Wikipedia mgwiki https://mg.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Fandraisana MediaWiki 1.46.0-wmf.22 first-letter Rakitra Manokana Dinika Mpikambana Dinika amin'ny mpikambana Wikipedia Dinika amin'ny Wikipedia Sary Dinika amin'ny sary MediaWiki Dinika amin'ny MediaWiki Endrika Dinika amin'ny endrika Fanoroana Dinika amin'ny fanoroana Sokajy Dinika amin'ny sokajy TimedText TimedText talk Module Discussion module Event Event talk 10 1107 1134175 809498 2026-04-02T04:28:42Z ZoAndriamifidisoa 36396 1134175 wikitext text/x-wiki {| width=100% |- | width=8% | [[sary:Format-justify-left.svg|25px|link=manokana:Allpages|Pejy rehetra]]&nbsp; | width=8% | [[sary:X-directory-normal-drag-accept.svg|25px|link=manokana:Categories|Sokajy]]&nbsp; | width=8% | [[sary:Nuvola_apps_localeSLO.png|25px|link=sokajy:Siansa]]&nbsp; | width=8% | [[sary:Nuvola apps kdmconfig.png|25px|link=sokajy:Siansa ara-tsosialy]]&nbsp; | width=8% | [[sary:Nuvola apps kcoloredit.png|25px|link=sokajy:Hosodoko]]&nbsp; | width=8% | [[sary:Nuvola philosophy.png|25px|link=:sokajy:Filozofia|Filozofia]]&nbsp; | width=8% | [[sary:Nuvola apps edu mathematics-p.svg|25px|link=:sokajy:Matematika|Matematika]]&nbsp; | width=8% | [[sary:Flag of Madagascar.svg|25px|link=:sokajy:Kolontsaina malagasy|Kolontsaina malagasy]]&nbsp; | width=8% | [[sary:Gnome-globe.svg|25px|link=:sokajy:Ekolojia|Ekolojia]]&nbsp; | width=8% | [[sary:Nuvola apps kcmsystem.png|25px|link=:sokajy:Teknolojia|Teknolojia]]&nbsp; | width=8% | [[sary:Nuvola apps kalzium.png|25px|link=:sokajy:Simia|Simia]]&nbsp; |} 27e9h9kb7hxpqou60ee238jfknqjmeq 10 6420 1134179 768858 2026-04-02T10:37:42Z ZoAndriamifidisoa 36396 /* Mangataka ho Mpandrindra : ZoAndriamifidisoa */ fizarana vaovao 1134179 wikitext text/x-wiki == Fangatahana ho lasa Mpandrindra == {{latsabato|mpandrindra}} {{fangatahana |Mpikambana=BeGasy |Resaka= }} <center><span style="text-shadow:gray 0.1em 0.1em 0.1em;font-size:20px;font-weight:bold">'''Miarahaba tompoko!'''</span></center><br /> '''''Voninahitra ho ahy izay voalaza anarana etsy ambony no hanaovako izao fangatahana izao.''''' ''Toy izao manaraka izao ary ny momba ahy voalohany indrindra'' : <big>Ny tena anarako dia Bezara Roussel Florent, izaho dia mpianatra malagasy mianatra eto amin'ny Oniversite Mahajanga. Nanomboka niditra teto amin'i Wikipedia izaho tamin'ny 2013 anefa tsy dia nahafehy ny fampiasana ireo syntaxe wikipedia. Na dia izany aza dia niezaka hatrany aho nanoratra ny lahatsoratra tamin'ny teny malagasy. Roa taona taty aoriana, dia efa mahafehy tsara ireo fitaovana Mediawiki aho, ka nanomboka teo dia nanatombo sy nanatsara hatrany ny wikipedia malagasy aho. Eto amin'ny wikipedia malagasy indray, dia vitsy dia vitsy ny mpikambana mavitrika amin'izao fotoana izao, ka mangataka ho lasa mpandrindran'ity wikipedia ity izaho. Ny antony manokana hangatahako ny zon'ny mpandrindra dia ny tenako mazoto sady tena tia hikarakara ity wiki ity, ary indrindra indrindra, manadio sy manaramaso ny lahatsoratra ary ny votoatiny, izay ho vitaina tsaratsara kokoa raha manana ny fitaovan'ny mpandrindra. Ankoatran'ny "asa fikojakojana" ny wiki moa dia misy antony faharoa indray : mahatsapa aho fa vitsy kely ireo mpandrindra wiki ity, hany ka betsaka ny lahatsoratra tsy voaharamaso, eo koa ny tsy fananan'ireo mpandrindra wiki ity ny fotoana. Ka heveriko arak'izany fa ilaina ny fanampina ny mpandrindra ary mino aho fa ny olona vonona sy mahafoy fotoana no tadiavina amin'ity Wikipedia malagasy ity. Na dia kely aza ny mpandray anjara, betsaka ny asa kojakoja tokony hatao, nohon'ireo spam indrindra indrindra, ary koa noho ireo asa kojakoja ary ireo asa fanovana ny pejy voaaro (toa ny pejy fandraisana ary ny pejy misy ny endrika vangovango) sy ny asa fanakanana mpikambana mpanao spam.</big> '''Koa raiso tompoko ny voninahitra sy haja lehibe atolotro ho anareo'''. <center><span>'''MISAOTRA TOMPOKO!'''</center></span> --[[Mpikambana:BeGasy|Be-Wiki-Gasy]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:BeGasy|discussion]]) 25 Mey 2015 à 15:22 (UTC) == Mangataka ho Mpandrindra : ZoAndriamifidisoa == Miarahaba anareo rehetra, Izaho mitondra ny kaonty [[user:ZoAndriamifidisoa|ZoAndriamifidisoa]] dia mangataka ny ho mpandrindra ato amin'ny Wikipedia teny malagasy. * Tamin'ny 13 aogositra 2025 no nanomboka wikipedia * Efa mihoatra 570 ny fanovana vita * Ny hameno ny efemerida herintaona sy ny hamoaka vaovao ilaina tahirizina mety hiofo ho pejy ilain'ny wikipedia no ezaka heveriko. * Hanaisotra ireo pejy efa voalaza ho esorina na hofafana. * Hijery ihany koa araka izay ifanarahan'ny rehetra ny hanatsarana ny endrik'ity wikipedia teny malagasy ity, hanintona ny tanora ny famakiana azy. Dia mankasitraka amin'ny famakiana hatramin'ny farany ary mirary soa ho anareo rehetra! [[Mpikambana:ZoAndriamifidisoa|ZoAndriamifidisoa]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:ZoAndriamifidisoa|resaka]]) 2 Aprily 2026 à 10:37 (UTC) h15hygn8plmoz4qw14ipzl9o17ksl8w 0 98624 1134156 953473 2026-04-01T16:16:17Z HarryWurst 36292 1134156 wikitext text/x-wiki {{coord|-6.458330|-37.097780}} {{infobox tanàna |anarana =Caicó |velarantany = 1.228,574 |haavo = 208 |isam-ponina =63.339 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Rio Grande do Norte}} |ben'ny tanàna = |sary =Caicocentralregion.JPG |saina=Bandeira de Caicó - RN.svg }} [[File:Brazil Rio Grande do Norte Caicó location map.svg|thumb|left|Caicó]] I '''Caicó''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Rio Grande do Norte}}, ao amin'i [[Central Potiguar]], [[Zana-paritan'i Seridó Ocidental|Seridó Ocidental]]. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 1.228,574 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 63.339 tamin'ny taona 2024. {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Rio Grande do Norte]] 2f04afu16quzi70j93aw99c73zpsxcm 0 98784 1134155 937491 2026-04-01T16:10:08Z HarryWurst 36292 1134155 wikitext text/x-wiki {{infobox tanàna |anarana =Pau dos Ferros |velarantany = 260 |haavo =193 |isam-ponina = 30 479 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Rio Grande do Norte}} |ben'ny tanàna = |sary =Feira livre de Pau dos Ferros (RN).jpg |saina=Bandeira de Pau dos Ferros (RN).png }} [[File:Brazil Rio Grande do Norte Pau dos Ferros location map.svg|thumb|left|Pau dos Ferros]] I '''Pau dos Ferros''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Rio Grande do Norte}}, ao amin'i [[Oeste Potiguar]], [[Zana-paritan'i Pau dos Ferros|Pau dos Ferros]]. Mirefy 260 km² ny velarany, ary 389 km miala an'i Natal, renivohitry ny fanjakana. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 260 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 30 479 tamin'ny taona 2022. ==Jereo koa== {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Rio Grande do Norte]] amzykj89noif8lal3uwerh4snswci6p 1134157 1134155 2026-04-01T16:17:54Z HarryWurst 36292 1134157 wikitext text/x-wiki {{coord|06|07|S|37|07|W}} {{infobox tanàna |anarana =Pau dos Ferros |velarantany = 260 |haavo =193 |isam-ponina = 30 479 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Rio Grande do Norte}} |ben'ny tanàna = |sary =Feira livre de Pau dos Ferros (RN).jpg |saina=Bandeira de Pau dos Ferros (RN).png }} [[File:Brazil Rio Grande do Norte Pau dos Ferros location map.svg|thumb|left|Pau dos Ferros]] I '''Pau dos Ferros''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Rio Grande do Norte}}, ao amin'i [[Oeste Potiguar]], [[Zana-paritan'i Pau dos Ferros|Pau dos Ferros]]. Mirefy 260 km² ny velarany, ary 389 km miala an'i Natal, renivohitry ny fanjakana. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 260 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 30 479 tamin'ny taona 2022. ==Jereo koa== {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Rio Grande do Norte]] scnu3i2zg3gs0hvlhlmx861igsar53m 1134158 1134157 2026-04-01T16:18:55Z HarryWurst 36292 1134158 wikitext text/x-wiki {{coord|06|07|S|37|08|W}} {{infobox tanàna |anarana =Pau dos Ferros |velarantany = 260 |haavo =193 |isam-ponina = 30 479 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Rio Grande do Norte}} |ben'ny tanàna = |sary =Feira livre de Pau dos Ferros (RN).jpg |saina=Bandeira de Pau dos Ferros (RN).png }} [[File:Brazil Rio Grande do Norte Pau dos Ferros location map.svg|thumb|left|Pau dos Ferros]] I '''Pau dos Ferros''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Rio Grande do Norte}}, ao amin'i [[Oeste Potiguar]], [[Zana-paritan'i Pau dos Ferros|Pau dos Ferros]]. Mirefy 260 km² ny velarany, ary 389 km miala an'i Natal, renivohitry ny fanjakana. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 260 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 30 479 tamin'ny taona 2022. ==Jereo koa== {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Rio Grande do Norte]] p2hfq8akvf62cq3qobaa0xugf9tlucj 1134159 1134158 2026-04-01T16:19:51Z HarryWurst 36292 1134159 wikitext text/x-wiki {{coord|06|09|S|37|08|W}} {{infobox tanàna |anarana =Pau dos Ferros |velarantany = 260 |haavo =193 |isam-ponina = 30 479 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Rio Grande do Norte}} |ben'ny tanàna = |sary =Feira livre de Pau dos Ferros (RN).jpg |saina=Bandeira de Pau dos Ferros (RN).png }} [[File:Brazil Rio Grande do Norte Pau dos Ferros location map.svg|thumb|left|Pau dos Ferros]] I '''Pau dos Ferros''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Rio Grande do Norte}}, ao amin'i [[Oeste Potiguar]], [[Zana-paritan'i Pau dos Ferros|Pau dos Ferros]]. Mirefy 260 km² ny velarany, ary 389 km miala an'i Natal, renivohitry ny fanjakana. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 260 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 30 479 tamin'ny taona 2022. ==Jereo koa== {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Rio Grande do Norte]] oitvdb7foyflshdsghlb3xywaxq939b 1134160 1134159 2026-04-01T16:20:20Z HarryWurst 36292 1134160 wikitext text/x-wiki {{coord|06|05|S|37|08|W}} {{infobox tanàna |anarana =Pau dos Ferros |velarantany = 260 |haavo =193 |isam-ponina = 30 479 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Rio Grande do Norte}} |ben'ny tanàna = |sary =Feira livre de Pau dos Ferros (RN).jpg |saina=Bandeira de Pau dos Ferros (RN).png }} [[File:Brazil Rio Grande do Norte Pau dos Ferros location map.svg|thumb|left|Pau dos Ferros]] I '''Pau dos Ferros''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Rio Grande do Norte}}, ao amin'i [[Oeste Potiguar]], [[Zana-paritan'i Pau dos Ferros|Pau dos Ferros]]. Mirefy 260 km² ny velarany, ary 389 km miala an'i Natal, renivohitry ny fanjakana. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 260 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 30 479 tamin'ny taona 2022. ==Jereo koa== {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Rio Grande do Norte]] ktriptb87viw88gbvql2o5mmsxfn5j9 1134161 1134160 2026-04-01T16:20:46Z HarryWurst 36292 1134161 wikitext text/x-wiki {{coord|06|02|S|37|08|W}} {{infobox tanàna |anarana =Pau dos Ferros |velarantany = 260 |haavo =193 |isam-ponina = 30 479 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Rio Grande do Norte}} |ben'ny tanàna = |sary =Feira livre de Pau dos Ferros (RN).jpg |saina=Bandeira de Pau dos Ferros (RN).png }} [[File:Brazil Rio Grande do Norte Pau dos Ferros location map.svg|thumb|left|Pau dos Ferros]] I '''Pau dos Ferros''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Rio Grande do Norte}}, ao amin'i [[Oeste Potiguar]], [[Zana-paritan'i Pau dos Ferros|Pau dos Ferros]]. Mirefy 260 km² ny velarany, ary 389 km miala an'i Natal, renivohitry ny fanjakana. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 260 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 30 479 tamin'ny taona 2022. ==Jereo koa== {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Rio Grande do Norte]] abb9ylewbz13w3w27hy54cmwog2lk3i 1134162 1134161 2026-04-01T16:21:09Z HarryWurst 36292 1134162 wikitext text/x-wiki {{coord|06|11|S|37|08|W}} {{infobox tanàna |anarana =Pau dos Ferros |velarantany = 260 |haavo =193 |isam-ponina = 30 479 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Rio Grande do Norte}} |ben'ny tanàna = |sary =Feira livre de Pau dos Ferros (RN).jpg |saina=Bandeira de Pau dos Ferros (RN).png }} [[File:Brazil Rio Grande do Norte Pau dos Ferros location map.svg|thumb|left|Pau dos Ferros]] I '''Pau dos Ferros''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Rio Grande do Norte}}, ao amin'i [[Oeste Potiguar]], [[Zana-paritan'i Pau dos Ferros|Pau dos Ferros]]. Mirefy 260 km² ny velarany, ary 389 km miala an'i Natal, renivohitry ny fanjakana. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 260 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 30 479 tamin'ny taona 2022. ==Jereo koa== {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Rio Grande do Norte]] jfwyyca38vysfwe1zfnmsltj0l2exiz 1134163 1134162 2026-04-01T16:21:35Z HarryWurst 36292 1134163 wikitext text/x-wiki {{coord|06|20|S|37|08|W}} {{infobox tanàna |anarana =Pau dos Ferros |velarantany = 260 |haavo =193 |isam-ponina = 30 479 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Rio Grande do Norte}} |ben'ny tanàna = |sary =Feira livre de Pau dos Ferros (RN).jpg |saina=Bandeira de Pau dos Ferros (RN).png }} [[File:Brazil Rio Grande do Norte Pau dos Ferros location map.svg|thumb|left|Pau dos Ferros]] I '''Pau dos Ferros''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Rio Grande do Norte}}, ao amin'i [[Oeste Potiguar]], [[Zana-paritan'i Pau dos Ferros|Pau dos Ferros]]. Mirefy 260 km² ny velarany, ary 389 km miala an'i Natal, renivohitry ny fanjakana. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 260 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 30 479 tamin'ny taona 2022. ==Jereo koa== {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Rio Grande do Norte]] ojypwk78xji2nkcrpl6mjbb0nnkfjyw 1134164 1134163 2026-04-01T16:21:56Z HarryWurst 36292 1134164 wikitext text/x-wiki {{coord|06|32|S|37|08|W}} {{infobox tanàna |anarana =Pau dos Ferros |velarantany = 260 |haavo =193 |isam-ponina = 30 479 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Rio Grande do Norte}} |ben'ny tanàna = |sary =Feira livre de Pau dos Ferros (RN).jpg |saina=Bandeira de Pau dos Ferros (RN).png }} [[File:Brazil Rio Grande do Norte Pau dos Ferros location map.svg|thumb|left|Pau dos Ferros]] I '''Pau dos Ferros''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Rio Grande do Norte}}, ao amin'i [[Oeste Potiguar]], [[Zana-paritan'i Pau dos Ferros|Pau dos Ferros]]. Mirefy 260 km² ny velarany, ary 389 km miala an'i Natal, renivohitry ny fanjakana. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 260 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 30 479 tamin'ny taona 2022. ==Jereo koa== {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Rio Grande do Norte]] jvs91vt5n03rupmud7vw7e6h3cypihi 1134165 1134164 2026-04-01T16:22:15Z HarryWurst 36292 1134165 wikitext text/x-wiki {{coord|06|29|S|37|08|W}} {{infobox tanàna |anarana =Pau dos Ferros |velarantany = 260 |haavo =193 |isam-ponina = 30 479 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Rio Grande do Norte}} |ben'ny tanàna = |sary =Feira livre de Pau dos Ferros (RN).jpg |saina=Bandeira de Pau dos Ferros (RN).png }} [[File:Brazil Rio Grande do Norte Pau dos Ferros location map.svg|thumb|left|Pau dos Ferros]] I '''Pau dos Ferros''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Rio Grande do Norte}}, ao amin'i [[Oeste Potiguar]], [[Zana-paritan'i Pau dos Ferros|Pau dos Ferros]]. Mirefy 260 km² ny velarany, ary 389 km miala an'i Natal, renivohitry ny fanjakana. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 260 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 30 479 tamin'ny taona 2022. ==Jereo koa== {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Rio Grande do Norte]] gegpxb4t9cxj65esvx5m2r8453u5rve 1134166 1134165 2026-04-01T16:22:39Z HarryWurst 36292 1134166 wikitext text/x-wiki {{coord|06|29|S|37|08|W}} {{infobox tanàna |anarana =Pau dos Ferros |velarantany = 260 |haavo =193 |isam-ponina = 30 479 |firenena ={{BRA}} |fanjakana = {{Rio Grande do Norte}} |ben'ny tanàna = |sary =Feira livre de Pau dos Ferros (RN).jpg |saina=Bandeira de Pau dos Ferros (RN).png }} [[File:Brazil Rio Grande do Norte Pau dos Ferros location map.svg|thumb|left|Pau dos Ferros]] I '''Pau dos Ferros''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Rio Grande do Norte}}, ao amin'i [[Oeste Potiguar]], [[Zana-paritan'i Pau dos Ferros|Pau dos Ferros]]. Mirefy 260 km² ny velarany, ary 389 km miala an'i [[Natal]], renivohitry ny fanjakana. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 260 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 30 479 tamin'ny taona 2022. ==Jereo koa== {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Rio Grande do Norte]] 1i7yql9rj0vlgl98ot682slkd1ufbke 0 99740 1134176 1126097 2026-04-02T07:41:57Z HarryWurst 36292 1134176 wikitext text/x-wiki {{coord|17|44|42|S|50|55|00|W}} {{infobox tanàna |anarana =Rio Verde |haavo =748 |velarantany = 8.388,295 |isam-ponina = 241.494 |firenena ={{BRA}} |fanjakana ={{Goiás}} |ben'ny tanàna = |sary =Vista da Região Central de Rio Verde.jpg |saina=Bandeira Rio Verde(Goiás).jpg }} [[File:Goias Municip RioVerde.svg|thumb|left|Rio Verde]] I '''Rio Verde''' dia kaominina ao [[Brazila]], ao amin'i {{Goiás}}, ao amin'i [[Sul Goiano]], [[Zana-paritan'i Sudoeste de Goiás|Sudoeste de Goiás]]. ==Jeografia== Ny velarantanin'ilay tanàna dia 8.388,295 kilometatra toradroa. Ny isam-ponina dia 241.494 tamin'ny taona 2024. {{commonscat}} [[sokajy:Tanàna ao Goiás]] qjlm4l1iq9bo5yli9un32d4zofgbbo1 3 240209 1134177 1132685 2026-04-02T09:52:02Z ZoAndriamifidisoa 36396 1134177 wikitext text/x-wiki == Valiny:Vandalisme ao amin'ny pejy "Vavolombelon'i Jehovah" == (nadika avy tamin'ny pejin-dresako) Salama Tompoko. Namorona ny pejy hoe [[Vavolombelon'i Jehovah]] aho. Nifototra tamin'ny fandikana sy famintinana ny hita ao amin'ny Wikipedia frantsay sy anglisy ilay izy fa tsy nankiniko amin'ny fahalalako fotsiny an'ilay fikambanana. Ny mampalahelo ahy anefa dia nisy namafa sy nanolo zavatra hafa ny ampahany be tamin'izay nosoratako, izay heveriko fa tsy manaja ny atao hoe tsy fiandaniana. Ny hampahafantatra anareo mpiandraikitra ny fisian'izany no anoratako eto. Mangataka sosokevitra sy fanampiana aho mba tsy hampisy conflit na guerre d'édition matetika momba io pejy io sy ny hafa koa. Misaotra tompoko. --[[Mpikambana:Thelezifor|Thelezifor]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Thelezifor|resaka]]) 20 Novambra 2017 à 01:42 (UTC) : Miarahaba anao Thelezifor, : Misaotra anao tonga mandray anjara eto amin'ny Wikipedia Malagasy. Raha ny hitako dia ny mpikamnbana [[mpikambana:Roberalimanana|Roberalimanana]] no namafafa ny ampahan'ny fandraisan'anjaranao teo amin'ny pejy momba ny [[vavolombelon'i Jehovah|Vavolombelon'i Jehovah]]. Nanampy zavatra maromaro izy kanefa dia nanala fehintsoratra maro dia maro ihany koa [https://mg.wikipedia.org/w/index.php?title=Vavolombelon%27i_Jehovah&type=revision&diff=808935&oldid=808773]. Tsy very mandrakizay ny fiovana nataonao teo amin'ilay pejy fa mbola azo averina. [https://mg.wikipedia.org/w/index.php?title=Vavolombelon%27i_Jehovah&oldid=808773 Ity] ny fiovàna nataonao farany. Rehefa malala-dalaka ny fotoako dia hamerina izay banga aho (amin'ny Sabotsy na Alahady). Mila anontaniana ihany koa i Roberalimanana momba ny antony nanesorany ny fehintsoratra sasany. : Mba tsy hisian'ny guerre d'edition dia tsara ny manampy ny tsiahy (reference, citation, source) miaraka amin'ilay dikanteny. Amin'izay dia mamporisika izay mpandray anjara mandalo hitazona ny fanambarana fantam-piaviana. — <b><span style="border:1px solid #74CC66;padding:1px 3px;font-family:Verdana,sans-serif;">[[Mpikambana:Jagwar|<font color="#CC6666">Jagwar]]</font></span></b><small>[[User talk:Jagwar|grr...]] [mailto:rado.kaontywiki(at)gmail.com mailaka]</small> 21 Novambra 2017 à 21:14 (UTC) == Mahakasika ilay fanovana nataoko tamin'ny Pejy Vavolombelon'i Jehovah == Misaotra anao tsy nisalasala niteny ahy. Mahakasika ny pejy Vavolombelon’i Jehovah izay novaiko aloha ny hevitra resahiko eto. Tsy vavolombelon’i Jehovah aho nefa itako tsy dia mahafinaritra loatra ny fomba nilazan'ilay teo aloha ny mahakasika ny Vavolombelon’i Jehovah tao, tsy dia diso loatra akory ny sasany amin’ireo voalaza, ary itako tena niezaka ianao nanao azy, fa amin’ny ankapobeny dia tsy ampy be dia be, tsy dia misy zavatra tsara koa voatantara, sady itako misy somary tsy mety ny fomba nilazana ny hevitra sasany. Ohatra hoe ny vavolombelon’I Jehovah nipoitra avy amin’ny protestantisma sy ny adventisma dia tsy marina. Ny eo ambany lohateny hoe:”finoan’ny vavolombelon’I Jehovah” koa tompoko dia marobe koa no tokon’ny ahitsy sy ampiana. Na iza na iza vavolombelon’i Jehovah malagasy hamaky anazy io izay mihoatra ny 138 470 eto madagasikara, dia tsy ho faly na oviana na oviana amin’izany fomba firesaka toy ny misy fankahalana izany. Izay tsy miresaka afatsy ny lafiratsiny. Ary mety haniry hanova io fomba filaza io daholo. Handray anjara ao amin’ny Wikipedia. Raha te ahalala ny momba ahy sy ny tantarako ianao, dia iza no tsaratsara kokoa anontanianao mahakasika izany ? Tsy iza fa tsy maintsy ny tenako ihany. Raha tsy tia ahy ianao na amin’ny olona tsy tia ahy no angalanao hevitra dia mety ho ny zavatra ratsy mahakasika ahy ihany no azonao sy voatantaranao. Raha te-ahalala momba ny vavolombelon’I Jehovah àry ianao, anisan’izany ny tantarany na ny finoany, dia iza no tsaratsara kokoa afaka hanome valiny mahafa-po? tsy iza fa ny vavolombelon’I Jehovah ihany sa tsy izany? Avy amin’ny bokiny izany fa tsy ny avy amin’ny boky hafa na teny inona izany na teny inona. Ny tantaran’ny vavolombelon’i Jehovah nalaiko dia tao anatin’ny boky misy tantaran’ny vavolombelon’i Jehovah, mitondra ny lohateny hoe: “Vavolombelon’i Jehovah, mpitory ny fanjakan’Andriamanitra”, misy pejy 750, natonta tamin’ny 2005, nanomboka tamin’ny pejy faha 42 hatramin’ny pejy faha 119 no nangalako hevitra. Ny finoan’ny vavolombelon’i Jehovah dia nalaiko tamin’ny boky: “Ny Vavolombelon’i Jehovah—Iza moa Izy Ireo? Inona no Inoany? Natao printy tamin’ny 2011, pejy faha 12 hatramin’ny pejy faha 14 no nalaiko, sy ny boky “Fandresen-dahatra”, natao printy tamin’ny 2011, pejy faha 407 hatramin’ny pejy faha 415. Ireo antontan’isa dia nalaiko avy amin’ny Diarin’ny Vavolombelon’I Jehovah natao printy tamin’ny Janoary 2017, pejy faha 177 hatramin’ny pejy faha 192. Nosoratan’ny vavolombelon’i Jehovah(Watchtower Bible and Tract Society of New York, Inc., Wallkill, New York, U.S.A) daholo ireo, Ny sary dia nataoko copie avy amin’ny www.jw.org, sary nahazahoan-dalana daholo, izay tsy an’iza fa tranokalan’ny Vavolombelon’i Jehovah ihany, nikirizako ary tao anatin’ny andro maromaro no nanaovako azy, nataoko tao anaty fichier word ny sasany avy eo nataoko copie tao amin’ny Wikipedia. Ny mahakasika ny hoe avy amin’ny jw.org ireo teny nolazaiko dia mety marina satria ireo boky notanisaiko ireo dia hita ao amin’ny www.jw.org ny sasany ary ao amin’ny wol.jw.org ny sasany ary mety ho hita any amin’ny site hafa koa toy ny watchtowerwayback.org ny sary sy ny boky hafa. Nataoko io mba ho feno kokoa ny fanazavana mahakasika ny vavolombelon’i Jehovah fa tsy ireo zavatra ratsy ihany no noresahina mba hanomezana fahafahampo ny Malagasy indrindra ireo vavolombelon’I Jehovah sy ireo mianatra aminy izay tena mazoto amin’ny fanaovana fikarohana amin’ny internet amin’izao andro izao. Ny ankabeazan’ireo voalaza teo aloha mahakasika ny vavolombelon’I Jehovah dia voalaza ao amin’ilay hevitra vaovao nataoko ihany fa nalamina, natao mazava tsara, sady natao feno kokoa ny fanazavana. Ka tsy ny ratsy ihany no voaresaka fa ny tsara koa. Ka tsy haiko raha mahazo rariny aho amin’izany tompoko, mbola tokon’ny hanohy izy iny aho, anisan’izany ny famenoana ny bibliographies sy ny rohy hafa fa mbola tsy vitako ilay izy. Raisiko foana aloha ny sosokevitra sy ny fanakianana fa tiako kokoa raha ny tombotsoan’ny maro no jerena. Izay tsara no ataontsika. Misaotra indrindra tompoko. == Manaiky sosokevitra mitombina nefa tsy hanafina izay tokony ho fantatra == Miarahaba ny mpamaky sy an'i Roberalimanana. Nanafintohina anao ny zavatra voasoratro. Tsy ny fanaratsiana na iza na iza anefa no tanjoko. Raha ny mikasika ny nipoiran'ny VJ dia marina ny tsikera nataonao satria tsy milaza ny tenany ho nivoaka avy amina antokom-pivavahana efa nisy talohany ny VJ. Novako ny andalana momba izany. Fahalalana sy fampahalalana no atao eto amin'ny Wikipedia, ka izay zavatra fantatra rehetra azo tohanana amin'ny alalan'ny loharano (sources) dia azo lazaina fa tsy ijerena izay mety ho tafintohina na izay tsy ho faly. Ireo "faminaniana tsy tanteraka" dia zavatra nisy tokoa izay tsy fanendrikendrehana fa zavatra nataon'ireo mpitarika ny VJ; nivoaka avy ao anatiny izany fa tsy avy aty ivelany. Ny Fiangonana katolika dia mba nanana ny azy ("indulgence", sns.) nefa tsy miezaka mamafa ny tantara. Raha ny amin'ny zavatra tsara momba ny VJ izay tsy voalaza dia heveriko fa mahalaza izany ny pejy maro momba ny fivavahana kristiana, afa-tsy hoe milaza ny tenany ho tsy kristian y VJ.Ny zavatra mampiavaka ny VJ no tokony ho ao.