Wikipedia lnwiki https://ln.wikipedia.org/wiki/Lok%C3%A1s%C3%A1_ya_libos%C3%B3 MediaWiki 1.47.0-wmf.6 first-letter Média Spécial Discussion Utilisateur Discussion utilisateur Wikipedia Discussion Wikipedia Fichier Discussion fichier MediaWiki Discussion MediaWiki Modèle Discussion modèle Aide Discussion aide Catégorie Discussion catégorie TimedText TimedText talk Module Discussion module Event Event talk Biblíya 0 2252 135574 123839 2026-06-15T18:06:06Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135574 wikitext text/x-wiki {{ndámbo}} {{Bokrísto}} [[Fichier:Bible.malmesbury.arp.jpg|gauche|250px|Biblíya]] '''Biblíya''' (tǒ '''Biblia''') tǒ mpé lisúsu '''Bibilíya''' ezalí [[búku]] bya [[moklísto|baklísto]]. <br\> <br\> <br\> <br\> <br\> <br\> <br\> <br\> <br\> *'''Minkandá na [[Boyókani bwa Kala]] / Kondimana na Kala''' ** [[Genese]] / [[Ebandeli]] ** [[Esode]] / [[Kobima]] ** [[Lewitiko]] / [[Levitike]] ** [[Mituya]] / [[Kotanga]] ** [[Dutelonome]] / [[Kozongela Mibeko]] ** [[Yosue]] / [[Jozué]] ** [[Basambisi]] / [[Bilombe]] ** [[Luta]] / [[Rut]] ** [[1,2 Samwele]] / [[1,2 Samuel]] ** [[1,2 Mikonji]] / [[1,2 Bakonzi]] ** [[1,2 Ntango]] / [[1,2 Basango Eleka]] ** [[Ejela]] / [[Esdras]] ** [[Nehemia]] / [[Nehemya]] ** [[Esitele]] / [[Ester]] ** [[Yobo]] / [[Job]] ** [[Njembo]] / [[Banzembo]] ** [[Masese]] / [[Batoli ya Bankonko]] ** [[Mosakoli]] ** [[Loyembo na Solomo]] / [[Nzembo Eleki Kitoko]] ** [[Yisaya]] / [[Ezaya]] ** [[Yilamia]] / [[Jeremya]] ** [[Bileli]] / [[Banzembo ya Mawa]] ** [[Ejekiele]] / [[Ezekiel]] ** [[Danyele]] / [[Daniel]] ** [[Hosea]] / [[Ozé]] ** [[Yoele]] / [[Joel]] ** [[Amosa]] / [[Amos]] ** [[Obadia]] / [[Obadya]] ** [[Yona]] / [[Jonas]] ** [[Mika]] / [[Mikaya]] ** [[Nahumu]] / [[Nahum]] ** [[Habakuku]] / [[Abakuk]] ** [[Sefania]] / [[Sefanya]] ** [[Hagia]] / [[Ajé]] ** [[Jekalia]] / [[Zakarya]] ** [[Malaki]] *'''Minkandá na [[Boyókani bwa Sika]] / Kondimana na Sika''' ** [[Sango Malamu ya Matié|Nsango Malamu ya Matai / Matié]] ** [[Nsango Malámu ya Malako / Marko]] ** [[Nsango Malámu ya Luka]] ** [[Nsango Malámu ya Yowane / Yoane]] ** [[Misála ya Bantoma|Misálá mya Bantómá]] ** [[Mokandá na Baloma / ba-Romén]] ** [[Mokandá mwa yambo na Bakolinti / ba-Korentien]] ** [[Mokandá mwa míbalé na Bakolinti / ba-Korentien]] ** [[Mokandá na Bagalatia / ba-Galate]] ** [[Mokandá na Baefese / ba-Evezien]] ** [[Mokandá na Bafilipi / ba-Filipien]] ** [[Mokandá na Bakolose / ba-Kolosien]] ** [[Mokandá mwa yambo na Batesaloniki / ba-Tesalonisien]] ** [[Mokandá mwa míbalé na Batesaloniki / ba-Tesalonisien]] ** [[Mokandá mwa yambo na Timoté]] ** [[Mokandá mwa míbalé na Timoté]] ** [[Mokandá na Tito / Tite]] ** [[Mokandá na Filemona / Filemon]] ** [[Mokandá na Baebele / ba-Ebré]] ** [[Mokandá na Yakobo / Jake]] ** [[Mokandá mwa yambo na Petelo / Piere]] ** [[Mokandá mwa míbalé na Petelo / Piere]] ** [[Mokandá mwa yambo na Yoane]] ** [[Mokandá mwa míbalé na Yoane]] ** [[Mokandá mwa mísáto na Yoane]] ** [[Mokandá na Yuda]] ** [[Emoniseli]] / [[Koyébisa Basékélé]] == Tála mpé == * [[Nsango Malámu]] === App na Ebengeli === * {{ln}} [http://verbumbible.org/2019/07/13/la-bible-liloba-lya-nzambe-dans-vos-telephones/ Biblíya "Liloba lya Nzámbe" na ebengeli ya sika] === Búku === * {{ln}} Biblíya ISBN 9966-843-30-2 ABU * {{ln}} Biblíya ISBN 9966-40-879-7 ABRDC-ABU, 2004 * {{ln}} Boyokani ya sika pe banzembo ISBN 9966-40-110-5 SBRDC-ABU, 2000<ref> Disponible en Europe en 3 à 4 jours; orthographie sans accents «lingala courant»; traduction oecumenique</ref> * {{ln}} Mokanda na Kondimana na Sika na nkolo na biso [[Yésu]] Masiya - Njembo ISBN 9966-40-112-1<ref>ya bamisioni</ref> * {{ln}} Biblíya "[[Liloba lya Nzámbe]]" === Nkásá o libándá === * {{ln}} [https://web.archive.org/web/20110623065034/http://www.watchtower.org/li/biblia/index.htm Biblia - Libongoli ya Mokili ya Sika], [[Kitawala]] (lingála) * {{ln}} [http://www.mapamboli.com/ebandeli.html Boyókani ya sika mpé Banzémbo], Mapamboli.com (lingála) * {{en}} [https://web.archive.org/web/20070928185446/http://www.c-b-f.org/start.php?CONTID=08_01_02_03_01_03_00&LANG=en Bulletin Dei Verbum, BDV 50, p.22] ([[Lingɛlɛ́sa|lingɛlɛsi]]) * {{de}} [https://web.archive.org/web/20060626025519/http://www.bibelarchiv-vegelahn.de/bibel_fremdsprachen.html Fremdsprachige Bibeln und der Name Gottes] (lialemani) * {{en}} [https://web.archive.org/web/20060619114917/http://www.worldscriptures.org/pages/lingala.html The Bible in liNgala] (lingɛlɛsi) == Bolakisi == <references/> [[Catégorie:Boklísto]] [[Catégorie:Biblíya]] [[Catégorie:Búku esántu]] d75orbuml39puu9ivkr4ovzfvlp7v6i P-Square 0 8940 135582 119639 2026-06-15T21:25:08Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135582 wikitext text/x-wiki '''P-Square''' ezalí lingómbá lya mindúle lya [[Nizeria]]. == Ekelami == P-Square ezali lingomba ya mindulé ya bamapasa mibalé [[Peter Okoye]] na [[Paul Okoye]]. == Palaki na nzémbo == * 2003 : ''Last Nite'' (Timbuk2) * 2005 : ''Get Squared'' (Square Records) * 2007 : ''Game Over'' (Square Records) * 2009 : ''Danger'' (Square Records) * 2011 : ''The Invasion'' (Square Records) * 2013: ''double trouble'' (Square Record) == Mazíta o libándá == *[https://web.archive.org/web/20160529094610/http://www.mypsquare.com/ Site internet ya P-Square] == Mitúya ya miké == [[Catégorie:Lingómbá ya mindule ya Nizeria]] sycobu7m2n3elcy2itxcu7on8y4wy6t Debaba 0 10153 135576 134243 2026-06-15T18:38:41Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135576 wikitext text/x-wiki {{Modèle:Lingála tɛ́}} [[Fichier:Debaba.jpg|alt=Image prise en 1985  - Debaba dans Historia Esthétique|vignette|313x313px| [[Debaba]] el Shabab en 1985. {| class="wikitable" ! colspan="2" |Informations générales |- |'''Nom de naissance'''          <br /> |Cleophas Claude Dieka Mbaki |- |'''Naissance''' |Le 12 Octobre 1961 à kinshasa |- |'''Décès''' |Le 24 Avril 2011 à Kinshasa |- |'''Activités principales''' |Chanteur, auteur, compositeur, interprète |- |'''Genre musical''' |Rumba congolaise, Soukous |- |'''Instruments''' |Voix |- |'''Années actives''' |1977 - 2011 |- |'''Label''' |Syllart, Jimmys production |} ]] '''Debaba''', surnommé '''Debaba el shabab''' né le 12 octobre 1961 à [[Kinshasa]] [[République démocratique du Congo]] et mort le 24 avril 2011 à l'hôpital de Ngaliema de la ville de Kinshasa, est un [[chanteur]], [[auteur]], [[compositeur]] d'origine [[Congo RDC|Congolaise]], des [[Années 1980 au Zaïre|années 1980]], [[Années 1990 au Zaïre|1990]], et [[Années 2000 au Zaïre|2000]] <ref>http://congo-sphere.over-blog.com/article-le-grand-artiste-musicien-debaba-de-la-rdc-n-est-plus-72519857.html</ref><ref>http://mangamobile.over-blog.com/article-le-chanteur-debaba-n-est-plus-72653871.html</ref><ref>http://www.mbokamosika.com/article-mbaki-debaba-decede-a-kinshasa-72494395.html</ref>. Il a connu la célébrité grâce à sa participation dans de groupes mythiques tels que [https://en.wikipedia.org/wiki/Viva_La_Musica Viva La Musica]<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Viva_La_Musica</ref>, [https://fr.wikipedia.org/wiki/Victoria_Eleison Victoria Eleison]<ref>https://fr.wikipedia.org/wiki/Victoria_Eleison</ref>, [https://fr.wikipedia.org/wiki/Choc_Stars Choc Stars]<ref>https://fr.wikipedia.org/wiki/Choc_Stars</ref>, ainsi qu'à la réalisation de titres à succès tels que Mokolo Mosusu, Abidjan, Tati Kondé, Zikondo, Célio déclarant et bien d'autres encore. ==Biographie== === Origines et Enfance === [[Debaba]] el shabab, de son vrai nom Cleophas Claude Dieka Mbaki et appelé par ses proches '''Fondé''' nait le 12 octobre 1961 dans la ville de Kinshasa dans l'ex [[Zaïre]]<ref>[http://www.mbokamosika.com/article-mbaki-debaba-decede-a-kinshasa-72494395.html Mbokamosika: Mbaki [[Debaba]] décède à Kinshasa ! (25 apríli 2011)]</ref><ref>http://www.congovision.com/nouvelles2/necro_debaba.html</ref>. Son père Simba Simba est un soldat de l'armée du [https://fr.wikipedia.org/wiki/Za%C3%AFre Zaïre], et sa mère Mbombo Pascaline gère un commerce au [[grand marché de Kinshasa]] aussi appelé [[Marché Central]]<ref>https://fr.wikipedia.org/wiki/Grand_march%C3%A9_de_Kinshasa</ref>. Il grandit dans la commune de [https://fr.wikipedia.org/wiki/Barumbu Barumbu] sur l'avenue [[Kindu]] avec sa mère qui l'élève avec l'aide d'un de ses cousins Hyppolite. Il est interné à Lemfu dans un internat des [https://fr.wikipedia.org/wiki/Fr%C3%A8res_chr%C3%A9tiens Frères catholiques] et à son retour à kinshasa quelques années plus tard, il est inscrit à l'athénée de [https://fr.wikipedia.org/wiki/Ngiri-Ngiri Ngiri-Ngiri] puis à [https://fr.wikipedia.org/wiki/%C3%89cole l'école] secondaire de Kinshasa IPK/St Pierre où il rencontre Derval avec qui il va former le groupe Véritable Sakana Musica. Accompagné de son ami Derva, Debaba intègre un groupe de jeunes de la commune de [https://fr.wikipedia.org/wiki/Lingwala Lingwala] appelé "Kanako Chipriquez Bango", et va assurer les premières parties du groupe [https://en.wikipedia.org/wiki/Viva_La_Musica