വിക്കിപീഡിയ mlwiki https://ml.wikipedia.org/wiki/%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A7%E0%B4%BE%E0%B4%A8_%E0%B4%A4%E0%B4%BE%E0%B5%BE MediaWiki 1.46.0-wmf.24 first-letter മീഡിയ പ്രത്യേകം സംവാദം ഉപയോക്താവ് ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം വിക്കിപീഡിയ വിക്കിപീഡിയ സംവാദം പ്രമാണം പ്രമാണത്തിന്റെ സംവാദം മീഡിയവിക്കി മീഡിയവിക്കി സംവാദം ഫലകം ഫലകത്തിന്റെ സംവാദം സഹായം സഹായത്തിന്റെ സംവാദം വർഗ്ഗം വർഗ്ഗത്തിന്റെ സംവാദം കവാടം കവാടത്തിന്റെ സംവാദം കരട് കരട് സംവാദം TimedText TimedText talk ഘടകം ഘടകത്തിന്റെ സംവാദം Event Event talk 0 3529 4613959 4569316 2026-04-16T23:39:13Z Vishkailas 214655 added another name too 4613959 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Cassia fistula}} {{ToDisambig|വാക്ക്=കൊന്ന}} {{Taxobox | color = lightgreen | name = കണിക്കൊന്ന | image = Golden shower tree bloom.jpg | image_width = 240px | image_caption = ''C. fistula flowers'' | regnum = [[Plant]]ae | divisio = [[Flowering plant|Magnoliophyta]] | classis = [[Rosopsida]] | ordo = [[Fabales]] | familia = [[Fabaceae]] | subfamilia = [[Caesalpinioideae]] | tribus = [[Cassieae]] | genus = ''[[Cassia (genus)|Cassia]]'' | species = '''''C. fistula''''' | binomial = ''Cassia fistula'' | binomial_authority = [[Carolus Linnaeus|L.]] | synonyms = ''Bactyrilobium fistula'' [[Willd.]]<br /> ''Cassia bonplandiana'' [[A. P. de Candolle|DC.]]<br /> ''Cassia excelsa'' [[Kunth]]<br /> ''Cassia fistuloides'' [[Collad.]]<br /> ''Cassia rhombifolia'' ''Roxb.''<br /> ''Cathartocarpus excelsus'' [[G.Don]] <br /> ''Cathartocarpus fistula'' [[Pers.]]<br /> ''Cathartocarpus fistuloides'' ([[Collad.]]) [[G.Don]]<br /> ''Cathartocarpus rhombifolius'' [[G.Don]]) }} [[ഇന്ത്യ]], [[ശ്രീലങ്ക]], [[മ്യാന്മാർ]] എന്നിവിടങ്ങളിൽ വളരുന്ന ചെറുവൃക്ഷമാണ് '''കണിക്കൊന്ന, കർണ്ണികാരം''' അഥവാ '''ഓഫീർപ്പൊന്ന്'''<ref>{{Cite web |url=https://www.deshabhimani.com/special/news-kilivathilspecial-14-04-2016/553355 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-03-07 |archive-date=2016-04-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160422060316/http://www.deshabhimani.com/special/news-kilivathilspecial-14-04-2016/553355 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.medicinalplantsindia.com/indian-laburnum.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2019-03-07 |archive-date=2018-11-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181116051353/http://www.medicinalplantsindia.com/indian-laburnum.html |url-status=dead }}</ref><ref>https://herbs.indianmedicinalplants.info/index.php/medicinal-plants-pictures-a-details/1145-cassia-fistula-its-ayurveda-property-and-pharmacology{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=മാർച്ച് 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>; ഇംഗ്ലീഷ്: ഗോൾഡൻ ഷവർ ട്രീ, ഇന്ത്യൻ ലാബർനം<ref>{{Cite web |url=http://www.flowersofindia.net/catalog/slides/Golden%20Shower%20Tree.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-04-16 |archive-date=2008-02-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080203035823/http://www.flowersofindia.net/catalog/slides/Golden%20Shower%20Tree.html |url-status=dead }}</ref>. ''ലെഗുമിനോസേ'' അഥവാ ''ഫാബേഷിയേ'' കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട ഇതിന്റെ ശാസ്ത്രീയ നാമം ''കാസ്സിയ ഫിസ്റ്റുല'' (Cassia fistula) എന്നാണ്. ഒരു ജനപ്രിയ അലങ്കാര സസ്യമായ ഈ വൃക്ഷത്തിൻറെ വേനൽക്കാലത്ത് പൂക്കുന്ന ഈ സ്വർണാഭമായ പൂക്കളാണ് ഇതിനെ ആകർഷകമാക്കുന്നത്. == പ്രാധാന്യം == [[കേരളം|കേരള സംസ്ഥാനത്തിന്റെ]] ഔദ്യോഗിക പുഷ്പമാണ്‌ കണിക്കൊന്ന. [[ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡം|ഇന്ത്യൻ ഉപഭൂഖണ്ഡത്തിലും]] [[തെക്കുകിഴക്കേ ഏഷ്യ|തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യയുടെ]] സമീപ പ്രദേശങ്ങളിലും ഈ ഇനം സ്വദേശിയാണ്. ഇന്ത്യയിലുടനീളം കിഴക്ക് മുതൽ [[മ്യാൻമാർ|മ്യാൻമർ]], [[തായ്‌ലാന്റ്|തായ്ലൻഡ്]] വരെയും തെക്ക് [[ശ്രീലങ്ക]], തെക്കൻ പാകിസ്ഥാൻ വരെയും ഇത് കാണപ്പെടുന്നു. [[തായ്‌ലാൻഡ്|തായ്‌ലാൻഡിന്റെ]] ദേശീയവൃക്ഷവും ദേശീയ പുഷ്പവും കണിക്കൊന്നയാണ്. മലയാളികളുടെ വിശേഷിച്ചും ഹൈന്ദവരുടെ ഉത്സവമായ [[വിഷു|വിഷുവുമായി]] കണിക്കൊന്ന അഭേദ്യമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. വിഷുവിന് കണികണ്ടുണരാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രകൃതി വിഭവങ്ങളിൽ പ്രധാനമാണ് കണിക്കൊന്നപ്പൂക്കൾ. കണിക്കൊന്ന എന്ന പേരു ലഭിച്ചതും ഈ ആചാരത്തിൽ നിന്നാണ്. == ഇതരഭാഷാ സംജ്ഞകൾ == [[പ്രമാണം:(MHNT) Cassia fistula MHNT.bot.2007.26.54.jpg|left|thumb|കൊന്നയുടെ [[ഫലം]]]] [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] അരഗ്വദഃ, നൃപേന്ദ്രം, രാജവൃക്ഷ, ശ്വാമാം, ദീർഘഫല, കർണ്ണികാരം <ref>{{Cite web |url=http://ayurvedicmedicinalplants.com/plants/205.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-04-16 |archive-date=2008-12-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081207071327/http://ayurvedicmedicinalplants.com/plants/205.html |url-status=dead }}</ref> എന്നൊക്കെയാണ്‌ പേരുകൾ, അമലതാസ് എന്ന് ഹിന്ദിയിലും ആരഗ്വധമു, കൊന്ദ്രക്കായ് എന്നൊക്കെ തെലുങ്കിലും സോൻഡൽ, സുൻസലി എന്നൊക്കെ ബംഗാളിയിലും വിളിക്കുന്നു. തമിഴിൽ കൊന്നൈ എന്ന് തന്നെയാണ്‌. കേരളീയർ പുതുവർഷാരംഭത്തിൽ കണി കാണുന്ന പൂക്കളായതിനാലാണ്‌ കണിക്കൊന്ന എന്ന പേര്‌. == വിതരണം == ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളിൽ ധാരാളം കാണപ്പെടുന്നു. പടിഞ്ഞാറ് [[പാകിസ്താൻ]] മുതൽ കിഴക്ക് [[മ്യാന്മർ]], തെക്ക് [[ശ്രീലങ്ക]] വരെയും ഈ വൃക്ഷം കാണപ്പെടുന്നു. [[ഇന്ത്യ]]യിൽ മിക്കസ്ഥലങ്ങളിലും കാണപ്പെടുന്നു. [[ഇലപൊഴിയും വനങ്ങൾ|ഇലപൊഴിയും കാടുകളിലും]], ഉഷ്ണമേഖലാ ശുഷ്കവനങ്ങളിലും, [[ഉഷ്ണമേഖല|ഉഷ്ണമേഖലാ]] നാട്ടുമ്പുറങ്ങളിലും കണ്ടുവരുന്നു. [[ഹിമാലയം|ഹിമാലയത്തിൽ]] 1200 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ വരെ വളരുന്നു. തണ‍ൽ‌വൃക്ഷമായും അലങ്കാരത്തിനായും വച്ചു പിടിപ്പിക്കുന്നവരുണ്ട്. == വിവരണം == [[പ്രമാണം:കണിക്കൊന്നമരം.jpg|thumb|left|കൊന്ന മരം]] 12-15 മീറ്റർ വരെ ഉയരത്തിൽ വളരുന്ന വൃക്ഷമാണ് കണിക്കൊന്ന. 60 സെന്റീമീറ്റർ വരെ നീളത്തിലുള്ള തണ്ടുകളിൽ നാലു മുതൽ എട്ടുവരെ ഗണങ്ങളായി കാണുന്ന ഇലകൾക്ക് 3 ഇഞ്ചുവരെ വലിപ്പമുണ്ടാകും. മരപ്പട്ടയുടെ ബാഹ്യഭാഗം ചാര നിറത്തിലുള്ളതും ആന്തരഭാഗം ഇളം മഞ്ഞയുമാണ്‌. തൊലിക്ക് നല്ല കട്ടിയുണ്ട്. ഇലകൾ പിച്ഛകസമ്യുക്തമാണ്‌. 22-50 സെ.മീ നീളമുള്ള ഇലകളാണ്‌ കാണപ്പെടുന്നത്. ഒരിലയിൽ 4-8 ജോഡി പത്രകങ്ങൾ സമ്മുഖമായി വിന്യസിച്ചിരിക്കുന്നു. ഒരോ പത്രകത്തിനും 15 സെ.മീ നീളം, 7 സെ.മീ. വീതി ഉണ്ടാവും. വസന്തകാലത്ത് പൂത്തുതളിർക്കുമ്പോൾ മഞ്ഞ പൂക്കളാൽ വർണ്ണാഭമായ കൊന്നയെ തിരിച്ചറിയാൻ ബുദ്ധിമുട്ടില്ല. കുലയായി താഴേക്കു തൂങ്ങിക്കിടക്കുന്ന മഞ്ഞ പൂക്കളാണ് കണിക്കൊന്നയെ ആകർഷകമാക്കുന്നത്. പൂക്കളുടെ ഈ ഘടനകൊണ്ടാണ് ഇന്ത്യൻ ലബർനം എന്ന ഇംഗ്ലീഷ് പേരു ലഭിച്ചത്. യൂറോപ്പിൽ സാധാരണമായ ലബർനത്തിനും കണിക്കൊന്നയുടെ അതേ ഘടനയാണ്; വിശേഷിച്ചും പൂക്കൾക്ക്. ഫെബ്രുവരി മുതൽ മൂന്ന് നാലു മാസങ്ങളാണ് കണിക്കൊന്നകളുടെ പൂക്കാലം. മറ്റു കാലങ്ങളിലും ഭാഗികമായി പൂക്കാറുണ്ട്. പൂങ്കുലക്ക് 50 സെ.മീ. നീളം ഉണ്ടാവുന്നു. ഏറ്റവും ആദ്യമുള്ള പൂക്കൾ ആദ്യം വിരിയുന്നു. ഒരോ പൂവിനും പച്ചകലർന്ന മഞ്ഞനിറമുള്ള 5 ബാഹ്യദളങ്ങളും മഞ്ഞനിറമുള്ള 5 ദളങ്ങളും ഉണ്ട്. 10 കേസരങ്ങൾ 3 ഗ്രൂപ്പുകളായി നിൽക്കുന്നു. കേസരങ്ങളുടെ നിറം മഞ്ഞയാണ്. നേർത്ത സുഗന്ധമുണ്ട്. [[പ്രമാണം:കണിക്കൊന്ന-കായ്കൾ.jpg|thumb|കണിക്കൊന്നയുടെ കായ്കൾ]] പയറുപോലെ മെലിഞ്ഞു നീണ്ടതാണ് കണിക്കൊന്നയുടെ കായ്കൾ.30-60 സെ.മീ. നീളമുണ്ടാവും. ഇളംകായ്ക്ക് പച്ചനിറവും മൂത്തുകഴിഞ്ഞാൽ കാപ്പി നിറവുമാണ്‌. ഇതിനുള്ളിലെ പശപ്പിൽ തവിട്ടു നിറത്തിൽ പയറുമണികൾ പോലെ വിത്തുകൾ കാണും. ഇവയ്ക്ക് ചെറുമധുരവുമുണ്ട്. '''പുഡിംഗ് പൈപ് ട്രീ''' എന്ന മറ്റൊരു പേരിൽ ഇംഗ്ലീഷിൽ അറിയപ്പെടാനുള്ള കാരണമിതാണ്. പക്ഷികളും മൃഗങ്ങളും വിശേഷിച്ച് കരടികൾ{{തെളിവ്}} കണിക്കൊന്നയുടെ വിത്തുകൾ ഭക്ഷിക്കുന്നു. വിത്തുകൾ മൂലമാണ്‌ പ്രവർദ്ധനം നടക്കുന്നത്. കായ വിളയാൻ ഏതാണ്ട് ഒൻപത് മാസമെടുക്കും. പെയ്യാൻ പോകുന്ന മഴയുടെ ജലാംശം അന്തരീക്ഷത്തിൽ ഉണ്ടാക്കുന്ന മാറ്റം ഏകദേശം 85-95 ദിവസങ്ങൾക്കു മുൻപുതന്നെ മണത്തറിയുവാൻ കണിക്കൊന്നയ്‌ക്കു സാധിക്കുമെന്നു ചില പരീക്ഷണങ്ങൾ തെളിയിച്ചിട്ടുണ്ട്. ജലാംശത്തിന്റെ സാന്നിധ്യം പിടിച്ചെടുക്കുന്ന ബയോസെൻസർ (ജൈവ വിവേചന ഘ്രാണശക്‌തി) കണിക്കൊന്നയ്‌ക്ക് സ്വന്തമായി ഉള്ളതുകൊണ്ടാണ് ഇത് സാധ്യമാകുന്നത്.<ref>[http://www.manoramaonline.com/karshakasree/home-garden/cassia-fistula-konnappoo-golden-shower.html Konna Flower]</ref> ==രസാദി ഗുണങ്ങൾ== രസം :തിക്തം, മധുരം ഗുണം :ഗുരു, മൃദു, സ്നിഗ്ധം വീര്യം :ശീതം വിപാകം :മധുരം<ref name="vns1">ഔഷധ സസ്യങ്ങൾ, ഡോ. നേശമണി, കേരള ഭാഷ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട്</ref> ==ഔഷധയോഗ്യ ഭാഗം== മരപ്പട്ട, വേര്, ഫലമജ്ജ <ref name=" vns1"/> == രാസഘടകങ്ങൾ == 1,8-ഡൈഹൈഡ്രോക്സി -30 കാർബോക്സിൽ - ആന്ത്രാക്വിനോൺ ആണ്‌ ഇതിൽ നിന്ന് വേർതിരിച്ചിട്ടുള്ള പ്രധാനഘടകം. വേരിലും തൊലിയിലും [[ടാനിൻ|ടാനിനും]] അടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. ഫലത്തിന്റെ മജ്ജയിൽ മ്യൂസിലേജ് പെക്റ്റിൻ എന്നിവയും ഉണ്ട്. == ഉപയോഗങ്ങൾ == [[പ്രമാണം:കൊന്നപ്പൂവ്.jpg|ലഘു|കൊന്നപ്പൂക്കൾ]] === ഔഷധഗുണം === കണിക്കൊന്നയ്ക്ക് ഏറെ ഔഷധഗുണങ്ങളുണ്ട്. [[വാതം]], [[പിത്തം]], [[കഫം]] എന്നീ [[ത്രിദോഷങ്ങൾ]] ശമിപ്പിക്കാൻ കൊന്നപ്പൂക്കൾ ഉപയോഗപ്പെടുത്താറുണ്ട്. രക്തശുദ്ധി ഉണ്ടാക്കാനും മലബന്ധം മാറ്റുവാനും ഈ പൂക്കൾ ആയുർവ്വേദ വൈദ്യന്മാർ ഉപയോഗപ്പെടുത്തുന്നു. കൊന്നയുടെ തോലുകൊണ്ടുള്ള [[കഷായം]] ത്വക് [[രോഗങ്ങൾ]] അകറ്റുമെന്നും ആയുർവേദ വിധികളിൽ പറയുന്നു. <br /> മരപ്പട്ടയെ "സുമരി" എന്നു് പറയുന്നു <ref>Medicinal Plants- SK Jain, National Book Trust, India</ref> [[ടാനിൻ]] ഉള്ളതുകൊണ്ട് തുകൽ ഊറക്കിടുന്നതിന്ന് കണിക്കൊന്നയുടെ മരപ്പട്ട ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്‌. വടക്കു കിഴക്കേ ഇന്ത്യയിൽ പുകയിലയുടെ രുചി വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ ഫലത്തിനുള്ളിലെ പൾപ്പ്‌ ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്‌. കൊന്ന യിൽ കൊതുകിനെയും ലാർവയെയും നശിപ്പിക്കുന്ന ജൈവ വസ്തുവായ ഐക്കോസട്രി എനൊഇക്കു ആസിഡിന്റെ സാന്നിധ്യം ഉള്ളതിനാൽ ഇത് നല്ലൊരു കൊതുക് നാശിനിയാണ് === അലങ്കാരം === അലങ്കാരച്ചെടിയായും തണൽ‌വൃക്ഷമായും വച്ചുപിടിപ്പിക്കാറുണ്ട്. മലയാളികൾ വിഷുക്കാലത്ത് കണിവക്കാൻ ഇതിന്റെ പൂക്കൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. == ചിത്രശാല == <gallery caption="കണിക്കൊന്നയുടെ ചിത്രങ്ങൾ" widths="110px" heights="110px"> File:Indian_Laburnum_-_കണിക്കൊന്ന_005.jpg|കണിക്കൊന്ന File:Indian_Laburnum_-_കണിക്കൊന്ന_001.jpg|ഉണങ്ങിയ കണിക്കൊന്ന കായകൾ File:Indian_Laburnum_-_കണിക്കൊന്ന_006.jpg|കണിക്കൊന്ന കായകൾ File:Golden shower tree bloom 2.jpg|കൊന്നപ്പൂ File:Indian_Laburnum_-_കണിക്കൊന്ന_01.JPG|കണിക്കൊന്ന File:Indian_Laburnum_-_കണിക്കൊന്ന_02.JPG|കണിക്കൊന്ന ചിത്രം:Cassia fistula1.jpg|കൊന്നപ്പൂക്കൾ File:Cassia fistula with flowers.jpg|പൂത്തു നിൽക്കുന്ന കണിക്കൊന്ന പ്രമാണം:KANIKKONNA01.JPG|ലഘുചിത്രം|കണിക്കൊന്നപ്പൂ File:Golden flower in kerala01.jpg|thumb| File:Golden flower in kerala.jpg|thumb| File:Cassia fistula2.jpg|thumb|in Kodaikanal 2008 </gallery> == അവലംബം == <references/> {{-}} {{WS|Cassia fistula}} {{CC|Cassia fistula}} {{കേരളത്തിലെ മരങ്ങൾ}} [[വർഗ്ഗം:ഔഷധസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പുഷ്പങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:Fabaceae കുടുംബത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന സസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ശലഭപ്പുഴുക്കളുടെ ഭക്ഷണസസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഹോർത്തൂസ് മലബാറിക്കൂസിൽ പരാമർശിച്ചിരിക്കുന്ന സസ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സസ്യജാലം]] nfjo86pphe1hapzvxvrokpqs0quwa4z 0 4602 4613923 4613846 2026-04-16T15:22:36Z Vishkailas 214655 പ്രസിദ്ധമായ വടക്കൻ സദ്യ ഇതിൽ ആഡ് ചെയ്തിട്ടില്ല. അതുകൊണ്ട് ആഡ് ചെയ്യുന്നു. ഇത് പ്രസിദ്ധമായ സദ്യ ആയതിനാൽ citations നിർബന്ധം ഇല്ലല്ലോ 4613923 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|sadhya}} [[File:OnaSadya - The Onam feast 2011.jpg|thumb|ഒരു സാധാരണ ഓണ സദ്യ]] [[ചിത്രം:Sadhya.jpg|thumb|സദ്യ]] [[അരി]] കൊണ്ടുള്ള വിഭവ സമൃദ്ധമായ ഊണിനെയാണ്‌ '''സദ്യ''' എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. രുചികളിലെ എല്ലാം അടങ്ങുന്ന ഒരു സമ്പൂർണ്ണ ആഹാരമാണ് സദ്യ. [[ഓണം]], [[വിഷു]] <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/pachakam/recipes/2019/04/11/top-ten-recipes-for-vishu.html|title=Vishu Sadya Recipes|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=|archive-date=2019-04-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20190411115910/https://www.manoramaonline.com/pachakam/recipes/2019/04/11/top-ten-recipes-for-vishu.html|url-status=dead}}</ref>, ഉത്സവങ്ങൾ, [[വിവാഹം]], വിവാഹ വാർഷികം, പിറന്നാൾ, നാമകരണം, [[ശ്രാദ്ധം]] തുടങ്ങി ഏതെങ്കിലും വിശേഷാവസരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ് സാധാരണയായി സദ്യ ഉണ്ടാവുക. തെക്കൻ കേരളത്തിൽ ഇത് സസ്യാഹാരങ്ങൾ മാത്രം അടങ്ങുന്നതായിരിക്കും. എന്നാൽ വടക്കൻ കേരളത്തിൽ (മലബാർ ഭാഗങ്ങളിൽ) മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങൾ സദ്യയുടെ അഭിവാജ്യ ഘടകം ആണ്. ക്രൈസ്തവ സമുദായത്തിന്റെ ഇടയിൽ നസ്രാണി സദ്യ, അച്ചായൻ സദ്യ തുടങ്ങിയ പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്ന മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങൾ കൂടി ഉൾപ്പെടുന്ന സദ്യ വ്യാപകമാണ്. നിലത്ത് ചമ്രം പിടിഞ്ഞിരുന്ന് വാഴയിലയിലാണ് പാരമ്പര്യമായി സദ്യയുണ്ണുന്ന രീതി. ആറന്മുള വള്ളസദ്യ ഇത്തരത്തിൽ ഇന്നും നടത്തപ്പെടുന്നുണ്ട്. ഇക്കാലത്ത് വിവാഹ ഹാളുകളിലും മറ്റും സദ്യ മേശമേൽ ഇലയിട്ട് വിളമ്പാറുമുണ്ട്. 28 കൂട്ടം വിഭവങ്ങൾ ചേരുന്ന സമൃദ്ധമായ കേരളീയ സദ്യയാണ്‌ വിവാഹം തുടങ്ങിയ വിശേഷാവസരങ്ങളിൽ പതിവായി ഉണ്ടായിരുന്നത്. വിളമ്പുന്നതിനും ഉണ്ണുന്നതിനും നിയതമായ ക്രമവും ചിട്ടകളും ഉണ്ട്. സദ്യവിഭവങ്ങൾ സാധാരണയായി [[ചോറ്]], [[കറി|കറികൾ]], [[പായസം]], [[പഴം]], [[മോര്‌]], [[തൈര്]], [[പപ്പടം]], [[ഉപ്പേരി]] തുടങ്ങിയവയും മറ്റുമാണ്‌. വിവിധ ഇനം കറികൾ ഉള്ളതിനാൽ ഊണുകഴിക്കുന്നവരുടെ വൈവിധ്യമാർന്ന ഇഷ്ടാനിഷ്ടങ്ങളുമായി ചേർന്നുപോകുന്നു എന്നത് സദ്യയുടെ പ്രത്യേകതയാണ്‌. [[ഉള്ളി|ഉള്ളിയോ]] [[വെളുത്തുള്ളി|വെളുത്തുള്ളിയോ]] പരമ്പരാഗതമായി കറികളായി സദ്യയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല, എന്നാൽ പണ്ട് സദ്യയിൽ പതിവില്ലായിരുന്ന [[കാരറ്റ്]], [[കൈതച്ചക്ക]], [[പയർ]] ഇവകൊണ്ടുള്ള വിഭവങ്ങളും ഇന്ന് സദ്യയിൽ വിളമ്പുന്നുണ്ട്. കറികളിൽ ധാരാളം പോഷകങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും അന്നജം, മധുരം എന്നിവയുടെ ആധിക്യമുള്ള സദ്യ പൊതുവേ ആരോഗ്യകരമല്ല. അന്നജം ഏറെയുള്ള ചോറ്, ഉപ്പ് അമിതമായി ചേർന്ന അച്ചാർ, മധുരം ധാരാളം അടങ്ങിയ പായസം, പപ്പടം, കൊഴുപ്പ് കൂടുതൽ അടങ്ങിയ ചുവന്ന മാംസം, വറുത്തതും പൊരിച്ചതുമായ വിഭവങ്ങൾ, നെയ്യ് തുടങ്ങിയവ അമിതമായി ഉപയോഗിച്ചാൽ അത് ഗുരുതര [[ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങൾ|ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങളിലേക്ക്]] നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യയിലെ ചോറ്, അച്ചാർ, പായസം, വറുത്തതും പൊരിച്ചതും മറ്റും മിതമായി ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ് ഏറെ നല്ലത്. ഇത് നിത്യേനയോ അമിതമായോ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഗുരുതര രോഗങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യ മിതമായ അളവിലൊ അല്ലെങ്കിൽ ചെറിയ അളവിലൊ ഉപയോഗിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച് [[പ്രമേഹം]], [[അമിത കൊളസ്ട്രോൾ]], [[ഹൃദ്രോഗം]], [[രക്താതിമർദ്ദം]], [[അമിതവണ്ണം]], കുടവയർ, [[ഉദ്ധാരണശേഷിക്കുറവ്]] മുതലായ [[ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങൾ]] ഉള്ളവർ സദ്യ കഴിക്കുമ്പോൾ നിയന്ത്രണം പാലിക്കേണ്ടതാണ് എന്ന്‌ ആരോഗ്യ വിദഗ്ദർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.madhyamam.com/kerala/local-news/kottayam/onam-sadhya-in-kerala-560912|title=അറിഞ്ഞുണ്ടോണം സദ്യ {{!}} Madhyamam|access-date=2022-08-23|last=ഡെസ്ക്|first=വെബ്|date=2020-08-29|language=ml}}</ref> ==നിരുക്തം== 'ബന്ധുക്കളോടും സുഹൃത്തുക്കളോടുമൊപ്പമുള്ള മഹാഭോജനം' എന്ന് അർഥമുള്ള 'സഗ്ധിഃ' (सग्धिः) എന്ന സംസ്കൃതശബ്ദത്തിൽനിന്നാണ് 'സദ്യ' എന്ന മലയാളവാക്കിന്റെ ഉദ്ഭവം. ലളിതമായി 'സഹഭോജനം' എന്ന് അർഥം. സമാനാ മഹ വാ ജഗ്ധിഃ സഗ്ധിഃ (समाना मह वा जग्धिः सग्धिः।) എന്ന് നിരുക്തം. ==ചരിത്രം== [[തിരുവനന്തപുരം]] ജില്ലയിലെ സദ്യ പതിനഞ്ചുകൂട്ടം കറികൾ ഉള്ളതാണ്‌. ആയ് രാജ്യത്തിന്റെ സംഭാവനയാണ് എന്ന് നാട്ടാചാരങ്ങൾ കൊണ്ട് ഊഹിക്കപ്പെടുന്നു. പഴയ [[ആയ്‌രാജ്യം]] [[തിരുനെൽ‍‌വേലി]] വരെ വ്യാപിച്ചു കിടന്നിരുന്നതിനാൽ സദ്യയിൽ തമിഴ്‌നാടിന്റെ സ്വാധീനം ഉണ്ട്. ഈ ജില്ലയിൽ തൊടുകറികൾ ഒരിക്കൽ മാത്രവും മറ്റു കറികൾ ആവശ്യാനുസരണവും വിളമ്പുന്നു. എന്നാൽ കേരളത്തിന്റെ മറ്റു സ്ഥലങ്ങളിൽ തൊടുകറികളും ആവശ്യാനുസരണം വിളമ്പാറുണ്ട്. എരിവ്, പുളിപ്പ്, ഉപ്പ്, മധുരം, കയ്പ്, ചവർപ്പ് എന്നീ ആറുരസങ്ങളും ചേർന്ന സദ്യ ആയുർ‌വേദത്തിലും പരാമർശിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്. ദിവസം ഒരുനേരം സദ്യയാവാം എന്ന് സിദ്ധവൈദ്യത്തിലും പറയുന്നു. == സദ്യ വിളമ്പുന്നവിധം == [[ചിത്രം:OnaSadya in Bangalore.jpg|ലഘു|സദ്യ വിളമ്പി വെച്ചിരിക്കുന്നു]] സദ്യയ്ക്ക് ഇല ഇടുന്നതിന് അതിന്റേതായ രീതിയുണ്ട്. നാക്കില(വാഴയില)യുടെ തലഭാഗം(വീതി കുറഞ്ഞവശം) ഉണ്ണുന്ന ആളിന്റെ ഇടത്തുവശത്തായിരിക്കണം. സദ്യയിൽ ഓരോ കറിക്കും ഇലയിൽ അതിന്റേതായ സ്ഥാനമുണ്ട്. കറികളെ തൊട്ടുകൂട്ടുന്നകറികളായിട്ടും കൂട്ടുകറികളായിട്ടും ചാറുകറികളായിട്ടും തിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. കായനുറുക്ക്, ശർക്കരവരട്ടി, ചേന നുറുക്ക്, കൊണ്ടാട്ടം എന്നിവയാണ് ആദ്യം വിളമ്പുക. ഇവ നാക്കിലയുടെ ഇടത്ത് ഭാഗത്താണ് വിളമ്പുക. പിന്നെ തൊട്ടുകൂട്ടൽ കറികളായ അച്ചാർ, ഇഞ്ചിപുളി എപ്പോഴും ഇലയുടെ ഇടത്തേ മൂലയിൽ വിളമ്പുന്നു. ഇവ തൊട്ട്കൂട്ടൽ ഇനമായതിനാലാണ് അവിടെ വിളമ്പുന്നത്. ഇനി മദ്ധ്യഭാഗത്തുനിന്നും വലത്തുഭാഗത്തേക്ക് കൂട്ടുകറികൾ (അവിയൽ, തോരൻ, കാളൻ, തുടങ്ങിയവ‌) എല്ലാം വിളമ്പുന്നു. ചാറുകറികൾ ചോറിൽ (നെയ് ചേർത്ത പയർപരിപ്പ് കറി, പുളിശ്ശേരി, സാമ്പാർ) (തിരുവന്തപുരത്ത് സാമ്പാർ കഴിഞ്ഞ് പുളിശ്ശേരി) ഒഴിക്കുന്നു . പഴം ഇടത്തുവശത്ത് ഇലയുടെ താഴെയായി വെക്കുന്നു. സദ്യയ്ക്ക് പപ്പടം ഒഴിച്ചുകൂടാനാവത്തതാണ്, വലിയ പപ്പടവും ചെറിയ പപ്പടവും ഉണ്ടായാലെ സദ്യ കേമമാവൂ. സദ്യ പലവട്ടങ്ങളായി ആണു വിളമ്പുക. == സദ്യ ഉണ്ണുന്ന വിധം == വലത്തു കൈ കൊണ്ടാണ് സദ്യ കഴിക്കുക. ആദ്യവട്ടം പരിപ്പും നെയ്യും ചേർത്ത് ചോറുണ്ണുന്നു, അതിനു ശേഷം സാമ്പാർ കൂട്ടി ചോറുണ്ണുന്നു.അടപ്രഥമൻ വിളമ്പുന്നു (ചിലർ പഴവും പപ്പടവുംചേർത്ത് ആണ് കഴിക്കുക) . പിന്നീട് പുളിശ്ശേരി ചേർത്ത് ഒരു വട്ടം കൂടി ഉണ്ണുന്നു. ഒടുവിൽ തൈർ/രസം ചേർത്ത് ഉണ്ണുന്നു.പ്രദേശങ്ങൾ മാറുന്നതിനനുസരിച്‌ ഇതിൽ വ്യത്യാസങ്ങൾ വരാറുണ്ട്. സദ്യ കഴിഞ്ഞ് ഇല മടക്കുന്നതിനും അതിന്റേതായ രീതിയുണ്ട്. ഊണ് ഇഷ്ടപ്പെട്ടാൽ ഇല മുകളിൽ നിന്ന് താഴോട്ടാണു മടക്കുക. (ഇലയുടെ തുറന്ന രണ്ടു ഭാഗവും കഴിക്കുന്ന ആളിനെ അഭിമുഖീകരിക്കും). സദ്യക്കുശേഷം ചുണ്ണാമ്പു ചേർത്ത് അടയ്ക്ക (പാക്ക്) മുറുക്കുന്നു. == പാചകം, തയ്യാറെടുപ്പ് == സാധാരണയായി ഉച്ചസമയത്താണ് സദ്യയുണ്ണുക. സദ്യക്കുള്ള തയ്യാറെടുപ്പുകൾ തലേദിവസം രാത്രിയിൽ തുടങ്ങുന്നു. ദേഹണ്ഡക്കാർ രാത്രിമുഴുവനും അദ്ധ്വാനിച്ചാണ് സദ്യ തയ്യാറാക്കുക. രാവിലെ പത്തുമണിക്കു മുൻപേ വിഭവങ്ങൾ തയ്യാറായിരിക്കും. ഇന്ന് ആൾക്കാർക്ക് നിലത്ത് ഇരുന്നുണ്ണുവാനുള്ള ബുദ്ധിമുട്ടും സ്ഥലപരിമിതിയും പരിഗണിച്ച് മേശപ്പുറത്ത് ഇലവിരിച്ചാണ് സദ്യവിളമ്പുക. പണ്ടുകാലത്ത് അയൽ‌പക്കത്തുള്ളവരുടെ സഹായത്തോടെ വീടുകളിൽ തന്നെയാണ് സദ്യ തയ്യാറാക്കിയിരുന്നത്. രാത്രിമുഴുവൻ വീട്ടുകാരും അയൽക്കാരും തേങ്ങതിരുവാനും പച്ചക്കറികൾ അരിയുവാനും [[പാചകം]] ചെയ്യുവാനും കൂടിയിരുന്നു. സദ്യവിളമ്പുന്നതും വീട്ടുകാരും അയൽക്കാരും കൂടിയായിരുന്നു. ഇന്ന് കാലത്തിന്റെ മാറ്റത്തിനൊപ്പം സദ്യ ഒരുക്കുവാൻ ദേഹണ്ഡക്കാ‍രെ വിളിക്കാറാണ് പതിവ്. ധാരാളം കാറ്ററിംഗ് കമ്പനികൾ ഈ രംഗത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. കൂടാതെ ഹോട്ടലുകളിൽ നിന്ന് ഇന്ന് സദ്യ വരുത്തി കഴിക്കാനും സാധിക്കുന്നുണ്ട്. == ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ സദ്യ == കേരള സംസ്ഥാ‍ന സ്കൂൾ [[യുവജനോത്സവം|യുവജനോത്സവങ്ങളിലാണ്]] ലോകത്തെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ സദ്യ വിളമ്പുക{{തെളിവ്}}. 25,000ത്തോളം വിദ്യാർത്ഥികളും അദ്ധ്യാപകരും പങ്കെടുക്കുന്ന സംസ്ഥാന സ്കൂൾ യുവജനോത്സവം [[ഏഷ്യ]]യിലെ ഏറ്റവും വലിയ കലാമേളയാണ്. