Wikipedia lmowiki https://lmo.wikipedia.org/wiki/Pagina_principala MediaWiki 1.47.0-wmf.1 first-letter Media Special Ciciarada Utent Ciciarada Utent Wikipedia Ciciarada Wikipedia Archivi Ciciarada Archivi MediaWiki Ciciarada MediaWiki Modell Ciciarada Modell Jut Ciciarada Jut Categoria Ciciarada Categoria Portal Ciciarada Portal TimedText TimedText talk Mòdul Ciciarada Mòdul Evento Discussioni evento Canton Giüra 0 144510 1329240 1065559 2026-05-13T11:36:49Z Sciking 7100 /* Cümü */ 1329240 wikitext text/x-wiki {{LORUNIF}} {{Tabela Canton Svizzer| cantun=Canton Giüra<br /></font><small> Repubblica e Canton Giura</font><br />République et Canton du Jura<br />Republik und Kanton Jura<br />Republica e Chantun Giura </small>| abreviaziun=JU| cantun_en=1979| stema=Image:Jura-coat of arms.svg| capitala=[[Delémont]]| popolaziun=69 292| censo=31/12/[[2006]]| area=838| densita=83| cumün=83| carta=Image:Swiss_Canton_Map_JU.png| lengue=[[fransés]]| mapa=Karte Kanton Jura.png| }} El '''Canton Giüra''' l'è giü dei vintisés cantù de la Svìsera, sitüàt endèla part nord-ocidentàl del paés. La capitàl l'è [[Delémont]] e la denominasiù uficiàla en fransés (lèngua magiuritària del cantù) l'è '' République et Canton du Jura''. == Stória == [[Archivi:Delemontfontaine.JPG|thumb|left|250px|'Na piàsa de la cità de Délemont, la capitàl del Giüra]] El re de Borgògna 'l g'ha dunàt el gròs del teretóre che 'ncö 'l fùrma el Canton Giüra al vèscof de [[Basilea]] endèl an [[999]]. La regiù l'è stàda 'n stat sovràno part del [[Sacro Romano Impero]] per de piö de otsènt agn. Dòpo 'l [[Tratàt de Westfalia]] del [[1648]] el Giüra el g'ha cuminciàt a ìga dei ligàm strècc co la [[Confederasiù Svìsera]]. Al [[Congrès de Vienna]] el Giüra l'è pò stat asegnàt al [[Canton Berna]]. Chèsta deciziù la g'ha proocàt fòrte malcontét. El Giüra l'ìa de lèngua franséza e de religiù catòlica, quan che 'nvéce el Canton Berna l'ìa suratöt de lèngua todèsca e de religiù protestànt. La popolasiù de la regiù del Giüra la g'ha domandàt l'endependènsa. Dòpo de 'na lòta de agn e agn, la custitüsiù l'è stàda acetàda 'ndèl [[1977]] e 'ndèl [[1978]] la spartisiù l'è deentàda uficiàla quan che 'l pòpol svìser el g'ha votàt en sò favùr. Isé, 'ndèl [[1979]] el Giüra l'è deentàt chèl dei vintisés dei cantù de la Confederasiù Svìsera. == Südiviziù aministratìve == === Distrècc === [[Archivi:Map Canton Jura Bezirke.png|thumb|Distrecc del Canton Giüra]] El Canton giüra l'è dividìt en 3 distrècc: * [[Delémont (distret)|Delémont]] (Todèsch: ''Delsberg'') - capital: [[Delémont]] * [[Porrentruy (distret)|Porrentruy]] (Todèsch: Pruntrut) - capital: [[Porrentruy]] * [[Franches-Montagnes (distret)|Franches-Montagnes]] (Todèsch: Freiberge) - capital: [[Saignelégier]] === Cümü === I cümü del Canton Giüra i è 65: <div style="-moz-column-count:5;column-count:5;"> * [[Alle]] * [[Basse-Allaine]] * [[Bassecourt]] * [[Beurnevésin]] * [[Boécourt]] * [[Boncourt]] * [[Bonfol]] * [[Bourrignon]] * [[Bressaucourt]] * [[Bure]] * [[Châtillon (JU)]] * [[Clos du Doubs]] * [[Coeuve]] * [[Corban]] * [[Cornol]] * [[Courchapoix]] * [[Courchavon]] * [[Courfaivre]] * [[Courgenay]] * [[Courrendlin]] * [[Courroux]] * [[Courtedoux]] * [[Courtételle]] * [[Damphreux]] * [[Delémont]] * [[Develier]] * [[Ederswiler]] * [[Fahy]] * [[Fontenais]] * [[Glovelier]] * [[Grandfontaine]] * [[Haute-Ajoie]] * [[La Baroche]] * [[La Chaux-des-Breuleux]] * [[Lajoux (JU)]] * [[Le Bémont (JU)]] * [[Le Noirmont]] * [[Les Bois]] * [[Les Breuleux]] * [[Les Enfers]] * [[Les Genevez (JU)]] * [[Lugnez]] * [[Mervelier]] * [[Mettembert]] * [[Montfaucon]] * [[Montsevelier]] * [[Moutier]] * [[Movelier]] * [[Muriaux]] * [[Pleigne]] * [[Porrentruy]] * [[Rebeuvelier]] * [[Rocourt]] * [[Rossemaison]] * [[Saignelégier]] * [[Saint-Brais]] * [[Saulcy]] * [[Soubey]] * [[Soulce]] * [[Soyhières]] * [[Undervelier]] * [[Vellerat]] * [[Vendlincourt]] * [[Vermes]] * [[Vicques]] </div> <br clear=all> {{Canton de la Svizzera}} fp2nlt36uoadtega8p8dnhmy1k638jd Moutier 0 152761 1329237 1197082 2026-05-13T11:27:44Z Jeremy.toma 16056 Canton Giüra 2026 1329237 wikitext text/x-wiki <br><!-- '''Moutier''' --><br>{{LOCC}} {{coor title dm|47|16.780|N|07|22.222|E}} {{Livell aministrativ |siglaStat = CHE |numerLivell = 3 |nom = Moutier |Livell2 = Moutier |Livell1 = [[Canton Giüra| Giüra]] |linkStema = CHE Moutier COA.svg |linkBandera = |pajinaStema = |pajinaBandera = |linkSœmeanza = {{#if:|File:|}} }} '''Moutier''' a l'è un cumün [[Svizzera|svizzer]] del circol aministrativ de [[Giüra Bernes (circol aministrativ)|Giüra Bernes]], in de la part del [[Canton Berna]] a magioranza linguistega francòfuna. La süperfiss del teritori del cumün l'è de 19.53 km² e in del {{Pop svizzera YM|CH-BE}} al gh'eva una popolazion de {{Pop svizzera NC|CH-BE|0700}} abitant. El cumün de Moutier al se tröva a una altitüden de 535 meter sura al livel del mar e l'è tacaa ai cumün de [[Perrefitte]], [[Champoz]], [[Court]], [[Eschert]], [[Belprahon]], [[Roches (BE)|Roches]], [[Châtillon (JU)|Châtillon]] (JU), [[Soulce]]. == Storia == [[Archivi:Picswiss BE-97-20 Klus von Moutier (Gorges de Moutier) mit Eisenbahntunnel.jpg|miniatura|verticale|manzína|El tunnel de la feruvìa de le góle del Moutier]] Moutier l'è menziunaa la prima volta in de l'ann 1154 col nom de ''datum Monasterii''. L'andament storegh de la popolazion l'è indicaa in de la tabela chi de sotta:<ref name=HDS>{{HDS|414|Moutier}}</ref> {| class="wikitable" |- ! ann ! popolazion |- | 16th Century | 342 |- | 1850 | 917 |- | 1880 | 2,111 |- | 1900 | 3,088 |- | 1910 | 4,164 |- | 1950 | 5,916 |- | 1970 | 8,794 |- | 2000 | 7,701 |- |} == Ligam de föra == {{commonscat|Moutier}} * [http://www.moutier.ch/ Moutier