouf, ma eréischt am 21. Joerhonnert ënnert senger japanescher Bezeechnung weltwäit Succès krut? * ... d'[[Lëtzebuerger Ofkommes]] vun 1952 deen éischten internationale Vertrag ass, mat deem d'Bundesrepublik Däitschland d'Verantwortung fir de Vëlkermuerd un den europäesche Judden duerch dat nationalsozialistescht Däitschtland iwwerholl huet? * ... am [[Saarland]] zweeanenhalleft Joer nom [[Traité vu Lëtzebuerg|Bäitrëtt zu der Bundesrepublik]] weider mat [[Franséische Frang]]e bezuelt gouf? * ... et 1949 eng ''Herrenberg-Lift-Gesellschaft'' gouf, fir zu [[Dikrech]] eng Seelbunn op den [[Härebierg]] ze bauen, mee schonn 1950 decidéiert gouf, amplaz vun engem Ausfluchszil duer [[Kasär Grand-Duc Jean|eng Kasär]] hin ze bauen? [[Kategorie:Schablounen:WDS| ]] qqu4ra8dw8ltlzll6uxuiuqbpxou6r5 Gemeng Baastenduerf 0 174858 2681934 2681689 2026-06-17T09:55:08Z GilPe 14980 +Scan Arrêté 2681934 wikitext text/x-wiki {{Infobox Uertschaft Lëtzebuerg |Numm=Gemeng Baastenduerf |Wopen=Coat of arms bastendorf luxbrg.svg |Bild = Fichier:Tandel, Bastendorf, ancienne mairie.jpg |Bildtext = Déi fréier Märei (2022) |Numm (Franséisch)=Bastendorf |Numm (Däitsch)=Bastendorf |Land= [[Lëtzebuerg (Land)|Lëtzebuerg]] |Kanton={{Kanton Dikrech}} |Buergermeeschter= |Awunner= |Awunnerdatum= |Fläch= |Koordinaten={{coor dms|50|0|0|N|6|0|0|O}} |Kaart=Map Bastendorf.PNG |Kaartentext=D'fréier Gemeng Baastenduerf (orange)<br>am Kanton Dikrech (rout) }} D''''Gemeng Baastenduerf''' war bis Enn 2005 eng [[Lëtzebuerg (Land)|lëtzebuergesch]] [[Gemeng (Lëtzebuerg)|Gemeng]] am [[Kanton Dikrech]]. De [[Chef-lieu]] war d'Uertschaft [[Baastenduerf]]. Baastenduerf war eng vun den historesche Gemengen, déi am Ufank vum [[19. Joerhonnert]] gegrënnt goufen<ref name=":Armorial">{{Cite book|Titel=Armorial communal du Grand-Duché de Luxembourg|Auteur=[[Jean-Claude Loutsch]]|Coauteuren=[[Nicolas Lemogne]], [[Marcel Lenertz]]|Editeur=[[Jean-Albert Fisch]]|Plaz=Lëtzebuerg|ISBN=2-87969-000-5|Sprooch=fr|Säiten=S. 29}}</ref>. Se huet den 1. Januar 2006 zesumme mat der [[Gemeng Furen]] zur [[Gemeng Tandel]] fusionéiert<ref>{{Citation|URL=http://data.legilux.public.lu/eli/etat/leg/loi/2004/12/21/n11/jo|Titel=Loi du 21 décembre 2004 portant fusion des communes de Bastendorf et de Fouhren|Gekuckt=19.07.2020|Datum=31.12.2004|Editeur=legilux.public.lu|Sprooch=fr}}</ref>. == Uertschaften an der fréierer Gemeng == {{div col|cols=3}} * [[Baastenduerf]] * [[Branebuerg]] * [[Laaschent]] * [[Tandel]] * [[Houschterhaff (Tandel)|Houschterhaff]] * [[Këppenhaff]] {{div col end}} '''Häff a Lieu-diten:''' {{div col|cols=3}} * [[Fëschbecherhaff]] * [[Fréngerhaff]] * [[Ronnebësch]] {{div col end}} == Geschicht == {{Kapitel Info feelt}} === Buergermeeschteren === {{Kapitel Info feelt}} * ... * 1994 - 2006: [[Aly Kaes]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/70xkv0jfwv/pages/169/articles/DIVL8998 Ali Kaes.] In: Revue, 71. Jg., nº 39 (28.09.2016), p. 29 [Numérisé par la Bibliothèque nationale du Luxembourg].</ref> === Wopen === {| class="wikitable" | align="center" |[[Fichier:Coat of arms bastendorf luxbrg.svg|121x121px]] |Beschreiwung am Originaltext<ref>Mémorial B – Recueil de législation, 16. Oktober 1986, digitaliséiert op Wikimedia Commons: [[c:File:Mémorial B 1986-10-16 Bastendorf.jpg|commonsMémorial B 1986-10-16 Bastendorf:.jpg]].</ref>: ''De gueules à l'écusson d'argent chargé ď'une tour ouverte de gueules et accompagnée de trois fleurs de lis d'or.''<br> {{small|[[Gemeng (Lëtzebuerg)#De Gemengerot|D.C.]] 24. September 1986 - [[Arrêté ministériel|A.M.]] 16. Oktober 1986 - Mémorial B 1986, Säit 1375 - Projet: [[Jean-Claude Loutsch]] 1986}} Ënner dem [[Ancien Régime]] war [[Buerg Branebuerg|Branebuerg]] eng wichteg [[Seigneurie]], där hir Hären Nokomme vun deene vu [[Veianen|Veiane]] waren; se hunn deenen hiren urspréngleche Wope behalen (''de gueules à l'écusson d'argent)''. Baastenduerf huet vun der ''vouerie franche''<!--keng Anung wéi een dat iwwersetze soll…--> vun Dikrech ofgehaangen (''burelé d'or et d'azur au lion couronné d'argent soutenu d'une tour de gueules mouvant de la pointe''). De Gemengewope baséiert op deem vu Branebuerg, an den Tuerm ass vun der ''vouerie franche'' iwwerholl ginn. D'[[Lilien|Lilie]] stamen aus dem Wope vun der Famill vu [[Laaschent]] (''à une bande vivrée accompagnée de trois fleurs de lis''), iwwerdeems se och un déi vun der Famill Schellart vun [[Dikrech]] erënneren, ierflech Leitnant-Marktvogte vun der ''vouerie franche'' (''d'argent à la fasce de gueules chargée de trois croisettes d'or et accompagnée de trois fleurs de lis de gueules, deux en chef, une en pointe''). |} == Kuckt och == * [[Entwécklung vun der Gemengenzuel zu Lëtzebuerg]] * [[Lëscht vun de Lëtzebuerger Gemengen]] {{Referenzen}} [[Kategorie:Fréier Gemengen zu Lëtzebuerg|Baastenduerf]] [[Kategorie:Gemeng Baastenduerf| ]] bbkpsukcs947ez0omah4trpp5mmos9z Benotzer Diskussioun:~2026-24333-22 3 175588 2681862 2681733 2026-06-16T14:00:20Z Zinneke 34 Neien Abschnitt /* Firwat Referenzen? */ 2681862 wikitext text/x-wiki Fir e Stater ass ''am Dierfgen'' e Begrëff, fir en Net-Stater sécherlech net. Fir en Net-Stater muss och den Eecherbierg net onbedingt e Begrëff sinn. Doriwwer eraus ass d'Entrée fir an d'Dierfgen an der Groussgaass an net am Eecherbierg. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 08:07, 28. Abr. 2026 (UTC) :Jo, Merci. Ech hu mäi Feeler wat den Agank (Kasinosgaass / Groussgaass) ugeet, verbessert. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:17, 28. Abr. 2026 (UTC) == François Nockels == Moien a Merci fir d'Bäisetze vum Gebuertsdatum; et wär ubruecht fir eng Quell dovun unzeginn. Merci | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:25, 26. Mee 2026 (UTC) == Joseph Hansen == Moien , och hei wier et net schlecht fir en Referenz ze hunn --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 08:40, 26. Mee 2026 (UTC) == Gebuertsdatum [[Joseph Muller]] == {{Referenze feelen}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:42, 9. Jun. 2026 (UTC) :Da schéngt et Zoufall ze sinn, datt déi zwéin deeselwechten Dag gestuerwe sinn.--[[Spezial:Kontributiounen/&#126;2026-24333-22|&#126;2026-24333-22]] ([[Benotzer Diskussioun:&#126;2026-24333-22|Diskussioun]]) 07:49, 11. Jun. 2026 (UTC) == Eloisa Aubert== Moien, „De Papp huet sech naturaliséiere gelooss“: ouni Quell fir d'Ausso vun der Nationalitéit kann dat net esou do stoe bleiwen… | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:34, 15. Jun. 2026 (UTC) == Firwat Referenzen? == Moien, Fir d'éischt emol Merci fir är Mataarbecht an déi Informatiounen, déi der hei deelt. Et ass keen, deen Iech ënnerstellt, et géif net stëmmen, wat dir schreift. De Grond, firwat mer bei perséinlechen Donnéeë wéi Gebuerts- oder Doudesdatum zimlech 'streng' sinn, dass do Referenze stoe mussen, ass, dass et och spéiderhi fir jiddereen nopréifbar soll sinn, wou déi Informatiounen hierkommen. "Dank" der KI geeschteren ëmmer méi Hallefwourechten oder "Halluzinéiertes" doruechter, dat vun iergend engem AI-Tool als "Fakte" verkaf gëtt. Dofir ass et ëm sou méi wichteg, dass, wa mer hei nei Artikelen zu Leit schreiwen, wouriwwer ee soss net vill am Internet oder soss doruechter fënnt, et novollzéibar an iwwerpréifbar muss sinn, wou dat hier ass. "Et stëmmt nun emol" ass leider net genuch als Referenz ... Merci fir äert Versteesdemech, an nach eng Kéier fir är Kontributiounen. op eng weider gutt Zesummenaarbecht, -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 14:00, 16. Jun. 2026 (UTC) ep9wx8ljw3aa28ypjqll7kk5hw77cw2 2681922 2681862 2026-06-17T07:13:38Z ~2026-24333-22 70862 /* Firwat Referenzen? */ Äntweren 2681922 wikitext text/x-wiki Fir e Stater ass ''am Dierfgen'' e Begrëff, fir en Net-Stater sécherlech net. Fir en Net-Stater muss och den Eecherbierg net onbedingt e Begrëff sinn. Doriwwer eraus ass d'Entrée fir an d'Dierfgen an der Groussgaass an net am Eecherbierg. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 08:07, 28. Abr. 2026 (UTC) :Jo, Merci. Ech hu mäi Feeler wat den Agank (Kasinosgaass / Groussgaass) ugeet, verbessert. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:17, 28. Abr. 2026 (UTC) == François Nockels == Moien a Merci fir d'Bäisetze vum Gebuertsdatum; et wär ubruecht fir eng Quell dovun unzeginn. Merci | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:25, 26. Mee 2026 (UTC) == Joseph Hansen == Moien , och hei wier et net schlecht fir en Referenz ze hunn --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 08:40, 26. Mee 2026 (UTC) == Gebuertsdatum [[Joseph Muller]] == {{Referenze feelen}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:42, 9. Jun. 2026 (UTC) :Da schéngt et Zoufall ze sinn, datt déi zwéin deeselwechten Dag gestuerwe sinn.--[[Spezial:Kontributiounen/&#126;2026-24333-22|&#126;2026-24333-22]] ([[Benotzer Diskussioun:&#126;2026-24333-22|Diskussioun]]) 07:49, 11. Jun. 2026 (UTC) == Eloisa Aubert== Moien, „De Papp huet sech naturaliséiere gelooss“: ouni Quell fir d'Ausso vun der Nationalitéit kann dat net esou do stoe bleiwen… | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:34, 15. Jun. 2026 (UTC) == Firwat Referenzen? == Moien, Fir d'éischt emol Merci fir är Mataarbecht an déi Informatiounen, déi der hei deelt. Et ass keen, deen Iech ënnerstellt, et géif net stëmmen, wat dir schreift. De Grond, firwat mer bei perséinlechen Donnéeë wéi Gebuerts- oder Doudesdatum zimlech 'streng' sinn, dass do Referenze stoe mussen, ass, dass et och spéiderhi fir jiddereen nopréifbar soll sinn, wou déi Informatiounen hierkommen. "Dank" der KI geeschteren ëmmer méi Hallefwourechten oder "Halluzinéiertes" doruechter, dat vun iergend engem AI-Tool als "Fakte" verkaf gëtt. Dofir ass et ëm sou méi wichteg, dass, wa mer hei nei Artikelen zu Leit schreiwen, wouriwwer ee soss net vill am Internet oder soss doruechter fënnt, et novollzéibar an iwwerpréifbar muss sinn, wou dat hier ass. "Et stëmmt nun emol" ass leider net genuch als Referenz ... Merci fir äert Versteesdemech, an nach eng Kéier fir är Kontributiounen. op eng weider gutt Zesummenaarbecht, -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 14:00, 16. Jun. 2026 (UTC) ::Ech verstinn dat - a kann dat och novollzéien. Ma wéi gesot, déi Quelle sinn net ëffentlech. Sou wéi ech dat verstinn, huet den GilPe och Zougank zu deenen Donnéeën resp. Rëgester. Hie gesäit dann datt all (bis op een) Gebuerts- a Stierfdatum deen ech (och mat aneren temporäre Konten) asetze richteg ass. LG, [[Spezial:Kontributiounen/&#126;2026-24333-22|&#126;2026-24333-22]] ([[Benotzer Diskussioun:&#126;2026-24333-22|Diskussioun]]) 07:13, 17. Jun. 2026 (UTC) jpmbr6qlk3t58vs3skm6m2h0fuav9k6 2681923 2681922 2026-06-17T08:06:06Z GilPe 14980 /* Firwat Referenzen? */ ech hu keen Accès 2681923 wikitext text/x-wiki Fir e Stater ass ''am Dierfgen'' e Begrëff, fir en Net-Stater sécherlech net. Fir en Net-Stater muss och den Eecherbierg net onbedingt e Begrëff sinn. Doriwwer eraus ass d'Entrée fir an d'Dierfgen an der Groussgaass an net am Eecherbierg. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 08:07, 28. Abr. 2026 (UTC) :Jo, Merci. Ech hu mäi Feeler wat den Agank (Kasinosgaass / Groussgaass) ugeet, verbessert. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:17, 28. Abr. 2026 (UTC) == François Nockels == Moien a Merci fir d'Bäisetze vum Gebuertsdatum; et wär ubruecht fir eng Quell dovun unzeginn. Merci | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:25, 26. Mee 2026 (UTC) == Joseph Hansen == Moien , och hei wier et net schlecht fir en Referenz ze hunn --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 08:40, 26. Mee 2026 (UTC) == Gebuertsdatum [[Joseph Muller]] == {{Referenze feelen}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:42, 9. Jun. 2026 (UTC) :Da schéngt et Zoufall ze sinn, datt déi zwéin deeselwechten Dag gestuerwe sinn.--[[Spezial:Kontributiounen/&#126;2026-24333-22|&#126;2026-24333-22]] ([[Benotzer Diskussioun:&#126;2026-24333-22|Diskussioun]]) 07:49, 11. Jun. 2026 (UTC) == Eloisa Aubert== Moien, „De Papp huet sech naturaliséiere gelooss“: ouni Quell fir d'Ausso vun der Nationalitéit kann dat net esou do stoe bleiwen… | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:34, 15. Jun. 2026 (UTC) == Firwat Referenzen? == Moien, Fir d'éischt emol Merci fir är Mataarbecht an déi Informatiounen, déi der hei deelt. Et ass keen, deen Iech ënnerstellt, et géif net stëmmen, wat dir schreift. De Grond, firwat mer bei perséinlechen Donnéeë wéi Gebuerts- oder Doudesdatum zimlech 'streng' sinn, dass do Referenze stoe mussen, ass, dass et och spéiderhi fir jiddereen nopréifbar soll sinn, wou déi Informatiounen hierkommen. "Dank" der KI geeschteren ëmmer méi Hallefwourechten oder "Halluzinéiertes" doruechter, dat vun iergend engem AI-Tool als "Fakte" verkaf gëtt. Dofir ass et ëm sou méi wichteg, dass, wa mer hei nei Artikelen zu Leit schreiwen, wouriwwer ee soss net vill am Internet oder soss doruechter fënnt, et novollzéibar an iwwerpréifbar muss sinn, wou dat hier ass. "Et stëmmt nun emol" ass leider net genuch als Referenz ... Merci fir äert Versteesdemech, an nach eng Kéier fir är Kontributiounen. op eng weider gutt Zesummenaarbecht, -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 14:00, 16. Jun. 2026 (UTC) ::Ech verstinn dat - a kann dat och novollzéien. Ma wéi gesot, déi Quelle sinn net ëffentlech. Sou wéi ech dat verstinn, huet den GilPe och Zougank zu deenen Donnéeën resp. Rëgester. Hie gesäit dann datt all (bis op een) Gebuerts- a Stierfdatum deen ech (och mat aneren temporäre Konten) asetze richteg ass. LG, [[Spezial:Kontributiounen/&#126;2026-24333-22|&#126;2026-24333-22]] ([[Benotzer Diskussioun:&#126;2026-24333-22|Diskussioun]]) 07:13, 17. Jun. 2026 (UTC) :::Moien, :::Ech sinn e bëssen erstaunt… well ech hei ernimmt ginn, wéi wann ech Accès op net-ëffentlech Donnéeën hätt. Dat ass absolut net richteg! Meng Consultatioune wat Datumen ugeet beschränke sech op ëffentlech accessibel Quelle wéi z. B. den Handelsregëster (lbr.lu), Dokumenter an de Staatsarchiven (https://archives.services-publics.lu), Dokumenter op Genealogie-Säiten, Nationalbibliothéik asw. :::Fir et nach eng Kéier kloer ze soen: ech hu keen Accès op iergend eng net ëffentlech Quell wéi eng kommunal oder staatlech Datebank oder Änleches. :::Op menger [https://lb.wikipedia.org/wiki/Benotzer:GilPe Benotzersäit] kanns du, Benotzer:~2026-24333-22, mech per E-Mail kontaktéieren; ech mengen et ass wichteg do eppes ze klären. Merci. | 8di5l4svg60a7yfzbg3ieb863mtut2a 2681924 2681923 2026-06-17T08:06:41Z GilPe 14980 Ënnerschrëft vergiess 2681924 wikitext text/x-wiki Fir e Stater ass ''am Dierfgen'' e Begrëff, fir en Net-Stater sécherlech net. Fir en Net-Stater muss och den Eecherbierg net onbedingt e Begrëff sinn. Doriwwer eraus ass d'Entrée fir an d'Dierfgen an der Groussgaass an net am Eecherbierg. --[[Benotzer:Les Meloures|Les Meloures]] ([[Benotzer Diskussioun:Les Meloures|Diskussioun]]) 08:07, 28. Abr. 2026 (UTC) :Jo, Merci. Ech hu mäi Feeler wat den Agank (Kasinosgaass / Groussgaass) ugeet, verbessert. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:17, 28. Abr. 2026 (UTC) == François Nockels == Moien a Merci fir d'Bäisetze vum Gebuertsdatum; et wär ubruecht fir eng Quell dovun unzeginn. Merci | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:25, 26. Mee 2026 (UTC) == Joseph Hansen == Moien , och hei wier et net schlecht fir en Referenz ze hunn --[[Benotzer:Puscas|Puscas]] ([[Benotzer Diskussioun:Puscas|Diskussioun]]) 08:40, 26. Mee 2026 (UTC) == Gebuertsdatum [[Joseph Muller]] == {{Referenze feelen}} --[[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 11:42, 9. Jun. 2026 (UTC) :Da schéngt et Zoufall ze sinn, datt déi zwéin deeselwechten Dag gestuerwe sinn.--[[Spezial:Kontributiounen/&#126;2026-24333-22|&#126;2026-24333-22]] ([[Benotzer Diskussioun:&#126;2026-24333-22|Diskussioun]]) 07:49, 11. Jun. 2026 (UTC) == Eloisa Aubert== Moien, „De Papp huet sech naturaliséiere gelooss“: ouni Quell fir d'Ausso vun der Nationalitéit kann dat net esou do stoe bleiwen… | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 06:34, 15. Jun. 2026 (UTC) == Firwat Referenzen? == Moien, Fir d'éischt emol Merci fir är Mataarbecht an déi Informatiounen, déi der hei deelt. Et ass keen, deen Iech ënnerstellt, et géif net stëmmen, wat dir schreift. De Grond, firwat mer bei perséinlechen Donnéeë wéi Gebuerts- oder Doudesdatum zimlech 'streng' sinn, dass do Referenze stoe mussen, ass, dass et och spéiderhi fir jiddereen nopréifbar soll sinn, wou déi Informatiounen hierkommen. "Dank" der KI geeschteren ëmmer méi Hallefwourechten oder "Halluzinéiertes" doruechter, dat vun iergend engem AI-Tool als "Fakte" verkaf gëtt. Dofir ass et ëm sou méi wichteg, dass, wa mer hei nei Artikelen zu Leit schreiwen, wouriwwer ee soss net vill am Internet oder soss doruechter fënnt, et novollzéibar an iwwerpréifbar muss sinn, wou dat hier ass. "Et stëmmt nun emol" ass leider net genuch als Referenz ... Merci fir äert Versteesdemech, an nach eng Kéier fir är Kontributiounen. op eng weider gutt Zesummenaarbecht, -- [[Benotzer:Zinneke|Zinneke]] ([[Benotzer Diskussioun:Zinneke|Diskussioun]]) 14:00, 16. Jun. 2026 (UTC) ::Ech verstinn dat - a kann dat och novollzéien. Ma wéi gesot, déi Quelle sinn net ëffentlech. Sou wéi ech dat verstinn, huet den GilPe och Zougank zu deenen Donnéeën resp. Rëgester. Hie gesäit dann datt all (bis op een) Gebuerts- a Stierfdatum deen ech (och mat aneren temporäre Konten) asetze richteg ass. LG, [[Spezial:Kontributiounen/&#126;2026-24333-22|&#126;2026-24333-22]] ([[Benotzer Diskussioun:&#126;2026-24333-22|Diskussioun]]) 07:13, 17. Jun. 2026 (UTC) :::Moien, :::Ech sinn e bëssen erstaunt… well ech hei ernimmt ginn, wéi wann ech Accès op net-ëffentlech Donnéeën hätt. Dat ass absolut net richteg! Meng Consultatioune wat Datumen ugeet beschränke sech op ëffentlech accessibel Quelle wéi z. B. den Handelsregëster (lbr.lu), Dokumenter an de Staatsarchiven (https://archives.services-publics.lu), Dokumenter op Genealogie-Säiten, Nationalbibliothéik asw. :::Fir et nach eng Kéier kloer ze soen: ech hu keen Accès op iergend eng net ëffentlech Quell wéi eng kommunal oder staatlech Datebank oder Änleches. :::Op menger [https://lb.wikipedia.org/wiki/Benotzer:GilPe Benotzersäit] kanns du, Benotzer:~2026-24333-22, mech per E-Mail kontaktéieren; ech mengen et ass wichteg do eppes ze klären. Merci. | [[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 08:06, 17. Jun. 2026 (UTC) 7o2zfzydgdb7lldiyr00vqe4jgb4ocw Gustave Feyder 0 175867 2681914 2679721 2026-06-16T22:49:22Z Robby 393 Elo mat de Liewensdaten inklusiv Quellen 2681914 wikitext text/x-wiki {{SkizzPolitiker}}{{Infobox Biographie}} De '''Gustave Feyder''', gebuer de [[27. Juli]] [[1865]] zu [[Stroossen]]<ref>De [https://luxracines.lu/gen/getperson.php?personID=I325082&tree=wagnerga Gustave Feyder] op www.luxracines.lu</ref>, a gestuerwen den [[19. Oktober]] [[1937]] zu [[Nouspelt]]<ref>{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/3st0vg/pages/7/articles/DTL535|Titel=Avis mort 8|Gekuckt=2026-06-16|Datum=1937-10-21|Wierk=viewer.eluxemburgensia.lu|Editeur=[[:Luxemburger Wort]]|Säiten=Säit 7|Sprooch=fr}}</ref>, war e lëtzebuergesche Bauer a Lokal[[politiker]]. Hie war vun 1922 bis 1928 Buergermeeschter vun der [[Gemeng Kielen]]<ref>{{Citation|URL=https://www.kehlen.lu/fr/la-commune/organisation-politique/le-bourgmestre|Titel=Bourgmestre|Gekuckt=2025-12-13|Wierk=www.kehlen.lu|Sprooch=fr}}</ref>. Fir un hien z'erënneren, gouf zu Nouspelt eng Strooss no him genannt.<ref>{{Citation|URL=https://map.geoportail.lu/addresses/Nospelt/Rue%20Gustave%20Feyder/?lang=fr|Titel=Nospelt : Rue Gustave Feyder|Gekuckt=2026-06-16|Wierk=map.geoportail.lu|Sprooch=fr}}</ref> {{Referenzen}} {{DEFAULTSORT:Feyder Gustave}} [[Kategorie:Gebuer 1865]] [[Kategorie:Gestuerwen 1937]] [[Kategorie:Buergermeeschtere vu Kielen]] [[Kategorie:Lëtzebuergesch Buergermeeschteren]] [[Kategorie:Persounen, no deenen eng Struktur zu Lëtzebuerg genannt ass]] 29k6za3uz9bpl9umfimlxytr27z25vp Salvatore Samperi 0 175977 2681905 2681483 2026-06-16T17:41:50Z Johnny Chicago 17 /* Kino */ 2681905 wikitext text/x-wiki {{SkizzFilm}}{{Infobox Biographie}} De '''Salvatore Samperi''', gebuer de [[26. Juli]] [[1944]] zu [[Padua]], a gestuerwen de [[4. Mäerz]] [[2009]] zu [[Trevignano Romano]], war en [[Italien|italieenesche]] [[Filmregisseur]] an [[Dréibuchauteur]]. == Filmographie == === Kino === * 1968: ''Grazie, zia'' - Haaptacteuren: [[Lisa Gastoni]], [[Lou Castel]], [[Gabriele Ferzetti]] * 1969: ''Cuore di mamma'' - Haaptacteuren: [[Philippe Leroy (Schauspiller)|Philippe Leroy]], [[eba Loncar]], [[Carla Gravina]] * 1970: ''Uccidete il vitello grasso e arrostitelo'' - Haaptacteuren: [[Marilù Tolo]], [[Jean Sorel]], [[Gigi Ballista]] * 1971: ''[[Un'anguilla da 300 milioni]]'' - Haaptacteuren: [[Ottavia Piccolo]], [[Lino Toffolo]], [[Mario Adorf]], [[Senta Berger]] * 1972: ''Beati i ricchi'' - Haaptacteuren: Lino Toffolo, [[Paolo Villaggio]], [[Sylva Koscina]] * 1973: ''Malizia'' - Haaptacteuren: [[Laura Antonelli]], [[Turi Ferro]], [[Tina Aumont]] * 1973: ''Peccato veniale'' - Haaptacteuren: Laura Antonelli, [[Alessandro Momo]], [[Lilla Brignone]] * 1974: ''La sbandata'' - Haaptacteuren: [[Domenico Modugno]], [[Eleonora Giorgi]], [[Luciana Paluzzi]] * 1976: ''Scandalo'' - Haaptacteuren: [[Franco Nero]], Lisa Gastoni, [[Raymond Pellegrin]] * 1976: ''Sturmtruppen'' - Haaptacteuren: [[Renato Pozzetto]], Lino Toffolo, [[Teo Teocoli]] * 1977: ''Nenè'' - Haaptacteuren: [[Leonora Fani]], [[Sven Valsecchi]], [[Paola Senatore]] * 1979: ''Liquirizia'' - Haaptacteuren: [[Christian De Sica]], [[Barbara Bouchet]], [[Gigi Ballista]] * 1979: ''Amore in prima classe'' - Haaptacteuren: [[Enrico Montesano]], [[Sylvia Kristel]], [[Franca Valeri]] * 1979: ''[[Ernesto (Film 1979)|Ernesto]]'' - Haaptacteuren: [[Virna Lisi]], [[Concha Velasco]], [[Michele Placido]] * 1981: ''Casta e pura'' - Haaptacteuren: Laura Antonelli, [[Fernando Rey]], [[Massimo Ranieri]] * 1982: ''Sturmtruppen 2 - Tutti al fronte'' - Haaptacteuren: [[Massimo Boldi]], Teo Teocoli, [[Felice Andreasi]] * 1983: ''Vai alla grande'' - Haaptacteuren: [[Lara Wendel]], [[Massimo Ciavarro]], [[Danilo Mattei]] * 1985: ''Fotografando Patrizia'' - Haaptacteuren: [[Monica Guerritore]], [[Lorenzo Lena]], [[Gianfranco Manfredi]] * 1986: ''[[La bonne (Film)|La bonne]]'' - Haaptacteuren: [[Florence Guérin]], [[Trine Michelsen]], [[Cyrus Elias]] * 1992: ''Malizia 2mila'' - Haaptacteuren: Laura Antonelli, [[Turi Ferro]], [[Roberto Alpi]] == Um Spaweck == {{Autoritéitskontroll}} {{DEFAULTSORT:Samperi Salvatore}} [[Kategorie:Italieenesch Filmregisseuren]] [[Kategorie:Italieenesch Televisiounsregisseuren]] [[Kategorie:Italieenesch Dréibuchauteuren]] [[Kategorie:Gebuer 1944]] [[Kategorie:Gestuerwen 2009]] sgwmc66tpm32yt3k2c8uo0cynxese8p Bank Handlowy International 0 176010 2681848 2681836 2026-06-16T12:06:39Z Corto lu 4182 2681848 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} D''''Bank Handlowy International S.A., Luxembourg''' war eng lëtzebuergesch [[Bank]], déi den 21. Juni 1979 gegrënnt gouf<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref>. Am Ufank hat si hire Sëtz op 22-24 [[Boulevard Royal]], L-2449 Lëtzebuerg, an ass spéider op 7, [[rue du Saint-Esprit]], L-1475 Lëtzebuerg geplënnert<ref>''D’Letzeburger Land'', 8. Juni 1989, S. 57</ref>. D'Bank war um Euromarché aktiv. D'Aktionäre vun der Bank Handlowy International S.A., Luxembourg hu sech wéi follegt zesummegesat: * Bank Handlowy Warzawie, Warchau (40%) * Narodowy Bank Polski, Warschau (25%) * Bank Polska Kasa Opieki, Warschau (20%) * Mitteleuropäische Handelsbank, Frankfurt/Main (15%; Duechtergesellschaft vu Bank Handlowy & Hessischer Landesbank) D'Bank gouf 2001 vun der amerikanescher Grupp Citibank opkaaft a huet hir Aktivitéiten zu Lëtzebuerg agestallt.