Wikipedia
mgwiki
https://mg.wikipedia.org/wiki/Wikipedia:Fandraisana
MediaWiki 1.47.0-wmf.1
first-letter
Rakitra
Manokana
Dinika
Mpikambana
Dinika amin'ny mpikambana
Wikipedia
Dinika amin'ny Wikipedia
Sary
Dinika amin'ny sary
MediaWiki
Dinika amin'ny MediaWiki
Endrika
Dinika amin'ny endrika
Fanoroana
Dinika amin'ny fanoroana
Sokajy
Dinika amin'ny sokajy
TimedText
TimedText talk
Module
Discussion module
Event
Event talk
Mastaing
0
176746
1138157
1035689
2026-05-11T17:54:23Z
JackyM59
37857
Updated photographs
1138157
wikitext
text/x-wiki
{{Coord|50.307|3.304}}
{{infobox tanàna
|tanàna=Mastaing
|sary=Mairie de Mastaing.jpg
|firenena={{Frantsa}}
|faritany=[[Hauts-de-France]]
|velarantany=5.97
|isam-ponina=878
|ben'ny tanàna=Jean-Marie Huart
}}
I '''Mastaing''' dia kaominina ao amin'ny fivondronan'i Valenciennes, ao amin'ny departemantan'i [[Nord (departemanta frantsay)|Nord]], ao amin'ny faritr'i [[Hauts-de-France]], ao [[Frantsa]].
Ny INSEE dia mampiasa ny kaodim-paositra 59391.
I Jean-Marie Huart no ben'ny tanàna mandritry ny taona 2001–2008. Ilay kaominina dia kaominina mpikambana amin'ny fivondronan-kaominin'i Porte du Hainaut
== Jeografia ==
Ny isam-ponin'i Mastaing dia 878 mponina araka ny fanisana natao tamin'ny taona 1999. Ny haavon'ny toerana ambany indrindra dia 33 metatra. Ny haavon'ny toerana avo indrindra dia 67 metatra. Ny fisiana ara-daharampehintany ary ara-daharanjarahasin'ilay kaominina dia 50.307° ary 3.304° amin'ny soratra desimaly.
Ny faritr'ora dia GMT+1.
== Rohy ivelany ==
* : Tranonkala
* [http://www.communes.com/recherche/?q=Mastaing Eo amin'i www.communes.com]
<references/>
[[Sokajy:Tanàna ao amin'ny faritr'i Nord]]
lfemc9l2xks4abwvc275q437oh0ufk6
Evo Morales
0
229432
1138221
1109009
2026-05-12T07:15:26Z
HarryWurst
36292
1138221
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary= Evo Morales Ayma (cropped).jpg
|anarana=Evo Morales
|teraka=26 Oktobra 1959
|maty=
|firenena={{Bolivia}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
}}
'''Evo Morales''' dia mpanao politika boliviana teraka ny 26 Oktobra 1959. Filohan'i {{Bolivia}} izy nanomboka ny 22 Janoary 2006 ka hatramin'ny 10 Novambra 2019.
== Jereo koa ==
{{commonscat}}
[[sokajy:mpanao politika boliviana]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1959]]
[[sokajy:Filohan'i Bolivia]]
rpl4sefx02q6w3j0fop3szg5vpi2bfi
1138227
1138221
2026-05-12T07:36:10Z
HarryWurst
36292
1138227
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary= Evo Morales Ayma (cropped).jpg
|anarana=Evo Morales
|teraka=26 Oktobra 1959
|maty=
|firenena={{Bolivia}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
}}
'''Evo Morales''' dia mpanao politika boliviana teraka ny 26 Oktobra 1959. Filohan'i {{Bolivia}} izy nanomboka ny 22 Janoary 2006 ka hatramin'ny 10 Novambra 2019.
== Filohan'i Bolivia ==
{|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF"
|-align="center" bgcolor="DDEEFF"
!nodimbiasany
![[Sary:Flag_of_Bolivia.svg|40px]] Filohan'i [[Bolivia]] faha- [[Sary:Coat of_arms of Bolivia.svg|40px]]
!mpandimby
|-align="center"
| [[Eduardo Rodríguez]]<br/>2005-2006 || [[Evo Morales]]<br/>2006-2019 ||[[Jeanine Áñez]]<br/> 2019-2020
|-bgcolor="#DDEEFF"
|-
|}
== Jereo koa ==
{{commonscat}}
[[sokajy:mpanao politika boliviana]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1959]]
[[sokajy:Filohan'i Bolivia]]
no4wc23ib9q9ma92otjv57suvdejs6z
Ambohimanambola
0
229978
1138136
1111261
2026-05-11T16:23:09Z
~2026-28489-27
39560
1138136
wikitext
text/x-wiki
{{coord|-18.950000|47.616670}}
{{infobox tanàna
|anarana=Ambohimanambola
|faritany=[[Faritanin'i Antananarivo|Antananarivo]]
|faritra = [[Analamanga]]
|isam-ponina=16418
|velarantany=NC
|firenena={{Madagasikara}}
|sary=Phenakite-38539.jpg
|fanjakana=NC|ben'ny tanàna=NC|isan'ny mponina=NC}}
'''Ambohimanambola''' dia firaisam-pokotany [[Kaominina ao Madagasikara|malagasy]] ao amin' ny fivondronan' [[Distrikan'Antananarivo-Avaradrano|Antananarivo Avaradrano]], [[Analamanga]], [[Faritanin' Antananarivo]]. Ny isan' ny mponiny dia 16418 araka ny faminavinana natao tamin' ny taona 2018. Ny kaodim-piraisana dia 10205 ary ny kaodim-pivondronana dia 102
== Toekarena ==
=== Fambolena sy fiompiana ===
Ny anjaran'ny tantsaha mampiasa zezika simika dia >75%.
Ny entana faharoa lafo vidy indrindra dia vary.
Ny zava-bolena lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia legioma hafa.
Ny entana fahatelo lafo vidy indrindra dia pomme de terre.
Ny isan'omby dia 910.
Ny isan'ny taona nisiam-pesitry ny vorona teo anelanelan'ny taona 1999-2001 dia 1.
Ny zava-bolena faharoa lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia vary.
Ny entana lafo vidy indrindra dia legioma hafa.
15 ny mponina no manao asa tanana.
40 ny mponina no miasa tany.
40 ny mponina no miasa amin'ny fiompiana.
5 ny mponina no miasa amin'ny sampandraharaha.
50 no isan'ny kisoa.
=== Fotodrafitrasa ===
Tongavan'ny lalam-paritra ilay tanàna.
Ahitana tobim-pahasalamana ao.
Misy tsena isan'andro any.
Ijanon'ny taksiborosy ilay kaominina.
Ahitana orinasa mampiasa olona mihoatra ny 50.
Ahitana sekoly ambaratonga fototra.
Ahitana orinasa mampiasa olona 10 hatramin'ny 50.
Misy fitrandrahana harena an-kibon'ny tany amin'ny fomba indostrialy.
Ahitana kolejy ao amin'ilay tanàna.
Tsy ny JIRAMA no manome ny rano.
=== Fitaterana ===
Ny fitaovam-pitaterana ampiasaina matetika indrindra dia fiara lehibe.
Ny faharetan'ny dia mankany amin'ny renivohi-paritany dia 0 ora.
Ny fotoam-pitaterana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 0 ora.
Ny lalan-tany dia azo aleha mandavan-taona.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1000 Fmg.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny haintany dia 1000 Fmg.
== Ara-tsosialy ==
Ahitana fikambanam-piasatanana ao.
Ahitana fikambanan-tantsaha ao.
=== Fari-piainana ===
10 isan-jaton'ny mponina no tena mahantra dia mahantra.
20 isan-jaton'ny mponina no atao hoe mahantra.
Ny halavan'ny vanim-potoana mety ahalanian'ny vokatry ny taon-dasa dia 3 volana.
30 isan-jaton'ny mponina no atao hoe manan-karena.
40 isan-jaton'ny mponina no manana fari-piainana antonontonony.
== Filaminana ==
Ahitana zandary ao amin'ilay kaominina.
== Jereo koa ==
* [[Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina]]
== Rohy ivelany ==
* [http://www.ilo.cornell.edu/ilo/census.xls ilo.cornell.edu] - Statistika momba ny kaominina malagasy ary loharanom-pahaizana namoronana an'ity lahatsoratra ity.
{{reflist}}
{{Analamanga}}
[[Sokajy:Kaominina any Faritra Analamanga]]
[[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]]
7zi1yr2ay0jimlys8oov9aaax3ui173
1138138
1138136
2026-05-11T16:25:14Z
~2026-28489-27
39560
1138138
wikitext
text/x-wiki
{{coord|-18.950000|47.616670}}
{{infobox tanàna
|anarana=Ambohimanambola
|faritany=[[Faritanin'i Antananarivo|Antananarivo]]
|faritra = [[Analamanga]]
|isam-ponina=16418
|velarantany=1.255
|firenena={{Madagasikara}}
|sary=Phenakite-38539.jpg
|fanjakana=NC|ben'ny tanàna=NC|isan'ny mponina=NC}}
'''Ambohimanambola''' dia firaisam-pokotany [[Kaominina ao Madagasikara|malagasy]] ao amin' ny fivondronan' [[Distrikan'Antananarivo-Avaradrano|Antananarivo Avaradrano]], [[Analamanga]], [[Faritanin' Antananarivo]]. Ny isan' ny mponiny dia 16418 araka ny faminavinana natao tamin' ny taona 2018. Ny kaodim-piraisana dia 10205 ary ny kaodim-pivondronana dia 102
== Toekarena ==
=== Fambolena sy fiompiana ===
Ny anjaran'ny tantsaha mampiasa zezika simika dia >75%.
Ny entana faharoa lafo vidy indrindra dia vary.
Ny zava-bolena lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia legioma hafa.
Ny entana fahatelo lafo vidy indrindra dia pomme de terre.
Ny isan'omby dia 910.
Ny isan'ny taona nisiam-pesitry ny vorona teo anelanelan'ny taona 1999-2001 dia 1.
Ny zava-bolena faharoa lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia vary.
Ny entana lafo vidy indrindra dia legioma hafa.
15 ny mponina no manao asa tanana.
40 ny mponina no miasa tany.
40 ny mponina no miasa amin'ny fiompiana.
5 ny mponina no miasa amin'ny sampandraharaha.
50 no isan'ny kisoa.
=== Fotodrafitrasa ===
Tongavan'ny lalam-paritra ilay tanàna.
Ahitana tobim-pahasalamana ao.
Misy tsena isan'andro any.
Ijanon'ny taksiborosy ilay kaominina.
Ahitana orinasa mampiasa olona mihoatra ny 50.
Ahitana sekoly ambaratonga fototra.
Ahitana orinasa mampiasa olona 10 hatramin'ny 50.
Misy fitrandrahana harena an-kibon'ny tany amin'ny fomba indostrialy.
Ahitana kolejy ao amin'ilay tanàna.
Tsy ny JIRAMA no manome ny rano.
=== Fitaterana ===
Ny fitaovam-pitaterana ampiasaina matetika indrindra dia fiara lehibe.
Ny faharetan'ny dia mankany amin'ny renivohi-paritany dia 0 ora.
Ny fotoam-pitaterana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 0 ora.
Ny lalan-tany dia azo aleha mandavan-taona.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1000 Fmg.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny haintany dia 1000 Fmg.
== Ara-tsosialy ==
Ahitana fikambanam-piasatanana ao.
Ahitana fikambanan-tantsaha ao.
=== Fari-piainana ===
10 isan-jaton'ny mponina no tena mahantra dia mahantra.
20 isan-jaton'ny mponina no atao hoe mahantra.
Ny halavan'ny vanim-potoana mety ahalanian'ny vokatry ny taon-dasa dia 3 volana.
30 isan-jaton'ny mponina no atao hoe manan-karena.
40 isan-jaton'ny mponina no manana fari-piainana antonontonony.
== Filaminana ==
Ahitana zandary ao amin'ilay kaominina.
== Jereo koa ==
* [[Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina]]
== Rohy ivelany ==
* [http://www.ilo.cornell.edu/ilo/census.xls ilo.cornell.edu] - Statistika momba ny kaominina malagasy ary loharanom-pahaizana namoronana an'ity lahatsoratra ity.
{{reflist}}
{{Analamanga}}
[[Sokajy:Kaominina any Faritra Analamanga]]
[[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]]
mdwnexmuznshfuxlyfxkc6pqlicv4s9
1138139
1138138
2026-05-11T16:25:46Z
~2026-28489-27
39560
1138139
wikitext
text/x-wiki
{{coord|-18.950000|47.616670}}
{{infobox tanàna
|anarana=Ambohimanambola
|faritany=[[Faritanin'i Antananarivo|Antananarivo]]
|faritra = [[Analamanga]]
|isam-ponina=16418
|velarantany=1.255
|firenena={{Madagasikara}}
|sary=Phenakite-38539.jpg
|fanjakana=
|ben'ny tanàna=}}
'''Ambohimanambola''' dia firaisam-pokotany [[Kaominina ao Madagasikara|malagasy]] ao amin' ny fivondronan' [[Distrikan'Antananarivo-Avaradrano|Antananarivo Avaradrano]], [[Analamanga]], [[Faritanin' Antananarivo]]. Ny isan' ny mponiny dia 16418 araka ny faminavinana natao tamin' ny taona 2018. Ny kaodim-piraisana dia 10205 ary ny kaodim-pivondronana dia 102
== Toekarena ==
=== Fambolena sy fiompiana ===
Ny anjaran'ny tantsaha mampiasa zezika simika dia >75%.
Ny entana faharoa lafo vidy indrindra dia vary.
Ny zava-bolena lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia legioma hafa.
Ny entana fahatelo lafo vidy indrindra dia pomme de terre.
Ny isan'omby dia 910.
Ny isan'ny taona nisiam-pesitry ny vorona teo anelanelan'ny taona 1999-2001 dia 1.
Ny zava-bolena faharoa lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia vary.
Ny entana lafo vidy indrindra dia legioma hafa.
15 ny mponina no manao asa tanana.
40 ny mponina no miasa tany.
40 ny mponina no miasa amin'ny fiompiana.
5 ny mponina no miasa amin'ny sampandraharaha.
50 no isan'ny kisoa.
=== Fotodrafitrasa ===
Tongavan'ny lalam-paritra ilay tanàna.
Ahitana tobim-pahasalamana ao.
Misy tsena isan'andro any.
Ijanon'ny taksiborosy ilay kaominina.
Ahitana orinasa mampiasa olona mihoatra ny 50.
Ahitana sekoly ambaratonga fototra.
Ahitana orinasa mampiasa olona 10 hatramin'ny 50.
Misy fitrandrahana harena an-kibon'ny tany amin'ny fomba indostrialy.
Ahitana kolejy ao amin'ilay tanàna.
Tsy ny JIRAMA no manome ny rano.
=== Fitaterana ===
Ny fitaovam-pitaterana ampiasaina matetika indrindra dia fiara lehibe.
Ny faharetan'ny dia mankany amin'ny renivohi-paritany dia 0 ora.
Ny fotoam-pitaterana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 0 ora.
Ny lalan-tany dia azo aleha mandavan-taona.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1000 Fmg.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny haintany dia 1000 Fmg.
== Ara-tsosialy ==
Ahitana fikambanam-piasatanana ao.
Ahitana fikambanan-tantsaha ao.
=== Fari-piainana ===
10 isan-jaton'ny mponina no tena mahantra dia mahantra.
20 isan-jaton'ny mponina no atao hoe mahantra.
Ny halavan'ny vanim-potoana mety ahalanian'ny vokatry ny taon-dasa dia 3 volana.
30 isan-jaton'ny mponina no atao hoe manan-karena.
40 isan-jaton'ny mponina no manana fari-piainana antonontonony.
== Filaminana ==
Ahitana zandary ao amin'ilay kaominina.
== Jereo koa ==
* [[Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina]]
== Rohy ivelany ==
* [http://www.ilo.cornell.edu/ilo/census.xls ilo.cornell.edu] - Statistika momba ny kaominina malagasy ary loharanom-pahaizana namoronana an'ity lahatsoratra ity.
{{reflist}}
{{Analamanga}}
[[Sokajy:Kaominina any Faritra Analamanga]]
[[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]]
5c0hg9hpfz8v1fzhgin19aaw0wqta1q
1138140
1138139
2026-05-11T16:26:23Z
~2026-28489-27
39560
1138140
wikitext
text/x-wiki
{{coord|-18.950000|47.616670}}
{{infobox tanàna
|anarana=Ambohimanambola
|faritany=[[Faritanin'i Antananarivo|Antananarivo]]
|faritra = [[Analamanga]]
|isam-ponina=16418
|velarantany=
|haavo = 1.255
|firenena={{Madagasikara}}
|sary=Phenakite-38539.jpg
|fanjakana=
|ben'ny tanàna=}}
'''Ambohimanambola''' dia firaisam-pokotany [[Kaominina ao Madagasikara|malagasy]] ao amin' ny fivondronan' [[Distrikan'Antananarivo-Avaradrano|Antananarivo Avaradrano]], [[Analamanga]], [[Faritanin' Antananarivo]]. Ny isan' ny mponiny dia 16418 araka ny faminavinana natao tamin' ny taona 2018. Ny kaodim-piraisana dia 10205 ary ny kaodim-pivondronana dia 102
== Toekarena ==
=== Fambolena sy fiompiana ===
Ny anjaran'ny tantsaha mampiasa zezika simika dia >75%.
Ny entana faharoa lafo vidy indrindra dia vary.
Ny zava-bolena lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia legioma hafa.
Ny entana fahatelo lafo vidy indrindra dia pomme de terre.
Ny isan'omby dia 910.
Ny isan'ny taona nisiam-pesitry ny vorona teo anelanelan'ny taona 1999-2001 dia 1.
Ny zava-bolena faharoa lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia vary.
Ny entana lafo vidy indrindra dia legioma hafa.
15 ny mponina no manao asa tanana.
40 ny mponina no miasa tany.
40 ny mponina no miasa amin'ny fiompiana.
5 ny mponina no miasa amin'ny sampandraharaha.
50 no isan'ny kisoa.
=== Fotodrafitrasa ===
Tongavan'ny lalam-paritra ilay tanàna.
Ahitana tobim-pahasalamana ao.
Misy tsena isan'andro any.
Ijanon'ny taksiborosy ilay kaominina.
Ahitana orinasa mampiasa olona mihoatra ny 50.
Ahitana sekoly ambaratonga fototra.
Ahitana orinasa mampiasa olona 10 hatramin'ny 50.
Misy fitrandrahana harena an-kibon'ny tany amin'ny fomba indostrialy.
Ahitana kolejy ao amin'ilay tanàna.
Tsy ny JIRAMA no manome ny rano.
=== Fitaterana ===
Ny fitaovam-pitaterana ampiasaina matetika indrindra dia fiara lehibe.
Ny faharetan'ny dia mankany amin'ny renivohi-paritany dia 0 ora.
Ny fotoam-pitaterana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 0 ora.
Ny lalan-tany dia azo aleha mandavan-taona.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1000 Fmg.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny haintany dia 1000 Fmg.
== Ara-tsosialy ==
Ahitana fikambanam-piasatanana ao.
Ahitana fikambanan-tantsaha ao.
=== Fari-piainana ===
10 isan-jaton'ny mponina no tena mahantra dia mahantra.
20 isan-jaton'ny mponina no atao hoe mahantra.
Ny halavan'ny vanim-potoana mety ahalanian'ny vokatry ny taon-dasa dia 3 volana.
30 isan-jaton'ny mponina no atao hoe manan-karena.
40 isan-jaton'ny mponina no manana fari-piainana antonontonony.
== Filaminana ==
Ahitana zandary ao amin'ilay kaominina.
== Jereo koa ==
* [[Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina]]
== Rohy ivelany ==
* [http://www.ilo.cornell.edu/ilo/census.xls ilo.cornell.edu] - Statistika momba ny kaominina malagasy ary loharanom-pahaizana namoronana an'ity lahatsoratra ity.
{{reflist}}
{{Analamanga}}
[[Sokajy:Kaominina any Faritra Analamanga]]
[[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]]
448ld7sav3sbdbiqsnjd88v9obyhfnp
1138141
1138140
2026-05-11T16:30:10Z
~2026-28489-27
39560
1138141
wikitext
text/x-wiki
{{coord|-18.950000|47.616670}}
{{infobox tanàna
|anarana=Ambohimanambola
|faritany=[[Faritanin'i Antananarivo|Antananarivo]]
|faritra = [[Analamanga]]
|isam-ponina=16418
|velarantany=
|haavo = 1.255
|firenena={{Madagasikara}}
|sary=Phenakite-38539.jpg
|ben'ny tanàna=}}
'''Ambohimanambola''' dia firaisam-pokotany [[Kaominina ao Madagasikara|malagasy]] ao amin' ny fivondronan' [[Distrikan'Antananarivo-Avaradrano|Antananarivo Avaradrano]], [[Analamanga]], [[Faritanin' Antananarivo]]. Ny isan' ny mponiny dia 16418 araka ny faminavinana natao tamin' ny taona 2018. Ny kaodim-piraisana dia 10205 ary ny kaodim-pivondronana dia 102
== Toekarena ==
=== Fambolena sy fiompiana ===
Ny anjaran'ny tantsaha mampiasa zezika simika dia >75%.
Ny entana faharoa lafo vidy indrindra dia vary.
Ny zava-bolena lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia legioma hafa.
Ny entana fahatelo lafo vidy indrindra dia pomme de terre.
Ny isan'omby dia 910.
Ny isan'ny taona nisiam-pesitry ny vorona teo anelanelan'ny taona 1999-2001 dia 1.
Ny zava-bolena faharoa lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia vary.
Ny entana lafo vidy indrindra dia legioma hafa.
15 ny mponina no manao asa tanana.
40 ny mponina no miasa tany.
40 ny mponina no miasa amin'ny fiompiana.
5 ny mponina no miasa amin'ny sampandraharaha.
50 no isan'ny kisoa.
=== Fotodrafitrasa ===
Tongavan'ny lalam-paritra ilay tanàna.
Ahitana tobim-pahasalamana ao.
Misy tsena isan'andro any.
Ijanon'ny taksiborosy ilay kaominina.
Ahitana orinasa mampiasa olona mihoatra ny 50.
Ahitana sekoly ambaratonga fototra.
Ahitana orinasa mampiasa olona 10 hatramin'ny 50.
Misy fitrandrahana harena an-kibon'ny tany amin'ny fomba indostrialy.
Ahitana kolejy ao amin'ilay tanàna.
Tsy ny JIRAMA no manome ny rano.
=== Fitaterana ===
Ny fitaovam-pitaterana ampiasaina matetika indrindra dia fiara lehibe.
Ny faharetan'ny dia mankany amin'ny renivohi-paritany dia 0 ora.
Ny fotoam-pitaterana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 0 ora.
Ny lalan-tany dia azo aleha mandavan-taona.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1000 Fmg.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny haintany dia 1000 Fmg.
== Ara-tsosialy ==
Ahitana fikambanam-piasatanana ao.
Ahitana fikambanan-tantsaha ao.
=== Fari-piainana ===
10 isan-jaton'ny mponina no tena mahantra dia mahantra.
20 isan-jaton'ny mponina no atao hoe mahantra.
Ny halavan'ny vanim-potoana mety ahalanian'ny vokatry ny taon-dasa dia 3 volana.
30 isan-jaton'ny mponina no atao hoe manan-karena.
40 isan-jaton'ny mponina no manana fari-piainana antonontonony.
== Filaminana ==
Ahitana zandary ao amin'ilay kaominina.
== Jereo koa ==
* [[Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina]]
== Rohy ivelany ==
* [http://www.ilo.cornell.edu/ilo/census.xls ilo.cornell.edu] - Statistika momba ny kaominina malagasy ary loharanom-pahaizana namoronana an'ity lahatsoratra ity.
{{reflist}}
{{Analamanga}}
[[Sokajy:Kaominina any Faritra Analamanga]]
[[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]]
j08zovupwqho7fbo8y4muoxke89hxwr
Ambohidrapeto
0
230941
1138145
1136068
2026-05-11T16:33:49Z
~2026-28489-27
39560
1138145
wikitext
text/x-wiki
{{infobox tanàna
|anarana=Ambohidrapeto
|faritany=Antananarivo
|isam-ponina=27310
|firenena={{Madagasikara}}
|sary=Ambohidrapeto.jpg
|saina=
|fanjakana=NC
|ben'ny tanàna=NC}}
'''Ambohidrapeto''' dia [[Kaominina ao Madagasikara|kaominina malagasy]] ao amin' ny [[Distrikan'Antananarivo-Atsimondrano|distrikan' Antananarivo Atsimondrano]],[[Analamanga]], [[Faritanin' Antananarivo]]. Ny isan' ny mponiny dia 27 310 araka ny faminavinana natao tamin' ny taona 2000. Ny kaodin-kaominina dia 11705 ary ny kaodin-distrika dia 117
== Toekarena ==
=== Fambolena sy fiompiana ===
Ny anjaran'ny tantsaha mampiasa zezika simika dia 5-25%.
Ny entana faharoa lafo vidy indrindra dia pomme de terre.
Ny zava-bolena lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia vary.
Ny entana fahatelo lafo vidy indrindra dia mangahazo.
Ny isan'omby dia 1459.
Ny isan'ny taona nisiam-pesitry ny vorona teo anelanelan'ny taona 1999-2001 dia 3.
Ny zava-bolena faharoa lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia pomme de terre.
Ny entana lafo vidy indrindra dia vary.
95 isan-jaton'ny tanimbary no voatondraka amin'ny tohidrano na paompy.
10 ny mponina no manao asa tanana.
150 no isan'ny ombivavy be ronono.
65 ny mponina no miasa tany.
20 ny mponina no miasa amin'ny fiompiana.
5 ny mponina no miasa amin'ny sampandraharaha.
88 no isan'ny kisoa.
=== Fotodrafitrasa ===
Ahitana tobim-pahasalamana ao.
Misy tsena isan'andro any.
Ahitana sekoly ambaratonga fototra.
Ahitana orinasa mampiasa olona latsaky ny folo.
Ahitana kolejy ao amin'ilay tanàna.
Ny JIRAMA no manome ny rano.
=== Fitaterana ===
Ny fitaovam-pitaterana ampiasaina matetika indrindra dia fiara lehibe.
Ny faharetan'ny dia mankany amin'ny renivohi-paritany dia 1 ora.
Ny fotoam-pitaterana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1 ora.
Ny lalan-tany dia azo aleha mandavan-taona.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1000 Fmg.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny haintany dia 1000 Fmg.
== Ara-tsosialy ==
Ahitana fikambanan-tantsaha ao.
Ahitana fikambanam-panjono ao amin'io tanàna io.
Ahitana fikambanam-pampiasa rano ao.
=== Fari-piainana ===
35 isan-jaton'ny mponina no tena mahantra dia mahantra.
15 isan-jaton'ny mponina no atao hoe mahantra.
Ny halavan'ny vanim-potoana mety ahalanian'ny vokatry ny taon-dasa dia 4 volana.
25 isan-jaton'ny mponina no atao hoe manan-karena.
25 isan-jaton'ny mponina no manana fari-piainana antonontonony.
=== Olana ===
Ao amin'ny atao hoe faritra mena ilay kaominina.
Ny isan'ny vakitrano tanatin'ny taona 1999-2001 dia 18.
Ahitana zandary ao amin'ilay kaominina.
== Jreo koa ==
* [[Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina]]
== Rohy ivelany ==
* [http://www.ilo.cornell.edu/ilo/census.xls ilo.cornell.edu] - Statistika momba ny kaominina malagasy ary loharanom-pahaizana namoronana an'ity lahatsoratra ity.
[[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]]
[[Sokajy:Kaominina any Faritra Analamanga]]
2qomknyahf8n316b39sib5fvr5kyxwk
1138149
1138145
2026-05-11T16:34:58Z
~2026-28489-27
39560
1138149
wikitext
text/x-wiki
{{infobox tanàna
|anarana=Ambohidrapeto
|faritany=Antananarivo
|isam-ponina=27310
|velarantany = 5.5
|firenena={{Madagasikara}}
|sary=Ambohidrapeto.jpg
|saina=
|fanjakana=NC
|ben'ny tanàna=NC
}}
'''Ambohidrapeto''' dia [[Kaominina ao Madagasikara|kaominina malagasy]] ao amin' ny [[Distrikan'Antananarivo-Atsimondrano|distrikan' Antananarivo Atsimondrano]],[[Analamanga]], [[Faritanin' Antananarivo]]. Ny isan' ny mponiny dia 27 310 araka ny faminavinana natao tamin' ny taona 2000. Ny kaodin-kaominina dia 11705 ary ny kaodin-distrika dia 117
== Toekarena ==
=== Fambolena sy fiompiana ===
Ny anjaran'ny tantsaha mampiasa zezika simika dia 5-25%.
Ny entana faharoa lafo vidy indrindra dia pomme de terre.
Ny zava-bolena lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia vary.
Ny entana fahatelo lafo vidy indrindra dia mangahazo.
Ny isan'omby dia 1459.
Ny isan'ny taona nisiam-pesitry ny vorona teo anelanelan'ny taona 1999-2001 dia 3.
Ny zava-bolena faharoa lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia pomme de terre.
Ny entana lafo vidy indrindra dia vary.
95 isan-jaton'ny tanimbary no voatondraka amin'ny tohidrano na paompy.
10 ny mponina no manao asa tanana.
150 no isan'ny ombivavy be ronono.
65 ny mponina no miasa tany.
20 ny mponina no miasa amin'ny fiompiana.
5 ny mponina no miasa amin'ny sampandraharaha.
88 no isan'ny kisoa.
=== Fotodrafitrasa ===
Ahitana tobim-pahasalamana ao.
Misy tsena isan'andro any.
Ahitana sekoly ambaratonga fototra.
Ahitana orinasa mampiasa olona latsaky ny folo.
Ahitana kolejy ao amin'ilay tanàna.
Ny JIRAMA no manome ny rano.
=== Fitaterana ===
Ny fitaovam-pitaterana ampiasaina matetika indrindra dia fiara lehibe.
Ny faharetan'ny dia mankany amin'ny renivohi-paritany dia 1 ora.
Ny fotoam-pitaterana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1 ora.
Ny lalan-tany dia azo aleha mandavan-taona.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1000 Fmg.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny haintany dia 1000 Fmg.
== Ara-tsosialy ==
Ahitana fikambanan-tantsaha ao.
Ahitana fikambanam-panjono ao amin'io tanàna io.
Ahitana fikambanam-pampiasa rano ao.
=== Fari-piainana ===
35 isan-jaton'ny mponina no tena mahantra dia mahantra.
15 isan-jaton'ny mponina no atao hoe mahantra.
Ny halavan'ny vanim-potoana mety ahalanian'ny vokatry ny taon-dasa dia 4 volana.
25 isan-jaton'ny mponina no atao hoe manan-karena.
25 isan-jaton'ny mponina no manana fari-piainana antonontonony.
=== Olana ===
Ao amin'ny atao hoe faritra mena ilay kaominina.
Ny isan'ny vakitrano tanatin'ny taona 1999-2001 dia 18.
Ahitana zandary ao amin'ilay kaominina.
== Jreo koa ==
* [[Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina]]
== Rohy ivelany ==
* [http://www.ilo.cornell.edu/ilo/census.xls ilo.cornell.edu] - Statistika momba ny kaominina malagasy ary loharanom-pahaizana namoronana an'ity lahatsoratra ity.
[[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]]
[[Sokajy:Kaominina any Faritra Analamanga]]
l48qmbl2g4uorfsx3t6qa5mfx6dw3o5
1138152
1138149
2026-05-11T16:36:17Z
~2026-28489-27
39560
1138152
wikitext
text/x-wiki
{{infobox tanàna
|anarana=Ambohidrapeto
|faritany=[[[[Faritanin' Antananarivo|Antananarivo]]
|faritra = [[Analamanga]]
|isam-ponina=27310
|velarantany = 5.5
|firenena={{Madagasikara}}
|sary=Ambohidrapeto.jpg
|saina=
|fanjakana=NC
|ben'ny tanàna=NC
}}
'''Ambohidrapeto''' dia [[Kaominina ao Madagasikara|kaominina malagasy]] ao amin' ny [[Distrikan'Antananarivo-Atsimondrano|distrikan' Antananarivo Atsimondrano]], [[Analamanga]], [[Faritanin' Antananarivo]]. Ny isan' ny mponiny dia 27 310 araka ny faminavinana natao tamin' ny taona 2000. Ny kaodin-kaominina dia 11705 ary ny kaodin-distrika dia 117
== Toekarena ==
=== Fambolena sy fiompiana ===
Ny anjaran'ny tantsaha mampiasa zezika simika dia 5-25%.
Ny entana faharoa lafo vidy indrindra dia pomme de terre.
Ny zava-bolena lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia vary.
Ny entana fahatelo lafo vidy indrindra dia mangahazo.
Ny isan'omby dia 1459.
Ny isan'ny taona nisiam-pesitry ny vorona teo anelanelan'ny taona 1999-2001 dia 3.
Ny zava-bolena faharoa lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia pomme de terre.
Ny entana lafo vidy indrindra dia vary.
95 isan-jaton'ny tanimbary no voatondraka amin'ny tohidrano na paompy.
10 ny mponina no manao asa tanana.
150 no isan'ny ombivavy be ronono.
65 ny mponina no miasa tany.
20 ny mponina no miasa amin'ny fiompiana.
5 ny mponina no miasa amin'ny sampandraharaha.
88 no isan'ny kisoa.
=== Fotodrafitrasa ===
Ahitana tobim-pahasalamana ao.
Misy tsena isan'andro any.
Ahitana sekoly ambaratonga fototra.
Ahitana orinasa mampiasa olona latsaky ny folo.
Ahitana kolejy ao amin'ilay tanàna.
Ny JIRAMA no manome ny rano.
=== Fitaterana ===
Ny fitaovam-pitaterana ampiasaina matetika indrindra dia fiara lehibe.
Ny faharetan'ny dia mankany amin'ny renivohi-paritany dia 1 ora.
Ny fotoam-pitaterana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1 ora.
Ny lalan-tany dia azo aleha mandavan-taona.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1000 Fmg.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny haintany dia 1000 Fmg.
== Ara-tsosialy ==
Ahitana fikambanan-tantsaha ao.
Ahitana fikambanam-panjono ao amin'io tanàna io.
Ahitana fikambanam-pampiasa rano ao.
=== Fari-piainana ===
35 isan-jaton'ny mponina no tena mahantra dia mahantra.
15 isan-jaton'ny mponina no atao hoe mahantra.
Ny halavan'ny vanim-potoana mety ahalanian'ny vokatry ny taon-dasa dia 4 volana.
25 isan-jaton'ny mponina no atao hoe manan-karena.
25 isan-jaton'ny mponina no manana fari-piainana antonontonony.
=== Olana ===
Ao amin'ny atao hoe faritra mena ilay kaominina.
Ny isan'ny vakitrano tanatin'ny taona 1999-2001 dia 18.
Ahitana zandary ao amin'ilay kaominina.
== Jreo koa ==
* [[Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina]]
== Rohy ivelany ==
* [http://www.ilo.cornell.edu/ilo/census.xls ilo.cornell.edu] - Statistika momba ny kaominina malagasy ary loharanom-pahaizana namoronana an'ity lahatsoratra ity.
[[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]]
[[Sokajy:Kaominina any Faritra Analamanga]]
i45t40swi0mbwl0c1smxgqlxiiq3367
1138153
1138152
2026-05-11T16:36:31Z
~2026-28489-27
39560
1138153
wikitext
text/x-wiki
{{infobox tanàna
|anarana=Ambohidrapeto
|faritany=[[Faritanin' Antananarivo|Antananarivo]]
|faritra = [[Analamanga]]
|isam-ponina=27310
|velarantany = 5.5
|firenena={{Madagasikara}}
|sary=Ambohidrapeto.jpg
|saina=
|fanjakana=NC
|ben'ny tanàna=NC
}}
'''Ambohidrapeto''' dia [[Kaominina ao Madagasikara|kaominina malagasy]] ao amin' ny [[Distrikan'Antananarivo-Atsimondrano|distrikan' Antananarivo Atsimondrano]], [[Analamanga]], [[Faritanin' Antananarivo]]. Ny isan' ny mponiny dia 27 310 araka ny faminavinana natao tamin' ny taona 2000. Ny kaodin-kaominina dia 11705 ary ny kaodin-distrika dia 117
== Toekarena ==
=== Fambolena sy fiompiana ===
Ny anjaran'ny tantsaha mampiasa zezika simika dia 5-25%.
Ny entana faharoa lafo vidy indrindra dia pomme de terre.
Ny zava-bolena lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia vary.
Ny entana fahatelo lafo vidy indrindra dia mangahazo.
Ny isan'omby dia 1459.
Ny isan'ny taona nisiam-pesitry ny vorona teo anelanelan'ny taona 1999-2001 dia 3.
Ny zava-bolena faharoa lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia pomme de terre.
Ny entana lafo vidy indrindra dia vary.
95 isan-jaton'ny tanimbary no voatondraka amin'ny tohidrano na paompy.
10 ny mponina no manao asa tanana.
150 no isan'ny ombivavy be ronono.
65 ny mponina no miasa tany.
20 ny mponina no miasa amin'ny fiompiana.
5 ny mponina no miasa amin'ny sampandraharaha.
88 no isan'ny kisoa.
=== Fotodrafitrasa ===
Ahitana tobim-pahasalamana ao.
Misy tsena isan'andro any.
Ahitana sekoly ambaratonga fototra.
Ahitana orinasa mampiasa olona latsaky ny folo.
Ahitana kolejy ao amin'ilay tanàna.
Ny JIRAMA no manome ny rano.
=== Fitaterana ===
Ny fitaovam-pitaterana ampiasaina matetika indrindra dia fiara lehibe.
Ny faharetan'ny dia mankany amin'ny renivohi-paritany dia 1 ora.
Ny fotoam-pitaterana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1 ora.
Ny lalan-tany dia azo aleha mandavan-taona.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1000 Fmg.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny haintany dia 1000 Fmg.
== Ara-tsosialy ==
Ahitana fikambanan-tantsaha ao.
Ahitana fikambanam-panjono ao amin'io tanàna io.
Ahitana fikambanam-pampiasa rano ao.
=== Fari-piainana ===
35 isan-jaton'ny mponina no tena mahantra dia mahantra.
15 isan-jaton'ny mponina no atao hoe mahantra.
Ny halavan'ny vanim-potoana mety ahalanian'ny vokatry ny taon-dasa dia 4 volana.
25 isan-jaton'ny mponina no atao hoe manan-karena.
25 isan-jaton'ny mponina no manana fari-piainana antonontonony.
=== Olana ===
Ao amin'ny atao hoe faritra mena ilay kaominina.
Ny isan'ny vakitrano tanatin'ny taona 1999-2001 dia 18.
Ahitana zandary ao amin'ilay kaominina.
== Jreo koa ==
* [[Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina]]
== Rohy ivelany ==
* [http://www.ilo.cornell.edu/ilo/census.xls ilo.cornell.edu] - Statistika momba ny kaominina malagasy ary loharanom-pahaizana namoronana an'ity lahatsoratra ity.
[[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]]
[[Sokajy:Kaominina any Faritra Analamanga]]
62yl9nm2mxfyws3exu8lwxhdgh8o4je
1138156
1138153
2026-05-11T16:42:10Z
~2026-28489-27
39560
1138156
wikitext
text/x-wiki
{{infobox tanàna
|anarana=Ambohidrapeto
|faritany=[[Faritanin' Antananarivo|Antananarivo]]
|faritra = [[Analamanga]]
|isam-ponina=27310
|velarantany = 5.5
|firenena={{Madagasikara}}
|sary=Ambohidrapeto.jpg
|saina=
|fanjakana=NC
|ben'ny tanàna=NC
}}
'''Ambohidrapeto''' dia [[Kaominina ao Madagasikara|kaominina malagasy]] ao amin' ny [[Distrikan'Antananarivo-Atsimondrano|distrikan' Antananarivo Atsimondrano]], [[Analamanga]], [[Faritanin' Antananarivo]]. Ny isan' ny mponiny dia 27 310 araka ny faminavinana natao tamin' ny taona 2000. Ny kaodin-kaominina dia 11705 ary ny kaodin-distrika dia 117
== Toekarena ==
=== Fambolena sy fiompiana ===
Ny anjaran'ny tantsaha mampiasa zezika simika dia 5-25%.
Ny entana faharoa lafo vidy indrindra dia pomme de terre.
Ny zava-bolena lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia vary.
Ny entana fahatelo lafo vidy indrindra dia mangahazo.
Ny isan'omby dia 1459.
Ny isan'ny taona nisiam-pesitry ny vorona teo anelanelan'ny taona 1999-2001 dia 3.
Ny zava-bolena faharoa lehibe indrindra amin'ny lafin'ny velarantany dia pomme de terre.
Ny entana lafo vidy indrindra dia vary.
95 isan-jaton'ny tanimbary no voatondraka amin'ny tohidrano na paompy.
10 ny mponina no manao asa tanana.
150 no isan'ny ombivavy be ronono.
65 ny mponina no miasa tany.
20 ny mponina no miasa amin'ny fiompiana.
5 ny mponina no miasa amin'ny sampandraharaha.
88 no isan'ny kisoa.
=== Fotodrafitrasa ===
Ahitana tobim-pahasalamana ao.
Misy tsena isan'andro any.
Ahitana sekoly ambaratonga fototra.
Ahitana orinasa mampiasa olona latsaky ny folo.
Ahitana kolejy ao amin'ilay tanàna.
Ny JIRAMA no manome ny rano.
=== Fitaterana ===
Ny fitaovam-pitaterana ampiasaina matetika indrindra dia fiara lehibe.
Ny faharetan'ny dia mankany amin'ny renivohi-paritany dia 1 ora.
Ny fotoam-pitaterana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1 ora.
Ny lalan-tany dia azo aleha mandavan-taona.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny andro fahavaratra dia 1000 Fmg.
Ny saran-dalan'ny olona tokana mankany amin'ny tanàn-dehibem-paritany amin'ny haintany dia 1000 Fmg.
== Ara-tsosialy ==
Ahitana fikambanan-tantsaha ao.
Ahitana fikambanam-panjono ao amin'io tanàna io.
Ahitana fikambanam-pampiasa rano ao.
=== Fari-piainana ===
35 isan-jaton'ny mponina no tena mahantra dia mahantra.
15 isan-jaton'ny mponina no atao hoe mahantra.
Ny halavan'ny vanim-potoana mety ahalanian'ny vokatry ny taon-dasa dia 4 volana.
25 isan-jaton'ny mponina no atao hoe manan-karena.
25 isan-jaton'ny mponina no manana fari-piainana antonontonony.
=== Olana ===
Ao amin'ny atao hoe faritra mena ilay kaominina.
Ny isan'ny vakitrano tanatin'ny taona 1999-2001 dia 18.
Ahitana zandary ao amin'ilay kaominina.
== Jreo koa ==
* [[Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina]]
== Rohy ivelany ==
* [http://www.ilo.cornell.edu/ilo/census.xls ilo.cornell.edu] - Statistika momba ny kaominina malagasy ary loharanom-pahaizana namoronana an'ity lahatsoratra ity.
{{Analamanga}}
[[Sokajy:Kaominina any Madagasikara]]
[[Sokajy:Kaominina any Faritra Analamanga]]
fnhoixxf251to5dgpt3civ2syauq7fx
Várzea Grande
0
257247
1138137
1098125
2026-05-11T16:24:18Z
~2026-28489-27
39560
1138137
wikitext
text/x-wiki
{{coord|-15.646670|-56.132500}}
{{infobox tanàna
|anarana = Várzea Grande
|velarantany =938,1
|fanjakana = {{Mato Grosso}}
|isam-ponina = 314 627
|firenena = {{Brazila}}
|ben'ny tanàna =
|sary =Várzea Grande MT panorâmica.png
|saina =Bandeira Várzea Grande.png
}}
[[File:MatoGrosso Municip VarzeaGrande.svg|thumb|left|Varzea Grande]]
'''Várzea Grande''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana federaly tenan'i [[Mato Grosso]] ao amin'ny [[Brazila]].
== Jeografia ==
Ny isam-ponina dia 314.627 mponina.
== Jereo koa ==
* [[Brazila]]
** [[Mato Grosso]]
== Tsiahy ==
<references/>
{{commonscat}}
[[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso]]
rb7aqm7r5gsf8i5nhga2u4zu3egs59h
Campo Grande
0
257601
1138189
1122203
2026-05-12T04:07:51Z
HarryWurst
36292
1138189
wikitext
text/x-wiki
{{coord|-20.442780|-54.646390}}
{{infobox tanàna
|anarana = Campo Grande
|velarantany = 8.082,9
|fanjakana = [[Mato Grosso do Sul]]
|isam-ponina = 916.001
|firenena = {{Brazila}}
|ben'ny tanàna =
|sary =Fachada da estação.jpg
|saina = Bandeira cg ed.jpg
}}
[[File:Brazil Mato Grosso do Sul Campo Grande location map.svg|thumb|left|Campo Grande]]
'''Campo Grande''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana federaly mizaka tenan'i {{Mato Grosso do Sul}} ao amin'ny [[Brazila]].
== Jeografia ==
Campo Grande no renivohitry ny fanjakana faha-21 be mponina indrindra any {{Brazila}},[[ Mato Grosso do Sul]]. Ny isam-ponina dia 916.001 mponina tamin'ny taona 2022.
Ny toetrandro ao Campo Grande dia miavaka amin'ny toetrandro tropikaly miaraka amin'ny vanim-potoana maina (karazana Aw araka ny Köppen), miaraka amin'ny vanim-potoana roa voafaritra tsara: fahavaratra mafana sy mando ary ririnina tsy dia manorana loatra ary malefaka kokoa.
Amin'ny volana ririnina, mety hidina be ny mari-pana, miaraka amin'ny fanala kely sy tsy dia matetika; amin'ny fotoana sasany, ny hatsiaka dia mety hahatratra ambanin'ny 0 °C.
== Tanàna Rahavavy ==
Campo Grande dia manana ireto tanàna rahavavy manaraka ireto:
*{{Silia}}: [[Iquique]]
*{{Sina}}: [[Lishui]]
*{{Tsekia}}: [[Zlín]]
*{{Italia}}: [[Torino]]
*{{Arjentina}}: [[Corrientes]]
*{{Paragoay}}: [[Pedro Juan Caballero]]
== Jereo koa ==
* [[Brazila]]
** [[Mato Grosso do Sul]]
== Tsiahy ==
<references/>
{{commonscat|Campo Grande (Mato Grosso do Sul)}}
[[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso do Sul]]
5od642eb65zj5vsrwpz2gahi4xo3mft
1138212
1138189
2026-05-12T05:43:40Z
HarryWurst
36292
1138212
wikitext
text/x-wiki
{{coord|-20.442780|-54.646390}}
{{infobox tanàna
|anarana = Campo Grande
|velarantany = 8.082,9
|fanjakana = [[Mato Grosso do Sul]]
| haavo = 592
|isam-ponina = 916.001
|firenena = {{Brazila}}
|ben'ny tanàna =
|sary =Fachada da estação.jpg
|saina = Bandeira cg ed.jpg
}}
[[File:Brazil Mato Grosso do Sul Campo Grande location map.svg|thumb|left|Campo Grande]]
'''Campo Grande''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana federaly mizaka tenan'i {{Mato Grosso do Sul}} ao amin'ny [[Brazila]].
== Jeografia ==
Campo Grande no renivohitry ny fanjakana faha-21 be mponina indrindra any {{Brazila}},[[ Mato Grosso do Sul]]. Ny isam-ponina dia 916.001 mponina tamin'ny taona 2022.
Ny toetrandro ao Campo Grande dia miavaka amin'ny toetrandro tropikaly miaraka amin'ny vanim-potoana maina (karazana Aw araka ny Köppen), miaraka amin'ny vanim-potoana roa voafaritra tsara: fahavaratra mafana sy mando ary ririnina tsy dia manorana loatra ary malefaka kokoa.
Amin'ny volana ririnina, mety hidina be ny mari-pana, miaraka amin'ny fanala kely sy tsy dia matetika; amin'ny fotoana sasany, ny hatsiaka dia mety hahatratra ambanin'ny 0 °C.
== Tanàna Rahavavy ==
Campo Grande dia manana ireto tanàna rahavavy manaraka ireto:
*{{Silia}}: [[Iquique]]
*{{Sina}}: [[Lishui]]
*{{Tsekia}}: [[Zlín]]
*{{Italia}}: [[Torino]]
*{{Arjentina}}: [[Corrientes]]
*{{Paragoay}}: [[Pedro Juan Caballero]]
== Jereo koa ==
* [[Brazila]]
** [[Mato Grosso do Sul]]
== Tsiahy ==
<references/>
{{commonscat|Campo Grande (Mato Grosso do Sul)}}
[[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso do Sul]]
n4sblpvs3lkhu5d5yiwa3tq9mtk9f4p
1138213
1138212
2026-05-12T05:44:01Z
HarryWurst
36292
/* Tanàna Rahavavy */
1138213
wikitext
text/x-wiki
{{coord|-20.442780|-54.646390}}
{{infobox tanàna
|anarana = Campo Grande
|velarantany = 8.082,9
|fanjakana = [[Mato Grosso do Sul]]
| haavo = 592
|isam-ponina = 916.001
|firenena = {{Brazila}}
|ben'ny tanàna =
|sary =Fachada da estação.jpg
|saina = Bandeira cg ed.jpg
}}
[[File:Brazil Mato Grosso do Sul Campo Grande location map.svg|thumb|left|Campo Grande]]
'''Campo Grande''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana federaly mizaka tenan'i {{Mato Grosso do Sul}} ao amin'ny [[Brazila]].
== Jeografia ==
Campo Grande no renivohitry ny fanjakana faha-21 be mponina indrindra any {{Brazila}},[[ Mato Grosso do Sul]]. Ny isam-ponina dia 916.001 mponina tamin'ny taona 2022.
Ny toetrandro ao Campo Grande dia miavaka amin'ny toetrandro tropikaly miaraka amin'ny vanim-potoana maina (karazana Aw araka ny Köppen), miaraka amin'ny vanim-potoana roa voafaritra tsara: fahavaratra mafana sy mando ary ririnina tsy dia manorana loatra ary malefaka kokoa.
Amin'ny volana ririnina, mety hidina be ny mari-pana, miaraka amin'ny fanala kely sy tsy dia matetika; amin'ny fotoana sasany, ny hatsiaka dia mety hahatratra ambanin'ny 0 °C.
== Tanàna Rahavavy ==
Campo Grande dia manana ireto tanàna rahavavy manaraka ireto:
*{{Silia}}: [[Iquique]]
*{{Sina}}: [[Lishui]]
*{{Tsekia}}: [[Zlín]]
*{{Italia}}: [[Torino]]
*{{Arjentina}}: [[Corrientes]]
* {{Paragoay}}: [[Pedro Juan Caballero]]
== Jereo koa ==
* [[Brazila]]
** [[Mato Grosso do Sul]]
== Tsiahy ==
<references/>
{{commonscat|Campo Grande (Mato Grosso do Sul)}}
[[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso do Sul]]
nqkx31l80tkpnlz1ilym88v7k8xaip8
Aquidauana
0
257654
1138201
956305
2026-05-12T05:11:24Z
HarryWurst
36292
1138201
wikitext
text/x-wiki
{{coord|-20.471110|-55.787220}}
{{infobox tanàna
|anarana = Aquidauana
|velarantany =
|haavo =
|fanjakana = {{Mato Grosso do Sul}}
|isam-ponina = 35303
|firenena = {{Brazila}}
|ben'ny tanàna =
|sary =Flávio André Igreja N.S. Imaculada Conceição Aquidauana MS (40927192102).jpg
|saina =Bandeira de Aquidauana .png
}}
[[File:Brazil Mato Grosso do Sul Aquidauana location map.svg|thumb|left|Aquidauana]]
'''Aquidauana''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i [[Mato Grosso do Sul]] ao amin'ny [[Brazila]].
== Jeografia ==
Ny isam-ponina dia 35303 mponina tamin'ny taona 2012.
Ao amin'ny tandavan-tendrombohitra Serra de Maracaju, 139 km miala ny [[Campo Grande]], renivohitr'i Mato Grosso do Sul, ary 203 km miala an'i [[Bonito (Mato Grosso do Sul)|Bonito]].
== Jereo koa ==
* [[Brazila]]
** [[Mato Grosso do Sul]]
== Tsiahy ==
<references/>
{{commonscat}}
[[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso do Sul]]
qeu71xib1nztp6pay96iw9zub0ypfd0
1138202
1138201
2026-05-12T05:12:59Z
HarryWurst
36292
1138202
wikitext
text/x-wiki
{{coord|-20.471110|-55.787220}}
{{infobox tanàna
|anarana = Aquidauana
|velarantany =16.958,49
|haavo = 149
|fanjakana = {{Mato Grosso do Sul}}
|isam-ponina = 48.689
|firenena = {{Brazila}}
|ben'ny tanàna =
|sary =Flávio André Igreja N.S. Imaculada Conceição Aquidauana MS (40927192102).jpg
|saina =Bandeira de Aquidauana .png
}}
[[File:Brazil Mato Grosso do Sul Aquidauana location map.svg|thumb|left|Aquidauana]]
'''Aquidauana''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i [[Mato Grosso do Sul]] ao amin'ny [[Brazila]].
== Jeografia ==
Ny isam-ponina dia 48.689 mponina tamin'ny taona 2025.
Ao amin'ny tandavan-tendrombohitra Serra de Maracaju, 139 km miala ny [[Campo Grande]], renivohitr'i Mato Grosso do Sul, ary 203 km miala an'i [[Bonito (Mato Grosso do Sul)|Bonito]].
== Jereo koa ==
* [[Brazila]]
** [[Mato Grosso do Sul]]
== Tsiahy ==
<references/>
{{commonscat}}
[[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso do Sul]]
6rkak66s6qyi6427u5yvw1a65evdqoi
Prôtestantisma eto Madagasikara
0
261729
1138133
1086634
2026-05-11T15:11:16Z
MOSSOT
11641
/* Faha Radama I */
1138133
wikitext
text/x-wiki
Ny '''prôtestantisma eto Madagasikara''' dia efa tonga teto amin' ny [[Madagasikara|Nosy]] tamin' ny vanim-potoana faha mpanjaka (taonjato faha-18) ka laharana faharoa manaraka ny [[Katôlisisma eto Madagasikara|katôlisisma]] izy raha ny isan' ny mpino ao aminy no jerena. Ny [[prôtestantisma]] eto [[Madagasikara]] dia misy fiangonana maro ka ny roa voalohany tonga teto Madagasikara dia ny [[kalvinisma]] (izay anisan' ny nipoiran' ny [[Fiangonan'i Jesoa Kristy eto Madagasikara|Fiangonan' i Jesoa Kristy eto Madagasikara]]) sy ny [[Loteranisma eto Madagasikara|loteranisma]] (izay nipoiran’ ny [[Fiangonana Loterana Malagasy]]). Tsy ireo ihany no endrika isehoan' ny prôtestantisma eto Madagasikara amin' izao fotoana izao fa ao koa ireo fiangonana hafa izay tsy dia mahazatra ny [[Malagasy (vahoaka)|Malagasy]] ny miantso azy hoe "prôtestanta" na tsy te hatao hoe "prôtestanta". Ankehitriny, ny 25 %n' ny Malagasy dia Prôtestanta<ref><small>Bureau of African Affairs (3 May 2011). [https://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5460.htm "Background Note: Madagascar"]. U.S. Department of State.</small></ref>.
== Tantarany ==
=== Vanimpotoana faha mpanjaka ===
==== Faha Radama I ====
Tamin' ny faramparan' ny taonjato faha-18 no nidiran' ny [[Prôtestantisma|fivavahana prôtestanta]] eto [[Madagasikara]]. Ny fikambanana momba ny fitoriana ny [[Filazantsara]] sy nisahana koa fikarakarana ny maha olona nanomboka teo anelanelan' ny taona 1792 sy 1818, izay nipoitra avy amin' ny prôtestantisma britanika, no nanana tanjona hitory ny Filazantsara amin' ny olona ivelan' i [[Eorôpa]]. Anisan' ireo fikambanana izay nitondra ny prôtestantisma teto Madagasikara ireo ny [[London Missionary Society|''London Missionary Society'']] (LMS).
Tany amin' ny morontsiraka atsinanan' i Madagasikara, any amin' ny faritra [[betsimisaraka]], no nivahinian' ny misiônera nalefan' ny LMS tamin' ny 18 Aogositra 1818, avy eo izy ireo nankany afovoan-tany. I [[David Jones (misiônera)|David Jones]] sy i [[Thomas Bevan]] no nanomboka [[Fitoriana ny filazantsara|nitory ny Filazantsara]] tamin' ny toerana manodidina an' i [[Toamasina]]. Nanorina ny sekoly prôtestanta voalohany tao Manangareza izy ireo tamin' ny taona 1818.
Maty vady aman-janaka ireo misiônera ireo ka i David Jones irery no sisa nefa narary koa izy ka nandao an' i Madagasikara ho any [[Maorisy]] mba hitsabo tena tamin' ny taona 1820. Niverina tao Toamasina izy tamin' ny volana Septambra 1820 avy eo nankany [[Antananarivo]] niaraka tamin' i [[Hastie]] tamin' ny volana Ôktôbra 1820 fony nanjaka [[Radama I]] (nanjaka teo anelanelan’ ny taona 1810 sy 1828). Nanokatra sekoly tao [[Antananarivo]] i David Jones tamin' ny volana Desambra 1820. Nankasitraka ny fifandraisana amin' ny vahiny avy any ivelan' i Madagasikara ny mpanjaka Radama I ka nahafahan' ny misiônera britanika nanorina sekoly sy nampiditra ny fivavahana kristiana teto amin' ny Nosy.
==== Faha Ranavalona I ====
[[Sary:Ranavalona I.jpg|vignette|278x278px|[[Ranavalona I]]]]
Nampitsahatra ny fifandraisana amin' ny avy any ivelany sy nanenjika ny Kristiana ny mpanjaka [[Ranavalona I]] (nanjaka teo anelanelan’ ny taona 1828 sy 1861), izay nandimby an-dRadama I. Nanjaka ny habibiana sy ny fandalana ny [[finoan-drazana malagasy]] (izay nataon' ny Kristiana hoe "[[finoanoam-poana]]" na "[[Fanompoan-tsampy|fanomoan-tsampy]]") ary ny fankahalana vahiny tamin' izany fotoana izany.
Ny LMS dia afaka nandika ny [[Baiboly]] tamin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]] tamin' ny 1 Janoary 1827 ka ny toko voalohany amin' ny [[Filazantsara araka an' i Lioka|Filazantsaran' i Lioka]] no vita voalohany. Efa ao anatin' ny fisedrana ny fiangonana teto Madagasikara tamin' izany fotoana izany. Vita dika ny [[Testamenta Vaovao]] tamin' ny taona 1830. Vita dika manontolo ny Baiboly tamin' ny taona 1835. Vitan' i [[Baker]] sy [[Kitching]] fanontana printy ny [[Baiboly amin' ny teny malagasy|Baiboly malagasy]] tamin' ny 21 Jona 1835.
Tamin' ny taona 1835 dia nambaran' ny mpanjaka [[Ranavalona I]] ny tsy fanekeny ny fisian’ ny fivavahana kristiana. Maro anefa ireo [[Malagasy (vahoaka)|Malagasy]] mbola niaina tamin' ny maha kristiana azy ka niharan' ny fampijaliana sy famonoana ho faty. Voarara ny fananana Baiboly sy ny fanaovana [[batisa]] ary noroahina hody ny misionera.
[[Sary:First Malagasy bible.png|vignette|232x232px|[[Baiboly amin' ny teny malagasy|Baiboly malagasy]] voalohany]]
Tamin' ny taona 1837 dia novonoina ny vehivavy atao hoe [[Rasalama]] noho ny tsy fivadihany tamin' ny finoany. Izy no [[martiora]] kristiana voalohany. Maro koa ny Kristiana hafa novonoina noho ny finoany. Tamin' ny taona 1849 no tena nafana ny fanenjehana ny Kristiana ka ao ny nodorana velona, ny notapahin-doha sy ny navarina amin' ny hantsana tao [[Ampamarinana]].
==== Taorian-dRanavalona I ====
Tamin' ny taona 1861, taona nahafatesan' ny mpanjakavavy Ranavalona I sy nandimbiasan-d[[Radama II]] azy, dia nahazo aina indray ny fivavahana kristiana teto Madagasikara ary niverina ny fifandraisana amin' ny any ivelany. Nanome fahalalahana ny finoana isan-karazany teo amin' ny fanjakany Radama II (nanjaka tao anelanelan’ny taona 1861 sy 1863).
Niditra teto [[Madagasikara]] koa ny misiôna katôlika tamin' izany taona 1861 izany. Nandroso ny fanorenana sekoly sy trano fiangonana ary trano fitsaboana nataon' ny misiônera sady namboarina ny lapan' ny mpanjaka. Tamin' io taona io dia nanomboka ny fifaninanana teo amin' ny misiôna prôtestanta sy ny misiôna katôlika.
Nandimby an-dRadama II vadiny izay nisy namono [[Rasoherina]] (nanjaka teo anelanelan' ny taona 1863 sy 1868) tamin' ny taona 1863 ka amin' ny ankapobeny dia nihatsara hatrany ny fifandraisana amin' ny vahiny, anisan' izany ny misiônera. Tsy dia nankasitrahany anefa ny fifandraharana tamin' i [[Frantsa]]. Tonga teto tsy nisy mpanakantsakana ny misiônera prôtestanta anglisy tao amin' ny fikambanana toa:
* ny Misiôna anglikana, dia ny ''Church Missionary Society'' (CMS) [[:en:Church_Mission_Society|(en)]] sy ny ''Society for the Propagation of the Gospel'' (SPG) [[:en:United_Society_Partners_in_the_Gospel|(en)]] izay tonga taminny taona 1864;
* ny Misiona loterana nôrveziana, dia ny ''[[Norwegian Missionary Society|Norvegian Missionary Society]]'' (NMS) ([[Fiteny nôrveziana|nôrveziana]]: ''Norsk Misjonsselskap'') tamin' ny taona 1866, ka isan' ny misionera tonga teto i [[John Engh]] sy i [[Niels Nilsen]];
* ny Misiona Frenjy, ''[[Quaker Peace and Social Witness|Friends of Foreign Mission Association]]'' (FFMA) tamin' ny taona 1867.
[[Sary:Ranavalona II.jpg|vignette|309x309px|[[Ranavalona II]]]]
Namoaka didy momba ny famerenana ny fivavahana kristiana ny mpanjakavavy [[Ranavalona II]] (nanjaka teo anelanelan' ny taona 1883 sy 1896), izay nandimby an-d[[Rasoherina]]. Natao [[batisa]] tamin' ny taona 1869 izy rehefa avy niova finoana ho prôtestanta ka tsy nekeny ny [[Fivavahan-drazana malagasy|fivavahan-drazana]] sady nataony [[fivavaham-panjakana]] ny [[prôtestantisma]].
Nifanohana ny Prôtestanta anglisy sy ny Prôtestanta frantsay ka nandroso lavitra ny prôtestantisma teto Madagasikara raha nitaha amin' ny [[Eglizy Katôlika Apôstôlika Rômanina (Madagasikara)|katôlisisma]] izay nampian' ny fanjakana frantsay. Ny ankamaroan' ny mpino prôtestanta anefa dia mpanara-drian-drano, "mpanao rebik' ondry", tamin' izany fotoana izany.
Tamin' ny taona 1883 dia efa nanomboka niatrika ady amin' i [[Frantsa]] ny tafika malagasy. Nitombo tanjaka hatrany ny Prôtestanta tamin' ny nahatongavan' ny misiônera loterana avy amin' ny ''Lutherian Church of America'' (LCA) tamin' ny taona 1888 sy ny ''Lutherian Board of Mission'' (LBM) tamin' ny taona 1890. Nanenika ny Nosy ny fitorian' ny Prôtestanta ny Filazantsara ka ny [[Nôrvezy|Nôrveziana]] sy ny [[Etazonia|Amerikana]] no nankany amin' ny tapany atsimon' ny Nosy fa ny Britanika kosa nijanona tao afovoan-tany sy tany amin' ny morontsiraka atsinanana.
Resy ny tafika malagasy tamin' ny taona 1986 ka niandry izay hataon' ny Vazaha nahazo fahefana ny Kristiana malagasy mbamin' ny misiônera ary ny Malagasy hafa rehetra.
Nankahery ara-panahy ny mpino prôtestanta ny fiorenan' ny [[Tobilehibe Soatanàna|tobim-pifohazan' i Soatanàna]] tamin' ny taona 1894 notarihin' i [[Rainisoalambo]].
Nisy ny fiampangana ny misiônera izay noheverin' ny mpanindrahindra firenena ho mpiray tsikombakomba tamin' ny Frantsay (fiampangan' ny Malagasy, indrindra avy amin' ny [[Menalamba]]) na tamin' ny Britanika (fiampangan' ny Frantsay). Maty nisy namono ny misiônera toa an-dry William sy Lucy ary Bloson Johnson tany [[Arivonimamo]] tamin' ny taona 1895<ref name=":0"><small>Tantaran'ny FJKM: http://fjkmrenneslaval.com/sp-vfa37/tantaranny-fjkm/</small></ref>.
=== Vanimpotoan' ny fanjanahan-tany (1896-1960) ===
==== Fotoana nisian' ny fahasahiranana (1896-1905) ====
Lasa [[Zanatanin' i Madagasikara sy ny tany miankina|zanatani]]<nowiki/>n' i Frantsa i [[Madagasikara]] tamin' ny taona 1897 nefa tsy nanohana ny misiôna katôlika i [[Joseph Simon Gallieni|Galliéni]] izay tsy nanavakavaka fivavahana.
Tsy nahomby nihoatra ny Prôtestanta ny Katôlika noho ny antony maro, ka anisan' izany ny tsy fahafahan' ny Malagasy katôlika mamaky [[Baiboly]]<ref><small>Tsy tena nilaina ny hamakiana izany satria tsy neken'ny Papa ho vakina; tsy mbola voadika amin'ny teny malagasy rahateo ny Baiboly katolika; ny toriteny na ny vakiteny dia nataon'ny misionera katolika ho tsara kokoa raha atao amin'ny teny latina na dia tsy tafita amin'ny Malagasy aza izany.</small></ref>. Sahirana ny Prôtestanta tamin' ny fotoana nanombohan' ny fanjanahan-tany noho ny nataon' ny [[Zezoita]] izay nampifangaro ny raharaha pôlitika sy ny raharaham-pivavahana ka nanao ny Prôtestanta ho sakaizan' ny Anglisy sy ho fahavalon' ny Frantsay. Nandefa iraka ny misiôna prôtestanta avy any [[Paris|Parisy]], dia ny ''[[Mission Protestante Française]]'' (MPF) na ''[[Société des Missions Evangéliques de Paris]]'' (SMEP) [[:fr:Société_des_missions_évangéliques_de_Paris|(fr)]] tamin' ny taona 1897 noho ny fitadiavana fanampiana nataon' ny LMS. Ny misiôneran' ny MPF tonga tamin' izay dia i Lauga sy i Kruger ary i [[Benjamin Escandre]]<ref><small>J. Rabemanahaka, J. Rennes, G. Razafindrakoto, "Calvin - ny Andro moderna", ao amin'ny ''Tantaran'ny Fiangonana'', 1964, p.69</small></ref>.