--[[Mpikambana:Thelezifor|Thelezifor]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Thelezifor|resaka]]) 13 Desambra 2017 à 09:44 (UTC) == Translation request == Hello! May I ask you for a translation of the phrase '''Automatic refresh''' into {{#language:mg}}? Thanks [[Mpikambana:-XQV-|-XQV-]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:-XQV-|resaka]]) 20 Jiona 2018 à 20:42 (UTC) Hello XQV! "Automatic refresh" can be translated to "Fanavaozana mandeha ho azy" or "Fanavaoza-mandeha ho azy".--[[Mpikambana:Thelezifor|Thelezifor]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Thelezifor|resaka]]) 27 Jiona 2018 à 08:28 (UTC) == Salama tompoko sy tonga soa! == {{tonga soa}} ---- Je continue en français et en anglais car je ne suis pas encore capable de vraiment m'exprimer en malgache :) N'hésitez pas à signaler sur votre [[Mpikambana:Thelezifor|page utilisateur]] les langues que vous parlez en utilisant les modèles {{tlp|Babel}} : {{tlp|Babel|mg|en-4|fr}} par exemple. Bonnes contributions et encore merci pour votre participation ! -- [[User:Alno|AlNo]] [[User talk:Alno|(resaho)]] 20 Septambra 2019 à 09:03 (UTC) ---- I continue in French and in English as I'm not really able to speak Malagasy yet :) Feel free to tell us which languages you know on your [[Mpikambana:Thelezifor|user oage]] by using {{tlp|Babel}} templates: e.g. {{tlp|Babel|mg|en-4|fr}}. Enjoy contributing and thanks again for your participation! -- [[User:Alno|AlNo]] [[User talk:Alno|(resaho)]] 20 Septambra 2019 à 09:03 (UTC) == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, A couple of weeks ago, we invited you to take the Community Insights Survey. It is the Wikimedia Foundation’s annual survey of our global communities. We want to learn how well we support your work on wiki. We are 10% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! '''Your voice matters to us.''' Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(meafwps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 20 Septambra 2019 à 18:58 (UTC) <!-- Message envoyé par User:RMaung (WMF)@metawiki en utilisant la liste à https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(meaf_wps,act5)&oldid=19397738 --> == Reminder: Community Insights Survey == <div class="plainlinks mw-content-ltr" lang="en" dir="ltr"> '''Share your experience in this survey''' Hi {{PAGENAME}}, There are only a few weeks left to take the Community Insights Survey! We are 30% towards our goal for participation. If you have not already taken the survey, you can help us reach our goal! With this poll, the Wikimedia Foundation gathers feedback on how well we support your work on wiki. It only takes 15-25 minutes to complete, and it has a direct impact on the support we provide. Please take 15 to 25 minutes to '''[https://wikimedia.qualtrics.com/jfe/form/SV_0pSrrkJAKVRXPpj?Target=CI2019List(meafwps,act5) give your feedback through this survey]'''. It is available in various languages. This survey is hosted by a third-party and [https://foundation.wikimedia.org/wiki/Community_Insights_2019_Survey_Privacy_Statement governed by this privacy statement] (in English). Find [[m:Community Insights/Frequent questions|more information about this project]]. [mailto:surveys@wikimedia.org Email us] if you have any questions, or if you don't want to receive future messages about taking this survey. Sincerely, </div> [[User:RMaung (WMF)|RMaung (WMF)]] 4 Oktobra 2019 à 15:28 (UTC) <!-- Message envoyé par User:RMaung (WMF)@metawiki en utilisant la liste à https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=CI2019List(meaf_wps,act5)&oldid=19432342 --> == Endrika:Disney theatrical animated features == Hello, can you possibly look at all the articles listed in [[Endrika:Disney theatrical animated features]] and check for errors? There is some abuse going around on these articles, such as redirecting them to [[Walt Disney]] (the producer of the movies listed that came from ''Snow White and the Seven Dwarfs'' all the way to ''The Jungle Book''). I also came across English language text in the article about ''[[Lady and the Tramp]]''. I used the older revision in Malagasy to fix the article about ''Cinderella'', which was a redirect to the article about Walt Disney. This is the known vandal [[en:WP:LTA/BF101|Bambifan101]]. While Bambifan has good taste in animated movies and other types of entertainment for families, he has known to do destructive things in these articles. One of them is adding English language text in non-English language projects, such as this Wikipedia in Malagasy. We all hoped Bambifan would someday grow up, but he's still known to do destructive damage across countless projects. Help is needed from native speakers of each language to correct the damage done by Bambifan. Either there shouldn't be the English text in Lady and the Tramp, or it should receive a proper translation into Malagasy. Other articles don't have inappropriate content, but still need to be expanded or improved. Much of them are too short. So, what should be done about the English language text in Lady and the Tramp? Should it be reverted, removed, or translated? I would recommend the translation, but whatever is the best you can do should be the option. [[Manokana:Fandraisan'anjara/2600:1700:53F0:AD70:6C1A:9D0:5C:E160|2600:1700:53F0:AD70:6C1A:9D0:5C:E160]] 13 Jolay 2020 à 16:08 (UTC) :I just updated that template. Also, I have to confess, this and the first post here and both Bambifan himself speaking. The other vandal redirecting pages is another user, but I'm not sure who. Also, I can revert the English text in Lady and the Tramp, but then it's too short and desires expanding. So, what can be done about it? [[Manokana:Fandraisan'anjara/2600:1700:53F0:AD70:1DB9:6BFB:4584:F35D|2600:1700:53F0:AD70:1DB9:6BFB:4584:F35D]] 25 Febroary 2021 à 20:54 (UTC) == We sent you an e-mail == Hello {{PAGENAME}}, Really sorry for the inconvenience. This is a gentle note to request that you check your email. We sent you a message titled "The Community Insights survey is coming!". If you have questions, email surveys@wikimedia.org. You can [[:m:Special:Diff/20479077|see my explanation here]]. [[Mpikambana:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:MediaWiki message delivery|resaka]]) 25 Septambra 2020 à 18:53 (UTC) <!-- Message envoyé par User:Samuel (WMF)@metawiki en utilisant la liste à https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Samuel_(WMF)/Community_Insights_survey/other-languages&oldid=20479295 --> == Great job on the Valanaretin'ny coronavirus eto Madagasikara article == Hello Mpikambana:Thelezifor, My name is Wil and I'm a wikipedia editor from New York City. I noticed the great job you did on the Valanaretin'ny coronavirus eto Madagasikara article! I'm co-hosting a COVID-19 edit-a-thon/translate-a-thon and we are hoping to translate and publish the first four paragraphs of the [[EN:COVID-19_pandemic_in_New_York_City|COVID-19_pandemic_in_New_York_City]] article into Malagasy on the .mg wikipedia. Would you be able to help? We have a very small budget to pay translators. Let me know if you or someone you know might be interested. You can see the goals of the online event [[en:Wikipedia:Meetup/NYC/SureWeCan4|NYC COVID-19: Environmental Justice in Public Health edit-a-thon]]. Please join us, it is happening on Sat, Nov 21nd, 2020 - 11am-1pm (E.S.T). Have a great day, --[[Mpikambana:Wil540 art|Wil540 art]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Wil540 art|resaka]]) 2 Novambra 2020 à 16:36 (UTC) == Tsofoka == Salama, Tompoko ! Mpianatra aho ka mba manontany anareo hoe inona daholo ny tsofoka misy. Raha fantatrareo dia mba fenoy ilay pejy mahakasika ny tsofoka azafady. Misaotra betsaka ! [[Manokana:Fandraisan'anjara/197.158.119.100|197.158.119.100]] 5 Jiona 2022 à 17:28 (UTC) :Misaotra anao tamin' ny fanontaniana fa nanosika amin' ny fanohizana ny fanoratana momba ny [[tsofoka]] izany. [[Mpikambana:Thelezifor|Thelezifor]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Thelezifor|resaka]]) 7 Jiona 2022 à 13:00 (UTC) == Vaovao ny taona == mirary taona soa sy mahafinaritra r'ise! Ao amin'ny wiki fr no tena misy ny asako, dia faly mahafantatra. https://fr.wikipedia.org/wiki/Utilisateur:Peacekeeper44 [[Mpikambana:Peacekeeper44|Peacekeeper44]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Peacekeeper44|resaka]]) 16 Janoary 2023 à 01:52 (UTC) :Miarahaba anao koa amin' izao taombaovao izao. Faly miresaka aminao koa sady mirary soa ho anao. [[Mpikambana:Thelezifor|Thelezifor]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Thelezifor|resaka]]) 16 Janoary 2023 à 09:09 (UTC) :@[[Mpikambana:Peacekeeper44|Peacekeeper44]] Salama tompoko, mankasitraka. [[Mpikambana:Chirocca77|Chirocca77]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Chirocca77|resaka]]) 7 Oktobra 2024 à 20:44 (UTC) == Shrek == "Shrek" existe-t-il en malgache?, je me demande! Misy ve ny "Shrek" amin'ny teny malagasy?, manontany tena aho! Does "Shrek" exist in Malagasy?, I wonder! 1 Aprily 2023 à 16:14 (UTC) == Translation request == Hi. I am sorry to bother you with this but I would like to ask you whether you could please translate this to Malagasy? <poem> Lingua Franca Nova (“Elefen”) is a language designed to be particularly simple, consistent, and easy to learn for international communications. It has a number of positive qualities: * 1. It has a limited number of phonemes. It sounds similar to Italian or Spanish. * 2. It is phonetically spelled. No child should have to spend years learning irregularities. * 3. It has a completely regular grammar, similar to the world’s creoles. * 4. It has a limited and completely regular set of productive affixes for routine word derivation. * 5. It has well-defined rules for word order, in keeping with many major languages. * 6. Its vocabulary is strongly rooted in modern Romance languages. These languages are themselves widespread and influential, plus they have contributed the major part of English vocabulary * 7. It is designed to be naturally accepting of Latin and Greek technical neologisms, the de facto “world standard”. * 8. It is designed to seem relatively “natural” to those who are familiar with Romance languages, without being any more difficult for others to learn. * We hope you like Elefen! </poem> Thanks for your help. — [[Mpikambana:Caro de Segeda|Caro de Segeda]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Caro de Segeda|resaka]]) 6 Jiona 2023 à 06:01 (UTC) :Bonjour ! :Voici la traduction que vous avez demandée. Je vous remercie de me faire découvrir cette merveilleuse langue. :''Ny Lingua Franca Nova (“Elefen”) dia fiteny natao ho tsotra indrindra sy tsy miovaova ary mora ianarana ho an' ny fifandraisana iraisam-pirenena. Manana toetra tsara maromaro izy io:'' :''1. Voafetra ny isan' ny feon-teny. Mitovitovy amin' ny fiteny italiana na espaniôla ny feony.'' :''2. Soratana amin’ ny litera iray ny feo iray. Tsy misy ankizy tokony handany taona maro amin’ ny fianarana ny zavatra tsy manara-dalàna.'' :''3. Manana fitsipi-pitenenana manara-dalàna tanteraka izy io, mitovitovy amin' ny fiteny kreôla maneran-tany.'' :''4. Manana andiana tsirinteny mamokatra voafetra isa manara-dalàna tanteraka ho an'ny fampisampanan-teny mahazatra izy.'' :''5. Misy fitsipika voafaritra tsara momba ny filaharan’ny teny, mifanaraka amin’ny fiteny lehibe maro.'' :''6. Mifototra mafy amin'ny fiteny rômanina môderina ny voambolany. Ireo fiteny ireo dia miely patrana sy manan-piantraikany, ary nandray anjara amin’ny ampahany lehibe amin' ny voambolana anglisy'' :''7. Natao hanaiky hoazy ny teny teknika vaovao avy amin’ny fiteny latinina sy grika izy, izay “fenitra maneran-tany”.'' :''8. Natao ho toa “voajanahary” ho an’ireo zatra ny fiteny rômanina izy, nefa tsy sarotra amin’ny hafa ny hianatra azy.'' [[Mpikambana:Thelezifor|Thelezifor]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Thelezifor|resaka]]) 15 Jiona 2023 à 09:24 (UTC) ::Merci :) [[Mpikambana:Caro de Segeda|Caro de Segeda]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Caro de Segeda|resaka]]) 12 Septambra 2023 à 12:10 (UTC) ::@[[Mpikambana:Thelezifor|Thelezifor]] mankasitraka [[Mpikambana:Chirocca77|Chirocca77]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Chirocca77|resaka]]) 27 Desambra 2024 à 17:49 (UTC) == Thank you for being a medical contributors! == <div lang="en" dir="ltr" class="mw-content-ltr"> {| style="background-color: #fdffe7; border: 1px solid #fceb92;" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[File:Wiki Project Med Foundation logo.svg|130px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" |'''The 2024 Cure Award''' |- | style="vertical-align: middle; padding: 3px;" |In 2024 you '''[[mdwiki:WikiProjectMed:WikiProject_Medicine/Stats/Top_medical_editors_2024_(all)|were one of the top medical editors in your language]]'''. Thank you from [[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med]] for helping bring free, complete, accurate, up-to-date health information to the public. We really appreciate you and the vital work you do! Wiki Project Med Foundation is a [[meta:Wikimedia_thematic_organizations|thematic organization]] whose mission is to improve our health content. '''[[meta:Wiki_Project_Med#People_interested|Consider joining for 2025]]''', there are no associated costs. Additionally one of our primary efforts revolves around translating health content. We invite you to '''[https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/index.php try our new workflow]''' if you have not already. Our dashboard automatically [https://mdwiki.toolforge.org/Translation_Dashboard/leaderboard.php collects statistics] of your efforts and we are working on [https://mdwiki.toolforge.org/fixwikirefs.php tools to automatically improve formating]. |} Thanks again :-) -- [[mdwiki:User:Doc_James|<span style="color:#0000f1">'''Doc James'''</span>]] along with the rest of the team at '''[[m:WikiProject_Med|Wiki Project Med Foundation]]''' 26 Janoary 2025 à 06:24 (UTC) </div> <!-- Message envoyé par User:Doc James@metawiki en utilisant la liste sur https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/Top_Other_Language_Editors_2024&oldid=28172893 --> == Accents malgache == Hey, les accents que tu mets partout, ça nerve gravement: car on ne peut plus mettre un # REDIRECT sur les pages, surtout quand tu les a mis dans le titre de la page. La langue malgache est pauvre en accents, UNIQUEMENT quand il y a des mots d' '''ambigüité''' ils sont utilisé ex.: lalana = route, chemin et ''lalàna " = loi Mais tu les colles partout, ex: [[Pentekôsta]], c'est [[Pentekosta]] voir: [https://motmalgache.org/bins/bcvx?n=648&w=Pentekoty Mots malgache] ou dans les journaux (quotidien): ex.: https://midi-madagasikara.mg/sambava-fiarabe-nitrongy-taxi-bajaj-tovolahy-iray-18-taona-maty-tsy-tra-drano/ Une explication de la langue malgache tu trouveras aussi ici: Malgache: https://fr.wikipedia.org/wiki/Malgache#%C3%89criture_et_prononciation Donc, tous ses accents sont à enlever..... et certains mots tu a meme mis 3 accents, ex: '''Ôrtôdôksia''' ça ne fait absolumment aucun sense. Il n'y a pas un mots ''embigûité'' avec [[Ortodoxia]], non, et pourquoi tripler ? === Est ce qu'il y a encore une autre personne qui redige la wikipedia malgache (oups, aussi le 'w' n'esiste pas, ''vikipedia.....'')? J'ai l'impression qu'il y a que 2 personnes, non.? Salut [[Manokana:Fandraisan'anjara/41.213.235.225|41.213.235.225]] 9 Mey 2025 à 03:41 (UTC) :Hey, les accents que tu mets partout, ça nerve gravement: car on ne peut plus mettre un # REDIRECT sur les pages, surtout quand tu les a mis dans le titre de la page. :La langue malgache est pauvre en accents, UNIQUEMENT quand il y a des mots d' '''ambigüité''' ils sont utilisé ex.: lalana = route, chemin et ''lalàna " = loi'' :Mais tu les colles partout, ex: [[Pentekôsta]], c'est [[Pentekosta]] voir: [https://motmalgache.org/bins/bcvx?n=648&w=Pentekoty Mots malgache] ou dans les journaux (quotidien): ex.: https://midi-madagasikara.mg/sambava-fiarabe-nitrongy-taxi-bajaj-tovolahy-iray-18-taona-maty-tsy-tra-drano/ :Une explication de la langue malgache tu trouveras aussi ici: Malgache: https://fr.wikipedia.org/wiki/Malgache#%C3%89criture_et_prononciation :Donc, tous ses accents sont à enlever..... et certains mots tu a meme mis 3 accents, ex: '''Ôrtôdôksia''' ça ne fait absolumment aucun sense. Il n'y a pas un mots ''embigûité'' avec [[Ortodoxia]], non, et pourquoi tripler ? :Salama Tompoko :Tsy fantatro na ilay olona nanoratra an' io lahatsoratra eo ambony io ity IP ity: [[Manokana:Fandraisan'anjara/41.213.235.225|41.213.235.225]] :Fa izao ny valin' io fanamarihana io: :'''Voalohany''' :Teny vahiny nohagasina ny ankamaroan' ny teny ahitana ô. Efa nieritreritra ny momba io olana io aho nefa nanapa-kevitra satria betsaka ny literatiora malagasy ahitana an' izany. Tsy fanavahana [[tsindrimpeo]] (''accent tonique'') fotsiny ny tendro (''accent écrit''). Mahay manonona ny feo /o/ ny Malagasy ary mahay manavaka ny /o/ sy ny /u/, tsy araka ny mety holazain' ny mpanoratra sasany. Io voalohany io soratana amin' ny hoe ô (/o/) fa ny faharoa kosa o (/u/) tsy misy [[tendro satroka]] (''accent circonflexe''). :'''Faharoa''' :Efa betsaka ny boky voasoratra mampiasa ny hoe ô. Vakio ny [[Baiboly katôlika amin' ny teny malagasy]] na ny literatiora katôlika amin' ny teny malagasy fa mampiasa an' io, raha tsy hitanisa afa-tsy ireo. Ohatra: Deoterônômy. :Tsy adala ireo raiamandreny nandika ny Baiboly katôlika ankehitriny mampiasa azy io fa misy antony: mahay manonona sy manavaka ny /o/ sy ny /u/ ny Malagasy ka tokony hosoratana araka ny tokony hahamarina kokoa ny fanononana azy ny teny iray. Jereo koa ny ao amin' ny [[Baiboly Dikanteny Iombonana Eto Madagasikara|Baiboly DIEM]]. Ohatra: Eksôdy. Betsaka ny ohatra azo aseho eto fa santionany ireo. :Mety hiteny ianao hoe "Fa angaha ny Baiboly no manome ny fitsipika fanoratana ny teny malagasy?". :Valiny: :Ny fomba fanoratana ny teny malagasy ao amin' ny Baiboly tokoa no môdely hatramin' ny voalohany amin' ny fanoratana ny teny malagasy ka mbola azo heverina fa hazoniny izany mandraka ankehitriny. :'''Fahatelo''' :La langue malgache est pauvre en accents, UNIQUEMENT quand il y a des mots d' '''ambigüité''' ils sont utilisé ex.: lalana = route, chemin et ''lalàna " = loi'' :Mais tu les colles partout, ex: [[Pentekôsta]], c'est [[Pentekosta]] voir: [https://motmalgache.org/bins/bcvx?n=648&w=Pentekoty Mots malgache] ou dans les journaux (quotidien): ex.: https://midi-madagasikara.mg/sambava-fiarabe-nitrongy-taxi-bajaj-tovolahy-iray-18-taona-maty-tsy-tra-drano/ :Tsy marina izany. :Jereo ity ao amin' ny '''[https://motmalgache.org/bins/bcvx?n=648&w=Pentekoty ''Mots malgache'']''' ity fanazavana momba ny fampiasana ny ô ity: ''[http://tenymalagasy.org/bins/teny2?w=%C3%B4 '''O''']'' . :'''Fahefatra''' :Na dia tsy mifangaro amin' ny teny hafa aza ny mahôgo, ny ''sôma'', ny ''tôlatôka'', ny ''bôjo'', sns (izay heveriko fa samy voan-teny malagasy avokoa) dia ilaina ny manoratra hoe ô mba hahamarina ny fanononana. :'''Fahadimy''' :Ny Wikipedia dia sehatra mivelatra natao hampahafantarana ny zava-misy, tsy ny eto Madagasikara na momba ny Malagasy ihany, fa mankany ivelany sy momba ny kolontsaina vahiny koa. Koa safidy tsara kokoa ny tonga dia manoratra hoe ô (raha /o/ no tokony hanononana azy) fa tsy hiandrasana teny hafa mety hiteraka fampifangaroam-panononana aminy (vokatry ny fanagasiana) vao izay hanova indray. :'''Fahenina''' :Mety ahoana ny fanagasiana ny hoe ''[[:fr:Homoousia|Homoousia]]'' sy ny mety hanononan' ny Malagasy izany raha tsy ampiasaina ny ô ? Raha manam-potoana aho dia handika an' io lahatsoratra io amin' ny teny malagasy ka tsy maintsy ho toy izao ny hanoratako azy: :''[[Hômôosia]]'' fa tsy ''Homoosia'' mba hahafantarana avy hatrany ny tokony ho fanononana azy: /homousia/ fa tsy /humuusia/ na /homoosia/. Raha ''homoosia'' araka ny itiavanao azy tokoa moa no hosoratana dia ahoana ny hahafantarana fa toy izao na toy izao no tokony hanononana ny ny o ? :Ahoana moa no hahaizan' ny Malagasy fa ny anaran' ity vorona efa lany tamingana ity dia tokony ho tononina hoe /dodo/ fa tsy /dudu/ raha tsy ampiasaina ny ô? (''[[dôdô]]''). :'''Fahafito''' :Hey, les accents que tu mets partout, ça nerve gravement: car on ne peut plus mettre un # REDIRECT sur les pages, surtout quand tu les a mis dans le titre de la page. :Mais tu les colles partout, ex: [[Pentekôsta]], c'est [[Pentekosta]] voir: .... :Ny teny tsy mitovy fanoratra indrindra no amoiasana ny REDIRECT. Sarotra ve ny manoratra hoe #FIHODINANA<nowiki>[[Pentekôsta]]</nowiki> ? :Fa avy aiza ny REDIRECT eto amin' ity ohatra ity: :Tsy tsara ny mandainga. :'''Fahavalo''' :La langue malgache est pauvre en accents, UNIQUEMENT quand il y a des mots d' '''ambigüité''' ils sont utilisé ex.: lalana = route, chemin et ''lalàna " = loi'' :Hanoratra amin' ny teny frantsay amin' izay aho hamaranako azy. :Ce n'est pas seulement la langue malgache, appauvrie jusque dans ses accents écrits, mais aussi le peuple malgache lui-même qui a été appauvri — et cela dans de nombreux domaines : économique, culturel, et bien d'autres encore. J’ignore si l’auteur des critiques précédentes fait partie de ceux qui acceptent cet appauvrissement artificiel. [[Mpikambana:Thelezifor|Thelezifor]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Thelezifor|resaka]]) 9 Mey 2025 à 09:52 (UTC) == Fampidirana Info-box sy fanovana lohateny == Salama tompoko, Miezaka manatsara miandalana ny fandikan-teny ilay lahatsoratra hetsi-panoherana 2025 iny aho fa misy Info-box ilay ao amin'ny teny frantsay dia somary sahirana aho mbola tsy mahafehy tsara ilay Info-box raha mba azonao atao. Misy ilay sary iny koa efa nesoriko satria sary tsy tena izy dia nosoloiko sary vaovao nalaiko manokana. Ilay lohateny koa ohatrany diso, tsy aiko ny manova azy sao mba hainao, Mankasitraka indrindra [[Mpikambana:Raveloaritiana Mamisoa|Raveloaritiana Mamisoa]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Raveloaritiana Mamisoa|resaka]]) 24 Oktobra 2025 à 06:08 (UTC) :Salama Tompoko :Misaotra anao tamn' ny fanovana ny sary. Raha hanova lohateny dia io amin' ny zorony ambony ankavanana misy soratra hoe "Fitaovana" io no misy fanovana lohateny. Tsindrio ny eo dia hiseho eo ny hoe "Hanolo anarana". [[Mpikambana:Thelezifor|Thelezifor]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Thelezifor|resaka]]) 24 Oktobra 2025 à 08:39 (UTC) == Help == Hello, I recently created [[Fandripahana ny Gaza|this]] article. Can you help me improve it? You said I know English. [[Mpikambana:جودت|جودت]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:جودت|resaka]]) 22 Febroary 2026 à 17:57 (UTC) :Hello. Thank you for your trust. When I saw your message, I realized I needed to inform Malagasy speakers about the reality of what is happening in the Gaza Strip. I have just translated the article "Gaza Genocide" into Malagasy and modified the title to conform to Malagasy grammar. [[Mpikambana:Thelezifor|Thelezifor]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Thelezifor|resaka]]) 23 Febroary 2026 à 05:46 (UTC) == Translation request == Hello, Thelezifor. Can you translate and upload the articles [[:en:Bazardüzü]] and [[:en:Campi Flegrei]] in Malagasy Wikipedia? Yours sincerely, [[Mpikambana:Kurcke|Kurcke]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Kurcke|resaka]]) 15 Martsa 2026 à 10:38 (UTC) :Hello [[Mpikambana:Kurcke|Kurcke]]. Yes, I can translate the articles you mentioned when I have time. [[Mpikambana:Thelezifor|Thelezifor]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:Thelezifor|resaka]]) 15 Martsa 2026 à 11:49 (UTC) == Naranty pejy fandraisana == Miarahaba anao, na dia zandrinao lavitra aza aho amin'ny fikirakirana ny wikipedia dia nataoko ho andraikitra ny nandranty ny lahatsoratrao Michèle Rakotoson ho eo amin'ny pejy fandraisana na dia mbola eo ambany aza ilay izy. Mankasitraka indrindra fa voadika tsara ilay lahatsoratra. Manaraka izany dia tsara mijery izay lahatsoratra rehetra mendrika ny ho aranty tahaka io isika fa rehefa namadibadika aho dia tsy miova loatra ny lohahevitra mivoaka eo amin'ny pejy fandraisana eo tao anatin'ny taona maro nisian'ny takelaka teny malagasy. Mirary soa ho anao. [[Mpikambana:ZoAndriamifidisoa|ZoAndriamifidisoa]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:ZoAndriamifidisoa|resaka]]) 2 Aprily 2026 à 09:51 (UTC) c50rpm9hbs3kmjmp41o6iqimf4u7eul 0 264192 1134170 1080694 2026-04-01T17:08:17Z ~2026-96630-1 38575 Jereo koa 1134170 wikitext text/x-wiki [[Sary:Plotinos.jpg|vignette|I [[Plôtinôsy]]]] Ny '''neôplatônisma''' dia firehana ara-[[Filôzôfia|pilôzôfia]] sy ara-[[Fanahy|panahy]] novolavolain' ny filôzôfa [[Platônisma|platônisiana]] tamin' ny faramparan' ny [[Andro Taloha]], izay miavaka noho ny fanomezany lanja ny "Foto-javatra Voalohany" ([[Fiteny grika|grika]]: ''Ἀρχή / Arkhê''), dia ny "Iray" (grika: ''τὸ Ἕν / to Hen''), amin' ny sehatry ny [[metafizika]], sy noho ny fahatsapana [[Mistisisma|mistika]]. Nampandroso ny neôplatônisma i [[Plôtinôsy]] sy i [[Pôrfiriôsy]] sy i [[Prôklôsy]] ary i [[Iamblikôsy]], ka niteraka fandraiketana ny fiheveran' i [[Platôna]] izany. Nisy akony lehibe teo amin' ny [[filôzôfia jiosy]] sy ny [[filôzôfia kristiana]] ary ny [[filôzôfia silamo]] ny neôplatônisma ary nisy fiantraikany teo amin' ny filôzôfa toa an' i [[Georg Wilhelm Friedrich Hegel|Hegel]] sy i [[Friedrich Wilhelm Joseph Schelling|Schelling]] koa. I [[Filôna avy any Aleksandria]] (taona 20 tal. J.K. - 45 taor. J.K.) no mpialoha lalana io hetsika io tamin' ny taona 40 taor. J.K., avy eo nandroso tao [[Rôma Taloha|Rôma]] izany nanomboka tamin' ny taona 232 vokatry ny asasoratr' i [[Amôniôsy Sakasy]] (taona 175 - 242 taor. J.K.), mpampianatra an' i Plôtinôsy (taona 205 - 270 taor<abbr>. J.K.