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തരായ [[ദേഹണ്ഡം|ദേഹണ്ഡക്കാർ]] യുവജനോത്സവത്തിന് സദ്യ തയ്യാറാക്കുന്നു. പ്രത്യേകം സജ്ജമാക്കിയ പന്തലുകളിൽ വിദ്യാർത്ഥികൾക്കും അദ്ധ്യാപകർക്കും സദ്യവിളമ്പുന്നു. പിന്നെ ആറൻമുള വളളസദൃ പ്രസിദ്ധമാണ്. == സദ്യയിലെ സാധാരണ വിഭവങ്ങൾ == [[File:Traditional meals in Kerala 2.jpg|thumb| സദ്യ]] കേമമായ സദ്യക്ക് നാലു കറി, നാലു ഉപ്പിലിട്ടത് (അച്ചാർ),നാലു വറവ്, നാലു ഉപദംശം (തൊടുകറി),നാലു മധുരം എന്നാണ്. തെക്കൻ കേരളത്തിൽ സദ്യ പൊതുവേ വെജിറ്റേറിയൻ ആണ് എന്നാൽ വടക്കൻ കേരളത്തിൽ (മലബാർ ഭാഗങ്ങളിൽ) മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങളും സദ്യയുടെ ഭാഗം ആണ്. അവിടങ്ങളിൽ മത്സ്യം, ചിക്കൻ, മട്ടൻ തുടങ്ങിയവ സദ്യയിൽ നിർബന്ധമാണ്. <ref>{{Cite web|url=http://malayalam.webdunia.com/article/hindu-religion-malayalam/chicken-and-fish-fry-in-vishu-sadhya-122041400007_1.html|title=ഇലയുടെ ഒരറ്റത്ത് നല്ല മൊരിഞ്ഞ മീൻ വറുത്തതും ചിക്കൻ കറിയും; വിഷു സദ്യ കെങ്കേമം|access-date=2022-08-23|last=വേണു|first=രേണുക|language=ml}}</ref> ===നാലു കറി=== *കാളൻ *ഓലൻ *എരിശ്ശേരി *പുളിശ്ശേരി ===നാലു ഉപ്പിലിട്ടത്=== *ഇഞ്ചിത്തയിര് *പുളിയിഞ്ചി *മാങ്ങ *നാരങ്ങ ===നാലു വറവ്=== *കായ *ചേന *മുളക് *ശർക്കര ഉപ്പേരി ===നാലു ഉപദംശം(തൊടുകറി)=== *[[കാളൻ]] *[[ഓലൻ]] *[[അവിയൽ]] *[[കൂട്ടുകറി]] /*[[എരിശേരി|എരി]]<nowiki/>ശ്ശേരി *[[തോരൻ]] *[[ഇഷ്ടു]] *[[പച്ചടി]] *[[കിച്ചടി]] *[[നെയ്യ്]] *[[പഴം]] *[[പരിപ്പ്]] *[[പപ്പടം]] === [[പ്രഥമൻ]] ([[പായസം]]) === * [[പാലട പ്രഥമൻ]] ([[അട പ്രഥമൻ]]) * [[പഴ പ്രഥമൻ|പഴം പ്രഥമൻ]] * [[ഗോതമ്പ് പ്രഥമൻ]] * [[ചക്ക പ്രഥമൻ]] * [[പരിപ്പ് പ്രഥമൻ|കടലപരിപ്പ് പ്രഥമൻ]] * [[പയർ പായസം]] * [[അരിപ്പായസം]] * [[കടും പായസം]] * [[പാൽ പായസം]] * [[എള്ള് പായസം]] * [[പിസ്ത പായസം]] * [[പപ്പായ പായസം]] === വടക്കൻ സദ്യ === വടക്കൻ കേരളത്തിൽ (മലബാർ) തയ്യാറാക്കുന്ന ഓണം/വിഷു സദ്യ മറ്റുള്ളവയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഒരു പ്രത്യേകതരം സദ്യ ആണ്. രുചികരമായ നോൺ വെജിറ്റേറിയൻ വിഭവങ്ങൾ ഇതിൽ കാണപ്പെടുന്നു. ഇതേപറ്റി വിശദമായി താഴെ കൊടുക്കുന്നു. വാഴയിലയിൽ വിളമ്പുന്ന അരി കൊണ്ടുള്ള ചോറും, കട്ടിയുള്ള മസാലയിൽ തയ്യാറാക്കിയ മട്ടൻ അല്ലെങ്കിൽ ചിക്കൻ കറി, തേങ്ങ അരച്ച ഒരു പച്ചക്കറി, മസാലയിൽ മുക്കിയ മത്സ്യം പൊരിച്ചത് അല്ലെങ്കിൽ മത്സ്യക്കറി, കൂടെ അവിയൽ, തോരൻ, സാമ്പാർ, പച്ചടി, പുളി, രസം, അച്ചാർ തുടങ്ങിയവയും കൂടാതെ പഴവും പപ്പടവും കൂട്ടി ഒരു മധുരമുള്ള പായസവും ചേർന്ന സദ്യയാണ് ഇത്. അവസാനം ഒപ്പം ഒരു ഗ്ലാസ് തണുത്ത മോരും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. സദ്യയ്ക്ക് മലബാർ ടച്ച് കൊടുക്കുന്നത് അതിന്റെ പ്രത്യേകതരം മസാല രുചികളും മറ്റുമാണ്. === നസ്രാണി സദ്യ === ഇതിൽ സാധാരണ സദ്യയിലെ പച്ചക്കറി വിഭവങ്ങൾ കൂടാതെ, അപ്പം ചിക്കൻ സ്റ്റൂ വിവിധ മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങൾ, കട്ലറ്റ് തുടങ്ങിയവ കൂടി ഉൾപ്പെടുന്നു. ==പോഷകങ്ങൾ, ആരോഗ്യം== കറികളിൽ ധാരാളം പോഷകങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിലും സദ്യയിലെ പ്രധാന വിഭവമായ അന്നജം ഏറെയുള്ള ചോറ്, പ്രത്യേകിച്ച് വെളുത്ത അരിയുടെ ചോറ്, ഉപ്പ് കൂടുതൽ അടങ്ങിയ അച്ചാർ, മധുരം കൂടുതൽ അടങ്ങിയ പായസം, എണ്ണയിൽ പൊള്ളിച്ച പപ്പടം, കൊഴുപ്പേറിയ ചുവന്ന മാംസം തുടങ്ങിയവ അമിതമായി ഉപയോഗിച്ചാൽ അത് ഗുരുതര രോഗങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യയിലെ ചോറ്, അച്ചാർ, പായസം മുതലായവ മിതമായി ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ് ഏറെ നല്ലത്. ഇത് നിത്യേനയോ അമിതമായോ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഗുരുതരമായ രോഗങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യ മിതമായ അളവിലൊ അല്ലെങ്കിൽ ചെറിയ അളവിലൊ ഉപയോഗിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച് [[പ്രമേഹം]], [[അമിത കൊളസ്ട്രോൾ]], [[ഹൃദ്രോഗം]], [[രക്താതിമർദ്ദം]], [[അമിതവണ്ണം]], കുടവയർ, [[ഉദ്ധാരണശേഷിക്കുറവ്]] മുതലായ [[ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങൾ]] ഉള്ളവർ സദ്യ കഴിക്കുമ്പോൾ നിയന്ത്രണം പാലിക്കേണ്ടതാണ് എന്ന്‌ ആരോഗ്യ വിദഗ്ദർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. വെളുത്ത അരിയേക്കാൾ പോഷക സമൃദ്ധമായ [[തവിട്]] അടങ്ങിയ അരി കൊണ്ടുള്ള ചോറാണ് ആരോഗ്യകരം. എന്നിരുന്നാലും ചോറ് കുറച്ചു മാത്രം ഉപയോഗിക്കുക. ഒന്നിലധികം തവണ ചോറ് കഴിക്കുന്നത് ആരോഗ്യത്തിന് നല്ലതല്ല. സദ്യയുടെ ഭാഗമായി പച്ചക്കറികൾ, ഇലക്കറികൾ, പയർ വർഗ്ഗങ്ങൾ, പരിപ്പ് എന്നിവ അടങ്ങിയ വിഭവങ്ങൾ പോഷക സമൃദ്ധവും ആരോഗ്യകരവുമാണെന്ന്‌ പറയാം. ഇതിൽ വിറ്റാമിനുകൾ, ധാതുക്കൾ, പ്രോടീൻ അഥവാ മാംസ്യം എന്നിവ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. കേരളത്തിന്റെ വടക്കൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്ന [[മത്സ്യം]], കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ [[മാംസം]], [[മുട്ട]] എന്നിവ ചേർന്നുള്ള സദ്യ കൂടുതൽ പ്രോട്ടീൻ സമ്പുഷ്ടമാണ് എന്ന്‌ പറയാം. പൊതുവേ അത് ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരവുമാണ്. സദ്യ തയ്യാറാക്കുമ്പോൾ എണ്ണയിൽ വറുത്തതും പൊരിച്ചതും അമിതമായി മധുരവും ഉപ്പും കൊഴുപ്പും മറ്റും കുറയ്ക്കുകയും പകരം പോഷക സമൃദ്ധമായ കറികൾ ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണ് അഭികാമ്യം. പായസം മധുരം കുറച്ചു തയ്യാറാക്കുന്നതാണ് ഗുണകരം. ഇക്കാര്യത്തിൽ പഞ്ചസാരയെക്കാൾ [[ശർക്കര]] ഗുണകരമാണ്. അരി കൊണ്ടുള്ള പായസത്തിന് പകരം [[കടല]], [[പയർ]], [[പരിപ്പ്]], [[എള്ള്]], [[പിസ്ത]], [[നിലക്കടല]], [[ഓട്സ്]] തുടങ്ങിയ പ്രോട്ടീൻ സമ്പുഷ്ടമായ ഭക്ഷ്യ വസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുള്ള പായസം അല്ലെങ്കിൽ [[ചക്ക]], [[പപ്പായ]] തുടങ്ങിയവ കൊണ്ടുള്ള പോഷക സമൃദ്ധമായ പായസം ആകും ഗുണകരം. വെളുത്ത അരിയും പഞ്ചസാരയും ചേർന്ന പായസം ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉള്ളവർ കഴിവതും ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. {{fact}} സദ്യ അല്ലെങ്കിൽ ഊണ് കഴിക്കുമ്പോൾ ചോറ് കുറച്ചു മാത്രം ഉപയോഗിക്കുകയും പച്ചക്കറികൾ, ഇലക്കറികൾ, പരിപ്പ്, പയർ വർഗ്ഗങ്ങൾ, മത്സ്യം, മുട്ട, കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ മാംസം തുടങ്ങിയവ കൊണ്ടുള്ള കറികൾ എന്നിവ നിശ്ചിത അളവിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നതുമാണ് ആരോഗ്യത്തിന് ഉത്തമം. അച്ചാർ, വറുത്തതും പൊരിച്ചതും, മധുരം, പഞ്ചസാര, എണ്ണ, നെയ്യ്, ഉപ്പ് തുടങ്ങിയവ കുറയ്ക്കേണ്ടതാണ്. ==മാതൃകാ പ്ലേറ്റ് (ഹെൽത്തി പ്ലേറ്റ് മോഡൽ)== [[ആരോഗ്യം]] ശ്രദ്ധിക്കുന്നവർ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു ആഹാര രീതിയാണ് ഇത്. ഒരു പാത്രം അഥവാ പ്ലേറ്റിന്റെ പകുതി ഭാഗം പച്ചക്കറി വിഭവങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ പച്ചക്കറി സാലഡുകൾ, മൂന്നിലൊന്ന് ഭാഗം ചോറ് (രണ്ട് സ്പൂൺ)/ ഗോതമ്പ്/ അന്നജം അടങ്ങിയ വിഭവം, ബാക്കി മൂന്നിലൊന്ന് ഭാഗം പ്രോട്ടീൻ അടങ്ങിയ വിഭവങ്ങൾ ഉദാഹരണത്തിന് മത്സ്യം/കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ മാംസം/ മുട്ട/ പയർ വർഗ്ഗങ്ങൾ/ കടല തുടങ്ങിയവ ഏതെങ്കിലും ഉപയോഗിക്കാനും ആരോഗ്യ വിദഗ്ദർ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു. ഇത്തരം പോഷകങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ആഹാര രീതിയെ ആരോഗ്യകരമായ മാതൃകാ പ്ലേറ്റ് എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഇതിൽ ചോറ് പോലെയുള്ള അന്നജത്തിന്റെ അളവ് കുറവും പോഷകങ്ങൾ അടങ്ങിയ കറികൾ കൂടുതലാണെന്നതും കാണാം. ==ഓണ സദ്യ== <gallery> File:Onam sadhya irvin calicut 2024 (1).jpg </gallery> == അവലംബം == <references/> == കുറിപ്പുകൾ == <div class="references-small" style="-moz-column-count:2; column-count:2;"> </div> [[വിഭാഗം:ഭക്ഷണപദാർത്ഥങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഭക്ഷ്യവിഭവങ്ങൾ]] b8geeootgwgezfygf87y1esw5q6ze8b 4613924 4613923 2026-04-16T15:23:06Z Vishkailas 214655 4613924 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|sadhya}} [[File:OnaSadya - The Onam feast 2011.jpg|thumb|ഒരു സാധാരണ ഓണ സദ്യ]] [[ചിത്രം:Sadhya.jpg|thumb|സദ്യ]] [[അരി]] കൊണ്ടുള്ള വിഭവ സമൃദ്ധമായ ഊണിനെയാണ്‌ '''സദ്യ''' എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. രുചികളിലെ എല്ലാം അടങ്ങുന്ന ഒരു സമ്പൂർണ്ണ ആഹാരമാണ് സദ്യ. [[ഓണം]], [[വിഷു]] <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/pachakam/recipes/2019/04/11/top-ten-recipes-for-vishu.html|title=Vishu Sadya Recipes|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=|archive-date=2019-04-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20190411115910/https://www.manoramaonline.com/pachakam/recipes/2019/04/11/top-ten-recipes-for-vishu.html|url-status=dead}}</ref>, ഉത്സവങ്ങൾ, [[വിവാഹം]], വിവാഹ വാർഷികം, പിറന്നാൾ, നാമകരണം, [[ശ്രാദ്ധം]] തുടങ്ങി ഏതെങ്കിലും വിശേഷാവസരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ് സാധാരണയായി സദ്യ ഉണ്ടാവുക. തെക്കൻ കേരളത്തിൽ ഇത് സസ്യാഹാരങ്ങൾ മാത്രം അടങ്ങുന്നതായിരിക്കും. എന്നാൽ വടക്കൻ കേരളത്തിൽ (മലബാർ ഭാഗങ്ങളിൽ) മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങൾ സദ്യയുടെ അഭിവാജ്യ ഘടകം ആണ്. ക്രൈസ്തവ സമുദായത്തിന്റെ ഇടയിൽ നസ്രാണി സദ്യ, അച്ചായൻ സദ്യ തുടങ്ങിയ പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്ന മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങൾ കൂടി ഉൾപ്പെടുന്ന സദ്യ വ്യാപകമാണ്. നിലത്ത് ചമ്രം പിടിഞ്ഞിരുന്ന് വാഴയിലയിലാണ് പാരമ്പര്യമായി സദ്യയുണ്ണുന്ന രീതി. ആറന്മുള വള്ളസദ്യ ഇത്തരത്തിൽ ഇന്നും നടത്തപ്പെടുന്നുണ്ട്. ഇക്കാലത്ത് വിവാഹ ഹാളുകളിലും മറ്റും സദ്യ മേശമേൽ ഇലയിട്ട് വിളമ്പാറുമുണ്ട്. 28 കൂട്ടം വിഭവങ്ങൾ ചേരുന്ന സമൃദ്ധമായ കേരളീയ സദ്യയാണ്‌ വിവാഹം തുടങ്ങിയ വിശേഷാവസരങ്ങളിൽ പതിവായി ഉണ്ടായിരുന്നത്. വിളമ്പുന്നതിനും ഉണ്ണുന്നതിനും നിയതമായ ക്രമവും ചിട്ടകളും ഉണ്ട്. സദ്യവിഭവങ്ങൾ സാധാരണയായി [[ചോറ്]], [[കറി|കറികൾ]], [[പായസം]], [[പഴം]], [[മോര്‌]], [[തൈര്]], [[പപ്പടം]], [[ഉപ്പേരി]] തുടങ്ങിയവയും മറ്റുമാണ്‌. വിവിധ ഇനം കറികൾ ഉള്ളതിനാൽ ഊണുകഴിക്കുന്നവരുടെ വൈവിധ്യമാർന്ന ഇഷ്ടാനിഷ്ടങ്ങളുമായി ചേർന്നുപോകുന്നു എന്നത് സദ്യയുടെ പ്രത്യേകതയാണ്‌. [[ഉള്ളി|ഉള്ളിയോ]] [[വെളുത്തുള്ളി|വെളുത്തുള്ളിയോ]] പരമ്പരാഗതമായി കറികളായി സദ്യയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല, എന്നാൽ പണ്ട് സദ്യയിൽ പതിവില്ലായിരുന്ന [[കാരറ്റ്]], [[കൈതച്ചക്ക]], [[പയർ]] ഇവകൊണ്ടുള്ള വിഭവങ്ങളും ഇന്ന് സദ്യയിൽ വിളമ്പുന്നുണ്ട്. കറികളിൽ ധാരാളം പോഷകങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും അന്നജം, മധുരം എന്നിവയുടെ ആധിക്യമുള്ള സദ്യ പൊതുവേ ആരോഗ്യകരമല്ല. അന്നജം ഏറെയുള്ള ചോറ്, ഉപ്പ് അമിതമായി ചേർന്ന അച്ചാർ, മധുരം ധാരാളം അടങ്ങിയ പായസം, പപ്പടം, കൊഴുപ്പ് കൂടുതൽ അടങ്ങിയ ചുവന്ന മാംസം, വറുത്തതും പൊരിച്ചതുമായ വിഭവങ്ങൾ, നെയ്യ് തുടങ്ങിയവ അമിതമായി ഉപയോഗിച്ചാൽ അത് ഗുരുതര [[ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങൾ|ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങളിലേക്ക്]] നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യയിലെ ചോറ്, അച്ചാർ, പായസം, വറുത്തതും പൊരിച്ചതും മറ്റും മിതമായി ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ് ഏറെ നല്ലത്. ഇത് നിത്യേനയോ അമിതമായോ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഗുരുതര രോഗങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യ മിതമായ അളവിലൊ അല്ലെങ്കിൽ ചെറിയ അളവിലൊ ഉപയോഗിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച് [[പ്രമേഹം]], [[അമിത കൊളസ്ട്രോൾ]], [[ഹൃദ്രോഗം]], [[രക്താതിമർദ്ദം]], [[അമിതവണ്ണം]], കുടവയർ, [[ഉദ്ധാരണശേഷിക്കുറവ്]] മുതലായ [[ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങൾ]] ഉള്ളവർ സദ്യ കഴിക്കുമ്പോൾ നിയന്ത്രണം പാലിക്കേണ്ടതാണ് എന്ന്‌ ആരോഗ്യ വിദഗ്ദർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.madhyamam.com/kerala/local-news/kottayam/onam-sadhya-in-kerala-560912|title=അറിഞ്ഞുണ്ടോണം സദ്യ {{!}} Madhyamam|access-date=2022-08-23|last=ഡെസ്ക്|first=വെബ്|date=2020-08-29|language=ml}}</ref> ==നിരുക്തം== 'ബന്ധുക്കളോടും സുഹൃത്തുക്കളോടുമൊപ്പമുള്ള മഹാഭോജനം' എന്ന് അർഥമുള്ള 'സഗ്ധിഃ' (सग्धिः) എന്ന സംസ്കൃതശബ്ദത്തിൽനിന്നാണ് 'സദ്യ' എന്ന മലയാളവാക്കിന്റെ ഉദ്ഭവം. ലളിതമായി 'സഹഭോജനം' എന്ന് അർഥം. സമാനാ മഹ വാ ജഗ്ധിഃ സഗ്ധിഃ (समाना मह वा जग्धिः सग्धिः।) എന്ന് നിരുക്തം. ==ചരിത്രം== [[തിരുവനന്തപുരം]] ജില്ലയിലെ സദ്യ പതിനഞ്ചുകൂട്ടം കറികൾ ഉള്ളതാണ്‌. ആയ് രാജ്യത്തിന്റെ സംഭാവനയാണ് എന്ന് നാട്ടാചാരങ്ങൾ കൊണ്ട് ഊഹിക്കപ്പെടുന്നു. പഴയ [[ആയ്‌രാജ്യം]] [[തിരുനെൽ‍‌വേലി]] വരെ വ്യാപിച്ചു കിടന്നിരുന്നതിനാൽ സദ്യയിൽ തമിഴ്‌നാടിന്റെ സ്വാധീനം ഉണ്ട്. ഈ ജില്ലയിൽ തൊടുകറികൾ ഒരിക്കൽ മാത്രവും മറ്റു കറികൾ ആവശ്യാനുസരണവും വിളമ്പുന്നു. എന്നാൽ കേരളത്തിന്റെ മറ്റു സ്ഥലങ്ങളിൽ തൊടുകറികളും ആവശ്യാനുസരണം വിളമ്പാറുണ്ട്. എരിവ്, പുളിപ്പ്, ഉപ്പ്, മധുരം, കയ്പ്, ചവർപ്പ് എന്നീ ആറുരസങ്ങളും ചേർന്ന സദ്യ ആയുർ‌വേദത്തിലും പരാമർശിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്. ദിവസം ഒരുനേരം സദ്യയാവാം എന്ന് സിദ്ധവൈദ്യത്തിലും പറയുന്നു. == സദ്യ വിളമ്പുന്നവിധം == [[ചിത്രം:OnaSadya in Bangalore.jpg|ലഘു|സദ്യ വിളമ്പി വെച്ചിരിക്കുന്നു]] സദ്യയ്ക്ക് ഇല ഇടുന്നതിന് അതിന്റേതായ രീതിയുണ്ട്. നാക്കില(വാഴയില)യുടെ തലഭാഗം(വീതി കുറഞ്ഞവശം) ഉണ്ണുന്ന ആളിന്റെ ഇടത്തുവശത്തായിരിക്കണം. സദ്യയിൽ ഓരോ കറിക്കും ഇലയിൽ അതിന്റേതായ സ്ഥാനമുണ്ട്. കറികളെ തൊട്ടുകൂട്ടുന്നകറികളായിട്ടും കൂട്ടുകറികളായിട്ടും ചാറുകറികളായിട്ടും തിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. കായനുറുക്ക്, ശർക്കരവരട്ടി, ചേന നുറുക്ക്, കൊണ്ടാട്ടം എന്നിവയാണ് ആദ്യം വിളമ്പുക. ഇവ നാക്കിലയുടെ ഇടത്ത് ഭാഗത്താണ് വിളമ്പുക. പിന്നെ തൊട്ടുകൂട്ടൽ കറികളായ അച്ചാർ, ഇഞ്ചിപുളി എപ്പോഴും ഇലയുടെ ഇടത്തേ മൂലയിൽ വിളമ്പുന്നു. ഇവ തൊട്ട്കൂട്ടൽ ഇനമായതിനാലാണ് അവിടെ വിളമ്പുന്നത്. ഇനി മദ്ധ്യഭാഗത്തുനിന്നും വലത്തുഭാഗത്തേക്ക് കൂട്ടുകറികൾ (അവിയൽ, തോരൻ, കാളൻ, തുടങ്ങിയവ‌) എല്ലാം വിളമ്പുന്നു. ചാറുകറികൾ ചോറിൽ (നെയ് ചേർത്ത പയർപരിപ്പ് കറി, പുളിശ്ശേരി, സാമ്പാർ) (തിരുവന്തപുരത്ത് സാമ്പാർ കഴിഞ്ഞ് പുളിശ്ശേരി) ഒഴിക്കുന്നു . പഴം ഇടത്തുവശത്ത് ഇലയുടെ താഴെയായി വെക്കുന്നു. സദ്യയ്ക്ക് പപ്പടം ഒഴിച്ചുകൂടാനാവത്തതാണ്, വലിയ പപ്പടവും ചെറിയ പപ്പടവും ഉണ്ടായാലെ സദ്യ കേമമാവൂ. സദ്യ പലവട്ടങ്ങളായി ആണു വിളമ്പുക. == സദ്യ ഉണ്ണുന്ന വിധം == വലത്തു കൈ കൊണ്ടാണ് സദ്യ കഴിക്കുക. ആദ്യവട്ടം പരിപ്പും നെയ്യും ചേർത്ത് ചോറുണ്ണുന്നു, അതിനു ശേഷം സാമ്പാർ കൂട്ടി ചോറുണ്ണുന്നു.അടപ്രഥമൻ വിളമ്പുന്നു (ചിലർ പഴവും പപ്പടവുംചേർത്ത് ആണ് കഴിക്കുക) . പിന്നീട് പുളിശ്ശേരി ചേർത്ത് ഒരു വട്ടം കൂടി ഉണ്ണുന്നു. ഒടുവിൽ തൈർ/രസം ചേർത്ത് ഉണ്ണുന്നു.പ്രദേശങ്ങൾ മാറുന്നതിനനുസരിച്‌ ഇതിൽ വ്യത്യാസങ്ങൾ വരാറുണ്ട്. സദ്യ കഴിഞ്ഞ് ഇല മടക്കുന്നതിനും അതിന്റേതായ രീതിയുണ്ട്. ഊണ് ഇഷ്ടപ്പെട്ടാൽ ഇല മുകളിൽ നിന്ന് താഴോട്ടാണു മടക്കുക. (ഇലയുടെ തുറന്ന രണ്ടു ഭാഗവും കഴിക്കുന്ന ആളിനെ അഭിമുഖീകരിക്കും). സദ്യക്കുശേഷം ചുണ്ണാമ്പു ചേർത്ത് അടയ്ക്ക (പാക്ക്) മുറുക്കുന്നു. == പാചകം, തയ്യാറെടുപ്പ് == സാധാരണയായി ഉച്ചസമയത്താണ് സദ്യയുണ്ണുക. സദ്യക്കുള്ള തയ്യാറെടുപ്പുകൾ തലേദിവസം രാത്രിയിൽ തുടങ്ങുന്നു. ദേഹണ്ഡക്കാർ രാത്രിമുഴുവനും അദ്ധ്വാനിച്ചാണ് സദ്യ തയ്യാറാക്കുക. രാവിലെ പത്തുമണിക്കു മുൻപേ വിഭവങ്ങൾ തയ്യാറായിരിക്കും. ഇന്ന് ആൾക്കാർക്ക് നിലത്ത് ഇരുന്നുണ്ണുവാനുള്ള ബുദ്ധിമുട്ടും സ്ഥലപരിമിതിയും പരിഗണിച്ച് മേശപ്പുറത്ത് ഇലവിരിച്ചാണ് സദ്യവിളമ്പുക. പണ്ടുകാലത്ത് അയൽ‌പക്കത്തുള്ളവരുടെ സഹായത്തോടെ വീടുകളിൽ തന്നെയാണ് സദ്യ തയ്യാറാക്കിയിരുന്നത്. രാത്രിമുഴുവൻ വീട്ടുകാരും അയൽക്കാരും തേങ്ങതിരുവാനും പച്ചക്കറികൾ അരിയുവാനും [[പാചകം]] ചെയ്യുവാനും കൂടിയിരുന്നു. സദ്യവിളമ്പുന്നതും വീട്ടുകാരും അയൽക്കാരും കൂടിയായിരുന്നു. ഇന്ന് കാലത്തിന്റെ മാറ്റത്തിനൊപ്പം സദ്യ ഒരുക്കുവാൻ ദേഹണ്ഡക്കാ‍രെ വിളിക്കാറാണ് പതിവ്. ധാരാളം കാറ്ററിംഗ് കമ്പനികൾ ഈ രംഗത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. കൂടാതെ ഹോട്ടലുകളിൽ നിന്ന് ഇന്ന് സദ്യ വരുത്തി കഴിക്കാനും സാധിക്കുന്നുണ്ട്. == ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ സദ്യ == കേരള സംസ്ഥാ‍ന സ്കൂൾ [[യുവജനോത്സവം|യുവജനോത്സവങ്ങളിലാണ്]] ലോകത്തെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ സദ്യ വിളമ്പുക{{തെളിവ്}}. 25,000ത്തോളം വിദ്യാർത്ഥികളും അദ്ധ്യാപകരും പങ്കെടുക്കുന്ന സംസ്ഥാന സ്കൂൾ യുവജനോത്സവം [[ഏഷ്യ]]യിലെ ഏറ്റവും വലിയ കലാമേളയാണ്. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തരായ [[ദേഹണ്ഡം|ദേഹണ്ഡക്കാർ]] യുവജനോത്സവത്തിന് സദ്യ തയ്യാറാക്കുന്നു. പ്രത്യേകം സജ്ജമാക്കിയ പന്തലുകളിൽ വിദ്യാർത്ഥികൾക്കും അദ്ധ്യാപകർക്കും സദ്യവിളമ്പുന്നു. പിന്നെ ആറൻമുള വളളസദൃ പ്രസിദ്ധമാണ്. == സദ്യയിലെ സാധാരണ വിഭവങ്ങൾ == [[File:Traditional meals in Kerala 2.jpg|thumb| സദ്യ]] കേമമായ സദ്യക്ക് നാലു കറി, നാലു ഉപ്പിലിട്ടത് (അച്ചാർ),നാലു വറവ്, നാലു ഉപദംശം (തൊടുകറി),നാലു മധുരം എന്നാണ്. തെക്കൻ കേരളത്തിൽ സദ്യ പൊതുവേ വെജിറ്റേറിയൻ ആണ് എന്നാൽ വടക്കൻ കേരളത്തിൽ (മലബാർ ഭാഗങ്ങളിൽ) മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങളും സദ്യയുടെ ഭാഗം ആണ്. അവിടങ്ങളിൽ മത്സ്യം, ചിക്കൻ, മട്ടൻ തുടങ്ങിയവ സദ്യയിൽ നിർബന്ധമാണ്. <ref>{{Cite web|url=http://malayalam.webdunia.com/article/hindu-religion-malayalam/chicken-and-fish-fry-in-vishu-sadhya-122041400007_1.html|title=ഇലയുടെ ഒരറ്റത്ത് നല്ല മൊരിഞ്ഞ മീൻ വറുത്തതും ചിക്കൻ കറിയും; വിഷു സദ്യ കെങ്കേമം|access-date=2022-08-23|last=വേണു|first=രേണുക|language=ml}}</ref> ===നാലു കറി=== *കാളൻ *ഓലൻ *എരിശ്ശേരി *പുളിശ്ശേരി ===നാലു ഉപ്പിലിട്ടത്=== *ഇഞ്ചിത്തയിര് *പുളിയിഞ്ചി *മാങ്ങ *നാരങ്ങ ===നാലു വറവ്=== *കായ *ചേന *മുളക് *ശർക്കര ഉപ്പേരി ===നാലു ഉപദംശം(തൊടുകറി)=== *[[കാളൻ]] *[[ഓലൻ]] *[[അവിയൽ]] *[[കൂട്ടുകറി]] /*[[എരിശേരി|എരി]]<nowiki/>ശ്ശേരി *[[തോരൻ]] *[[ഇഷ്ടു]] *[[പച്ചടി]] *[[കിച്ചടി]] *[[നെയ്യ്]] *[[പഴം]] *[[പരിപ്പ്]] *[[പപ്പടം]] === [[പ്രഥമൻ]] ([[പായസം]]) === * [[പാലട പ്രഥമൻ]] ([[അട പ്രഥമൻ]]) * [[പഴ പ്രഥമൻ|പഴം പ്രഥമൻ]] * [[ഗോതമ്പ് പ്രഥമൻ]] * [[ചക്ക പ്രഥമൻ]] * [[പരിപ്പ് പ്രഥമൻ|കടലപരിപ്പ് പ്രഥമൻ]] * [[പയർ പായസം]] * [[അരിപ്പായസം]] * [[കടും പായസം]] * [[പാൽ പായസം]] * [[എള്ള് പായസം]] * [[പിസ്ത പായസം]] * [[പപ്പായ പായസം]] === വടക്കൻ സദ്യ === വടക്കൻ കേരളത്തിൽ (മലബാർ) തയ്യാറാക്കുന്ന ഓണം/വിഷു സദ്യ മറ്റുള്ളവയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഒരു പ്രത്യേകതരം സദ്യ ആണ്. രുചികരവും പ്രോട്ടീൻ സമ്പുഷ്ടവുമായ നോൺ വെജിറ്റേറിയൻ വിഭവങ്ങൾ ഇതിൽ കാണപ്പെടുന്നു. ഇതേപറ്റി വിശദമായി താഴെ കൊടുക്കുന്നു. വാഴയിലയിൽ വിളമ്പുന്ന അരി കൊണ്ടുള്ള ചോറും, കട്ടിയുള്ള മസാലയിൽ തയ്യാറാക്കിയ മട്ടൻ അല്ലെങ്കിൽ ചിക്കൻ കറി, തേങ്ങ അരച്ച ഒരു പച്ചക്കറി, മസാലയിൽ മുക്കിയ മത്സ്യം പൊരിച്ചത് അല്ലെങ്കിൽ മത്സ്യക്കറി, കൂടെ അവിയൽ, തോരൻ, സാമ്പാർ, പച്ചടി, പുളി, രസം, അച്ചാർ തുടങ്ങിയവയും കൂടാതെ പഴവും പപ്പടവും കൂട്ടി ഒരു മധുരമുള്ള പായസവും ചേർന്ന സദ്യയാണ് ഇത്. അവസാനം ഒപ്പം ഒരു ഗ്ലാസ് തണുത്ത മോരും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. സദ്യയ്ക്ക് മലബാർ ടച്ച് കൊടുക്കുന്നത് അതിന്റെ പ്രത്യേകതരം മസാല രുചികളും മറ്റുമാണ്. === നസ്രാണി സദ്യ === ഇതിൽ സാധാരണ സദ്യയിലെ പച്ചക്കറി വിഭവങ്ങൾ കൂടാതെ, അപ്പം ചിക്കൻ സ്റ്റൂ വിവിധ മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങൾ, കട്ലറ്റ് തുടങ്ങിയവ കൂടി ഉൾപ്പെടുന്നു. ==പോഷകങ്ങൾ, ആരോഗ്യം== കറികളിൽ ധാരാളം പോഷകങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിലും സദ്യയിലെ പ്രധാന വിഭവമായ അന്നജം ഏറെയുള്ള ചോറ്, പ്രത്യേകിച്ച് വെളുത്ത അരിയുടെ ചോറ്, ഉപ്പ് കൂടുതൽ അടങ്ങിയ അച്ചാർ, മധുരം കൂടുതൽ അടങ്ങിയ പായസം, എണ്ണയിൽ പൊള്ളിച്ച പപ്പടം, കൊഴുപ്പേറിയ ചുവന്ന മാംസം തുടങ്ങിയവ അമിതമായി ഉപയോഗിച്ചാൽ അത് ഗുരുതര രോഗങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യയിലെ ചോറ്, അച്ചാർ, പായസം മുതലായവ മിതമായി ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ് ഏറെ നല്ലത്. ഇത് നിത്യേനയോ അമിതമായോ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഗുരുതരമായ രോഗങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യ മിതമായ അളവിലൊ അല്ലെങ്കിൽ ചെറിയ അളവിലൊ ഉപയോഗിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച് [[പ്രമേഹം]], [[അമിത കൊളസ്ട്രോൾ]], [[ഹൃദ്രോഗം]], [[രക്താതിമർദ്ദം]], [[അമിതവണ്ണം]], കുടവയർ, [[ഉദ്ധാരണശേഷിക്കുറവ്]] മുതലായ [[ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങൾ]] ഉള്ളവർ സദ്യ കഴിക്കുമ്പോൾ നിയന്ത്രണം പാലിക്കേണ്ടതാണ് എന്ന്‌ ആരോഗ്യ വിദഗ്ദർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. വെളുത്ത അരിയേക്കാൾ പോഷക സമൃദ്ധമായ [[തവിട്]] അടങ്ങിയ അരി കൊണ്ടുള്ള ചോറാണ് ആരോഗ്യകരം. എന്നിരുന്നാലും ചോറ് കുറച്ചു മാത്രം ഉപയോഗിക്കുക. ഒന്നിലധികം തവണ ചോറ് കഴിക്കുന്നത് ആരോഗ്യത്തിന് നല്ലതല്ല. സദ്യയുടെ ഭാഗമായി പച്ചക്കറികൾ, ഇലക്കറികൾ, പയർ വർഗ്ഗങ്ങൾ, പരിപ്പ് എന്നിവ അടങ്ങിയ വിഭവങ്ങൾ പോഷക സമൃദ്ധവും ആരോഗ്യകരവുമാണെന്ന്‌ പറയാം. ഇതിൽ വിറ്റാമിനുകൾ, ധാതുക്കൾ, പ്രോടീൻ അഥവാ മാംസ്യം എന്നിവ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. കേരളത്തിന്റെ വടക്കൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്ന [[മത്സ്യം]], കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ [[മാംസം]], [[മുട്ട]] എന്നിവ ചേർന്നുള്ള സദ്യ കൂടുതൽ പ്രോട്ടീൻ സമ്പുഷ്ടമാണ് എന്ന്‌ പറയാം. പൊതുവേ അത് ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരവുമാണ്. സദ്യ തയ്യാറാക്കുമ്പോൾ എണ്ണയിൽ വറുത്തതും പൊരിച്ചതും അമിതമായി മധുരവും ഉപ്പും കൊഴുപ്പും മറ്റും കുറയ്ക്കുകയും പകരം പോഷക സമൃദ്ധമായ കറികൾ ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണ് അഭികാമ്യം. പായസം മധുരം കുറച്ചു തയ്യാറാക്കുന്നതാണ് ഗുണകരം. ഇക്കാര്യത്തിൽ പഞ്ചസാരയെക്കാൾ [[ശർക്കര]] ഗുണകരമാണ്. അരി കൊണ്ടുള്ള പായസത്തിന് പകരം [[കടല]], [[പയർ]], [[പരിപ്പ്]], [[എള്ള്]], [[പിസ്ത]], [[നിലക്കടല]], [[ഓട്സ്]] തുടങ്ങിയ പ്രോട്ടീൻ സമ്പുഷ്ടമായ ഭക്ഷ്യ വസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുള്ള പായസം അല്ലെങ്കിൽ [[ചക്ക]], [[പപ്പായ]] തുടങ്ങിയവ കൊണ്ടുള്ള പോഷക സമൃദ്ധമായ പായസം ആകും ഗുണകരം. വെളുത്ത അരിയും പഞ്ചസാരയും ചേർന്ന പായസം ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉള്ളവർ കഴിവതും ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. {{fact}} സദ്യ അല്ലെങ്കിൽ ഊണ് കഴിക്കുമ്പോൾ ചോറ് കുറച്ചു മാത്രം ഉപയോഗിക്കുകയും പച്ചക്കറികൾ, ഇലക്കറികൾ, പരിപ്പ്, പയർ വർഗ്ഗങ്ങൾ, മത്സ്യം, മുട്ട, കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ മാംസം തുടങ്ങിയവ കൊണ്ടുള്ള കറികൾ എന്നിവ നിശ്ചിത അളവിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നതുമാണ് ആരോഗ്യത്തിന് ഉത്തമം. അച്ചാർ, വറുത്തതും പൊരിച്ചതും, മധുരം, പഞ്ചസാര, എണ്ണ, നെയ്യ്, ഉപ്പ് തുടങ്ങിയവ കുറയ്ക്കേണ്ടതാണ്. ==മാതൃകാ പ്ലേറ്റ് (ഹെൽത്തി പ്ലേറ്റ് മോഡൽ)== [[ആരോഗ്യം]] ശ്രദ്ധിക്കുന്നവർ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു ആഹാര രീതിയാണ് ഇത്. ഒരു പാത്രം അഥവാ പ്ലേറ്റിന്റെ പകുതി ഭാഗം പച്ചക്കറി വിഭവങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ പച്ചക്കറി സാലഡുകൾ, മൂന്നിലൊന്ന് ഭാഗം ചോറ് (രണ്ട് സ്പൂൺ)/ ഗോതമ്പ്/ അന്നജം അടങ്ങിയ വിഭവം, ബാക്കി മൂന്നിലൊന്ന് ഭാഗം പ്രോട്ടീൻ അടങ്ങിയ വിഭവങ്ങൾ ഉദാഹരണത്തിന് മത്സ്യം/കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ മാംസം/ മുട്ട/ പയർ വർഗ്ഗങ്ങൾ/ കടല തുടങ്ങിയവ ഏതെങ്കിലും ഉപയോഗിക്കാനും ആരോഗ്യ വിദഗ്ദർ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു. ഇത്തരം പോഷകങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ആഹാര രീതിയെ ആരോഗ്യകരമായ മാതൃകാ പ്ലേറ്റ് എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഇതിൽ ചോറ് പോലെയുള്ള അന്നജത്തിന്റെ അളവ് കുറവും പോഷകങ്ങൾ അടങ്ങിയ കറികൾ കൂടുതലാണെന്നതും കാണാം. ==ഓണ സദ്യ== <gallery> File:Onam sadhya irvin calicut 2024 (1).jpg </gallery> == അവലംബം == <references/> == കുറിപ്പുകൾ == <div class="references-small" style="-moz-column-count:2; column-count:2;"> </div> [[വിഭാഗം:ഭക്ഷണപദാർത്ഥങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഭക്ഷ്യവിഭവങ്ങൾ]] r0qux7uhqsnyqwfnbbzp91k4fgn3ybm 4613928 4613924 2026-04-16T16:23:21Z Vishkailas 214655 4613928 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|sadhya}} [[File:OnaSadya - The Onam feast 2011.jpg|thumb|ഒരു സാധാരണ ഓണ സദ്യ]] [[ചിത്രം:Sadhya.jpg|thumb|സദ്യ]] [[അരി]] കൊണ്ടുള്ള വിഭവ സമൃദ്ധമായ ഊണിനെയാണ്‌ '''സദ്യ''' എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. രുചികളിലെ എല്ലാം അടങ്ങുന്ന ഒരു സമ്പൂർണ്ണ ആഹാരമാണ് സദ്യ. [[ഓണം]], [[വിഷു]] <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/pachakam/recipes/2019/04/11/top-ten-recipes-for-vishu.html|title=Vishu Sadya Recipes|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=|archive-date=2019-04-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20190411115910/https://www.manoramaonline.com/pachakam/recipes/2019/04/11/top-ten-recipes-for-vishu.html|url-status=dead}}</ref>, ഉത്സവങ്ങൾ, [[വിവാഹം]], വിവാഹ വാർഷികം, പിറന്നാൾ, നാമകരണം, [[ശ്രാദ്ധം]] തുടങ്ങി ഏതെങ്കിലും വിശേഷാവസരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ് സാധാരണയായി സദ്യ ഉണ്ടാവുക. തെക്കൻ കേരളത്തിൽ ഇത് സസ്യാഹാരങ്ങൾ മാത്രം അടങ്ങുന്നതായിരിക്കും. എന്നാൽ വടക്കൻ കേരളത്തിൽ (മലബാർ ഭാഗങ്ങളിൽ) മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങൾ സദ്യയുടെ അഭിവാജ്യ ഘടകം ആണ്. ക്രൈസ്തവ സമുദായത്തിന്റെ ഇടയിൽ നസ്രാണി സദ്യ, അച്ചായൻ സദ്യ തുടങ്ങിയ പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്ന മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങൾ കൂടി ഉൾപ്പെടുന്ന സദ്യ വ്യാപകമാണ്. നിലത്ത് ചമ്രം പിടിഞ്ഞിരുന്ന് വാഴയിലയിലാണ് പാരമ്പര്യമായി സദ്യയുണ്ണുന്ന രീതി. ആറന്മുള വള്ളസദ്യ ഇത്തരത്തിൽ ഇന്നും നടത്തപ്പെടുന്നുണ്ട്. ഇക്കാലത്ത് വിവാഹ ഹാളുകളിലും മറ്റും സദ്യ മേശമേൽ ഇലയിട്ട് വിളമ്പാറുമുണ്ട്. 28 കൂട്ടം വിഭവങ്ങൾ ചേരുന്ന സമൃദ്ധമായ കേരളീയ സദ്യയാണ്‌ വിവാഹം തുടങ്ങിയ വിശേഷാവസരങ്ങളിൽ പതിവായി ഉണ്ടായിരുന്നത്. വിളമ്പുന്നതിനും ഉണ്ണുന്നതിനും നിയതമായ ക്രമവും ചിട്ടകളും ഉണ്ട്. സദ്യവിഭവങ്ങൾ സാധാരണയായി [[ചോറ്]], [[കറി|കറികൾ]], [[പായസം]], [[പഴം]], [[മോര്‌]], [[തൈര്]], [[പപ്പടം]], [[ഉപ്പേരി]] തുടങ്ങിയവയും മറ്റുമാണ്‌. വിവിധ ഇനം കറികൾ ഉള്ളതിനാൽ ഊണുകഴിക്കുന്നവരുടെ വൈവിധ്യമാർന്ന ഇഷ്ടാനിഷ്ടങ്ങളുമായി ചേർന്നുപോകുന്നു എന്നത് സദ്യയുടെ പ്രത്യേകതയാണ്‌. [[ഉള്ളി|ഉള്ളിയോ]] [[വെളുത്തുള്ളി|വെളുത്തുള്ളിയോ]] പരമ്പരാഗതമായി കറികളായി സദ്യയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല, എന്നാൽ പണ്ട് സദ്യയിൽ പതിവില്ലായിരുന്ന [[കാരറ്റ്]], [[കൈതച്ചക്ക]], [[പയർ]] ഇവകൊണ്ടുള്ള വിഭവങ്ങളും ഇന്ന് സദ്യയിൽ വിളമ്പുന്നുണ്ട്. കറികളിൽ ധാരാളം പോഷകങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും അന്നജം, മധുരം എന്നിവയുടെ ആധിക്യമുള്ള സദ്യ പൊതുവേ ആരോഗ്യകരമല്ല. അന്നജം ഏറെയുള്ള ചോറ്, ഉപ്പ് അമിതമായി ചേർന്ന അച്ചാർ, മധുരം ധാരാളം അടങ്ങിയ പായസം, പപ്പടം, കൊഴുപ്പ് കൂടുതൽ അടങ്ങിയ ചുവന്ന മാംസം, വറുത്തതും പൊരിച്ചതുമായ വിഭവങ്ങൾ, നെയ്യ് തുടങ്ങിയവ അമിതമായി ഉപയോഗിച്ചാൽ അത് ഗുരുതര [[ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങൾ|ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങളിലേക്ക്]] നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യയിലെ ചോറ്, അച്ചാർ, പായസം, വറുത്തതും പൊരിച്ചതും മറ്റും മിതമായി ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ് ഏറെ നല്ലത്. ഇത് നിത്യേനയോ അമിതമായോ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഗുരുതര രോഗങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യ മിതമായ അളവിലൊ അല്ലെങ്കിൽ ചെറിയ അളവിലൊ ഉപയോഗിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച് [[പ്രമേഹം]], [[അമിത കൊളസ്ട്രോൾ]], [[ഹൃദ്രോഗം]], [[രക്താതിമർദ്ദം]], [[അമിതവണ്ണം]], കുടവയർ, [[ഉദ്ധാരണശേഷിക്കുറവ്]] മുതലായ [[ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങൾ]] ഉള്ളവർ സദ്യ കഴിക്കുമ്പോൾ നിയന്ത്രണം പാലിക്കേണ്ടതാണ് എന്ന്‌ ആരോഗ്യ വിദഗ്ദർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.madhyamam.com/kerala/local-news/kottayam/onam-sadhya-in-kerala-560912|title=അറിഞ്ഞുണ്ടോണം സദ്യ {{!