Official Website] * [http://www.tornos.ch/ Tornos Official Website] * [http://www.smsa.ch/ Schaublin Official Website] == Riferiment == <references/> {{Cumün del circol aministrativ del Giüra Bernes}} 6k40ccbgsup02hlcn6ews9sig9ixrxn 1329241 1329237 2026-05-13T11:38:04Z Sciking 7100 1329241 wikitext text/x-wiki {{NOLMIL}} {{coor title dm|47|16.780|N|07|22.222|E}} {{Livell aministrativ |siglaStat = CHE |numerLivell = 3 |nom = Moutier |Livell2 = Moutier |Livell1 = [[Canton Giüra|Giura]] |linkStema = CHE Moutier COA.svg |linkBandera = |pajinaStema = |pajinaBandera = |linkSœmeanza = {{#if:|File:|}} }} '''Moutier''' a l'è un comun del [[canton Giura]], a magioranza lenguistega francofona: la superfiss del teritori l'è de 19.53 km² e in del {{Pop svizzera YM|CH-BE}} al gh'eva una popolazzion de {{Pop svizzera NC|CH-BE|0700}} abitant. El se troeuva a un'altituden de 535 meter sora al nivell del mar e l'è tacad ai comun de [[Perrefitte]], [[Champoz]], [[Court]], [[Eschert]], [[Belprahon]], [[Roches (BE)|Roches]], [[Châtillon (JU)|Châtillon]] (JU), [[Soulce]]. Moutier l'è tirad a man la prima volta in de l'ann 1154 col nom de ''datum Monasterii'': in del 2021 l'ha votad per destacàss del [[Giura bernes]] e el 1 de sginer del 2026 la cambia oficialment el canton e provisoriament l'è dent a un distret fad su domà de lee, prima del cambi l'era el comun pussee grand del Giura bernes. == Storia == [[Archivi:Picswiss BE-97-20 Klus von Moutier (Gorges de Moutier) mit Eisenbahntunnel.jpg|miniatura|verticale|manzína|El tunnel de la ferrovia di gole del Moutier]] L'andament storegh de la popolazzion l'è indicad in de la tabella chi de sota:<ref name=HDS>{{HDS|414|Moutier}}</ref> {| class="wikitable" |- ! ann ! popolazzion |- | Secol quell de 16 | 342 |- | 1850 | 917 |- | 1880 | 2,111 |- | 1900 | 3,088 |- | 1910 | 4,164 |- | 1950 | 5,916 |- | 1970 | 8,794 |- | 2000 | 7,701 |- |} == Ligam de foeura == * [http://www.moutier.ch/ Moutier Official Website] * [http://www.tornos.ch/ Tornos Official Website] * [http://www.smsa.ch/ Schaublin Official Website] == Riferiment == <references/> == Alter proget == {{Interproget}} lr9iv87mw5avqu1zc400ijejqmvdy8m 1329242 1329241 2026-05-13T11:38:39Z Sciking 7100 added [[Category:Cumün del Canton Giüra]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 1329242 wikitext text/x-wiki {{NOLMIL}} {{coor title dm|47|16.780|N|07|22.222|E}} {{Livell aministrativ |siglaStat = CHE |numerLivell = 3 |nom = Moutier |Livell2 = Moutier |Livell1 = [[Canton Giüra|Giura]] |linkStema = CHE Moutier COA.svg |linkBandera = |pajinaStema = |pajinaBandera = |linkSœmeanza = {{#if:|File:|}} }} '''Moutier''' a l'è un comun del [[canton Giura]], a magioranza lenguistega francofona: la superfiss del teritori l'è de 19.53 km² e in del {{Pop svizzera YM|CH-BE}} al gh'eva una popolazzion de {{Pop svizzera NC|CH-BE|0700}} abitant. El se troeuva a un'altituden de 535 meter sora al nivell del mar e l'è tacad ai comun de [[Perrefitte]], [[Champoz]], [[Court]], [[Eschert]], [[Belprahon]], [[Roches (BE)|Roches]], [[Châtillon (JU)|Châtillon]] (JU), [[Soulce]]. Moutier l'è tirad a man la prima volta in de l'ann 1154 col nom de ''datum Monasterii'': in del 2021 l'ha votad per destacàss del [[Giura bernes]] e el 1 de sginer del 2026 la cambia oficialment el canton e provisoriament l'è dent a un distret fad su domà de lee, prima del cambi l'era el comun pussee grand del Giura bernes. == Storia == [[Archivi:Picswiss BE-97-20 Klus von Moutier (Gorges de Moutier) mit Eisenbahntunnel.jpg|miniatura|verticale|manzína|El tunnel de la ferrovia di gole del Moutier]] L'andament storegh de la popolazzion l'è indicad in de la tabella chi de sota:<ref name=HDS>{{HDS|414|Moutier}}</ref> {| class="wikitable" |- ! ann ! popolazzion |- | Secol quell de 16 | 342 |- | 1850 | 917 |- | 1880 | 2,111 |- | 1900 | 3,088 |- | 1910 | 4,164 |- | 1950 | 5,916 |- | 1970 | 8,794 |- | 2000 | 7,701 |- |} == Ligam de foeura == * [http://www.moutier.ch/ Moutier Official Website] * [http://www.tornos.ch/ Tornos Official Website] * [http://www.smsa.ch/ Schaublin Official Website] == Riferiment == <references/> == Alter proget == {{Interproget}} [[Categoria:Cumün del Canton Giüra]] li3hks78lv7wpm9gwdrbri6kdbj9hff Modell:Cumün del circol aministrativ del Giüra Bernes 10 152787 1329239 1097946 2026-05-13T11:36:15Z Sciking 7100 1329239 wikitext text/x-wiki <br clear=all> <div class="noprint"> <div class="NavFrame"> <div class="NavPic"></div> <div class="NavHead" style="background:#ccccff" align="center" width="100%">[[Canton Berna]] &middot; [[Giüra Bernes (circol aministrativ)|Cumün del circol aministrativ del Giüra Bernes]]</div> <div class="NavContent"> {| | align="center" style="font-size: 90%;" colspan="2" | [[Belprahon]] • [[Bévilard]] • [[Champoz]] • [[Châtelat]] • [[Corcelles (BE)|Corcelles]] • [[Corgémont]] • [[Cormoret]] • [[Cortébert]] • [[Court (BE)|Court]] • [[Courtelary]] • [[Crémines]] • [[Diesse]] • [[Eschert]] • [[Grandval (BE)|Grandval]] • [[La Ferrière (BE)|La Ferrière]] • [[La Heutte]] • [[Lamboing]] • [[La Neuveville]] • [[Loveresse]] • [[Malleray]] • [[Monible]] • [[Mont-Tramelan]] • [[Nods (BE)|Nods]] • [[Orvin]] • [[Perrefitte]] • [[Péry]] • [[Plagne (BE)|Plentsch]] • [[Pontenet]] • [[Prêles|Prägelz]] • [[Rebévelier]] • [[Reconvilier]] • [[Renan (BE)|Renan]] • [[Roches (BE)|Roches]] • [[Romont (BE)|Romont]] • [[Saicourt]] • [[Saint-Imier]] • [[Saules (BE)|Saules]] • [[La Scheulte]] • [[Seehof (BE)|Seehof]] • [[Sonceboz-Sombeval]] • [[Sonvilier]] • [[Sornetan]] • [[Sorvilier]] • [[Souboz]] • [[Tavannes]] • [[Tramelan]] • [[Vauffelin]] • [[Villeret (BE)|Villeret]] |} <includeonly>[[Category:Cumün del circol aministrativ del Giüra Bernes]] </includeonly> </div> </div></div> rmcwzxkx66u0r9mk7fpf4gnal3c9646 Dellino Farmer 0 193643 1329231 1324099 2026-05-12T22:19:04Z ~2026-28745-04 53076 /* Singoi/Video */ 1329231 wikitext text/x-wiki {{MILCLASS}} [[Archivi:DellinoFarmer.jpg|thumb|El Dellino Farmer.]] {{quote|Al sanch andèle vène al momènt al mànca mìga,<br> al mè südùr l'è dat da la pasiù e la fadìga!