</abbr>), ary ny mpianatr' ity farany ity, dia i Pôrfiriôsy (taona 234 – 310 taor. J.K.) sy i Iamblikôsy (taona 250 - 330 taor. J.K.). Ny neôplatônisma dia filôzôfia tena niantraika tamin' ny [[Andro Taloha]], niaraka tamin' ny mpanohy azy toa an' i [[Prôklôsy]] (taona 412 - 485 taor. J.K.) hatramin' ny nanaovana sesitany ny mpanaraka azy toa an' i [[Damaskiôsy]] (taona 460 - 537 taor. J.K.) sy i [[Simplikiôsy (filôzôfa)|Simplikiôsy]] avy any [[Kilikia]] (taona 480 - 549 taor. J.K.) tamin' ny taona 529, noho ny fanakatonan' i emperora [[Jostiniano I|Jostiniano]] ny sekoly sy ny toeram-panompoam-pivavahana sasany. == Foto-pampianarana == Araka ny neôplatônisma, ny fototr' izao rehetra izao dia ny "Iray" ([[Fiteny grika|grika]]: ''τὸ Ἕν'' / ''to Hen''), tsiefa, tsy azo fantarina sy tongalafatra. Ny filôzôfia dia manao izay hahatongavana any amin' ny Iray amin' ny alalan' ny [[dialektika]] araka ny ahafantarana azy ao amin' ny ''Parmenidesy'' (grika: ''Παρμενίδης'' / ''Parmenides'') nosoratan' i [[Platôna]]. Miainga amin' ny fehezankevitra fototra hoe "Ny misy dia Iray" ny filôzôfa neôplatônisiana, avy eo mizarazara an' izany araka ny fisehony isan-karazany, ary mandinika ny fiantraikan' izy ireo tsirairay sy ny fiantraikan' ny fandavana azy ireo tsirairay. Maro ny dingam-pisiana mivoaka avy amin' ny Iray. Ny ambony indrindra dia ny ''νοῦς'' / ''noûs'' ("fanahy") na haranitan-tsaina tsy mifangaro. Avy aminy no nipoiran' ny "fanahin' izao rehetra izao" (grika: ''ψυχὴ κόσμου'' / ''psuchè kósmou''), izay nanao asa famoronana niteraka ireo fanahy ao amin' ny dingana ambany, dia ny [[Fanahin' ny vatana|fanahin]]' ny olombelona. Ny fanahin' izao tontolo izao dia heverina ho sahala amin' ny sarin' ny ''noûs'', amin' ny maha sarin' ny Iray ny ''noûs''. Na dia mifanalavitra aza ny fanahy ''noûs'' (''νοῦς'') sy ny fanahin' izao tontolo izao (''ψυχὴ κόσμου'') dia samy ahitana fiziana (grika: ''οὐσία'' / ''ousia'') tokana, ary miray [[fiziana]] amin' ny Iray. Amin' ny maha mpanelanelana ny fanahin' izao tontolo izao eo anelanelan' ny ''noûs'' sy ny tontolon' ny [[matiera]], dia afaka misafidy ny fitehirizana ny maha izy azy manontolo sy ny fahatongalafatry ny sariny ny fanahin' izao tontolo izao, na misafidy ny fahasimbana vokatry ny filàm-pahafinaretana sy ny fahalovana. Izany safidy izany ihany no ananan' ny fanahy tsirairay ao amin' ny dingana ambany. Ny tsy fahalalan' ny fanahin' olombelona (''ψυχὴ'') ny tena fombany (toetrany) sy ny tena maha izy azy dia miteraka fahatsapana fisarahana sy fahaleovan-tena, izay mitarika azy amin' ny fianjonanjonana sy ny fahatokisan-tena be loatra. Araka ny hevitry ny filôzôfa neôplatônisiana dia azo atao mandrakariva ny mamonjy ny fanahy toy izany, indrindra noho io fahalalahan' ny sitrapo izay ahafahany misafidy ny lalan' ny matiera io. Ny fanahin' izao tontolo izao dia tokony hampifamadika ny safidiny mba hiverina amin' ny loharano nipoirany. Izany asa fanakambanana indray izany dia tanteraka amin' ny alalan' ny fahatsapana [[Mistisisma|mistika]] sady atao hoe "fiovam-piainana". == Jereo koa == * [[Aleksandrinisma]] * [[Amôniôsy Sakasy]] * [[Iamblikôsy]] * [[Platôna]] * [[Plôtinôsy]] * [[Prôklôsy]] [[Sokajy:Filôzôfia]] jnxl7nbc79mul1kt6x7u1da9zqrhc6k 0 265178 1134154 1057454 2026-04-01T16:07:42Z ~2026-96630-1 38575 Nanitsy hadisoam-pitendrena 1134154 wikitext text/x-wiki Ny '''foto-pampianarana''' dia fitambaran' ny fiheverana ao amin' ny [[rijan-kevitra]] apetraky ny mpanoratra na ny vondro-mpanoratra ho marina. Indraindray dia mety hoheverina ho mamitaka sy tsara lahatra ka marina ivelany fotsiny ny foto-pampianarana, na tsy manome fahafahana hiady hevitra fa ekena tsotra izao ([[Dôgmatisma|dôgmatika]]), arakaraka ny fiaviany, izay mety ho ara-[[Fivavahana|pivavahana]] na ara-[[Fedrà|pedrà]]. Misy lafiny ara-pirehan-kevitra sady mety mahakasika ny [[Politika|pôlitika]], ny [[lalàna]], ny [[toekarena]], ny [[fivavahana]], ny [[filôzôfia]], ny [[siansa]], ny [[fiarahamonina]], ny tafika, sns ny foto-pampianarana. == Jereo koa == * [[Rijan-kevitra]] * [[Tenim-pinoana]] ha2u1zx9nfz89p7wsc6bfm0qtqa8brj 0 278925 1134178 1108846 2026-04-02T10:29:27Z FFSMI 39168 /* Ny Fiangonana Fifohazana Soatanana Malagasy */ 1134178 wikitext text/x-wiki [[Sary:Luthersseal.jpg|vignette|[[Raozin' i Lotera]]]] Ny '''loteranisma eto Madagaskara''' dia firehan' ny [[prôtestantisma]] izay milaza ho manaraka ny fampianaran' i [[Martin Lotera]] eto amin' ny Nosy, izay miseho amin' ny alalan' ny fiangonana maromaro, ka ny lehibe indrindra, raha ny isan' ny mpino ao aminy no heverina, dia ny [[Fiangonana Loterana Malagasy]]. Samy manaraka ny fototra maha [[Loteranisma|fiangonana loterana]] azy izy ireo na dia misy ny fahasamihafana sy ny tsy fitovian-kevitra. == Ny fiangonana loterana misy eto Madagasikara == === Ny Fiangonana Loterana Malagasy === Ny [[Fiangonana Loterana Malagasy]] (FLM), dia fiangonana vokatry ny fitoriana ny [[Filazantsara]] nataon' ireo misionera avy tamin' ny Misiona Nôrveziana ([[Fiteny anglisy|anglisy]]: ''[[Norwegian Missionary Society]]'' - NMS; [[Fiteny nôrveziana|nôrveziana]]: ''Det Norske Misjonsselskap'') nanomboka tamin' ny taona 1866 sy ny Misiona Amerikana (''Americana Lutheran Church'' - ALC) nanomboka tamin' ny taona 1888. Tamin' ny taona 1950 anefa vao nahazo fahaleovan-tena io fiangonana io. === Ny Fiangonana Loterana Malagasy Nohavaozina === Ny [[Fiangonana Loterana Malagasy Nohavaozina]] (FLMN) dia iray amin' ny sampan' ny loteranisma misy eto Madagasikara izay tafasaraka tamin' ny FLM tany amin' ny taompolo 1970 noho ny tsy fifanarahana momba ny fomba fitantanana ny fiangonana.Matanjaka io fiangonana io ao amin' ny [[distrikan'Antanifotsy|distrikan' Antanifotsy]] sy ao [[Antananarivo]]. Ahitana azy koa ny any [[Toliara]] sy any [[Mahanoro]]. Tamin' ny taona 1970 no niorenany<ref><small>Ino vaovao? [http://inovaovao.com/spip.php?article2568 "Fiangonana loterana nohavaozina Tolira: Mankalaza ny jobily faha-40 taonany"]</small></ref>. === Ny Fiangonana Fifohazam-Panahy Loterana Malagasy === Ny [[Fiangonana Fifohazam-Panahy Loterana Malagasy]] (FFPLM) naorin' ilay mpiandry atao hoe Neny Olga, izay milaza ny tenany fa mpandova ny mpiandry [[Volahavana Germaine]] (atao hoe Mama Nenilava). Ao Anolaka any [[Fianarantsoa]] no misy ny foibeny. Tamin' ny 13 Avrily 2013 no nijoro ara-panjakana ny FFPLM raha tany amin' ny taona 2008 tany no efa nisy ny tsy fifanarahana tamin' ny FLM<ref><small>movies.codedwap.com [https://movies.codedwap.com/download/13-neny-olga/LS1wVEVIN2RJcElISQ Neny Olga] {{Wayback|url=https://movies.codedwap.com/download/13-neny-olga/LS1wVEVIN2RJcElISQ |date=20201002061513 }}</small></ref>. === Ny Fiangonana Protestanta Loterana Malagasy === Ny [[Fiangonana Protestanta Loterana Malagasy]] (FPLM) dia fiangonana loterana miorina eto Madagasikara. Ao Ankofafa any [[Fianarantsoa]] no misy ny foibeny. === Ny Fiangonana Loterana Sinoa eto Madagasikara === Ny [[Fiangonana Loterana Sinoa]] dia fiangonana loterana anatanterahan' ireo teratany [[Sinoa eto Madagasikara|sinoa]] loterana ny fanompoam-pivavahany eto Madagasikara. === Ny Fiangonana Fifohazana Soatanana Malagasy === NY Fifohazana Soatanàna dia teraka tamin'ny namohazan'i Jesosy Kristy an'i Dada Rainisoalambo tamin'ny taona 1894. Marihina fa i Dada Rainisoalambo (1840-1904) dia olona nobeazin'ny misiona anglisy na LMS. Natao batisa ary Mpandray ny Fanasan'ny Tompo tamin'izany LMS izany izy.Nohon'ny fahitan'ireo misionery ny fahakingantsainan'i Dada Rainisoalambo dia notendrena ho katekista na solompitandrina izy fa tsy nanaiky. Hatramin'ny taona 1894 izay namohazan'i Jesosy azy dia nifantoka betsaka tamin'ny asam-pifohazana izy. Tamin'ny voalohany dia nifantoka betsaka tamin'ny fanofanana sy ny fanirahana an'ireo Iraka amin'ny fitoriana ny filazantsara ary ny fanasitranana izy. Fa tamin'ny taona 1902 kosa izy no nanao batisa ary nampandray ny fanasan'i Tompo izany hoe nampananganana Fiangonana i Dada Rainisoalambo. Efa taty aoriana vao nitondra ny anarana hoe Fiangonan'ny Fifohazan'ny Mpianatrin'ny Tompo Soatanàna eto Madagasikara na FFSM io Fiangonana io. Hatramin'io 1902 io izany dia nisy fiangonana 2 izany tao Soatanàna dia ny Fiangonana norveziana ary ny FFSM. Fiaraha-monina tsy nisy raorao no teo amin'ny fiangonana roa tonta hatr'aty amin'ny taona 1950. == Boky azo anovozan-kevitra == * Sophie Blanchy, Jean-Aimé Rakotoarisoa, Philippe Beaujar, Chantal Radimilahy (dir.), ''Les dieux au service du peuple'', Paris, Éditions Karthala, coll. « Religions contemporaines », 2006, 536 p. == Jereo koa == * [[Prôtestantisma eto Madagasikara]] * [[Loteranisma]] * [[Kristianisma eto Madagasikara]] * [[Fifohazana (kristianisma malagasy)|Fifohazana]] == Loharano == gr6htpuk2tlf672mu0kq7q8gn4m2kh7 1134180 1134178 2026-04-02T10:41:47Z FFSMI 39168 /* Boky azo anovozan-kevitra */ 1134180 wikitext text/x-wiki [[Sary:Luthersseal.jpg|vignette|[[Raozin' i Lotera]]]] Ny '''loteranisma eto Madagaskara''' dia firehan' ny [[prôtestantisma]] izay milaza ho manaraka ny fampianaran' i [[Martin Lotera]] eto amin' ny Nosy, izay miseho amin' ny alalan' ny fiangonana maromaro, ka ny lehibe indrindra, raha ny isan' ny mpino ao aminy no heverina, dia ny [[Fiangonana Loterana Malagasy]]. Samy manaraka ny fototra maha [[Loteranisma|fiangonana loterana]] azy izy ireo na dia misy ny fahasamihafana sy ny tsy fitovian-kevitra. == Ny fiangonana loterana misy eto Madagasikara == === Ny Fiangonana Loterana Malagasy === Ny [[Fiangonana Loterana Malagasy]] (FLM), dia fiangonana vokatry ny fitoriana ny [[Filazantsara]] nataon' ireo misionera avy tamin' ny Misiona Nôrveziana ([[Fiteny anglisy|anglisy]]: ''[[Norwegian Missionary Society]]'' - NMS; [[Fiteny nôrveziana|nôrveziana]]: ''Det Norske Misjonsselskap'') nanomboka tamin' ny taona 1866 sy ny Misiona Amerikana (''Americana Lutheran Church'' - ALC) nanomboka tamin' ny taona 1888. Tamin' ny taona 1950 anefa vao nahazo fahaleovan-tena io fiangonana io. === Ny Fiangonana Loterana Malagasy Nohavaozina === Ny [[Fiangonana Loterana Malagasy Nohavaozina]] (FLMN) dia iray amin' ny sampan' ny loteranisma misy eto Madagasikara izay tafasaraka tamin' ny FLM tany amin' ny taompolo 1970 noho ny tsy fifanarahana momba ny fomba fitantanana ny fiangonana.Matanjaka io fiangonana io ao amin' ny [[distrikan'Antanifotsy|distrikan' Antanifotsy]] sy ao [[Antananarivo]]. Ahitana azy koa ny any [[Toliara]] sy any [[Mahanoro]]. Tamin' ny taona 1970 no niorenany<ref><small>Ino vaovao? [http://inovaovao.com/spip.php?article2568 "Fiangonana loterana nohavaozina Tolira: Mankalaza ny jobily faha-40 taonany"]</small></ref>. === Ny Fiangonana Fifohazam-Panahy Loterana Malagasy === Ny [[Fiangonana Fifohazam-Panahy Loterana Malagasy]] (FFPLM) naorin' ilay mpiandry atao hoe Neny Olga, izay milaza ny tenany fa mpandova ny mpiandry [[Volahavana Germaine]] (atao hoe Mama Nenilava). Ao Anolaka any [[Fianarantsoa]] no misy ny foibeny. Tamin' ny 13 Avrily 2013 no nijoro ara-panjakana ny FFPLM raha tany amin' ny taona 2008 tany no efa nisy ny tsy fifanarahana tamin' ny FLM<ref><small>movies.codedwap.com [https://movies.codedwap.com/download/13-neny-olga/LS1wVEVIN2RJcElISQ Neny Olga] {{Wayback|url=https://movies.codedwap.com/download/13-neny-olga/LS1wVEVIN2RJcElISQ |date=20201002061513 }}</small></ref>. === Ny Fiangonana Protestanta Loterana Malagasy === Ny [[Fiangonana Protestanta Loterana Malagasy]] (FPLM) dia fiangonana loterana miorina eto Madagasikara. Ao Ankofafa any [[Fianarantsoa]] no misy ny foibeny. === Ny Fiangonana Loterana Sinoa eto Madagasikara === Ny [[Fiangonana Loterana Sinoa]] dia fiangonana loterana anatanterahan' ireo teratany [[Sinoa eto Madagasikara|sinoa]] loterana ny fanompoam-pivavahany eto Madagasikara. === Ny Fiangonana Fifohazana Soatanana Malagasy === NY Fifohazana Soatanàna dia teraka tamin'ny namohazan'i Jesosy Kristy an'i Dada Rainisoalambo tamin'ny taona 1894. Marihina fa i Dada Rainisoalambo (1840-1904) dia olona nobeazin'ny misiona anglisy na LMS. Natao batisa ary Mpandray ny Fanasan'ny Tompo tamin'izany LMS izany izy.Nohon'ny fahitan'ireo misionery ny fahakingantsainan'i Dada Rainisoalambo dia notendrena ho katekista na solompitandrina izy fa tsy nanaiky. Hatramin'ny taona 1894 izay namohazan'i Jesosy azy dia nifantoka betsaka tamin'ny asam-pifohazana izy. Tamin'ny voalohany dia nifantoka betsaka tamin'ny fanofanana sy ny fanirahana an'ireo Iraka amin'ny fitoriana ny filazantsara ary ny fanasitranana izy. Fa tamin'ny taona 1902 kosa izy no nanao batisa ary nampandray ny fanasan'i Tompo izany hoe nampananganana Fiangonana i Dada Rainisoalambo. Efa taty aoriana vao nitondra ny anarana hoe Fiangonan'ny Fifohazan'ny Mpianatrin'ny Tompo Soatanàna eto Madagasikara na FFSM io Fiangonana io. Hatramin'io 1902 io izany dia nisy fiangonana 2 izany tao Soatanàna dia ny Fiangonana norveziana ary ny FFSM. Fiaraha-monina tsy nisy raorao no teo amin'ny fiangonana roa tonta hatr'aty amin'ny taona 1950. == Boky azo anovozan-kevitra == * Sophie Blanchy, Jean-Aimé Rakotoarisoa, Philippe Beaujar, Chantal Radimilahy (dir.), ''Les dieux au service du peuple'', Paris, Éditions Karthala, coll. « Religions contemporaines », 2006, 536 p. * E. Escande, **Les disciples du Seigneur (un mouvement d’évangélisation indigène à Madagascar), les Cahiers missionnaires n°8, Paris, Société des Missions Evangéliques, 1926, * Tantaran'ny Fifohazana, 1945 (production interne du Fifohazana Soatanàna) * A. Thunen, Fifohazana eto Madagasikara, Imprimerie de la Mission Norvégienne, 1934, Tananarive == Jereo koa == * [[Prôtestantisma eto Madagasikara]] * [[Loteranisma]] * [[Kristianisma eto Madagasikara]] * [[Fifohazana (kristianisma malagasy)|Fifohazana]] == Loharano == hdudbpc8zdrv8lm17sb1lm5awaqlmd2 0 283601 1134168 1133086 2026-04-01T17:05:23Z ~2026-20251-02 39163 /* Ny fototry ny fanjakany */ 1134168 wikitext text/x-wiki {{Infobox olona|anarana=Rabarioelina Ndriana|teraka=1963|firenena=Madagasikara|asa=Mpahay tantara|asa hafa=Mpikaroka Teôlôjiana|sary=Rabarioelina Ndriana01}} [[Sary:Ndriana Rabarioelina01.png|ankavia|vignette|Ndriana Rabarioelina]] I '''Ndriana''' '''Rabarioelina''' dia [[Teôlôjia|teôlôjiana]] [[Prôtestantisma eto Madagasikara|prôtestanta malagasy]], teraka tamin' ny taona 1963, ao amin' ny fokon' [[andriana]] [[merina]] avy ao [[Ambohimalaza]], ao [[Antananarivo]], renivohitr' i [[Madagasikara]]. Zanaky ny profesora sy dokotera Lala Rabarioelina, izay nodimandry tamin' ny taona 2023 teo amin' ny faha-93 taonany, izy<ref name=":2"><small>"[https://tanikomadagascar.com/2023/02/18/faculte-de-medecine-dantananarivo-deces-du-professeur-lala-rabarioelina/ Faculté de médecine d’Antananarivo – Décès du professeur Lala Rabarioelina]", ''Taniko Madagasikara'', publié le 18 février 2023, mis à jour le 16 septembre 2024,</small> </ref>. Milaza izy fa voahosotra sy nohamasinina ho Mpanjakan' Imerina sy Mpanjakan' i Madagasikara tamin' ny taona 2015 ary miasa amin' ny tokony hamerenana ny [[Fanjakan' Imerina|Fanjakan' i Madagasikara]] indray<ref name=":6"><small>"[https://www.koolsaina.com/royaume-de-madagascar-monarchie-interview-ndriana-rabarioelina-ibc-television/#comments Les solutions proposées par Ndriana Rabarioelina à travers le retour à la monarchie]", ''www.koolsaina.com''</small></ref><ref name=":3"><small>"[https://www.youtube.com/watch?v=CnzKEvBocnA&t=1s Les solutions proposées par Ndriana Rabarioelina à travers le retour à la monarchie]" (Video), ''Youtube''</small></ref><ref><small>[[FANJAKAN’ I MADAGASIKARA|Fanjakan' i Madagasikara]], ''mg.wikipedia.org''</small></ref>. Indreto koa ny lafin-javatra ahafantarana azy: nianatra fiteny maro (anisan' izany ny [[Fiteny hebreo|teny hebreo]]), manana maripahaizana dôktôrà roa momba ny [[teôlôjia]] tany [[Etazonia]]. Nianatra nitendry [[gitara klasika]] koa izy<ref><small>[https://conservatoire-cnsmm-madagascar.blogspot.com/2021/06/ndriana-rabarioelina-travel-with.html?utm_source=chatgpt.com Pr. Dr. Ndriana Rabarioelina: "...Travel with the classical guitar ..."], Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar, 4 juin 2021.</small></ref>. Nanohanana tsangan-kevitra nampitondrainy ny lohateny hoe ''[[Biblical Relations between Israel and Madagascar]]'' izy<ref><small>"[https://stalcuinhouseseminary.academia.edu/RevDrNdrianaRABARIOELINA?utm_source=chatgpt.com Prince Dr. Ndriana Rabarioelina]", ''stalcuinhouseseminary.academia.edu''</small></ref>, izay miompana amin' ny fifandraisana ara-[[Baiboly]] eo amin' i [[Fanjakan' i Israely (mitambatra)|Israely]] sy i [[Madagasikara]], ary koa amin' ny niandohan' ny olombelona, ​​ka nikarohany ny fifandraisan' ny [[sivilizasiôna]] maro fahiny sy ny [[Tantaran' i Madagasikara|tantara malagasy]]. Filoha mpanorina sy mpikambana ao amin' ny ''Royal Academy of Sciences of Madagascar'' izy<ref name=":8" />. == Zotram-piainany == === Ny ray aman-dreniny === Teraka tamin' ny taona 1963 izy, zanaky ny profesora Lala Rabarioelina sy Rajerison Victorine<ref><small>"[https://gw.geneanet.org/taniko?lang=es&n=rabarioelina&p=ndriana Ndriana Rabarioelina]", ''gw.geneanet.org''</small></ref>, izay samy [[andriana]]<ref><small>"[https://mpanjaka-madagasikara.blogspot.com/2020/12/tantaran-ny-andriana-eto-madagasikara.html? Tantaran' ny Andriana eto madagasikara]", ''mpanjaka-madagasikara.blogspot.com''</small></ref>. I Lala Rabarioelina dia Docteur en Médecine (nianatra tany amin' ny Faculté de Médecine de [[Montpellier]]), mpandidy (major du Concours de chirurgie tany [[Frantsa]]), Professeur Agrégé de Chirurgie Générale (Paris, Frantsa), Professeur Emérite de l'Université (Oniversiten' i Madagasikara), Grand Chancelier de l'Ordre National de Madagascar<ref><small>"[https://tanikomadagascar.com/2023/02/18/faculte-de-medecine-dantananarivo-deces-du-professeur-lala-rabarioelina/ Faculté de médecine d’Antananarivo – Décès du professeur Lala Rabarioelina]", ''tanikomadagascar.com''</small></ref>. Rajerison Victorine renin' i Ndriana Rabarioelina kosa dia manana ny diplôma ambony amin' ny haizaitra (diplôme de Haute Couture de Paris). === Ny fianarana norantoviny === Nahazo ny diplôma ''baccalauréat série C'' ([[matematika]] sy [[fizika]]) tao amin' ny [[Académie d' Aix-Marseille]] ('''''[[:fr:Académie_d'Aix-Marseille|fr]]''''') tany [[Frantsa]] izy, sy ny ''Licence en Théologie'' ary nahavita ''Master en Théologie'' tao amin' ny [[Faculté Libre de Théologie Réformée na Faculté Jean-Calvin]] ('''''[[:fr:Faculté_Jean-Calvin|fr]]''''') tao Aix-en-Provence any [[Frantsa]]. Nandalina fitantanana orinasa tao amin' ny [[Ecole Supérieure de Commerce de Paris]] (ESCP-Senior, Paris, 1994) ('''''[[:fr:ESCP_Business_School|fr]]''''') ary nandalim-pahaizana momba ny [[vatosoa]] tao amin' ny [[Gemological Institute of America]] (GIA, 2003, 2005) ('''''[[:en:Gemological_Institute_of_America|en]]''''') ary laharana voalohany mikasika ny [[diamondra]] tamin' ny mpiara-mianatra aminy. [[Teôlôjia|Teôlôjiana]] i Ndriana Rabarioelina<ref><small>"[https://stalcuinhouseseminary.academia.edu/RevDrNdrianaRABARIOELINA? Prince Dr. Ndriana Rabarioelina]", S''t Alcuin House Seminary Academia''</small></ref> sady mpikaroka tantara koa<ref name=":9"><small>"[https://royal-academy-of-madagascar.blogspot.com/2017/11/iii-members-of-royal-academy-of.html Some members of the Royal Academy of Science of Madagascar]", ''royal-academy-of-madagascar.blogspot.com''</small></ref>. Nanao fikarohana izy ka nahazo ny diplôma ''PhD in Theology'' tamin' ny fanohanany ny [[tsangan-kevitra]] hoe "''[[Biblical Relations between Israel and Madagascar]]''" na "Ny fifandraisana ara-Baiboly eo amin' i Israely sy i Madagasikara" (''PhD'', Doctoral Dissertation, Saint Alcuin House Theological Seminary, USA, 2010, 458 pejy) mikasika ny "Tantara miafin' i Madagasikara nandritra ny telo arivo taona mahery" ary nahazo ny diplôma ''Doctor of Theology'' tamin' ny fanohanany ny [[tsangan-kevitra]] mitondra ny lohateny hoe "''[[Madagascar in the Last Vestiges of the Birthplace of Humanity]]''" na "I Madagasikara, ao amin' ny sisa tavela amin' ny toerana nahaterahan' ny olombelona" (''D.Theol''., Doctoral Dissertation, Saint Alcuin House Seminary, USA, 2016, 638 pejy) mikasika ny "Tantara miafin' i Madagasikara nandritra ny enina arivo taona mahery". Nianatra sy nampitaha tenim-pirenena mihoatra ny roa ambin' ny folo koa izy ([[Fiteny malagasy|malagasy]], [[Fiteny hebreo|hebreo]], [[Fiteny arameana|arameana]], [[Fiteny grika|grika]], [[Fiteny anglisy|anglisy]], [[Fiteny alemàna|alemana]], [[Fiteny tamily taloha|tamily tranainy]], [[Fiteny sanskrity|sanskrity]], [[Fiteny someriana|someriana]], [[Fiteny malaiô-pôlineziana|malaiô-pôlineziana]], [[Vondrom-piteny amerindiana|amerindiana]], [[Fiteny aty Afrika|afrikana]], sns)<ref name=":9" />. Anisan' ny mpampianatra azy: * ny Profesora [[Pierre Berthoud]] (FLTR, [[Aix-en-Provence]], [[Frantsa]]), manam-pahaizana manokana momba ny [[Testamenta Taloha]]; * ny Profesora [[Peter R. Jones]] (Harvard, Princeton, [[Etazonia]]), manampahaizana momba ny [[Testamenta Vaovao]]; * ny Profesora Jean Marc Daumas de Cornilhac (FLTR, Aix-en-Provence, Frantsa) momba ny [[Fiteny hebreo|teny hebreo]] sy ny [[Tantaran' ny kristianisma|tantaram-piangonana]]; * ny Profesora Maurice Carrez (FTP, [[Paris]], Frantsa) momba ny [[Fiteny grika|teny grika]] sy ny [[Testamenta Vaovao]]; * ny Profesora Edmund Clowney ([[Westminster, Kalifornia|Westminster]], WTS, Etazonia) momba ny [[teôlôjia biblika]]; * ny Profesora Roger Greenway (Westminster, WTS, Etazonia), momba ny [[World Missiology|World Missiolog]]<nowiki/>[[World Missiology|y]]; * ny Profesora Jean Brun (Oniversite, Dijon) momba ny [[filôzôfia kristiana]]; * ny Profesora Pierre Courthial (FLTR, Aix-en-Provence, Frantsa) momba ny [[teôlôjia pratika]] sy ny [[apôlôjetika]]; * ny Profesora Olivier Clément (Institut Orthodoxe Saint Serge, Paris, Frantsa) momba ny [[teôlôjia ôrtôdôksa]]; * ary ny Profesora [[Pierre Chaunu]], manampahaizana momba ny [[Tantara]], mpikambana ao amin' ny Institut, Filohan' ny Académie des Sciences Morales et Politiques, Paris, Frantsa. === Raiamandreny mpiahy === Nilaza ho nahazo teny fikasana avy amin' Andriamanitra sy tsodrano avy amin' ny raiamandreny ara-panahy izy, dia ireto: ny mpitandrina [[Daniel Ratefy]]<ref><small>Ny mpitandrina [[Daniel Ratefy]], mpanorina ny [[Fiangonana Protestanta Malagasy aty Andafy]] (FPMA) tao [[Montpellier]] tamin' ny taona 1946, mpiaraka nanorina ny [[Fiangonan' i Jesoa Kristy eto Madagasikara]] (FJKM) tamin' ny taona 1968, mpiaraka nanorina ny [[Fiombonan' ny Fiangonana Kristiana eto Madagasikara]] (FFKM) teny Ambohimalaza, Antananarivo, tamin' ny taona 1950, efa tonian' ny Fiombonan' ny Fiangonana Protestanta eto Madagasikara (FFPM) tamin' ny taona 1986-1992, solontenan' i Madagasikara tamin' ny fanorenana ny [[Filankevitra Ekiomenikan' ny Fiangonana|Filankevitry ny Fiangonana eran-Tany]] na [[Filankevitra Ekiomenikan' ny Fiangonana|World Council of Churches]] (WCC) tany [[Amsterdam]] tamin' ny taona 1947-1948.