}} Madhyamam|access-date=2022-08-23|last=ഡെസ്ക്|first=വെബ്|date=2020-08-29|language=ml}}</ref> ==നിരുക്തം== 'ബന്ധുക്കളോടും സുഹൃത്തുക്കളോടുമൊപ്പമുള്ള മഹാഭോജനം' എന്ന് അർഥമുള്ള 'സഗ്ധിഃ' (सग्धिः) എന്ന സംസ്കൃതശബ്ദത്തിൽനിന്നാണ് 'സദ്യ' എന്ന മലയാളവാക്കിന്റെ ഉദ്ഭവം. ലളിതമായി 'സഹഭോജനം' എന്ന് അർഥം. സമാനാ മഹ വാ ജഗ്ധിഃ സഗ്ധിഃ (समाना मह वा जग्धिः सग्धिः।) എന്ന് നിരുക്തം. ==ചരിത്രം== [[തിരുവനന്തപുരം]] ജില്ലയിലെ സദ്യ പതിനഞ്ചുകൂട്ടം കറികൾ ഉള്ളതാണ്‌. ആയ് രാജ്യത്തിന്റെ സംഭാവനയാണ് എന്ന് നാട്ടാചാരങ്ങൾ കൊണ്ട് ഊഹിക്കപ്പെടുന്നു. പഴയ [[ആയ്‌രാജ്യം]] [[തിരുനെൽ‍‌വേലി]] വരെ വ്യാപിച്ചു കിടന്നിരുന്നതിനാൽ സദ്യയിൽ തമിഴ്‌നാടിന്റെ സ്വാധീനം ഉണ്ട്. ഈ ജില്ലയിൽ തൊടുകറികൾ ഒരിക്കൽ മാത്രവും മറ്റു കറികൾ ആവശ്യാനുസരണവും വിളമ്പുന്നു. എന്നാൽ കേരളത്തിന്റെ മറ്റു സ്ഥലങ്ങളിൽ തൊടുകറികളും ആവശ്യാനുസരണം വിളമ്പാറുണ്ട്. എരിവ്, പുളിപ്പ്, ഉപ്പ്, മധുരം, കയ്പ്, ചവർപ്പ് എന്നീ ആറുരസങ്ങളും ചേർന്ന സദ്യ ആയുർ‌വേദത്തിലും പരാമർശിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്. ദിവസം ഒരുനേരം സദ്യയാവാം എന്ന് സിദ്ധവൈദ്യത്തിലും പറയുന്നു. == സദ്യ വിളമ്പുന്നവിധം == [[ചിത്രം:OnaSadya in Bangalore.jpg|ലഘു|സദ്യ വിളമ്പി വെച്ചിരിക്കുന്നു]] സദ്യയ്ക്ക് ഇല ഇടുന്നതിന് അതിന്റേതായ രീതിയുണ്ട്. നാക്കില(വാഴയില)യുടെ തലഭാഗം(വീതി കുറഞ്ഞവശം) ഉണ്ണുന്ന ആളിന്റെ ഇടത്തുവശത്തായിരിക്കണം. സദ്യയിൽ ഓരോ കറിക്കും ഇലയിൽ അതിന്റേതായ സ്ഥാനമുണ്ട്. കറികളെ തൊട്ടുകൂട്ടുന്നകറികളായിട്ടും കൂട്ടുകറികളായിട്ടും ചാറുകറികളായിട്ടും തിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. കായനുറുക്ക്, ശർക്കരവരട്ടി, ചേന നുറുക്ക്, കൊണ്ടാട്ടം എന്നിവയാണ് ആദ്യം വിളമ്പുക. ഇവ നാക്കിലയുടെ ഇടത്ത് ഭാഗത്താണ് വിളമ്പുക. പിന്നെ തൊട്ടുകൂട്ടൽ കറികളായ അച്ചാർ, ഇഞ്ചിപുളി എപ്പോഴും ഇലയുടെ ഇടത്തേ മൂലയിൽ വിളമ്പുന്നു. ഇവ തൊട്ട്കൂട്ടൽ ഇനമായതിനാലാണ് അവിടെ വിളമ്പുന്നത്. ഇനി മദ്ധ്യഭാഗത്തുനിന്നും വലത്തുഭാഗത്തേക്ക് കൂട്ടുകറികൾ (അവിയൽ, തോരൻ, കാളൻ, തുടങ്ങിയവ‌) എല്ലാം വിളമ്പുന്നു. ചാറുകറികൾ ചോറിൽ (നെയ് ചേർത്ത പയർപരിപ്പ് കറി, പുളിശ്ശേരി, സാമ്പാർ) (തിരുവന്തപുരത്ത് സാമ്പാർ കഴിഞ്ഞ് പുളിശ്ശേരി) ഒഴിക്കുന്നു . പഴം ഇടത്തുവശത്ത് ഇലയുടെ താഴെയായി വെക്കുന്നു. സദ്യയ്ക്ക് പപ്പടം ഒഴിച്ചുകൂടാനാവത്തതാണ്, വലിയ പപ്പടവും ചെറിയ പപ്പടവും ഉണ്ടായാലെ സദ്യ കേമമാവൂ. സദ്യ പലവട്ടങ്ങളായി ആണു വിളമ്പുക. == സദ്യ ഉണ്ണുന്ന വിധം == വലത്തു കൈ കൊണ്ടാണ് സദ്യ കഴിക്കുക. ആദ്യവട്ടം പരിപ്പും നെയ്യും ചേർത്ത് ചോറുണ്ണുന്നു, അതിനു ശേഷം സാമ്പാർ കൂട്ടി ചോറുണ്ണുന്നു.അടപ്രഥമൻ വിളമ്പുന്നു (ചിലർ പഴവും പപ്പടവുംചേർത്ത് ആണ് കഴിക്കുക) . പിന്നീട് പുളിശ്ശേരി ചേർത്ത് ഒരു വട്ടം കൂടി ഉണ്ണുന്നു. ഒടുവിൽ തൈർ/രസം ചേർത്ത് ഉണ്ണുന്നു.പ്രദേശങ്ങൾ മാറുന്നതിനനുസരിച്‌ ഇതിൽ വ്യത്യാസങ്ങൾ വരാറുണ്ട്. സദ്യ കഴിഞ്ഞ് ഇല മടക്കുന്നതിനും അതിന്റേതായ രീതിയുണ്ട്. ഊണ് ഇഷ്ടപ്പെട്ടാൽ ഇല മുകളിൽ നിന്ന് താഴോട്ടാണു മടക്കുക. (ഇലയുടെ തുറന്ന രണ്ടു ഭാഗവും കഴിക്കുന്ന ആളിനെ അഭിമുഖീകരിക്കും). സദ്യക്കുശേഷം ചുണ്ണാമ്പു ചേർത്ത് അടയ്ക്ക (പാക്ക്) മുറുക്കുന്നു. == പാചകം, തയ്യാറെടുപ്പ് == സാധാരണയായി ഉച്ചസമയത്താണ് സദ്യയുണ്ണുക. സദ്യക്കുള്ള തയ്യാറെടുപ്പുകൾ തലേദിവസം രാത്രിയിൽ തുടങ്ങുന്നു. ദേഹണ്ഡക്കാർ രാത്രിമുഴുവനും അദ്ധ്വാനിച്ചാണ് സദ്യ തയ്യാറാക്കുക. രാവിലെ പത്തുമണിക്കു മുൻപേ വിഭവങ്ങൾ തയ്യാറായിരിക്കും. ഇന്ന് ആൾക്കാർക്ക് നിലത്ത് ഇരുന്നുണ്ണുവാനുള്ള ബുദ്ധിമുട്ടും സ്ഥലപരിമിതിയും പരിഗണിച്ച് മേശപ്പുറത്ത് ഇലവിരിച്ചാണ് സദ്യവിളമ്പുക. പണ്ടുകാലത്ത് അയൽ‌പക്കത്തുള്ളവരുടെ സഹായത്തോടെ വീടുകളിൽ തന്നെയാണ് സദ്യ തയ്യാറാക്കിയിരുന്നത്. രാത്രിമുഴുവൻ വീട്ടുകാരും അയൽക്കാരും തേങ്ങതിരുവാനും പച്ചക്കറികൾ അരിയുവാനും [[പാചകം]] ചെയ്യുവാനും കൂടിയിരുന്നു. സദ്യവിളമ്പുന്നതും വീട്ടുകാരും അയൽക്കാരും കൂടിയായിരുന്നു. ഇന്ന് കാലത്തിന്റെ മാറ്റത്തിനൊപ്പം സദ്യ ഒരുക്കുവാൻ ദേഹണ്ഡക്കാ‍രെ വിളിക്കാറാണ് പതിവ്. ധാരാളം കാറ്ററിംഗ് കമ്പനികൾ ഈ രംഗത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. കൂടാതെ ഹോട്ടലുകളിൽ നിന്ന് ഇന്ന് സദ്യ വരുത്തി കഴിക്കാനും സാധിക്കുന്നുണ്ട്. == ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ സദ്യ == കേരള സംസ്ഥാ‍ന സ്കൂൾ [[യുവജനോത്സവം|യുവജനോത്സവങ്ങളിലാണ്]] ലോകത്തെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ സദ്യ വിളമ്പുക{{തെളിവ്}}. 25,000ത്തോളം വിദ്യാർത്ഥികളും അദ്ധ്യാപകരും പങ്കെടുക്കുന്ന സംസ്ഥാന സ്കൂൾ യുവജനോത്സവം [[ഏഷ്യ]]യിലെ ഏറ്റവും വലിയ കലാമേളയാണ്. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തരായ [[ദേഹണ്ഡം|ദേഹണ്ഡക്കാർ]] യുവജനോത്സവത്തിന് സദ്യ തയ്യാറാക്കുന്നു. പ്രത്യേകം സജ്ജമാക്കിയ പന്തലുകളിൽ വിദ്യാർത്ഥികൾക്കും അദ്ധ്യാപകർക്കും സദ്യവിളമ്പുന്നു. പിന്നെ ആറൻമുള വളളസദൃ പ്രസിദ്ധമാണ്. == സദ്യയിലെ വിഭവങ്ങൾ == [[File:Traditional meals in Kerala 2.jpg|thumb| സദ്യ]] കേമമായ സദ്യക്ക് നാലു കറി, നാലു ഉപ്പിലിട്ടത് (അച്ചാർ),നാലു വറവ്, നാലു ഉപദംശം (തൊടുകറി),നാലു മധുരം എന്നാണ്. തെക്കൻ കേരളത്തിൽ സദ്യ പൊതുവേ വെജിറ്റേറിയൻ ആണ് എന്നാൽ വടക്കൻ കേരളത്തിൽ (മലബാർ ഭാഗങ്ങളിൽ) മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങളും സദ്യയുടെ ഭാഗം ആണ്. അവിടങ്ങളിൽ മത്സ്യം, ചിക്കൻ, മട്ടൻ തുടങ്ങിയവ സദ്യയിൽ നിർബന്ധമാണ്. <ref>{{Cite web|url=http://malayalam.webdunia.com/article/hindu-religion-malayalam/chicken-and-fish-fry-in-vishu-sadhya-122041400007_1.html|title=ഇലയുടെ ഒരറ്റത്ത് നല്ല മൊരിഞ്ഞ മീൻ വറുത്തതും ചിക്കൻ കറിയും; വിഷു സദ്യ കെങ്കേമം|access-date=2022-08-23|last=വേണു|first=രേണുക|language=ml}}</ref> ===നാലു കറി=== *കാളൻ *ഓലൻ *എരിശ്ശേരി *പുളിശ്ശേരി ===നാലു ഉപ്പിലിട്ടത്=== *ഇഞ്ചിത്തയിര് *പുളിയിഞ്ചി *മാങ്ങ *നാരങ്ങ ===നാലു വറവ്=== *കായ *ചേന *മുളക് *ശർക്കര ഉപ്പേരി ===നാലു ഉപദംശം(തൊടുകറി)=== *[[കാളൻ]] *[[ഓലൻ]] *[[അവിയൽ]] *[[കൂട്ടുകറി]] /*[[എരിശേരി|എരി]]<nowiki/>ശ്ശേരി *[[തോരൻ]] *[[ഇഷ്ടു]] *[[പച്ചടി]] *[[കിച്ചടി]] *[[നെയ്യ്]] *[[പഴം]] *[[പരിപ്പ്]] *[[പപ്പടം]] === [[പ്രഥമൻ]] ([[പായസം]]) === * [[പാലട പ്രഥമൻ]] ([[അട പ്രഥമൻ]]) * [[പഴ പ്രഥമൻ|പഴം പ്രഥമൻ]] * [[ഗോതമ്പ് പ്രഥമൻ]] * [[ചക്ക പ്രഥമൻ]] * [[പരിപ്പ് പ്രഥമൻ|കടലപരിപ്പ് പ്രഥമൻ]] * [[പയർ പായസം]] * [[അരിപ്പായസം]] * [[കടും പായസം]] * [[പാൽ പായസം]] * [[എള്ള് പായസം]] * [[പിസ്ത പായസം]] * [[പപ്പായ പായസം]] === വടക്കൻ സദ്യ === വടക്കൻ കേരളത്തിൽ (മലബാർ) തയ്യാറാക്കുന്ന ഓണം/വിഷു സദ്യ മറ്റുള്ളവയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഒരു പ്രത്യേകതരം സദ്യ ആണ്. രുചികരവും പ്രോട്ടീൻ സമ്പുഷ്ടവുമായ നോൺ വെജിറ്റേറിയൻ വിഭവങ്ങൾ ഇതിൽ കാണപ്പെടുന്നു. ഇതേപറ്റി വിശദമായി താഴെ കൊടുക്കുന്നു. വാഴയിലയിൽ വിളമ്പുന്ന അരി കൊണ്ടുള്ള ചോറും, കട്ടിയുള്ള മസാലയിൽ തയ്യാറാക്കിയ മട്ടൻ അല്ലെങ്കിൽ ചിക്കൻ കറി, തേങ്ങ അരച്ച ഒരു പച്ചക്കറി, മസാലയിൽ മുക്കിയ മത്സ്യം പൊരിച്ചത് അല്ലെങ്കിൽ മത്സ്യക്കറി, കൂടെ അവിയൽ, തോരൻ, പച്ചടി, പുളി, സാമ്പാർ അല്ലെങ്കിൽ രസം, അച്ചാർ തുടങ്ങിയവയും കൂടാതെ പഴവും പപ്പടവും കൂട്ടി ഒരു പായസവും ചേർന്ന സദ്യയാണ് ഇത്. അവസാനം ഒപ്പം ഒരു ഗ്ലാസ് തണുത്ത മോരും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. സദ്യയ്ക്ക് മലബാർ ടച്ച് കൊടുക്കുന്നത് അതിന്റെ പ്രത്യേകതരം മസാല രുചികളും മറ്റുമാണ്. === നസ്രാണി സദ്യ === ഇതിൽ സാധാരണ സദ്യയിലെ പച്ചക്കറി വിഭവങ്ങൾ കൂടാതെ, അപ്പം ചിക്കൻ സ്റ്റൂ വിവിധ മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങൾ, കട്ലറ്റ് തുടങ്ങിയവ കൂടി ഉൾപ്പെടുന്നു. ==പോഷകങ്ങൾ, ആരോഗ്യം== കറികളിൽ ധാരാളം പോഷകങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിലും സദ്യയിലെ പ്രധാന വിഭവമായ അന്നജം ഏറെയുള്ള ചോറ്, പ്രത്യേകിച്ച് വെളുത്ത അരിയുടെ ചോറ്, ഉപ്പ് കൂടുതൽ അടങ്ങിയ അച്ചാർ, മധുരം കൂടുതൽ അടങ്ങിയ പായസം, എണ്ണയിൽ പൊള്ളിച്ച പപ്പടം, കൊഴുപ്പേറിയ ചുവന്ന മാംസം തുടങ്ങിയവ അമിതമായി ഉപയോഗിച്ചാൽ അത് ഗുരുതര രോഗങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യയിലെ ചോറ്, അച്ചാർ, പായസം മുതലായവ മിതമായി ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ് ഏറെ നല്ലത്. ഇത് നിത്യേനയോ അമിതമായോ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഗുരുതരമായ രോഗങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യ മിതമായ അളവിലൊ അല്ലെങ്കിൽ ചെറിയ അളവിലൊ ഉപയോഗിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച് [[പ്രമേഹം]], [[അമിത കൊളസ്ട്രോൾ]], [[ഹൃദ്രോഗം]], [[രക്താതിമർദ്ദം]], [[അമിതവണ്ണം]], കുടവയർ, [[ഉദ്ധാരണശേഷിക്കുറവ്]] മുതലായ [[ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങൾ]] ഉള്ളവർ സദ്യ കഴിക്കുമ്പോൾ നിയന്ത്രണം പാലിക്കേണ്ടതാണ് എന്ന്‌ ആരോഗ്യ വിദഗ്ദർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. വെളുത്ത അരിയേക്കാൾ പോഷക സമൃദ്ധമായ [[തവിട്]] അടങ്ങിയ അരി കൊണ്ടുള്ള ചോറാണ് ആരോഗ്യകരം. എന്നിരുന്നാലും ചോറ് കുറച്ചു മാത്രം ഉപയോഗിക്കുക. ഒന്നിലധികം തവണ ചോറ് കഴിക്കുന്നത് ആരോഗ്യത്തിന് നല്ലതല്ല. സദ്യയുടെ ഭാഗമായി പച്ചക്കറികൾ, ഇലക്കറികൾ, പയർ വർഗ്ഗങ്ങൾ, പരിപ്പ് എന്നിവ അടങ്ങിയ വിഭവങ്ങൾ പോഷക സമൃദ്ധവും ആരോഗ്യകരവുമാണെന്ന്‌ പറയാം. ഇതിൽ വിറ്റാമിനുകൾ, ധാതുക്കൾ, പ്രോടീൻ അഥവാ മാംസ്യം എന്നിവ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. കേരളത്തിന്റെ വടക്കൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്ന [[മത്സ്യം]], കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ [[മാംസം]], [[മുട്ട]] എന്നിവ ചേർന്നുള്ള സദ്യ കൂടുതൽ പ്രോട്ടീൻ സമ്പുഷ്ടമാണ് എന്ന്‌ പറയാം. പൊതുവേ അത് ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരവുമാണ്. സദ്യ തയ്യാറാക്കുമ്പോൾ എണ്ണയിൽ വറുത്തതും പൊരിച്ചതും അമിതമായി മധുരവും ഉപ്പും കൊഴുപ്പും മറ്റും കുറയ്ക്കുകയും പകരം പോഷക സമൃദ്ധമായ കറികൾ ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണ് അഭികാമ്യം. പായസം മധുരം കുറച്ചു തയ്യാറാക്കുന്നതാണ് ഗുണകരം. ഇക്കാര്യത്തിൽ പഞ്ചസാരയെക്കാൾ [[ശർക്കര]] ഗുണകരമാണ്. അരി കൊണ്ടുള്ള പായസത്തിന് പകരം [[കടല]], [[പയർ]], [[പരിപ്പ്]], [[എള്ള്]], [[പിസ്ത]], [[നിലക്കടല]], [[ഓട്സ്]] തുടങ്ങിയ പ്രോട്ടീൻ സമ്പുഷ്ടമായ ഭക്ഷ്യ വസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുള്ള പായസം അല്ലെങ്കിൽ [[ചക്ക]], [[പപ്പായ]] തുടങ്ങിയവ കൊണ്ടുള്ള പോഷക സമൃദ്ധമായ പായസം ആകും ഗുണകരം. വെളുത്ത അരിയും പഞ്ചസാരയും ചേർന്ന പായസം ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉള്ളവർ കഴിവതും ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. {{fact}} സദ്യ അല്ലെങ്കിൽ ഊണ് കഴിക്കുമ്പോൾ ചോറ് കുറച്ചു മാത്രം ഉപയോഗിക്കുകയും പച്ചക്കറികൾ, ഇലക്കറികൾ, പരിപ്പ്, പയർ വർഗ്ഗങ്ങൾ, മത്സ്യം, മുട്ട, കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ മാംസം തുടങ്ങിയവ കൊണ്ടുള്ള കറികൾ എന്നിവ നിശ്ചിത അളവിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നതുമാണ് ആരോഗ്യത്തിന് ഉത്തമം. അച്ചാർ, വറുത്തതും പൊരിച്ചതും, മധുരം, പഞ്ചസാര, എണ്ണ, നെയ്യ്, ഉപ്പ് തുടങ്ങിയവ കുറയ്ക്കേണ്ടതാണ്. ==മാതൃകാ പ്ലേറ്റ് (ഹെൽത്തി പ്ലേറ്റ് മോഡൽ)== [[ആരോഗ്യം]] ശ്രദ്ധിക്കുന്നവർ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു ആഹാര രീതിയാണ് ഇത്. ഒരു പാത്രം അഥവാ പ്ലേറ്റിന്റെ പകുതി ഭാഗം പച്ചക്കറി വിഭവങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ പച്ചക്കറി സാലഡുകൾ, മൂന്നിലൊന്ന് ഭാഗം ചോറ് (രണ്ട് സ്പൂൺ)/ ഗോതമ്പ്/ അന്നജം അടങ്ങിയ വിഭവം, ബാക്കി മൂന്നിലൊന്ന് ഭാഗം പ്രോട്ടീൻ അടങ്ങിയ വിഭവങ്ങൾ ഉദാഹരണത്തിന് മത്സ്യം/കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ മാംസം/ മുട്ട/ പയർ വർഗ്ഗങ്ങൾ/ കടല തുടങ്ങിയവ ഏതെങ്കിലും ഉപയോഗിക്കാനും ആരോഗ്യ വിദഗ്ദർ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു. ഇത്തരം പോഷകങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ആഹാര രീതിയെ ആരോഗ്യകരമായ മാതൃകാ പ്ലേറ്റ് എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഇതിൽ ചോറ് പോലെയുള്ള അന്നജത്തിന്റെ അളവ് കുറവും പോഷകങ്ങൾ അടങ്ങിയ കറികൾ കൂടുതലാണെന്നതും കാണാം. ==ഓണ സദ്യ== <gallery> File:Onam sadhya irvin calicut 2024 (1).jpg </gallery> == അവലംബം == <references/> == കുറിപ്പുകൾ == <div class="references-small" style="-moz-column-count:2; column-count:2;"> </div> [[വിഭാഗം:ഭക്ഷണപദാർത്ഥങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഭക്ഷ്യവിഭവങ്ങൾ]] eqc4erublr72culhq02mjbx5qjp7uw9 4613948 4613928 2026-04-16T21:50:30Z Vishkailas 214655 4613948 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|sadhya}} [[File:OnaSadya - The Onam feast 2011.jpg|thumb|ഒരു സാധാരണ ഓണ സദ്യ]] [[ചിത്രം:Sadhya.jpg|thumb|സദ്യ]] [[അരി]] കൊണ്ടുള്ള വിഭവ സമൃദ്ധമായ ഊണിനെയാണ്‌ '''സദ്യ''' എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. രുചികളിലെ എല്ലാം അടങ്ങുന്ന ഒരു സമ്പൂർണ്ണ ആഹാരമാണ് സദ്യ. [[ഓണം]], [[വിഷു]] <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/pachakam/recipes/2019/04/11/top-ten-recipes-for-vishu.html|title=Vishu Sadya Recipes|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=|archive-date=2019-04-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20190411115910/https://www.manoramaonline.com/pachakam/recipes/2019/04/11/top-ten-recipes-for-vishu.html|url-status=dead}}</ref>, ഉത്സവങ്ങൾ, [[വിവാഹം]], വിവാഹ വാർഷികം, പിറന്നാൾ, നാമകരണം, [[ശ്രാദ്ധം]] തുടങ്ങി ഏതെങ്കിലും വിശേഷാവസരവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടാണ് സാധാരണയായി സദ്യ ഉണ്ടാവുക. തെക്കൻ കേരളത്തിൽ ഇത് സസ്യാഹാരങ്ങൾ മാത്രം അടങ്ങുന്നതായിരിക്കും. എന്നാൽ വടക്കൻ കേരളത്തിൽ (മലബാർ ഭാഗങ്ങളിൽ) മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങൾ സദ്യയുടെ അഭിവാജ്യ ഘടകം ആണ്. ക്രൈസ്തവ സമുദായത്തിന്റെ ഇടയിൽ നസ്രാണി സദ്യ, അച്ചായൻ സദ്യ തുടങ്ങിയ പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്ന മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങൾ കൂടി ഉൾപ്പെടുന്ന സദ്യ വ്യാപകമാണ്. നിലത്ത് ചമ്രം പിടിഞ്ഞിരുന്ന് വാഴയിലയിലാണ് പാരമ്പര്യമായി സദ്യയുണ്ണുന്ന രീതി. ആറന്മുള വള്ളസദ്യ ഇത്തരത്തിൽ ഇന്നും നടത്തപ്പെടുന്നുണ്ട്. ഇക്കാലത്ത് വിവാഹ ഹാളുകളിലും മറ്റും സദ്യ മേശമേൽ ഇലയിട്ട് വിളമ്പാറുമുണ്ട്. 28 കൂട്ടം വിഭവങ്ങൾ ചേരുന്ന സമൃദ്ധമായ കേരളീയ സദ്യയാണ്‌ വിവാഹം തുടങ്ങിയ വിശേഷാവസരങ്ങളിൽ പതിവായി ഉണ്ടായിരുന്നത്. വിളമ്പുന്നതിനും ഉണ്ണുന്നതിനും നിയതമായ ക്രമവും ചിട്ടകളും ഉണ്ട്. സദ്യവിഭവങ്ങൾ സാധാരണയായി [[ചോറ്]], [[കറി|കറികൾ]], [[പായസം]], [[പഴം]], [[മോര്‌]], [[തൈര്]], [[പപ്പടം]], [[ഉപ്പേരി]] തുടങ്ങിയവയും മറ്റുമാണ്‌. വിവിധ ഇനം കറികൾ ഉള്ളതിനാൽ ഊണുകഴിക്കുന്നവരുടെ വൈവിധ്യമാർന്ന ഇഷ്ടാനിഷ്ടങ്ങളുമായി ചേർന്നുപോകുന്നു എന്നത് സദ്യയുടെ പ്രത്യേകതയാണ്‌. [[ഉള്ളി|ഉള്ളിയോ]] [[വെളുത്തുള്ളി|വെളുത്തുള്ളിയോ]] പരമ്പരാഗതമായി കറികളായി സദ്യയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല, എന്നാൽ പണ്ട് സദ്യയിൽ പതിവില്ലായിരുന്ന [[കാരറ്റ്]], [[കൈതച്ചക്ക]], [[പയർ]] ഇവകൊണ്ടുള്ള വിഭവങ്ങളും ഇന്ന് സദ്യയിൽ വിളമ്പുന്നുണ്ട്. കറികളിൽ ധാരാളം പോഷകങ്ങൾ അടങ്ങിയിട്ടുണ്ടെങ്കിലും അന്നജം, മധുരം എന്നിവയുടെ ആധിക്യമുള്ള സദ്യ പൊതുവേ ആരോഗ്യകരമല്ല. അന്നജം ഏറെയുള്ള ചോറ്, ഉപ്പ് അമിതമായി ചേർന്ന അച്ചാർ, മധുരം ധാരാളം അടങ്ങിയ പായസം, പപ്പടം, കൊഴുപ്പ് കൂടുതൽ അടങ്ങിയ ചുവന്ന മാംസം, വറുത്തതും പൊരിച്ചതുമായ വിഭവങ്ങൾ, നെയ്യ് തുടങ്ങിയവ അമിതമായി ഉപയോഗിച്ചാൽ അത് ഗുരുതര [[ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങൾ|ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങളിലേക്ക്]] നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യയിലെ ചോറ്, അച്ചാർ, പായസം, വറുത്തതും പൊരിച്ചതും മറ്റും മിതമായി ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ് ഏറെ നല്ലത്. ഇത് നിത്യേനയോ അമിതമായോ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഗുരുതര രോഗങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യ മിതമായ അളവിലൊ അല്ലെങ്കിൽ ചെറിയ അളവിലൊ ഉപയോഗിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച് [[പ്രമേഹം]], [[അമിത കൊളസ്ട്രോൾ]], [[ഹൃദ്രോഗം]], [[രക്താതിമർദ്ദം]], [[അമിതവണ്ണം]], കുടവയർ, [[ഉദ്ധാരണശേഷിക്കുറവ്]] മുതലായ [[ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങൾ]] ഉള്ളവർ സദ്യ കഴിക്കുമ്പോൾ നിയന്ത്രണം പാലിക്കേണ്ടതാണ് എന്ന്‌ ആരോഗ്യ വിദഗ്ദർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.madhyamam.com/kerala/local-news/kottayam/onam-sadhya-in-kerala-560912|title=അറിഞ്ഞുണ്ടോണം സദ്യ {{!}} Madhyamam|access-date=2022-08-23|last=ഡെസ്ക്|first=വെബ്|date=2020-08-29|language=ml}}</ref> ==നിരുക്തം== 'ബന്ധുക്കളോടും സുഹൃത്തുക്കളോടുമൊപ്പമുള്ള മഹാഭോജനം' എന്ന് അർഥമുള്ള 'സഗ്ധിഃ' (सग्धिः) എന്ന സംസ്കൃതശബ്ദത്തിൽനിന്നാണ് 'സദ്യ' എന്ന മലയാളവാക്കിന്റെ ഉദ്ഭവം. ലളിതമായി 'സഹഭോജനം' എന്ന് അർഥം. സമാനാ മഹ വാ ജഗ്ധിഃ സഗ്ധിഃ (समाना मह वा जग्धिः सग्धिः।) എന്ന് നിരുക്തം. ==ചരിത്രം== [[തിരുവനന്തപുരം]] ജില്ലയിലെ സദ്യ പതിനഞ്ചുകൂട്ടം കറികൾ ഉള്ളതാണ്‌. ആയ് രാജ്യത്തിന്റെ സംഭാവനയാണ് എന്ന് നാട്ടാചാരങ്ങൾ കൊണ്ട് ഊഹിക്കപ്പെടുന്നു. പഴയ [[ആയ്‌രാജ്യം]] [[തിരുനെൽ‍‌വേലി]] വരെ വ്യാപിച്ചു കിടന്നിരുന്നതിനാൽ സദ്യയിൽ തമിഴ്‌നാടിന്റെ സ്വാധീനം ഉണ്ട്. ഈ ജില്ലയിൽ തൊടുകറികൾ ഒരിക്കൽ മാത്രവും മറ്റു കറികൾ ആവശ്യാനുസരണവും വിളമ്പുന്നു. എന്നാൽ കേരളത്തിന്റെ മറ്റു സ്ഥലങ്ങളിൽ തൊടുകറികളും ആവശ്യാനുസരണം വിളമ്പാറുണ്ട്. എരിവ്, പുളിപ്പ്, ഉപ്പ്, മധുരം, കയ്പ്, ചവർപ്പ് എന്നീ ആറുരസങ്ങളും ചേർന്ന സദ്യ ആയുർ‌വേദത്തിലും പരാമർശിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്. ദിവസം ഒരുനേരം സദ്യയാവാം എന്ന് സിദ്ധവൈദ്യത്തിലും പറയുന്നു. == സദ്യ വിളമ്പുന്നവിധം == [[ചിത്രം:OnaSadya in Bangalore.jpg|ലഘു|സദ്യ വിളമ്പി വെച്ചിരിക്കുന്നു]] സദ്യയ്ക്ക് ഇല ഇടുന്നതിന് അതിന്റേതായ രീതിയുണ്ട്. നാക്കില(വാഴയില)യുടെ തലഭാഗം(വീതി കുറഞ്ഞവശം) ഉണ്ണുന്ന ആളിന്റെ ഇടത്തുവശത്തായിരിക്കണം. സദ്യയിൽ ഓരോ കറിക്കും ഇലയിൽ അതിന്റേതായ സ്ഥാനമുണ്ട്. കറികളെ തൊട്ടുകൂട്ടുന്നകറികളായിട്ടും കൂട്ടുകറികളായിട്ടും ചാറുകറികളായിട്ടും തിരിച്ചിട്ടുണ്ട്. കായനുറുക്ക്, ശർക്കരവരട്ടി, ചേന നുറുക്ക്, കൊണ്ടാട്ടം എന്നിവയാണ് ആദ്യം വിളമ്പുക. ഇവ നാക്കിലയുടെ ഇടത്ത് ഭാഗത്താണ് വിളമ്പുക. പിന്നെ തൊട്ടുകൂട്ടൽ കറികളായ അച്ചാർ, ഇഞ്ചിപുളി എപ്പോഴും ഇലയുടെ ഇടത്തേ മൂലയിൽ വിളമ്പുന്നു. ഇവ തൊട്ട്കൂട്ടൽ ഇനമായതിനാലാണ് അവിടെ വിളമ്പുന്നത്. ഇനി മദ്ധ്യഭാഗത്തുനിന്നും വലത്തുഭാഗത്തേക്ക് കൂട്ടുകറികൾ (അവിയൽ, തോരൻ, കാളൻ, തുടങ്ങിയവ‌) എല്ലാം വിളമ്പുന്നു. ചാറുകറികൾ ചോറിൽ (നെയ് ചേർത്ത പയർപരിപ്പ് കറി, പുളിശ്ശേരി, സാമ്പാർ) (തിരുവന്തപുരത്ത് സാമ്പാർ കഴിഞ്ഞ് പുളിശ്ശേരി) ഒഴിക്കുന്നു . പഴം ഇടത്തുവശത്ത് ഇലയുടെ താഴെയായി വെക്കുന്നു. സദ്യയ്ക്ക് പപ്പടം ഒഴിച്ചുകൂടാനാവത്തതാണ്, വലിയ പപ്പടവും ചെറിയ പപ്പടവും ഉണ്ടായാലെ സദ്യ കേമമാവൂ. സദ്യ പലവട്ടങ്ങളായി ആണു വിളമ്പുക. == സദ്യ ഉണ്ണുന്ന വിധം == വലത്തു കൈ കൊണ്ടാണ് സദ്യ കഴിക്കുക. ആദ്യവട്ടം പരിപ്പും നെയ്യും ചേർത്ത് ചോറുണ്ണുന്നു, അതിനു ശേഷം സാമ്പാർ കൂട്ടി ചോറുണ്ണുന്നു.അടപ്രഥമൻ വിളമ്പുന്നു (ചിലർ പഴവും പപ്പടവുംചേർത്ത് ആണ് കഴിക്കുക) . പിന്നീട് പുളിശ്ശേരി ചേർത്ത് ഒരു വട്ടം കൂടി ഉണ്ണുന്നു. ഒടുവിൽ തൈർ/രസം ചേർത്ത് ഉണ്ണുന്നു.പ്രദേശങ്ങൾ മാറുന്നതിനനുസരിച്‌ ഇതിൽ വ്യത്യാസങ്ങൾ വരാറുണ്ട്. സദ്യ കഴിഞ്ഞ് ഇല മടക്കുന്നതിനും അതിന്റേതായ രീതിയുണ്ട്. ഊണ് ഇഷ്ടപ്പെട്ടാൽ ഇല മുകളിൽ നിന്ന് താഴോട്ടാണു മടക്കുക. (ഇലയുടെ തുറന്ന രണ്ടു ഭാഗവും കഴിക്കുന്ന ആളിനെ അഭിമുഖീകരിക്കും). സദ്യക്കുശേഷം ചുണ്ണാമ്പു ചേർത്ത് അടയ്ക്ക (പാക്ക്) മുറുക്കുന്നു. == പാചകം, തയ്യാറെടുപ്പ് == സാധാരണയായി ഉച്ചസമയത്താണ് സദ്യയുണ്ണുക. സദ്യക്കുള്ള തയ്യാറെടുപ്പുകൾ തലേദിവസം രാത്രിയിൽ തുടങ്ങുന്നു. ദേഹണ്ഡക്കാർ രാത്രിമുഴുവനും അദ്ധ്വാനിച്ചാണ് സദ്യ തയ്യാറാക്കുക. രാവിലെ പത്തുമണിക്കു മുൻപേ വിഭവങ്ങൾ തയ്യാറായിരിക്കും. ഇന്ന് ആൾക്കാർക്ക് നിലത്ത് ഇരുന്നുണ്ണുവാനുള്ള ബുദ്ധിമുട്ടും സ്ഥലപരിമിതിയും പരിഗണിച്ച് മേശപ്പുറത്ത് ഇലവിരിച്ചാണ് സദ്യവിളമ്പുക. പണ്ടുകാലത്ത് അയൽ‌പക്കത്തുള്ളവരുടെ സഹായത്തോടെ വീടുകളിൽ തന്നെയാണ് സദ്യ തയ്യാറാക്കിയിരുന്നത്. രാത്രിമുഴുവൻ വീട്ടുകാരും അയൽക്കാരും തേങ്ങതിരുവാനും പച്ചക്കറികൾ അരിയുവാനും [[പാചകം]] ചെയ്യുവാനും കൂടിയിരുന്നു. സദ്യവിളമ്പുന്നതും വീട്ടുകാരും അയൽക്കാരും കൂടിയായിരുന്നു. ഇന്ന് കാലത്തിന്റെ മാറ്റത്തിനൊപ്പം സദ്യ ഒരുക്കുവാൻ ദേഹണ്ഡക്കാ‍രെ വിളിക്കാറാണ് പതിവ്. ധാരാളം കാറ്ററിംഗ് കമ്പനികൾ ഈ രംഗത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. കൂടാതെ ഹോട്ടലുകളിൽ നിന്ന് ഇന്ന് സദ്യ വരുത്തി കഴിക്കാനും സാധിക്കുന്നുണ്ട്. == ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ സദ്യ == കേരള സംസ്ഥാ‍ന സ്കൂൾ [[യുവജനോത്സവം|യുവജനോത്സവങ്ങളിലാണ്]] ലോകത്തെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ സദ്യ വിളമ്പുക{{തെളിവ്}}. 25,000ത്തോളം വിദ്യാർത്ഥികളും അദ്ധ്യാപകരും പങ്കെടുക്കുന്ന സംസ്ഥാന സ്കൂൾ യുവജനോത്സവം [[ഏഷ്യ]]യിലെ ഏറ്റവും വലിയ കലാമേളയാണ്. കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രശസ്തരായ [[ദേഹണ്ഡം|ദേഹണ്ഡക്കാർ]] യുവജനോത്സവത്തിന് സദ്യ തയ്യാറാക്കുന്നു. പ്രത്യേകം സജ്ജമാക്കിയ പന്തലുകളിൽ വിദ്യാർത്ഥികൾക്കും അദ്ധ്യാപകർക്കും സദ്യവിളമ്പുന്നു. പിന്നെ ആറൻമുള വളളസദൃ പ്രസിദ്ധമാണ്. == സദ്യയിലെ വിഭവങ്ങൾ == [[File:Traditional meals in Kerala 2.jpg|thumb| സദ്യ]] കേമമായ സദ്യക്ക് നാലു കറി, നാലു ഉപ്പിലിട്ടത് (അച്ചാർ),നാലു വറവ്, നാലു ഉപദംശം (തൊടുകറി),നാലു മധുരം എന്നാണ്. തെക്കൻ കേരളത്തിൽ സദ്യ പൊതുവേ വെജിറ്റേറിയൻ ആണ് എന്നാൽ വടക്കൻ കേരളത്തിൽ (മലബാർ ഭാഗങ്ങളിൽ) മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങളും സദ്യയുടെ ഭാഗം ആണ്. അവിടങ്ങളിൽ മത്സ്യം, ചിക്കൻ, മട്ടൻ തുടങ്ങിയവ സദ്യയിൽ നിർബന്ധമാണ്. <ref>{{Cite web|url=http://malayalam.webdunia.com/article/hindu-religion-malayalam/chicken-and-fish-fry-in-vishu-sadhya-122041400007_1.html|title=ഇലയുടെ ഒരറ്റത്ത് നല്ല മൊരിഞ്ഞ മീൻ വറുത്തതും ചിക്കൻ കറിയും; വിഷു സദ്യ കെങ്കേമം|access-date=2022-08-23|last=വേണു|first=രേണുക|language=ml}}</ref> ===നാലു കറി=== *കാളൻ *ഓലൻ *എരിശ്ശേരി *പുളിശ്ശേരി ===നാലു ഉപ്പിലിട്ടത്=== *ഇഞ്ചിത്തയിര് *പുളിയിഞ്ചി *മാങ്ങ *നാരങ്ങ ===നാലു വറവ്=== *കായ *ചേന *മുളക് *ശർക്കര ഉപ്പേരി ===നാലു ഉപദംശം(തൊടുകറി)=== *[[കാളൻ]] *[[ഓലൻ]] *[[അവിയൽ]] *[[കൂട്ടുകറി]] /*[[എരിശേരി|എരി]]<nowiki/>ശ്ശേരി *[[തോരൻ]] *[[ഇഷ്ടു]] *[[പച്ചടി]] *[[കിച്ചടി]] *[[നെയ്യ്]] *[[പഴം]] *[[പരിപ്പ്]] *[[പപ്പടം]] === [[പ്രഥമൻ]] ([[പായസം]]) === * [[പാലട പ്രഥമൻ]] ([[അട പ്രഥമൻ]]) * [[പഴ പ്രഥമൻ|പഴം പ്രഥമൻ]] * [[ഗോതമ്പ് പ്രഥമൻ]] * [[ചക്ക പ്രഥമൻ]] * [[പരിപ്പ് പ്രഥമൻ|കടലപരിപ്പ് പ്രഥമൻ]] * [[പയർ പായസം]] * [[അരിപ്പായസം]] * [[കടും പായസം]] * [[പാൽ പായസം]] * [[എള്ള് പായസം]] * [[പിസ്ത പായസം]] * [[പപ്പായ പായസം]] === വടക്കൻ സദ്യ === വടക്കൻ കേരളത്തിൽ (മലബാർ) തയ്യാറാക്കുന്ന ഓണം/വിഷു സദ്യ മറ്റുള്ളവയിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ ഒരു പ്രത്യേകതരം സദ്യ ആണ്. രുചികരവും പ്രോട്ടീൻ സമ്പുഷ്ടവുമായ നോൺ വെജിറ്റേറിയൻ വിഭവങ്ങൾ ഇതിൽ കാണപ്പെടുന്നു. ഇതേപറ്റി വിശദമായി താഴെ കൊടുക്കുന്നു. വാഴയിലയിൽ വിളമ്പുന്ന അരി കൊണ്ടുള്ള ചോറും, കട്ടിയുള്ള മസാലയിൽ തയ്യാറാക്കിയ മട്ടൻ അല്ലെങ്കിൽ ചിക്കൻ കറി, മസാലയിൽ മുക്കിയ മത്സ്യം പൊരിച്ചത് അല്ലെങ്കിൽ മത്സ്യക്കറി, തേങ്ങ അരച്ച ഒരു പച്ചക്കറി അല്ലെങ്കിൽ സാമ്പാർ, അവിയൽ, തോരൻ, പച്ചടി, പുളി, രസം, അച്ചാർ തുടങ്ങിയവയും കൂടാതെ പഴവും പപ്പടവും കൂട്ടി ഒരു പായസവും ചേർന്ന സദ്യയാണ് ഇത്. അവസാനം ഒപ്പം ഒരു ഗ്ലാസ് തണുത്ത മോരും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. സദ്യയ്ക്ക് മലബാർ ടച്ച് കൊടുക്കുന്നത് അതിന്റെ പ്രത്യേകതരം മസാല രുചികളും മറ്റുമാണ്. === നസ്രാണി സദ്യ === ഇതിൽ സാധാരണ സദ്യയിലെ പച്ചക്കറി വിഭവങ്ങൾ കൂടാതെ, അപ്പം ചിക്കൻ സ്റ്റൂ വിവിധ മത്സ്യമാംസ വിഭവങ്ങൾ, കട്ലറ്റ് തുടങ്ങിയവ കൂടി ഉൾപ്പെടുന്നു. ==പോഷകങ്ങൾ, ആരോഗ്യം== കറികളിൽ ധാരാളം പോഷകങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിലും സദ്യയിലെ പ്രധാന വിഭവമായ അന്നജം ഏറെയുള്ള ചോറ്, പ്രത്യേകിച്ച് വെളുത്ത അരിയുടെ ചോറ്, ഉപ്പ് കൂടുതൽ അടങ്ങിയ അച്ചാർ, മധുരം കൂടുതൽ അടങ്ങിയ പായസം, എണ്ണയിൽ പൊള്ളിച്ച പപ്പടം, കൊഴുപ്പേറിയ ചുവന്ന മാംസം തുടങ്ങിയവ അമിതമായി ഉപയോഗിച്ചാൽ അത് ഗുരുതര രോഗങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യയിലെ ചോറ്, അച്ചാർ, പായസം മുതലായവ മിതമായി ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ് ഏറെ നല്ലത്. ഇത് നിത്യേനയോ അമിതമായോ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഗുരുതരമായ രോഗങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. അതിനാൽ സദ്യ മിതമായ അളവിലൊ അല്ലെങ്കിൽ ചെറിയ അളവിലൊ ഉപയോഗിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച് [[പ്രമേഹം]], [[അമിത കൊളസ്ട്രോൾ]], [[ഹൃദ്രോഗം]], [[രക്താതിമർദ്ദം]], [[അമിതവണ്ണം]], കുടവയർ, [[ഉദ്ധാരണശേഷിക്കുറവ്]] മുതലായ [[ജീവിതശൈലീരോഗങ്ങൾ]] ഉള്ളവർ സദ്യ കഴിക്കുമ്പോൾ നിയന്ത്രണം പാലിക്കേണ്ടതാണ് എന്ന്‌ ആരോഗ്യ വിദഗ്ദർ അഭിപ്രായപ്പെടുന്നു. വെളുത്ത അരിയേക്കാൾ പോഷക സമൃദ്ധമായ [[തവിട്]] അടങ്ങിയ അരി കൊണ്ടുള്ള ചോറാണ് ആരോഗ്യകരം. എന്നിരുന്നാലും ചോറ് കുറച്ചു മാത്രം ഉപയോഗിക്കുക. ഒന്നിലധികം തവണ ചോറ് കഴിക്കുന്നത് ആരോഗ്യത്തിന് നല്ലതല്ല. സദ്യയുടെ ഭാഗമായി പച്ചക്കറികൾ, ഇലക്കറികൾ, പയർ വർഗ്ഗങ്ങൾ, പരിപ്പ് എന്നിവ അടങ്ങിയ വിഭവങ്ങൾ പോഷക സമൃദ്ധവും ആരോഗ്യകരവുമാണെന്ന്‌ പറയാം. ഇതിൽ വിറ്റാമിനുകൾ, ധാതുക്കൾ, പ്രോടീൻ അഥവാ മാംസ്യം എന്നിവ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. കേരളത്തിന്റെ വടക്കൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ കാണപ്പെടുന്ന [[മത്സ്യം]], കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ [[മാംസം]], [[മുട്ട]] എന്നിവ ചേർന്നുള്ള സദ്യ കൂടുതൽ പ്രോട്ടീൻ സമ്പുഷ്ടമാണ് എന്ന്‌ പറയാം. പൊതുവേ അത് ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരവുമാണ്. സദ്യ തയ്യാറാക്കുമ്പോൾ എണ്ണയിൽ വറുത്തതും പൊരിച്ചതും അമിതമായി മധുരവും ഉപ്പും കൊഴുപ്പും മറ്റും കുറയ്ക്കുകയും പകരം പോഷക സമൃദ്ധമായ കറികൾ ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്യുന്നതാണ് അഭികാമ്യം. പായസം മധുരം കുറച്ചു തയ്യാറാക്കുന്നതാണ് ഗുണകരം. ഇക്കാര്യത്തിൽ പഞ്ചസാരയെക്കാൾ [[ശർക്കര]] ഗുണകരമാണ്. അരി കൊണ്ടുള്ള പായസത്തിന് പകരം [[കടല]], [[പയർ]], [[പരിപ്പ്]], [[എള്ള്]], [[പിസ്ത]], [[നിലക്കടല]], [[ഓട്സ്]] തുടങ്ങിയ പ്രോട്ടീൻ സമ്പുഷ്ടമായ ഭക്ഷ്യ വസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുള്ള പായസം അല്ലെങ്കിൽ [[ചക്ക]], [[പപ്പായ]] തുടങ്ങിയവ കൊണ്ടുള്ള പോഷക സമൃദ്ധമായ പായസം ആകും ഗുണകരം. വെളുത്ത അരിയും പഞ്ചസാരയും ചേർന്ന പായസം ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉള്ളവർ കഴിവതും ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. {{fact}} സദ്യ അല്ലെങ്കിൽ ഊണ് കഴിക്കുമ്പോൾ ചോറ് കുറച്ചു മാത്രം ഉപയോഗിക്കുകയും പച്ചക്കറികൾ, ഇലക്കറികൾ, പരിപ്പ്, പയർ വർഗ്ഗങ്ങൾ, മത്സ്യം, മുട്ട, കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ മാംസം തുടങ്ങിയവ കൊണ്ടുള്ള കറികൾ എന്നിവ നിശ്ചിത അളവിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നതുമാണ് ആരോഗ്യത്തിന് ഉത്തമം. അച്ചാർ, വറുത്തതും പൊരിച്ചതും, മധുരം, പഞ്ചസാര, എണ്ണ, നെയ്യ്, ഉപ്പ് തുടങ്ങിയവ കുറയ്ക്കേണ്ടതാണ്. ==മാതൃകാ പ്ലേറ്റ് (ഹെൽത്തി പ്ലേറ്റ് മോഡൽ)== [[ആരോഗ്യം]] ശ്രദ്ധിക്കുന്നവർ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു ആഹാര രീതിയാണ് ഇത്. ഒരു പാത്രം അഥവാ പ്ലേറ്റിന്റെ പകുതി ഭാഗം പച്ചക്കറി വിഭവങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ പച്ചക്കറി സാലഡുകൾ, മൂന്നിലൊന്ന് ഭാഗം ചോറ് (രണ്ട് സ്പൂൺ)/ ഗോതമ്പ്/ അന്നജം അടങ്ങിയ വിഭവം, ബാക്കി മൂന്നിലൊന്ന് ഭാഗം പ്രോട്ടീൻ അടങ്ങിയ വിഭവങ്ങൾ ഉദാഹരണത്തിന് മത്സ്യം/കൊഴുപ്പ് കുറഞ്ഞ മാംസം/ മുട്ട/ പയർ വർഗ്ഗങ്ങൾ/ കടല തുടങ്ങിയവ ഏതെങ്കിലും ഉപയോഗിക്കാനും ആരോഗ്യ വിദഗ്ദർ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു. ഇത്തരം പോഷകങ്ങൾ നിറഞ്ഞ ആഹാര രീതിയെ ആരോഗ്യകരമായ മാതൃകാ പ്ലേറ്റ് എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഇതിൽ ചോറ് പോലെയുള്ള അന്നജത്തിന്റെ അളവ് കുറവും പോഷകങ്ങൾ അടങ്ങിയ കറികൾ കൂടുതലാണെന്നതും കാണാം. ==ഓണ സദ്യ== <gallery> File:Onam sadhya irvin calicut 2024 (1).jpg </gallery> == അവലംബം == <references/> == കുറിപ്പുകൾ == <div class="references-small" style="-moz-column-count:2; column-count:2;"> </div> [[വിഭാഗം:ഭക്ഷണപദാർത്ഥങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ഭക്ഷ്യവിഭവങ്ങൾ]] sxm14ap35yho1hq2r4ey2r8seo78l5z 0 5201 4613949 4558853 2026-04-16T22:19:00Z Vishkailas 214655 4613949 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Vagina}} {{Infobox Anatomy | Name = യോനി | Latin = "[[sheath]]" or "[[scabbard]]" | GraySubject = 269 | GrayPage = 1264 | Image = Gray1166.png | Caption = പരിച്ഛേദം | Image2 = Clitoris inner anatomy numbers.png| | Caption2 = യോനി-സ്ത്രിയുടെ പ്രതുൽപാധന അവയവം-രേഖാ ചിത്രം <br />1 കൃസരി;<br />2 ചെറു യോനി പുടം;<br />3 വൻ യോനീ പുടം;<br />4 മൂത്ര നാളി ;<br />6 യോനീനാളം | | Width = 225 | Precursor = | System = | Artery = [[Iliolumbar artery]], [[vaginal artery]], [[middle rectal artery]] | Vein = | Nerve = | Lymph = upper part to [[internal iliac lymph nodes]], lower part to [[superficial inguinal lymph nodes]] | Precursor = [[urogenital sinus]] and [[paramesonephric duct]]s | MeshName = Vagina | MeshNumber = A05.360.319.779 | DorlandsPre = v_01 | DorlandsSuf = 12842531 }} സ്ത്രീയുടെ ജനനേന്ദ്രിയത്തെയാണ് '''യോനി''' എന്നുപറയുന്നത്. [[ലിംഗം]] അഥവാ പുരുഷ ജനനേന്ദ്രിയത്തെപ്പോലെ ഇതൊരു മൂത്ര വിസർജനാവയവമല്ല. സ്ത്രീകളിൽ മൂത്രനാളി യോനിയിൽ നിന്നും വ്യത്യസ്തമായി കാണപ്പെടുന്നു. യോനിനാളം ഇംഗ്ലീഷിൽ വാജിന (അഥവാ വജൈന) (Vagina) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. (സംസ്കൃത=യോന). യോനി എന്നത്‌ സംസ്കൃത പദമായ യോനയിൽ നിന്നുൽഭവിച്ചതാണ്‌. കുഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നത്, കുഴൽ പോലെ ഉള്ളത്‌, ഉൾവലിഞ്ഞത് എന്നൊക്കെയാണർത്ഥം. ഗർഭാശയത്തിലേയ്ക്കുള്ള നീണ്ട കുഴൽ തന്നെയാണീ അവയവം. സസ്തനികളിലും മാർസൂപിയൽസിലും ഉള്ള പൊതുവായുള്ള അവയമാണ്‌. എല്ലാ പെൺ ജന്തുക്കളിലും ഇതിന്റെ രൂപഭേദങ്ങളാ എങ്കിലും ഈ അവയവം ഉണ്ട്‌. [[ആർത്തവം]], [[പ്രസവം]], [[ലൈംഗികബന്ധം]] എന്നിവ യോനിയിലൂടെ നടക്കുന്ന പ്രധാനപ്പെട്ട മൂന്ന് ജൈവീക പ്രക്രിയകളാണ്. [[ഗർഭധാരണം]] എന്ന പ്രക്രിയയിലും യോനി പ്രധാന പങ്ക് വഹിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrLN5dpTV9lsPcIXKZ3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700773354/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.plannedparenthood.org%2flearn%2fhealth-and-wellness%2fsexual-and-reproductive-anatomy%2fwhat-are-parts-female-sexual-anatomy/RK=2/RS=wj29POen4y8N3AD4eSdu.xYnQ_c-|title=Female Sexual Anatomy {{!}} Vulva, Vagina and Breasts|website=www.plannedparenthood.org|publisher=www.plannedparenthood.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. <div style="border:1px solid #ccc; background:#f9f9f9; padding:10px; margin-bottom:1em;"> <u> '''മുന്നറിയിപ്പ്''' </u> : ''താഴെയുള്ള വിവരങ്ങളുടെ ശാസ്ത്രീയമായ വ്യക്തതയ്ക്ക് വേണ്ടിയായി ചിത്രീകരണങ്ങളും ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്; ചില വായനക്കാർക്ക് ഇത് അസ്വസ്ഥതയുണ്ടാക്കുവാൻ സാധ്യതയുണ്ട്, മുൻകരുതലുകൾ സ്വീകരിച്ചശേഷം മാത്രം കൂടുതൽ കാണുക.'' </div> == ശരീരഘടനാ ശാസ്ത്രം == യോനി, സ്ത്രീകളുടെ ഗർഭപാത്രത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്ന ഇലാസ്തികതയുള്ള കുഴൽ പോലെയുള്ള അവയവമാണ്‌. ഏകദേശ വലിപ്പം 4 ഇഞ്ച്‌ നീളവും 1 ഇഞ്ച്‌ വ്യാസവും ആണ്‌. എന്നിരുന്നാലും ഇലാസ്തികത മൂലം പ്രസവ സമയത്ത് കുട്ടി പുറത്തേക്ക്‌ വരത്തക്ക രീതിയിൽ ഏതാണ്ട് 200% വരെ വികസിക്കാനും ഏതു വലിപ്പമുള്ള [[ലിംഗ]]മായാലും അതിന് അനുസൃതമായി വികസിക്കാനും യോനി പേശികൾക്ക് സാധിക്കും. പുറമെ കാണുന്ന യോനീ നാളത്തെ ഗർഭാശയത്തിന്റെ ഭാഗമായ സെർവിക്സുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്നു. നിവർന്നു നിൽക്കുന്ന ഒരു സ്തീയിൽ ഇത്‌ മുകളിലേയ്ക്കും പുറകിലേയ്ക്കുമായി 45-50 ഡിഗ്രി വരെ ചരിവിലാണ്‌ കാണുക<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIS.Yxj6tja9wAyid3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1672216497/RO=10/RU=https%3a%2f%2fmy.clevelandclinic.org%2fhealth%2fbody%2f22469-vagina/RK=2/RS=79P52hvGtQsbYFOLu65_zpTl81s-|title=The vagina}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkOLYETl9l0NgIEp13Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700773509/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.verywellhealth.com%2ffemale-body-diagram-5209032/RK=2/RS=9ya3scS8R.RjkDnmxRdOKyqzVE8-|title=Female Anatomy: Labeled Diagrams (Inside and Outside)|website=www.verywellhealth.com|publisher=www.verywellhealth.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. === ഉപസ്ഥം === [[പ്രമാണം:AddText 03-13-05.29.14.jpg|ലഘുചിത്രം|യോനിയുടെ ചിത്രം]] യോനിയുടെ വെളിയിലായുള്ള ഭാഗം [[ഉപസ്ഥം]] (ഇംഗ്ലീഷിൽ വൾ‌വ) എന്നാണറിയപ്പെടുന്നത്. ഇതിനു മുകളിലായി മോൻ വാജിനിസ് കാണപ്പെടുന്നു. കൗമാര പ്രായം മുതൽക്കേ ഹോർമോൺ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ ഭാഗമായി പുറമേ കാണുന്ന ഭാഗത്ത് കൊഴുപ്പടിഞ്ഞു തടിക്കുകയും രോമവളർച്ചയുമുണ്ടാകുന്നു. ജനനേന്ദ്രിയ ഭാഗത്തിന്റെ സംരക്ഷണമാണ് ഗുഹ്യരോമത്തിന്റെ ധർമ്മം. ലോലമായ ഗുഹ്യചർമത്തിലേക്ക് നേരിട്ടുള്ള ഘർഷണം കുറയ്ക്കുവാനും അതുവഴി രോഗാണുബാധകളെ തടയുവാനും, ഫിറമോണുകൾ ശേഖരിക്കുന്നതിനും, പൊടിയും മറ്റും യോനിയുടെ ഉള്ളിലേക്ക് കടക്കാതിരിക്കുന്നതിനും [[ഗുഹ്യരോമം]] സഹായിക്കുന്നു. പൊതുവേ പ്രായമായവരിൽ ഗുഹ്യരോമത്തിന്റെ അളവ് കുറഞ്ഞു കാണപ്പെടുന്നു. പലപ്പോഴും ഇവ മൂടോടെ ഷേവ് ചെയ്യുന്നത് സൂക്ഷ്മമായ മുറിവുകൾ ഉണ്ടാകുവാനും രോഗാണുബാധകൾ എളുപ്പം പടരുവാനും കാരണമാകാറുണ്ട്<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkOLYETl9l0NgIIp13Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzQEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700773509/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fVulva/RK=2/RS=vjV67K5g3OIcEVFPgKHMLwWa_nw-|title=en.wikipedia.org › wiki|website=en.wikipedia.org|publisher=en.wikipedia.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=Awr.nwgiT19lfJQHkJt3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzMEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700773795/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.medicalnewstoday.com%2farticles%2fwhy-do-we-have-pubic-hair/RK=2/RS=oBAKtMF4dwl5IlJdLgBvJ_Xt06M-|title=Why do humans have pubic hair? - Medical News Today|website=www.medicalnewstoday.com|publisher=www.medicalnewstoday.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=Awr.nwgiT19lfJQHkpt3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzQEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700773795/RO=10/RU=https%3a%2f%2fflo.health%2fmenstrual-cycle%2flifestyle%2fhygiene-and-beauty%2feverything-you-wanted-to-know-about-pubic-hair/RK=2/RS=oDhJNQyRcR_5C5aTxgPEOcjUOqw-|title=Pubic Hair: Everything You Wanted to Know but Were ... - Flo|website=flo.health › menstrual-cycle}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. === യോനിയുടെ ഉൾഭാഗം === യോനിയുടെ ഉൾഭാഗത്തെ മൃദുവായ ചർമ്മം ചുവപ്പ് കലർന്ന പിങ്ക് നിറത്തിലാണ്‌ കാണപ്പെടുന്നത്. ഇത് മൂക്കസ് സ്ഥരം കൊണ്ടാവരണം ചെയ്യപ്പെട്ടിരിക്കും. [[ഈസ്ട്രജൻ]] എന്ന സ്ത്രീ ഹോർമോൺ ആണ് യോനി ചർമ്മത്തിന്റെ ആരോഗ്യം നിലനിർത്തുക. മധ്യവയസിൽ ഈസ്ട്രജൻ ഉത്പാദനം കുറഞ്ഞു [[ആർത്തവവിരാമം]] ഉണ്ടാകുന്നതോടെ ഈ സ്തരത്തിന്റെ കട്ടി കുറഞ്ഞു കാണപ്പെടുന്നു. അതിനാൽ ആർത്തവം നിലച്ച സ്ത്രീകൾ ലൈംഗിക ബന്ധത്തിൽ ഏർപ്പെടുമ്പോൾ വേദന ഉണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യത ഉണ്ടാകുന്നു. നാഡീ ഞരമ്പുകൾ കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്നത് യോനിനാളത്തിന്റെ തുടക്കത്തിലെ രണ്ടര ഇഞ്ച് ഭാഗത്താണ്. അതിനാൽ ഈ ഭാഗത്താണ് സാധാരണ ഗതിയിൽ ലൈംഗികമായ സംവേദകത്വം അനുഭവപ്പെടാറുള്ളത്. സ്വയം വൃത്തിയാക്കാൻ ശേഷിയുള്ള ഒരവയവമാണ് യോനി. തൈരിലും മറ്റും കാണപ്പെടുന്നതിന് സമാനമായ ആരോഗ്യകരമായ നല്ല ബാക്റ്റീരിയകൾ യോനിയിൽ സ്വാഭാവികമായി ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇവ യോനിയുടെ ആരോഗ്യത്തിന് അത്യാവശ്യമാണ്. വീര്യം കൂടിയ സോപ്പ്, ബോഡിവാഷ്, പെർഫ്യൂം തുടങ്ങിയവ ഉൾഭാഗത്തു‌ ഉപയോഗിക്കുന്നത് യോനിയുടെ സ്വാഭാവികത നഷ്ടപ്പെടുത്തുവാനും അതുവഴി അണുബാധക്കും ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾക്കും വഴിവെക്കാറുണ്ട്. എന്നാൽ പല ആളുകളും ഇതേപറ്റി ശാസ്ത്രീയമായ അറിവുള്ളവരല്ല<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrLN5dfUF9lP9kJdEV3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzMEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700774111/RO=10/RU=https%3a%2f%2fmy.clevelandclinic.org%2fhealth%2fbody%2f22469-vagina/RK=2/RS=vPLdgUObK_Nv.ChnLnbY71acQWc-|title=Vagina: Anatomy, Function, Conditions & What’s Normal|website=my.clevelandclinic.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkNPHdUF9lmncK.jB3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700774237/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.mayoclinic.org%2fhealthy-lifestyle%2fwomens-health%2fin-depth%2fvagina%2fart-20046562/RK=2/RS=Wupc5KS1jgZp.TbOo7pNQU4zqU8-|title=Vagina: What's typical, what's not - Mayo Clinic|website=www.mayoclinic.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. === ബർത്തോളിൻ ഗ്രന്ഥികൾ === യോനിഭാഗത്തെ ഒരു പ്രധാനപ്പെട്ട ഗ്രന്ഥി ആണിത്. സ്ത്രീകളുടെ ലൈംഗിക ആസ്വാദനത്തിൽ ഇത് സുപ്രധാന പങ്കു വഹിക്കുന്നു. യോനി നാളത്തിന്റെ രണ്ടുവശങ്ങളിലുമായി ബർത്തോളിൻ നീർഗ്രന്ഥികളുടെ കുഴൽ തുറക്കുന്നു. ഇത് യോനീഭിത്തികളെ നനവുള്ളതാക്കുന്നു. ലൈംഗിക ഉത്തേജനത്തിന്റെ ഫലമായി യോനിയിലേക്കുള്ള രക്തയോട്ടം വർധിക്കുകയും ബർത്തോലിൻ ഗ്രന്ഥികൾ വഴുവഴുപ്പ് നൽകുന്ന സ്നേഹദ്രവങ്ങൾ (ലൂബ്രിക്കേഷൻ) ഉത്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇത് സുഖകരമായ സംഭോഗത്തിനും ഒപ്പം ബീജത്തിന്റെ സുരക്ഷിതത്വത്തിനും സഹായിക്കുന്നു. ഇത്തരം സ്നേഹദ്രവത്തിന്റെ അഭാവത്തിൽ സംഭോഗം വേദനാജനകവും ബുദ്ധിമുട്ടേറിയതും ആകാറുണ്ട്. ഏതാണ്ട് 45 മുതൽ 55 വയസ് വരെയുള്ള കാലയളവിൽ ആർത്തവവിരാമത്തോടെ (മെനോപോസ്) ബർത്തോളിൻ ഗ്രന്ഥികൾ ചുരുങ്ങുകയും പ്രവർത്തനം കുറയുകയും ചെയ്യുന്നു. അതോടുകൂടി യോനി വരണ്ടു കാണപ്പെടുന്നു<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkNPGGUV9lsDgKE3F3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700774407/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fBartholin%2527s_gland/RK=2/RS=mV09B6ewtMQ_hlOQPi4kGCTJ1tI-|title=Bartholin's gland - Wikipedia|website=en.wikipedia.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkNPGGUV9lsDgKG3F3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzMEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700774407/RO=10/RU=https%3a%2f%2fpatient.info%2fwomens-health%2fvulval-problems-leaflet%2fbartholins-cyst-and-abscess/RK=2/RS=K0kAP.G1vPF4VP2cjdhZmGzxO24-|title=Bartholin's Cyst: Symptoms, Causes, and Treatment {{!}} Patient|website=patient.info}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkOLahUl9lK_wIQex3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700774690/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.menopause.org%2ffor-women%2fsexual-health-menopause-online%2fsexual-problems-at-midlife%2fdecreased-desire/RK=2/RS=j5E1gKGoaiYLsyz8tDGhYPX2bIs-|title=Decreased Desire, Sexual Side Effects of Menopause|website=www.menopause.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. === യോനിസ്രവങ്ങൾ, യോനി വരൾച്ച === യോനിയിൽ സ്വാഭാവിക സ്രവങ്ങൾ ഉത്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. ഗർഭാശയഗളം (Cervix), യോനി ഭിത്തികൾ, ബർത്തോളിൻ ഗ്രന്ഥികൾ എന്നിവയിൽ നിന്ന് സ്രവങ്ങൾ തികച്ചും സ്വഭാവികമായി ഉത്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. സെർവിക്സ് എന്ന ഭാഗവും യോനിയെ നനവുള്ളതാക്കുമെങ്കിലും സെർവിക്സിൽ ഗ്രന്ഥികൾ ഒന്നും തന്നെ ഇല്ല. ആർത്തവ ചക്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു ഇതിന്റെ അളവിൽ വ്യത്യാസം ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. അണ്ഡവിസർജനം അഥവാ ഓവുലേഷൻ സമയത്ത് യോനിസ്രവം കൂടുതലായി നേർത്തു കാണപ്പെടുന്നു. [[ഗർഭധാരണം]] നടക്കാൻ സാധ്യത കൂടിയ ദിവസങ്ങൾ ആണിത്. ലൈംഗിക ഉത്തേജനം ഉണ്ടാകുന്ന സമയത്ത് യോനി ഭാഗത്തേക്കുള്ള രക്തയോട്ടം വർധിക്കുകയും യോനി ഭിത്തികൾ, ബർത്തോളിൻ ഗ്രന്ഥികൾ എന്നിവ വഴുവഴുപ്പ് നൽകുന്ന സ്നേഹദ്രവങ്ങൾ ഉത്പാദിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇത്തരം ലൂബ്രിക്കേഷൻ സ്രവങ്ങൾ ([[രതിസലിലം]]) വേദനരഹിതവും സുഗമവുമായ ലൈംഗികബന്ധത്തിന് സഹായിക്കുന്നു. പൊതുവേ [[ഈസ്ട്രജൻ]] ഹോർമോൺ ഉത്പാദനം കുറഞ്ഞവരിലും, [[ആർത്തവവിരാമം]] സംഭവിച്ചവരിലും ഇത്തരം സ്നേഹദ്രവത്തിന്റെ ഉത്പാദനം കുറയുന്നു. ഇത് യോനി വരൾച്ച എന്നറിയപ്പെടുന്നു. സ്ത്രീകളെ സംബന്ധിച്ച് വളരെ ബുദ്ധിമുട്ടേറിയ ഒരവസ്ഥയാണിത്. ആർത്തവ ചക്രത്തിന്റെ ചില ഘട്ടങ്ങളിൽ, ആർത്തവത്തിന് ശേഷം കുറച്ചു ദിവസങ്ങളിൽ യോനിസ്രവം കുറഞ്ഞു കാണപ്പെടുന്നു. പല കാരണങ്ങൾ കൊണ്ടും [[യോനീ വരൾച്ച]] ഉണ്ടാകാവുന്നതാണ്. ഫോർപ്ലേ അല്ലെങ്കിൽ [[ബാഹ്യകേളി]]യുടെ കുറവ്, നിർജലീകരണം, [[കാൻസർ]] കീമോതെറാപ്പി, അണുബാധ, ചില മരുന്നുകളുടെ ഉപയോഗം തുടങ്ങിയവ ഉദാഹരണമാണ്.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrLN5c.UV9lPjIK.A93Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700774335/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.medicalnewstoday.com%2farticles%2f322232/RK=2/RS=GXZ7jyjuA7xIU99VIE5w0n9WM8w-|title=Vaginal discharge color guide: Causes and when to see a doctor|website=www.medicalnewstoday.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == ഭാഗങ്ങൾ == [[പ്രമാണം:Illu cervix.svg|ലഘുചിത്രം|വലത്ത്‌|250px| ഗർഭാശയവും യോനിയും മറ്റു ഭാഗങ്ങളും- രേഖാ ചിത്രം]] [[പ്രമാണം:Vaginal opening description-en.svg|250px|യോനി]] ==== ബൃഹത് ഭഗോഷ്ടങ്ങൾ (വൻ യോനീപുടങ്ങൾ) ==== (labia majora) <br /> ഭഗഭാഗത്ത് ലഘു ഭഗോഷ്ടങ്ങൾക്ക് വെളിയിലായുള്ള മാംസളമായ ഭാഗം. ചില സ്ത്രീകളിൽ മേൽ ഭാഗം കൊഴുപ്പുനിറഞ്ഞ് തടിച്ച് "രതി ശൈലം" ഉണ്ടാവുന്നു. ==== ലഘു ഭഗോഷ്ടങ്ങൾ (ചെറു യോനീപുടങ്ങൾ) ==== (labia minora) <br /> ചെറു യോനീ പുടങ്ങൾ ബൃഹത് ഭഗോഷ്ടങ്ങൾക്ക് ഉള്ളിലായിക്കാണുന്ന മൃദുവായ ഭാഗം. ചിലരിൽ ഇത് വെളിയിലേയ്ക്ക് നീണ്ടുകിടക്കും. === കൃസരി (ഭഗശിശ്നിക) === (clitoris) <br /> യോനീനാളത്തിന് മുകളിൽ കാണുന്ന, പൂർണ്ണ പരിണാമം പ്രാപിക്കാത്ത പുരുഷലിംഗത്തിൻറെ ഘടനയുള്ള ചെറിയ അവയവം. അതിനാൽ യോനിലിംഗം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ലൈംഗിക ആസ്വാദനമാണ് ഇതിന്റെ ധർമ്മം. വളർച്ചയുടെ ഘട്ടങ്ങളിൽ [[ടെസ്റ്റൊസ്റ്റിറോൺ]] എന്ന ഹോർമോൺ(അന്തർഗ്രന്ഥി സ്രാവം) ആണിതിൻറെ വലിപ്പം നിശ്ചയിക്കുന്നത്‌.<ref>[Arthur C. Guyton (Author), John E. Hall (Author): Textbook of Medical Physiology, W.B. Saunders Company; 10th edition; ISBN 0-7216-8677-X ]</ref> അതുകൊണ്ടു സ്ത്രികളിൽ ഇതു പലവലിപ്പത്തിലും രൂപം കൊണ്ടിരിക്കാം. ഇതിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും ശരീരത്തിന് ഉള്ളിലേക്കാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ആയതിനാൽ മുകൾഭാഗം മാത്രമായിരിക്കും പുറത്തേക്കു കാണപ്പെടുന്നത്. പുരുഷ ലിംഗത്തിലേത് പോലെ സംവേദന ക്ഷമതയുള്ള ഞരമ്പുകൾ അധികമാകയാൽ കൂടുതൽ സുഖാനുഭൂതി ലഭിക്കുന്ന ഭാഗമാണിത്‌. ഏതാണ്ട് 8000-ത്തോളം നാഡീ ഞരമ്പുകളുടെ സംഗമസ്ഥാനമാണ് ഭഗശിശ്നിക. ലൈംഗിക ഉത്തേജനം ഉണ്ടാകുന്ന വേളയിൽ പുരുഷലിംഗത്തിന് [[ഉദ്ധാരണം]] ഉണ്ടാകുന്നത് പോലെ ഉറപ്പും കാഠിന്യവും കൃസരിക്കും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇതാണ് "കൃസരി ഉദ്ധാരണം (Clitoral erection)". ഈ സമയത്ത് കൃസരിയിലേക്കുള്ള രക്തപ്രവാഹം വർധിക്കുന്നു. ഈ ഭാഗത്ത്‌ ലഭിക്കുന്ന മൃദുവായ പരിലാളനം സ്ത്രീയെ വേഗത്തിൽ [[രതിമൂർച്ഛ]]യിലേക്ക് നയിക്കാറുണ്ട്. രതിമൂർച്ഛ ഉണ്ടാകുന്ന വേളയിൽ കൃസരി ഉള്ളിലേക്ക് വലിയുന്നു. പല സ്ത്രീകൾക്കും ലൈംഗിക ഉത്തേജനം, യോനിയിൽ നനവ് എന്നിവയുണ്ടാകാൻ ഭഗശിശ്നികയിലെ സ്പർശനം ആവശ്യമായി വരാറുണ്ട്. അതിനാൽ [[ബാഹ്യകേളി]] അഥവാ ഫോർപ്ലേയിൽ ഇത് പ്രധാന പങ്ക് വഹിക്കുന്നു. സ്ത്രീകളുടെ [[സ്വയംഭോഗം|സ്വയംഭോഗവും]] ഈ അവയവവുമായി ബന്ധപെട്ടു കിടക്കുന്നു. കൃസരിയിൽ മൃദുവായി വിരലുകൾ കൊണ്ട് തലോടുന്നത് സ്ത്രീകളിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സ്വയംഭോഗ രീതിയാണ്<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=Awr.nwhGXF9l9vcJiBF3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzMEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700777160/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.netdoctor.co.uk%2fconditions%2fsexual-health%2fa2317%2fthe-clitoris%2f/RK=2/RS=0ZnFNc6Rod0wLcWR9gLJhP5us3s-|title=The clitoris: anatomy, size, where it is and female pleasure|website=www.netdoctor.co.uk}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=Awr.nwhGXF9l9vcJkBF3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzcEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700777160/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.britannica.com%2fscience%2fclitoris/RK=2/RS=fM6Oih83Nh0xHEbmOsEMtE58XZg-|title=Clitoris {{!}} Definition, Location, & Facts|website=www.britannica.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. ഭഗശിശ്നിക പൂർണമായോ ഭാഗികമായോ നീക്കം ചെയ്യുന്ന "പെൺചേലാകർമ്മം" എന്നൊരു ആചാരം ആഫ്രിക്കൻ രാജ്യങ്ങളിലും ചില സമൂഹങ്ങളിലും കാണാറുണ്ട്. ഇത് ഗുരുതരമായ ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് കാരണമാകാറുണ്ടെന്ന് ലോകാരോഗ്യസംഘടന ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. ഒപ്പം സ്ത്രീകളുടെ ലൈംഗിക ആസ്വാദനശേഷിയെയും ദോഷകരമായി ബാധിക്കാം. പല രാജ്യങ്ങളിലും സ്ത്രീകളുടെ ചേലാകർമ്മം ഒരു കുറ്റകൃത്യമാണ്<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkNPHdXF9lA0QKC5x3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700777309/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.unicef.org%2fstories%2fwhat-you-need-know-about-female-genital-mutilation/RK=2/RS=ODkPEX3zdFdWDM_BMfC4JROfWqY-|title=What is female genital mutilation?|website=www.unicef.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrLN5czXV9lKrALay13Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEwBHZ0aWQDBHNlYwNzcg--/RV=2/RE=1700777395/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.webmd.com%2fsexual-conditions%2fcircumcision/RK=2/RS=ML7SrTCUTRwoPsuxiRzgZUja8YU-|title=Circumcision: Benefits, Risks, and Procedure|website=www.webmd.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. === ഭഗശിശ്നികാഛദം === (clitoral hood), <br /> കൃസരിയുടെ ചുവടുഭാഗം. പുരുഷലിംഗത്തിൽ അഗ്രചർമ്മം പോലെ ഇത് ഭഗശിശ്നികയെ മൂടി കിടക്കുന്നു. അതിനാൽ കൃസരിയുടെ അഗ്രചർമ്മം എന്നും പറയാം. ഏറെ സംവേദന ക്ഷമതയുള്ള ഈ അവയവത്തിന്റെ സംരക്ഷണമാണ് ഇതിന്റെ ധർമ്മം. പലരിലും ഭഗശിശ്നികാഛദത്താൽ ആവൃതമായതിനാൽ കൃസരി വ്യക്തമായി കാണാറില്ല<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQhLOm6tjQp4A90x3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzQEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1672219726/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.medicalnewstoday.com%2farticles%2f326403/RK=2/RS=tLQ2bjTtkQleAA6tjOiPvfTW66o-|title=Clitoris}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.