<ref>''D’Letzeburger Land'', 7. Dezember 2001, S. 10</ref> == Managing Director == * Zenon Hundsdorff (1979 - 1985)<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref> * Stanislaw Zdzitowiecki (1985 - 1991 - )<ref>''Tageblatt'', 17. Oktober 1985, S. 29</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 19. Juni 1987, S. 43</ref> == Direkter == * Zbigniew Moslowski ( - 1988 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 17. Juni 1988, S. 53</ref> * Wlodzimierz Leszczynski ( - 1993 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 11. Juni 1993, S. 69</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 13. Juni 1997, S. 61</ref> == President vum Verwaltungsrot == * Grzegorz Wojtowicz ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> * Antoni Sala ( - 1992 - 1997 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 5. Juni 1992, S. 64</ref> == Stellvertriedende Generaldirekter == * Zenon Olszewski ( - 1991 - 1993 -  )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vun der Administratioun == * Alain Decker ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Devisengeschäft == * Ceslaw Furs ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Personal == * Jean Roderich ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] 9l5ue3y4f98crklfzi6l5spj5poptgo 2681849 2681848 2026-06-16T12:12:19Z Corto lu 4182 2681849 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} D''''Bank Handlowy International S.A., Luxembourg''' war eng lëtzebuergesch [[Bank]], déi den 21. Juni 1979 gegrënnt gouf<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref>. Am Ufank hat si hire Sëtz op 22-24 [[Boulevard Royal]], L-2449 Lëtzebuerg, an ass spéider op 7, [[rue du Saint-Esprit]], L-1475 Lëtzebuerg geplënnert<ref>''D’Letzeburger Land'', 8. Juni 1989, S. 57</ref>. D'Bank war um Euromarché aktiv. D'Aktionäre vun der Bank Handlowy International S.A., Luxembourg hu sech wéi follegt zesummegesat: * Bank Handlowy Warzawie, [[Warschau]] (40%) * Narodowy Bank Polski, [[Warschau]] (25%) * Bank Polska Kasa Opieki, [[Warschau]] (20%) * Mitteleuropäische Handelsbank, [[Frankfurt am Main|Frankfurt/Main]] (15%; Duechtergesellschaft vu Bank Handlowy & Hessischer Landesbank) D'Bank gouf 2001 vun der amerikanescher Grupp Citibank opkaaft a huet hir Aktivitéiten zu Lëtzebuerg agestallt.<ref>''D’Letzeburger Land'', 7. Dezember 2001, S. 10</ref> == President vum Verwaltungsrot == * Grzegorz Wojtowicz ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> * Antoni Sala ( - 1992 - 1997 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 5. Juni 1992, S. 64</ref> == Direkter == * Zenon Hundsdorff (1979 - 1985)<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref> * Stanislaw Zdzitowiecki (1985 - 1991 - )<ref>''Tageblatt'', 17. Oktober 1985, S. 29</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 19. Juni 1987, S. 43</ref> * Zbigniew Moslowski ( - 1988 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 17. Juni 1988, S. 53</ref> * Wlodzimierz Leszczynski ( - 1993 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 11. Juni 1993, S. 69</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 13. Juni 1997, S. 61</ref> == Stellvertriedende Generaldirekter == * Zenon Olszewski ( - 1991 - 1993 -  )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vun der Administratioun == * Alain Decker ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Devisengeschäft == * Ceslaw Furs ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Personal == * Jean Roderich ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] 35xac69rbyftn4m5b4rydsj57k8n2vf 2681850 2681849 2026-06-16T12:27:51Z Corto lu 4182 2681850 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} D''''Bank Handlowy International S.A., Luxembourg''' war eng lëtzebuergesch [[Bank]], déi den 21. Juni 1979 gegrënnt gouf<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref>. Am Ufank hat si hire Sëtz op 22-24 [[Boulevard Royal]], L-2449 Lëtzebuerg, an ass spéider op 7, [[rue du Saint-Esprit]], L-1475 Lëtzebuerg geplënnert<ref>''D’Letzeburger Land'', 8. Juni 1989, S. 57</ref>. D'Bank war um Euromarché aktiv. Et war déi eenzeg Bank aus dem kommunisteschen Osteuropa, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat.<ref>Véronique Poujol, "Une banque pas comme les autres", 12. Juli 2001, S. 10–11.</ref> D'Aktionäre vun der Bank Handlowy International S.A., Luxembourg hu sech wéi follegt zesummegesat: * Bank Handlowy Warzawie, [[Warschau]] (40%) * Narodowy Bank Polski, [[Warschau]] (25%) * Bank Polska Kasa Opieki, [[Warschau]] (20%) * Mitteleuropäische Handelsbank, [[Frankfurt am Main|Frankfurt/Main]] (15%; Duechtergesellschaft vu Bank Handlowy & Hessischer Landesbank) An den 1990er Joren hat d'Bank eng Filial zu [[Bréissel]].<ref>Véronique Poujol, "Une banque pas comme Les autres", 12. Juli 2001, S. 10–11.</ref> An deem Joerzengt war se an dee sougenannten FOZZ Skandal verwéckelt, an deem em d'Verwaltung vun der polnescher Staatschold goung.<ref>Véronique Poujol, "Une banque pas comme les autres", 12. Juli 2001, S. 10‑11.</ref> D'Bank gouf 2001 vun der amerikanescher Grupp Citibank opkaaft a huet hir Aktivitéiten zu Lëtzebuerg agestallt.<ref>''D’Letzeburger Land'', 7. Dezember 2001, S. 10</ref> == President vum Verwaltungsrot == * Grzegorz Wojtowicz ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> * Antoni Sala ( - 1992 - 1997 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 5. Juni 1992, S. 64</ref> == Direkter == * Zenon Hundsdorff (1979 - 1985)<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref> * Stanislaw Zdzitowiecki (1985 - 1991 - )<ref>''Tageblatt'', 17. Oktober 1985, S. 29</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 19. Juni 1987, S. 43</ref> * Zbigniew Moslowski ( - 1988 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 17. Juni 1988, S. 53</ref> * Wlodzimierz Leszczynski ( - 1993 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 11. Juni 1993, S. 69</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 13. Juni 1997, S. 61</ref> == Stellvertriedende Generaldirekter == * Zenon Olszewski ( - 1991 - 1993 -  )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vun der Administratioun == * Alain Decker ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Devisengeschäft == * Ceslaw Furs ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Personal == * Jean Roderich ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] lu3oliu6h3p3bu6f9heku1o28585p4e 2681851 2681850 2026-06-16T12:33:49Z Corto lu 4182 2681851 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} D''''Bank Handlowy International S.A., Luxembourg''' war eng lëtzebuergesch [[Bank]], déi den 21. Juni 1979 gegrënnt gouf<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref>. Dat selwecht Joer mécht och déi polnesch Fluggesellschaft LOT ee Büro zu Lëtzebuerg op.<ref>André Hohengarten,"'Polonia' oder die politische Immigration in Luxemburg im 20. Jahrhundert", 23. Mai 1995, S. 11.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op 22-24 [[Boulevard Royal]], L-2449 Lëtzebuerg, an ass spéider op 7, [[rue du Saint-Esprit]], L-1475 Lëtzebuerg geplënnert<ref>''D’Letzeburger Land'', 8. Juni 1989, S. 57</ref>. D'Bank war um Euromarché aktiv. Et war déi eenzeg Bank aus dem kommunisteschen Osteuropa, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat.<ref>Véronique Poujol, "Une banque pas comme les autres", 12. Juli 2001, S. 10–11.</ref> D'Aktionäre vun der Bank Handlowy International S.A., Luxembourg hu sech wéi follegt zesummegesat: * Bank Handlowy Warzawie, [[Warschau]] (40%) * Narodowy Bank Polski, [[Warschau]] (25%) * Bank Polska Kasa Opieki, [[Warschau]] (20%) * Mitteleuropäische Handelsbank, [[Frankfurt am Main|Frankfurt/Main]] (15%; Duechtergesellschaft vu Bank Handlowy & Hessischer Landesbank) An den 1990er Joren hat d'Bank eng Filial zu [[Bréissel]].<ref>Véronique Poujol, "Une banque pas comme Les autres", 12. Juli 2001, S. 10–11.</ref> An deem Joerzengt war se an dee sougenannten FOZZ Skandal verwéckelt, an deem em d'Verwaltung vun der polnescher Staatschold goung.<ref>Véronique Poujol, "Une banque pas comme les autres", 12. Juli 2001, S. 10‑11.</ref> D'Bank gouf 2001 vun der amerikanescher Grupp Citibank opkaaft a huet hir Aktivitéiten zu Lëtzebuerg agestallt.<ref>''D’Letzeburger Land'', 7. Dezember 2001, S. 10</ref> == President vum Verwaltungsrot == * Grzegorz Wojtowicz ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> * Antoni Sala ( - 1992 - 1997 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 5. Juni 1992, S. 64</ref> == Direkter == * Zenon Hundsdorff (1979 - 1985)<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref> * Stanislaw Zdzitowiecki (1985 - 1991 - )<ref>''Tageblatt'', 17. Oktober 1985, S. 29</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 19. Juni 1987, S. 43</ref> * Zbigniew Moslowski ( - 1988 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 17. Juni 1988, S. 53</ref> * Wlodzimierz Leszczynski ( - 1993 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 11. Juni 1993, S. 69</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 13. Juni 1997, S. 61</ref> == Stellvertriedende Generaldirekter == * Zenon Olszewski ( - 1991 - 1993 -  )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vun der Administratioun == * Alain Decker ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Devisengeschäft == * Ceslaw Furs ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Personal == * Jean Roderich ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] 63d6epweo2sypn7jqf7h9i2daqvamv1 2681853 2681851 2026-06-16T12:41:41Z Corto lu 4182 2681853 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} D''''Bank Handlowy International S.A., Luxembourg''' war eng lëtzebuergesch [[Bank]], déi den 21. Juni 1979 gegrënnt gouf<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref>. Dat selwecht Joer mécht och déi polnesch Fluggesellschaft LOT ee Büro zu Lëtzebuerg op.<ref>André Hohengarten,"'Polonia' oder die politische Immigration in Luxemburg im 20. Jahrhundert", 23. Mai 1995, S. 11.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op 22-24 [[Boulevard Royal]], L-2449 Lëtzebuerg, an ass spéider op 7, [[rue du Saint-Esprit]], L-1475 Lëtzebuerg geplënnert<ref>''D’Letzeburger Land'', 8. Juni 1989, S. 57</ref>. D'Aktionäre vun der Bank Handlowy International S.A., Luxembourg hu sech wéi follegt zesummegesat: * Bank Handlowy Warzawie, [[Warschau]] (40%) * Narodowy Bank Polski, [[Warschau]] (25%) * Bank Polska Kasa Opieki, [[Warschau]] (20%) * Mitteleuropäische Handelsbank, [[Frankfurt am Main|Frankfurt/Main]] (15%; Duechtergesellschaft vu Bank Handlowy & Hessischer Landesbank) D'Bank war um Euromarché aktiv. Et war déi eenzeg Bank aus dem kommunisteschen Osteuropa, déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat.<ref>Véronique Poujol, "Une banque pas comme les autres", 12. Juli 2001, S. 10–11.</ref> An den 1990er Joren hat d'Bank eng Filial zu [[Bréissel]]<ref>Véronique Poujol, "Une banque pas comme Les autres", 12. Juli 2001, S. 10–11.</ref> an huet sech och fir de lëtzebuergeschen Clienten opgemaach<ref>Laurent Moyse, "Die lokale Kundschaft im Visier", ''Tageblatt'', 15. Februar 1990, S. 50.</ref>. An deem Joerzengt war se an dee sougenannten FOZZ Skandal verwéckelt, an deem em d'Verwaltung vun der polnescher Staatschold goung.<ref>Véronique Poujol, "Une banque pas comme les autres", 12. Juli 2001, S. 10‑11.</ref> D'Bank gouf 2001 vun der amerikanescher Grupp Citibank opkaaft a huet hir Aktivitéiten zu Lëtzebuerg agestallt.<ref>''D’Letzeburger Land'', 7. Dezember 2001, S. 10</ref> == President vum Verwaltungsrot == * Grzegorz Wojtowicz ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> * Antoni Sala ( - 1992 - 1997 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 5. Juni 1992, S. 64</ref> == Direkter == * Zenon Hundsdorff (1979 - 1985)<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref> * Stanislaw Zdzitowiecki (1985 - 1991 - )<ref>''Tageblatt'', 17. Oktober 1985, S. 29</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 19. Juni 1987, S. 43</ref> * Zbigniew Moslowski ( - 1988 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 17. Juni 1988, S. 53</ref> * Wlodzimierz Leszczynski ( - 1993 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 11. Juni 1993, S. 69</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 13. Juni 1997, S. 61</ref> == Stellvertriedende Generaldirekter == * Zenon Olszewski ( - 1991 - 1993 -  )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vun der Administratioun == * Alain Decker ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Devisengeschäft == * Ceslaw Furs ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Personal == * Jean Roderich ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] 4xf64oqdkmfwbb0hjwqz25ea70lvdxb 2681856 2681853 2026-06-16T13:38:43Z Zinneke 34 2681856 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} {{Infobox Entreprise}} D''''Bank Handlowy International S.A., Luxembourg''' war eng lëtzebuergesch [[Bank]], déi den 21. Juni 1979 gegrënnt gouf<ref name=wort1979>[https://persist.lu/ark:70795/v016cngdj/pages/14/articles/DIVL1036 Seit Jahresbeginn 11 neue Banken in Luxemburg.] In: Luxemburger Wort, 132. Jg., n° 178 (04.08.1979), p. 14 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>. Dat selwecht Joer huet och déi polnesch Fluggesellschaft [[Polskie Linie Lotnicze LOT|LOT]] ee Büro zu Lëtzebuerg op.