Viva La Musica]. Le groupe "Kanako" est fondé par un dénommé Tonton Boutshie quelques années plus tôt, et suite au départ de plusieurs chanteurs phares, Ali Babason Cissé un autre chanteur du groupe, va demander à Debaba de les rejoindre. Ce sera donc aux cotés de Derval, Adrida, Joly Mubiala, Wa zinga, Djodjo Monga Herion, que Debaba va s'épanouir dans le groupe "Kanako" qui deviendra un groupe prometteur et attirera l'attention d'autres grandes formations musicales de la ville de Kinshasa. === Viva la Musica === L'ors d'une représentation Debaba interprète devant [https://en.wikipedia.org/wiki/Papa_Wemba Papa Wemba] une composition de Derval intitulé Elu Sharufa. Papa Wemba le repère et tombe immédiatement sous le charme de sa voix<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Papa_Wemba</ref>. Il demande également à Debaba d'enregistrer avec lui ce titre en studio et négocie son intégration dans [https://en.wikipedia.org/wiki/Viva_La_Musica Viva La Musica]. C'est donc en 1978 que Debaba va intégrer le groupe [https://en.wikipedia.org/wiki/Viva_La_Musica Viva la Musica] et rejoindre d'autres artistes tels que [https://fr.wikipedia.org/wiki/King_Kester_Emeneya King Kester Emenaya], [Djuna djanana], [https://en.wikipedia.org/wiki/Dindo_Yogo Dindo yogo], [https://web.archive.org/web/20200113133756/http://pagesafrik.info/mort-chanteur-congolais-pepe-de-guimaraes-alias-bipoli-na-fulu/ Bipoli], [https://web.archive.org/web/20200113133752/https://labelle-epoque.skyrock.com/1649455384-Esperant-Djengaka.html Esperant Djengaka], [https://web.archive.org/web/20200113133808/https://labelle-epoque.skyrock.com/1649496106-Fafa-De-Molokai.html Fafa de Molokaï], [https://en.wikipedia.org/wiki/Rigo_Star Rigo Stars]<ref>http://www.mbokamosika.com/article-32116744.html</ref>. Debaba fera partie des chanteurs titulaires de la formation [https://en.wikipedia.org/wiki/Viva_La_Musica Viva La Musica] et chantera dans quasiment tous les titres composés de fin 1978 à 1982. il va interpréter aux cotés de ses collègues des titres à succès tels que (Beloti, Méa culpa, Ngonda) et va composer son premier titre à succès "Abidjan". === Victoria Eleison === Plusieurs chanteurs du groupe [https://fr.wikipedia.org/wiki/Viva_La_Musica Viva la musica] vont claquer la porte et rejoindre [https://en.wikipedia.org/wiki/King_Kester_Emeneya King Kester Emeneya] pour former les 12 apôtres. Ce nouveau groupe sera notamment composé de [https://en.wikipedia.org/wiki/King_Kester_Emeneya Emeneya], Debaba, Bipoli, Petit Prince Bengali, Huit Kilos, Tofla Kitoko, Safro, Pinos, Patcho Star, Ekoko [[Mbonda]], Mongo ley, Joly Mubiala<ref>http://www.mbokamosika.com/article-emeneya-mubiala-nkua-mambu-king-kester-victoria-eleison-82140996.html</ref><ref>https://laprosperiteonline.net/2019/06/12/quand-king-kester-emeneya-crea-ce-monde-des-artistes-a-son-image/</ref>. Debaba ne fera pas long feu et quittera [[Victoria Eleison]] pour monter son propre groupe. === Historia Esthétique === Debaba quitte donc Victoria Eleison pour former Historia Esthétique et propose à [https://en.wikipedia.org/wiki/Koffi_Olomide Koffi Olomide] qu'il avait connu quelques années auparavant, de s'associer avec lui<ref>{{Cite web |title=Kopi ya archive |url=https://okinawa180.skyrock.com/2378495901-Historia-Musica-groupe-de-Debaba.html |access-date=2020-01-13 |archivedate=2020-01-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200113163351/https://okinawa180.skyrock.com/2378495901-Historia-Musica-groupe-de-Debaba.html }}</ref><ref>{{Cite web |title=Kopi ya archive |url=https://www.mediacongo.net//article-actualite-9593.html |access-date=2020-01-13 |archivedate=2020-01-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200113163706/https://www.mediacongo.net//article-actualite-9593.html }}</ref>.le groupe fera sa sortie officielle à [[Veve Center]] le 31 décembre 1983. [https://en.wikipedia.org/wiki/Koffi_Olomide Koffi Olomide] quittera le groupe quelques mois plus tard pour poursuivre ses études universitaires à l'étranger, Debaba va quant à lui gérer seul le groupe avec l'aide de [https://en.wikipedia.org/wiki/Verckys_Kiamuangana_Mateta Verkis Kiamangwana]. Il va cependant rencontrer des difficultés à promouvoir son groupe sur la durée. Il fini donc par jeter l'éponge et rompt le contrat qui le liait à la société de production de [https://en.wikipedia.org/wiki/Verckys_Kiamuangana_Mateta Verkis Kiamangwana] et va rencontrer Ben Nyamabo le patron de [[Choc Stars]] qui lui propose d'intégrer son groupe et former avec d'autres grands noms de la musique congolaise, l'un des orchestres les plus mythiques de l'ex [https://fr.wikipedia.org/wiki/Za%C3%AFre Zaïre] "actuel République démocratique du Congo"<ref>http://www.diacenco.com/le-patron-de-choc-stars-ben-nyamabo-sest-eteint/</ref><ref>{{Cite web |title=Kopi ya archive |url=https://chakito.skyrock.com/2945203699-L-apport-de-Verkys-Kiamwangana-dans-la-musique-congolaise.html |access-date=2020-01-13 |archivedate=2020-01-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200113163903/https://chakito.skyrock.com/2945203699-L-apport-de-Verkys-Kiamwangana-dans-la-musique-congolaise.html }}</ref>. ===Choc Stars=== Avec le départ de ces vedettes tels que [[Bozi Boziana]], Sedjoka, Mondza 1er, Fifi Mofude, l'attaque chant de Choc Stars se retrouve décimée en 1985. Il ne reste plus que Ben Nyamabo, Petit Prince, [https://fr.wikipedia.org/wiki/Defao Defao] <ref>[https://fr.wikipedia.org/wiki/Defao Defao]</ref> et [[Djuna Djanana]]<ref>https://fr.wikipedia.org/wiki/Choc_Stars</ref>. Ben Nyamabo et [[Djuna Djanana]] vont donc s'atteler à recruter 3 des meilleurs chanteurs zaïrois de l'époque. D'abord Debaba l'ancien chanteur ténor de Viva la Musica, Puis Nzaya Nzayadio de Lipua Lipua et enfin [https://www.universrumbacongolaise.com/artistes/carlyto-lassa/ Carlyto Lassa Ndombasi], le lead vocal de charme de l'OK Jazz depuis 1983. Par le recrutement de ce dernier, Ben Nyamabo se met définitivement [https://en.wikipedia.org/wiki/Franco_Luambo Luambo Franco] le leader d'OK Jazz à dos<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/TPOK_Jazz</ref>. Ce groupe va enchainer les titres à succès tels que "Riana", "Jardin abandonné", "mokolo mosusu" de Sedjoka et va devenir le groupe le plus influent de la fin des années 80 au Zaïre <ref>http://www.mbokamosika.com/article-l-orchestre-choc-stars-de-mutombo-ben-nyamabo-65920371.html</ref><ref>https://fr.wikipedia.org/wiki/Riana</ref><ref>https://www.discogs.com/Carlito-Et-Debaba-Carlito-Et-Debaba-De-Choc-Stars/master/1311891</ref><ref>http://www.loumeto.com/mon-cote-fun/ma-musique/choc-star/article/un-jour-mokolo-mosusu</ref>. Après plusieurs années de règne, le groupe va connaître un essoufflement au début des années 90 et les membres du groupes vont un par un quitter le groupe. Debaba sera le dernier des leaders à définitivement claquer la porte du groupe en 1994 après l'avoir dirigé pendant plusieurs années en tant chef d'orchestre puis en tant que président. ===De la musique populaire à la vie religieuse=== Après son départ de Choc Stars, Debaba va renégocier avec [[Papa Wemba]], son retour au sein du groupe Viva la Musica international sous une forme bien spéciale.Ils vont ensemble prévoir une tournée africaine et européenne et profiter de l'occasion pour présenter au public celui que [[Papa Wemba]] a toujours considéré comme étant son digne héritier sur le plan vocal. Malgrès l'accord des deux chanteurs, Debaba décide de tout arrêter et de se consacrer entièrement à une vie évangélique et refuse désormais de chanter des textes autres que chrétiens. Il deviendra alors prédicateur plusieurs années plus tard après avoir suivi une formation évangélique <ref>https://www.amazon.fr/La-conversion/dp/B00O8WSY6I</ref>. Il va produire plusieurs artistes qui chantent exclusivement des chants religieux et par cet occasion fera découvrir au public congolais en 1997, la chanteuse [https://en.wikipedia.org/wiki/Marie_Misamu Maria Misamu] à travers l'album "Who's that girl"<ref>{{Cite web |title=Kopi ya archive |url=https://cl.napster.com/artist/marie-misamu/album/nazhirea-whos-that-girl |access-date=2020-01-13 |archivedate=2020-01-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200113174241/https://cl.napster.com/artist/marie-misamu/album/nazhirea-whos-that-girl }}</ref>. Cet album connaitra un grand succès au niveau international, notamment grâce au titre "le Dieu qui connait tout" et fera décoller la carrière de Marie Misamu. <ref>https://www.youtube.com/watch?v=XLazK13Ex_c&list=RDXLazK13Ex_c&start_radio=1&t=384</ref><ref>https://www.youtube.com/watch?v=5eDH3dZwaR4</ref>. Marie Misamu, poursuivra quelques années plus tard une carrière en solo et Debaba continuera a enchainer les productions à travers le monde. Il fera plusieurs tournées africaines, européennes et américaines ([[Canada]], [[Caraïbes]], [[USA]]), avant de vivre à [https://en.wikipedia.org/wiki/Brazzaville