[citation required] === കന്യാചർമ്മം === യോനിയുടെ തുടക്കത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന മ്യുക്കസ് നിർമിതമായ നേർത്ത ചർമം. ഇംഗ്ലീഷിൽ ഹൈമെൻ (Hymen) എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ഇത് യോനീനാളത്തെ ഭാഗികമായി മൂടിയിരിക്കുന്നു. കന്യാചർമ്മം ശരീരത്തിലോ പ്രത്യുൽപാദന വ്യവസ്ഥയിലോ ഒരു ധർമ്മവും നിറവേറ്റുന്നില്ല. ചിലർക്ക് ജന്മനാ തന്നെ കന്യാചർമം ഉണ്ടാവില്ല. ഈ പാളി പലരിലും പല വലിപ്പത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നു. യോനിനാളത്തിന്റെ അതേ നിറമാണ് എന്നത്കൊണ്ടു തന്നെ പൊതുവേ കാണാൻ സാധിക്കുകയില്ല, മാത്രമല്ല വിരലുകൊണ്ട് പോലും ഇത് മനസ്സിലാക്കാനും എളുപ്പമല്ല. കൗമാരത്തിൽ [[ഈസ്ട്രജൻ]] ഹോർമോണിന്റെ പ്രവർത്തന ഫലമായി ഇത് കൂടുതൽ നേർത്ത് ഇലാസ്തികതയുള്ളതായി മാറുന്നു. കന്യാചർമത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന ദ്വാരത്തിലൂടെ ആർത്തവരക്തം പുറത്തേക്ക് പോകുന്നു. ലൈംഗികബന്ധത്തിൽ മാത്രമല്ല, യോനി കഴുകുമ്പോഴോ, മെൻസ്ട്രൽ കപ്പിന്റെ ഉപയോഗം മൂലമോ, കായികാദ്ധ്വാനങ്ങളിലോ, സൈക്കിൾ ചവിട്ടുമ്പോഴോ, നൃത്തത്തിലോ, യോഗ ചെയ്യുമ്പോഴോ, സ്വയംഭോഗത്തിലോ ഏർപ്പെട്ടാൽ പോലും ഇത് പൊട്ടിപ്പോയെന്നു വരാം. അതിനാൽ കന്യാചർമ്മം ഉള്ള ഒരു സ്ത്രീ കന്യക ആയിക്കൊള്ളണമെന്നില്ല, കന്യാചർമ്മം ഇല്ലായെന്നുള്ളത് കന്യകയല്ല എന്നതിന് തെളിവുമല്ല. [[കന്യാചർമ്മം|കന്യാചർമ്മവുമായി]] കന്യകാത്ത്വത്തിന് പ്രത്യേകിച്ച് ബന്ധമില്ലെന്നും പറയാം. കന്യകാത്വം കണ്ടുപിടിക്കാൻ ശാസ്ത്രീയമായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ട ഒരു മാർഗവും നിലവിലില്ല<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQ2cKnKtjxkUAGSJ3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1672219786/RO=10/RU=https%3a%2f%2fflo.health%2fmenstrual-cycle%2fhealth%2fperiod%2fwhat-is-hymen-and-how-it-changes/RK=2/RS=F1onzbxoDCFOa65D5q36JNyCRQg-|title=Hymen}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkPbGvU19lfigLX1t3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700774959/RO=10/RU=https%3a%2f%2fflo.health%2fmenstrual-cycle%2fhealth%2fperiod%2fwhat-is-hymen-and-how-it-changes/RK=2/RS=1AUjWx0_r2W6.TVYERmHsBRUnpo-|title=What is a hymen, and what does it look like? - Flo|website=flo.health}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. അതുകൊണ്ട് തന്നെ ഫിംഗർ ടെക്സ്റ്റ്‌ പോലെയുള്ള പരിശോധനകൾ ഇന്ന്‌ ഇന്ത്യ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പല രാജ്യങ്ങളിലും നിയമ വിരുദ്ധമാണ്. ====== കന്യാചർമ്മവും മിഥ്യാധാരണകളും ====== കന്യാചർമവുമായി ബന്ധപെട്ടു അബദ്ധജടിലമായ ധാരണകൾ പല സമൂഹങ്ങളിലും കാണപ്പെടാറുണ്ട്. ഇവയിൽ പലതും സ്ത്രീകളുടെ ജീവിതത്തെ മോശമായി ബാധിക്കാറുണ്ട്. ആദ്യത്തെ ലൈംഗികബന്ധത്തിൽ കന്യാചർമം മുറിയുമെന്നും വേദനയും രക്തസ്രാവവും ഉണ്ടാകുമെന്നുമുള്ള ധാരണ അതിൽ പ്രധാനമാണ്. ശാസ്ത്രീയമായ ലൈംഗികാരോഗ്യ വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ അഭാവം തന്നെയാണ് ഇത്തരം പ്രശ്നങ്ങൾ വഷളാകാൻ പ്രധാന കാരണം. പണ്ടു കാലത്ത് ചില സംസ്കാരങ്ങളിൽ നവദമ്പതികളുടെ കിടക്കയിൽ വെള്ള വസ്ത്രങ്ങൾ വിരിക്കുന്നത് രക്തസ്രാവം പരിശോധിക്കാൻ വേണ്ടിയാണെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ഇത് തികച്ചും അശാസ്ത്രീയമാണ്. കന്യാചർമത്തിൽ അമിതമായി രക്തപ്രവാഹം ഉണ്ടാകുന്ന തരത്തിലുള്ള രക്തക്കുഴലുകൾ ഒന്നും തന്നെയില്ല. സ്ത്രീകളിൽ മാനസികമായ ലൈംഗിക ഉത്തേജനമുണ്ടാകുമ്പോൾ യോനിഭാഗത്തേക്കുള്ള രക്തപ്രവാഹം വർധിക്കുകയും, യോനീപേശികൾ വികസിക്കുകയും, വഴുവഴുപ്പ് നൽകുന്ന [[രതിസലിലം|സ്നേഹദ്രവങ്ങൾ]] (Vaginal Lubrication) ഉത്പാദിപ്പിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു; തുടർന്ന് വേദനയോ രക്തസ്രാവമോ ഉണ്ടാകുവാനുള്ള സാധ്യത തീരെ കുറവാണ്. പലപ്പോഴും ഇലാസ്തികതയുള്ള കന്യാചർമ്മം സംഭോഗത്തിനായി മാറിക്കൊടുക്കുന്നു. എന്നാൽ ബന്ധപ്പെടാൻ ആവശ്യമായ ലൂബ്രിക്കേഷനോ പേശികൾക്ക് വികാസമോ ഇല്ലെങ്കിൽ വേദനയുണ്ടാകുവാനും യോനി ചുരുങ്ങി ഇരിക്കുവാനും സാധ്യതയുണ്ട്. ഘർഷണം കാരണം വരണ്ട യോനിയിലുണ്ടാകുന്ന ചെറിയ മുറിവുകളും പോറലുകളും രക്തം പൊടിയാൻ കാരണമാകാം. പരിചയക്കുറവും മാനസിക അടുപ്പമില്ലായ്മയും ഇതിനൊരു പ്രധാന കാരണമാണ്. യോനിയിൽ ആഘാതമുണ്ടാക്കുന്ന തരത്തിലുള്ള ക്രൂരമായ ലൈംഗികബന്ധവും രക്തസ്രാവത്തിന് മറ്റൊരു കാരണമാണ്. ഭയം, മാനസിക സമ്മർദ്ദം തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങൾ മൂലമുണ്ടാകാകുന്ന [[യോനീസങ്കോചം]] ([[വജൈനിസ്മസ്]]), [[സ്ത്രീ ലൈംഗിക ഉത്തേജന വൈകല്യം]], [[യോനീ വരൾച്ച]], വൾവോഡയനിയ, പെൽവിക് ഇൻഫ്ലമേറ്ററി ഡിസീസ്, എന്ടോമെട്രിയോസിസ്, യോനിയിലെ അണുബാധ, [[പ്രമേഹം]] എന്നിവ [[വേദനാജനകമായ ലൈംഗികബന്ധം]] ഉണ്ടാകാൻ പ്രധാന കാരണമാണ്. ഇവയൊന്നും തന്നെ കന്യാചർമവുമായി യാതൊരു ബന്ധവുമില്ല. ഉഭയ സമ്മതത്തോടെയും, സന്തോഷത്തോടെയും, പങ്കാളിയുടെ ഇഷ്ടാനിഷ്ടങ്ങൾ മനസിലാക്കിയും മാത്രം ലൈംഗികബന്ധത്തിൽ ഏർപ്പെടുകയും, ആവശ്യത്തിന് സമയം ആമുഖലീലകൾ അഥവാ ഫോർപ്ലേയ്ക്ക് (Foreplay) ചിലവഴിക്കേണ്ടതും ശരിയായ ഉത്തേജനത്തിന് അനിവാര്യമാണ്. ഫാർമസിയിൽ ലഭ്യമായ ഏതെങ്കിലും മികച്ച ജലാധിഷ്ഠിത [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]] അഥവാ [[കൃത്രിമ സ്നേഹകങ്ങൾ]] (ഉദാ: കെവൈ ജെല്ലി, മൂഡ്സ് തുടങ്ങിയവ) ആദ്യമായി ബന്ധപ്പെടുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഗുണകരമാണ് എന്ന് ആരോഗ്യവിദഗ്ധർ പറയുന്നു. മേല്പറഞ്ഞ കാര്യങ്ങളിൽ ശാസ്ത്രീയമായ ധാരണയുള്ളവരിൽ ഇത്തരം പ്രശ്നങ്ങളും കുറവായിരിക്കും. യോനി ഭാഗത്ത്‌ നിന്നും അമിതമായ രക്തസ്രാവം ഉണ്ടാവുകയാണെങ്കിൽ ഒരു ഡോക്ടറെ കണ്ടു പരിശോധിക്കേണ്ടത് അനിവാര്യമാണ്<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrJKiBFnKtjvW0AXgB3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1672219846/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.lybrate.com%2ftopic%2fhymen-image/RK=2/RS=DNeRq_ooOvjXJP4giISnexuQM2o-|title=Hymen}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkPbGvU19lfigLY1t3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzQEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700774959/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.self.com%2fstory%2fthe-hymen-what-people-get-wrong/RK=2/RS=PqOCR_0xwu.jTqI7iRP_UlDkkq8-|title=What Is a Hymen and How Does It “Break”? - SELF|website=www.self.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkOLZnVF9lux8KMUB3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700775144/RO=10/RU=https%3a%2f%2fpatient.info%2fnews-and-features%2fcommon-myths-about-the-hymen-debunked/RK=2/RS=gEqFpjvhDN5SHsszcLUANnhxr70-|title=Myths about the hymen debunked {{!}} Patient|website=patient.info}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkOLZnVF9lux8KQEB3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzQEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700775144/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.cnn.com%2f2022%2f01%2f27%2fuk%2fvirginity-testing-hymen-repair-as-equals-intl-cmd%2findex.html/RK=2/RS=JL7KvOgwoY.7DQvXlrY8Z8EsfNQ-|title=The hymen's a myth and virginity's a construct|website=www.cnn.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == ലൈംഗിക ഉത്തേജനവും യോനിയും == ലൈംഗിക ഉത്തേജനം ഉണ്ടാകുമ്പോൾ പുരുഷന്റെ [[ലിംഗം]] ഉദ്ധരിക്കുന്നത് പൊലെ യോനിയിലും മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടാകും. മത്തിഷ്ക്കത്തിലെ ഉത്തേജനത്തിന്റെ ഫലമായി യോനീഭാഗത്തേക്ക്‌ രക്തയോട്ടം വർധിക്കുന്നു. പേശികൾ വികസിച്ചു യോനീനാളം 2-3 ഇരട്ടി വലിപ്പം വയ്ക്കുകയും, [[കൃസരി]] ഉദ്ധരിക്കുകയും, വഴുവഴുപ്പ് നൽകുന്ന [[രതിസലിലം|സ്നേഹദ്രവത്തിന്റെ]] ഉൽപ്പാദനം ഉണ്ടാവുകയും ചെയ്യും. മേൽപ്പറഞ്ഞ മാറ്റങ്ങൾ സുഗമവും സുഖകരവുമായ [[ലൈംഗികബന്ധം|ലൈംഗികബന്ധത്തിന്]] അനിവാര്യമാണ്. എന്നിരുന്നാലും വലിപ്പം കൂടുമ്പൊൾ വ്യാസം കുറയുകയാണ്‌ ചെയ്യുന്നത്‌. എന്നാൽ ഘടനാപരമായി പല സ്ത്രീകളിലും പല വലിപ്പത്തിൽ കാണാം. [[സ്ത്രീ ലൈംഗിക ഉത്തേജന വൈകല്യം]] എന്ന രോഗാവസ്ഥ ഉള്ളവരിൽ മേല്പറഞ്ഞ രീതിയിലുള്ള മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടാകണമെന്നില്ല. 45-55 വയസിനുള്ളിൽ ആർത്തവവിരാമത്തിന് ശേഷം [[ഈസ്ട്രജൻ]] ഹോർമോൺ കുറയുന്നത് കാരണം യോനിയിൽ ലൂബ്രിക്കേഷൻ അഥവാ വഴുവഴുപ്പ് കുറയാം.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIS.aPm6tj3rEA9hJ3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzMEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1672219664/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.sciencedirect.com%2ftopics%2fveterinary-science-and-veterinary-medicine%2fvaginal-lubrication/RK=2/RS=mRfQZLdKxo9A2wvOzeYrmdoD7h8-|title=vaginal lubrication}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkOLYWU19lC.gJlkB3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700774807/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.medicalnewstoday.com%2farticles%2f326504/RK=2/RS=twCx4IIFGL9BcNP.E5PrizG3Vww-|title=Vaginal Wetness: Everything You Need to Know About Different ...|website=www.healthline.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == പ്രസവവും യോനിയിലെ മാറ്റങ്ങളും == യോനി വഴിയുള്ള സാധാരണ പ്രസവ ശേഷം യോനിയിൽ സ്വാഭാവികമായ ചില മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇതേപറ്റി അറിഞ്ഞിരിക്കേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്. പ്രസവശേഷം യോനി പേശികൾ അല്പം അയഞ്ഞ രീതിയിൽ കാണപ്പെടാറുണ്ട്. രണ്ടും മൂന്നും പ്രസവം കഴിഞ്ഞവരിൽ യോനി കൂടുതൽ അയഞ്ഞു കാണപ്പെടാറുണ്ട്. പലപ്പോഴും ഇത് ലൈംഗിക ജീവിതത്തെയും മോശമായി ബാധിച്ചേക്കാം. [[കെഗൽ വ്യായാമം]] ചെയ്യുന്നത് ഒരു പരിധിവരെ ഇത് പരിഹരിക്കാൻ സഹായകരമാണ്<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkOLZAVV9lK0MK6z53Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700775361/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.open.edu%2fopenlearncreate%2fmod%2foucontent%2fview.php%3fid%3d37%26section%3d7.3.1/RK=2/RS=UwCd.qLe.nJ43RB7yKIzOYlLYGk-|title=Changes in the uterus, cervix and vagina - OpenLearn|website=www.open.edu}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == ആർത്തവവിരാമവും യോനിയും == മധ്യവയസ്ക്കരിൽ, ഏകദേശം 45 മുതൽ 55 വയസ് പിന്നിട്ടവരിൽ [[ആർത്തവം]] നിലയ്ക്കാം. [[ആർത്തവവിരാമം]] അഥവാ മെനോപോസ് (Menopause) കൊണ്ടോ, യുവതികളിൽ പ്രസവശേഷം മുലയൂട്ടുന്ന കാലയളവിലൊ, ഓവറി നീക്കം ചെയ്തവരിലോ ഈസ്ട്രജൻ ഹോർമോണിന്റെ കുറവ് മൂലം യോനിയിൽ കാര്യമായ ചില മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. അതിന്റെ ഭാഗമായി യോനി ഭാഗത്തേക്കുള്ള രക്തയോട്ടം കുറയുക, ബർത്തോലിൻ നീർ ഗ്രന്ഥികളുടെ പ്രവർത്തനം കുറയുക, ഇതുമൂലം യോനിയുടെ ഉൾത്തൊലിയിൽ നനവ് നൽകുന്ന സ്നേഹദ്രവങ്ങളുടെ ഉത്പാദനം കുറയുക, [[യോനീ വരൾച്ച]] അഥവാ വാജിനൽ ഡ്രൈനസ്, യോനീചർമത്തിന്റെ കട്ടി കുറയുകയും ചെയ്യുന്നു. അതോടൊപ്പം ചിലപ്പോൾ അണുബാധ ഉണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യത വർധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇക്കാരണത്താൽ ലൈംഗികമായി ബന്ധപ്പെടുന്ന സമയത്ത് കടുത്ത വേദനയോ ബുദ്ധിമുട്ടോ അനുഭവപ്പെടാനും ചെറിയ പോറലുകൾ ഉണ്ടാകുവാനും [[രതിമൂർച്ഛ]] ഇല്ലാതാകാനും സാധ്യതയുണ്ട്. ഇക്കാരണത്താൽ സ്ത്രീകൾക്ക് അത് ലൈംഗിക വിരക്തിക്കും ചിലപ്പോൾ പങ്കാളിയോട് അകൽച്ചയ്ക്കും കാരണമാകാറുണ്ട്. സ്ത്രീകളുടെ ഇത്തരം ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ തിരിച്ചറിയാതെ അവരെ പഴിക്കുന്നവരും കുറവല്ല. പലരും ആരോഗ്യ പ്രവർത്തകരോട് പോലും ഇക്കാര്യങ്ങൾ തുറന്നു സംസാരിക്കാൻ മടിക്കുന്നു. എന്നാൽ ശാസ്ത്രീയമായ മാർഗങ്ങളിലൂടെ ഈ പ്രശ്നം പരിഹരിക്കാവുന്നതാണ്. ബന്ധപ്പെടുന്ന സമയത്ത് ഏതെങ്കിലും ഗുണമേന്മയുള്ള [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]] ([[കൃത്രിമ സ്നേഹകങ്ങൾ|സ്നേഹകങ്ങൾ]]) ഉപയോഗിക്കുക വഴി ഈ അവസ്ഥ പരിഹരിക്കാം. അതുവഴി വേദനയും ബുദ്ധിമുട്ടും കുറയുകയും ലൈംഗിക ആസ്വാദ്യതയും വർധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇന്ന്‌ ഫാർമസി, സൂപ്പർമാർക്കറ്റ്, ഓൺലൈൻ തുടങ്ങിയവ വഴി തുടങ്ങിയ മികച്ച ലൂബ്രിക്കന്റുകൾ ലഭ്യമാണ്. കേവൈ ജെല്ലി, മൂഡ്സ്, ഡ്യുറക്സ് തുടങ്ങിയവ ഉദാഹരണം. ഒരു ഡോക്ടറുടെ നിർദേശപ്രകാരം [[ഈസ്ട്രജൻ]] അടങ്ങിയ ക്രീം യോനിയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഏറ്റവും ഫലപ്രദമായ ചികിത്സയാണ്. ഇത് യോനീചർമത്തിന്റെ കട്ടി വർധിക്കാനും, യോനിയുടെ സ്വഭാവികമായ ഈർപ്പം നിലനിർത്താനും, ഇടയ്ക്ക് ഉണ്ടാകുന്ന അണുബാധ തടയുവാനും രതിമൂർച്ഛയ്ക്കും ഫലപ്രദമാണ്. ശരിയായ [[ലൈംഗികബന്ധം]] യോനിയുടെ ആകൃതിയും രക്തയോട്ടവും നിലനിർത്തുകയും, പൊതുവായ ആരോഗ്യം മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും, വസ്തി പ്രദേശത്തെ മസിലുകളുടെ ബലവും രക്തയോട്ടവും വർധിപ്പിക്കുകയും അജിതേന്ദ്രിയം ഉണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യത കുറക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. അണുബാധ ഉള്ളവർ ഒരു ഗൈനക്കോളജിസ്റ്റിനെ കണ്ടു വിദഗ്ദ ചികിത്സ സ്വീകരിക്കുക തന്നെ വേണം. <ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrLN5cTWF9ldeIKhzl3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700776084/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.menopause.org%2ffor-women%2fsexual-health-menopause-online%2fsexual-problems-at-midlife%2fdecreased-desire/RK=2/RS=Y04fGK0irncEfkKtD9ZsydbJ_1M-|title=Decreased Desire, Sexual Side Effects of Menopause|website=www.menopause.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrLN5cTWF9ldeIKkTl3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzcEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700776084/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.healthline.com%2fhealth%2fmenopause%2fcan-a-woman-have-an-orgasm-after-menopause/RK=2/RS=pqBtNsH4dz9mwed_1BDLL1TbES0-|title=Yes, You Can Have an Orgasm After Menopause|website=www.healthline.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkPbGoWF9lFAQMGzJ3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzkEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700776232/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.yourtango.com%2fexperts%2fkate-balestrieri%2flink-between-menopause-and-sexless-marriage-and-what-do-about-it/RK=2/RS=0AueAzb7RAWtZZQO91YXHAEkoPg-|title=Your Ultimate Guide To Great Sex During (And After) Menopause|website=www.yourtango.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkPbGoWF9lFAQMCzJ3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700776232/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.medicalnewstoday.com%2farticles%2f317542/RK=2/RS=ZhbOo0qmxYWmbom5nsyiMoJuFVM-|title=Sex after menopause: Side effects, tips, and treatments|website=www.medicalnewstoday.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrJO06RnKtj60MAozZ3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1672219922/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.webmd.com%2fwomen%2fss%2fslideshow-ways-your-vagina-changes-as-you-age/RK=2/RS=uru2IoNZFD.IipLPdNfufj.lLSw-|title=vagina changes with age}}</ref> == യോനിയുടെ ആരോഗ്യം == പലവിധ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങളും യോനിയെ ബാധിക്കാറുണ്ട്. എന്നാൽ മിക്കവർക്കും ഇതേപറ്റി ശാസ്ത്രീയമായ അറിവില്ല. ശാസ്ത്രീയ [[ലൈംഗിക വിദ്യാഭ്യാസം|ലൈംഗികാരോഗ്യ വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ]] അഭാവം തന്നെയാണ് ഒരു പ്രധാന കാരണം. *അനുബാധ: യോനിയിൽ അനുഭവപ്പെടുന്ന അസ്വസ്ഥതയും എരിച്ചിലുമാണ് യോനി അണുബാധ അഥവാ രോഗാണുബാധ. വളരെ സാധാരണമായി കാണപ്പെടുന്ന ഈ രോഗം ശരിയായ ചികിത്സ ലഭ്യമായില്ലെങ്കിൽ ഗുരുതരമാകാറുണ്ട്. ചിലരിൽ ഇതിന് ലക്ഷണങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറില്ല. *യോനിയിൽ നിന്നും അസാധാരണമായ രൂക്ഷമായ ഗന്ധത്തോട് കൂടിയ സ്രവം പുറത്തുവരിക, യോനിയ്ക്ക് ചുറ്റും ചൊറിച്ചിൽ അനുഭവപ്പെടുക, മൂത്രമൊഴിക്കുമ്പോൾ വേദനയോ പുകച്ചിലോ അനുഭവപ്പെടുക, [[വേദനാജനകമായ ലൈംഗികബന്ധം]], യോനിയിൽ അസ്വസ്ഥത, യോനിയിൽ നിന്ന് അസാധാരണമായ രക്തസ്രാവം തുടങ്ങിയവ രോഗാണുബാധയുടെ ലക്ഷണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. *പല കാരണങ്ങൾ കൊണ്ടാണ് സ്ത്രീകളിൽ യോനി അണുബാധയുണ്ടാവുന്നത്. ചിലപ്പോൾ ബാക്ടീരിയ, ഫംഗസ്, പ്രോട്ടോസോൺ എന്നിവ കൊണ്ടോ, ആർത്തവവിരാമവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടോ, അലർജി മൂലമോ, സുരക്ഷിതമല്ലാത്ത ലൈംഗികബന്ധം മൂലമോ ഇതുണ്ടാകാം. ഇത് ഒഴിവാക്കാൻ ചില കാര്യങ്ങൾ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടതുണ്ട്. *യോനി വൃത്തിയാക്കാൻ വീര്യം കൂടിയ സോപ്പ്, ലായനി, സ്പ്രേ തുടങ്ങിയവ യോനിയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നത് അണുബാധ ഉണ്ടാകാൻ ഒരു കാരണമാണ്. അതിനാൽ ഇവ യോനി ഭാഗത്ത്‌ ഉപയോഗിക്കാതിരിക്കുക. *മറ്റൊന്ന് യോനി മുന്നിൽനിന്നും പിന്നിലേക്ക് മാത്രം തുടയ്ക്കുക മറിച്ചായാൽ മലദ്വാരത്തിന് സമീപത്തുള്ള ബാക്റ്റീരിയ യോനിയിലേക്ക് വ്യാപിക്കാനിടയാകും, ആർത്തവകാലങ്ങളിൽ പാഡ് അഥവാ പിരീഡ് കപ്പ് കൃത്യമായ ഇടവേളകളിൽ മാറ്റി ഉപയോഗിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. *മൂത്രമൊഴിക്കുക: ലൈംഗികബന്ധത്തിന് ശേഷം 15-30 മിനിറ്റിനുള്ളിൽ മൂത്രമൊഴിക്കുന്നത് മൂത്രാശയ അണുബാധ ഒഴിവാക്കാൻ സഹായിക്കും. *ധാരാളം വെള്ളം കുടിക്കുന്നത് ഉള്ളിലെ ബാക്റ്റീരിയകളെ പുറന്തള്ളാൻ സഹായിക്കും. *അനുബാധ സാധ്യത കുറയ്ക്കാൻ വായു സഞ്ചാരമുള്ള കോട്ടൺ അടിവസ്ത്രങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുക. *ലൈംഗിക ബന്ധത്തിന് ശേഷം യോനിയിൽ നിന്നും സ്വഭാവികമല്ലാത്ത രീതിയിൽ വേദനയോ രക്തസ്രാവമോ മറ്റോ ഉണ്ടായാൽ ഉടനടി ഒരു ഡോക്ടറെ കണ്ടു ചികിത്സ തേടുന്നതാവും ഉത്തമം, കാരണം ഇത് ഗർഭാശയമുഖ കാൻസർ, ഗർഭാശയ മുഴ, എൻഡോമെട്രിയോസിസ്, വാജിനിസ്മസ്, വൾവോഡയനിയ, [[പ്രമേഹം]] പോലെയുള്ള ചില രോഗങ്ങളുടെ ലക്ഷണം കൂടിയാകാനുള്ള സാധ്യത തള്ളിക്കളയാനാകില്ല. *മറ്റു ചിലപ്പോൾ മധുവിധു കാലഘട്ടത്തിലോ ലൈംഗികബന്ധം ആരംഭിക്കുമ്പോഴോ ഇത്തരം പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഹണിമൂൺ സിസ്റ്റയ്‌റ്റിസ് (honeymoon cystitis) എന്നറിയപ്പെടുന്ന രോഗമാണ് ഇത്. *45-55 വയസ് എത്തിയ സ്ത്രീകളിൽ ആർത്തവവിരാമവുമായി ബന്ധപെട്ടു ഈസ്ട്രജന്റെ കുറവുമൂലം യോനിയുടെ ഉൾതൊലിയുടെ കട്ടിയും നനവും കുറഞ്ഞു വരൾച്ചയും ലൈംഗിക ബന്ധത്തിൽ വേദനയും മറ്റുമുള്ള പ്രശ്നങ്ങൾ ഉണ്ടാകാം. അതിന് ശാസ്ത്രീയമായ ചികിത്സ അനിവാര്യമാണ്. *ലൂബ്രിക്കേഷൻ: യോനിയിൽ ശരിയായ നനവ് അഥവാ [[രതിസലിലം|ലൂബ്രിക്കേഷൻ]] ഉണ്ടായതിന് ശേഷം മാത്രം ലൈംഗികബന്ധത്തിന് ശ്രമിക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. ഇത് വേദനയും ചെറിയ മുറിവുകളും രക്തസ്രാവവും ഒഴിവാക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു. [[യോനീ വരൾച്ച]] ഉള്ളവർക്ക് ഫാർമസിയിൽ ലഭ്യമായ കേവൈ ജെല്ലി, ഡ്യുറക്സ് തുടങ്ങിയ ഒരു നല്ല [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]] ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrJIkvLnKtjBIcA5Cx3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1672219979/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.healthline.com%2fhealth%2fvaginal-infection/RK=2/RS=Ezhjvc8YmggeksKnMkH0gcXKcLE-|title=Vaginitis}}</ref> *യോനിയെ ബാധിച്ചേക്കാവുന്ന സുരക്ഷിതമല്ലാത്ത ലൈംഗിക ബന്ധത്തിലൂടെ പകരുന്ന രോഗങ്ങളാണ് (എസ്ടിഐ) എച്ച്ഐവി, ഹ്യൂമൺ പാപ്പിലോമ വൈറസ് (എച്ച്പിവി), ജനിറ്റൽ ഹെർപെസ്, ഗൊണേറിയ, സിഫിലിസ്, ട്രൈക്കോമോണിയാസിസ്, Hepatitis ബി, സി, ഡി തുടങ്ങിയവ. ഇവയും മറ്റ് എസ്ടിഐകളും പകരുന്നത് തടയാൻ ആരോഗ്യ സ്രോതസ്സുകൾ സുരക്ഷിതമായ ലൈംഗിക രീതികൾ ശുപാർശ ചെയ്യുന്നു.<ref name="Hales">{{Cite book|vauthors=Hales D|title=An Invitation to Health Brief 2010-2011|publisher=[[Cengage Learning]]|year=2008|pages=269–271|isbn=978-0-495-39192-0|url=https://books.google.com/books?id=oP91HVIMPRIC&pg=PA269|access-date=October 27, 2015|archive-date=December 31, 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131231143640/http://books.google.com/books?id=oP91HVIMPRIC&pg=PA269|url-status=live}}</ref><ref name="Alexander">{{cite book|vauthors=Alexander W, Bader H, LaRosa JH|title=New Dimensions in Women's Health|isbn=978-1-4496-8375-7|publisher=[[Jones & Bartlett Learning|Jones & Bartlett Publishers]]|year=2011|page=211|url=https://books.google.com/books?id=GVPHhIM3IZ0C&pg=PA211|access-date=October 27, 2015|archive-date=July 15, 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140715160215/http://books.google.com/books?id=GVPHhIM3IZ0C&pg=PA211|url-status=live}}</ref> *സുരക്ഷിതമായ ലൈംഗികബന്ധത്തിൽ മാത്രം ഏർപ്പെടുക, രോഗാണുവാഹകരുമായി വേഴ്ച ഒഴിവാക്കുക, കോണ്ടം ഉപയോഗിക്കുക എന്നത് ആരോഗ്യത്തിന് പ്രധാനമാണ്. *സുരക്ഷിതമല്ലാത്ത ലൈംഗിക ബന്ധത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടാൽ ഉടനെ STI പരിശോധന നടത്തുക. *കോണ്ടം: [[കോണ്ടം]] ഉപയോഗിക്കുന്നത് ആഗ്രഹിക്കാത്ത ഗർഭധാരണം മാത്രമല്ല ലൈംഗിക ബന്ധത്തിലൂടെ പകരുന്ന രോഗങ്ങൾ തടയാനും സഹായിക്കുന്നു. *[[സ്ത്രീകൾക്കുള്ള കോണ്ടം]] ഇന്ന് പ്രചാരത്തിലുണ്ട്. ഇതൊരു ലളിതമായ [[കുടുംബാസൂത്രണം|കുടുംബാസൂത്രണ]] ഉപകരണമാണ്. ഇത് യോനിയിലേക്ക് തിരുകി വയ്ക്കാവുന്ന ഒരു കോണ്ടമാണ്. ഇതുവഴി [[ലൈംഗികബന്ധത്തിലൂടെ പകരുന്ന രോഗങ്ങൾ]] നല്ലൊരു പരിധിവരെ തടയാൻ സ്ത്രീകൾക്ക് സാധിക്കും. *സുരക്ഷിതമായ ലൈംഗികതയിൽ സാധാരണയായി സ്ത്രീ കോണ്ടം (സ്ത്രീകൾക്ക് കൂടുതൽ നിയന്ത്രണം നൽകുന്നു), പുരുഷ കോണ്ടം എന്നിവയുടെ ഉപയോഗം ഉൾപ്പെടുന്നു. ഇവ യോനിയുമായി ശുക്ലം, സ്നേഹദ്രവം എന്നിവയുടെ നേരിട്ടുള്ള സമ്പർക്കം തടയുന്നതിലൂടെ ഗർഭധാരണവും രോഗാണു പകർച്ചയും നല്ലൊരു പരിധിവരെ തടയാൻ കഴിയുന്നു. *[[ഗുഹ്യരോമം]]: യോനിഭാഗത്തെ രോമങ്ങൾ ക്ഷ്വരം അഥവാ ഷേവ് ചെയ്യുന്നത് ഒഴിവാക്കുക. ഷേവ് ചെയ്യുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന സൂക്ഷ്മമായ മുറിവുകൾ വഴി രോഗാണുബാധകൾ വേഗം പടരാനുള്ള സാധ്യതയുണ്ട്. *[[ഗുഹ്യരോമം|ഗുഹ്യ രോമങ്ങൾ]] ബുദ്ധിമുട്ട് ഉണ്ടാക്കുക ആണെങ്കിൽ അവ ഒരു ട്രിമ്മർ അല്ലെങ്കിൽ ചെറിയ കത്രിക ഉപയോഗിച്ച് മുറിച്ചു നീളം കുറച്ചു നിർത്തുന്നതാവും ആരോഗ്യകരം. <ref name="Knox and Schacht">{{cite book|vauthors=Knox D, Schacht C|title=Choices in Relationships: Introduction to Marriage and the Family|isbn=978-0-495-09185-1|publisher=[[Cengage Learning]]|year=2007|pages=296–297|url=https://books.google.com/books?id=Q3XD0VEYGSUC&pg=PA296|access-date=January 16, 2017|archive-date=July 3, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190703211359/https://books.google.com/books?id=Q3XD0VEYGSUC&pg=PA296|url-status=live}}</ref><ref name="Kumar and Gupta">{{cite book|vauthors=Kumar B, Gupta S|title=Sexually Transmitted Infections|isbn=978-81-312-2978-1|publisher=[[Elsevier Health Sciences]]|year=2014|pages=126–127|url=https://books.google.com/books?id=kQ9tAwAAQBAJ&pg=PA126|access-date=January 16, 2017|archive-date=July 3, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190703211232/https://books.google.com/books?id=kQ9tAwAAQBAJ&pg=PA126|url-status=live}}</ref> <ref name="Kumar and Gupta"/> *സ്ത്രീകളുടെ കോണ്ടം യോനിയിൽ വഴുതിപ്പോകാം എന്നതിനാൽ പുരുഷ ഗർഭനിരോധന ഉറകളേക്കാൾ അവയ്ക്ക് ഗർഭത്തിൽ നിന്ന് സംരക്ഷണം അൽപ്പം കുറവാണ്. എന്നാൽ ശരിയായ രീതിയിൽ ഉപയോഗിക്കുക ആണെങ്കിൽ ഇതും വളരെ ഫലപ്രദമാണ്.<ref name="Hornstein and Schwerin">{{cite book|vauthors=Hornstein T, Schwerin JL|title=Biology of Women|isbn=978-1-4354-0033-7|publisher=[[Cengage Learning]]|year=2012|pages=126–127|url=https://books.google.com/books?id=2iD1CAAAQBAJ&pg=PA326|access-date=January 16, 2017|archive-date=July 3, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190703211314/https://books.google.com/books?id=2iD1CAAAQBAJ&pg=PA326|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkPbFpWV9l9lAMOgZ3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700776425/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.mayoclinic.org%2fhealthy-lifestyle%2fwomens-health%2fin-depth%2fvagina%2fart-20046562/RK=2/RS=bH5D7ZKUpWuXgHNbzkt2hVjQzKI-|title=Vagina: What's typical, what's not - Mayo Clinic|website=www.mayoclinic.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkPbFpWV9l9lAMRAZ3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700776425/RO=10/RU=https%3a%2f%2fhealth.clevelandclinic.org%2fhow-to-keep-your-vagina-happy-healthy%2f/RK=2/RS=kzpzNkzPp8cEVqLakguUVYIHnyk-|title=Tips To Keep Your Vagina Healthy|website=health.clevelandclinic.