|Dellino Farmer, ''[[Sanc e sidur]]'', [[2013]].}} '''Andrea Lorenzo Dellavedova''', mej cognossuu cont el nomm d'art de '''Dellino Farmer''' ([[Manerbi]], [[vundes de agost]] del [[1983]]) l'è on [[rapper]] lombard.<br> A l'è famos per i sò canzon rap in [[lengua lombarda]]. ==Biografia== Nassuu e cressuu in de la [[bassa bressana]], giamò de quand che l'era piscinin el scomincia a interessàss a la musega e in particolar al rap. I sò primm esperienz musicai del viv a hinn de la fin di [[Agn Novanta]].<br> Dopo 'n period bell longh de silenzi e de lavorà, intorna a la metà di [[Agn Domilla]] el scomincia la osa colaborazion cont el [[beatmaker]] Giovanni Rinaldi: lor duu, insemma, on quai ann dopo farann nass el progett ''Italian Farmer''.<br> El progett el nass e 'l partiss de vera in del [[2007]]-[[2008]], quand che 'l sortiss foeura el primm demo ciamaa ''Dirty Vibes''. Giamò in quell demo chì el Demo el scomincia a doperà el sò [[dialett bressan]] in di canzon, anca se minga in manera sistematega.<br> L'ann dopo el ven publicaa l'EP ''Dialectro'', che 'l gh'ha denter di canzon compagn de ''P.O.T.A.'' e ''La me storia l'è diversa''. Con quell lavorà chì, i ''Italian Farmer'' scomincen a vess cognossuu in de la soa provincia de lor.<br> In del [[2010]] el Dellino el publica el sò primm disch ofizial con l'etichetta [[Milan|milanesa]] [[Divinazione/Terzo Millennio]] (giamò editris de grupp tant 'me i [[Timoria]], i [[Marlene Kuntz]], i [[Audiorama]] e alter anmò): a se tratta de [[Raccolta Dialettale]], che 'l fa cress anmò pussee el sucess de l'artista a nivell provincial e anca regional.<br> In del [[2011]] el fa su 'na parodia de la canzon [[Tranne te]] del [[Fabri Fibra]], ciamada ''Rap Cottimistico'': el mett su el video in su [[Youtube]], e quell lì el ven vardaa de quasi 40.000 personn in d'ona settemana, e de 70.000 in del primm mes. Quell lavorà chì el ven faa passà anca in su [[Radio Deejay]] duranta la trasmission ''[[Ciao belli]]''. Per via de 'sto sucess, el Dellino el pò fà su 'na quai sigla per la radio milanesa: quella de l'estaa [[2011]] e quella invernal d'on programma de la matin.<br> El [[2012]] el ved el Dellino colaborà cont el cantant e cabarettista [[Bressa|bressan]] [[Piergiorgio Cinelli]]: el nass inscì el disco ''Trenta Piò''. La canzon de ponta a l'è ''[[A Oflaga]]'' (cover de la canzon ''In Italia'' del [[Fabri Fibra]]), che la ciappaa anca lee on quai sucess.<br> L'ann dopo l'è pien de impegn per el Dellino: prima de tutt el sortiss foeura el sò primm progett discografegh indeperlù, cioè el mixtape [[Provincia Meccanica]]; inoltra el fa ona colaborazion in del disch [[Noseconossemo]] del cantant veneto [[Hermann Medrano]], insemma a artista compagn de [[Caparezza]], [[Roy Paci]], [[Natalino Balasso]], [[Oliver Skardy]]. Invers a la fin de l'ann el tira foeura on singol noeuv, ciamaa [[Sanc e sidur]] (''Sangh e sudor''). Per el [[2014]] a l'è prevista ona colaborazion cont el cantant [[Roma|roman]] [[Er Piotta]]. Intrattant el seguta la soa atività live in gir per la Lombardia, ma soratutt in de la [[Provincia de Bressa]].<br> Semper in del [[2014]] el ven foeura el noeuv album ''[[Biorap]]'', che 'l gh'ha dent canzon in lombard (e i singoi [[Come i panda]], [[Sanc e sidur]], [[20-25-30]] e [[Gli strani effetti del clima]]) e in italian.<br> In del 2015 vegnen foeura i singoi [[F.E.S.]] (parodia de P.E.S. di Club Dogo), cantada cont el [[Piergiorgio Cinelli]]; inoltra sortissen anca el video de [[Trenta piò (canzon)|Trenta piò]] e quell de [[Gli strani effetti del clima]]. In del principi del [[2016]] el sortiss el singol Sa tromba mai, che 'l preced de 'na quai settemana l'album noeuv, ciamaa [[Riciàpet]].<br> El s'è candidaa ai [[elezion politegh italian del 2018]] per la [[Cambra di Deputaa (Italia)|Cambra di Deputaa]] insemma al [[Moviment 5 Stell]] a l'[[uninominal]] de [[Romano di Lombardia|Roman]]. ==Discografia== ===Demo=== *''Dirty Vibes'' ([[2008]]), comè ''Italian Farmer''. ===EP=== *[[Dialectro]] ([[2009]]), comè ''Italian Farmer''. ===Album=== *[[Raccolta dialettale]] ([[2010]]), comè ''Italian Farmer''. *[[Trenta piò]] ([[2012]]), cont el [[Piergiorgio Cinelli]]. *[[Provincia meccanica]] ([[2013]]), solista. *[[Biorap]] ([[2014]]), solista. *[[Riciàpet]] ([[2016]]), solista. *[[Riciàpet 2]] ([[2017]]), solista. *The Best-ia ([[2018]]), solista. ===Singoi/Video=== *[[La me storia l'è diversa]] ([[2009]]). *[[P.O.T.A]] ([[2010]]). *[[Piazza Italia]] ([[2010]]). *[[In-Certi Sogni]] ([[2010]]). *[[Troppo Rurale]] ([[2011]]). *[[Rap Cottimistico]] ([[2011]]). *[[A Oflaga]] ([[2012]]). *[[Mi-VE]] ([[2013]]). *[[Sanc e sidur]] ([[2013]]). *[[20-25-30]] ([[2013]]). *[[Come i panda]] ([[2014]]). *[[FES]] ([[2015]]). *[[Trenta piò (canzon)|Trenta piò]] (2015). *[[Gli strani effetti del clima]] (2015). *[[Me vegne da la basa]] Caparezza tribute (2016). *[[La Ö la Ü (canzon)|La Ö la Ü]] (2018). *[[Il trattorista (canzon)|Il trattorista]] (2018). ==Vos corelaa== *[[Italian Farmer]] *[[Piergiorgio Cinelli]] *[[Musega lombarda]] ==Ligamm de foeura== *[http://www.dellinofarmer.it El sit ofizial] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131111132213/http://www.dellinofarmer.it/ |date=2013-11-11 }} *[http://www.youtube.com/watch?v=CriDa_OHgsw El video ofizial de ''In-certi sogni''] *[http://www.youtube.com/watch?v=W6D2ibtCxAw El video ofizial de ''Troppo Rurale''] *[http://www.youtube.com/watch?v=xpWJwduKMj4 El video de ''Rap Cottimistico''] *[http://www.youtube.com/watch?v=8zFRDHaUqF0 El video ofizial de ''A Oflaga''] *[http://www.youtube.com/watch?v=sBbMkzpr4bA El video ofizial de ''Sanc e sidur''] [[Categoria:Cantant in lengua lombarda]] [[Categoria:Cantant italian]] [[Categoria:Nassud in del 1983]] o6g5d2pshu226bap8kau5rhax1afwqc 1329232 1329231 2026-05-12T22:23:18Z ~2026-28745-04 53076 /* Biografia */ 1329232 wikitext text/x-wiki {{MILCLASS}} [[Archivi:DellinoFarmer.jpg|thumb|El Dellino Farmer.]] {{quote|Al sanch andèle vène al momènt al mànca mìga,<br> al mè südùr l'è dat da la pasiù e la fadìga!