Brazaville] un premier arrêt cérébrale [https://www.passeportsante.net/fr/Maux/Problemes/Fiche.aspx?doc=accident_vasculaire_cerebral_pm AVC] dont il se remettra quelque mois plus tard. ==Discographie== * Viva la musica - Abidjan : 1982 * Historia - Kayikoley : 1984 ‎(LP)<ref>https://www.discogs.com/artist/5688008-Debaba-Mbaki</ref> * Fuscos Et Fély Akouala Avec Pépé Kallé Et Debaba* - Album Lumière ‎(LP, Album)<ref>https://www.discogs.com/artist/5688008-Debaba-Mbaki</ref> * Debaba * Carlyto * Defao - Album Les Vainqueurs : 1984 * Tati Kondé - 1984 <ref>https://www.amazon.fr/gp/product/B0721CPB85/ref=dm_ws_sp_ps_dp</ref> * Mokolo Mosusu - 1984 <ref>https://www.amazon.fr/Mokolo-Mosusu/dp/B072MS447P</ref> * Terminus - 1984 <ref>https://www.amazon.fr/gp/product/B0721CPB85/ref=dm_ws_sp_ps_dp</ref> * Futi - 1985 <ref>https://www.amazon.fr/Futi/dp/B0721CPKXD</ref> * José menga - 1986 <ref>https://www.youtube.com/watch?v=_BpQiW_WGn8</ref> * Debaba* Et Les As* - Sauvetage ‎<ref>https://www.discogs.com/artist/5688008-Debaba-Mbaki</ref> * Defao, Carlitto* Debaba* - He Wakatsa 2e Episose - 1988<ref>https://www.discogs.com/artist/5688008-Debaba-Mbaki</ref> * Zikondo * Carlyto et Debaba - Jardin abandonné : 1988 * Carlyto et Debaba - Coeur jugé : 1988 * Carlyto et Debaba - Adieu Charly : 1988 * Carlyto et Debaba - Réédition Elu Sharufa : 1988 * Carlyto et Debaba - Miss Bantou : 1988 * Carlyto et Debaba - Mama Africa : 1998 * Carlyto et Debaba - Mille Baisers: 1988 * Carlyto et Debaba - Bolingo na ngai * Carlyto et Debaba - Toutou : 1988 * Célio déclarant - 1990 * Belle Claudia - 1991 * Guadeloupe - 1991 * Bibi - 1991 * Bemo - 1991 * Debaba - Debaba : Album en 1991<ref>https://www.discogs.com/artist/5688008-Debaba-Mbaki</ref> * Madilu* & Debaba* - Licencié Sans Fonction ‎(CD, Album) en 1992 <ref>https://www.discogs.com/artist/5688008-Debaba-Mbaki</ref> * Musamaliya - Album * seigneur - Album mortel de 2014 * Il est au dessus de tout - Album * Merci Jésus - Album ==Décès== Après son premier accident, Débaba reprit le chemin de l'évangélisation et enchaine les productions et prévoit même une tournée européenne pour présenter son dernier album. Seulement il n'aura pas l'occasion de réaliser cette tournée car il décède le dimanche 24 Avril 2011 à 2h du matin à Kinshasa des suite d'un second arrêt cérébral vasculaire<ref>https://www.congoplanete.com/news/3216/debaba-el-shabab-est-mort.jsp</ref>. ==Icone de chant== [[Debaba]] est considéré comme étant l'un des plus grands chanteurs ténor qu'ait connu la République démocratique du Congo. Doté d'un timbre vocal hors du commun, il avait cette capacité à produire des notes complexe, technique et avait un spectre vocal très apprécié du grand public ainsi que d'autres professionnels du métier qui n'ont pas hésité à copier sa singularité ainsi que sa technique vocale<ref>http://www.mbokamosika.com/article-34441999.html</ref>. ==Notes et Référence== <references/> {{ndambo}} [[Catégorie:Moyémbi wa Kongó-Kinsásá]] [[Catégorie:Mbótama na 1961]] [[Catégorie:Liwá na 2011]] # {{Métadonnées personne |NOM=Dieka Mbaki, Claude |NOMS ALTERNATIFS=El Shabab, Debaba |COURTE DESCRIPTION=moyémbi |DATE DE NAISSANCE=12-10-1961 |LIEU DE NAISSANCE= |DATE DE DÉCÈS=24-04-2011 |LIEU DE DÉCÈS=Ngaliema (KN), Congo }} pruybcd4ywdd04modwtee5rc0pjh8kq Bobi Ladawa 0 13139 135575 129456 2026-06-15T18:11:27Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135575 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie2}} '''Bobi Ladawa''' azali moto ya Congo, abotami mokolo ya mibale na septembre 1945 na République Démocratique du Congo. Azali mwasi ya mibale ya président ya kala ya [[Kongó-Kinsásá]] ([[Zaïre]] na tango wana), [[Mobutu Sese Seko]] <ref>{{Cite web |title=Kopi ya archive |url=http://www.babunga.alobi.cd/2017/09/01/le-2-septembre-1945-naissance-de-bobi-ladawa-et-kosia/ |access-date=2024-03-08 |archivedate=2024-03-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240308104650/http://www.babunga.alobi.cd/2017/09/01/le-2-septembre-1945-naissance-de-bobi-ladawa-et-kosia/ }}</ref>. == Bomɔi == Bobi Ladawa abotami na Dula, mokolo ya mibale na septembre 1945 na province ya Équateur mpe akendeki na couvent catholiko na [[Kinsásá]], capitale. Pene na 1970, akomi nkolo ya Président Mobutu Sese Seko<ref>{{Cite web |title=Kopi ya archive |url=https://legrandcongo.com/histoire-rdc-2-septembre-1945-naissance-des-deux-soeurs-jumelles-bobi-et-kosia-qui-deviendront-epouse-et-concubine-du-marechal-mobutu-sese-seko/ |access-date=2024-03-08 |archivedate=2020-10-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20201001041126/https://legrandcongo.com/histoire-rdc-2-septembre-1945-naissance-des-deux-soeurs-jumelles-bobi-et-kosia-qui-deviendront-epouse-et-concubine-du-marechal-mobutu-sese-seko/ }}</ref>. Lipasa na ye ya mwasi Kosia azalaki mpe<ref name="Jeune Afrique">https://www.jeuneafrique.com/140050/societe/rdc-veuves-de-mobutu-mais-pas-trop/</ref> mwasi ya mokonzi ya mboka. Mokolo ya liboso ya mai 1980, abalaki na miso ya Nzambe mpe na miso ya l'état Mokonzi ya Mboka Mobutu, liboso ya boyeli ya Pappa [[Pápa Yoane Polo II|Jean-Paul II]] na Kinshasa. Pappa aboyi bosenga ya Mobutu mpo na kosepela na molulu yango. Na ye, Mobutu abotaki bana mibali misato, [[Mobutu Nzanga|Nzanga]], Giala na Ndokula, mpe mwana mwasi moko Toku. Uta bokweyi ya régime na 1997, avandaka na Rabat, Faro ([[Pulutugal]]), Bruxelles na [[Pari]]. Na ndeko na ye ya mwasi, azali ko bunda pona repatriation ya mputulu ya Mobutu na RDC. == Etatoli == {{Références}} == Bibliographie ya mikanda == * “ . Mobutu, Bobi Ladawa », lok.&nbsp;364. Ezali na ntina te. * Jean-Pierre Langellier, Mobutu, Paris, Perrin, coll. “ . Biografi ya bomoi ya bato », 2017, na 317-324 lok. (tángá na Internet), mok. 33 (“ Bato misato ") * « Oyo ezali lisolo ya 'basi' ya mapasa ya Mobutu. », na CamerounWeb, 30 Yuni 2021 (ezwami na mokolo ya 13 Desɛmbɛ 2021) * « Bobi Ladawa na bana na ye : “ . Na respect ya défunt papa na biso Mobutu, ezali important que repatriation ya bitika na ye esalema na ambiance ya réconciliation nationale mpe ya kimia. » », na sango ya Mbote, le 28 septembre 2021 (consulté le 13 décembre 2021) == Masolo oyo etali yango == * [[Mobutu Sese Seko]] * [[Mobutu Nzanga]] 6kstz3u86x8t1ohe8zt8l2o40dav4ze Thomas Luhaka 0 13422 135586 130305 2026-06-15T22:07:23Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135586 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie2 |charte=|nom=Thomas Luhaka Losenjola|image=Thomas Luhaka - 2016 (cropped).jpg|légende=Thomas Luhaka en 2016.|fonction1=Ministre congolais de l'Enseignement supérieur et universitaire|depuis le fonction1=7 septembre 2019<br /><small>({{durée|7|9|2019}})</small>|à partir du fonction1=|jusqu'au fonction1=|président 1=[[Félix Tshisekedi]]|premier ministre 1=[[Sylvestre Ilunga]]|gouvernement 1=[[Gouvernement Ilunga|Ilunga]]|successeur 1=[[Muhindo Nzangi]]|fonction2=Ministre des Infrastructures, des Travaux publics et de la Reconstruction|à partir du fonction2={{date|19|décembre|2016}}|jusqu'au fonction2={{date|7 septembre 2019}}<br/><small>({{durée|19|12|2016|7|9|2019}})</small>|président 2=[[Joseph Kabila]]|premier ministre 2=[[Samy Badibanga]]<br/>[[Bruno Tshibala]]|gouvernement 2=[[Gouvernement Badibanga|Badibanga]]<br/>[[Gouvernement Tshibala|Tshibala]]|prédécesseur 2=[[Tryphon Kin-Kiey Mulumba]]|fonction3=Ministre de l'Urbanisme et de l'Habitat<br><small>(intérim)</small>|à partir du fonction3={{date|7|mars|2019-}}|jusqu'au fonction3={{date|7 septembre 2019}}<br/><small>({{durée|7|3|2019|7|9|2019}})</small>|depuis le fonction3=|président 3=[[Félix Tshisekedi]]|premier ministre 3=[[Bruno Tshibala]]|gouvernement 3=[[Gouvernement Tshibala|Tshibala]]|prédécesseur 3=[[Kokonyangi Witanene]]|successeur 3=|fonction4=Vice-Premier ministre<br/>Ministre des Postes et télécommunications et des Nouvelles technologies de l’information et de la Communication|à partir du fonction4={{date|8|décembre|2014}}|jusqu'au fonction4={{date|14|novembre|2016}}<br/><small>({{durée|08|12|2014|14|11|2016}})</small>|président 4=[[Joseph Kabila]]|premier ministre 4=[[Augustin Matata Ponyo]]|gouvernement 4=[[Gouvernement Matata II|Matata II]]|prédécesseur 4=[[Tryphon Kin-Kiey Mulumba]]|successeur 4=Ami Ambatombe Nyongolo|fonction5=[[Assemblée nationale (république démocratique du Congo)|Président de l'Assemblée nationale]]|à partir du fonction5={{date|7|avril|2006}}|jusqu'au fonction5={{date|20|novembre|2006}}<br/><small>({{durée|7|4|2006|20|11|2006}})</small>|prédécesseur 5=[[Olivier Kamitatu]]|successeur 5=[[Vital Kamerhe]]|nom de naissance=Thomas Luhaka Losenjola|date de naissance={{date de naissance|18|novembre|1964|âge=oui}}|lieu de naissance=[[Kindu]] ([[République démocratique du Congo|RDC]])|date de décès=|lieu de décès=|nature du décès=|sépulture=|nationalité=[[République démocratique du Congo|Congolaise]]|parti=[[Mouvement de libération du Congo|MLC]]|père=|mère=|fratrie=|conjoint=|enfants=|entourage=[[Affaire