Maro ny mpino prôtestanta niala amin' ny fiangonany noho ny tahotra. Betsaka koa ny trano fiangonana prôtestanta nalain' ny misiônera katôlika ho azy na narodana. Naverina amin' ny Prôtestanta ihany izy ireo taty aoriana afa-tsy ny fiangonana tao amin' ny faritr' Ambatomanga<ref><small>J. Rabemanahaka, J. Rennes, G. Razafindrakoto, "Calvin - ny Andro moderna", ao amin'ny ''Tantaran'ny Fiangonana'', 1964,</small> <small>p.70.</small></ref>.
==== Fotoan' ny fahalalahana (1905-1946) ====
Teraka ny fiombonan' ny fiangonana prôtestanta, izay atao hoe Komity Intermisionera, iraisan' ny misiona prôtestanta enina (ny ''[[London Missionary Society]]'', ny ''[[Quaker Peace and Social Witness|Friends of Foreign Mission Association]]'', ny ''[[Mission Protestante Française]]'', ny ''[[Norwegian Missionary Society|Norvegian Missionary Society]]'', ny ''Lutherian Church of America'', ny ''Lutherian Board of Mission'')<ref name=":2"><small>J. Rabemanahaka, J. Rennes, G. Razafindrakoto, "Calvin - ny Andro moderna", ao amin'ny ''Tantaran'ny Fiangonana'', 1964,</small> <small>p.71</small></ref> izay hatao hoe [[Fiombonan' ny Fiangonana Protestanta eto Madagasikara]] (FFPM) aty aoriana ([[Fiteny anglisy|anglisy]]: ''Federation of the Protestante Churchs in Madagascar'') tamin' ny taona 1913 nefa tsy niditra tao ny [[Eklesia Episkopaly Malagasy|Anglikana]]<ref><small>Raminosoa Marcel (Mpandridra), ''Inona moa ny FFPM ?,'' Antananarivo, 2003, p. 1.</small></ref>. Tamin' io taona 1950 io dia niova anarana ny Komity Intermisiônera ka lasa Komitin' ny Prôtestanta.
Nisongadina tamin' ny fanoherana ny mpanjana-tany ny Prôtestanta. Nivondrona tao anatin' ny fikambanana ''[[Vy Vato Sakelika|Vy, Vato, Sakelika]]'' (VVS), talohan' ny taona 1920, ny avara-pianarana malagasy, indrindra ny mpitsabo sy ny pastora. Prôtestanta ny ankamaroany. Nisy koa antoko pôlitika izay nitaky ny fizakantena sy ny fahaleovantenan' i Madagasikara, dia ny ''[[Mouvement Démocratique de la Rénovation Malgache]]'' (MDRM) niorina tamin' ny 22 Septambra 1946, dia nahitana mpikambana prôtestanta koa.
Tonga teto [[Madagasikara]] ny misiônera [[Fiangonana Adventista Mitandrina ny Andro Fahafito eto Madagasikara|adventista]] tamin' ny taona 1926 nefa tsy nety niara-niasa tamin' ny misiônera prôtestanta efa tratrany. Niorina ny [[Tobilehibe Manolotrony|tobim-pifohazam-panahin' i Manolotrony]] notarihin-d[[Ravelonjanahary]] tamin’ ny taona 1927. Tonga teto Madagasikara ny [[Fivondronan' ny Fiangonana Batista Biblika eto Madagasikara|finoana batista]] tamin' ny alalan' ny Misiôna Biblikan' i Madagasikara tamin' ny taona 1932. Efa nahatsangana ny sinôdany ny [[Eklesia Episkopaly Malagasy|fiangonana anglikana]] tamin' ny taona 1937.
Niorina ny [[Tobilehibe Ankaramalaza|tobim-pifohazam-panahy tao Ankaramalaza]] notarihin' i [[Volahavana Germaine]] (na [[Nenilava]]) tamin' ny taona 1942. Nankahery ara-panahy ny mpino prôtestanta ny fiorenan' ny [[Tobilehibe Farihimena|tobim-pifohazan' i Farihimena]] tamin' ny taona 1946 notarihin-d[[Rakotozandry Daniel]].
==== Fiampagana tamin' ny raharaha 1947 ====
Maro ny Prôtestanta nampangaina ho niray tetika tamin' ny mpanohitra ny fanjakana frantsay. Maro toraka izany koa ny trano fiangonana prôtestanta noravan' ny Farantsay. Nanampy ny fiangonana prôtestanta malagasy ny Prôtestanta tany [[Frantsa]] tamin' ny nandefasany an' i [[Marc Boegner]] sy i André Roux ary i [[Charles Bonzon]] izay samy mpitandrina<ref name=":2" />. Tetsy an-daniny dia niampanga ny Kristiana ho mpiray tsikombakomba amin' ny [[Vazaha]] ny fikambanana mpanafaka tanindrazana [[Mouvement Démocratique de la Rénovation Malgache|MDRM]] ka lasa "fahavalon' ny fiangonana" noho ny fanimbany sy ny fandrobany ny trano fiangonana tamin' ny faritra sasany teto [[Madagasikara]].
==== Fanombohan' ny fampitambarana fiangonana ====
Tamin' ny taona 1950 dia niforona ny komitin' ny firaisana niarahan' ny Kristiana malagasy sy ny misiôna britanika (ny LMS sy ny FFMA ary ny MPF)<ref name=":0" />. Tamin' io taona io ihany dia nitambatra ny fiangonana nentin' ny misiônera nôrveziana (ny ''Norwegian Missionary Society'') sy amerikana (ny ''American Lutheran Church'' sy ny ''Lutherian Board of Mission'') ka nitondra ny anarana hoe [[Fiangonana Loterana Malagasy]] (FLM) izay efa nanana sinôdam-paritany enina.
Tamin' ny taona 1958 dia niova anarana amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]] ny fiangonan' ny misiônera anglisy sy frantsay ka ny FFMA niova ho Fiangonana Frenjy Malagasy (FFM) tamin' ny taona 1958, ny MPF niova ho Fiangonana ara-Pilazantsara eto Madagasika (FPM) tamin' ny taona 1960, ny LMS niova ho Fiangonan' i Kristy eto Madagasikara (FKM) tamin' ny taona 1962 <ref name=":1"><small>FJKM Rennes-Laval [http://fjkmrenneslaval.com/sp-vfa37/tantaranny-fjkm/ "Tantaran'ny FJKM: 45 taona"]</small></ref> <ref><small>Fjkm-ambalavaoisotry [http://www.fjkm-ambalavaoisotry.org/5-tantara "Tsiahy ny tantaran'ny FJKM"] {{Wayback|url=http://www.fjkm-ambalavaoisotry.org/5-tantara |date=20190111115604 }}</small></ref>.
Nandritra ny [[Zanatanin' i Madagasikara sy ny tany miankina|fanjanahan-tany]] dia ny LMS sy ny FFMA (ny ''[[Koakerisma|Quakers]]'' na ''Friends'') no misiôna tena natanjaka. Nitambatra tamin' ny misiôna prôtestanta frantsay sy ny misiôna loterana izy ireo talohan' ny taona 1960 ka nanangana ny ''Fédération des Églises Protestantes de Madagascar'' (na [[Fiombonan' ny Fiangonana Protestanta eto Madagasikara]] na FFPM).
=== Amin' izao fahaleovan-tenam-pirenena izao ===
Tamin' ny taona 1968 dia tonga fiangonana iray nomena ny anarana hoe [[Fiangonan'i Jesoa Kristy eto Madagasikara|Fiangonan' i Jesoa Kristy eto Madagasikara]] (FJKM) ny fikambanan' ny fiangonana telo [[Fiangonana nohavaozina|nohavaozina]], dia ny Fiangonana Frenjy Malagasy sy ny Fiangonana ara-Pilazantsara eto Madagasika ary ny Fiangonan' i Kristy eto Madagasikara<ref name=":1" />. Niforona koa ny [[Anglikanisma|fiangonana anglikana]], dia ny [[Eklesia Episkopaly Malagasy]] (EEM) tamin’ ny taona 1969.
== Ny sampan' ny prôtestantisma eto Madagasika ==
=== Ny loteranisma ===
==== Ny Fiangonana Loterana Malagasy ====
Ny [[Fiangonana Loterana Malagasy]] (FLM), dia fiangonana vokatry ny fitoriana ny [[Filazantsara]] nataon' ireo misionera avy tamin' ny Misiona Nôrveziana (anglisy: ''[[Norwegian Missionary Society]]'' - NMS) nanomboka ny taona 1866 sy ny Misiona Amerikana (''Americana Lutheran Church'' - ALC) nanomboka tamin' ny taona 1888. Tamin' ny taona 1950 anefa vao nahazo fahaleovan-tena io fiangonana io.
==== Ny Fiangonana Loterana Malagasy Nohavaozina ====
Ny [[Fiangonana Loterana Malagasy Nohavaozina]] (FLMN) dia iray amin' ny sampan' ny fiangonana loterana misy eto [[Madagasikara]] izay tafasaraka tamin' ny FLM tany amin' ny taompolo 1970 noho ny tsy fifanarahana momba ny fomba fitantanana ny fiangonana.
==== Ny Fiangonana Fifohazam-Panahy Loterana Malagasy ====
Ny [[Fiangonana Fifohazam-Panahy Loterana Malagasy]] (FFPLM) naorin' ilay mpiandry atao hoe Mama Olga. Ao [[Anolaka]] any Fianarantsoa no misy ny foibeny.
==== Ny Fiangonana Prôtestanta Loterana Malagasy ====
Ny [[Fiangonana Prôtestanta Loterana Malagasy]] (FPLM). Ao [[Ankofafa]] any Fianarantsoa ny misy ny foibeny.
==== Ny Fiangonana Loterana Sinoa ====
Ny Fiangonana Loterana Sinoa dia fiangonana loterana anatanterahan' ireo teratany sinoa loterana ny fanompoam-pivavahany.
=== Ny fiangonana nohavaozina ===
==== Ny Fiangonan' i Jesoa Kristy eto Madagasikara ====
Ny [[Fiangonan'i Jesoa Kristy eto Madagasikara|Fiangonan' i Jesoa Kristy eto Madagasikara]] (FJKM) dia niforona vokatry ny fitambaran' ny fiangonana telo notarihin' ny ''[[London Missionary Society]]'' (tonga teto tamin' ny taona 1818) ny ''Société des Missions Evangeliques de Pari''s (tonga teto tamin' ny taona 1867) ary ny ''Frends Foreign Missionary Association'' (tonga teto tamin' ny taona 1897). Tamin' ny taona 1968 vao nitondra io anarany FJKM io ity fiangonana ity.
==== Ny Misiona Evanjelika Teratany eto Madagasikara ====
Ny [[Misiona Evanjelika Teratany eto Madagasikara]] (METM) dia fiangonana naorin' ny Pastora Rakotobe Andriamaro tamin’ ny taona 1955.
==== Ny Fiangonana Malagasy Tranozozoro Antranobiriky ====
Ny [[Fiangonana Malagasy Tranozozoro Antranobiriky]] (FMTA) dia fiangonana niala tamin' ny ''London Missionary Society'' (LMS) tamin' ny taona 1894. Ny Pastora Rajaonary no nitantana an' io fiangonana voalohany.
==== Ny Fiangonana Prôtestanta Vaovao eto Madagasikara ====
Ny [[Fiangonana Protestanta Vaovao eto Madagasikara|Fiangonana Prôtestanta Vaovao eto Madagasikara]] (FPVM) dia fiangonana niala avy amin' ny FJKM, naorin' ny Mpitandrina Randrianantoandro Jean Joseph tamin' ny taona 2002.
==== Ny fiangonana nohavaozina hafa ====
Ireto no ngezangeza amin' ireo fiangonana ireo:
* ny [[Fiangonana Kristiana Prôtestanta Malagasy Vavolombelona]], niorina tamin' ny taona 1967.
* ny [[Fiangonana Kristianina Fifohazana eto Madagasikara]] (FKFM)
* ny [[Fiangonan' ny Fifohazan' ny Mpianatry ny Tompo]], niorina tamin' ny taona 1954
* ny [[Fiangonan' ny Fifohazam-Panahy Malagasy]], niorina tamin' ny taona 1963/64.
=== Ny fiangonana anglikana ===
==== Ny Eklesia Episkopaly Malagasy (EEM) ====
Ny [[anglikanisma]] eto Madagasikara dia hita amin' ny alalan' ny [[Eklesia Episkopaly Malagasy]]''',''' hafohezina amin' ny hoe EEM. Azo lazaina ho niorina tamin' ny taona 1864 na 1969 ny EEM.
=== Ny adventisma ===
==== Ny Fiangonana Adventista Mitandrina ny Andro Fahafito, ====
Ny [[Fiangonana Adventista Mitandrina ny Andro Fahafito eto Madagasikara|Fiangonana Adventista Mitandrina ny Andro Fahafito]] eto Madagasikara dia niorina teto tamin' ny taona 1927. Misiônera avy ao amin' ny nosy [[Maorisy]] no nitondra ny [[adventisma]] teto Madagasikara tamin' ny taona 1910.
=== Ny evanjelisma ===
==== Ny Fiangonana Batista Biblika eto Madagasikara ====
Tonga teto amin' ny Nosy tamin' ny alalan' ny Misiona Biblikan' i Madagasikara tamin' ny taona 1932 ny finoana [[Batisma|batista]]. Ny trano fiangonana batista voaorina voalohany dia ny ao Ankadivato tamin' ny taona 1935. Novana anarana ka natao hoe "[[Fivondronan' ny Fiangonana Batista Biblika eto Madagasikara|Fiangonana Batista Biblika eto Madagasikara]]" tamin' ny taona 1963 ny fiangonanana najoron' ny Misiona Biblikan' i Madagasikara.
==== Ny Fiangonana Batista Finoana ====
Ny [[Fiangonana Batista Finoana]] dia iray amin' ireo sampan' ny [[batisma]] eto Madagasikara.
==== Ny Fiangonana Batista ara-Pilazantsara ====
Ny [[Fiangonana Batista ara-Pilazantsara]] dia iray amin' ireo sampan' ny batisma eto Madagasikara.
==== Ny Fiangonana Pentekôtista Mitambatra ====
Ny [[Fiangonana Pentekotista Mitambatra (Madagasikara)|Fiangonana Pentekôtista Mitambatra]] dia fiangonana naorin' ny misionera [[Chris Richardson]] mivady tamin' ny taona 1970. Ny tobin' io fiangonana io dia ao [[Ambohidratrimo]] [[Antananarivo]].
==== Ny Fiangonan' Andriamanitra ====
Ny [[Fiangonan' Andriamanitra]] (na ''Assemblée de Dieu'') dia fiangonana ara-pilazantsara niorina teto Madagasikara tamin' ny taona 1967.
==== Ny Fiangonana Jesosy Mamonjy ====
Ny [[Fiangonana Jesosy Mamonjy]] dia fiangonana niorina ara-panjakana tamin' ny 1963 teto Madagasikara taorian' ny asa fitoriana Filazantsara nataon' ny misiônera amerikana [[Mounir Aziz Daoud]] sy [[Jane Collins]] vadiny. Ao Ankorondrano, [[Antananarivo]] no misy ny foibeny.
==== Ny Fiangonana Apokalypsy eto Madagasikara ====
Ny [[Fiangonana Apokalypsy eto Madagasikara]] (FAM) dia fiangonana natsangan' i pasitera [[Mailhol André Christian Dieu Donné]] tamin' ny taona 1996 izay mifototra manokana amin' ny fanazavana sy fampianarana ny misiterin' ny bokin' ny [[Apokalypsin'i Jaona|Apokalypsy]]. Rehefa niitatra any ivelan' i Madagasikara io fiangonana io dia niova anarana ka atsoina hoe ''Fiangonana Apokalypsy Maneran-tany'' (izay hafohezina amin' ny hoe FAM ihany).
==== Ny Fiangonan' i Jehovah Tompon' ny Sabata andro faha-7 ====
Ny [[Fiangonan' i Jehovah Tompon' ny Sabata Andro Fahafito|Fiangonan' i Jehovah Tompon' ny Sabata andro faha-7]] (FJTSa7).
==== Ny fiagonana evanjelika hafa ====
Mitombo isa hatrany ny fiangonana ara-pilazantsara sy pentekôtista, ka ireto ny sasany amin' izany:
* ny [[Fiainana Ao amin' i Kristy]] (FAK), niorina tamin' ny taona 1985.
* ny [[Jesosy Famonjena]]
* ny [[Vahao ny Oloko]]
* ny [[Fiangonana Evanjelika Shine|Fiangonana Evanjelika Shine,]] niorina tamin' ny taona 2004.
* ny [[Fiangonan'ny Ampakarina|Fiangonan' ny Ampakarina]] (FnA)
* ny [[Fiangonana Mahery ny Ran'i Jesosy|Fiangonana Mahery ny Ran' i Jesosy]]
* ny [[Fiangonana Rhema]]
* ny ''[[Eglise Universelle du Royaume de Dieu]],'' niorina tamin' ny taona 1998
* ny ''[[Communauté Evangélique Indépendante de Madagascar]]'' (CEIM), niorina tamin' ny taona 1991.
* ny [[Fahazavan' i Kristy]] (FAKRI), niorina tamin' ny taona 1996.
* ny [[Tafik'i Jesosy Kristy|Tafik' i Jesosy Kristy]] (TAJEKRI)
* ny [[Eglizy Sambofiara eto Madagasikara]] (ESM)
* ny ''Centre Parole Vivante'' niorina tamin' ny taona 1993.
* ny ''Communauté Evangélique du Réveil'', niorina tamin' ny taona 1990.
=== Fikambanana sy fiombonana ===
==== Ny Fiombonan' ny Fiangonana Protestanta eto Madagasikara ====
Mikambana ao amin' ny [[Fiombonan' ny Fiangonana Protestanta eto Madagasikara]] (FFPM) ireo fiangonana protestanta lehibe roa dia ny ny [[Fiangonana Loterana Malagasy]] sy ny [[Fiangonan' i Jesoa Kristy eto Madagasikara]]. Izany fiombonana izany dia tanterahina amin' ny fiaraha-mivavaka sy fananganana sehatra na fotodrafitrasa iraisana ara-tsôsialy (indrindra ny fampianarana sy ny fitsaboana). Samy mampiasa ny [[Baiboly protestanta amin'ny teny malagasy|Baiboly prôtestanta]] ireo Fiangonana ireo ary iombonany koa ny fampiasana boky fihirana sy tiona FFPM. Manana ny lalàm-panorenany manokana sy ny fitsipi-piaraha-miasany ary ny biraony ny FFPM.
==== Ny Fiombonan' ny Fiangonana Kristiana eto Madagasikara ====
Ny Fiangonan' i Jesoa Kristy eto Madagasikara sy ny Fiangonana Loterana Malagasy ary ny [[Eklesia Episkopaly Malagasy]] dia mpikambana ao amin' ny [[Fiombonan' ny Fiangonana Kristiana eto Madagasikara]] (FFKM) miaraka amin' ny [[Eglizy Katôlika Apôstôlika Rômanina (Madagasikara)|Eglizy Katôlika Apôstolika Rômanina]] (EKAR).
==== Ny Fivondronan' ny Fiangonana Batista Biblika eto Madagasikara ====
Manana ny fikambanany koa ny fiangonana mitovy firehana ka anisan' izany ny [[Fivondronan' ny Fiangonana Batista Biblika eto Madagasikara]] (FFBBM) izay mamondrona ny fiangonana [[Batisma|batista]] biblika eto amin' ny Nosy.
== Jereo koa ==
* [[Prôtestantisma]]
* [[Kristianisma ao Madagasikara|Kristianisma eto Madagasikara]]
* [[Baiboly malagasy]]
*[[Baiboly prôtestanta amin' ny teny malagasy]]
*[[Fifohazana (kristianisma malagasy)]]
== Loharano sy fanamarihana ==
h90n7to02w3zicyhl5z6fd3vz47qd7x
Cactaceae
0
270282
1138163
1131235
2026-05-11T18:46:04Z
Thelezifor
15140
1138163
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Various Cactaceae.jpg|vignette|426x426px|Karazan-draketa maro]]
Ny '''''Cactaceae''''' dia fianakavian-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] be nofo sady misy [[tsilo]] avy any [[Amerika]] nefa hita koa aty [[Afrika]] sy ao [[Aostralia]] ary any amin' ny faritra manodidina ny [[Ranomasina Mediteranea]]. Misy any amin' ny 2 000 any ho any ny karazana ao amin' ity fianakaviana ity, izay mitsinjara amin' ny vondron-karazana miisa 127, ka ny ankabetsahany dia maniry amin' ny faritra manana [[Toe-tany|toetany]] karankaina. Misy nofony azo atao sakafo sy ranony azo atao fisotro ny voany. Ny sasany amin' ny karazana ao aminy dia antsoin' ny Malagasy hoe [[raketa]].
Misy tahony be tsilo (izay antsoin' ny olona hoe "raviny") sy fakany ny ankamaroan' ny karazana. Tsy dia tena misy taova azo lazaina hoe "[[Ravina (zavamaniry)|ravina]]" ny raketa, raha ny tena marina, ka matetika kely dia kely na lasa tsilo amin' ny ankapobeny ny tokony hantsoina toy izany. Mibontsina sady nofosana noho izy mitahiry rano ny tahony. Misandrahaka saika manakaiky ny ety ivelan' ny tany aniriany ny fakany na dia misy ny faka mahatakatra lalindalina kokoa ka ahafahany mifikitra mafy amin' ny tany. Any amin' ny [[Tanimaty|tany hay]] izy ireo dia maniry mifanelanelana lavitra.
[[Sary:Opuntia humifusa0.jpg|vignette|Raketa ''Opuntia humifusa'' ]]
Ny fisian' ny faritra ivoahan' ny tsilo no tena mampiavaka ny ''Cactaceae'' amin' ny zavamaniry hafa. Tsy misy tsilo ny sasany fa karazana volovolo na zavatra mampalailay izay mitombo eo amin' ireo faritra tokony hanirian' ny tsilo no misolo ny tsilo. Matetika mahafinaritra jerena nefa tsy maharitra ny [[Vony|voni]]<nowiki/>n' ny ''Cactaceae''. Maro ny [[Lahimbony|lahimboni]]<nowiki/>ny. Matetika ny voany no miloko marevaka sady be nofony. Volen' ny olona mba hanaingo tanàna ny ankamaroan' ny karazana ka ireo izay tsy dia mitombo firy no tena tian' ny olona atao an' izany.
== Fanasokajiana ==
=== Zana-pianakaviana ===
Mizara ho zana-pianakaviana efatra ny ''Cactaceae'';
* ''[[Pereskioideae]]'' <small>K. Schumann</small> (mizara ho vondron-karazana roa: ''Rhodocactus'' sy ''Pereskia'');
* ''[[Leuenbergerioideae]]'' (izay tsy ahitana afa-tsy vondon-karazana tokana: ''[[Leuenbergeria]]'');
* ''[[Opuntioideae]]'' <small>K. Schumann</small> (mizara ho vondron-karazana 15, anisany ny vondron-karazana ''[[Opuntia]]'' izay ahitana ny [[raketa]]);
* ''[[Maihuenioideae]]'' <small>P. Fearn</small> (tsy ahitana afa-tsy ny vondron-karazana tokana ''[[Maihuenia]]'', misy karazana roa: ''Maihuenia patagonica'' sy ''Maihuenia poeppigii'');
* ''[[Cactoideae]]'' (mizara ho foko sivy: ''Blossfeldieae'', ''Fraileeae'', ''Cereeae'', ''Cacteae'', ''Echinocereeae'', ''Hylocereeae'', ''Lymanbensonieae'', ''Notocacteae'', ''Rhipsalideae''):
* ary vondrona tsy azo antoka (''incertae sedis'') iray ahitana ny vondron-karazana ''[[Cremnocereus]]''.
=== Vondron-karazana ===
Manana vondron-karazana 153 ny ''Cactaceae'' araka ny voalazan' ny ''[[Plants of the World Online]]'' (misy karazany 2 500). Inty ny lisitra manaraka abidy:
==== A ====
* ''Acanthocalycium''
* ''Acanthocereus''
* ''Acharagma''
* ''Airampoa''
* ''Aporocactus''
* ''Ariocarpus''
* ''Armatocereus''
* ''Arrojadoa''
* ''Arthrocereus''
* ''Astrophytum''
* ''Austrocactus''
* ''Austrocylindropuntia''
* ''Aylostera''
* ''Aztekium''
==== B ====
* ''Bergerocactus''
* ''Blossfeldia''
* ''Borzicactus''
* ''Brachycereus''
* ''Brasilicereus''
* ''[[Brasiliopuntia]]''
* ''Browningia''
==== C ====
* ''Calymmanthium''
* ''Carnegiea''
* ''Castellanosia''
* ''Cephalocereus''
* ''[[Cereus]]''
* ''Chamaecereus''
* ''Chichimecactus''
* ''Cipocereus''
* ''Cleistocactus''
* ''Cochemiea''
* ''Coleocephalocereus''
* ''Consolea''
* ''Copiapoa''
* ''Corryocactus''
* ''Coryphantha''
* ''Cremnocereus''
* ''Cumarinia''
* ''Cumulopuntia''
* ''[[Cylindropuntia]]''
==== D ====
* ''Deamia''
* ''Discocactus''
* ''Disocactus''
==== E ====
* [[Sary:Echinocactus texensis 2.jpg|vignette|''Echinocactus texensis'']]''Echinocactus''
* ''Echinocereus''
* ''Echinopsis''
* ''[[Epiphyllum]]''
* ''Epithelantha''
* ''Eriosyce''
* ''Escontria''
* ''Espostoa''
* ''Espostoopsis''
* ''Eulychnia''
==== F ====
* [[Sary:Ferocactus-echidne01.jpg|vignette|''Ferocactus-echidne'']]''Facheiroa''
* ''Ferocactus''
* ''Frailea''
==== G ====
* ''Geohintonia''
* ''Grusonia''
* ''Gymnocalycium.''
==== H ====
* ''Haageocereus''
* ''Harrisia''
* ''Hatiora''
* ''Homalocephala''
* ''Hylocereus''
==== I ====
* ''Isolatocereus''
==== J ====
* ''Jasminocereus''
==== K ====
* ''Kadenicarpus''
* ''Kimnachia''
* ''Kroenleinia''
==== L ====
* ''Lasiocereus''
* ''Lemaireocereus''
* ''Leocereus''
* ''Lepismium''
* ''Leptocereus''
* ''Leuchtenbergia''
* ''Leucostele''
* ''Leuenbergeria''
* ''Lobivia''
* ''Lophocereus''
* ''Lophophora''
* ''Loxanthocereus''
* ''Lymanbensonia''
==== M ====
* [[Sary:Mammillariaviperina.JPG|vignette|''Mammillaria viperina'']]''Maihuenia''
* ''Maihueniopsis''
* ''Mammillaria''
* ''Marshallocereus''
* ''Matucana''
* ''Melocactus''
* ''Micranthocereus''
* ''Micropuntia''
* ''Mila''
* ''Miqueliopuntia''
* ''Mitrocereus''
* ''Morangaya''
* ''Myrtillocactus''
==== N ====
* ''Neoraimondia''
* ''Neowerdermannia''
* ''Nyctocereus''
==== O ====
* [[Sary:Opuntia ficus-indica.jpg|vignette|''[[Opuntia ficus-indica]]'']]''Obregonia''
* ''[[Opuntia]]''
* ''Oreocereus''
* ''Oroya''
==== P ====
* ''Pachycereus''
* ''Parodia''
* ''Pediocactus''
* ''Pelecyphora''
* ''Peniocereus''
* ''Pereskia''
* ''Pereskiopsis''
* ''Perucactus''
* ''Pfeiffera''
* ''Pilosocereus''
* ''Polaskia''
* ''Praecereus''
* ''Pseudorhipsalis''
* ''Pterocactus''
* ''Pterocereus''
* ''Punotia''
* ''Pygmaeocereus''
==== Q ====
* ''Quiabentia''
==== R ====
* ''Rapicactus''
* ''Rauhocereus''
* ''Rebutia''
* ''Reicheocactus''
* ''Rhipsalidopsis''
* ''[[Rhipsalis]]''
* ''Rimacactus''
==== S ====
* ''Salmonopuntia''
* ''Samaipaticereus''
* ''Schlumbergera''
* ''Sclerocactus''
* ''[[Selenicereus]]''
* ''Serrulatocereus''
* ''Setiechinopsis''
* ''Soehrensia''
* ''Stenocactus''
* ''Stenocereus''
* ''Stetsonia''
* ''Strombocactus''
* ''Strophocactus''
==== T ====
* ''Tacinga''
* ''Tephrocactus''
* ''Thelocactus''
* ''Trichocereus''
* ''Turbinicarpus''
==== U ====
* ''Uebelmannia''
==== V ====
* ''Vatricania''
==== W ====
* ''Weberbauerocereus''
* ''Weberocereus''
* ''Weingartia''
==== X ====
* ''Xiquexique''
==== Y ====
* ''Yavia''
* ''Yungasocereus''
=== Vondron-karazana misy eto Madagasikara ===
[[Sary:Rhipsalis baccifera 02 ies.jpg|vignette|''[[Rhipsalis baccifera]]'']]
Ny ''[[Rhipsalis]]'', izay epifita hita matetika any amin' ny ala mando no hany vondron-karazana eto [[Madagasikara]] izay ahitana karazana iray maniry hoazy fara-fahavitsiny: ''[[Rhipsalis baccifera]]'' (na ''Rhipsalis cassytha''). Ny antoko (vondron-karazana) hafa rehetra ao amin' ny ''Cactaceae'' dia nampidirin' ny olombelona fa tsy teratany eto Madagasikara (ohatra: ''[[Opuntia]]'', ''[[Echinopsis]]'', ''[[Mammalaria]]'', sns.).
== Jereo koa ==
* [[Raketa]]
lzv6qf9mz2ec60k4rxm8v3j4epk9xh0
1138166
1138163
2026-05-11T20:16:15Z
Thelezifor
15140
Antokon-javamaniry misy eto Madagasikara
1138166
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Various Cactaceae.jpg|vignette|426x426px|Karazan-draketa maro]]
Ny '''''Cactaceae''''' dia fianakavian-javamaniry [[Angiospermae|mamony]] be nofo sady misy [[tsilo]] avy any [[Amerika]] nefa hita koa aty [[Afrika]] sy ao [[Aostralia]] ary any amin' ny faritra manodidina ny [[Ranomasina Mediteranea]]. Misy any amin' ny 2 000 any ho any ny karazana ao amin' ity fianakaviana ity, izay mitsinjara amin' ny vondron-karazana miisa 127, ka ny ankabetsahany dia maniry amin' ny faritra manana [[Toe-tany|toetany]] karankaina. Misy nofony azo atao sakafo sy ranony azo atao fisotro ny voany. Ny sasany amin' ny karazana ao aminy dia antsoin' ny Malagasy hoe [[raketa]].
Misy tahony be tsilo (izay antsoin' ny olona hoe "raviny") sy fakany ny ankamaroan' ny karazana. Tsy dia tena misy taova azo lazaina hoe "[[Ravina (zavamaniry)|ravina]]" ny raketa, raha ny tena marina, ka matetika kely dia kely na lasa tsilo amin' ny ankapobeny ny tokony hantsoina toy izany. Mibontsina sady nofosana noho izy mitahiry rano ny tahony. Misandrahaka saika manakaiky ny ety ivelan' ny tany aniriany ny fakany na dia misy ny faka mahatakatra lalindalina kokoa ka ahafahany mifikitra mafy amin' ny tany. Any amin' ny [[Tanimaty|tany hay]] izy ireo dia maniry mifanelanelana lavitra.
[[Sary:Opuntia humifusa0.jpg|vignette|Raketa ''Opuntia humifusa'' ]]
Ny fisian' ny faritra ivoahan' ny tsilo no tena mampiavaka ny ''Cactaceae'' amin' ny zavamaniry hafa. Tsy misy tsilo ny sasany fa karazana volovolo na zavatra mampalailay izay mitombo eo amin' ireo faritra tokony hanirian' ny tsilo no misolo ny tsilo. Matetika mahafinaritra jerena nefa tsy maharitra ny [[Vony|voni]]<nowiki/>n' ny ''Cactaceae''. Maro ny [[Lahimbony|lahimboni]]<nowiki/>ny. Matetika ny voany no miloko marevaka sady be nofony. Volen' ny olona mba hanaingo tanàna ny ankamaroan' ny karazana ka ireo izay tsy dia mitombo firy no tena tian' ny olona atao an' izany.
== Fanasokajiana ==
=== Zana-pianakaviana ===
Mizara ho zana-pianakaviana efatra ny ''Cactaceae'';
* ''[[Pereskioideae]]'' <small>K. Schumann</small> (mizara ho vondron-karazana roa: ''Rhodocactus'' sy ''Pereskia'');
* ''[[Leuenbergerioideae]]'' (izay tsy ahitana afa-tsy vondon-karazana tokana: ''[[Leuenbergeria]]'');
* ''[[Opuntioideae]]'' <small>K. Schumann</small> (mizara ho vondron-karazana 15, anisany ny vondron-karazana ''[[Opuntia]]'' izay ahitana ny [[raketa]]);
* ''[[Maihuenioideae]]'' <small>P. Fearn</small> (tsy ahitana afa-tsy ny vondron-karazana tokana ''[[Maihuenia]]'', misy karazana roa: ''Maihuenia patagonica'' sy ''Maihuenia poeppigii'');
* ''[[Cactoideae]]'' (mizara ho foko sivy: ''Blossfeldieae'', ''Fraileeae'', ''Cereeae'', ''Cacteae'', ''Echinocereeae'', ''Hylocereeae'', ''Lymanbensonieae'', ''Notocacteae'', ''Rhipsalideae''):
* ary vondrona tsy azo antoka (''incertae sedis'') iray ahitana ny vondron-karazana ''[[Cremnocereus]]''.
=== Vondron-karazana ===
Manana vondron-karazana 153 ny ''Cactaceae'' araka ny voalazan' ny ''[[Plants of the World Online]]'' (misy karazany 2 500). Inty ny lisitra manaraka abidy:
==== A ====
* ''Acanthocalycium''
* ''Acanthocereus''
* ''Acharagma''
* ''Airampoa''
* ''Aporocactus''
* ''Ariocarpus''
* ''Armatocereus''
* ''Arrojadoa''
* ''Arthrocereus''
* ''Astrophytum''
* ''Austrocactus''
* ''Austrocylindropuntia''
* ''Aylostera''
* ''Aztekium''
==== B ====
* ''Bergerocactus''
* ''Blossfeldia''
* ''Borzicactus''
* ''Brachycereus''
* ''Brasilicereus''
* ''[[Brasiliopuntia]]''
* ''Browningia''
==== C ====
* ''Calymmanthium''
* ''Carnegiea''
* ''Castellanosia''
* ''Cephalocereus''
* ''[[Cereus]]''
* ''Chamaecereus''
* ''Chichimecactus''
* ''Cipocereus''
* ''Cleistocactus''
* ''Cochemiea''
* ''Coleocephalocereus''
* ''Consolea''
* ''Copiapoa''
* ''Corryocactus''
* ''Coryphantha''
* ''Cremnocereus''
* ''Cumarinia''
* ''Cumulopuntia''
* ''[[Cylindropuntia]]''
==== D ====
* ''Deamia''
* ''Discocactus''
* ''Disocactus''
==== E ====
* [[Sary:Echinocactus texensis 2.jpg|vignette|''Echinocactus texensis'']]''Echinocactus''
* ''Echinocereus''
* ''Echinopsis''
* ''[[Epiphyllum]]''
* ''Epithelantha''
* ''Eriosyce''
* ''Escontria''
* ''Espostoa''
* ''Espostoopsis''
* ''Eulychnia''
==== F ====
* [[Sary:Ferocactus-echidne01.jpg|vignette|''Ferocactus-echidne'']]''Facheiroa''
* ''Ferocactus''
* ''Frailea''
==== G ====
* ''Geohintonia''
* ''Grusonia''
* ''Gymnocalycium.''
==== H ====
* ''Haageocereus''
* ''Harrisia''
* ''Hatiora''
* ''Homalocephala''
* ''Hylocereus''
==== I ====
* ''Isolatocereus''
==== J ====
* ''Jasminocereus''
==== K ====
* ''Kadenicarpus''
* ''Kimnachia''
* ''Kroenleinia''
==== L ====
* ''Lasiocereus''
* ''Lemaireocereus''
* ''Leocereus''
* ''Lepismium''
* ''Leptocereus''
* ''Leuchtenbergia''
* ''Leucostele''
* ''Leuenbergeria''
* ''Lobivia''
* ''Lophocereus''
* ''Lophophora''
* ''Loxanthocereus''
* ''Lymanbensonia''
==== M ====
* [[Sary:Mammillariaviperina.JPG|vignette|''Mammillaria viperina'']]''Maihuenia''
* ''Maihueniopsis''
* ''Mammillaria''
* ''Marshallocereus''
* ''Matucana''
* ''Melocactus''
* ''Micranthocereus''
* ''Micropuntia''
* ''Mila''
* ''Miqueliopuntia''
* ''Mitrocereus''
* ''Morangaya''
* ''Myrtillocactus''
==== N ====
* ''Neoraimondia''
* ''Neowerdermannia''
* ''Nyctocereus''
==== O ====
* [[Sary:Opuntia ficus-indica.jpg|vignette|''[[Opuntia ficus-indica]]'']]''Obregonia''
* ''[[Opuntia]]''
* ''Oreocereus''
* ''Oroya''
==== P ====
* ''Pachycereus''
* ''Parodia''
* ''Pediocactus''
* ''Pelecyphora''
* ''Peniocereus''
* ''Pereskia''
* ''Pereskiopsis''
* ''Perucactus''
* ''Pfeiffera''
* ''Pilosocereus''
* ''Polaskia''
* ''Praecereus''
* ''Pseudorhipsalis''
* ''Pterocactus''
* ''Pterocereus''
* ''Punotia''
* ''Pygmaeocereus''
==== Q ====
* ''Quiabentia''
==== R ====
* ''Rapicactus''
* ''Rauhocereus''
* ''Rebutia''
* ''Reicheocactus''
* ''Rhipsalidopsis''
* ''[[Rhipsalis]]''
* ''Rimacactus''
==== S ====
* ''Salmonopuntia''
* ''Samaipaticereus''
* ''Schlumbergera''
* ''Sclerocactus''
* ''[[Selenicereus]]''
* ''Serrulatocereus''
* ''Setiechinopsis''
* ''Soehrensia''
* ''Stenocactus''
* ''Stenocereus''
* ''Stetsonia''
* ''Strombocactus''
* ''Strophocactus''
==== T ====
* ''Tacinga''
* ''Tephrocactus''
* ''Thelocactus''
* ''Trichocereus''
* ''Turbinicarpus''
==== U ====
* ''Uebelmannia''
==== V ====
* ''Vatricania''
==== W ====
* ''Weberbauerocereus''
* ''Weberocereus''
* ''Weingartia''
==== X ====
* ''Xiquexique''
==== Y ====
* ''Yavia''
* ''Yungasocereus''
=== Vondron-karazana misy eto Madagasikara ===
[[Sary:Rhipsalis baccifera 02 ies.jpg|vignette|''[[Rhipsalis baccifera]]'']]
Ny ''[[Rhipsalis]]'', izay epifita hita matetika any amin' ny ala mando no hany vondron-karazana eto [[Madagasikara]] izay ahitana karazana iray maniry hoazy fara-fahavitsiny: ''[[Rhipsalis baccifera]]'' (na ''Rhipsalis cassytha''). Ny antoko (vondron-karazana) hafa rehetra ao amin' ny ''Cactaceae'' dia nampidirin' ny olombelona fa tsy teratany eto Madagasikara (ohatra: ''[[Opuntia]]'', ''[[Echinopsis]]'', ''[[Mammillaria]]'', sns.).
* ''[[Brasiliopuntia]]''
* ''[[Cereus]]''
* ''[[Cylindropuntia]]''
* ''[[Echinopsis]]''
* ''[[Epiphyllum]]''
* ''[[Mammillaria]]''
* ''[[Opuntia]]''
* ''[[Pereskia]]''
* ''[[Rhipsalis]]''
* ''[[Schlumbergera]]''
* ''[[Selenicereus]]'' (anisany ny ''[[Hylocereus]]'')
== Jereo koa ==
* [[Raketa]]
mk1wzwz0zkqa6guhesayyckwpijdxoc
Tendrombohitra roa ambin' ny folon' Imerina
0
283356
1138142
1054404
2026-05-11T16:31:53Z
~2026-28489-27
39560
1138142
wikitext
text/x-wiki
Ny '''tendrombohitra roa ambin’ ny folon' Imerina''' dia havoana manan-danja ara-tantara ho an' ny [[Merina]]. Manerana an' [[Imerina]] no nisy ireo havoana ireo, izay matetika niorenan' ny renivohitry ny fanjakana tamin' ny andron' ny mpanjaka merina, na toerana nahaterahan' ireo olo-manan-kaja, na toerana misy ny fasan' ny mpitondra ara-pôlitika na ara-panahy. Ny andiana havoana masina voalohany dia nofaritan' [[Andrianjaka]], mpanjaka merina tamin' ny taonjato faha-17. Nohamafisina indray io hevitra io tamin' ny faramparan' ny taonjato faha-18 tamin' ny andron' ny mpanjaka [[Andrianampoinimerina]], izay nanolo havoana vaovao tamin' ireo toerana teo aloha. Toerana maherin' ny 12 araka izany no voatondro ho masina rehefa nandeha ny fotoana, na dia nitoetra aza ny filazana hoe "tendrombohitra masina roa ambin' ny folo", noho ny maha-zava-dehibe ny isa 12 amin' ny kôsmôlôjia malagasy. Amin' izao fotoana izao dia tsy misy porofo mivaingana momba ny maha zava-dehibe teo aloha ny maro amin' ireo toerana ireo, saingy ny lova arkeôlôjika sy ara-kolontsaina manan-danja eo amin' ny toerana maromaro dia voatahiry. Ny maha zava-dehibe ara-tantara an' ireo toerana ireo dia asehon' ny [[Rovan' Antananarivo]] eo [[Analamanga (havoana)|Analamanga]], ny tanàna mimanda eny [[Alasora]], ny trano sy fasan' ny andriana ao [[Antsahadinta]], ary ny rova sy lapa eny [[Ambohimanga]], voaaro amin' ny maha Lova Iraisam-Pirenen' i [[UNESCO]] azy, nanomboka tamin' ny taona 2001.
Ireto ny vohitra sy havoana mana-danja kokoa noho ny sasany: [[Alasora]], [[Ambohidrabiby]], [[Ambohidratrimo]], [[Ambohimanga]], [[Analamanga (havoana)|Analamanga]], [[Antsahadinta]], [[Ikaloy]], [[Ilafy]], [[Imerimanjaka]], [[Imerimandroso]], ary i [[Namehana]].
Indraindray dia voatsiahy koa ireto vohitra manaraka ireto: [[Ambohijoky]], [[Antongona]], Androhibe, Ampandrana, Ambohimalaza, [[Hiarandriana]], [[Ambatomanohina]], [[Ambohidrapeto]], Fenoarivo, [[Iharanandriana]], [[Ambohidrontsy]] ([[Ambohihontsy]], [[Ambohimanambola]]), [[Ambohitrondrana]], [[Amboatany]], [[Ambohiniazy]], [[Ambohijafy]], ary [[Ambohimandranjaka]].
== Jereo koa ==
* [[Vohitr' andriana]]
== Jereo koa ==
[[Sokajy:Imerina]]
[[Sokajy:Tendrombohitra]]
drivuehedgsn5s4seo5gmg515oqcac6
Christian Ntsay
0
283841
1138130
1126778
2026-05-11T12:11:37Z
Ambalavola
36085
1138130
wikitext
text/x-wiki
|I Christian Ntsay]]{{Infobox olona
|anarana=Christian Louis Ntsay
|teraka=27 martsa 1961
|toerana=[[Atsiranana]]( Diègo-suarez)
|firenena={{Madagasikara}}
|asa=Praiministra|asa hafa=Mpanao pôlitika
Mpahay toe-karena|image=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%D0%9A%D1%80%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%B8%D0%B0%D0%BD_%D0%9D%D1%82%D1%81%D0%B0%D0%B9_(22-12-2020).jpg}}
I '''Christian Louis Ntsay''' dia mpanao pôlitika malagasy izay [[Praiminisitran'i Madagasikara|praiminisitr]]' i [[Madagasikara]] nanomboka tamin' ny taona 2018. Teraka tamin' ny 27 Marsa 1961 izy tao [[Diego-Suarez]].<ref>{{Cite web |title=Membres du Gouvernement |url=https://www.primature.gov.mg/index.php/membres-du-gouvernement-2/ |access-date=2025-03-22 |archive-date=2025-04-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250401135257/https://www.primature.gov.mg/index.php/membres-du-gouvernement-2/ |url-status=dead }}</ref> Notendren' ny filoha [[Rajaonarimampianina Hery|Hery Rajaonarimampianina]] izy taorian' ny fialan' i [[Mahafaly Solonandrasana Olivier|Olivier Mahafaly Solonandrasana]] noho ny fihetsiketsehana niely manerana ny firenena nataon' ny mpanohitra. Mbla voatendry ho praiminisitra indray izy tamin' ny naha filoham-pirenena an' i [[Rajoelina Andry|Andry Rajoelina]]. Niasa tao amin' ny [[Firenena Mikambana]] izy talohan' ny hiantsoana azy ho praiminisitra.
==Fiainana manokana==
Manambady izy ary manan-janaka 2.<ref>{{Cite web |title=Membres du Gouernement |url=https://www.primature.gov.mg/index.php/membres-du-gouvernement-2/ |access-date=2025-03-22 |archive-date=2025-04-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250401135257/https://www.primature.gov.mg/index.php/membres-du-gouvernement-2/ |url-status=dead }}</ref>
{{reflist}}
[[Sokajy:Praiminisitra malagasy]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1961]]
o4g4mcutad94grr31kp3embvttmwucl
Emmanuel Macron
0
286383
1138179
1123990
2026-05-11T20:30:04Z
HarryWurst
36292
1138179
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary=
|anarana=Emmanuelle Macron
|teraka=21 Dezambra 1977
|toerana= [[Amiens]]
|maty=
|firenena= {{Frantsa}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
|sary=Emmanuel Macron G20 2021 meeting.jpg
}}
[[File:Emmanuel Macron G20 2021 meeting.jpg|thumb|left]]
I '''Emmanuel Macron''' dia mpanao pôlitika [[frantsay]], filohan'i {{Frantsa}} izy hatramin’ny taona 2017, teraka tamin' ny 21 Dezambra 1977, ao [[Amiens]].
Voafidy ho [[filohan'i Frantsa]] tamin'ny taona 2017 izy. Nahazo vato 66,1% izy.
Mpikambana tao amin'ny Antoko Sosialista (Parti Socialiste, PS) izy nanomboka tamin'ny 2006 ka hatramin'ny 2009 ary [[Minisitry ny toekarena]] tao amin'ny governemanta Valls II teo ambany fitondran'ny Filoha [[François Hollande]] (PS) nanomboka tamin'ny Aogositra 2014 ka hatramin'ny Aogositra 2016.
==Fifidianana==
Tamin'ny 2022 izy dia voafidy indray tamin'ny 58,55% nanohitra an'i [[Marine Le Pen]]
===Rohy ivelany===
{{reflist}}
{{commonscat}}
{{CLEFDETRI:Macron, Emmanuel}}
[[sokajy:mpanao politika frantsay]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1977]]
[[Sokajy:Filohan'i Frantsa]]
[[Sokajy: Minisitry ny toekarena frantsay]]
4ucnqzh237g4uc265vvufo5inillglm
Ny Avana Ramanantoanina
0
286868
1138128
1136972
2026-05-11T12:08:03Z
Ambalavola
36085
1138128
wikitext
text/x-wiki
I '''Ny Avana Ramanantoanina''' (1891–1940) dia [[pôeta]] sy mpanoratra [[tantara an-tsehatra]]. Anisan' ny mpanoratra malaza indrindra teto [[Madagasikara]] izy. Nalaza tamin' ny [[tononkalo]], ary koa ny tantara nosoratany ihany koa izy. Nanoratra tamin' ny andron' ny [[Empira Mpanjanaka Frantsay|fanjanahantany]] izy ary heverina ho mpanoratra malagasy voalohany nandefa hafatra ara-pôlitika ao anatin' ny asasorany. Nanoratra tamin' ny teny maroizy, indrindra ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]]. Niaraka tamin' i [[Jean-Joseph Rabearivelo]], izay lazaina fa pôeta afrikana voalohany nanoratra araka ny fanao tandrefana. Ramanantoanina dia nanakiana mafy ny fahefana mpanjanaka frantsay. Mpikambana tao amin' ny fikambanana [[Fanindrahindram-pirenena|nasiônalista]] miafina [[Vy Vato Sakelika]] (VVS) izy, ary natao sesitany tany [[Mayotte]] any [[Tamba-nosin' i Kômôro|Kômôro]] rehefa noraran' ny mpanjanatany frantsay ilay fikambanana tamin' ny taona 1917. Voarara ny asasorany noho izany ary tsy naverina navoaka raha tsy tamin' ny taompolo 1980 teto Madagasikara. Vokatra izany dia tsy dia fatatra loatra teo amin' ny tontolon' ny literatiora iraisam-pirenena ny asasorany raha mitaha amin' ny an-dRabearivelo.
Ramanantoanina dia teraka tamin' ny taona 1891 tao Ambatofotsy, tanàna ambanivohitr' [[Antananarivo]], ao amin' ny faritra afovoan' i Madagasikara, tao amin' ny fianakavian' ny aristôkrasia merina taloha izay rava tamin' ny fanjanahantany frantsay tamin' ny taona 1896. Rehefa vita ny fianarany tao amin' ny sekoly tsy miankina [[Prôtestantisma|prôtestanta]], Ramanantoanina dia nanomboka nanoratra sy namoaka ny sanganasany tamin' ny gazety literatiora maromaro teo an-toerana teo amin' ny faha-16 taonany tamin' ny anarana hoe ''Ny Avana''. Nanomboka nalaza izy tamin' ny famoahany voalohany ny ''Chant de fiancailles'' ("Hiran' ny fifamofoana") tamin' ny taona 1907.
Ramanantoanina dia anisan' ny andiana pôeta malagasy voalohany nanandrana namolavola rafitra sy teôria momba ny [[tononkalo]] amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]], izay nantsoin' ny taranaka mpanotra malagasy taty aoriana hoe ''Ny Mpanoratra zokiny''. Nahazo aingam-panahy avy amin' ny ''[[hainteny]]'' asasorany, izay nampiditra toetra filamatra amin' ny endrika toy ny "embona" sy "hanina" ao anatin' ny tononkalony ho fitaovana ho enti-mampiroborobo ny firaisan' ny samy [[Malagasy (vahoaka)|Malagasy]] sy hamporisihana ny fiverenana amin' ny soatoavina nentin-drazana.
Rehefa niverina avy tany an-tsesitany tany [[Tamba-nosin' i Kômôro|Kômôro]] izy tamin' ny taona 1922 dia nesorina taminy ny fahafahana hahazo asa be karama ao amin' ny governemanta mpanjanaka, fa afaka mahazo fivelomana antonony kosa tao amin' ny trano fivarotam-boky tao an-drenivohitra. Ny asasorany nandritra io vanim-potoana io dia nanjary nitombo hatrany tamin' ny fivoizana ny lohahevitra momba ny fahadisoam-panantenana. Nanangana hetsika ara-literatiora antsoina hoe ''Mitady ny Very'' izy, ary tamin' ny 5 Aogositra 1931 dia namoaka [[gazety]] ara-li
Taorian' ny fahaleovantena tamin' ny taona 1960 dia nampidirina teto amin' ny firenena ny asasorany ho porofon' ny fitiavan-tanindrazana nananan' ny Malagasy avara-pianarana tao Antananarivo nandritra ny fanjanahantany. Misy lalana mitondra ny anarany ny ao Antananarivo.
== Jereo koa ==
* [[Ralaimongo Jean|Jean Ralaimongo]]
* [[Ravoahangy-Andrianavalona Joseph|Joseph Ravoahangy]]
* [[Raseta Joseph Delphin|Joseph Raseta]]
* [[David Jaomanoro]]
* [[Jean-Joseph Rabearivelo]]
* [[Jacques Rabemananjara]]
* [[Jean-Luc Raharimanana]]
* [[Michèle Rakotoson]]
* [[Dox (Jean Verdi Salomon Razakandrainy)|Dox]]
* [[Naivoharison Patrick Ramanmonjisoa]]
* [[Lucien Xavier Michel Andrianarahinjaka|Lucien Xavier Michel-Andrianarahinjaka]]
* [[Esther Nirina]]
* [[Hajasoa Vololona Picard]]
* [[Charlotte-Arrisoa Rafenomanjato]]
* [[Pastora Rahajason]]
* [[Elie Rajaonarison]]
* [[Flavien Ranaivo]]
* [[Esther Razana]]
* [[Samuel Ratany]]
* [[Lisitry ny mpanoratra malagasy]]
[[sokajy:mpanoratra malagasy]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1891]]
[[sokajy:Maty tamin'ny taona 1940]]
r8tqw17siyl8t5st5mt5xpjd52bxy1t
1138129
1138128
2026-05-11T12:09:35Z
Ambalavola
36085
1138129
wikitext
text/x-wiki
I '''Ny Avana Ramanantoanina''' (1891–1940) dia [[pôeta]] sy mpanoratra [[tantara an-tsehatra]]. Anisan' ny mpanoratra malaza indrindra teto [[Madagasikara]] izy. Nalaza tamin' ny [[tononkalo]], ary koa ny tantara nosoratany ihany koa izy. Nanoratra tamin' ny andron' ny [[Empira Mpanjanaka Frantsay|fanjanahantany]] izy ary heverina ho mpanoratra malagasy voalohany nandefa hafatra ara-pôlitika ao anatin' ny asasorany. Nanoratra tamin' ny teny maroizy, indrindra ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]]. Niaraka tamin' i [[Jean-Joseph Rabearivelo]], izay lazaina fa pôeta afrikana voalohany nanoratra araka ny fanao tandrefana. Ramanantoanina dia nanakiana mafy ny fahefana mpanjanaka frantsay. Mpikambana tao amin' ny fikambanana [[Fanindrahindram-pirenena|nasiônalista]] miafina [[Vy Vato Sakelika]] (VVS) izy, ary natao sesitany tany [[Mayotte]] any [[Tamba-nosin' i Kômôro|Kômôro]] rehefa noraran' ny mpanjanatany frantsay ilay fikambanana tamin' ny taona 1917. Voarara ny asasorany noho izany ary tsy naverina navoaka raha tsy tamin' ny taompolo 1980 teto Madagasikara. Vokatra izany dia tsy dia fatatra loatra teo amin' ny tontolon' ny literatiora iraisam-pirenena ny asasorany raha mitaha amin' ny an-dRabearivelo.
Ramanantoanina dia teraka tamin' ny taona 1891 tao Ambatofotsy, tanàna ambanivohitr' [[Antananarivo]], ao amin' ny faritra afovoan' i Madagasikara, tao amin' ny fianakavian' ny aristôkrasia merina taloha izay rava tamin' ny fanjanahantany frantsay tamin' ny taona 1896. Rehefa vita ny fianarany tao amin' ny sekoly tsy miankina [[Prôtestantisma|prôtestanta]], Ramanantoanina dia nanomboka nanoratra sy namoaka ny sanganasany tamin' ny gazety literatiora maromaro teo an-toerana teo amin' ny faha-16 taonany tamin' ny anarana hoe ''Ny Avana''. Nanomboka nalaza izy tamin' ny famoahany voalohany ny ''Chant de fiancailles'' ("Hiran' ny fifamofoana") tamin' ny taona 1907.
Ramanantoanina dia anisan' ny andiana pôeta malagasy voalohany nanandrana namolavola rafitra sy teôria momba ny [[tononkalo]] amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]], izay nantsoin' ny taranaka mpanotra malagasy taty aoriana hoe ''Ny Mpanoratra zokiny''. Nahazo aingam-panahy avy amin' ny ''[[hainteny]]'' asasorany, izay nampiditra toetra filamatra amin' ny endrika toy ny "embona" sy "hanina" ao anatin' ny tononkalony ho fitaovana ho enti-mampiroborobo ny firaisan' ny samy [[Malagasy (vahoaka)|Malagasy]] sy hamporisihana ny fiverenana amin' ny soatoavina nentin-drazana.
Rehefa niverina avy tany an-tsesitany tany [[Tamba-nosin' i Kômôro|Kômôro]] izy tamin' ny taona 1922 dia nesorina taminy ny fahafahana hahazo asa be karama ao amin' ny governemanta mpanjanaka, fa afaka mahazo fivelomana antonony kosa tao amin' ny trano fivarotam-boky tao an-drenivohitra. Ny asasorany nandritra io vanim-potoana io dia nanjary nitombo hatrany tamin' ny fivoizana ny lohahevitra momba ny fahadisoam-panantenana. Nanangana hetsika ara-literatiora antsoina hoe ''Mitady ny Very'' izy, ary tamin' ny 5 Aogositra 1931 dia namoaka [[gazety]] ara-li
Taorian' ny fahaleovantena tamin' ny taona 1960 dia nampidirina teto amin' ny firenena ny asasorany ho porofon' ny [[fitiavan-tanindrazana]] nananan' ny Malagasy avara-pianarana tao Antananarivo nandritra ny fanjanahantany. Misy lalana mitondra ny anarany ny ao Antananarivo.
== Jereo koa ==
* [[Ralaimongo Jean|Jean Ralaimongo]]
* [[Ravoahangy-Andrianavalona Joseph|Joseph Ravoahangy]]
* [[Raseta Joseph Delphin|Joseph Raseta]]
* [[David Jaomanoro]]
* [[Jean-Joseph Rabearivelo]]
* [[Jacques Rabemananjara]]
* [[Jean-Luc Raharimanana]]
* [[Michèle Rakotoson]]
* [[Dox (Jean Verdi Salomon Razakandrainy)|Dox]]
* [[Naivoharison Patrick Ramanmonjisoa]]
* [[Lucien Xavier Michel Andrianarahinjaka|Lucien Xavier Michel-Andrianarahinjaka]]
* [[Esther Nirina]]
* [[Hajasoa Vololona Picard]]
* [[Charlotte-Arrisoa Rafenomanjato]]
* [[Pastora Rahajason]]
* [[Elie Rajaonarison]]
* [[Flavien Ranaivo]]
* [[Esther Razana]]
* [[Samuel Ratany]]
* [[Lisitry ny mpanoratra malagasy]]
[[sokajy:mpanoratra malagasy]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1891]]
[[sokajy:Maty tamin'ny taona 1940]]
oubopes9ch5cuvv80277jep1m0ev3c1
Marine Le Pen
0
287636
1138180
1130782
2026-05-11T20:31:38Z
HarryWurst
36292
1138180
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Marine Le Pen VIVA 24 (cropped).jpg|thumb|left|Marine Le Pen]]
'''Marine Le Pen''' dia mpanao politika, filohan'ny [[Rassemblement National]] mizaka ny zom-pirenen'i {{Frantsa}} teraka ny 5 Aogositra 1968 tao [[Neuilly-sur-Seine ]].
Kandidà indroa izy tamin'ny fifidianana filoham-pirenena frantsay tamin'ny 2017 sy 2022.
== Jereo koa ==
{{reflist}}
{{CLEFDETRI:Le Pen, Marine}}
[[Sokajy:Rassemblement National]]
[[Sokajy:Mpanao politika frantsay]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1968]]
cunz3e02z97tx5gdnpy7a3fub3hmpca
Sokajy:Distrika ao Niedersachsen
14
287750
1138241
1136860
2026-05-12T08:20:53Z
HarryWurst
36292
1138241
wikitext
text/x-wiki
[[Sokajy:Niedersachsen]]
[[Sokajy:Distrika ao Alemaina]]
h8bfhitoavzkd27y1qannckwca9f04t
ASSM Elgeco Plus
0
287791
1138199
1137524
2026-05-12T04:53:30Z
HarryWurst
36292
1138199
wikitext
text/x-wiki
'''ASSM Elgeco Plus''', dia [[klioba baolina kitra]] avy eto {{Madagasikara}}monina eto [[Antananarivo]], [[Analamanga]]. Ny fusionan'ny klioba taloha ''Real Elgeco Plus'' avy any [[Manakara]] sy ''AS Saint Michel''<ref>[https://lexpress.mg/11/08/2023/jeux-des-iles-rajoelina-fustige-les-saboteurs/ Jeux des Iles]</ref> no nanangana azy tamin'ny taona 2008.
==Champion de Madagascar==
*1971, 1978: 2024<ref>[https://midi-madagasikara.mg/as-fanalamanga-un-club-malgache-ambitieux-a-lassaut-de-la-coupe-de-la-caf/ AS Fanalamanga, un club malgache ambitieux, à l’assaut de la Coupe de la CAF]</ref>
* 2023-2024 champions, tamin'ny taona 2024 dia nandrombaka ny tompondaka izy ireo nanoloana ny [[AS Fanalamanga]].<ref>[https://midi-madagasikara.mg/as-fanalamanga-un-club-malgache-ambitieux-a-lassaut-de-la-coupe-de-la-caf/ AS Fanalamanga, un club malgache ambitieux, à l’assaut de la Coupe de la CAF]</ref>
==Coupe de Madagascar==
*1980, 2013,<ref>[https://www.facebook.com/media/set/?set=a.705958606095475.1073741850.142559842435357&type=3 Telma Coupe de Madagascar 2013], Facebook.com</ref> 2014, 2018, 2022, 2023,<ref>[https://midi-madagasikara.mg/football-coupe-de-madagascar-cinquieme-sacre-pour-lelgeco-plus/ FOOTBALL - COUPE DE MADAGASCAR - Elgeco Plus décroche sa cinquième étoile]</ref> 2024.<ref>[https://www.lexpress.mg/2024/07/football-coupe-de-madagascar-elgeco.html FOOTBALL - COUPE DE MADAGASCAR - Elgeco Plus décroche sa sixième étoile]</ref>
== Filomanosana ==
Ny sampana filomanosana ao amin'ny ASSM dia iray amin'ireo klioba malaza indrindra eto Madagasikara, miaraka amin'ny Cosfa Natation sy ny Managing<ref>[https://www.msn.com/fr-xl/afrique-centre-et-est/madagascar-actualite/aquathlon-managing-assm-et-cosfa-arrachent-quatre-victoires-chacun/ar-AA20UtW1 Aquathlon - Managing, ASSM et Cosfa arrachent quatre victoires chacun]</ref>
{{reflist}}
[[Sokajy:Klioba baolina kitra malagasy]]
5upzt19yqt9qg0d2rxtbgpmh9gnhtd0
Gabriel Attal
0
288281
1138165
1096842
2026-05-11T20:12:11Z
HarryWurst
36292
1138165
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary= Gabriel Attal, February 2023.jpg
|anarana=Gabriel Attal
|teraka=16 martsa 1989
|maty=
|firenena={{Frantsa}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
}}
I '''Gabriel Attal''', teraka ny 16 martsa 1989 tao [[Clamart]] (Hauts-de-Seine), dia praiminisitra frantsay nanomboka ny 9 Janoary 2024 de tampitra 5 septembre 2024.
Rehefa tafaverina amin'ny toerany amin'ny maha-[[solombavambahoaka]] azy izy, dia filohan'ny vondrona ''Ensemble pour la République'' tao amin'ny Antenimieram-pirenena nanomboka ny Jolay 2024 ary voafidy ho sekretera jeneralin'ny antoko ''Renaissance'' tamin'ny Desambra 2024.
* [[Praiminisitra]] frantsay
== Jeroa koa ==
[[sokajy:Mpanao politika frantsay]]
[[Sokajy:Praiminisitra frantsay]]
[[Sokajy:solombavambahoaka frantsay]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1989]]
aaq2raybhh4tlsdaxr6u9rzu1coses2
1138178
1138165
2026-05-11T20:29:26Z
HarryWurst
36292
1138178
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary= Gabriel Attal, February 2023.jpg
|anarana=Gabriel Attal
|teraka=16 martsa 1989
|maty=
|firenena={{Frantsa}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
}}
I '''Gabriel Attal''', teraka ny 16 martsa 1989 tao [[Clamart]] (Hauts-de-Seine), dia praiminisitra frantsay nanomboka ny 9 Janoary 2024 de tampitra 5 septembre 2024.
Rehefa tafaverina amin'ny toerany amin'ny maha-[[solombavambahoaka]] azy izy, dia filohan'ny vondrona ''Ensemble pour la République'' tao amin'ny Antenimieram-pirenena nanomboka ny Jolay 2024 ary voafidy ho sekretera jeneralin'ny antoko ''Renaissance'' tamin'ny Desambra 2024.
* [[Praiminisitra]] frantsay
== Jeroa koa ==
{{CLEFDETRI:Attal, Gabriel}}
[[sokajy:Mpanao politika frantsay]]
[[Sokajy:Praiminisitra frantsay]]
[[Sokajy:solombavambahoaka frantsay]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1989]]
f32dlpymb5jy0bqqipowfpofn7rmgmc
1138188
1138178
2026-05-12T03:46:52Z
HarryWurst
36292
1138188
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary= Gabriel Attal, February 2023.jpg
|anarana=Gabriel Attal
|teraka=16 martsa 1989
|maty=
|firenena={{Frantsa}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
}}
I '''Gabriel Attal''', teraka ny 16 martsa 1989 tao [[Clamart]] (Hauts-de-Seine), dia praiminisitra [[frantsa]]y nanomboka ny 9 Janoary 2024 de tampitra 5 septembre 2024.
Rehefa tafaverina amin'ny toerany amin'ny maha-[[solombavambahoaka]] azy izy, dia filohan'ny vondrona ''Ensemble pour la République'' tao amin'ny Antenimieram-pirenena nanomboka ny Jolay 2024 ary voafidy ho sekretera jeneralin'ny antoko ''Renaissance'' tamin'ny Desambra 2024.
* [[Praiminisitra]] frantsay
== Jeroa koa ==
{{CLEFDETRI:Attal, Gabriel}}
[[sokajy:Mpanao politika frantsay]]
[[Sokajy:Praiminisitra frantsay]]
[[Sokajy:solombavambahoaka frantsay]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1989]]
tu3jtz1r7t165k0cmviyw3a9ku0ixgn
Schinus terebinthifolia
0
290044
1138236
1130099
2026-05-12T07:57:51Z
Thelezifor
15140
nanova ny anaran'i [[Schinus terebinthifolius]] ho [[Schinus terebinthifolia]] i Thelezifor
1130099
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Schinus terebinthifolius fruits.JPG|vignette|297x297px|Sampan' ny ''Schinus terebinthifolius'', voany, ilay atao hoe '"berôzy"]]
Ny '''''Schinus terebinthifolia''''' dia karazana zavamaniry [[dikôtiledôna]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Anacardiaceae]]'', teratany any [[Amerika Atsimo]]. Manana ravina sarotra mihintsana sy voany fanao zava-manitra izay fantatra amin' ny anarana hoe "berôzy" izy. Any [[Amerika Atsimo]] ([[Brezila]]) no nipoirany, nefa ankehitriny dia volena mba hahazoana voany izy any amin' ny faritra mafana hafa, toa an' i [[La Réunion]] na i [[Madagasikara]]. Ity karazana ity dia zavamaniry mitsiry hoazy, izay indraindray lasa manafika.
== Toetoetrany ==
[[Sary:Feuille de Schinus terebinthifolius.jpg|vignette|Ravin' ny ''Schinus terebinthifolius'']]
Hazo mananana halava mety mahatratra 3 ka hatramin' ny 10 m, ary indraindray 15 m, sy savaivo mirefy 10 hatramin' ny 30 sm (indraindray 60 sm) ny ''Schinus terebinthifolius''.
Manana halava mirefy 7,5 hatramin' ny 15 sm ny raviny maharitra sy mifandimby, izay misy 5 na 7 na 9 [[zana-pelana]] salavalava, mifanohitra, afa-tsy ny farany. Feno na misy nifinifiny ny [[felan-dravina]], mizoro ny fotony sy ny tampony.