</small></ref> (taona 1981), ny mpitandrina Razafindrakoto Gabriel (taona 1986), i Mama [[Volahavana Germaine]]<ref><small>I Mama [[Volahavana Germaine]] (na Nenilava), mpiandry zokiolona (1941), raiamandreny nanorina ny [[Tobilehibe Ankaramalaza]] tamin' ny taona 1941, izay miombona amin' ny FFPM, efa nihaona tamin' i [[Olav V]], mpanjakan' i [[Nôrvezy]], tany amin' ny Lapan' Andriamanjaka tany [[Oslo]] any tamin' ny taona 1973, mpitory Filazantsara, mpiahy marary sy kamboty ary olona sahirana an-jatony, izay heverin' ny ao amin' ny hetsika [[Fifohazana (kristianisma malagasy)|Fifohazana]] ho mpaminany. ary mahay tenim-pirenena roa ambin' ny folo.</small></ref> (taona 1996), ny kardinaly [[Armand Gaétan Razafindratandra]]<ref><small>Ny kardinaly [[Armand Gaétan Razafindratandra|Armand Gaetan Razafindratandra]], ao amin' ny [[Eglizy Katôlika Apôstôlika Rômanina (Madagasikara)|Eglizy Katôlika Apôstôlika Rômanina]] (EKAR) eto Madagasikara, mpiaraka nanorina ny Fiombonan' ny Fiangonana Kristiana eto Madagasikara (FFKM) tao Ambohimalaza tamin' ny taona 1950.</small></ref> (taona 2007), i Mama Ravolazaimanga Bernadette (taona 2009), i Mama Rasoazanakolona Hèlene (taona 2012), i Dada Manase (taona 2018) ao anatin' ny [[Fiangonana Loterana Malagasy]], ny [[Fiangonan' i Jesoa Kristy eto Madagasikara]]<ref name=":5">[http://royal-house-of-madagascar.blogspot.com/ <small>http://royal-house-of-madagascar.blogspot.com/</small>]</ref>. Anisan' ny raiamandrany mpiahy azy koa ny mpitandrina [[Daniel Ralibera]]<ref><small>Ny mpitandrina [[Daniel Ralibera]], mpitandrina FJKM Ambavahadimitafo, mpampianatra tantaram-piangonana (FTP) ao Antananarivo, mpiaraka nanorina ny FJKM tamin' ny taona 1968, mpiaraka nanorina ny FFKM tao Ambohimalaza tamin' ny taona 1950, mpiaraka nanorina ofisialy ny FPMA tany Paris tamin' ny taona 1959.</small></ref> sy ny profesora [[Albert Rakoto Ratsimamanga]]<ref><small>I [[Albert Rakoto Ratsimamanga]], Docteur en Médecine, Docteur ès Sciences, ambasadaoron' i Madagasikara tamin' ny taona 1960-1972, manampahaizana, tale amin' ny Centre National de Recherche Scientifique (CNRS) any [[Paris]], akademisiana amin' ny firenena maro, mpikambana ao amin' ny Institut any Paris, ary nahazo loka siantifika iraisam-pirenena maro.</small></ref>. === Anjara toerany teo amin' ny fiangonana === I Ndriana Rabarioelina dia kristiana prôtestanta. [[Fifohazana (kristianisma malagasy)|Mpiandry]] izy nanomboka amin' ny taona 1991, zanaky ny [[Tobilehibe Ankaramalaza]] ([[Fiombonan' ny Fiangonana Kristiana eto Madagasikara|FFPM]]). Izy dia efa filohan' ny [[Fiangonana Protestanta Malagasy aty Andafy]] (FPMA Aix-Marseille)<ref><small>Ny [[Fiangonana Protestanta Malagasy aty Andafy]] (FPMA Aix-Marseille) tamin' ny taona 1986-1988, izay mpikambana ao amin' ny [[Fikambanana Mampiely Baiboly Malagasy|Fikambanana Mampiely Baiboly]] eto Madagasikara (FMBM), ao amin' ny [[Fédération protestante de France]] (FPF), ao amin' ny [[Alliance nationale des églises luthériennes de France]] (ANELF), ao amin' ny [[Lutheran World Federation]] (WLF), ao amin' ny [[Alliance réformée mondiale]] (ARM) ary ao amin' ny [[Conseil oecuménique de églises]] (COE).</small>   </ref> tamin' ny taona 1986-1988. Izy no nahitana ny Lycée Gardanne, Département Bouche-du-Rhône, Région Provence (PACA), izay toerana nanaovana ny Fivoriambe Isankerintaona Fifohazana voalohany teo anivon' ny Fiangonana Protestanta Malagasy aty Andafy (FPMA, 1989). == Ny tsangan-keviny == === Jiosy na Israelita ny Malagasy === Ny mpitandrina [[Ravelojaona (mpitandrina)|Ravelojaona]] no efa nanoratra fa [[Jiosy]] ny [[Malagasy (vahoaka)|Malagasy]] (1909). Taty aoriana dia nanamafy izany i Mama [[Volahavana Germaine]] (1941). Manaraka, ilay misiônera [[lazarista]] atao hoe Rev. Père [[Joseph Briant]] (1946) dia niezaka nanamarina fa avy amin' ny [[Fiteny hebreo|teny hebreo]] ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]] ary nanamafy koa fa Jiosy ny Malagasy ny Rev. Dr. [[Roger Andriatsiratahina]] (1976) sy ny mpitandrina [[Ratefy Tolotra]] (1979) <ref name=":1"><small>Rabarioelina, Ndriana (Rev. Dr.) (2011), "''Biblical Relations between Israel and Madagascar''", États-Unis, 2010.</small></ref>. Ny filazan' i Rev. Père Joseph Briant fa nisy koa ny andiam-pifidrà-monina jiosy mankaty Madagasikara -- ka ny voalohany tamin' ireo fifindrà-monina ireo dia tamin' ny andron' i [[Sôlômôna]], manodidina ny taona 900 tal. J.K. -- dia nohamafisin' ny Pastora Tolotra Ratefy (1976) sy Pr. Dr. Ndriana Rabarioelina (2010) tao amin' ny fikarohana ara-teôlôjia sy ara-tantara nataon' izy ireo nandritra ny efapolo taona mahery<ref name=":1" />. Ny fikarohana nahazoany ny diplôma ''PhD in Theology'' dia mitondra ny lohateny hoe ''[[Biblical Relations between Israel and Madagascar]]'' ("Fifandraisana ara-Baiboly eo amin' i Israely sy i Madagasikara")<ref name=":0"><small>"[https://www.deliremadagascar.com/conference-internationale-sur-les-origines-juives-a-madagascar/ Conférence internationale sur les origines juives à Madagascar]", in [https://www.deliremadagascar.com/ deliremadagascar.com]</small></ref>. Izany [[tsangan-kevitra]] izany dia anohanany ny maha [[Jiosy]] na Jody ny [[Malagasy]]. === Madagasikara: fanjakà-mpanjaka teôkratika sy kristôkratika === Anisan' ny tohanan' i Ndriana Rabarioelina koa ny tokony hahatonga an' i Madagasikara ho fanjakana [[Teôkrasia|teôkratika]] sy [[Kristôkrasia|kristôkratika]], sady hiverenana amin' ny fanjaka-mpanjaka manandratra indray ny rafitra ara-piarahamonina sy ara-pôlitika mankato an' [[Andriamanitra (tokana)|Andriamanitra]] sy manaja ny [[soatoavina]] malagasy, ary ny fandravana ny rafitra [[Repoblika|repoblikana]] napetraky ny mpanjanantany tandrefana<ref><small>"[[FANJAKAN’ I MADAGASIKARA|Fanjakan' i Madagasikara]]" in ''[https://mg.wikipedia.org/ mg.wikipedia.org]''</small></ref><ref><small>"[http://www.midi-madagasikara.mg/index.php/component/content/article/5-societe/2933-declaration--les-malagasy-descendants-de-juifs Déclaration : Les Malagasy, descendants de juifs]" in ''[https://midi-madagasikara.mg/ midi-madagasikara.mg]''</small></ref><ref><small>"[http://www.tonga-soa.com/for/ecrire.php3?nume=3949&repid=31423&th= Déclaration: les Malagasy dscendants des juifs] {{Wayback|url=http://www.tonga-soa.com/for/ecrire.php3?nume=3949&repid=31423&th= |date=20230430172043 }}", in ''[http://www.tonga-soa.com/ tonga-soa.com] {{Wayback|url=http://www.tonga-soa.com/ |date=20250616035827 }}''</small></ref>. Tsy mijanona ho tsangan-kevitra fotsiny ny famerenana ny fitondra-mpanjaka fa raha [[andriana]] na printsy fotsiny i Ndriana Rabarioelina tany am-panombohana dia narahiny fanambaràna ho Mpanjaka izany<ref><small>"[http://royal-house-of-madagascar.blogspot.com/2019/ Royal house of Madagascar]", in [http://royal-house-of-madagascar.blogspot.com/ royal-house-of-madagascar.blogspot.com/]</small></ref>. === Avy amin' ny teny hebreo ny teny malagasy === Izao koa no anisan' ny hevitra tohanany: ny [[fiteny malagasy]] dia avy amin' ny [[fiteny hebreo]], ny [[kolontsaina malagasy]] dia avy amin' ny [[Jodaisma|kolontsaina jiosy]], ary nisy ny fifindrà-monina jiosy nankaty [[Madagasikara]], izay toherin' ny manam-pahaizana maro<ref><small>Sophie Goedefroit et Albert Roca (2021), "[https://publicacions.antropologia.cat/quaderns/article/download/371/199/1378 La "plus belle énigme du monde" ne veut pas être résolue. Le besoin de mémoire multiple à Madagascar]", ''publicacions.antropologia.cat''</small></ref>. Nisy ny Fihaonana iraisam-pirenena mikasika ny Fiaviana Jiosy eto Madagasikara na ''Conférence Internationale sur les Origines Juives à Madagascar'' izay niarahan' ny Profesora [[Tudor Parfitt]] (Tale mpanorina ny Centre for Jewish Studies, SOAS, University of London, Academician, [[Fanjakana Mitambatra|United Kingdom]]) sy ny Pastora [[Ratefy Tolotra|Tolotra Ratefy]] (filoham-boninahitry ny Royal Academy of Sciences of Madagascar) ary ny Pr. Dr. Ndriana Rabarioelina (Filoha Mpanorina ny Royal Academy of Sciences of Madagascar), teo anatrehan' ny [[Raby]] dimy avy any [[Etazonia]], [[Kanada]], [[Marôka]], [[Frantsa]] ary [[Aostralia]], tao [[Antananarivo]] tamin' ny volana Mey 2017.<ref name=":8"><small>Royal Academy of Sciences of Madagascar, 2017.</small></ref> == Mpanjakan' Imerina sy mpanjakan' i Madagasikara == === Ny fototry ny fanjakany === ==== Taranaka mpanjaka ==== Nilaza i Ndriana Rabarioelina fa avy amin' ny mpanjaka [[Andriantomara]], ny mpanjaka [[Andrianerinerina]] Lahimatoan' Imerina, ny mpanjaka [[Andriamanelo]], ny mpanjaka [[Ralambo]], ny mpanjaka [[Andriantompokoindrindra]] Lahimatoan' Imerina, Tompon' ny Tranomanara, Tranofohiloha, Tranomasina, izay nolovany avy amin' ny razambeny mpanjaka [[Andriamamilazabe]], sy avy amin' ny mpanjaka [[Andrianjaka]] namorona ny [[Rova Manjakamiadana|Rovan' Antananarivo]], ny mpanjaka [[Andriantsitakatrandriana]], ny mpanjaka [[Andriantsimitoviaminandriandehibe]] ary ny mpanjaka [[Andrianampoinimerina]]. Ny ''Geneanet'' no ahitana tetiarana momba an' i Ndriana Rabarioelina<ref><small>"[[Ndriana Rabarioelina]]", ''Geneanet''</small></ref>. Araka ny voalazan' i Ndriana Rabarioelina dia izao ny hafatry ny mpanjaka razambeny: <blockquote>An' [[Andriamanelo]] ny Alakamisy ary an' [[Andriamananintany]] ny Zoma. Raha manary fanjakana ny Terak' Andriamananintany dia miverina amin' Andriamanelo ny fanjakana. Vokany: ny hafatra napetraky ny Masina Mpanjaka [[Ralambo]] sy [[Andriantompokoindrindra]] ary [[Andrianjaka]] izay nisy fifanarahana fito dia manjaka aloha Andriantompokoindrindra avy amin' Andriamanelo, avy eo manjaka [[Andrianjaka]] avy amin' [[Andriamananintany]], ary ny Andriandahy avy amin' ny Terak' Andrianjaka manana reny mivantana [[Andriantompokoindrindra (foko)|Andriantompokoindrindra]] (foko) ihany no mahazo manjaka sy mahazo Tranomasina. Ny [[Ranavalona|vehi]][[Rasoherina|vavy]] tsy mahazo manjaka. Ary rehefa tsy manaja na very fanjakana ny Terak' Andrianjaka dia miverina amin' Andriantompokoindrindra Lahimatoan' Imerina, avy amin' Andriamanelo, ny fanjakana. (Ndriana Rabarioelina) </blockquote>Nambarany fa "avy amin' ny Mpanjaka Mpisorona [[Andriantompokoindrindra]] Lahimatoan' Imerina mivantana sady avy amin' ny Masina Mpanjaka [[Andrianjaka]] ary avy amin' ny Masina Mpanjaka [[Andrianampoinimerina]] eto Madagasikara izy". Ity fanambaràna ity dia singa fototra amin' ny maha-izy azy sy ny hetsika ataony. ==== Tendry avy amin' Andriamanitra ==== Araka ny voalazan' i Ndriana Rabarioelina hatrany dia [[Mpaminany malagasy|mpaminany]] miisa fito, raiamandreny andriana sy ireo zokiolona fotsy volo amin' ny tany, raiamandreny ara-panahy (ny Pastora [[Daniel Ratefy]] avy ao [[Ambohimalaza]], ny Pastor Razafindrakoto Gabriel avy ao [[Antanamalaza]], i [[Volahavana Germaine|Mama Volahavana Germaine]] avy amin' ny [[Tobilehibe Ankaramalaza|Toby Ankaramalaza]], i Dada Manasé avy amin' ny Toby Ankaramalaza, ny Andriambavy Rasoazanakolona Hélène na Mamafara avy amin' ny [[Toby Namahanambasy]] Imerinatsimo, ny Kardinaly [[Armand Gaétan Razafindratandra]] avy ao Ambohimalaza, ny Andriambavy Ravolazaimanga Bernadette<ref><small>Ravolazaimanga Bernadette dia voalaza fa mpiandry ao amin' ny hetsika [[Fifohazana (kristianisma malagasy)|fifohazana]] FJKM sy FLM. Anisan' ny olona manana vina kristiana ho an' i Madagasikara manontolo izy ary miasa ho amin' izany, satria araka ny finoany diaho lasa ivon' ny [[fitoriana ny filazantsara]] maneran-tany i Madagasikara.</small>  </ref> avy amin' ny [[Toby Itaitso]]) no nampilazain' [[Andriamanitra (tokana)|Andriamanitra]] mialoha nanomboka ny taona 1981, ny maha mpanjaka mpandova fanjakana sy nanome tsodrano an' i Ndriana Rabarioelina. === Ny fanjakany === ==== Fiantombohan' ny fanjakany ==== Araka ny filazana nataony ihany dia tamin' ny volana Septambra 2015 no voalazany fa nanosorana sy nanamasinina azy ho mpanjaka tamin' ny lanonana ara-panahy teny [[Ambohidrabiby]] Hasin' Imerina, toerana manan-danja teo amin' ny tantaran’ ny [[Lisitry ny mpanjaka merina|mpanjaka merina sy mpanjaka eto Madagasikara]]. Nisy fahazavana avy any an-danitra nidina sy nipetraka naharitra ela teo aminy, ary "fahazavana avo zato heny noho ny fahazavan' ny [[masoandro]]" niposaka vao maraina avy any atsinanana tamin' io fotoana fanosorana mpanjaka sy fitsofandrano azy io teny Ambohidrabiby Hasin' Imerina, izay mariky ny "fanatrehan' Andriamanitra sy ny fankatoavany ary ny fitahiany". Na dia teo aza izany fanosorana izany dia efa taty amin' ny taona 2020 no nahenoana ny maha mpanjaka azy, raha andriana na printsy no nahalalana azy hatramin' izay. Izy dia nanorina ny Fianakaviamben' ny Andriana Merina, ny Fianakaviamben' ny Andriana eto Madagasikara, ny Fianakaviamben' ny Mpanjaka eto Madagasikara, ny Fiombonamben' ny Ampanjaka eto Madagasikara ary niaraka nanorina ny fiombonamben' ny Taranaka Andriana Miray eto Madagasikara (TAMIMA) niaraka tamin' ny mpitandrina [[Ratefy Tolotra|Tolotra Ratefy]] taorian' ny 06 Novambra 1995. ==== Ny anaram-boninahitra entiny ==== Izao ny anaram-boninahitra isalorany amin' ny maha mpanjaka azy, izay matetika adika amin' ny tenim-pirenena samihafa: "''Mpanjaka, avy amin' ny Lahimatoan' Imerina, Lehiben' ny Fianakaviamben' ny Andriana Merina, Lehiben' ny Fianakaviamben' ny Mpanjaka eto Madagasikara''". ==== Mbola mitaky ny tena fanjakana ==== Na dia efa voahosotra sy nohamasinina ho mpanjaka aza i Ndriana Rabarioelina dia mbola miasa momba ny hamerenana ny [[Fanjakan' Imerina|Fanjakan' i Madagasikara]] sy ny handravana ny Repoblikan' i Madagasikara, izay lazainy fa naorin' ny mpanjanatany frantsay, mba hametrahany ny fanjakana [[Teôkrasia|teôkratika]] sy [[Kristôkrasia|kristôkratika]]. === Fidirana an-tsehatra amin' ny raharaham-pirenena === I Ndriana Rabarioelina dia nahazo fiofanana pôlitika nandritra ny dimy taona (1995-2000) tamin' ny Andriana Blaise Rabetafika, ambasadaoron' i Madagasikara tany amin' ny [[Firenena Mikambana]] (ONU)<ref><small>Ny Andriana Blaise Rabetafika dia ambasadaoron' i Madagasikara tany amin' ny [[Firenena Mikambana]] (ONU) sady zokiolona indrindra amin' ireo ambasadaoro erantany (1969-1992) tao amin' ny Firenena Mikambana, efa filohan' ny [[Filankevi-Pilaminan' ny Firenena Mikambana|Filankevitry ny Fandriampahalemana]] indroa (1985,1986) tao amin' ny Firenena Mikambana ary efa nahazo ny "Prix International Mercure d'Or" izay natokana ho an' ny filoham-pirenena avo lenta indrindra sy olona sangany sy mendrika indrindra eran-tany</small></ref>. Koa mandray anjara momba ny raharaha [[Pôlitika eto Madagasikara|pôlitika]] sy [[Fiarahamonina malagasy|sôsialy]] eto Madagasikara izy. Nanome toromarika stratejika ara-tafika tamin' ny Ministry ny Fiarovam-pirenena sy jeneraly miisa folo izy hampitsaharana ny [[ady an-trano]] niaraka amin' ny basy aman-tafondro sy ny hanavotana ny takalonaina sivily an-jatony sy hamonjena ny vahoaka an-tapitrisa nijaly tamin' ny raharaha 2002. Nanohitra ny tsy fanarahan-dalàna sy ny [[Hosoka amin' ny fifidianana|hala-bato]] goavana ary nanao [[fampielezan-kevitra]] ho an' ny "Tsia" tamin' ny [[fitsapan-kevi-bahoaka]] tamin' ny taona 2010. Nisakana ny fanotofana [[tanimbary]] arivo hektara mahery tamin' ny kaominina miisa enina ([[Ambohitrimanjaka]], [[Ambohidrapeto]], [[Fiombonana]], [[Ankadimanga]], [[Anosibe Zaivola]], [[Itaosy]]) ary niaro ny tantsaha enina alina mahery voan' ny tsindray hazo lena sy nampijalina. Ireo tanimbary ireo dia mirefy arivo hektara, mamelona vahoaka enina hetsy mahery eto [[Antananarivo]] sy ny manodidina. Nanoro hevitra izy mba hakisaka amin' ny toerana hafa ny [[tetikasa Tanamasoandro]] (2019)<ref><small>Fanambarana, Television MATV, 18 Oktobra 2019.</small></ref>. Nanome hevitra mba handanian' ny [[Antenimierandoholona (Madagasikara)|Antenimierandoholona]] ny [[volavolan-dalàna]] manamafy fa an' i Madagasikara ny [[Nosy Miparitaka|nosy]] dimy manodidina an' i Madagasikara ([[Bassas da India]], [[Nosy Europa|Europa]], [[Nosy Glorieuses|Glorioso]], [[Juan de Nova]], [[Nosy Tromelin|Tromelin]]). Ramatoa Arlette Ramaroson, mpitsara iraisam-pirenena<ref><small>Ramatoa Arlette Ramaroson dia mpitsara iraisam-pirenena (TPI Rwanda, TPI Yogoslavia)</small></ref>, sy ny mpiaradia manampahaizana no nandrafitra ilay volavolan-dalàna ary nankatoavina sy nolanian' ny Antenimierandoholona tamin' ny 18 Desambra 2020. === Fitsipahana ny fanjakany === Tsy voarakitra loatra amin' ny literatiora akademika ny fanakianana ataon' ny mpitsikera an' i Ndriana Rabarioelina momba ny maha "Mpanjakan' Imerina" na "Mpanjakan' i Madagasikara" azy, fa avy amin' ny adihevitra ampahibemaso, amin' ny hevitry ny mpampiasa [[aterineto]], amin' ny fanadihadiana ara-tantara ivelan' ny sehatra akademika, ary amin' ny hevitra avoakan' ny antokon' olona samy mpandala ny fitondrà-mpanjaka ([[Mônarsisma|mônarsista]]) sy amin' ny mpanao pôlitika sasany. ==== Fitsipahana ny maha ara-dalàna ny tetiarana ==== Mpitsikera maro no milaza fa tsy voamarina ampahibemaso sy tsy misy fomba azo amarinana azy ny [[tetiarana]] anohanana ny sata maha mpandova fanjakana an' i Ndriana Rabarioelina. Voalaza fa ampahampahany na tsy hita amin' ny fomba ampy ao amin' ny arisiva ara-tantara azo jerena ny fampahalalana momba ny tetiarany. Nomarihin' ny mpitsikera sasany fa tsy namela taranaka handova fanjakana amin' ny fomba mazava ny mpanjaka merina farany, [[Ranavalona III]], taorian' ny fanjavonan' ny taranany. Amin' ity toe-javatra ity dia sarotra porofoina amin' ny fomba azo antoka ny fitakiana fandovana fanjakana aty aorina. Tsy nanana afa-tsy zanakavavy iray ity mpanjakavavy ity, dia i Marie-Louise (1894-1948) izay tsy nanambady sy tsy nanan-janaka<ref><small>I Marie-Louise (1894-1948) izay teraka nandritra ny sesitany taorian' ny fanafoanan' i Frantsa ny Fanjakan' i Madagasikara tamin' ny 1897. Tsy nanambady sy tsy nanan-janaka izy. Maty tamin' ny taona 1948 izy. Noho izany dia tapitra teo aminy ny taranaka mivantana avy amin-dRanavalona III.</small></ref>. Misy amin' ny mpanohitra no miaiky fa mety ho anisan' ny fianakavian' andriana i Rabarioelina, nefa tsy avy hatrany dia manome zo ho eo amin' ny seza fiandrianana ny maha andriana. ==== Olana momba ny fitsipiky ny fifandimbiasana ==== Nomarihin' ny mpitsipaka sasany fa tsy nanaraka rafitra henjana momba ny maha lahimatoa ny fandovana ny seza fiandrianan' ny [[Fanjakan' Imerina]], tsy toy ny fitondram-panjaka eorôpeana sasany. Araka ny tantara dia niankina amin' ny lafin-javatra maro ny fifandimbiasana: ny fanendren' ny mpanjaka ny handimby azy, ny fanohanan' ny fianakavian' andriana malaza, ny fifandanjana ara-pôlitika anatiny, ary ny fankatoavan' ny mpitana ny fomban-drazana. Izany dia manasarotra ny famantarana mandeha hoazy ny mpandova aty amin' ny taranaka maromaro taorian' ny naharavan' ilay fanjakana. Milaza ireo mpitsikera ireo fa tsy misy fitsipika voarakitry ny tantara azo anondroana mazava ny mpandimby tokana. ==== Tsy fahampian' ny fankatoavana iombonana ==== Amin' ny fanao ara-pôlitika merina, ny fikarana eo amin' ny seza fiandrianana amin' ny ankapobeny dia mitaky ny fisian' ny marimaritra iraisana eo amin' ny taranaka [[andriana]] lehibe, sy ny fankatoavan' ny manam-pahefana nentim-paharazana, ary ny fanatanterahana ny fombafomba mifandray amin' izany. Manamafy ny mpitsikera sasany fa tsy nisy izany fankatoavana iombonana izany na tao [[Faritra Analamanga|Analamanga]] na tany amin' ny faritra hafa eto Madagasikara. Maro ny mpanjaka, ny lehibe ara-drazana, ny taranak' andriana sns izay tsy manaiky ny maha mpanjaka an-dRabarioelina, na ho an' ny [[Merina]] na ho an' ny [[Malagasy (vahoaka)|Malagasy]] rehetra. Koa satria ahitana andriana sy taranaka mpanjaka isan-karazany sy isam-paritra ny eto Madagasikara, dia tsy hisy olon-tokana hekena amin' ny alalan' ny marimaritra iraisana ho mpanjaka. Ao koa ny fisian' ny firazanana na vondrona maro ao amin' ny Merina izay samy milaza tena fa afaka na tokony ho eo amin' ny toeran' ny mpanjaka. Izany no mahasarotra ny fahazoana olona iray eken' ny taranaka mpanjaka merina na malagasy ho mpanjakany. ==== Fanakianana ara-pôlitika sy ara-pivavahana ==== Misy koa tsikera maromaro mifantoka amin' ny tsy tena maha zava-dehibe ara-pôlitika ny famerenana ny [[fanjakà-mpanjaka]]. [[Repoblika]] i [[Madagasikara]] ankehitriny ka tsy manaiky fisiana fanjakà-mpanjaka ny andrim-panjakana misy ao aminy. Ampifandraisina amin' ny fanjakazakana ara-pôlitikan' ny Merina tamin' ny [[Foko eto Madagasikara|foko]] hafa teto amin' ny Nosy ny [[Fanjakan' Imerina]] teo aloha, ka mety hiteraka fanoherana eo amin' ny toe-draharaham-pirenena mandala ny fahasamihafana ny fikasana hamerina ny fitondrà-mpanjaka. Heverin' ny sasany ho efa nilaozan' ny toetrandro na tsy mifanentana amin' ny zava-misy ara-pôlitika ankehitriny ny fiheverana ny fiverenana amin' ny fanjakà-mpanjaka. Araka io fomba fijery io dia heverina ho tetikasa ideôlôjika na an' ohatra ny fitakiana ny maha mpanjaka fa tsy safidy ara-pôlitika mifanentana amin' ny zava-misy. Anisan' ny fanakianana ihany koa ny momba ny fiheverana ara-pôlitika sasany voizin-dRabarioelina, indrindra ny fikasany hametraka fahefana ara-pôlitika eo amin' ny fototra ara-pivavahana. Milaza ny mpanohitra izany hevitra izany fa ny fanandratana ny fahefana [[Teôkrasia|teôkratika]] dia tsy mifanaraka amin' ny foto-kevitra momba ny [[Sekiolarisma|maha laika]] ny fanjakana sy ny fandalana ny fahasamihafan' ny [[Fivavahana eto Madagasikara|atokom-pivavahana]]. ==== Kely ny fankatoavan' ny besinimaro ==== Mpandinika maro no manamarika fa toa tsy miteraka hetsi-bahoaka miely patrana ho amin' ny famerenana ny fanjakà-mpanjaka ny hetsika sy ny hevitra voizin' i Ndriana Rabarioelina. Ny asany dia fantatra indrindra ao anatin' ny faribolan' ny mpandala ny fameranana ny fanjakà-mpanjaka sasany, sy ampahany amin' ny zanaka am-pielezana, ary vondrona manam-pahaizana sy ara-pivavahana voafetra. Izany dia manamafy ny fiheveran' ny mpanohitra azy fa mipetraka ho tsinontsinoavina ny fitakiana ataony eo amin' ny adihevitra pôlitika eto [[Madagasikara]]. == Ny zava-bitany == === Ny boky nosoratany === Amin' ny asasorany dia ireto no azo tanisaina: * ''[[Biblical Relations between Israel and Madagascar]]'' (2010)<ref name=":4"><small>"[https://royal-academy-of-madagascar.blogspot.com/2017/11/iii-members-of-royal-academy-of.html Some members of the Royal Academy of Sciences of Madagascar]", ''Royal Academy of Sciences of Madagascar''</small></ref>; * ''[[The King and High Priest Andriantompokoindrindra]]'' (2012)<ref name=":4" />; * ''[[The New Kingdom of Madagascar]]'' (2014)<ref name=":4" />; * ''[[Madagascar in the Last Vestiges of the Birthplace of Humanity]]'' (2016)<ref name=":4" />. Ireo boky ireo dia maneho ny fahavononany hikaroka ny fifandraisan' ny [[Tantaran' i Madagasikara|tantara malagasy]] sy ny ara-panahy ary ny sivilizasiôna fahiny<ref name=":2" /><ref name=":5" /><ref name=":4" /><ref><small>"[https://royal-house-of-madagascar.blogspot.com/2012/07/interview-du-prince-rev-dr-ndriana.html? Interview de S.A.R. le Prince Rev. Dr. Ndriana Rabarioelina: " La christocratie est la solution durable de l'Eternel pour Madagascar]", ''Royal House of Madagascar'', 26 juillet 2012.