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == യോനിസങ്കോചം (വാജിനിസ്മസ്) == [[ലൈംഗികബന്ധം|ലൈംഗികബന്ധമോ]], ആർത്തവ ടാമ്പൂണ് പോലെയുള്ളവ ഉപയോഗിക്കുന്നതോ, [[മെൻസ്ട്രുവൽ കപ്പ്|മെൻസ്ട്രുവൽ കപ്പോ]], ചിലപ്പോൾ യോനിപരിശോധനയോ പോലും ദുഷ്ക്കരമോ വേദനാജനകമോ ആക്കുന്ന ഒരു അവസ്ഥയാണ് [[യോനീസങ്കോചം]] അഥവാ വാജിനിസ്‍മസ് അല്ലെങ്കിൽ [[വജൈനിസ്മസ്]](Vaginismus). ബോധപൂർവ്വമല്ലാത്ത യോനിപേശിയുടെ സങ്കോചങ്ങളാണ് ഈ അവസ്ഥയ്ക്ക് കാരണമാകുന്നത്. യോനിയുടെ സങ്കോചവികാസങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കുന്ന മസിലുകൾ വലിഞ്ഞു മുറുകി ബന്ധപ്പെടാൻ സാധിക്കാതെ വരുന്നതും അസ്സഹനീയമായ വേദനയും ഇതിന്റെ പ്രധാന ലക്ഷണമാണ്. സ്ത്രീ പങ്കാളിക്ക് യോനിയിൽ ലൈംഗിക ബന്ധത്തിന് ആവശ്യമായ വികാസമോ, വഴുവഴുപ്പ് നൽകുന്ന ലൂബ്രിക്കേഷൻ അഥവാ [[രതിസലിലം|സ്നേഹദ്രവം]] ഉണ്ടാകാനുള്ള സാധ്യതയും കുറവായിരിക്കും. അതോടൊപ്പം പുരുഷ പങ്കാളിക്ക് ലിംഗ പ്രവേശനം സാധിക്കാതെ വരുന്നതും, ചിലപ്പോൾ [[ഉദ്ധാരണശേഷിക്കുറവ്|ഉദ്ധാരണശേഷിക്കുറവും]] അനുഭവപ്പെടാം. ഇത്തരം അവസ്ഥമൂലം [[വന്ധ്യത]] പോലെയുള്ള പ്രശ്നങ്ങളും, ബന്ധങ്ങളുടെ തകർച്ചയും ഉണ്ടായി കാണാറുണ്ട്. യോനിസങ്കോചത്തിന് ശാരീരികവും മാനസികവും സാമൂഹികവുമായ കാരണങ്ങൾ ഉണ്ട് എങ്കിലും പ്രധാനമായും ഇതൊരു മാനസികമായ പ്രശ്നം തന്നെ ആണ്. പ്രധാനമായും ലൈംഗികതയോടുള്ള വെറുപ്പ്, സംഭോഗം വേദന ഉളവാക്കുമോയെന്ന ഭയം, , ലൈംഗിക താല്പര്യക്കുറവ്, ലൈംഗികതയെക്കുറിച്ചുള്ള ശാസ്ത്രീയമായ അറിവില്ലായ്മ, പാപചിന്ത, തെറ്റായ ധാരണകൾ, നേരത്തേ അനുഭവിക്കേണ്ടി വന്നിട്ടുള്ള ലൈംഗികപീഡനത്തിന്റെ ഓർമ്മകൾ, വൈവാഹിക ബലാത്സംഗം, പങ്കാളിയോടുള്ള അടുപ്പക്കുറവ് തുടങ്ങിയവയൊക്കെ വജൈനിസ്മസിന് കാരണമാകുന്ന മാനസികമായ ഘടകങ്ങൾ ആണ്‌. മനസിന്റെ ആഴങ്ങളിൽ അറിയാതെ കിടക്കുന്ന ഇത്തരം കാര്യങ്ങൾ ഒരുപക്ഷെ വ്യക്തി ബോധപൂർവം ശ്രമിച്ചാലും മാറിക്കൊള്ളണമെന്നില്ല. ശാരീരികമായ കാരണങ്ങളിൽ മൂത്രാശയ അണുബാധ, പ്രസവത്തിന് വേണ്ടി യോനി ഭാഗത്ത്‌ ചെയ്യുന്ന എപ്പിസിയോട്ടമി എന്നറിയപ്പെടുന്ന കീറൽ, ഫൈബ്രോയ്ഡ് മുഴകൾ, [[എൻഡോമെട്രിയോസിസ്]] തുടങ്ങിയ രോഗങ്ങൾ, [[സ്ത്രീ ലൈംഗിക ഉത്തേജന വൈകല്യം]], [[യോനീ വരൾച്ച]], മലബന്ധം, പെൺചേലാകർമ്മം തുടങ്ങിയവ സ്ത്രീകൾക്ക് [[വേദനാജനകമായ ലൈംഗികബന്ധം]] ഉണ്ടാകാൻ കാരണമാകും. ഈ വേദന ഭയത്തിലേക്കും താല്പര്യക്കുറവിലേക്കും പിന്നീട് വജൈനിസ്മസ് എന്ന അവസ്ഥയിലേക്കും നയിക്കാറുണ്ട്. മധ്യവയസ്ക്കരിൽ ആർത്തവവിരാമത്തിന് ശേഷം [[യോനീ വരൾച്ച]], ലൈംഗികബന്ധത്തിൽ വേദന, ബുദ്ധിമുട്ട് എന്നിവ ഉണ്ടായേക്കാം. ഇതും ക്രമേണ യോനീസങ്കോചത്തിലേക്ക് നയിക്കാം. അതിനാൽ ഏതു പ്രായക്കാരായ സ്ത്രീകളിലും യോനി സങ്കോചം ഉണ്ടാകാം. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ പങ്കാളി ബന്ധപ്പെടാൻ നിർബന്ധിച്ചാൽ അത് പ്രശ്നം കൂടുതൽ വഷളാക്കുകയേയുള്ളു എന്ന് മാത്രമല്ല അത് സ്ത്രീയുടെ ഉള്ള ലൈംഗികതാല്പര്യത്തെ കൂടി ഇല്ലാതാക്കുകയും മാനസിക നിലയെ മോശമായി ബാധിക്കുകയും ചെയ്യും. ലൈംഗിക ബന്ധത്തിന് ശ്രമിച്ചാൽ യോനിയിലേക്ക് ലിംഗ പ്രവേശനം സാധിക്കാതെ വരികയും, കഠിനമായ വേദന ഉണ്ടാകുകയും, സംഭോഗം പരാജയത്തിൽ കലാശിക്കുകയും ചെയ്യും. ഇതെപ്പറ്റി ശാസ്ത്രീയമായി അറിവില്ലാത്ത പങ്കാളികൾ പരസ്പരം കുറ്റപ്പെടുത്തുന്നതും പതിവായേക്കാം. വിദഗ്ദരുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ശരിയായ ചികിത്സ കൊണ്ട് ഇത്തരം പ്രശ്നങ്ങൾ പരിഹരിക്കാവുന്നതേയുള്ളൂ. എന്നാൽ ലജ്ജയോ മടിയോ വിചാരിച്ചു പലരും ഇത്തരം പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് ചികിത്സ തേടാറില്ല. ടോപ്പിക്കൽ തെറാപ്പി, പെൽവിക് ഫ്ലോർ തെറാപ്പി അഥവാ [[കെഗൽ വ്യായാമം]], ഡയലേറ്റർ തെറാപ്പി, കോഗ്നിറ്റീവ് ബിഹേവിയറൽ തെറാപ്പി, ഈസ്ട്രജൻ തെറാപ്പി തുടങ്ങിയ വിവിധ ചികിത്സാ മാർഗങ്ങൾ ഇന്ന് വികസിച്ചു വന്നിട്ടുണ്ട്. പ്രാഥമികമായ രീതികളിൽ ഫാർമസിയിലും മറ്റും ലഭ്യമായ [[കൃത്രിമ സ്നേഹകങ്ങൾ]] അഥവാ ഗുണമേന്മയുള്ള [[ലൂബ്രിക്കന്റ് ജെല്ലി]] ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഫലം ചെയ്യും. [[ഗൈനക്കോളജിസ്റ്റ്]], സെക്സോളജിസ്റ്റ്, സൈക്യാട്രിസ്റ്റ്, ക്ലിനിക്കൽ സൈക്കോളജിസ്റ്റ് തുടങ്ങിയ വിദഗ്ദരുടെ സേവനം ഇത്തരം അവസ്ഥകളിൽ പ്രയോജനപ്പെടുത്താം<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQZP2nKtj8H4AQgd3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1672220022/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.nhs.uk%2fconditions%2fvaginismus%2f/RK=2/RS=QEMeW9p6n6sr0zDvLo2ec8sDvCs-|title=Vaginismus}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജനുവരി 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkPbENWl9lRUwMCxt3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700776589/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.healthline.com%2fhealth%2fvaginismus/RK=2/RS=S64S_kF2bQlWp8ZrK0cS7h.1d18-|title=Vaginismus: Symptoms, Causes, Treatments, and More|website=www.healthline.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkPbENWl9lRUwMExt3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700776589/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.bmj.com%2fcontent%2f338%2fbmj.b2284/RK=2/RS=SPJLKchpqvTv1lvSOqqsI_7nWto-|title=Diagnosing and managing vaginismus|website=www.bmj.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrkPbENWl9lRUwMERt3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzQEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1700776589/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.webmd.com%2fwomen%2fvaginismus-causes-symptoms-treatments/RK=2/RS=YrcH_oVeo2d6krv39JCAzg7alPI-|title=Vaginismus: Types, Causes, Symptoms, and Treatment|website=www.webmd.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഡിസംബർ 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == ഇത് കൂടി കാണുക == * [[ലിംഗം]] * [[ശിശ്നം]] * [[വൃഷണ സഞ്ചി]] * [[വൃഷണം]] * [[ഭഗം]] * [[ആർത്തവം]] * [[ആർത്തവവിരാമം]] * [[യോനീ വരൾച്ച]] * [[രതിസലിലം]] * [[യോനീസങ്കോചം]] * [[സ്ത്രീ ലൈംഗിക ഉത്തേജന വൈകല്യം]] * [[കുടുംബാസൂത്രണം]] * [[കൃത്രിമ സ്നേഹകങ്ങൾ]] * [[രതിമൂർച്ഛ]] * [[രതിമൂർച്ഛയില്ലായ്മ]] * [[വേദനാജനകമായ ലൈംഗികബന്ധം]] * [[സ്ത്രീകൾക്കുള്ള കോണ്ടം]] <br /> == അവലംബം == {{reflist}} {{Human anatomical features}} [[വർഗ്ഗം:ലൈംഗികത]] [[വർഗ്ഗം:പ്രത്യുല്പാദനവ്യൂഹം]] [[വർഗ്ഗം:യോനി]] bvbij8sei933ffil1byqrbn8ho5o26p 0 6342 4613951 4591787 2026-04-16T23:12:35Z Vishkailas 214655 4613951 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kheer}} {{Infobox Prepared Food | name = പായസം </br> ഖീർ | image = [[പ്രമാണം:Kheer.jpg|200px]] | caption = | alternate_name = ഖീർ, ക്ഷീരം | country = [[India|ഇന്ത്യ]] | region = [[തെക്കെ ഏഷ്യ]] | creator = | course = | served = | main_ingredient = [[rice|അരി]], ഗോതമ്പ്, [[milk|പാൽ]], [[cardamom|ഏലക്കായ]], [[saffron|കുങ്കുമപ്പൂവ്]], [[pistachio|പിസ്ത]], [[പയർ]], [[കടല]], പരിപ്പ്, [[ചക്ക]], [[എള്ള്]], [[ഓട്സ്]]. | variations = [[Gil e firdaus]], [[barley]] kheer, Kaddu ki Kheer, Paal (milk), payasam | calories = | other = }} [[ചിത്രം:Payasam parippu.jpg|thumb|പരിപ്പു പായസം]] മധുരമുള്ള ഒരു വിഭവമാണ് '''പായസം'''. ഇത് പൊതുവെ ഒരു തെന്നിന്ത്യൻ വിഭവമായിട്ടാണ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്. ഒരു വേവുള്ളതിനെ '''പായസം''' എന്നും രണ്ടു വേവുള്ളതിനെ '''[[പ്രഥമൻ]]''' എന്നും പറയുന്നു. കേരളത്തിൽ വിശേഷ അവസരങ്ങളിൽ പായസം ഉണ്ടാക്കാറുണ്ട്. <ref>പി.എൻ.ഗണേശ്, മാതൃഭൂമി- നഗരം സപ്ലിമെന്റ് 28 ആഗസ്റ്റ് 2012 </ref> ഖീർ ('''Kheer''' )([[Punjabi language|Punjabi]] : '''ਖੀਰ''' [[Sanskrit]]: क्षीर/''ksheera'', [[Hindi]] :खीर, [[Urdu]]: کھیر/''kheer'') എന്ന പേരിലും ഇത് അറിയപ്പെടുന്നു. സാധാരണ ഇത് ഉണ്ടാക്കുന്നതിനു [[അരി|അരിയാണ്]] ഉപയോഗിക്കുന്നത്. പക്ഷേ ഇതിന്റെ പല തരങ്ങളിൽ [[ഗോതമ്പ്]], [[പയർ]], [[കടല]], [[എള്ള്]], [[നിലക്കടല]], [[ഓട്സ്]], [[ചക്ക]], [[മാമ്പഴം|മാമ്പഴം,]] [[പപ്പായ]], [[പിസ്ത|പിസ്ത,]] [[ആപ്പിൾ]] തുടങ്ങിയ പോഷക സമൃദ്ധമായ ഭക്ഷ്യ വസ്തുക്കൾ, പഴവർഗ്ഗങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ ഉപയോഗിക്കുന്ന പതിവുണ്ട്. സദ്യകളിൽ സാധാരണ ഭക്ഷണം കഴിച്ചതിനു ശേഷം അവസാനം ആണ് പായസം വിളമ്പുന്നത്. അമിതമായി മധുരം അടങ്ങിയതിനാൽ പായസം കുറച്ചു ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ് ആരോഗ്യത്തിന് അഭികാമ്യം എന്ന്‌ വിദഗ്ദർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. അതിനാൽ മധുരം കുറച്ചു പായസം തയ്യാറാക്കുന്ന രീതിയും ഇന്ന് സാർവ്വത്രികമാണ്. അന്നജ പ്രധാനമായ [[അരി]] കൊണ്ടുള്ള പായസത്തേക്കാൾ [[കടല]], [[പയർ]], പരിപ്പ്, പിസ്ത, [[ഓട്സ്]], [[എള്ള്]] മുതലായ പ്രോട്ടീൻ, വിറ്റാമിൻ സമൃദ്ധമായ വസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുള്ള പായസമാണ് താരതമ്യേനെ ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരം. ==ആരോഗ്യം, പോഷകങ്ങൾ== പൊതുവേ പായസത്തിൽ പോഷകങ്ങൾ കുറവാണ്. പായസം വല്ലപ്പോഴും മാത്രം ഉപയോഗിക്കേണ്ട ഒരു മധുരമാണ് എന്ന്‌ പറയാം. അമിതമായി പഞ്ചസാരയോ ശർക്കരയോ തുടങ്ങിയ മധുരം ചേർത്ത പായസം ഉപയോഗിച്ചാൽ അത് ആരോഗ്യത്തെ മോശമായി ബാധിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അതിനാൽ മിതമായി മാത്രം മധുരം പായസത്തിൽ ചേർക്കുന്നതാണ് അഭികാമ്യം. വെളുത്ത [[അരി]] അന്നജ പ്രധാനമായതിനാലും അതിൽ മറ്റു പോഷകങ്ങൾ കുറവായതിനാലും അരി പായസം ധാരാളം ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഗുണകരമല്ല. വെളുത്ത അരിയും പഞ്ചസാരയും ചേർത്ത പായസം ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉള്ളവർ കഴിവതും ഒഴിവാക്കുന്നത് നന്നായിരിക്കും. മധുരം തീർത്തും ഒഴിവാക്കാൻ സാധിക്കാത്തവർ പഞ്ചസാരയ്ക്ക് പകരം ഒരു പരിധിവരെ ആരോഗ്യകരമായ അല്പം സ്റ്റീവിയ അല്ലെങ്കിൽ മധുര തുളസി ഉപയോഗിക്കുന്നത് സാധാരണമാണ്. [[പഞ്ചസാര]] ചേർത്ത പായസത്തേക്കാൾ [[ശർക്കര]] പായസമാണ് കൂടുതൽ ഗുണകരം എന്ന്‌ വിദഗ്ദർ പറയുന്നു. വെളുത്ത അരി, ഗോതമ്പ് മുതലായവ കൊണ്ടുള്ള പായസത്തേക്കാൾ [[കടല]], [[പയർ]], പരിപ്പ്, പിസ്ത, [[ഓട്സ്]], [[എള്ള്]], [[നിലക്കടല]], ചക്ക, പപ്പായ, [[ഓട്സ്]] മുതലായ പോഷക സമ്പുഷ്ടമായ വസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുള്ള പായസമാണ് ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരം. == തരങ്ങൾ == * [[അരിപ്പായസം]] * [[സേമിയപായസം]] * [[പാലട പ്രഥമൻ]] * [[അട പ്രഥമൻ]] * [[പഴ പ്രഥമൻ]] * [[പാൽ പായസം]] * [[ഗോതമ്പ് പായസം]] * [[ചക്ക പ്രഥമൻ]] * [[ഓട്സ് പായസം]] * [[പരിപ്പ് പായസം]] * [[കടല പായസം]] * [[പയർ പായസം]] * [[എള്ള് പായസം]] * പിസ്ത പായസം ഉത്തരേന്ത്യയിൽ ഇത് ഖീർ എന്നു തന്നെയാണ് പൊതുവെ അറിയപ്പെടുന്നത്. [[ബാർളി]] ഉപയോഗിച്ചും ഇവിടങ്ങളിൽ ഖീർ ഉണ്ടാക്കുന്നു. ഇത് കൂടാതെ [[വെർമിസെല്ലി]] അഥവാ [[സേമിയ]] ഉപയോഗിച്ചും പായസം ഉണ്ടാക്കുന്നു. ഉത്തരേന്ത്യയിൽ ഇത് പ്രധാനമായും അരി, ബാർളി എന്നിവയിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടാക്കുന്നത്. [[പ്രമാണം:Making of Kheer.jpg|thumb|Ingredients of ''kheer'']] ഖീർ (''Kheer''), പായസം എന്നീ പദങ്ങൾ സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്നാണ് വന്നിട്ടുള്ളത്. <ref name="eastaroma">{{cite web|title=Eastern Aromas|work=As Promised! Kheer|url=http://easternaromas.blogspot.com/2008/06/as-promised-kheer.html|accessdate=2008-05-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090308050114/http://easternaromas.blogspot.com/2008/06/as-promised-kheer.html|archivedate=2009-03-08|url-status=live}}</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> File:Payasam_-_പായസം.JPG|പരിപ്പുപായസം ചിത്രം:Payasam Onam Special.jpg| സേമിയ പായസം ചിത്രം:Semiya payasam.jpg|സേമിയ പായസം ചിത്രം:സേമിയപായസം.JPG|സേമിയപായസം ചിത്രം:Payasam from kuwait (3).JPG File:Ponkala Payasam.jpg|അരിപ്പായസം File:അടപ്രഥമൻ.JPG|അടപ്രഥമൻ File:തേങ്ങാപ്പാൽ പിഴിയൽ.JPG|പായസത്തിന് തേങ്ങാപ്പാൽ പിഴിയുന്നു File:Payasam making onam irvin calicut 2024 (2).jpg|അടപ്രഥമൻ File:Payasam making onam irvin calicut 2024 (1).jpg|അടപ്രഥമൻ ചേരുവകൾ </gallery> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{commons category|Kheer}} {{Cookbook|Kheer}} * [http://www.numkitchen.com/sweets.htm പായസം ഉണ്ടാക്കുന്ന രീതികൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120229193637/http://www.numkitchen.com/sweets.htm |date=2012-02-29 }} * [http://www.kurma.net/essays/e3.html അരി പായസം ഉണ്ടാക്കുന്ന രീതികൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120104192710/http://www.kurma.net/essays/e3.html |date=2012-01-04 }} == അവലംബം == {{reflist}} {{ഫലകം:കേരളീയ ഭക്ഷണങ്ങൾ}} {{food-stub|Payasam}} [[വർഗ്ഗം:പായസങ്ങൾ]] 2e8z2yvop7gp0m2jvxsxnss9sethoey 4613954 4613951 2026-04-16T23:18:51Z Vishkailas 214655 important info added 4613954 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kheer}} {{Infobox Prepared Food | name = പായസം </br> ഖീർ | image = [[പ്രമാണം:Kheer.jpg|200px]] | caption = | alternate_name = ഖീർ, ക്ഷീരം | country = [[India|ഇന്ത്യ]] | region = [[തെക്കെ ഏഷ്യ]] | creator = | course = | served = | main_ingredient = [[rice|അരി]], ഗോതമ്പ്, [[milk|പാൽ]], [[cardamom|ഏലക്കായ]], [[saffron|കുങ്കുമപ്പൂവ്]], [[pistachio|പിസ്ത]], [[പയർ]], [[കടല]], പരിപ്പ്, [[ചക്ക]], [[എള്ള്]], [[ഓട്സ്]]. | variations = [[Gil e firdaus]], [[barley]] kheer, Kaddu ki Kheer, Paal (milk), payasam | calories = | other = }} [[ചിത്രം:Payasam parippu.jpg|thumb|പരിപ്പു പായസം]] മധുരമുള്ള ഒരു വിഭവമാണ് '''പായസം'''. ഇത് പൊതുവെ ഒരു തെന്നിന്ത്യൻ വിഭവമായിട്ടാണ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്. ഒരു വേവുള്ളതിനെ '''പായസം''' എന്നും രണ്ടു വേവുള്ളതിനെ '''[[പ്രഥമൻ]]''' എന്നും പറയുന്നു. കേരളത്തിൽ വിശേഷ അവസരങ്ങളിൽ പായസം ഉണ്ടാക്കാറുണ്ട്. <ref>പി.എൻ.ഗണേശ്, മാതൃഭൂമി- നഗരം സപ്ലിമെന്റ് 28 ആഗസ്റ്റ് 2012 </ref> ഖീർ ('''Kheer''' )([[Punjabi language|Punjabi]] : '''ਖੀਰ''' [[Sanskrit]]: क्षीर/''ksheera'', [[Hindi]] :खीर, [[Urdu]]: کھیر/''kheer'') എന്ന പേരിലും ഇത് അറിയപ്പെടുന്നു. സാധാരണ ഇത് ഉണ്ടാക്കുന്നതിനു [[അരി|അരിയാണ്]] ഉപയോഗിക്കുന്നത്. പക്ഷേ ഇതിന്റെ പല തരങ്ങളിൽ [[ഗോതമ്പ്]], [[പയർ]], [[കടല]], [[എള്ള്]], [[നിലക്കടല]], [[ഓട്സ്]], [[ചക്ക]], [[മാമ്പഴം|മാമ്പഴം,]] [[പപ്പായ]], [[പിസ്ത|പിസ്ത,]] [[ആപ്പിൾ]] തുടങ്ങിയ പോഷക സമൃദ്ധമായ ഭക്ഷ്യ വസ്തുക്കൾ, പഴവർഗ്ഗങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ ഉപയോഗിക്കുന്ന പതിവുണ്ട്. സദ്യകളിൽ സാധാരണ ഭക്ഷണം കഴിച്ചതിനു ശേഷം അവസാനം ആണ് പായസം വിളമ്പുന്നത്. അമിതമായി മധുരം അടങ്ങിയതിനാൽ പായസം കുറച്ചു ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ് ആരോഗ്യത്തിന് അഭികാമ്യം എന്ന്‌ വിദഗ്ദർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. അതിനാൽ മധുരം കുറച്ചു പായസം തയ്യാറാക്കുന്ന രീതിയും ഇന്ന് സാർവ്വത്രികമാണ്. അന്നജ പ്രധാനമായ [[അരി]] കൊണ്ടുള്ള പായസത്തേക്കാൾ [[കടല]], [[പയർ]], പരിപ്പ്, പിസ്ത, [[ഓട്സ്]], [[എള്ള്]] മുതലായ പ്രോട്ടീൻ, വിറ്റാമിൻ സമൃദ്ധമായ വസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുള്ള പായസമാണ് താരതമ്യേനെ ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരം. ശബരിമല ശ്രീധർമ്മ ശാസ്താ ക്ഷേത്രത്തിലെ നിവേദ്യമായ അരവണ പായസം, അമ്പലപ്പുഴ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രത്തിലെ നിവേദ്യമായ പാൽപ്പായസം, പഴനി ക്ഷേത്രത്തിലെ പഞ്ചാമൃതം, ആറ്റുകാൽ പൊങ്കാലയിലെ നിവേദ്യമായ ശർക്കര പായസം തുടങ്ങിയവ കേരളത്തിൽ പ്രസിദ്ധമായ വിവിധ തരം രുചികരമായ പായസങ്ങൾ ആണ്. ==ആരോഗ്യം, പോഷകങ്ങൾ== പൊതുവേ പായസത്തിൽ പോഷകങ്ങൾ കുറവാണ്. പായസം വല്ലപ്പോഴും മാത്രം ഉപയോഗിക്കേണ്ട ഒരു മധുരമാണ് എന്ന്‌ പറയാം. അമിതമായി പഞ്ചസാരയോ ശർക്കരയോ തുടങ്ങിയ മധുരം ചേർത്ത പായസം ഉപയോഗിച്ചാൽ അത് ആരോഗ്യത്തെ മോശമായി ബാധിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അതിനാൽ മിതമായി മാത്രം മധുരം പായസത്തിൽ ചേർക്കുന്നതാണ് അഭികാമ്യം. വെളുത്ത [[അരി]] അന്നജ പ്രധാനമായതിനാലും അതിൽ മറ്റു പോഷകങ്ങൾ കുറവായതിനാലും അരി പായസം ധാരാളം ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഗുണകരമല്ല. വെളുത്ത അരിയും പഞ്ചസാരയും ചേർത്ത പായസം ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉള്ളവർ കഴിവതും ഒഴിവാക്കുന്നത് നന്നായിരിക്കും. മധുരം തീർത്തും ഒഴിവാക്കാൻ സാധിക്കാത്തവർ പഞ്ചസാരയ്ക്ക് പകരം ഒരു പരിധിവരെ ആരോഗ്യകരമായ അല്പം സ്റ്റീവിയ അല്ലെങ്കിൽ മധുര തുളസി ഉപയോഗിക്കുന്നത് സാധാരണമാണ്. [[പഞ്ചസാര]] ചേർത്ത പായസത്തേക്കാൾ [[ശർക്കര]] പായസമാണ് കൂടുതൽ ഗുണകരം എന്ന്‌ വിദഗ്ദർ പറയുന്നു. വെളുത്ത അരി, ഗോതമ്പ് മുതലായവ കൊണ്ടുള്ള പായസത്തേക്കാൾ [[കടല]], [[പയർ]], പരിപ്പ്, പിസ്ത, [[ഓട്സ്]], [[എള്ള്]], [[നിലക്കടല]], ചക്ക, പപ്പായ, [[ഓട്സ്]] മുതലായ പോഷക സമ്പുഷ്ടമായ വസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുള്ള പായസമാണ് ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരം. == തരങ്ങൾ == * [[അരിപ്പായസം]] * [[സേമിയപായസം]] * [[പാലട പ്രഥമൻ]] * [[അട പ്രഥമൻ]] * [[പഴ പ്രഥമൻ]] * [[പാൽ പായസം]] * [[ഗോതമ്പ് പായസം]] * [[ചക്ക പ്രഥമൻ]] * [[ഓട്സ് പായസം]] * [[പരിപ്പ് പായസം]] * [[കടല പായസം]] * [[പയർ പായസം]] * [[എള്ള് പായസം]] * പിസ്ത പായസം ഉത്തരേന്ത്യയിൽ ഇത് ഖീർ എന്നു തന്നെയാണ് പൊതുവെ അറിയപ്പെടുന്നത്. [[ബാർളി]] ഉപയോഗിച്ചും ഇവിടങ്ങളിൽ ഖീർ ഉണ്ടാക്കുന്നു. ഇത് കൂടാതെ [[വെർമിസെല്ലി]] അഥവാ [[സേമിയ]] ഉപയോഗിച്ചും പായസം ഉണ്ടാക്കുന്നു. ഉത്തരേന്ത്യയിൽ ഇത് പ്രധാനമായും അരി, ബാർളി എന്നിവയിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടാക്കുന്നത്. [[പ്രമാണം:Making of Kheer.jpg|thumb|Ingredients of ''kheer'']] ഖീർ (''Kheer''), പായസം എന്നീ പദങ്ങൾ സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്നാണ് വന്നിട്ടുള്ളത്. <ref name="eastaroma">{{cite web|title=Eastern Aromas|work=As Promised! Kheer|url=http://easternaromas.blogspot.com/2008/06/as-promised-kheer.html|accessdate=2008-05-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090308050114/http://easternaromas.blogspot.com/2008/06/as-promised-kheer.html|archivedate=2009-03-08|url-status=live}}</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> File:Payasam_-_പായസം.JPG|പരിപ്പുപായസം ചിത്രം:Payasam Onam Special.jpg| സേമിയ പായസം ചിത്രം:Semiya payasam.jpg|സേമിയ പായസം ചിത്രം:സേമിയപായസം.JPG|സേമിയപായസം ചിത്രം:Payasam from kuwait (3).JPG File:Ponkala Payasam.jpg|അരിപ്പായസം File:അടപ്രഥമൻ.JPG|അടപ്രഥമൻ File:തേങ്ങാപ്പാൽ പിഴിയൽ.JPG|പായസത്തിന് തേങ്ങാപ്പാൽ പിഴിയുന്നു File:Payasam making onam irvin calicut 2024 (2).jpg|അടപ്രഥമൻ File:Payasam making onam irvin calicut 2024 (1).jpg|അടപ്രഥമൻ ചേരുവകൾ </gallery> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{commons category|Kheer}} {{Cookbook|Kheer}} * [http://www.numkitchen.com/sweets.htm പായസം ഉണ്ടാക്കുന്ന രീതികൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120229193637/http://www.numkitchen.com/sweets.htm |date=2012-02-29 }} * [http://www.kurma.net/essays/e3.html അരി പായസം ഉണ്ടാക്കുന്ന രീതികൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120104192710/http://www.kurma.net/essays/e3.html |date=2012-01-04 }} == അവലംബം == {{reflist}} {{ഫലകം:കേരളീയ ഭക്ഷണങ്ങൾ}} {{food-stub|Payasam}} [[വർഗ്ഗം:പായസങ്ങൾ]] 5idwggj94n63oredvy8xw2minoi6q60 4613955 4613954 2026-04-16T23:19:25Z Vishkailas 214655 4613955 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kheer}} {{Infobox Prepared Food | name = പായസം </br> ഖീർ | image = [[പ്രമാണം:Kheer.jpg|200px]] | caption = | alternate_name = ഖീർ, ക്ഷീരം | country = [[India|ഇന്ത്യ]] | region = [[തെക്കെ ഏഷ്യ]] | creator = | course = | served = | main_ingredient = [[rice|അരി]], ഗോതമ്പ്, [[milk|പാൽ]], [[cardamom|ഏലക്കായ]], [[saffron|കുങ്കുമപ്പൂവ്]], [[pistachio|പിസ്ത]], [[പയർ]], [[കടല]], പരിപ്പ്, [[ചക്ക]], [[എള്ള്]], [[ഓട്സ്]]. | variations = [[Gil e firdaus]], [[barley]] kheer, Kaddu ki Kheer, Paal (milk), payasam | calories = | other = }} [[ചിത്രം:Payasam parippu.jpg|thumb|പരിപ്പു പായസം]] മധുരമുള്ള ഒരു വിഭവമാണ് '''പായസം'''. ഇത് പൊതുവെ ഒരു തെന്നിന്ത്യൻ വിഭവമായിട്ടാണ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്. ഒരു വേവുള്ളതിനെ '''പായസം''' എന്നും രണ്ടു വേവുള്ളതിനെ '''[[പ്രഥമൻ]]''' എന്നും പറയുന്നു. കേരളത്തിൽ വിശേഷ അവസരങ്ങളിൽ പായസം ഉണ്ടാക്കാറുണ്ട്. <ref>പി.എൻ.ഗണേശ്, മാതൃഭൂമി- നഗരം സപ്ലിമെന്റ് 28 ആഗസ്റ്റ് 2012 </ref> ഖീർ ('''Kheer''' )([[Punjabi language|Punjabi]] : '''ਖੀਰ''' [[Sanskrit]]: क्षीर/''ksheera'', [[Hindi]] :खीर, [[Urdu]]: کھیر/''kheer'') എന്ന പേരിലും ഇത് അറിയപ്പെടുന്നു. സാധാരണ ഇത് ഉണ്ടാക്കുന്നതിനു [[അരി|അരിയാണ്]] ഉപയോഗിക്കുന്നത്. പക്ഷേ ഇതിന്റെ പല തരങ്ങളിൽ [[ഗോതമ്പ്]], [[പയർ]], [[കടല]], [[എള്ള്]], [[നിലക്കടല]], [[ഓട്സ്]], [[ചക്ക]], [[മാമ്പഴം|മാമ്പഴം,]] [[പപ്പായ]], [[പിസ്ത|പിസ്ത,]] [[ആപ്പിൾ]] തുടങ്ങിയ പോഷക സമൃദ്ധമായ ഭക്ഷ്യ വസ്തുക്കൾ, പഴവർഗ്ഗങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ ഉപയോഗിക്കുന്ന പതിവുണ്ട്. സദ്യകളിൽ സാധാരണ ഭക്ഷണം കഴിച്ചതിനു ശേഷം അവസാനം ആണ് പായസം വിളമ്പുന്നത്. അമിതമായി മധുരം അടങ്ങിയതിനാൽ പായസം കുറച്ചു ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ് ആരോഗ്യത്തിന് അഭികാമ്യം എന്ന്‌ വിദഗ്ദർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. അതിനാൽ മധുരം കുറച്ചു പായസം തയ്യാറാക്കുന്ന രീതിയും ഇന്ന് സാർവ്വത്രികമാണ്. അന്നജ പ്രധാനമായ [[അരി]] കൊണ്ടുള്ള പായസത്തേക്കാൾ [[കടല]], [[പയർ]], പരിപ്പ്, പിസ്ത, [[ഓട്സ്]], [[എള്ള്]] മുതലായ പ്രോട്ടീൻ, വിറ്റാമിൻ സമൃദ്ധമായ വസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുള്ള പായസമാണ് താരതമ്യേനെ ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരം. ശബരിമല ശ്രീധർമ്മ ശാസ്താ ക്ഷേത്രത്തിലെ നിവേദ്യമായ അരവണ പായസം, അമ്പലപ്പുഴ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രത്തിലെ നിവേദ്യമായ പാൽപ്പായസം, പഴനി ക്ഷേത്രത്തിലെ പഞ്ചാമൃതം, ആറ്റുകാൽ പൊങ്കാലയിലെ നിവേദ്യമായ ശർക്കര പായസം തുടങ്ങിയവ കേരളത്തിൽ പ്രസിദ്ധമായ വിവിധ തരം രുചികരമായ പായസങ്ങൾ ആണ്. ==ആരോഗ്യം, പോഷകങ്ങൾ== പൊതുവേ പായസത്തിൽ പോഷകങ്ങൾ കുറവാണ്. പായസം വല്ലപ്പോഴും മാത്രം ഉപയോഗിക്കേണ്ട ഒരു മധുരമാണ് എന്ന്‌ പറയാം. അമിതമായി പഞ്ചസാരയോ ശർക്കരയോ തുടങ്ങിയ മധുരം ചേർത്ത പായസം ഉപയോഗിച്ചാൽ അത് ആരോഗ്യത്തെ മോശമായി ബാധിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അതിനാൽ മിതമായി മാത്രം മധുരം പായസത്തിൽ ചേർക്കുന്നതാണ് അഭികാമ്യം. വെളുത്ത [[അരി]] അന്നജ പ്രധാനമായതിനാലും അതിൽ മറ്റു പോഷകങ്ങൾ കുറവായതിനാലും അരി പായസം ധാരാളം ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഗുണകരമല്ല. വെളുത്ത അരിയും പഞ്ചസാരയും ചേർത്ത പായസം ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉള്ളവർ കഴിവതും ഒഴിവാക്കുന്നത് നന്നായിരിക്കും. മധുരം തീർത്തും ഒഴിവാക്കാൻ സാധിക്കാത്തവർ പഞ്ചസാരയ്ക്ക് പകരം ഒരു പരിധിവരെ ആരോഗ്യകരമായ അല്പം സ്റ്റീവിയ അല്ലെങ്കിൽ മധുര തുളസി ഉപയോഗിക്കുന്നത് സാധാരണമാണ്. [[പഞ്ചസാര]] ചേർത്ത പായസത്തേക്കാൾ [[ശർക്കര]] പായസമാണ് കൂടുതൽ ഗുണകരം എന്ന്‌ വിദഗ്ദർ പറയുന്നു. വെളുത്ത അരി, ഗോതമ്പ് മുതലായവ കൊണ്ടുള്ള പായസത്തേക്കാൾ [[കടല]], [[പയർ]], പരിപ്പ്, പിസ്ത, [[ഓട്സ്]], [[എള്ള്]], [[നിലക്കടല]], ചക്ക, പപ്പായ, [[ഓട്സ്]] മുതലായ പോഷക സമ്പുഷ്ടമായ വസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുള്ള പായസമാണ് ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരം. == തരങ്ങൾ == * [[അരിപ്പായസം]] * [[സേമിയപായസം]] * [[പാലട പ്രഥമൻ]] * [[അട പ്രഥമൻ]] * [[പഴ പ്രഥമൻ]] * [[പാൽ പായസം]] * [[ഗോതമ്പ് പായസം]] * [[ചക്ക പ്രഥമൻ]] * [[ഓട്സ് പായസം]] * [[പരിപ്പ് പായസം]] * [[കടല പായസം]] * [[പയർ പായസം]] * [[എള്ള് പായസം]] * പിസ്ത പായസം ഉത്തരേന്ത്യയിൽ ഇത് ഖീർ എന്നു തന്നെയാണ് പൊതുവെ അറിയപ്പെടുന്നത്. [[ബാർളി]] ഉപയോഗിച്ചും ഇവിടങ്ങളിൽ ഖീർ ഉണ്ടാക്കുന്നു. ഇത് കൂടാതെ [[വെർമിസെല്ലി]] അഥവാ [[സേമിയ]] ഉപയോഗിച്ചും പായസം ഉണ്ടാക്കുന്നു. ഉത്തരേന്ത്യയിൽ ഇത് പ്രധാനമായും അരി, ബാർളി എന്നിവയിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടാക്കുന്നത്. [[പ്രമാണം:Making of Kheer.jpg|thumb|Ingredients of ''kheer'']] ഖീർ (''Kheer''), പായസം എന്നീ പദങ്ങൾ സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്നാണ് വന്നിട്ടുള്ളത്. <ref name="eastaroma">{{cite web|title=Eastern Aromas|work=As Promised! Kheer|url=http://easternaromas.blogspot.com/2008/06/as-promised-kheer.html|accessdate=2008-05-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090308050114/http://easternaromas.blogspot.com/2008/06/as-promised-kheer.html|archivedate=2009-03-08|url-status=live}}</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> File:Payasam_-_പായസം.JPG|പരിപ്പുപായസം ചിത്രം:Payasam Onam Special.jpg| സേമിയ പായസം ചിത്രം:Semiya payasam.jpg|സേമിയ പായസം ചിത്രം:സേമിയപായസം.JPG|സേമിയപായസം ചിത്രം:Payasam from kuwait (3).JPG File:Ponkala Payasam.jpg|അരിപ്പായസം File:അടപ്രഥമൻ.JPG|അടപ്രഥമൻ File:തേങ്ങാപ്പാൽ പിഴിയൽ.JPG|പായസത്തിന് തേങ്ങാപ്പാൽ പിഴിയുന്നു File:Payasam making onam irvin calicut 2024 (2).jpg|അടപ്രഥമൻ File:Payasam making onam irvin calicut 2024 (1).jpg|അടപ്രഥമൻ ചേരുവകൾ </gallery> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{commons category|Kheer}} {{Cookbook|Kheer}} * [http://www.numkitchen.com/sweets.htm പായസം ഉണ്ടാക്കുന്ന രീതികൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120229193637/http://www.numkitchen.com/sweets.htm |date=2012-02-29 }} * [http://www.kurma.net/essays/e3.html അരി പായസം ഉണ്ടാക്കുന്ന രീതികൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120104192710/http://www.kurma.net/essays/e3.html |date=2012-01-04 }} == അവലംബം == {{reflist}} {{ഫലകം:കേരളീയ ഭക്ഷണങ്ങൾ}} {{food-stub|Payasam}} [[വർഗ്ഗം:പായസങ്ങൾ]] kccqucxquzx73ez2dp9ek9dwfwfh2dh 4613956 4613955 2026-04-16T23:21:10Z Vishkailas 214655 4613956 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kheer}} {{Infobox Prepared Food | name = പായസം </br> ഖീർ | image = [[പ്രമാണം:Kheer.jpg|200px]] | caption = | alternate_name = ഖീർ, ക്ഷീരം | country = [[India|ഇന്ത്യ]] | region = [[തെക്കെ ഏഷ്യ]] | creator = | course = | served = | main_ingredient = [[rice|അരി]], ഗോതമ്പ്, [[milk|പാൽ]], [[cardamom|ഏലക്കായ]], [[saffron|കുങ്കുമപ്പൂവ്]], [[pistachio|പിസ്ത]], [[പയർ]], [[കടല]], പരിപ്പ്, [[ചക്ക]], [[എള്ള്]], [[ഓട്സ്]]. | variations = [[Gil e firdaus]], [[barley]] kheer, Kaddu ki Kheer, Paal (milk), payasam | calories = | other = }} [[ചിത്രം:Payasam parippu.jpg|thumb|പരിപ്പു പായസം]] മധുരമുള്ള ഒരു വിഭവമാണ് '''പായസം'''. ഇത് പൊതുവെ ഒരു തെന്നിന്ത്യൻ വിഭവമായിട്ടാണ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്. ഒരു വേവുള്ളതിനെ '''പായസം''' എന്നും രണ്ടു വേവുള്ളതിനെ '''[[പ്രഥമൻ]]''' എന്നും പറയുന്നു. കേരളത്തിൽ വിശേഷ അവസരങ്ങളിൽ പായസം ഉണ്ടാക്കാറുണ്ട്. <ref>പി.