Théo|Théodore Luhaka]] <small>(neveu)</small>|université=|profession=|religion=|résidence=|signature=|emblème=|liste=|syndicat=}} Thomas Luhaka Losenjola, abotamaki na 18 Novembe 1964 na Kindu, azali moto ya politiki ya République Démocratique ya Congo. Azali depute, president ya Assemblée Nationale mpe vice-premier ministre." Kolongwa 2016 tii na 2019, azalaki ministre ya Infrastructures, Travaux publics mpe Reconstruction na mabongisi ya guvɛrnema Badibanga mpe Tshibala kobanda 19 Desɛmbɛ 2016, sima na yango, kobanda 2019 tii 2021, azalaki ministre ya Enseignement Supérieur mpe Universitaire na guvɛrnema Ilunga. Luhaka abotamaki na 18 Novɛmbɛ 1964 na Kindu, na etúká ya Maniema. Azali mokitani ya Colonel Lufungula, moto ya lokumu na Maniema mpe mobundi ya monene ya kala na Force publique. Thomas Luhaka amibimisi na politiki sima ya kolongwama ya Olivier Kamitatu na bokonzi ya Assemblée Nationale ya RDC na ntango ya transition, na nko ya MLC. <references responsive="1"> </references> * {{Cite journal|url=https://groups.yahoo.com/neo/groups/mediascongolais/conversations/messages/58797}} * {{Cite journal|url=http://www.jeuneafrique.com/Article/LIN22106lescaelbirc0/}} * {{Cite journal|url=http://www.mediacongo.net/show.asp?doc=2779|title=Kopi ya archive|access-date=2024-08-19|archivedate=2014-12-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141209072041/http://www.mediacongo.net/show.asp?doc=2779|deadurl=yes}} * {{Cite web|url=http://mlc-diaspora.hautetfort.com/album/mlc_diaspora/Thomas%20LUHAKA.2.html|title=Kopi ya archive|access-date=2024-08-19|archivedate=2009-03-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090309062304/http://mlc-diaspora.hautetfort.com/album/mlc_diaspora/Thomas%20LUHAKA.2.html}} * {{Cite journal|url=http://radiookapi.net/sans-categorie/2006/11/20/assemble-nationale-thomas-luhaka-prt-faire-la-remise-reprise-avec-mbenza-thubi/}} * {{Cite web|url=https://www.wikileaks.org/plusd/cables/04KINSHASA1527_a.html}} 1gsgckxivvb15poz3jtj9hpyn8ri0j3 Adele Kahinda Mayina 0 13436 135572 129738 2026-06-15T17:38:57Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135572 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie2 |charte=politique |date=avril 2021|nom=Adèle Kahinda Mayina|image=defaut.svg|légende=|fonction1=[[Ministère du Portefeuille|Ministre d’État congolaise<br>Ministre du Portefeuille]]|depuis le fonction1=13 avril 2021|président 1=[[Félix Tshisekedi]]|premier ministre 1=[[Jean-Michel Sama Lukonde]]|gouvernement 1=[[Gouvernement Lukonde I|Lukonde I]] et [[Gouvernement Lukonde II|II]]|prédécesseur 1=[[Clément Kuete Nymi Bemuna]]|successeur 1=|nom de naissance=Adèle Kahinda Mayina|date de naissance=|nationalité=[[République démocratique du Congo|Congolaise]]|parti=[[Alliance des forces démocratiques du Congo|AFDC]]|profession=|signature=|université=|liste=|emblème=Coat of arms of the Democratic Republic of the Congo (grey spear).svg|féminin=oui}} '''Adèle Kahinda Mayina''' azali mosali [[Moí-politíki|politiki]] ya [[Kongó-Kinsásá|Républiki démocratiki ya Kongo]]. Azali Ministre ya Leta ya potomone na guvɛnɛmá ya Lukonde I na II <ref>{{Cite web|url=https://www.radiookapi.net/2021/04/12/actualite/politique/rdc-publication-du-gouvernement-sama-lukonde|date=2021-04-12}}</ref> , <ref>{{Cite web|url=https://www.agenceecofin.com/politique/1204-87110-composition-du-nouveau-gouvernement-de-la-rdc}}</ref> , <ref>{{Cite web|url=https://www.primature.cd/public/people/adele-kahinda-mayina/|title=Kopi ya archive|access-date=2024-08-19|archivedate=2022-04-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220413222620/https://www.primature.cd/public/people/adele-kahinda-mayina/}}</ref> . == Biografi ya bomoi ya bato == === Boyekoli === Azali na diplôme na sociologie industrielle === Komipesa na makambo ya politiki === Adèle Kahinda azali mobandisi ya [[Lingómbá lya politíki|lingomba ya politiki]] Alliance des démocrates chrétiens du Congo, ALDEC na sigle, oyo ezali kokambama lelo na député national Smith Kapenda. Ekelamaki na 2017, lingomba oyo ezali lelo oyo epanzani na territoire congolais mobimba etongami na ba valeurs chrétiennes oyo ezuami na buku ya ba Galatiens 5:22. ==== Ministre ==== == Banote mpe ba références == {{Références}} t8p69de9n4dlbrmiyqv9ai9jodoobij Sista Becky 0 13485 135584 135492 2026-06-15T21:58:46Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135584 wikitext text/x-wiki '''Sista Becky''', kombo na ye ya solo '''Rebecca Kalonji''' mpe abotami na ba mbula ya 1990 na [[Kinsásá|Kinsasa]], azali mokomi ya ba nzembo, [[Rap|rappeur]], mosali ba nzembo mpe mobini ya [[Kongó-Kinsásá|kongo-kinsasa]] . Ayebani mpe na kombo na esika ya masano ya "'''Princesse ya Bantu''' ". Amisala kombo na masano ya rap congolais mingi ya esika mibali. Ayembaka ye moko to ayembaka na mosangani na bayembi misusu ya kongo-kinsasa mpe a azalaki na balisano oyo ebongisami pona kobundisa mobulu ya bato oyo baza kofinga ba oyo baza na [[Sidá|sida]]. == Biografi ya bomoi ya bato == Sista Becky abotami na Kinsasa na bambula ya 1990 <ref name=":6">{{Cite web|url=https://www.centrale-mag.com/sista-becky-un-souffle-nouveau-dans-le-rap-africain/|date=2020-05-02|title=Kopi ya archive|access-date=2024-08-22|archivedate=2024-10-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241007235829/https://www.centrale-mag.com/sista-becky-un-souffle-nouveau-dans-le-rap-africain/}}</ref> . Ayebaki mokili ya hip-hop matondi na bopusi ya rap français <ref name=":2">{{Cite web|url=https://congoleo.net/kinshasa-sista-becky-livre-un-mega-concert-ce-mardi-8-mars-au-klub-a-gombe/|date=4 mars 2022}}.</ref> mpe makasi mingi na titre moko ya Diam’s <ref name=":1">{{Cite web|url=https://africamusika.com/cartist/singer-rapper-sista-becky/|title=Kopi ya archive|access-date=2024-08-22|archivedate=2024-11-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241126170941/https://africamusika.com/cartist/singer-rapper-sista-becky/}}.</ref> . Atongaki bomoto na ye ya moyembi na ye ntango azalaki na eteyelo matondi na ba freestyles na ba mbula 2000 . Abimaki mpo na mbala ya yambo na esika ya masano na Institut français ya kongo-kinsasa (Halle de la [[Gombe (Kinsásá)|Gombe]]) <ref name=":0">{{Cite web|url=https://musique.243stars.com/artists/sista-becky}}.</ref> , <ref name=":1"/> . A marquaki ebandeli ya mosala na ye na 2016, matondi na nzembo na ye ya liboso na kombo ya ''Mr Rap'' <ref name=":2"/> mpe bato bapesaki ye kombo ya “ . mwasi ya liboso » ya rap congolais, esika oyo mibali mingi bazalaka <ref name=":5">{{Cite web|url=https://ouragan.cd/2023/04/sista-becky-first-lady-du-rap-congolais/|date=1er avril 2023}}</ref> . Epesaki ye nzela ya kozwa mbano ya moyembi ya mwasi ya malamu koleka ya hip-hop ya kongo-kinsasa na “ Rap ya Kin Awards » <ref>{{Cite web|url=https://www.eventsrdc.com/musique-en-compagnie-dinnossb-sista-becky-revient-a-la-charge-avec-le-single-il-fait-semblant/|date=2020-04-11}}.</ref> , <ref name=":5" /> mpe mpo na kosangana na molulu ya Red One na Kinsasa <ref>{{Cite web|url=https://www.eventsrdc.com/red-one-festival-ce-12-nov-au-plaza-village/|date=2016-10-31}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://www.voaafrique.com/a/le-rap-à-l-assaut-de-la-rumba-et-du-pouvoir-en-rdc/4612339.html}}</ref>, molulu ya miziki ya bingumba oyo ebongisamaki na Institut français ya Kinsasa esika wapi ayembaka mbala mingi <ref>{{Cite web|url=https://www.institutfrancais-kinshasa.org/index.php?/fre/Agenda-culturel/RedOne-3/(month)/1/(year)/2020|title=Kopi ya archive|access-date=2024-08-22|archivedate=2022-09-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220925065731/https://www.institutfrancais-kinshasa.org/index.php?