Wikipedia
liwiki
https://li.wikipedia.org/wiki/Veurblaad
MediaWiki 1.46.0-wmf.26
first-letter
Media
Speciaal
Euverlèk
Gebroeker
Euverlèk gebroeker
Wikipedia
Euverlèk Wikipedia
Plaetje
Euverlèk plaetje
MediaWiki
Euverlèk MediaWiki
Sjabloon
Euverlèk sjabloon
Help
Euverlèk help
Categorie
Euverlèk categorie
Portaol
Euverlèk portaol
TimedText
TimedText talk
Module
Overleg module
Event
Event talk
Bóches
0
7679
485623
462125
2026-05-02T11:45:14Z
Velocitas
7096
update
485623
wikitext
text/x-wiki
{{Dialek|Bóchezer}}
{{ExGemeinteNL2
|naam=Bóches (Bocholtz)
|waope=[[Plaetje:Bocholtz wapen.svg|150px|Waepe vaan Bóches]]
|locatie =
|begin=1096<ref name=ngw/>
|ènj=1982
|nuuj=[[Zumpelveld]]
|provincie=[[Nederlands Limburg]]
|hoofplaats=Bóches
|km2=8,48<ref name=vt60/><ref name=vt71/>
|water=0,00<ref name=vt60/>
|inwoeners=4.705 <small>(1971)</small>
|deechde=555
|lies=Lies va burjemeestere va Bóches
}}
[[Plaetje:Bocholtzkèrkwkped07.JPG|thumb|300px|Kirch va Bóches oes 1873]]'''Bóches''' (Nederlands: '''Bocholtz''', verauwerd ooch ''Boekholt'') is e [[dörp]] in de [[gemeint|jemingde]] [[Zumpelveld]] ì [[Nederlands Limburg|Zuud Limburg]]. Dao woeëne 5075 luuj (1 januari 2023, brón: CBS).
Bis 1982 waor 't 'n eje jemingde.
't [[Dörp]] waor al bewoeënd in de [[Romeinse tied|tsied van de Romeine]] jetsuge de opgraving van 'ne jroese romeinse villa an d'r Vlengendalerweg (1911), en tswei sarcofage die d'r jevonge zunt.
==Buurtsjappe==
* [[De Boanhei]] (Baneheide)
* [[Bóchezerhei]] (Bocholzerheide)
* [[D'r Bróch]] (Broek)
* [[D'r Prikket]] (Prickart)
* [[De Vlengeder]] (Vlengendaal)
* [[D'r Zamberig]] (Zandberg)
* [[Um d'r Paum]] (Paumstraat)
==Klimaat==
I Bóches jieët 't 'n angtsal bezongerheede tse neumme, went ut jeed uever 't klimaat. Ut miest opvallende is, dat dur i Bóches jee of nauwelijks onweer muegelijk is. Tot noe tsauw is doa noch jing wissenschaftliche verklaering vuur jevonge. D'r zunt ichter tswei parametere die uuverduetlich aajeave dat un willekeurige onweersstuuring (of ing willekeurige actievere buuj) jee lang leave bespaard is, zoe gauw wie ze ì Bóches kuunt. Tsen iestje numt de bliksemactiviteit duudlich aaf, zoedat der maar nog u paar ontladinge sund in de buurt va Bóches. De buij zellef nuumt och duudlich aaf, en wat uuver bliet sind u paar druupe. Doé bie ist natuurjlich nit oesjesjlosse dat de betriffende bui of onweersstuuring donoa d'r droad jewuun wer oppakt of zilfs nog actiever weat. Fenomene wie inge downburst, golfbalhagel of ing windhoes, zunt ì Bóches al jans oesjesjlosse. Och is noa jejeavens van de Wetterstation Oche-oesjbich bekind jejeave dat ì Bóches noch noets mieje dan 68 millimeter neersjlaag is jevalle op tsied vaan 24 schtond. Vaa wateruuverlast ist dorum alling mer in hiele zildzaame jevalle spraache, zoe wie in 2011 wie der schneij woar jeschmolze. Daan jeed ut echter neet um direkte jevolge vaan ut wear. Dorrum moag dur term 'noedweer' alling mer jebroecht weade mit betrikking op anger plaatsje, so wie beij vuurbeeld Remunj, woa vuurig joar de sjtad veer kier onger wasser stong. Ing verklaering vuur ut oesblieve va noédweer in de regio Bóches, zouw kinne zieje dat der wienig wasser stil bliet schtoa in ut Heuvelland. Dit wasser (in d'r vorm van beij vuurbeeld u meer of ing groese rivier) hand onweersbuie ''nuudig'' um tse kinne activere, of actief tse blieve.