|Dellino Farmer, ''[[Sanc e sidur]]'', [[2013]].}} '''Andrea Lorenzo Dellavedova''', mej cognossuu cont el nomm d'art de '''Dellino Farmer''' ([[Manerbi]], [[vundes de agost]] del [[1983]]) l'è on [[rapper]] lombard.<br> A l'è famos per i sò canzon rap in [[lengua lombarda]]. ==Biografia== Nassuu e cressuu in de la [[bassa bressana]], giamò de quand che l'era piscinin el scomincia a interessàss a la musega e in particolar al rap. I sò primm esperienz musicai del viv a hinn de la fin di [[Agn Novanta]].<br> Dopo 'n period bell longh de silenzi e de lavorà, intorna a la metà di [[Agn Domilla]] el scomincia la osa colaborazion cont el [[beatmaker]] Giovanni Rinaldi: lor duu, insemma, on quai ann dopo farann nass el progett ''Italian Farmer''.<br> El progett el nass e 'l partiss de vera in del [[2007]]-[[2008]], quand che 'l sortiss foeura el primm demo ciamaa ''Dirty Vibes''. Giamò in quell demo chì el Demo el scomincia a doperà el sò [[dialett bressan]] in di canzon, anca se minga in manera sistematega.<br> L'ann dopo el ven publicaa l'EP ''Dialectro'', che 'l gh'ha denter di canzon compagn de ''P.O.T.A.'' e ''La me storia l'è diversa''. Con quell lavorà chì, i ''Italian Farmer'' scomincen a vess cognossuu in de la soa provincia de lor.<br> In del [[2010]] el Dellino el publica el sò primm disch ofizial con l'etichetta [[Milan|milanesa]] [[Divinazione/Terzo Millennio]] (giamò editris de grupp tant 'me i [[Timoria]], i [[Marlene Kuntz]], i [[Audiorama]] e alter anmò): a se tratta de [[Raccolta Dialettale]], che 'l fa cress anmò pussee el sucess de l'artista a nivell provincial e anca regional.<br> In del [[2011]] el fa su 'na parodia de la canzon [[Tranne te]] del [[Fabri Fibra]], ciamada ''Rap Cottimistico'': el mett su el video in su [[Youtube]], e quell lì el ven vardaa de quasi 40.000 personn in d'ona settemana, e de 70.000 in del primm mes. Quell lavorà chì el ven faa passà anca in su [[Radio Deejay]] duranta la trasmission ''[[Ciao belli]]''. Per via de 'sto sucess, el Dellino el pò fà su 'na quai sigla per la radio milanesa: quella de l'estaa [[2011]] e quella invernal d'on programma de la matin.<br> El [[2012]] el ved el Dellino colaborà cont el cantant e cabarettista [[Bressa|bressan]] [[Piergiorgio Cinelli]]: el nass inscì el disco ''Trenta Piò''. La canzon de ponta a l'è ''[[A Oflaga]]'' (cover de la canzon ''In Italia'' del [[Fabri Fibra]]), che la ciappaa anca lee on quai sucess.<br> L'ann dopo l'è pien de impegn per el Dellino: prima de tutt el sortiss foeura el sò primm progett discografegh indeperlù, cioè el mixtape [[Provincia Meccanica]]; inoltra el fa ona colaborazion in del disch [[Noseconossemo]] del cantant veneto [[Hermann Medrano]], insemma a artista compagn de [[Caparezza]], [[Roy Paci]], [[Natalino Balasso]], [[Oliver Skardy]]. Invers a la fin de l'ann el tira foeura on singol noeuv, ciamaa [[Sanc e sidur]] (''Sangh e sudor''). Per el [[2014]] a l'è prevista ona colaborazion cont el cantant [[Roma|roman]] [[Er Piotta]]. Intrattant el seguta la soa atività live in gir per la Lombardia, ma soratutt in de la [[Provincia de Bressa]].<br> Semper in del [[2014]] el ven foeura el noeuv album ''[[Biorap]]'', che 'l gh'ha dent canzon in lombard (e i singoi [[Come i panda]], [[Sanc e sidur]] e [[Gli strani effetti del clima]]) e in italian.<br> In del 2015 vegnen foeura i singoi [[F.E.S.]] (parodia de P.E.S. di Club Dogo), cantada cont el [[Piergiorgio Cinelli]]; inoltra sortissen anca el video de [[Trenta piò (canzon)|Trenta piò]] e quell de [[Gli strani effetti del clima]]. In del principi del [[2016]] el sortiss el singol Sa tromba mai, che 'l preced de 'na quai settemana l'album noeuv, ciamaa [[Riciàpet]]. El s'è candidaa ai [[elezion politegh italian del 2018]] per la [[Cambra di Deputaa (Italia)|Cambra di Deputaa]] insemma al [[Moviment 5 Stell]] a l'[[uninominal]] de [[Romano di Lombardia|Roman]]. ==Discografia== ===Demo=== *''Dirty Vibes'' ([[2008]]), comè ''Italian Farmer''. ===EP=== *[[Dialectro]] ([[2009]]), comè ''Italian Farmer''. ===Album=== *[[Raccolta dialettale]] ([[2010]]), comè ''Italian Farmer''. *[[Trenta piò]] ([[2012]]), cont el [[Piergiorgio Cinelli]]. *[[Provincia meccanica]] ([[2013]]), solista. *[[Biorap]] ([[2014]]), solista. *[[Riciàpet]] ([[2016]]), solista. *[[Riciàpet 2]] ([[2017]]), solista. *The Best-ia ([[2018]]), solista. ===Singoi/Video=== *[[La me storia l'è diversa]] ([[2009]]). *[[P.O.T.A]] ([[2010]]). *[[Piazza Italia]] ([[2010]]). *[[In-Certi Sogni]] ([[2010]]). *[[Troppo Rurale]] ([[2011]]). *[[Rap Cottimistico]] ([[2011]]). *[[A Oflaga]] ([[2012]]). *[[Mi-VE]] ([[2013]]). *[[Sanc e sidur]] ([[2013]]). *[[20-25-30]] ([[2013]]). *[[Come i panda]] ([[2014]]). *[[FES]] ([[2015]]). *[[Trenta piò (canzon)|Trenta piò]] (2015). *[[Gli strani effetti del clima]] (2015). *[[Me vegne da la basa]] Caparezza tribute (2016). *[[La Ö la Ü (canzon)|La Ö la Ü]] (2018). *[[Il trattorista (canzon)|Il