/fre/Agenda-culturel/RedOne-3/(month)/1/(year)/2020}}</ref> . Na 2017, ayembaki na [[lisano]] monene oyo ebongisamaki na stade Velodrome na Kinsasa pona kobundisa bokono ya sida <ref name=":6"/> mpe mobulu na bilenge oyo ebongisamaki elongo na ba ONG nationales Cordaid mpe Sanru mpe Banque mondiale <ref>{{Cite web|url=https://www.africatopsuccess.com/rdc-un-grand-concert-contre-les-violences-et-le-vih-sida/|date=2017-06-01|title=Kopi ya archive|access-date=2024-08-22|archivedate=2025-01-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20250120033537/https://www.africatopsuccess.com/rdc-un-grand-concert-contre-les-violences-et-le-vih-sida/}}</ref> . Mpo na kobundela ntina moko wana, ayemba mpe na Lexxus Legal ''Zwa nga bien'' na lisano moko ya populaire oyo ebongisamaki o mokolo 2 sanza ya zomi na mibale 2017, na commune ya [[Búmbu|Bumbu]] <ref>{{Cite web|url=https://www.mediacongo.net/article-actualite-32392_zwa_nga_bien_nouvelle_chanson_de_lexxus_legal_pour_lutter_contre_la_stigmatisation_des_pvv.html}}</ref> . Kobanda wana, a marquaki mosala na ye na ba singles solo mpe bamosangani, bamatomba mpe kosangana na misala ya lisanga ya bato ndenge na ndenge lokola “ All Star »Mwasi ya motuya mpe « Get-Loud ". Asalaki elongo na basungi mosusu ndaku ya kobeta miziki “ . Kinshasound » <ref name=":0"/> , <ref name=":1"/> . Na printemps ya 2020, ''il fait semblant, nzembo'' na ye moko ya ba titres motoba oyo ezo betisa mingi na ba clubs mpe ba discothèques na [[Afilíka|Afilika]] oyo balobaka lifalanse <ref name=":4">{{Cite web|url=https://musique.rfi.fr/musique-africaine/20200514-afro-club-reniss-etane-blex-lord-ekomy-ndong|date=2020-05-14}}</ref> . ''African Vibes'' etie ye na kati ya 10 miyembi ya [[Kongó-Kinsásá|RDC]] <ref>{{Cite web|url=https://africanvibes.com/our-favorite-elite-and-upcoming-congo-musicians/}}</ref> . Emonanaka na liste ya ba nzembo “ 100% rap ya lifalanse na DJ Montana asangisaka», na Mouv' ya Radio France <ref>{{Cite web|url=https://www.radiofrance.fr/mouv/podcasts/rapophonie/104-dj-quick-pon2mik-lyrrix-sista-becky-frenetik-jozii-4488970|date=2021-05-22}}</ref> . Na sanza zomi na mibale 2021, abimisi album na ye ya liboso na kombo ya ''Apéritif'' oyo esalemi na ba titres sambo, kati na yango mosangani na Gally Garvey mpe DjP2n <ref name=":0"/> , <ref>{{Cite web|url=https://talents2kin.com/le-nouveau-projet-aperitif-de-sista-becky-sort-le-3-decembre-prochain/}}</ref> . == Discografi == === Ba albums ===   2021 : ''Apéritif'' # ''Mutungila Bibi'' # ''Posa (na Gally Garvey)'' # ''Doucement'' # ''Aye'' # ''Platine'' # ''Pauline'' # ''Daddy (na Dj P2n)'' === Ba nzembo oyo eza na kati ya album te === * 2016 : ''Mr le Rap'' <ref name=":6"/> * 2018 : ''Emotions'' <ref>{{Cite web|url=https://bantouurbangroove.wordpress.com/2018/12/29/music-sista-becky-la-gold-mc-qui-procure-autant-demotions/}}</ref> * 2018 : ''Notorius'' spirit<ref>{{Cite web|url=https://www.musicinafrica.net/fr/magazine/5-rappeurs-au-top-en-rdc}}</ref> * 2020 : ''Fallait la distance'' <ref name=":3">{{Cite web|url=https://www.eventsrdc.com/musique-sista-becky-sort-de-sa-taniere-et-annonce-un-nouvel-ep-decouvrez-sa-tracklist/}}</ref> * 2020 : ''il fait semblant'' (na Innoss'b) <ref>{{Cite web|url=https://www.kribiosuniversal.com/post/la-princesse-bantou-sista-becky-signe-son-come-back-ce-24-avril-2020}}</ref> , <ref name=":4"/> * 2022 : ''Plus qu'un reve'' <ref>{{Cite web|url=https://hiphopafrican.com/congos-rap-queen/}}</ref> * 2023 : ''Bang'' <ref name=":5"/> === Bamosangani mosusu === Na 2018, ayembi na Larousse Marciano, Gradi Malonda mpe Yekima de Bel'Art na nzembo ''Place Mukwege'', lokumu na molongi ya Prix Nobel [[Denis Mukwege]] <ref>{{Cite web|url=https://arts.cd/place-mukwege-un-hommage-chante/|date=2018-12-22|title=Kopi ya archive|access-date=2024-08-22|archivedate=2024-11-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241126163343/https://arts.cd/place-mukwege-un-hommage-chante/}}</ref> == Mbano == * 2016 : Moyembi ya mwasi ya malamu koleka na Kin Awards <ref>{{Cite web|url=https://africamusika.com/cartist/singer-rapper-sista-becky/|title=Kopi ya archive|access-date=2024-08-22|archivedate=2024-11-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241126170941/https://africamusika.com/cartist/singer-rapper-sista-becky/}}</ref> * 2017 : Aponami na molongo ya ba Clip Urbain CEMAC & RDC na Beat Street Awards na [[Blazavile|Brazzaville]] <ref>{{Cite web|url=http://dx.doi.org/10.26226/morressier.59d51841d462b80296ca2e1b|date=2017-11-10}}</ref> == Etatoli == fab71gxb48g858kkjanmc4bt1gg9aya Ekila Liyonda 0 13541 135577 130035 2026-06-15T18:51:57Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135577 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie2|charte=|nom=Adrienne Ekila Liyonda|image=defaut.svg|taille image=|légende=<!-- Fonctions -->|fonction1=Ministre zaïroise des Affaires étrangères|depuis le fonction1=|à partir du fonction1=1987|jusqu'au fonction1=1988|président 1=[[Mobutu Sese Seko]]|gouvernement 1=|prédécesseur 1=[[Léon Kengo]]|successeur 1=[[Jean Nguza Karl-I-Bond]]|fonction2=|à partir du fonction2=|jusqu'au fonction2=|prédécesseur 2=|successeur 2=<!-- Paramètres recommandés d'identification ou d'état-civil -->|nom de naissance=Adrienne Ekila Liyonda|date de naissance=16 octobre 1948|lieu de naissance=Kinshasa|date de décès=23 juin 2006|lieu de décès=[[Bruxelles]]|nature du décès=|sépulture=|nationalité={{drapeau|RDC}} [[République démocratique du Congo|Congolaise]]|parti=<!-- Paramètres d'informations personnelles facultatives -->|université=[[UCLouvain|Université catholique de Louvain]]|profession=|féminin=oui}} '''Adrienne Ekila Liyonda''', abotami 16 octobre 1948 na [[Kinsásá|Léopoldville]] mpe akufi 23 juin 2006 na Bruxelles, azali muasi ya politiki ya mboka [[Kongó-Kinsásá|Congo]]. Azalaki ambassadrice ya Zaïre na Belgique mpe ministre ya liboso ya Affaires étrangères ya mwasi na [[Kongó-Kinsásá|République démocratique du Congo]] (RDC) kobanda 1987 tee na 1988 . == Biografi ya bomoi ya bato == === Bolenge mpe mateya === Sima ya kozua certificat na ye ya ba études primaires, a continuer ba études secondaires na ye na section ya humanités latine ya lycée Sainte Marie-Thérèse na Kinshasa. Na sima, ayekolaki na faculté ya mibeko ya Iniversite ya Katolike ya Louvain (Belgique), epai azwaki mokanda ya ndingisa na 1974<ref name="death4">{{Cite web|url=http://www.congoindependant.com/article.php?articleid=1705|date=28 June 2006|title=Kopi ya archive|access-date=26 August 2024|archivedate=4 March 2017|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170304200825/http://www.congoindependant.com/article.php?articleid=1705}}</ref>. === Mosala === Yambo ya kosala politiki mpe diplomatie, Adrienne Ekila Liyonda azalaki na ba postes oyo elandi : 1 . : Kobanda 1974 tii 1976 : conseiller juridique ya Agence Zaire Presse (AZAP), koko ya ACP ya lelo ; : Membre ya conseil d’administration ya Société Générale de Carrières et de Minérales (GECAMINES) . : Membre ya Commission permanente ya réforme ya droit Zaïre. Na nsima, akozala bongo : 1 . : Kobanda 1976 tii 1981 : conseiller juridique ya Bureau ya Président de la République [[Mobutu Sese Seko]]<ref name="homage" />; : Kobanda 1981 tii 1985 : azali kosala lokola secrétaire général oyo azali na mokumba ya Statut ya Basi mpe lokola Commissaire d’Etat mpo na statut ya basi mpe ya makambo ya bato na kati ya Mouvement populaire ya Révolution (MPR)<ref name="death4"/>{{,}}<ref name="homage">{{Cite web|url=http://www.congoforum.be/fr/nieuwsdetail.asp?subitem=1&newsid=12394&Actualiteit=selected|title=Kopi ya archive|access-date=2024-08-26|archivedate=2017-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170305034454/http://www.congoforum.be/fr/nieuwsdetail.asp?subitem=1&newsid=12394&Actualiteit=selected}}</ref>; : Na 1985 azalaki accrédité lokola ambassadrice extraordinaire mpe plenipotentiaire na Royaume ya Belgique, Royaume ya Pays-Bas mpe na Grande Duché ya Luxembourg <ref name="death4" />; : Na 1987 : akoti na gouvernement lokola ministre ya mambi ya bapaya : et coopération internationale (muasi ya yambo na mboka congo kozua ebonga wana). Ezalaki na misala wana nde atie maboko na Charte africaine sur les droits de l'homme et des peuples<ref>{{Cite web|title=zaire-mission-s-debts-in-new-york-prompt-concern-at-un|url=https://www.nytimes.com/1988/01/10/nyregion/zaire-mission-s-debts-in-new-york-prompt-concern-at-un.html}}.</ref> , ; : Na mbula oyo elandaki na 1988 : akomi Ministre ya Information mpe Presse, ebonga oyo azuaki tee na 1990<ref name="death4" />. : Na matata ya 1994, akomi membre ya [[Union des démocrates et indépendants (Zaïre)|UDI]] mpe azalaki mokonzi ya filiale fédérale na Kinshasa<ref name="death4" />. Sima ya [[Laurent-Désiré Kabila]] na AFDL koya na pouvoir na mai 1997, azongi kofanda na mboka Belgique<ref>{{Cite web|title=Deces-a-Bruxelles-de-l-ancienne-ministre-congolaise-des-AE|url=http://www.panapress.com/Deces-a-Bruxelles-de-l-ancienne-ministre-congolaise-des-AE--13-634968-18-lang2-index.html}}</ref>. == Liwa == Ekila Liyonda akufaki na engumba Bruxelles le 23 juin 2006 <ref>[https://web.archive.org/web/20141230175723/http://www.mediacongo.net/show.asp?doc=3349].</ref> . Akundami na [[Gombe (Kinsásá)|cimetière ya Gombe (Kinshasa)]]<ref name="homage"/>¨¨;££<ref name="death4"/>. ==Etatelo== {{Références}} 5zuwocue5b6gengowhlgweglw76skfs Athoms Mbuma Nkanda 0 13605 135573 135383 2026-06-15T17:53:59Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135573 wikitext text/x-wiki {{Databox|Marié=À Nadege MBUMA IMPOTE}} == Biografi ya bomoi ya bato == === Bilenge mpe kelasi === Athoms Mbuma azali mwana ya zomi na libota ya bana zomi na misato . Athoms Mbuma azui diplôme na ye ya diplôme na écriture musicale na Institut national des arts de Kinshasa (INA) na Kinshasa, mpe licence na ye na marketing mpe gestion ya ba entreprises na Leadership Academia University de Kinshasa.<ref>{{Cite web|url=https://culturecongo.com/athoms-mbuma/#:~:text=Gradu%C3%A9s%20en%20musique%20%C3%A0%20l,%C3%A0%20GLOBAL%20SCHOOL%20OF%20THEOLOGY.