</small></ref>. === Ny zavatra natsangany === ==== Momba ny hira sy mozika ==== Mpitendry [[gitara klasika]] iraisam-pirenena i Ndriana Rabarioelina sady lehiben' ôrkesitra. Izy no filoha mpanorina ny fikambanana ''Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar'' (ONG-CNSMM) sy ny ''Orchestre Philharmonique Amontana,'' nanomboka tamin' ny taona 1996'','' izay natao hanomezam-boninahitra an' Andriamanitra, mpamorona ny Lanitra sy ny Tany, sy hanomezana lanja ny haimozika malagasy avo lenta, ary efa nanao fampisehoana maro, anisan' izany ny fampisehoana impito ny ''oratorio'' "''Messiah''" ([[George Frideric Handel|G.F. Hande]]<nowiki/>l) amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]] niaraka amin' ny mpihira miisa 90 ao amin' ny antoko mpihira Zanak' Ambohimalaza (ZAMA) sy mpitendry mozika iraisam-pirenena miisa 20, ny "''Messe en Si mineur''" ([[Johann Sebastian Bach|J.S. Bach]]) niaraka tamin' ny ''CNSMM Choir'' sy ny ''Orchestre Philharmonique Amontana'', ary ny "Haleloia" (G.F. Handel) niaraka tamin' ny antoko mpihira malagasy maro izay nisy mpihira niisa 600 teo anoloan' ny Lapan' ny Tanàna Antananarivo<ref name=":4" /><ref><small>"[https://conservatoire-cnsmm-madagascar.blogspot.com/2020/05/blog-post_17.html Maestro Étienne Ramboatiana (1930-2007): Orchestra for Orchestra for 40 Guitars]",</small> <small>''Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar''.</small></ref><ref><small>"[https://conservatoire-cnsmm-madagascar.blogspot.com/2011/01/realisations-du-conservatoire-cnsmm.html? Achievements of the Superior Royal Conservarory of Music in Madagascar - CNSMM]", ''Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar''</small></ref>. Filoha mpanorina ny ''Festival International de Musique Classique'' voalohany teto Madagasikara, nanomboka tamin' ny taona 1998, ary nikarakara [[kônseritra]] ampolony maro, izay nandraisan' ny mpitendry zavamaneno anjara avy eto [[Madagasikara]], any [[Etazonia]], any [[Alemaina]], [[Fanjakana Mitambatra|United Kingdom]], [[Frantsa]], [[Nôrvezy]], [[Brezila]], [[Italia]], [[Rosia]], [[Afrika Atsimo]], nosy [[La Réunion|La Reunion]] sy firenena hafa. Filoha mpanorina ny ''Festival International de Jazz'' ''à Madagascar'', izay nanao fampisehoana mihoatra ny zato ary nandraisan' ny mpitendry zavamaneno anjara avy eto Madagasikara, Etazonia, Alemana, [[Soisa]], [[Belzika]], United Kingdom, Nôrvezy, Brezila, Italia, [[Afrika Atsimo]], Frantsa, nosy La Reunion, nosy [[Maorisy]] sy firenena hafa. ==== Akademia ==== Filoha mpanorina ny ''International Royal Academy of Theology'' i Ndriana Rabarioelina nanomboka tamin' ny taona 2010, izay misy manampahaizana mikasika ny [[teôlôjia]] eto Madagasikara sy maneran-tany. Filoha mpanorina ny ''Royal Academy of Sciences of Madagascar'' koa izy nanomboka tamin' ny taona 2016, izay misy Malagasy manampahaizana amin' ny taranja maro (teôlôjia, siansa teôrika, siansa ampiharina, kolontsaina sy haikanto, siansa mikasika ny olombelona, tantara sy lalàna ary pôlitika, siansan' ny fampandrosoana). === Ny blaogy ampiasainy === Ity ny topimaso momba ny [[blaogy]] na [[vohikala]] izay anehoan' i Ndriana Rabarioelina tsy tapaka ny tenany. Ireo blaogy ireo dia manasongadina ny maha andriana sy mpanjaka azy hatrany na dia misy isan-karazany aza ny lohahevitra hita ao amin' izy ireo. Indreto ny sasany amin' izy ireo: ==== Blaogy momba ny tantara, ny siansa, ny zavakanto, sns ==== * ''Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar''<ref><small>"[https://conservatoire-cnsmm-madagascar.blogspot.com/ Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar"], ''conservatoire-cnsmm-madagascar.blogspot.com''</small></ref><ref><small>Ny ''Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar'' dia miompana amin' ny [[kolontsaina]] sy ny [[mozika]] izay namoahany ny asany amin' ny maha lehiben' [[ôrkesitra]] sy mpitendry [[gitara klasika]] azy. Ato amin' ity blaogy ity dia manambara ny fomba fijeriny ara-javakanto sy ara-panabeazana izy, manasa amin' ny fampisehoana kôseritra, mitantara ny fiaraha-miasany iraisam-pirenena ary manome voninahitra ny lafiny ara-panahy amin' ny mozika.</small></ref>; * ''Royal Academy of Sciences of Madagascar''<ref><small>Ity blaogy ity dia manolotra ny asany amin' ny maha filohan' ny ''Royal Academy of Sciences of Madagascar'' azy. Hita ny tantaram-piainany, ny andraikitra akademika sahaniny, ary ny seha-pikarohana andraisany anjara ([[Teôlôjia]], [[Jeôpôlitika]], [[Fiandohan'_ny_olombelona]], ​​sns.). Ity blaogy ity koa dia mamintina ny fizotran' ny fianarana sy fikarohana nataon' i Ndriana Rabarioelina, ny mari-pahaizana momba ny teôlôjia sy ny fikarohana momba ny fisian' ny fifandraisana ara-[[Baiboly]] eo amin' i Madagasikara sy i [[Fanjakan' i Israely (mitambatra)|Israely]], ny fiheverany ny anajara toeran' i [[Madagasikara]] eo amin' ny fiandohan' ny olombelona.</small></ref><ref><small>"[https://royal-academy-of-madagascar.blogspot.com/ Royal Academy of Sciences of Madagascar]", ''royal-academy-of-madagascar.blogspot.com''</small></ref>; ==== Blaogy momba pôlitika, ny sôsialy, ny fanjakana sns ==== Ireo blaogy ireo dia sehatra miompana amin' ny mpanjaka ara-drazana, ka izy no mpandray anjara lehibe amin' izany. Mamoaka lahatsoratra sy sary ary manambara hetsika ao izy. * ''Fanjakan' i Madagasikara''<ref><small>Ao amin' ity blaogy ''Fanjakan' i Madagasikara'' ity no itantarany ny fitarihany lanonana miaraka amin' ny tarana-mpanjaka antemoro sy merina, sy ny maro hafa, manamafy ny fifandraisan' ny samy [[Foko eto Madagasikara|foko]] [[Foko eto Madagasikara|malagasy]] sy ny tarana-mpanjaka manerana an' i Madagasikara. Asehony ny fanomezana — anisan' izany ny "Boky Masina" mirakitra ny 6&nbsp;000 taona nisian' ny tantaran' ny [[Merina]] sy ny [[Antemoro]] — nandritra ireo fivoriana ireo. Takiany ny hananganana fanjakana kristiana araka ny "Sitrapon' Andriamanitra", tsy araka ny [[Repoblika|lamina repoblikana]], izay heveriny fa mifanohitra amin' ny soatoavina' ny razambe malagasy. Manohana am-pahavitrihana ny [[teôkrasia]] kristiana izy, miara-miasa amin' ny Fiangonana eto Madagasikara ([[Fiombonan' ny Fiangonana Kristiana eto Madagasikara|FFKM]]), amin' ny sendikan' ny oniversite, ary amin' ny mpisehatra ara-tsôsialy, ho fototry ny fitantanana ny firenena.</small></ref><ref><small>"[https://fanjakana-madagasikara.blogspot.com/ Fanjakan' i Madagasikara]", ''fanjakana-madagasikara.blogspot.com''</small></ref>; * ''Fianakaviamben' ny Andriana Merina''<ref><small>Ato amijn' ity blaogy ity no ahitana ny fiantsoan' i Ndriana Rabarioelina, tamin' ny 14–15 Desambra 2022, ny mpanjaka sy ny andriana mba hanavotra ny firenena malagasy. Tsikerainy ny kolikoly mirongatra, ny fanitsakitsahana ny [[Zon' olombelona|zon']] [[Zon' olombelona|olombelona]] ary ny hosoka amin' ny fifidianana, ny fanimbana ny [[Tontolo iainana eto Madagasikara|tontolo iainana]] sy ny fahantran' ny 81,6% amin' ny vahoaka malagasy. Hamafisiny ny maha zava-dehibe ny [[soatoavina]] malagasy, ny fanajana ny fomba amam-panao ary ny firaisankinan' ny tarana-mpanjaka.</small></ref><ref><small>"[https://mpanjaka-madagasikara.blogspot.com/ ''Fianakaviamben' ny Andriana Merina''], ''mpanjaka-madagasikara.blogspot.com''</small></ref>; * ''Fianakaviamben' ny Mpanjaka eto Madagasikara''<ref><small>Ao amin' ity blaogy ity no iresahany ny lanjan' ny Fiambonamben' ny Ampanjaka eto Madagasikara. Ao no ahitana ny fanambaràna ataony, ny fanosorana azy ho mpanjaka, ny zava-mitranga amin' ny taranaka mpanjaka. Mampivondrona ny Raiamandreny ara-drazana (mpanjaka sy andriana) avy amin' ny [[Foko eto Madagasikara|foko malagasy]] rehetra izy. Resahiny ny fivoriana miaraka amin' ny mpanjaka solontena amin' ny lanonana nentim-paharazana (taombaovao, fanosorana ho mpanjaka, sns).</small></ref><ref><small>"[https://ampanjaka-madagasikara.blogspot.com/ Fianakaviamben' ny Mpanjaka eto Madagasikara]", ''ampanjaka-madagasikara.blogspot.com''</small></ref>; * ''Fiombonamben' ny Taranaka Andriana Miray eto Madagasikara'' (''TAMIMA'')<ref><small>Ny blaogy ''Fiombonambe Taranaka Andriana Miray (TAMIMA)'' dia iresahany momba ny fivondronan' ny Andriana, anisan' izany ny fihaonana tamin' ny taona 2021 sy 2022 izay niompana amin' ny tantara sy ny firaisankinan' ny taranaka mpanjaka. Ato amin' ity blaogy ity izy no mankalaza ny fety toy ny [[Taom-baovao malagasy|Taombaovao]] [[Taom-baovao malagasy|Malagasy]], izay angatahany ny fitahian' Andriamanitra ho an' ny tarana-mpanjaka. Mandrara ny sakafo sasany heverina ho maloto araka ny [[Lalàn' i Mosesy|lalàn' ny Baiboly]] izy mba hahamasina ny Andriana malagasy.</small></ref><ref><small>"[https://tamima-madagasikara.blogspot.com/ Fiombonamben' ny Taranaka Andriana Miray eto Madagasikara (TAMIMA)]", ''tamima-madagasikara.blogspot.com''</small></ref>; * ''Ny Andriantompokoindrindra''<ref><small>Ity blaogy ''Ny Andriantompokoindrindra'' ity dia mifantoka amin' ny Fanjakana Merina sy ny andraikitra maha mpitarika ny Fiombonamben' ny Andriana eto Madagasikara azy. Ao amin' ity blaogy ity koa i Ndriana Rabarioelina dia manazava ny maha taranaky ny "mpanjaka-mpisorona" [[Andriantompokoindrindra|Andrianatompokoindrindra]] azy (1600–1610 tany ho any) sy ny mpanjaka tao [[Fanjakan' Imerina|Imerina]], itantarany ny fanosorana azy ho Mpanjaka tamin' ny taona 2015. Asehony ihany koa ny fototra ara-pivavahana sy ara-drazana momba ny maha ara-dalàna ny maha Mpanjaka azy sy ny fanoloran-tenany amin' ny hamerina indray ny Fanjakana Masina miorina amin' ny soatoavina malagasy sy kristiana .</small></ref><ref><small>"[https://andriantompokoindrindra.blogspot.com/ Ny Andriantompokoindrindra]", ''andriantompokoindrindra.blogspot.com''</small></ref>; * ''Ny Jiosy eto Madagasikara''<ref><small>Ato no iresahany fa misy ifandraisany amin' ny [[Israelita]] fahiny ny razamben' ny [[Malagasy (vahoaka)|Malagasy]], nanomboka amin' ny fifindra-monina ara-[[Baiboly]] teto [[Madagasikara]] tany amin' ny 3&nbsp;000 taona lasa izay. Milaza koa izy fa avy amin' ny [[Fiteny hebreo|teny hebreo]] ny [[Fiteny malagasy|teny]] sy ny [[Kolontsaina malagasy|kolontsaina]] ary ny [[Fomban-drazana malagasy|fomban-drazana]] sasany eto Madagasikara, araka ny fikarohana nataony nandritra ny telopolo taona. Miezaka mampiseho ny fitoviana misy eo amin' ny tantara malagasy sy ny fitantarana ao amin' ny [[Testamenta Taloha]] izy, indrindra amin' ny filazany fa eto Madagasikara ilay toerana atao hoe [[Ôfira]] .</small></ref><ref><small>"[https://jiosy-eto-madagasikara.blogspot.com/ Jiosy eto Madagasikara]", ''jiosy-eto-madagasikara.blogspot.com''</small></ref>; * ''Royal House of Madagascar''<ref><small>Io no blaogy ôfisialin' ny ''Royal House of Madagascar'', izay mirakitra hafatra ara-[[pôlitika]] sy ara-[[kolontsaina]], indrindra momba ny famerenana indray [[Fanjakan' Imerina|Fanjakan' i Madagasikara]] miorina amin' ny soatoavina malagasy, ny fanolorana lalàmpanorenana vaovao eo ambany fahefan' ny mpanjaka, ary momba ny fifandraisana amin' ny fikambanana maneran-tany (ny [[Firenena Mikambana]], ny [[Fandaharan' Asan' ny Firenena Mikambana ho an' ny Fampandrosoana|Fandaharan' Asan' ny Firenena Mikambana ho an' ny Fampandrosoan]]<nowiki/>a (PNUD), sns.). Ity blaogy ity koa dia itakiany ny tokony hiverenana amin' Andriamanitra.</small></ref><ref name=":7"><small>"[https://royal-house-of-madagascar.blogspot.com/ Royal House of Madagascar]", ''royal-house-of-madagascar.blogspot.com''</small></ref>. Anisan' ny anehoany hevitra koa ny blaogy ''Taniko Madagasikara'' ([https://tanikomadagascar.com/ Jereo eto]) sy blaogy maro hafa izay matetika manana anarana ahitana ny teny hoe "''Royal''". == Ny fikambanana sy ny fifandraisana iraisam-pirenena == === Fikambanana iraisam-pirenen' ny mpanjaka === I Ndriana Rabarioelina dia mpikambana miaraka amin' ny [[mpanjaka]] notsongaina eran-tany ao anatin' ny ''Delphic Royal Society'', nanomboka tamin' ny taona 2011 tao [[Berlin]] any [[Alemaina]], izay miaraka amin' ny ''Delphic International Council'' manome lanja ny kolontsaina sy haikanto avo lenta eran-tany. === Fifandraisana amin' ny any ivelany === I Ndriana Rabarioelina dia nampita "Hafatr' Andriamanitra" manohitra ny fiarahan' ny olona mitovy fananahana na ''Message of the Lord Adonai Elohim to All Churches in the World on the Homosexuality'' ary nalefa tamin' ny mpitarika fiangonana lehibe maneran-tany (ny [[Fiketrahana Masina|Fiangonana Katolika Apostolika Romana]] any [[Vatikàna]], ny [[Fiombonambe Anglikana|Anglican Communion]], ny [[Alliance réformée mondiale|World Reformed Alliance]], ny [[Fiangonana Loterana Eran-Tany|World Lutheran Federation]], ny [[Filankevitra Ekiomenikan' ny Fiangonana|World Council of Churches]], ...) tamin' ny taona 2010 sy 2011. Lehiben' ny delegasiona malagasy misy ny mpanjaka malagasy notsongaina, tamin' ny Fihaonambe Iraisam-Pirenenan' ny Mpanjaka sy Zanakandriana ary Mpitarika ara-drazana, indroa miantoana, tany [[Tripoli]] sy [[Benghazi]] any [[Libia]] tamin' ny taona 2008 sy 2009. Ary notendrena ho lehiben' ny delegasiona mitarika ny mpanjaka rehetra avy amin' ny firenena miisa dimampolo mahery raha nihaona tamin' ny filoham-pirenena miisa folo mahery avy any [[Amerika]], [[Eorôpa]], [[Afrika]] ary [[Atsinanana Afovoany|Afovoany Atsinanana]] tany Libia tamin' ny taona 2009. I Ndriana Rabarioelina koa dia solontenan' ny ampanjaka rehetra eto Madagasikara tamin' ny Fihaonambe Iraisam-Pirenenan' ny Mpanjaka sy Zanakandriana ary Mpitarika ara-drazana, ary nihaona tamin' ny filoham-pirenena maro tany [[Pretoria]] atsy [[Afrika Atsimo]] tamin' ny taona 2011. Efa nahazo ny mariboninahitra ''Grand Cross of the Royal Order of Bunyoro-Kitara Kingdom'' (eken' ny Fanjakana any [[Oganda]]) izy<ref name=":7" />. == Jereo koa == * [[Andriana]] * [[Repoblika]] * [[Fokom-pirenena folo very|Foko folo verin' i Israely]] * [[Jiosy malagasy]] * [[Ratefy Tolotra]] * [[Tudor Parfitt]] * [[Joseph Briant]] * [[Vahoaka milaza fa taranaky ny Israelita]] * [[Fifindra-monina jiosy aty Madagasikara]] == Fanovozan-kevitra == '''Boky sy lahatsoratra''' * Briant, Joseph, ''[https://www.google.com/search?q=Briant%2C+Joseph%2C+L%27h%C3%A9breu+%C3%A0+Madagascar&sca_esv=c7c67eb20f0b5775&sxsrf=ADLYWIKaeaF1lxKCRhfWaMtjxkig_QiHCw%3A1734705771500&ei=a4JlZ6CmHoHOhbIPxdK5gAE&ved=0ahUKEwjgh7PKyraKAxUBZ0EAHUVpDhAQ4dUDCA8&uact=5&oq=Briant%2C+Joseph%2C+L%27h%C3%A9breu+%C3%A0+Madagascar&gs_lp=Egxnd3Mtd2l6LXNlcnAiJ0JyaWFudCwgSm9zZXBoLCBMJ2jDqWJyZXUgw6AgTWFkYWdhc2NhcjIIEAAYgAQYogQyCBAAGIAEGKIEMggQABiABBiiBDIIEAAYgAQYogRItRBQ4AZYlwpwBHgBkAEAmAHHA6ABxwOqAQM0LTG4AQPIAQD4AQH4AQKYAgWgAv4DqAIKwgIKEAAYsAMY1gQYR8ICDRAAGIAEGLADGEMYigXCAgcQIxgnGOoCmAMN8QWSdHSb40MGMYgGAZAGCpIHBTQuNC0xoAeGAw&sclient=gws-wiz-serp L'hébreu à Madagascar]''. * Ferrand, Gabriel (1905). ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k1667374 Les migrations musulmanes et juives à Madagascar]''. Paris: Revue de l'histoire des religions. * Rabarioelina, Ndriana (Rev. Dr.) (2011), "''Biblical Relations between Israel and Madagascar''", Doctoral Dissertation, Ph.D in Theology, SAHTS, États-Unis, 2010, 458 pages. Abstract in Saint-Alcuin House Journal, Volume 8, N^o 1, États-Unis, And in Library of Congress, number (ISSN 1548-4459), États-Unis. * Ramilison, Emmanuel (1951), ''[https://books.google.mg/books/about/Ny_Loharanon_ny_Andriana_nanjaka_teto_Im.html?id=LfxmQwAACAAJ&redir_esc=y Andriantomara-Andriamamilazabe. Loharanon' ny Andriana nanjaka eto Imerina]'', Imprimerie Ankehitriny. * Ramilison, Emmanuel (1962), ''Ny Baiboly sy Andrianampoinimerina'', Librarie Iarivo, Antananarivo, 66 pejy. * Kasanga, Fernand (1963), ''Ny Antemoro Anakara voasoratra tamin' ny taona 1506,'' Imprimerie Iarivo, Antananarivo. * Rombaka, Jacques Philippe (1963), ''[https://www.bulac.fr/image/tantaran-drazana Tantaran-drazana Antemoro-Anteony]'', Antananarivo, Imprimerie LMS. * Rombaka, Jacques Philippe (1970), ''[https://www.sudoc.abes.fr/cbs/xslt/DB=2.1//SRCH?IKT=12&TRM=097789631 Fomban-drazana antemoro-usages et coutumes antemoro] {{Wayback|url=https://www.sudoc.abes.fr/cbs/xslt/DB=2.1//SRCH?IKT=12&TRM=097789631 |date=20241220155652 }}'', Ambozontany, Fianarantsoa. * [[Ratefy Tolotra|Ratefy, Tolotra]] (1986), ''"Sind die Madagassichen Juden"'' na "Jiosy ve ny malagasy ?", Munster-Antananarivo, 600 pejy. *[https://forum.serasera.org/forum/message/m4f91363e6aa74/m4f914d7409e95 Lahatsoratra tao amin' ny ''Midi Madagascar'' tamin' ny 20 Avrily 2012] (rohy maty: http://www.midi-madagasikara.mg/index.php/component/content/article/5-societe/2933-declaration--les-malagasy-descendants-de-juifs) * "[https://www.madagate.org/politique-madagascar/dossier/1752-ndriana-rabarioelina--des-propositions-pertinentes.html Ndriana Rabarioelina : des propositions pertinentes…]", ''www.madagate.org'' * "[https://www.malagasynews.com/info-breves/le-prince-ndriana-rabarioelina-appelle-les-dirigeants-a-demolir-toutes-nouvelles-constructions-dans-le-rova-dantananarivo/ Le prince Ndriana Rabarioelina appelle les dirigeants à démolir toutes nouvelles constructions dans le Rova d’Antananarivo].", ''www.malagasynews.com'' * International Royal Academy of Theology (2010): ''Message of the Lord Adonai Elohim to All Churches in the World on the Homosexuality,'' http://academy-of-theology.blogspot.com/2011/06/message-of-the-lord-adonai-elohim-to-all.html * "[https://gw.geneanet.org/kingofmada_w?lang=fr&pz=king+ndriana&nz=ndriana Ndriana Rabarioelina]", ''gw.geneanet.org'' * "[https://web.facebook.com/ndriana.rabarioelina?_rdc=1&_rdr Ndriana Rabarioelina]", ''web.facebook.com'' * "[https://fanjakana-madagasikara.blogspot.com/2020/? Fanosorana mpanjaka sy tsodrano ny Mpanjaka Ndriana Rabarioelina, avy amin' ny Lahimatoan' Imerina, Lehiben' ny Fianakaviamben' ny Mpanjaka eto Madagasikara (Taona 2015)]", ''fanjakana-madagasikara.blogspot.com'' * "[https://royal-house-of-madagascar.blogspot.com/2020/09/? The anointing and the consecration of HRM King Ndriana Rabarioelina (in 2015)]", ''royal-house-of-madagascar.blogspot.com'' * "[https://mpanjaka-madagasikara.blogspot.com/2020/? Famindrana zakaka sy famindrana fahefana ho an' ny Mmpanjaka Ndriana Rabarioelina avy amin' ny Lahimatoan' Imerina (taona 2015)]", ''mpanjaka-madagasikara.blogspot.com'' '''Sary mihetsika''' * "[https://www.youtube.com/watch?v=BeFJAOfucqs Ny Jiosy eto Madagasikara, ny Mpanjaka Ndriana Rabarioelina]", ''youtube.com'' * "[https://tanikomadagascar.com/2019/10/05/tantara-sy-fiainam-pirenena-prince-dr-ndriana-rabarioelina/ Tantara sy Fiainam-pirenena]" (''youtube''), ''tanikomadagascar.com'' * "[https://www.youtube.com/watch?v=_6UVnBc0dgE Ndriana Rabarioelina: Manandratra Fanjakan' ny Mpisorona]", ''youtube.com''. * "[https://www.youtube.com/results?search_query=Mpanjaka+Ndriana+Rabarioelina%3A+Teny+Gasy Mpanjaka Ndriana Rabarioelina: "Teny Gasy"]", 06 Novambra 2021, Madagascar24TV, youtube.com: "(66) Ny Mpanjaka Ndrian<nowiki/>a Rabarioelina, "Tena Gasy" 01 Oktobra 2022, Madagascar24TV - YouTube". * "[https://www.youtube.com/results?search_query=Mpanjaka+Ndriana+Rabarioelina%3A+Dinika Mpanjaka Ndriana Rabarioelina: "Dinika"]", MBSTV, 03 Oktobra 2022, youtube.com: "Ny Mpanjaka Ndriana Rabarioelina, "Dinika" 03oktobra2022, MBS TV". * "[https://www.youtube.com/results?search_query=Mpanjaka+Ndriana+Rabarioelina%3A%22Antso+ho+an%27+ny+firenena Mpanjaka Ndriana Rabarioelina:''"Antso ho an' ny firenena'']''"''', 13 Oktobra 2022, youtube.com: "Antso ho an' ny Firenena, Ny Mpanjaka Ndriana Rabarioelina". * "[https://www.youtube.com/results?search_query=Mpanjaka+Ndriana+Rabarioelina%2C+Fanjakan%27+i+Madagasikara Mpanjaka Ndriana Rabarioelina, ''Fanjakan' i Madagasikara'']''"'', 21/07/2023, Le 20H15, Madagascar24Redaction: youtube.com: "(66) Le 20H15 - 2023 07 21 - Mpanjaka Ndriana Rabarioelina- YouTube". * "[https://www.youtube.com/results?search_query=Mpanjaka+Ndriana+Rabarioelina%C2%A0%3A+%22Fanjakam-Pisorona%2C+Fanjakan%27i+Madagasikara Mpanjaka Ndriana Rabarioelina : "''Fanjakam-Pisorona, Fanjakan'i Madagasikara'']''""'', 22/07/2023, youtube.com". * "[https://www.youtube.com/results?search_query=Mpanjaka+Ndriana+Rabarioelina%3A+%22Mijoro+ny+Fianakaviambe+eto+Madagasikara%22 Mpanjaka Ndriana Rabarioelina: "''Mijoro ny Fianakaviambe eto Madagasikara"'']''"'', 05 Aogositra 2023, youtube.com". * "[https://www.youtube.com/results?search_query=Mpanjaka+Ndriana+Rabarioelina%3A+%22Ny+Jiosy+eto+Madagasikara%22 Mpanjaka Ndriana Rabarioelina: "''Ny Jiosy eto Madagasikara"'']''"'', TV I-BC, 2023, youtube.com". == Loharano sy fanamarihana == [[Sokajy:Mpanao malagasy]] ljkv8babkzu61c161hwh80f88ngputo 1134169 1134168 2026-04-01T17:07:37Z ~2026-20251-02 39163 /* Fitsipahana ny maha ara-dalàna ny tetiarana */ 1134169 wikitext text/x-wiki {{Infobox olona|anarana=Rabarioelina Ndriana|teraka=1963|firenena=Madagasikara|asa=Mpahay tantara|asa hafa=Mpikaroka Teôlôjiana|sary=Rabarioelina Ndriana01}} [[Sary:Ndriana Rabarioelina01.png|ankavia|vignette|Ndriana Rabarioelina]] I '''Ndriana''' '''Rabarioelina''' dia [[Teôlôjia|teôlôjiana]] [[Prôtestantisma eto Madagasikara|prôtestanta malagasy]], teraka tamin' ny taona 1963, ao amin' ny fokon' [[andriana]] [[merina]] avy ao [[Ambohimalaza]], ao [[Antananarivo]], renivohitr' i [[Madagasikara]]. Zanaky ny profesora sy dokotera Lala Rabarioelina, izay nodimandry tamin' ny taona 2023 teo amin' ny faha-93 taonany, izy<ref name=":2"><small>"[https://tanikomadagascar.com/2023/02/18/faculte-de-medecine-dantananarivo-deces-du-professeur-lala-rabarioelina/ Faculté de médecine d’Antananarivo – Décès du professeur Lala Rabarioelina]", ''Taniko Madagasikara'', publié le 18 février 2023, mis à jour le 16 septembre 2024,</small> </ref>. Milaza izy fa voahosotra sy nohamasinina ho Mpanjakan' Imerina sy Mpanjakan' i Madagasikara tamin' ny taona 2015 ary miasa amin' ny tokony hamerenana ny [[Fanjakan' Imerina|Fanjakan' i Madagasikara]] indray<ref name=":6"><small>"[https://www.koolsaina.com/royaume-de-madagascar-monarchie-interview-ndriana-rabarioelina-ibc-television/#comments Les solutions proposées par Ndriana Rabarioelina à travers le retour à la monarchie]", ''www.koolsaina.com''</small></ref><ref name=":3"><small>"[https://www.youtube.com/watch?v=CnzKEvBocnA&t=1s Les solutions proposées par Ndriana Rabarioelina à travers le retour à la monarchie]" (Video), ''Youtube''</small></ref><ref><small>[[FANJAKAN’ I MADAGASIKARA|Fanjakan' i Madagasikara]], ''mg.wikipedia.org''</small></ref>. Indreto koa ny lafin-javatra ahafantarana azy: nianatra fiteny maro (anisan' izany ny [[Fiteny hebreo|teny hebreo]]), manana maripahaizana dôktôrà roa momba ny [[teôlôjia]] tany [[Etazonia]]. Nianatra nitendry [[gitara klasika]] koa izy<ref><small>[https://conservatoire-cnsmm-madagascar.blogspot.com/2021/06/ndriana-rabarioelina-travel-with.html?utm_source=chatgpt.com Pr. Dr. Ndriana Rabarioelina: "...Travel with the classical guitar ..."], Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar, 4 juin 2021.