[[Sary:Schinus terebinthifolius flowers.jpg|vignette|Vonin' ny ''Schinus terebinthifolius'']]
Mivondrona anaty [[sampaho]] 2,5 hatramin' ny 10 sm ny voniny, izay tena misampantsampana, eo am-pototry ny ravina ambony indrindra. Entin' ny foto-javamaniry samihafa ny vony lahy sy ny vony vavy fa tsy amin' ny zavamaniry tokana. Mamoaka fofon-[[Dipoavatra (voany)|dipoavatra]] na fofona <u>terebinta</u> izy ireo. Ny voniny, izay manana lavany sy sakany eo amin' ny 3 mm, dia misy kalisy foronin' ny [[ravimbony]] madinika maitso maranitra dimy sy [[vondrom-pelambony]] misy [[felam-bony]] fotsy dimy manana halava mirefy latsaky ny 3 mm, [[lahimbony]] 10 na [[vavimbony]] misy [[fihary]] boribory. Zavamaniry misy [[mamimbony]] sy [[vovobony]] ahafahana mamokatra [[tantely]] somary manitra izy io.
[[Sary:Schinus terebinthifolius.JPG|vignette|Voan' ny ''Schinus terebinthifolius'']]
Manana savaivo mirefy 4 ka hatramin' ny 5 mm ny voany, izay antsoina hoe "<u>berôzy</u>", izay mivondrona anaty sampaho matevina, miloko mena midorehitra, ny nofony misy [[litsoa]] sy manitra, somary mangidy kely ny tsirony. Misy vihim-boa salavalava, manja mazava, latsaky ny 3 mm ny halavany, ary mamoaka fofon-dipoavatra.
== Jereo koa ==
* ''[[Schinus]]''
* ''[[Schinus molle]]''
[[sokajy:Hazo]]
[[Sokajy:Schinus]]
s3l6vtg9l5degcptycz7hcg9rdza8ji
1138239
1138236
2026-05-12T08:03:56Z
Thelezifor
15140
Jereo koa
1138239
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Schinus terebinthifolius fruits.JPG|vignette|353x353px|Sampan' ny ''Schinus terebinthifolius'', voany, ilay atao hoe '"berôzy"]]
Ny '''''Schinus terebinthifolia''''' dia karazana zavamaniry [[dikôtiledôna]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Anacardiaceae]]'', teratany any [[Amerika Atsimo]]. Manana ravina sarotra mihintsana sy voany fanao zava-manitra izay fantatra amin' ny anarana hoe "berôzy" izy. Any [[Amerika Atsimo]] ([[Brezila]]) no nipoirany, nefa ankehitriny dia volena mba hahazoana voany izy any amin' ny faritra mafana hafa, toa an' i [[La Réunion]] na i [[Madagasikara]]. Ity karazana ity dia zavamaniry mitsiry hoazy, izay indraindray lasa manafika.
== Toetoetrany ==
Hazo mananana halava mety mahatratra 3 ka hatramin' ny 10 m, ary indraindray 15 m, sy savaivo mirefy 10 hatramin' ny 30 sm (indraindray 60 sm) ny ''Schinus terebinthifolius''.
=== Ravina ===
[[Sary:Feuille de Schinus terebinthifolius.jpg|vignette|Ravin' ny ''Schinus terebinthifolius'']]Manana halava mirefy 7,5 hatramin' ny 15 sm ny raviny maharitra sy mifandimby, izay misy 5 na 7 na 9 [[zana-pelana]] salavalava, mifanohitra, afa-tsy ny farany. Feno na misy nifinifiny ny [[felan-dravina]], mizoro ny fotony sy ny tampony.
=== Vony ===
[[Sary:Schinus terebinthifolius flowers.jpg|vignette|Vonin' ny ''Schinus terebinthifolius''|ankavia]]
Mivondrona anaty [[sampaho]] 2,5 hatramin' ny 10 sm ny voniny, izay tena misampantsampana, eo am-pototry ny ravina ambony indrindra. Entin' ny foto-javamaniry samihafa ny vony lahy sy ny vony vavy fa tsy amin' ny zavamaniry tokana. Mamoaka fofon-[[Dipoavatra (voany)|dipoavatra]] na fofona <u>terebinta</u> izy ireo. Ny voniny, izay manana lavany sy sakany eo amin' ny 3 mm, dia misy kalisy foronin' ny [[ravimbony]] madinika maitso maranitra dimy sy [[vondrom-pelambony]] misy [[felam-bony]] fotsy dimy manana halava mirefy latsaky ny 3 mm, [[lahimbony]] 10 na [[vavimbony]] misy [[fihary]] boribory. Zavamaniry misy [[mamimbony]] sy [[vovobony]] ahafahana mamokatra [[tantely]] somary manitra izy io.
=== Voa ===
[[Sary:Schinus terebinthifolius.JPG|vignette|Voan' ny ''Schinus terebinthifolius'']]
Manana savaivo mirefy 4 ka hatramin' ny 5 mm ny voany, izay antsoina hoe "<u>berôzy</u>", izay mivondrona anaty sampaho matevina, miloko mena midorehitra, ny nofony misy [[litsoa]] sy manitra, somary mangidy kely ny tsirony. Misy vihim-boa salavalava, manja mazava, latsaky ny 3 mm ny halavany, ary mamoaka fofon-dipoavatra.
== Jereo koa ==
* ''[[Schinus]]''
* ''[[Schinus molle]]''
* [[Berôzy]]
* ''[[Euonymus]]''
* ''[[Euonymus phellomanus]]''
[[sokajy:Hazo]]
[[Sokajy:Schinus]]
iibc4co26e0to5c8hh1ktaemds9lli2
Schinus
0
290072
1138225
1093903
2026-05-12T07:28:30Z
Thelezifor
15140
1138225
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Starr 031108-0096 Schinus terebinthifolius.jpg|vignette|315x315px|''Schinus terebinthifolius'']]
Ny '''''Schinus''''' dia vondron-karazana hazo sy hazo madinika lava mamony, ao amin' ny fianakaviana ''[[Anacardiaceae]]''. Loharano ahazoana zava-manitra ny dipoavatra peroviana (''[[Schinus molle|Schinus Molle]]''). Teratany any [[Amerika Atsimo]] sy any [[Amerika Afovoany]] ny karazana rehetra ao amin' ny ''Schinus'', manomboka any [[Però]] sy any amin' ny ilany avaratra-atsinanan' i [[Brezila]] ka hatrany amin' ny ilany atsimon' i Amerika Atsimo. Lasa zavamaniry manafika ivelan' ny toeram-ponenany voajanahary ny karazana sasany (anisan' izany ny ''[[Schinus terebinthifolius|Schinus terebinthifolia]]''). Mety ho ahi-dratsy any amin' ny faritra manana hamandoana antonony ny ''[[Schinus polygama]]'', na dia tsy dia fantatra loatra aza.
tcbqxd56y2vkf5ptminqkn1qfbefnpz
1138233
1138225
2026-05-12T07:51:18Z
Thelezifor
15140
Lisitry ny karazana
1138233
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Starr 031108-0096 Schinus terebinthifolius.jpg|vignette|362x362px|''[[Schinus terebinthifolius]]'']]
Ny '''''Schinus''''' dia vondron-karazana hazo sy hazo madinika lava mamony, ao amin' ny fianakaviana ''[[Anacardiaceae]]''. Loharano ahazoana zava-manitra ''[[Schinus molle|Schinus Molle]]''. Teratany any [[Amerika Atsimo]] sy any [[Amerika Afovoany]] ny karazana rehetra ao amin' ny ''Schinus'', manomboka any [[Però]] sy any amin' ny ilany avaratra-atsinanan' i [[Brezila]] ka hatrany amin' ny ilany atsimon' i [[Amerika Atsimo]]. Lasa zavamaniry manafika ivelan' ny toeram-ponenany voajanahary ny karazana sasany (anisan' izany ny ''[[Schinus terebinthifolius|Schinus terebinthifolia]]''). Mety ho [[Ahidratsy|ahi-dratsy]] any amin' ny faritra manana hamandoana antonony ny ''[[Schinus polygama]]'', na dia tsy dia fantatra loatra aza.
== Lisitry ny karazana ==
Karazana 34 no ekena ankehitriny araka ny ''[[Plants of the World Online]]'' <small>(23 Avrily 2023)</small>:
* ''Schinus areira'' L.
* ''Schinus bumelioides'' I.M.Johnst.
* ''Schinus engleri'' <small>F.A.Barkley</small>
* ''Schinus fasciculata'' <small>(Griseb.) I.M.Johnst.</small>
* ''Schinus ferox'' Hassl.
* ''Schinus gracilipes'' I.M.Johnst.
* ''Schinus johnstonii'' F.A.Barkley
* ''Schinus kauselii'' F.A.Barkley
* ''Schinus latifolia'' <small>(Gillies ex Lindl.) Engl.</small>
* ''Schinus lentiscifolia'' Marchand
* ''Schinus longifolia'' (Lindl.) Speg.
* ''Schinus marchandii'' F.A.Barkley
* ''Schinus meyeri'' F.A.Barkley
* ''Schinus microphylla'' I.M.Johnst.
* ''[[Schinus molle]]'' <small>L.</small> ''Peruvian pepper tree''
** ''Schinus molle'' var. ''molle'' (=''S. bituminosa, S. occidentalis'')
** ''Schinus molle'' var. ''rusbyi'' <small>(L.) DC.</small>
* ''Schinus montana'' Engl.
* ''Schinus myrtifolia'' (Griseb.) Cabrera
* ''Schinus odonellii'' F.A.Barkley
* ''Schinus pampeana'' Bordignon & Vog.Ely
* ''Schinus patagonica'' (Phil.) I.M.Johnst. ex Cabrera
* ''Schinus pearcei'' <small>Engler</small>
* ''Schinus pilifera'' I.M.Johnst.
* ''Schinus polygama'' <small>(Cav.) Cabrera</small> (←''Schinus dentata'', ''Schinus dependens'')
* ''Schinus praecox'' (Griseb.) Speg.
* ''Schinus ramboi'' F.A.Barkley
* ''Schinus roigii'' Ruíz Leal & Cabrera
* ''Schinus sinuata'' (Griseb.) Engl.
* ''Schinus spinosa'' Engl.
* ''Schinus talampaya'' Fabbroni & M.A.Zapater
* ''[[Schinus terebinthifolia]]'' <small>Raddi</small>
** ''Schinus terebinthifolia'' var. ''acutifolia'' <small>Engl.</small>
** ''Schinus terebinthifolia'' var. ''terebinthifolia'' (''←Schinus'' ''aroiera, Schinus chichita, Schinus mellisii, Schinus mucronulata, Schinus rhoifolia'')
* ''Schinus uruguayensis'' (F.A.Barkley) Silva-Luz
* ''Schinus velutina'' (Turcz.) I.M.Johnst.
* ''Schinus venturii'' <small>F.A.Barkley</small>
* ''Schinus weinmanniifolia'' <small>Mart. ex Engl.</small>
=== Karazana niova atoko ===
Ireto karazana manaraka ireto dia niova antoko ka niova anarana koa:
* ''Cuscuta myricoides'' <small>(L.) Druce</small> (← ''Schinus myricoides'' <small>L.</small>)
* ''Limonia acidissima'' <small>L.</small> (← ''S. limonia'' <small>L.</small>)
* ''Lithraea molleoides'' <small>(Vell.) Engl.</small> (← ''Schinus molleoides'' <small>Vell.</small>)
* ''Zanthoxylum fagara'' <small>(L.) Sarg.</small> (← ''Schinus fagara'' <small>L.</small>)
=== Karazana misy eto Madagasikara ===
Indreto ny karazana misy eto [[Madagasikara]]:
== Jereo koa ==
* [[Berôzy]]
* ''[[Cuscuta]]''
* ''[[Euonymus]]''
* ''[[Limonia]]''
* ''[[Lithraea]]''
* ''[[Zanthoxylum]]''
8sa030c63fdeif6izqemczvtzb8zsvn
1138238
1138233
2026-05-12T08:00:14Z
Thelezifor
15140
Karazana misy eto Madagasikara
1138238
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Starr 031108-0096 Schinus terebinthifolius.jpg|vignette|362x362px|''[[Schinus terebinthifolius]]'']]
Ny '''''Schinus''''' dia vondron-karazana hazo sy hazo madinika lava mamony, ao amin' ny fianakaviana ''[[Anacardiaceae]]''. Loharano ahazoana zava-manitra ''[[Schinus molle|Schinus Molle]]''. Teratany any [[Amerika Atsimo]] sy any [[Amerika Afovoany]] ny karazana rehetra ao amin' ny ''Schinus'', manomboka any [[Però]] sy any amin' ny ilany avaratra-atsinanan' i [[Brezila]] ka hatrany amin' ny ilany atsimon' i [[Amerika Atsimo]]. Lasa zavamaniry manafika ivelan' ny toeram-ponenany voajanahary ny karazana sasany (anisan' izany ny ''[[Schinus terebinthifolius|Schinus terebinthifolia]]''). Mety ho [[Ahidratsy|ahi-dratsy]] any amin' ny faritra manana hamandoana antonony ny ''[[Schinus polygama]]'', na dia tsy dia fantatra loatra aza.
== Lisitry ny karazana ==
Karazana 34 no ekena ankehitriny araka ny ''[[Plants of the World Online]]'' <small>(23 Avrily 2023)</small>:
* ''Schinus areira'' L.
* ''Schinus bumelioides'' I.M.Johnst.
* ''Schinus engleri'' <small>F.A.Barkley</small>
* ''Schinus fasciculata'' <small>(Griseb.) I.M.Johnst.</small>
* ''Schinus ferox'' Hassl.
* ''Schinus gracilipes'' I.M.Johnst.
* ''Schinus johnstonii'' F.A.Barkley
* ''Schinus kauselii'' F.A.Barkley
* ''Schinus latifolia'' <small>(Gillies ex Lindl.) Engl.</small>
* ''Schinus lentiscifolia'' Marchand
* ''Schinus longifolia'' (Lindl.) Speg.
* ''Schinus marchandii'' F.A.Barkley
* ''Schinus meyeri'' F.A.Barkley
* ''Schinus microphylla'' I.M.Johnst.
* ''[[Schinus molle]]'' <small>L.</small> ''Peruvian pepper tree''
** ''Schinus molle'' var. ''molle'' (=''S. bituminosa, S. occidentalis'')
** ''Schinus molle'' var. ''rusbyi'' <small>(L.) DC.</small>
* ''Schinus montana'' Engl.
* ''Schinus myrtifolia'' (Griseb.) Cabrera
* ''Schinus odonellii'' F.A.Barkley
* ''Schinus pampeana'' Bordignon & Vog.Ely
* ''Schinus patagonica'' (Phil.) I.M.Johnst. ex Cabrera
* ''Schinus pearcei'' <small>Engler</small>
* ''Schinus pilifera'' I.M.Johnst.
* ''Schinus polygama'' <small>(Cav.) Cabrera</small> (←''Schinus dentata'', ''Schinus dependens'')
* ''Schinus praecox'' (Griseb.) Speg.
* ''Schinus ramboi'' F.A.Barkley
* ''Schinus roigii'' Ruíz Leal & Cabrera
* ''Schinus sinuata'' (Griseb.) Engl.
* ''Schinus spinosa'' Engl.
* ''Schinus talampaya'' Fabbroni & M.A.Zapater
* ''[[Schinus terebinthifolia]]'' <small>Raddi</small>
** ''Schinus terebinthifolia'' var. ''acutifolia'' <small>Engl.</small>
** ''Schinus terebinthifolia'' var. ''terebinthifolia'' (''←Schinus'' ''aroiera, Schinus chichita, Schinus mellisii, Schinus mucronulata, Schinus rhoifolia'')
* ''Schinus uruguayensis'' (F.A.Barkley) Silva-Luz
* ''Schinus velutina'' (Turcz.) I.M.Johnst.
* ''Schinus venturii'' <small>F.A.Barkley</small>
* ''Schinus weinmanniifolia'' <small>Mart. ex Engl.</small>
=== Karazana niova atoko ===
Ireto karazana manaraka ireto dia niova antoko ka niova anarana koa:
* ''Cuscuta myricoides'' <small>(L.) Druce</small> (← ''Schinus myricoides'' <small>L.</small>)
* ''Limonia acidissima'' <small>L.</small> (← ''S. limonia'' <small>L.</small>)
* ''Lithraea molleoides'' <small>(Vell.) Engl.</small> (← ''Schinus molleoides'' <small>Vell.</small>)
* ''Zanthoxylum fagara'' <small>(L.) Sarg.</small> (← ''Schinus fagara'' <small>L.</small>)
=== Karazana misy eto Madagasikara ===
Karazana roa no misy eto [[Madagasikara]], izay samy nampidirina avokoa:
* ''[[Schinus terebinthifolia]]''
* ''[[Schinus molle]]''
Volena hahazoana ny voany atao hoe berôzy ny ''Schinus terebinthifolia'', fa ny ''Schinus molle'' kosa dia matetika volena ho haingon-tanàna.
== Jereo koa ==
* [[Berôzy]]
* ''[[Cuscuta]]''
* ''[[Euonymus]]''
* ''[[Limonia]]''
* ''[[Lithraea]]''
* ''[[Zanthoxylum]]''
2tluoc6z123l1w524gu65i4rx7diohq
Celastraceae
0
292989
1138243
1131234
2026-05-12T08:33:06Z
Thelezifor
15140
1138243
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Euonymus fortunei radicans1.jpg|vignette|347x347px|''Euonymus fortunei'']]
[[Sary:Catha edulis.jpg|vignette|229x229px|Katy (''[[Catha edulis]]'')]]
Ny '''''Celastraceae''''' dia fianakavian-javamaniry [[roa ravin-tsimoka]], ao amin' ny filaharana [[Celastrales]]. Misy karazany 1 350 mizara amin' ny vondron-karazana 98 io fianakaviana io. Izy ireo dia [[Hazo (zavamaniry)|hazo]], [[hazobotry]] na [[vahy]], manomboka amin' ny faritra manana [[toetany antonony]] ka hatrany amin' ny faritra mafana ny aniriany. Azo lazaina ihany koa ny vondron-karazana ''Celastrus'' izay manome karazana fanao haingo maro. Ny katy, izay tsakoin' ny olona any amin' ny [[Saikanosin' i Arabia|Saikinosy Arabo]] sy any any amin' ny [[Tandrok' i Afrika]] ary eto [[Madagasikara]], dia ravina vaovao avy amin' ny karazana ''[[Catha edulis]]''.
[[Sary:Polycardia lateralis.jpg|vignette|302x302px|Fanazavandrano (''[[Polycardia lateralis]]'')]]
Amin' ny vondron-karazana 98 fantatra amin' izao fotoana izao ao amin' ny fianakaviana ''Celastraceae'', ny 19 dia teratany eto [[Madagasikara]] ary ahitana karazana 57 farafaharatsiny fantatra amin' izao fotoana izao. Ny enina amin' ireo vondron-karazana 19 ireo (''[[Brexiella]]'', ''[[Evonymopsis]]'', ''[[Hartogiopsis]]'', ''[[Polycardia]]'', ''[[Ptelidium]]'', ary ''[[Salvadoropsis]]'') dia tsy hita raha tsy eto Madagasikara. Ireo vondron-karazana ireo dia samy manana ny toetrany sy ny asany manokana.
== Vondron-karazana ==
[[Sary:Celastrus orbiculatus.jpg|vignette|215x215px|''Celastrus orbiculatus'']]
Vondron-karazana 98 no eken' ny ''[[Plants of the World Online]]'' tamin' ny Novambra 2024:
* ''Acanthothamnus'' Brandegee
* ''Allocassine'' N.Robson
* ''Anthodon'' Ruiz & Pav.
* ''Apatophyllum'' McGill.
* ''Apodostigma'' R.Wilczek
* ''Arnicratea'' N.Hallé
* ''Bequaertia'' R.Wilczek
* ''Brassiantha'' A.C.Sm.
* ''Brexia'' Norhonha ex Thouars
* ''[[Brexiella]]'' H.Perrier
* ''Campylostemon'' Welw. ex Benth. & Hook.f.
* ''[[Canotia]]'' Torr.
* ''Cassine'' L.
* ''[[Catha]]'' Forssk. ex Scop.
* ''Celastrus'' L.
* ''Cheiloclinium'' Miers
* ''Crossopetalum'' P.Browne
* ''Cuervea'' Triana ex Miers
* ''Denhamia'' Meisn.
* ''Dicarpellum'' (Loes.) A.C.Sm.
* ''Dinghoua'' R.H.Archer
* ''Elachyptera'' A.C.Sm.
* ''Elaeodendron'' Jacq.
* ''Empleuridium'' Sond. & Harv.
* ''[[Euonymus]]'' L.
* ''[[Evonymopsis]]'' H.Perrier
* ''Fraunhofera'' Mart.
* ''Glyptopetalum'' Thwaites
* ''Goniodiscus'' Kuhlm.
* ''Gyminda'' (Griseb.) Sarg.
* ''Gymnosporia'' (Wight & Arn.) Hook.f.
* ''[[Hartogiopsis]]'' H.Perrier
* ''Haydenoxylon'' M.P.Simmons
* ''Hedraianthera'' F.Muell.
* ''Helictonema'' Pierre
* ''Hexaspora'' C.T.White
* ''Hippocratea'' L.
* ''Hylenaea'' Miers
* ''Hypsophila'' F.Muell.
* ''Kokoona'' Thwaites
* ''Lauridia'' Eckl. & Zeyh.
* ''Lepuropetalon'' Elliott
* ''Loeseneriella'' A.C.Sm.
* ''Lophopetalum'' Wight ex Arn.
* ''Lydenburgia'' N.Robson
* ''Macgregoria'' F.Muell.
* ''Maurocenia'' Mill.
* ''Maytenus'' Molina
* ''Menepetalum'' Loes.
* ''Microtropis'' Wall. ex Meisn.
* ''Monimopetalum'' Rehder
* ''Mortonia'' A.Gray
* ''Mystroxylon'' Eckl. & Zeyh.
* ''Nicobariodendron'' Vasudeva Rao & Chakrab.
* ''Orthosphenia'' Standl.
* ''Parnassia'' L.
* ''Paxistima'' Raf.
* ''Peripterygia'' Loes.
* ''Peritassa'' Miers
* ''Plagiopteron'' Griff.
* ''Platypterocarpus'' Dunkley & Brenan
* ''Plenckia'' Reissek
* ''Pleurostylia'' Wight & Arn.
* ''[[Polycardia]]'' Juss.
* ''Pottingeria'' Prain
* ''Prionostemma'' Miers
* ''Pristimera'' Miers
* ''Psammomoya'' Diels & Loes.
* ''Pseudosalacia'' Codd
* ''[[Ptelidium]]'' Thouars
* ''Pterocelastrus'' Meisn.
* ''Putterlickia'' Endl.
* ''Quetzalia'' Lundell
* ''Reissantia'' N.Hallé
* ''Robsonodendron'' R.H.Archer
* ''Rzedowskia'' Medrano
* ''[[Salacia]]'' L.
* ''Salacighia'' Loes.
* ''Salaciopsis'' Baker f.
* ''[[Salvadoropsis]]'' H.Perrier
* ''Sarawakodendron'' Ding Hou
* ''Schaefferia'' Jacq.
* ''Semialarium'' N.Hallé
* ''Simicratea'' N.Hallé
* ''Siphonodon'' Griff.
* ''Stackhousia'' Sm.
* ''Tetrasiphon'' Urb.
* ''Thyrsosalacia'' Loes.
* ''Tontelea'' Miers
* ''Torralbasia'' Krug & Urb.
* ''Tripterococcus'' Endl.
* ''Tripterygium'' Hook.f.
* ''Tristemonanthus'' Loes.
* ''Trochantha'' (N.Hallé) R.H.Archer
* ''Wilczekra'' M.P.Simmons
* ''Wimmeria'' Schltdl. & Cham.
* ''Xylonymus'' Kalkman ex Ding Hou
* ''Zinowiewia'' Turcz.
[[Sokajy:Celastraceae]]
a6a350m4w1o4p0otyissw0vdh3ro6h7
1138244
1138243
2026-05-12T08:33:40Z
Thelezifor
15140
1138244
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Euonymus fortunei radicans1.jpg|vignette|347x347px|''Euonymus fortunei'']]
[[Sary:Catha edulis.jpg|vignette|229x229px|Katy (''[[Catha edulis]]'')]]
Ny '''''Celastraceae''''' dia fianakavian-javamaniry [[roa ravin-tsimoka]], ao amin' ny filaharana [[Celastrales]]. Misy karazany 1 350 mizara amin' ny vondron-karazana 98 io fianakaviana io. Izy ireo dia [[Hazo (zavamaniry)|hazo]], [[hazobotry]] na [[vahy]], manomboka amin' ny faritra manana [[toetany antonony]] ka hatrany amin' ny faritra mafana ny aniriany. Azo lazaina ihany koa ny vondron-karazana ''Celastrus'' izay manome karazana fanao haingo maro. Ny [[katy]], izay tsakoin' ny olona any amin' ny [[Saikanosin' i Arabia|Saikinosy Arabo]] sy any any amin' ny [[Tandrok' i Afrika]] ary eto [[Madagasikara]], dia ravina vaovao avy amin' ny karazana ''[[Catha edulis]]''.
[[Sary:Polycardia lateralis.jpg|vignette|302x302px|Fanazavandrano (''[[Polycardia lateralis]]'')]]
Amin' ny vondron-karazana 98 fantatra amin' izao fotoana izao ao amin' ny fianakaviana ''Celastraceae'', ny 19 dia teratany eto [[Madagasikara]] ary ahitana karazana 57 farafaharatsiny fantatra amin' izao fotoana izao. Ny enina amin' ireo vondron-karazana 19 ireo (''[[Brexiella]]'', ''[[Evonymopsis]]'', ''[[Hartogiopsis]]'', ''[[Polycardia]]'', ''[[Ptelidium]]'', ary ''[[Salvadoropsis]]'') dia tsy hita raha tsy eto Madagasikara. Ireo vondron-karazana ireo dia samy manana ny toetrany sy ny asany manokana.
== Vondron-karazana ==
[[Sary:Celastrus orbiculatus.jpg|vignette|215x215px|''Celastrus orbiculatus'']]
Vondron-karazana 98 no eken' ny ''[[Plants of the World Online]]'' tamin' ny Novambra 2024:
* ''Acanthothamnus'' Brandegee
* ''Allocassine'' N.Robson
* ''Anthodon'' Ruiz & Pav.
* ''Apatophyllum'' McGill.
* ''Apodostigma'' R.Wilczek
* ''Arnicratea'' N.Hallé
* ''Bequaertia'' R.Wilczek
* ''Brassiantha'' A.C.Sm.
* ''Brexia'' Norhonha ex Thouars
* ''[[Brexiella]]'' H.Perrier
* ''Campylostemon'' Welw. ex Benth. & Hook.f.
* ''[[Canotia]]'' Torr.
* ''Cassine'' L.
* ''[[Catha]]'' Forssk. ex Scop.
* ''Celastrus'' L.
* ''Cheiloclinium'' Miers
* ''Crossopetalum'' P.Browne
* ''Cuervea'' Triana ex Miers
* ''Denhamia'' Meisn.
* ''Dicarpellum'' (Loes.) A.C.Sm.
* ''Dinghoua'' R.H.Archer
* ''Elachyptera'' A.C.Sm.
* ''Elaeodendron'' Jacq.
* ''Empleuridium'' Sond. & Harv.
* ''[[Euonymus]]'' L.
* ''[[Evonymopsis]]'' H.Perrier
* ''Fraunhofera'' Mart.
* ''Glyptopetalum'' Thwaites
* ''Goniodiscus'' Kuhlm.
* ''Gyminda'' (Griseb.) Sarg.
* ''Gymnosporia'' (Wight & Arn.) Hook.f.
* ''[[Hartogiopsis]]'' H.Perrier
* ''Haydenoxylon'' M.P.Simmons
* ''Hedraianthera'' F.Muell.
* ''Helictonema'' Pierre
* ''Hexaspora'' C.T.White
* ''Hippocratea'' L.
* ''Hylenaea'' Miers
* ''Hypsophila'' F.Muell.
* ''Kokoona'' Thwaites
* ''Lauridia'' Eckl. & Zeyh.
* ''Lepuropetalon'' Elliott
* ''Loeseneriella'' A.C.Sm.
* ''Lophopetalum'' Wight ex Arn.
* ''Lydenburgia'' N.Robson
* ''Macgregoria'' F.Muell.
* ''Maurocenia'' Mill.
* ''Maytenus'' Molina
* ''Menepetalum'' Loes.
* ''Microtropis'' Wall. ex Meisn.
* ''Monimopetalum'' Rehder
* ''Mortonia'' A.Gray
* ''Mystroxylon'' Eckl. & Zeyh.
* ''Nicobariodendron'' Vasudeva Rao & Chakrab.
* ''Orthosphenia'' Standl.
* ''Parnassia'' L.
* ''Paxistima'' Raf.
* ''Peripterygia'' Loes.
* ''Peritassa'' Miers
* ''Plagiopteron'' Griff.
* ''Platypterocarpus'' Dunkley & Brenan
* ''Plenckia'' Reissek
* ''Pleurostylia'' Wight & Arn.
* ''[[Polycardia]]'' Juss.
* ''Pottingeria'' Prain
* ''Prionostemma'' Miers
* ''Pristimera'' Miers
* ''Psammomoya'' Diels & Loes.
* ''Pseudosalacia'' Codd
* ''[[Ptelidium]]'' Thouars
* ''Pterocelastrus'' Meisn.
* ''Putterlickia'' Endl.
* ''Quetzalia'' Lundell
* ''Reissantia'' N.Hallé
* ''Robsonodendron'' R.H.Archer
* ''Rzedowskia'' Medrano
* ''[[Salacia]]'' L.
* ''Salacighia'' Loes.
* ''Salaciopsis'' Baker f.
* ''[[Salvadoropsis]]'' H.Perrier
* ''Sarawakodendron'' Ding Hou
* ''Schaefferia'' Jacq.
* ''Semialarium'' N.Hallé
* ''Simicratea'' N.Hallé
* ''Siphonodon'' Griff.
* ''Stackhousia'' Sm.
* ''Tetrasiphon'' Urb.
* ''Thyrsosalacia'' Loes.
* ''Tontelea'' Miers
* ''Torralbasia'' Krug & Urb.
* ''Tripterococcus'' Endl.
* ''Tripterygium'' Hook.f.
* ''Tristemonanthus'' Loes.
* ''Trochantha'' (N.Hallé) R.H.Archer
* ''Wilczekra'' M.P.Simmons
* ''Wimmeria'' Schltdl. & Cham.
* ''Xylonymus'' Kalkman ex Ding Hou
* ''Zinowiewia'' Turcz.
[[Sokajy:Celastraceae]]
pu86j8vewhk5kl01kn20gbx3f3yqmdn
Karol Nawrocki
0
293339
1138177
1125976
2026-05-11T20:28:17Z
HarryWurst
36292
1138177
wikitext
text/x-wiki
[[File:Karol Nawrocki (2025).jpg|thumb|Karol Nawrocki (2025)]]
'''Karol Tadeusz Nawrocki''' dia mpahay tantara, mpanao politika mizaka ny zom-pirenen'i '{{Polonia}} teraka ny 3 Martsa 1983 tao [[Gdańsk]] Izy no voatendry ho Filohan'i Polonina.
Talen'ny Institut Fahatsiarovana Nasionaly (IPN) izy nanomboka tamin'ny Jolay 2021. Teo aloha, nanomboka tamin'ny 2017 ka hatramin'ny 2021, dia niasa ho Talen'ny Tranombakoka momba ny Ady Lehibe Faharoa (Muzeum II Wojny Światowej) izy.
Tamin'ny Febroary 2024, namoaka didy fampisamborana an'i Karol Nawrocki i {{Rosia}}. Ny anton'izany dia ny fandravana tsy an-kijanona ny fahatsiarovana ny ady sovietika tany Polonina.
==Antoko==
Tsy anisan’ny antoko izy fa ny PIS (Antoko Vahoaka Poloney) no nanohana azy.
{|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF"
|-align="center" bgcolor="DDEEFF"
!Preceded by
![[Sary:Flag of the President of Poland.svg|30px]] Filoham'i [[Polonia]]
!Succeeded by
|-align="center"
| [[Andrzej Duda]] <br/>2015-2025 || [[Karol Nawrocki]]<br/> 2025 ||
|-bgcolor="#DDEEFF"
|-
|}
{{CLEFDETRI:Nawrocki, Karol}}
[[Sokajy:Filohan'i Polonia]]
[[Sokajy:Mpanao politika poloney]]
[[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1983]]
tjq218wuf0u2xs66pyms0ec7q3e6ch7
Eric Zemmour
0
293992
1138170
1129517
2026-05-11T20:24:23Z
HarryWurst
36292
1138170
wikitext
text/x-wiki
[[File:Portrait d'Éric Zemmour, avril 2022.jpg|thumb|Eric Zemmour (2022)]]
'''Eric Zemmour''', teraka ny 31 aogositra 1958, mpanao gazety, mpanoratra, [[mpanao politika]] [[frantsa]]y, polemikan'ny ankavanana.
Nahazo diplaoma tamin'ny ''Institut d'études politiques de Paris'' izy, ary nanomboka tamin'ny asa an-gazety tamin'ny alàlan'ny gazety ''Figaro'' tamin'ny 1986 ka hatramin'ny taona 1986 ka hatramin'ny 1994.
Antoko: [[Reconquête (Antoko politika)|Reconquête]]
== Jereo koa ==
{{CLEFDETRI:Zemmour, Eric}}
[[Sokajy:Mpanao politika frantsay]]
[[Sokajy:Mpanao gazety frantsay]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1958]]
[[Sokajy:Reconquête (Antoko politika)]]
khafjr5yozx7zsncjns6y9jhrrzt4ud
Marion Maréchal
0
294295
1138172
1133230
2026-05-11T20:25:15Z
HarryWurst
36292
1138172
wikitext
text/x-wiki
[[File:Marion Maréchal MEP (2024).jpg|thumb|Marion Maréchal (2024)]]
'''Marion Maréchal''' dia mpanao politika mizaka ny zom-pirenen'i {{Frantsa}} teraka ny 10 Desambra 1989 tao [[Saint-Germain-en-Laye]] ([[Yvelines]]) Nampiasa ny solon'anarana Marion Maréchal-Le Pen izy teo anelanelan'ny taona 2010 sy 2018.
Niditra tao amin'ny politika izy tamin'ny taona 2008 tamin'ny fidirana ao amin'ny Front National (FN), izay mpiara-manorina sy filoha voalohany dia ny raibeny amin'ny reniny, Jean-Marie Le Pen, nandimby ny nenitoany, [[Marine Le Pen]], izay nitondra ny antoko tamin'ny 2011.
Tamin'ny 2012, voafidy ho [[solombavambahoaka]] ho an'ny boriborintany faha-3 ao [[Vaucluse]] izy tamin'ny faha-22 taonany.
Taorian'ny fifidianana filoham-pirenena tamin'ny taona 2017 dia niala tamin'ny fiainana ara-politika izy ary ny taona nanaraka dia nanangana ny Institute of Social, Economics and Political Sciences (ISSEP), sekoly tsy miankina, izay lasa tale mpanatanteraka azy. Niala tao amin'ny National Front izy taoriana kelin'izay, izay lasa Front National.
Niverina tamin'ny politika izy tamin'ny 2022, nanohana ny firotsahan'i [[Éric Zemmour]] tamin'ny fifidianana filoham-pirenena izy ary lasa filoha lefitra mpanatanteraka ny antoko ''[[Reconquête (Antoko politika)|Reconquête]]''.
{{commonscat}}
{{CLEFDETRI:Maréchal, Marion}}
[[Sokajy:Mpanao politika frantsay]]
[[Sokajy:Teraka tamin'ny taona 1989]]
[[Sokajy:Reconquête (Antoko politika)]]
[[Sokajy:Solombavambahoaka eoropeana frantsay]]
[[Sokajy:Parlamenta eoropeana]]
el8j3d7724q254prez6rd9j2rt1n1lb
Jordan Bardella
0
294302
1138167
1110448
2026-05-11T20:16:59Z
HarryWurst
36292
1138167
wikitext
text/x-wiki
[[File:MEP Jordan Bardella.jpg|thumb|Jordan Bardella]]
'''Jordan Bardella''' dia mpanao politika mizaka ny zom-pirenen'i {{Frantsa}} teraka ny 13 Septambra 1995 tao [[Drancy]] ([[Seine-Saint-Denis]]).
Nanomboka ny taona 2021, izy no filohan’ny [[Rassemblement National]] (RN), antoko elatra havanana lehibe ao Frantsa.
[[Solombavambahoaka]] Eoropeana izy hatramin'ny fifidianana Eoropeana tamin'ny taona 2019 tany [[Frantsa]], izay toerana misy azy ho kandidà mitarika amin'ny [[Rassemblement National]] (FN).
[[Sokajy:Rassemblement National]]
[[Sokajy:Mpanao politika frantsay]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1995]]
[[Sokajy:Solombavambahoaka eoropeana frantsay]]
3i4b2fj8jtppdnp2jnjro5kl8qc822x
1138168
1138167
2026-05-11T20:20:18Z
HarryWurst
36292
1138168
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary=
|anarana=Jordan Bardella
|teraka=13 Septambra 1995
|toerana = [[Drancy]]
|maty=
|firenena={{Frantsa}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
}}
'''Jordan Bardella''' dia mpanao politika mizaka ny zom-pirenen'i {{Frantsa}} teraka ny 13 Septambra 1995 tao [[Drancy]] ([[Seine-Saint-Denis]]).
Nanomboka ny taona 2021, izy no filohan’ny [[Rassemblement National]] (RN), antoko elatra havanana lehibe ao Frantsa.
[[Solombavambahoaka]] Eoropeana izy hatramin'ny fifidianana Eoropeana tamin'ny taona 2019 tany [[Frantsa]], izay toerana misy azy ho kandidà mitarika amin'ny [[Rassemblement National]] (FN).
== Jereo koa ==
{{commonscat}}
[[Sokajy:Rassemblement National]]
[[Sokajy:Mpanao politika frantsay]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1995]]
[[Sokajy:Solombavambahoaka eoropeana frantsay]]
rwdizbvpg2fom5lzhj6gkc3rqj1xayd
1138169
1138168
2026-05-11T20:23:04Z
HarryWurst
36292
1138169
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary=
|anarana=Jordan Bardella
|teraka=13 Septambra 1995
|toerana = [[Drancy]]
|maty=
|firenena={{Frantsa}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
}}
'''Jordan Bardella''' dia mpanao politika mizaka ny zom-pirenen'i {{Frantsa}} teraka ny 13 Septambra 1995 tao [[Drancy]] ([[Seine-Saint-Denis]]).
Nanomboka ny taona 2021, izy no filohan’ny [[Rassemblement National]] (RN), antoko elatra havanana lehibe ao Frantsa.
[[Solombavambahoaka]] Eoropeana izy hatramin'ny fifidianana Eoropeana tamin'ny taona 2019 tany [[Frantsa]], izay toerana misy azy ho kandidà mitarika amin'ny [[Rassemblement National]] (FN).
== Jereo koa ==
{{commonscat}}
{{CLEFDETRI:Bardella, Jordan}}
[[Sokajy:Rassemblement National]]
[[Sokajy:Mpanao politika frantsay]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1995]]
[[Sokajy:Solombavambahoaka eoropeana frantsay]]
e9dlil6mum34cb1dgqjv4q94rhimpwj
Raketa
0
295146
1138164
1128030
2026-05-11T19:21:29Z
Thelezifor
15140
Nanampy sary
1138164
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Opuntia stricta fruit.jpg|vignette|377x377px|Raketamena (''[[Opuntia stricta]]'')]]
Ny '''raketa''' na '''raiketa''' na '''reketa''' na '''rakaita'''<ref name=":8"><small>"[https://www.researchgate.net/publication/278848886_Opuntia_spp_prickly_pear_raiketa_rakaita_raketa Opuntia spp., prickly pear, raiketa, rakaita, raketa]", ''www.researchgate.net''</small></ref> dia zavamaniry isan-karazany ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'', izay nampidirina teto [[Madagasikara]], indrindra ireo ao amin' ny vondron-karazana ''[[Opuntia]]''<ref name=":0"><small>"[https://www.fedfedfed.com/sliced/how-a-french-botanist-brought-famine-to-madagascar-by-weaponizing-a-parasite? How a French botanist brought famine to Madagascar by weaponizing a parasite]", ''www.fedfedfed.com''</small></ref><ref><small>"[https://www.unicef.org/madagascar/media/2721/file/La%20valorisation%20du%20cactus%20pour%20le%20d%C3%A9veloppement.pdf? Valorisation du cactus pour le développement]", ''www.unicef.org''</small></ref><ref><small>"[https://www.researchgate.net/publication/344157339_The_Effect_of_Introduced_Opuntia_Cactaceae_Species_on_Landscape_Connectivity_and_Ecosystem_Service_Provision_in_Southern_Madagascar? The Effect of Introduced Opuntia (Cactaceae) Species on Landscape Connectivity and Ecosystem Service Provision in Southern Madagascar]", ''www.researchgate.net''</small></ref><ref name=":9"><small>Allorge, Matitle-Ferro ''Cactus et cochenilles introduites à Madagascar : mise au point à l'appui des collections historiques du MNHN à Paris [Cactcaea;Hemiptera;Dactylopiidae]'' Revue Française d'Entomologie (N.S.) 2011, 33(1-4):55-64</small></ref><ref name=":10"><small>Kaufmann, Jeffrey C., ''La Question des Raketa : Colonial Struggles with Prickly Pear Cactus in Southern Madagascar, 1900-1923'', Ethnohistory - Volume 48, Number 1-2, Winter-Spring 2001, <abbr>p.</abbr> 87-121 Duke University Press</small></ref>. Ny karazana ''Cactaceae'' hafa mifandraika (toy ny ''[[Brasiliopuntia]]'' na ny ''[[Cylindropuntia]]'') dia mety hahazo an' io anarana io ihany koa arakaraka ny toe-javatra misy eo amin' ny faritra.
== Ny karazana raketa misy ==
=== Vondron-karazana ''Opuntia'' ===
==== ''Opuntia ficus-indica'' ====
[[Sary:Hint inciri - Indian fig - Opuntia ficus-indica 01.JPG|vignette|257x257px|Raketagasy ''([[Opuntia ficus-indica]])'']]
Ity karazana raketa ity (''[[Opuntia ficus-indica]]'') dia nampidirina avy any [[Amerika Afovoany]]<ref><small>"[https://www.cactuspro.com/encyclo/Opuntia/ficus-indica? Opuntia ficus-indica (L.) Miller 1768]", ''www.cactuspro.com''</small></ref>. Amin' ny teny malagasy any amin' ny faritra aniriany dia ntsoina hoe ''raketa gasy'' ity karazana ity<ref name=":5"><small>"[https://journals.openedition.org/oceanindien/729?lang=en& From Ratsiraka to Ravalomanana - Changing Narratives of Prickly Pears in Dryland Madagascar] ", ''journals.openedition.org''</small></ref>. Misy koa ny endriny atao hoe ''raketa vazaha'' na ''raketa sonjo''<ref name=":5" />. Zavamaniry mahazaka toetany maina ity karazana ity, izay ambolena betsaka any amin' ny faritra atsimo amin' i [[Madagasikara]]. Azo hanina ny voany izay vitsy tsilo<ref name=":11"><small>"[https://www.persee.fr/doc/bagf_0004-5322_1934_num_11_77_6841? La disparition des Opuntia et les famines périodiques dans le Sud de Madagascar]", ''www.persee.fr''</small></ref><ref><small>"[https://slidetodoc.com/les-plantes-invasives-madagascar-les-plantes-envahissantes-madagascar/ Les plantes invasives Madagascar]", ''slidetodoc.com''</small></ref>. Fisaka sady be nofony ny tahony izay antsoin' ny olona hoe "raviny". Mavo na maitso na volomboasary ny voany miendrika atody sady misy vihiny maro. Ampiasaina hohanin' ny biby fiompy (indrindra ny [[omby]]) ihany koa ity karazana raketa ity.
==== ''Opuntia stricta'' ====
[[Sary:Opuntia stricta, Sète, Hérault 01.jpg|vignette|263x263px|''[[Opuntia stricta]]'']]
Ny ''[[Opuntia stricta]]'' dia karazan-javamaniry tena manafika any [[Androy]]<ref name=":2"><small>"[https://www.persee.fr/doc/jatba_0370-3681_1925_num_5_50_4336? L'utilisation des Opuntias en Androy (Extrême Sud de Madagascar).]", ''www.persee.fr''</small></ref><ref name=":6"><small>"[https://www.journalmcd.com/index.php/mcd/article/view/mcd.v13i1.5? Potential of Opuntia seed oil for livelihood improvement in semi-arid Madagascar] {{Wayback|url=https://www.journalmcd.com/index.php/mcd/article/view/mcd.v13i1.5 |date=20220820031124 }}", ''www.journalmcd.com''</small></ref>. Misy tsilo sy volovolo manindrona maro izy. Tsy dia ampiasaina ho sakafon' olona izy io<ref><small>"[https://www.actahort.org/books/1247/1247_10.htm? Nutritive value of raketamena (''Opuntia stricta'') as a fodder in Madagascar] {{Wayback|url=https://www.actahort.org/books/1247/1247_10.htm |date=20240904094315 }}", ''www.actahort.org''</small></ref><ref name=":2" />. Nosokajian' ny [[Global Invasive Species Programme]] (GISP) ho karazana manafika laharam-pahamehana ny ''Opuntia stricta''. Nisy ny prôgrama momba ny ady biôlôjika hifehezana an' ity zavamaniry ity amin' ny alalan' ny fampidirana ny samoina ''[[Cactoblastis cactorum]]''<ref><small>"[https://www.youtube.com/watch?v=XNoLlnLrDyM&utm Raketa mena, Red Cactus - an invasive plant in Androy Madagascar - Trailer]", ''www.youtube.com''</small></ref>.[[Sary:Opuntia monacantha.jpg|vignette|221x221px|''Opuntia monacantha''|ankavia]]
==== ''Opuntia monacantha'' ====
Nampidirina eto Madagasikara ihany koa ity karazana atao hoe ''[[Opuntia monacantha]]'' ity nefa tsy dia fahita firy. Ny tahony ("raviny") dia manify sady misy tsilo betsaka. Afaka atao safiotra amin' ny karazana raketa hafa izy io<ref name=":6" /><ref name=":1"><small>"[https://www.persee.fr/doc/jatba_0370-5412_1947_num_27_301_6122? Époques d'introduction des ''Opuntias monacantha'' dans le Sud de Madagascar]", ''www.persee.fr''</small></ref><ref><small>"[https://www.cabidigitallibrary.org/doi/10.1079/cabicompendium.120172? ''Opuntia monacantha'' (common prickly pear)]", ''www.cabidigitallibrary.org''</small></ref>.
==== ''Opuntia cochenillifera'' ====
[[Sary:Opuntia cochenillifera, Kumasi, Ghana - 20080318.jpg|ankavia|vignette|237x237px|''Opuntia cochenillifera'']]
Ny ''[[Opuntia cochenillifera]]'' dia manana tahony ("raviny") fisaka, ary borobory mena ny voniny. Any amin' ny faritra sasany, ny ''Opuntia cochenillifera'' (izay nantsoina taty aorina hoe ''[[Nopalea cochenillifera]]'') dia nambolena ho hanin' ny lolo ''Coccoidea''<ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref><small>Andriamparany J. et al. (2015). ''Ethnobotanical uses of Opuntia''… ; Projet PACE (2001). p. 42</small></ref><ref name=":3"><small>Bosser, J. (1971). ''Flore de Madagascar et des Comores'' – Cactaceae. p. 9</small></ref><ref name=":16" />.
==== Karazana hafa ====
[[Sary:Opuntia tomentosa (Cactaceae) - Nopal chamacuelo.jpg|vignette|169x169px|[[Opuntia tomentosa|''Opuntia tomentosa'']]]][[Sary:Nopal camueso (Opuntia robusta) STRDHGTOMX.jpg|vignette|207x207px|''[[Opuntia robusta]]''|ankavia]]
* [[Opuntia tomentosa|''Opuntia tomentosa'']] ('''''[[:en:Opuntia_tomentosa|en]]''''')('''''[[:es:Opuntia_tomentosa|es]]''''')<ref name=":7"><small>Kaufmann, Jeffrey C. (2000). "[https://www.jstor.org/stable/3172111 Forget the Numbers: The Case of a Madagascar Famine]". ''History in Africa''. 27: 143–157. doi:10.2307/3172111. ISSN 0361-5413. JSTOR 3172111.</small></ref>
* [[Opuntia robusta|''Opuntia robusta'']] ('''''[[:en:Opuntia_robusta|en]]''''')<ref name=":7" />
* ''Opuntia vulgaris'' ('''''[[:fr:Opuntia_vulgaris|fr]]''''')<ref name=":7" /> (anarana hafan' ny ''[[Opuntia ficus-indica]] sa [[Opuntia monacantha]]?'')
* ''[[Opuntia streptacantha]]'' ('''''[[:es:Opuntia_streptacantha|es]]''''')<ref name=":6" />
* ''[[Opuntia dillenii]]'' ('''''[[:es:Opuntia_dillenii|es]]''''')<ref name=":6" /><ref name=":16"><small>"[https://www.ilerouge.org/documents/Allorge%20&%20Matile.pdf Cactus et cochenilles introduits à Madagascar]", ''www.ilerouge.org''</small></ref>
* ''[[Opuntia phaeacantha]]'' ('''''[[:en:Opuntia_phaeacantha|en]]''''')<ref name=":6" />
=== Vondron-karazana hafa ===
Ireto vondron-karazana manaraka ireto dia tsy miely patrana fa amin' ny faritra iray (tsy toy ny ''[[Opuntia]]'' izay betsaka any amin' ny faritra atsimon' i [[Madagasikara]]) fa matetika ambolen' olona anaty zaridaina.
==== ''Cylindropuntia'' ====
[[Sary:Chain-fruit cholla.jpg|vignette|216x216px|''[[Cylindropuntia fulgida]]'']]
Ny ''[[Cylindropuntia]]'' (izay nantsoina teo aloha hoe ''Opuntia'' subgen. ''Cylindropuntia'') dia fantatra amin' ny rantsany mizarazara sady miendrika varingarina ary be tsilony<ref><small>Bosser, 1971, p. 13</small></ref>. Mahalana no ambolena eto [[Madagasikara]] izy io, saingy misy ny tahirin-kevitra vitsy miresaka ny fampidirana azy teto Madagasikara<ref name=":4"><small>"[https://traveltoeat.com/succulent-and-cactus-gardens-of-the-relais-de-la-reine-in-madagascar/ Succulent and Cactus Gardens of the Relais de la Reine in Madagascar]", ''traveltoeat.com''</small></ref>. Mety nahatonga fampifangaroana azy amin' ny ''Opuntia'' ny endriny<ref><small>Andriamparany et al., 2015, p. 43)</small></ref>.
==== ''Brasiliopuntia'' ====
[[Sary:Brasiliopuntia brasiliensis kz01.jpg|vignette|''[[Brasiliopuntia brasiliensis]]'']]
Ny ''[[Brasiliopuntia]]'' dia vondron-karazana manana sampana ("raviny") manify, izay tsy ahitana afa-tsy karazana iray (''[[Brasiliopuntia brasiliensis]]''), dia voalaza fa nampidirana tsindraindray amin' ny zaridaina bôtanika na ho fahalianana amin' ny fambolena voninkazo any atsinanana (any [[Toamasina]] ohatra)<ref name=":1" /><ref name=":4" /><ref><small>Projet PACE (2001).</small></ref>.
==== Fanampiny ====
[[Sary:Cereus hexagonus2WADE.jpg|ankavia|vignette|223x223px|''[[Cereus hexagonus]]'']]
Novolena eto Madagasikara koa ny ''[[Cereus hexagonus]]''<ref name=":16" />.
== Tantara ==
=== Fiaviana sy fampidirana ary fiitarana ===
[[Sary:Opuntia monacantha.jpg|vignette|224x224px|''Opuntia monacantha'']]
Ny ''[[Opuntia monacantha]]'' na ''[[Opuntia ficus-indica]]'' dia nampidirin' ny manam-pahefana mpanjanaka frantsay, izay nampiasa azy io hatao fefy manodidina ny tobiny teto [[Madagasikara]] tamin' ny faramparan' ny taonjato faha-18 (tamin' ny taona 1768-1770), indrindra fa tao [[Tolagnaro|Fort Dauphin]] (na [[Tolagnaro|Taolanaro]]). Nitombo haingana ity zavamaniry ity tany amin' ny faritra somary maina any atsimon’ ny Nosy, indrindra any amin’ ny faritra [[Mahafaly]] sy [[Faritra Androy|Androy]]. Lasa tena ilaina ny raketa. Natao fefy miaro tanàna sy tanim-boly ny raketa, sady loharanon-tsakafo ho an' ny biby fiompy amin' ny fotoan' ny main-tany, indraindray misolo ny [[kijana]] mahazatra. Fanampian-tsakafo ho an' ny olombelona amin' ny fotoan' ny [[mosary]] koa ny raketa: ny voany dia hanin' ny mponina. Nitana anjara toerana lehibe teo amin' ny fampivoarana ny fiompiana tany atsimo izy io, ka nahatonga ny [[fiompiana omby]] hiitatra tany amin' ny faritra tsy ampy loharanon-karena<ref name=":12"><small>"[https://docslib.org/doc/1570692/introduced-opuntia-spp-in-southern-madagascar? ntroduced Opuntia spp. in Southern Madagascar: Problems and Opportunities]", ''docslib.org''</small></ref><ref name=":13"><small>"[https://aquila.usm.edu/fac_pubs/8243/ Prickly Pear Cactus and Pastoralism in Southwest Madagascar]a''quila.usm.edu''</small> </ref>.
=== Lasa olana ara-tontolo iainana sy ara-pahasalamana ===
Niteraka voka-dratsy ny fanafihana haingana nataon' ny raketa: nilaozan' ny mponina ny saha nanirian' ny raketa be loatra. Naratra matetika ny [[omby]] (tsilo amin' ny [[lela]], loaka amin' ny [[tsinay]]), niteraka olana eo amin' ny taovam-pisefoan' ny olona koa ny volon-draketa, sady nahatonga toberkolôzin' omby<ref name=":12" /><ref name=":14"><small>"[https://www.persee.fr/doc/jatba_0370-3681_1928_num_8_77_4035? À propos de l'Opuntia épineux de Madagascar]", ''www.persee.fr''</small></ref>.
=== Famongorana biôlôjika sy faharavana nitera-doza ===
[[Sary:Dactylopius opuntiae on Opuntia ficus-indica.jpg|vignette|285x285px|''Dactylopius opuntiae'']]
Tamin' ny taona 1923–1924 dia nampidirin' ny manam-pahefana mpanjana-tany ny bibikely ''[[Dactylopius coccus]]'' na ny ''[[Dactylopius opuntiae]]'' avy ao [[La Réunion]] ho any amin' ny faritr' i [[Faritanin' i Toliara|Toliara]] mba hamongorana ireo zavamaniry izay heverina ho manafika ireo<ref name=":8" /><ref name=":11" /><ref name=":16" />. Niparitaka tamin' ny hafainganam-pandeha 100 km isan-taona teo ho eo ireo lolo ireo, ka nandrava tanteraka ny raketa manerana ny faritra atsimon' ny Nosy<ref name=":11" /><ref name=":12" /><ref name=":14" />.
[[Sary:Dactylopius coccus (Barlovento) 04 ies.jpg|vignette|''Dactylopius coccus''|ankavia|207x207px]]
Niteraka voka-dratsy ny faharavan' ny raketa tampoka: tsy ampy rano sy sakafo ny mponina sy ny biby fiompiny, ka niharan' ny [[mosary]] niely patrana izay fantatra amin' ny anarana hoe "kere" (1930–1934). Tombanana fa olona sy omby an-ketsiny maro no maty na voatery nifindra fonenana<ref name=":8" /><ref name=":11" /><ref name=":2" />. Nipoitra ny adihevitra mafana teo amin' ny olo-malaza mpanjanaka roa: nilaza i [[Raymond Decary]] fa ny fanjavonan' ny raketa dia nahatonga ny faritra sasany tsy hisy mponina sady niteraka mosary sy fifindra-monina<ref name=":8" /><ref name=":2" /><ref name=":13" /><ref name=":14" /><ref name=":15"><small>"[https://link.springer.com/article/10.1007/s10530-017-1453-x? Distribution and socio-ecological impacts of the invasive alien cactus ''Opuntia stricta'' in eastern Africa]", ''link.springer.com''</small></ref>. Mifanohitra amin' izany ny hevitr' i [[Henri Perrier de La Bâthie]] izay nihevitra fa, na dia mahasoa aza ny raketa dia tsy ny famongorana azy ireo no tena fototry ny mosary izay efa nisy hatramin' izay<ref name=":8" /><ref name=":9" /><ref name=":10" />.
=== Famerenana ny raketa sy zava-misy ankehitriny ===
[[Sary:Opuntia stricta, Sète, Hérault 01.jpg|vignette|''[[Opuntia stricta]]''|317x317px]]
Taorian' ilay mosary nahatsiravina dia naverina novolena tany atsimo ny karazana raketa vaovao mahatohitra ny lolo, ka nahatonga ny raketa haka ny toerany tsikelikely ao amin' ny toekarena any an-toerana<ref name=":14" />. Ankehitriny dia misy karazana raketa maromaro (indrindra fa ny ''[[Opuntia stricta]]'' sy ny ''[[Opuntia monacantha]]'' ary ny ''[[Opuntia ficus-indica]]''), izay mbola manafika faritra sasany misy mponina na tany kotra<ref name=":15" /><ref><small>"[https://www.mdpi.com/2223-7747/11/23/3334? Challenges Inherent in Controlling Prickly Pear Species; a Global Review of the Properties of ''Opuntia stricta, Opuntia ficus-indica'' and ''Opuntia monacantha'']", ''www.mdpi.com''</small></ref><ref><small>"[https://www.flickr.com/photos/33037982%40N04/3453199481? Opuntia cactus flower]", ''www.flickr.com''</small></ref><ref><small>"[https://www.cabidigitallibrary.org/doi/10.1079/cabicompendium.120172? Opuntia monacantha (common prickly pear)]", ''www.cabidigitallibrary.org''</small></ref>.
== Fanovozan-kevitra ==
* Andriamparany J. et al. (2015) – ''Ethnobotanical uses of Opuntia in southern Madagascar.''
* Bosser, J. (1971). ''Flore de Madagascar et des Comores – Cactaceae.''
* [[Raymond Decary|Decary, Raymond]], "Le cactus à Madagascar" ''Journal d’agriculture tropicale'', 1925, 25(137), p. 56–60., Ethnobotanical surveys du CNRE ou de l’Université d’Antananarivo.
* FAO Madagascar : rapport sur la sécurité alimentaire et les plantes de survie dans le Sud.
* FAO Madagascar (2019), ''Rôle des raketa dans la résilience alimentaire du Sud.''
* GISP / PACE Madagascar (2001), ''Études d’impact écologique d’Opuntia stricta.''
* Griffiths, D., & Hare, R. C., "The prickly pear problem in Madagascar", ''Cactus and Succulent Journal of America'', 1931.
* Kottak, Conrad P., "Madagascar: Society and History", ''Anthropology: The Exploration of Human Diversity'', 1982.
* [[Jean Laborde|Laborde, Jean]], ''Rapports sur l’introduction des plantes utiles à Madagascar (XIXe siècle).''
* Moat & Smith (2007). ''Atlas of the Vegetation of Madagascar.''
* [[Henri Perrier de La Bâthie|Perrier de la Bâthie, Henri]], "Notes sur les Cactées de Madagascar", ''Bulletin du Muséum national d’Histoire naturelle'', 1928.
* Projet PACE (2001) et ONG locales sur la gestion des espèces envahissantes (''Opuntia stricta'').
* Raison, Jean-Pierre., "Crise pastorale et économie vivrière dans le Sud malgache", ''Cahiers ORSTOM. Série Sciences humaines'', 1972, vol. 9(4), p. 285–308.
* Witt, A. B. R., et al., "''Opuntia spp. (prickly pear, raketa, rakaita, raketa) – Madagascar", i''n: ''Biological Control and Management of Invasive Plants in Africa''. CABI, 2018. ISBN: 9781780647086.
* Zimmermann, H. G., Moran, V. C., & Hoffmann, J. H., "Biological control of invasive cactus species (''Opuntia'' spp.) in South Africa", ''African Entomology Memoir'', 2000.
* Zimmermann et al. (2004), ''Biological control of invasive Opuntia spp.''
== Jereo koa ==
* [[Faritra Androy|Androy]]
* ''[[Cactaceae]]''
* ''[[Opuntia]]''
* ''[[Opuntia ficus-indica]]''
* ''[[Opuntia stricta]]''
* ''[[Opuntia monacantha]]''
* ''[[Opuntia cochenillifera]]''
* [[Opuntia tomentosa|''Opuntia tomentosa'']]
* [[Opuntia robusta|''Opuntia robusta'']]
* ''[[Opuntia vulgaris]]''
* ''[[Cereus]]''
== Loharano sy fanamarihana ==
0mn737l307tshjld2jbt1whurpxa1ti
Dominik Tarczyński
0
295282
1138175
1129637
2026-05-11T20:26:59Z
HarryWurst
36292
1138175
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary= MEP Dominik Tarczyński.jpg
|anarana=Dominik Tarczyński
|teraka= 27 martsa 1979
|toerana= Lublin
|maty=
|firenena={{Polonia}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
}}
[[File:Dominik TARCZYNSKI in the EP in Strasbourg, 02.01.24 (04).jpg|thumb|left|Dominik TARCZYNSKI <br>
(©European Union, 1998–2025)]]
'''Dominik Tarczyński''' (teraka tamin' ny 27 martsa 1979 tao [[Lublin]]) dia mpanao politika poloney (PiS, Pjn, SP, PL, PR) ary [[mpisolovava]].
Nanomboka tamin'ny taona 2015 ka hatramin'ny 2020 dia tao amin'ny SEJM ao amin'ny VIII sy ix. Vanim-potoana fifidianana. Izy dia mpikambana ao amin'ny parlemanta eoropeana nanomboka tamin'ny 2020.
==Jereo koa==
*[https://www.europarl.europa.eu/meps/hu/204346/DOMINIK_TARCZYNSKI/home Dominik Tarczynski - na Pagina do Parlamento Europeo]
*[https://pl.euronews.com/2026/01/26/funkcjonariusze-ice-zastrzelili-kolejna-osobe-tarczynski-good-job-ice-fafo No site de Euronews]
*[https://www.noticiasaominuto.com/mundo/2926527/eurodeputado-polaco-aplaude-duas-mortes-provocadas-pelo-ice-em-minneapolis Applaude ICE]
{{CLEFDETRI:Tarczynski, Dominik}}
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1979]]
[[sokajy:mpisolovava poloney|T]]
[[sokajy:mpanao politika poloney|T]]
[[Sokajy:Solombavambahoaka eoropeana]]
[[Sokajy:Solombavambahoaka poloney]]
q0a7igorn229b0hr0lx13u21lt7ycty
Cereus
0
295449
1138174
1137074
2026-05-11T20:26:58Z
Thelezifor
15140
Karazana misy eto Madagasikara
1138174
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Cereus jamacaru.JPG|vignette|''Cereus jamacaru'']]
Ny '''''Cereus''''' dia vondron-karazan-javamaniry ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'' ([[raketa]]), ahitana karazana miisa 33 any [[Amerika Atsimo]]. Anisan' ny vondron-karazana voalohany nofaritana ny ''Cereus''; miovaova arakaraka ny mpikaroka ny famariparitana.
== Karazana ==
Ity ny lisitry ny karazana manodidina ny 30 ekena ao amin' ny vondron-karazana ''Cereus'' araka ny ''[[Plants of the World Online]]'' (RBG Kew).
* Zana-bondrona ''Mirabella''
** ''Cereus albicaulis'' (Britton & Rose) Luetzelb.
** ''Cereus alex-bragae'' (P.J.Braun & Esteves) M.Köhler
** ''Cereus estevesii'' P.J.Braun
** ''Cereus mirabella'' N.P.Taylor
* Zana-bondrona ''Oblongicarpi''
** ''Cereus fricii'' Backeb.
** ''Cereus horrispinus'' Backeb.
** ''Cereus mortensenii'' (Croizat) D.R.Hunt & N.P.Taylor
** ''[[Cereus repandus]]'' (L.) Mill.
* Zana-bondrona ''Ebneria''
** ''Cereus aethiops'' Haw.
** ''Cereus phatnospermus'' K.Schum.
** ''Cereus saddianus'' (Rizzini & A.Mattos) P.J.Braun
** ''Cereus spegazzinii'' F.A.C.Weber
* Zana-bondrona ''Cereus'' (sensu stricto)
** ''Cereus bicolor'' Rizzini & A.Mattos
** ''Cereus fernambucensis'' Lem.
** ''Cereus forbesii'' C.F.Först.
** ''Cereus gerardi'' N.P.Taylor
** ''Cereus hexagonus'' (L.) Mill.
** ''Cereus hildmannianus'' K.Schum.
** ''Cereus ingens'' N.P.Taylor & M.Machado
** ''Cereus insularis'' Hemsl.
** ''Cereus jamacaru'' DC.
** ''Cereus lamprospermus'' K.Schum.
** ''Cereus lanosus'' (F.Ritter) P.J.Braun
** ''Cereus lepidotus'' Salm-Dyck
** ''Cereus pachyrrhizus'' K.Schum.
** ''Cereus pierre-braunianus'' Esteves
** ''Cereus stenogonus'' K.Schum.
** ''Cereus trigonodendron'' K.Schum. ex Vaupel
** ''Cereus vargasianus'' Cárdenas
** ''Cereus yungasensis'' A.Fuentes & Quispe
=== Karazana misy eto Madagasikara ===
Indreto ny karazana misy eto [[Madagasikara]] izay samy tsy teratany eto fa nampidirina:
* ''[[Cereus hexagonus]]''
* ''[[Cereus hildmannianus]]''
* ''[[Cereus peruvianus]]''
* ''[[Cereus repandus]]''
== Jereo koa ==
* ''[[Cactaceae]]''
* [[Raketa]]
*''[[Opuntia]]''
*''[[Brasiliopuntia]]''
*''[[Cylindropuntia]]''
0khymsk5u7xqqp2cmp8zamszttm5zt5
1138183
1138174
2026-05-11T20:46:13Z
Thelezifor
15140
1138183
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Cereus jamacaru.JPG|vignette|''Cereus jamacaru'']]
Ny '''''Cereus''''' dia vondron-karazan-javamaniry ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'' ([[raketa]]), ahitana karazana miisa 33 any [[Amerika Atsimo]]. Anisan' ny vondron-karazana voalohany nofaritana ny ''Cereus''; miovaova arakaraka ny mpikaroka ny famariparitana.
== Karazana ==
Ity ny lisitry ny karazana manodidina ny 30 ekena ao amin' ny vondron-karazana ''Cereus'' araka ny ''[[Plants of the World Online]]'' (RBG Kew).