<ref>André Hohengarten,"'Polonia' oder die politische Immigration in Luxemburg im 20. Jahrhundert", 23. Mai 1995, S. 11.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op 22-24 [[Boulevard Royal]], L-2449 Lëtzebuerg, an ass spéider op 7, [[rue du Saint-Esprit]], L-1475 Lëtzebuerg geplënnert<ref>''D’Letzeburger Land'', 8. Juni 1989, S. 57</ref>. D'Bank war um [[Euromarché]] aktiv. Et war déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]], déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat.<ref name=VP2001>Véronique Poujol: [https://persist.lu/ark:70795/tfbmj1/pages/10/articles/DTL244 Une banque pas comme les autres]. In: d'Lëtzebuerger Land, 48. Jg., nº 49 (07.12.2001), p. 10-11 [Digitised by the National Library of Luxembourg]. </ref> D'Aktionäre vun der Bank Handlowy International S.A., Luxembourg hu sech wéi follegt zesummegesat<ref name=wort1979/>: * Bank Handlowy Warzawie, [[Warschau]] (40%) * Narodowy Bank Polski, [[Warschau]] (25%) * Bank Polska Kasa Opieki, [[Warschau]] (20%) * Mitteleuropäische Handelsbank, [[Frankfurt am Main|Frankfurt/Main]] (15%; Duechtergesellschaft vu Bank Handlowy & Hessischer Landesbank) An den 1990er Joren hat d'Bank eng Filial zu [[Bréissel]].<ref name=VP2001/> An deem Joerzengt war se an dee sougenannten FOZZ Skandal verwéckelt, an deem em d'Verwaltung vun der polnescher Staatschold goung.<ref name=VP2001/> D'Bank gouf 2001 vun der amerikanescher Grupp [[Citibank]] opkaaft a huet hir Aktivitéiten zu Lëtzebuerg agestallt.<ref>''D’Letzeburger Land'', 7. Dezember 2001, S. 10</ref> == President vum Verwaltungsrot == * Grzegorz Wojtowicz ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> * Antoni Sala ( - 1992 - 1997 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 5. Juni 1992, S. 64</ref> == Direkter == * Zenon Hundsdorff (1979 - 1985)<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref> * Stanislaw Zdzitowiecki (1985 - 1991 - )<ref>''Tageblatt'', 17. Oktober 1985, S. 29</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 19. Juni 1987, S. 43</ref> * Zbigniew Moslowski ( - 1988 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 17. Juni 1988, S. 53</ref> * Wlodzimierz Leszczynski ( - 1993 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 11. Juni 1993, S. 69</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 13. Juni 1997, S. 61</ref> == Stellvertriedende Generaldirekter == * Zenon Olszewski ( - 1991 - 1993 -  )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vun der Administratioun == * Alain Decker ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Devisengeschäft == * Ceslaw Furs ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Personal == * Jean Roderich ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] 5wv1ft97g4qphzgwlu2jn0fbkmwffqu 2681858 2681856 2026-06-16T13:39:15Z Zinneke 34 2681858 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} {{Infobox Entreprise}} D''''Bank Handlowy International S.A., Luxembourg''' war eng lëtzebuergesch [[Bank]], déi den 21. Juni 1979 gegrënnt gouf<ref name=wort1979>[https://persist.lu/ark:70795/v016cngdj/pages/14/articles/DIVL1036 Seit Jahresbeginn 11 neue Banken in Luxemburg.] In: Luxemburger Wort, 132. Jg., n° 178 (04.08.1979), p. 14 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>. Dat selwecht Joer huet och déi polnesch Fluggesellschaft [[Polskie Linie Lotnicze LOT|LOT]] ee Büro zu Lëtzebuerg opgemaach.<ref>André Hohengarten,"'Polonia' oder die politische Immigration in Luxemburg im 20. Jahrhundert", 23. Mai 1995, S. 11.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op 22-24 [[Boulevard Royal]], L-2449 Lëtzebuerg, an ass spéider op 7, [[rue du Saint-Esprit]], L-1475 Lëtzebuerg geplënnert<ref>''D’Letzeburger Land'', 8. Juni 1989, S. 57</ref>. D'Bank war um [[Euromarché]] aktiv. Et war déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]], déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat.<ref name=VP2001>Véronique Poujol: [https://persist.lu/ark:70795/tfbmj1/pages/10/articles/DTL244 Une banque pas comme les autres]. In: d'Lëtzebuerger Land, 48. Jg., nº 49 (07.12.2001), p. 10-11 [Digitised by the National Library of Luxembourg]. </ref> D'Aktionäre vun der Bank Handlowy International S.A., Luxembourg hu sech wéi follegt zesummegesat<ref name=wort1979/>: * Bank Handlowy Warzawie, [[Warschau]] (40%) * Narodowy Bank Polski, [[Warschau]] (25%) * Bank Polska Kasa Opieki, [[Warschau]] (20%) * Mitteleuropäische Handelsbank, [[Frankfurt am Main|Frankfurt/Main]] (15%; Duechtergesellschaft vu Bank Handlowy & Hessischer Landesbank) An den 1990er Joren hat d'Bank eng Filial zu [[Bréissel]].<ref name=VP2001/> An deem Joerzengt war se an dee sougenannten FOZZ Skandal verwéckelt, an deem em d'Verwaltung vun der polnescher Staatschold goung.<ref name=VP2001/> D'Bank gouf 2001 vun der amerikanescher Grupp [[Citibank]] opkaaft a huet hir Aktivitéiten zu Lëtzebuerg agestallt.<ref>''D’Letzeburger Land'', 7. Dezember 2001, S. 10</ref> == President vum Verwaltungsrot == * Grzegorz Wojtowicz ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> * Antoni Sala ( - 1992 - 1997 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 5. Juni 1992, S. 64</ref> == Direkter == * Zenon Hundsdorff (1979 - 1985)<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref> * Stanislaw Zdzitowiecki (1985 - 1991 - )<ref>''Tageblatt'', 17. Oktober 1985, S. 29</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 19. Juni 1987, S. 43</ref> * Zbigniew Moslowski ( - 1988 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 17. Juni 1988, S. 53</ref> * Wlodzimierz Leszczynski ( - 1993 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 11. Juni 1993, S. 69</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 13. Juni 1997, S. 61</ref> == Stellvertriedende Generaldirekter == * Zenon Olszewski ( - 1991 - 1993 -  )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vun der Administratioun == * Alain Decker ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Devisengeschäft == * Ceslaw Furs ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Personal == * Jean Roderich ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] 3noqmuyogbnfc4egakhiwrlp4tvg2rj 2681877 2681858 2026-06-16T16:21:08Z Zinneke 34 /* President vum Verwaltungsrot */ 2681877 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} {{Infobox Entreprise}} D''''Bank Handlowy International S.A., Luxembourg''' war eng lëtzebuergesch [[Bank]], déi den 21. Juni 1979 gegrënnt gouf<ref name=wort1979>[https://persist.lu/ark:70795/v016cngdj/pages/14/articles/DIVL1036 Seit Jahresbeginn 11 neue Banken in Luxemburg.] In: Luxemburger Wort, 132. Jg., n° 178 (04.08.1979), p. 14 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>. Dat selwecht Joer huet och déi polnesch Fluggesellschaft [[Polskie Linie Lotnicze LOT|LOT]] ee Büro zu Lëtzebuerg opgemaach.<ref>André Hohengarten,"'Polonia' oder die politische Immigration in Luxemburg im 20. Jahrhundert", 23. Mai 1995, S. 11.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op 22-24 [[Boulevard Royal]], L-2449 Lëtzebuerg, an ass spéider op 7, [[rue du Saint-Esprit]], L-1475 Lëtzebuerg geplënnert<ref>''D’Letzeburger Land'', 8. Juni 1989, S. 57</ref>. D'Bank war um [[Euromarché]] aktiv. Et war déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]], déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat.<ref name=VP2001>Véronique Poujol: [https://persist.lu/ark:70795/tfbmj1/pages/10/articles/DTL244 Une banque pas comme les autres]. In: d'Lëtzebuerger Land, 48. Jg., nº 49 (07.12.2001), p. 10-11 [Digitised by the National Library of Luxembourg]. </ref> D'Aktionäre vun der Bank Handlowy International S.A., Luxembourg hu sech wéi follegt zesummegesat<ref name=wort1979/>: * Bank Handlowy Warzawie, [[Warschau]] (40%) * Narodowy Bank Polski, [[Warschau]] (25%) * Bank Polska Kasa Opieki, [[Warschau]] (20%) * Mitteleuropäische Handelsbank, [[Frankfurt am Main|Frankfurt/Main]] (15%; Duechtergesellschaft vu Bank Handlowy & Hessischer Landesbank) An den 1990er Joren hat d'Bank eng Filial zu [[Bréissel]].<ref name=VP2001/> An deem Joerzengt war se an dee sougenannten FOZZ Skandal verwéckelt, an deem em d'Verwaltung vun der polnescher Staatschold goung.<ref name=VP2001/> D'Bank gouf 2001 vun der amerikanescher Grupp [[Citibank]] opkaaft a huet hir Aktivitéiten zu Lëtzebuerg agestallt.<ref>''D’Letzeburger Land'', 7. Dezember 2001, S. 10</ref> == President vum Verwaltungsrot == * Grzegorz Wojtowicz ( - 1991 - )<ref name=LL1406>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> * Antoni Sala ( - 1992 - 1997 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 5. Juni 1992, S. 64</ref> == Direkter == * Zenon Hundsdorff (1979 - 1985)<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref> * Stanislaw Zdzitowiecki (1985 - 1991 - )<ref>''Tageblatt'', 17. Oktober 1985, S. 29</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 19. Juni 1987, S. 43</ref> * Zbigniew Moslowski ( - 1988 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 17. Juni 1988, S. 53</ref> * Wlodzimierz Leszczynski ( - 1993 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 11. Juni 1993, S. 69</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 13. Juni 1997, S. 61</ref> == Stellvertriedende Generaldirekter == * Zenon Olszewski ( - 1991 - 1993 -  )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vun der Administratioun == * Alain Decker ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Devisengeschäft == * Ceslaw Furs ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> == Chef vum Personal == * Jean Roderich ( - 1991 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] e6b8hcmxw9y80jxvbdk7qsbmx70tipu 2681883 2681877 2026-06-16T16:22:55Z Zinneke 34 Referenzen zu selwechter Quell beieneen 2681883 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} {{Infobox Entreprise}} D''''Bank Handlowy International S.A., Luxembourg''' war eng lëtzebuergesch [[Bank]], déi den 21. Juni 1979 gegrënnt gouf<ref name=wort1979>[https://persist.lu/ark:70795/v016cngdj/pages/14/articles/DIVL1036 Seit Jahresbeginn 11 neue Banken in Luxemburg.] In: Luxemburger Wort, 132. Jg., n° 178 (04.08.1979), p. 14 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>. Dat selwecht Joer huet och déi polnesch Fluggesellschaft [[Polskie Linie Lotnicze LOT|LOT]] ee Büro zu Lëtzebuerg opgemaach.<ref>André Hohengarten,"'Polonia' oder die politische Immigration in Luxemburg im 20. Jahrhundert", 23. Mai 1995, S. 11.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op 22-24 [[Boulevard Royal]], L-2449 Lëtzebuerg, an ass spéider op 7, [[rue du Saint-Esprit]], L-1475 Lëtzebuerg geplënnert<ref>''D’Letzeburger Land'', 8. Juni 1989, S. 57</ref>. D'Bank war um [[Euromarché]] aktiv. Et war déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]], déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat.<ref name=VP2001>Véronique Poujol: [https://persist.lu/ark:70795/tfbmj1/pages/10/articles/DTL244 Une banque pas comme les autres]. In: d'Lëtzebuerger Land, 48. Jg., nº 49 (07.12.2001), p. 10-11 [Digitised by the National Library of Luxembourg]. </ref> D'Aktionäre vun der Bank Handlowy International S.A., Luxembourg hu sech wéi follegt zesummegesat<ref name=wort1979/>: * Bank Handlowy Warzawie, [[Warschau]] (40%) * Narodowy Bank Polski, [[Warschau]] (25%) * Bank Polska Kasa Opieki, [[Warschau]] (20%) * Mitteleuropäische Handelsbank, [[Frankfurt am Main|Frankfurt/Main]] (15%; Duechtergesellschaft vu Bank Handlowy & Hessischer Landesbank) An den 1990er Joren hat d'Bank eng Filial zu [[Bréissel]].<ref name=VP2001/> An deem Joerzengt war se an dee sougenannten FOZZ Skandal verwéckelt, an deem em d'Verwaltung vun der polnescher Staatschold goung.<ref name=VP2001/> D'Bank gouf 2001 vun der amerikanescher Grupp [[Citibank]] opkaaft a huet hir Aktivitéiten zu Lëtzebuerg agestallt.