|date=04 février 2016}}</ref> . == Mosala == === Miziki === Na 1998, abandaki mosala na ye ya miziki ya mosala na kati ya groupe ya miziki GAEL, oyo sima akomi mokambi sima ya liwa ya [[Alain Moloto|Alain Moloto,]] mokonzi na yango <ref>{{Cite web|url=https://mbote.cd/celebrites/pasteur-athoms-explique-gael-music-na-disparu-malgre-mort-de-alain-moloto/12031/|date=21 mars 2018}}</ref> . Na 2010, abandisaki eteyelo moko oyo kala ezalaki kobengama RHEMA Worship oyo na nsima ekopesama nkombo ''Le Culte Bible College'' . Banakelasi mingi bazwaki formasyo mpe bapesameli bisaleli na nzela ya eteyelo yango <ref>{{Cite web|url=https://metanoia.tv/orateur/athoms-mbuma/|date=07 juillet 2019|title=Kopi ya archive|access-date=2024-10-03|archivedate=2024-10-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241007091935/https://metanoia.tv/orateur/athoms-mbuma/}}</ref> . Na 2013, elongo na mwasi na ye [[Nadège Mbuma]], babimisi album na bango ya liboso na kombo ya ''“ Bato ya losambo »'' oyo ezali na motango ya mitó ya banzembo zomi na Lifalanse, Lingala mpe Lingelesi ya kosangisa <ref>{{Cite web|url=https://www.adiac-congo.com/content/fete-de-la-musique-athoms-et-nadege-en-concert-le-21-juin-brazzaville-34113|date=2015-06-19}}</ref> . Na 2021, Athoms na Nadège Mbuma ba signaki contrat ya production ya album na bango ya mibale na kombo ya ''“ Nzembo »'' na ndako ya production Maajabu Gospel. Présentation ya album oyo mpe contour ya contrat oyo ebimaki na conférence de presse devant ba médias, oyo esalemaki lundi 10 mai 2021 na Pullman Grand na Kinshasa <ref>{{Cite web|url=https://www.mediacongo.net/publireportage-reportage-86949_maajabu_gospel_signe_un_contrat_de_production_de_psaumes_nouvel_album_du_couple_athoms_nadege_mbuma.html|date=2021-05-11}}</ref> . === Mosala ya ba bateyi === Uta bomwana, Athoms Mbuma asakolaki na mangomba mpe na misala mingi oyo na nzela na yango Biblia mpe boyekoli na yango ekoli. Asalaki elongo na Apostolo [[Roland Dalo]] na lingomba ya Philadelphia Missionary Center lokola mosungi ya pasteur <ref>{{Cite web|url=https://ce.church/dr-athoms/#:~:text=Depuis%20son%20jeune%20%C3%A2ge%2C%20Athom's,de%20celle%2Dci%20se%20d%C3%A9veloppent.|date=15 mai 2023}}</ref> . Na 2016, Athoms Mbuma akomi pasteur titulaire ya église Phila Cité d’Exaucement pembeni ya mwasi na ye Nadège Mbuma <ref>{{Cite web|url=https://ce.church/dr-athoms-mbuma/|date=3 mars 2022|title=Kopi ya archive|access-date=2024-10-03|archivedate=2024-10-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241007091822/https://ce.church/dr-athoms-mbuma/}}</ref> Na 2020, azui Licence ya Théologie na ''Global School of Theology'' na [[Sidafríka|Afrique du Sud]] mpe na kolandana; na mbula wana kaka Athoms Mbuma alongwaki na [[Lisangá lya Ameríka|Etats-Unis]] mpe sima azuaki diplôme ya Master na ''Conseil chrétien'' mpe na suka Doctorat na ministère na ''Institut Mount Olive'' na Caroline du Nord . == Bomoi ya nkuku == Na novembre 2008, Athoms Mbuma abalaki [[Nadège Mbuma]] na église ya Cathédrale Centenaire na Kinshasa . Babotaki <ref>{{Cite web|url=https://www.babunga.alobi.cd/2017/11/29/le-29-novembre-2008-le-frere-athoms-se-marie-a-la-soeur-nadege/|date=29 novembre 2017|title=Kopi ya archive|access-date=2024-10-03|archivedate=2024-10-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241007091513/https://www.babunga.alobi.cd/2017/11/29/le-29-novembre-2008-le-frere-athoms-se-marie-a-la-soeur-nadege/}}</ref> , basi <ref>{{Cite web|url=https://mbote.cd/celebrites/athoms-et-nadege-mbuma-celebrent-leur-13-ans-de-mariage/73958/|date=30 novembre 2021}}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://mbote.cd/celebrites/athoms-et-nadege-mbuma-celebrent-leur-15-eme-annee/150248/|date=29 novembre 2023}}</ref> Grace mpe Doxa, mpe lisusu mwana mobali na nkombo Roland, oyo azwaki nkombo ya tata na ye ya , [[Roland Dalo]] . == Ebombeli ya ba nzembo oyo ezali na kati == === Ba album ===        == Mokanda ya kobimisa mikanda == # (RE) définir : Louange, Adoration et Culte, 2018 (ISBN 978-9966105349)<ref>{{Cite web|url=https://eglise.shop/produit/redefinir-louange-adoration-et-culte/|date=11 janvier 2022}}</ref>,<ref>{{Cite web|url=https://arts.cd/athoms-mbuma-re-definir-louange-adoration-culte/|date=11 janvier 2022|title=Kopi ya archive|access-date=2024-10-03|archivedate=2024-10-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241007091710/https://arts.cd/athoms-mbuma-re-definir-louange-adoration-culte/}}</ref>,<ref>{{Cite web|url=https://www.clcfrance.com/produit/redefinir-louange-adoration-culte-tb-r010-9789966105349?gad_source=1&gclid=Cj0KCQjw5ea1BhC6ARIsAEOG5pyvLhIObet-_1MdAbuXMRXKMaTvnMjhXkha1nUJCNPiRFGpoFk2aSYaAtCkEALw_wcB|date=31 décembre 2017|title=Kopi ya archive|access-date=2024-10-03|archivedate=2024-10-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241007092012/https://www.clcfrance.com/produit/redefinir-louange-adoration-culte-tb-r010-9789966105349?gad_source=1&gclid=Cj0KCQjw5ea1BhC6ARIsAEOG5pyvLhIObet-_1MdAbuXMRXKMaTvnMjhXkha1nUJCNPiRFGpoFk2aSYaAtCkEALw_wcB}}</ref>,<ref>{{Cite web|url=https://certitude.fr/29822-redefinir-louange-adoration-culte-9789966105349.html|date=11 décembre 2020|title=Kopi ya archive|access-date=2024-10-03|archivedate=2024-10-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241007091729/https://certitude.fr/29822-redefinir-louange-adoration-culte-9789966105349.html}}</ref>. # Spirituel, 2022<ref>{{Cite web|url=https://memoireprophetique.com/2022/01/29/spirituelle-nouveau-livre-docteur-athoms-mbuma-bientot-disponible/|date=29 janvier 2022}}</ref>. # Intimité: Guide personnel de jeûne et prière, 2022 (ISBN 979-8361380015)<ref>{{Cite web|url=https://www.amazon.fr/Intimit%C3%A9-Guide-personnel-je%C3%BBne-pri%C3%A8re/dp/B0BL9XKDTD/ref=sr_1_1?crid=4N9KIB7AAG8Z&dib=eyJ2IjoiMSJ9.6XoENF738Ziy7cCYl-SkJUiYxVJoFoSpqCewHNzEh28.p-C-_BGXBJY_RzRxgVrTLw0kaKpuVC_dovc4FjKeooo&dib_tag=se&keywords=athoms+mbuma&qid=1723502929&sprefix=athoms+%2Caps%2C343&sr=8-1|date=23 août 2022}}</ref>. == Banote ya référence == {{Références}} == Ba appendices oyo ezali na kati == === Masolo oyo etali yango === * [[Nadège Mbuma]] * GAËL Miziki ya == Ba liens ya libanda == {{liens}} * [https://athomsetnadege.com/ Site officiel]{{Portail|musique|Christianisme évangélique|République démocratique du Congo}} [[Catégorie:Moyémbi wa Kongó-Kinsásá]] [[Catégorie:Pages avec des traductions non relues]] j95ylrxnrilptrx5mr9c2627olglobh Ndaku ya buku wallonie-Bruxelles na Kinshasa 0 13818 135580 133781 2026-06-15T21:08:42Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135580 wikitext text/x-wiki {{Databox}} == Makambo ya kala == Ndaku iye ebandaki mosala na [[1986]], mitindo ndenge na ndenge ya misala ya mikanda ebongisami sanza na sanza <ref>{{Cite web|url=https://www.petitfute.com/v46937-kinshasa/c1122-voyage-transports/c1228-pratique/c991-ambassade-et-consulat/1588691-centre-wallonie-bruxelles-wbi.html}}</ref> : 1 . * misala nzinganzinga ya mikanda mpe botangi (Esengo ya kokoma, Masapo uta na ndako, mpe bongo na bongo) <ref>{{Cite web|url=https://www.africanewsrdc.net/culture/litterature-se-fete-centre-wallonie-bruxelles-de-kinshasa/}}</ref> ; * kolakisa mikanda (to Batisimo ya mikanda) . ; * makita ya bakomi mbala na mbala (cercle ya bakomi) . ; * ba tours guidés pona ba élèves oyo bawutaka na ba écoles partenaires to ba associations culturelles ; * ba conférences-débats oyo ezali na thème (Le Grand Débat du Centre Wallonie-Bruxelles) ; * fête ya mikanda ("La Grande Rencontre Litéraire de Kinshasa") <ref>{{Cite web|url=https://infocongo.net/2019/09/09/le-centre-wallonie-bruxelles-lance-la-4e-edition-de-la-rentree-litteraire-de-kinshasa/}}</ref> , <ref>{{Cite web|url=https://www.radiookapi.net/2019/09/12/actualite/culture/kinshasa-ouverture-du-grand-marche-de-la-litterature}}</ref> ; * momekano ya masolo mikuse Prix Littéraire Zamenga » <ref>{{Cite web|url=https://www.radiookapi.net/2018/04/09/actualite/culture/rdc-2eme-edition-du-concours-litteraire-prix-zamenga}}</ref> , <ref>{{Cite web|url=https://actualite.cd/2020/11/07/rdc-le-centre-wallonie-bruxelles-prime-les-laureats-de-la-3e-edition-du-prix-litteraire}}</ref> mpe momekano mosusu ya mikanda mpe ya siansi na minoko ya Congo « . Prix ya [[Bienvenu Sene Mongaba|Sene Mongaba]] » <ref>{{Cite web|url=https://arts.cd/lancement-du-prix-sene-mongaba-au-symposium-sur-la-langue-maternelle/|title=Kopi ya archive|access-date=2024-11-05|archivedate=2025-02-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20250222193656/https://arts.cd/lancement-du-prix-sene-mongaba-au-symposium-sur-la-langue-maternelle/}}</ref> . == Bisaleli ya kolukaluka == Bibliothèque ya Walbru ezali na logiciel intégré ya gestion ya ba livres ( PMB ) oyo epesaka pe nzela na consultation numérique ya catalogue na yango na ba lecteurs na nzela ya Réseau Mikanda <ref>{{Cite web|url=https://katalog.mikanda.info/pmb/opac_css/index.php?lvl=section_see&location=24&id=55}}</ref> . == Banote mpe ba références == {{références}} [[Catégorie:Kinsásá]] 4pfz7kefre3bcv3qh1daldrjcdiobsq Olivia Yacé 0 14034 135581 135566 2026-06-15T21:22:49Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135581 wikitext text/x-wiki '''Olivia Yacé''', abotami o mokolo 8 sanza ya liboso 1998 na [[Lisangá lya Ameríka|Etats-Unis]], azali mokonzi ya kitoko [[Kotdivual|ya Ivoire]] . Aponami Miss Côte d'Ivoire 2021 na mokolo ya 4 sanza ya libwa 2021 <ref>{{Cite web|url=https://www.uniwax.com/en/finale-miss-cote-d-ivoire-2021-au-coeur-de-l-elegance}}.