* Zana-bondrona ''Mirabella''
** ''Cereus albicaulis'' (Britton & Rose) Luetzelb.
** ''Cereus alex-bragae'' (P.J.Braun & Esteves) M.Köhler
** ''Cereus estevesii'' P.J.Braun
** ''Cereus mirabella'' N.P.Taylor
* Zana-bondrona ''Oblongicarpi''
** ''Cereus fricii'' Backeb.
** ''Cereus horrispinus'' Backeb.
** ''Cereus mortensenii'' (Croizat) D.R.Hunt & N.P.Taylor
** ''[[Cereus repandus]]'' (L.) Mill.
* Zana-bondrona ''Ebneria''
** ''Cereus aethiops'' Haw.
** ''Cereus phatnospermus'' K.Schum.
** ''Cereus saddianus'' (Rizzini & A.Mattos) P.J.Braun
** ''Cereus spegazzinii'' F.A.C.Weber
* Zana-bondrona ''Cereus'' (sensu stricto)
** ''Cereus bicolor'' Rizzini & A.Mattos
** ''Cereus fernambucensis'' Lem.
** ''Cereus forbesii'' C.F.Först.
** ''Cereus gerardi'' N.P.Taylor
** ''Cereus hexagonus'' (L.) Mill.
** ''Cereus hildmannianus'' K.Schum.
** ''Cereus ingens'' N.P.Taylor & M.Machado
** ''Cereus insularis'' Hemsl.
** ''Cereus jamacaru'' DC.
** ''Cereus lamprospermus'' K.Schum.
** ''Cereus lanosus'' (F.Ritter) P.J.Braun
** ''Cereus lepidotus'' Salm-Dyck
** ''Cereus pachyrrhizus'' K.Schum.
** ''Cereus pierre-braunianus'' Esteves
** ''Cereus stenogonus'' K.Schum.
** ''Cereus trigonodendron'' K.Schum. ex Vaupel
** ''Cereus vargasianus'' Cárdenas
** ''Cereus yungasensis'' A.Fuentes & Quispe
=== Karazana misy eto Madagasikara ===
Indreto ny karazana misy eto [[Madagasikara]] izay samy tsy teratany eto fa nampidirina:
* ''[[Cereus hexagonus]]''
* ''[[Cereus hildmannianus]]''
* ''[[Cereus repandus]]''
== Jereo koa ==
* ''[[Cactaceae]]''
* [[Raketa]]
*''[[Opuntia]]''
*''[[Brasiliopuntia]]''
*''[[Cylindropuntia]]''
8fuqdafccw1x8incn3nznemrbxb5r5u
Opuntia
0
295450
1138134
1138086
2026-05-11T15:57:53Z
Thelezifor
15140
Nanampy sary
1138134
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Opuntia littoralis var vaseyi 4.jpg|vignette|325x325px|''Opuntia littoralis'' var ''vaseyi'']]
Ny '''''Opuntia''''' dia iray amin' ny vondron-karazana lehibe ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'' izay manana karazany 250 eo ho eo. Saika hita any amin’ ny toetany rehetra any [[Amerika]] izy io, ary koa any [[Eorôpa Atsimo]]. Amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]] izy ireo dia atao hoe [[raketa]]. Ny sasany amin' ireo raketa ireo dia ambolena manokana noho ny toetrany tsara atao haingo ary indrindra mba hahazoana voan' ny ''[[Opuntia ficus-indica]]'' sy ny an' ny ''[[Opuntia humifusa]]'', karazan-draketa roa teratany any [[Amerika Avaratra]]. Ireny raketa ireny koa dia manana toetra ahazaoana mampiasa azy ho fanafody na ampiasaina ho tohana hahazoana loko voajanahary mena avy amin' ny bibikely ''Dactylopius coccus''.
== Fanasokajiana ==
=== Anarana mitovy hevitra ===
[[Sary:Opuntia humifusa0.jpg|vignette|''Opuntia humifusa'']]
[[Sary:Opuntia macrocentra 01.jpg|vignette|''Opuntia macrocentra'']]
Indreto ny anarana mitovy hevitra amin' ny ''Opuntia'':
* ''Airampoa'' Alberto Vojtech Fric
* ''Cactodendron'' Bigelow
* ''Cactus'' Lem.
* ''Chaffeyopuntia'' Alberto Vojtech Fric & Ernst Schelle
* ''Clavarioidia'' Kreuz.
* ''Ficindica'' St.-Lag.
* ''[[Nopalea]]'' Salm-Dyck
* ''Parviopuntia'' Soulaire & Marn.-Lap.)
* ''Phyllarthus'' Neck. ex M.Gómez
* ''Pseudotephrocactus'' Alberto Vojtech Fric
* ''Salmiopuntia'' Alberto Vojtech Fric
* ''Subulatopuntia'' Alberto Vojtech Fric & Ernst Schelle
* ''Tunas'' Joël Lunell
* ''Weberiopuntia'' Alberto Vojtech Fric
=== Vondron-karazana nesorina avy amin' ny ''Opuntia'' ===
[[Sary:Opuntia basilaris form.jpg|vignette|''Opuntia basilaris'']]
Indreto ny vondron-karazana sy karazana nesorina avy amin' ny ''Opuntia'':
* ''Austrocylindropuntia''
* ''Brasiliopuntia''
* ''Corynopuntia''
* ''Cumulopuntia''
* ''Cylindropuntia'', izay indraindray atao hoe ''Chollas'', manana "ravina" miendrika [[varingarina]] fa tsy fisaka
* ''Disocactus phyllanthoides'' (na ''Opuntia speciosa'')
* ''Micropuntia''
* ''Miqueliopuntia''
* ''Tephrocactus''
== Lisitry ny karazana ==
[[Sary:Opuntia microdasys 3.jpg|vignette|''[[Opuntia microdasys]]'']]
[[Sary:Opuntia stricta fruit.jpg|vignette|''[[Opuntia stricta]]'']]
[[Sary:Opuntia ovata 2.jpg|vignette|''Opuntia ovata'']]
[[Sary:Cactus Opuntia ficus-indica Higo Chumbo3 Camino de Hierro La Fregeneda Arribes del Duero.jpg|vignette| ''[[Opuntia ficus-indica]]'']]
[[Sary:Opuntia monacantha.jpg|vignette|''[[Opuntia monacantha]]'']]
[[Sary:Opuntia phaeacantha kz3.jpg|vignette|''[[Opuntia phaeacantha]]'']]
Inty ny lisitry ny karazana araka ny ''[[BioLib]]'' <small>(7</small> <small>Febroary 2021)</small>:
* ''Opuntia acaulis'' Ekman & Werdermann
* ''Opuntia aciculata'' Griffiths
* ''Opuntia alko-tuna'' Cárdenas
* ''Opuntia ammophila'' Small
* ''Opuntia amyclaea'' Tenore
* ''Opuntia anacantha'' Spegazzini
* ''Opuntia antillana'' Britton & Rose
* ''Opuntia apurimacensis'' (F. Ritter) R. Crook & Mottram
* ''Opuntia arcei'' Cárdenas
* ''Opuntia arechavaletae'' Speg.
* ''Opuntia armata'' Backeberg
* ''Opuntia assumptionis'' K. Schumann
* ''Opuntia atrispina'' Griffiths
* ''Opuntia atropes'' Rose
* ''Opuntia atrovirens'' Spegazzini
* ''Opuntia auberi'' Pfeiffer
* ''Opuntia aurantiaca'' Gilles ex Lindley
* ''Opuntia aurea'' McCabe ex E.M. Baxter
* ''Opuntia aureispina'' (S. Brack & K.D. Heil) Pinkava & B.D. Parfitt
* ''Opuntia austrina'' Small
* ''Opuntia azurea'' Rose
* ''Opuntia basilaris'' Engelm. & J.M. Bigelow
* ''Opuntia bella'' Britton & Rose
* ''Opuntia bensonii'' Sánchez-Mejorada
* ''Opuntia bergeriana'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia bernichiana'' hort.
* ''Opuntia bisetosa'' Pittier
* ''Opuntia boldinghii'' Britton & Rose
* ''Opuntia bonplandii'' (Kunth) F.A.C. Weber
* ''Opuntia borinquensis'' Britton & Rose
* ''Opuntia bravoana'' F.M. Baxter
* ''Opuntia canterae'' Arechavaleta
* ''Opuntia caracassana'' Salm-Dyck
* ''Opuntia cardiosperma'' K. Schumann
* ''Opuntia chaffeyi'' Britton & Rose
* ''Opuntia chakensis'' Spegazzini
* ''Opuntia chavena'' Griffiths
* ''Opuntia chihuahuensis'' Rose
* ''Opuntia chisosensis'' (M. Anthony) D.J. Ferguson
* ''Opuntia chlorotica'' Engelm. & J.M. Bigelow
* ''Opuntia cochabambensis'' Cárdenas
* ''[[Opuntia cochenillifera]]'' (L.) P. Miller
* ''Opuntia cognata'' (F. Ritter) P.J. Braun & Esteves
* ''Opuntia colubrina'' A. Castellanos
* ''Opuntia conjungens'' (F. Ritter) P.J. Braun & Esteves
* ''Opuntia crassa'' Haworth
* ''Opuntia crystalenia'' Griffiths
* ''Opuntia curassavica'' (L.) Mill.
* ''Opuntia curvispina'' Griffiths
* ''Opuntia darrahiana'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia deamii'' Rose
* ''Opuntia decumbens'' Salm-Dyck
* ''Opuntia dejecta'' Salm-Dyck
* ''Opuntia delaetiana'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia depauperata'' Britton & Rose
* ''Opuntia depressa'' Rose
* ''[[Opuntia dillenii]]'' (Ker Gawler) Haworth
* ''Opuntia discolor'' Britton & Rose
* ''Opuntia durangensis'' Britton & Rose
* ''Opuntia echios'' J.T. Howell
* ''Opuntia edwardsii'' V.E. Grant & K.A. Grant
* ''Opuntia eichlamii'' Rose
* ''Opuntia ekmanii'' Werdermann
* ''Opuntia elata'' Link & Otto ex Salm-Dyck
* ''Opuntia elatior'' Mill.
* ''Opuntia elizondoana'' E. Sanchez & Villaseñor
* ''Opuntia ellisiana'' Griffiths
* ''Opuntia engelmannii'' Salm-Dyck ex Engelmann
* ''Opuntia erinacea'' Engelm. & Bigelow ex Engelm.
* ''Opuntia excelsa'' Sánchez-Mejorada
* ''Opuntia feroacantha'' Britton & Rose
* ''[[Opuntia ficus-indica]]'' (L.) Mill.
* ''Opuntia fragilis'' (Nutt.) Haw.
* ''Opuntia fuliginosa'' Griffiths
* ''Opuntia galapageia'' Henslow
* ''Opuntia gosseliniana'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia guatemalensis'' (Rose) Britton & Rose
* ''Opuntia guilanchi'' Griffiths
* ''Opuntia helleri'' K. Schumann ex B.L. Robinson
* ''Opuntia hitchcockii'' J.G. Ortega
* ''Opuntia hondurensis'' Standley
* ''Opuntia howeyi'' J.A. Purpus
* ''Opuntia huajuapensis'' Bravo
* ''Opuntia humifusa'' (Raf.) Raf.
* ''Opuntia hyptiacantha'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia inaequilateralis'' A. Berger
* ''Opuntia inaperta'' (Schott ex Griffiths) D.R. Hunt
* ''Opuntia infesta'' (F. Ritter) Iliff
* ''Opuntia insularis'' A. Stewart
* ''Opuntia jaliscana'' Bravo
* ''Opuntia jamaicensis'' Britton & Harris
* ''Opuntia joconostle'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia karwinskiana'' Salm-Dyck
* ''Opuntia laevis'' J.M. Coulter
* ''Opuntia lagunae'' E.M. Baxter ex Bravo
* ''Opuntia larreyi'' F.A.C. Weber ex J.M. Coulter
* ''Opuntia lasiacantha'' Pfeiffer
* ''Opuntia leucotricha'' DC.
* ''Opuntia lilae'' Trujillo & Ponce
* ''Opuntia limitata'' (F. Ritter) P.J. Braun & Esteves
* ''Opuntia lindheimeri'' Engelm.
* ''Opuntia linguiformis'' Griffiths
* ''Opuntia littoralis'' (Engelm.) Cockerell
* ''Opuntia lutea'' (Rose) D.R. Hunt
* ''Opuntia macrocentra'' Engelm.
* ''Opuntia macrorhiza'' Engelm.
* ''Opuntia martiniana'' (L.D. Benson) B.D. Parfitt
* ''Opuntia megacantha'' Salm-Dyck
* ''Opuntia megapotamica'' Arechavaleta
* ''Opuntia megarhiza'' Rose
* ''Opuntia megasperma'' J.T. Howell
* ''[[Opuntia microdasys]]'' (Lehmann) Pfeiffer
* ''Opuntia mieckleyi'' K. Schumann
* ''[[Opuntia monacantha]]'' (Willd.) Haw.
* ''Opuntia montevideensis'' Spegazzini
* ''Opuntia nejapensis'' Bravo
* ''Opuntia neochrysacantha'' Bravo
* ''Opuntia nuda'' (Backeberg) G.D. Rowley
* ''Opuntia orbiculata'' Salm-Dyck ex Pfeiffer
* ''Opuntia oricola'' Philbrick
* ''Opuntia pachona'' Griffiths
* ''Opuntia pachyrrhiza'' H.M. Hern., Gomez-Hin. & Bárcenas
* ''Opuntia pailana'' Weingart
* ''Opuntia pampeana'' Spegazzini
* ''Opuntia paraguayensis'' K. Schumann
* ''Opuntia parviclada'' S. Arias & S. Gama
* ''Opuntia penicilligera'' Spegazzini
* ''Opuntia pennellii'' Britton & Rose
* ''[[Opuntia phaeacantha]]'' Engelm.
* ''Opuntia pilifera'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia pinkavae'' B.D. Parfitt
* ''Opuntia pittieri'' Britton & Rose
* ''Opuntia pituitosa'' (F. Ritter) Iliff
* ''Opuntia polyacantha'' Haw.
* ''Opuntia pottsii'' Salm-Dyck
* ''Opuntia prasina'' Spegazzini
* ''Opuntia puberula'' Pfeiffer
* ''Opuntia pubescens'' H.L. Wendland ex Pfeiffer
* ''Opuntia pumila'' Rose
* ''Opuntia pusilla'' (Haw.) Haw.
* ''Opuntia pycnantha'' Engelm. ex J.M.Coult.
* ''Opuntia pyriformis'' Rose
* ''Opuntia pyrrhantha'' (F. Ritter) P.J. Braun & Esteves
* ''Opuntia quimilo'' K. Schumann
* ''Opuntia quitensis'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia rastrera'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia repens'' Bello
* ''Opuntia rileyi'' J.G. Ortega
* ''Opuntia ritteri'' A. Berger
* ''Opuntia robinsonii'' J.G. Ortega
* ''Opuntia roborensis'' Cárdenas
* ''[[Opuntia robusta]]'' H.L.Wendl. ex Pfeiff.
* ''Opuntia rufida'' Engelm.
* ''Opuntia salagria'' A. Castellanos
* ''Opuntia salmiana'' J.Parm. ex Pfeiff.
* ''Opuntia salvadorensis'' Britton & Rose
* ''Opuntia sanguinea'' Proctor
* ''Opuntia santa-rita'' (Griffiths & Hare) Rose
* ''Opuntia saxicola'' J.T. Howell
* ''Opuntia scheeri'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia schickendantzii'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia schumannii'' F.A.C. Weber ex A. Berger
* ''Opuntia securigera'' Borg
* ''Opuntia soederstromiana'' Britton & Rose
* ''Opuntia spinulifera'' Salm-Dyck
* ''Opuntia spraguei'' J.G. Ortega
* ''Opuntia stenarthra'' K. Schumann
* ''Opuntia stenopetala'' Engelmann
* ''[[Opuntia streptacantha]]'' Lem.
* ''[[Opuntia stricta]]'' (Haw.) Haw.
* ''Opuntia strigil'' Engelm.
* ''Opuntia subsphaerocarpa'' Spegazzini
* ''Opuntia sulfurea'' G. Don
* ''Opuntia sulphurea'' Gillies ex Salm-Dyck
* ''Opuntia tapona'' Engelmann
* ''Opuntia taylori'' Britton & Rose
* ''Opuntia taylorii'' Britton & Rose
* ''Opuntia tehuacana'' S. Arias & U. Guzmán
* ''Opuntia tehuantepecana'' (Bravo) Bravo
* ''Opuntia tenuiflora'' Small
* ''Opuntia tomentella'' A. Berger
* ''[[Opuntia tomentosa]]'' Salm-Dyck
* ''Opuntia triacantha'' (Willd.) Sweet
* ''[[Opuntia tuna]]'' (L.) P. Miller
* ''Opuntia turbinata'' Small
* ''Opuntia undulata'' Griffiths
* ''Opuntia urbaniana'' Werdermann
* ''Opuntia valida'' Griffiths
* ''Opuntia velutina'' F.A.C.Weber ex Roland-Gosselin
* ''Opuntia viridirubra'' (F. Ritter) Schlindwein
* ''Opuntia vitelliniflora'' (F. Ritter) P.J. Braun & Esteves
* ''Opuntia wetmorei'' Britton & Rose
* ''Opuntia wilcoxii'' Britton & Rose
=== Karazana misy eto Madagasikara ===
[[Sary:Opuntia tuna.jpg|vignette|279x279px|''[[Opuntia tuna]]'']]
Indreto ny karazana misy eto Madagasikara:
* ''[[Opuntia ficus-indica]]'' ([[:en:Opuntia_ficus-indica|e]])
* ''[[Opuntia microdasys]]'' ([[:en:Opuntia_microdasys|e]])
* ''[[Opuntia monacantha]]'' ([[:en:Opuntia_monacantha|e]])
* ''[[Opuntia phaeacantha]]''
* ''[[Opuntia stricta]]'' ([[:en:Opuntia_stricta|e]])
* ''[[Opuntia tuna]]'' ([[:en:Opuntia_tuna|e]])
Taloha dia anisany ny ''Opuntia cochenillifera'' izay efa niova antoko ka lasa antsoina hoe ''[[Nopalea cochenillifera]]'' ([[:en:Opuntia_cochenillifera|e]]).
== Jereo koa ==
* ''[[Cactaceae]]''
* ''[[Cereus]]''
* [[Raketa]]
shm8seg0czu3gatqej7us69zzt61m3j
1138135
1138134
2026-05-11T15:58:19Z
Thelezifor
15140
1138135
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Opuntia littoralis var vaseyi 4.jpg|vignette|368x368px|''Opuntia littoralis'' var ''vaseyi'']]
Ny '''''Opuntia''''' dia iray amin' ny vondron-karazana lehibe ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'' izay manana karazany 250 eo ho eo. Saika hita any amin’ ny toetany rehetra any [[Amerika]] izy io, ary koa any [[Eorôpa Atsimo]]. Amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]] izy ireo dia atao hoe [[raketa]]. Ny sasany amin' ireo raketa ireo dia ambolena manokana noho ny toetrany tsara atao haingo ary indrindra mba hahazoana voan' ny ''[[Opuntia ficus-indica]]'' sy ny an' ny ''[[Opuntia humifusa]]'', karazan-draketa roa teratany any [[Amerika Avaratra]]. Ireny raketa ireny koa dia manana toetra ahazaoana mampiasa azy ho fanafody na ampiasaina ho tohana hahazoana loko voajanahary mena avy amin' ny bibikely ''Dactylopius coccus''.
== Fanasokajiana ==
=== Anarana mitovy hevitra ===
[[Sary:Opuntia humifusa0.jpg|vignette|''Opuntia humifusa'']]
[[Sary:Opuntia macrocentra 01.jpg|vignette|''Opuntia macrocentra'']]
Indreto ny anarana mitovy hevitra amin' ny ''Opuntia'':
* ''Airampoa'' Alberto Vojtech Fric
* ''Cactodendron'' Bigelow
* ''Cactus'' Lem.
* ''Chaffeyopuntia'' Alberto Vojtech Fric & Ernst Schelle
* ''Clavarioidia'' Kreuz.
* ''Ficindica'' St.-Lag.
* ''[[Nopalea]]'' Salm-Dyck
* ''Parviopuntia'' Soulaire & Marn.-Lap.)
* ''Phyllarthus'' Neck. ex M.Gómez
* ''Pseudotephrocactus'' Alberto Vojtech Fric
* ''Salmiopuntia'' Alberto Vojtech Fric
* ''Subulatopuntia'' Alberto Vojtech Fric & Ernst Schelle
* ''Tunas'' Joël Lunell
* ''Weberiopuntia'' Alberto Vojtech Fric
=== Vondron-karazana nesorina avy amin' ny ''Opuntia'' ===
[[Sary:Opuntia basilaris form.jpg|vignette|''Opuntia basilaris'']]
Indreto ny vondron-karazana sy karazana nesorina avy amin' ny ''Opuntia'':
* ''Austrocylindropuntia''
* ''Brasiliopuntia''
* ''Corynopuntia''
* ''Cumulopuntia''
* ''Cylindropuntia'', izay indraindray atao hoe ''Chollas'', manana "ravina" miendrika [[varingarina]] fa tsy fisaka
* ''Disocactus phyllanthoides'' (na ''Opuntia speciosa'')
* ''Micropuntia''
* ''Miqueliopuntia''
* ''Tephrocactus''
== Lisitry ny karazana ==
[[Sary:Opuntia microdasys 3.jpg|vignette|''[[Opuntia microdasys]]'']]
[[Sary:Opuntia stricta fruit.jpg|vignette|''[[Opuntia stricta]]'']]
[[Sary:Opuntia ovata 2.jpg|vignette|''Opuntia ovata'']]
[[Sary:Cactus Opuntia ficus-indica Higo Chumbo3 Camino de Hierro La Fregeneda Arribes del Duero.jpg|vignette| ''[[Opuntia ficus-indica]]'']]
[[Sary:Opuntia monacantha.jpg|vignette|''[[Opuntia monacantha]]'']]
[[Sary:Opuntia phaeacantha kz3.jpg|vignette|''[[Opuntia phaeacantha]]'']]
Inty ny lisitry ny karazana araka ny ''[[BioLib]]'' <small>(7</small> <small>Febroary 2021)</small>:
* ''Opuntia acaulis'' Ekman & Werdermann
* ''Opuntia aciculata'' Griffiths
* ''Opuntia alko-tuna'' Cárdenas
* ''Opuntia ammophila'' Small
* ''Opuntia amyclaea'' Tenore
* ''Opuntia anacantha'' Spegazzini
* ''Opuntia antillana'' Britton & Rose
* ''Opuntia apurimacensis'' (F. Ritter) R. Crook & Mottram
* ''Opuntia arcei'' Cárdenas
* ''Opuntia arechavaletae'' Speg.
* ''Opuntia armata'' Backeberg
* ''Opuntia assumptionis'' K. Schumann
* ''Opuntia atrispina'' Griffiths
* ''Opuntia atropes'' Rose
* ''Opuntia atrovirens'' Spegazzini
* ''Opuntia auberi'' Pfeiffer
* ''Opuntia aurantiaca'' Gilles ex Lindley
* ''Opuntia aurea'' McCabe ex E.M. Baxter
* ''Opuntia aureispina'' (S. Brack & K.D. Heil) Pinkava & B.D. Parfitt
* ''Opuntia austrina'' Small
* ''Opuntia azurea'' Rose
* ''Opuntia basilaris'' Engelm. & J.M. Bigelow
* ''Opuntia bella'' Britton & Rose
* ''Opuntia bensonii'' Sánchez-Mejorada
* ''Opuntia bergeriana'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia bernichiana'' hort.
* ''Opuntia bisetosa'' Pittier
* ''Opuntia boldinghii'' Britton & Rose
* ''Opuntia bonplandii'' (Kunth) F.A.C. Weber
* ''Opuntia borinquensis'' Britton & Rose
* ''Opuntia bravoana'' F.M. Baxter
* ''Opuntia canterae'' Arechavaleta
* ''Opuntia caracassana'' Salm-Dyck
* ''Opuntia cardiosperma'' K. Schumann
* ''Opuntia chaffeyi'' Britton & Rose
* ''Opuntia chakensis'' Spegazzini
* ''Opuntia chavena'' Griffiths
* ''Opuntia chihuahuensis'' Rose
* ''Opuntia chisosensis'' (M. Anthony) D.J. Ferguson
* ''Opuntia chlorotica'' Engelm. & J.M. Bigelow
* ''Opuntia cochabambensis'' Cárdenas
* ''[[Opuntia cochenillifera]]'' (L.) P. Miller
* ''Opuntia cognata'' (F. Ritter) P.J. Braun & Esteves
* ''Opuntia colubrina'' A. Castellanos
* ''Opuntia conjungens'' (F. Ritter) P.J. Braun & Esteves
* ''Opuntia crassa'' Haworth
* ''Opuntia crystalenia'' Griffiths
* ''Opuntia curassavica'' (L.) Mill.
* ''Opuntia curvispina'' Griffiths
* ''Opuntia darrahiana'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia deamii'' Rose
* ''Opuntia decumbens'' Salm-Dyck
* ''Opuntia dejecta'' Salm-Dyck
* ''Opuntia delaetiana'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia depauperata'' Britton & Rose
* ''Opuntia depressa'' Rose
* ''[[Opuntia dillenii]]'' (Ker Gawler) Haworth
* ''Opuntia discolor'' Britton & Rose
* ''Opuntia durangensis'' Britton & Rose
* ''Opuntia echios'' J.T. Howell
* ''Opuntia edwardsii'' V.E. Grant & K.A. Grant
* ''Opuntia eichlamii'' Rose
* ''Opuntia ekmanii'' Werdermann
* ''Opuntia elata'' Link & Otto ex Salm-Dyck
* ''Opuntia elatior'' Mill.
* ''Opuntia elizondoana'' E. Sanchez & Villaseñor
* ''Opuntia ellisiana'' Griffiths
* ''Opuntia engelmannii'' Salm-Dyck ex Engelmann
* ''Opuntia erinacea'' Engelm. & Bigelow ex Engelm.
* ''Opuntia excelsa'' Sánchez-Mejorada
* ''Opuntia feroacantha'' Britton & Rose
* ''[[Opuntia ficus-indica]]'' (L.) Mill.
* ''Opuntia fragilis'' (Nutt.) Haw.
* ''Opuntia fuliginosa'' Griffiths
* ''Opuntia galapageia'' Henslow
* ''Opuntia gosseliniana'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia guatemalensis'' (Rose) Britton & Rose
* ''Opuntia guilanchi'' Griffiths
* ''Opuntia helleri'' K. Schumann ex B.L. Robinson
* ''Opuntia hitchcockii'' J.G. Ortega
* ''Opuntia hondurensis'' Standley
* ''Opuntia howeyi'' J.A. Purpus
* ''Opuntia huajuapensis'' Bravo
* ''Opuntia humifusa'' (Raf.) Raf.
* ''Opuntia hyptiacantha'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia inaequilateralis'' A. Berger
* ''Opuntia inaperta'' (Schott ex Griffiths) D.R. Hunt
* ''Opuntia infesta'' (F. Ritter) Iliff
* ''Opuntia insularis'' A. Stewart
* ''Opuntia jaliscana'' Bravo
* ''Opuntia jamaicensis'' Britton & Harris
* ''Opuntia joconostle'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia karwinskiana'' Salm-Dyck
* ''Opuntia laevis'' J.M. Coulter
* ''Opuntia lagunae'' E.M. Baxter ex Bravo
* ''Opuntia larreyi'' F.A.C. Weber ex J.M. Coulter
* ''Opuntia lasiacantha'' Pfeiffer
* ''Opuntia leucotricha'' DC.
* ''Opuntia lilae'' Trujillo & Ponce
* ''Opuntia limitata'' (F. Ritter) P.J. Braun & Esteves
* ''Opuntia lindheimeri'' Engelm.
* ''Opuntia linguiformis'' Griffiths
* ''Opuntia littoralis'' (Engelm.) Cockerell
* ''Opuntia lutea'' (Rose) D.R. Hunt
* ''Opuntia macrocentra'' Engelm.
* ''Opuntia macrorhiza'' Engelm.
* ''Opuntia martiniana'' (L.D. Benson) B.D. Parfitt
* ''Opuntia megacantha'' Salm-Dyck
* ''Opuntia megapotamica'' Arechavaleta
* ''Opuntia megarhiza'' Rose
* ''Opuntia megasperma'' J.T. Howell
* ''[[Opuntia microdasys]]'' (Lehmann) Pfeiffer
* ''Opuntia mieckleyi'' K. Schumann
* ''[[Opuntia monacantha]]'' (Willd.) Haw.
* ''Opuntia montevideensis'' Spegazzini
* ''Opuntia nejapensis'' Bravo
* ''Opuntia neochrysacantha'' Bravo
* ''Opuntia nuda'' (Backeberg) G.D. Rowley
* ''Opuntia orbiculata'' Salm-Dyck ex Pfeiffer
* ''Opuntia oricola'' Philbrick
* ''Opuntia pachona'' Griffiths
* ''Opuntia pachyrrhiza'' H.M. Hern., Gomez-Hin. & Bárcenas
* ''Opuntia pailana'' Weingart
* ''Opuntia pampeana'' Spegazzini
* ''Opuntia paraguayensis'' K. Schumann
* ''Opuntia parviclada'' S. Arias & S. Gama
* ''Opuntia penicilligera'' Spegazzini
* ''Opuntia pennellii'' Britton & Rose
* ''[[Opuntia phaeacantha]]'' Engelm.
* ''Opuntia pilifera'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia pinkavae'' B.D. Parfitt
* ''Opuntia pittieri'' Britton & Rose
* ''Opuntia pituitosa'' (F. Ritter) Iliff
* ''Opuntia polyacantha'' Haw.
* ''Opuntia pottsii'' Salm-Dyck
* ''Opuntia prasina'' Spegazzini
* ''Opuntia puberula'' Pfeiffer
* ''Opuntia pubescens'' H.L. Wendland ex Pfeiffer
* ''Opuntia pumila'' Rose
* ''Opuntia pusilla'' (Haw.) Haw.
* ''Opuntia pycnantha'' Engelm. ex J.M.Coult.
* ''Opuntia pyriformis'' Rose
* ''Opuntia pyrrhantha'' (F. Ritter) P.J. Braun & Esteves
* ''Opuntia quimilo'' K. Schumann
* ''Opuntia quitensis'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia rastrera'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia repens'' Bello
* ''Opuntia rileyi'' J.G. Ortega
* ''Opuntia ritteri'' A. Berger
* ''Opuntia robinsonii'' J.G. Ortega
* ''Opuntia roborensis'' Cárdenas
* ''[[Opuntia robusta]]'' H.L.Wendl. ex Pfeiff.
* ''Opuntia rufida'' Engelm.
* ''Opuntia salagria'' A. Castellanos
* ''Opuntia salmiana'' J.Parm. ex Pfeiff.
* ''Opuntia salvadorensis'' Britton & Rose
* ''Opuntia sanguinea'' Proctor
* ''Opuntia santa-rita'' (Griffiths & Hare) Rose
* ''Opuntia saxicola'' J.T. Howell
* ''Opuntia scheeri'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia schickendantzii'' F.A.C. Weber
* ''Opuntia schumannii'' F.A.C. Weber ex A. Berger
* ''Opuntia securigera'' Borg
* ''Opuntia soederstromiana'' Britton & Rose
* ''Opuntia spinulifera'' Salm-Dyck
* ''Opuntia spraguei'' J.G. Ortega
* ''Opuntia stenarthra'' K. Schumann
* ''Opuntia stenopetala'' Engelmann
* ''[[Opuntia streptacantha]]'' Lem.
* ''[[Opuntia stricta]]'' (Haw.) Haw.
* ''Opuntia strigil'' Engelm.
* ''Opuntia subsphaerocarpa'' Spegazzini
* ''Opuntia sulfurea'' G. Don
* ''Opuntia sulphurea'' Gillies ex Salm-Dyck
* ''Opuntia tapona'' Engelmann
* ''Opuntia taylori'' Britton & Rose
* ''Opuntia taylorii'' Britton & Rose
* ''Opuntia tehuacana'' S. Arias & U. Guzmán
* ''Opuntia tehuantepecana'' (Bravo) Bravo
* ''Opuntia tenuiflora'' Small
* ''Opuntia tomentella'' A. Berger
* ''[[Opuntia tomentosa]]'' Salm-Dyck
* ''Opuntia triacantha'' (Willd.) Sweet
* ''[[Opuntia tuna]]'' (L.) P. Miller
* ''Opuntia turbinata'' Small
* ''Opuntia undulata'' Griffiths
* ''Opuntia urbaniana'' Werdermann
* ''Opuntia valida'' Griffiths
* ''Opuntia velutina'' F.A.C.Weber ex Roland-Gosselin
* ''Opuntia viridirubra'' (F. Ritter) Schlindwein
* ''Opuntia vitelliniflora'' (F. Ritter) P.J. Braun & Esteves
* ''Opuntia wetmorei'' Britton & Rose
* ''Opuntia wilcoxii'' Britton & Rose
=== Karazana misy eto Madagasikara ===
[[Sary:Opuntia tuna.jpg|vignette|279x279px|''[[Opuntia tuna]]'']]
Indreto ny karazana misy eto Madagasikara:
* ''[[Opuntia ficus-indica]]'' ([[:en:Opuntia_ficus-indica|e]])
* ''[[Opuntia microdasys]]'' ([[:en:Opuntia_microdasys|e]])
* ''[[Opuntia monacantha]]'' ([[:en:Opuntia_monacantha|e]])
* ''[[Opuntia phaeacantha]]''
* ''[[Opuntia stricta]]'' ([[:en:Opuntia_stricta|e]])
* ''[[Opuntia tuna]]'' ([[:en:Opuntia_tuna|e]])
Taloha dia anisany ny ''Opuntia cochenillifera'' izay efa niova antoko ka lasa antsoina hoe ''[[Nopalea cochenillifera]]'' ([[:en:Opuntia_cochenillifera|e]]).
== Jereo koa ==
* ''[[Cactaceae]]''
* ''[[Cereus]]''
* [[Raketa]]
7vasv2hhvlvne5nv7d48uho8w70di96
Polux
0
296420
1138150
1137012
2026-05-11T16:35:22Z
UNstoppable2026
39559
/* */
1138150
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Polux 5 - Brésil 2.jpg|vignette|Fanadihadiana an'ny Polux 5]]
'''Polux''' dia fitaovana fandrefesana ahafahana manamarina ny toetry ny tsato-kazo hazo ampiasaina amin’ny herinaratra sy fifandraisan-davitra.
== Famaritana ==
Ny teknolojia Polux dia ahafahana manao fanombanana momba ny fiarovana sy ny fikojakojana<ref>{{Lien web |titre=Sécurité et durabilité des infrastructures sur poteaux en bois : un enjeu stratégique |url=https://www.construction21.org/france/articles/h/securite-et-durabilite-des-infrastructures-sur-poteaux-en-bois-un-enjeu-strategique.html}}</ref>. Ireo fandrefesana dia manampy amin’ny fiarovana ny fiakarana amin’ny tsato-kazo ataon’ny mpiasa ary manamarina ny toetry ny hazo mba hanombanana ny androm-piainany sisa<ref>{{Lien web |langue=fr |auteur=Fabienne Tisserand |titre=CBS : expertise des bois anciens et préconisations pour leur réemploi |url=http://www.leboisinternational.com/deuxieme-transformation/construction-bois/cbs-expertise-des-bois-anciens-et-preconisations-pour-leur-reemploi-702883.php/?latest |accès url=libre |site=www.leboisinternational.com, Le Bois International |date=2022-07-22 |consulté le=2023-07-30}}</ref>{{,}}<ref name=":0">{{Cite web |url=https://artecbtp.fr/wp-content/uploads/2020/12/IPS-3.pdf |title=kopian'ny arisiva |access-date=2025-11-19 |archive-date=2021-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210517133642/https://artecbtp.fr/wp-content/uploads/2020/12/IPS-3.pdf |url-status=dead }}</ref>.
Miasa miaraka amin’ny rindranasa Picus izy, izay mampiasa angona azo avy amin’ny fandrefesana ny hakitroky ny hazo eo amin’ny haavon’ny tany sy ny fandrefesana hygroscopique<ref>{{Lien web |titre=The Importance of the Nondestructive Technologies for Wooden Poles Network Asset Management |url=https://www.ndt.net/article/v11n04/benoit/benoit.htm |site=www.ndt.net |consulté le=2023-07-30 }} {{Wayback|url=https://www.ndt.net/article/v11n04/benoit/benoit.htm |date=20150907144000 }}</ref>{{,}}<ref>https://poles.com/WebRoot/Store4/Shops/08fd78c5-abfa-4217-9263-68fec9605ccc/MediaGallery/Internal_Treatment_Data__Doc/SEPOLECONF20112CMikeFreemanInspectionDevices2CCostBenefitAnalysis.pdf</ref>{{,}}<ref>{{Lien web |langue=en |titre=Polux® a Practical Non-Destructive Technology for Measurement of Wood Pole Strength |url=https://electricenergyonline.com/energy/magazine/10/article/Polux-a-Practical-Non-Destructive-Technology-for-Measurement-of-Wood-Pole-Strength.htm |site=Electric Energy Online |consulté le=2023-07-30}}</ref>.
== Tantara ==
Ny teknolojia Polux dia novolavolaina tamin’ny fiandohan’ny taona 1990 nataon’ny profesora [[Jean-Luc Sandoz]], ho setrin’ny fangatahan’ny EDF izay niatrika olana roa: ny fiarovana sy ny faharetan’ny tsato-kazony<ref>{{Lien web |langue=fr |auteur=Jean-Luc Sandoz |titre=Le bois dans la construction: innovations et perspectives |url=https://doi.org/10.5169/seals-80287 |site=Tracés - bulletin technique de la Suisse romande |date=19.06.2002 |doi=10.5169/seals-80287 |consulté le=2023-07-30}}</ref>. Entin’ny orinasa CBS-Lifteam izany<ref name=":1" />.
Tamin’ny 2003, naseho tamin’ny faha-17 Congrès international des réseaux électriques de distribution tao Barcelone ity teknolojia ity<ref>{{Lien web |langue=en |auteur=[[Jean-Luc Sandoz]], Yann Benoit |titre=In field non destructive tests for wooden poles for the security and the maintenance of the overhead power lines. |url=http://www.cired.net/publications/cired2003/reports/R%201-52.pdf |format=pdf |accès url=libre |site=cired.net |date=12-15 mai 2003 }} {{Wayback|url=http://www.cired.net/publications/cired2003/reports/R%201-52.pdf |date=20230813200915 }}</ref>. Tamin’ny 2006, ny faha-14 symposium iraisam-pirenena momba ny fitsapana tsy manimba dia nampiseho ny fandrosoana nataon’ity teknolojia ity<ref name=":0" />.
Tamin’ny 2011, ny seminera iraisam-pirenena momba ny mpamatsy angovo herinaratra dia nampiseho ny fampiasana ny Polux any Alemaina, indrindra amin’ny ohatra an’ny Deutsche Telekom<ref>[https://www.cired.net/publications/cired2011/part1/papers/CIRED2011_1115_final.pdf CIRED]</ref>.
Ny kinova faha-5 dia ahafahana manangona sy manodina angona haingana kokoa, miaraka amin’ny fitaovana kely kokoa sy ny rindranasa Picus azo alaina amin’ny smartphone<ref>{{Lien web|auteur=Sophie Marenne |titre=CBS-CBT, l’expert mondial du bois enraciné en Suisse romande |url=https://agefi.com/actualites/entreprises/cbs-cbt-lexpert-mondial-du-bois-enracine-en-suisse-romande |accès url=limité |site=Agefi.com, L'Agefi |consulté le=2023-07-30}}</ref>{{,}}<ref name=":1">{{Lien web |auteur=Fabienne Tisserand |titre=CBT : le contrôle non destructif du bois au service de son usage efficient |url=http://www.leboisinternational.com/premiere-transformation/exploitation-forestiere/cbt-le-controle-non-destructif-du-bois-au-service-de-son-usage-efficient-701246.php/?latest |accès url=libre |site=Le Bois International |date=2022-06-07 |consulté le=2023-07-30}}</ref>.
Ny teknolojia Polux dia ampiasaina any amin’ny firenena maro, indrindra any Etazonia, Kanada ary Aostralia<ref>{{Lien web |langue=en-US |nom=beardsworth |titre=POLUX - Non Destructive Wood Pole Inspection |url=https://www.cleantech.org/1999/06/11/polux-non-destructive-wood-pole-inspection/ |site=Cleantech.Org |date=1999-06-11 |consulté le=2023-07-30}}</ref>{{,}}<ref>[https://img1.wsimg.com/blobby/go/b59b478e-7b06-4b61-a5f0-e89532c5f6cf/downloads/1ch3kglpi_212058.pdf?ver=1552081674329 PowerPoint Presentation]</ref>{{,}}<ref>{{Lien web |titre=Nos anciens ont du talent : Zoom sur Jean-Luc Sandoz, promo 1983 |url=https://www.enstib.univ-lorraine.fr/fr/nos-anciens-ont-du-talent-zoom-sur-jean-luc-sandoz-promo-1983/ |site=École Nationale Supérieure des Technologies et Industries du Bois d'Épinal ENSTIB |date=2021-06-08 |consulté le=2023-07-30}}</ref>{{,}}<ref>{{Lien web |titre=Innovative products for asset life extension {{!}} TEN Group |url=https://www.tengroup.com.au/blogs/news/2019/May/24/innovative_products_for_asset_life_extension |site=tengroup.com.au |consulté le=2023-07-30}}</ref>.
== Loka sy mari-boninahitra ==
* Tamin’ny 2003, ny Wall Street Journal dia nanome ny loka voalohany amin’ny fanavaozana ho an’ny teknolojia Polux<ref>[https://www.wsj.com/articles/SB107004194977850100 Pole Position - WSJ]</ref>.
== Fanampiny ==
=== Jereo koa ===
* [[Sylvatest]]
== Fanamarihana ==
<references />
[[Sokajy:Fitaovana]]
k3bp6f7anpe883i3g9pvwiuuo1sy6px
1138151
1138150
2026-05-11T16:35:33Z
Quinlan83
25991
Voafafa ny fanovana ny [[Special:Contributions/UNstoppable2026|UNstoppable2026]] ([[User talk:UNstoppable2026|Dinika]]); voaverina amin'ny votoatiny teo aloha nataon'i [[User:Jules*|Jules*]]
1137012
wikitext
text/x-wiki
{{Arovy|1=Cross-wiki spam, please see [[:meta:Talk:Wikiproject:Antispam#Cross-wiki spam linked to Wikimedia IRL projects/chapters]].}}
[[Sary:Polux 5 - Brésil 2.jpg|vignette|Fanadihadiana an'ny Polux 5]]
'''Polux''' dia fitaovana fandrefesana ahafahana manamarina ny toetry ny tsato-kazo hazo ampiasaina amin’ny herinaratra sy fifandraisan-davitra.
== Famaritana ==
Ny teknolojia Polux dia ahafahana manao fanombanana momba ny fiarovana sy ny fikojakojana<ref>{{Lien web |titre=Sécurité et durabilité des infrastructures sur poteaux en bois : un enjeu stratégique |url=https://www.construction21.org/france/articles/h/securite-et-durabilite-des-infrastructures-sur-poteaux-en-bois-un-enjeu-strategique.html}}</ref>. Ireo fandrefesana dia manampy amin’ny fiarovana ny fiakarana amin’ny tsato-kazo ataon’ny mpiasa ary manamarina ny toetry ny hazo mba hanombanana ny androm-piainany sisa<ref>{{Lien web |langue=fr |auteur=Fabienne Tisserand |titre=CBS : expertise des bois anciens et préconisations pour leur réemploi |url=http://www.leboisinternational.com/deuxieme-transformation/construction-bois/cbs-expertise-des-bois-anciens-et-preconisations-pour-leur-reemploi-702883.php/?latest |accès url=libre |site=www.leboisinternational.com, Le Bois International |date=2022-07-22 |consulté le=2023-07-30}}</ref>{{,}}<ref name=":0">{{Cite web |url=https://artecbtp.fr/wp-content/uploads/2020/12/IPS-3.pdf |title=kopian'ny arisiva |access-date=2025-11-19 |archive-date=2021-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210517133642/https://artecbtp.fr/wp-content/uploads/2020/12/IPS-3.pdf |url-status=dead }}</ref>.
Miasa miaraka amin’ny rindranasa Picus izy, izay mampiasa angona azo avy amin’ny fandrefesana ny hakitroky ny hazo eo amin’ny haavon’ny tany sy ny fandrefesana hygroscopique<ref>{{Lien web |titre=The Importance of the Nondestructive Technologies for Wooden Poles Network Asset Management |url=https://www.ndt.net/article/v11n04/benoit/benoit.htm |site=www.ndt.net |consulté le=2023-07-30 }} {{Wayback|url=https://www.ndt.net/article/v11n04/benoit/benoit.htm |date=20150907144000 }}</ref>{{,}}<ref>https://poles.com/WebRoot/Store4/Shops/08fd78c5-abfa-4217-9263-68fec9605ccc/MediaGallery/Internal_Treatment_Data__Doc/SEPOLECONF20112CMikeFreemanInspectionDevices2CCostBenefitAnalysis.pdf</ref>{{,}}<ref>{{Lien web |langue=en |titre=Polux® a Practical Non-Destructive Technology for Measurement of Wood Pole Strength |url=https://electricenergyonline.com/energy/magazine/10/article/Polux-a-Practical-Non-Destructive-Technology-for-Measurement-of-Wood-Pole-Strength.htm |site=Electric Energy Online |consulté le=2023-07-30}}</ref>.
== Tantara ==
Ny teknolojia Polux dia novolavolaina tamin’ny fiandohan’ny taona 1990 nataon’ny profesora [[Jean-Luc Sandoz]], ho setrin’ny fangatahan’ny EDF izay niatrika olana roa: ny fiarovana sy ny faharetan’ny tsato-kazony<ref>{{Lien web |langue=fr |auteur=Jean-Luc Sandoz |titre=Le bois dans la construction: innovations et perspectives |url=https://doi.org/10.5169/seals-80287 |site=Tracés - bulletin technique de la Suisse romande |date=19.06.2002 |doi=10.5169/seals-80287 |consulté le=2023-07-30}}</ref>. Entin’ny orinasa CBS-Lifteam izany<ref name=":1" />.
Tamin’ny 2003, naseho tamin’ny faha-17 Congrès international des réseaux électriques de distribution tao Barcelone ity teknolojia ity<ref>{{Lien web |langue=en |auteur=[[Jean-Luc Sandoz]], Yann Benoit |titre=In field non destructive tests for wooden poles for the security and the maintenance of the overhead power lines. |url=http://www.cired.net/publications/cired2003/reports/R%201-52.pdf |format=pdf |accès url=libre |site=cired.net |date=12-15 mai 2003 }} {{Wayback|url=http://www.cired.net/publications/cired2003/reports/R%201-52.pdf |date=20230813200915 }}</ref>. Tamin’ny 2006, ny faha-14 symposium iraisam-pirenena momba ny fitsapana tsy manimba dia nampiseho ny fandrosoana nataon’ity teknolojia ity<ref name=":0" />.
Tamin’ny 2011, ny seminera iraisam-pirenena momba ny mpamatsy angovo herinaratra dia nampiseho ny fampiasana ny Polux any Alemaina, indrindra amin’ny ohatra an’ny Deutsche Telekom<ref>[https://www.cired.net/publications/cired2011/part1/papers/CIRED2011_1115_final.pdf CIRED]</ref>.
Ny kinova faha-5 dia ahafahana manangona sy manodina angona haingana kokoa, miaraka amin’ny fitaovana kely kokoa sy ny rindranasa Picus azo alaina amin’ny smartphone<ref>{{Lien web|auteur=Sophie Marenne |titre=CBS-CBT, l’expert mondial du bois enraciné en Suisse romande |url=https://agefi.com/actualites/entreprises/cbs-cbt-lexpert-mondial-du-bois-enracine-en-suisse-romande |accès url=limité |site=Agefi.com, L'Agefi |consulté le=2023-07-30}}</ref>{{,}}<ref name=":1">{{Lien web |auteur=Fabienne Tisserand |titre=CBT : le contrôle non destructif du bois au service de son usage efficient |url=http://www.leboisinternational.com/premiere-transformation/exploitation-forestiere/cbt-le-controle-non-destructif-du-bois-au-service-de-son-usage-efficient-701246.php/?latest |accès url=libre |site=Le Bois International |date=2022-06-07 |consulté le=2023-07-30}}</ref>.
Ny teknolojia Polux dia ampiasaina any amin’ny firenena maro, indrindra any Etazonia, Kanada ary Aostralia<ref>{{Lien web |langue=en-US |nom=beardsworth |titre=POLUX - Non Destructive Wood Pole Inspection |url=https://www.cleantech.org/1999/06/11/polux-non-destructive-wood-pole-inspection/ |site=Cleantech.Org |date=1999-06-11 |consulté le=2023-07-30}}</ref>{{,}}<ref>[https://img1.wsimg.com/blobby/go/b59b478e-7b06-4b61-a5f0-e89532c5f6cf/downloads/1ch3kglpi_212058.pdf?ver=1552081674329 PowerPoint Presentation]</ref>{{,}}<ref>{{Lien web |titre=Nos anciens ont du talent : Zoom sur Jean-Luc Sandoz, promo 1983 |url=https://www.enstib.univ-lorraine.fr/fr/nos-anciens-ont-du-talent-zoom-sur-jean-luc-sandoz-promo-1983/ |site=École Nationale Supérieure des Technologies et Industries du Bois d'Épinal ENSTIB |date=2021-06-08 |consulté le=2023-07-30}}</ref>{{,}}<ref>{{Lien web |titre=Innovative products for asset life extension {{!}} TEN Group |url=https://www.tengroup.com.au/blogs/news/2019/May/24/innovative_products_for_asset_life_extension |site=tengroup.com.au |consulté le=2023-07-30}}</ref>.
== Loka sy mari-boninahitra ==
* Tamin’ny 2003, ny Wall Street Journal dia nanome ny loka voalohany amin’ny fanavaozana ho an’ny teknolojia Polux<ref>[https://www.wsj.com/articles/SB107004194977850100 Pole Position - WSJ]</ref>.
== Fanampiny ==
=== Jereo koa ===
* [[Sylvatest]]
== Fanamarihana ==
<references />
[[Sokajy:Fitaovana]]
lcpbibhoa1db3jvy48u8pnwfxqg9n7z
Sylvatest
0
296421
1138143
1137013
2026-05-11T16:32:15Z
UNstoppable2026
39559
/* */
1138143
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Réemploi test Sylvatest.jpg|vignette|Fanadihadiana an'ny Sylvatest 4 ]]
Ny '''Sylvatest''' dia fitaovana fandrefesana mampiasa ny ''ultrasons'' izay ahafahana manao fitiliana ankapobeny ny singa hazo iray mba hitsapana ny heriny na ny faharetany (résistance mécanique).
== Famaritana ==
Ny '''Sylvatest''' dia fitaovana fandrefesana mampiasa onja ultrasonika amin'ny fanaovana diagnostic amin'ny fomba feno momba ny singa hazo, amin'ny alalan'ny fandrefesana ny hafainganam-pandeha sy ny fandraisana angovo amin'ny onja ultrasonika mandalo amin'ny hazo. Izany dia manampy amin'ny fanombanana ny faharetan'ny hazo amin'ny alalan'ny toe-javatra ara-pahasalamany ny tron'ny hazo na ny hazo andrefesana, raha tsy misy fahavoazana.<ref name=":0">{{Lien web|langue=fr|auteur=Fabienne Tisserand|titre=CBT : le contrôle non destructif du bois au service de son usage efficient|url=http://www.leboisinternational.com/premiere-transformation/exploitation-forestiere/cbt-le-controle-non-destructif-du-bois-au-service-de-son-usage-efficient-701246.php/?latest|accès url=libre|site=www.leboisinternational.com, Le Bois International|date=2022-06-07|consulté le=2023-05-29}}</ref>{{,}}
== Teknolojia ==
Ity fitaovana ity dia miasa amin'ny fandefasana onja ultrasonika mankany amin'ny hazo, mandrefy ny hafainganam-pandehan'ireny onja ireny ary ny angovo raisin'ny hazo. Izy io dia novolavolain'ny Profesora [[Jean-Luc Sandoz]] tamin'ny EPFL tamin'ny taona 1984, ary ny fivoarany dia natanterahina tamin'ny taona 1998 miaraka amin'ny fikarohana nataon'i Yann Benoit. Tamin'ny taona 2022, ny dikan-teny vaovao an'ny Sylvatest dia nampiasa ny teknolojia Bluetooth, ka izany dia tsy mitaky tariby intsony<ref>[https://www.cahiers-techniques-batiment.fr/article/plus-d-ingenierie-moins-de-matiere-dans-la-construction-bois.68527 « Plus d’ingénierie, moins de matière dans la construction bois » - Cahiers Techniques du Bâtiment (CTB)]</ref>.
== Fampiasana ==
Ny Sylvatest dia ampiasaina manerana izao tontolo izao amin'ny tanjona isan-karazany, ao anatin'izany ny:
''Fanombanana hazo'': Manampy amin'ny fandrefesana ny kalitaon'ny hazo sy ny faharetany amin'ny tetikasa fanorenana.
''Fanamboarana amin'ny lova ara-tantara:'' Ampiasaina amin'ny fandrefesana ny toetry ny hazo amin'ny fanamboarana tranobe ara-tantara toy ny Entrepôts des magasins généraux de Paris, ny Cité Interdite ao Peking<ref>[https://immobilier.lefigaro.fr/article/de-la-fleche-de-notre-dame-a-la-cite-interdite-de-pekin-cette-technologie-franco-suisse-ausculte-le-bois-dans-tous-ses-etats-20251119 De la flèche de Notre-Dame à la Cité interdite de Pékin, cette technologie franco-suisse ausculte le bois dans tous ses états]</ref>, ny Cathédrale Notre-Dame de Paris ary ny Château de Valère.
''Fankatoavana kalitao'': Ampiasaina ihany koa amin'ny fanombanana sy fanamarinana ny kalitaon'ny hazo ho an'ny fanomezana marika Appellation d'origine contrôlée (AOC), toy ny Bois des Alpes sy Bois de Chartreuse. <ref>[https://www.afriqueopinion.ch/sylvatest-de-bafoussam-a-valere/ SYLVATEST : De Bafoussam à Valère ! – Afrique Opinion]</ref>
Misy an'ny Sylvatest ao anaty tany any amin'ny toerana ohatran'ny Azia. <ref>[https://bois.fordaq.com/news/Sylvatest_Asie_Sandoz_AlfadB_111743.html Le Sylvatest à la conquête de l'Asie]</ref>
== Tsiahy sy Loharano ==
<references/>
*
== Lahatsoratra mifandraika ==
* [[Polux]]
== Rohy ivelany ==
* [Sylvatest – IPETech](https://ipetech.tech/tecnologias/sylvatest/)
* [Sylvatest 4 – Dianjiang Group](http://www.dianjianghk.com/product/showproduct.php?lang=en&id=1226)
{{Portail|forêt|Technologie|Suisse}}
[[Sokajy:Fitaovana]]
rzyn1de3tqy51vja15szq2vrpdj1rbj
1138144
1138143
2026-05-11T16:32:32Z
Quinlan83
25991
Voafafa ny fanovana ny [[Special:Contributions/UNstoppable2026|UNstoppable2026]] ([[User talk:UNstoppable2026|Dinika]]); voaverina amin'ny votoatiny teo aloha nataon'i [[User:Jules*|Jules*]]
1137013
wikitext
text/x-wiki
{{Arovy|1=Cross-wiki spam, please see [[:meta:Talk:Wikiproject:Antispam#Cross-wiki spam linked to Wikimedia IRL projects/chapters]].}}
[[Sary:Réemploi test Sylvatest.jpg|vignette|Fanadihadiana an'ny Sylvatest 4 ]]
Ny '''Sylvatest''' dia fitaovana fandrefesana mampiasa ny ''ultrasons'' izay ahafahana manao fitiliana ankapobeny ny singa hazo iray mba hitsapana ny heriny na ny faharetany (résistance mécanique).
== Famaritana ==
Ny '''Sylvatest''' dia fitaovana fandrefesana mampiasa onja ultrasonika amin'ny fanaovana diagnostic amin'ny fomba feno momba ny singa hazo, amin'ny alalan'ny fandrefesana ny hafainganam-pandeha sy ny fandraisana angovo amin'ny onja ultrasonika mandalo amin'ny hazo. Izany dia manampy amin'ny fanombanana ny faharetan'ny hazo amin'ny alalan'ny toe-javatra ara-pahasalamany ny tron'ny hazo na ny hazo andrefesana, raha tsy misy fahavoazana.<ref name=":0">{{Lien web|langue=fr|auteur=Fabienne Tisserand|titre=CBT : le contrôle non destructif du bois au service de son usage efficient|url=http://www.leboisinternational.com/premiere-transformation/exploitation-forestiere/cbt-le-controle-non-destructif-du-bois-au-service-de-son-usage-efficient-701246.php/?latest|accès url=libre|site=www.leboisinternational.com, Le Bois International|date=2022-06-07|consulté le=2023-05-29}}</ref>{{,}}
== Teknolojia ==
Ity fitaovana ity dia miasa amin'ny fandefasana onja ultrasonika mankany amin'ny hazo, mandrefy ny hafainganam-pandehan'ireny onja ireny ary ny angovo raisin'ny hazo. Izy io dia novolavolain'ny Profesora [[Jean-Luc Sandoz]] tamin'ny EPFL tamin'ny taona 1984, ary ny fivoarany dia natanterahina tamin'ny taona 1998 miaraka amin'ny fikarohana nataon'i Yann Benoit. Tamin'ny taona 2022, ny dikan-teny vaovao an'ny Sylvatest dia nampiasa ny teknolojia Bluetooth, ka izany dia tsy mitaky tariby intsony<ref>[https://www.cahiers-techniques-batiment.fr/article/plus-d-ingenierie-moins-de-matiere-dans-la-construction-bois.68527 « Plus d’ingénierie, moins de matière dans la construction bois » - Cahiers Techniques du Bâtiment (CTB)]</ref>.
== Fampiasana ==
Ny Sylvatest dia ampiasaina manerana izao tontolo izao amin'ny tanjona isan-karazany, ao anatin'izany ny:
''Fanombanana hazo'': Manampy amin'ny fandrefesana ny kalitaon'ny hazo sy ny faharetany amin'ny tetikasa fanorenana.
''Fanamboarana amin'ny lova ara-tantara:'' Ampiasaina amin'ny fandrefesana ny toetry ny hazo amin'ny fanamboarana tranobe ara-tantara toy ny Entrepôts des magasins généraux de Paris, ny Cité Interdite ao Peking<ref>[https://immobilier.lefigaro.fr/article/de-la-fleche-de-notre-dame-a-la-cite-interdite-de-pekin-cette-technologie-franco-suisse-ausculte-le-bois-dans-tous-ses-etats-20251119 De la flèche de Notre-Dame à la Cité interdite de Pékin, cette technologie franco-suisse ausculte le bois dans tous ses états]</ref>, ny Cathédrale Notre-Dame de Paris ary ny Château de Valère.
''Fankatoavana kalitao'': Ampiasaina ihany koa amin'ny fanombanana sy fanamarinana ny kalitaon'ny hazo ho an'ny fanomezana marika Appellation d'origine contrôlée (AOC), toy ny Bois des Alpes sy Bois de Chartreuse. <ref>[https://www.afriqueopinion.ch/sylvatest-de-bafoussam-a-valere/ SYLVATEST : De Bafoussam à Valère ! – Afrique Opinion]</ref>
Misy an'ny Sylvatest ao anaty tany any amin'ny toerana ohatran'ny Azia. <ref>[https://bois.fordaq.com/news/Sylvatest_Asie_Sandoz_AlfadB_111743.html Le Sylvatest à la conquête de l'Asie]</ref>
== Tsiahy sy Loharano ==
<references/>
*
== Lahatsoratra mifandraika ==
* [[Polux]]
== Rohy ivelany ==
* [Sylvatest – IPETech](https://ipetech.tech/tecnologias/sylvatest/)
* [Sylvatest 4 – Dianjiang Group](http://www.dianjianghk.com/product/showproduct.php?lang=en&id=1226)
{{Portail|forêt|Technologie|Suisse}}
[[Sokajy:Fitaovana]]
bq9qym04epsigxlj8ezhqdtr9195k6s
Aleksander Kwaśniewski
0
297066
1138176
1129634
2026-05-11T20:27:27Z
HarryWurst
36292
1138176
wikitext
text/x-wiki
[[File:Aleksander Kwaśniewski 2012 (cropped).jpg|thumb|Aleksander Kwaśniewski (2012)]]
'''Aleksander Kwaśniewski''' (teraka ny 15 Novambra 1954, tao [[Białogard]], [[Polonia]]) dia [[mpanao politika]] Poloney. Izy no filoha fahatelo tao amin'ny Repoblika Poloney Fahatelo. Naharitra fe-potoana roa ny fe-potoam-piasany, nanomboka ny 23 Desambra 1995 ka hatramin'ny 23 Desambra 2005.
Talohan'izay, mpikambana tao amin'ny Sejm (Parlemanta) izy nanomboka ny 1991 ka hatramin'ny 1995, niasa tamin'ny fe-potoana voalohany sy faharoa tao amin'ny parlemanta.
{|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF"
|-align="center" bgcolor="DDEEFF"
!Preceded by
![[Sary:Flag of the President of Poland.svg|30px]] Filoham'i [[Polonia]]
!Succeeded by
|-align="center"
| [[Lech Wałęsa]]<br/> 1990–1995 ||[[Aleksander Kwaśniewski]] <br/> 1995–2005 || [[]]
|-bgcolor="#DDEEFF"
|-
|}
{{commonscat}}
{{CLEFDETRI:Kwasniewski, Aleksander}}
[[sokajy:mpanao politika poloney]]
[[Sokajy:Filohan'i Polonia]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1954]]
[[Sokajy:Solombavambahoaka poloney]]
p1982lm4tcwd10mw7n1yr9cg84bqqba
Pedro Juan Caballero (tanàna)
0
297677
1138206
1129654
2026-05-12T05:33:33Z
HarryWurst
36292
1138206
wikitext
text/x-wiki
{{Coord|22|33|S|55|44|W}}
{{infobox tanàna
|tanàna=Pedro Juan Caballero (tanàna)
|firenena={{Paragoay}}
|faritany=[[Amambay]]
|isam-ponina=129.500
|velarantany=274
|ben'ny tanàna=
|sary=
|saina = Avenida Teniente Herrero 20091013 6930.JPG
}}
I '''Pedro Juan Caballero''' dia tanàna misy mponina 120.000 eo ho eo any avaratratsinanan'i {{Paragoay}} eo amin'ny sisin-tanin'i {{Mato Grosso do Sul}}, {{Brazila}}, mifanandrify mivantana amin'i [[Ponta Porã]].
Renivohitry ny Departemanta [[Amambay]] izy io. Pedro Juan Caballero dia naorina tamin'ny 1893.
Ilay mpanao politika tsy mitonona anarana (1786–1821) dia iray amin'ireo mpitarika ny hetsika fahaleovantena Paragoayana.
== Jereo koa ==
* [[Paragoay]]
{{commonscat|Pedro Juan Caballero}}
[[sokajy:Tanàna ao Paragoay]]
ai4ifb9g56v26pn4q4ocg1dh23gfaex
Rhipsalis
0
297730
1138181
1129425
2026-05-11T20:41:00Z
Thelezifor
15140
Karazana misy eto Madaagasikara
1138181
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Rhipsalis pilocarpa10.jpg|vignette|367x367px|''Rhipsalis pilocarpa'']]
Ny '''''Rhipsalis''''' dia vondron-karazana [[Angiospermae|zavamaniry mamony]], matevina sy mitahiry rano, ao amin' ny foko ''[[Rhipsalideae]]'', ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'', ao amin' ny filaharana [[Caryophyllales]]. Tamin' ny faran' ny taompolo 1950 dia nahitana karazana manodidina ny 60 sy zana-karazana maro ity vondron-karazana ity. Tsy toy ny ankamaroan' ny zavamaniry ao amin' ny ''Cactaceae'', ity vondron-karazana ity dia epifita (maniry mipetaka na mihantona amin' ny zavamaniry hafa) ary vitsy tsilo na tsy misy mùihitsy, na voasolo volovolo maranitra ny tena tsilo (matetika fotsy, mety manana anjara asa amin' ny fanangonana ny ranion' ando mandritra ny vanim-potoana maina na amin' ny alina mangatsiaka).
Miseho amin' ny endrika maro ny ''Rhipsalis'': tsy maintsy mikirozaroza, manana rantsana maro rehefa lehibe. Miendrika varingarina, misy tsiraka betsaka, na indraindray tena fisaka ireo rantsana ireo. Miovaova arakaraka ny karazana sy ny taonan' ny rantsana ny fisian' ny tsilo: tsy mamokatra tsilo mihitsy ny karazana sasany, misy tsilo amin' ny rantsana tanora na efa antitra ihany ny hafa.
== Lisitry ny karazana ==
[[Sary:Rhipsalis baccifera 01 ies.jpg|vignette|''[[Rhipsalis baccifera]]'']]
=== Fanasokajiana araka an' i N. Korotkova ''et al''. (2021) ===
* ''Rhipsalis agudoensis'' N.P.Taylor
* ''Rhipsalis aurea'' M.F.Freitas & J.M.A.Braga
* ''[[Rhipsalis baccifera]]'' (Sol. ex J.S.Muell.) Stearn
** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''baccifera''
** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''cleistogama'' M.Kessler, Ibisch & Barthlott
** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''erythrocarpa'' (K.Schum.) Barthlott
** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''horrida'' (Baker) Barthlott
** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''mauritiana'' (DC.) Barthlott
* ''Rhipsalis barthlottii'' Ralf Bauer & N.Korotkova
* ''Rhipsalis burchellii'' Britton & Rose
* ''Rhipsalis campos-portoana'' Loefgr.
* ''Rhipsalis cereoides'' (Backeb. & Voll) Backeb.
* ''Rhipsalis cereuscula'' Haw.
* ''Rhipsalis clavata'' F.A.C.Weber
** ''Rhipsalis clavata'' f. ''clavata''
** ''Rhipsalis clavata'' f. ''delicatula'' (Loefgr.) Barthlott & N.P.Taylor
* ''Rhipsalis crispata'' (Haw.) Pfeiff.
* ''Rhipsalis cuneata'' Britton & Rose
** ''Rhipsalis cuneata'' subsp. ''australis'' Ralf Bauer
** ''Rhipsalis cuneata'' subsp. ''cuneata''
* ''Rhipsalis dissimilis'' (G.Lindb.) K.Schum.
** ''Rhipsalis dissimilis'' f. ''dissimilis''
** ''Rhipsalis dissimilis'' f. ''epiphyllanthoides'' (Backeb.) Barthlott & N.P.Taylor
* ''Rhipsalis elliptica'' G.Lindb. ex K.Schum.
* ''Rhipsalis ewaldiana'' Barthlott & N.P.Taylor
* ''Rhipsalis flagelliformis'' N.P.Taylor & Zappi
* ''Rhipsalis floccosa'' Salm-Dyck ex Pfeiff.
** ''Rhipsalis floccosa'' subsp. ''floccosa''
** ''Rhipsalis floccosa'' subsp. ''hohenauensis'' (F.Ritter) Barthlott & N.P.Taylor
** ''Rhipsalis floccosa'' subsp. ''oreophila'' N.P.Taylor & Zappi
** ''Rhipsalis floccosa'' subsp. ''pulvinigera'' (G.Lindb.) Barthlott & N.P.Taylor
* ''Rhipsalis goebeliana'' Backeb.
* ''Rhipsalis grandiflora'' Haw.
* ''Rhipsalis hileiabaiana'' (N.P.Taylor & Barthlott) Barthlott & N.Korotkova ≡ ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''hileiabaiana'' N.P.Taylor & Barthlott
* ''Rhipsalis hoelleri'' Barthlott & N.P.Taylor
* ''Rhipsalis juengeri'' Barthlott & N.P.Taylor
* ''Rhipsalis lindbergiana'' K.Schum.
* ''Rhipsalis mesembryanthemoides'' Haw.
* ''Rhipsalis micrantha'' (Kunth) DC.