<ref>''D’Letzeburger Land'', 7. Dezember 2001, S. 10</ref> == President vum Verwaltungsrot == * Grzegorz Wojtowicz ( - 1991 - )<ref name=LL1406>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> * Antoni Sala ( - 1992 - 1997 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 5. Juni 1992, S. 64</ref> == Direkter == * Zenon Hundsdorff (1979 - 1985)<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref> * Stanislaw Zdzitowiecki (1985 - 1991 - )<ref>''Tageblatt'', 17. Oktober 1985, S. 29</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 19. Juni 1987, S. 43</ref> * Zbigniew Moslowski ( - 1988 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 17. Juni 1988, S. 53</ref> * Wlodzimierz Leszczynski ( - 1993 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 11. Juni 1993, S. 69</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 13. Juni 1997, S. 61</ref> == Stellvertriedende Generaldirekter == * Zenon Olszewski ( - 1991 - 1993 -  )<ref name=LL1406/> == Chef vun der Administratioun == * Alain Decker ( - 1991 - )<ref name=LL1406/> == Chef vum Devisengeschäft == * Ceslaw Furs ( - 1991 - )<ref name=LL1406/> == Chef vum Personal == * Jean Roderich ( - 1991 - )<ref name=LL1406/> {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] rlgi63ww89552ejac589hihasz0vsxh 2681897 2681883 2026-06-16T16:43:24Z Puscas 735 ..... 2681897 wikitext text/x-wiki {{SkizzEkonomie}} {{Infobox Entreprise}} D''''Bank Handlowy International S.A., Luxembourg''' war eng lëtzebuergesch [[Bank]], déi den 21. Juni 1979 gegrënnt gouf<ref name=wort1979>[https://persist.lu/ark:70795/v016cngdj/pages/14/articles/DIVL1036 Seit Jahresbeginn 11 neue Banken in Luxemburg.] In: Luxemburger Wort, 132. Jg., n° 178 (04.08.1979), p. 14 [Digitised by the National Library of Luxembourg].</ref>. Dat selwecht Joer huet och déi polnesch Fluchgesellschaft [[Polskie Linie Lotnicze LOT|LOT]] ee Büro zu Lëtzebuerg opgemaach.<ref>André Hohengarten,"'Polonia' oder die politische Immigration in Luxemburg im 20. Jahrhundert", 23. Mai 1995, S. 11.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op N° 22-24 um [[Boulevard Royal]], zu Lëtzebuerg, an ass spéider op N° 7 an der [[rue du Saint-Esprit|Helleggeescht-Stroos]], geplënnert<ref>''D’Letzeburger Land'', 8. Juni 1989, S. 57</ref>. D'Bank war um [[Euromarché]] aktiv. Et war déi eenzeg Bank aus dem [[Ostblock|kommunisteschen Osteuropa]], déi sech zu Lëtzebuerg niddergelooss hat.<ref name=VP2001>Véronique Poujol: [https://persist.lu/ark:70795/tfbmj1/pages/10/articles/DTL244 Une banque pas comme les autres]. In: d'Lëtzebuerger Land, 48. Jg., nº 49 (07.12.2001), p. 10-11 [Digitised by the National Library of Luxembourg]. </ref> D'Aktionäre vun der Bank Handlowy International S.A., Luxembourg hu sech wéi follegt zesummegesat<ref name=wort1979/>: * Bank Handlowy Warzawie, [[Warschau]] (40%) * Narodowy Bank Polski, [[Warschau]] (25%) * Bank Polska Kasa Opieki, [[Warschau]] (20%) * Mitteleuropäische Handelsbank, [[Frankfurt am Main|Frankfurt/Main]] (15%; Duechtergesellschaft vu Bank Handlowy & Hessischer Landesbank) An den 1990er Joren hat d'Bank eng Filial zu [[Bréissel]].<ref name=VP2001/> An deem Joerzengt war se an dee sougenannten FOZZ Skandal verwéckelt, an deem et ëm d'Verwaltung vun der polnescher Staatsschold goung.<ref name=VP2001/> D'Bank gouf 2001 vun der amerikanescher Grupp [[Citibank]] opkaaft an huet hir Aktivitéiten zu Lëtzebuerg agestallt.<ref>''D’Letzeburger Land'', 7. Dezember 2001, S. 10</ref> ==Verwaltung== === Presidente vum Verwaltungsrot === * Grzegorz Wojtowicz ( - 1991 - )<ref name=LL1406>''D’Letzeburger Land'', 14. Juni 1991, S. 63</ref> * Antoni Sala ( - 1992 - 1997 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 5. Juni 1992, S. 64</ref> === Direkter === * Zenon Hundsdorff (1979 - 1985)<ref>''Luxemburger Wort'', 4. August 1979, S.14</ref> * Stanislaw Zdzitowiecki (1985 - 1991 - )<ref>''Tageblatt'', 17. Oktober 1985, S. 29</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 19. Juni 1987, S. 43</ref> * Zbigniew Moslowski ( - 1988 - )<ref>''D’Letzeburger Land,'' 17. Juni 1988, S. 53</ref> * Wlodzimierz Leszczynski ( - 1993 - )<ref>''D’Letzeburger Land'', 11. Juni 1993, S. 69</ref><ref>''D’Letzeburger Land'', 13. Juni 1997, S. 61</ref> === Stellvertriedende Generaldirekter === * Zenon Olszewski ( - 1991 - 1993 -  )<ref name=LL1406/> === Chef vun der Administratioun === * Alain Decker ( - 1991 - )<ref name=LL1406/> === Chef vum Devisengeschäft === * Ceslaw Furs ( - 1991 - )<ref name=LL1406/> === Chef vum Personal === * Jean Roderich ( - 1991 - )<ref name=LL1406/> {{Referenzen an Notten}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] f3v4s5en99gstkjum9qadchcigx7lxa Banque Nordeurope 0 176011 2681852 2026-06-16T12:39:54Z Erc-digshell 70711 Nei Säit publizéieren 2681852 wikitext text/x-wiki Banque Nordeurope SA war eng lëtzebuergesch [[Bank]] mat Sëtz an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. Si gouf de 15. November 1973 gegrënnt. Aktionäre vun der Bank waren d'Westdeutsche Landesbank International SA zu Lëtzebuerg (50 %), d'Fellesbanken A/S vun Oslo (12,5 %), d'Faellesbanken for Danmarks Sparekasser A/S vu Kopenhagen (12,5 %), d'Säästöpankkien Keskus-Osake-Pankki vun Helsinki (12,5 %)an d'Sparbankernas Bank Aktiebolag vu Stockholm (12,5 %).<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qnp2fn38n/pages/16/articles/DIVL1724 Gründung der „Banque Nordeurope Luxembourg"]. Luxemburger Wort, 127. Jg., n° 15 (18.01.1974), S. 16. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> D'Bank war op international Finanzgeschäfter spezialiséiert. Si sollt besonnesch d'Finanzéierung vu Projeten an den nordesche Länner ënnerstëtzen an den Zougang vun hire Clienten zu den internationale Kapitalmäert stäerken. Si huet ënner anerem Betribs- an Investitiounskreditter a frieme Währungen ugebueden a war och am Devisenhandel an am Arbitrage aktiv.<ref>Gilbert Trausch et Marianne de Vreese, ''Luxembourg et les banques: de la révolution industrielle au 7e centre financier mondial'', Luxembourg, Banque Indosuez, 1995, S. 60.</ref> 1977 ass d'Girozentrale der Österreichischen Sparkassen Aktionär vun der Banque Nordeurope ginn.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/t5zs9jhbz/pages/5/articles/DIVL695 Girozentrale der Österreichischen Sparkassen beteiligt sich an Banque Nordeurope.] Luxemburger Wort, 130. Jg., n° 114 (20.05.1977), S. 5. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> 1983 ass och d'Caisse des dépôts et consignations vu Paräis dobäikomm.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/twwtn7q73d/pages/25/articles/DIVL2061 Banque Nordeurope SA feiert zehntes Jubilaum]. Tageblatt, nº 262 (16.11.1983), S. 25. [Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op N°29 [[Avenue Monterey]]. Duerno gouf de Sëtz op N°31 an der [[Groussgaass (Stad Lëtzebuerg)|Groussgaass]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d0vnwr2fsd/pages/42/articles/DIVL2357 BANQUE NORDEUROPE S. A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°5 (07.01.1977), S. 234. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>, spéider op N°46 [[Boulevard Royal]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/df1q3jphj9/pages/9/articles/DIVL607 BANQUE NORDEUROPE S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°97 (05.05.1979), S. 4057. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an duerno op 8-10 [[Al Avenue|Avenue de la Gare]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> verluecht. De Numm vun der Bank gouf e puer mol geännert. Sou gouf d'Banque Nordeurope SA 1990 an BNE Swedbank SA ëmbenannt<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>. 1994 gouf si zur Swedbank (Luxembourg) SA<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qzc38wxbvg/pages/26/articles/DIVL1987 SWEDBANK (LUXEMBOURG) S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°303 (13.08.1994), S. 14522. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an 2006 zur Swedbank SA<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L060115747. Gekuckt op lbr.lu.</ref>. Am Februar 2012 gouf bekannt, datt d'Swedbank SA zu Lëtzebuerg am Kader vun enger Reorganisatioun 15 vun hire 54 Mataarbechter entloosse wollt.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d4dpdx82z4/pages/12/articles/DIVL1067 Swedbank S.A. 15 von 54 werden entlassen]. Tageblatt, nº 32 (07.02.2012), S. 13. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> Den 23. Abrëll 2012 gouf d'Gesellschaft dunn an Swedbank Asset Management SA ëmbenannt.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L120099999. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Véier Joer méi spéit krut d'Gesellschaft op en Neits en neien Numm: SwedLux SA.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L160127581. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Am Dezember 2019 gouf decidéiert, d'Gesellschaft opzeléisen an a Liquidatioun ze setzen.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200003707. Gekuckt op lbr.lu. </ref> Am Januar 2020 gouf de Sëtz am Kader vun der Liquidatioun op 1, rue Jean Piret verluecht.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200012744. Gekuckt op lbr.lu. </ref> {{Referenzen}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] atry9181vyu7c5zv38z55u98cwnb7q1 2681855 2681852 2026-06-16T13:20:08Z GilPe 14980 Update amgaang 2681855 wikitext text/x-wiki {{EnCours|[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:20, 16. Jun. 2026 (UTC)}} Banque Nordeurope SA war eng lëtzebuergesch [[Bank]] mat Sëtz an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. Si gouf de 15. November 1973 gegrënnt. Aktionäre vun der Bank waren d'Westdeutsche Landesbank International SA zu Lëtzebuerg (50 %), d'Fellesbanken A/S vun Oslo (12,5 %), d'Faellesbanken for Danmarks Sparekasser A/S vu Kopenhagen (12,5 %), d'Säästöpankkien Keskus-Osake-Pankki vun Helsinki (12,5 %)an d'Sparbankernas Bank Aktiebolag vu Stockholm (12,5 %).<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qnp2fn38n/pages/16/articles/DIVL1724 Gründung der „Banque Nordeurope Luxembourg"]. Luxemburger Wort, 127. Jg., n° 15 (18.01.1974), S. 16. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> D'Bank war op international Finanzgeschäfter spezialiséiert. Si sollt besonnesch d'Finanzéierung vu Projeten an den nordesche Länner ënnerstëtzen an den Zougang vun hire Clienten zu den internationale Kapitalmäert stäerken. Si huet ënner anerem Betribs- an Investitiounskreditter a frieme Währungen ugebueden a war och am Devisenhandel an am Arbitrage aktiv.<ref>Gilbert Trausch et Marianne de Vreese, ''Luxembourg et les banques: de la révolution industrielle au 7e centre financier mondial'', Luxembourg, Banque Indosuez, 1995, S. 60.</ref> 1977 ass d'Girozentrale der Österreichischen Sparkassen Aktionär vun der Banque Nordeurope ginn.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/t5zs9jhbz/pages/5/articles/DIVL695 Girozentrale der Österreichischen Sparkassen beteiligt sich an Banque Nordeurope.] Luxemburger Wort, 130. Jg., n° 114 (20.05.1977), S. 5. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> 1983 ass och d'Caisse des dépôts et consignations vu Paräis dobäikomm.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/twwtn7q73d/pages/25/articles/DIVL2061 Banque Nordeurope SA feiert zehntes Jubilaum]. Tageblatt, nº 262 (16.11.1983), S. 25. [Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op N°29 [[Avenue Monterey]]. Duerno gouf de Sëtz op N°31 an der [[Groussgaass (Stad Lëtzebuerg)|Groussgaass]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d0vnwr2fsd/pages/42/articles/DIVL2357 BANQUE NORDEUROPE S. A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°5 (07.01.1977), S. 234. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>, spéider op N°46 [[Boulevard Royal]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/df1q3jphj9/pages/9/articles/DIVL607 BANQUE NORDEUROPE S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°97 (05.05.1979), S. 4057. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an duerno op 8-10 [[Al Avenue|Avenue de la Gare]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> verluecht. De Numm vun der Bank gouf e puer mol geännert. Sou gouf d'Banque Nordeurope SA 1990 an BNE Swedbank SA ëmbenannt<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>. 