</small></ref>. Nanohanana tsangan-kevitra nampitondrainy ny lohateny hoe ''[[Biblical Relations between Israel and Madagascar]]'' izy<ref><small>"[https://stalcuinhouseseminary.academia.edu/RevDrNdrianaRABARIOELINA?utm_source=chatgpt.com Prince Dr. Ndriana Rabarioelina]", ''stalcuinhouseseminary.academia.edu''</small></ref>, izay miompana amin' ny fifandraisana ara-[[Baiboly]] eo amin' i [[Fanjakan' i Israely (mitambatra)|Israely]] sy i [[Madagasikara]], ary koa amin' ny niandohan' ny olombelona, ​​ka nikarohany ny fifandraisan' ny [[sivilizasiôna]] maro fahiny sy ny [[Tantaran' i Madagasikara|tantara malagasy]]. Filoha mpanorina sy mpikambana ao amin' ny ''Royal Academy of Sciences of Madagascar'' izy<ref name=":8" />. == Zotram-piainany == === Ny ray aman-dreniny === Teraka tamin' ny taona 1963 izy, zanaky ny profesora Lala Rabarioelina sy Rajerison Victorine<ref><small>"[https://gw.geneanet.org/taniko?lang=es&n=rabarioelina&p=ndriana Ndriana Rabarioelina]", ''gw.geneanet.org''</small></ref>, izay samy [[andriana]]<ref><small>"[https://mpanjaka-madagasikara.blogspot.com/2020/12/tantaran-ny-andriana-eto-madagasikara.html? Tantaran' ny Andriana eto madagasikara]", ''mpanjaka-madagasikara.blogspot.com''</small></ref>. I Lala Rabarioelina dia Docteur en Médecine (nianatra tany amin' ny Faculté de Médecine de [[Montpellier]]), mpandidy (major du Concours de chirurgie tany [[Frantsa]]), Professeur Agrégé de Chirurgie Générale (Paris, Frantsa), Professeur Emérite de l'Université (Oniversiten' i Madagasikara), Grand Chancelier de l'Ordre National de Madagascar<ref><small>"[https://tanikomadagascar.com/2023/02/18/faculte-de-medecine-dantananarivo-deces-du-professeur-lala-rabarioelina/ Faculté de médecine d’Antananarivo – Décès du professeur Lala Rabarioelina]", ''tanikomadagascar.com''</small></ref>. Rajerison Victorine renin' i Ndriana Rabarioelina kosa dia manana ny diplôma ambony amin' ny haizaitra (diplôme de Haute Couture de Paris). === Ny fianarana norantoviny === Nahazo ny diplôma ''baccalauréat série C'' ([[matematika]] sy [[fizika]]) tao amin' ny [[Académie d' Aix-Marseille]] ('''''[[:fr:Académie_d'Aix-Marseille|fr]]''''') tany [[Frantsa]] izy, sy ny ''Licence en Théologie'' ary nahavita ''Master en Théologie'' tao amin' ny [[Faculté Libre de Théologie Réformée na Faculté Jean-Calvin]] ('''''[[:fr:Faculté_Jean-Calvin|fr]]''''') tao Aix-en-Provence any [[Frantsa]]. Nandalina fitantanana orinasa tao amin' ny [[Ecole Supérieure de Commerce de Paris]] (ESCP-Senior, Paris, 1994) ('''''[[:fr:ESCP_Business_School|fr]]''''') ary nandalim-pahaizana momba ny [[vatosoa]] tao amin' ny [[Gemological Institute of America]] (GIA, 2003, 2005) ('''''[[:en:Gemological_Institute_of_America|en]]''''') ary laharana voalohany mikasika ny [[diamondra]] tamin' ny mpiara-mianatra aminy. [[Teôlôjia|Teôlôjiana]] i Ndriana Rabarioelina<ref><small>"[https://stalcuinhouseseminary.academia.edu/RevDrNdrianaRABARIOELINA? Prince Dr. Ndriana Rabarioelina]", S''t Alcuin House Seminary Academia''</small></ref> sady mpikaroka tantara koa<ref name=":9"><small>"[https://royal-academy-of-madagascar.blogspot.com/2017/11/iii-members-of-royal-academy-of.html Some members of the Royal Academy of Science of Madagascar]", ''royal-academy-of-madagascar.blogspot.com''</small></ref>. Nanao fikarohana izy ka nahazo ny diplôma ''PhD in Theology'' tamin' ny fanohanany ny [[tsangan-kevitra]] hoe "''[[Biblical Relations between Israel and Madagascar]]''" na "Ny fifandraisana ara-Baiboly eo amin' i Israely sy i Madagasikara" (''PhD'', Doctoral Dissertation, Saint Alcuin House Theological Seminary, USA, 2010, 458 pejy) mikasika ny "Tantara miafin' i Madagasikara nandritra ny telo arivo taona mahery" ary nahazo ny diplôma ''Doctor of Theology'' tamin' ny fanohanany ny [[tsangan-kevitra]] mitondra ny lohateny hoe "''[[Madagascar in the Last Vestiges of the Birthplace of Humanity]]''" na "I Madagasikara, ao amin' ny sisa tavela amin' ny toerana nahaterahan' ny olombelona" (''D.Theol''., Doctoral Dissertation, Saint Alcuin House Seminary, USA, 2016, 638 pejy) mikasika ny "Tantara miafin' i Madagasikara nandritra ny enina arivo taona mahery". Nianatra sy nampitaha tenim-pirenena mihoatra ny roa ambin' ny folo koa izy ([[Fiteny malagasy|malagasy]], [[Fiteny hebreo|hebreo]], [[Fiteny arameana|arameana]], [[Fiteny grika|grika]], [[Fiteny anglisy|anglisy]], [[Fiteny alemàna|alemana]], [[Fiteny tamily taloha|tamily tranainy]], [[Fiteny sanskrity|sanskrity]], [[Fiteny someriana|someriana]], [[Fiteny malaiô-pôlineziana|malaiô-pôlineziana]], [[Vondrom-piteny amerindiana|amerindiana]], [[Fiteny aty Afrika|afrikana]], sns)<ref name=":9" />. Anisan' ny mpampianatra azy: * ny Profesora [[Pierre Berthoud]] (FLTR, [[Aix-en-Provence]], [[Frantsa]]), manam-pahaizana manokana momba ny [[Testamenta Taloha]]; * ny Profesora [[Peter R. Jones]] (Harvard, Princeton, [[Etazonia]]), manampahaizana momba ny [[Testamenta Vaovao]]; * ny Profesora Jean Marc Daumas de Cornilhac (FLTR, Aix-en-Provence, Frantsa) momba ny [[Fiteny hebreo|teny hebreo]] sy ny [[Tantaran' ny kristianisma|tantaram-piangonana]]; * ny Profesora Maurice Carrez (FTP, [[Paris]], Frantsa) momba ny [[Fiteny grika|teny grika]] sy ny [[Testamenta Vaovao]]; * ny Profesora Edmund Clowney ([[Westminster, Kalifornia|Westminster]], WTS, Etazonia) momba ny [[teôlôjia biblika]]; * ny Profesora Roger Greenway (Westminster, WTS, Etazonia), momba ny [[World Missiology|World Missiolog]]<nowiki/>[[World Missiology|y]]; * ny Profesora Jean Brun (Oniversite, Dijon) momba ny [[filôzôfia kristiana]]; * ny Profesora Pierre Courthial (FLTR, Aix-en-Provence, Frantsa) momba ny [[teôlôjia pratika]] sy ny [[apôlôjetika]]; * ny Profesora Olivier Clément (Institut Orthodoxe Saint Serge, Paris, Frantsa) momba ny [[teôlôjia ôrtôdôksa]]; * ary ny Profesora [[Pierre Chaunu]], manampahaizana momba ny [[Tantara]], mpikambana ao amin' ny Institut, Filohan' ny Académie des Sciences Morales et Politiques, Paris, Frantsa. === Raiamandreny mpiahy === Nilaza ho nahazo teny fikasana avy amin' Andriamanitra sy tsodrano avy amin' ny raiamandreny ara-panahy izy, dia ireto: ny mpitandrina [[Daniel Ratefy]]<ref><small>Ny mpitandrina [[Daniel Ratefy]], mpanorina ny [[Fiangonana Protestanta Malagasy aty Andafy]] (FPMA) tao [[Montpellier]] tamin' ny taona 1946, mpiaraka nanorina ny [[Fiangonan' i Jesoa Kristy eto Madagasikara]] (FJKM) tamin' ny taona 1968, mpiaraka nanorina ny [[Fiombonan' ny Fiangonana Kristiana eto Madagasikara]] (FFKM) teny Ambohimalaza, Antananarivo, tamin' ny taona 1950, efa tonian' ny Fiombonan' ny Fiangonana Protestanta eto Madagasikara (FFPM) tamin' ny taona 1986-1992, solontenan' i Madagasikara tamin' ny fanorenana ny [[Filankevitra Ekiomenikan' ny Fiangonana|Filankevitry ny Fiangonana eran-Tany]] na [[Filankevitra Ekiomenikan' ny Fiangonana|World Council of Churches]] (WCC) tany [[Amsterdam]] tamin' ny taona 1947-1948.</small></ref> (taona 1981), ny mpitandrina Razafindrakoto Gabriel (taona 1986), i Mama [[Volahavana Germaine]]<ref><small>I Mama [[Volahavana Germaine]] (na Nenilava), mpiandry zokiolona (1941), raiamandreny nanorina ny [[Tobilehibe Ankaramalaza]] tamin' ny taona 1941, izay miombona amin' ny FFPM, efa nihaona tamin' i [[Olav V]], mpanjakan' i [[Nôrvezy]], tany amin' ny Lapan' Andriamanjaka tany [[Oslo]] any tamin' ny taona 1973, mpitory Filazantsara, mpiahy marary sy kamboty ary olona sahirana an-jatony, izay heverin' ny ao amin' ny hetsika [[Fifohazana (kristianisma malagasy)|Fifohazana]] ho mpaminany. ary mahay tenim-pirenena roa ambin' ny folo.</small></ref> (taona 1996), ny kardinaly [[Armand Gaétan Razafindratandra]]<ref><small>Ny kardinaly [[Armand Gaétan Razafindratandra|Armand Gaetan Razafindratandra]], ao amin' ny [[Eglizy Katôlika Apôstôlika Rômanina (Madagasikara)|Eglizy Katôlika Apôstôlika Rômanina]] (EKAR) eto Madagasikara, mpiaraka nanorina ny Fiombonan' ny Fiangonana Kristiana eto Madagasikara (FFKM) tao Ambohimalaza tamin' ny taona 1950.</small></ref> (taona 2007), i Mama Ravolazaimanga Bernadette (taona 2009), i Mama Rasoazanakolona Hèlene (taona 2012), i Dada Manase (taona 2018) ao anatin' ny [[Fiangonana Loterana Malagasy]], ny [[Fiangonan' i Jesoa Kristy eto Madagasikara]]<ref name=":5">[http://royal-house-of-madagascar.blogspot.com/ <small>http://royal-house-of-madagascar.blogspot.com/</small>]</ref>. Anisan' ny raiamandrany mpiahy azy koa ny mpitandrina [[Daniel Ralibera]]<ref><small>Ny mpitandrina [[Daniel Ralibera]], mpitandrina FJKM Ambavahadimitafo, mpampianatra tantaram-piangonana (FTP) ao Antananarivo, mpiaraka nanorina ny FJKM tamin' ny taona 1968, mpiaraka nanorina ny FFKM tao Ambohimalaza tamin' ny taona 1950, mpiaraka nanorina ofisialy ny FPMA tany Paris tamin' ny taona 1959.</small></ref> sy ny profesora [[Albert Rakoto Ratsimamanga]]<ref><small>I [[Albert Rakoto Ratsimamanga]], Docteur en Médecine, Docteur ès Sciences, ambasadaoron' i Madagasikara tamin' ny taona 1960-1972, manampahaizana, tale amin' ny Centre National de Recherche Scientifique (CNRS) any [[Paris]], akademisiana amin' ny firenena maro, mpikambana ao amin' ny Institut any Paris, ary nahazo loka siantifika iraisam-pirenena maro.</small></ref>. === Anjara toerany teo amin' ny fiangonana === I Ndriana Rabarioelina dia kristiana prôtestanta. [[Fifohazana (kristianisma malagasy)|Mpiandry]] izy nanomboka amin' ny taona 1991, zanaky ny [[Tobilehibe Ankaramalaza]] ([[Fiombonan' ny Fiangonana Kristiana eto Madagasikara|FFPM]]). Izy dia efa filohan' ny [[Fiangonana Protestanta Malagasy aty Andafy]] (FPMA Aix-Marseille)<ref><small>Ny [[Fiangonana Protestanta Malagasy aty Andafy]] (FPMA Aix-Marseille) tamin' ny taona 1986-1988, izay mpikambana ao amin' ny [[Fikambanana Mampiely Baiboly Malagasy|Fikambanana Mampiely Baiboly]] eto Madagasikara (FMBM), ao amin' ny [[Fédération protestante de France]] (FPF), ao amin' ny [[Alliance nationale des églises luthériennes de France]] (ANELF), ao amin' ny [[Lutheran World Federation]] (WLF), ao amin' ny [[Alliance réformée mondiale]] (ARM) ary ao amin' ny [[Conseil oecuménique de églises]] (COE).</small>   </ref> tamin' ny taona 1986-1988. Izy no nahitana ny Lycée Gardanne, Département Bouche-du-Rhône, Région Provence (PACA), izay toerana nanaovana ny Fivoriambe Isankerintaona Fifohazana voalohany teo anivon' ny Fiangonana Protestanta Malagasy aty Andafy (FPMA, 1989). == Ny tsangan-keviny == === Jiosy na Israelita ny Malagasy === Ny mpitandrina [[Ravelojaona (mpitandrina)|Ravelojaona]] no efa nanoratra fa [[Jiosy]] ny [[Malagasy (vahoaka)|Malagasy]] (1909). Taty aoriana dia nanamafy izany i Mama [[Volahavana Germaine]] (1941). Manaraka, ilay misiônera [[lazarista]] atao hoe Rev. Père [[Joseph Briant]] (1946) dia niezaka nanamarina fa avy amin' ny [[Fiteny hebreo|teny hebreo]] ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]] ary nanamafy koa fa Jiosy ny Malagasy ny Rev. Dr. [[Roger Andriatsiratahina]] (1976) sy ny mpitandrina [[Ratefy Tolotra]] (1979) <ref name=":1"><small>Rabarioelina, Ndriana (Rev. Dr.) (2011), "''Biblical Relations between Israel and Madagascar''", États-Unis, 2010.</small></ref>. Ny filazan' i Rev. Père Joseph Briant fa nisy koa ny andiam-pifidrà-monina jiosy mankaty Madagasikara -- ka ny voalohany tamin' ireo fifindrà-monina ireo dia tamin' ny andron' i [[Sôlômôna]], manodidina ny taona 900 tal. J.K. -- dia nohamafisin' ny Pastora Tolotra Ratefy (1976) sy Pr. Dr. Ndriana Rabarioelina (2010) tao amin' ny fikarohana ara-teôlôjia sy ara-tantara nataon' izy ireo nandritra ny efapolo taona mahery<ref name=":1" />. Ny fikarohana nahazoany ny diplôma ''PhD in Theology'' dia mitondra ny lohateny hoe ''[[Biblical Relations between Israel and Madagascar]]'' ("Fifandraisana ara-Baiboly eo amin' i Israely sy i Madagasikara")<ref name=":0"><small>"[https://www.deliremadagascar.com/conference-internationale-sur-les-origines-juives-a-madagascar/ Conférence internationale sur les origines juives à Madagascar]", in [https://www.deliremadagascar.com/ deliremadagascar.com]</small></ref>. Izany [[tsangan-kevitra]] izany dia anohanany ny maha [[Jiosy]] na Jody ny [[Malagasy]]. === Madagasikara: fanjakà-mpanjaka teôkratika sy kristôkratika === Anisan' ny tohanan' i Ndriana Rabarioelina koa ny tokony hahatonga an' i Madagasikara ho fanjakana [[Teôkrasia|teôkratika]] sy [[Kristôkrasia|kristôkratika]], sady hiverenana amin' ny fanjaka-mpanjaka manandratra indray ny rafitra ara-piarahamonina sy ara-pôlitika mankato an' [[Andriamanitra (tokana)|Andriamanitra]] sy manaja ny [[soatoavina]] malagasy, ary ny fandravana ny rafitra [[Repoblika|repoblikana]] napetraky ny mpanjanantany tandrefana<ref><small>"[[FANJAKAN’ I MADAGASIKARA|Fanjakan' i Madagasikara]]" in ''[https://mg.wikipedia.org/ mg.wikipedia.org]''</small></ref><ref><small>"[http://www.midi-madagasikara.mg/index.php/component/content/article/5-societe/2933-declaration--les-malagasy-descendants-de-juifs Déclaration : Les Malagasy, descendants de juifs]" in ''[https://midi-madagasikara.mg/ midi-madagasikara.mg]''</small></ref><ref><small>"[http://www.tonga-soa.com/for/ecrire.php3?nume=3949&repid=31423&th= Déclaration: les Malagasy dscendants des juifs] {{Wayback|url=http://www.tonga-soa.com/for/ecrire.php3?nume=3949&repid=31423&th= |date=20230430172043 }}", in ''[http://www.tonga-soa.com/ tonga-soa.com] {{Wayback|url=http://www.tonga-soa.com/ |date=20250616035827 }}''</small></ref>. Tsy mijanona ho tsangan-kevitra fotsiny ny famerenana ny fitondra-mpanjaka fa raha [[andriana]] na printsy fotsiny i Ndriana Rabarioelina tany am-panombohana dia narahiny fanambaràna ho Mpanjaka izany<ref><small>"[http://royal-house-of-madagascar.blogspot.com/2019/ Royal house of Madagascar]", in [http://royal-house-of-madagascar.blogspot.com/ royal-house-of-madagascar.blogspot.com/]</small></ref>. === Avy amin' ny teny hebreo ny teny malagasy === Izao koa no anisan' ny hevitra tohanany: ny [[fiteny malagasy]] dia avy amin' ny [[fiteny hebreo]], ny [[kolontsaina malagasy]] dia avy amin' ny [[Jodaisma|kolontsaina jiosy]], ary nisy ny fifindrà-monina jiosy nankaty [[Madagasikara]], izay toherin' ny manam-pahaizana maro<ref><small>Sophie Goedefroit et Albert Roca (2021), "[https://publicacions.antropologia.cat/quaderns/article/download/371/199/1378 La "plus belle énigme du monde" ne veut pas être résolue. Le besoin de mémoire multiple à Madagascar]", ''publicacions.antropologia.cat''</small></ref>. Nisy ny Fihaonana iraisam-pirenena mikasika ny Fiaviana Jiosy eto Madagasikara na ''Conférence Internationale sur les Origines Juives à Madagascar'' izay niarahan' ny Profesora [[Tudor Parfitt]] (Tale mpanorina ny Centre for Jewish Studies, SOAS, University of London, Academician, [[Fanjakana Mitambatra|United Kingdom]]) sy ny Pastora [[Ratefy Tolotra|Tolotra Ratefy]] (filoham-boninahitry ny Royal Academy of Sciences of Madagascar) ary ny Pr. Dr. Ndriana Rabarioelina (Filoha Mpanorina ny Royal Academy of Sciences of Madagascar), teo anatrehan' ny [[Raby]] dimy avy any [[Etazonia]], [[Kanada]], [[Marôka]], [[Frantsa]] ary [[Aostralia]], tao [[Antananarivo]] tamin' ny volana Mey 2017.<ref name=":8"><small>Royal Academy of Sciences of Madagascar, 2017.</small></ref> == Mpanjakan' Imerina sy mpanjakan' i Madagasikara == === Ny fototry ny fanjakany === ==== Taranaka mpanjaka ==== Nilaza i Ndriana Rabarioelina fa avy amin' ny mpanjaka [[Andriantomara]], ny mpanjaka [[Andrianerinerina]] Lahimatoan' Imerina, ny mpanjaka [[Andriamanelo]], ny mpanjaka [[Ralambo]], ny mpanjaka [[Andriantompokoindrindra]] Lahimatoan' Imerina, Tompon' ny Tranomanara, Tranofohiloha, Tranomasina, izay nolovany avy amin' ny razambeny mpanjaka [[Andriamamilazabe]], sy avy amin' ny mpanjaka [[Andrianjaka]] namorona ny [[Rova Manjakamiadana|Rovan' Antananarivo]], ny mpanjaka [[Andriantsitakatrandriana]], ny mpanjaka [[Andriantsimitoviaminandriandehibe]] ary ny mpanjaka [[Andrianampoinimerina]]. Ny ''Geneanet'' no ahitana tetiarana momba an' i Ndriana Rabarioelina<ref><small>"[[Ndriana Rabarioelina]]", ''Geneanet''</small></ref>. Araka ny voalazan' i Ndriana Rabarioelina dia izao ny hafatry ny mpanjaka razambeny: <blockquote>An' [[Andriamanelo]] ny Alakamisy ary an' [[Andriamananintany]] ny Zoma. Raha manary fanjakana ny Terak' Andriamananintany dia miverina amin' Andriamanelo ny fanjakana. Vokany: ny hafatra napetraky ny Masina Mpanjaka [[Ralambo]] sy [[Andriantompokoindrindra]] ary [[Andrianjaka]] izay nisy fifanarahana fito dia manjaka aloha Andriantompokoindrindra avy amin' Andriamanelo, avy eo manjaka [[Andrianjaka]] avy amin' [[Andriamananintany]], ary ny Andriandahy avy amin' ny Terak' Andrianjaka manana reny mivantana [[Andriantompokoindrindra (foko)|Andriantompokoindrindra]] (foko) ihany no mahazo manjaka sy mahazo Tranomasina. Ny [[Ranavalona|vehi]][[Rasoherina|vavy]] tsy mahazo manjaka. Ary rehefa tsy manaja na very fanjakana ny Terak' Andrianjaka dia miverina amin' Andriantompokoindrindra Lahimatoan' Imerina, avy amin' Andriamanelo, ny fanjakana. (Ndriana Rabarioelina) </blockquote>Nambarany fa "avy amin' ny Mpanjaka Mpisorona [[Andriantompokoindrindra]] Lahimatoan' Imerina mivantana sady avy amin' ny Masina Mpanjaka [[Andrianjaka]] ary avy amin' ny Masina Mpanjaka [[Andrianampoinimerina]] eto Madagasikara izy". Ity fanambaràna ity dia singa fototra amin' ny maha-izy azy sy ny hetsika ataony. ==== Tendry avy amin' Andriamanitra ==== Araka ny voalazan' i Ndriana Rabarioelina hatrany dia [[Mpaminany malagasy|mpaminany]] miisa fito, raiamandreny andriana sy ireo zokiolona fotsy volo amin' ny tany, raiamandreny ara-panahy (ny Pastora [[Daniel Ratefy]] avy ao [[Ambohimalaza]], ny Pastor Razafindrakoto Gabriel avy ao [[Antanamalaza]], i [[Volahavana Germaine|Mama Volahavana Germaine]] avy amin' ny [[Tobilehibe Ankaramalaza|Toby Ankaramalaza]], i Dada Manasé avy amin' ny Toby Ankaramalaza, ny Andriambavy Rasoazanakolona Hélène na Mamafara avy amin' ny [[Toby Namahanambasy]] Imerinatsimo, ny Kardinaly [[Armand Gaétan Razafindratandra]] avy ao Ambohimalaza, ny Andriambavy Ravolazaimanga Bernadette<ref><small>Ravolazaimanga Bernadette dia voalaza fa mpiandry ao amin' ny hetsika [[Fifohazana (kristianisma malagasy)|fifohazana]] FJKM sy FLM. Anisan' ny olona manana vina kristiana ho an' i Madagasikara manontolo izy ary miasa ho amin' izany, satria araka ny finoany diaho lasa ivon' ny [[fitoriana ny filazantsara]] maneran-tany i Madagasikara.</small>  </ref> avy amin' ny [[Toby Itaitso]]) no nampilazain' [[Andriamanitra (tokana)|Andriamanitra]] mialoha nanomboka ny taona 1981, ny maha mpanjaka mpandova fanjakana sy nanome tsodrano an' i Ndriana Rabarioelina. === Ny fanjakany === ==== Fiantombohan' ny fanjakany ==== Araka ny filazana nataony ihany dia tamin' ny volana Septambra 2015 no voalazany fa nanosorana sy nanamasinina azy ho mpanjaka tamin' ny lanonana ara-panahy teny [[Ambohidrabiby]] Hasin' Imerina, toerana manan-danja teo amin' ny tantaran’ ny [[Lisitry ny mpanjaka merina|mpanjaka merina sy mpanjaka eto Madagasikara]]. Nisy fahazavana avy any an-danitra nidina sy nipetraka naharitra ela teo aminy, ary "fahazavana avo zato heny noho ny fahazavan' ny [[masoandro]]" niposaka vao maraina avy any atsinanana tamin' io fotoana fanosorana mpanjaka sy fitsofandrano azy io teny Ambohidrabiby Hasin' Imerina, izay mariky ny "fanatrehan' Andriamanitra sy ny fankatoavany ary ny fitahiany". Na dia teo aza izany fanosorana izany dia efa taty amin' ny taona 2020 no nahenoana ny maha mpanjaka azy, raha andriana na printsy no nahalalana azy hatramin' izay. Izy dia nanorina ny Fianakaviamben' ny Andriana Merina, ny Fianakaviamben' ny Andriana eto Madagasikara, ny Fianakaviamben' ny Mpanjaka eto Madagasikara, ny Fiombonamben' ny Ampanjaka eto Madagasikara ary niaraka nanorina ny fiombonamben' ny Taranaka Andriana Miray eto Madagasikara (TAMIMA) niaraka tamin' ny mpitandrina [[Ratefy Tolotra|Tolotra Ratefy]] taorian' ny 06 Novambra 1995. ==== Ny anaram-boninahitra entiny ==== Izao ny anaram-boninahitra isalorany amin' ny maha mpanjaka azy, izay matetika adika amin' ny tenim-pirenena samihafa: "''Mpanjaka, avy amin' ny Lahimatoan' Imerina, Lehiben' ny Fianakaviamben' ny Andriana Merina, Lehiben' ny Fianakaviamben' ny Mpanjaka eto Madagasikara''". ==== Mbola mitaky ny tena fanjakana ==== Na dia efa voahosotra sy nohamasinina ho mpanjaka aza i Ndriana Rabarioelina dia mbola miasa momba ny hamerenana ny [[Fanjakan' Imerina|Fanjakan' i Madagasikara]] sy ny handravana ny Repoblikan' i Madagasikara, izay lazainy fa naorin' ny mpanjanatany frantsay, mba hametrahany ny fanjakana [[Teôkrasia|teôkratika]] sy [[Kristôkrasia|kristôkratika]]. === Fidirana an-tsehatra amin' ny raharaham-pirenena === I Ndriana Rabarioelina dia nahazo fiofanana pôlitika nandritra ny dimy taona (1995-2000) tamin' ny Andriana Blaise Rabetafika, ambasadaoron' i Madagasikara tany amin' ny [[Firenena Mikambana]] (ONU)<ref><small>Ny Andriana Blaise Rabetafika dia ambasadaoron' i Madagasikara tany amin' ny [[Firenena Mikambana]] (ONU) sady zokiolona indrindra amin' ireo ambasadaoro erantany (1969-1992) tao amin' ny Firenena Mikambana, efa filohan' ny [[Filankevi-Pilaminan' ny Firenena Mikambana|Filankevitry ny Fandriampahalemana]] indroa (1985,1986) tao amin' ny Firenena Mikambana ary efa nahazo ny "Prix International Mercure d'Or" izay natokana ho an' ny filoham-pirenena avo lenta indrindra sy olona sangany sy mendrika indrindra eran-tany</small></ref>. Koa mandray anjara momba ny raharaha [[Pôlitika eto Madagasikara|pôlitika]] sy [[Fiarahamonina malagasy|sôsialy]] eto Madagasikara izy. Nanome toromarika stratejika ara-tafika tamin' ny Ministry ny Fiarovam-pirenena sy jeneraly miisa folo izy hampitsaharana ny [[ady an-trano]] niaraka amin' ny basy aman-tafondro sy ny hanavotana ny takalonaina sivily an-jatony sy hamonjena ny vahoaka an-tapitrisa nijaly tamin' ny raharaha 2002. Nanohitra ny tsy fanarahan-dalàna sy ny [[Hosoka amin' ny fifidianana|hala-bato]] goavana ary nanao [[fampielezan-kevitra]] ho an' ny "Tsia" tamin' ny [[fitsapan-kevi-bahoaka]] tamin' ny taona 2010. Nisakana ny fanotofana [[tanimbary]] arivo hektara mahery tamin' ny kaominina miisa enina ([[Ambohitrimanjaka]], [[Ambohidrapeto]], [[Fiombonana]], [[Ankadimanga]], [[Anosibe Zaivola]], [[Itaosy]]) ary niaro ny tantsaha enina alina mahery voan' ny tsindray hazo lena sy nampijalina. Ireo tanimbary ireo dia mirefy arivo hektara, mamelona vahoaka enina hetsy mahery eto [[Antananarivo]] sy ny manodidina. Nanoro hevitra izy mba hakisaka amin' ny toerana hafa ny [[tetikasa Tanamasoandro]] (2019)<ref><small>Fanambarana, Television MATV, 18 Oktobra 2019.</small></ref>. Nanome hevitra mba handanian' ny [[Antenimierandoholona (Madagasikara)|Antenimierandoholona]] ny [[volavolan-dalàna]] manamafy fa an' i Madagasikara ny [[Nosy Miparitaka|nosy]] dimy manodidina an' i Madagasikara ([[Bassas da India]], [[Nosy Europa|Europa]], [[Nosy Glorieuses|Glorioso]], [[Juan de Nova]], [[Nosy Tromelin|Tromelin]]). Ramatoa Arlette Ramaroson, mpitsara iraisam-pirenena<ref><small>Ramatoa Arlette Ramaroson dia mpitsara iraisam-pirenena (TPI Rwanda, TPI Yogoslavia)</small></ref>, sy ny mpiaradia manampahaizana no nandrafitra ilay volavolan-dalàna ary nankatoavina sy nolanian' ny Antenimierandoholona tamin' ny 18 Desambra 2020. == Ny zava-bitany == === Ny boky nosoratany === Amin' ny asasorany dia ireto no azo tanisaina: * ''[[Biblical Relations between Israel and Madagascar]]'' (2010)<ref name=":4"><small>"[https://royal-academy-of-madagascar.blogspot.com/2017/11/iii-members-of-royal-academy-of.html Some members of the Royal Academy of Sciences of Madagascar]", ''Royal Academy of Sciences of Madagascar''</small></ref>; * ''[[The King and High Priest Andriantompokoindrindra]]'' (2012)<ref name=":4" />; * ''[[The New Kingdom of Madagascar]]'' (2014)<ref name=":4" />; * ''[[Madagascar in the Last Vestiges of the Birthplace of Humanity]]'' (2016)<ref name=":4" />. Ireo boky ireo dia maneho ny fahavononany hikaroka ny fifandraisan' ny [[Tantaran' i Madagasikara|tantara malagasy]] sy ny ara-panahy ary ny sivilizasiôna fahiny<ref name=":2" /><ref name=":5" /><ref name=":4" /><ref><small>"[https://royal-house-of-madagascar.blogspot.com/2012/07/interview-du-prince-rev-dr-ndriana.html? Interview de S.A.R. le Prince Rev. Dr. Ndriana Rabarioelina: " La christocratie est la solution durable de l'Eternel pour Madagascar]", ''Royal House of Madagascar'', 26 juillet 2012.</small></ref>. === Ny zavatra natsangany === ==== Momba ny hira sy mozika ==== Mpitendry [[gitara klasika]] iraisam-pirenena i Ndriana Rabarioelina sady lehiben' ôrkesitra. Izy no filoha mpanorina ny fikambanana ''Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar'' (ONG-CNSMM) sy ny ''Orchestre Philharmonique Amontana,'' nanomboka tamin' ny taona 1996'','' izay natao hanomezam-boninahitra an' Andriamanitra, mpamorona ny Lanitra sy ny Tany, sy hanomezana lanja ny haimozika malagasy avo lenta, ary efa nanao fampisehoana maro, anisan' izany ny fampisehoana impito ny ''oratorio'' "''Messiah''" ([[George Frideric Handel|G.F. Hande]]<nowiki/>l) amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]] niaraka amin' ny mpihira miisa 90 ao amin' ny antoko mpihira Zanak' Ambohimalaza (ZAMA) sy mpitendry mozika iraisam-pirenena miisa 20, ny "''Messe en Si mineur''" ([[Johann Sebastian Bach|J.S. Bach]]) niaraka tamin' ny ''CNSMM Choir'' sy ny ''Orchestre Philharmonique Amontana'', ary ny "Haleloia" (G.F. Handel) niaraka tamin' ny antoko mpihira malagasy maro izay nisy mpihira niisa 600 teo anoloan' ny Lapan' ny Tanàna Antananarivo<ref name=":4" /><ref><small>"[https://conservatoire-cnsmm-madagascar.blogspot.com/2020/05/blog-post_17.html Maestro Étienne Ramboatiana (1930-2007): Orchestra for Orchestra for 40 Guitars]",</small> <small>''Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar''.