** ''Rhipsalis micrantha'' f. ''kirbergii'' (Barthlott) Süpplie
** ''Rhipsalis micrantha'' f. ''micrantha''
** ''Rhipsalis micrantha'' f. ''rauhiorum'' (Barthlott) Süpplie
* ''Rhipsalis neves-armondii'' K.Schum.
** ''Rhipsalis neves-armondii'' f. ''megalantha'' (Loefgr.) Barthlott & N.P.Taylor
** ''Rhipsalis neves-armondii'' f. ''neves-armondii''
* ''Rhipsalis oblonga'' Loefgr.
* ''Rhipsalis occidentalis'' Barthlott & Rauh
* ''Rhipsalis olivifera'' N.P.Taylor & Zappi
* ''Rhipsalis ormindoi'' N.P.Taylor & Zappi
* ''Rhipsalis pacheco-leonis'' Loefgr.
** ''Rhipsalis pacheco-leonis'' subsp. ''catenulata'' (Kimnach) Barthlott & N.P.Taylor
** ''Rhipsalis pacheco-leonis'' subsp. ''pacheco-leonis''
* ''Rhipsalis pachyptera'' Pfeiff.
* ''Rhipsalis paradoxa'' (Salm-Dyck ex Pfeiff.) Salm-Dyck
** ''Rhipsalis paradoxa'' subsp. ''paradoxa''
** ''Rhipsalis paradoxa'' subsp. ''septentrionalis'' N.P.Taylor & Barthlott
* ''Rhipsalis pentaptera'' Pfeiff. ex A.Dietr.
* ''Rhipsalis pilocarpa'' Loefgr.
* ''Rhipsalis pittieri'' Britton & Rose ≡ ''Rhipsalis floccosa'' subsp. ''pittieri'' (Britton & Rose) Barthlott & N.P.Taylor
* ''Rhipsalis pulchra'' Loefgr.
* ''Rhipsalis puniceodiscus'' G.Lindb.
* ''Rhipsalis rhombea'' (Salm-Dyck) Pfeiff.
* ''Rhipsalis russellii'' Britton & Rose
* ''Rhipsalis shaferi'' Britton & Rose ≡ ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''shaferi'' (Britton & Rose) Barthlott & N.P.Taylor
* ''Rhipsalis sulcata'' F.A.C.Weber
* ''Rhipsalis teres'' (Vell.) Steud.
** ''Rhipsalis teres'' f. ''capilliformis'' (F.A.C.Weber) Barthlott & N.P.Taylor
** ''Rhipsalis teres'' f. ''heteroclada'' (Britton & Rose) Barthlott & N.P.Taylor
** ''Rhipsalis teres'' f. ''prismatica'' (Lem.) Barthlott & N.P.Taylor
** ''Rhipsalis teres'' f. ''teres''
* ''Rhipsalis triangularis'' Werderm.
* ''Rhipsalis trigonoides'' (Doweld) N.Korotkova =? ''Rhipsalis trigona'' Pfeiff.
* ''Rhipsalis tucumanensis'' F.A.C.Weber ≡ ''Rhipsalis floccosa'' subsp. ''tucumanensis'' (F.A.C.Weber) Barthlott & N.P.Taylor
Indreto ny anarana hafan' ilay vonron-karazana: ''Cassytha'' <small>Mill. (1768)</small>, ''Erythrorhipsalis'' <small>A.Berger (1920)</small>, ''Hylorhipsalis'' <small>Doweld (2002)</small> ary ''Hariota'' <small>Adans. (1763)</small>.
=== Fanasokajiana araka an' i Calvente (2012) ===
* Zana-bondron-karazana ''Rhipsalis''
** ''Rhipsalis agudoensis'' N.P.Taylor
** ''[[Rhipsalis baccifera]]'' (Mill.) Stearn
** ''Rhipsalis cereoides'' (Backeb. & Voll) Backeb.
** ''Rhipsalis crispata'' (Haw.) Pfeiff.
** ''Rhipsalis crispimarginata'' Loefgr.
** ''Rhipsalis cuneata'' Britton & Rose
** ''Rhipsalis elliptica'' G.Lindb. ex K.Schum.
** ''Rhipsalis ewaldiana'' Barthlott & N.P.Taylor
** ''Rhipsalis goebeliana'' Backeb.
** ''Rhipsalis grandiflora'' Haw.
** ''Rhipsalis hileiabaiana'' (N.P.Taylor & Barthlott) N.Korotkova & Barthlott
** ''Rhipsalis lindbergiana'' K.Schum.
** ''Rhipsalis mesembryanthemoides'' Haw.
** ''Rhipsalis micrantha'' (Kunth) DC.
** ''Rhipsalis oblonga'' Loefgr.
** ''Rhipsalis olivifera'' N.P.Taylor & Zappi
** ''Rhipsalis pachyptera'' Pfeiff.
** ''Rhipsalis pentaptera'' A.Dietr.
** ''Rhipsalis russellii'' Britton & Rose
** ''Rhipsalis shaferi'' Britton & Rose
** ''Rhipsalis sulcata'' F.A.C.Weber
** ''Rhipsalis teres'' (Vell.) Steud.
** ''Rhipsalis triangularis'' Werderm.
* Zana-bondron-karazana ''Erythrorhipsalis'' <small>A.Berger</small>
** ''Rhipsalis aurea'' M.F.Freitas & J.M.A.Braga
** ''Rhipsalis burchellii'' Britton & Rose
** ''Rhipsalis campos-portoana'' Loefgr.
** ''Rhipsalis clavata'' F.A.C.Weber
** ''Rhipsalis juengeri'' Barthlott & N.P.Taylor
** ''Rhipsalis ormindoi'' N.P.Taylor & Zappi
** ''Rhipsalis pulchra'' Loefgr.
** ''Rhipsalis cereuscula'' Haw.
** ''Rhipsalis pilocarpa'' Loefgr.
* Zana-bondron-karazana ''Calamorhipsalis'' K.Schum.
** ''Rhipsalis dissimilis'' (G.Lindb.) K.Schum.
** ''Rhipsalis floccosa'' Salm-Dyck ex Pfeiff.
** ''Rhipsalis hoelleri'' Barthlott & N.P.Taylor
** ''Rhipsalis neves-armondii'' K.Schum.
** ''Rhipsalis pacheco-leonis'' Loefgr.
** ''Rhipsalis paradoxa'' (Salm-Dyck ex Pfeiff.) Salm-Dyck
** ''Rhipsalis puniceodiscus'' G.Lindb.
** ''Rhipsalis trigona'' Pfeiff.
=== Fanasokajiana araka an' i Anderson/Eggli (2005) ===
Araka ny filazan' i Wilhelm Bartholott sy i Nigel Paul Taylor, ny karazana dia mizara ho Zana-bondron-karazana dimy ary ahitana ireto karazana manaraka ireto:
* Zana-bondron-karazana ''Calamorphipsalis'' K.Schum.
** ''Rhipsalis hoelleri'' Barthlott & N.P.Taylor
** ''Rhipsalis neves-armondii'' K.Schum.
** ''Rhipsalis puniceodiscus'' G.Lindb.
* Zana-bondron-karazana ''Epallagonium'' K.Schum.
** ''Rhipsalis dissimilis'' (G.Lindb.) K.Schum.
** ''Rhipsalis floccosa'' Salm-Dyck ex Pfeiff.
*** ''Rhipsalis floccosa'' subsp. ''floccosa''
*** ''Rhipsalis floccosa'' subsp. ''hohenauensis'' (F.Ritter) Barthlott & N.P.Taylor
*** ''Rhipsalis floccosa'' subsp. ''oreophila'' N.P.Taylor & Zappi
*** ''Rhipsalis floccosa'' subsp. ''pittieri'' (Britton & Rose) Barthlott & N.P.Taylor ≡ ''Rhipsalis pittieri'' Britton & Rose
*** ''Rhipsalis floccosa'' subsp. ''pulvinigera'' (G.Lindb.) Barthlott & N.P.Taylor
*** ''Rhipsalis floccosa'' subsp. ''tucumanensis'' (F.A.C.Weber) Barthlott & N.P.Taylor ≡ ''Rhipsalis tucumanensis'' F.A.C.Weber
** ''Rhipsalis pacheco-leonis'' Loefgr.
*** ''Rhipsalis pacheco-leonis'' subsp. ''pacheco-leonis''
*** ''Rhipsalis pacheco-leonis'' subsp. ''catenulata'' (Kimnach) Barthlott & N.P.Taylor
** ''Rhipsalis paradoxa'' (Salm-Dyck ex Pfeiff.) Salm-Dyck
*** ''Rhipsalis paradoxa'' subsp. ''paradoxa''
*** ''Rhipsalis paradoxa'' subsp. ''septentrionalis'' N.P.Taylor & Barthlott
** ''Rhipsalis pentaptera'' A.Dietr.
** ''Rhipsalis sulcata'' F.A.C.Weber
** ''Rhipsalis trigona'' Pfeiff. =? ''Rhipsalis trigonoides'' (Doweld) N.Korotkova
* Zana-bondron-karazana ''Phyllarthrorhipsalis'' Buxb.
** ''Rhipsalis agudoensis'' N.P.Taylor
** ''Rhipsalis cereoides'' (Backeb. & Voll) Backeb.
** ''Rhipsalis crispata'' (Haw.) Pfeiff.
** ''Rhipsalis cuneata'' Britton & Rose
** ''Rhipsalis elliptica'' G.Lindb. ex K.Schum.
** ''Rhipsalis goebeliana'' Backeb.
** ''Rhipsalis micrantha'' (Kunth) DC.
** ''Rhipsalis oblonga'' Loefgr.
** ''Rhipsalis occidentalis'' Britton & Rose
** ''Rhipsalis olivifera'' N.P.Taylor & Zappi
** ''Rhipsalis pachyptera'' Pfeiff.
** ''Rhipsalis russellii'' Britton & Rose
* Zana-bondron-karazana ''Rhipsalis''
** ''[[Rhipsalis baccifera]]'' (J.S.Muell.) Stearn
*** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''baccifera''
*** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''cleistogama'' M.Kessler & al.
*** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''erythrocarpa'' (K.Schum.) Barthlott
*** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''hileiabaiana'' N.P.Taylor & Barthlott ≡ ''Rhipsalis hileiabaiana'' (N.P.Taylor & Barthlott) Barthlott & N.Korotkova
*** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''horrida'' (Baker) Barthlott
*** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''mauritiana'' (DC.) Barthlott
*** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''shaferi'' (Britton & Rose) Barthlott & N.P.Taylor ≡ ''Rhipsalis shaferi'' Britton & Rose
** ''Rhipsalis ewaldiana'' Barthlott & N.P.Taylor
** ''Rhipsalis grandiflora'' Haw.
** ''Rhipsalis lindbergiana'' K.Schum.
** ''Rhipsalis mesembryanthemoides'' Haw.
** ''Rhipsalis teres'' (Vell.) Steud.
* Zana-bondron-karazana ''Erythrorhipsalis'' A.Berger
** ''Rhipsalis burchellii'' Britton & Rose
** ''Rhipsalis campos-portoana'' Loefgr.
** ''Rhipsalis cereuscula'' Haw.
** ''Rhipsalis clavata'' F.A.C.Weber
** ''Rhipsalis juengeri'' Barthlott & N.P.Taylor
** ''Rhipsalis ormindoi'' N.P.Taylor & Zappi
** ''Rhipsalis pilocarpa'' Loefgr.
** ''Rhipsalis pulchra'' Loefgr.
Anisan' ny anarana ilazana azy koa ny ''Hariota'' <small>Adans. (1763)</small>, ''Erythrorhipsalis'' <small>A.Berger (1920)</small> ary ''Hylorhipsalis'' <small>Doweld (2002)</small>.
=== Karazana misy eto Madaagasikara ===
Tsy misy karazana afa-tsy tokana ny eto [[Madagasikara]], afa-tsy ny karazana hafa volena an-jaridaina.
* ''[[Rhipsalis baccifera]]''
** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''baccifera''
** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''erythrocarpa''
** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''horrida''
** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''mauritiana''
== Jereo koa ==
* [[Raketa]]
02kh4epamc3w54z3ulwv032p467ev4i
Rhipsalis baccifera
0
297731
1138182
1129428
2026-05-11T20:44:31Z
Thelezifor
15140
Eto Madagasikara
1138182
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Rhipsalis baccifera ssp horrida pm 1.JPG|vignette|369x369px|''Rhipsalis baccifera'' ssp ''horrida'']]
Ny '''''Rhipsalis baccifera''''' dia karazan-javamaniry epifita (mihantona amin' ny zavamaniry na zavatra hafa) sy mitahiry ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]''. Misy tsilo ny ''Rhipsalis baccifera'' tanora mipoitra avy amin' ny tany: mamoaka taho mizorozoro sy misy tsilo izay, rehefa mihantitra, mihintsana tsikelikely ary lasa miendrika varingarina tsy misy tsilo ireo taho ireo. Teratany any [[Amerika]] trôpikaly sy sobtrôpikaly, ao [[Afrika]] trôpikaly ary eto [[Madagasikara]] izy io. Mifikitra amin' ny sampan-kazo na vato amin' ny taho tokana izy, ka mamela ny rantsany maitso lava hikiraviravy. Amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]] izy io dia atao hoe '''ramirondra''', fa ny zana-karazana ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''horrida'' (na ''Rhipsalis'' ''horrida'') kosa dia atao hoe '''vahilotso'''.
[[Sary:Rhipsalis baccifera kz2.jpg|vignette|''Rhipsalis baccifera'']]
Misy zana-karazany efatra izy io, ka ny iray antsoina hoe ''horrida'', dia misy tsilo. Ity karazana ity dia teratany ao [[La Réunion]], izay iantsoana azy hoe ''La Perle'', ary ''Liane sans feuille'' any atsimony. Ampiasaina atao haingo ao anaty trano ary mety tsara atao anaty harona mihantona ny ''Rhipsalis baccifera''.
[[Sary:Rhipsalis baccifera 2017-09-28 5312.jpg|ankavia|vignette|''Rhipsalis baccifera'']]
Nofariparitan' i Daniel Solander (bôtanista soedoà, mpianatr' i Linnaeus) sy nomeny anarana hoe ''Cassytha baccifera'' (''[[Lauraceae]]'', [[Laurales]]) ilay zavamaniry tamin' ny taona 1771 tao amin' ny ''Illustratio systematis sexualis Linnaei'' Class 9, Ordo 1. 1777. Tamin' ny taona 1939 dia nafindran' i William Thomas Stearn avy amin' ny vondron-karazana ''[[Cassytha]]'' ho ao amin' ny vondron-karazana ''[[Rhipsalis]]'' (''[[Cactaceae]]'', [[Caryophyllales]]) ilay zavamaniry.
Indreto koa ny anarana hafa ahafantarana azy:
* ''Cassytha baccifera'' <small>J.S.Muell.</small>
* ''Cereus baccifer'' <small>(J.S.Muell.) Hemsl.</small>
* ''Rhipsalis cassytha'' <small>Gaertn.</small>
== Zana-karazana ==
[[Sary:Rhipsalis baccifera ssp mauritania Stirton.jpg|vignette|''Rhipsalis baccifera'' ssp ''mauritania'']]
Indreto ny zana-karazan' ny ''Rhipsalis baccifera'' araka ny ''[[Plants of the World Online]]'' (POWO)
[[Sary:絲葦 Rhipsalis cassutha -香港公園 Hong Kong Park- (9237450587).jpg|ankavia|vignette|Vonin' ny ''Rhipsalis baccifera'']]
* ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''baccifera''
* ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''cleistogama'' M.Kessler, Ibisch & Barthlott.
* ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''erythrocarpa'' (K.Schum.) Barthlott
* ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''horrida'' (Baker) Barthlott
* ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''mauritiana'' (DC.) Barthlott
=== Eto Madagasikara ===
Ny ''Rhipsalis baccifera'' no karazana tokana ao amin' ny ''Rhipsalis'' izay misy eto [[Madagasikara]] ary zana-karazana roa hatramin' ny efatra no misy eto.
* ''Rhipsalis baccifera''
** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''baccifera''
** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''erythrocarpa''
** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''horrida''
** ''Rhipsalis baccifera'' subsp. ''mauritiana''
== Jereo koa ==
* ''[[Cassytha]]''
* ''[[Cereus]]''
* [[Raketa]]
ms0xryxd8oczmw2rb27aea6h4lmmyws
Sokajy:Reconquête (Antoko politika)
14
297743
1138250
1129514
2026-05-12T10:27:05Z
HarryWurst
36292
1138250
wikitext
text/x-wiki
[[Sokajy:Antoko politika frantsay]]
[[fr:Catégorie:Reconquête (parti politique)]]
kl7nolhwa8qhqc3unss94s0ytdipwgj
Sarah Knafo
0
297769
1138173
1133232
2026-05-11T20:25:44Z
HarryWurst
36292
1138173
wikitext
text/x-wiki
[[File:1719930258552 20240702 KNAFO Sarah FR 021.jpg|thumb|Sarah Knafo]]
'''Sarah Knafo''', teraka ny 24 Aprily 1993, tao [[Les Pavillons-sous-Bois]] ([[Seine-Saint-Denis]]), dia [[mpanao politika]] [[frantsa]]y elatra havanana.
Tamin'ny taona 2020, rehefa avy nianatra tao amin'ny Oniversiten'i Panthéon-Sorbonne, Sciences Po, ary ny ENA (Sekoly Nasionaly momba ny Fitantanana), dia lasa mpitsara tao amin'ny Fitsarana Mpandinika izy.
Tamin'ny taona 2022, nitantana ny fampielezan-kevitr'i [[Éric Zemmour]] ho filoham-pirenena izy, izay nifandray taminy ary iray amin'ireo mpanolotsaina lehibe azy.
Tamin'ny fifidianana Eoropeana tamin'ny taona 2024, dia voafidy ho ao amin'ny [[Parlemanta Eoropeana]] izy tao amin'ny lisitry ny [[Reconquête (Antoko politika)|Reconquête]], notarihin'i [[Marion Maréchal]]. Mipetraka ao amin'ny vondrona ''L'Europe des nations souveraines'' ao amin'ny Parlemanta Eoropeana izy.<ref>(fr) [https://www.europarl.europa.eu/meps/fr/256924/SARAH_KNAFO/home Parlamenta eoropeana]</ref>
Kandida amin'ny fifidianana monisipaly ao [[Paris]] amin'ny taona 2026 izy.<ref>(fr) [https://sarahpourparis.fr/ Candidate Paris]</ref>
==Jereo koa==
== Jereo koa ==
{{CLEFDETRI:Knafo, Sarah}}
[[Sokajy:Reconquête (Antoko politika)]]
[[Sokajy:Solombavambahoaka eoropeana frantsay]]
[[Sokajy:Parlamenta eoropeana]]
92vf839721khhe3xjb4lm66ijyhdk6d
Phyllanthus
0
297843
1138215
1135234
2026-05-12T05:55:12Z
Thelezifor
15140
1138215
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Keezhaarnelli Phyllanthus niruri 1.jpg|vignette|605x605px|''[[Phyllanthus niruri]]'']]
Ny '''''Phyllanthus''''' dia vondron-karazana [[Angiospermae|zavamaniry mamony]] ao amin' ny fianakaviana ''[[Phyllanthaceae]]'', ao amn' ny filaharana [[Malpighiales]]. Izy no lehibe indrindra amin' ny vondron-karazana ao amin' io fianakaviana io. Miovaova be ny fanombanana ny isan' ny karazana ao amin' ity vondron-karazana ity, manomboka amin' ny 750 ka hatramin' ny 1 200. Manana endrika isan-karazany izay samy manana ny fomba faniriany ny ''Phyllanthus'': isan-taona na mihoatra ny roa taona, ahitra na hazobotry na zavamaniry mianika na mitsingevana anaty rano, ary misy ny matevim-pototra mitahiry rano.Manana taho miendrika ravina (sahala amin' ny an' ny [[raketa]]) ny sasany.
Saika ny zavamaniry rehetra ao amin' ny ''Phyllanthus'' dia maneho fomba fitomboana manokana arakaraka ny karazana, antsoina hoe "fomba fisampanana filantôida" izay misy rantsana mitsangana mitondra rantsana marindrano na somary mihilana, mora mihintsana sy mitondra ny voniny. Fohy dia fohy ka lasa kirany ny ravina amin' ny teza lehibe afovoany (mitsangana), fa mivoatra ara-dalàna kosa ny ravina amin' ny teza hafa.
I Carl Linnaeus no nanao ny famariparitana voalohany ny ''Phyllanthus'' tamin' ny taona 1753; ny karazana filamatra dia ny ''[[Phyllanthus niruri]]''. Ny karazana ao amin' ny ''Phyllanthus'' dia miparitaka any amin' ny faritra trôpikaly sy sobtrôpikaly rehetra.
== Karazana ==
Niteraka fampifangaroan-javatra sy tsy fitovian-kevitra be dia be ny famaritana an' io vondron-karazana io. Ny fanadihadiana filôjenetika môlekiolary dia naneho fa ny ''Phyllanthus'' dia parafiletika raha mitaha amin' ny ''[[Reverchonia]]'', ny ''[[Glochidion]]'', ny ''[[Sauropus]]'', ary ny ''[[Breynia]]''. Ny fanavaozana ny fianakaviana ''[[Phyllanthaceae]]'' tamin' ny taona 2006 dia nampiditra ireo vondron-karazana efatra ireo ho ao amin' ny ''Phyllanthus''. Ity famaritana ny ''Phyllanthus'' mivelatra be ity dia mety ho zaraina amin' ny vondron-karazana kely kokoa, anisan' izany ny karazana any [[Repoblika Entim-Bahoakan' i Sina|Sina]] miisa 32 (sy any [[Indôsina]] avaratra). Misy ankelitriny ny fanavaozana tanteraka an' ilay antoko, anisan' izany ny fanasokajiana vaovao, an-dalam-panatanterahana amin' izao fotoana izao, taorian' ny fandinihana môlekiolary lalina natao vao haingana momba ny vondrona lehibe tafiditra ao.
=== Karazana notsongaina ===
* ''Phyllanthus abnormis'' <small>Baill.</small>
* ''Phyllanthus acidus'' <small>(L.) Skeels</small>
* ''Phyllanthus acuminatus'' <small>Vahl</small>
* ''[[Phyllanthus amarus]]'' <small>Schumacher</small>
* ''Phyllanthus anamalayanus'' <small>(Gamble) G.L.Webster</small>
* ''Phyllanthus angustifolius'' <small>(Sw.) Sw.</small>
* ''Phyllanthus arbuscula'' <small>(Sw.) J.F.Gmel.</small>
* ''Phyllanthus axillaris'' <small>(Sw.) Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus brasiliensis'' <small>(Aubl.) Poir.</small>
* ''Phyllanthus caesiifolius'' <small>Petra Hoffm. & Cheek</small>
* ''Phyllanthus caroliniensis'' <small>Walt.</small>
* ''Phyllanthus cauliflorus'' <small>(Sw.) Griseb.</small>
* ''Phyllanthus cladanthus'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus cochinchinensis'' <small>(Lour.) Spreng.</small>
* ''Phyllanthus coluteoides'' <small>Baill. ex Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus cuneifolius'' <small>(Britt.) Croizat</small>
* ''Phyllanthus debilis'' <small>Klein ex Willd.</small>
* ''Phyllanthus distichus'' <small>Hook. & Arn.</small>
* ''Phyllanthus emblica'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus engleri'' <small>Pax</small>
* ''Phyllanthus epiphyllanthus'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus ericoides'' <small>Torr.</small>
* ''Phyllanthus eximius'' <small>G.L.Webster & Proctor</small>
* ''Phyllanthus fadyenii'' <small>Urb.</small>
* ''Phyllanthus fluitans'' <small>Benth. ex Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus fraternus'' <small>G.L.Webster</small>
* ''Phyllanthus gentryi'' <small>Webster</small>
* ''Phyllanthus grandifolius'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus gunnii'' <small>Hook.f.</small>
* ''Phyllanthus hakgalensis''
* ''Phyllanthus hirtellus'' <small>F.Muell. ex Mull.Arg.</small>
* ''Phyllanthus juglandifolius'' <small>Willd.</small>
* ''Phyllanthus lacunarius'' <small>F.Muell.</small>
* ''Phyllanthus latifolius'' <small>(L.) Sw.</small>
* ''Phyllanthus liebmannianus'' <small>Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus maderaspatensis'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus microcladus'' <small>Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus millei'' <small>Standl.</small>
* ''Phyllanthus mirabilis'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus montanus'' <small>(Sw.) Sw.</small>
* ''Phyllanthus myrtifolius'' <small>(Wight.) Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus muellerianus'' <small>(Kuntze) Exell</small>
* ''[[Phyllanthus niruri]]'' <small>L.</small> (anisany ny ''[[Phyllanthus amarus]]'' sy ny ''[[Phyllanthus debilis]]'')
* ''Phyllanthus nyale'' <small>Petra Hoffm. & Cheek</small>
* ''Phyllanthus parvifolius'' <small>Buch.-Ham. ex D.Don</small>
* ''Phyllanthus pavonianus'' <small>Baill.</small>
* ''Phyllanthus pentaphyllus'' <small>C.Wright ex Griseb.</small>
* ''Phyllanthus phialanthoides'' <small>Falcón & J.L.Gómez</small>
* ''Phyllanthus polygonoides'' <small>Nutt. ex Spreng.</small>
* ''Phyllanthus polyspermus'' <small>Shumach. & Thonn.</small>
* ''Phyllanthus profusus'' <small>N.E.Br.</small>
* ''Phyllanthus pulcher'' <small>Wallich ex Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus reticulatus'' <small>Poir.</small>
* ''Phyllanthus revaughanii'' <small>Coode</small>
* ''Phyllanthus rufuschaneyi'' <small>Welzen, R.W.Bouman & Ent</small>
* ''Phyllanthus saffordii'' <small>Merr.</small>
* ''Phyllanthus salviifolius'' <small>Kunth</small>
* ''Phyllanthus sepialis'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus societatis'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus sponiifolius'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus stipulatus'' <small>(Raf.) G.L. Webster</small>
* ''Phyllanthus taxodiifolius'' <small>Beille</small>
* ''Phyllanthus tenellus'' <small>Roxb.</small>
* ''Phyllanthus urinaria'' <small>L.</small> – chamberbitter
* ''Phyllanthus virgatus'' <small>G.Forst.</small>
* ''Phyllanthus warnockii'' <small>G.L.Webster</small>
* ''Phyllanthus watsonii'' <small>Airy Shaw</small>
* ''Phyllanthus welwitschianus'' <small>Müll.Arg.</small>
=== Karazana misy eto Madagasikara ===
Manana karazana ''Phyllanthus'' maherin' ny 170 i [[Madagasikara]], ka ny ankamaroany (90 %) dia tsy hita na aiza na aiza eto ambonin' ny tany. Indreto ny karazana sasdany eto [[Madagasikara]]:
* ''[[Phyllanthus betsileanus]]'' -- hazotana
* ''[[Phyllanthus bojerianus]]'' -- ambalazo, ambolaza, hazontaha, karepa, marefolena, marofolena, piky, raipika, repika
* ''[[Phyllanthus casticum]]'' (na ''Phyllanthus decipiens'' na ''Phyllanthus mocquerysianus'') -- antentona, antsolibe, faintina, fanavitiana, hazontana, hazontanty, hazotana, hazotanty, mantsikara, masikariva, tainto, taintona, tentina.
** ''Phyllanthus casticum'' subsp. ''angavensis'' Leandri (na (na ''Phyllanthus angavensis'') -- sañira
* ''[[Phyllanthus fuscoluridus]]'' -- antentona, mantsikara, taintona, tentina, tsikarivana
* ''[[Phyllanthus isalensis]]'' -- hazotana
* ''[[Phyllanthus madagascariensis]]'' -- hazotana, taintona
* ''[[Phyllanthus maderaspatensis]]'' -- karepa, mikintsa
* ''[[Phyllanthus mantsakariva]]'' -- mantsakariva
* ''[[Phyllanthus melleri]]'' -- antentona
* ''[[Phyllanthus multiflorus]]'' -- leza
* ''[[Phyllanthus niruri]]'' -- anakatsotsy
* ''[[Phyllanthus nummulariifolius]]'' -- fangy, rimorimo, tamborotanosy
* ''[[Phyllanthus philippioides]]'' -- ramangina
* ''[[Phyllanthus seyrigii]]'' -- hazotana, maintsikariva, mantsakariva, masikariva, sañira, sanirabe, saniratandroy, taitomaintsikariva
* ''[[Phyllanthus urinaria]]'' -- lanoro, lanory (efa nafindra any amin' ny ''Emblica'' (?))
* ''[[Phyllanthus vakinankaratrae]]'' -- anakatsotry
* ''[[Phyllanthus vergens]]'' -- karepa
Izao ny narana miverimberina anondroana ireo zavamaniry ireo amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]]:
* antentona, tainto, taintona, tentina, tento, tentona sns.
* antsoly, sns.
* hazontaha, hazontana, hazotana
* karepa, karepy, karepoka
* maintsikariva, mantsakariva, mantsikara, masikariva,
* piky, raipika, repika
* sañira, sanira, sanirana, sns
Indreto ny karazana efa nafindra vondrona:
* ''[[Margaritaria anomala]]'' (Baill.) Fosberg (''Phyllanthus erythroxyloides'') -- fangora, karepa, karepadahy, karepedahy, karepidahiantitra, karepoka, koropoka, malaintay, sofindambo, taolakena
* ''[[Margaritaria decaryana]]'' (Leandri) G.L.Webster (''Phyllanthus'' decaryanus) -- fatsikakalahy, hazomena, tsifolaboay
* ''[[Margaritaria rhomboidalis]]'' (Baill.) G.L.Webster (na ''Phyllanthus rhomboidalis'') -- berafitse, karepoka
== Jerer koa ==
* [[Lisitry ny karazana ao amin' ny Phyllanthus|Lisitry ny karazana ao amin' ny ''Phyllanthus'']]
* ''[[Margaritaria decaryana|Margaritaria]]''
j5ub28flmcuynmdl87pcw4oddn34cg5
1138217
1138215
2026-05-12T06:14:26Z
Thelezifor
15140
/* Karazana misy eto Madagasikara */
1138217
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Keezhaarnelli Phyllanthus niruri 1.jpg|vignette|605x605px|''[[Phyllanthus niruri]]'']]
Ny '''''Phyllanthus''''' dia vondron-karazana [[Angiospermae|zavamaniry mamony]] ao amin' ny fianakaviana ''[[Phyllanthaceae]]'', ao amn' ny filaharana [[Malpighiales]]. Izy no lehibe indrindra amin' ny vondron-karazana ao amin' io fianakaviana io. Miovaova be ny fanombanana ny isan' ny karazana ao amin' ity vondron-karazana ity, manomboka amin' ny 750 ka hatramin' ny 1 200. Manana endrika isan-karazany izay samy manana ny fomba faniriany ny ''Phyllanthus'': isan-taona na mihoatra ny roa taona, ahitra na hazobotry na zavamaniry mianika na mitsingevana anaty rano, ary misy ny matevim-pototra mitahiry rano.Manana taho miendrika ravina (sahala amin' ny an' ny [[raketa]]) ny sasany.
Saika ny zavamaniry rehetra ao amin' ny ''Phyllanthus'' dia maneho fomba fitomboana manokana arakaraka ny karazana, antsoina hoe "fomba fisampanana filantôida" izay misy rantsana mitsangana mitondra rantsana marindrano na somary mihilana, mora mihintsana sy mitondra ny voniny. Fohy dia fohy ka lasa kirany ny ravina amin' ny teza lehibe afovoany (mitsangana), fa mivoatra ara-dalàna kosa ny ravina amin' ny teza hafa.
I Carl Linnaeus no nanao ny famariparitana voalohany ny ''Phyllanthus'' tamin' ny taona 1753; ny karazana filamatra dia ny ''[[Phyllanthus niruri]]''. Ny karazana ao amin' ny ''Phyllanthus'' dia miparitaka any amin' ny faritra trôpikaly sy sobtrôpikaly rehetra.
== Karazana ==
Niteraka fampifangaroan-javatra sy tsy fitovian-kevitra be dia be ny famaritana an' io vondron-karazana io. Ny fanadihadiana filôjenetika môlekiolary dia naneho fa ny ''Phyllanthus'' dia parafiletika raha mitaha amin' ny ''[[Reverchonia]]'', ny ''[[Glochidion]]'', ny ''[[Sauropus]]'', ary ny ''[[Breynia]]''. Ny fanavaozana ny fianakaviana ''[[Phyllanthaceae]]'' tamin' ny taona 2006 dia nampiditra ireo vondron-karazana efatra ireo ho ao amin' ny ''Phyllanthus''. Ity famaritana ny ''Phyllanthus'' mivelatra be ity dia mety ho zaraina amin' ny vondron-karazana kely kokoa, anisan' izany ny karazana any [[Repoblika Entim-Bahoakan' i Sina|Sina]] miisa 32 (sy any [[Indôsina]] avaratra). Misy ankelitriny ny fanavaozana tanteraka an' ilay antoko, anisan' izany ny fanasokajiana vaovao, an-dalam-panatanterahana amin' izao fotoana izao, taorian' ny fandinihana môlekiolary lalina natao vao haingana momba ny vondrona lehibe tafiditra ao.
=== Karazana notsongaina ===
* ''Phyllanthus abnormis'' <small>Baill.</small>
* ''Phyllanthus acidus'' <small>(L.) Skeels</small>
* ''Phyllanthus acuminatus'' <small>Vahl</small>
* ''[[Phyllanthus amarus]]'' <small>Schumacher</small>
* ''Phyllanthus anamalayanus'' <small>(Gamble) G.L.Webster</small>
* ''Phyllanthus angustifolius'' <small>(Sw.) Sw.</small>
* ''Phyllanthus arbuscula'' <small>(Sw.) J.F.Gmel.</small>
* ''Phyllanthus axillaris'' <small>(Sw.) Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus brasiliensis'' <small>(Aubl.) Poir.</small>
* ''Phyllanthus caesiifolius'' <small>Petra Hoffm. & Cheek</small>
* ''Phyllanthus caroliniensis'' <small>Walt.</small>
* ''Phyllanthus cauliflorus'' <small>(Sw.) Griseb.</small>
* ''Phyllanthus cladanthus'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus cochinchinensis'' <small>(Lour.) Spreng.</small>
* ''Phyllanthus coluteoides'' <small>Baill. ex Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus cuneifolius'' <small>(Britt.) Croizat</small>
* ''Phyllanthus debilis'' <small>Klein ex Willd.</small>
* ''Phyllanthus distichus'' <small>Hook. & Arn.</small>
* ''Phyllanthus emblica'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus engleri'' <small>Pax</small>
* ''Phyllanthus epiphyllanthus'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus ericoides'' <small>Torr.</small>
* ''Phyllanthus eximius'' <small>G.L.Webster & Proctor</small>
* ''Phyllanthus fadyenii'' <small>Urb.</small>
* ''Phyllanthus fluitans'' <small>Benth. ex Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus fraternus'' <small>G.L.Webster</small>
* ''Phyllanthus gentryi'' <small>Webster</small>
* ''Phyllanthus grandifolius'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus gunnii'' <small>Hook.f.</small>
* ''Phyllanthus hakgalensis''
* ''Phyllanthus hirtellus'' <small>F.Muell. ex Mull.Arg.</small>
* ''Phyllanthus juglandifolius'' <small>Willd.</small>
* ''Phyllanthus lacunarius'' <small>F.Muell.</small>
* ''Phyllanthus latifolius'' <small>(L.) Sw.</small>
* ''Phyllanthus liebmannianus'' <small>Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus maderaspatensis'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus microcladus'' <small>Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus millei'' <small>Standl.</small>
* ''Phyllanthus mirabilis'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus montanus'' <small>(Sw.) Sw.</small>
* ''Phyllanthus myrtifolius'' <small>(Wight.) Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus muellerianus'' <small>(Kuntze) Exell</small>
* ''[[Phyllanthus niruri]]'' <small>L.</small> (anisany ny ''[[Phyllanthus amarus]]'' sy ny ''[[Phyllanthus debilis]]'')
* ''Phyllanthus nyale'' <small>Petra Hoffm. & Cheek</small>
* ''Phyllanthus parvifolius'' <small>Buch.-Ham. ex D.Don</small>
* ''Phyllanthus pavonianus'' <small>Baill.</small>
* ''Phyllanthus pentaphyllus'' <small>C.Wright ex Griseb.</small>
* ''Phyllanthus phialanthoides'' <small>Falcón & J.L.Gómez</small>
* ''Phyllanthus polygonoides'' <small>Nutt. ex Spreng.</small>
* ''Phyllanthus polyspermus'' <small>Shumach. & Thonn.</small>
* ''Phyllanthus profusus'' <small>N.E.Br.</small>
* ''Phyllanthus pulcher'' <small>Wallich ex Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus reticulatus'' <small>Poir.</small>
* ''Phyllanthus revaughanii'' <small>Coode</small>
* ''Phyllanthus rufuschaneyi'' <small>Welzen, R.W.Bouman & Ent</small>
* ''Phyllanthus saffordii'' <small>Merr.</small>
* ''Phyllanthus salviifolius'' <small>Kunth</small>
* ''Phyllanthus sepialis'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus societatis'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus sponiifolius'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus stipulatus'' <small>(Raf.) G.L. Webster</small>
* ''Phyllanthus taxodiifolius'' <small>Beille</small>
* ''Phyllanthus tenellus'' <small>Roxb.</small>
* ''Phyllanthus urinaria'' <small>L.</small> – chamberbitter
* ''Phyllanthus virgatus'' <small>G.Forst.</small>
* ''Phyllanthus warnockii'' <small>G.L.Webster</small>
* ''Phyllanthus watsonii'' <small>Airy Shaw</small>
* ''Phyllanthus welwitschianus'' <small>Müll.Arg.</small>
=== Karazana misy eto Madagasikara ===
Manana karazana ''Phyllanthus'' maherin' ny 170 i [[Madagasikara]], ka ny ankamaroany (90 %) dia tsy hita na aiza na aiza eto ambonin' ny tany. Indreto ny karazana sasany eto [[Madagasikara]]:
* ''[[Phyllanthus betsileanus]]'' -- hazotana
* ''[[Phyllanthus bojerianus]]'' -- ambalazo, ambolaza, hazontaha, karepa, marefolena, marofolena, piky, raipika, repika
* ''[[Phyllanthus casticum]]'' (na ''Phyllanthus decipiens'' na ''Phyllanthus mocquerysianus'') -- antentona, antsolibe, faintina, fanavitiana, hazontana, hazontanty, hazotana, hazotanty, mantsikara, masikariva, tainto, taintona, tentina.
** ''Phyllanthus casticum'' subsp. ''angavensis'' Leandri (na (na ''Phyllanthus angavensis'') -- sañira
* ''[[Phyllanthus fuscoluridus]]'' -- antentona, mantsikara, taintona, tentina, tsikarivana
* ''[[Phyllanthus isalensis]]'' -- hazotana
* ''[[Phyllanthus madagascariensis]]'' -- hazotana, taintona
* ''[[Phyllanthus maderaspatensis]]'' -- karepa, mikintsa
* ''[[Phyllanthus mantsakariva]]'' -- mantsakariva
* ''[[Phyllanthus melleri]]'' -- antentona
* ''[[Phyllanthus multiflorus]]'' -- leza
* ''[[Phyllanthus niruri]]'' -- anakatsotsy
* ''[[Phyllanthus nummulariifolius]]'' -- fangy, rimorimo, tamborotanosy
* ''[[Phyllanthus philippioides]]'' -- ramangina
* ''[[Phyllanthus seyrigii]]'' -- hazotana, maintsikariva, mantsakariva, masikariva, sañira, sanirabe, saniratandroy, taitomaintsikariva
* ''[[Phyllanthus urinaria]]'' -- lanoro, lanory (efa nafindra any amin' ny ''Emblica'' (?))
* ''[[Phyllanthus vakinankaratrae]]'' -- anakatsotry
* ''[[Phyllanthus vergens]]'' -- karepa
Izao ny anarana miverimberina anondroana ireo zavamaniry ireo amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]]:
* antentona, tainto, taintona, tentina, tento, tentona sns.
* antsoly, sns.
* hazontaha, hazontana, hazotana
* karepa, karepy, karepoka
* maintsikariva, mantsakariva, mantsikara, masikariva,
* piky, raipika, repika
* sañira, sanira, sanirana, sns
Indreto ny karazana efa nafindra vondrona:
* ''[[Margaritaria anomala]]'' (Baill.) Fosberg (←''Phyllanthus erythroxyloides'') -- fangora, karepa, karepadahy, karepedahy, karepidahiantitra, karepoka, koropoka, malaintay, sofindambo, taolakena
* ''[[Margaritaria decaryana]]'' (Leandri) G.L.Webster (←''Phyllanthus'' decaryanus) -- fatsikakalahy, hazomena, tsifolaboay
* ''[[Margaritaria rhomboidalis]]'' (Baill.) G.L.Webster (←na ''Phyllanthus rhomboidalis'') -- berafitse, karepoka
== Jerer koa ==
* [[Lisitry ny karazana ao amin' ny Phyllanthus|Lisitry ny karazana ao amin' ny ''Phyllanthus'']]
* ''[[Margaritaria decaryana|Margaritaria]]''
fol5rva4ot91pdxl69pt10sf1ie5gy8
1138219
1138217
2026-05-12T06:54:10Z
Thelezifor
15140
1138219
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Keezhaarnelli Phyllanthus niruri 1.jpg|vignette|605x605px|''[[Phyllanthus niruri]]'']]
Ny '''''Phyllanthus''''' dia vondron-karazana [[Angiospermae|zavamaniry mamony]] ao amin' ny fianakaviana ''[[Phyllanthaceae]]'', ao amn' ny filaharana [[Malpighiales]]. Izy no lehibe indrindra amin' ny vondron-karazana ao amin' io fianakaviana io. Miovaova be ny fanombanana ny isan' ny karazana ao amin' ity vondron-karazana ity, manomboka amin' ny 750 ka hatramin' ny 1 200. Manana endrika isan-karazany izay samy manana ny fomba faniriany ny ''Phyllanthus'': isan-taona na mihoatra ny roa taona, ahitra na hazobotry na zavamaniry mianika na mitsingevana anaty rano, ary misy ny matevim-pototra mitahiry rano.Manana taho miendrika ravina (sahala amin' ny an' ny [[raketa]]) ny sasany.
Saika ny zavamaniry rehetra ao amin' ny ''Phyllanthus'' dia maneho fomba fitomboana manokana arakaraka ny karazana, antsoina hoe "fomba fisampanana filantôida" izay misy rantsana mitsangana mitondra rantsana marindrano na somary mihilana, mora mihintsana sy mitondra ny voniny. Fohy dia fohy ka lasa kirany ny ravina amin' ny teza lehibe afovoany (mitsangana), fa mivoatra ara-dalàna kosa ny ravina amin' ny teza hafa.
I Carl Linnaeus no nanao ny famariparitana voalohany ny ''Phyllanthus'' tamin' ny taona 1753; ny karazana filamatra dia ny ''[[Phyllanthus niruri]]''. Ny karazana ao amin' ny ''Phyllanthus'' dia miparitaka any amin' ny faritra trôpikaly sy sobtrôpikaly rehetra.
== Karazana ==
Niteraka fampifangaroan-javatra sy tsy fitovian-kevitra be dia be ny famaritana an' io vondron-karazana io. Ny fanadihadiana filôjenetika môlekiolary dia naneho fa ny ''Phyllanthus'' dia parafiletika raha mitaha amin' ny ''[[Reverchonia]]'', ny ''[[Glochidion]]'', ny ''[[Sauropus]]'', ary ny ''[[Breynia]]''. Ny fanavaozana ny fianakaviana ''[[Phyllanthaceae]]'' tamin' ny taona 2006 dia nampiditra ireo vondron-karazana efatra ireo ho ao amin' ny ''Phyllanthus''. Ity famaritana ny ''Phyllanthus'' mivelatra be ity dia mety ho zaraina amin' ny vondron-karazana kely kokoa, anisan' izany ny karazana any [[Repoblika Entim-Bahoakan' i Sina|Sina]] miisa 32 (sy any [[Indôsina]] avaratra). Misy ankelitriny ny fanavaozana tanteraka an' ilay antoko, anisan' izany ny fanasokajiana vaovao, an-dalam-panatanterahana amin' izao fotoana izao, taorian' ny fandinihana môlekiolary lalina natao vao haingana momba ny vondrona lehibe tafiditra ao.
=== Karazana notsongaina ===
* ''Phyllanthus abnormis'' <small>Baill.</small>
* ''Phyllanthus acidus'' <small>(L.) Skeels</small>
* ''Phyllanthus acuminatus'' <small>Vahl</small>
* ''[[Phyllanthus amarus]]'' <small>Schumacher</small>
* ''Phyllanthus anamalayanus'' <small>(Gamble) G.L.Webster</small>
* ''Phyllanthus angustifolius'' <small>(Sw.) Sw.</small>
* ''Phyllanthus arbuscula'' <small>(Sw.) J.F.Gmel.</small>
* ''Phyllanthus axillaris'' <small>(Sw.) Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus brasiliensis'' <small>(Aubl.) Poir.</small>
* ''Phyllanthus caesiifolius'' <small>Petra Hoffm. & Cheek</small>
* ''Phyllanthus caroliniensis'' <small>Walt.</small>
* ''Phyllanthus cauliflorus'' <small>(Sw.) Griseb.</small>
* ''Phyllanthus cladanthus'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus cochinchinensis'' <small>(Lour.) Spreng.</small>
* ''Phyllanthus coluteoides'' <small>Baill. ex Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus cuneifolius'' <small>(Britt.) Croizat</small>
* ''Phyllanthus debilis'' <small>Klein ex Willd.</small>
* ''Phyllanthus distichus'' <small>Hook. & Arn.</small>
* ''Phyllanthus emblica'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus engleri'' <small>Pax</small>
* ''Phyllanthus epiphyllanthus'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus ericoides'' <small>Torr.</small>
* ''Phyllanthus eximius'' <small>G.L.Webster & Proctor</small>
* ''Phyllanthus fadyenii'' <small>Urb.</small>
* ''Phyllanthus fluitans'' <small>Benth. ex Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus fraternus'' <small>G.L.Webster</small>
* ''Phyllanthus gentryi'' <small>Webster</small>
* ''Phyllanthus grandifolius'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus gunnii'' <small>Hook.f.</small>
* ''Phyllanthus hakgalensis''
* ''Phyllanthus hirtellus'' <small>F.Muell. ex Mull.Arg.</small>
* ''Phyllanthus juglandifolius'' <small>Willd.</small>
* ''Phyllanthus lacunarius'' <small>F.Muell.</small>
* ''Phyllanthus latifolius'' <small>(L.) Sw.</small>
* ''Phyllanthus liebmannianus'' <small>Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus maderaspatensis'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus microcladus'' <small>Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus millei'' <small>Standl.</small>
* ''Phyllanthus mirabilis'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus montanus'' <small>(Sw.) Sw.</small>
* ''Phyllanthus myrtifolius'' <small>(Wight.) Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus muellerianus'' <small>(Kuntze) Exell</small>
* ''[[Phyllanthus niruri]]'' <small>L.</small> (anisany ny ''[[Phyllanthus amarus]]'' sy ny ''[[Phyllanthus debilis]]'')
* ''Phyllanthus nyale'' <small>Petra Hoffm. & Cheek</small>
* ''Phyllanthus parvifolius'' <small>Buch.-Ham. ex D.Don</small>
* ''Phyllanthus pavonianus'' <small>Baill.</small>
* ''Phyllanthus pentaphyllus'' <small>C.Wright ex Griseb.</small>
* ''Phyllanthus phialanthoides'' <small>Falcón & J.L.Gómez</small>
* ''Phyllanthus polygonoides'' <small>Nutt. ex Spreng.</small>
* ''Phyllanthus polyspermus'' <small>Shumach. & Thonn.</small>
* ''Phyllanthus profusus'' <small>N.E.Br.</small>
* ''Phyllanthus pulcher'' <small>Wallich ex Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus reticulatus'' <small>Poir.</small>
* ''Phyllanthus revaughanii'' <small>Coode</small>
* ''Phyllanthus rufuschaneyi'' <small>Welzen, R.W.Bouman & Ent</small>
* ''Phyllanthus saffordii'' <small>Merr.</small>
* ''Phyllanthus salviifolius'' <small>Kunth</small>
* ''Phyllanthus sepialis'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus societatis'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus sponiifolius'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus stipulatus'' <small>(Raf.) G.L. Webster</small>
* ''Phyllanthus taxodiifolius'' <small>Beille</small>
* ''Phyllanthus tenellus'' <small>Roxb.</small>
* ''Phyllanthus urinaria'' <small>L.</small> – chamberbitter
* ''Phyllanthus virgatus'' <small>G.Forst.</small>
* ''Phyllanthus warnockii'' <small>G.L.Webster</small>
* ''Phyllanthus watsonii'' <small>Airy Shaw</small>
* ''Phyllanthus welwitschianus'' <small>Müll.Arg.</small>
=== Karazana misy eto Madagasikara ===
Manana karazana ''Phyllanthus'' maherin' ny 170 i [[Madagasikara]], ka ny ankamaroany (90 %) dia tsy hita na aiza na aiza eto ambonin' ny tany. Indreto ny karazana sasany eto [[Madagasikara]]:
* ''[[Phyllanthus betsileanus]]'' -- hazotana
* ''[[Phyllanthus bojerianus]]'' -- ambalazo, ambolaza, hazontaha, karepa, marefolena, marofolena, piky, raipika, repika
* ''[[Phyllanthus casticum]]'' (na ''Phyllanthus decipiens'' na ''Phyllanthus mocquerysianus'') -- antentona, antsolibe, faintina, fanavitiana, hazontana, hazontanty, hazotana, hazotanty, mantsikara, masikariva, tainto, taintona, tentina.
** ''Phyllanthus casticum'' subsp. ''angavensis'' Leandri (na ''[[Phyllanthus angavensis]]'') -- [[sañira]]
* ''[[Phyllanthus fuscoluridus]]'' -- antentona, mantsikara, taintona, tentina, tsikarivana
* ''[[Phyllanthus isalensis]]'' -- hazotana
* ''[[Phyllanthus madagascariensis]]'' -- hazotana, taintona
* ''[[Phyllanthus maderaspatensis]]'' -- karepa, mikintsa
* ''[[Phyllanthus mantsakariva]]'' -- mantsakariva
* ''[[Phyllanthus melleri]]'' -- antentona
* ''[[Phyllanthus multiflorus]]'' -- leza
* ''[[Phyllanthus niruri]]'' -- anakatsotsy
* ''[[Phyllanthus nummulariifolius]]'' -- fangy, rimorimo, tamborotanosy
* ''[[Phyllanthus philippioides]]'' -- ramangina
* ''[[Phyllanthus seyrigii]]'' -- hazotana, maintsikariva, mantsakariva, masikariva, sañira, sanirabe, saniratandroy, taitomaintsikariva
* ''[[Phyllanthus urinaria]]'' -- lanoro, lanory (efa nafindra any amin' ny ''Emblica'' (?))
* ''[[Phyllanthus vakinankaratrae]]'' -- anakatsotry
* ''[[Phyllanthus vergens]]'' -- karepa
Izao ny anarana miverimberina anondroana ireo zavamaniry ireo amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]]:
* antentona, tainto, taintona, tentina, tento, tentona sns.
* antsoly, sns.
* hazontaha, hazontana, hazotana
* karepa, karepy, karepoka
* maintsikariva, mantsakariva, mantsikara, masikariva,
* piky, raipika, repika
* sañira, sanira, sanirana, sns
Indreto ny karazana efa nafindra vondrona:
* ''[[Margaritaria anomala]]'' (Baill.) Fosberg (←''Phyllanthus erythroxyloides'') -- fangora, karepa, karepadahy, karepedahy, karepidahiantitra, karepoka, koropoka, malaintay, sofindambo, taolakena
* ''[[Margaritaria decaryana]]'' (Leandri) G.L.Webster (←''Phyllanthus'' decaryanus) -- fatsikakalahy, hazomena, tsifolaboay
* ''[[Margaritaria rhomboidalis]]'' (Baill.) G.L.Webster (←na ''Phyllanthus rhomboidalis'') -- berafitse, karepoka
== Jerer koa ==
* [[Lisitry ny karazana ao amin' ny Phyllanthus|Lisitry ny karazana ao amin' ny ''Phyllanthus'']]
* ''[[Margaritaria decaryana|Margaritaria]]''
5m5xl5qq39kr9z9r3uxa95luo7ctbgz
1138220
1138219
2026-05-12T06:57:18Z
Thelezifor
15140
/* Karazana misy eto Madagasikara */
1138220
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Keezhaarnelli Phyllanthus niruri 1.jpg|vignette|605x605px|''[[Phyllanthus niruri]]'']]
Ny '''''Phyllanthus''''' dia vondron-karazana [[Angiospermae|zavamaniry mamony]] ao amin' ny fianakaviana ''[[Phyllanthaceae]]'', ao amn' ny filaharana [[Malpighiales]]. Izy no lehibe indrindra amin' ny vondron-karazana ao amin' io fianakaviana io. Miovaova be ny fanombanana ny isan' ny karazana ao amin' ity vondron-karazana ity, manomboka amin' ny 750 ka hatramin' ny 1 200. Manana endrika isan-karazany izay samy manana ny fomba faniriany ny ''Phyllanthus'': isan-taona na mihoatra ny roa taona, ahitra na hazobotry na zavamaniry mianika na mitsingevana anaty rano, ary misy ny matevim-pototra mitahiry rano.Manana taho miendrika ravina (sahala amin' ny an' ny [[raketa]]) ny sasany.
Saika ny zavamaniry rehetra ao amin' ny ''Phyllanthus'' dia maneho fomba fitomboana manokana arakaraka ny karazana, antsoina hoe "fomba fisampanana filantôida" izay misy rantsana mitsangana mitondra rantsana marindrano na somary mihilana, mora mihintsana sy mitondra ny voniny. Fohy dia fohy ka lasa kirany ny ravina amin' ny teza lehibe afovoany (mitsangana), fa mivoatra ara-dalàna kosa ny ravina amin' ny teza hafa.
I Carl Linnaeus no nanao ny famariparitana voalohany ny ''Phyllanthus'' tamin' ny taona 1753; ny karazana filamatra dia ny ''[[Phyllanthus niruri]]''. Ny karazana ao amin' ny ''Phyllanthus'' dia miparitaka any amin' ny faritra trôpikaly sy sobtrôpikaly rehetra.
== Karazana ==
Niteraka fampifangaroan-javatra sy tsy fitovian-kevitra be dia be ny famaritana an' io vondron-karazana io. Ny fanadihadiana filôjenetika môlekiolary dia naneho fa ny ''Phyllanthus'' dia parafiletika raha mitaha amin' ny ''[[Reverchonia]]'', ny ''[[Glochidion]]'', ny ''[[Sauropus]]'', ary ny ''[[Breynia]]''. Ny fanavaozana ny fianakaviana ''[[Phyllanthaceae]]'' tamin' ny taona 2006 dia nampiditra ireo vondron-karazana efatra ireo ho ao amin' ny ''Phyllanthus''. Ity famaritana ny ''Phyllanthus'' mivelatra be ity dia mety ho zaraina amin' ny vondron-karazana kely kokoa, anisan' izany ny karazana any [[Repoblika Entim-Bahoakan' i Sina|Sina]] miisa 32 (sy any [[Indôsina]] avaratra). Misy ankelitriny ny fanavaozana tanteraka an' ilay antoko, anisan' izany ny fanasokajiana vaovao, an-dalam-panatanterahana amin' izao fotoana izao, taorian' ny fandinihana môlekiolary lalina natao vao haingana momba ny vondrona lehibe tafiditra ao.
=== Karazana notsongaina ===
* ''Phyllanthus abnormis'' <small>Baill.</small>
* ''Phyllanthus acidus'' <small>(L.) Skeels</small>
* ''Phyllanthus acuminatus'' <small>Vahl</small>
* ''[[Phyllanthus amarus]]'' <small>Schumacher</small>
* ''Phyllanthus anamalayanus'' <small>(Gamble) G.L.Webster</small>
* ''Phyllanthus angustifolius'' <small>(Sw.) Sw.</small>
* ''Phyllanthus arbuscula'' <small>(Sw.) J.F.Gmel.</small>
* ''Phyllanthus axillaris'' <small>(Sw.) Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus brasiliensis'' <small>(Aubl.) Poir.</small>
* ''Phyllanthus caesiifolius'' <small>Petra Hoffm. & Cheek</small>
* ''Phyllanthus caroliniensis'' <small>Walt.</small>
* ''Phyllanthus cauliflorus'' <small>(Sw.) Griseb.</small>
* ''Phyllanthus cladanthus'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus cochinchinensis'' <small>(Lour.) Spreng.</small>
* ''Phyllanthus coluteoides'' <small>Baill. ex Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus cuneifolius'' <small>(Britt.) Croizat</small>
* ''Phyllanthus debilis'' <small>Klein ex Willd.</small>
* ''Phyllanthus distichus'' <small>Hook. & Arn.</small>
* ''Phyllanthus emblica'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus engleri'' <small>Pax</small>
* ''Phyllanthus epiphyllanthus'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus ericoides'' <small>Torr.</small>
* ''Phyllanthus eximius'' <small>G.L.Webster & Proctor</small>
* ''Phyllanthus fadyenii'' <small>Urb.</small>
* ''Phyllanthus fluitans'' <small>Benth. ex Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus fraternus'' <small>G.L.Webster</small>
* ''Phyllanthus gentryi'' <small>Webster</small>
* ''Phyllanthus grandifolius'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus gunnii'' <small>Hook.f.</small>
* ''Phyllanthus hakgalensis''
* ''Phyllanthus hirtellus'' <small>F.Muell. ex Mull.Arg.</small>
* ''Phyllanthus juglandifolius'' <small>Willd.</small>
* ''Phyllanthus lacunarius'' <small>F.Muell.</small>
* ''Phyllanthus latifolius'' <small>(L.) Sw.</small>
* ''Phyllanthus liebmannianus'' <small>Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus maderaspatensis'' <small>L.</small>
* ''Phyllanthus microcladus'' <small>Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus millei'' <small>Standl.</small>
* ''Phyllanthus mirabilis'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus montanus'' <small>(Sw.) Sw.</small>
* ''Phyllanthus myrtifolius'' <small>(Wight.) Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus muellerianus'' <small>(Kuntze) Exell</small>
* ''[[Phyllanthus niruri]]'' <small>L.</small> (anisany ny ''[[Phyllanthus amarus]]'' sy ny ''[[Phyllanthus debilis]]'')
* ''Phyllanthus nyale'' <small>Petra Hoffm. & Cheek</small>
* ''Phyllanthus parvifolius'' <small>Buch.-Ham. ex D.Don</small>
* ''Phyllanthus pavonianus'' <small>Baill.</small>
* ''Phyllanthus pentaphyllus'' <small>C.Wright ex Griseb.</small>
* ''Phyllanthus phialanthoides'' <small>Falcón & J.L.Gómez</small>
* ''Phyllanthus polygonoides'' <small>Nutt. ex Spreng.</small>
* ''Phyllanthus polyspermus'' <small>Shumach. & Thonn.</small>
* ''Phyllanthus profusus'' <small>N.E.Br.</small>
* ''Phyllanthus pulcher'' <small>Wallich ex Muell.Arg.</small>
* ''Phyllanthus reticulatus'' <small>Poir.</small>
* ''Phyllanthus revaughanii'' <small>Coode</small>
* ''Phyllanthus rufuschaneyi'' <small>Welzen, R.W.Bouman & Ent</small>
* ''Phyllanthus saffordii'' <small>Merr.</small>
* ''Phyllanthus salviifolius'' <small>Kunth</small>
* ''Phyllanthus sepialis'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus societatis'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus sponiifolius'' <small>Müll.Arg.</small>
* ''Phyllanthus stipulatus'' <small>(Raf.) G.L. Webster</small>
* ''Phyllanthus taxodiifolius'' <small>Beille</small>
* ''Phyllanthus tenellus'' <small>Roxb.</small>
* ''Phyllanthus urinaria'' <small>L.</small> – chamberbitter
* ''Phyllanthus virgatus'' <small>G.Forst.</small>
* ''Phyllanthus warnockii'' <small>G.L.Webster</small>
* ''Phyllanthus watsonii'' <small>Airy Shaw</small>
* ''Phyllanthus welwitschianus'' <small>Müll.Arg.</small>
=== Karazana misy eto Madagasikara ===
Manana karazana ''Phyllanthus'' maherin' ny 170 i [[Madagasikara]], ka ny ankamaroany (90 %) dia tsy hita na aiza na aiza eto ambonin' ny tany. Indreto ny karazana sasany eto Madagasikara:
* ''[[Phyllanthus betsileanus]]'' -- hazotana
* ''[[Phyllanthus bojerianus]]'' -- ambalazo, ambolaza, hazontaha, karepa, marefolena, marofolena, piky, raipika, repika
* ''[[Phyllanthus casticum]]'' (na ''Phyllanthus decipiens'' na ''Phyllanthus mocquerysianus'') -- antentona, antsolibe, faintina, fanavitiana, hazontana, hazontanty, hazotana, hazotanty, mantsikara, masikariva, tainto, taintona, tentina.
** ''Phyllanthus casticum'' subsp. ''angavensis'' Leandri (na ''[[Phyllanthus angavensis]]'') -- [[sañira]]
* ''[[Phyllanthus fuscoluridus]]'' -- antentona, mantsikara, taintona, tentina, tsikarivana
* ''[[Phyllanthus isalensis]]'' -- hazotana
* ''[[Phyllanthus madagascariensis]]'' -- hazotana, taintona
* ''[[Phyllanthus maderaspatensis]]'' -- karepa, mikintsa
* ''[[Phyllanthus mantsakariva]]'' -- mantsakariva
* ''[[Phyllanthus melleri]]'' -- antentona
* ''[[Phyllanthus multiflorus]]'' -- leza
* ''[[Phyllanthus niruri]]'' -- anakatsotsy
* ''[[Phyllanthus nummulariifolius]]'' -- fangy, rimorimo, tamborotanosy
* ''[[Phyllanthus philippioides]]'' -- ramangina
* ''[[Phyllanthus seyrigii]]'' -- hazotana, maintsikariva, mantsakariva, masikariva, sañira, sanirabe, saniratandroy, taitomaintsikariva
* ''[[Phyllanthus urinaria]]'' -- lanoro, lanory (efa nafindra any amin' ny ''Emblica'' (?))
* ''[[Phyllanthus vakinankaratrae]]'' -- anakatsotry
* ''[[Phyllanthus vergens]]'' -- karepa
Izao ny anarana miverimberina anondroana ireo zavamaniry ireo amin' ny [[Fiteny malagasy|teny malagasy]]:
* antentona, tainto, taintona, tentina, tento, tentona sns.
* antsoly, sns.
* hazontaha, hazontana, hazotana
* karepa, karepy, karepoka
* maintsikariva, mantsakariva, mantsikara, masikariva,
* piky, raipika, repika
* sañira, sanira, sanirana, sns
Indreto ny karazana efa nafindra vondrona:
* ''[[Margaritaria anomala]]'' (Baill.) Fosberg (←''Phyllanthus erythroxyloides'') -- fangora, karepa, karepadahy, karepedahy, karepidahiantitra, karepoka, koropoka, malaintay, sofindambo, taolakena
* ''[[Margaritaria decaryana]]'' (Leandri) G.L.Webster (←''Phyllanthus'' decaryanus) -- fatsikakalahy, hazomena, tsifolaboay
* ''[[Margaritaria rhomboidalis]]'' (Baill.) G.L.Webster (←na ''Phyllanthus rhomboidalis'') -- berafitse, karepoka
== Jerer koa ==
* [[Lisitry ny karazana ao amin' ny Phyllanthus|Lisitry ny karazana ao amin' ny ''Phyllanthus'']]
* ''[[Margaritaria decaryana|Margaritaria]]''
rymtmpf3c1af24nlygui63y4rxquht3
Lisitry ny karazana ao amin' ny Phyllanthus
0
297845
1138218
1130010
2026-05-12T06:51:49Z
Thelezifor
15140
Karazana misy eto Madagasikara
1138218
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Phyllanthus-angustifolius 1.png|vignette|357x357px|''Phyllanthus angustifolius'']]
Inty ny '''lisitry ny karazana ao amin' ny ''Phyllanthus'''''. Tanisaina etsy ambany ny anaran-karazana ekena ao amin' ny ''[[Phyllanthus]]'', izay vondron-karazan-javamaniry ao amin' ny fianakaviana ''[[Euphorbiaceae]]'' (araka ny [[fanasokajiana klasika]]) na ao amin' ny fianakaviana ''[[Phyllanthaceae]]'' (araka ny [[fanasokajiana filôjenetika]]) ao amin' ny filaharana [[Malpighiales]].
Tamin' ny Avrily 2026, ny ''[[Plants of the World Online]]'' dia manaiky karazana 1 064 ao amin' ny antoko ''Phyllanthus''. Anarana neken' ny ''[[World Checklist of Selected Plant Families]]'' tamin' ny Janoary 2018 ireo voatanisa etsy ambany ireo - karazany 1 000 eo ho eo, miaraka amin' ny teny mitovy hevitra hafa 1 200.
== Karazana maneran-tany ==
=== A ===
* ''Phyllanthus abditus'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus abnormis'' Baill.
* ''Phyllanthus acacioides'' Urb.
* ''Phyllanthus acidus'' (L.) Skeels)
* ''Phyllanthus acinacifolius'' Airy Shaw & G.L.Webster
* ''Phyllanthus actephilifolius'' J.J.Sm.
* ''Phyllanthus acuminatus'' Vahl
* ''Phyllanthus acutifolius'' Poir. ex Spreng.
* ''Phyllanthus acutissimus'' Miq.
* ''Phyllanthus adenodiscus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus adianthoides'' Klotzsch
* ''Phyllanthus aeneus'' Baill.
* ''Phyllanthus affinis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus airy-shawii'' Jean F.Brunel & J.P.Roux
* ''Phyllanthus ajmerianus'' L.B.Chaudhary & R.R.Rao
* ''Phyllanthus albidiscus'' (Ridl.) Airy Shaw
* ''Phyllanthus albizzioides'' (Kurz) Hook. f.
* ''Phyllanthus albolapidosi'' Leandri
* ''Phyllanthus allemii'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus almadensis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus alpestris'' Beille
* ''Phyllanthus amarus'' Schumach. & Thonn.
* ''[[Phyllanthus ambatovolanus]]'' Leandri
* ''Phyllanthus amicorum'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus amieuensis'' Guillaumin
* ''Phyllanthus amnicola'' G.L.Webster
* ''[[Phyllanthus ampandrandavae]]'' Leandri
* ''Phyllanthus anabaptizatus'' Müll.Arg.
* ''[[Phyllanthus analamerae]]'' Leandri
* ''Phyllanthus anamalayanus'' (Gamble) G.L.Webster
* ''Phyllanthus andamanicus'' N.P.Balakr. & N.G.Nair
* ''Phyllanthus anderssonii'' Müll.Arg.
* ''[[Phyllanthus andranovatensis]]'' Jean F.Brunel & J.P.Roux
* ''Phyllanthus angkorensis'' Beille
* ''Phyllanthus angolensis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus angustatus'' Hutch.
* ''Phyllanthus angustifolius'' (Sw.) Sw.
* ''Phyllanthus angustissimus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus anisolobus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus anisophyllioides'' Merr.
* ''[[Phyllanthus ankarana]]'' Leandri
* ''[[Phyllanthus ankaratrae]]'' (Leandri) Petra Hoffm. & McPherson
* ''Phyllanthus anthopotamicus'' Hand.-Mazz.
* ''Phyllanthus aoraiensis'' Nadeaud
* ''Phyllanthus aoupinieensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus aphanostylus'' Airy Shaw & G.L.Webster
* ''Phyllanthus apiculatus'' Merr.