==Waope==
{{dialeksec|Mestreechs}}
Op 23 november 1896 kraog Bóches vaan d'n [[Hoege Raod vaan Adel]] e waope touwbedeild, wat ziech zoe liet [[heraldiek|umsjrieve]]:
:Gedeild: I. in goud (''geel'') d'n apostel [[Jacobus de Meerdere|Jacobus de Mierdere]], geziech en han vaan natuurleke kleur, stoonde op 'ne graasgroond vaan sinopel (''greun''), gekleid in e pelgrimskleid en mèt 'ne pelgrimshood op de kop, alles vaan sabel, op d'n hood en op de bij mouwe 'ne sjelp vaan zèlver (''wit''), hawwend in de rechterhand 'ne pelgrimsstaaf mèt dao-aon e kruukske, allebei vaan sabel; II. in lazuur (''blauw'') 'ne paol vaan zèlver.
Jacobus de Mierdere is de parochieheilege vaan Bóches. Lazuur mèt 'ne paol vaan zèlver is 't waope vaan de femilie Von der Leyen, die e tiedsje hiere vaan Bóches en Zumpelveld zien gewees.<ref name=ngw>[http://www.ngw.nl/heraldrywiki/index.php?title=Bocholtz Heraldry of the World - Bocholtz]</ref>
==Historische inweunertsale==
{|
|- valign=top
|
{| class=wikitable
! Joar !! Tsaal !! Waas (jans Limburg)
|-
| 1830 || 884<ref>[http://www.volkstelling.nl/web/excel/VT_1830_00_B.xls Volkstsellóng 1830]</ref> || --
|-
| 1840 || 965<ref>[http://www.volkstelling.nl/web/excel/VT_1840_00_S11.xls Volkstsellóng 1840 - Limburg]</ref> || +8,7% ''(+5,6%)''
|-
| 1849 || 1.004<ref>[http://www.volkstelling.nl/web/excel/VT_1849_06_H2.xls Volkstsellóng 1849 - Hertigdóm Limburg: jemingdesjewies indelóng van de provins]</ref> || +4,0% ''(+4,3%)''
|-
| 1859 || 1.167<ref>[http://www.volkstelling.nl/web/excel/VT_1859_01_H3A.xls Volkstsellóng 1859 - Plaatsjlieche indelóng]</ref> || +16,2% ''(+4,4%)''
|-
| 1869 || 1.302<ref>[http://www.volkstelling.nl/web/excel/VT_1869_01_H4A.xls Volkstsellóng 1869 - Feitlieche of jetselde bevolkeróng in eder jemingde van 't riech]</ref> || +11,6% ''(+4,5%)''
|-
| 1879 || 1.265<ref>[http://www.volkstelling.nl/web/excel/VT_1879_05_H1.xls Volkstsellóng 1879 - Limburg: plaatsjlieche indelóng]</ref> || -2,8% ''(+7,0%)''
|-
| 1889 || 1.484<ref>[http://www.volkstelling.nl/web/excel/VT_1889_13_H1.xls Volkstsellóng 1889 - Limburg]</ref> || +17,3% ''(+6,8%)''
|-
| 1899 || 1.750<ref>[http://www.volkstelling.nl/web/excel/VT_1899_11_H1.xls Volkstsellóng 1899 - Limburg]</ref> || +17,9% ''(+10,2%)''
|}