</small></ref><ref><small>"[https://conservatoire-cnsmm-madagascar.blogspot.com/2011/01/realisations-du-conservatoire-cnsmm.html? Achievements of the Superior Royal Conservarory of Music in Madagascar - CNSMM]", ''Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar''</small></ref>. Filoha mpanorina ny ''Festival International de Musique Classique'' voalohany teto Madagasikara, nanomboka tamin' ny taona 1998, ary nikarakara [[kônseritra]] ampolony maro, izay nandraisan' ny mpitendry zavamaneno anjara avy eto [[Madagasikara]], any [[Etazonia]], any [[Alemaina]], [[Fanjakana Mitambatra|United Kingdom]], [[Frantsa]], [[Nôrvezy]], [[Brezila]], [[Italia]], [[Rosia]], [[Afrika Atsimo]], nosy [[La Réunion|La Reunion]] sy firenena hafa. Filoha mpanorina ny ''Festival International de Jazz'' ''à Madagascar'', izay nanao fampisehoana mihoatra ny zato ary nandraisan' ny mpitendry zavamaneno anjara avy eto Madagasikara, Etazonia, Alemana, [[Soisa]], [[Belzika]], United Kingdom, Nôrvezy, Brezila, Italia, [[Afrika Atsimo]], Frantsa, nosy La Reunion, nosy [[Maorisy]] sy firenena hafa. ==== Akademia ==== Filoha mpanorina ny ''International Royal Academy of Theology'' i Ndriana Rabarioelina nanomboka tamin' ny taona 2010, izay misy manampahaizana mikasika ny [[teôlôjia]] eto Madagasikara sy maneran-tany. Filoha mpanorina ny ''Royal Academy of Sciences of Madagascar'' koa izy nanomboka tamin' ny taona 2016, izay misy Malagasy manampahaizana amin' ny taranja maro (teôlôjia, siansa teôrika, siansa ampiharina, kolontsaina sy haikanto, siansa mikasika ny olombelona, tantara sy lalàna ary pôlitika, siansan' ny fampandrosoana). === Ny blaogy ampiasainy === Ity ny topimaso momba ny [[blaogy]] na [[vohikala]] izay anehoan' i Ndriana Rabarioelina tsy tapaka ny tenany. Ireo blaogy ireo dia manasongadina ny maha andriana sy mpanjaka azy hatrany na dia misy isan-karazany aza ny lohahevitra hita ao amin' izy ireo. Indreto ny sasany amin' izy ireo: ==== Blaogy momba ny tantara, ny siansa, ny zavakanto, sns ==== * ''Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar''<ref><small>"[https://conservatoire-cnsmm-madagascar.blogspot.com/ Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar"], ''conservatoire-cnsmm-madagascar.blogspot.com''</small></ref><ref><small>Ny ''Conservatoire National Supérieur de Musique de Madagascar'' dia miompana amin' ny [[kolontsaina]] sy ny [[mozika]] izay namoahany ny asany amin' ny maha lehiben' [[ôrkesitra]] sy mpitendry [[gitara klasika]] azy. Ato amin' ity blaogy ity dia manambara ny fomba fijeriny ara-javakanto sy ara-panabeazana izy, manasa amin' ny fampisehoana kôseritra, mitantara ny fiaraha-miasany iraisam-pirenena ary manome voninahitra ny lafiny ara-panahy amin' ny mozika.</small></ref>; * ''Royal Academy of Sciences of Madagascar''<ref><small>Ity blaogy ity dia manolotra ny asany amin' ny maha filohan' ny ''Royal Academy of Sciences of Madagascar'' azy. Hita ny tantaram-piainany, ny andraikitra akademika sahaniny, ary ny seha-pikarohana andraisany anjara ([[Teôlôjia]], [[Jeôpôlitika]], [[Fiandohan'_ny_olombelona]], ​​sns.). Ity blaogy ity koa dia mamintina ny fizotran' ny fianarana sy fikarohana nataon' i Ndriana Rabarioelina, ny mari-pahaizana momba ny teôlôjia sy ny fikarohana momba ny fisian' ny fifandraisana ara-[[Baiboly]] eo amin' i Madagasikara sy i [[Fanjakan' i Israely (mitambatra)|Israely]], ny fiheverany ny anajara toeran' i [[Madagasikara]] eo amin' ny fiandohan' ny olombelona.</small></ref><ref><small>"[https://royal-academy-of-madagascar.blogspot.com/ Royal Academy of Sciences of Madagascar]", ''royal-academy-of-madagascar.blogspot.com''</small></ref>; ==== Blaogy momba pôlitika, ny sôsialy, ny fanjakana sns ==== Ireo blaogy ireo dia sehatra miompana amin' ny mpanjaka ara-drazana, ka izy no mpandray anjara lehibe amin' izany. Mamoaka lahatsoratra sy sary ary manambara hetsika ao izy. * ''Fanjakan' i Madagasikara''<ref><small>Ao amin' ity blaogy ''Fanjakan' i Madagasikara'' ity no itantarany ny fitarihany lanonana miaraka amin' ny tarana-mpanjaka antemoro sy merina, sy ny maro hafa, manamafy ny fifandraisan' ny samy [[Foko eto Madagasikara|foko]] [[Foko eto Madagasikara|malagasy]] sy ny tarana-mpanjaka manerana an' i Madagasikara. Asehony ny fanomezana — anisan' izany ny "Boky Masina" mirakitra ny 6&nbsp;000 taona nisian' ny tantaran' ny [[Merina]] sy ny [[Antemoro]] — nandritra ireo fivoriana ireo. Takiany ny hananganana fanjakana kristiana araka ny "Sitrapon' Andriamanitra", tsy araka ny [[Repoblika|lamina repoblikana]], izay heveriny fa mifanohitra amin' ny soatoavina' ny razambe malagasy. Manohana am-pahavitrihana ny [[teôkrasia]] kristiana izy, miara-miasa amin' ny Fiangonana eto Madagasikara ([[Fiombonan' ny Fiangonana Kristiana eto Madagasikara|FFKM]]), amin' ny sendikan' ny oniversite, ary amin' ny mpisehatra ara-tsôsialy, ho fototry ny fitantanana ny firenena.</small></ref><ref><small>"[https://fanjakana-madagasikara.blogspot.com/ Fanjakan' i Madagasikara]", ''fanjakana-madagasikara.blogspot.com''</small></ref>; * ''Fianakaviamben' ny Andriana Merina''<ref><small>Ato amijn' ity blaogy ity no ahitana ny fiantsoan' i Ndriana Rabarioelina, tamin' ny 14–15 Desambra 2022, ny mpanjaka sy ny andriana mba hanavotra ny firenena malagasy. Tsikerainy ny kolikoly mirongatra, ny fanitsakitsahana ny [[Zon' olombelona|zon']] [[Zon' olombelona|olombelona]] ary ny hosoka amin' ny fifidianana, ny fanimbana ny [[Tontolo iainana eto Madagasikara|tontolo iainana]] sy ny fahantran' ny 81,6% amin' ny vahoaka malagasy. Hamafisiny ny maha zava-dehibe ny [[soatoavina]] malagasy, ny fanajana ny fomba amam-panao ary ny firaisankinan' ny tarana-mpanjaka.</small></ref><ref><small>"[https://mpanjaka-madagasikara.blogspot.com/ ''Fianakaviamben' ny Andriana Merina''], ''mpanjaka-madagasikara.blogspot.com''</small></ref>; * ''Fianakaviamben' ny Mpanjaka eto Madagasikara''<ref><small>Ao amin' ity blaogy ity no iresahany ny lanjan' ny Fiambonamben' ny Ampanjaka eto Madagasikara. Ao no ahitana ny fanambaràna ataony, ny fanosorana azy ho mpanjaka, ny zava-mitranga amin' ny taranaka mpanjaka. Mampivondrona ny Raiamandreny ara-drazana (mpanjaka sy andriana) avy amin' ny [[Foko eto Madagasikara|foko malagasy]] rehetra izy. Resahiny ny fivoriana miaraka amin' ny mpanjaka solontena amin' ny lanonana nentim-paharazana (taombaovao, fanosorana ho mpanjaka, sns).</small></ref><ref><small>"[https://ampanjaka-madagasikara.blogspot.com/ Fianakaviamben' ny Mpanjaka eto Madagasikara]", ''ampanjaka-madagasikara.blogspot.com''</small></ref>; * ''Fiombonamben' ny Taranaka Andriana Miray eto Madagasikara'' (''TAMIMA'')<ref><small>Ny blaogy ''Fiombonambe Taranaka Andriana Miray (TAMIMA)'' dia iresahany momba ny fivondronan' ny Andriana, anisan' izany ny fihaonana tamin' ny taona 2021 sy 2022 izay niompana amin' ny tantara sy ny firaisankinan' ny taranaka mpanjaka. Ato amin' ity blaogy ity izy no mankalaza ny fety toy ny [[Taom-baovao malagasy|Taombaovao]] [[Taom-baovao malagasy|Malagasy]], izay angatahany ny fitahian' Andriamanitra ho an' ny tarana-mpanjaka. Mandrara ny sakafo sasany heverina ho maloto araka ny [[Lalàn' i Mosesy|lalàn' ny Baiboly]] izy mba hahamasina ny Andriana malagasy.</small></ref><ref><small>"[https://tamima-madagasikara.blogspot.com/ Fiombonamben' ny Taranaka Andriana Miray eto Madagasikara (TAMIMA)]", ''tamima-madagasikara.blogspot.com''</small></ref>; * ''Ny Andriantompokoindrindra''<ref><small>Ity blaogy ''Ny Andriantompokoindrindra'' ity dia mifantoka amin' ny Fanjakana Merina sy ny andraikitra maha mpitarika ny Fiombonamben' ny Andriana eto Madagasikara azy. Ao amin' ity blaogy ity koa i Ndriana Rabarioelina dia manazava ny maha taranaky ny "mpanjaka-mpisorona" [[Andriantompokoindrindra|Andrianatompokoindrindra]] azy (1600–1610 tany ho any) sy ny mpanjaka tao [[Fanjakan' Imerina|Imerina]], itantarany ny fanosorana azy ho Mpanjaka tamin' ny taona 2015. Asehony ihany koa ny fototra ara-pivavahana sy ara-drazana momba ny maha ara-dalàna ny maha Mpanjaka azy sy ny fanoloran-tenany amin' ny hamerina indray ny Fanjakana Masina miorina amin' ny soatoavina malagasy sy kristiana .</small></ref><ref><small>"[https://andriantompokoindrindra.blogspot.com/ Ny Andriantompokoindrindra]", ''andriantompokoindrindra.blogspot.com''</small></ref>; * ''Ny Jiosy eto Madagasikara''<ref><small>Ato no iresahany fa misy ifandraisany amin' ny [[Israelita]] fahiny ny razamben' ny [[Malagasy (vahoaka)|Malagasy]], nanomboka amin' ny fifindra-monina ara-[[Baiboly]] teto [[Madagasikara]] tany amin' ny 3&nbsp;000 taona lasa izay. Milaza koa izy fa avy amin' ny [[Fiteny hebreo|teny hebreo]] ny [[Fiteny malagasy|teny]] sy ny [[Kolontsaina malagasy|kolontsaina]] ary ny [[Fomban-drazana malagasy|fomban-drazana]] sasany eto Madagasikara, araka ny fikarohana nataony nandritra ny telopolo taona. Miezaka mampiseho ny fitoviana misy eo amin' ny tantara malagasy sy ny fitantarana ao amin' ny [[Testamenta Taloha]] izy, indrindra amin' ny filazany fa eto Madagasikara ilay toerana atao hoe [[Ôfira]] .</small></ref><ref><small>"[https://jiosy-eto-madagasikara.blogspot.com/ Jiosy eto Madagasikara]", ''jiosy-eto-madagasikara.blogspot.com''</small></ref>; * ''Royal House of Madagascar''<ref><small>Io no blaogy ôfisialin' ny ''Royal House of Madagascar'', izay mirakitra hafatra ara-[[pôlitika]] sy ara-[[kolontsaina]], indrindra momba ny famerenana indray [[Fanjakan' Imerina|Fanjakan' i Madagasikara]] miorina amin' ny soatoavina malagasy, ny fanolorana lalàmpanorenana vaovao eo ambany fahefan' ny mpanjaka, ary momba ny fifandraisana amin' ny fikambanana maneran-tany (ny [[Firenena Mikambana]], ny [[Fandaharan' Asan' ny Firenena Mikambana ho an' ny Fampandrosoana|Fandaharan' Asan' ny Firenena Mikambana ho an' ny Fampandrosoan]]<nowiki/>a (PNUD), sns.). Ity blaogy ity koa dia itakiany ny tokony hiverenana amin' Andriamanitra.</small></ref><ref name=":7"><small>"[https://royal-house-of-madagascar.blogspot.com/ Royal House of Madagascar]", ''royal-house-of-madagascar.blogspot.com''</small></ref>. Anisan' ny anehoany hevitra koa ny blaogy ''Taniko Madagasikara'' ([https://tanikomadagascar.com/ Jereo eto]) sy blaogy maro hafa izay matetika manana anarana ahitana ny teny hoe "''Royal''". == Ny fikambanana sy ny fifandraisana iraisam-pirenena == === Fikambanana iraisam-pirenen' ny mpanjaka === I Ndriana Rabarioelina dia mpikambana miaraka amin' ny [[mpanjaka]] notsongaina eran-tany ao anatin' ny ''Delphic Royal Society'', nanomboka tamin' ny taona 2011 tao [[Berlin]] any [[Alemaina]], izay miaraka amin' ny ''Delphic International Council'' manome lanja ny kolontsaina sy haikanto avo lenta eran-tany. === Fifandraisana amin' ny any ivelany === I Ndriana Rabarioelina dia nampita "Hafatr' Andriamanitra" manohitra ny fiarahan' ny olona mitovy fananahana na ''Message of the Lord Adonai Elohim to All Churches in the World on the Homosexuality'' ary nalefa tamin' ny mpitarika fiangonana lehibe maneran-tany (ny [[Fiketrahana Masina|Fiangonana Katolika Apostolika Romana]] any [[Vatikàna]], ny [[Fiombonambe Anglikana|Anglican Communion]], ny [[Alliance réformée mondiale|World Reformed Alliance]], ny [[Fiangonana Loterana Eran-Tany|World Lutheran Federation]], ny [[Filankevitra Ekiomenikan' ny Fiangonana|World Council of Churches]], ...) tamin' ny taona 2010 sy 2011. Lehiben' ny delegasiona malagasy misy ny mpanjaka malagasy notsongaina, tamin' ny Fihaonambe Iraisam-Pirenenan' ny Mpanjaka sy Zanakandriana ary Mpitarika ara-drazana, indroa miantoana, tany [[Tripoli]] sy [[Benghazi]] any [[Libia]] tamin' ny taona 2008 sy 2009. Ary notendrena ho lehiben' ny delegasiona mitarika ny mpanjaka rehetra avy amin' ny firenena miisa dimampolo mahery raha nihaona tamin' ny filoham-pirenena miisa folo mahery avy any [[Amerika]], [[Eorôpa]], [[Afrika]] ary [[Atsinanana Afovoany|Afovoany Atsinanana]] tany Libia tamin' ny taona 2009. I Ndriana Rabarioelina koa dia solontenan' ny ampanjaka rehetra eto Madagasikara tamin' ny Fihaonambe Iraisam-Pirenenan' ny Mpanjaka sy Zanakandriana ary Mpitarika ara-drazana, ary nihaona tamin' ny filoham-pirenena maro tany [[Pretoria]] atsy [[Afrika Atsimo]] tamin' ny taona 2011. Efa nahazo ny mariboninahitra ''Grand Cross of the Royal Order of Bunyoro-Kitara Kingdom'' (eken' ny Fanjakana any [[Oganda]]) izy<ref name=":7" />. == Jereo koa == * [[Andriana]] * [[Repoblika]] * [[Fokom-pirenena folo very|Foko folo verin' i Israely]] * [[Jiosy malagasy]] * [[Ratefy Tolotra]] * [[Tudor Parfitt]] * [[Joseph Briant]] * [[Vahoaka milaza fa taranaky ny Israelita]] * [[Fifindra-monina jiosy aty Madagasikara]] == Fanovozan-kevitra == '''Boky sy lahatsoratra''' * Briant, Joseph, ''[https://www.google.com/search?q=Briant%2C+Joseph%2C+L%27h%C3%A9breu+%C3%A0+Madagascar&sca_esv=c7c67eb20f0b5775&sxsrf=ADLYWIKaeaF1lxKCRhfWaMtjxkig_QiHCw%3A1734705771500&ei=a4JlZ6CmHoHOhbIPxdK5gAE&ved=0ahUKEwjgh7PKyraKAxUBZ0EAHUVpDhAQ4dUDCA8&uact=5&oq=Briant%2C+Joseph%2C+L%27h%C3%A9breu+%C3%A0+Madagascar&gs_lp=Egxnd3Mtd2l6LXNlcnAiJ0JyaWFudCwgSm9zZXBoLCBMJ2jDqWJyZXUgw6AgTWFkYWdhc2NhcjIIEAAYgAQYogQyCBAAGIAEGKIEMggQABiABBiiBDIIEAAYgAQYogRItRBQ4AZYlwpwBHgBkAEAmAHHA6ABxwOqAQM0LTG4AQPIAQD4AQH4AQKYAgWgAv4DqAIKwgIKEAAYsAMY1gQYR8ICDRAAGIAEGLADGEMYigXCAgcQIxgnGOoCmAMN8QWSdHSb40MGMYgGAZAGCpIHBTQuNC0xoAeGAw&sclient=gws-wiz-serp L'hébreu à Madagascar]''. * Ferrand, Gabriel (1905). ''[https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k1667374 Les migrations musulmanes et juives à Madagascar]''. Paris: Revue de l'histoire des religions. * Rabarioelina, Ndriana (Rev. Dr.) (2011), "''Biblical Relations between Israel and Madagascar''", Doctoral Dissertation, Ph.D in Theology, SAHTS, États-Unis, 2010, 458 pages. Abstract in Saint-Alcuin House Journal, Volume 8, N^o 1, États-Unis, And in Library of Congress, number (ISSN 1548-4459), États-Unis. * Ramilison, Emmanuel (1951), ''[https://books.google.mg/books/about/Ny_Loharanon_ny_Andriana_nanjaka_teto_Im.html?id=LfxmQwAACAAJ&redir_esc=y Andriantomara-Andriamamilazabe. Loharanon' ny Andriana nanjaka eto Imerina]'', Imprimerie Ankehitriny. * Ramilison, Emmanuel (1962), ''Ny Baiboly sy Andrianampoinimerina'', Librarie Iarivo, Antananarivo, 66 pejy. * Kasanga, Fernand (1963), ''Ny Antemoro Anakara voasoratra tamin' ny taona 1506,'' Imprimerie Iarivo, Antananarivo. * Rombaka, Jacques Philippe (1963), ''[https://www.bulac.fr/image/tantaran-drazana Tantaran-drazana Antemoro-Anteony]'', Antananarivo, Imprimerie LMS. * Rombaka, Jacques Philippe (1970), ''[https://www.sudoc.abes.fr/cbs/xslt/DB=2.1//SRCH?IKT=12&TRM=097789631 Fomban-drazana antemoro-usages et coutumes antemoro] {{Wayback|url=https://www.sudoc.abes.fr/cbs/xslt/DB=2.1//SRCH?IKT=12&TRM=097789631 |date=20241220155652 }}'', Ambozontany, Fianarantsoa. * [[Ratefy Tolotra|Ratefy, Tolotra]] (1986), ''"Sind die Madagassichen Juden"'' na "Jiosy ve ny malagasy ?", Munster-Antananarivo, 600 pejy. *[https://forum.serasera.org/forum/message/m4f91363e6aa74/m4f914d7409e95 Lahatsoratra tao amin' ny ''Midi Madagascar'' tamin' ny 20 Avrily 2012] (rohy maty: http://www.midi-madagasikara.mg/index.php/component/content/article/5-societe/2933-declaration--les-malagasy-descendants-de-juifs) * "[https://www.madagate.org/politique-madagascar/dossier/1752-ndriana-rabarioelina--des-propositions-pertinentes.html Ndriana Rabarioelina : des propositions pertinentes…]", ''www.madagate.org'' * "[https://www.malagasynews.com/info-breves/le-prince-ndriana-rabarioelina-appelle-les-dirigeants-a-demolir-toutes-nouvelles-constructions-dans-le-rova-dantananarivo/ Le prince Ndriana Rabarioelina appelle les dirigeants à démolir toutes nouvelles constructions dans le Rova d’Antananarivo].", ''www.malagasynews.com'' * International Royal Academy of Theology (2010): ''Message of the Lord Adonai Elohim to All Churches in the World on the Homosexuality,'' http://academy-of-theology.blogspot.com/2011/06/message-of-the-lord-adonai-elohim-to-all.html * "[https://gw.geneanet.org/kingofmada_w?lang=fr&pz=king+ndriana&nz=ndriana Ndriana Rabarioelina]", ''gw.geneanet.org'' * "[https://web.facebook.com/ndriana.rabarioelina?_rdc=1&_rdr Ndriana Rabarioelina]", ''web.facebook.com'' * "[https://fanjakana-madagasikara.blogspot.com/2020/? Fanosorana mpanjaka sy tsodrano ny Mpanjaka Ndriana Rabarioelina, avy amin' ny Lahimatoan' Imerina, Lehiben' ny Fianakaviamben' ny Mpanjaka eto Madagasikara (Taona 2015)]", ''fanjakana-madagasikara.blogspot.com'' * "[https://royal-house-of-madagascar.blogspot.com/2020/09/? The anointing and the consecration of HRM King Ndriana Rabarioelina (in 2015)]", ''royal-house-of-madagascar.blogspot.com'' * "[https://mpanjaka-madagasikara.blogspot.com/2020/? Famindrana zakaka sy famindrana fahefana ho an' ny Mmpanjaka Ndriana Rabarioelina avy amin' ny Lahimatoan' Imerina (taona 2015)]", ''mpanjaka-madagasikara.blogspot.com'' '''Sary mihetsika''' * "[https://www.youtube.com/watch?v=BeFJAOfucqs Ny Jiosy eto Madagasikara, ny Mpanjaka Ndriana Rabarioelina]", ''youtube.com'' * "[https://tanikomadagascar.com/2019/10/05/tantara-sy-fiainam-pirenena-prince-dr-ndriana-rabarioelina/ Tantara sy Fiainam-pirenena]" (''youtube''), ''tanikomadagascar.com'' * "[https://www.youtube.com/watch?v=_6UVnBc0dgE Ndriana Rabarioelina: Manandratra Fanjakan' ny Mpisorona]", ''youtube.com''. * "[https://www.youtube.com/results?search_query=Mpanjaka+Ndriana+Rabarioelina%3A+Teny+Gasy Mpanjaka Ndriana Rabarioelina: "Teny Gasy"]", 06 Novambra 2021, Madagascar24TV, youtube.com: "(66) Ny Mpanjaka Ndrian<nowiki/>a Rabarioelina, "Tena Gasy" 01 Oktobra 2022, Madagascar24TV - YouTube". * "[https://www.youtube.com/results?search_query=Mpanjaka+Ndriana+Rabarioelina%3A+Dinika Mpanjaka Ndriana Rabarioelina: "Dinika"]", MBSTV, 03 Oktobra 2022, youtube.com: "Ny Mpanjaka Ndriana Rabarioelina, "Dinika" 03oktobra2022, MBS TV". * "[https://www.youtube.com/results?search_query=Mpanjaka+Ndriana+Rabarioelina%3A%22Antso+ho+an%27+ny+firenena Mpanjaka Ndriana Rabarioelina:''"Antso ho an' ny firenena'']''"''', 13 Oktobra 2022, youtube.com: "Antso ho an' ny Firenena, Ny Mpanjaka Ndriana Rabarioelina". * "[https://www.youtube.com/results?search_query=Mpanjaka+Ndriana+Rabarioelina%2C+Fanjakan%27+i+Madagasikara Mpanjaka Ndriana Rabarioelina, ''Fanjakan' i Madagasikara'']''"'', 21/07/2023, Le 20H15, Madagascar24Redaction: youtube.com: "(66) Le 20H15 - 2023 07 21 - Mpanjaka Ndriana Rabarioelina- YouTube". * "[https://www.youtube.com/results?search_query=Mpanjaka+Ndriana+Rabarioelina%C2%A0%3A+%22Fanjakam-Pisorona%2C+Fanjakan%27i+Madagasikara Mpanjaka Ndriana Rabarioelina : "''Fanjakam-Pisorona, Fanjakan'i Madagasikara'']''""'', 22/07/2023, youtube.com". * "[https://www.youtube.com/results?search_query=Mpanjaka+Ndriana+Rabarioelina%3A+%22Mijoro+ny+Fianakaviambe+eto+Madagasikara%22 Mpanjaka Ndriana Rabarioelina: "''Mijoro ny Fianakaviambe eto Madagasikara"'']''"'', 05 Aogositra 2023, youtube.com". * "[https://www.youtube.com/results?search_query=Mpanjaka+Ndriana+Rabarioelina%3A+%22Ny+Jiosy+eto+Madagasikara%22 Mpanjaka Ndriana Rabarioelina: "''Ny Jiosy eto Madagasikara"'']''"'', TV I-BC, 2023, youtube.com". == Loharano sy fanamarihana == [[Sokajy:Mpanao malagasy]] amjbhusytapw4mfbpzulii01q6adsi7 0 284765 1134167 1063077 2026-04-01T16:59:51Z ~2026-96630-1 38575 Nanatsara votoatiny 1134167 wikitext text/x-wiki Ny '''mistisisma''' na '''mistika''' dia fahalalana an' [[Andriamanitra (tokana)|Andriamanitra]] na fahalalana ny foto-javatra miafina, izay vokatry ny fahatsapana mivantana, amin' ny alalan' ny traikefa manokana, sady fitambaran' ny fitantarana rehetra mifandraika amin' izany. Mahakasika indrindra ny sehatra ara-panahy io teny io, ka manampy amin' ny famaritana ny traikefa anatiny mikasika ny fifandraisana amin' ny zava-misy mihoa-draha tsy hitan' ny saina. Avy amin' ny [[fiteny grika|teny grika]] hoe μυστικός / ''mustikós'' ny teny nohagasina hoe ''mistika''. Teny iray tarika amin' ny [[matoanteny]] hoe μυέω / ''muéô'' izay midika hoe "manomboka mianatra momba ny zava-miafina", sy amin' ny [[anarana]] hoe μυστήριον / ''mustérion'', izay midika hoe "zava-miafina", "fombafomba ara-pivavahana miafina". Na dia efa tany amin' ny [[Andro Taloha]] aza io teny hoe ''mistika'' io dia tsy nampiasaina ho anarana ("ny mistika") raha tsy nanomboka tamin' ny taonjato faha-17. Talohan' izay dia tsy nampiasaina afa-tsy ho [[mpamaritra (fitsipiteny)|mpamaritra]] izy io: mistika ny zavatra mifandraika amin' ny fahalalana ny zava-miafina. Azo avahina ny traikefa mistika momba ny tsy fihoa-draha (ny an' ny mistika [[hindoisma|hindo]], ohatra, izay ahitana fisaintsainana momba ny tena) sy ny traikefa mistika momba ny [[fihoa-draha]] (toy ny hita ao amin' ny [[jodaisma]] sy ny [[kristianisma]] ary ny [[silamo]], ka izany dia adika ho antso avy amin' Andriamanitra na ho fisandratana mankany amin' ny zava-misy ambony toerana heverina ho mihoa-draha). Miovaova arakaraka ny antokom-pivavahana sy ny olona tsirairay ny endrika sy ny haben' ny traikefa mistika. Na izany aza dia tsy miankina amin' ny endrika isehoany ny maha azo itokiana ity karazana traikefa ity fa amin' ny toetran' ny fiainana aorian' ilay traikefa. Miavaka vokatry ny fahavelomana, ny fahavokarana, ny fahatoniana ary ny fifaliana izay samy mitombo ny fiainana mistika, satria mifanaraka amin' Andriamanitra ny lafiny anatiny sy ivelany. Maro ny teôria filôzôfika be pitsiny novolavolaina mba hanazavana ny mistisisma, ka anisan' izany ny fisehoany amin' ny alalan' ny marika tsy momba ny fivavahana sy an' ny tsy mino an' Andriamanitra. == Ny karazana mistika == === Mistika tamin' ny Andro Taloha === ==== Mistika grika ==== Ny fiheverana filôzôfikan' ny [[Grika (vahoaka)|Grika]] tamin' ny [[Andro Taloha]] dia [[Natoralisma (filôzôfia)|natoralista]] sy [[Rasiônalisma|rasiônalista]], fa ny lafiny mistika dia niseho tao amin' ny [[ôrfisma]] sy tao amin' ny [[misteran' i Eleosisy]] ary tao amin' ny fombafombam-pivavahana maro hafa. Niorina tamin' ny filôzôfian' i [[Platôna]] sy nampiseho koa ny fiantraikan' ny [[fivavahana misy mistery]] ny [[neôplatônisma]] izay hetsika grika tatỳ aoriana. I [[Plôtinôsy]] sy i [[Prôklôsy]] angamba no mpivoy azy io havanana indrindra, ary nisy vokany lehibe teo amin’ ny [[kristianisma]] voalohany ny fandinihan' izy ireo. Hita ao amin’ ny asasoratr’ i [[Filôna avy any Aleksandria|Filôna]], izay filôzôfa grika-jiosy, tany [[Aleksandria]], ny mistika tamin' ny vanim-potoana talohan' ny kristianisma. === Mistika ao amin' ny fivavahana abrahamika === ==== Mistika jiosy ==== Anisan' ny loharanon' ny mistisisma tsy tatsinanana ny [[kabala]]<nowiki/>n' ny [[jodaisma]]. Ny niandohan' ny kabala (araka ny lovantsofina jiosy) dia avy amin' ny [[Torah am-bava|lalàna am-bava]] nomen' [[Andriamanitra ao amin' ny fivavahana abrahamika|Andriamanitra]] an' i [[Mosesy]] teo amin' ny [[Tendrombohitra Sinay (Baiboly)|Tendrombohitra Sinay]]. Mikatsaka ny hahatonga ny olona hanakaiky kokoa an' Andriamanitra io endriky ny mistisisma io, amin' ny fikatsahana hanome heviny ny [[Famoronana (araka ny Baiboly)|Famoronana]]. Hevi-teny azo amin' ny ambaratonga ambony indrindra amin' ny famakiana ny lahatsoratra, araka ny fitsipika kabalistika, ny hevi-teny mistika na ny hevi-teny miafina. Ny kabala dia ahitana ampahany antsoina hoe "esôterika", anatiny (natokana ho an' izay nahazo fahalalana manokana momba izany), sy ampahany "eksôterika", ivelany (izay azo avoaka ho fanta-bahoaka). Niteraka fanao mistika kristiana maro ny kabala, indrindra teo anelanelan' ny taonjato faha-15 sy ny taonjato faha-17. Ohatra amin' izany ny kabala kristiana. Nisy fandikana diso, kely na lehibe, ny esôterisma kabalistika, hany ka ny teny hoe ''esôterika'' indraindray dia manana heviny ratsy, toy ny hoe "momba ny mazia", "momba ny fisikidiana", ka azo raisina amin' ny lafiny ratsy, sahala amin' ny [[finoanoam-poana]]. ==== Mistika kristiana ==== Mankasitraka ny "traikefa manokana momba an' Andriamanitra" ny mistika kristiana fa tsy ny fisaintsainana, ny fahatsapana no tsara kokoa aminy toy izay ny fandinihana (ohatra, i [[Aogostino avy any Hipôna|Aogostino]]). I [[Jean de la Croix|Juan de la Cruz]] dia niresaka momba ny "fanambadiana mistika" (ao amin' ny ''El Cántico espiritual'' - "Ny Hiram-panahy") ary nampitaha tsy tapaka ny fitiavan' Andriamanitra amin' ny fitiavana ara-nofo (jereo ny fanangonana atao hoe ny ''La noche oscura'' - "Ny Alina maizina"). Manaiky ny traikefa mistika mihoatra ny natoraly ny [[Eglizy katôlika rômanina|Eglizy Katôlika]]: firesahana anaty, fientanentanana mahery vaika, [[Fahitana (finoana)|fahitana]], [[faminaniana]], [[Fanambaràna (finoana)|fanambaràna]] isan-karazany. Ireo fisehoana ireo anefa dia heverina ho tsy mahazatra sy fanomezana avy amin' Andriamanitra ho an' izay tiany homena izany fa tsy ilay endrika mahazatra amin' ny fifandraisana amin' Andriamanitra. Mitandrina fatratra amin' ny traikefa mistika tsy fahita koa ny Eglizy. Nanoratra toy izao, ohatra, ny papa [[Benoà XVI]]: “Satria toy izany ny tranga eo amin' ny fiainan' ny mistika marina, i [[Hildegard of Bingen|Hildegard]] koa dia naniry ny hanaiky ny fahefan' ny olon-kendry mba hamantatra ny niandohan' ny [[Fahitana (finoana)|fahitany]], satria natahotra