1994 gouf si zur Swedbank (Luxembourg) SA<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qzc38wxbvg/pages/26/articles/DIVL1987 SWEDBANK (LUXEMBOURG) S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°303 (13.08.1994), S. 14522. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an 2006 zur Swedbank SA<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L060115747. Gekuckt op lbr.lu.</ref>. Am Februar 2012 gouf bekannt, datt d'Swedbank SA zu Lëtzebuerg am Kader vun enger Reorganisatioun 15 vun hire 54 Mataarbechter entloosse wollt.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d4dpdx82z4/pages/12/articles/DIVL1067 Swedbank S.A. 15 von 54 werden entlassen]. Tageblatt, nº 32 (07.02.2012), S. 13. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> Den 23. Abrëll 2012 gouf d'Gesellschaft dunn an Swedbank Asset Management SA ëmbenannt.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L120099999. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Véier Joer méi spéit krut d'Gesellschaft op en Neits en neien Numm: SwedLux SA.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L160127581. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Am Dezember 2019 gouf decidéiert, d'Gesellschaft opzeléisen an a Liquidatioun ze setzen.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200003707. Gekuckt op lbr.lu. </ref> Am Januar 2020 gouf de Sëtz am Kader vun der Liquidatioun op 1, rue Jean Piret verluecht.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200012744. Gekuckt op lbr.lu. </ref> {{Referenzen}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] dbzo8zc3srodx1fqjjqy4v9h37k3qqt 2681857 2681855 2026-06-16T13:38:55Z GilPe 14980 Korr.; +Infobox 2681857 wikitext text/x-wiki {{EnCours|[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:20, 16. Jun. 2026 (UTC)}}{{Infobox Entreprise}} D'<nowiki/>'''Banque Nordeurope''' [[Société anonyme (Lëtzebuerg)|SA]] war eng lëtzebuergesch [[Bank]] mat Sëtz an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. Se gouf de 15. November 1973 gegrënnt<ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/f1md4k3bpw/pages/2/articles/DIVL53|Titel=BANQUE NORDEUROPE S. A.|Gekuckt=16.06.2026|Datum=28.11.1973|Wierk=In: Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=N°211, p. 10330.|Sprooch=de}}</ref>. Aktionäre vun der Bank waren d'[[WestLB International]] zu Lëtzebuerg (50 %), d'Fellesbanken A/S vun Oslo (12,5 %), d'<nowiki/>''Faellesbanken for Danmarks Sparekasser'' A/S vu [[Kopenhagen]] (12,5 %), d'<nowiki/>''Säästöpankkien Keskus-Osake-Pankki'' vun [[Helsinki]] (12,5 %) an d'''Sparbankernas Bank'' vu [[Stockholm]] (12,5 %).<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qnp2fn38n/pages/16/articles/DIVL1724 Gründung der „Banque Nordeurope Luxembourg"]. Luxemburger Wort, 127. Jg., n° 15 (18.01.1974), S. 16. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref><ref name=":0" /> D'Bank war op international Finanzgeschäfter spezialiséiert. Se sollt besonnesch d'Finanzéierung vu Projeten an den nordesche Länner ënnerstëtzen an den Zougang vun hire Clienten op d'international Kapitalmäert stäerken. Se huet ënner anerem Betribs- an Investitiounskreditter a frieme [[Wärung|Wärungen]] ugebueden a war och am Devisenhandel an am Arbitrage aktiv.<ref>Gilbert Trausch et Marianne de Vreese, ''Luxembourg et les banques: de la révolution industrielle au 7e centre financier mondial'', Luxembourg, Banque Indosuez, 1995, S. 60.</ref> 1977 ass d'<nowiki/>''Girozentrale der Österreichischen Sparkassen'' Aktionär vun der Banque Nordeurope ginn.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/t5zs9jhbz/pages/5/articles/DIVL695 Girozentrale der Österreichischen Sparkassen beteiligt sich an Banque Nordeurope.] Luxemburger Wort, 130. Jg., n° 114 (20.05.1977), S. 5. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> 1983 ass och d'''Caisse des dépôts et consignations'' vu Paräis dobäikomm.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/twwtn7q73d/pages/25/articles/DIVL2061 Banque Nordeurope SA feiert zehntes Jubilaum]. Tageblatt, nº 262 (16.11.1983), S. 25. [Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op N°29 an der [[Avenue Monterey]]. Duerno gouf de Sëtz op N°31 an der [[Groussgaass (Stad Lëtzebuerg)|Groussgaass]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d0vnwr2fsd/pages/42/articles/DIVL2357 BANQUE NORDEUROPE S. A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°5 (07.01.1977), S. 234. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>, méi spéit op N°46 [[Boulevard Royal]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/df1q3jphj9/pages/9/articles/DIVL607 BANQUE NORDEUROPE S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°97 (05.05.1979), S. 4057. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an duerno op 8-10 vun der [[Al Avenue|Aler Avenue]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> verluecht. Den Numm vun der Bank gouf e puer mol geännert. Sou gouf d'Banque Nordeurope 1990 an ''BNE Swedbank'' ëmgenannt<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>. 1994 gouf se zur ''Swedbank (Luxembourg)''<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qzc38wxbvg/pages/26/articles/DIVL1987 SWEDBANK (LUXEMBOURG) S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°303 (13.08.1994), S. 14522. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an 2006 zur ''Swedbank''<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L060115747. Gekuckt op lbr.lu.</ref>. Am Februar 2012 gouf bekannt, datt d'''Swedbank'' zu Lëtzebuerg am Kader vun enger Reorganisatioun 15 vun hire 54 Mataarbechter entloosse wollt.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d4dpdx82z4/pages/12/articles/DIVL1067 Swedbank S.A. 15 von 54 werden entlassen]. Tageblatt, nº 32 (07.02.2012), S. 13. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> Den 23. Abrëll 2012 gouf d'Gesellschaft dunn an ''Swedbank Asset Management'' ëmgenannt.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L120099999. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Véier Joer méi spéit krut d'Gesellschaft op en Neits en neien Numm: ''SwedLux''.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L160127581. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Am Dezember 2019 gouf decidéiert, d'Gesellschaft opzeléisen an a Liquidatioun ze setzen.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200003707. Gekuckt op lbr.lu. </ref> Am Januar 2020 gouf de Sëtz am Kader vun der Liquidatioun op [[Gaasperech]] (1, rue Jean Piret) verluecht.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200012744. Gekuckt op lbr.lu. </ref> {{Referenzen}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] hgvo1w2kpmh8hlqu2s9bfe4rhkn4lyj 2681859 2681857 2026-06-16T13:39:46Z GilPe 14980 De(n) GilPe huet d'Säit [[Bank Nordeurope SA]] op [[Banque Nordeurope]] geréckelt: Wann d'Bank "Banque Nordeurope" heescht, sollt och de Lemma esou sinn; keng Rechtsform am Lemma 2681857 wikitext text/x-wiki {{EnCours|[[Benotzer:GilPe|GilPe]] ([[Benotzer Diskussioun:GilPe|Diskussioun]]) 13:20, 16. Jun. 2026 (UTC)}}{{Infobox Entreprise}} D'<nowiki/>'''Banque Nordeurope''' [[Société anonyme (Lëtzebuerg)|SA]] war eng lëtzebuergesch [[Bank]] mat Sëtz an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. Se gouf de 15. November 1973 gegrënnt<ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/f1md4k3bpw/pages/2/articles/DIVL53|Titel=BANQUE NORDEUROPE S. A.|Gekuckt=16.06.2026|Datum=28.11.1973|Wierk=In: Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=N°211, p. 10330.|Sprooch=de}}</ref>. Aktionäre vun der Bank waren d'[[WestLB International]] zu Lëtzebuerg (50 %), d'Fellesbanken A/S vun Oslo (12,5 %), d'<nowiki/>''Faellesbanken for Danmarks Sparekasser'' A/S vu [[Kopenhagen]] (12,5 %), d'<nowiki/>''Säästöpankkien Keskus-Osake-Pankki'' vun [[Helsinki]] (12,5 %) an d'''Sparbankernas Bank'' vu [[Stockholm]] (12,5 %).<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qnp2fn38n/pages/16/articles/DIVL1724 Gründung der „Banque Nordeurope Luxembourg"]. Luxemburger Wort, 127. Jg., n° 15 (18.01.1974), S. 16. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref><ref name=":0" /> D'Bank war op international Finanzgeschäfter spezialiséiert. Se sollt besonnesch d'Finanzéierung vu Projeten an den nordesche Länner ënnerstëtzen an den Zougang vun hire Clienten op d'international Kapitalmäert stäerken. Se huet ënner anerem Betribs- an Investitiounskreditter a frieme [[Wärung|Wärungen]] ugebueden a war och am Devisenhandel an am Arbitrage aktiv.<ref>Gilbert Trausch et Marianne de Vreese, ''Luxembourg et les banques: de la révolution industrielle au 7e centre financier mondial'', Luxembourg, Banque Indosuez, 1995, S. 60.</ref> 1977 ass d'<nowiki/>''Girozentrale der Österreichischen Sparkassen'' Aktionär vun der Banque Nordeurope ginn.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/t5zs9jhbz/pages/5/articles/DIVL695 Girozentrale der Österreichischen Sparkassen beteiligt sich an Banque Nordeurope.] Luxemburger Wort, 130. Jg., n° 114 (20.05.1977), S. 5. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> 1983 ass och d'''Caisse des dépôts et consignations'' vu Paräis dobäikomm.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/twwtn7q73d/pages/25/articles/DIVL2061 Banque Nordeurope SA feiert zehntes Jubilaum]. Tageblatt, nº 262 (16.11.1983), S. 25. [Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op N°29 an der [[Avenue Monterey]]. Duerno gouf de Sëtz op N°31 an der [[Groussgaass (Stad Lëtzebuerg)|Groussgaass]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d0vnwr2fsd/pages/42/articles/DIVL2357 BANQUE NORDEUROPE S. A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°5 (07.01.1977), S. 234. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>, méi spéit op N°46 [[Boulevard Royal]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/df1q3jphj9/pages/9/articles/DIVL607 BANQUE NORDEUROPE S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°97 (05.05.1979), S. 4057. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an duerno op 8-10 vun der [[Al Avenue|Aler Avenue]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> verluecht. Den Numm vun der Bank gouf e puer mol geännert. Sou gouf d'Banque Nordeurope 1990 an ''BNE Swedbank'' ëmgenannt<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>. 1994 gouf se zur ''Swedbank (Luxembourg)''<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qzc38wxbvg/pages/26/articles/DIVL1987 SWEDBANK (LUXEMBOURG) S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°303 (13.08.1994), S. 14522. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an 2006 zur ''Swedbank''<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L060115747. Gekuckt op lbr.lu.</ref>. Am Februar 2012 gouf bekannt, datt d'''Swedbank'' zu Lëtzebuerg am Kader vun enger Reorganisatioun 15 vun hire 54 Mataarbechter entloosse wollt.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d4dpdx82z4/pages/12/articles/DIVL1067 Swedbank S.A. 15 von 54 werden entlassen]. Tageblatt, nº 32 (07.02.2012), S. 13. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> Den 23. Abrëll 2012 gouf d'Gesellschaft dunn an ''Swedbank Asset Management'' ëmgenannt.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L120099999. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Véier Joer méi spéit krut d'Gesellschaft op en Neits en neien Numm: ''SwedLux''.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L160127581. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Am Dezember 2019 gouf decidéiert, d'Gesellschaft opzeléisen an a Liquidatioun ze setzen.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200003707. Gekuckt op lbr.lu. </ref> Am Januar 2020 gouf de Sëtz am Kader vun der Liquidatioun op [[Gaasperech]] (1, rue Jean Piret) verluecht.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200012744. Gekuckt op lbr.lu. </ref> {{Referenzen}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] hgvo1w2kpmh8hlqu2s9bfe4rhkn4lyj 2681861 2681859 2026-06-16T13:43:20Z GilPe 14980 2681861 wikitext text/x-wiki {{Infobox Entreprise}} D'<nowiki/>'''Banque Nordeurope''' [[Société anonyme (Lëtzebuerg)|SA]] war eng lëtzebuergesch [[Bank]] mat Sëtz an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. Se gouf de 15. November 1973 gegrënnt<ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/f1md4k3bpw/pages/2/articles/DIVL53|Titel=BANQUE NORDEUROPE S. A.