|
{| class=wikitable
! Joar !! Tsaal !! Waas (jans Limburg)
|-
| 1909 || 2.120<ref>[http://www.volkstelling.nl/nl/volkstelling/imageview/VT190901T/index.html Volkstsellóng 1909 - Plaatsjlieche indelóng]</ref> || +21,2% ''(+17,8%)''
|-
| 1920 || 2.528<ref>[http://www.volkstelling.nl/nl/volkstelling/imageview/VT192001T/index.html Volkstsellóng 1920 - Plaatsjlieche indelóng]</ref> || +19,2% ''(+32,6%)''
|-
| 1930 || 3.096<ref>[http://www.volkstelling.nl/web/excel/VT_1930_01_T1.xls Volkstsellóng 1930 - Plaatsjlieche indelóng]</ref> || +22,5% ''(+25,1%)''
|-
| 1947 || 3.581<ref>[http://www.volkstelling.nl/web/excel/VT_1947_B1_T.xls Volkstsellóng 1947 - Plaatsjlieche indelóng]</ref> || +15,7% ''(+24,2%)''
|-
| 1956 || 3.926<ref>[http://www.volkstelling.nl/web/excel/WT_1956_B1_T.xls Weunóngtsellóng 1956 - Wiechtiegste jejeëves per jemingde]</ref> || +9,6% ''(+27,3%)''
|-
| 1960 || 4.078<ref name=vt60>[http://www.volkstelling.nl/nl/volkstelling/imageview/VT196002T1/index.html Volkstsellóng 1960 - Bevölkeroeng va jemingdes en óngerdele va jemingdes]</ref> || +3,9% ''(+7,4%)''
|-
| 1971 || 4.705<ref name=vt71>[http://www.volkstelling.nl/nl/volkstelling/images/pdf/VT_1971_B1A_T.pdf/VT_1971_B1A_T.pdf Volkstsellóng 1971 - Plaatsjlieche indelóng]</ref> || +15,4% ''(+13,9%)''
|}
|}
;Bemerkóng
* I 1971 woeëte de tsale óp janse vóftsale aafjerunk.
;[[Indexciefer|Rillatief oontwikkeling]] vaan 1830 tot 1971
(''v''<sub>1830</sub>=100)
<timeline>
ImageSize = width:755 height:330
PlotArea = left:40 right:10 top:10 bottom:20
TimeAxis = orientation:horizontal
AlignBars = justify
Colors =
id:gray1 value:gray(0.9)
DateFormat = yyyy
Period = from:1830 till:1971
ScaleMajor = unit:year increment:10 start:1830
PlotData =
bar:600 color:gray1 width:1
from:start till:end
bar:500 color:gray1
from:start till:end
bar:400 color:gray1
from:start till:end
bar:300 color:gray1
from:start till:end
bar:200 color:gray1
from:start till:end
bar:100 color:gray1
from:start till:end
bar:0 color:gray1
LineData =
layer:front
points:(40,70)(90,73) color:blue width:2 #1830-40 index 100-105,6
points:(90,73)(135,75) color:blue width:1 #1840-49 index 105,6-110,2
points:(135,75)(185,77) color:blue width:1 #1849-59 index 110,2-115,0 (nao bove aofgerund vaan 114,9...)