trattorista]] (2018). ==Vos corelaa== *[[Italian Farmer]] *[[Piergiorgio Cinelli]] *[[Musega lombarda]] ==Ligamm de foeura== *[http://www.dellinofarmer.it El sit ofizial] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131111132213/http://www.dellinofarmer.it/ |date=2013-11-11 }} *[http://www.youtube.com/watch?v=CriDa_OHgsw El video ofizial de ''In-certi sogni''] *[http://www.youtube.com/watch?v=W6D2ibtCxAw El video ofizial de ''Troppo Rurale''] *[http://www.youtube.com/watch?v=xpWJwduKMj4 El video de ''Rap Cottimistico''] *[http://www.youtube.com/watch?v=8zFRDHaUqF0 El video ofizial de ''A Oflaga''] *[http://www.youtube.com/watch?v=sBbMkzpr4bA El video ofizial de ''Sanc e sidur''] [[Categoria:Cantant in lengua lombarda]] [[Categoria:Cantant italian]] [[Categoria:Nassud in del 1983]] rocbvv32mfnqgzg7x22iepvbw94itt0 1329233 1329232 2026-05-12T22:26:32Z ~2026-28745-04 53076 /* Biografia */ 1329233 wikitext text/x-wiki {{MILCLASS}} [[Archivi:DellinoFarmer.jpg|thumb|El Dellino Farmer.]] {{quote|Al sanch andèle vène al momènt al mànca mìga,<br> al mè südùr l'è dat da la pasiù e la fadìga!|Dellino Farmer, ''[[Sanc e sidur]]'', [[2013]].}} '''Andrea Lorenzo Dellavedova''', mej cognossuu cont el nomm d'art de '''Dellino Farmer''' ([[Manerbi]], [[vundes de agost]] del [[1983]]) l'è on [[rapper]] lombard.<br> A l'è famos per i sò canzon rap in [[lengua lombarda]]. ==Biografia== Nassuu e cressuu in de la [[bassa bressana]], giamò de quand che l'era piscinin el scomincia a interessàss a la musega e in particolar al rap. I sò primm esperienz musicai del viv a hinn de la fin di [[Agn Novanta]].<br> Dopo 'n period bell longh de silenzi e de lavorà, intorna a la metà di [[Agn Domilla]] el scomincia la osa colaborazion cont el [[beatmaker]] Giovanni Rinaldi: lor duu, insemma, on quai ann dopo farann nass el progett ''Italian Farmer''.<br> El progett el nass e 'l partiss de vera in del [[2007]]-[[2008]], quand che 'l sortiss foeura el primm demo ciamaa ''Dirty Vibes''. Giamò in quell demo chì el Demo el scomincia a doperà el sò [[dialett bressan]] in di canzon, anca se minga in manera sistematega.<br> L'ann dopo el ven publicaa l'EP ''Dialectro'', che 'l gh'ha denter di canzon compagn de ''P.O.T.A.'' e ''La me storia l'è diversa''. Con quell lavorà chì, i ''Italian Farmer'' scomincen a vess cognossuu in de la soa provincia de lor.<br> In del [[2010]] el Dellino el publica el sò primm disch ofizial con l'etichetta [[Milan|milanesa]] [[Divinazione/Terzo Millennio]] (giamò editris de grupp tant 'me i [[Timoria]], i [[Marlene Kuntz]], i [[Audiorama]] e alter anmò): a se tratta de [[Raccolta Dialettale]], che 'l fa cress anmò pussee el sucess de l'artista a nivell provincial e anca regional.<br> In del [[2011]] el fa su 'na parodia de la canzon [[Tranne te]] del [[Fabri Fibra]], ciamada ''Rap Cottimistico'': el mett su el video in su [[Youtube]], e quell lì el ven vardaa de quasi 40.000 personn in d'ona settemana, e de 70.000 in del primm mes. Quell lavorà chì el ven faa passà anca in su [[Radio Deejay]] duranta la trasmission ''[[Ciao belli]]''. Per via de 'sto sucess, el Dellino el pò fà su 'na quai sigla per la radio milanesa: quella de l'estaa [[2011]] e quella invernal d'on programma de la matin.<br> El [[2012]] el ved el Dellino colaborà cont el cantant e cabarettista [[Bressa|bressan]] [[Piergiorgio Cinelli]]: el nass inscì el disco ''Trenta Piò''. La canzon de ponta a l'è ''[[A Oflaga]]'' (cover de la canzon ''In Italia'' del [[Fabri Fibra]]), che la ciappaa anca lee on quai sucess.<br> L'ann dopo l'è pien de impegn per el Dellino: prima de tutt el sortiss foeura el sò primm progett discografegh indeperlù, cioè el mixtape [[Provincia Meccanica]]; inoltra el fa ona colaborazion in del disch [[Noseconossemo]] del cantant veneto [[Hermann Medrano]], insemma a artista compagn de [[Caparezza]], [[Roy Paci]], [[Natalino Balasso]], [[Oliver Skardy]]. Invers a la fin de l'ann el tira foeura on singol noeuv, ciamaa [[Sanc e sidur]] (''Sangh e sudor''). Per el [[2014]] a l'è prevista ona colaborazion cont el cantant [[Roma|roman]] [[Er Piotta]]. Intrattant el seguta la soa atività live in gir per la Lombardia, ma soratutt in de la [[Provincia de Bressa]].<br> Semper in del [[2014]] el ven foeura el noeuv album ''[[Biorap]]'', che 'l gh'ha dent canzon in lombard (e i singoi [[Come i panda]], [[Sanc e sidur]] e [[Gli strani effetti del clima]]) e in italian.<br> In del 2015 vegnen foeura i singoi [[F.E.S.]] (parodia de P.E.S. di Club Dogo), cantada cont el [[Piergiorgio Cinelli]]; inoltra sortissen anca el video de [[Trenta piò (canzon)|Trenta piò]] e quell de [[Gli strani effetti del clima]]. In del principi del [[2016]] el sortiss l'album noeuv ciamaa [[Riciàpet]]. El s'è candidaa ai [[elezion politegh italian del 2018]] per la [[Cambra di Deputaa (Italia)|Cambra di Deputaa]] insemma al [[Moviment 5 Stell]] a l'[[uninominal]] de [[Romano di Lombardia|Roman]]. ==Discografia== ===Demo=== *''Dirty Vibes'' ([[2008]]), comè ''Italian Farmer''. ===EP=== *[[Dialectro]] ([[2009]]), comè ''Italian Farmer''. ===Album=== *[[Raccolta dialettale]] ([[2010]]), comè ''Italian Farmer''. *[[Trenta piò]] ([[2012]]), cont el [[Piergiorgio Cinelli]]. *[[Provincia meccanica]] ([[2013]]), solista. *[[Biorap]] ([[2014]]), solista. *[[Riciàpet]] ([[2016]]), solista. *[[Riciàpet 2]] ([[2017]]), solista. *The Best-ia ([[2018]]), solista. ===Singoi/Video=== *[[La me storia l'è diversa]] ([[2009]]). *[[P.O.T.A]] ([[2010]]). *[[Piazza Italia]] ([[2010]]). *[[In-Certi Sogni]] ([[2010]]). *[[Troppo Rurale]] ([[2011]]). *[[Rap Cottimistico]] ([[2011]]). *[[A Oflaga]] ([[2012]]). *[[Mi-VE]] ([[2013]]). *[[Sanc e sidur]] ([[2013]]). *[[20-25-30]] ([[2013]]). *[[Come