* ''Phyllanthus arachnodes'' Govaerts & Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus arbuscula'' (Sw.) J.F.Gmel.
* ''Phyllanthus archboldianus'' Airy Shaw & G.L.Webster
* ''Phyllanthus ardisianthus'' Airy Shaw & G.L.Webster
* ''Phyllanthus arenarius'' Beille
* ''Phyllanthus arenicola'' Casar.
* ''Phyllanthus argyi'' H.Lév.
* ''Phyllanthus aridus'' Benth.
* ''Phyllanthus armstrongii'' Benth.
* ''Phyllanthus arnhemicus'' S.Moore
* ''Phyllanthus artensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus arvensis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus aspersus'' Jean F.Brunel & J.P.Roux
* ''Phyllanthus asperulatus'' Hutch.
* ''Phyllanthus atabapoensis'' Jabl.
* ''Phyllanthus atalaiensis'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus attenuatus'' Miq.
* ''Phyllanthus augustinii'' Baill.
* ''Phyllanthus australis'' Hook. f.
* ''Phyllanthus austroparensis'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus avanguiensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus avicularis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus awaensis'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus axillaris'' (Sw.) Müll.Arg.
=== B ===
* ''Phyllanthus baeckeoides'' J.T.Hunter & J.J.Bruhl
* ''Phyllanthus baeobotryoides'' Wall. ex Müll.Arg.
* ''Phyllanthus bahiensis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus baillonianus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus baladensis'' Baill.
* ''Phyllanthus balansae'' Beille
* ''Phyllanthus balansaeanus'' Guillaumin
* ''Phyllanthus balgooyi'' Petra Hoffm. & A.J.M.Baker
* ''Phyllanthus bancilhonae'' Jean F.Brunel & J.P.Roux
* ''Phyllanthus baraouaensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus barbarae'' M.C.Johnst.
* ''[[Phyllanthus bathianus]]'' Leandri
* ''Phyllanthus beddomei'' (Gamble) M.Mohanan
* ''Phyllanthus benguelensis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus benguetensis'' C.B.Rob.
* ''Phyllanthus bequaertii'' Robyns & Lawalrée
* ''Phyllanthus bernardii'' Jabl.
* ''Phyllanthus bernerianus'' Baill. ex Müll.Arg.
* ''Phyllanthus berteroanus'' Müll.Arg.
* ''[[Phyllanthus betsileanus]]'' Leandri
* ''Phyllanthus biantherifer'' Croizat
* ''Phyllanthus bicolor'' Vis.
* ''Phyllanthus biflorus'' Rusby
* ''Phyllanthus binhii'' Thin
* ''Phyllanthus birmanicus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus blanchetianus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus blancoanus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus bodinieri'' (H.Lév.) Rehder
* ''Phyllanthus boehmii'' Pax
* ''Phyllanthus boguenensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus bojerianus'' (Baill.) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus bolivarensis'' Steyerm.
* ''Phyllanthus bolivianus'' Pax & K.Hoffm.
* ''Phyllanthus bonnardii'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus borenensis'' M.G.Gilbert
* ''Phyllanthus borjaensis'' Jabl.
* ''Phyllanthus botryanthus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus bourgeoisii'' Baill.
* ''Phyllanthus brachyphyllus'' Urb.
* ''Phyllanthus brandegeei'' Millsp.
* ''Phyllanthus brasiliensis'' (Aubl.) Poir.
* ''Phyllanthus brassii'' C.T.White
* ''Phyllanthus brevipes'' Hook. f.
* ''Phyllanthus breynioides'' (P.T.Li) Govaerts & Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus brynaertii'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus buchii'' Urb.
* ''Phyllanthus bupleuroides'' Baill.
* ''Phyllanthus burundiensis'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus buxifolius'' (Blume) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus buxoides'' Guillaumin
=== C ===
* ''Phyllanthus cacuminum'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus caesiifolius'' Petra Hoffm. & Cheek
* ''Phyllanthus caesius'' Airy Shaw & G.L.Webster
* ''Phyllanthus caespitosus'' Brenan
* ''Phyllanthus calcicola'' M.Schmid
* ''Phyllanthus caligatus'' Jean F.Brunel & J.P.Roux
* ''Phyllanthus callejasii'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus callidiscus'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus calycinus'' Labill.
* ''Phyllanthus camerunensis'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus caparaoensis'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus caraculiensis'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus caribaeus'' Urb.
* ''Phyllanthus carinatus'' Beille
* ''Phyllanthus carlottae'' M.Schmid
* ''Phyllanthus carnosulus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus caroliniensis'' Walter
* ''Phyllanthus carpentariae'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus carrenoi'' Steyerm.
* ''Phyllanthus carunculatus'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus carvalhoi'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus casearioides'' S.Moore
* ''Phyllanthus cassioides'' Rusby
* ''Phyllanthus casticum'' P.Willemet
* ''Phyllanthus castus'' S.Moore
* ''Phyllanthus caudatifolius'' Merr.
* ''Phyllanthus caudatus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus cauliflorus'' (Sw.) Griseb.
* ''Phyllanthus cauticola'' J.T.Hunter & J.J.Bruhl
* ''Phyllanthus caymanensis'' G.L.Webster & Proctor
* ''Phyllanthus cedrelifolius'' Verdc.
* ''Phyllanthus celebicus'' Koord.
* ''Phyllanthus ceratostemon'' Brenan
* ''Phyllanthus chacoensis'' Morong
* ''Phyllanthus chamaecerasus'' Baill.
* ''Phyllanthus chamaecristoides'' Urb.
* ''Phyllanthus chamaepeuce'' Ridl.
* ''Phyllanthus chandrabosei'' Govaerts & Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus chantrieri'' André
* ''Phyllanthus chekiangensis'' Croizat & Metcalf
* ''Phyllanthus cherrieri'' M.Schmid
* ''Phyllanthus chevalieri'' Beille
* ''Phyllanthus chiapensis'' Sprague
* ''Phyllanthus chimantae'' Jabl.
* ''Phyllanthus choretroides'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus chrysanthus'' Baill.
* ''Phyllanthus chryseus'' Howard
* ''Phyllanthus ciccoides'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus ciliaris'' Baill.
* ''Phyllanthus cinctus'' Urb.
* ''Phyllanthus cinereus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus cladanthus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus cladotrichus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus clamboides'' (F.Muell.) Diels
* ''Phyllanthus clarkei'' Hook.
* ''Phyllanthus claussenii'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus coalcomanensis'' Croizat
* ''Phyllanthus cochinchinensis'' Spreng.
* ''Phyllanthus cocumbiensis'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus collinsiae'' Craib
* ''Phyllanthus'' × ''collinum-misuku'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus collinus'' Domin
* ''Phyllanthus columnaris'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus coluteoides'' Baill. ex Müll.Arg.
* ''Phyllanthus comorensis'' Leandri
* ''Phyllanthus comosus'' Urb.
* ''Phyllanthus compressus'' Kunth
* ''Phyllanthus comptonii'' S.Moore
* ''Phyllanthus comptus'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus confusus'' Brenan
* ''Phyllanthus conjugatus'' M.Schmid
* ''Phyllanthus consanguineus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus cordatulus'' C.B.Rob.
* ''Phyllanthus cornutus'' Baill.
* ''Phyllanthus coursii'' Leandri
* ''Phyllanthus crassinervius'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus cristalensis'' Urb.
* ''Phyllanthus cryptophilus'' (Comm. ex A.Juss.) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus cuatrecasanus'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus cuneifolius'' (Britton) Croizat
* ''Phyllanthus cunenensis'' JeanF.Brunel
* ''Phyllanthus curranii'' C.B.Rob.
* ''Phyllanthus cuscutiflorus'' S.Moore
* ''Phyllanthus cryptophilus'' (Comm. ex A.Juss.) Müll.Arg.
=== D ===
* ''Phyllanthus daclacensis'' Thin
* ''Phyllanthus dallachyanus'' Benth.
* ''Phyllanthus dawsonii'' Steyerm.
* ''Phyllanthus dealbatus'' Alston
* ''Phyllanthus debilis'' J.G.Klein ex Willd.
* ''Phyllanthus deciduiramus'' Däniker
* ''Phyllanthus decipiens'' (Baill.) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus dekindtianus'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus delagoensis'' Hutch.
* ''Phyllanthus delpyanus'' Hutch.
* ''Phyllanthus denticulatus'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus deplanchei'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus dewildeanus'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus dewildeorum'' M.G.Gilbert
* ''Phyllanthus dictyophlebsis'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus dictyospermus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus dimorphus'' Britton & P.Wilson
* ''Phyllanthus dinklagei'' Pax
* ''Phyllanthus dinteri'' Pax
* ''Phyllanthus discolaciniatus'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus discolor'' Poepp. ex Spreng.
* ''Phyllanthus distichus'' Hook. & Arn.
* ''Phyllanthus dongmoensis'' Thin
* ''Phyllanthus dorotheae'' M.Schmid
* ''Phyllanthus dracunculoides'' Baill.
* ''Phyllanthus duidae'' Gleason
* ''Phyllanthus dumbeaensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus dumetosus'' Poir.
* ''Phyllanthus dumosus'' C.B.Rob.
* ''Phyllanthus dunnianus'' (H.Lév.) Hand.-Mazz. ex Rehder
* ''Phyllanthus dusenii'' Hutch.
* ''Phyllanthus dzumacensis'' M.Schmid
=== E ===
* ''Phyllanthus echinospermus'' C.Wright
* ''Phyllanthus edmundoi'' L.J.M.Santiago
* ''Phyllanthus effusus'' S.Moore
* ''Phyllanthus ekmanii'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus elegans'' Wall. ex Müll.Arg.
* ''Phyllanthus eliae'' (Jean F.Brunel & J.P.Roux) Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus elsiae'' Urb.
* ''Phyllanthus embergeri'' Haicour & Rossignol
* ''Phyllanthus emblica'' L.,
* ''Phyllanthus engleri'' Pax
* ''Phyllanthus epiphyllanthus'' L.
* ''Phyllanthus epiphylliferens'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus ericoides'' Torr.
* ''Phyllanthus erwinii'' J.T.Hunter & J.J.Bruhl
* ''Phyllanthus erythrotrichus'' C.B.Rob.
* ''Phyllanthus eurisladro'' Mart. ex Colla
* ''Phyllanthus eutaxioides'' S.Moore
* ''Phyllanthus evanescens'' Brandegee
* ''Phyllanthus everettii'' C.B.Rob.
* ''Phyllanthus evrardii'' Beille
* ''Phyllanthus excisus'' Urb.
* ''Phyllanthus exilis'' S.Moore
* ''Phyllanthus eximius'' G.L.Webster & Proctor
=== F ===
* ''Phyllanthus fadyenii'' Urb.
* ''Phyllanthus faguetii'' Baill.
* ''Phyllanthus fallax'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus fangchengensis'' P.T.Li
* ''Phyllanthus fastigiatus'' Mart. ex Müll.Arg.
* ''Phyllanthus favieri'' M.Schmid
* ''Phyllanthus felicis'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus filicifolius'' Gage
* ''Phyllanthus fimbriatitepalus'' Guillaumin
* ''Phyllanthus fimbriatus'' (Wight) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus fimbricalyx'' P.T.Li
* ''Phyllanthus finschii'' K.Schum.
* ''Phyllanthus fischeri'' Pax
* ''Phyllanthus flagellaris'' Benth.
* ''Phyllanthus flagelliformis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus flaviflorus'' (K.Schum. & Lauterb.) Airy Shaw
* ''Phyllanthus flexuosus'' (Siebold & Zucc.) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus fluitans'' Benth. ex Müll.Arg.
* ''Phyllanthus fluminis-athi'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus'' × ''fluminis-sabi'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus fluminis-zambesi'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus formosus'' Urb.
* ''Phyllanthus forrestii'' W.W.Sm.
* ''Phyllanthus fotii'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus fractiflexus'' M.Schmid
* ''Phyllanthus fraguensis'' M.C.Johnst.
* ''Phyllanthus franchetianus'' H.Lév.
* ''Phyllanthus francii'' Guillaumin
* ''Phyllanthus fraternus'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus frazieri'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus friesii'' Hutch.
* ''Phyllanthus frodinii'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus fuernrohrii'' F.Muell.
* ''Phyllanthus fuertesii'' Urb.
* ''Phyllanthus fuscoluridus'' Müll.Arg.
=== G ===
* ''Phyllanthus gabonensis'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus gageanus'' (Gamble) M.Mohanan
* ''Phyllanthus gagnioevae'' Jean F.Brunel & J.P.Roux
* ''Phyllanthus galeottianus'' Baill.
* ''Phyllanthus geayi'' Leandri ex Humbert
* ''Phyllanthus geniculatostemon'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus gentryi'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus geoffrayi'' Beille
* ''Phyllanthus gillettianus'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus gjellerupi'' J.J.Sm.
* ''Phyllanthus glabrescens'' (Miq.) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus gladiatus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus glaucinus'' (Miq.) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus glaucophyllus'' Sond.
* ''Phyllanthus glaucus'' Wall. ex Müll.Arg.
* ''Phyllanthus glaziovii'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus glochidioides'' Elmer
* ''Phyllanthus gneissicus'' S.Moore
* ''Phyllanthus goianensis'' L.J.M.Santiago
* ''Phyllanthus golonensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus gomphocarpus'' Hook. f.
* ''Phyllanthus gongyloides'' Cordeiro & Carn.-Torres
* ''Phyllanthus goniostemon'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus gossweileri'' Hutch.
* ''Phyllanthus goudotianus'' (Baill.) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus gracilipes'' (Miq.) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus gradyi'' M.J.Silva & M.F.Sales
* ''Phyllanthus graminicola'' Hutch.
* ''Phyllanthus grandifolius'' L.
* ''Phyllanthus graveolens'' Kunth
* ''Phyllanthus greenei'' Elmer
* ''Phyllanthus griffithii'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus guangdongensis'' P.T.Li
* ''Phyllanthus guanxiensis'' Govaerts & Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus guillauminii'' Däniker
* ''Phyllanthus gunnii'' Hook. f.
* ''Phyllanthus gypsicola'' McVaugh
=== H ===
* ''Phyllanthus hainanensis'' Merr.
* ''Phyllanthus hakgalensis'' Thwaites ex Trimen
* ''Phyllanthus harmandii'' Beille
* ''Phyllanthus harrimanii'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus harrisii'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus hasskarlianus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus helenae'' M.Schmid
* ''Phyllanthus heliotropus'' C.Wright ex Griseb.
* ''Phyllanthus heteradenius'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus heterodoxus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus heterophyllus'' E.Mey. ex Müll.Arg.
* ''Phyllanthus heterotrichus'' Lundell
* ''Phyllanthus hexadactylus'' McVaugh
* ''Phyllanthus heyneanus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus hildebrandtii'' Pax
* ''Phyllanthus hirtellus'' F.Muell. ex Müll.Arg.
* ''Phyllanthus hodjelensis'' Schweinf.
* ''Phyllanthus holostylus'' Milne-Redh.
* ''Phyllanthus hortensis'' Govaerts & Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus houailouensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus huallagensis'' Standl. ex Croizat
* ''Phyllanthus humbertianus'' Leandri
* ''Phyllanthus humbertii'' (Leandri) Petra Hoffm. & McPherson
* ''Phyllanthus humpatanus'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus hutchinsonianus'' S.Moore
* ''Phyllanthus hypoleucus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus hypospodius'' F.Muell.
* ''Phyllanthus hyssopifolioides'' Kunth
=== I ===
* ''Phyllanthus ibonensis'' Rusby
* ''Phyllanthus imbricatus'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus incrustatus'' Urb.
* ''Phyllanthus incurvus'' Thunb.
* ''Phyllanthus indigoferoides'' Benth.
* ''Phyllanthus indofischeri'' Bennet
* ''Phyllanthus inflatus'' Hutch.
* ''Phyllanthus insulae-japen'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus insulensis'' Beille
* ''Phyllanthus involutus'' J.T.Hunter & J.J.Bruhl
* ''[[Phyllanthus iratsiensis]]'' Leandri
* ''Phyllanthus irriguus'' Radcl.-Sm.
* ''[[Phyllanthus isalensis]]'' (Leandri) Leandri
* ''Phyllanthus isomonensis'' Leandri
* ''Phyllanthus itatiaiensis'' Brade
* ''[[Phyllanthus ivohibeus]]'' Leandri
=== J ===
* ''Phyllanthus jablonskianus'' Steyerm. & Luteyn
* ''Phyllanthus jaegeri'' Jean F.Brunel & J.P.Roux
* ''Phyllanthus jaffrei'' M.Schmid
* ''Phyllanthus jauaensis'' Jabl.
* ''Phyllanthus jaubertii'' Vieill. ex Guillaumin
* ''Phyllanthus juglandifolius'' Willd.
* ''Phyllanthus junceus'' Müll.Arg.
=== K ===
* ''Phyllanthus kaessneri'' Hutch.
* ''Phyllanthus kampotensis'' Beille
* ''Phyllanthus kanalensis'' Baill.
* ''Phyllanthus karibibensis'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus kelleanus'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus kerrii'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus kerstingii'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus keyensis'' Warb.
* ''Phyllanthus kinabaluicus'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus kivuensis'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus klotzschianus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus koghiensis'' Guillaumin
* ''Phyllanthus koniamboensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus kostermansii'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus kouaouaensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus koumacensis'' Guillaumin
=== L ===
* ''Phyllanthus lacerosus'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus laciniatus'' C.B.Rob.
* ''Phyllanthus lacunarius'' F.Muell.
* ''Phyllanthus lacunellus'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus lamprophyllus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus lanceifolius'' Merr.
* ''Phyllanthus lanceolatus'' Poir.
* ''Phyllanthus lasiogynus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus latifolius'' (L.) Sw.
* ''Phyllanthus lativenius'' (Croizat) Govaerts & Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus lawii'' J.Graham
* ''Phyllanthus laxiflorus'' Benth.
* ''Phyllanthus lebrunii'' Robyns & Lawalrée
* ''Phyllanthus lediformis'' Jabl.
* ''Phyllanthus leonardianus'' Lisowski, Malaisse & Symoens
* ''Phyllanthus leptobotryosus'' Donn.Sm.
* ''Phyllanthus leptocaulos'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus leptoclados'' Benth.
* ''Phyllanthus leptoneurus'' Urb.
* ''Phyllanthus leptophyllus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus leschenaultii'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus letestui'' JeanF.Brunel
* ''Phyllanthus letouzeyanus'' JeanF.Brunel
* ''Phyllanthus leucanthus'' Pax
* ''Phyllanthus leucocalyx'' Hutch.
* ''Phyllanthus leucochlamys'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus leucosepalus'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus leytensis'' Elmer
* ''Phyllanthus lichenisilvae'' (Leandri ex Humbert) PetraHoffm. & McPherson
* ''Phyllanthus liebmannianus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus liesneri'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus ligustrifolius'' S.Moore
* ''Phyllanthus lii'' Govaerts & Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus limmuensis'' Cufod.
* ''Phyllanthus lindbergii'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus lindenianus'' Baill.
* ''Phyllanthus lingulatus'' Beille
* ''Phyllanthus liukiuensis'' Matsum. ex Hayata
* ''Phyllanthus loandensis'' Welw. ex Müll.Arg.
* ''[[Phyllanthus lokohensis]]'' Leandri
* ''Phyllanthus longiramosus'' Guillaumin
* ''Phyllanthus longistylus'' Jabl.
* ''Phyllanthus loranthoides'' Baill.
* ''Phyllanthus luciliae'' M.Schmid
* ''Phyllanthus lunifolius'' Gilbert & Thulin
=== M ===
* ''Phyllanthus macgregorii'' C.B.Rob.
* ''Phyllanthus macphersonii'' M.Schmid
* ''Phyllanthus macraei'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus macranthus'' Pax
* ''Phyllanthus macrocalyx'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus macrochorion'' Baill.
* ''[[Phyllanthus madagascariensis]]'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus madeirensis'' Croizat
* ''Phyllanthus maderaspatensis'' L.
* ''Phyllanthus maestrensis'' Urb.
* ''Phyllanthus mafingensis'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus magdemeanus'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus magnificens'' Jean F.Brunel & J.P.Roux
* ''Phyllanthus maguirei'' Jabl.
* ''Phyllanthus mahengeaensis'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus major'' Steyerm.
* ''Phyllanthus makitae'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus maleolens'' Urb. & Ekman
* ''[[Phyllanthus mananarensis]]'' Leandri
* ''Phyllanthus manausensis'' W.A.Rodrigues
* ''Phyllanthus mandjeliaensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus mangenotii'' M.Schmid
* ''Phyllanthus manicaensis'' Jean F.Brunel ex Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus mannianus'' Müll.Arg.
* ''[[Phyllanthus mantsakariva]]'' Leandri
* ''Phyllanthus margaretae'' M.Schmid
* ''Phyllanthus marianus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus maritimus'' J.J.Sm.
* ''[[Phyllanthus marojejiensis]]'' (Leandri) Petra Hoffm. & McPherson
* ''Phyllanthus martii'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus martinii'' Radcl.-Sm.
* ''[[Phyllanthus matitanensis]]'' Leandri
* ''Phyllanthus mckenziei'' Fosberg
* ''Phyllanthus mcvaughii'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus megacarpus'' (Gamble) Kumari & Chandrab.
* ''Phyllanthus megalanthus'' C.B.Rob.
* ''Phyllanthus megapodus'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus melleri'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus memaoyaensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus mendesii'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus mendoncae'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus meridensis'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus merinthopodus'' Diels
* ''Phyllanthus meuieensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus meyerianus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus mickelii'' McVaugh
* ''Phyllanthus micranthus'' A.Rich.
* ''Phyllanthus microcarpus'' (Benth.) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus microcladus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus microdendron'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus microdictyus'' Urb.
* ''Phyllanthus micromeris'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus microphyllinus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus microphyllus'' Kunth
* ''Phyllanthus mieschii'' JeanF.Brunel & J.P.Roux
* ''Phyllanthus millei'' Standl.
* ''Phyllanthus mimicus'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus mimosoides'' Sw.
* ''Phyllanthus minahassae'' Koord.
* ''Phyllanthus minarum'' Standl. & Steyerm.
* ''Phyllanthus mindorensis'' C.B.Rob.
* ''Phyllanthus mindouliensis'' JeanF.Brunel
* ''Phyllanthus minutifolius'' Jabl.
* ''Phyllanthus minutulus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus mirabilis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus mirificus'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus mitchellii'' Benth.
* ''Phyllanthus mittenianus'' Hutch.
* ''Phyllanthus mkurirae'' JeanF.Brunel
* ''Phyllanthus mocinianus'' Baill.
* ''Phyllanthus mocotensis'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus mocquerysianus'' A.DC.
* ''Phyllanthus moeroensis'' De Wild.
* ''Phyllanthus moi'' P.T.Li
* ''Phyllanthus monroviae'' JeanF.Brunel
* ''Phyllanthus montanus'' (Sw.) Sw.
* ''Phyllanthus montis-fontium'' M.Schmid
* ''Phyllanthus montrouzieri'' Guillaumin
* ''Phyllanthus mooneyi'' M.G.Gilbert
* ''Phyllanthus moorei'' M.Schmid
* ''Phyllanthus moramangicus'' (Leandri) Leandri
* ''Phyllanthus moratii'' M.Schmid
* ''Phyllanthus mouensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus mozambicensis'' Gand.
* ''Phyllanthus muellerianus'' (Kuntze) Exell
* ''Phyllanthus mukerjeeanus'' D.Mitra & Bennet
* ''Phyllanthus multiflorus'' Poir.
* ''Phyllanthus muriculatus'' J.J.Sm.
* ''Phyllanthus muscosus'' Ridl.
* ''Phyllanthus mutisianus'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus myriophyllus'' Urb.
* ''Phyllanthus myrsinites'' Kunth
* ''Phyllanthus myrtaceus'' Sond.
* ''Phyllanthus myrtifolius'' (Wight) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus myrtilloides'' Griseb.
=== N ===
* ''Phyllanthus nanellus'' P.T.Li
* ''Phyllanthus narayanswamii'' Gamble
* ''Phyllanthus natoensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus ndikinimekianus'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus neblinae'' Jabl.
* ''Phyllanthus neoleonensis'' Croizat
* ''Phyllanthus nhatrangensis'' Beille
* ''Phyllanthus nigericus'' Brenan
* ''Phyllanthus nigrescens'' (Blanco) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus niinamii'' Hayata
* ''Phyllanthus ningaensis'' M.Schmid
* ''[[Phyllanthus niruri]]'' L.
* ''Phyllanthus niruroides'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus nitens'' M.Schmid
* ''Phyllanthus nitidulus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus nothisii'' M.Schmid
* ''Phyllanthus novae-hollandiae'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus nozeranianus'' Jean F.Brunel & J.P.Roux
* ''Phyllanthus nummulariifolius'' Poir.
* ''Phyllanthus nummularioides'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus nutans'' Sw.
* ''Phyllanthus nyale'' Petra Hoffm. & Cheek
* ''Phyllanthus nyikae'' Radcl.-Sm.
=== O ===
* ''Phyllanthus oaxacanus'' Brandegee
* ''[[Phyllanthus obdeltophyllus]]'' Leandri
* ''Phyllanthus obfalcatus'' Lasser & Maguire
* ''Phyllanthus oblanceolatus'' J.T.Hunter & J.J.Bruhl
* ''Phyllanthus oblongiglans'' M.G.Gilbert
* ''Phyllanthus obtusatus'' (Billb.) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus occidentalis'' J.T.Hunter & J.J.Bruhl
* ''Phyllanthus octomerus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus odontadenioides'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus odontadenius'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus oligospermus'' Hayata
* ''Phyllanthus omahakensis'' Dinter & Pax
* ''Phyllanthus oppositifolius'' Baill. ex Müll.Arg.
* ''Phyllanthus orbicularifolius'' (P.T.Li) Govaerts & Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus orbicularis'' Kunth
* ''Phyllanthus orbiculatus'' Rich.
* ''Phyllanthus oreichtitus'' Leandri
* ''Phyllanthus oreophilus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus orientalis'' (Craib) Airy Shaw
* ''Phyllanthus orinocensis'' Steyerm.
* ''Phyllanthus ouveanus'' Däniker
* ''Phyllanthus ovalifolius'' Forssk.
* ''Phyllanthus ovatifolius'' J.J.Sm.
* ''Phyllanthus ovatus'' Poir.
* ''Phyllanthus oxycarpus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus oxycoccifolius'' Hutch.
* ''Phyllanthus oxyphyllus'' Miq.
=== P ===
* ''Phyllanthus pachyphyllus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus pachystylus'' Urb.
* ''Phyllanthus pacificus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus pacoensis'' Thin
* ''Phyllanthus paezensis'' Jabl.
* ''Phyllanthus palauensis'' Hosok.
* ''Phyllanthus'' × ''pallidus'' C.Wright ex Griseb.
* ''Phyllanthus panayensis'' Merr.
* ''Phyllanthus pancherianus'' Baill.
* ''Phyllanthus papuanus'' Gage
* ''Phyllanthus paraguayensis'' Parodi
* ''Phyllanthus parainduratus'' M.Schmid
* ''Phyllanthus parangoyensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus paraqueensis'' Jabl.
* ''Phyllanthus parvifolius'' Buch.-Ham. ex D.Don
* ''Phyllanthus parvulus'' Sond.
* ''Phyllanthus parvus'' Hutch.
* ''Phyllanthus paucitepalus'' M.Schmid
* ''Phyllanthus pavonianus'' Baill.
* ''Phyllanthus paxianus'' Dinter
* ''Phyllanthus paxii'' Hutch.
* ''Phyllanthus pectinatus'' Hook. f.
* ''Phyllanthus peltatus'' Guillaumin
* ''Phyllanthus pendulus'' Roxb.
* ''Phyllanthus peninsularis'' Brandegee
* ''Phyllanthus pentandrus'' Schumach. & Thonn.
* ''Phyllanthus pentaphyllus'' C.Wright ex Griseb.
* ''Phyllanthus pergracilis'' Gillespie
* ''Phyllanthus perpusillus'' Baill.
* ''Phyllanthus perrieri'' (Leandri) Petra Hoffm. & McPherson
* ''Phyllanthus pervilleanus'' (Baill.) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus petaloideus'' Paul G.Wilson
* ''Phyllanthus petchikaraensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus petelotii'' Croizat
* ''Phyllanthus petenensis'' Lundell
* ''Phyllanthus petraeus'' A.Chev. & Beille ex Beille
* ''Phyllanthus philippioides'' Leandri
* ''Phyllanthus phillyreifolius'' Poir.
* ''Phyllanthus phlebocarpus'' Urb.
* ''Phyllanthus phuquocensis'' Beille
* ''Phyllanthus physocarpus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus pierlotii'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus pileostigma'' Coode
* ''Phyllanthus pilifer'' M.Schmid
* ''Phyllanthus pindaiensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus pinifolius'' Baill.
* ''Phyllanthus pinjenensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus pinnatus'' (Wight) G.L.Webster
* ''Phyllanthus piranii'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus pireyi'' Beille
* ''Phyllanthus platycalyx'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus poeppigianus'' (Müll.Arg.) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus pohlianus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus poilanei'' Beille
* ''Phyllanthus poliborealis'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus polyanthus'' Pax
* ''Phyllanthus polygonoides'' Nutt. ex Spreng.
* ''Phyllanthus polygynus'' M.Schmid
* ''Phyllanthus polyphyllus'' Willd.
* ''Phyllanthus pomiferus'' Hook. f.
* ''Phyllanthus popayanensis'' Pax
* ''Phyllanthus poueboensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus poumensis'' Guillaumin
* ''Phyllanthus praelongipes'' Airy Shaw & G.L.Webster
* ''Phyllanthus praetervisus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus prainianus'' Collett & Hemsl.
* ''Phyllanthus procerus'' C.Wright
* ''Phyllanthus proctoris'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus profusus'' N.E.Br.
* ''Phyllanthus prominulatus'' J.T.Hunter & J.J.Bruhl
* ''Phyllanthus pronyensis'' Guillaumin
* ''Phyllanthus prostratus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus prunifolius'' Rusby
* ''Phyllanthus pseudocarunculatus'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus pseudocicca'' Griseb.
* ''Phyllanthus pseudoguyanensis'' Herter & Mansf.
* ''Phyllanthus pseudoniruri'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus pseudonobilis'' Rusby
* ''Phyllanthus pseudoparvifolius'' R.L.Mitra & Sanjappa
* ''Phyllanthus pseudotrichopodus'' M.Schmid
* ''Phyllanthus pterocladus'' S.Moore
* ''Phyllanthus pulcher'' Wall. ex Müll.Arg.
* ''Phyllanthus pulcherrimus'' Herter ex Arechav.
* ''Phyllanthus pulchroides'' Beille
* ''Phyllanthus pullenii'' Airy Shaw & G.L.Webster
* ''Phyllanthus pulverulentus'' Urb.
* ''Phyllanthus pumilus'' (Blanco) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus puncticulatus'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus puntii'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus purpureus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus purpusii'' Brandegee
* ''Phyllanthus pycnophyllus'' Müll.Arg.
=== Q ===
* ''Phyllanthus quintuplinervis'' M.Schmid
=== R ===
* ''Phyllanthus racemigerus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus ramillosus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus ramosii'' Quisumb. & Merr.
* ''Phyllanthus ramosus'' Vell.
* ''[[Phyllanthus rangoloakensis]]'' Leandri
* ''Phyllanthus raynalii'' Jean F.Brunel & J.P.Roux
* ''Phyllanthus reticulatus'' Poir.
* ''Phyllanthus retinervis'' Hutch.
* ''Phyllanthus retroflexus'' Brade
* ''Phyllanthus revaughanii'' Coode
* ''Phyllanthus rhabdocarpus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus rheedei'' Wight
* ''Phyllanthus rheophilus'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus rheophyticus'' M.G.Gilbert & P.T.Li
* ''Phyllanthus rhizomatosus'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus rhodocladus'' S.Moore
* ''Phyllanthus ridleyanus'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus riedelianus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus rivae'' Pax
* ''Phyllanthus robinsonii'' Merr.
* ''Phyllanthus robustus'' Mart. ex Colla
* ''Phyllanthus roseus'' (Craib & Hutch.) Beille
* ''Phyllanthus rosmarinifolius'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus rosselensis'' Airy Shaw & G.L.Webster
* ''Phyllanthus rotundifolius'' Klein ex Willd.
* ''Phyllanthus rouxii'' JeanF.Brunel
* ''Phyllanthus rozennae'' M.Schmid
* ''Phyllanthus ruber'' (Lour.) Spreng.
* ''Phyllanthus rubescens'' Beille
* ''Phyllanthus rubicundus'' Beille
* ''Phyllanthus rubriflorus'' J.J.Sm.
* ''Phyllanthus rubristipulus'' Govaerts & Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus rupestris'' Kunth
* ''Phyllanthus rupicola'' Elmer
* ''Phyllanthus rupiinsularis'' Hosok.
* ''Phyllanthus ruscifolius'' Müll.Arg.
=== S ===
* ''Phyllanthus saffordii'' Merr.
* ''Phyllanthus salicifolius'' Baill.
* ''Phyllanthus salomonis'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus salviifolius'' Kunth
* ''Phyllanthus samarensis'' Müll.Arg.
* ''[[Phyllanthus sambiranensis]]'' Leandri
* ''Phyllanthus sanjappae'' Chakrab. & M.Gangop.
* ''Phyllanthus sarasinii'' Guillaumin
* ''Phyllanthus sarothamnoides'' Govaerts & Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus sauropodoides'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus savannicola'' Domin
* ''Phyllanthus saxosus'' F.Muell.
* ''Phyllanthus scaber'' Klotzsch
* ''Phyllanthus scabrifolius'' Hook. f.
* ''Phyllanthus schaulsii'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus schliebenii'' Mansf. ex Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus scopulorum'' (Britton) Urb.
* ''Phyllanthus securinegoides'' Merr.
* ''Phyllanthus selbyi'' Britton & P.Wilson
* ''Phyllanthus sellowianus'' (Klotzsch) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus sepialis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus serandii'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus serpentinicola'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus serpentinus'' S.Moore
* ''Phyllanthus sessilis'' Warb.
* ''Phyllanthus seyrigii'' Leandri
* ''Phyllanthus shabaensis'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus sibuyanensis'' Elmer
* ''Phyllanthus sikkimensis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus similis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus simplicicaulis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus sincorensis'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus singalensis'' (Miq.) Müll.Arg.
* ''Phyllanthus singampattianus'' (Sebast. & A.N.Henry) Kumari & Chandrab.
* ''Phyllanthus skutchii'' Standl.
* ''Phyllanthus smithianus'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus societatis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus somalensis'' Hutch.
* ''Phyllanthus songboiensis'' Thin
* ''Phyllanthus sootepensis'' Craib
* ''Phyllanthus spartioides'' Pax & K.Hoffm.
* ''Phyllanthus spinosus'' Chiov.
* ''Phyllanthus spirei'' Beille
* ''Phyllanthus sponiifolius'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus spruceanus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus squamifolius'' (Lour.) Stokes
* ''Phyllanthus standleyi'' McVaugh
* ''Phyllanthus stenophyllus'' Guillaumin
* ''Phyllanthus stipitatus'' M.Schmid
* ''Phyllanthus stipularis'' Merr.
* ''Phyllanthus stipulatus'' (Raf.) G.L.Webster
* ''Phyllanthus striaticaulis'' J.T.Hunter & J.J.Bruhl
* ''Phyllanthus strobilaceus'' Jabl.
* ''Phyllanthus stultitiae'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus subapicalis'' Jabl.
* ''Phyllanthus subcarnosus'' C.Wright ex Griseb.
* ''Phyllanthus subcrenulatus'' F.Muell.
* ''Phyllanthus subcuneatus'' Greenm.
* ''Phyllanthus subemarginatus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus sublanatus'' Schumach. & Thonn.
* ''Phyllanthus submarginalis'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus subobscurus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus suffrutescens'' Pax
* ''Phyllanthus sulcatus'' J.T.Hunter & J.J.Bruhl
* ''Phyllanthus sylvincola'' S.Moore
* ''Phyllanthus symphoricarpoides'' Kunth
=== T ===
* ''Phyllanthus tabularis'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus tagulae'' Airy Shaw & G.L.Webster
* ''Phyllanthus talbotii'' Sedgw.
* ''[[Phyllanthus tampinensis]]'' Leandri
* ''Phyllanthus tanaensis'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus tangoensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus tanzanianus'' JeanF.Brunel
* ''Phyllanthus tanzaniensis'' JeanF.Brunel
* ''Phyllanthus taxodiifolius'' Beille
* ''Phyllanthus taylorianus'' JeanF.Brunel
* ''Phyllanthus tenellus'' Roxb.
* ''Phyllanthus tener'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus tenuicaulis'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus tenuipedicellatus'' M.Schmid
* ''Phyllanthus tenuipes'' C.B.Rob.
* ''Phyllanthus tenuirhachis'' J.J.Sm.
* ''Phyllanthus tenuis'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus tepuicola'' Steyerm.
* ''Phyllanthus tequilensis'' B.L.Rob. & Greenm.
* ''Phyllanthus tessmannii'' Hutch.
* ''Phyllanthus tetrandrus'' Roxb.
* ''Phyllanthus thaii'' Thin
* ''Phyllanthus thulinii'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus tiebaghiensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus tireliae'' M.Schmid
* ''Phyllanthus tixieri'' M.Schmid
* ''Phyllanthus torrentium'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus touranensis'' Beille
* ''Phyllanthus trichopodus'' Guillaumin
* ''Phyllanthus trichosporus'' Adelb.
* ''Phyllanthus trichotepalus'' Brenan
* ''Phyllanthus triphlebius'' C.B.Rob.
* ''Phyllanthus tritepalus'' M.Schmid
* ''Phyllanthus trungii'' Thin
* ''Phyllanthus tsarongensis'' W.W.Sm.
* ''Phyllanthus tsetserrae'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus tsiangii'' P.T.Li. Sie kommt in Vietnam und südlichen Hainan vor.
* ''Phyllanthus tuerckheimii'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus tukuyuanus'' JeanF.Brunel
* ''Phyllanthus tulearicus'' Leandri
=== U ===
* ''Phyllanthus udoricola'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus ukagurensis'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus umbratus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus umbricola'' Guillaumin
* ''Phyllanthus unifoliatus'' M.Schmid
* ''Phyllanthus unioensis'' M.Schmid
* ''Phyllanthus upembaensis'' JeanF.Brunel
* ''Phyllanthus urbanianus'' Mansf.
* ''Phyllanthus urceolatus'' Baill.
* ''Phyllanthus urinaria'' L.
* ''Phyllanthus ussuriensis'' Rupr. & Maxim.
* ''Phyllanthus utricularis'' Airy Shaw & G.L.Webster
=== V ===
* ''Phyllanthus vacciniifolius'' (Müll.Arg.) Müll.Arg.
* ''[[Phyllanthus vakinankaratrae]]'' Leandri
* ''Phyllanthus valerii'' Standl.
* ''Phyllanthus valleanus'' Croizat
* ''Phyllanthus vanderystii'' Hutch. & De Wild.
* ''[[Phyllanthus vatovaviensis]]'' Leandri
* ''Phyllanthus veillonii'' M.Schmid
* ''Phyllanthus ventricosus'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus ventuarii'' Jabl.
* ''[[Phyllanthus venustulus]]'' Leandri
* ''Phyllanthus verdickii'' De Wild.
* ''Phyllanthus vergens'' Baill.
* ''Phyllanthus verrucicaulis'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus vespertilio'' Baill.
* ''Phyllanthus vichadensis'' Croizat
* ''Phyllanthus villosus'' Poir.
* ''Phyllanthus vincentae'' J.F.Macbr.
* ''Phyllanthus virgatus'' G.Forst.
* ''Phyllanthus virgulatus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus virgultiramus'' Däniker
* ''Phyllanthus viridis'' M.E.Jones
* ''Phyllanthus volkensii'' Engl.
* ''Phyllanthus vulcani'' Guillaumin
=== W ===
* ''Phyllanthus warburgii'' K.Schum.
* ''Phyllanthus warnockii'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus watsonii'' Airy Shaw
* ''Phyllanthus websterianus'' Steyerm.
* ''Phyllanthus welwitschianus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus wheeleri'' G.L.Webster
* ''Phyllanthus wightianus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus wilkesianus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus williamioides'' Griseb.
* ''Phyllanthus wingfieldii'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus wittei'' Robyns & Lawalrée
* ''Phyllanthus womersleyi'' Airy Shaw & G.L.Webster
=== X ===
* ''Phyllanthus xiphophorus'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus xylorrhizus'' Thulin
=== Y ===
* ''Phyllanthus yangambiensis'' Jean F.Brunel
* ''Phyllanthus yaouhensis'' Schltr.
* ''Phyllanthus youngii'' JeanF.Brunel
* ''Phyllanthus yunnanensis'' (Croizat) Govaerts & Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus yvettae'' M.Schmid
=== Z ===
* ''Phyllanthus zambicus'' Radcl.-Sm.
* ''Phyllanthus zanthoxyloides'' Steyerm.
* ''Phyllanthus zippelianus'' Müll.Arg.
* ''Phyllanthus zornioides'' Radcl.-Sm.
== Karazana misy eto Madagasikara ==
Manana karazana ''Phyllanthus'' maherin' ny 170 i [[Madagasikara]], ka ny ankamaroany (90 %) dia tsy hita na aiza na aiza eto ambonin' ny tany. Indreto ny karazana sasany eto Madagasikara:
* ''Phyllanthus ambatovolanus'' Leandri – Faritra afovoany atsinanana
* ''Phyllanthus ampandrandavae'' Leandri – Faritra atsimo
* ''Phyllanthus analamerae'' Leandri – Faritra andrefana (Antsiranana)
* ''Phyllanthus andranovatensis'' Jean F.Brunel & J.P.Roux – Faritra atsimo-atsinanana
* ''Phyllanthus ankarana'' Leandri – Faritra avaratra sy andrefana
* ''Phyllanthus ankaratrae'' (Leandri) Petra Hoffm. & McPherson – Faritra afovoany ([[Ambositra]])
* ''Phyllanthus ankazobensis'' Ralim. & Petra Hoffm. – Madagasikara
* ''Phyllanthus bathianus'' Leandri – Faritra afovoany
* ''Phyllanthus bemangidiensis'' Ralim. – Madagasikara
* ''Phyllanthus bernierianus'' Baill. ex Müll.Arg. – Madagasikara sy [[Môzambika]]
* ''[[Phyllanthus betsileanus]]'' -- hazotana
* ''[[Phyllanthus bojerianus]]'' (Baill.) Müll.Arg. -- ambalazo, ambolaza, hazontaha, karepa, marefolena, marofolena, piky, raipika, repika – Madagasikara
* ''[[Phyllanthus casticum]]'' (na ''Phyllanthus'' ''decipiens'' na ''Phyllanthus mocquerysianus'') -- antentona, antsolibe, faintina, fanavitiana, hazontana, hazontanty, hazotana, hazotanty, mantsikara, masikariva, tainto, taintona, tentina.
** ''Phyllanthus'' ''casticum'' subsp. ''angavensis'' Leandri (na (na ''Phyllanthus'' ''angavensis'') -- sañira
* ''Phyllanthus'' ''coluteoides'' Baill. ex Müll.Arg. – Faritra andrefan' i Madagasikara (hita koa any amin' ny nosin' ny [[Lakandranon' i Môzambika]])
* ''Phyllanthus coodei'' Ralim. & Petra Hoffm. – Madagasikara
* ''Phyllanthus coursii'' Leandri – Faritra afovoany atsinanana (akaikin' ny farihy [[Farihin' Alaotra|Alaotra]])
* ''Phyllanthus cryptophilus'' (Comm. ex A.Juss.) Müll.Arg. – Faritra atsimo atsinanana sy faritra atsinanana atsimo atsinanana
* ''[[Phyllanthus fuscoluridus]]'' Müll.Arg.-- antentona, mantsikara, taintona, tentina, tsikarivana – Madagasikara
* ''Phyllanthus gordonii'' Ralim. & Petra Hoffm. – Madagasikara
* ''Phyllanthus goudotianus'' (Baill.) Müll.Arg. – Faritra atsimo atsinanana
* ''Phyllanthus humbertianus'' Leandri – Faritra atsimo
* ''Phyllanthus humbertii'' (Leandri) Petra Hoffm. & McPherson – Faritra afovoany atsinanana
* ''Phyllanthus iratsiensis'' Leandri – Faritra atsimo afovoany
* ''[[Phyllanthus isalensis]]'' -- hazotana
* ''Phyllanthus'' ''isomonensis'' Leandri – Faritra atsimo atsinanana
* ''Phyllanthus ivohibeus'' Leandri – Faritra afovoany sy atsinanana atsimo atsinanana
* ''Phyllanthus lichenisilvae'' (Leandri ex Humbert) Petra Hoffm. & McPherson – Faritra afovoany (Tsaratanana)
* ''Phyllanthus lokohensis'' Leandri – Faritra avaratra atsinanana sy atsinanana avaratra atsinanana
* ''[[Phyllanthus madagascariensis]]'' -- hazotana, taintona
* ''Phyllanthus madagascariensis'' Müll.Arg. – Faritra atsimo afovoany sy atsinanana
* ''[[Phyllanthus maderaspatensis]]'' -- karepa, mikintsa
* ''Phyllanthus mananarensis'' Leandri – Faritra atsimo
* ''Phyllanthus mantadiensis'' Ralim. & Petra Hoffm. – Madagasikara
* ''[[Phyllanthus mantsakariva]]'' -- mantsakariva
* ''Phyllanthus'' ''marojejiensis'' (Leandri) Petra Hoffm. & McPherson – Faritra afovoany (Tangoron-tendrombohitra Marojejy)
* ''Phyllanthus matitanensis'' Leandri – Faritra avaratra sy atsinanana
* ''[[Phyllanthus melleri]]'' Müll.Arg. -- antentona – Faritra afovoany
* ''Phyllanthus moramangicus'' (Leandri) Leandri – Faritra afovoany-atsinanana
* ''[[Phyllanthus multiflorus]]'' -- leza
* ''Phyllanthus multiflorus'' Poir. – Faritra avaratra sy andrefana
* ''[[Phyllanthus niruri]]'' -- anakatsotsy
* ''[[Phyllanthus nummulariifolius]]'' -- fangy, rimorimo, tamborotanosy
* ''Phyllanthus obdeltophyllus'' Leandri – Faritra atsimo atsinanana
* ''Phyllanthus oreichtitus'' Leandri – Faritra afovoany
* ''Phyllanthus perrieri'' (Leandri) Petra Hoffm. & McPherson – Faritra afovoany
* ''Phyllanthus pervilleanus'' (Baill.) Müll.Arg. – Faritra avaratr' i Madagasikara (hita koa any [[Seisely]] sy ao [[Kômôro]])
* ''[[Phyllanthus philippioides]]'' Leandri -- ramangina – Faritra afovoany
* ''Phyllanthus rangoloakensis'' Leandri – Faritra afovoany atsinanana sy atsimo atsinanana
* ''Phyllanthus sambiranensis'' Leandri – Madagasikara
* ''[[Phyllanthus seyrigii]]'' -- hazotana, maintsikariva, mantsakariva, masikariva, sañira, sanirabe, saniratandroy, taitomaintsikariva
* ''[[Phyllanthus urinaria]]'' -- lanoro, lanory (efa nafindra any amin' ny ''Emblica'' (?))
* ''[[Phyllanthus vakinankaratrae]]'' Leandri -- anakatsotry – Faritra afovoany
* ''Phyllanthus vatovaviensis'' Leandri ex Ralim. & Petra Hoffm. – Faritra atsinanana
* ''Phyllanthus venustulus'' Leandri – Faritra afovoany
* ''[[Phyllanthus vergens]]'' -- Baill. -- karepa – Faritra avaratra
== Jereo koa ==
* ''[[Phyllanthus]]''
3u7up8yxhfquupdp55pb246rv58g9ja
Gilbert Collard
0
298446
1138171
1133240
2026-05-11T20:24:49Z
HarryWurst
36292
1138171
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary=Collard MEP 2019.jpg
|anarana=Gilbert Collard
|teraka= 3 Febroary 1948
|toerana = [[Marseille]]
|maty=
|firenena={{Frantsa}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
* [[mpisolovava]]
|taona niasàna=
}}
[[File:Gilbert Collard 02.jpg|thumb|left|Gilbert Collard (2017)]]
'''Gilbert Collard''' (teraka ny 3 Febroary 1948 tao [[Marseille]]) dia [[mpisolovava]] [[frantsa]]y, mpisolovava momba ny heloka bevava, ary [[mpanao politika]].
[[Solombavambahoaka]] tao amin'ny Antenimieram-pirenena izy nanomboka tamin'ny 2012 ka hatramin'ny Janoary 2020 ary solombavambahoaka tao amin'ny Parlemanta Eoropeana nanomboka tamin'ny 2019.
Solombavambahoaka tao amin'ny Parlemanta Eoropeana ihany koa izy.
Amin'ny maha-mpisolovava azy, dia nisolo tena an'i [[Richard Virenque]], mpitaingina bisikileta, sy i [[Laurent Gbagbo]], filoha Ivoarianina teo aloha, izy.
== Hetsika ara-politika ==
Tamin'ny taona 2002, nirotsaka hofidiana ho ben'ny tanànan'i [[Vichy]] izy ary nahazo ny laharana fahatelo tamin'ny vato 23 isan-jaton'ny vato. Voafidy ho ao amin'ny Filankevitry ny Tanànan'i Vichy ihany koa izy saingy nandà ny toerany.
Nirotsaka hofidiana indray tao Vichy izy tamin'ny 2008, tamin'ity indray mitoraka ity dia ho an'ny antoko Nouveau Centre, saingy nahazo ny laharana fahatelo indray.
Nahafantatra an'i [[Marine Le Pen]] i Collard hatramin'ny fisaraham-panambadian'ny ray aman-dreniny. Tamin'ny Mey 2011, nanambara ny tenany ho ''Marineist'' izy ary lasa filohan'ny komity mpanohana azy, saingy tsy lasa mpikambana tao amin'ny [[Rassemblement National|Front National]] (FN) izy tamin'ny voalohany.
Amin'ny maha-kandidà azy ho an'ny '' Rassemblement Bleu Marine'', dia nirotsaka hofidiana tamin'ny fifidianana parlemantera tamin'ny taona 2012 tao amin'ny faritra faharoa ao amin'ny departemantan'i [[Gard]] izy ary nandresy.
Izany no nahatonga azy ho iray amin'ireo kandidà FN roa ihany, miaraka amin'i [[Marion Maréchal]]-Le Pen, izay nahazo toerana tao amin'ny parlemanta.
Tamin'ny fifidianana parlemantera tamin'ny taona 2017, dia voafidy indray izy tamin'ny 32.2 isan-jaton'ny vato tamin'ny fihodinana voalohany ary 50.2 isan-jato tamin'ny fihodinana faharoa.
Tamin'ny fifidianana Eoropeana tamin'ny taona 2019, dia voafidy ho ao amin'ny Parlemanta Eoropeana i Collard. Tao izy dia nanompo hatramin'ny Janoary 2022 tao amin'ny vondrona ''Patriotes pour l'Europe'', mpikambana tao amin'ny Komitin'ny Kolontsaina sy ny Fanabeazana, ary solontena tao amin'ny ''Assemblée parlementaire de l’Union pour la Méditerranée''.
Nametra-pialana tamin'ny toerany tao amin'ny Antenimieram-pirenena Frantsay izy tamin'ny Janoary 2020. Tamin'ny Janoary 2022, niditra tao amin'ny antokon'i [[Eric Zemmour]], [[Reconquête (Antoko politika)]], izy ary lasa filoha voninahitra tao. Nanomboka teo, dia solombavambahoaka tsy miankina ao amin'ny Parlemanta Eoropeana izy, izay niasany tao amin'ny Komitin'ny Fitaterana sy ny Fizahan-tany nanomboka tamin'ny Jona 2022.
Tamin'ny Septambra 2022, nandao ny Reconquête izy.
Antoko: [[Reconquête (Antoko politika)|Reconquête]]
{{commonscat}}
[[de:Gilbert Collard]]
{{CLEFDETRI:Collard, Gilbert}}
[[Sokajy:Mpanao politika frantsay]]
[[Sokajy:Mpanao gazety frantsay]]
[[Sokajy:Reconquête (Antoko politika)]]
[[Sokajy:Solombavambahoaka frantsay]]
[[Sokajy:Solombavambahoaka eoropeana frantsay]]
[[Sokajy:Parlamenta eoropeana]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1948]]
noqo50a9shhgspie7ylbk5auh1a0z6p
Wikipedia:Efemerida/12 Mey
4
298555
1138131
1138076
2026-05-11T14:30:28Z
JianJi
36396
1138131
wikitext
text/x-wiki
'''Androany [[12 Mey|12 mey]]''':
* '''[[1551]]''' - Naorina tao [[Lima]] renivohitr'i [[Però]] ny [[Oniversite]] San Marcos, anjerimanontolo tranainy indrindra tao amin'ny [[Kôntinenta|kôntinenta]]n'i [[Amerika]].
* '''[[1870]]''' - Nampidirina ho isan'i [[Canada]] i [[Manitoba]]
* '''[[1949]]''' - Nesorin'ny [[Firaisan' ny Repoblika Sôsialista Sôvietika|Firaisana sovietika]] ny sakana nataony tamin'i [[Berlin]] Andrefana, teo ambany fifehezan'i [[Fanjakana Mitambatra]], [[Frantsa]] ary [[Etazonia]].
* '''[[2006]]''' - Nanafika [[polisy]] sy ireo tranom-panjakana manerana ny firenena [[Brezila|breziliana]] ny PCC, fikambanan-jiolahy mitam-piadiana ao amin'ity firenena io ka olona 563 no maty tamin'izany ary 110 no naratra.
39tbn275hwfewir2zersddo5zu9a3ww
Wikipedia:Efemerida/13 Mey
4
298556
1138207
1133753
2026-05-12T05:35:36Z
JianJi
36396
1138207
wikitext
text/x-wiki
'''Androany [[13 Mey|13 mey]]''':
* '''[[1972]]''' - Nitifitra ireo mpitokona teo anoloan'ny Lapan'ny Tanàna saika ho any Ankatso ny FRS. Hetsika nitondra ho amin'ny firodanan'ny fitondrana [[Tsiranana Philibert|Tsiranana]], sy namarana ny [[Repoblika Malagasy|Repoblika voalohany]] teto [[Madagasikara]].
0h2dt9pyjtqs0v0kdldcx3cfpaq57c0
1138208
1138207
2026-05-12T05:38:22Z
JianJi
36396
1138208
wikitext
text/x-wiki
'''Androany [[13 Mey|13 mey]]''':
* '''[[1888]]''' - [[Lalàna]] manafoana ny [[fanandevozana]] tao [[Brezila]].
* '''[[1972]]''' - Nitifitra ireo mpitokona teo anoloan'ny Lapan'ny Tanàna saika ho any Ankatso ny FRS. Hetsika nitondra ho amin'ny firodanan'ny fitondrana [[Tsiranana Philibert|Tsiranana]], sy namarana ny [[Repoblika Malagasy|Repoblika voalohany]] teto [[Madagasikara]].
lpxg1dzubdurqcire58vabp8g0b58ff
1138210
1138208
2026-05-12T05:41:23Z
JianJi
36396
1138210
wikitext
text/x-wiki
'''Androany [[13 Mey|13 mey]]''':
* '''[[1888]]''' - [[Lalàna]] manafoana ny [[fanandevozana]] tao [[Brezila]].
* '''[[1972]]''' - Nitifitra ireo mpitokona teo anoloan'ny Lapan'ny Tanàna saika ho any Ankatso ny FRS. Raikitra ny [[Rotaka tamin' ny taona 1972|rotaka]] nitondra ho amin'ny firodanan'ny fitondrana [[Tsiranana Philibert|Tsiranana]], sy namarana ny [[Repoblika Malagasy|Repoblika voalohany]] teto [[Madagasikara]].
hjvbk6k25v6wehrglbpk0l5681dz3v0
Jean-Luc Sandoz
0
299047
1138147
1137015
2026-05-11T16:34:08Z
UNstoppable2026
39559
/* */
1138147
wikitext
text/x-wiki
<!-- schweizbezogen -->[[Sary:Jean-Luc Sandoz EPFL.jpg|vignette|Mpampianatra tao amin'ny EPFL Jean-Luc Sandoz ]]
'''Jean-Luc Sandoz''' (* [[1960]] tao Montandon) dia Soisa avy amin’ny faritra miteny frantsay injeniera izay niasa voalohany ho mpikaroka, avy eo ho mpampianatra ary tatỳ aoriana ho mpandraharaha. Amin’ny maha-mpandraharaha azy dia nanangana orinasa maromaro teo amin’ny sehatry ny injeniera, ny indostria ary ny fanorenana amin’ny hazo izy. Izy no CEO an’ny vondrona orinasa CBS-CBT, izay miorina ao Paris ary manana sampana any amin’ny firenena maro<ref>[https://www.calameo.com/read/005111039892ee157530a Seite 598 Aus Hz 33 2020]</ref>.
== Fiainana ==
Teraka tao amin’ny fianakaviana mpamboly avy ao amin’ny Haut-Doubs izy, ary tamin’ny fianarany ho mpanao asa tanana amin’ny hazo no nahafantarany tsara ny hazo. Taorian’izany dia nanao fiofanana ho mpanamboatra fanaka izy, ary avy eo nianatra tao amin’ny sekoly hazo ao Mouchard, izay nahazoany mari-pahaizana teknisiana (BTS) momba ny fanorenana amin’ny hazo tamin’ny 1976.
Taorian’ny fianarana injeniera tao amin’ny École nationale supérieure des technologies et industries du bois (ENSTIB) any Épinal nanomboka tamin’ny 1983<ref>[https://www.enstib.univ-lorraine.fr/fr/actualite/nos-anciens-ont-du-talent-zoom-sur-jean-luc-sandoz-promo-1983/ Nos anciens ont du talent : Zoom sur Jean-Luc Sandoz, promo 1983 - ENSTIB]</ref>, izay nahazoany diplaoma, dia nanomboka niasa ho mpanampy mpampianatra momba ny fanorenana amin’ny hazo tao amin’ny École polytechnique fédérale de Lausanne (EPFL) izy tamin’ny 1985, niaraka tamin’i [[Julius Natterer]] tao amin’ny Ibois. Tamin’ny 1990 dia nahazo mari-pahaizana doktora izy tamin’ny lohahevitra ''fanombanana ny fomba ultrasound amin’ny fisafidianana sy ny fahamendrehan’ny hazo fanorenana''.<ref>{{cite web|url=https://infoscience.epfl.ch/record/31330?ln=fr|title=Triage et fiabilité des bois de construction validité de la méthode ultrason|date=1990|author=Jean-Luc Sandoz|language=fr}}</ref>
Nahazo ny diplaoma doctorat izy tamin’ny taona 1990. Izy no namolavola sy nanangana ireo fitaovana [[Sylvatest]] sy [[Polux]] ary rafitra ara-konstrôksiona toy ny tafo sy takelaka, Dalles O’Portune sy D-Dalle<ref>[https://www.letemps.ch/suisse/devant-ile-bois-neuchatel-decouvre-gigantisme-dexpo02 Devant son île de bois, Neuchâtel découvre le gigantisme d'Expo.02 - Le Temps]</ref>.
== Asa ==
=== Fikarohana sy fampianarana ===
Tamin’ny 1993 dia notendren’i Jean-Claude Badoux ho profesora mpanampy momba ny fanorenana amin’ny hazo izy.<ref>{{cite web|url=https://fr.calameo.com/read/005111039fef5073bf72a|title=Nomination des professeurs par Jean-Claude Badoux, Président EPFL|date=1993-10-05|publisher=FLASH EPFL}}</ref> Tao izy dia nifantoka tamin’ny lohahevitra roa lehibe: ny teknolojia tsy manimba handrefesana ny kalitao mekanikan’ny hazo ary ny fanatsarana ara-statika ny rafitra hazo hahafahana mahazo elanelana lehibe kokoa.
Nandritra izany dia nandray anjara tamin’ny famoahana boky sy fikarohana iraisam-pirenena izy, ary ny asany, indrindra ny momba ny fitsapana amin’ny alalan’ny ultrasound, dia fantatra maneran-tany<ref>[https://bois.fordaq.com/news/Jean-LucSandoz_constructionbois_60ans_69281.html Jean-Luc Sandoz, théorie et pratique]</ref>.
Nandritra ny fikarohana nataony tao amin’ny EPFL dia nangataka patanty maromaro izy, anisan’izany ny [[Sylvatest]], fitaovana mandinika ny toetry ny hazo amin’ny alalan’ny ultrasound, ary koa rafitra hafa hanamarinana ny fahasimban’ny rafitra hazo.
Tamin’ny 1999 dia niala tamin’ny fikarohana eny amin’ny oniversite izy mba hifantoka amin’ny asa tsy miankina amin’ny orinasa. Nampianatra hatrany anefa izy hatramin’ny 2004, ary nandray anjara tamin’ny fampianarana sy fihaonambe maro maneran-tany<ref>[https://www.leboisinternational.com/deuxieme-transformation/construction-bois/reimpression-dun-ouvrage-phare-sur-la-construction-bois-840751.php Réimpression d’un ouvrage phare sur la construction bois - Le bois International]</ref>.
=== Asa maha-mpandraharaha ===
Tamin’ny 1991 dia nanangana ny birao injeniera Concept Bois Structure (CBS) tao [[Lausanne]] izy ary tany amin'ny Guyane ihany koa<ref>[https://immobilier.lefigaro.fr/article/le-centre-spatial-de-kourou-accueille-un-immeuble-en-bois_112f9d84-0cbc-11ec-ab99-eaedc6e0ba3c Le centre spatial de Kourou accueille un immeuble en bois]</ref>, ary tatỳ aoriana ny Concept Bois Technologie (CBT)<ref>[https://agefi.com/actualites/entreprises/cbs-cbt-lexpert-mondial-du-bois-enracine-en-suisse-romande CBS-CBT, l’expert mondial du bois enraciné en Suisse romande | Agefi.com]</ref>. Tamin’ny 2005 dia nanangana ny orinasa Ecotim izy, ary avy eo ny Lifteam.
Nanitatra ny asany tany Alemaina izy tamin’ny 2011, ary namindra ny foiben’ny CBS ho any Paris tamin’ny 2012. Tamin’ny 2015 dia nanokatra sampana tany Amerika Atsimo izy.
Ankehitriny ny CBS-CBT dia manana mpiasa maherin’ny 100, ary i Jean-Luc Sandoz no CEO<ref>[https://www.lemoniteur.fr/article/on-peut-tout-faire-avec-le-bois.1368874 « On peut tout faire avec le bois »]</ref>.
=== Toekarena maharitra ===
Jean-Luc Sandoz dia manohana ny fiarovana ny toetrandro sy ny fampiasana akora amin’ny fomba mahomby sy eo an-toerana. Araka ny voalazan’ny [[IUCN|Union internationale pour la conservation de la nature]], dia isan’ireo mpialoha lalana izy amin’ny fampiasana rafitra hazo avy amin’ny loharano eo an-toerana.
== Fanamarinana trano ==
* 2002: Fanadihadiana ny rafitra hazo rehetra ao amin’ny Lapan’ny fitsarana ao Bukarest.
* 2006–2007: Fanamarinana ny rafitra hazo ao amin’ny Tanàna Voarara any Peking alohan’ny Olympische Sommerspiele 2008.
== Asa vita (safidy) ==
* 2002: Fanorenana sehatra amin’ny rano ho an’ny Expo.02.
* 2017: Tetikasa ho an’ny Weltraumbahnhof any [[Kourou]].
* 2019: Fanamboarana ny trano ''Vortex'' tao Lausanne.
* 2021: Fanorenana auditorium vonjimaika ho an’ny Forum International Bois Construction.
== Fanorenana amin’ny hazo ==
Mampiasa hazo amin’ny karazana fanorenana rehetra izy, ary mikendry ny hanatsara ny faharetana sy hampihena ny entona CO2.
== Asa soratra (safidy) ==
* miaraka amin’i [[Julius Natterer]]: ''Construction en Bois'' (1996)
== Loka ==
* 2016: Medaly avy amin’ny Académie d’architecture
* 2020: Loka La Canopée tao [[Nancy]]
== Rohy ivelany ==
* [https://scholar.google.com/citations?hl=fr&user=5pLba6sAAAAJ Google Scholar]
== Fanovozan-kevitra ==
<references responsive />
[[Sokajy:Mpampianatra]]
[[Sokajy:Injeniera]]
bkaj6awpupqv1oyaqh90l9hlubsaj9b
1138148
1138147
2026-05-11T16:34:24Z
Quinlan83
25991
Reverted edits by [[Special:Contribs/UNstoppable2026|UNstoppable2026]] ([[User talk:UNstoppable2026|talk]]) to last version by Jules*: reverting vandalism
1137015
wikitext
text/x-wiki
{{Arovy|1=Cross-wiki spam, please see [[:meta:Talk:Wikiproject:Antispam#Cross-wiki spam linked to Wikimedia IRL projects/chapters]].}}
<!-- schweizbezogen -->[[Sary:Jean-Luc Sandoz EPFL.jpg|vignette|Mpampianatra tao amin'ny EPFL Jean-Luc Sandoz ]]
'''Jean-Luc Sandoz''' (* [[1960]] tao Montandon) dia Soisa avy amin’ny faritra miteny frantsay injeniera izay niasa voalohany ho mpikaroka, avy eo ho mpampianatra ary tatỳ aoriana ho mpandraharaha. Amin’ny maha-mpandraharaha azy dia nanangana orinasa maromaro teo amin’ny sehatry ny injeniera, ny indostria ary ny fanorenana amin’ny hazo izy. Izy no CEO an’ny vondrona orinasa CBS-CBT, izay miorina ao Paris ary manana sampana any amin’ny firenena maro<ref>[https://www.calameo.com/read/005111039892ee157530a Seite 598 Aus Hz 33 2020]</ref>.
== Fiainana ==
Teraka tao amin’ny fianakaviana mpamboly avy ao amin’ny Haut-Doubs izy, ary tamin’ny fianarany ho mpanao asa tanana amin’ny hazo no nahafantarany tsara ny hazo. Taorian’izany dia nanao fiofanana ho mpanamboatra fanaka izy, ary avy eo nianatra tao amin’ny sekoly hazo ao Mouchard, izay nahazoany mari-pahaizana teknisiana (BTS) momba ny fanorenana amin’ny hazo tamin’ny 1976.
Taorian’ny fianarana injeniera tao amin’ny École nationale supérieure des technologies et industries du bois (ENSTIB) any Épinal nanomboka tamin’ny 1983<ref>[https://www.enstib.univ-lorraine.fr/fr/actualite/nos-anciens-ont-du-talent-zoom-sur-jean-luc-sandoz-promo-1983/ Nos anciens ont du talent : Zoom sur Jean-Luc Sandoz, promo 1983 - ENSTIB]</ref>, izay nahazoany diplaoma, dia nanomboka niasa ho mpanampy mpampianatra momba ny fanorenana amin’ny hazo tao amin’ny École polytechnique fédérale de Lausanne (EPFL) izy tamin’ny 1985, niaraka tamin’i [[Julius Natterer]] tao amin’ny Ibois. Tamin’ny 1990 dia nahazo mari-pahaizana doktora izy tamin’ny lohahevitra ''fanombanana ny fomba ultrasound amin’ny fisafidianana sy ny fahamendrehan’ny hazo fanorenana''.<ref>{{cite web|url=https://infoscience.epfl.ch/record/31330?ln=fr|title=Triage et fiabilité des bois de construction validité de la méthode ultrason|date=1990|author=Jean-Luc Sandoz|language=fr}}</ref>
Nahazo ny diplaoma doctorat izy tamin’ny taona 1990. Izy no namolavola sy nanangana ireo fitaovana [[Sylvatest]] sy [[Polux]] ary rafitra ara-konstrôksiona toy ny tafo sy takelaka, Dalles O’Portune sy D-Dalle<ref>[https://www.letemps.ch/suisse/devant-ile-bois-neuchatel-decouvre-gigantisme-dexpo02 Devant son île de bois, Neuchâtel découvre le gigantisme d'Expo.02 - Le Temps]</ref>.