points:(185,77)(235,80) color:blue width:1 #1859-69 index 115,0-120,2
points:(235,80)(285,84) color:blue width:1 #1869-79 index 120,2-128,7
points:(285,84)(335,89) color:blue width:1 #1879-89 index 128,7-137,1
points:(335,89)(385,96) color:blue width:1 #1889-99 index 137,1-151,1
points:(385,96)(435,109) color:blue width:1 #1899-1909 index 151,1-178,2
points:(435,109)(490,138) color:blue width:1 #1909-20 index 178,2-236,4
points:(490,138)(540,168) color:blue width:1 #1920-30 index 236,4-295,7
points:(540,168)(625,204) color:blue width:1 #1930-47 index 295,7-367,2
points:(625,204)(670,242) color:blue width:1 #1947-56 index 367,2-443,0
points:(670,242)(690,258) color:blue width:1 #1956-60 index 443,0-475,6
points:(690,258)(745,291) color:blue width:1 #1960-71 index 475,6-541,5
points:(40,70)(90,74) color:green width:1
points:(90,74)(135,77) color:green width:1
points:(135,77)(185,86) color:green width:1
points:(185,86)(235,93) color:green width:1
points:(235,93)(285,91) color:green width:1
points:(285,91)(335,104) color:green width:1
points:(335,104)(385,119) color:green width:1
points:(385,119)(435,139) color:green width:1
points:(435,139)(490,162) color:green width:1
points:(490,162)(540,194) color:green width:1
points:(540,194)(625,222) color:green width:1
points:(625,222)(670,241) color:green width:1
points:(670,241)(690,250) color:green width:1
points:(690,250)(745,285) color:green width:1
</timeline>
Jrun: Jemingde Bóches<br>
Bloa: Provins Limburg
==Folklore==
Elk joar in Augustus is 't Mei-I-Vaare (Oogstdankfeest) ì Boches. 't Weaät jeorganiseerd durch de stichting [https://web.archive.org/web/20080413043117/http://www.meiivaare.nl/ Mei-I-Vaare Bocholtz].
== Bezeenswaerdig==
Ondanks dat Boches nit toeristisch is zunt d'r waal best vuel auwee jebowee tse zië sowie kasjtiël de Bongard (privé bezit) en Hoeve Overhuizen (och privé bezit). D'r sunt jing richtige musea mèh op d'r zölder van de [[carréboerderie]] d'r [[Scholtissenhof]] is ing miniatuur welt jemaat va Limburg.
===De kirch===
[[Plaetje:Kasteel_de_bongard_bocholtz.jpg|thumb|right|300px|Kasjtiël De Bongard, Boches]]
De kirch va [[Jacobus de Meerdere]] is jebowd woëde tussche 1869 en 1873, durch d'r [[Pierre Cuypers]]. De [[pastorie]] is và 1796. <br> Ì 1953 is de Krick jroesser jemaat durch d'r H. Koene.
===Noaveres (Overhuizen)===
't [[Kesjtieël Overhuizen]] (dialek: op 'n Noaveres) is al vermeld in 1330. Van 't kesjtieël zunt d'r paortbaog in [[helsjtein]], de [[kapel|capella domestica]], de jroesse [[carréboerderie]] in [[kundersjtein]] en 'ne keller nog aanwezig. Van 1774 tot 1794 waor 't de zetel van de [[heerlekheid]] Zumpelveld. 't Kasjtieël is [[Franse tied|durch de Franse]] neerjehaold.
===Kasjtieël de Bongard===
'n Anger kasjtieël is [[Kesjteël De Bongard|kasjtieël De Bongard]] oes 1373, dat mìt Overhuizen verbónge waor via 'ne óndergróndse jank. In 1523 vóng 'n verbowwing plaats. Dao sjteet nog einge rónge hooktore. 't Jeboew haet kènmerke van [[Maaslandse renaissance]] mìt opvallende [[sjpeklaog]]e. Ouch heij bevingk zich 'ne haof.
==Oes joa ì Boches==
Oes joa ken me in de wieëtschafte: ''D'r Aouwe Kino'', Café ''De Trepjer'' en [[I'm weissen Rössel]]. Och in de jroesse Sjporthal is ing wieëtsjaft.