i panda]] ([[2014]]). *[[FES]] ([[2015]]). *[[Trenta piò (canzon)|Trenta piò]] (2015). *[[Gli strani effetti del clima]] (2015). *[[Me vegne da la basa]] Caparezza tribute (2016). *[[La Ö la Ü (canzon)|La Ö la Ü]] (2018). *[[Il trattorista (canzon)|Il trattorista]] (2018). ==Vos corelaa== *[[Italian Farmer]] *[[Piergiorgio Cinelli]] *[[Musega lombarda]] ==Ligamm de foeura== *[http://www.dellinofarmer.it El sit ofizial] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131111132213/http://www.dellinofarmer.it/ |date=2013-11-11 }} *[http://www.youtube.com/watch?v=CriDa_OHgsw El video ofizial de ''In-certi sogni''] *[http://www.youtube.com/watch?v=W6D2ibtCxAw El video ofizial de ''Troppo Rurale''] *[http://www.youtube.com/watch?v=xpWJwduKMj4 El video de ''Rap Cottimistico''] *[http://www.youtube.com/watch?v=8zFRDHaUqF0 El video ofizial de ''A Oflaga''] *[http://www.youtube.com/watch?v=sBbMkzpr4bA El video ofizial de ''Sanc e sidur''] [[Categoria:Cantant in lengua lombarda]] [[Categoria:Cantant italian]] [[Categoria:Nassud in del 1983]] 6ls2xexnd3w687130go0nswgi2xjbgu 1329235 1329233 2026-05-12T22:34:21Z ~2026-28745-04 53076 /* Singoi/Video */ 1329235 wikitext text/x-wiki {{MILCLASS}} [[Archivi:DellinoFarmer.jpg|thumb|El Dellino Farmer.]] {{quote|Al sanch andèle vène al momènt al mànca mìga,<br> al mè südùr l'è dat da la pasiù e la fadìga!|Dellino Farmer, ''[[Sanc e sidur]]'', [[2013]].}} '''Andrea Lorenzo Dellavedova''', mej cognossuu cont el nomm d'art de '''Dellino Farmer''' ([[Manerbi]], [[vundes de agost]] del [[1983]]) l'è on [[rapper]] lombard.<br> A l'è famos per i sò canzon rap in [[lengua lombarda]]. ==Biografia== Nassuu e cressuu in de la [[bassa bressana]], giamò de quand che l'era piscinin el scomincia a interessàss a la musega e in particolar al rap. I sò primm esperienz musicai del viv a hinn de la fin di [[Agn Novanta]].<br> Dopo 'n period bell longh de silenzi e de lavorà, intorna a la metà di [[Agn Domilla]] el scomincia la osa colaborazion cont el [[beatmaker]] Giovanni Rinaldi: lor duu, insemma, on quai ann dopo farann nass el progett ''Italian Farmer''.<br> El progett el nass e 'l partiss de vera in del [[2007]]-[[2008]], quand che 'l sortiss foeura el primm demo ciamaa ''Dirty Vibes''. Giamò in quell demo chì el Demo el scomincia a doperà el sò [[dialett bressan]] in di canzon, anca se minga in manera sistematega.<br> L'ann dopo el ven publicaa l'EP ''Dialectro'', che 'l gh'ha denter di canzon compagn de ''P.O.T.A.'' e ''La me storia l'è diversa''. Con quell lavorà chì, i ''Italian Farmer'' scomincen a vess cognossuu in de la soa provincia de lor.<br> In del [[2010]] el Dellino el publica el sò primm disch ofizial con l'etichetta [[Milan|milanesa]] [[Divinazione/Terzo Millennio]] (giamò editris de grupp tant 'me i [[Timoria]], i [[Marlene Kuntz]], i [[Audiorama]] e alter anmò): a se tratta de [[Raccolta Dialettale]], che 'l fa cress anmò pussee el sucess de l'artista a nivell provincial e anca regional.<br> In del [[2011]] el fa su 'na parodia de la canzon [[Tranne te]] del [[Fabri Fibra]], ciamada ''Rap Cottimistico'': el mett su el video in su [[Youtube]], e quell lì el ven vardaa de quasi 40.000 personn in d'ona settemana, e de 70.000 in del primm mes. Quell lavorà chì el ven faa passà anca in su [[Radio Deejay]] duranta la trasmission ''[[Ciao belli]]''. Per via de 'sto sucess, el Dellino el pò fà su 'na quai sigla per la radio milanesa: quella de l'estaa [[2011]] e quella invernal d'on programma de la matin.<br> El [[2012]] el ved el Dellino colaborà cont el cantant e cabarettista [[Bressa|bressan]] [[Piergiorgio Cinelli]]: el nass inscì el disco ''Trenta Piò''. La canzon de ponta a l'è ''[[A Oflaga]]'' (cover de la canzon ''In Italia'' del [[Fabri Fibra]]), che la ciappaa anca lee on quai sucess.<br> L'ann dopo l'è pien de impegn per el Dellino: prima de tutt el sortiss foeura el sò primm progett discografegh indeperlù, cioè el mixtape [[Provincia Meccanica]]; inoltra el fa ona colaborazion in del disch [[Noseconossemo]] del cantant veneto [[Hermann Medrano]], insemma a artista compagn de [[Caparezza]], [[Roy Paci]], [[Natalino Balasso]], [[Oliver Skardy]]. Invers a la fin de l'ann el tira foeura on singol noeuv, ciamaa [[Sanc e sidur]] (''Sangh e sudor''). Per el [[2014]] a l'è prevista ona colaborazion cont el cantant [[Roma|roman]] [[Er Piotta]]. Intrattant el seguta la soa atività live in gir per la Lombardia, ma soratutt in de la [[Provincia de Bressa]].<br> Semper in del [[2014]] el ven foeura el noeuv album ''[[Biorap]]'', che 'l gh'ha dent canzon in lombard (e i singoi [[Come i panda]], [[Sanc e sidur]] e [[Gli strani effetti del clima]]) e in italian.<br> In del 2015 vegnen foeura i singoi [[F.E.S.]] (parodia de P.E.S. di Club Dogo), cantada cont el [[Piergiorgio Cinelli]]; inoltra sortissen anca el video de [[Trenta piò (canzon)|Trenta piò]] e quell de [[Gli strani effetti del clima]]. In del principi del [[2016]] el sortiss l'album noeuv ciamaa [[Riciàpet]]. El s'è candidaa ai [[elezion politegh italian del 2018]] per la [[Cambra di Deputaa (Italia)|Cambra di Deputaa]] insemma al [[Moviment 5 Stell]] a l'[[uninominal]] de [[Romano di Lombardia|Roman]]. ==Discografia== ===Demo=== *''Dirty Vibes'' ([[2008]]), comè ''Italian Farmer''. ===EP=== *[[Dialectro]] ([[2009]]), comè ''Italian Farmer''. ===Album=== *[[Raccolta dialettale]] ([[2010]]), comè ''Italian Farmer''. *[[Trenta piò]] ([[2012]]), cont el [[Piergiorgio Cinelli]]. *[[Provincia meccanica]] ([[2013]]), solista. *[[Biorap]] ([[2014]]), solista. *[[Riciàpet]] ([[2016]]), solista. *[[Riciàpet 2]] ([[2017]]), solista. *The Best-ia ([[2018]]), solista. ===Singoi/Video=== *[[La