izy sao dia vokatry ny hevi-diso izany ary sao tsy avy amin' Andriamanitra" ary indray "ny tombo-kasen' ny fanandramana tena izy momba ny [[Fanahy Masina]], loharanon' ny [[Fanomezan' ny Fanahy Masina|karisma]] rehetra" dia ny hoe "ny olona manana fanomezam-pahasoavana mihoatra ny natoraly dia tsy mirehareha velively ny amin' izany, tsy mampidera izany, ary indrindraindrindra, maneho fankatoavana tanteraka ny fahefan' ny Fiangonana.” I [[Hélène Wallraff]], amin' ny tranga iray, dia nosedraina nandritra ny androm-piainany mba handray izay eritreretina fa ''fanomezam-pahasoavana'' azony sy hampita ireo ''fanambaràna'' azony ireo. Nanamarika i Anthony Feneuil fa ny fahalalana momba fitenenana dia "ahitana fampitahana sy fanasokajiana, fampidirana zavatra manokana ho ao amin' ny filaharana ankapobeny amin' ny fanomezana azy anarana iombonana" nefa ny anaran-tsamirery dia mampandamoka izany fahalalana izany. Araka izany, ny iray amin' ireo [[teôlôjia]] nanjaka teo amin' ny tontolo katôlika nanomboka tamin' ny [[Andro Antenatenany]] - ny [[tômisma]] - dia azo lazaina ho tsy nahomby satria mikendry ny hiresaka momba an' Andriamanitra sy momba ny maha izy azy amin' ny fanitsiana azy amin' ny alalan' ny fanoharana izany teôlôjia izany (satria izay heverintsika ho toetr' Andriamanitra dia mety ho izay tokoa raha ampiana avy hatrany fa tsy mifanaraka amin' izay toetra mety hananantsika izany toetra izany). Hoy kosa i Feneuil, raha manadihady ny voalazan' i Bergson, "raha manome ny tenany ao amin' ny fifandraisany manokana aminy Andriamanitra" dia tsy azo fantarina intsony amin' ny hoe inona izy fa amin' ny hoe iza izy, ary "ny toetr' Andriamanitra dia tsy hitolo-batana velively raha tsy amin' ny alalan' ny tenany”, na amin' ny alalan' ny traikefa mistika. ==== Mistika silamo ==== Manolotra mistika [[Teisma|teista]] izay mitovy amin' ny sekoly filôzôfika indiana [[Vedanta]] ny [[Sofisma (silamo)|sofisma]]. Rehefa nandroso teo am-piandohan' ny [[tantaran' ny silamo]] ny sofisma dia nanantitrantitra ny firaisan' ny olona tsirairay amin' i [[Allah]]. Amin' ny fanarahana ny fitsipi-pifehezana [[Asketisma|asketika]] sy feno fibanjinana dia mitady firaisana mivantana amin' [[Andriamanitra (tokana)|Andriamanitra]] ny mistika sofy, izany dia azo amin' ny alalan' ny fankasitrahan' Andriamanitra. Ny fiteny mampientanentana momba ny firaisana amin' Andriamanitra, izay amariparitan' ny [[Sofisma (silamo)|Sofy]] ny zavatra niainany, ary koa ny [[foto-pampianarana]] tsy azo lavina fa [[Panteisma|panteista]] izay novolavolain' ny sasany, dia niteraka fiampangana azy ireo ho [[heterôdôksia]]. Tamin' ny taona 922 dia novonoina nahantona tamin' ny hazo tao [[Bagdad]] ilay sofy al-Hallâj, voampanga ho nilaza fa "mitoetra ao amin' ny olombelona Andriamanitra". Ilay filôzôfan' ny taonjato faha-11 atao hoe al-Ghazali no tompon' andraikitra tamin' ny fampihavanana ny sofisma sy ny [[Silamo|finoana silamo]] ôrtôdôksa. Ny foto-pampianaran' ny sofisma dia hita indrindra ao amin' ny asasoratra manandindona tsy hay hadinoina nataon' ireo pôeta [[Persàna (vahoaka)|persiana]] toa an' i Shams-od-Dīn Moḥammad, izay fantatra kokoa amin' ny anarana hoe [[Hafez]], sy i [[Djalâl ad-Dîn Rûmî]], ary koa tao amin' ny asasoratr' ilay persina [[Al-Ghazâlî|al-Ghazali]]. === Mistika indiana sy tatsinanana === ==== Mistika hindo ==== Ny [[hindoisma]] angamba no manana ny fanao mistika tranainy indrindra. Ao amin' ny filôzôfia hindoa, ary indrindra ao amin' ny lamina [[metafizika]] antsoina hoe [[Vedanta]], dia fantatra amin' ny atao hoe ''brahman'' an' izao rehetra izao ny ny ''atman''. Ny fisarahana sy ny maha tokana, izay toa misy eo amin' ny zavaboary sy ny zava-mitranga, dia heverina ho sary fitaka na hevi-diso (amin' ny [[Fiteny sanskrity|teny sanskrita]] ''maya''), na fifanaraha-pandinihana amam-pihetseham-po. Azo esorina amin' ny alalan' ny fanatanterahana ny firaisan' ny ''atman'' sy ny ''brahman'', izay tena zava-dehibe, ity hevi-diso ity. Rehefa naharesy ny tsy fahalalana (amin' ny teny sanskrita ''avidya'') ny mpianatra fivavahana, vokatry ny fanombohana sy iankinan' ny fahafaha-manasaraka ny mpieritreritra sy ny eritreretina, na ny tena (''atman'') sy ny tsy-tena (''anātman''), dia tonga any amin' ny toetra mistika momba ny fanafahana (''moksha'') sy momba ny fiadanana anaty izy ary mahita fa ny ''atman'' dia izay itovizan' ny tsirairay sy itovizana amin' ny herin' izao rehetra izao, ary koa fa ny ''atman'' sy ny ''brahman'' dia zava-misy iray ihany. Ny filôzôfia hindoa na ''Yoga'' dia mety ahitana fitsipi-pifehezana feno sy henjana indrindra amin' izay novolavolaina hatramin' izay, natao hihoatra ny fahatsapan' ny maha izy manokana ny tsirairay sy hanokatra ny lalana mankany amin' ny traikefan' ny firaisana amin' ny Andriamanitra. Amin' ny ankapobeny dia sehatry ny ''sadhus'' ny mistika, izay matetika manao asketisma tafahoatra mandritra ny fanoloran-tenany, ohatra amin' izany ny fijoroana mandritra ny taona maro amin' ny tongotra iray na ny tsy fitafiana. Heverina ho fitohizan' ny fikarohana ara-panahy mba hahazoana ny fanafahana mistika ireo fanao ireo. ==== Mistika bodista ==== Nivoatra avy amin' ny [[hindoisma]] sy naorina amin' ny foto-kevitra hindoa ny [[bodisma]] izay manohy ny mistisisma tao amin' ny hindoisma. I Buddha mihitsy no nanao [[yoga]] nandritra ny taona maro talohan' ny nandaozany izany ka nanoloany azy amin' ny [[asketisma]] voalanjalanja kokoa, ary ny bodisma dia azo raisina ho fanavaozana nanohitra ny fihoaram-pefin' ny mistika hindo nentim-paharazana. Ny bodisma dia azo faritana ho traikefa ara-pivavahana mistika, satria ny tanjony faratampony dia ny hahafahan' ny mpanaraka azy hahatratra, amin' ny alalan' ny fialana amin' ny faniriana rehetra, ho amin' ny [[fihoa-draha]] mistika ao amin' ny toetra anatin' ny [[nirvana]]. Ny [[Monka|moanina]] sy ny [[relijiozy]] izay ao amin' ny ''sangha'' dia miezaka ny hahazo ny fahazavana amin' ny alalan' ny fanazaran-tena ara-panahy sy fiainana manaja ny rariny, izay ialan' ny enta-mavesatry ny ''karma'' izay mitazona azy ireo ho voafandrika ao amin' ny fiverimberenana ho tonga nofo mandrakizay. Na dia manantitrantitra ny amin' ny mistika aza ny fanao bodista iray manontolo, dia heverina ho mistika kokoa noho ny hafa ny sekta sasany. Ny fanao bodista dia manome lanja ny fampitana ny foto-pampianarana ao anatin' ny ''sutra'' maro lehibe dia lehibe sy [[metafizika]] saro-takarina, fa matetika no tsapa ho mihoatra ny fiteny sy ny fahasamihafana ara-tsaina ny traikefa mistika. Tao amin' ny sekoly zen an' ny bodisma izay niseho voalohany tany [[Repoblika Entim-Bahoakan' i Sina|Sina]] , teo ambany fitarihan' ny taôisma, tamin' ny taonjato faha-6 amin' ny anarana hoe ''Ch'an'', ary niparitaka tany [[Japàna|Japana]] sy tany amin' ny firenena hafa, ny traikefa mistika izay ahafahan' ny tsirairay hahatsapa fa manana toetran' ny Buddha izy ireo. Mampiasa ankamantatra mifanipaka (''koans'') ny fampianarana ''zen'', tantara kely matetika nalaina tamin' ny fiainan' ny patriarka, ho fomba fisaintsainana. Miatrika olana izay tsy ahafahany mivoaka avy amin' ny alalan' ny fanjohian-kevitra lôjika ny mpianatra, fa amin' ny alalan' ny fiatoana sy fiovan' ny ambaratonga ara-tsaina fotsiny, ka ny tanjona hotratrarina dia ny fahazavana. Ny bodisma esôterika, indrindra ny bodisma tantrika (any [[Tibeta]]), dia namolavola fitsipi-pifehezana mistika, izay itarihan' ny mpampianatra ny mpianany ho amin' ny fahazavana amin' ny alalan' ny fanazaran-tena henjana ara-batana sy ara-tsaina, ny famoronana sy ny fandinihana sary mistika na ''mandala'', ary ny fampitana fahamarinana miafina amin' ny alalan' ny fihetsika sy fijery atao hoe ''mudra''. ==== Mistika taôista ==== Ao Sina, ny [[kônfosianisma]], izay nifehy ny fiainan' ny [[Sinoa]] saika hatrany am-piandohana ka hatramin' ny taonjato faha-20, dia fôrmalista sy manohitra ny mistika, fa ny [[taôisma]], araka ny nasehon' ny mpanorina azy, ilay filôzôfa sinoa [[Lao-Tseu]] (na [[Laozi]]), dia misy fitaomana mistika mahery vaika. Ny taôisma dia manantitra ny maha miankina amin' ny toe-javatra sy ny maha mety diso ny fahasamihafana ara-tsaina izay novolavolain' ny fandinihana sy ny fiteny mba hahatakarana sy hifehezana an' izao tontolo izao, ary mitory ny fanafoanana azy ireo mba hampitambatra ny saina sy izao rehetra izao, tsy misy fanavahana. Noho izany dia hahatratra ny firindrana mistika amin' ny zavatra rehera ny Taôista, amin' ny fananana fo miasa toy ny fitaratra izay maneho hoazy ny lamina mifehy izao rehetra izao. Tao amin' ny asasorany, ilay olon-kendry taôista [[Zhuangzi]] (taonjato faha-3 tal. J.K.) dia nampitaha io toe-piainana io amin' ny an' ny mpilomano mahay milomano amin' ny riaka toy ny trondro, na ny mpahandro za-draharaha mahay manetitetika amin' ny fomba mahafinaritra ny omby iray. Nampandroso [[mônastera]] voalamina sy fomban-drazana momba ny fisaintsainana mistika ny taôisma. Tamin' ny fifampikasohany amin' ny siansa simika sinoa tany am-boalohany dia nahita ny fihanaky ny [[Alsimia|alsimista]] mistika sandoka izay nitady ny eliksira ny [[tsy feteza-maty]] fa tsy ny firaisana amin' ny Tsiefa. ==== Mistika ivelan' ny fivavahana ==== Amin' izao fotoana izao dia misy ihany koa ny zava-mitranga any amin' ny Tandrefana izay antsoin' i Richard Jones hoe "ny sekiolarizasiônan' ny mistisisma". Izany dia ny fisarahan' ny fisaintsainana sy ny fomba fanao mistika hafa avy amin' ny fampiasana azy ireo amin' ny fomba fiaina ara-pivavahana ho amin' ny tanjona laîka fotsiny amin' ny tombontsoa ara-tsaina sy ara-batana. == Jereo koa == * [[Fivavahana misy zava-miafina]] * [[Neôplatônisma]] * [[Hesikasma]] * [[Kenôsisy]] * [[Fanambadiana mistika]] * [[Pietisma]] p75yiekdcyug7t9u5b1h9ysad6yrby7 0 285668 1134152 1068497 2026-04-01T12:13:13Z ~2026-96630-1 38575 Jereo koa 1134152 wikitext text/x-wiki Ny '''kôsmôgônia''' dia môdely na fitantarana momba ny fiandohan' izao rehetra izao. Mety ho ara-[[siansa|tsiansa]] izany (ka atao hoe [[kôsmôlôjia]]) na ara-[[fedrà|pedrà]] na ara-[[fivavahana|pivavahana]]. == Jereo koa == * [[Kôsmôlôjia]] 8s9b1qghmolw69vfd8t0c15y7zio9wv 0 287021 1134171 1075368 2026-04-01T17:09:53Z ~2026-96630-1 38575 Nanitsy hadisoam-pitendrena 1134171 wikitext text/x-wiki Ny '''Arkôntika''' dia hetsika [[Gnôstisisma|gnôstika]] tany [[Palestina (faritra)|Palestina]] sy [[Siria (faritra)|Siria]] ary [[Armenia]], izay nipoitra tamin' ny tapaky ny taonjato faha-4 taor. J.K. Avy amin' ny [[Fiteny grika|teny grika]] hoe ἄρχοντες / ''arkhontes'', "fiandrianana", na "mpanapaka" ny anaran' izy ireo, noho izy ireo nihevitra an' izao tontolo izao ho noforonina sy nofehezin' ny [[Arkônta (gnôstisisma)|Arkônta]] ratsy fanahy. cuuku3kb1ygbraf9lour95rdwj9dd3s 0 287668 1134150 1134149 2026-04-01T12:11:17Z ~2026-96630-1 38575 Jereo koa 1134150 wikitext text/x-wiki [[Sary:Milky Way galaxy.jpg|vignette|285x285px|Ny [[Vondron-kintana|galaksia]] Lalan-dRonono]] Ny '''kôsmôlôjia''' dia sampan' ny taranja [[fizika]] sy [[metafizika]] misahana ny toetoetran' [[izao rehetra izao]], na ny kôsmôsy. Ny kôsmôlôjia ara-[[Fivavahana|pivavahana]] na ara-[[Fedrà|pedrà]] dia fitambarana finoana mifototra amin' ny literatioram-pedrà, ara-pivavahana ary [[Esôterisma|esôterika]] ary lovantsofina ara-pedrà momba ny [[Famoronana (finoana sy fedrà)|famoronana]] sy ny [[eskatôlôjia]]. Ao amin' ny siansan' ny [[Haikintana|astrônômia]] (na [[haikintana]]) dia miompana amin' ny fandalinana ny krônôlôjian' izao rehetra izao ny kôsmôlôjia. Avy amin' ny [[Fiteny grika|teny grika]] hoe ''κόσμος'' / ''kosmos'' (izay midika hoe "izao rehetra izao" na "izao tontolo izao") sy ny hoe ''λογία / logia'' (iazay midika hoe "fandalinana") ny teny hoe ''kôsmôlôjia''. Ny kosmôlôjia fizika dia fandalinana ny niandohan' izao rehetra izao azon' ny maso jerena, ny firafiny midadasika sy ny fihetsehany, ary ny fiafaran' izao rehetra izao, anisan' izany ny lalànan' ny siansa mifehy ireo faritra ireo. Manadihady azy io ny mpahay siansa, anisan' izany ny astrônôma sy ny mpahay fizika, ary koa ny filôzôfa, toy ny metafizisiana, filôzôfa momba ny fizika, ary filôzôfa momba ny [[habaka]] sy ny [[fotoana]]. Noho io sehatra izay ifampizaràna amin' ny filôzôfia io, ny [[Rijan-kevitra|teôria]] momba ny kôsmôlôjia fizika dia mety hahitana [[Fehezankevitra (filôzôfia)|fehezankevitra]] ara-tsiansa sy tsy ara-tsiansa ary mety hiankina amin' ny fiheverana tsy azo anaovana fanandramana. Sampana kely ao amin' ny astrônômia izay mahakasika izao rehetra izao amin' ny ankapobeny ny kosmôlôjia fizika. Anjakan' ny teôrian' ny ''Big Bang'' ("fipoahana lehibe"), izay manandrana mampiaraka ny astrônômia ara-pandinihana sy ny fizikan' ny kiti-javatra, ny kôsmôlôjia fizika môderina. Namaritra ny kôsmôlôjia ho "siansa ara-tantara" ny mpahay astrôfizika teôrika David N. Spergel satria "rehefa mijery eny amin' ny habakabaka isika dia mitodika ny lasa" noho ny toetra voafetran' ny hafainganam-pandehan' ny hazavana<ref><small>David N. Spergel (Fall 2014). "[https://direct.mit.edu/daed/article/143/4/125/27071/Cosmology-Today Cosmology Today]". ''Daedalus''. 143 (4): 125–133. doi:10.1162/DAED_a_00312. S2CID 57568214.</small></ref>. ==Jereo koa== * [[Kôsmôlôjia fizika]] * [[Kôsôlôjia kantika]] * [[Kôsmôlôjiam-pivavahana]] * [[Kôsmôlôjia ara-Baiboly]] * [[Kôsmôlôjia kristiana]] * [[Kôsmôlôjia zôrôastriana]] * [[Kôsmôlôjia hindoa]] * [[Kôsmôlôjia bodista]] * [[Kôsmôlôjia jaina]] * [[Kôsmôlôjia silamo]] * [[Kôsmôlôjia amerindiana]] * [[Kôsmôlôjia bahay]] * [[Mandeana kôsmôlôjia]] * [[Kôsmôlôjia sofy]] * [[Kôsmôlôjia taôista]] * [[Kôsmôgônia]] == Loharano sy fanamarihana == pq7zhwtmi6hhs322i8qutmryll67964 1134151 1134150 2026-04-01T12:11:46Z ~2026-96630-1 38575 Nanitsy hadisoam-pitendrena 1134151 wikitext text/x-wiki [[Sary:Milky Way galaxy.jpg|vignette|285x285px|Ny [[Vondron-kintana|galaksia]] Lalan-dRonono]] Ny '''kôsmôlôjia''' dia sampan' ny taranja [[fizika]] sy [[metafizika]] misahana ny toetoetran' [[izao rehetra izao]], na ny kôsmôsy. Ny kôsmôlôjia ara-[[Fivavahana|pivavahana]] na ara-[[Fedrà|pedrà]] dia fitambarana finoana mifototra amin' ny literatioram-pedrà, ara-pivavahana ary [[Esôterisma|esôterika]] ary lovantsofina ara-pedrà momba ny [[Famoronana (finoana sy fedrà)|famoronana]] sy ny [[eskatôlôjia]]. Ao amin' ny siansan' ny [[Haikintana|astrônômia]] (na [[haikintana]]) dia miompana amin' ny fandalinana ny krônôlôjian' izao rehetra izao ny kôsmôlôjia. Avy amin' ny [[Fiteny grika|teny grika]] hoe ''κόσμος'' / ''kosmos'' (izay midika hoe "izao rehetra izao" na "izao tontolo izao") sy ny hoe ''λογία / logia'' (iazay midika hoe "fandalinana") ny teny hoe ''kôsmôlôjia''. Ny kosmôlôjia fizika dia fandalinana ny niandohan' izao rehetra izao azon' ny maso jerena, ny firafiny midadasika sy ny fihetsehany, ary ny fiafaran' izao rehetra izao, anisan' izany ny lalànan' ny siansa mifehy ireo faritra ireo. Manadihady azy io ny mpahay siansa, anisan' izany ny astrônôma sy ny mpahay fizika, ary koa ny filôzôfa, toy ny metafizisiana, filôzôfa momba ny fizika, ary filôzôfa momba ny [[habaka]] sy ny [[fotoana]]. Noho io sehatra izay ifampizaràna amin' ny filôzôfia io, ny [[Rijan-kevitra|teôria]] momba ny kôsmôlôjia fizika dia mety hahitana [[Fehezankevitra (filôzôfia)|fehezankevitra]] ara-tsiansa sy tsy ara-tsiansa ary mety hiankina amin' ny fiheverana tsy azo anaovana fanandramana. Sampana kely ao amin' ny astrônômia izay mahakasika izao rehetra izao amin' ny ankapobeny ny kosmôlôjia fizika. Anjakan' ny teôrian' ny ''Big Bang'' ("fipoahana lehibe"), izay manandrana mampiaraka ny astrônômia ara-pandinihana sy ny fizikan' ny kiti-javatra, ny kôsmôlôjia fizika môderina. Namaritra ny kôsmôlôjia ho "siansa ara-tantara" ny mpahay astrôfizika teôrika David N. Spergel satria "rehefa mijery eny amin' ny habakabaka isika dia mitodika ny lasa" noho ny toetra voafetran' ny hafainganam-pandehan' ny hazavana<ref><small>David N. Spergel (Fall 2014). "[https://direct.mit.edu/daed/article/143/4/125/27071/Cosmology-Today Cosmology Today]". ''Daedalus''. 143 (4): 125–133. doi:10.1162/DAED_a_00312. S2CID 57568214.</small></ref>. ==Jereo koa== * [[Kôsmôlôjia fizika]] * [[Kôsmôlôjia kantika]] * [[Kôsmôlôjiam-pivavahana]] * [[Kôsmôlôjia ara-Baiboly]] * [[Kôsmôlôjia kristiana]] * [[Kôsmôlôjia zôrôastriana]] * [[Kôsmôlôjia hindoa]] * [[Kôsmôlôjia bodista]] * [[Kôsmôlôjia jaina]] * [[Kôsmôlôjia silamo]] * [[Kôsmôlôjia amerindiana]] * [[Kôsmôlôjia bahay]] * [[Mandeana kôsmôlôjia]] * [[Kôsmôlôjia sofy]] * [[Kôsmôlôjia taôista]] * [[Kôsmôgônia]] == Loharano sy fanamarihana == gptk83xbdgpesiemx0uwq1ok7blqc8f 1134153 1134151 2026-04-01T12:22:15Z ~2026-96630-1 38575 Jereo koa 1134153 wikitext text/x-wiki [[Sary:Milky Way galaxy.jpg|vignette|285x285px|Ny [[Vondron-kintana|galaksia]] Lalan-dRonono]] Ny '''kôsmôlôjia''' dia sampan' ny taranja [[fizika]] sy [[metafizika]] misahana ny toetoetran' [[izao rehetra izao]], na ny kôsmôsy. Ny kôsmôlôjia ara-[[Fivavahana|pivavahana]] na ara-[[Fedrà|pedrà]] dia fitambarana finoana mifototra amin' ny literatioram-pedrà, ara-pivavahana ary [[Esôterisma|esôterika]] ary lovantsofina ara-pedrà momba ny [[Famoronana (finoana sy fedrà)|famoronana]] sy ny [[eskatôlôjia]]. Ao amin' ny siansan' ny [[Haikintana|astrônômia]] (na [[haikintana]]) dia miompana amin' ny fandalinana ny krônôlôjian' izao rehetra izao ny kôsmôlôjia. Avy amin' ny [[Fiteny grika|teny grika]] hoe ''κόσμος'' / ''kosmos'' (izay midika hoe "izao rehetra izao" na "izao tontolo izao") sy ny hoe ''λογία / logia'' (iazay midika hoe "fandalinana") ny teny hoe ''kôsmôlôjia''. Ny kosmôlôjia fizika dia fandalinana ny niandohan' izao rehetra izao azon' ny maso jerena, ny firafiny midadasika sy ny fihetsehany, ary ny fiafaran' izao rehetra izao, anisan' izany ny lalànan' ny siansa mifehy ireo faritra ireo. Manadihady azy io ny mpahay siansa, anisan' izany ny astrônôma sy ny mpahay fizika, ary koa ny filôzôfa, toy ny metafizisiana, filôzôfa momba ny fizika, ary filôzôfa momba ny [[habaka]] sy ny [[fotoana]]. Noho io sehatra izay ifampizaràna amin' ny filôzôfia io, ny [[Rijan-kevitra|teôria]] momba ny kôsmôlôjia fizika dia mety hahitana [[Fehezankevitra (filôzôfia)|fehezankevitra]] ara-tsiansa sy tsy ara-tsiansa ary mety hiankina amin' ny fiheverana tsy azo anaovana fanandramana. Sampana kely ao amin' ny astrônômia izay mahakasika izao rehetra izao amin' ny ankapobeny ny kosmôlôjia fizika. Anjakan' ny teôrian' ny ''Big Bang'' ("fipoahana lehibe"), izay manandrana mampiaraka ny astrônômia ara-pandinihana sy ny fizikan' ny kiti-javatra, ny kôsmôlôjia fizika môderina. Namaritra ny kôsmôlôjia ho "siansa ara-tantara" ny mpahay astrôfizika teôrika David N. Spergel satria "rehefa mijery eny amin' ny habakabaka isika dia mitodika ny lasa" noho ny toetra voafetran' ny hafainganam-pandehan' ny hazavana<ref><small>David N. Spergel (Fall 2014). "[https://direct.mit.edu/daed/article/143/4/125/27071/Cosmology-Today Cosmology Today]". ''Daedalus''. 143 (4): 125–133. doi:10.1162/DAED_a_00312. S2CID 57568214.</small></ref>. ==Jereo koa== * [[Kôsmôlôjia fizika]] * [[Kôsmôlôjia kantika]] * [[Kôsmôlôjiam-pivavahana]] * [[Kôsmôlôjia ara-Baiboly]] * [[Kôsmôlôjia kristiana]] * [[Kôsmôlôjia zôrôastriana]] * [[Kôsmôlôjia hindoa]] * [[Kôsmôlôjia bodista]] * [[Kôsmôlôjia jaina]] * [[Kôsmôlôjia silamo]] * [[Kôsmôlôjia amerindiana]] * [[Kôsmôlôjia bahay]] * [[Kôsmôlôjia mandeana]] * [[Kôsmôlôjia sofy]] * [[Kôsmôlôjia taôista]] * [[Kôsmôlôjia nôrdika]] * [[Kôsmôlôjia filôzôfika]] * [[Kôsmôgônia]] == Loharano sy fanamarihana == 59lr9zxwnh3390jhlnyc1352udpf708 2 298126 1134174 1134145 2026-04-01T21:38:32Z ZoAndriamifidisoa 36396 1134174 wikitext text/x-wiki Salama, noho ny antony tsy takatry ny mpanoratra, tsy hoe nisy nanakana na hoe fihoaram-pefy fa mety ho olana ara-pifandraisana angamba dia tsy tafiditra tao amin'ny kaonty [[Mpikambana:AndriamifidisoaZo|AndriamifidisoaZo]] tamin'ny voalohany, saingy eto no miezaka mitozo! {{OlonaMiteny|mg|malagasy|Miteny '''malagasy''' ity olona ity}}{{#babel:mg|en-3|fr-3}} * Teratany malagasy monina eto Madagasikara aho. Tia sy mandala ny teny malagasy sady te-hampivoatra azy ihany koa mba haharaka ny vanim-potoana. Izay antony izay angamba no iray amin'izay nampazoto ahy hifarimbona amin'ny famenoana votoaty, sy hanatsara ny endrika ity tranonkala ity raha azo atao sy takatry ny saina ny fandrafetana azy, mba hahafinaritra ny mamaky azy. * Hitako ny fahabangana lehibe tao amin'ny efemerida, dia nezahina ny hametaka ny biriky tsirairay, ny datin'andro tsirairay izany, mba ho feno ilay 365/366 andro. Tafapetraka ny biriky fa ny ao anatiny kosa arafitra isan'andro. Miezaka ny hampivonona ny lahatsoratra roa andro mialoha ny datin'andro itsahina. Tsy vitan'olon-drery io fa dia mandrisika antsika rehetra handray anjara. * Raha ny andron'ny 24 marsa 2026 no nanombohako nameno tsikelikely ny famakiana ny efemerida dia ny andron'ny 01 avrily 2026 no nahafeno ny biriky araka ny voasoratra etsy ambony. Ny famenoana ny ao anatin'ny biriky tsirairay no heverina ho lavorary ao anatin'ny herintaona. * Ny tranonkala anglisy, frantsay, alemàna, pôrtiogey, espaniola, shinoa, holandey no tena nanovozana ny dikanteny hamoahana azy amin'ny teny malagasy. Manaraka izany ny an'ny japôney izay tena mifantoka amin'ny vaovao ao anatin'io firenena io, somary manahirana fa efa nahitana daty diso, mety ho olana amin'ny daty angamba, noho izany mila hamarinina amin'ny pejy hafa ny avoakany. Sarotra kosa ny maka ny amin'ireo rosiana sy okrainiana ary grika fa toa misy andro mifandiso izany noho ilay an-dry zareo fanisanandro joliana angamba nefa ny antsika efa fanisanandro gregôriana. Ny arabe indray moa tsy misy horaisina ny mpanoratra moa ny datin'andro koa mety misy olana mitovy amin'ny an'ireo firenena tatsinanana manaraka ny andro joliana toy ny ôrtôdôksa. * Vinavinan-tetikasa faharoa ihany koa ny tetikasa mbola ketrehina wikinews izay nadikako hoe wikimbaovao<ref>https://incubator.wikimedia.org/wiki/Wn/mg/Fandraisana</ref> amin'ny teny malagasy. Raha mijery ireo wikipedia amin'ny fiteny hafa isika dia iray amin'ny zoro efatra eo amin'ny pejy fandraisana ny vaovao, ny antsika mbola tsy mijoro fa ny solony io mbola hitantsika hoe "Ny vaovao" io. Edit: indrisy moa fa nesorina, na tsy hohavaozina intsony ny vaovaon'ny wikinews. Tsy hay izay ho solony fa efa solony ve ireo hita amin'ny pejy hafa ireo? Raha misy moa ny tian-koresahina na holazaina dia aza misalasala manontany ao amin'ny dinika. Azo atao ihany koa ny manontany raha misy tokony ifanampiana amin'ny fanabeazam-boho ny teny. Mbola lavitra ny lalantsika ary be ny tokony ho atao saingy tsy mety moa ny manao letrezana, tsy maintsy atao tsikelikely ny zavatra rehetra mba hiorina tsara.<br> Mirary soa ho antsika rehetra ary mazotoa mba ho tsara ity andro ity! f3i93h7dj6gpj7esl39dq35lfp6n62r 4 298500 1134172 1134044 2026-04-01T18:12:59Z ZoAndriamifidisoa 36396 1134172 wikitext text/x-wiki '''Androany [[1 Aprily|1 avrily]]''' - '''[[Fetin'ny Lainga]]''' - '''[[Fetin'ny Repoblika Islamika iraniana]]''' : [[File:Aprilsnar 2001.png|thumb|Fitapitaka fetin'ny lainga nanamarihana ny fanorenana ny Metro tao Copenhagen tamin'ny taona 2001]] * '''[[1853]]''' - Nisokatra ny lalamby indianina, lalamby voalohany tany Azia. * '''[[1867]]''' - Resin'ny Britanika i [[Singaporo|Singapaoro]] ka lasa zanataniny. * '''[[1955]]''' - Nandehanan'ny Radio Tokyo Television voalohany (BTS amin'izao fotoana) * '''[[1960]]''' - Nandefasan'ny NASA ny zanabolana voalohany mpamantatra ny toetrandro ka nahomby. * '''[[1976]]''' - Nananganan'i '''[[Steve Jobs]]''' sy i '''[[Steve Wozniak]]''' ny Apple Computer, Inc. * '''[[2001]]''' - Nankatoavan'i '''[[Hôlandy|Holandy]]''' ny fanambadian'ny mitovy taovam-pananahana, izy no firenena voalohany nankatoa azy io. em5smsh2tnralk89pkrat00kmd35d1c 3 298863 1134173 2026-04-01T19:21:27Z ZoAndriamifidisoa 36396 /* Mankasitraka */ fizarana vaovao 1134173 wikitext text/x-wiki == Mankasitraka == Miarahaba anao, mankasitraka tamin'ny fandikanteny ny sarimihetsika Fahavalo 1947. Araka ny hitanao dia tsy tafavoaka ny infobox satria mbola tsy mitovy lasitra amin'ny teny anglisy sy teny frantsay ny an'ny teny malagasy. Foronina manokana no azo atao an'io infobox io ho an'ny teny malagasy. Asa raha ho tontosanao izany na tsia satria efa ela nihetezana ihany ianao no fijeriko azy. [[Mpikambana:ZoAndriamifidisoa|ZoAndriamifidisoa]] ([[Dinika amin'ny mpikambana:ZoAndriamifidisoa|resaka]]) 1 Aprily 2026 à 19:21 (UTC) py5k5pt534nclnvan249308b5fg1cqk