== Dórpsvereine ==
* [[WDZ]] (voetbal)
* [[RKVV Sportclub '25]] (voetbal)
* [[Heemkundevereiniging De Bongard]]
* BBC '77
* [[De Geitenfokkers]] (sjpas)
==Rifferense==
<references/>
{{gemeinteZumpelveld}}
[[Categorie:Dörper in Nederlands Limburg|Boches]]
[[Categorie:Zumpelveld|Boches]]
514l2cax76xdfvidym22h46g12capt1
Kuurne
0
21372
485622
463357
2026-05-02T04:57:43Z
InternetArchiveBot
24152
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
485622
wikitext
text/x-wiki
{{dialek|Mestreechs}}
{{wrapper}}
|[[Plaetje:KuurneLocation.png|thumb|270px|Ligking vaan Kuurne in Wes-Vlaandere.]]
|-
|[[Plaetje:MapKuurne.svg|thumb|270px|Kuurne mèt aongrenzende (deil)gemeintes (zuug de hoofteks veur 'n verklaoring).]]
|-
|[[Plaetje:Kuurne Sint-Pieterskerk-6.JPG|thumb|270px|Modern Pieterskèrk in Kuurne.]]
|}
'''Kuurne''' (Wes-Vlaams: ''Keurne'') is e [[dörp]] en 'n [[gemeinte]] in de [[Belsj|Belzje]] provincie [[Wes-Vlaandere]], in 't arrondissemint [[Kortrijk (arrendissement)|Kortrijk]]. De gemeinte heet 'n oppervlak vaan 10,01 km² en had op 1 januari 2008 12.649 inwoeners.
==Geografie==
===Kerne===
Kuurne heet gein deilgemeintes. 't Besteit evels wel oet drei woenkerne.
* I. Kuurne-Centrum (ouch wel Sint-Michiel)
* II. [[Sint-Katrien]] (gedeiltelek)
* III. Sint-Pieter
===Aongrenzende (deil)gemeintes===
{|
|
*a. [[Kortrijk]] (stad Kortrijk)
*b. [[Heule]] (stad Kortrijk)
*c. [[Lendelede]] (gemeinte Lendelede)
|
*d. [[Hulste]] (stad Harelbeke)
*e. [[Bavikhove]] (stad Harelbeke)
*f. [[Harelbeke]] (stad Harelbeke)
|}
==Cultuur==
===Bezeensweerdeghede===
In 't dörp steit 'n [[neogotiek|neogotische]] kèrk gewijd aon Sint-Michiel. De Pieterskèrk (foto; in de kern Sint-Pieter natuurlek) is evels bekinder, um zien opvallende modernistische vörmgeving.
===Folklore===
De bijnaom vaan de Kuurnenere is ''ezele''. Dinkelek kump dit vaan hun vreuger landbouwgewoentes. Es ze mèt hun greunte nao de stad trokke, lagte ze de handel op ezelskare. 'n Apocrief verhaol sjrijf de bijnaom touw aon de koster vaan 't dörp. Intösse is ''ezel'' 'ne [[geuzenaom]]: de gemeinte heet intösse 'nen ezel es mascot.
==Historie==
Kuurne weurt veur 't iers geneump in [[1123]], es ''(villa de) Cuernes''. Iewelaank waor 't 'n oonaonzeenlek landbouwdörp, wat veural akkerbouw bedreef (greunte die in Kortrijk woort verkoch). In d'n [[twintegsten iew]] greujden 't oet tot 'n veurstad vaan Kortrijk. In [[1977]] stoont Kuurne get groond aof aon de gemeinte Kortrijk (de kern Heule-Watermolen, die bij de nui deilgemeinte Heule kaom); 't oersprunkelek plan um Kuurne mèt de stad te laote fusere góng vaanwege hel proteste neet door.
==Extern links==
* [https://web.archive.org/web/20080910012739/http://www.kuurne.be/ Website vaan de gemeinte]
{{GemeintesWes-Vlaandere}}
[[Categorie:Plaatse in Wes-Vlaondere]]
cwiaq1snavaw6g3aoyd0t15b6o5v740