me storia l'è diversa]] ([[2009]]). *[[P.O.T.A]] ([[2010]]). *[[Piazza Italia]] ([[2010]]). *[[In-Certi Sogni]] ([[2010]]). *[[Troppo Rurale]] ([[2011]]). *[[Rap Cottimistico]] ([[2011]]). *[[A Oflaga]] ([[2012]]). *[[Mi-VE]] ([[2013]]). *[[Sanc e sidur]] ([[2013]]). *[[Come i panda]] ([[2014]]). *[[FES]] ([[2015]]). *[[Trenta piò (canzon)|Trenta piò]] (2015). *[[Gli strani effetti del clima]] (2015). *[[Me vegne da la basa]] Caparezza tribute (2016). *[[La Ö la Ü (canzon)|La Ö la Ü]] (2018). *[[Il trattorista (canzon)|Il trattorista]] (2018). ==Vos corelaa== *[[Italian Farmer]] *[[Piergiorgio Cinelli]] *[[Musega lombarda]] ==Ligamm de foeura== *[http://www.dellinofarmer.it El sit ofizial] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131111132213/http://www.dellinofarmer.it/ |date=2013-11-11 }} *[http://www.youtube.com/watch?v=CriDa_OHgsw El video ofizial de ''In-certi sogni''] *[http://www.youtube.com/watch?v=W6D2ibtCxAw El video ofizial de ''Troppo Rurale''] *[http://www.youtube.com/watch?v=xpWJwduKMj4 El video de ''Rap Cottimistico''] *[http://www.youtube.com/watch?v=8zFRDHaUqF0 El video ofizial de ''A Oflaga''] *[http://www.youtube.com/watch?v=sBbMkzpr4bA El video ofizial de ''Sanc e sidur''] [[Categoria:Cantant in lengua lombarda]] [[Categoria:Cantant italian]] [[Categoria:Nassud in del 1983]] 3lyjmiclqof0mx95tr8wku8an5652fe 20-25-30 0 206197 1329234 1116024 2026-05-12T22:32:00Z ~2026-28745-04 53076 /* */ 1329234 wikitext text/x-wiki {{MILCLASS}} {{sbozz|grafia=MILCLASS}} El '''20-25-30''' l'è ona canzon del [[Dellino Farmer]] venuuda foeura in del ann 2014. L'è in del album [[Biorap]]. nm0hstl7w8ztl3zjzehub6b6nu9pvhz Vittorio Sgarbi 0 206438 1329230 1300163 2026-05-12T22:18:15Z InternetArchiveBot 32808 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 1329230 wikitext text/x-wiki {{MILCLASS}} {{sbozz|grafia=MILCLASS}} [[Archivi:Vittorio Sgarbi a Viterbo il 18 Dicembre 2022.jpg|miniatura|drita|El scior Sgarbi]] El '''Vittorio Umberto Antonio Maria Sgarbi''' ([[Ferrara]],<ref>[http://www.ilgiornale.it/news/quelli-94-sgarbi-e-ferrara-riecco-i-combattenti-liberali.html Quelli del '94 Sgarbi e Ferrara, riecco i combattenti liberali]</ref> [[08_10|8 de magg]] del [[1952]]) l'è on critegh e storegh del art, scrittor e politegh italian. L'è staa parlamentar e member di istituzion (sindegh de [[San Severino Marche]] e de [[Salemi]]<ref>[http://tg24.sky.it/tg24/cronaca/2012/02/06/sgarbi_dimissioni_salemi_mafia.html Vittorio Sgarbi si dimette da sindaco di Salemi] {{Webarchive|url=https://archive.ph/20160711094819/http://tg24.sky.it/tg24/cronaca/2012/02/06/sgarbi_dimissioni_salemi_mafia.html |date=2016-07-11 }}</ref>) per on fracch de volt. In del 2017 l'ha faa sù el sò partii, che 'l se ciama [[Renassiment (partid politegh italian)|Renassiment]]. == Riferimént == <references/> == Ligamm de foeura == * [http://www.vittoriosgarbi.it Sit offizial] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180117233533/http://www.vittoriosgarbi.it/ |date=2018-01-17 }} == Alter progett == {{Interproget}} {{DEFAULTSORT:Sgarbi, Vittorio}} [[Categoria:Politegh italian]] [[Categoria:Storegh de l'art italian]] [[Categoria:Nassud in del 1952]] mjj27hq25sun8ngotmp86z9j1lffeb6 Gamprin 0 208121 1329229 1297127 2026-05-12T16:53:14Z -wuppertaler 43000 Commons 1329229 wikitext text/x-wiki {{MILCLASS}} {{sbozz|grafia=MILCLASS}} {{Livell aministrativ |siglaStat = LIE |numerLivell = 2 |nom = Gamprin |Livell1 = [[Unterland (Liechtenstein)|Unterland]] |linkStema = {{Wikidata|P94}} |linkBandera |pajinaStema = |pajinaBandera = }} '''Gamprin''' l'è on comun del [[Liechtenstein]] e 'l fa part del circondari elettoral (in todesch: ''Wahkreis'') de l'[[Unterland (Liechtenstein)|Unterland]]. El se troeuva a una altituden de {{Metadati altituden LI|7009}} meter sora del nivel del mar e 'l gh'ha {{Dati pop LI|7009}} abitant e ona superfis de {{Metadati superfis LI|7009}} km² per ona [[densità de popolazion]] de {{formatnum:{{#expr:{{Dati pop LI|7009}}/{{Metadati superfis LI|7009}} round 0}}}} ab./km². L'è tacaa ai comun de [[Ruggell]], Schellenberg, [[Eschen]], [[Planken]], [[Vaduz]], [[Schaan]] e [[Sennwald]]. == Riferiment == *{{de}} [https://www.liechtenstein.li/land-und-leute/staatswesen/gemeinden/ Gemeinden von Liechtenstein] {{Commonscat}} {{Comun del Liechtenstein}} [[Categoria:Comun del Liechtenstein]] fajsofn87yziwjtqloak8q0h8fhozp6 Utent:Sciking/common.js 2 209979 1329238 1289185 2026-05-13T11:33:01Z Sciking 7100 1329238 javascript text/javascript popupFixDabs = true mw.loader.load('//en.wikipedia.org/w/index.php?title=User:Joeytje50/JWB.js/load.js&action=raw&ctype=text/javascript'); mw.loader.load( '//meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Jon_Harald_Søby/diffedit.js&action=raw&ctype=text/javascript' ); mw.loader.load('//it.wikipedia.org/w/index.php?title=Utente:GryffindorD/DisamAssist.js&action=raw&ctype=text/javascript'); mw.loader.load('//it.wikipedia.org/w/index.php?title=MediaWiki:Gadget-methodio.js&action=raw&ctype=text/javascript'); 6om5qq2l3g403a7aui97ryu9na1kea2 Principaa de Sperlinga 0 216386 1329228 1323817 2026-05-12T15:57:39Z ~2026-28625-44 53071 1329228 wikitext text/x-wiki El '''Principaa de Sperlinga''' (anca ''Principaa de Sperlinga'', ''Principauté de Sperlinga'' in [[frances]], ''Principato di Sperlinga'' in [[lengua italiana|talian]]), el vegn nòt anca cognossuu come "Stato Natoli", l'è stada una munarchia picinina de l'[[Europa]], cunfinanta dumà cun la [[Sicilia]] e bagnada dal [[Mar Mediterrani]], l'è staa on feud istituii in del [[1597]], e el ciappava dent la città de [[Sperlinga]] (in [[provincia de Enna]], in [[Sicilia]]), cont la concession de