== Asa ==
=== Fikarohana sy fampianarana ===
Tamin’ny 1993 dia notendren’i Jean-Claude Badoux ho profesora mpanampy momba ny fanorenana amin’ny hazo izy.<ref>{{cite web|url=https://fr.calameo.com/read/005111039fef5073bf72a|title=Nomination des professeurs par Jean-Claude Badoux, Président EPFL|date=1993-10-05|publisher=FLASH EPFL}}</ref> Tao izy dia nifantoka tamin’ny lohahevitra roa lehibe: ny teknolojia tsy manimba handrefesana ny kalitao mekanikan’ny hazo ary ny fanatsarana ara-statika ny rafitra hazo hahafahana mahazo elanelana lehibe kokoa.
Nandritra izany dia nandray anjara tamin’ny famoahana boky sy fikarohana iraisam-pirenena izy, ary ny asany, indrindra ny momba ny fitsapana amin’ny alalan’ny ultrasound, dia fantatra maneran-tany<ref>[https://bois.fordaq.com/news/Jean-LucSandoz_constructionbois_60ans_69281.html Jean-Luc Sandoz, théorie et pratique]</ref>.
Nandritra ny fikarohana nataony tao amin’ny EPFL dia nangataka patanty maromaro izy, anisan’izany ny [[Sylvatest]], fitaovana mandinika ny toetry ny hazo amin’ny alalan’ny ultrasound, ary koa rafitra hafa hanamarinana ny fahasimban’ny rafitra hazo.
Tamin’ny 1999 dia niala tamin’ny fikarohana eny amin’ny oniversite izy mba hifantoka amin’ny asa tsy miankina amin’ny orinasa. Nampianatra hatrany anefa izy hatramin’ny 2004, ary nandray anjara tamin’ny fampianarana sy fihaonambe maro maneran-tany<ref>[https://www.leboisinternational.com/deuxieme-transformation/construction-bois/reimpression-dun-ouvrage-phare-sur-la-construction-bois-840751.php Réimpression d’un ouvrage phare sur la construction bois - Le bois International]</ref>.
=== Asa maha-mpandraharaha ===
Tamin’ny 1991 dia nanangana ny birao injeniera Concept Bois Structure (CBS) tao [[Lausanne]] izy ary tany amin'ny Guyane ihany koa<ref>[https://immobilier.lefigaro.fr/article/le-centre-spatial-de-kourou-accueille-un-immeuble-en-bois_112f9d84-0cbc-11ec-ab99-eaedc6e0ba3c Le centre spatial de Kourou accueille un immeuble en bois]</ref>, ary tatỳ aoriana ny Concept Bois Technologie (CBT)<ref>[https://agefi.com/actualites/entreprises/cbs-cbt-lexpert-mondial-du-bois-enracine-en-suisse-romande CBS-CBT, l’expert mondial du bois enraciné en Suisse romande | Agefi.com]</ref>. Tamin’ny 2005 dia nanangana ny orinasa Ecotim izy, ary avy eo ny Lifteam.
Nanitatra ny asany tany Alemaina izy tamin’ny 2011, ary namindra ny foiben’ny CBS ho any Paris tamin’ny 2012. Tamin’ny 2015 dia nanokatra sampana tany Amerika Atsimo izy.
Ankehitriny ny CBS-CBT dia manana mpiasa maherin’ny 100, ary i Jean-Luc Sandoz no CEO<ref>[https://www.lemoniteur.fr/article/on-peut-tout-faire-avec-le-bois.1368874 « On peut tout faire avec le bois »]</ref>.
=== Toekarena maharitra ===
Jean-Luc Sandoz dia manohana ny fiarovana ny toetrandro sy ny fampiasana akora amin’ny fomba mahomby sy eo an-toerana. Araka ny voalazan’ny [[IUCN|Union internationale pour la conservation de la nature]], dia isan’ireo mpialoha lalana izy amin’ny fampiasana rafitra hazo avy amin’ny loharano eo an-toerana.
== Fanamarinana trano ==
* 2002: Fanadihadiana ny rafitra hazo rehetra ao amin’ny Lapan’ny fitsarana ao Bukarest.
* 2006–2007: Fanamarinana ny rafitra hazo ao amin’ny Tanàna Voarara any Peking alohan’ny Olympische Sommerspiele 2008.
== Asa vita (safidy) ==
* 2002: Fanorenana sehatra amin’ny rano ho an’ny Expo.02.
* 2017: Tetikasa ho an’ny Weltraumbahnhof any [[Kourou]].
* 2019: Fanamboarana ny trano ''Vortex'' tao Lausanne.
* 2021: Fanorenana auditorium vonjimaika ho an’ny Forum International Bois Construction.
== Fanorenana amin’ny hazo ==
Mampiasa hazo amin’ny karazana fanorenana rehetra izy, ary mikendry ny hanatsara ny faharetana sy hampihena ny entona CO2.
== Asa soratra (safidy) ==
* miaraka amin’i [[Julius Natterer]]: ''Construction en Bois'' (1996)
== Loka ==
* 2016: Medaly avy amin’ny Académie d’architecture
* 2020: Loka La Canopée tao [[Nancy]]
== Rohy ivelany ==
* [https://scholar.google.com/citations?hl=fr&user=5pLba6sAAAAJ Google Scholar]
== Fanovozan-kevitra ==
<references responsive />
[[Sokajy:Mpampianatra]]
[[Sokajy:Injeniera]]
j3hpwd9bopp0rpnpvkwkh7qfvj502qz
Takelaka O'portune
0
299048
1138154
1137014
2026-05-11T16:37:07Z
UNstoppable2026
39559
/* */
1138154
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:O'Portune Decke.png|vignette|Takelaka O'portune]]
'''Ny Dalle O’Portune''' dia takelaka hazo mitsivalana iray manana velaran-tany izay mety ho tena lehibe.
== Tantara ==
Miaraka amin’ny firoboroboan’ny fanorenana amin’ny hazo, dia nipoitra ny valindrihana hazo ary nahafahana nandray anjara tamin’ny fanamboarana trano maharitra sy manaja ny tontolo iainana<ref>[https://issuu.com/detail-magazine/docs/bk-det-2023-6_architektur_u_klimaschutz_issn2627-2/s/25181441 Nachhaltiges Bauen, Holzbau Sustainable Construction Timber Construction - Issuu]</ref>. Ny takelaka O’Portune dia noforonin’i [[Jean-Luc Sandoz]], tamin’ny 1999, izay lehiben’ny sampana fikarohana sy fampandrosoana momba ny akora hazo ao amin’ny École polytechnique fédérale de Lausanne (EPFL), ho an’ny fampirantiana nasionaly soisa tamin’ny 2002. Tamin’ny taona 2000 dia maherin’ny 50.000 m² amin’ny gorodona hazo an-dranomasina napetraka tamin’ny fantsona metaly, fantsona entona taloha notapahana ho fizarana, no napetraka teo amin’ny Bielersee Farihy Bieler sy Neuenburgersee<ref>''[https://www.holzkurier.com/holzbau/2005/02/holzbau_und_mehr.html Holzbau und mehr.]''19.Februar 2005, abgerufen am 1.Dezember 2023.</ref><ref>[https://www.letemps.ch/suisse/devant-ile-bois-neuchatel-decouvre-gigantisme-dexpo02 Devant son île de bois, Neuchâtel découvre le gigantisme d'Expo.02 - Le Temps]</ref>.
Ny takelaka O’Portune dia natao patanty tamin’ny 1999, ka nifarana tamin’ny 2019 ny fiarovana ara-patanty ary nanomboka tamin’io taona io dia lasa singa ara-drafitra ampiasaina amin’ny fanorenana hazo mivaingana izy, indrindra noho ny vokany ara-tontolo iainana sy ny fahafahany averina ampiasaina indray<ref>[https://www.arcinfo.ch/neuchatel-canton/littoral/lignieres/les-vestiges-d-expo02-reconvertis-en-tables-de-jardin-92148 Les vestiges d'Expo.02 reconvertis en tables de jardin]</ref>, ary koa noho ny fahombiazany amin’ny feo izay manatsara ny fampiononana ao amin’ny trano.
== Fampandrosoana ==
=== Hazo tropikaly ===
Ny fomba fiasa izay natao voalohany ho an’ny hazo sapin sy épicéa dia azo ampiharina amin’ny karazana hazo isan-karazany toy ny peuplier na koa hazo tropikaly, izay ampiasain’ny masoivoho frantsay misahana ny habakabaka (CNES) ho an’ny tranony vaovao ao amin’ny Centre spatial guyanais foibe habakabaka Guyana<ref>[https://www.forum-boisconstruction.com/conferences/09_FBC2018_Laracine_Maignant.pdf 09_FBC2018_Laracine_Maignant.pdf]</ref>.
=== Hazo eo an-toerana ===
Misy asa fikarohana momba ny fampiharana amin’ny karazana hazo samihafa, indrindra amin’ny peuplier<ref>[https://www.peupliersdefrance.org/uploads/uploads-FR/DocumentsTechniques/JAY%20APOLLINE%20MEMOIRE.pdf JAY APOLLINE MEMOIRE.pdf]</ref>.
=== Fanorenana hazo–beton hybrid ===
Ny takelaka O’Portune miaraka amin’ny sosona beton eo ambony dia mamorona rafitra hazo–beton mitambatra antsoina hoe D-Dalle ary mampitombo ny fahombiazan’ny rafitra ara-mekanika sy ara-akoustika arakaraka ny filàn’ny trano<ref>[https://www.e-periodica.ch/digbib/view?pid=bts-004%3A2002%3A128%3A%3A1139 E-Periodica - Le bois dans la construction: innovations et perspectives]</ref>. Namboarin’ny orinasa soisa CBS-CBT izy io<ref>[https://www.acpresse.fr/cbs-cbt-pionner-dalle-mixte-bois-beton/ CBS-CBT, un pionner de la dalle mixte bois-béton - ACPresse]</ref>. Ity rafitra mitambatra ity dia afaka mandrakotra elanelana 8 hatramin’ny 18 m tsy misy tohana afovoany, sady maivana (250 hatramin’ny 400 kg/m²)<ref>[https://www.woodsurfer.com/planchers-mixtes-bois-beton-alliance-de-competences/2955422 Planchers mixtes bois-béton : alliance de compétences - Woodsurfer]</ref>.
== Famaritana ara-teknika ==
Ny takelaka O’Portune dia amboarina eny amin’ny toeram-panorenana na ao amin’ny atrikasa, ary rafitra iray amin’ny endrika takelaka mitsivalana manana fahombiazana ara-mekanika avo sy/na elanelana lehibe – hatramin’ny 12 m tsy misy tohana<ref>[https://www.lemoniteur.fr/photo/bois-des-alpes-pour-batiment-multifonctionnel.781824/dalles-o-portune.5 Bois des Alpes pour bâtiment multifonctionnel]</ref>.
Ny takelaka dia ahitana hazo fisaka izay apetaka mifandimby sy afatotra amin’ny visy na fantsika, ka mampitombo ny fahombiazan’ny rafitra ara-batana sy akoustika nefa tsy mampitombo ny lanjany<ref>[https://www.construction21.org/france/products/h/82/plancher-porteur-bois-schilliger.html Tuile rustique coloris Mesnil]</ref>.
Ny singa amin’ny gorodona dia amboarina mialoha ao amin’ny atrikasa ary ahitana hazo fisaka 180 × 50 mm napetraka mifandimby. Izany dia mampitombo ny haavon’ny rafitra ara-statika. Rehefa mampiasa hazo 180 mm ny haavony miaraka amin’ny fifandrakofana 80 mm eo anelanelan’ny sosona ambany sy ambony, dia mahatratra 280 mm ny haavon’ny rafitra raisina amin’ny kajy<ref>[https://www.lemoniteur.fr/article/modules-de-plancher-prefabriques-en-bois-lamelle.465529 Modules de plancher préfabriqués en bois lamellé]</ref>.
Ny hazo fisaka dia afatotra amin’ny visy 6 mm savaivony sy 180 mm halavany. Mba hiantohana ny fizarana mitovy ny hery manerana ny takelaka, dia asiana OSB (11 mm hateviny) na takelaka Kerto (27 mm hateviny) amin’ny faritra mahazatra sy amin’ny terrasse na toerana fitahirizana. Ireo takelaka ireo dia afatotra amin’ny visy isaky ny 300 mm eo amin’ny sisiny ambony amin’ny hazo fisaka. Amin’ny lafiny hery mitsivalana, dia miasa toy ny rafitra iray mitovy (homogène) izy io, toy ny membrane.
Ny masoivoho Wilmotte et Associés dia nametraka ny takelaka O’Portune ho eo amin’ny laharana faha-13 amin’ny fanangonana singa ara-maritrano voatondro ho referansa<ref>[https://www.lemoniteur.fr/article/modules-de-plancher-prefabriques-en-bois-lamelle.465529 Modules de plancher préfabriqués en bois lamellé]</ref>.
== Literatiora ==
* M. Chaplain, T. Dethan, P. Castera: ''Effects Of Climatic Conditions Changes On Crack Growth.'' In: ''9th World Conference on Timber Engineering 2006 (WCTE 2006). Portland, Oregon, USA. 6–10 August 2006.'' Band 1. Curran Associates, New York 2006, ISBN 978-1-62276-285-9, S. 130.
* Hartwig N. Schneider, Uli Baierlipp, Robert Thomé: ''Holz! Beiträge zum Seminar. Sommersemester 2005.'' Rheinisch-Westfälische Technische Hochschule, Fakultät für Architektur, Aachen 2005, S. 140–141, ([[https://www.yumpu.com/de/document/read/5204666/reader-lena-klein](https://www.yumpu.com/de/document/read/5204666/reader-lena-klein) Yumpu-Reader]).
* Rachel Amiot und Vincent Lombard: ''Apotheke und Praxis in Plancher-Bas.'' In: Christian Schittich (Hrsg.): ''Kosteneffizient Bauen. Ökonomische Konzepte – Wirtschaftliche Konstruktionen.'' Reihe: ''Im Detail.'' Birkhäuser Verlag, Basel 2007, ISBN 978-3-7643-8413-5, S. 31–33.
* Jean-Marc Franssen: ''Recherches sur le comportement au feu des structures en bois menées à l’Université de Liège.'' 2013, S. 10–14 ([[https://www.academia.edu/86561230/Recherches_sur_le_comportement_au_feu_des_structures_en_bois_men%C3%A9es_%C3%A0_l_Universit%C3%A9_de_Li%C3%A8ge](https://www.academia.edu/86561230/Recherches_sur_le_comportement_au_feu_des_structures_en_bois_men%C3%A9es_%C3%A0_l_Universit%C3%A9_de_Li%C3%A8ge) PDF; 8,5 MB]).
* Assaad Taoum: ''Application of Local Post-Tensioning to New and Existing Structures.'' Hochschulschrift, University of Tasmania, Februar 2016, S. 12–13 (auf Englisch).
* Julien Mussier und Mathieu Fuchs: ''Construire avec le bois.'' Editions Le Moniteur, Antony 2019, ISBN 978-2-281-14222-8, S. 216.
* Gabriela Ladeia Andrade Martins: ''Guia de soluções de madeira para reabilitação.'' Hochschulschrift, Universität Minho, Universidade do Minho, Oktober 2021, S. 46, ([[https://repositorium.sdum.uminho.pt/handle/1822/83028](https://repositorium.sdum.uminho.pt/handle/1822/83028) PDF; 9,5 MB]).
== Fanamarihana ==
<references />
[[Sokajy:Hazo]]
kl6ujhh58939obefrj09e931z1kf189
1138155
1138154
2026-05-11T16:37:20Z
Quinlan83
25991
Voafafa ny fanovana ny [[Special:Contributions/UNstoppable2026|UNstoppable2026]] ([[User talk:UNstoppable2026|Dinika]]); voaverina amin'ny votoatiny teo aloha nataon'i [[User:Jules*|Jules*]]
1137014
wikitext
text/x-wiki
{{Arovy|1=Cross-wiki spam, please see [[:meta:Talk:Wikiproject:Antispam#Cross-wiki spam linked to Wikimedia IRL projects/chapters]].}}
[[Sary:O'Portune Decke.png|vignette|Takelaka O'portune]]
'''Ny Dalle O’Portune''' dia takelaka hazo mitsivalana iray manana velaran-tany izay mety ho tena lehibe.
== Tantara ==
Miaraka amin’ny firoboroboan’ny fanorenana amin’ny hazo, dia nipoitra ny valindrihana hazo ary nahafahana nandray anjara tamin’ny fanamboarana trano maharitra sy manaja ny tontolo iainana<ref>[https://issuu.com/detail-magazine/docs/bk-det-2023-6_architektur_u_klimaschutz_issn2627-2/s/25181441 Nachhaltiges Bauen, Holzbau Sustainable Construction Timber Construction - Issuu]</ref>. Ny takelaka O’Portune dia noforonin’i [[Jean-Luc Sandoz]], tamin’ny 1999, izay lehiben’ny sampana fikarohana sy fampandrosoana momba ny akora hazo ao amin’ny École polytechnique fédérale de Lausanne (EPFL), ho an’ny fampirantiana nasionaly soisa tamin’ny 2002. Tamin’ny taona 2000 dia maherin’ny 50.000 m² amin’ny gorodona hazo an-dranomasina napetraka tamin’ny fantsona metaly, fantsona entona taloha notapahana ho fizarana, no napetraka teo amin’ny Bielersee Farihy Bieler sy Neuenburgersee<ref>''[https://www.holzkurier.com/holzbau/2005/02/holzbau_und_mehr.html Holzbau und mehr.]''19.Februar 2005, abgerufen am 1.Dezember 2023.</ref><ref>[https://www.letemps.ch/suisse/devant-ile-bois-neuchatel-decouvre-gigantisme-dexpo02 Devant son île de bois, Neuchâtel découvre le gigantisme d'Expo.02 - Le Temps]</ref>.
Ny takelaka O’Portune dia natao patanty tamin’ny 1999, ka nifarana tamin’ny 2019 ny fiarovana ara-patanty ary nanomboka tamin’io taona io dia lasa singa ara-drafitra ampiasaina amin’ny fanorenana hazo mivaingana izy, indrindra noho ny vokany ara-tontolo iainana sy ny fahafahany averina ampiasaina indray<ref>[https://www.arcinfo.ch/neuchatel-canton/littoral/lignieres/les-vestiges-d-expo02-reconvertis-en-tables-de-jardin-92148 Les vestiges d'Expo.02 reconvertis en tables de jardin]</ref>, ary koa noho ny fahombiazany amin’ny feo izay manatsara ny fampiononana ao amin’ny trano.
== Fampandrosoana ==
=== Hazo tropikaly ===
Ny fomba fiasa izay natao voalohany ho an’ny hazo sapin sy épicéa dia azo ampiharina amin’ny karazana hazo isan-karazany toy ny peuplier na koa hazo tropikaly, izay ampiasain’ny masoivoho frantsay misahana ny habakabaka (CNES) ho an’ny tranony vaovao ao amin’ny Centre spatial guyanais foibe habakabaka Guyana<ref>[https://www.forum-boisconstruction.com/conferences/09_FBC2018_Laracine_Maignant.pdf 09_FBC2018_Laracine_Maignant.pdf]</ref>.
=== Hazo eo an-toerana ===
Misy asa fikarohana momba ny fampiharana amin’ny karazana hazo samihafa, indrindra amin’ny peuplier<ref>[https://www.peupliersdefrance.org/uploads/uploads-FR/DocumentsTechniques/JAY%20APOLLINE%20MEMOIRE.pdf JAY APOLLINE MEMOIRE.pdf]</ref>.
=== Fanorenana hazo–beton hybrid ===
Ny takelaka O’Portune miaraka amin’ny sosona beton eo ambony dia mamorona rafitra hazo–beton mitambatra antsoina hoe D-Dalle ary mampitombo ny fahombiazan’ny rafitra ara-mekanika sy ara-akoustika arakaraka ny filàn’ny trano<ref>[https://www.e-periodica.ch/digbib/view?pid=bts-004%3A2002%3A128%3A%3A1139 E-Periodica - Le bois dans la construction: innovations et perspectives]</ref>. Namboarin’ny orinasa soisa CBS-CBT izy io<ref>[https://www.acpresse.fr/cbs-cbt-pionner-dalle-mixte-bois-beton/ CBS-CBT, un pionner de la dalle mixte bois-béton - ACPresse]</ref>. Ity rafitra mitambatra ity dia afaka mandrakotra elanelana 8 hatramin’ny 18 m tsy misy tohana afovoany, sady maivana (250 hatramin’ny 400 kg/m²)<ref>[https://www.woodsurfer.com/planchers-mixtes-bois-beton-alliance-de-competences/2955422 Planchers mixtes bois-béton : alliance de compétences - Woodsurfer]</ref>.
== Famaritana ara-teknika ==
Ny takelaka O’Portune dia amboarina eny amin’ny toeram-panorenana na ao amin’ny atrikasa, ary rafitra iray amin’ny endrika takelaka mitsivalana manana fahombiazana ara-mekanika avo sy/na elanelana lehibe – hatramin’ny 12 m tsy misy tohana<ref>[https://www.lemoniteur.fr/photo/bois-des-alpes-pour-batiment-multifonctionnel.781824/dalles-o-portune.5 Bois des Alpes pour bâtiment multifonctionnel]</ref>.
Ny takelaka dia ahitana hazo fisaka izay apetaka mifandimby sy afatotra amin’ny visy na fantsika, ka mampitombo ny fahombiazan’ny rafitra ara-batana sy akoustika nefa tsy mampitombo ny lanjany<ref>[https://www.construction21.org/france/products/h/82/plancher-porteur-bois-schilliger.html Tuile rustique coloris Mesnil]</ref>.
Ny singa amin’ny gorodona dia amboarina mialoha ao amin’ny atrikasa ary ahitana hazo fisaka 180 × 50 mm napetraka mifandimby. Izany dia mampitombo ny haavon’ny rafitra ara-statika. Rehefa mampiasa hazo 180 mm ny haavony miaraka amin’ny fifandrakofana 80 mm eo anelanelan’ny sosona ambany sy ambony, dia mahatratra 280 mm ny haavon’ny rafitra raisina amin’ny kajy<ref>[https://www.lemoniteur.fr/article/modules-de-plancher-prefabriques-en-bois-lamelle.465529 Modules de plancher préfabriqués en bois lamellé]</ref>.
Ny hazo fisaka dia afatotra amin’ny visy 6 mm savaivony sy 180 mm halavany. Mba hiantohana ny fizarana mitovy ny hery manerana ny takelaka, dia asiana OSB (11 mm hateviny) na takelaka Kerto (27 mm hateviny) amin’ny faritra mahazatra sy amin’ny terrasse na toerana fitahirizana. Ireo takelaka ireo dia afatotra amin’ny visy isaky ny 300 mm eo amin’ny sisiny ambony amin’ny hazo fisaka. Amin’ny lafiny hery mitsivalana, dia miasa toy ny rafitra iray mitovy (homogène) izy io, toy ny membrane.
Ny masoivoho Wilmotte et Associés dia nametraka ny takelaka O’Portune ho eo amin’ny laharana faha-13 amin’ny fanangonana singa ara-maritrano voatondro ho referansa<ref>[https://www.lemoniteur.fr/article/modules-de-plancher-prefabriques-en-bois-lamelle.465529 Modules de plancher préfabriqués en bois lamellé]</ref>.
== Literatiora ==
* M. Chaplain, T. Dethan, P. Castera: ''Effects Of Climatic Conditions Changes On Crack Growth.'' In: ''9th World Conference on Timber Engineering 2006 (WCTE 2006). Portland, Oregon, USA. 6–10 August 2006.'' Band 1. Curran Associates, New York 2006, ISBN 978-1-62276-285-9, S. 130.
* Hartwig N. Schneider, Uli Baierlipp, Robert Thomé: ''Holz! Beiträge zum Seminar. Sommersemester 2005.'' Rheinisch-Westfälische Technische Hochschule, Fakultät für Architektur, Aachen 2005, S. 140–141, ([[https://www.yumpu.com/de/document/read/5204666/reader-lena-klein](https://www.yumpu.com/de/document/read/5204666/reader-lena-klein) Yumpu-Reader]).
* Rachel Amiot und Vincent Lombard: ''Apotheke und Praxis in Plancher-Bas.'' In: Christian Schittich (Hrsg.): ''Kosteneffizient Bauen. Ökonomische Konzepte – Wirtschaftliche Konstruktionen.'' Reihe: ''Im Detail.'' Birkhäuser Verlag, Basel 2007, ISBN 978-3-7643-8413-5, S. 31–33.
* Jean-Marc Franssen: ''Recherches sur le comportement au feu des structures en bois menées à l’Université de Liège.'' 2013, S. 10–14 ([[https://www.academia.edu/86561230/Recherches_sur_le_comportement_au_feu_des_structures_en_bois_men%C3%A9es_%C3%A0_l_Universit%C3%A9_de_Li%C3%A8ge](https://www.academia.edu/86561230/Recherches_sur_le_comportement_au_feu_des_structures_en_bois_men%C3%A9es_%C3%A0_l_Universit%C3%A9_de_Li%C3%A8ge) PDF; 8,5 MB]).
* Assaad Taoum: ''Application of Local Post-Tensioning to New and Existing Structures.'' Hochschulschrift, University of Tasmania, Februar 2016, S. 12–13 (auf Englisch).
* Julien Mussier und Mathieu Fuchs: ''Construire avec le bois.'' Editions Le Moniteur, Antony 2019, ISBN 978-2-281-14222-8, S. 216.
* Gabriela Ladeia Andrade Martins: ''Guia de soluções de madeira para reabilitação.'' Hochschulschrift, Universität Minho, Universidade do Minho, Oktober 2021, S. 46, ([[https://repositorium.sdum.uminho.pt/handle/1822/83028](https://repositorium.sdum.uminho.pt/handle/1822/83028) PDF; 9,5 MB]).
== Fanamarihana ==
<references />
[[Sokajy:Hazo]]
1d6bidllvz58jmir3x8juxu9frc54fx
Poety rebely
0
299610
1138132
2026-05-11T14:57:30Z
Ariarymadachoix
35272
Famoronana
1138132
wikitext
text/x-wiki
'''Poety rebely''' na i '''Faralalaina ELia Olsenie Rasoanivo''' ny anarany tena iz dia poeta vehivavy miavaka amin'ny fomba fanoratra "slam" na tonokalo poesia sy lahatsoratra manintona sady mananatra ny mpiaino.<ref>https://midi-madagasikara.mg/poety-rebely-un-nouvel-album-pour-ses-13-annees-de-carriere/</ref>
== Tantaram-pianana ==
Poety Rebely dia solon'anarana na anarana nosafidiany mpanotra amoahana ny sangan'asany. Fa ny anarany anarany dia faralalaina Elia Olsenie Rasoanivo. Mpanoratra vehivavy Malagasy iz.<ref>https://2424.mg/poesie-anindaotse-le-cri-du-coeur-de-poety-rebely/</ref> Teraka sady lehibe taminy amin'ny faritany toliary faritra atsimo ny Madagasca iz.<ref><nowiki>https://newsmada.com/2023/06/15/slam-poesie-poety-rebely-allie-laudace-et-lart/</nowiki></ref> Poeta rabely dia avy amy teny frantsay hoe "poète rebelle" izay midika hoe poeta na mpanoratra mpikomy izay haseony amin'ny alalan'ny tarakevitra voiziny, aminy hafasatra fonosin'ny asa soratrany.<ref><nowiki>https://www.jejoo.mg/article/14-taona-nanaovana-slam-poesie-i-poety-rebely-mpandaha-teny-JART0004921</nowiki></ref>Nanomboka tamin'ny faha valo (08) taona no efa nonoratra poezia .<ref><nowiki>https://www.youtube.com/watch?v=cW0Fkri4Mls</nowiki></ref><ref>https://www.youtube.com/watch?v=MGmpahmhOoU</ref> Tamin'ny 2010 , 14 taona izy no nanomboka nanoratra tonokalo na "slam" nisolotenany kolejy nianarany "Institut Père Barré ao Toliara" taminy fifaninana natao ireo kolejy.<ref><nowiki>https://www.youtube.com/watch?v=cW0Fkri4Mls</nowiki></ref><ref><nowiki>https://lexpress.mg/13/06/2023/musique-poety-rebely-ses-chansons-refletent-une-cause-feminine/</nowiki></ref>
== Fiainany kanto ==
== Loharano ==
<references />
c3x6acpmp174yqwrhxytc9xwnoxzivh
1138158
1138132
2026-05-11T18:08:09Z
Chirocca77
30720
Nanitsy tsipelina
1138158
wikitext
text/x-wiki
'''Poety rebely''' na i Faralalaina ELia Olsenie Rasoanivo ny anarany tena izy dia poeta vehivavy miavaka amin'ny fomba fanoratra "slam" na tonokalo poesia sy lahatsoratra manintona sady mananatra ny mpiaino.<ref>https://midi-madagasikara.mg/poety-rebely-un-nouvel-album-pour-ses-13-annees-de-carriere/</ref>
== Tantaram-pianana ==
Poety Rebely dia solon'anarana na anarana nosafidin'ny mpanoratra amoahana ny sangan'asany. Fa ny tena anarany dia Faralalaina Elia Olsenie Rasoanivo. Mpanoratra vehivavy Malagasy izy.<ref>https://2424.mg/poesie-anindaotse-le-cri-du-coeur-de-poety-rebely/</ref> Teraka sady lehibe tany amin'ny faritany [[Toliara|toliary]] faritra atsimo ny Madagasikara izy.<ref><nowiki>https://newsmada.com/2023/06/15/slam-poesie-poety-rebely-allie-laudace-et-lart/</nowiki></ref> Poeta rebely dia avy amy teny frantsay hoe "poète rebelle" izay midika hoe poeta na mpanoratra mpikomy izay haseony amin'ny alalan'ny tarakevitra voiziny, amin'ny hafatra fonosin'ny asa soraany.<ref><nowiki>https://www.jejoo.mg/article/14-taona-nanaovana-slam-poesie-i-poety-rebely-mpandaha-teny-JART0004921</nowiki></ref>Nanomboka tamin'ny faha valo (08) taonany no efa nonoratra poezia .<ref><nowiki>https://www.youtube.com/watch?v=cW0Fkri4Mls</nowiki></ref><ref>https://www.youtube.com/watch?v=MGmpahmhOoU</ref> Tamin'ny 2010 , 14 taona izy no nanomboka nanoratra tonokalo na "slam" nisolotenany kolejy nianarany "Institut Père Barré ao Toliara" taminy fifaninana nataon' ireo kolejy.<ref><nowiki>https://www.youtube.com/watch?v=cW0Fkri4Mls</nowiki></ref><ref><nowiki>https://lexpress.mg/13/06/2023/musique-poety-rebely-ses-chansons-refletent-une-cause-feminine/</nowiki></ref>
== Fiainany kanto ==
== Loharano ==
<references />
r3wgforl068v8q0q4cmq98l0313yqmc
1138245
1138158
2026-05-12T08:38:51Z
Ariarymadachoix
35272
1138245
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox olona|anarana=Poety Rebely
|asa=[[Mpanoratra-Mpanakanto]]
|firenena=Madagasikara
|anarana hafa=Solonomenjanahary Ranivoarisoa Eugénie
|sary=}}
'''Poety rebely''' na i Faralalaina ELia Olsenie Rasoanivo ny anarany tena izy dia poeta vehivavy miavaka amin'ny fomba fanoratra "slam" na tonokalo poesia sy lahatsoratra manintona sady mananatra ny mpiaino.<ref>https://midi-madagasikara.mg/poety-rebely-un-nouvel-album-pour-ses-13-annees-de-carriere/</ref>
== Tantaram-pianana ==
Poety Rebely dia solon'anarana na anarana nosafidin'ny mpanoratra amoahana ny sangan'asany. Fa ny tena anarany dia Faralalaina Elia Olsenie Rasoanivo. Mpanoratra vehivavy Malagasy izy.<ref>https://2424.mg/poesie-anindaotse-le-cri-du-coeur-de-poety-rebely/</ref> Teraka sady lehibe tany amin'ny faritany [[Toliara|toliary]] faritra atsimo ny Madagasikara izy.<ref><nowiki>https://newsmada.com/2023/06/15/slam-poesie-poety-rebely-allie-laudace-et-lart/</nowiki></ref> Poeta rebely dia avy amy teny frantsay hoe "poète rebelle" izay midika hoe poeta na mpanoratra mpikomy izay haseony amin'ny alalan'ny tarakevitra voiziny, amin'ny hafatra fonosin'ny asa soraany.<ref><nowiki>https://www.jejoo.mg/article/14-taona-nanaovana-slam-poesie-i-poety-rebely-mpandaha-teny-JART0004921</nowiki></ref>Nanomboka tamin'ny faha valo (08) taonany no efa nonoratra poezia .<ref><nowiki>https://www.youtube.com/watch?v=cW0Fkri4Mls</nowiki></ref><ref>https://www.youtube.com/watch?v=MGmpahmhOoU</ref> Tamin'ny 2010 , 14 taona izy no nanomboka nanoratra tonokalo na "slam" nisolotenany kolejy nianarany "Institut Père Barré ao Toliara" taminy fifaninana nataon' ireo kolejy.<ref><nowiki>https://www.youtube.com/watch?v=cW0Fkri4Mls</nowiki></ref><ref><nowiki>https://lexpress.mg/13/06/2023/musique-poety-rebely-ses-chansons-refletent-une-cause-feminine/</nowiki></ref>
== Fiainany kanto ==
== Loharano ==
<references />
twgzofwje9r00rdh68qd699btndazrp
1138246
1138245
2026-05-12T08:49:28Z
Ariarymadachoix
35272
Nampiditra sary
1138246
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox olona|anarana=Poety Rebely
|asa=[[Mpanoratra-Mpanakanto]]
|firenena=Madagasikara
|anarana hafa=Solonomenjanahary Ranivoarisoa Eugénie
|sary=}}
'''Poety rebely''' na i Faralalaina ELia Olsenie Rasoanivo ny anarany tena izy dia poeta vehivavy miavaka amin'ny fomba fanoratra "slam" na tonokalo poesia sy lahatsoratra manintona sady mananatra ny mpiaino.<ref>https://midi-madagasikara.mg/poety-rebely-un-nouvel-album-pour-ses-13-annees-de-carriere/</ref>
== Tantaram-pianana ==
Poety Rebely dia solon'anarana na anarana nosafidin'ny mpanoratra amoahana ny sangan'asany. Fa ny tena anarany dia Faralalaina Elia Olsenie Rasoanivo. Mpanoratra vehivavy Malagasy izy.<ref>https://2424.mg/poesie-anindaotse-le-cri-du-coeur-de-poety-rebely/</ref> Teraka sady lehibe tany amin'ny faritany [[Toliara|toliary]] faritra atsimo ny Madagasikara izy.<ref><nowiki>https://newsmada.com/2023/06/15/slam-poesie-poety-rebely-allie-laudace-et-lart/</nowiki></ref> Poeta rebely dia avy amy teny frantsay hoe "poète rebelle" izay midika hoe poeta na mpanoratra mpikomy izay haseony amin'ny alalan'ny tarakevitra voiziny, amin'ny hafatra fonosin'ny asa soraany.<ref><nowiki>https://www.jejoo.mg/article/14-taona-nanaovana-slam-poesie-i-poety-rebely-mpandaha-teny-JART0004921</nowiki></ref>Nanomboka tamin'ny faha valo (08) taonany no efa nonoratra poezia .<ref><nowiki>https://www.youtube.com/watch?v=cW0Fkri4Mls</nowiki></ref><ref>https://www.youtube.com/watch?v=MGmpahmhOoU</ref> Tamin'ny 2010 , 14 taona izy no nanomboka nanoratra tonokalo na "slam" nisolotenany kolejy nianarany "Institut Père Barré ao Toliara" taminy fifaninana nataon' ireo kolejy.<ref><nowiki>https://www.youtube.com/watch?v=cW0Fkri4Mls</nowiki></ref><ref><nowiki>https://lexpress.mg/13/06/2023/musique-poety-rebely-ses-chansons-refletent-une-cause-feminine/</nowiki></ref>
== Fiainany kanto ==
[[Sary:Avant première V(O)ADY11 - Poety Rebely.jpg|ankavia|vignette|Poety Rebely]]
== Loharano ==
<references />
1sxahtbi4tddc5fkmzobstv7pwvp0cl
Opuntia ficus-indica
0
299611
1138146
2026-05-11T16:33:54Z
Thelezifor
15140
Karazana raketa
1138146
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Cactusvijg.png|vignette|''Opuntia ficus-indica'']]
Ny '''''Opuntia ficus-indica''''' dia karazana [[raketa]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'', izay famboly efa hatry ny ela faritra maina sy somary maina manerana izao tontolo izao. Io no raketa miparitaka indrindra sady hita indrindra eny amin' ny tsena. Izy io dia ambolena indrindra hahazoana ny voany sy ny "raviny" (izay tsy ravina raha ny tena marina) hatao anana na ho amin' ny fikendrena hafa. Voly tsara ho an' ny faritra maina ny raketa satria mamadika tsara ny rano ho biômasy. ''Opuntia ficus-indica'' no tena miely patrana amin' ny raketa novolena efa ela. Mora misafiotra ny karazana ''[[Opuntia]]'', fa zo inoana fa tany afovoan' i Meksika, izay ahitana ny havany akaiky indrindra ara-[[Fototarazo|pototarazo]], ny fiavian' ny ''Opuntia ficus-indica''.
== Jereo koa ==
* ''[[Opuntia]]''
qx02vm9yc9km9d9hbqimy2m6jwwim7t
1138159
1138146
2026-05-11T18:36:14Z
Thelezifor
15140
Famariparitana
1138159
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Cactusvijg.png|vignette|''Opuntia ficus-indica'']]
Ny '''''Opuntia ficus-indica''''' dia karazana [[raketa]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'', izay famboly efa hatry ny ela faritra maina sy somary maina manerana izao tontolo izao. Io no raketa miparitaka indrindra sady hita indrindra eny amin' ny tsena. Izy io dia ambolena indrindra hahazoana ny voany sy ny "raviny" (izay tsy ravina raha ny tena marina) hatao anana na ho amin' ny fikendrena hafa. Voly tsara ho an' ny faritra maina ny raketa satria mamadika tsara ny rano ho biômasy. ''Opuntia ficus-indica'' no tena miely patrana amin' ny raketa novolena efa ela. Mora misafiotra ny karazana ''[[Opuntia]]'', fa zo inoana fa tany afovoan' i Meksika, izay ahitana ny havany akaiky indrindra ara-[[Fototarazo|pototarazo]], ny fiavian' ny ''Opuntia ficus-indica''.
== Famariparitana ==
[[Sary:Opuntia ficus-indica (Indian Fig) at Secunderabad, AP W IMG 6674.jpg|vignette|''Opuntia ficus-indica'']]
Hazobotry na hazo madinika, izay mety hahatratra haavo 2 ka hatramin' ny 5 m, ilay zavamaniry, indraindray mihoatra izany raha tsara ny fepetra misy. Ampahany fisaka maro sy be nofony izay antsoina matetika hoe "ravin-draketa" (nefa tsy ravina) no mandrafitra azy sady milahatra ka mamorona sampantsampana. Rehefa mihabe taona io karazana raketa io dia mety ho lasa manana nofon-kazo sy vatan-kazo.
=== "Ravin-draketa" ===
[[Sary:Cladodio de tuna silvestre de los andes venezolanos.jpg|vignette|228x228px|"Ravin-draketa": sampany io raha ny tena marina.]]
Ny rantsan' ilay raketa, izay matetika antsoina hoe "ravin-draketa", no taova ahafantarana indrindra ilay karazana. Maitso sy fisaka ary mibikan' atody na somary lavalava, amin' ny ankapobeny matevina sy be rano, izy ireo. Mametra ny vereza drano ny hoditr' izy ireo izay toa vahosotra savoka.
Amin' ity karazana ity dia misahana asa maro izay tokony hataon' ny ravin-javaniry ny "ravin-draketa": fôtôsentezy, fitehirizana rano, fitahirizana otrikaina, fitomboan' ny isam-pototra. Any amin' ny firenena maromaro dia malefaka ny "ravin-draketa" tanora ary atao sakafon' ny olona sakafo toy ny legioma.
=== Ravina ===
Ny tena ravin' ny raketa dia tsy misy afa-tsy amin' ny fahatanorany. Izy ireo dia kely, miendrika varingarina somary marani-doha, tena fohy ny androm-piainany, ary mianjera haingana. Io hakelin' ny ravina io dia vokatry ny fampifanarahany ny endriny amin' ny haintany, satria mametra ny hatsembohany izany.
=== Tsilo sy volon-draketa ===
Misy faritra manokana mampiavaka ny karazana ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'' ny eny ambonin' ny "ravin-draketa", faritra izay afaka mamokatra tsilo, "volon-draketa", voniny, ary "ravin-draketa" vaovao. Matetika no tsy misy na vitsy tsilo lehibe ny ''Opuntia ficus-indica'' ambolena. Na izany aza dia hita eny ihany ny volon-draketa izay volovolo na velory bitika, mavo na manopy volontany, izay mora miala sy miteraka famaivay mafy amin' ny hoditry ny olona na ny biby sasany ipetahany. Manana asa maro ny tsilo: fiarovana amin' ny [[biby mpihinana zavamaniry]] sy fampihenana ny fahazoana tara-masoandro ary fanangonana ny hamandoana avy amin' ny rivotra.
=== Vony ===
[[Sary:Opuntia ficus-indica 3.jpg|vignette|230x230px|Voniny]]
Lehibe sy mitoka-monina ary miharihary ny voniny. Matetika izy ireo dia miseho eny amin' ny tendron' ny "ravin-draketa" efa lehibe. Miovaova ny lokony: mavo na mavo manopy volomboasary, indraindray mena arakaraka ny ovan-karazany. Manana felambony maro sy lahimbony maro ary fihanary tsiry nofosana ny vony. Ataon' ny bibikely, indrindraindrindra ny tantely, ny famidrana vovobony.
=== Voa sy vihim-boa ===
[[Sary:Opuntia ficus-indica fruit9.jpg|vignette|230x230px|Voany]]
Be nofony ny voany. Mitovy amin' ny atody na amin' ny poara ny endriny. Miovaova arakaraka ny ovan-karazana ny lokony: maitso, mavo, volom-boasary, mena, na volomparasy. Be ranony sy mamy ary misy vihim-boa mafy sy maro ny nofom-boany. Mbola misy volon-draketa koa manodidina ny voa, ka matetika mila esorina izy ireo alohan' ny hihinanana ny voan-draketa. Manankarena rano, siramamy, [[vitaminina C]], tsiraka ary fandoko antiôksida ny voany.
[[Sary:Barbary Fig Ruby.jpg|vignette|270x270px|Voa feno sy voa nofiraina ka maneho ny nofony sy ny vihiny]]
Maro sy boribory fisaka ary tena mafy ny vihim-boa. Matevina ny fonom-bihin' izy ireo ka ahafahany manohitra ny fahamainana sy miandry fotoana ela hitsimohana.
=== Faka ===
Marivo nefa tena misandrahaka marindrano amin' ny faritra midadasika ny fakany. Io fipetraky ny faka io no ahafahany mitroka haingana ny rano amin' ny vanim-potoana fohy irotsahan' ny orana izay mampiavaka ny faritra maina. Afaka mamokatra fakany vaovao avy amin' ny "ravin-draketa" latsaka na napetraka amin' ny tany koa ity zavamaniry ity, izay manamora ny fihamaroany.
== Jereo koa ==
* ''[[Opuntia]]''
loff4pcdae5wk0s6h1ro2stuxhqxoz4
1138160
1138159
2026-05-11T18:36:48Z
Thelezifor
15140
Nandamina sary
1138160
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Cactusvijg.png|vignette|''Opuntia ficus-indica''|466x466px]]
Ny '''''Opuntia ficus-indica''''' dia karazana [[raketa]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'', izay famboly efa hatry ny ela faritra maina sy somary maina manerana izao tontolo izao. Io no raketa miparitaka indrindra sady hita indrindra eny amin' ny tsena. Izy io dia ambolena indrindra hahazoana ny voany sy ny "raviny" (izay tsy ravina raha ny tena marina) hatao anana na ho amin' ny fikendrena hafa. Voly tsara ho an' ny faritra maina ny raketa satria mamadika tsara ny rano ho biômasy. ''Opuntia ficus-indica'' no tena miely patrana amin' ny raketa novolena efa ela. Mora misafiotra ny karazana ''[[Opuntia]]'', fa zo inoana fa tany afovoan' i Meksika, izay ahitana ny havany akaiky indrindra ara-[[Fototarazo|pototarazo]], ny fiavian' ny ''Opuntia ficus-indica''.
== Famariparitana ==
[[Sary:Opuntia ficus-indica (Indian Fig) at Secunderabad, AP W IMG 6674.jpg|vignette|''Opuntia ficus-indica'']]
Hazobotry na hazo madinika, izay mety hahatratra haavo 2 ka hatramin' ny 5 m, ilay zavamaniry, indraindray mihoatra izany raha tsara ny fepetra misy. Ampahany fisaka maro sy be nofony izay antsoina matetika hoe "ravin-draketa" (nefa tsy ravina) no mandrafitra azy sady milahatra ka mamorona sampantsampana. Rehefa mihabe taona io karazana raketa io dia mety ho lasa manana nofon-kazo sy vatan-kazo.
=== "Ravin-draketa" ===
[[Sary:Cladodio de tuna silvestre de los andes venezolanos.jpg|vignette|228x228px|"Ravin-draketa": sampany io raha ny tena marina.]]
Ny rantsan' ilay raketa, izay matetika antsoina hoe "ravin-draketa", no taova ahafantarana indrindra ilay karazana. Maitso sy fisaka ary mibikan' atody na somary lavalava, amin' ny ankapobeny matevina sy be rano, izy ireo. Mametra ny vereza drano ny hoditr' izy ireo izay toa vahosotra savoka.
Amin' ity karazana ity dia misahana asa maro izay tokony hataon' ny ravin-javaniry ny "ravin-draketa": fôtôsentezy, fitehirizana rano, fitahirizana otrikaina, fitomboan' ny isam-pototra. Any amin' ny firenena maromaro dia malefaka ny "ravin-draketa" tanora ary atao sakafon' ny olona sakafo toy ny legioma.
=== Ravina ===
Ny tena ravin' ny raketa dia tsy misy afa-tsy amin' ny fahatanorany. Izy ireo dia kely, miendrika varingarina somary marani-doha, tena fohy ny androm-piainany, ary mianjera haingana. Io hakelin' ny ravina io dia vokatry ny fampifanarahany ny endriny amin' ny haintany, satria mametra ny hatsembohany izany.
=== Tsilo sy volon-draketa ===
Misy faritra manokana mampiavaka ny karazana ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'' ny eny ambonin' ny "ravin-draketa", faritra izay afaka mamokatra tsilo, "volon-draketa", voniny, ary "ravin-draketa" vaovao. Matetika no tsy misy na vitsy tsilo lehibe ny ''Opuntia ficus-indica'' ambolena. Na izany aza dia hita eny ihany ny volon-draketa izay volovolo na velory bitika, mavo na manopy volontany, izay mora miala sy miteraka famaivay mafy amin' ny hoditry ny olona na ny biby sasany ipetahany. Manana asa maro ny tsilo: fiarovana amin' ny [[biby mpihinana zavamaniry]] sy fampihenana ny fahazoana tara-masoandro ary fanangonana ny hamandoana avy amin' ny rivotra.
=== Vony ===
[[Sary:Opuntia ficus-indica 3.jpg|vignette|230x230px|Voniny]]
Lehibe sy mitoka-monina ary miharihary ny voniny. Matetika izy ireo dia miseho eny amin' ny tendron' ny "ravin-draketa" efa lehibe. Miovaova ny lokony: mavo na mavo manopy volomboasary, indraindray mena arakaraka ny ovan-karazany. Manana felambony maro sy lahimbony maro ary fihanary tsiry nofosana ny vony. Ataon' ny bibikely, indrindraindrindra ny tantely, ny famidrana vovobony.
=== Voa sy vihim-boa ===
[[Sary:Opuntia ficus-indica fruit9.jpg|vignette|230x230px|Voany]]
Be nofony ny voany. Mitovy amin' ny atody na amin' ny poara ny endriny. Miovaova arakaraka ny ovan-karazana ny lokony: maitso, mavo, volom-boasary, mena, na volomparasy. Be ranony sy mamy ary misy vihim-boa mafy sy maro ny nofom-boany. Mbola misy volon-draketa koa manodidina ny voa, ka matetika mila esorina izy ireo alohan' ny hihinanana ny voan-draketa. Manankarena rano, siramamy, [[vitaminina C]], tsiraka ary fandoko antiôksida ny voany.
[[Sary:Barbary Fig Ruby.jpg|vignette|270x270px|Voa feno sy voa nofiraina ka maneho ny nofony sy ny vihiny]]
Maro sy boribory fisaka ary tena mafy ny vihim-boa. Matevina ny fonom-bihin' izy ireo ka ahafahany manohitra ny fahamainana sy miandry fotoana ela hitsimohana.
=== Faka ===
Marivo nefa tena misandrahaka marindrano amin' ny faritra midadasika ny fakany. Io fipetraky ny faka io no ahafahany mitroka haingana ny rano amin' ny vanim-potoana fohy irotsahan' ny orana izay mampiavaka ny faritra maina. Afaka mamokatra fakany vaovao avy amin' ny "ravin-draketa" latsaka na napetraka amin' ny tany koa ity zavamaniry ity, izay manamora ny fihamaroany.
== Jereo koa ==
* ''[[Opuntia]]''
ongqdlu4cl4mmo4pe7mpw4fy9z9rc8j
1138161
1138160
2026-05-11T18:38:42Z
Thelezifor
15140
Nandamina lahatsoratra
1138161
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Cactusvijg.png|vignette|''Opuntia ficus-indica''|466x466px]]
Ny '''''Opuntia ficus-indica''''' dia karazana [[raketa]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'', izay famboly efa hatry ny ela faritra maina sy somary maina manerana izao tontolo izao. Io no raketa miparitaka indrindra sady hita indrindra eny amin' ny tsena. Izy io dia ambolena indrindra hahazoana ny voany sy ny "raviny" (izay tsy ravina raha ny tena marina) hatao anana na ho amin' ny fikendrena hafa. Voly tsara ho an' ny faritra maina ny raketa satria mamadika tsara ny rano ho biômasy. ''Opuntia ficus-indica'' no tena miely patrana amin' ny raketa novolena efa ela. Mora misafiotra ny karazana ''[[Opuntia]]'', fa zo inoana fa tany afovoan' i Meksika, izay ahitana ny havany akaiky indrindra ara-[[Fototarazo|pototarazo]], ny fiavian' ny ''Opuntia ficus-indica''.
== Famariparitana ==
[[Sary:Opuntia ficus-indica (Indian Fig) at Secunderabad, AP W IMG 6674.jpg|vignette|''Opuntia ficus-indica'']]
Hazobotry na hazo madinika, izay mety hahatratra haavo 2 ka hatramin' ny 5 m, ny ''Opuntia ficus-indica'', indraindray mihoatra izany raha tsara ny fepetra misy. Ampahany fisaka maro sy be nofony izay antsoina matetika hoe "ravin-draketa" (nefa tsy ravina) no mandrafitra azy sady milahatra ka mamorona sampantsampana. Rehefa mihabe taona io karazana raketa io dia mety ho lasa manana nofon-kazo sy vatan-kazo.
=== "Ravin-draketa" ===
[[Sary:Cladodio de tuna silvestre de los andes venezolanos.jpg|vignette|228x228px|"Ravin-draketa": sampany io raha ny tena marina.]]
Ny rantsan' ny ''Opuntia ficus-indica'', izay matetika antsoina hoe "ravin-draketa", no taova ahafantarana indrindra ilay karazana. Maitso sy fisaka ary mibikan' atody na somary lavalava, amin' ny ankapobeny matevina sy be rano, izy ireo. Mametra ny vereza drano ny hoditr' izy ireo izay toa vahosotra savoka.
Amin' ity karazana ity dia misahana asa maro izay tokony hataon' ny ravin-javaniry ny "ravin-draketa": fôtôsentezy, fitehirizana rano, fitahirizana otrikaina, fitomboan' ny isam-pototra. Any amin' ny firenena maromaro dia malefaka ny "ravin-draketa" tanora ary atao sakafon' ny olona sakafo toy ny legioma.
=== Ravina ===
Ny tena ravin' ny raketa dia tsy misy afa-tsy amin' ny fahatanorany. Izy ireo dia kely, miendrika varingarina somary marani-doha, tena fohy ny androm-piainany, ary mianjera haingana. Io hakelin' ny ravina io dia vokatry ny fampifanarahany ny endriny amin' ny haintany, satria mametra ny hatsembohany izany.
=== Tsilo sy volon-draketa ===
Misy faritra manokana mampiavaka ny karazana ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'' ny eny ambonin' ny "ravin-draketa", faritra izay afaka mamokatra tsilo, "volon-draketa", voniny, ary "ravin-draketa" vaovao. Matetika no tsy misy na vitsy tsilo lehibe ny ''Opuntia ficus-indica'' ambolena. Na izany aza dia hita eny ihany ny volon-draketa izay volovolo na velory bitika, mavo na manopy volontany, izay mora miala sy miteraka famaivay mafy amin' ny hoditry ny olona na ny biby sasany ipetahany. Manana asa maro ny tsilo: fiarovana amin' ny [[biby mpihinana zavamaniry]] sy fampihenana ny fahazoana tara-masoandro ary fanangonana ny hamandoana avy amin' ny rivotra.
=== Vony ===
[[Sary:Opuntia ficus-indica 3.jpg|vignette|230x230px|Voniny]]
Lehibe sy mitoka-monina ary miharihary ny vonin' ny ''Opuntia ficus-indica''. Matetika izy ireo dia miseho eny amin' ny tendron' ny "ravin-draketa" efa lehibe. Miovaova ny lokony: mavo na mavo manopy volomboasary, indraindray mena arakaraka ny ovan-karazany. Manana felambony maro sy lahimbony maro ary fihanary tsiry nofosana ny vony. Ataon' ny bibikely, indrindraindrindra ny tantely, ny famidrana vovobony.
=== Voa sy vihim-boa ===
[[Sary:Opuntia ficus-indica fruit9.jpg|vignette|230x230px|Voany]]
Be nofony ny voan' ny ''Opuntia ficus-indica''. Mitovy amin' ny atody na amin' ny poara ny endriny. Miovaova arakaraka ny ovan-karazana ny lokony: maitso, mavo, volom-boasary, mena, na volomparasy. Be ranony sy mamy ary misy vihim-boa mafy sy maro ny nofom-boany. Mbola misy volon-draketa koa manodidina ny voa, ka matetika mila esorina izy ireo alohan' ny hihinanana ny voan-draketa. Manankarena rano, siramamy, [[vitaminina C]], tsiraka ary fandoko antiôksida ny voany.
[[Sary:Barbary Fig Ruby.jpg|vignette|270x270px|Voa feno sy voa nofiraina ka maneho ny nofony sy ny vihiny]]
Maro sy boribory fisaka ary tena mafy ny vihim-boa. Matevina ny fonom-bihin' izy ireo ka ahafahany manohitra ny fahamainana sy miandry fotoana ela hitsimohana.
=== Faka ===
Marivo nefa tena misandrahaka marindrano amin' ny faritra midadasika ny fakan' ny ''Opuntia ficus-indica''. Io fipetraky ny faka io no ahafahany mitroka haingana ny rano amin' ny vanim-potoana fohy irotsahan' ny orana izay mampiavaka ny faritra maina. Afaka mamokatra fakany vaovao avy amin' ny "ravin-draketa" latsaka na napetraka amin' ny tany koa ity zavamaniry ity, izay manamora ny fihamaroany.
== Jereo koa ==
* ''[[Opuntia]]''
9mi3xk2pcrzhobpxjh7vj3psksk1co9
1138162
1138161
2026-05-11T18:40:50Z
Thelezifor
15140
Nandamina sary
1138162
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Cactusvijg.png|vignette|''Opuntia ficus-indica''|466x466px]]
Ny '''''Opuntia ficus-indica''''' dia karazana [[raketa]], ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'', izay famboly efa hatry ny ela faritra maina sy somary maina manerana izao tontolo izao. Io no raketa miparitaka indrindra sady hita indrindra eny amin' ny tsena. Izy io dia ambolena indrindra hahazoana ny voany sy ny "raviny" (izay tsy ravina raha ny tena marina) hatao anana na ho amin' ny fikendrena hafa. Voly tsara ho an' ny faritra maina ny raketa satria mamadika tsara ny rano ho biômasy. ''Opuntia ficus-indica'' no tena miely patrana amin' ny raketa novolena efa ela. Mora misafiotra ny karazana ''[[Opuntia]]'', fa zo inoana fa tany afovoan' i Meksika, izay ahitana ny havany akaiky indrindra ara-[[Fototarazo|pototarazo]], ny fiavian' ny ''Opuntia ficus-indica''.
== Famariparitana ==
[[Sary:Opuntia ficus-indica (Indian Fig) at Secunderabad, AP W IMG 6674.jpg|vignette|''Opuntia ficus-indica''|ankavia]]
Hazobotry na hazo madinika, izay mety hahatratra haavo 2 ka hatramin' ny 5 m, ny ''Opuntia ficus-indica'', indraindray mihoatra izany raha tsara ny fepetra misy. Ampahany fisaka maro sy be nofony izay antsoina matetika hoe "ravin-draketa" (nefa tsy ravina) no mandrafitra azy sady milahatra ka mamorona sampantsampana. Rehefa mihabe taona io karazana raketa io dia mety ho lasa manana nofon-kazo sy vatan-kazo.
=== "Ravin-draketa" ===
[[Sary:Cladodio de tuna silvestre de los andes venezolanos.jpg|vignette|228x228px|"Ravin-draketa": sampany io raha ny tena marina.]]
Ny rantsan' ny ''Opuntia ficus-indica'', izay matetika antsoina hoe "ravin-draketa", no taova ahafantarana indrindra ilay karazana. Maitso sy fisaka ary mibikan' atody na somary lavalava, amin' ny ankapobeny matevina sy be rano, izy ireo. Mametra ny vereza drano ny hoditr' izy ireo izay toa vahosotra savoka.
Amin' ity karazana ity dia misahana asa maro izay tokony hataon' ny ravin-javaniry ny "ravin-draketa": fôtôsentezy, fitehirizana rano, fitahirizana otrikaina, fitomboan' ny isam-pototra. Any amin' ny firenena maromaro dia malefaka ny "ravin-draketa" tanora ary atao sakafon' ny olona sakafo toy ny legioma.
=== Ravina ===
Ny tena ravin' ny raketa dia tsy misy afa-tsy amin' ny fahatanorany. Izy ireo dia kely, miendrika varingarina somary marani-doha, tena fohy ny androm-piainany, ary mianjera haingana. Io hakelin' ny ravina io dia vokatry ny fampifanarahany ny endriny amin' ny haintany, satria mametra ny hatsembohany izany.
=== Tsilo sy volon-draketa ===
Misy faritra manokana mampiavaka ny karazana ao amin' ny fianakaviana ''[[Cactaceae]]'' ny eny ambonin' ny "ravin-draketa", faritra izay afaka mamokatra tsilo, "volon-draketa", voniny, ary "ravin-draketa" vaovao. Matetika no tsy misy na vitsy tsilo lehibe ny ''Opuntia ficus-indica'' ambolena. Na izany aza dia hita eny ihany ny volon-draketa izay volovolo na velory bitika, mavo na manopy volontany, izay mora miala sy miteraka famaivay mafy amin' ny hoditry ny olona na ny biby sasany ipetahany. Manana asa maro ny tsilo: fiarovana amin' ny [[biby mpihinana zavamaniry]] sy fampihenana ny fahazoana tara-masoandro ary fanangonana ny hamandoana avy amin' ny rivotra.
=== Vony ===
[[Sary:Opuntia ficus-indica 3.jpg|vignette|230x230px|Voniny|ankavia]]
Lehibe sy mitoka-monina ary miharihary ny vonin' ny ''Opuntia ficus-indica''. Matetika izy ireo dia miseho eny amin' ny tendron' ny "ravin-draketa" efa lehibe. Miovaova ny lokony: mavo na mavo manopy volomboasary, indraindray mena arakaraka ny ovan-karazany. Manana felambony maro sy lahimbony maro ary fihanary tsiry nofosana ny vony. Ataon' ny bibikely, indrindraindrindra ny tantely, ny famidrana vovobony.
=== Voa sy vihim-boa ===
[[Sary:Opuntia ficus-indica fruit9.jpg|vignette|230x230px|Voany|ankavia]]
[[Sary:Barbary Fig Ruby.jpg|vignette|270x270px|Voa feno sy voa nofiraina ka maneho ny nofony sy ny vihiny]]
Be nofony ny voan' ny ''Opuntia ficus-indica''. Mitovy amin' ny atody na amin' ny poara ny endriny. Miovaova arakaraka ny ovan-karazana ny lokony: maitso, mavo, volom-boasary, mena, na volomparasy. Be ranony sy mamy ary misy vihim-boa mafy sy maro ny nofom-boany. Mbola misy volon-draketa koa manodidina ny voa, ka matetika mila esorina izy ireo alohan' ny hihinanana ny voan-draketa. Manankarena rano, siramamy, [[vitaminina C]], tsiraka ary fandoko antiôksida ny voany.
Maro sy boribory fisaka ary tena mafy ny vihim-boa. Matevina ny fonom-bihin' izy ireo ka ahafahany manohitra ny fahamainana sy miandry fotoana ela hitsimohana.
=== Faka ===
Marivo nefa tena misandrahaka marindrano amin' ny faritra midadasika ny fakan' ny ''Opuntia ficus-indica''. Io fipetraky ny faka io no ahafahany mitroka haingana ny rano amin' ny vanim-potoana fohy irotsahan' ny orana izay mampiavaka ny faritra maina. Afaka mamokatra fakany vaovao avy amin' ny "ravin-draketa" latsaka na napetraka amin' ny tany koa ity zavamaniry ity, izay manamora ny fihamaroany.
== Jereo koa ==
* ''[[Opuntia]]''
o8mqgdc55pyit08bilsiis5renvenxb
Helodranon' i Finlandy
0
299612
1138184
2026-05-12T03:29:52Z
HarryWurst
36292
Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|59|26|N|24|45|E}} {{infobox tanàna |tanàna= Helodranon'i Finlandy |saina=Luftbild Finnischer Meerbusen.jpg |sary= Gulf of Finland (29400836595).jpg |velarantany=30.000 {{km2}} |isam-ponina= |firenena= {{Estonia}}, {{Finlandy}}, {{Rosia}} |tanànan-dehibe= |ben'ny tanàna= }} [[File:Finnischer Meerbusen.png|thumb|left|Hoalan'i Finlandy]] Ny '''Hoalan'i Finlandy''' ([[Fiteny estoniana|estoniana]]: ''Soome laht''; [[Fiteny finoà|finoà]]: ''Suomenlaht... »
1138184
wikitext
text/x-wiki
{{coord|59|26|N|24|45|E}}
{{infobox tanàna
|tanàna= Helodranon'i Finlandy
|saina=Luftbild Finnischer Meerbusen.jpg
|sary= Gulf of Finland (29400836595).jpg
|velarantany=30.000 {{km2}}
|isam-ponina=
|firenena= {{Estonia}}, {{Finlandy}}, {{Rosia}}
|tanànan-dehibe=
|ben'ny tanàna=
}}
[[File:Finnischer Meerbusen.png|thumb|left|Hoalan'i Finlandy]]
Ny '''Hoalan'i Finlandy''' ([[Fiteny estoniana|estoniana]]: ''Soome laht''; [[Fiteny finoà|finoà]]: ''Suomenlahti''; [[Fiteny rosiana|rosiana]]: '''Финский залив''; [[Fiteny soedoà|soedoa]] Soedoà: ''Finska viken''), fantatra ihany koa amin'ny hoe Hoalan'i Finlandy, dia helodrano lava ao amin'ny [[Ranomasina Baltika]], mivelatra avy any andrefana ka hatrany atsinanana eo anelanelan'i {{Finlandy}} sy {{Estonia}} mankany {{Rosia}}. Avy amin'ny farany andrefana, izay voaforon'ny nosy Bengtskär eo amin'ny ilany Finlandy sy Osmussaar eo amin'ny ilany Estonia, ka hatrany amin'ny vavan'ny Reniranon'i [[Neva (renirano)]] any atsinanana, dia mirefy 400 km eo ho eo ny halavan'ny helodrano ary eo anelanelan'ny 50 km sy 130 km ny sakany. Manodidina ny 30.000 km² ny velarany. Ny halaliny antonony dia 38 m, ary ny halaliny ambony indrindra dia 123 m no hita ao amin'ny Paldiski Deep.
Ireo tanàna sy seranan-tsambo manan-danja indrindra ao amin'ny Hoalan'i Finlandey dia i [[Tallinn]] any {{Estonia}}, [[Helsinki]] any {{Finlandy}} ary [[Ust-Luga]] sy [[Saint Petersburg]] any {{Rosia}}.
{{commonscat|}}
{{reflist}}
[[Sokajy:Ranomasina Baltika]]
[[Sokajy:Helodrano]]
[[Sokajy:
728m7retxi7dw4yqaqgy9jejy6305uq
1138187
1138184
2026-05-12T03:33:11Z
HarryWurst
36292
1138187
wikitext
text/x-wiki
{{coord|59|26|N|24|45|E}}
{{infobox tanàna
|tanàna= Helodranon'i Finlandy
|saina=Luftbild Finnischer Meerbusen.jpg
|sary= Gulf of Finland (29400836595).jpg
|velarantany=30.000 {{km2}}
|isam-ponina=
|firenena= {{Estonia}}, {{Finlandy}}, {{Rosia}}
|tanànan-dehibe=
|ben'ny tanàna=
}}
[[File:Finnischer Meerbusen.png|thumb|left|Hoalan'i Finlandy]]
Ny '''Hoalan'i Finlandy''' ([[Fiteny estoniana|estoniana]]: ''Soome laht''; [[Fiteny finoà|finoà]]: ''Suomenlahti''; [[Fiteny rosiana|rosiana]]: '''Финский залив''; [[Fiteny soedoà|soedoa]] Soedoà: ''Finska viken''), fantatra ihany koa amin'ny hoe Hoalan'i Finlandy, dia helodrano lava ao amin'ny [[Ranomasina Baltika]], mivelatra avy any andrefana ka hatrany atsinanana eo anelanelan'i {{Finlandy}} sy {{Estonia}} mankany {{Rosia}}. Avy amin'ny farany andrefana, izay voaforon'ny nosy Bengtskär eo amin'ny ilany Finlandy sy Osmussaar eo amin'ny ilany Estonia, ka hatrany amin'ny vavan'ny Reniranon'i [[Neva (renirano)]] any atsinanana, dia mirefy 400 km eo ho eo ny halavan'ny helodrano ary eo anelanelan'ny 50 km sy 130 km ny sakany. Manodidina ny 30.000 km² ny velarany. Ny halaliny antonony dia 38 m, ary ny halaliny ambony indrindra dia 123 m no hita ao amin'ny Paldiski Deep.
Ireo tanàna sy seranan-tsambo manan-danja indrindra ao amin'ny Hoalan'i Finlandey dia i [[Tallinn]] any {{Estonia}}, [[Helsinki]] any {{Finlandy}} ary [[Ust-Luga]] sy [[Saint Petersburg]] any {{Rosia}}.