എൻ.ഗണേശ്, മാതൃഭൂമി- നഗരം സപ്ലിമെന്റ് 28 ആഗസ്റ്റ് 2012 </ref> ഖീർ ('''Kheer''' )([[Punjabi language|Punjabi]] : '''ਖੀਰ''' [[Sanskrit]]: क्षीर/''ksheera'', [[Hindi]] :खीर, [[Urdu]]: کھیر/''kheer'') എന്ന പേരിലും ഇത് അറിയപ്പെടുന്നു. സാധാരണ ഇത് ഉണ്ടാക്കുന്നതിനു [[അരി|അരിയാണ്]] ഉപയോഗിക്കുന്നത്. പക്ഷേ ഇതിന്റെ പല തരങ്ങളിൽ [[ഗോതമ്പ്]], [[പയർ]], [[കടല]], [[എള്ള്]], [[നിലക്കടല]], [[ഓട്സ്]], [[ചക്ക]], [[മാമ്പഴം|മാമ്പഴം,]] [[പപ്പായ]], [[പിസ്ത|പിസ്ത,]] [[ആപ്പിൾ]] തുടങ്ങിയ പോഷക സമൃദ്ധമായ ഭക്ഷ്യ വസ്തുക്കൾ, പഴവർഗ്ഗങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ ഉപയോഗിക്കുന്ന പതിവുണ്ട്. സദ്യകളിൽ സാധാരണ ഭക്ഷണം കഴിച്ചതിനു ശേഷം അവസാനം ആണ് പായസം വിളമ്പുന്നത്. അമിതമായി മധുരം അടങ്ങിയതിനാൽ പായസം കുറച്ചു ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ് ആരോഗ്യത്തിന് അഭികാമ്യം എന്ന്‌ വിദഗ്ദർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. അതിനാൽ മധുരം കുറച്ചു പായസം തയ്യാറാക്കുന്ന രീതിയും ഇന്ന് സാർവ്വത്രികമാണ്. അന്നജ പ്രധാനമായ [[അരി]] കൊണ്ടുള്ള പായസത്തേക്കാൾ [[കടല]], [[പയർ]], പരിപ്പ്, പിസ്ത, [[ഓട്സ്]], [[എള്ള്]] മുതലായ പ്രോട്ടീൻ, വിറ്റാമിൻ സമൃദ്ധമായ വസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുള്ള പായസമാണ് താരതമ്യേനെ ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരം. ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പായസങ്ങൾ തയ്യാറാക്കുന്നത് സാധാരണയാണ്. ശബരിമല ശ്രീധർമ്മ ശാസ്താ ക്ഷേത്രത്തിലെ നിവേദ്യമായ അരവണ പായസം, അമ്പലപ്പുഴ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രസിദ്ധമായ അമ്പലപ്പുഴ പാൽപ്പായസം, പഴനി ക്ഷേത്രത്തിലെ പഞ്ചാമൃതം, ആറ്റുകാൽ പൊങ്കാലയിലെ നിവേദ്യമായ ശർക്കര പായസം തുടങ്ങിയവ കേരളത്തിൽ പ്രസിദ്ധമായ വിവിധ തരം രുചികരമായ പായസങ്ങൾ ആണ്. ==ആരോഗ്യം, പോഷകങ്ങൾ== പൊതുവേ പായസത്തിൽ പോഷകങ്ങൾ കുറവാണ്. പായസം വല്ലപ്പോഴും മാത്രം ഉപയോഗിക്കേണ്ട ഒരു മധുരമാണ് എന്ന്‌ പറയാം. അമിതമായി പഞ്ചസാരയോ ശർക്കരയോ തുടങ്ങിയ മധുരം ചേർത്ത പായസം ഉപയോഗിച്ചാൽ അത് ആരോഗ്യത്തെ മോശമായി ബാധിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അതിനാൽ മിതമായി മാത്രം മധുരം പായസത്തിൽ ചേർക്കുന്നതാണ് അഭികാമ്യം. വെളുത്ത [[അരി]] അന്നജ പ്രധാനമായതിനാലും അതിൽ മറ്റു പോഷകങ്ങൾ കുറവായതിനാലും അരി പായസം ധാരാളം ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഗുണകരമല്ല. വെളുത്ത അരിയും പഞ്ചസാരയും ചേർത്ത പായസം ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉള്ളവർ കഴിവതും ഒഴിവാക്കുന്നത് നന്നായിരിക്കും. മധുരം തീർത്തും ഒഴിവാക്കാൻ സാധിക്കാത്തവർ പഞ്ചസാരയ്ക്ക് പകരം ഒരു പരിധിവരെ ആരോഗ്യകരമായ അല്പം സ്റ്റീവിയ അല്ലെങ്കിൽ മധുര തുളസി ഉപയോഗിക്കുന്നത് സാധാരണമാണ്. [[പഞ്ചസാര]] ചേർത്ത പായസത്തേക്കാൾ [[ശർക്കര]] പായസമാണ് കൂടുതൽ ഗുണകരം എന്ന്‌ വിദഗ്ദർ പറയുന്നു. വെളുത്ത അരി, ഗോതമ്പ് മുതലായവ കൊണ്ടുള്ള പായസത്തേക്കാൾ [[കടല]], [[പയർ]], പരിപ്പ്, പിസ്ത, [[ഓട്സ്]], [[എള്ള്]], [[നിലക്കടല]], ചക്ക, പപ്പായ, [[ഓട്സ്]] മുതലായ പോഷക സമ്പുഷ്ടമായ വസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുള്ള പായസമാണ് ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരം. == തരങ്ങൾ == * [[അരിപ്പായസം]] * [[സേമിയപായസം]] * [[പാലട പ്രഥമൻ]] * [[അട പ്രഥമൻ]] * [[പഴ പ്രഥമൻ]] * [[പാൽ പായസം]] * [[ഗോതമ്പ് പായസം]] * [[ചക്ക പ്രഥമൻ]] * [[ഓട്സ് പായസം]] * [[പരിപ്പ് പായസം]] * [[കടല പായസം]] * [[പയർ പായസം]] * [[എള്ള് പായസം]] * പിസ്ത പായസം ഉത്തരേന്ത്യയിൽ ഇത് ഖീർ എന്നു തന്നെയാണ് പൊതുവെ അറിയപ്പെടുന്നത്. [[ബാർളി]] ഉപയോഗിച്ചും ഇവിടങ്ങളിൽ ഖീർ ഉണ്ടാക്കുന്നു. ഇത് കൂടാതെ [[വെർമിസെല്ലി]] അഥവാ [[സേമിയ]] ഉപയോഗിച്ചും പായസം ഉണ്ടാക്കുന്നു. ഉത്തരേന്ത്യയിൽ ഇത് പ്രധാനമായും അരി, ബാർളി എന്നിവയിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടാക്കുന്നത്. [[പ്രമാണം:Making of Kheer.jpg|thumb|Ingredients of ''kheer'']] ഖീർ (''Kheer''), പായസം എന്നീ പദങ്ങൾ സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്നാണ് വന്നിട്ടുള്ളത്. <ref name="eastaroma">{{cite web|title=Eastern Aromas|work=As Promised! Kheer|url=http://easternaromas.blogspot.com/2008/06/as-promised-kheer.html|accessdate=2008-05-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090308050114/http://easternaromas.blogspot.com/2008/06/as-promised-kheer.html|archivedate=2009-03-08|url-status=live}}</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> File:Payasam_-_പായസം.JPG|പരിപ്പുപായസം ചിത്രം:Payasam Onam Special.jpg| സേമിയ പായസം ചിത്രം:Semiya payasam.jpg|സേമിയ പായസം ചിത്രം:സേമിയപായസം.JPG|സേമിയപായസം ചിത്രം:Payasam from kuwait (3).JPG File:Ponkala Payasam.jpg|അരിപ്പായസം File:അടപ്രഥമൻ.JPG|അടപ്രഥമൻ File:തേങ്ങാപ്പാൽ പിഴിയൽ.JPG|പായസത്തിന് തേങ്ങാപ്പാൽ പിഴിയുന്നു File:Payasam making onam irvin calicut 2024 (2).jpg|അടപ്രഥമൻ File:Payasam making onam irvin calicut 2024 (1).jpg|അടപ്രഥമൻ ചേരുവകൾ </gallery> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{commons category|Kheer}} {{Cookbook|Kheer}} * [http://www.numkitchen.com/sweets.htm പായസം ഉണ്ടാക്കുന്ന രീതികൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120229193637/http://www.numkitchen.com/sweets.htm |date=2012-02-29 }} * [http://www.kurma.net/essays/e3.html അരി പായസം ഉണ്ടാക്കുന്ന രീതികൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120104192710/http://www.kurma.net/essays/e3.html |date=2012-01-04 }} == അവലംബം == {{reflist}} {{ഫലകം:കേരളീയ ഭക്ഷണങ്ങൾ}} {{food-stub|Payasam}} [[വർഗ്ഗം:പായസങ്ങൾ]] i8ao7khc1ezu5181jv3nlktf9pww7w9 4613958 4613956 2026-04-16T23:30:58Z Vishkailas 214655 4613958 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kheer}} {{Infobox Prepared Food | name = പായസം </br> ഖീർ | image = [[പ്രമാണം:Kheer.jpg|200px]] | caption = | alternate_name = ഖീർ, ക്ഷീരം | country = [[India|ഇന്ത്യ]] | region = [[തെക്കെ ഏഷ്യ]] | creator = | course = | served = | main_ingredient = [[rice|അരി]], ഗോതമ്പ്, [[milk|പാൽ]], [[cardamom|ഏലക്കായ]], [[saffron|കുങ്കുമപ്പൂവ്]], [[pistachio|പിസ്ത]], [[പയർ]], [[കടല]], പരിപ്പ്, [[ചക്ക]], [[എള്ള്]], [[ഓട്സ്]]. | variations = [[Gil e firdaus]], [[barley]] kheer, Kaddu ki Kheer, Paal (milk), payasam | calories = | other = }} [[ചിത്രം:Payasam parippu.jpg|thumb|പരിപ്പു പായസം]] മധുരമുള്ള ഒരു വിഭവമാണ് '''പായസം'''. ഇത് പൊതുവെ ഒരു തെന്നിന്ത്യൻ വിഭവമായിട്ടാണ് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്. ഒരു വേവുള്ളതിനെ '''പായസം''' എന്നും രണ്ടു വേവുള്ളതിനെ '''[[പ്രഥമൻ]]''' എന്നും പറയുന്നു. കേരളത്തിൽ വിശേഷ അവസരങ്ങളിൽ പായസം ഉണ്ടാക്കാറുണ്ട്. <ref>പി.എൻ.ഗണേശ്, മാതൃഭൂമി- നഗരം സപ്ലിമെന്റ് 28 ആഗസ്റ്റ് 2012 </ref> ഖീർ ('''Kheer''' )([[Punjabi language|Punjabi]] : '''ਖੀਰ''' [[Sanskrit]]: क्षीर/''ksheera'', [[Hindi]] :खीर, [[Urdu]]: کھیر/''kheer'') എന്ന പേരിലും ഇത് അറിയപ്പെടുന്നു. സാധാരണ ഇത് ഉണ്ടാക്കുന്നതിനു [[അരി|അരിയാണ്]] ഉപയോഗിക്കുന്നത്. പക്ഷേ ഇതിന്റെ പല തരങ്ങളിൽ [[ഗോതമ്പ്]], [[പയർ]], [[കടല]], [[എള്ള്]], [[നിലക്കടല]], [[ഓട്സ്]], [[ചക്ക]], [[മാമ്പഴം|മാമ്പഴം,]] [[പപ്പായ]], [[പിസ്ത|പിസ്ത,]] [[ആപ്പിൾ]] തുടങ്ങിയ പോഷക സമൃദ്ധമായ ഭക്ഷ്യ വസ്തുക്കൾ, പഴവർഗ്ഗങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ ഉപയോഗിക്കുന്ന പതിവുണ്ട്. സദ്യകളിൽ സാധാരണ ഭക്ഷണം കഴിച്ചതിനു ശേഷം അവസാനം ആണ് പായസം വിളമ്പുന്നത്. അമിതമായി മധുരം അടങ്ങിയതിനാൽ പായസം കുറച്ചു ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ് ആരോഗ്യത്തിന് അഭികാമ്യം എന്ന്‌ വിദഗ്ദർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. അതിനാൽ മധുരം കുറച്ചു പായസം തയ്യാറാക്കുന്ന രീതിയും ഇന്ന് സാർവ്വത്രികമാണ്. അന്നജം കൂടുതലായി അടങ്ങിയ [[അരി]] കൊണ്ടുള്ള പായസത്തേക്കാൾ [[കടല]], [[പയർ]], പരിപ്പ്, പിസ്ത, [[എള്ള്]] മുതലായ പ്രോട്ടീൻ സമൃദ്ധമായ പരിപ്പ് വർഗ്ഗങ്ങൾ, വിറ്റാമിൻ, ഫൈബർ സമൃദ്ധമായ പഴവർഗ്ഗങ്ങൾ തുടങ്ങിയവ കൊണ്ടുള്ള പായസമാണ് താരതമ്യേനെ ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരം. ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പായസങ്ങൾ തയ്യാറാക്കുന്നത് സാധാരണയാണ്. ശബരിമല ശ്രീധർമ്മ ശാസ്താ ക്ഷേത്രത്തിലെ നിവേദ്യമായ അരവണ പായസം, അമ്പലപ്പുഴ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രസിദ്ധമായ അമ്പലപ്പുഴ പാൽപ്പായസം, പഴനി ക്ഷേത്രത്തിലെ പഞ്ചാമൃതം, ആറ്റുകാൽ പൊങ്കാലയിലെ നിവേദ്യമായ ശർക്കര പായസം തുടങ്ങിയവ കേരളത്തിൽ പ്രസിദ്ധമായ വിവിധ തരം രുചികരമായ പായസങ്ങൾ ആണ്. ==ആരോഗ്യം, പോഷകങ്ങൾ== പൊതുവേ പായസത്തിൽ പോഷകങ്ങൾ കുറവാണ്. പായസം വല്ലപ്പോഴും മാത്രം ഉപയോഗിക്കേണ്ട ഒരു മധുരമാണ് എന്ന്‌ പറയാം. അമിതമായി പഞ്ചസാരയോ ശർക്കരയോ തുടങ്ങിയ മധുരം ചേർത്ത പായസം ഉപയോഗിച്ചാൽ അത് ആരോഗ്യത്തെ മോശമായി ബാധിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അതിനാൽ മിതമായി മാത്രം മധുരം പായസത്തിൽ ചേർക്കുന്നതാണ് അഭികാമ്യം. വെളുത്ത [[അരി]] അന്നജ പ്രധാനമായതിനാലും അതിൽ മറ്റു പോഷകങ്ങൾ കുറവായതിനാലും അരി പായസം ധാരാളം ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഗുണകരമല്ല. വെളുത്ത അരിയും പഞ്ചസാരയും ചേർത്ത പായസം ആരോഗ്യ പ്രശ്നങ്ങൾ ഉള്ളവർ കഴിവതും ഒഴിവാക്കുന്നത് നന്നായിരിക്കും. മധുരം തീർത്തും ഒഴിവാക്കാൻ സാധിക്കാത്തവർ പഞ്ചസാരയ്ക്ക് പകരം ഒരു പരിധിവരെ ആരോഗ്യകരമായ അല്പം സ്റ്റീവിയ അല്ലെങ്കിൽ മധുര തുളസി ഉപയോഗിക്കുന്നത് സാധാരണമാണ്. [[പഞ്ചസാര]] ചേർത്ത പായസത്തേക്കാൾ [[ശർക്കര]] പായസമാണ് കൂടുതൽ ഗുണകരം എന്ന്‌ വിദഗ്ദർ പറയുന്നു. വെളുത്ത അരി, ഗോതമ്പ് മുതലായവ കൊണ്ടുള്ള പായസത്തേക്കാൾ [[കടല]], [[പയർ]], പരിപ്പ്, പിസ്ത, [[ഓട്സ്]], [[എള്ള്]], [[നിലക്കടല]], ചക്ക, പപ്പായ, [[ഓട്സ്]] മുതലായ പോഷക സമ്പുഷ്ടമായ വസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുള്ള പായസമാണ് ആരോഗ്യത്തിന് ഗുണകരം. == തരങ്ങൾ == * [[അരിപ്പായസം]] * [[സേമിയപായസം]] * [[പാലട പ്രഥമൻ]] * [[അട പ്രഥമൻ]] * [[പഴ പ്രഥമൻ]] * [[പാൽ പായസം]] * [[ഗോതമ്പ് പായസം]] * [[ചക്ക പ്രഥമൻ]] * [[ഓട്സ് പായസം]] * [[പരിപ്പ് പായസം]] * [[കടല പായസം]] * [[പയർ പായസം]] * [[എള്ള് പായസം]] * പിസ്ത പായസം ഉത്തരേന്ത്യയിൽ ഇത് ഖീർ എന്നു തന്നെയാണ് പൊതുവെ അറിയപ്പെടുന്നത്. [[ബാർളി]] ഉപയോഗിച്ചും ഇവിടങ്ങളിൽ ഖീർ ഉണ്ടാക്കുന്നു. ഇത് കൂടാതെ [[വെർമിസെല്ലി]] അഥവാ [[സേമിയ]] ഉപയോഗിച്ചും പായസം ഉണ്ടാക്കുന്നു. ഉത്തരേന്ത്യയിൽ ഇത് പ്രധാനമായും അരി, ബാർളി എന്നിവയിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടാക്കുന്നത്. [[പ്രമാണം:Making of Kheer.jpg|thumb|Ingredients of ''kheer'']] ഖീർ (''Kheer''), പായസം എന്നീ പദങ്ങൾ സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്നാണ് വന്നിട്ടുള്ളത്. <ref name="eastaroma">{{cite web|title=Eastern Aromas|work=As Promised! Kheer|url=http://easternaromas.blogspot.com/2008/06/as-promised-kheer.html|accessdate=2008-05-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090308050114/http://easternaromas.blogspot.com/2008/06/as-promised-kheer.html|archivedate=2009-03-08|url-status=live}}</ref> == ചിത്രശാല == <gallery> File:Payasam_-_പായസം.JPG|പരിപ്പുപായസം ചിത്രം:Payasam Onam Special.jpg| സേമിയ പായസം ചിത്രം:Semiya payasam.jpg|സേമിയ പായസം ചിത്രം:സേമിയപായസം.JPG|സേമിയപായസം ചിത്രം:Payasam from kuwait (3).JPG File:Ponkala Payasam.jpg|അരിപ്പായസം File:അടപ്രഥമൻ.JPG|അടപ്രഥമൻ File:തേങ്ങാപ്പാൽ പിഴിയൽ.JPG|പായസത്തിന് തേങ്ങാപ്പാൽ പിഴിയുന്നു File:Payasam making onam irvin calicut 2024 (2).jpg|അടപ്രഥമൻ File:Payasam making onam irvin calicut 2024 (1).jpg|അടപ്രഥമൻ ചേരുവകൾ </gallery> == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{commons category|Kheer}} {{Cookbook|Kheer}} * [http://www.numkitchen.com/sweets.htm പായസം ഉണ്ടാക്കുന്ന രീതികൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120229193637/http://www.numkitchen.com/sweets.htm |date=2012-02-29 }} * [http://www.kurma.net/essays/e3.html അരി പായസം ഉണ്ടാക്കുന്ന രീതികൾ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120104192710/http://www.kurma.net/essays/e3.html |date=2012-01-04 }} == അവലംബം == {{reflist}} {{ഫലകം:കേരളീയ ഭക്ഷണങ്ങൾ}} {{food-stub|Payasam}} [[വർഗ്ഗം:പായസങ്ങൾ]] dhzzgky54ilup1wtzqd3s5363q95x85 0 10119 4613962 4611547 2026-04-17T00:05:09Z Vishkailas 214655 important info added 4613962 wikitext text/x-wiki {{വൃത്തിയാക്കേണ്ടവ}} {{Hdeity infobox| <!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | | Image = Kali.jpg | Caption = ഭദ്രകാളി | Name = ഭദ്രകാളി, മഹാകാളി, ചാമുണ്ഡ, ആദിശക്തി കാളി, കാലരാത്രി, ദശ മഹാവിദ്യ, ഭുവനേശ്വരി | Devanagari = काली | Sanskrit_Transliteration = Kālī | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Affiliation = <nowiki>ആദിപരാശക്തി, </nowiki>[[ഭുവനേശ്വരി]], [[ദുർഗ്ഗ]], [[പാർവതി]], [[ചണ്ഡിക]], [[ചാമുണ്ഡി]], [[സപ്തമാതാക്കൾ]], [[വാരാഹി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]] | Abode = ശ്മശാനം, രണഭൂമി | Weapon = വാൾ, ത്രിശൂലം | Mount = സിംഹം (ഭദ്രകാളി- വേതാളം, കാലരാത്രി - കഴുത) | Planet = ചൊവ്വ, പക്ഷബലമില്ലാത്ത ചന്ദ്രൻ, കേതു, ശനി }} ആദിമകാലങ്ങളിൽ മാതൃദായക്കാരായ പുരാതന [[ദ്രാവിഡർ|ദ്രാവിഡ ഗോത്രങ്ങളുടെയും]] പിന്നീട് ശാക്തേയരുടെയും കാലക്രമേണ [[ഹിന്ദു|ഹൈന്ദവരുടേയും]] ആരാധനാ മൂർത്തിയായിത്തീർന്ന ഭഗവതിയാണ്‌ '''മഹാകാളി അഥവാ ഭദ്രകാളി അല്ലെങ്കിൽ ആദിശക്തി കാളി (അതുമല്ലെങ്കിൽ കാലരാത്രി)''' {{തെളിവ്|7-ഫെബ്രവരി-2008}}. ഭദ്രകാളി അഥവാ ഭദ്രാഭഗവതി ചുരുക്കത്തിൽ ഭഗവതി എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു. [[ചാമുണ്ഡി]] അല്ലെങ്കിൽ ചാമുണ്ഡേശ്വരി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നത് ഇതേ ഭഗവതി തന്നെ. ശാക്തേയ മതത്തിലും, കൗള മാർഗത്തിലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്ന ദൈവവും കാളി തന്നെ. സംഹാരം, ശക്തി, വിജയം, സുരക്ഷ, ഐശ്വര്യം, വിദ്യ, ഭയമോചനം, ദുഷ്ടരിൽ നിന്നും രക്ഷ, ദുഃഖ വിമുക്തി, രോഗമുക്തി, കുടുംബത്തിന്റെ നിലനിൽപ്പ്, മോക്ഷം എന്നിവയുടെ ദൈവമായി ഭദ്രകാളിയെ കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. കേരളീയരുടെ കുലദൈവം ഭദ്രകാളി എന്ന ഭഗവതിയാണ്. കേരളത്തിൽ ഏതാണ്ട് എല്ലാ പ്രദേശങ്ങളിലും ചെറുതും വലുതുമായ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രങ്ങളും കാവുകളും കാണാം. ദേശ ദൈവം, കുല ദൈവം, കുടുംബ ദൈവം (ധർമ്മ ദൈവം), ഇഷ്ട ദൈവം തുടങ്ങിയ പല ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. വീടുകളുടെ മുകൾ ഭാഗത്ത്‌ മച്ചകത്തമ്മ എന്ന പേരിലും, ശാക്തേയ പീഠത്തിലും, പൂജാമുറിയിലും കാവുകളിലും മറ്റും ഭദ്രകാളി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ജഗദീശ്വരിയും പ്രകൃതിയുമായ ആദിപരാശക്തിയാണ് ഭദ്രകാളി എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. കാളി സംഹാരമൂർത്തിയാണ്. ഭഗവതിയുടെ മംഗളകരവും ഐശ്വര്യകരവുമായ ഭാവമാണ് ഭദ്രകാളി എന്നാണ് വിശ്വാസം. ശാക്തേയ പാരമ്പര്യമുള്ള ഇടങ്ങളിൽ എല്ലാം ഭഗവതിയുടെ ആരാധന കാണാം. "ഭദ്രം എന്നാൽ മംഗളമായ/ ഐശ്വര്യമുള്ള/ സുരക്ഷിതമായ/ നന്മയുള്ള തുടങ്ങിയ അർത്ഥങ്ങൾ കൽപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. ഭദ്രമായ കാലത്തെ നല്കുന്നവൾ (മംഗളകാരിണി, ഐശ്വര്യദായിനി)" എന്നതാണ് ഭദ്രകാളി എന്ന വാക്കിന്റെ അർത്ഥം. കാളി എന്നാൽ “കാളുന്നവൾ, കറുത്തവൾ, കാലത്തെ (സമയത്തെ) നിയന്ത്രിക്കുന്നവൾ, കാരുണ്യത്തിന്റെ ഭഗവതി" തുടങ്ങിയ പല രീതിയിൽ വിശേഷിപ്പിച്ചു കാണാറുണ്ട്. കറുത്ത നിറത്തോടുകൂടിയ ഈ ഭഗവതി കരിങ്കാളി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. [[കുങ്കുമം]] ഭഗവതിയുടെ പ്രസാദമായി ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്ന വസ്തുവാണ്. മണിദ്വീപം എന്ന ലോകത്ത് വസിക്കുന്ന ഭുവനേശ്വരിയായി ഭദ്രകാളി സങ്കൽപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ ഭുവനേശ്വരിയുടെ ഉഗ്രഭാവമായി ഭദ്രകാളിയെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. പൊതുവേ കാളി അധർമ്മം, അനീതി, തിന്മ തുടങ്ങിയവയെ ഉന്മൂലനം ചെയ്യുകയും രോഗദുരിതങ്ങളെ സുഖപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്ന ഭഗവതി ആയിട്ടാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ദുഷ്ടരെ ശിക്ഷിക്കുകയും ശിഷ്ടരെ രക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഭദ്രകാളി സങ്കല്പം കേരളത്തിലും പ്രബലമാണ്. തിന്മയുടെ മേലുള്ള നന്മയുടെ വിജയമാണ് [[പരാശക്തി]] സങ്കൽപ്പം. സ്ത്രീയാണ് സൃഷ്ടിയുടെ ആധാരം എന്ന കാഴ്ചപ്പാടിൽ നിന്നാണ് ശാക്തേയർ [[പരാശക്തി|ആദിപരാശക്തിയായ]] [[കാളി|കാളിയെ]] ആരാധിച്ചു തുടങ്ങിയത്. ശാക്തേയ സമ്പ്രദായത്തിൽ സ്ത്രീക്ക് നൽകുന്ന പ്രാധാന്യം ഇതിന്‌ തെളിവായി ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെടുന്നു. ഭഗവതിയെ ആരാധിക്കുന്നവർ സ്ത്രീകളെ ബഹുമാനിക്കേണ്ടതുണ്ട് എന്നാണ് വിശ്വാസം. യാതൊരു കാരണവശാലും അവർ സ്ത്രീകളോട് മോശമായി പെരുമാറാൻ പാടില്ല എന്നാണ് ആചാരം. സ്ത്രീകൾ സന്തോഷിക്കുന്ന ഇടങ്ങളിൽ ഭഗവതിയുടെ അനുഗ്രഹം ഉണ്ടാകുമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ആദികാലങ്ങളിൽ ഗോത്ര ജനത കാളിയെ പ്രകൃതി, ഊർവ്വരത, മണ്ണിന്റെ ഫലഭൂയിഷ്ടത എന്നി ഭാവങ്ങളിൽ ആരാധിച്ചിരുന്നു. കാർഷിക സമൃദ്ധി, യുദ്ധ വിജയം, രോഗമുക്തി, കുടുംബത്തിന്റെ ഐശ്വര്യം അല്ലെങ്കിൽ സമ്പത്ത്, സന്താനങ്ങളുടെ അഭിവൃദ്ധി, കുലത്തിന്റെ നിലനിൽപ്പ്, വ്യാപാരത്തിന്റെ അഭിവൃദ്ധി, മോക്ഷം എന്നിവയ്ക്കായി ഭഗവതിയെ ആരാധിക്കുന്ന രീതി വ്യാപകമായിരുന്നു. പുരാതന കാലങ്ങളിൽ ആരാധിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ‘കൊറ്റവൈ‘ എന്ന യുദ്ധദൈവമാണ് ഇന്നത്തെ [[ദുർഗ്ഗ]], ഭദ്രകാളി സങ്കൽപ്പങ്ങളിൽ ആരാധിക്കപ്പെട്ടിരുന്നത് എന്ന്‌ ചരിത്രം പറയുന്നു. ശൈവ വൈഷ്ണവ ബൗദ്ധ മതങ്ങളും അബ്രഹാമിക മതങ്ങളും ഉടലെടുക്കുന്നതിന് മുൻപ് തന്നെ ലോകത്തിൽ മാതൃ ദൈവ ആരാധന വ്യാപകമായിരുന്നു. ക്രിസ്തുവർഷത്തിനു മുമ്പ് വളരെ പുരാതന കാലം മുതൽക്കേ തന്നെ ലോകത്തിൽ മാതൃദൈവ സങ്കൽപ്പം നിലനിന്നിരുന്നു. മാതൃദൈവ ആരാധന, പ്രകൃതി ആരാധന സിന്ധുനാഗരികതയ്ക്ക് മുൻപേ തന്നെ ഭാരതത്തിലും നിലനിന്നിരുന്നു. ഇത് ഉർവ്വരതാ സങ്കൽപവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് കിടക്കുന്നു. ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങളിലും കാവുകളിലും ഇന്നും തുടർന്നുവരുന്ന ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങൾ ഇത്തരം പ്രകൃതി ആരാധനയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നു. കാടിനെ കാക്കുന്ന കാവ് പ്രകൃതി സംരക്ഷണത്തിന്റെയും ജീവ വൈവിദ്ധ്യത്തിന്റെയും ഭാഗമായ കാളി ആരാധനാ സങ്കൽപവുമായി ചേർന്ന് നിൽക്കുന്നു. പ്രകൃതിയും വികൃതിയും ഭഗവതിയായി സങ്കൽപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. മറ്റുള്ള ദൈവ സങ്കൽപ്പങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി മത്സ്യമാംസാദി നിവേദ്യങ്ങളോട് കൂടിയ പഞ്ചമകാര പൂജ ഭദ്രകാളിക്ക് പ്രധാനമാണ്. ശാക്തേയ പൂജയിലും, കൗള മാർഗത്തിലും ഇത്തരം നിവേദ്യങ്ങൾ നിർബന്ധമാണ് എന്നത് അതിനുള്ള തെളിവാണ്. എന്നാൽ ഇന്ന് പല ക്ഷേത്രങ്ങളിലും ഇവ പകരം മറ്റു പല വസ്തുക്കളും ഉപയോഗിച്ച് കാണുന്നു. മണ്ടയ്ക്കാട് ക്ഷേത്രത്തിലെ മത്സ്യ പൊങ്കാല, മാടായിക്കാവിലെ കോഴി നിവേദ്യം, ചെട്ടികുളങ്ങരയിലെ കൊഞ്ചും മാങ്ങാ, കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെ കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ, കോഴി സമർപ്പണം, കോഴിയും പിടിയും തുടങ്ങിയ ഉദാഹരണം. ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ആദിപരാശക്തിയുടെ മൂന്ന് പ്രധാന ഭാവങ്ങളിൽ ഒന്നായി മഹാകാളിയെ കണക്കാക്കുന്നു. മഹാലക്ഷ്മി, മഹാസരസ്വതി എന്നിവരാണ് മറ്റ് രണ്ട് പേർ. ശൈവർ ഇത് ശ്രീ [[പാർവതി]]യുടെ കറുത്ത രൂപമായി ശൈവർ വിശ്വസിക്കുന്നു. വേഗം അനുഗ്രഹം ചൊരിയുന്നവളും, ഐശ്വര്യദായിനിയും, ആപത്തുകളിൽ രക്ഷകിയുമാണ് ഭഗവതി എന്നാണ് വിശ്വാസം. കാളിയുടെ സൗമ്യവും രൗദ്രവുമായ പത്ത് രൂപങ്ങൾ ദശമഹാവിദ്യ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. സപ്തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയായ [[ചാമുണ്ഡി]]യും കാളി തന്നെയാണ്. കാവുകൾ മലയാള നാടിൻ്റെ ആരാധന സമ്പ്രദായത്തിൻ്റെ മുഖമുദ്രയാണ്. കൊടുങ്ങല്ലൂർക്കാവ്, പനയന്നാർക്കാവ്, മാടായിക്കാവ് എന്നിവ പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. [[കാവ്]] എന്ന പദത്തിന് ചെറിയ കാട്, വൃക്ഷങ്ങളും ചെടികളും ഇടത്തിങ്ങി വളരുന്ന സ്ഥലം എന്നിങ്ങനെ അർത്ഥങ്ങൾ കണക്കാക്കാം. കാവുകളിൽ സാധാരണയായി രാജസിക, താമസിക ഗണങ്ങളിൽ വരുന്ന ദേവതാ സങ്കല്പങ്ങളെ യാണ് ആരാധിക്കുന്നത്. ഇവർ ഉഗ്രമൂർത്തികളും രക്ഷാദേവതകളുമാണ്. കേരളത്തിൽ ഭദ്രകാളിയെ ആദ്യമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചത് കൊടുങ്ങല്ലൂരിലാണ്. കേരളത്തിലെ 64 ഭഗവതീ ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ മാതൃക്ഷേത്രമായിട്ടാണ് തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതീ ക്ഷേത്രത്തെ കണക്കാക്കുന്നത്. ഇവിടെ നിന്ന് ഭഗവതിയെ ആവാഹിച്ചു കൊണ്ടു പോയി മറ്റു ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പ്രതിഷ്ഠിച്ചതായി പറയപ്പെടുന്നു. പ്രസിദ്ധമായ ആറ്റുകാൽ പൊങ്കാലയ്ക്ക് ഭഗവതി കൊടുങ്ങല്ലൂരിൽ നിന്ന് വരുന്നുവെന്നാണ് സങ്കൽപ്പം. ഇതുപോലെ കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ മാടായിക്കാവിൽ നിന്നും ഭഗവതിയെ ആവാഹിച്ച് കൊണ്ടുപോയി കുടിയിരുത്തിയ അനേകം ക്ഷേത്രങ്ങൾ കേരളത്തിലുണ്ട്. ഭാരതത്തിൽ എല്ലായിടത്തും കാളി ആരാധന നിലവിലുണ്ട്. വിവിധ പ്രദേശങ്ങളിൽ പല പ്രാദേശികമായ പേരുകളിൽ കാളിയെ ആരാധിച്ചു വരുന്നുണ്ട്. കേരളത്തിൽ ശ്രീകുരുംബ, തമിഴ്നാട്ടിൽ മാരിയമ്മൻ, കർണാടകയിൽ [[ചാമുണ്ഡി]], ബംഗാളിൽ ഭവതാരിണി എന്നെല്ലാം അറിയപ്പെടുന്നതും കാളി തന്നെ. പൊതുവേ അവർണ്ണ വിഭാഗങ്ങളും പിന്നോക്ക സമുദായക്കാരുമാണ് ഭദ്രകാളിയെ കൂടുതലായി ആരാധിച്ചു കണ്ടിരുന്നത്. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം [[കാലരാത്രി]] എന്ന പേരിൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നതും കാളി തന്നെ. കാളി ഭക്തരുടെ കൂട്ടത്തിൽ കാളിദാസൻ, തെന്നാലി രാമൻ, ശ്രീരാമകൃഷ്ണ പരമഹംസർ, സ്വാമി വിവേകാനന്ദൻ തുടങ്ങിയ പ്രസിദ്ധരായ ഒരു വലിയ നിര തന്നെയുണ്ട്. ഭദ്രകാളിയെ ആരാധിക്കുന്നതിനു പ്രത്യേക നിഷ്ഠയോ നിവേദ്യമോ ആചാരങ്ങളോ ഇല്ലെന്നാണ് സങ്കല്പം. ഭഗവതിപൂജ വൈദീക ആരാധന സമ്പ്രദായത്തിന് കീഴിൽ ഉൾപെടുന്നില്ല എന്നതാണ് ഇതിന്റെ ഒരു പ്രധാന കാരണം. ഭക്തർക്ക് ഇഷ്ടമുള്ള രീതിയിൽ പൂജിക്കാവുന്നതാണ്. ജാതിഭേദമില്ലാതെ ആർക്കും ഭഗവതിയെ ആരാധിക്കാം. അബ്രാഹ്മണർ പൂജ നടത്തുന്ന ധാരാളം ഭദ്രകാളീ ക്ഷേത്രങ്ങളും കുടുംബക്കാവുകളും ഇന്നും കേരളത്തിൽ ഉണ്ട്. ഭക്തർക്ക് ഇഷ്ടമുള്ള ഭക്ഷണം നിവേദ്യമായി സമർപ്പിക്കാം എന്നാണ് വിശ്വാസം. ആറ്റുകാൽ പൊങ്കാല തന്നെ ഉത്തമ ഉദാഹരണം. പണ്ട് കാലത്ത് വീടുകളിൽ മച്ചകത്ത് ഭഗവതിയായും, ഇന്ന് മുകൾ നിലയിലും കുടുംബ ദൈവമായി ഭഗവതിയെ കാണാം. ശാക്തേയ വിധിപ്രകാരം തറവാട്ടിലെ അംഗങ്ങൾ തന്നെ നേരിട്ട് ഭഗവതിയെ പൂജിക്കുന്ന രീതി ഇന്നും വ്യാപകമാണ്. ഈ ഭഗവതിക്ക് അശുദ്ധി ഇല്ല.