|Gekuckt=16.06.2026|Datum=28.11.1973|Wierk=In: Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=N°211, p. 10330.|Sprooch=de}}</ref>. Aktionäre vun der Bank waren d'[[WestLB International]] zu Lëtzebuerg (50 %), d'Fellesbanken A/S vun Oslo (12,5 %), d'<nowiki/>''Faellesbanken for Danmarks Sparekasser'' A/S vu [[Kopenhagen]] (12,5 %), d'<nowiki/>''Säästöpankkien Keskus-Osake-Pankki'' vun [[Helsinki]] (12,5 %) an d'''Sparbankernas Bank'' vu [[Stockholm]] (12,5 %).<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qnp2fn38n/pages/16/articles/DIVL1724 Gründung der „Banque Nordeurope Luxembourg"]. Luxemburger Wort, 127. Jg., n° 15 (18.01.1974), S. 16. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref><ref name=":0" /> D'Bank war op international Finanzgeschäfter spezialiséiert. Se sollt besonnesch d'Finanzéierung vu Projeten an den nordesche Länner ënnerstëtzen an den Zougang vun hire Clienten op d'international Kapitalmäert stäerken. Se huet ënner anerem Betribs- an Investitiounskreditter a frieme [[Wärung|Wärungen]] ugebueden a war och am Devisenhandel an am Arbitrage aktiv.<ref>Gilbert Trausch et Marianne de Vreese, ''Luxembourg et les banques: de la révolution industrielle au 7e centre financier mondial'', Luxembourg, Banque Indosuez, 1995, S. 60.</ref> 1977 ass d'<nowiki/>''Girozentrale der Österreichischen Sparkassen'' Aktionär vun der Banque Nordeurope ginn.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/t5zs9jhbz/pages/5/articles/DIVL695 Girozentrale der Österreichischen Sparkassen beteiligt sich an Banque Nordeurope.] Luxemburger Wort, 130. Jg., n° 114 (20.05.1977), S. 5. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> 1983 ass och d'''Caisse des dépôts et consignations'' vu Paräis dobäikomm.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/twwtn7q73d/pages/25/articles/DIVL2061 Banque Nordeurope SA feiert zehntes Jubilaum]. Tageblatt, nº 262 (16.11.1983), S. 25. [Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op N°29 an der [[Avenue Monterey]]. Duerno gouf de Sëtz op N°31 an der [[Groussgaass (Stad Lëtzebuerg)|Groussgaass]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d0vnwr2fsd/pages/42/articles/DIVL2357 BANQUE NORDEUROPE S. A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°5 (07.01.1977), S. 234. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>, méi spéit op N°46 [[Boulevard Royal]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/df1q3jphj9/pages/9/articles/DIVL607 BANQUE NORDEUROPE S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°97 (05.05.1979), S. 4057. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an duerno op 8-10 vun der [[Al Avenue|Aler Avenue]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> verluecht. Den Numm vun der Bank gouf e puer mol geännert. Sou gouf d'Banque Nordeurope 1990 an ''BNE Swedbank'' ëmgenannt<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>. 1994 gouf se zur ''Swedbank (Luxembourg)''<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qzc38wxbvg/pages/26/articles/DIVL1987 SWEDBANK (LUXEMBOURG) S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°303 (13.08.1994), S. 14522. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an 2006 zur ''Swedbank''<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L060115747. Gekuckt op lbr.lu.</ref>. Am Februar 2012 gouf bekannt, datt d'''Swedbank'' zu Lëtzebuerg am Kader vun enger Reorganisatioun 15 vun hire 54 Mataarbechter entloosse wollt.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d4dpdx82z4/pages/12/articles/DIVL1067 Swedbank S.A. 15 von 54 werden entlassen]. Tageblatt, nº 32 (07.02.2012), S. 13. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> Den 23. Abrëll 2012 gouf d'Gesellschaft dunn an ''Swedbank Asset Management'' ëmgenannt.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L120099999. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Véier Joer méi spéit krut d'Gesellschaft op en Neits en neien Numm: ''SwedLux''.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L160127581. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Am Dezember 2019 gouf decidéiert, d'Gesellschaft opzeléisen an a Liquidatioun ze setzen.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200003707. Gekuckt op lbr.lu. </ref> Am Januar 2020 gouf de Sëtz am Kader vun der Liquidatioun op [[Gaasperech]] (1, rue Jean Piret) verluecht.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200012744. Gekuckt op lbr.lu. </ref> {{Referenzen}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] 9qhwse7vzkyv95gz2gqeznem16dhbks 2681867 2681861 2026-06-16T15:10:22Z Mobby 12 60927 2681867 wikitext text/x-wiki {{Infobox Entreprise}} D'<nowiki/>'''Banque Nordeurope''' [[Société anonyme (Lëtzebuerg)|SA]], war eng lëtzebuergesch [[Bank]] mat Sëtz an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. Se gouf de 15. November 1973 gegrënnt<ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/f1md4k3bpw/pages/2/articles/DIVL53|Titel=BANQUE NORDEUROPE S. A.|Gekuckt=16.06.2026|Datum=28.11.1973|Wierk=In: Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=N°211, p. 10330.|Sprooch=de}}</ref>. Aktionäre vun der Bank waren d'[[WestLB International]] zu Lëtzebuerg (50 %), d'Fellesbanken A/S vun Oslo (12,5 %), d'<nowiki/>''Faellesbanken for Danmarks Sparekasser'' A/S vu [[Kopenhagen]] (12,5 %), d'<nowiki/>''Säästöpankkien Keskus-Osake-Pankki'' vun [[Helsinki]] (12,5 %) an d'''Sparbankernas Bank'' vu [[Stockholm]] (12,5 %).<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qnp2fn38n/pages/16/articles/DIVL1724 Gründung der „Banque Nordeurope Luxembourg"]. Luxemburger Wort, 127. Jg., n° 15 (18.01.1974), S. 16. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref><ref name=":0" /> D'Bank war op international Finanzgeschäfter spezialiséiert. Se sollt besonnesch d'Finanzéierung vu Projeten an den nordesche Länner ënnerstëtzen an den Zougang vun hire Clienten op d'international Kapitalmäert stäerken. Se huet ënner anerem Betribs- an Investitiounskreditter a frieme [[Wärung|Wärungen]] ugebueden a war och am Devisenhandel an am Arbitrage aktiv.<ref>Gilbert Trausch et Marianne de Vreese, ''Luxembourg et les banques: de la révolution industrielle au 7e centre financier mondial'', Luxembourg, Banque Indosuez, 1995, S. 60.</ref> 1977 ass d'<nowiki/>''Girozentrale der Österreichischen Sparkassen'' Aktionär vun der Banque Nordeurope ginn.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/t5zs9jhbz/pages/5/articles/DIVL695 Girozentrale der Österreichischen Sparkassen beteiligt sich an Banque Nordeurope.] Luxemburger Wort, 130. Jg., n° 114 (20.05.1977), S. 5. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> 1983 ass och d'''Caisse des dépôts et consignations'' vu Paräis dobäikomm.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/twwtn7q73d/pages/25/articles/DIVL2061 Banque Nordeurope SA feiert zehntes Jubilaum]. Tageblatt, nº 262 (16.11.1983), S. 25. [Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op N°29 an der [[Avenue Monterey]]. Duerno gouf de Sëtz op N°31 an der [[Groussgaass (Stad Lëtzebuerg)|Groussgaass]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d0vnwr2fsd/pages/42/articles/DIVL2357 BANQUE NORDEUROPE S. A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°5 (07.01.1977), S. 234. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>, méi spéit op N°46 [[Boulevard Royal]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/df1q3jphj9/pages/9/articles/DIVL607 BANQUE NORDEUROPE S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°97 (05.05.1979), S. 4057. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an duerno op 8-10 vun der [[Al Avenue|Aler Avenue]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> verluecht. Den Numm vun der Bank gouf e puer mol geännert. Sou gouf d'Banque Nordeurope 1990 an ''BNE Swedbank'' ëmgenannt<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>. 1994 gouf se zur ''Swedbank (Luxembourg)''<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qzc38wxbvg/pages/26/articles/DIVL1987 SWEDBANK (LUXEMBOURG) S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°303 (13.08.1994), S. 14522. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an 2006 zur ''Swedbank''<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L060115747. Gekuckt op lbr.lu.</ref>. Am Februar 2012 gouf bekannt, datt d'''Swedbank'' zu Lëtzebuerg am Kader vun enger Reorganisatioun 15 vun hire 54 Mataarbechter entloosse wollt.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d4dpdx82z4/pages/12/articles/DIVL1067 Swedbank S.A. 15 von 54 werden entlassen]. Tageblatt, nº 32 (07.02.2012), S. 13. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> Den 23. Abrëll 2012 gouf d'Gesellschaft dunn an ''Swedbank Asset Management'' ëmgenannt.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L120099999. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Véier Joer méi spéit krut d'Gesellschaft op en Neits en neien Numm: ''SwedLux''.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L160127581. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Am Dezember 2019 gouf decidéiert, d'Gesellschaft opzeléisen an a Liquidatioun ze setzen.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200003707. Gekuckt op lbr.lu. </ref> Am Januar 2020 gouf de Sëtz am Kader vun der Liquidatioun op [[Gaasperech]] (1, rue Jean Piret) verluecht.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200012744. Gekuckt op lbr.lu.</ref> {{Referenzen}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] m7behtiyrim8hv8ovj49nrjynxhb22w 2681868 2681867 2026-06-16T15:10:44Z Mobby 12 60927 /* */ 2681868 wikitext text/x-wiki {{Infobox Entreprise}} D'<nowiki/>'''Banque Nordeurope''' [[Société anonyme (Lëtzebuerg)|SA]] war eng lëtzebuergesch [[Bank]] mat Sëtz an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. Se gouf de 15. November 1973 gegrënnt<ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/f1md4k3bpw/pages/2/articles/DIVL53|Titel=BANQUE NORDEUROPE S. A.|Gekuckt=16.06.2026|Datum=28.11.1973|Wierk=In: Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=N°211, p. 10330.|Sprooch=de}}</ref>. Aktionäre vun der Bank waren d'[[WestLB International]] zu Lëtzebuerg (50 %), d'Fellesbanken A/S vun Oslo (12,5 %), d'<nowiki/>''Faellesbanken for Danmarks Sparekasser'' A/S vu [[Kopenhagen]] (12,5 %), d'<nowiki/>''Säästöpankkien Keskus-Osake-Pankki'' vun [[Helsinki]] (12,5 %) an d'''Sparbankernas Bank'' vu [[Stockholm]] (12,5 %).<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qnp2fn38n/pages/16/articles/DIVL1724 Gründung der „Banque Nordeurope Luxembourg"]. Luxemburger Wort, 127. Jg., n° 15 (18.01.1974), S. 16. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref><ref name=":0" /> D'Bank war op international Finanzgeschäfter spezialiséiert. Se sollt besonnesch d'Finanzéierung vu Projeten an den nordesche Länner ënnerstëtzen an den Zougang vun hire Clienten op d'international Kapitalmäert stäerken. Se huet ënner anerem Betribs- an Investitiounskreditter a frieme [[Wärung|Wärungen]] ugebueden a war och am Devisenhandel an am Arbitrage aktiv.<ref>Gilbert Trausch et Marianne de Vreese, ''Luxembourg et les banques: de la révolution industrielle au 7e centre financier mondial'', Luxembourg, Banque Indosuez, 1995, S. 60.</ref> 1977 ass d'<nowiki/>''Girozentrale der Österreichischen Sparkassen'' Aktionär vun der Banque Nordeurope ginn.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/t5zs9jhbz/pages/5/articles/DIVL695 Girozentrale der Österreichischen Sparkassen beteiligt sich an Banque Nordeurope.] Luxemburger Wort, 130. Jg., n° 114 (20.05.1977), S. 5. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> 1983 ass och d'''Caisse des dépôts et consignations'' vu Paräis dobäikomm.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/twwtn7q73d/pages/25/articles/DIVL2061 Banque Nordeurope SA feiert zehntes Jubilaum]. Tageblatt, nº 262 (16.11.1983), S. 25. [Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op N°29 an der [[Avenue Monterey]]. Duerno gouf de Sëtz op N°31 an der [[Groussgaass (Stad Lëtzebuerg)|Groussgaass]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d0vnwr2fsd/pages/42/articles/DIVL2357 BANQUE NORDEUROPE S. A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°5 (07.01.1977), S. 234. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>, méi spéit op N°46 [[Boulevard Royal]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/df1q3jphj9/pages/9/articles/DIVL607 BANQUE NORDEUROPE S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°97 (05.05.1979), S. 4057. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an duerno op 8-10 vun der [[Al Avenue|Aler Avenue]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> verluecht. Den Numm vun der Bank gouf e puer mol geännert. Sou gouf d'Banque Nordeurope 1990 an ''BNE Swedbank'' ëmgenannt<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>. 1994 gouf se zur ''Swedbank (Luxembourg)''<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qzc38wxbvg/pages/26/articles/DIVL1987 SWEDBANK (LUXEMBOURG) S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°303 (13.08.1994), S. 14522. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an 2006 zur ''Swedbank''<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L060115747. Gekuckt op lbr.lu.</ref>. Am Februar 2012 gouf bekannt, datt d'''Swedbank'' zu Lëtzebuerg am Kader vun enger Reorganisatioun 15 vun hire 54 Mataarbechter entloosse wollt.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d4dpdx82z4/pages/12/articles/DIVL1067 Swedbank S.A. 15 von 54 werden entlassen]. Tageblatt, nº 32 (07.02.2012), S. 13. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> Den 23. Abrëll 2012 gouf d'Gesellschaft dunn an ''Swedbank Asset Management'' ëmgenannt.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L120099999. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Véier Joer méi spéit krut d'Gesellschaft op en Neits en neien Numm: ''SwedLux''.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L160127581. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Am Dezember 2019 gouf decidéiert, d'Gesellschaft opzeléisen an a Liquidatioun ze setzen.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200003707. Gekuckt op lbr.lu. </ref> Am Januar 2020 gouf de Sëtz am Kader vun der Liquidatioun op [[Gaasperech]] (1, rue Jean Piret) verluecht.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200012744. Gekuckt op lbr.lu.</ref> {{Referenzen}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] mnswlm7wysvevgm71ypyrmrlrk0jana 2681871 2681868 2026-06-16T15:22:27Z Puscas 735 .... 2681871 wikitext text/x-wiki {{Infobox Entreprise}} D'<nowiki/>'''Banque Nordeurope''' [[Société anonyme (Lëtzebuerg)|SA]] war eng lëtzebuergesch [[Bank]] mat Sëtz an der [[Lëtzebuerg (Stad)|Stad Lëtzebuerg]]. Se gouf de 15. November 1973 gegrënnt<ref name=":0">{{Citation|URL=https://persist.lu/ark:70795/f1md4k3bpw/pages/2/articles/DIVL53|Titel=BANQUE NORDEUROPE S. A.|Gekuckt=16.06.2026|Datum=28.11.1973|Wierk=In: Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), Digitised by the National Library of Luxembourg|Säiten=N°211, p. 10330.|Sprooch=de}}</ref>. Aktionäre vun der Bank waren d'[[WestLB International]] zu Lëtzebuerg (50 %), d'Fellesbanken A/S vun Oslo (12,5 %), d'<nowiki/>''Faellesbanken for Danmarks Sparekasser'' A/S vu [[Kopenhagen]] (12,5 %), d'<nowiki/>''Säästöpankkien Keskus-Osake-Pankki'' vun [[Helsinki]] (12,5 %) an d'''Sparbankernas Bank'' vu [[Stockholm]] (12,5 %).<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qnp2fn38n/pages/16/articles/DIVL1724 Gründung der „Banque Nordeurope Luxembourg"]. Luxemburger Wort, 127. Jg., n° 15 (18.01.1974), S. 16. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref><ref name=":0" /> D'Bank war op international Finanzgeschäfter spezialiséiert. Se sollt besonnesch d'Finanzéierung vu Projeten an den nordesche Länner ënnerstëtzen an den Zougang vun hire Clienten op d'international Kapitalmäert stäerken. Se huet ënner anerem Betribs- an Investitiounskreditter a frieme [[Wärung|Wärungen]] ugebueden a war och am Devisenhandel an am Arbitrage aktiv.<ref>Gilbert Trausch et Marianne de Vreese, ''Luxembourg et les banques: de la révolution industrielle au 7e centre financier mondial'', Luxembourg, Banque Indosuez, 1995, S. 60.</ref> 1977 ass d'<nowiki/>''Girozentrale der Österreichischen Sparkassen'' Aktionär vun der Banque Nordeurope ginn.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/t5zs9jhbz/pages/5/articles/DIVL695 Girozentrale der Österreichischen Sparkassen beteiligt sich an Banque Nordeurope.] Luxemburger Wort, 130. Jg., n° 114 (20.05.1977), S. 5. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> 1983 ass och d'''Caisse des dépôts et consignations'' vu Paräis dobäikomm.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/twwtn7q73d/pages/25/articles/DIVL2061 Banque Nordeurope SA feiert zehntes Jubilaum]. Tageblatt, nº 262 (16.11.1983), S. 25. [Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 16.06.2026.</ref> Am Ufank hat d'Bank hire Sëtz op N°29 an der [[Avenue Monterey]]. Duerno gouf de Sëtz op N°31 an der [[Groussgaass (Stad Lëtzebuerg)|Groussgaass]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d0vnwr2fsd/pages/42/articles/DIVL2357 BANQUE NORDEUROPE S. A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°5 (07.01.1977), S. 234. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>, méi spéit op N°46 [[Boulevard Royal]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/df1q3jphj9/pages/9/articles/DIVL607 BANQUE NORDEUROPE S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°97 (05.05.1979), S. 4057. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an duerno op 8-10 vun der [[Al Avenue|Aler Avenue]]<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> verluecht. Den Numm vun der Bank gouf e puermol geännert. Sou gouf d'Banque Nordeurope 1990 an ''BNE Swedbank'' ëmgenannt<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d7sz9mngzv/pages/29/articles/DIVL2513 B.N.E. SWEDBANK S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°432 (23.11.1990), S. 20717. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref>. 1994 gouf se zur ''Swedbank (Luxembourg)''<ref>[https://persist.lu/ark:70795/qzc38wxbvg/pages/26/articles/DIVL1987 SWEDBANK (LUXEMBOURG) S.A.] Journal Officiel du Grand-Duché de Luxembourg = Amtsblatt des Großherzogtums Luxemburg (Memorial C), nº C-N°303 (13.08.1994), S. 14522. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> an 2006 zur ''Swedbank''<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L060115747. Gekuckt op lbr.lu.</ref>. Am Februar 2012 gouf bekannt, datt d'''Swedbank'' zu Lëtzebuerg am Kader vun enger Reorganisatioun 15 vun hire 54 Mataarbechter entloosse wollt.<ref>[https://persist.lu/ark:70795/d4dpdx82z4/pages/12/articles/DIVL1067 Swedbank S.A. 15 von 54 werden entlassen]. Tageblatt, nº 32 (07.02.2012), S. 13. Digitised by the National Library of Luxembourg. Gekuckt den 15.06.2026.</ref> Den 23. Abrëll 2012 gouf d'Gesellschaft dunn an ''Swedbank Asset Management'' ëmgenannt.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L120099999. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Véier Joer méi spéit krut d'Gesellschaft op en Neits en neien Numm: ''SwedLux''.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L160127581. Gekuckt op lbr.lu.</ref> Am Dezember 2019 gouf decidéiert, d'Gesellschaft opzeléisen an a Liquidatioun ze setzen.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200003707. Gekuckt op lbr.lu. </ref> Am Januar 2020 gouf de Sëtz am Kader vun der Liquidatioun op [[Gaasperech]] (1, rue Jean Piret) verluecht.<ref>RCS: B11430. N° de dépôt: L200012744. Gekuckt op lbr.lu.</ref> {{Referenzen}} [[Kategorie:Lëtzebuergesch Banken]] 4gjp5up5798dv6anpbouf2e7w10juum Bank Nordeurope SA 0 176012 2681860 2026-06-16T13:39:46Z GilPe 14980 De(n) GilPe huet d'Säit [[Bank Nordeurope SA]] op [[Banque Nordeurope]] geréckelt: Wann d'Bank "Banque Nordeurope" heescht, sollt och de Lemma esou sinn; keng Rechtsform am Lemma 2681860 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Banque Nordeurope]] qd6sadwzwxy095l071sfrutr4uye8nn BNE Swedbank 0 176013 2681894 2026-06-16T16:40:16Z Zinneke 34 Virugeleet op [[Banque Nordeurope]] 2681894 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Banque Nordeurope]] qd6sadwzwxy095l071sfrutr4uye8nn Swedbank (Luxembourg) 0 176014 2681895 2026-06-16T16:41:08Z Zinneke 34 Redirect fir Alternativnimm 2681895 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Banque Nordeurope]] qd6sadwzwxy095l071sfrutr4uye8nn SwedLux 0 176015 2681896 2026-06-16T16:41:54Z Zinneke 34 Virugeleet op [[Banque Nordeurope]] 2681896 wikitext text/x-wiki #VIRULEEDUNG [[Banque Nordeurope]] qd6sadwzwxy095l071sfrutr4uye8nn Batman (Tierkei) 0 176016 2681909 2026-06-16T19:46:46Z Zinneke 34 emol dat, vun de: iwwersat 2681909 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss||der tierkescher Stad|aner Bedeitungen|Batman (Homonymie)}} {{SkizzGeoTK}} {{Infobox Uertschaft}} '''Batman''' (fréier ''İluh'' oder ''Elih'') ass de Chef-Lieu vun der [[Tierkei|tierkescher]] Provënz [[Batman (Provënz)|Batman]], am Südoste vun der Türkei. D'Stad gouf nom Floss [[Batman Çayı]] genannt. Bis an d'1950er JOere war et e klengt Duerf. Duerch d'Entwécklung vun Enreprisen aus der Pëtrollsindustrie ass d'Uertschaft séier gewuess. 1955 krut Batman e Buergermeeschter an 1990 gouf et Chef-lieu vun der 72. Provënz ''([[İl]])''déi derno genannt gouf. An der Stad liewe majoritär [[Kurden]]. Se läit am Westen vun der Provënz op der Grenz mat der [[Diyarbakır (Provënz)|Provënz Diyarbakır]] D'Schnellstrooss D 370 vun [[Diyarbakır]] op [[Şırnak]] geet a West-Ost-Richtung queesch derduerch a kräizt sech mat der D 955, déi no Süde bis op [[Midyat]] geet. Iwwer d'Schinn ass Batman mat [[Ankara]] a [[Istanbul]] verbonnen. Am Norde vun der Stad ass de [[Fluchhafen Batman]]. == Um Spaweck == {{Commonscat|Batman, Turkey|Batman}}{{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Provënz Batman]] [[Kategorie:Stied an der Tierkei]] r5swryuu6cjtq3k4cmzlqdotoa2aoac 2681910 2681909 2026-06-16T19:48:09Z Zinneke 34 2681910 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|der tierkescher Stad|aner Bedeitungen|Batman (Homonymie)}} {{SkizzGeoTK}} {{Infobox Uertschaft}} '''Batman''' (fréier ''İluh'' oder ''Elih'') ass de Chef-Lieu vun der [[Tierkei|tierkescher]] Provënz [[Batman (Provënz)|Batman]], am Südoste vun der Türkei. D'Stad gouf nom Floss [[Batman Çayı]] genannt. Bis an d'1950er JOere war et e klengt Duerf. Duerch d'Entwécklung vun Enreprisen aus der Pëtrollsindustrie ass d'Uertschaft séier gewuess. 1955 krut Batman e Buergermeeschter an 1990 gouf et Chef-lieu vun der 72. Provënz ''([[İl]])''déi derno genannt gouf. An der Stad liewe majoritär [[Kurden]]. Se läit am Westen vun der Provënz op der Grenz mat der [[Diyarbakır (Provënz)|Provënz Diyarbakır]] D'Schnellstrooss D 370 vun [[Diyarbakır]] op [[Şırnak]] geet a West-Ost-Richtung queesch derduerch a kräizt sech mat der D 955, déi no Süde bis op [[Midyat]] geet. Iwwer d'Schinn ass Batman mat [[Ankara]] a [[Istanbul]] verbonnen. Am Norde vun der Stad ass de [[Fluchhafen Batman]]. == Um Spaweck == {{Commonscat|Batman, Turkey|Batman}}{{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Provënz Batman]] [[Kategorie:Stied an der Tierkei]] 60wmejsxc71x4c1qcwhzq45xftdhnf1 2681913 2681910 2026-06-16T20:52:45Z Puscas 735 .... 2681913 wikitext text/x-wiki {{Aner Bedeitungen op Mooss|der tierkescher Stad|aner Bedeitungen|Batman (Homonymie)}} {{SkizzGeoTK}} {{Infobox Uertschaft}} '''Batman''' (fréier ''İluh'' oder ''Elih'') ass de Chef-Lieu vun der [[Tierkei|tierkescher]] Provënz [[Batman (Provënz)|Batman]], am Südoste vun der Türkei. D'Stad gouf nom Floss [[Batman Çayı]] genannt. Bis an d'1950er Jore war et e klengt Duerf. Duerch d'Entwécklung vun Entreprisen aus der Pëtrollsindustrie ass d'Uertschaft séier gewuess. 1955 krut Batman e Buergermeeschter an 1990 gouf et Chef-lieu vun der 72. Provënz ''([[İl]])''déi derno genannt gouf. An der Stad liewe majoritär [[Kurden]]. Se läit am Westen vun der Provënz op der Grenz mat der [[Diyarbakır (Provënz)|Provënz Diyarbakır]] D'Schnellstrooss D 370 vun [[Diyarbakır]] op [[Şırnak]] geet a West-Ost-Richtung queesch derduerch a kräizt sech mat der D 955, déi no Süde bis op [[Midyat]] geet. Iwwer d'Schinn ass Batman mat [[Ankara]] an [[Istanbul]] verbonnen. Am Norde vun der Stad ass de [[Fluchhafe Batman]]. == Um Spaweck == {{Commonscat|Batman, Turkey|Batman}}{{Autoritéitskontroll}} [[Kategorie:Provënz Batman]] [[Kategorie:Stied an der Tierkei]] fwneca7co5z8ez1qu5rgzs8jkcd6frv