</ref> . Na mokolo ya 16/03/2022, azwaki titre ya Second Runner-up ya Miss Monde <ref>{{Cite web|url=https://www.linfodrome.com/people/74895-finale-miss-monde-2021-l-ivoirienne-olivia-yace-l-une-des-grandes-favorites}}.</ref> == Biografi ya bomoi ya bato == Mwana mwasi ya maire ya lelo ya commune ya Cocody, Jean-Marc Yacé na mwasi na ye Yolande Eluh Yacé, Olivia Yacé abotami na [[Lisangá lya Ameríka|Etats-Unis]] o mokolo 8 sanza ya liboso 1998 <ref>{{Cite web|url=https://business.abidjan.net/qui/19-biographie/5273-yace-olivia|title=Kopi ya archive|access-date=2024-11-29|archivedate=2024-12-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241204185939/https://business.abidjan.net/qui/19-biographie/5273-yace-olivia}}.</ref> . Kobanda na mbula zomi na misato, abandaki kosepela na mannequinat esika akomaki elongi ya ba marques locales ebele mpe adefilaki na kombo ya ba designers ebele ya mboka <ref>{{Cite web|url=https://www.google.com/search?q=egerie&oq=eger&aqs=chrome.2.69i57j46i512j0i512l7j46i512.7044j0j15&sourceid=chrome&ie=UTF-8}}.</ref> . Azwaki nkombo ya Meilleur Top Modèle ya mwasi na 2015, Olivia Yacé, diplômé na Marketing mpe Gestion na Iniversite Widener na Pennsylvanie <ref>{{Cite web|url=https://topvisages.net/olivia-yace-victorieuse-malgre-un-lourd-handicap/|title=Kopi ya archive|access-date=2024-11-29|archivedate=2023-05-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230517235941/https://topvisages.net/olivia-yace-victorieuse-malgre-un-lourd-handicap/}}.</ref> azali mpe étudiante ya Master na gestion ya marque ya Luxury mpe planification ya ba événements <ref>{{Cite web|url=https://corinemaez.com/olivia-yace-miss-ci/|title=Kopi ya archive|access-date=2024-11-29|archivedate=2023-09-26|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230926190230/https://corinemaez.com/olivia-yace-miss-ci/}}.</ref> . O mokolo ya 2 Yuni 2022, ambassadeur ya bozenga ya Côte d'Ivoire akomi mpe officiellement moko ya ba ambassadeurs ya tourisme ya Côte d’Ivoire <ref>{{Cite web|url=https://afriquinfos.com/afrique-de-louest/miss-yace-olivia-desormais-dans-le-cercle-ferme-des-ambassadeurs-du-tourisme-ivoirien/}}.</ref> . Akobaki koyekola na iniversite moko [[Lóndɛlɛ|ya Londres]], Iniversite ya Richmond, epai azalaki koyekola mpo na kozwa diplome ya master. Kuna, na sanza ya motoba 2024, azwaki diplome ya Master na makambo ya kotɛka biloko ya kitoko <ref>{{Cite web|url=https://www.afrique-sur7.fr/cote-divoire-olvia-yace-adresse-des-remerciements-apres-lobtention-de-son-diplome}}</ref> . == Miss Côte d'Ivoire 2021 == Na 2021, akoti na momekano ya kitoko ya Miss Côte d’Ivoire . Aponamaki liboso na mokolo 8 sanza ya mitano 2021 na Yamoussoukro na etuka ya Bélier <ref>{{Cite web|url=https://lifemag-ci.com/miss-cote-divoire-2021-olivia-yace-reine-a-yamoussoukro/|title=Kopi ya archive|access-date=2024-11-29|archivedate=2024-08-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240810031113/https://lifemag-ci.com/miss-cote-divoire-2021-olivia-yace-reine-a-yamoussoukro/}}.</ref> . Na sima ya yango, azuaki couronne ya Miss Côte d’Ivoire o mokolo 4 sanza ya libwa 2021 nakati ya ba candidats 24 oyo bazalaki na finale na Palais des Congrès ya Sofitel Hôtel Ivoire na [[Abidjan]] <ref>{{Cite web|url=https://ci.opera.news/ci/fr/culture/d685bec793c0e6ae36b34a8cb372bf75|title=Kopi ya archive|access-date=2024-11-29|archivedate=2023-03-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230325165648/https://ci.opera.news/ci/fr/culture/d685bec793c0e6ae36b34a8cb372bf75}}.</ref> . Azwi esika ya Marilyne Kouadio Miss Côte d'Ivoire 2020 <ref name=":0">{{Cite web|url=https://www.7info.ci/miss-cote-divoire-2021-qui-est-olivia-yace-la-nouvelle-reine-de-la-beaute-ivoirienne/|title=Kopi ya archive|access-date=2024-11-29|archivedate=2024-12-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241204012237/https://www.7info.ci/miss-cote-divoire-2021-qui-est-olivia-yace-la-nouvelle-reine-de-la-beaute-ivoirienne/}}.</ref> . == Miss Mokili 2021/2022 == Na titre na ye ya Miss Côte d’Ivoire, Olivia Yacé alingi abakisa ba titres mususu mpe makasi titre ya Miss Monde . Nakati ya ba défis ya concours oyo e permettre kozala na place na classement, Olivia alongi oyo ya ''Miss World Top Model'', défi ya ''Head-to-Head'' na Miss Monde Multimédia, abimi 1 dauphine ya Prix ya Designer, ezali na esika ya liboso na Top 27 ya classement na défi ''ya Talent'' mpe azui 1 place na ordre ya annonce ya ba finalistes Top 30 <ref name=":0"/> , <ref>{{Cite web|url=https://www.missworld.com/#/news/2216}}.</ref> . Na tango ya finale, o mokolo 16 sanza ya misato 2022, aponami dauphine ya mibale na Miss Monde 2022 <ref>{{Cite web|url=https://www.fratmat.info/article/217129/culture/miss-cocircte-drsquoivoire/le-concours-miss-monde-reporte-a-quelques-heures-de-levenement-les-raisons-evoquees|title=Kopi ya archive|access-date=2024-11-29|archivedate=2021-12-17|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211217102004/https://www.fratmat.info/article/217129/culture/miss-cocircte-drsquoivoire/le-concours-miss-monde-reporte-a-quelques-heures-de-levenement-les-raisons-evoquees}}.</ref> . == Ba prix mpe ba distinctions == * Meilleur Modele Top Femme na 2015 * Miss Côte d'Ivoire 2021 * Miss Monde 2021 oyo azwaki esika ya mibale <ref>{{Cite web|url=https://www.jeuneafrique.com/1329893/politique/cote-divoire-miss-monde-paillettes-et-politique/|date=2022-03-16}}.</ref> * ''Miss Monde Modèle ya liboso'' * Miss Mokili Multimédia * 1 Mozwi ya mibale ya Prix ya Designer * Miss Mokili ya Afrika * Ambassadeur ya tourisme na Côte d'Ivoire == Bililingi == <gallery> Fichier:Olivia_Yacé_10.jpg Fichier:Olivia_Yacé_12.jpg Fichier:Olivia_Yacé_15.jpg </gallery> == Etatoli == lthp0t605z2rb3aswosojij6eny81q9 Prix ya Zamenga 0 14205 135583 133783 2026-06-15T21:37:48Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135583 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Prix Zamenga''' to Prix '''ya bokomi Zamenga''' ezali prix littéraire oyo esangisami na makanisi ya Centre wallonie-Bruxelles pona kokumisa souvenir ya mokomi [[Kongó-Kinsásá|congolais]] [[Zamenga Batukezanga]] (1933-2000). Esalemaka mbula sima ya mbula banda 2017, bakomi ya kongo démocratik oyo bakokisi naino mbula 40 te bakoki kosangana na bonsomi nyonso na kotinda lisolo mokuse oyo ekomami na Lifalanse na likambo moko ya likambo to oyo esengami na ebongiseli ya momekano <ref name="zamenga2">{{Cite web|url=https://laprosperite.online/index.php/culture/3512-en-marge-de-la-journee-internationale-de-l-ecrivain-en-prison-kinshasa-le-cwb-lance-la-3eme-edition-du-prix-litteraire-zamenga|title=Kopi ya archive|access-date=2024-12-19|archivedate=2024-12-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241220035106/https://laprosperite.online/index.php/culture/3512-en-marge-de-la-journee-internationale-de-l-ecrivain-en-prison-kinshasa-le-cwb-lance-la-3eme-edition-du-prix-litteraire-zamenga}}</ref> , <ref name="zamenga3">{{Cite web|url=https://www.radiookapi.net/2018/04/09/actualite/culture/rdc-2eme-edition-du-concours-litteraire-prix-zamenga}}</ref> . == Kolakisa == Prix Zamenga ezali momekano ya masolo mikuse ya ebandeli oyo ekomami na Lifalanse mpe oyo elobeli bomoi ya mokolo na mokolo [[Kinsásá|na Kinshasa]] . Na kati ya bato koleka 200, bato 8 bapesameli nkombo, ya misato, ya mibale mpe ya yambo bazwi kolanda $300, $500 mpe $1000 bakisa libonza ya mikanda <ref name="zamenga4">{{Cite web|url=https://acpcongo.com/index.php/2020/11/05/le-cwb-abrite-samedi-la-3eme-edition-du-prix-litteraire-zamenga/}}</ref> . == Balongi == * 2018. Ezali na ntina mingi : 1 prix Serge Kadima Tshamala, 2 prix Marshall Ahungo na 3 prix Laurianne Matondo Odio * 2019. Ezali na ntina mingi : 1 prix Patrick Kalonji Kabengele, 2 prix Vaillant Nico Weza na 3 prix Anita Lukando <ref>{{Cite web|url=https://laprosperiteonline.net/2019/06/27/culture/litterature-patrick-kalonji-remporte-la-2eme-edition-du-prix-zamenga/|date=2019-06-27}}</ref> * 2020 : 1 prix Marshall Ahungo <ref>{{Cite web|url=https://arts.cd/prix-litteraire-zamenga-devoile-ses-gagnants-pour-lan-2020/|date=2020-11-08|title=Kopi ya archive|access-date=2024-12-19|archivedate=2024-12-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20241219111806/https://arts.cd/prix-litteraire-zamenga-devoile-ses-gagnants-pour-lan-2020/}}</ref>, 2 prix Pagnol-Marcel na 3 prix Yannick Ethan Kaumbo <ref>{{Cite web|url=https://congoprofond.net/prix-litteraire-zamenga-3eme-edition-10-laureats-primes/|date=2020-11-08}}</ref> * 2021 : 1 prix Yannick Kaumbo, 2 prix Jonathan Elenga na 3 prix Marc Bamenga <ref>{{Cite