== Jereo koa ==
{{commonscat|Gulf of Finland}}
{{reflist}}
[[Sokajy:Ranomasina Baltika]]
[[Sokajy:Helodrano]]
[[Sokajy:
j9v0jxw8326cknqem2ntcmepozbrfam
Hoalan'i Finlandy
0
299613
1138185
2026-05-12T03:31:13Z
HarryWurst
36292
Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|59|26|N|24|45|E}} {{infobox tanàna |tanàna= Helodranon'i Finlandy |saina=Luftbild Finnischer Meerbusen.jpg |sary= Gulf of Finland (29400836595).jpg |velarantany=30.000 {{km2}} |isam-ponina= |firenena= {{Estonia}}, {{Finlandy}}, {{Rosia}} |tanànan-dehibe= |ben'ny tanàna= }} [[File:Finnischer Meerbusen.png|thumb|left|Hoalan'i Finlandy]] Ny '''Hoalan'i Finlandy''' ([[Fiteny estoniana|estoniana]]: ''Soome laht''; [[Fiteny finoà|finoà]]: ''Suomenlaht... »
1138185
wikitext
text/x-wiki
{{coord|59|26|N|24|45|E}}
{{infobox tanàna
|tanàna= Helodranon'i Finlandy
|saina=Luftbild Finnischer Meerbusen.jpg
|sary= Gulf of Finland (29400836595).jpg
|velarantany=30.000 {{km2}}
|isam-ponina=
|firenena= {{Estonia}}, {{Finlandy}}, {{Rosia}}
|tanànan-dehibe=
|ben'ny tanàna=
}}
[[File:Finnischer Meerbusen.png|thumb|left|Hoalan'i Finlandy]]
Ny '''Hoalan'i Finlandy''' ([[Fiteny estoniana|estoniana]]: ''Soome laht''; [[Fiteny finoà|finoà]]: ''Suomenlahti''; [[Fiteny rosiana|rosiana]]: '''Финский залив''; [[Fiteny soedoà|soedoa]] Soedoà: ''Finska viken''), fantatra ihany koa amin'ny hoe Hoalan'i Finlandy, dia helodrano lava ao amin'ny [[Ranomasina Baltika]], mivelatra avy any andrefana ka hatrany atsinanana eo anelanelan'i {{Finlandy}} sy {{Estonia}} mankany {{Rosia}}. Avy amin'ny farany andrefana, izay voaforon'ny nosy Bengtskär eo amin'ny ilany Finlandy sy Osmussaar eo amin'ny ilany Estonia, ka hatrany amin'ny vavan'ny Reniranon'i [[Neva (renirano)]] any atsinanana, dia mirefy 400 km eo ho eo ny halavan'ny helodrano ary eo anelanelan'ny 50 km sy 130 km ny sakany. Manodidina ny 30.000 km² ny velarany. Ny halaliny antonony dia 38 m, ary ny halaliny ambony indrindra dia 123 m no hita ao amin'ny Paldiski Deep.
Ireo tanàna sy seranan-tsambo manan-danja indrindra ao amin'ny Hoalan'i Finlandey dia i [[Tallinn]] any {{Estonia}}, [[Helsinki]] any {{Finlandy}} ary [[Ust-Luga]] sy [[Saint Petersburg]] any {{Rosia}}.
{{commonscat|}}
{{reflist}}
[[Sokajy:Ranomasina Baltika]]
[[Sokajy:Helodrano]]
[[Sokajy:
728m7retxi7dw4yqaqgy9jejy6305uq
1138186
1138185
2026-05-12T03:32:37Z
HarryWurst
36292
1138186
wikitext
text/x-wiki
{{coord|59|26|N|24|45|E}}
{{infobox tanàna
|tanàna= Helodranon'i Finlandy
|saina=Luftbild Finnischer Meerbusen.jpg
|sary= Gulf of Finland (29400836595).jpg
|velarantany=30.000 {{km2}}
|isam-ponina=
|firenena= {{Estonia}}, {{Finlandy}}, {{Rosia}}
|tanànan-dehibe=
|ben'ny tanàna=
}}
[[File:Finnischer Meerbusen.png|thumb|left|Hoalan'i Finlandy]]
Ny '''Hoalan'i Finlandy''' ([[Fiteny estoniana|estoniana]]: ''Soome laht''; [[Fiteny finoà|finoà]]: ''Suomenlahti''; [[Fiteny rosiana|rosiana]]: '''Финский залив''; [[Fiteny soedoà|soedoa]] Soedoà: ''Finska viken''), fantatra ihany koa amin'ny hoe Hoalan'i Finlandy, dia helodrano lava ao amin'ny [[Ranomasina Baltika]], mivelatra avy any andrefana ka hatrany atsinanana eo anelanelan'i {{Finlandy}} sy {{Estonia}} mankany {{Rosia}}. Avy amin'ny farany andrefana, izay voaforon'ny nosy Bengtskär eo amin'ny ilany Finlandy sy Osmussaar eo amin'ny ilany Estonia, ka hatrany amin'ny vavan'ny Reniranon'i [[Neva (renirano)]] any atsinanana, dia mirefy 400 km eo ho eo ny halavan'ny helodrano ary eo anelanelan'ny 50 km sy 130 km ny sakany. Manodidina ny 30.000 km² ny velarany. Ny halaliny antonony dia 38 m, ary ny halaliny ambony indrindra dia 123 m no hita ao amin'ny Paldiski Deep.
Ireo tanàna sy seranan-tsambo manan-danja indrindra ao amin'ny Hoalan'i Finlandey dia i [[Tallinn]] any {{Estonia}}, [[Helsinki]] any {{Finlandy}} ary [[Ust-Luga]] sy [[Saint Petersburg]] any {{Rosia}}.
== Jereo koa ==
{{commonscat|Gulf of Finland}}
{{reflist}}
[[Sokajy:Ranomasina Baltika]]
[[Sokajy:Helodrano]]
[[Sokajy:
5eqsszbrdnmzjq3q9hqzc9sgn85rl2m
Bonito (Mato Grosso do Sul)
0
299614
1138190
2026-05-12T04:16:10Z
HarryWurst
36292
Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|21|08|S|56|29|W|}} {{infobox tanàna |anarana = Bonito (Mato Grosso do Sul) |velarantany = 5.373,01 |fanjakana = [[Mato Grosso do Sul]] |isam-ponina = 22.190 |haavo = 315 |firenena = {{Brazila}} |ben'ny tanàna = |sary =Abismo Anhumas, Bonito, MS.JPG |saina = Bandeira Bonito-MS.png }} [[File:Brazil Mato Grosso do Sul Bonito location map.svg|thumb|left|Bonito ]] '''Bonito''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i {{... »
1138190
wikitext
text/x-wiki
{{coord|21|08|S|56|29|W|}}
{{infobox tanàna
|anarana = Bonito (Mato Grosso do Sul)
|velarantany = 5.373,01
|fanjakana = [[Mato Grosso do Sul]]
|isam-ponina = 22.190
|haavo = 315
|firenena = {{Brazila}}
|ben'ny tanàna =
|sary =Abismo Anhumas, Bonito, MS.JPG
|saina = Bandeira Bonito-MS.png
}}
[[File:Brazil Mato Grosso do Sul Bonito location map.svg|thumb|left|Bonito ]]
'''Bonito''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i {{Mato Grosso do Sul}} ao amin'ny {{Brazila}}.
== Jereo koa ==
* [[Brazila]]
** [[Mato Grosso do Sul]]
== Tsiahy ==
<references/>
{{commonscat|Bonito (Mato Grosso do Sul)}}
[[fr: Bonito (Mato Grosso do Sul)]]
[[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso do Sul]]
1k0ug9710llxx3h3a7cn4v7zrilrio3
1138191
1138190
2026-05-12T04:16:40Z
HarryWurst
36292
1138191
wikitext
text/x-wiki
{{coord|21|08|S|56|29|W|}}
{{infobox tanàna
|anarana = Bonito (Mato Grosso do Sul)
|velarantany = 5.373,01
|isam-ponina = 22.190
|haavo = 315
|firenena = {{Brazila}}
|fanjakana = {{Mato Grosso do Sul}}
|ben'ny tanàna =
|sary =Abismo Anhumas, Bonito, MS.JPG
|saina = Bandeira Bonito-MS.png
}}
[[File:Brazil Mato Grosso do Sul Bonito location map.svg|thumb|left|Bonito ]]
'''Bonito''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i {{Mato Grosso do Sul}} ao amin'ny {{Brazila}}.
== Jereo koa ==
* [[Brazila]]
** [[Mato Grosso do Sul]]
== Tsiahy ==
<references/>
{{commonscat|Bonito (Mato Grosso do Sul)}}
[[fr: Bonito (Mato Grosso do Sul)]]
[[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso do Sul]]
kuv5gj3rob0s6ows71fk3gzf72hh2e6
1138200
1138191
2026-05-12T05:07:07Z
HarryWurst
36292
1138200
wikitext
text/x-wiki
{{coord|21|08|S|56|29|W|}}
{{infobox tanàna
|anarana = Bonito (Mato Grosso do Sul)
|velarantany = 5.373,01
|isam-ponina = 22.190
|haavo = 315
|firenena = {{Brazila}}
|fanjakana = {{Mato Grosso do Sul}}
|ben'ny tanàna =
|sary =Abismo Anhumas, Bonito, MS.JPG
|saina = Bandeira Bonito-MS.png
}}
[[File:Brazil Mato Grosso do Sul Bonito location map.svg|thumb|left|Bonito ]]
'''Bonito''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i {{Mato Grosso do Sul}} ao amin'ny {{Brazila}}.
== Kaominina manamorona ==
* Avaratra: [[Bodoquena]] sy [[Miranda]]
* Atsinanana: [[Aquidauana]] sy [[Nioaque]]
*A tsimo: [[Guia Lopes da Laguna]] sy [[Jardim]]
* Andrefana: [[Porto Murtinho]]
Lavitra ny renivohitra ([[Campo Grande]]): 278 km
== Jereo koa ==
* [[Brazila]]
** [[Mato Grosso do Sul]]
== Tsiahy ==
<references/>
{{commonscat|Bonito (Mato Grosso do Sul)}}
[[fr: Bonito (Mato Grosso do Sul)]]
[[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso do Sul]]
8s5tibygm6wc7hje26lo1eotqt6gw63
1138203
1138200
2026-05-12T05:14:04Z
HarryWurst
36292
1138203
wikitext
text/x-wiki
{{coord|21|08|S|56|29|W|}}
{{infobox tanàna
|anarana = Bonito (Mato Grosso do Sul)
|velarantany = 5.373,01
|isam-ponina = 22.190
|haavo = 315
|firenena = {{Brazila}}
|fanjakana = {{Mato Grosso do Sul}}
|ben'ny tanàna =
|sary =Abismo Anhumas, Bonito, MS.JPG
|saina = Bandeira Bonito-MS.png
}}
[[File:Brazil Mato Grosso do Sul Bonito location map.svg|thumb|left|Bonito ]]
'''Bonito''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i {{Mato Grosso do Sul}} ao amin'ny {{Brazila}}.
== Kaominina manamorona ==
* Avaratra: [[Bodoquena]] sy [[Miranda (Mato Grosso)|Miranda]]
* Atsinanana: [[Aquidauana]] sy [[Nioaque]]
*A tsimo: [[Guia Lopes da Laguna]] sy [[Jardim]]
* Andrefana: [[Porto Murtinho]]
Lavitra ny renivohitra ([[Campo Grande]]): 278 km
== Jereo koa ==
* [[Brazila]]
** [[Mato Grosso do Sul]]
== Tsiahy ==
<references/>
{{commonscat|Bonito (Mato Grosso do Sul)}}
[[fr: Bonito (Mato Grosso do Sul)]]
[[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso do Sul]]
csfohuogh7lcc0sa4t9prqjirtymav9
1138204
1138203
2026-05-12T05:15:19Z
HarryWurst
36292
1138204
wikitext
text/x-wiki
{{coord|21|08|S|56|29|W|}}
{{infobox tanàna
|anarana = Bonito (Mato Grosso do Sul)
|velarantany = 5.373,01
|isam-ponina = 22.190
|haavo = 315
|firenena = {{Brazila}}
|fanjakana = {{Mato Grosso do Sul}}
|ben'ny tanàna =
|sary =Abismo Anhumas, Bonito, MS.JPG
|saina = Bandeira Bonito-MS.png
}}
[[File:Brazil Mato Grosso do Sul Bonito location map.svg|thumb|left|Bonito ]]
'''Bonito''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i {{Mato Grosso do Sul}} ao amin'ny {{Brazila}}.
== Kaominina manamorona ==
* Avaratra: [[Bodoquena]] sy [[Miranda (Mato Grosso do Sul)|Miranda]]
* Atsinanana: [[Aquidauana]] sy [[Nioaque]]
*A tsimo: [[Guia Lopes da Laguna]] sy [[Jardim (Mato Grosso do Sul)|Jardim]]
* Andrefana: [[Porto Murtinho]]
Lavitra ny renivohitra ([[Campo Grande]]): 278 km
== Jereo koa ==
* [[Brazila]]
** [[Mato Grosso do Sul]]
== Tsiahy ==
<references/>
{{commonscat|Bonito (Mato Grosso do Sul)}}
[[fr: Bonito (Mato Grosso do Sul)]]
[[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso do Sul]]
c9zgop0r9h9x60dn0m1t06072s5u3w0
Jonathan Harivony Raharvel
0
299615
1138192
2026-05-12T04:37:16Z
HarryWurst
36292
Pejy noforonina tamin'ny « {{infobox olona |sary= |anarana=Jonathan Harivony Raharvel |teraka=2002 |toerana = |maty= |firenena={{Madagascar}} |mpiaraka= |asa= * [[mpilomano]] |taona niasàna= }} '''Jonathan Harivony Raharvel''', (teraka tamin'ny 2002)<ref>[https://www.worldaquatics.com/athletes/1218535/antsa-rabejaona/profile Profile, worldaquatics.com]</ref>, mpilomano matihanina avy any {{Madagasikara}}, malaza amin'ny fampisehoana miavaka nataony teo amin'ny sehatra nasionaly sy i... »
1138192
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary=
|anarana=Jonathan Harivony Raharvel
|teraka=2002
|toerana =
|maty=
|firenena={{Madagascar}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpilomano]]
|taona niasàna=
}}
'''Jonathan Harivony Raharvel''', (teraka tamin'ny 2002)<ref>[https://www.worldaquatics.com/athletes/1218535/antsa-rabejaona/profile Profile, worldaquatics.com]</ref>, mpilomano matihanina avy any {{Madagasikara}}, malaza amin'ny fampisehoana miavaka nataony teo amin'ny sehatra nasionaly sy iraisam-pirenena.
Nisolo tena an'i Madagasikara tamin'ny fiadiana ny ho tompondaka eran-tany amin'ny rano 2019 tao Gwangju, Korea Atsimo izy, izay nahavoa azy tamin'ny hazakazaka 50 metatra amin'ny tratra sy 100 metatra amin'ny tratra.
Voahosotra ho tompondakan'i Afrika amin'ny hazakazaka 50m "bras" ity mpilomano Olaimpika ity, miaraka amin'ny fe-potoana 28.30 segondra. Handray anjara amin'ny [[Lalao olimpika 2024|Lalao Olaimpika 2024]] any [[Paris]] izy.
==Jereo koa==
[[no:Jonathan Raharvel]]
[[sokajy:mpilomano malagasy]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 2002]]
pnbzkb4z3c2oqwuwd2ymbmh708qg0vf
1138193
1138192
2026-05-12T04:38:16Z
HarryWurst
36292
1138193
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary=
|anarana=Jonathan Harivony Raharvel
|teraka=24 Aprily 2002
|toerana =
|maty=
|firenena={{Madagascar}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpilomano]]
|taona niasàna=
}}
'''Jonathan Harivony Raharvel''', (teraka tamin'ny 24 Aprily 2002)<ref>[https://www.worldaquatics.com/athletes/1218535/antsa-rabejaona/profile Profile, worldaquatics.com]</ref>, mpilomano matihanina avy any {{Madagasikara}}, malaza amin'ny fampisehoana miavaka nataony teo amin'ny sehatra nasionaly sy iraisam-pirenena.
Nisolo tena an'i Madagasikara tamin'ny fiadiana ny ho tompondaka eran-tany amin'ny rano 2019 tao Gwangju, Korea Atsimo izy, izay nahavoa azy tamin'ny hazakazaka 50 metatra amin'ny tratra sy 100 metatra amin'ny tratra.
Voahosotra ho tompondakan'i Afrika amin'ny hazakazaka 50m "bras" ity mpilomano Olaimpika ity, miaraka amin'ny fe-potoana 28.30 segondra. Handray anjara amin'ny [[Lalao olimpika 2024|Lalao Olaimpika 2024]] any [[Paris]] izy.
==Jereo koa==
[[no:Jonathan Raharvel]]
[[sokajy:mpilomano malagasy]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 2002]]
luuhfj7rwbk03lgp58ai1r5fh27txwh
1138194
1138193
2026-05-12T04:38:50Z
HarryWurst
36292
1138194
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary=
|anarana=Jonathan Harivony Raharvel
|teraka=24 Aprily 2002
|toerana =
|maty=
|firenena={{Madagascar}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpilomano]]
|taona niasàna=
}}
'''Jonathan Harivony Raharvel''', (teraka tamin'ny 24 Aprily 2002)<ref>[https://www.worldaquatics.com/athletes/1218472/jonathan-raharvel/profile Profile, worldaquatics.com]</ref>, mpilomano matihanina avy any {{Madagasikara}}, malaza amin'ny fampisehoana miavaka nataony teo amin'ny sehatra nasionaly sy iraisam-pirenena.
Nisolo tena an'i Madagasikara tamin'ny fiadiana ny ho tompondaka eran-tany amin'ny rano 2019 tao Gwangju, Korea Atsimo izy, izay nahavoa azy tamin'ny hazakazaka 50 metatra amin'ny tratra sy 100 metatra amin'ny tratra.
Voahosotra ho tompondakan'i Afrika amin'ny hazakazaka 50m "bras" ity mpilomano Olaimpika ity, miaraka amin'ny fe-potoana 28.30 segondra. Handray anjara amin'ny [[Lalao olimpika 2024|Lalao Olaimpika 2024]] any [[Paris]] izy.
==Jereo koa==
[[no:Jonathan Raharvel]]
[[sokajy:mpilomano malagasy]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 2002]]
m6co9vz0zwi41igm3y8it44yid30cpg
1138195
1138194
2026-05-12T04:42:54Z
HarryWurst
36292
1138195
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary=
|anarana=Jonathan Harivony Raharvel
|teraka=24 Aprily 2002
|toerana =
|maty=
|firenena={{Madagascar}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpilomano]]
|taona niasàna=
}}
'''Jonathan Harivony Raharvel''', (teraka tamin'ny 24 Aprily 2002)<ref>[https://www.worldaquatics.com/athletes/1218472/jonathan-raharvel/profile Profile, worldaquatics.com]</ref>, mpilomano matihanina avy any {{Madagasikara}}, malaza amin'ny fampisehoana miavaka nataony teo amin'ny sehatra nasionaly sy iraisam-pirenena.
Nisolo tena an'i Madagasikara tamin'ny fiadiana ny ho tompondaka eran-tany amin'ny rano 2019 tao Gwangju, Korea Atsimo izy, izay nahavoa azy tamin'ny hazakazaka 50 metatra amin'ny tratra sy 100 metatra amin'ny tratra.
Voahosotra ho tompondakan'i Afrika 2026 amin'ny hazakazaka 50m "bras"<ref>[https://2424.mg/natation-jonathan-raharvel-sacre-champion-dafrique-sur-50m-brasse/ Natation, Jonathan Raharvel Champion d'Afrique]</ref> ity mpilomano Olaimpika ity, miaraka amin'ny fe-potoana 28.30 segondra. Nandray anjara amin'ny [[Lalao olimpika 2024|Lalao Olaimpika 2024]] any [[Paris]] izy.
.
==Jereo koa==
[[no:Jonathan Raharvel]]
[[sokajy:mpilomano malagasy]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 2002]]
p0i99oqf99xdgfppuol4rawalm6bb93
1138196
1138195
2026-05-12T04:44:31Z
HarryWurst
36292
1138196
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary=
|anarana=Jonathan Harivony Raharvel
|teraka=24 Aprily 2002
|toerana =
|maty=
|firenena={{Madagascar}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpilomano]]
|taona niasàna=
}}
'''Jonathan Harivony Raharvel''', (teraka tamin'ny 24 Aprily 2002)<ref>[https://www.worldaquatics.com/athletes/1218472/jonathan-raharvel/profile Profile, worldaquatics.com]</ref>, mpilomano matihanina avy any {{Madagasikara}}, malaza amin'ny fampisehoana miavaka nataony teo amin'ny sehatra nasionaly sy iraisam-pirenena.
Nisolo tena an'i Madagasikara tamin'ny fiadiana ny ho tompondaka eran-tany amin'ny rano 2019 tao Gwangju, Korea Atsimo izy, izay nahavoa azy tamin'ny hazakazaka 50 metatra amin'ny tratra sy 100 metatra amin'ny tratra.
Voahosotra ho tompondakan'i Afrika 2026 amin'ny hazakazaka 50m ''brasse''<ref>[https://2424.mg/natation-jonathan-raharvel-sacre-champion-dafrique-sur-50m-brasse/ Natation, Jonathan Raharvel Champion d'Afrique]</ref> ity mpilomano Olaimpika ity, miaraka amin'ny fe-potoana 28.30 segondra. Nandray anjara amin'ny [[Lalao olimpika 2024|Lalao Olaimpika 2024]] any [[Paris]] izy.
.
==Jereo koa==
[[no:Jonathan Raharvel]]
[[sokajy:mpilomano malagasy]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 2002]]
1ta9wrq53ej302g6e1ao1qrysol8bvt
1138197
1138196
2026-05-12T04:45:28Z
HarryWurst
36292
1138197
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary=
|anarana=Jonathan Harivony Raharvel
|teraka=24 Aprily 2002
|toerana =
|maty=
|firenena={{Madagascar}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpilomano]]
|taona niasàna=
}}
'''Jonathan Harivony Raharvel''', (teraka tamin'ny 24 Aprily 2002)<ref>[https://www.worldaquatics.com/athletes/1218472/jonathan-raharvel/profile Profile, worldaquatics.com]</ref>, mpilomano matihanina avy any {{Madagasikara}}, malaza amin'ny fampisehoana miavaka nataony teo amin'ny sehatra nasionaly sy iraisam-pirenena.
Nisolo tena an'i Madagasikara tamin'ny fiadiana ny ho tompondaka eran-tany amin'ny rano 2019 tao Gwangju, Korea Atsimo izy, izay nahavoa azy tamin'ny hazakazaka 50 metatra amin'ny tratra sy 100 metatra amin'ny tratra.
Voahosotra ho tompondakan'i Afrika 2026 tao [[Oran]] amin'ny hazakazaka 50m ''brasse''<ref>[https://2424.mg/natation-jonathan-raharvel-sacre-champion-dafrique-sur-50m-brasse/ Natation, Jonathan Raharvel Champion d'Afrique]</ref> ity mpilomano Olaimpika ity, miaraka amin'ny fe-potoana 28.30 segondra. Nandray anjara amin'ny [[Lalao olimpika 2024|Lalao Olaimpika 2024]] any [[Paris]] izy.
.
==Jereo koa==
[[no:Jonathan Raharvel]]
[[sokajy:mpilomano malagasy]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 2002]]
53xweviemcg7kcaon8t22me7r6l8iu6
1138198
1138197
2026-05-12T04:46:47Z
HarryWurst
36292
1138198
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary=
|anarana=Jonathan Harivony Raharvel
|teraka=24 Aprily 2002
|toerana =
|maty=
|firenena={{Madagascar}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpilomano]]
|taona niasàna=
}}
'''Jonathan Harivony Raharvel''', (teraka tamin'ny 24 Aprily 2002)<ref>[https://www.worldaquatics.com/athletes/1218472/jonathan-raharvel/profile Profile, worldaquatics.com]</ref>, mpilomano matihanina avy any {{Madagasikara}}, malaza amin'ny fampisehoana miavaka nataony teo amin'ny sehatra nasionaly sy iraisam-pirenena.
Nisolo tena an'i Madagasikara tamin'ny fiadiana ny ho tompondaka eran-tany amin'ny rano 2019 tao Gwangju, Korea Atsimo izy, izay nahavoa azy tamin'ny hazakazaka 50 metatra amin'ny tratra sy 100 metatra amin'ny tratra.
Voahosotra ho tompondakan'i Afrika 2026 tao [[Oran]] amin'ny hazakazaka 50m ''brasse''<ref>[https://2424.mg/natation-jonathan-raharvel-sacre-champion-dafrique-sur-50m-brasse/ Natation, Jonathan Raharvel Champion d'Afrique]</ref> ity mpilomano Olaimpika ity, miaraka amin'ny fe-potoana 28.30 segondra. Nandray anjara amin'ny [[Lalao olimpika 2024|Lalao Olaimpika 2024]] any [[Paris]] izy.
Manao fanazaran-tena ao amin'ny klioba izy: Cosfa Natation
==Jereo koa==
[[no:Jonathan Raharvel]]
[[sokajy:mpilomano malagasy]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 2002]]
piz4d6causkbatbs5f11fyvo9zslw2f
Miranda (Mato Grosso do Sul)
0
299616
1138205
2026-05-12T05:24:29Z
HarryWurst
36292
Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|20|14|S|56|23|W|}} {{infobox tanàna |anarana = Miranda (Mato Grosso do Sul) |velarantany = 5.478,62 |isam-ponina = 28.013 |haavo = 125 |firenena = {{Brazila}} |fanjakana = {{Mato Grosso do Sul}} |ben'ny tanàna = |sary =Arara-caninde.JPG |saina = Band Miranda.png }} [[File:Brazil Mato Grosso do Sul Miranda location map.svg|thumb|left|Miranda]] '''Miranda''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i {{Mato Grosso do... »
1138205
wikitext
text/x-wiki
{{coord|20|14|S|56|23|W|}}
{{infobox tanàna
|anarana = Miranda (Mato Grosso do Sul)
|velarantany = 5.478,62
|isam-ponina = 28.013
|haavo = 125
|firenena = {{Brazila}}
|fanjakana = {{Mato Grosso do Sul}}
|ben'ny tanàna =
|sary =Arara-caninde.JPG
|saina = Band Miranda.png
}}
[[File:Brazil Mato Grosso do Sul Miranda location map.svg|thumb|left|Miranda]]
'''Miranda''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i {{Mato Grosso do Sul}} ao amin'ny {{Brazila}}.
== Kaominina manamorona ==
[[Bodoquena]], [[Aquidauana]], [[Anastácio]], [[Corumbá]] sy [[Bonito (Mato Grosso do Sul)|Bonito]]
Lavitra ny renivohitra ([[Campo Grande]]): 195 km
== Jereo koa ==
* [[Brazila]]
** [[Mato Grosso do Sul]]
== Tsiahy ==
<references/>
{{commonscat|Miranda (Mato Grosso do Sul)}}
[[fr:Miranda (Mato Grosso do Sul)]]
[[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso do Sul]]
amg18v91z4nhvi817r2r08oa5urolk8
Bodoquena
0
299617
1138209
2026-05-12T05:40:42Z
HarryWurst
36292
Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|20|32|S|56|43|W|}} {{infobox tanàna |anarana = Bodoquena |velarantany = 2.507 |isam-ponina = 7.956 |haavo = 132 |firenena = {{Brazila}} |fanjakana = {{Mato Grosso do Sul}} |ben'ny tanàna = |sary = |saina = Bandeira Bodoquena-MS.png }} [[File:Brazil Mato Grosso do Sul Bonito location map.svg|thumb|left|Bonito ]] '''Bodoquena''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i {{Mato Grosso do Sul}} ao amin'ny {{Brazila}}.... »
1138209
wikitext
text/x-wiki
{{coord|20|32|S|56|43|W|}}
{{infobox tanàna
|anarana = Bodoquena
|velarantany = 2.507
|isam-ponina = 7.956
|haavo = 132
|firenena = {{Brazila}}
|fanjakana = {{Mato Grosso do Sul}}
|ben'ny tanàna =
|sary =
|saina = Bandeira Bodoquena-MS.png
}}
[[File:Brazil Mato Grosso do Sul Bonito location map.svg|thumb|left|Bonito ]]
'''Bodoquena''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i {{Mato Grosso do Sul}} ao amin'ny {{Brazila}}.
l.
Nanana mponina 7 956 ny kaominina tamin'ny taona 2011. Mirefy 2 507 km2 izy io, amin'ny haavo 132 metatra.
70 km miala ny tanànan'i [[Bonito (Mato Grosso do Sul)|Bonito]] ary 253 km miala an'i [[Campo Grande]] izy io.
== Jereo koa ==
* [[Brazila]]
** [[Mato Grosso do Sul]]
== Tsiahy ==
<references/>
{{commonscat|Bodoquena}}
[[fr: Bodoquena]]
[[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso do Sul]]
q1t4agrnblrvcddm4d7oubayip3re6n
1138211
1138209
2026-05-12T05:42:46Z
HarryWurst
36292
1138211
wikitext
text/x-wiki
{{coord|20|32|S|56|43|W|}}
{{infobox tanàna
|anarana = Bodoquena
|velarantany = 2.507
|isam-ponina = 7.956
|haavo = 132
|firenena = {{Brazila}}
|fanjakana = {{Mato Grosso do Sul}}
|ben'ny tanàna =
|sary =Bodoquena MS 30.JPG
|saina =Bandeira Bodoquena-MS.jpg
}}
[[File:Brazil Mato Grosso do Sul Bonito location map.svg|thumb|left|Bonito ]]
'''Bodoquena''' dia tanàna ao amin'ny fanjakana mizaka tenan'i {{Mato Grosso do Sul}} ao amin'ny {{Brazila}}.
l.
Nanana mponina 7 956 ny kaominina tamin'ny taona 2011. Mirefy 2 507 km2 izy io, amin'ny haavo 132 metatra.
70 km miala ny tanànan'i [[Bonito (Mato Grosso do Sul)|Bonito]] ary 253 km miala an'i [[Campo Grande]] izy io.
== Jereo koa ==
* [[Brazila]]
** [[Mato Grosso do Sul]]
== Tsiahy ==
<references/>
{{commonscat|Bodoquena}}
[[fr: Bodoquena]]
[[sokajy:Tanàna ao Mato Grosso do Sul]]
d5k43puzu79nrzmfm6s5tf2kw4l23y4
Phyllanthus debilis
0
299618
1138214
2026-05-12T05:50:25Z
Thelezifor
15140
Karazan-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Phyllanthaceae
1138214
wikitext
text/x-wiki
Ny '''''Phyllanthus debilis''''' dia karazana zavamaniry ahitra kely mamony ao amin' ny fianakaviana ''[[Phyllanthaceae]]'', izay miparitaka be amin' ny faritra trôpikaly, anisan' izany i [[Madagasikara]]. Matetika izy io no maniry any amin' ny tany mando sy eny amoron-dalana ary any amin' ny toeram-pambolena. Zavamaniry tsy dia hita maso izy io ary misy rantsana manify misampana maro. Tahaka ny karazana karazana maro ao amin' ny antoko ''[[Phyllanthus]]'' dia ampiasaina amin' ny fitsaboana nentim-paharazana izy io noho izy mampitombo ny amany sy manohana ny fahasalaman' ny [[aty]]. Ny raviny kely mirindra eo amin' ny rantsany no mahatonga azy io ho manana ravina itambaran' ny [[zana-pelana]], na dia ravina tsotra aza no tena marina. MifAnakaiky endrika amin' ny ''[[Phyllanthus niruri]]'' ka misy mpanoratra mihevitra azy io ho zana-karazana na ovan-karazan' io farany io.
== Jereo koa ==
* ''[[Phyllanthus]]''
dvrs99v58ny0gjvp83dc2m4womtsw0f
1138216
1138214
2026-05-12T06:06:25Z
Thelezifor
15140
1138216
wikitext
text/x-wiki
Ny '''''Phyllanthus debilis''''' dia karazana zavamaniry ahitra kely mamony ao amin' ny fianakaviana ''[[Phyllanthaceae]]'', izay miparitaka be amin' ny faritra trôpikaly, anisan' izany i [[Madagasikara]]. Matetika izy io no maniry any amin' ny tany mando sy eny amoron-dalana ary any amin' ny toeram-pambolena. Zavamaniry tsy dia hita maso izy io ary misy rantsana manify misampana maro. Tahaka ny karazana karazana maro ao amin' ny antoko ''[[Phyllanthus]]'' dia ampiasaina amin' ny fitsaboana nentim-paharazana izy io noho izy mampitombo ny amany sy manohana ny fahasalaman' ny [[aty]]. Ny raviny kely mirindra eo amin' ny rantsany no mahatonga azy io ho manana ravina itambaran' ny [[zana-pelana]], na dia ravina tsotra aza no tena marina. MifAnakaiky endrika amin' ny ''[[Phyllanthus niruri]]'' ka misy mpanoratra mihevitra azy io ho zana-karazana na ovan-karazan' io farany io.
== Jereo koa ==
* ''[[Phyllanthus]]''
* [[Lisitry ny karazana ao amin' ny Phyllanthus|Lisitry ny karazana ao amin' ny ''Phyllanthus'']]
o3kiyyk2m0zlhngwh4p94xet6qy02kw
Sokajy:Filohan'i Bolivia
14
299619
1138222
2026-05-12T07:16:47Z
HarryWurst
36292
Pejy noforonina tamin'ny « [[sokajy:mpanao politika boliviana]] [[sokajy:Filoham-pirenena]] »
1138222
wikitext
text/x-wiki
[[sokajy:mpanao politika boliviana]]
[[sokajy:Filoham-pirenena]]
9nykljly2jhq6e2c41qvbu1u6m6omc3
Rodrigo Paz Pereira
0
299620
1138223
2026-05-12T07:25:31Z
HarryWurst
36292
Rodrige Paz
1138223
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary= Rodrigo Paz, presidente de Bolivia.jpg
|anarana=Rodrigo Paz Pereira
|teraka= 22 Septambra 1967
|maty=
|firenena={{Bolivia}}, {{Espaina}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
}}
'''Rodrigo Paz Pereira''', teraka ny 22 Septambra 1967, tao [[Santiago de Compostela]] (Galicia, {{Espaina}}), dia mpanao politika [[Bolivia]]na sady filohan'i {{Bolivia}}.
Mpikambana ao amin'ny Antoko Demokratika Kristiana izy.
Zanaky ny filoha teo aloha Jaime Paz Zamora izy, voafidy ho filohan'i Bolivia tamin'ny fifidianana ankapobeny tamin'ny taona 2025.
Teraka tao amin'ny departemantan'i Tarija izy, ary efa niasa ho solombavambahoaka sy senatera ho an'io faritra io ary ben'ny tanànan'i Tarija, renivohitry ny departemanta.
Amin'ny ankapobeny dia heverina ho afovoany-ankavanana izy.
== Jereo koa ==
{{commonscat}}
[[sokajy:mpanao politika boliviana]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1967]]
[[sokajy:Filohan'i Bolivia]]
9de1ltqcq6ymzzwzg4fswqckr86bj3i
1138224
1138223
2026-05-12T07:26:08Z
HarryWurst
36292
1138224
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary= Rodrigo Paz, presidente de Bolivia.jpg
|anarana=Rodrigo Paz Pereira
|teraka= 22 Septambra 1967
|maty=
|firenena={{Bolivia}}, {{Espaina}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
}}
'''Rodrigo Paz Pereira''', teraka ny 22 Septambra 1967, tao [[Santiago de Compostela]] (Galicia, {{Espaina}}), dia mpanao politika [[Bolivia]]na sady filohan'i {{Bolivia}}.
Mpikambana ao amin'ny Antoko Demokratika Kristiana izy.
Zanaky ny filoha teo aloha Jaime Paz Zamora izy, voafidy ho filohan'i Bolivia tamin'ny fifidianana ankapobeny tamin'ny taona 2025.
Teraka tao amin'ny departemantan'i Tarija izy, ary efa niasa ho solombavambahoaka sy senatera ho an'io faritra io ary ben'ny tanànan'i Tarija, renivohitry ny departemanta.
Amin'ny ankapobeny dia heverina ho afovoany-ankavanana izy.
== Jereo koa ==
{{commonscat}}
[[fr:Rodrigo Paz Pereira]]
[[sokajy:mpanao politika boliviana]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1967]]
[[sokajy:Filohan'i Bolivia]]
mddiucdgzh12nob5u0xzwjxpw0obndp
1138226
1138224
2026-05-12T07:32:35Z
HarryWurst
36292
1138226
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary= Rodrigo Paz, presidente de Bolivia.jpg
|anarana=Rodrigo Paz Pereira
|teraka= 22 Septambra 1967
|maty=
|firenena={{Bolivia}}, {{Espaina}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
}}
'''Rodrigo Paz Pereira''', teraka ny 22 Septambra 1967, tao [[Santiago de Compostela]] (Galicia, {{Espaina}}), dia mpanao politika [[Bolivia]]na sady filohan'i {{Bolivia}}.
Mpikambana ao amin'ny Antoko Demokratika Kristiana izy.
Zanaky ny filoha teo aloha Jaime Paz Zamora izy, voafidy ho filohan'i Bolivia tamin'ny fifidianana ankapobeny tamin'ny taona 2025.
Teraka tao amin'ny departemantan'i Tarija izy, ary efa niasa ho solombavambahoaka sy senatera ho an'io faritra io ary ben'ny tanànan'i Tarija, renivohitry ny departemanta.
Amin'ny ankapobeny dia heverina ho afovoany-ankavanana izy.
== Filohan'i Bolivia ==
{|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF"
|-align="center" bgcolor="DDEEFF"
!nodimbiasany
![[Sary:Flag_of_Bolivia.svg|40px]] Filohan'i [[Bolivia]] faha- [[Sary:Coat of_arms of Bolivia.svg|40px]]
!mpandimby
|-align="center"
| [[Luis Arce]]<br/> 2020-2025 || [[Rodrigo Paz Pereira]]<br/> 2025- || -
|-bgcolor="#DDEEFF"
|-
|}
== Jereo koa ==
{{commonscat}}
[[fr:Rodrigo Paz Pereira]]
[[sokajy:mpanao politika boliviana]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1967]]
[[sokajy:Filohan'i Bolivia]]
mgdlpuyddhkd97vi984k11u8mit7zi7
Jeanine Áñez
0
299621
1138228
2026-05-12T07:41:40Z
HarryWurst
36292
Pejy noforonina tamin'ny « {{infobox olona |sary= Jeanine Áñez at the 314th Anniversary of Reyes. 6 January 2020, Ministry of Communication, Reyes. Cropped (51907629988).jpg |anarana=Jeanine Áñez |teraka=13 Aogositra 1967 |maty= |firenena={{Bolivia}} |mpiaraka= |asa= * [[mpanao politika]] |taona niasàna= }} '''Jeanine Áñez Chávez''', teraka ny 13 Aogositra 1967, tao [[Trinidad[Bolivia)|Trinidad]] (Departemantan'i Beni, Bolivia), dia vehivavy mpitondra fanjakana Boliviana izay... »
1138228
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary= Jeanine Áñez at the 314th Anniversary of Reyes. 6 January 2020, Ministry of Communication, Reyes. Cropped (51907629988).jpg
|anarana=Jeanine Áñez
|teraka=13 Aogositra 1967
|maty=
|firenena={{Bolivia}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
}}
'''Jeanine Áñez Chávez''', teraka ny 13 Aogositra 1967, tao [[Trinidad[Bolivia)|Trinidad]] (Departemantan'i Beni, Bolivia), dia vehivavy mpitondra fanjakana Boliviana izay niasa ho Filoham-pirenena nanomboka ny 12 Novambra 2019 ka hatramin'ny 8 Novambra 2020.
Voafidy ho Filoha Lefitra Faharoa tao amin'ny Antenimieran-doholona tamin'ny taona 2015, ary nandray ny andraikitry ny filohan'ny Fanjakana tamin'ny 12 Novambra 2019, taorian'ny fametraham-pialan'i [[Evo Morales]].
== Filohan'i Bolivia ==
{|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF"
|-align="center" bgcolor="DDEEFF"
!nodimbiasany
![[Sary:Flag_of_Bolivia.svg|40px]] Filohan'i [[Bolivia]] faha- [[Sary:Coat of_arms of Bolivia.svg|40px]]
!mpandimby
|-align="center"
| [[Evo Morales]]<br/>2006-2019 ||[[Jeanine Áñez]]<br/> 2019-2020 || [[Luis Arce]]<br/> 2020-2025
|-bgcolor="#DDEEFF"
|-
|}
== Jereo koa ==
{{commonscat}}
[[sokajy:mpanao politika boliviana]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1967]]
[[sokajy:Filohan'i Bolivia]]
9e7ceuax6yxpbbxe4vvfdgow4e4cl6t
1138229
1138228
2026-05-12T07:41:58Z
HarryWurst
36292
1138229
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary= Jeanine Áñez at the 314th Anniversary of Reyes. 6 January 2020, Ministry of Communication, Reyes. Cropped (51907629988).jpg
|anarana=Jeanine Áñez
|teraka=13 Aogositra 1967
|maty=
|firenena={{Bolivia}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
}}
'''Jeanine Áñez Chávez''', teraka ny 13 Aogositra 1967, tao [[Trinidad (Bolivia)|Trinidad]] (Departemantan'i Beni, Bolivia), dia vehivavy mpitondra fanjakana Boliviana izay niasa ho Filoham-pirenena nanomboka ny 12 Novambra 2019 ka hatramin'ny 8 Novambra 2020.
Voafidy ho Filoha Lefitra Faharoa tao amin'ny Antenimieran-doholona tamin'ny taona 2015, ary nandray ny andraikitry ny filohan'ny Fanjakana tamin'ny 12 Novambra 2019, taorian'ny fametraham-pialan'i [[Evo Morales]].
== Filohan'i Bolivia ==
{|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF"
|-align="center" bgcolor="DDEEFF"
!nodimbiasany
![[Sary:Flag_of_Bolivia.svg|40px]] Filohan'i [[Bolivia]] faha- [[Sary:Coat of_arms of Bolivia.svg|40px]]
!mpandimby
|-align="center"
| [[Evo Morales]]<br/>2006-2019 ||[[Jeanine Áñez]]<br/> 2019-2020 || [[Luis Arce]]<br/> 2020-2025
|-bgcolor="#DDEEFF"
|-
|}
== Jereo koa ==
{{commonscat}}
[[sokajy:mpanao politika boliviana]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1967]]
[[sokajy:Filohan'i Bolivia]]
ey2mkulcqp8utaa38dlnwk911rgiuby
1138230
1138229
2026-05-12T07:42:19Z
HarryWurst
36292
1138230
wikitext
text/x-wiki
{{infobox olona
|sary= Jeanine Áñez at the 314th Anniversary of Reyes. 6 January 2020, Ministry of Communication, Reyes. Cropped (51907629988).jpg
|anarana=Jeanine Áñez
|teraka=13 Aogositra 1967
|maty=
|firenena={{Bolivia}}
|mpiaraka=
|asa=
* [[mpanao politika]]
|taona niasàna=
}}
'''Jeanine Áñez Chávez''', teraka ny 13 Aogositra 1967, tao [[Trinidad (Bolivia)|Trinidad]] (Departemantan'i Beni, {{Bolivia}}), dia vehivavy mpitondra fanjakana Boliviana izay niasa ho Filoham-pirenena nanomboka ny 12 Novambra 2019 ka hatramin'ny 8 Novambra 2020.
Voafidy ho Filoha Lefitra Faharoa tao amin'ny Antenimieran-doholona tamin'ny taona 2015, ary nandray ny andraikitry ny filohan'ny Fanjakana tamin'ny 12 Novambra 2019, taorian'ny fametraham-pialan'i [[Evo Morales]].
== Filohan'i Bolivia ==
{|border="1" align="center" style="border: 10px solid #0; background-color:#FFFFFF"
|-align="center" bgcolor="DDEEFF"
!nodimbiasany
![[Sary:Flag_of_Bolivia.svg|40px]] Filohan'i [[Bolivia]] faha- [[Sary:Coat of_arms of Bolivia.svg|40px]]
!mpandimby
|-align="center"
| [[Evo Morales]]<br/>2006-2019 ||[[Jeanine Áñez]]<br/> 2019-2020 || [[Luis Arce]]<br/> 2020-2025
|-bgcolor="#DDEEFF"
|-
|}
== Jereo koa ==
{{commonscat}}
[[sokajy:mpanao politika boliviana]]
[[sokajy:Teraka tamin'ny taona 1967]]
[[sokajy:Filohan'i Bolivia]]
s5g37w5n9jpp2bjsf99ylvkessec3b4
Trinidad (Bolivia)
0
299622
1138231
2026-05-12T07:49:50Z
HarryWurst
36292
Pejy noforonina tamin'ny « {{coord|14|50|S|64|54|W}} {{infobox tanàna |tanàna=Trinidad |firenena={{Bolivia}} |isam-ponina=132.785 |velarantany= 35 |haavo =130 |ben'ny tanàna= |sary= |saina = }} I '''Trinidad''' ary Tanàna iray any {{Bolivia}} ary renivohitry ny Departemantan'i Beni. Ao amin'ny faritr'i Amazonia no misy azy, eo amoron'ny Reniranon'i Arroyo San Juan, 500 km avaratra atsinanan'i [[La Paz]]. 132.785 ny mponina ao aminy tamin'ny taona 2017. == Jeografia == Ao amin'ny... »
1138231
wikitext
text/x-wiki
{{coord|14|50|S|64|54|W}}
{{infobox tanàna
|tanàna=Trinidad
|firenena={{Bolivia}}
|isam-ponina=132.785
|velarantany= 35
|haavo =130
|ben'ny tanàna=
|sary=
|saina =
}}
I '''Trinidad''' ary Tanàna iray any {{Bolivia}} ary renivohitry ny Departemantan'i Beni.
Ao amin'ny faritr'i Amazonia no misy azy, eo amoron'ny Reniranon'i Arroyo San Juan, 500 km avaratra atsinanan'i [[La Paz]]. 132.785 ny mponina ao aminy tamin'ny taona 2017.
== Jeografia ==
Ao amin'ny Departemantan'i Beni, any avaratra atsinanan'i Bolivia no misy ny tanàna. Eo amin'ny 500 kilometatra eo ho eo miala ny renivohitry ny firenena, La Paz, sy ny tanàna lehibe indrindra ao amin'ny firenena, [[Santa Cruz de la Sierra]], no misy azy.
Eo amin'ny 13 kilometatra eo ho eo andrefan'ny tanàna no misy ny Reniranon'i [[Rio Mamoré]].
== Jereo koa ==
* [[Bolivia]]
* [[Sucre]], [[Cochabamba]], [[Santa Cruz de la Sierra]], [[Oruro]], [[Potosi]]
{{commonscat|Trinidad (Bolivia)}}
[[sokajy:Tanàna ao Bolivia]]
dnzurv7gedebwk2oyj1bms08viyng7i
1138232
1138231
2026-05-12T07:51:17Z
HarryWurst
36292
1138232
wikitext
text/x-wiki
{{coord|14|50|S|64|54|W}}
{{infobox tanàna
|tanàna=Trinidad
|firenena={{Bolivia}}
|isam-ponina=132.785
|velarantany= 35
|haavo =130
|ben'ny tanàna=
|sary=Trinidad desde el aire.jpg
|saina =Flag of Trinidad - Bolivia.svg
}}
I '''Trinidad''' ary Tanàna iray any {{Bolivia}} ary renivohitry ny Departemantan'i Beni.
Ao amin'ny faritr'i Amazonia no misy azy, eo amoron'ny Reniranon'i Arroyo San Juan, 500 km avaratra atsinanan'i [[La Paz]]. 132.785 ny mponina ao aminy tamin'ny taona 2017.
== Jeografia ==
Ao amin'ny Departemantan'i Beni, any avaratra atsinanan'i Bolivia no misy ny tanàna. Eo amin'ny 500 kilometatra eo ho eo miala ny renivohitry ny firenena, La Paz, sy ny tanàna lehibe indrindra ao amin'ny firenena, [[Santa Cruz de la Sierra]], no misy azy.
Eo amin'ny 13 kilometatra eo ho eo andrefan'ny tanàna no misy ny Reniranon'i [[Rio Mamoré]].
== Jereo koa ==
* [[Bolivia]]
* [[Sucre]], [[Cochabamba]], [[Santa Cruz de la Sierra]], [[Oruro]], [[Potosi]]
{{commonscat|Trinidad, Bolivia}}
[[sokajy:Tanàna ao Bolivia]]
3vfxep9m7cmeg00ow08r0nmci0n8trw
1138234
1138232
2026-05-12T07:54:29Z
HarryWurst
36292
1138234
wikitext
text/x-wiki
{{coord|14|50|S|64|54|W}}
{{infobox tanàna
|tanàna=Trinidad
|firenena={{Bolivia}}
|isam-ponina=132.785
|velarantany= 35
|haavo =130
|ben'ny tanàna=
|sary=Trinidad desde el aire.jpg
|saina =Flag of Trinidad - Bolivia.svg
}}
I '''Trinidad''' ary Tanàna iray any {{Bolivia}} ary renivohitry ny Departemantan'i Beni.
Ao amin'ny faritr'i Amazonia no misy azy, eo amoron'ny Reniranon'i Arroyo San Juan, 500 km avaratra atsinanan'i [[La Paz]]. 132.785 ny mponina ao aminy tamin'ny taona 2017.
== Jeografia ==
Ao amin'ny Departemantan'i Beni, any avaratra atsinanan'i Bolivia no misy ny tanàna. Eo amin'ny 500 kilometatra eo ho eo miala ny renivohitry ny firenena, La Paz, sy ny tanàna lehibe indrindra ao amin'ny firenena, [[Santa Cruz de la Sierra]], no misy azy.
Eo amin'ny 13 kilometatra eo ho eo andrefan'ny tanàna no misy ny Reniranon'i [[Rio Mamoré]].
== Jereo koa ==
* [[Bolivia]]
* [[Sucre]], [[Cochabamba]], [[Santa Cruz de la Sierra]], [[Oruro]], [[Potosi]]
{{commonscat|Trinidad, Bolivia}}
[[es:Trinidad (Bolivia)]]
[[sokajy:Tanàna ao Bolivia]]
esvsb0v4j26m2aei2xspkrmap9kj0j8
1138235
1138234
2026-05-12T07:55:39Z
HarryWurst
36292
1138235
wikitext
text/x-wiki
{{coord|14|50|S|64|54|W}}
{{infobox tanàna
|tanàna=Trinidad
|firenena={{Bolivia}}
|isam-ponina=132.785
|velarantany= 35
|haavo =130
|ben'ny tanàna=
|sary=Trinidad desde el aire.jpg
|saina =Flag of Trinidad - Bolivia.svg
}}
I '''Trinidad''' ary Tanàna iray any {{Bolivia}} ary renivohitry ny Departemantan'i Beni.
Ao amin'ny faritr'i Amazonia no misy azy, eo amoron'ny Reniranon'i Arroyo San Juan, 500 km avaratra atsinanan'i [[La Paz]]. 132.785 ny mponina ao aminy tamin'ny taona 2017.
== Jeografia ==
Ao amin'ny Departemantan'i Beni, any avaratra atsinanan'i Bolivia no misy ny tanàna. Eo amin'ny 500 kilometatra eo ho eo miala ny renivohitry ny firenena, La Paz, sy ny tanàna lehibe indrindra ao amin'ny firenena, [[Santa Cruz de la Sierra]], no misy azy.
Eo amin'ny 13 kilometatra eo ho eo andrefan'ny tanàna no misy ny Reniranon'i [[Rio Mamoré]].
== Population ==
{| align="center" border="0" cellspacing="2" cellpadding="5" style="border:1px solid #AAAAAA;"
|-bgcolor="#AAAAFF"
|+ style="font-weight: bold; font-size: 1.1em; margin-bottom: 0.5em"| '''Évolution démographique'''<ref>Population Statistics [http://www.populstat.info/] et World Gazetteer [http://world-gazetteer.com/wg.php?x=&men=gpro&lng=en&des=wg&srt=npan&col=abcdefghinoq&msz=1500&geo=269553924]</ref>
|-bgcolor="#FFDEAD"
! 1906 !! 1915 !! 1928 !! 1940 !! 1950 !! 1960
|- bgcolor="#FFF2DE"
| align=center| 4 800
| align=center| 6 100
| align=center| 7 000
| align=center| 10 000
| align=center| 11 000
| align=center| 13 800
|-bgcolor="#FFDEAD"
! 1976 !! 1992 !! 2001 !! 2008 !! 2017
|- bgcolor="#FFF2DE"
| align=center| 27 583
| align=center| 57 328
| align=center| 75 540
| align=center| 89 500
| align=center| 132 785
|}
== Jereo koa ==
* [[Bolivia]]
* [[Sucre]], [[Cochabamba]], [[Santa Cruz de la Sierra]], [[Oruro]], [[Potosi]]
{{commonscat|Trinidad, Bolivia}}
[[es:Trinidad (Bolivia)]]
[[sokajy:Tanàna ao Bolivia]]
g42522na67o3ij495m2iznwfc1n7vzw
Schinus terebinthifolius
0
299623
1138237
2026-05-12T07:57:51Z
Thelezifor
15140
nanova ny anaran'i [[Schinus terebinthifolius]] ho [[Schinus terebinthifolia]] i Thelezifor
1138237
wikitext
text/x-wiki
#FIHODINANA [[Schinus terebinthifolia]]
gd4q4w4pbarphr375hm163spp8rbdib
Berôzy
0
299624
1138240
2026-05-12T08:11:41Z
Thelezifor
15140
Voan-javamaniry fanao zava-manitra
1138240
wikitext
text/x-wiki
Ny '''berôzy''' dia voan' ny zavamaniry isan-karazany ao amin' ny antokon-javamaniry ''[[Schinus]]'' (ao amin' ny fianakaviana ''[[Anacardiaceae]]'') sy ''[[Euonymus]]'' (ao amin' ny fianakaviana ''[[Celastraceae]]'') izay ampiasaina ho zava-manitra amin' ny fahandroan-tsakafo.
== Karazana ==
Ireto karazana manaraka ireto no voakasika:
* ''[[Euonymus phellomanus]]''
* ''[[Schinus molle]]''
* ''[[Schinus terebinthifolia]]''
== Famokarana ==
Volena any amin' ny nosy [[La Réunion]] , any [[Amerika Atsimo]], any [[Florida]], eto [[Madagasikara]], any [[Nouvelle-Calédonie]] ary any [[Brezila]] ny krazana ahazoana berôzy, nefa ny firenena mpamokatra lehibe indrindra eran-tany dia i Brezila sy i Madagasikara. Antsoina hoe ''Calibre A+'' ny kalitao avo indrindra, amin' izany voan' ny berôzy dia mitovy sy masaka tanteraka. Ny 5% amin' ny vokatra ihany no mahafeno an' io kalitao manokana io.
== Jereo koa ==
* ''[[Euonymus]]''
* ''[[Schinus]]''
* ''[[Piper]]''
* [[Dipoavatra (voany)|Dipoavatra]]
t7y90u57us412605t6brmy2ccw952x1
1138242
1138240
2026-05-12T08:21:57Z
Thelezifor
15140
Nanisy sary
1138242
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Schinus terebinthifolius.JPG|vignette|307x307px|Berôzy (''[[Schinus terebinthifolia|Schinus terebinthifolius]]'')]]
Ny '''berôzy''' dia voan' ny zavamaniry isan-karazany ao amin' ny antokon-javamaniry ''[[Schinus]]'' (ao amin' ny fianakaviana ''[[Anacardiaceae]]'') sy ''[[Euonymus]]'' (ao amin' ny fianakaviana ''[[Celastraceae]]'') izay ampiasaina ho zava-manitra amin' ny fahandroan-tsakafo.
== Karazana ==
[[Sary:Peppercorns02.jpg|ankavia|vignette|208x208px|''[[Schinus molle]]'']]
Ireto karazana manaraka ireto no voakasika:
* ''[[Euonymus phellomanus]]''
* ''[[Schinus molle]]''
* ''[[Schinus terebinthifolia]]''
== Famokarana ==
[[Sary:Schinus terebinthifolius fruits.JPG|vignette|216x216px|''[[Schinus terebinthifolia]]'']]
Volena any amin' ny nosy [[La Réunion]] , any [[Amerika Atsimo]], any [[Florida]], eto [[Madagasikara]], any [[Nouvelle-Calédonie]] ary any [[Brezila]] ny krazana ahazoana berôzy, nefa ny firenena mpamokatra lehibe indrindra eran-tany dia i Brezila sy i Madagasikara. Antsoina hoe ''Calibre A+'' ny kalitao avo indrindra, amin' izany voan' ny berôzy dia mitovy sy masaka tanteraka. Ny 5% amin' ny vokatra ihany no mahafeno an' io kalitao manokana io.
== Jereo koa ==
* ''[[Euonymus]]''
* ''[[Schinus]]''
* ''[[Piper]]''
* [[Dipoavatra (voany)|Dipoavatra]]
bwucommsjsol5q1ox4s81jcjtkuowre
Catha edulis
0
299625
1138247
2026-05-12T09:02:45Z
Thelezifor
15140
Karazan-javamaniry ao amin' ny fianakaviana Celastraceae
1138247
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Catha edulis.jpg|vignette|363x363px|Katy (''Catha edulis'')]]
Ny '''''Catha edulis''''' dia karazana hazobotry na kirihitra kely ao amin' ny fianakaviana ''[[Celastraceae]]'', teratany any [[Iemena]] sy any [[Etiôpia]], izay niely tany [[Saikanosin' i Arabia|Arabia]] manodidina ny taonjato faha-15. Hanin' ny mponina amin' ireo faritra ireo, izay mitsako ny raviny noho ny vokany manaitaitra sy mahafinaritra. Catha edulis <small>(Vahl) Forssk</small> <small>ex Endl.</small> no anarany siantifika feno. Taloha izy dia nantsoina hoe '''''Celastrus edulis''''' <small>Vahl</small>. Amin' ny teny malagasy izy dia fantatra amin' ny anarana hoe '''katy'''.
== Famariparitana ==
Karazan-kazobotry tsy misy tsilo ny ''Catha edulis'' izay mety hitombo hatramin' ny 1 ka hatramin' ny 10 m any [[Iemena]], ary hatramin' ny 18 m amin' ny lembalemba any [[Etiôpia]]. Ny hodiny volondavenona dia marokoroko ary matetika misy vakivaky.
=== Ravina ===
Mifanohitra ny ravin' ny ''Catha edulis'' izay maitso lalandava sy henjana, misy kinifinifiny, salavalava somary mitovy amin' ny lela lefona, amin' ny ankapobeny manana halava dia 10 sm sy sakany 5 sm, maitso manjelatra eo amin' ny lafiny ambony ary matroka ny lafiny ambany. Fohy sy mavokely ny [[Tangozan-dravina|tangozan-draviny]].
=== Vony sy voa ===
Bitika, mivondrona ho salohy ny vonin' ny ''Catha edulis'' izay manana [[vondrom-pelambony]] foronin' ny felany fotsy miisa dimy. Kapsiola misy efitra telo, manana halava eo amin' ny 10 mm, manopy mena rehefa masaka, ary misy vihim-boa misy elatra ny voany.
== Tsinjara toerana ==
Ny faritra voajanahary anirian' ny ''Catha edulis'' dia ny [[Tandrok' i Afrika|Tandrok']] [[Tandrok' i Afrika|i Afrika]] ([[Etiôpia]], [[Sômalia]], [[Kenià]]), i [[Afrika Atsimo-Atsinanana|Afrika Atsimo Atsinanana]] ([[Tanzania]], [[Oganda]], [[Malaoy]], [[Môzambika]], [[Zambia]], [[Zimbaboe]], [[Afrika Atsimo]], [[Madagasikara]]) ary faritra atsimo amin' i [[Saikanosin' i Arabia|Arabia]] ([[Arabia Saodita]], [[Ômàna|Ômana]] ary [[Iemena]]). Maniry amin' ny haabo 1 670 ka hatramin' ny 2 590 m izy io arakaraka ny nofon-tany sy ny toetany.
== Jereo koa ==
* ''[[Celastrus]]''
2uatkxsc3t6sva80595mwzkqadxh9pb
1138248
1138247
2026-05-12T10:26:34Z
Thelezifor
15140
Nanampy sary
1138248
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Catha edulis.jpg|vignette|363x363px|Katy (''Catha edulis'')]]
Ny '''''Catha edulis''''' dia karazana hazobotry na kirihitra kely ao amin' ny fianakaviana ''[[Celastraceae]]'', teratany any [[Iemena]] sy any [[Etiôpia]], izay niely tany [[Saikanosin' i Arabia|Arabia]] manodidina ny taonjato faha-15. Hanin' ny mponina amin' ireo faritra ireo, izay mitsako ny raviny noho ny vokany manaitaitra sy mahafinaritra. Catha edulis <small>(Vahl) Forssk</small> <small>ex Endl.</small> no anarany siantifika feno. Taloha izy dia nantsoina hoe '''''Celastrus edulis''''' <small>Vahl</small>. Amin' ny teny malagasy izy dia fantatra amin' ny anarana hoe '''katy'''.
== Famariparitana ==
[[Sary:Qat tree,yemen.jpg|vignette|278x278px|Hazo katy (''Catha edulis'')]]
Karazan-kazobotry tsy misy tsilo ny ''Catha edulis'' izay mety hitombo hatramin' ny 1 ka hatramin' ny 10 m any [[Iemena]], ary hatramin' ny 18 m amin' ny lembalemba any [[Etiôpia]]. Ny hodiny volondavenona dia marokoroko ary matetika misy vakivaky.
=== Ravina ===
[[Sary:Catha edulis kz02.jpg|ankavia|vignette|207x207px|Ravin' ny katy]]
Mifanohitra ny ravin' ny ''Catha edulis'' izay maitso lalandava sy henjana, misy kinifinifiny, salavalava somary mitovy amin' ny lela lefona, amin' ny ankapobeny manana halava dia 10 sm sy sakany 5 sm, maitso manjelatra eo amin' ny lafiny ambony ary matroka ny lafiny ambany. Fohy sy mavokely ny [[Tangozan-dravina|tangozan-draviny]].
=== Vony sy voa ===
[[Sary:Catha edulis04.jpg|ankavia|vignette|280x280px|Vonin' ny ''Catha edulis'']]
Bitika, mivondrona ho salohy ny vonin' ny ''Catha edulis'' izay manana [[vondrom-pelambony]] foronin' ny felany fotsy miisa dimy. Kapsiola misy efitra telo, manana halava eo amin' ny 10 mm, manopy mena rehefa masaka, ary misy vihim-boa misy elatra ny voany.
== Tsinjara toerana ==
[[Sary:Distribution map of Catha edulis.png|vignette|369x369px|Faritra eto amin' izao tontolo izao ambolena ny ''Catha edulis'']]
Ny faritra voajanahary anirian' ny ''Catha edulis'' dia ny [[Tandrok' i Afrika|Tandrok']] [[Tandrok' i Afrika|i Afrika]] ([[Etiôpia]], [[Sômalia]], [[Kenià]]), i [[Afrika Atsimo-Atsinanana|Afrika Atsimo Atsinanana]] ([[Tanzania]], [[Oganda]], [[Malaoy]], [[Môzambika]], [[Zambia]], [[Zimbaboe]], [[Afrika Atsimo]], [[Madagasikara]]) ary faritra atsimo amin' i [[Saikanosin' i Arabia|Arabia]] ([[Arabia Saodita]], [[Ômàna|Ômana]] ary [[Iemena]]). Maniry amin' ny haabo 1 670 ka hatramin' ny 2 590 m izy io arakaraka ny nofon-tany sy ny toetany.
== Jereo koa ==
* ''[[Celastrus]]''
4lcfmdikkrd8bddvork1hv46gt15hqw
1138249
1138248
2026-05-12T10:27:04Z
Thelezifor
15140
1138249
wikitext
text/x-wiki
[[Sary:Catha edulis.jpg|vignette|363x363px|Katy (''Catha edulis'')]]
Ny '''''Catha edulis''''' dia karazana hazobotry na kirihitra kely ao amin' ny fianakaviana ''[[Celastraceae]]'', teratany any [[Iemena]] sy any [[Etiôpia]], izay niely tany [[Saikanosin' i Arabia|Arabia]] manodidina ny taonjato faha-15. Hanin' ny mponina amin' ireo faritra ireo, izay mitsako ny raviny noho ny vokany manaitaitra sy mahafinaritra. Catha edulis <small>(Vahl) Forssk</small> <small>ex Endl.</small> no anarany siantifika feno. Taloha izy dia nantsoina hoe '''''Celastrus edulis''''' <small>Vahl</small>. Amin' ny teny malagasy izy dia fantatra amin' ny anarana hoe '''katy'''.
== Famariparitana ==
[[Sary:Qat tree,yemen.jpg|vignette|278x278px|Hazo katy (''Catha edulis'')]]
Karazan-kazobotry tsy misy tsilo ny ''Catha edulis'' izay mety hitombo hatramin' ny 1 ka hatramin' ny 10 m any [[Iemena]], ary hatramin' ny 18 m amin' ny lembalemba any [[Etiôpia]]. Ny hodiny volondavenona dia marokoroko ary matetika misy vakivaky.
=== Ravina ===
[[Sary:Catha edulis kz02.jpg|ankavia|vignette|207x207px|Ravin' ny katy]]
Mifanohitra ny ravin' ny ''Catha edulis'' izay maitso lalandava sy henjana, misy kinifinifiny, salavalava somary mitovy amin' ny lela lefona, amin' ny ankapobeny manana halava dia 10 sm sy sakany 5 sm, maitso manjelatra eo amin' ny lafiny ambony ary matroka ny lafiny ambany. Fohy sy mavokely ny [[Tangozan-dravina|tangozan-draviny]].
=== Vony sy voa ===
[[Sary:Catha edulis04.jpg|ankavia|vignette|200x200px|Vonin' ny ''Catha edulis'']]
Bitika, mivondrona ho salohy ny vonin' ny ''Catha edulis'' izay manana [[vondrom-pelambony]] foronin' ny felany fotsy miisa dimy. Kapsiola misy efitra telo, manana halava eo amin' ny 10 mm, manopy mena rehefa masaka, ary misy vihim-boa misy elatra ny voany.
== Tsinjara toerana ==
[[Sary:Distribution map of Catha edulis.png|vignette|369x369px|Faritra eto amin' izao tontolo izao ambolena ny ''Catha edulis'']]
Ny faritra voajanahary anirian' ny ''Catha edulis'' dia ny [[Tandrok' i Afrika|Tandrok']] [[Tandrok' i Afrika|i Afrika]] ([[Etiôpia]], [[Sômalia]], [[Kenià]]), i [[Afrika Atsimo-Atsinanana|Afrika Atsimo Atsinanana]] ([[Tanzania]], [[Oganda]], [[Malaoy]], [[Môzambika]], [[Zambia]], [[Zimbaboe]], [[Afrika Atsimo]], [[Madagasikara]]) ary faritra atsimo amin' i [[Saikanosin' i Arabia|Arabia]] ([[Arabia Saodita]], [[Ômàna|Ômana]] ary [[Iemena]]). Maniry amin' ny haabo 1 670 ka hatramin' ny 2 590 m izy io arakaraka ny nofon-tany sy ny toetany.
== Jereo koa ==
* ''[[Celastrus]]''
jad4legbf8emxnzne3s7apfl77y6emf
Katy (zavamaniry)
0
299626
1138251
2026-05-12T10:30:15Z
Thelezifor
15140
Fihodinana
1138251
wikitext
text/x-wiki
#FIHODINANA[[Catha edulis]]
be1go2fljroxgmxm4bxosdjfe69qgy7