una ''licentia populandi privilegium aedificandi'' de part del re [[Filip II de Spagna]] e de Sicilia. Il '''Principat de Sperlinga''' el gh'è staa un [[feud]] istitüìt in del [[1597]], in la cità de [[Sperlinga]] ([[provincia de Enna]]) in [[Sicilia]], con la concession de na ''licentia populandi privilegium aedificandi''<ref>Francesco San Martino de Spucches (1931). https://books.google.it/books?id=OEAWBQAAQBAJ&pg=PA453 ''La Storia dei Feudi e dei Titoli Nobiliari di Sicilia: dalla loro origine ai nostri giorni'', volum 7. Palermo: Boccone del Povero, pàgina 453</ref> da part del re [[Filip II de Spagna]] e de Sicilia. Per nomina real el titol de principe de Sperlinga el fo conferìt a Gianforte Natoli, al qual ghe seguirà el declin in i decenni successivi<ref>Nicola Leone (2010). https://www.worldcat.org/title/siculo-norman-art-islamic-culture-in-medieval-sicily/oclc/867123660/viewport ''Siculo-Norman art Islamic culture in medieval Sicily''. Vienna: Museum With No Frontiers (Museum ohne Grenzen). ISBN 9783902782052</ref>. El Principat de Sperlinga el faseva part de quel che el vegniva nominaa anca "Stato Natoli". El Principe Natoli el nominava el castellà, el segret, el cappellà, el giudice, i giurà e i altri ufficial. == Storia del feud == In la storia del [[Latifond in Sicilia|feudalism in Sicilia]] per quant che riguarda i prim document che testimonien l'esistenza del [[Castel de Sperlinga|castel e del casale de Sperlinga]] – ''Experlinga'' in manuscrit<ref>{{cita pubblicazione|url=https://www.storiamediterranea.it/wp-content/uploads/mediterranea/p2343/b351.pdf|capitol=I Feudi|titolo=Repertorio della feudalità siciliana (1282-1390)|cità=Palermo|editur=Associazione no profit Mediterranea|isbn=88-902393-0-1|curador=Antonino Marrone|an=maggio 2006|p=537|cid=Marrone (2006)}}</ref> – i son dataa intorna al XII secol, con menzion come terra dal 1338<ref>{{Cita|Marrone (2006)|p=537}}</ref>. Tra i prim proprietari gh'eren Galgana, vedova de [[Guglielm d'Altavilla|Guglielm Altavilla]], nel 1133, e Roberto De Spirlingo nel 1137. Dopo, nel 1222, el feud el passa a la famiglia [[Rosso (famiglia)|Rosso Rubeo]], e dopo a [[Manfredi Maletta]] fina al 1271. Tra el 1271 e el 1283 el possediment el fo de Pierre de Lemanon (''alias'' Petro de Lemanno), che el difendeva la fortezza durante la [[Guerra del Vespro sicilian]] (1282-1283), e poeu de la Curia dal 1283. Da lì in avanti, el castel de Sperlinga el diventà un punt strategic e un feud important in Sicilia. In del XIV secol el feud el passa a diverse famiglie nobiliari, partendo da Riccardo Filangeri (fina al 1324), seguit da [[Francesc I Ventimiglia]], Alberto Ventimiglia, [[Francesc II Ventimiglia]] nel 1337, [[Scaloro degli Uberti]], [[Giovanni d'Aragona (reggente di Trinacria)|Giovanni d'Aragona]] nel 1340, [[Uberti]], Emanuele Ventimiglia nel 1354, Federico Ventimiglia nel 1361 e [[Giovanni I Ventimiglia]], che el risulta proprietari prima del 1393. La famiglia [[Ventimiglia_(famiglia)|Ventimiglia]] la manteneva el control del feud fina a la fin del XVI secol. == Note == <references/> == Bibliografia == * Pierluigi Bonanno, Liborio Bellone, Salvatore Scalisi, Carlo Bellone, Paolo Totò Bellone, Angelo Bruno, Simone Guglielmo, Antonino Bonomo, ''Sperlinga'', USA, 2007 * Green M Jeffrey, Jeffrey M. Green, ''Largest Island In The Sea'', 2010, p. 75 * Sylvie Pollastri, ''Noblesse provençale en Sicile pendant Charles d'Anjou'' * Vincenza Balistreri, ''Le "licentiae populandi" in Sicilia nel secolo XVII'', 1979 * Domenico Ligresti, ''Sul tema delle colonizzazioni in Sicilia nell'età moderna'' * Michele Amari, ''La guerra del vespro siciliano'', 1843 * Maria Giuffrè, ''Città nuove di Sicilia, XV-XIX secolo'' * Giuseppe Galluppi, ''Nobiliario della città di Messina'', 2007 * Domenico Ligresti, ''Feudatari e patrizi nella Sicilia moderna'' * Matteo Collura, ''Sicilia sconosciuta'' == Riferiment == *[http://www.castellodisperlinga.it/index.php?id=2 Castello di Sperlinga] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161227082924/http://www.castellodisperlinga.it/index.php?id=2 |date=2016-12-27 }} == Vos correlaa == *[[Lombard de Sicilia]] *[[Castell de Sperlinga]] [[Categoria:Sicilia]] [[Category:Feud de la Sicilia]] [[Category:Storia de la Sicilia]] [[Category:Principàt italian]] [[Category:Famìlia nobil sicilian]] az1yax3jcpremh7asrgsywmhhcsgwb5 1329236 1329228 2026-05-13T09:15:38Z Sciking 7100 Scancellaa i modifich de [[Special:Contributions/~2026-28625-44|~2026-28625-44]] ([[User talk:~2026-28625-44|discussion]]), riportada a la version de [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] 1323817 wikitext text/x-wiki {{O|date=sginer 2024}} {{LOCC}} {{Sbozz|grafia=LOCC}} El '''Principaa de Sperlinga''' (anca ''Principaa de Sperlinga'') (''Principatu de Sperling'' in [[munegasch]], ''Principauté de Sperlinga'' in [[frances]], ''Principato di Sperlinga'' in [[lengua italiana|talian]]), cunussüü anca dumà cume Sperlinga, l'è stada una munarchia picinina de l'[[Europa]], cunfinanta dumà cun la [[Sicilia]] e bagnada dal [[Mar Mediterrani]], l'è staa on feud istituii in del [[1597]], e el ciappava dent la città de [[Sperlinga]] (in [[provincia de Enna]], in [[Sicilia]]), cont la concession de una ''licentia populandi privilegium aedificandi'' de part del re [[Filip II de Spagna]] e de Sicilia. == Riferiment == *[http://www.castellodisperlinga.it/index.php?id=2 Castello di Sperlinga] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161227082924/http://www.castellodisperlinga.it/index.php?id=2 |date=2016-12-27 }} == Vos correlaa == *[[Lombard de Sicilia]] *[[Castell de Sperlinga]] [[Categoria:Sicilia]] jo8r9hjmsytackpwf3m81ljn6rpmmit