web|url=http://alternance.cd/2021/11/01/5eme-edition-de-la-grande-rentree-litteraire-de-kinshasaa-le-prix-zamenga-decerne-au-jeune-ecrivain-yannick-kaumbo/|date=2021-11-01}}</ref> == Ba références == <references responsive="1"></references> liihchlrkzlcqtg56ndzhqnmqkvkfca Teddy Muba Lwamba 0 14690 135585 133695 2026-06-15T22:06:14Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135585 wikitext text/x-wiki {{Infobox Politicien|charte=|nom=Teddy Muba Lwamba|taille image=|image=Defaut.svg|père=|successeur 3=|nom de naissance=[[Teddy Muba Lwamba]]|date de naissance=|lieu de naissance=[[République démocratique du Congo|Congo-Kinshasa]]|date de décès=|lieu de décès=|nature du décès=|sépulture=|nationalité=[[République démocratique du Congo|congolaise]]|parti=|mère=|premier ministre 3=|fratrie=|conjoint=|enfants=|entourage=|université=[[Université de Lubumbashi|UNILU]]|profession=|religion=|résidence=|signature=|emblème=|prédécesseur 3=|jusqu'au fonction=|gouvernement 1=[[Gouvernement Suminwa | Suminwa]]|légende=|fonction1=Ministère des Ressources hydrauliques et de l'Électricité|Ministre des Ressources hydrauliques et de l'Électricité|depuis le fonction1=13 juin 2024|à partir du fonction1=|jusqu'au fonction1=|élection1=|réélection1=|président 1=[[Félix Tshisekedi]]|premier ministre 1=[[Judith Tuluka Suminwa | Judith Suminwa]]|législature 1=|à partir du fonction3=|coalition 1=|groupe parlementaire 1=|prédécesseur 1= [[Olivier Mwenze Mukaleng]]|successeur 1=[[Aimé Sakombi Molendo]]|fonction2=|à partir du fonction2=|jusqu'au fonction2=|prédécesseur 2=|successeur 2=|fonction3=|liste=|syndicat=| emblème=Coat of arms of the Democratic Republic of the Congo (grey spear).svg}} '''Teddy Muba Lwamba''' to Lwamba Moba azali ingénieur électromécanique mpe politicien ya République Démocratique du Congo (RDC). Spécialisé na secteur énergétique, asali ministre ya ressources eau et électrique na RDC kobanda juin 2024 tee na août 2025. Yambo ya nomination oyo, azalaki na ba postes ya gestion na Société nationale ya électricité (SNEL SA) kobanda 2022 tee na 2024. == Formation et parcours académique == Teddy Muba Lwamba azali na diplôme ya Ingénierie Électromécanique na Faculté Polytechnique ya Université ya Lubumbashi (UNILU). Azali mpe na diplôme ya Master na Ingénierie Électrique na Université américaine Girne na Chypre<ref name="zoom">{{Lien web|url=https://zoom-eco.net/a-la-une/rdc-teddy-lwamba-un-jeune-a-la-tete-du-ministere-des-ressources-hydrauliques-et-de-lelectricite/|titre=RDC : Teddy Lwamba, un jeune à la tête du ministère des Ressources Hydrauliques et de l’Electricité|auteur=Kiala Curnis|date=29 5 2024|site=zoom-eco.net|Consulté= 23 septembre 2025}}.</ref> mpe PhD na Ingénierie électrique na Université ya Silenus ya Sciences et Littérature. == Parcours professionnel == Teddy Lwamba azwamaki, na nzela ya examen ya concurrence, lokola Directeur général adjoint ya Société nationale ya électricité na octobre 2022<ref name="zoom" />. == Ministre des Ressources hydrauliques et de l'Électricité == ==Liens externes== * https://actualite.cd/2024/05/29/gouvernement-judith-suminwa-voici-la-liste-complete * https://www.deskeco.com/2024/07/22/rdc-teddy-lwamba-veut-installer-des-analyseurs-de-charges-sur-les-reseaux-afin-daugmenter-la |site=Deskeco * https://web.archive.org/web/20250926223353/https://environews-rdc.net/2025/02/11/energie-loi-sur-lelectricite-acerd-et-mwangaza-jugent-precipitee-lordonnance-loi-n25-025-du-05-fevrier-2025/ * https://www.radiookapi.net/2025/08/08/actualite/politique/gouvernement-suminwa-ii-muzito-anzuluni-eliezer-ntambwe-grace-kutinho == Notes et références == {{Références}} jw8bm0z4ic93fccm188g4imsbltiac3 Justine Kasa-Vubu 0 14879 135579 134676 2026-06-15T19:45:08Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135579 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie2 | image = Presentation of the credentials of the Congolese Head of Mission to Jacques Santer, President of the EC.jpg | légende = Justine Kasa-Vubu (à gauche) avec [[Jacques Santer]] en 1997. | parti politique = [[Union pour la démocratie et le progrès social|UDPS]]<br/>Mouvement des Démocrates }} '''Justine M'Poyo Kasa-Vubu''' abotami mokolo ya zomi na mineyi sanza ya mineyi mobu1951 na [[Kinsásá|Léopoldville]] / [[Kinsásá|Kinshasa]], azali mokambi ya [[Mouvement des démocrates congolais]]. Asali muana ya [[Joseph Kasa-Vubu]]<ref>{{Cite book|date=2007-06-15}}</ref>, mokonzi ya mboka ya yambo ya ekolo [[Kongó-Kinsásá|république démocratique du Congo]]. Elle a été candidate na maponami ya ebonga ya mokonzi ya mboka ya juillet 2006<ref>[https://web.archive.org/web/20131029210830/http://www.mediacongo.net/show.asp?doc=231 ''{{Mme}} Justine Kasa-Vubu candidate à l'élection présidentielle''], sur le site mediacongo.net</ref>,,na étiquette ya Mouvement des démocrates congolais, bongo abimaki na 0,44% des suffrages na tour ya yambo. qfxepl72ea57n6uxvy9tcqqzppp0pdb Gaz Fabilouss 0 15132 135578 135101 2026-06-15T19:15:40Z InternetArchiveBot 10768 Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5 135578 wikitext text/x-wiki {{Infobox Biographie2 | charte = musicien | nom de naissance = Fabrice Ndongidila | nationalité = République démocratique du Congo }} '''Gaz Fabilouss''', abotami na engumba [[Kinsásá|Kinshasa]], [[Zaïre]] (lelo [[Kongó-Kinsásá|Republique Démocratique du Congo]] ), azali [[Rap|rappeur]], producteur, mokonzi ya lisanga, lyriciste mpe exécutif ya disques congolais. Mbala mingi babengaka ye ". Shina Rambo na ye " <ref>{{Cite web|url=https://mbote.cd/musiques/decouvrez-le-clip-kaka-boye-de-gaz-fabilouss/54505/|date=2020-10-16}}</ref> , <ref name=":1">{{Cite web|url=https://arts.cd/gaz-fabilouss-la-musique-urbaine-a-desormais-son-king/|date=2020-09-29|title=Kopi ya archive|access-date=2026-03-14|archivedate=2025-10-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20251006041305/https://arts.cd/gaz-fabilouss-la-musique-urbaine-a-desormais-son-king/}}</ref>, atalelami lokola moko ya ba rappeurs congolais oyo baleki na influence na tango nionso <ref>{{Cite web|url=https://www.musicinafrica.net/fr/magazine/5-rappeurs-au-top-en-rdc|date=2020-08-11}}</ref> , <ref name=":1" /> . Mbala mingi maloba na ye e profonder na ba maman nalikambo ya maseki, maseki, bo mbanda, mpe commentaire social <ref name=":14">{{Cite web|url=https://ouragan.cd/2024/03/nde-nini-un-freestyle-tres-solide-de-gaz-fabilous}}</ref> . Abotami mpe akolaki na [[Kinsásá|engumba Kinshasa]], Ndongidila azuaki reconnaissance mpo na mbala ya liboso na mobu 2016 na single na ye ya liboso ''You-p-yeah'' <ref name=":3">{{Cite web|url=https://www.musicinafrica.net/fr/directory/gaz-fabilouss|date=2019-04-30}}</ref> , <ref>{{Cite web|url=https://acp.cd/culture/le-rappeur-congolais-gaz-fabilouss-attendu-samedi-en-espagne-pour-un-concert/|date=2024-04-01}}</ref> , <ref name=":8">{{Cite web|url=https://mbote.cd/musiques/you-pie-yeah-chanson-cartonne-bars-de-kinshasa/2307/?_gl=1*a5nqyq*_up*MQ..*_ga*MjExNjE1MDA1Ny4xNzI2NzY1MDYy*_ga_G906PHPYZ1*MTcyNjc2NTA2Mi4xLjEuMTcyNjc2NTEzMy4wLjAuMA..|date=2016-11-27}}</ref> . Na mbula oyo elandaki, abimisi mixtape ''Nyamanitude'', oyo ezalaki na single ''Tika Makolo Na Nga'' <ref name=":4">{{Cite web|url=https://talents2kin.com/gaz-fabilouss-tacle-ddt-air-dici-et-les-stars-de-tele-crochet-dans-son-nouveau-single-bougie/|date=2018-07-16}}</ref> , <ref name=":5">{{Cite web|url=https://talents2kin.com/gaz-fabilouss-devoile-la-danse-de-son-prochain-singletika-makolo-na-nga/|date=2018-10-09}}</ref> . Na sanza ya mitano 2018, Ndongidila abimisi single ''Zuwa'', oyo ezuaki succès national <ref name=":6">{{Cite web|url=https://www.musicinafrica.net/fr/magazine/le-rappeur-gaz-fabilouss-annonce-sa-tournee-americaine|date=2023-02-08}}</ref> . Lisano na ye ya molai, ''Jeune Courageux'', ebimaki na sanza ya nsambo 2018, ebotaki ba singles ''Aye'' (oyo ezalaki na [[Koffi Olomidé|Koffi Olomide]] ), ''Salaire'', ''Lisolo ya bolingo'', mpe ''Mwasi Nzambe'' (oyo ezalaki na Hamisa Mobetto) <ref name="Découvrez l'EP Jeune courageux de Gaz Fabilouss">{{Cite web|url=https://mbote.cd/musiques/decouvrez-lep-jeune-courageux-de-gaz-fabilouss/67175/?_gl=1*horhgr*_up*MQ..*_ga*MTM5NzgzNDgyNS4xNzI2NzY4MDAz*_ga_G906PHPYZ1*MTcyNjc2ODAwMy4xLjEuMTcyNjc2ODc2MC4wLjAuMA..|date=2021-07-23}}</ref> . Album ya liboso ya studio ya Ndongidila, ''Balle réelle koleki-satan'', ebimaki na 2019 <ref name=":7">{{Cite web|url=https://mbote.cd/buzz/fabregas-le-metis-noir-innossb-et-robinio-mundibu-invites-par-gaz-fabilouss-dans-son-album-balle-reelle/20128/?_gl=1*d5ex9c*_up*MQ..*_ga*MjExNjE1MDA1Ny4xNzI2NzY1MDYy*_ga_G906PHPYZ1*MTcyNjc2NTA2Mi4xLjEuMTcyNjc2NTE5MC4wLjAuMA..|date=2019-09-26}}</ref>, elandaki na album na ye ya mibale, ''Glissement'', na 2023 <ref name=":12">{{Cite web|url=https://ouragan.cd/2023/10/gaz-fabilouss-sort-ce-27-octobre-2023-son-nouvel-album-glissement}}</ref> . == Banote mpe ba références == {{Références}} [[Catégorie:Moyémbi wa Kongó-Kinsásá]] bnzp033nmdnwrzzb80ijr3etbmm2vr6