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQhzmvmVjsGQAuQd3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667641190/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fKali/RK=2/RS=Li7L2kJU5d489qb1VvNBoC3ZRPM-|title=en.wikipedia.org › wiki › Kali - Wikipedia}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=നവംബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == വിശ്വാസം == ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം പ്രപഞ്ച നാഥയായ സാക്ഷാൽ ആദിപരാശക്തിയാണ്‌ ഭദ്രകാളി എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. മണിദ്വീപനിവാസിനിയായ ഭുവനേശ്വരി തന്നെയാണ് ഭദ്രകാളി എന്ന്‌ ദേവി പുരാണങ്ങൾ പറയുന്നു. ദേവി ഭാഗവത പ്രകാരം ആദിപരാശക്തിയുടെ (അഥവാ ഭുവനേശ്വരി) മൂന്ന് പ്രധാന ഭാവങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് മഹാകാളി. മഹാകാളി സംഹാരമൂർത്തിയാണ്. [[മഹാലക്ഷ്മി|മഹാലക്ഷ്മിയും]] [[സരസ്വതി|മഹാസരസ്വതിയും]] ആണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാവങ്ങൾ. ആ ഭഗവതിയുടെ ഐശ്വര്യകരവും സർവ്വരക്ഷാകരവുമായ ഭാവമാണ് ശ്രീ ഭദ്രകാളി. ജഗദീശ്വരി എന്ന്‌ ഭഗവതി അറിയപ്പെടുന്നു. ആ ഭഗവതിയുടെ തൃഗുണങ്ങൾ ആണ് ത്രിമൂർത്തികളായ ബ്രഹ്മാ, വിഷ്ണു, മഹേശ്വരന്മാർ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. ഭദ്രകാളി വീര്യത്തിന്റെയും കരുണയുടെയും ദൈവമായാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. വേഗം അനുഗ്രഹം ചൊരിയുന്ന സങ്കല്പം. ഭദ്രകാളിയെ തന്നെ മൂന്ന് ഗുണങ്ങളോട് കൂടി മഹാലക്ഷ്മി, മഹാസരസ്വതി ഭാവങ്ങളിലും ആരാധിക്കാറുണ്ട്. കാളിക പുരാണം ഭഗവതിയുടെ മാഹാത്മ്യ കഥകൾ വർണ്ണിക്കുന്നു. “സ്ത്രീണാം നിന്ദാം പ്രഹരം ച കൗടില്യം വാ അപ്രിയംവച ആത്മനോഹിത മന്വിച്ഛൻ കാളീ ഭക്തോ വിവർജ്ജയേൽ“ അഭിവൃദ്ധിയെ ആഗ്രഹിക്കുന്ന കാളീഭക്തൻ സ്ത്രീകളെ നിന്ദിക്കാനോ ഉപദ്രവിക്കാനോ അവരോട് കളവ് പറയുകയോ അഹിതം പറയുകയോ പാടില്ല. അങ്ങനെ ചെയ്താൽ ഭദ്രകാളീ കോപമായിരിക്കും ഫലം. കാളി ഭക്തർ സ്ത്രീകൾക്ക് ബഹുമാനവും തുല്യ അംഗീകാരവും നൽകേണ്ടതുണ്ട് എന്നാണ് വിശ്വാസം. സ്ത്രീകളിൽ ഭഗവതി വസിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പമാണ് ഇതിന്റെ കാരണം. ഭഗവതി ഉപാസകർ സ്ത്രീകളോട് അപമര്യാദയായി ഇടപെടാൻ പാടില്ല എന്ന്‌ പ്രത്യേകം നിഷ്‌ക്കർഷിക്കാറുണ്ട്. സ്ത്രീകൾ സന്തോഷിക്കുന്ന ഇടങ്ങളിൽ ഭഗവതി ഐശ്വര്യം ചൊരിയുന്നു എന്ന്‌ വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ഭഗവതിയുടെ പൂജയിൽ സ്ത്രീകൾ പങ്കെടുക്കുന്നത് വിശേഷമാണ് എന്നാണ് സങ്കല്പം. പ്രത്യേകമായി നടത്തുന്ന ഭഗവതി പൂജയിൽ സ്ത്രീക്ക് അശുദ്ധി ഒന്നും ഇല്ല. വീടുകളുടെ മുകൾ ഭാഗത്ത്‌ മച്ചിൽ ഭഗവതി എന്ന പേരിലും, ശാക്തേയ പീഠത്തിലും, പൂജാമുറിയിലും ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. കുടുംബത്തിന്റെ സാമ്പത്തികം, പ്രതാപം, സന്താനങ്ങളുടെ അഭിവൃദ്ധി, വ്യാപാരത്തിന്റെ പുരോഗതി എന്നിവ നിലനിർത്താൻ വേണ്ടിയാണ് ഇതെന്നാണ് വിശ്വാസം. ഭഗവതിയെ പൗർണമി ദിവസം (പൂർണ്ണ ചന്ദ്രൻ) [[ദുർഗ്ഗ|ദുർഗ്ഗയായും]] അമാവാസി ദിവസം [[കാളി]] ആയും സങ്കൽപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. ശിവ പുരാണപ്രകാരം ശിവന്റെ മഹാകാലൻ എന്ന അവതാരത്തിന്റെ ശക്തിയാണ് മഹാകാളി. ദാരികനെ വധിച്ച ശിവപുത്രിയായും ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ലളിതാസഹസ്രനാമത്തിൽ “മഹേശ്വരീ മഹാകാ‍ളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാശനാ അപർണ്ണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ“ എന്നുള്ള കാളി നാമങ്ങൾ കാണാം. കാളിയുടെ സൗമ്യവും സുന്ദരവുമായ രൂപം സുമുഖീകാളി എന്നറിയപ്പെടുന്നു. സമ്പത്തും ഐശ്വര്യവും പ്രദാനം ചെയ്യുന്ന ഭഗവതി ആണിത്. പല ക്ഷേത്രങ്ങളിലും ഭദ്രകാളി സുമുഖികാളി രൂപത്തിൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. നവരാത്രിയുടെ അവസാന നാളിൽ സുഭദ്ര എന്ന പേരിലും ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. സുഭദ്രാ ആരാധനയ്ക്കായി ഈ സ്തോത്രം ഉപയോഗിക്കാവുന്നതാണ്. ‘സുന്ദരീം സ്വർണ്ണ വർണ്ണാഭാം സുഖ സൗഭാഗ്യ ദായിനീം സുഭദ്ര ജനനീം ദേവീം സുഭദ്രാം പൂജ്യയാമ്യഹം‘ ഒരു കൊച്ചു പെൺകുട്ടിയുടെ രൂപത്തിൽ ഉള്ള ഭഗവതി ബാലഭദ്ര എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കല്പാന്തത്തിൽ അഖില ബ്രഹ്മാണ്ഡത്തെയും ഭഗവതി തന്നിൽ ലയിപ്പിക്കുന്നു. പുന സൃഷ്ടിയുടേയും ശക്തി ഭഗവതിയാണ്. ശാന്തസ്വരൂപിണിയായും രൗദ്രസ്വരൂപിണിയായും കാളി വിരാജിക്കുന്നു. യുദ്ധഭൂമിയിലും, ശ്മശാനത്തിലും വസിക്കുന്ന ഭഗവതി ആരോഗ്യത്തിന്റെ ദൈവം കൂടിയാണ്. മഹാമാരികളിൽ നിന്നും മഹാരോഗങ്ങളിൽ നിന്നും രക്ഷക്കായി ഭഗവതിയെ ആരാധിച്ചു കാണാറുണ്ട്. കൊടുങ്ങല്ലൂർ, തിരുമാന്ധാകുന്ന്, മണ്ടയ്ക്കാട് തുടങ്ങിയ ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ രോഗനാശത്തിനായി ഭക്തർ ദർശനം നടത്തി വരുന്നത് ഇതിന് ഉദാഹരണമാണ്. ക്ഷിപ്രപ്രസാദിയും ഇഷ്ട വരദായിനിയുമായ ഭദ്രകാളി ഭയം, ശത്രുപീഡ, രോഗം, ദാരിദ്ര്യം, പ്രകൃതിദുരന്തം പോലെയുള്ള ആപത്തുകളിൽ നിന്നും ഭക്തരെ രക്ഷിക്കുന്നവളാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. പഞ്ചഭൂതങ്ങളിൽ പെട്ട അഗ്നിയോടാണ് കാളിയെ ഉപമിച്ചിരിക്കുന്നത്. പ്രകൃതിയും വികൃതിയുമായി കാളികയെ ഉപാസകർ സങ്കൽപ്പിക്കുന്നു. അതിനാൽ പ്രകൃതി സംരക്ഷണത്തിന്റെ ഭാഗമായി കാവുകളിൽ ഭഗവതിയെ ആരാധിച്ചു വരുന്നു. ദശമഹാവിദ്യകൾ, സപ്‌തമാതാക്കൾ, നവദുർഗ്ഗ എന്നിവരിൽ പ്രധാനിയായി കാളിയെ കണക്കാക്കുന്നു. [[ദേവീമാഹാത്മ്യം]] പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായത്തിലെ "ജ്വാലാകരാളമത്യുഗ്രമശേഷാ സുരസൂദനം ത്രിശൂലം പാതു നോ ഭീതേർ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ” എന്ന ശ്ലോകത്തിൽ ഭുവനേശ്വരിയുടെ കറുത്ത ഉഗ്രഭാവമായി ഭദ്രകാളിയെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. കാളീ സഹസ്രനാമത്തിൽ ഭഗവതിയെ കാലഭൈരവന്റെ (ശിവന്റെ) ഭാര്യയായി അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. അതിനാൽ പാർവതിയും കാളിയും ഒന്ന് തന്നെ എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ലളിത സഹസ്രനാമത്തിൽ “മഹേശ്വരീ മഹാകാ‍ളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാശനാ അപർണ്ണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ“ എന്ന്‌ ഭഗവതിയെ സ്തുതിക്കുന്നതായി കാണാം. രാജസ, സാത്വിക ഭാവങ്ങളിലും ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ബാലഭദ്ര, സുമുഖികാളി തുടങ്ങിയ ഭാവങ്ങൾ ഭഗവതിയുടെ സൗമ്യസുന്ദര ഭാവങ്ങളാണ്. ആദിശക്തി, മഹാകാളി, ദാരികനെ വധിച്ച ഭദ്രകാളി, അഥർവാണ ഭദ്രകാളി, ചാമുണ്ഡേശ്വരി, വാർത്താളി എന്നിവ കാളിയുടെ വിവിധ ഭാവങ്ങൾ ആണ്. ദേവി പുരാണങ്ങൾ പ്രകാരം മഹാകാളിയും മഹാലക്ഷ്മിയും മഹാസരസ്വതിയും ഒന്ന്തന്നെ എന്നാണ് വിശ്വാസം‌. സമയത്തിന്റെ (കാലത്തിന്റെ) ഭഗവതിയാണ് കാലി അഥവാ കാളി എന്നാണ് സങ്കല്പം. പ്രകൃതിയും വികൃതിയുമാണ് ഭഗവതി എന്നാണ് വിശ്വാസം. ജീവജാലങ്ങളെ പോറ്റി വളർത്തുന്നവളും അവയെ സംഹരിക്കുന്ന വളുമായ പ്രകൃതിയാണ് കാളിയെന്ന് ശക്തി ഉപാസകർ കരുതുന്നു. അജ്ഞാനത്തിന്റെ അന്ധകാരം ഇല്ലാതാക്കി ജ്ഞാനത്തിന്റെ പ്രകാശം പരത്തുന്നവൾ എന്ന് താന്ത്രികർ വിശ്വസിക്കുന്നു. തമിഴ് ഇതിഹാസകാവ്യമായ [[ചിലപ്പതികാരം|ചിലപ്പതികാരത്തിലെ]] വീരനായിക [[കണ്ണകി|കണ്ണകിയെ]] (ഭാര്യാദൈവം) കാളിയോട് ഉപമിച്ചു കാണാറുണ്ട്. തോറ്റം പാട്ടിൽ വടക്കും കൊല്ലത്തെ കന്യാവ് ഭദ്രകാളിയുടെ അവതാരമായി വർണ്ണിക്കപ്പെടുന്നു. ഭഗവതീ പൂജക്ക്‌ ജാതി വർണ്ണങ്ങൾ ബാധകമല്ലാത്ത തിനാൽ പൊതുവേ എല്ലാ ഹൈന്ദവ വിഭാഗങ്ങളും ഭദ്രകാളിയെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും പൊതുവേ അവർണ്ണ വിഭാഗങ്ങളാണ് ഭഗവതിയെ കൂടുതലും ആരാധിക്കുന്നത്. കുലദൈവമായും കുടുംബദൈവമായും, ദേശദൈവമായും, ഉപാസനാമൂർത്തിയായും ഇഷ്ടദൈവമായും മച്ചികത്തെ ഭഗവതിയായുമൊക്കെ ഭദ്രകാളി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശാക്തേയ കൗള വിശ്വാസപ്രകാരം പഞ്ചമ കാരങ്ങളായ മത്സ്യം, ഭക്ഷ്യയോഗ്യമായ മാംസം (പൂവൻ കോഴി), മധു, മൈഥുനം, മുദ്ര എന്നിവ സമർപ്പിച്ചു പ്രാർത്ഥിച്ചാൽ ഭഗവതിയുടെ അനുഗ്രഹത്തിന് കാരണമാകും എന്നാണ് ആചാരം. ഇക്കാരണത്താൽ ശക്തിപൂജയിൽ സസ്യേതര ഭക്ഷണം നിവേദിക്കാറുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന് ഭക്ഷ്യയോഗ്യമായ [[കോഴി]], [[മത്സ്യം]] എന്നിവ കറിയാക്കിയോ അല്ലാതെയോ നിവേദിച്ചു കൊണ്ടുള്ള പൂജകൾ ശാക്തേയ സമ്പ്രദായത്തിൽ കാണാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ ഇന്നിതിന് പകരമായി [[കുമ്പളങ്ങ]] ഉപയോഗിച്ചു കാണാറുണ്ട്. പണ്ടു കാലത്ത് കാർഷിക സമൃദ്ധിക്കായി ഭഗവതിയെ ആരാധിച്ചിരുന്നു. മകര കൊയ്ത്തിന് ശേഷം പാടത്ത് നിന്നും ലഭ്യമായ നെല്ല് കുത്തിയ അരി ഉപയോഗിച്ച് ഐശ്വര്യത്തിനും രക്ഷയ്ക്കുമായി ഭഗവതിക്ക് [[പായസം]] തയ്യാറാക്കി നിവേദിച്ചിരുന്നു. ഇതാണ് ക്രമേണ [[പൊങ്കാല]] എന്ന ആചാരമായി മാറിയത്. ഇന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ [[പൊങ്കാല]] അതിപ്രധാനമാണ്. കൃഷിക്ക് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന കാളകളെയും കുതിരകളെയും രാജാവിന്റെ പ്രതീകമായ ആനകളെയും മറ്റും അലങ്കരിച്ചു ഭഗവതി സന്നിധിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി ആഘോഷമായി ഉത്സവം നടത്തിയിരുന്നു. പിന്നീട് കാലക്രമേണ അലങ്കരിച്ച പൊയ്ക്കാളകളെയും പൊയ്ക്കുതിരകളെയും ഉപയോഗിച്ച് കൊണ്ടുള്ള ഉത്സവങ്ങൾ നിലവിൽ വന്നു. ശക്തിയാരാധനയുടെ നാടായിരുന്നു കേരളം. പുരാതനമായ ഗോത്രാരാധന കാലം മുതൽക്കേ തന്ത്രത്തിന്റെ ഏതൊരു ശാഖയിലേക്കും പടർന്ന് പന്തലിച്ചതാണ് പരാശക്തിയുടെ ആരാധന. കേരളത്തിൽ ഭദ്രകാളിയെ പൊതുവെ രണ്ട് ധ്യാനങ്ങളിൽ ആണ് ആരാധിക്കുന്നത്, അവ: 'അഞ്ജനാചലനിഭാ....', 'കാളീം മേഘ സമപ്രഭാം....' എന്നീ രണ്ട് ധ്യാനങ്ങളാണ്. ആദ്യത്തേതിൽ ഖഡ്ഗം, ഖേടകം, കപാലം, ശൂലം എന്നിവകൾ ധരിച്ചതും രണ്ടാമത്തേതിൽ ഖഡ്ഗം, ഖേടകം, കപാലം, ദാരികശിരസ്സ് എന്നിവകൾ ധരിച്ച് വേതാളത്തിന്റെ പുറത്തിരിക്കുന്ന 'ശക്തിഭൈരവി' എന്ന ഭഗവതിയെയാണ് പൂജിക്കുന്നത് (രണ്ട് ധ്യാനത്തിലും ശക്തിഭൈരവി തന്നെ). ഈ ഭഗവതി ദാരിക വധത്തിനായി മഹാദേവന്റെ മൂന്നാം തൃക്കണ്ണിൽ നിന്നും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട ഭദ്രകാളി തന്നെയെന്ന് തന്ത്രം പരാമർശിക്കുന്നു. ഇതിൽ നിന്നും വിഭിന്നമായ പല കാളി സങ്കൽപ്പങ്ങൾ കേരളത്തിലുണ്ട്. അതിൽ ഒന്നാണ് 'രുരുജിത്' എന്ന തന്ത്ര സമ്പ്രദായം. രുരു എന്ന അസുരനെ ജയിച്ച ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്രരൂപമായ കാളിയെ പൂജിക്കുന്ന വിധാനം. നിലവിൽ കേരളത്തിൽ 13 ക്ഷേത്രങ്ങളിലാണ് രുരുജിത് വിധാനം നിലവിൽ ഉള്ളത്. കോലത്തിരിയുടെ പരദേവതയായ മാടായിക്കാവിലമ്മ, നീലേശ്വരം രാജകുടുംബത്തിന്റെ പരദേവതയായ മന്നംപുറത്ത്കാവിലമ്മ, വള്ളുവനാടിന്റെ പരദേവതയായ തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ, സാമൂതിരിയുടെ ആരാധനാമൂർത്തിയായ വളയനാട് ഭഗവതി, ഇവ കൂടാതെ മാമാനിക്കുന്നത്ത്കാവ്, തിരുവഞ്ചേരികാവ്, കളരിവാതുക്കൽകാവ്, പിഷാരികാവ്, കളിയാംവെല്ലികാവ്, കൊടിക്കുന്നത്ത്കാവ്, കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീകുരുമ്പകാവ്, മുത്തൂറ്റ്കാവ്, വലിയ പനയന്നാർകാവ്. ഇത്രയുമാണ് കേരളത്തിലെ 13 ശാക്തേയ രുരുജിത് കേന്ദ്രങ്ങൾ. മാതൃസദ്ഭാവം എന്ന തന്ത്രഗ്രന്ഥത്തിലാണ് ഈ ഭഗവതിയുടെ ആരാധന സമ്പ്രദായങ്ങളെ പറ്റി പരാമർശിക്കുന്നത്. രുരുവിനെ കൊന്ന ഉഗ്രരൂപിണിയായ കാളിയെ പൊതുവെ രണ്ട് ധ്യാനങ്ങളിലാണ് സങ്കൽപ്പിക്കാറ്: ഒന്നാമത്തേത് : "സദ്യഃ സംഗരസംഗതാസുരശിരഃ ശ്രേണീ..... ", രണ്ടാമത്തേത് : "ശംഭുസ്ഥാ...." എന്ന് തുടങ്ങുന്ന രണ്ട് ധ്യാനങ്ങൾ. ഇതിൽ ആദ്യത്തെ ധ്യാനത്തിൽ വർണ്ണന ഇപ്രകാരം; യുദ്ധത്തിൽ വധിക്കപ്പെട്ട അസുരന്മാരുടെ ശിരസ്സുകൾ കോർത്ത മാല (ഉത്തരീയമായി) ധരിച്ചിരിക്കുന്നവളും, കൈകളിൽ പരിച, കപാലം, പാമ്പ്, വലിയ മണി, ഖട്വാംഗം, തൃശൂലം, വാൾ, അസുരന്റെ ശിരസ്സ് എന്നിവ ധരിച്ചിരിക്കുന്നവളുമായ ആ മഹാഭൈരവിയെ ധ്യാനിക്കുന്നു. കൊടുങ്ങല്ലൂർ, തിരുമാന്ധാംകുന്ന് എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഈ ധ്യാനപ്രകാരമുള്ള രൂപമാണുള്ളത്. ഇനി രണ്ടാമത്തെ ധ്യാനത്തിലെ വർണ്ണന: 'ശിവന്റെ ഹൃദയത്തിൽ അധിവസിക്കുന്നവളും, തിളങ്ങുന്ന ചന്ദ്രക്കല ചൂടിയ കിരീടം ധരിച്ചവളും, കയ്യിൽ പാശം, അങ്കുശം, ശൂലം, കപാലം എന്നിവ ഏന്തിയവളും, തലയോട്ടികൾ കൊണ്ടുള്ള മാല അണിഞ്ഞവളും, മൂന്നു കണ്ണുകളോടു കൂടിയവളും, ചുവന്ന വസ്ത്രങ്ങളും ചന്ദനവും ധരിച്ചവളും, സർവ്വ ആഭരണങ്ങളാലും ശോഭിക്കുന്നവളും, കറുപ്പ് നിറമുള്ളവളുമായ ആ മംഗളസ്വരൂപിണിയായ ഭഗവതി നമ്മെ എപ്പോഴും കാത്തുരക്ഷിക്കട്ടെ'. വളയനാട് ഭഗവതിയുടെ ധ്യാനം ഇപ്രകാരം ആകുന്നു.<ref name=":0" /> ശാക്തേയ പൂജ, ഭഗവതി സേവ, കടുംപായസം , രക്ത പുഷ്പ്പാഞ്ജലി, പൂവൻ കോഴിയെ നടക്ക് വെക്കൽ, കോഴി നിവേദ്യം, മഞ്ഞൾ, കുരുമുളക്, തവിട്, ചെമ്പട്ട് എന്നിവ സമർപ്പിക്കൽ, അഭിഷേകം, ചെമ്പരത്തിമാല, തെച്ചിപ്പൂമാല, വേപ്പിലമാല, വാളും ചിലമ്പും സമർപ്പിക്കൽ, ഗുരുതി, പൊങ്കാല എന്നിവയൊക്കെ ഈ ഭഗവതിയുടെ വഴിപാടുകളാണ്. ഭദ്രകാളി സന്നിധികളിലെ പ്രധാന വഴിപാട് ഗുരുതിയാണ്. പ്രധാനമായും പൂവൻകോഴിയാണ് ഇത്തരത്തിൽ ഗുരുതിക്ക് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ മൃഗബലി നിരോധിച്ച ശേഷം കോഴിക്ക് പകരം കുമ്പളങ്ങ ഉപയോഗിക്കുന്ന ആചാരം പ്രചാരത്തിലായി. കൂടാതെ കോഴിയെ നടയിൽ സമർപ്പിക്കുന്ന ആചാരവും നിലവിൽ വന്നു. എന്നിരുന്നാലും ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ കോഴി ഇറച്ചി വിഭവങ്ങൾ കൊണ്ടുള്ള നിവേദ്യവും കാണാവുന്നതാണ്. ഇത് ഭക്തർ പ്രസാദം എന്ന പേരിൽ ഭക്ഷണമായി ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കളമെഴുത്തും പാട്ടുമാണ് മറ്റൊരു ഇഷ്ട വഴിപാട്. പൊങ്കാല, മുടിയേറ്റ്, പറണേറ്റ്, കെട്ടുകാഴ്ച, തോറ്റം പാട്ട്, മാലപ്പുറം പാട്ട്, തെയ്യം, കോമരം തുള്ളൽ തുടങ്ങിയ കേരളീയ അനുഷ്ഠാനങ്ങൾ ഭദ്രകാളിയുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തി കാണാറുണ്ട്<ref>{{Citation|last=Nikhilananda|first=Swami|title=The Ramakrishna Order|date=2021-08-19|url=http://dx.doi.org/10.4324/9781003226673-17|work=Holy Mother|pages=240–254|publisher=Routledge|access-date=2022-11-05}}</ref><ref name=":0">{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIfmy3F2VmZdI8HU13Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzcEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1717930039/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.manoramaonline.com%2fliterature%2fbookreview%2fkeralathile-kali-seva.html/RK=2/RS=UTZEGFaMNtPHrqukhTLKHcjWoVI-|title=കേരളത്തിലെ കാളീ സങ്കൽപ്പങ്ങളും ആരാധനയും|website=കേരളത്തിലെ കാളീ സങ്കൽപ്പങ്ങളും ആരാധനയും}}</ref>. == ഭഗവതി സ്തുതികൾ, പ്രാർഥന ശ്ലോകങ്ങൾ == ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യം, ദേവി ഭാഗവതം, കാളിക പുരാണം, ഭഗവതി പുരാണം, കാളി സഹസ്രനാമം, ലളിത സഹസ്രനാമം, ഭദ്രകാളി പത്ത്, ദേവി മഹാത്മ്യം തുടങ്ങിയവ കാളി പ്രാധാന്യം ഉള്ള പ്രസിദ്ധമായ ഗ്രന്ഥങ്ങളോ സ്തുതികളോ ആണ്. അവയിൽ ചിലത് താഴെ കൊടുക്കുന്നു. === പ്രാർഥന ശ്ലോകങ്ങൾ === 1. ദേവി മാഹാത്മ്യം സർവ്വമംഗളമാംഗല്യേ ശിവേ സർവ്വാർത്ഥസാധികേ ശരണ്യേ ത്ര്യംബകേ ഗൗരീ നാരായണി നമോസ്തുതേ ശരണാഗത ദീനാർത്ത പരിത്രാണപരായണേ സർവ്വസ്യാർത്തിഹരേ ദേവീ നാരായണി നമോസ്തുതേ സർവ്വസ്വരൂപേ സർവ്വേശേ സർവ്വശക്തി സമന്വിതേ ഭയേഭ്യ സ്ത്രാഹിനോദേവി ദുർഗ്ഗേ ദേവി നമോസ്തുതേ ജ്വാലാ കരാള മത്യുഗ്രം അശേഷാസുരസൂദനം തൃശൂലം പാതു നോ ഭീതേർ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ രോഗാനശേഷാന പഹംസി തുഷ്ടാ രുഷ്ടാ തു കാമാൻ സകലാനഭീഷ്ടാൻ ത്വാമാശ്രിതാനാം ന വിപന്നരാണാം ത്വാമാശ്രിതാ ഹ്യാശ്രയതാം പ്രയാന്തി സർവ്വബാധാ പ്രശമനം ത്രൈലോകസ്യാഖിലേശ്വരീ ഏവമേവ ത്വയാ കാര്യം അസ്മദ്വൈരി വിനാശനം. 2. കാളി കാളി മഹാകാളി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ കുലം ച കുലധർമ്മം ച മാം ച പാലയ പാലയ. 3. മഹാകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം സുരേശ്വരി ഭദ്രകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം ദയാനിധേ. 4.ഓം ജയന്തി മംഗളാ കാളീ ഭദ്രകാളീ കപാലിനീ ദുർഗ്ഗാ ക്ഷമാ ശിവാ ധാത്രീ സ്വാഹ സ്വധാ നമോസ്തുതേ. ജയത്വം ദേവി ചാമുണ്ഡേ ജയ ഭൂതാർത്തിഹാരിണി ജയ സർവ്വഗതേ ദേവി കാളരാത്രി നമോസ്തുതേ. (അർത്ഥം: എല്ലാ സ്ഥലത്തും ജയിക്കുന്ന ജയന്തിയായും , മംഗളസ്വരൂപിയായ മംഗളയായും, കാളിയായും, ഭദ്രകാളിയായും, കപാലമാലയണിഞ്ഞ കപാലിനിയായും, ദുർഗ്ഗയായും, ക്ഷമയുള്ളവളായും, ശിവപ്രിയയായ ശിവയായും , ഭൂമീരൂപത്തിൽ ധാത്രിയായും, സ്വാഹാദേവിയായും, സ്വാധാദേവിയായും ഭവിച്ചിരിക്കുന്ന നിൻതിരുവടിയെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.) 5. '''ഭദ്രകാളി പത്ത്''' കണ്ഠേകാളി!മഹാകാളി! കാളനീരദവർണ്ണിനി! കാളകണ്ഠാത്മജാതേ!ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. ദാരുകാദി മഹാദുഷ്ട- ദാനവൗഘനിഷൂദനേ ദീനരക്ഷണദക്ഷേ!ശ്രീ ഭദ്രകാളീ നമോസ്തുതേ. ചരാചരജഗന്നാഥേ! ചന്ദ്ര,സൂര്യാഗ്നിലോചനേ!ചാമുണ്ഡേ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ!ശ്രീ ഭദ്രകാളീ നമോസ്തുതേ. മഹൈശ്വരപ്രദേ!ദേവീ! മഹാത്രിപുരസുന്ദരി! മഹാവീര്യേ!മഹേശീ!ശ്രീ ഭദ്രകാളീ!നമോസ്തുതേ. സർവ്വവ്യാധിപ്രശമനി! സർവ്വമൃത്യുനിവാരിണി! സർവ്വമന്ത്രസ്വരൂപേ!ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. പുരുഷാർത്ഥപ്രദേ!ദേവീ! പുണ്യാപുണ്യഫലപ്രദേ! പരബ്രഹ്മസ്വരൂപേ ശ്രീ ഭദ്രകാളീ നമോസ്തുതേ. ഭദ്രമൂർത്തേ!ഭഗാരാദ്ധ്യേ! ഭക്തസൗഭാഗ്യദായികേ! ഭവസങ്കടനാശേ!ശ്രീ ഭദ്രകാളീ നമോസ്തുതേ. നിസ്തുലേ!നിഷ്ക്കളേ!നിത്യേ നിരപായേ!നിരാമയേ! നിത്യശുദ്ധേ!നിർമ്മലേ!ശ്രീ ഭദ്രകാളീ നമോസ്തുതേ. പഞ്ചമി!പഞ്ചഭൂതേശി! പഞ്ചസംഖ്യോപചാരിണി! പഞ്ചാശൽ പീഠരൂപേ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. കന്മഷാരണ്യദാവാഗ്നേ! ചിന്മയേ!സന്മയേ!ശിവേ! പത്മനാഭാഭിവന്ദ്യേ!ശ്രീ ഭദ്രകാളീ നമോസ്തുതേ. ഭദ്രകാളിപ്പത്തു ഭക്ത്യാ ഭദ്രാലയേ ജപോൽജവം ഓതുവോർക്കും ശ്രവിപ്പോർക്കും പ്രാപ്തമാം സർവ മംഗളം. 6. ഈശ്വരി പരമേശ്വരി ജഗദീശ്വരി മഹേശ്വരി ദേവി ദേവി മഹാഭയങ്കരി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. 7.ഓം ആയുർദേഹി ധനംദേഹി വിദ്യാംദേഹി മഹേശ്വരീ സമസ്തമഖിലം ദേഹി ദേഹിമേ പരമേശ്വരീ. 8.ലളിതേ സുഭഗേ ദേവി സുഖസൗഭാഗ്യദായിനി അനന്തം ദേഹി സൗഭാഗ്യം മഹ്യം തുഭ്യം നമോനമ: 9. കാത്യായനീ മഹാമായേ ഭവാനീ ഭുവനേശ്വരീ സംസാരസാഗരേ മഗ്നം ദീനം മാം കരുണാമയീ ബ്രഹ്മവിഷ്ണുശിവാരാദ്ധ്യേ പ്രസീദ ജഗദംബികേ മനോഭിലഷിതം ദേവീ വരംദേഹീ നമോസ്തുതേ. 10. ‘’‘ദേവി മാഹാത്മ്യം’‘’ യാ ദേവീ സർവ്വ ഭൂതേഷു ശക്തിരൂപേണ സംസ്ഥിതാ  നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമോ നമഃ <div></div> 12. ലളിത സഹസ്രനാമം... ‘ഭവാനീ ഭാവനാഗമ്യാ ഭവാരണ്യകുഠാരികാ ഭദ്രപ്രിയാ ഭദ്രമൂർത്തിർ ഭക്ത സൗഭാഗ്യദായിനീ’ (41) ‘മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ‘ (145) == വിവിധ പേരുകൾ == ആദിപരാശക്തി, മഹാമായ, ജഗദംബ, കാളിക, കർണാടകയിൽ ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡി, തമിഴ്നാട്ടിൽ മാരിയമ്മൻ, മലബാറിൽ ശ്രീ കുരുംബ, മധ്യപ്രദേശിൽ ഉജ്ജയിനി മഹാകാളി, ബംഗാളിൽ ഭവതാരിണി, അസാമിൽ കാമാഖ്യ, ഭൈരവി, രക്തേശ്വരി, രുധിരമാലാ, വടക്കൻ ചൊവ്വ, നീലകേശി, കുണ്ഡലിനി, ഇച്ഛാശക്തി, പ്രകൃതി, കൊറ്റവൈ, ഊർവ്വരത, [[ഭുവനേശ്വരി]], കരിനീലി, പുതിയ ഭഗവതി, ശ്രീഭദ്ര, സുമുഖീകാളി, ബാലഭദ്ര, മംഗളാദേവി, വാർത്താളി, നരസിംഹി, ഭഗവതി തുടങ്ങിയവ ഭദ്രകാളിയുടെ വിവിധ ഭാവങ്ങളോ പേരുകളോ ആയി അറിയപ്പെടുന്നു. == നവരാത്രിയിൽ == കാളി ആരാധനയ്ക്ക് ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ദിവസങ്ങളാണ് [[നവരാത്രി]] ദിവസങ്ങൾ. നവരാത്രിയുടെ ഏഴാം ദിവസത്തിൽ ഭഗവതിയെ പ്രത്യേകമായി കാലരാത്രി മാതാവ് അല്ലെങ്കിൽ കാളിയായി ആരാധിക്കുന്നു. വിജയദശമി ഭദ്രകാളി അജ്ഞാനത്തിന് മേൽ വിജയം നേടിയ ദിവസമായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. കാളിദാസന് അറിവ് പകർന്ന ഭഗവതി സന്നിധിയിൽ വിദ്യാരംഭം നടത്തുന്നത് ഐശ്വര്യമാണ് എന്ന് ശക്തി ഉപാസകർ കരുതുന്നു. നവരാത്രിയുടെ അധിദൈവമായി ആരാധിക്കുന്നത് കാളിയെയാണ്. കാളിയെ ആരാധിച്ചാൽ ഒട്ടും തന്നെ അരക്ഷിതാവസ്ഥ ഉണ്ടാകില്ല എന്നാണ് വിശ്വാസം. ക്രിയാശക്തി ആയതിനാൽ പ്രവർത്തി വിജയത്തിന് ഭഗവതിയെ ഭജിക്കണം. അതുകൊണ്ട് തന്നെയാണ് കാളി നവരാത്രിയുടെ അധിദൈവം ആകുന്നത്.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIfmzjH2VmfeU9Pg93Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1717932132/RO=10/RU=https%3a%2f%2fml.wikipedia.org%2fwiki%2f%25E0%25B4%25A8%25E0%25B4%25B5%25E0%25B4%25B0%25E0%25B4%25BE%25E0%25B4%25A4%25E0%25B5%258D%25E0%25B4%25B0%25E0%25B4%25BF/RK=2/RS=9bSC3R7zhLXqfhhPfxUfRe8lxKk-|title=നവരാത്രി - വിക്കിപീഡിയ|website=ml.wikipedia.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂലൈ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == ദശ മഹാവിദ്യ == ആദിപരാശക്തിയായ മഹാകാളി ഉഗ്ര, സൗമ്യ രൂപങ്ങളിൽ പത്ത് മഹാവിദ്യകളുടെ രൂപം ധരിക്കുന്നു. എല്ലാ വിദ്യകളുടെയും ആദിയാണ് കാളീമാതാവ്. ആദിശക്തിയായ ഭഗവതി ശിവനു ചുറ്റും പലവിധ ഭാവത്തിൽ തന്റെ ശക്തിയെ ആവിഷ്കരിക്കുമ്പോഴാണ് ശിവൻ സ്പന്ദിക്കാൻ പോലും ശക്തനാകുന്നത്. ഇത്തരത്തിൽ ശിവനു ചുറ്റുമുള്ള 10 ദിശകളിൽ വർത്തിക്കുന്ന പരാശക്തിയുടെ 10 ആവിഷ്കാരങ്ങളെയാണ് ദശമഹാവിദ്യയി ലൂടെ വിവരിക്കുന്നത്. ശിവന്റെ മുന്നിൽ കാളിയും, മുകളിൽ താരയും, താഴെ ഭൈരവിയും, വലത് ഭാഗത്ത് ഛിന്നമസ്തയും, ഇടത് ഭാഗത്ത് ഭുവനേശ്വരിയും, പിന്നിൽ ബഗളാമുഖിയും, ആഗ്നേയം അഥവാ തെക്ക് കിഴക്കിൽ ധൂമാവതിയും, നിര്യതി അഥവാ തെക്ക് പടിഞ്ഞാറിൽ മഹാലക്ഷ്മിയും (കമല), വായുകോണിൽ അഥവാ വടക്ക് പടിഞ്ഞാറിൽ മാതംഗിയും, ഇശാനകോണിൽ അഥവാ വടക്ക് കിഴക്കിൽ ഷോഡശി അഥവാ ശ്രീവിദ്യയും സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIe4RQIGVm1f88x0t3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1717932241/RO=10/RU=https%3a%2f%2fneramonline.com%2f%25E0%25B4%2595%25E0%25B4%259F%25E0%25B4%2599%25E0%25B5%258D%25E0%25B4%2599%25E0%25B5%25BE-%25E0%25B4%2587%25E0%25B4%25B2%25E0%25B5%258D%25E0%25B4%25B2%25E0%25B4%25BE%25E0%25B4%25A4%25E0%25B4%25BE%25E0%25B4%2595%25E0%25B5%258D%25E0%25B4%2595%25E0%25B4%25BF-%25E0%25B4%2585%25E0%25B4%25A4%25E0%25B5%258D%25E0%25B4%25AD%25E0%25B5%2581%2f/RK=2/RS=iDatut78IxhHLm_6HvpDnFwkR1M-|title=കടങ്ങൾ ഇല്ലാതാക്കി അത്ഭുതങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ശക്തി|website=neramonline.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂലൈ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == ആഴ്ചയിലെ ചൊവ്വ, വെള്ളി, ശനി ദിവസങ്ങൾ കൂടാതെ അമാവാസി, [[പൗർണ്ണമി]], മാസത്തിലെ ഒന്നാം തീയതി, ജന്മ നക്ഷത്ര ദിവസം തുടങ്ങിയവ ദിവസങ്ങൾ ഭദ്രകാളി പൂജയ്ക്ക് പ്രധാനമാണ്. [[നവരാത്രി]], ഭരണി ദിവസം പ്രത്യേകിച്ച് മകര മാസത്തിലെ ഭരണി, കുംഭ ഭരണി, മീന ഭരണി, മകരച്ചൊവ്വ, പത്താമുദയം, കർക്കിടക മാസം, ഭദ്രകാളി ഏകാദശി (അപര ഏകാദശി), [[ദീപാവലി]], [[തൃക്കാർത്തിക]] എന്നിവ ഭദ്രകാളിക്ക് പ്രാധാന്യമുള്ള വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ ആണ്. ഭദ്രകാളിയുടെ തിരുനാളാണ് ഭരണി. കാളി ദാരികന് മേൽ വിജയം നേടിയ ദിവസമായ ഭരണി പല രീതിയിൽ ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു. കേരളത്തിലെ പല ക്ഷേത്രങ്ങളിലും കുംഭ ഭരണി, മീന ഭരണി (ഫെബ്രുവരി/ മാർച്ച്‌/ ഏപ്രിൽ) തുടങ്ങിയവ ഗംഭീരമായി ആഘോഷിച്ചു വരുന്നു. മറ്റൊന്ന് നവരാത്രിയാണ്. നവരാത്രിയിലെ എല്ലാ ദിവസങ്ങളും കാളി പൂജയ്ക്ക് പ്രധാനം, പ്രത്യേകിച്ച് അവസാന മൂന്ന് ദിവസങ്ങളായ 7, 8, 9 ദിവസങ്ങൾ ഭദ്രകാളി പൂജയ്ക്ക് ഉത്തമം എന്നാണ് വിശ്വാസം. കാളിദാസന് വിദ്യ പകർന്ന ഭഗവതിക്ക് മുൻപിൽ വിജയദശമി ദിവസം വിദ്യാരംഭം കുറിക്കുന്നതും പ്രധാനം എന്ന്‌ വിശ്വാസം. ഭഗവതിയുടെ അനുഗ്രഹം കൂടുതലായി ലഭിക്കുന്ന ദിവസമാണ് ഭദ്രകാളി ഏകാദശി എന്ന് വിശ്വാസം. മേടമാസത്തിലെ (മെയ്‌/ ജൂൺ) അപരാ ഏകാദശിയാണ് ഭദ്രകാളി ഏകാദശിയായി ആചരിക്കുന്നത്. ചിലർ തങ്ങളുടെ ജന്മനക്ഷത്രം തോറും ഭഗവതി പൂജ നടത്തുന്നത് വിശേഷമായി കാണുന്നു. ശനി ദോഷ ദുരിതങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്നവർ ശനിയാഴ്ച ഭദ്രകാളി ആരാധന നടത്തുന്നത് പ്രധാനമാണ് എന്ന് വിശ്വാസമുണ്ട്. ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ശനിയെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന ഭഗവതി കൂടിയാണ് കാളി. ഒഡിഷ, വെസ്റ്റ് ബംഗാൾ, ആസ്സാം തുടങ്ങിയ ഭാഗങ്ങളിൽ അമാവാസി ദിവസം കൂടിയായ ദീപാവലി കാളിപൂജയായി ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു. == കാളിയാമം == അർദ്ധരാത്രി ഏകദേശം 12 മണി മുതൽ പുലർച്ചെ മൂന്ന് വരെയുള്ള സമയമാണ് കാളിയാമം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. കാളിയാമത്തിലെ ഭദ്രകാളി പൂജ ഭഗവതിയുടെ അനുഗ്രഹത്തിന് ഏറ്റവും അനുയോജ്യമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. ചൊവ്വ, വെള്ളി, പൗർണമി, അമാവാസി, ഭരണി, നവരാത്രി, തൃക്കാർത്തിക, ദീപാവലി ദിവസങ്ങളിലെ കാളിയാമം അതിപ്രധാനമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. == രുരുജിത് വിധാനം == രുരുജിത്, ദക്ഷജിത്, ദാരികജിത്, മഹിഷജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്‌ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള കാളീ പ്രതിഷ്ഠകൾ ഭാരതത്തിലുണ്ട്. പക്ഷെ കേരളത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന താന്ത്രികരീതി കാശ്മീരി താന്ത്രിക ശൈലിയിലുള്ള രുരുജിത്താണ്. ഇനി രുരുജിത് എന്നാൽ എന്താണെന്ന് നോക്കാം. രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദേവീഭാവത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠാ സംവിധാനമാണ് രുരുജിത്. അതീവ പ്രഭാവമുള്ള ഇത്തരം ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ, തട്ടകത്തമ്മയായ ശ്രീ ഭദ്രകാളിക്കൊപ്പം ശ്രീകോവിലിൽ, രൗദ്രസ്വരൂപിണിയായ ചാമുണ്ഡിയെയും ശ്രീകോവിലിനോട് ചേർന്ന് തന്നെ സപ്തമാതൃക്കളെയും പ്രതിഷ്‌ഠ നടത്തുന്നു. സപ്ത മാതൃക്കൾക്കൊപ്പം തന്നെ വീരഭദ്രൻ, ഗണപതി എന്നീ പ്രതിഷ്‌ഠകളും ക്ഷേത്രത്തിന് പുറത്ത് ക്ഷേത്രപാലക പ്രതിഷ്ഠയും ഉണ്ടാകും. രുരുജിത് തന്ത്രശാസ്ത്ര പ്രകാരം പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയിട്ടുള്ള ശാക്തേയ കാവുകളിൽ ക്ഷേത്രനാഥൻ ശിവനാണെങ്കിലും ഭഗവതിയ്ക്കാണ് പ്രാധാന്യം കൂടുതൽ. രുരുജിത് വിധാനത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠാ ക്ഷേത്രങ്ങൾ കൂടുതലായും മലബാറിൽ ആണുള്ളത്. സാധാരണ കേരള തന്ത്ര സമുച്ചയാദി ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരമുള്ള രീതിയല്ല, ക്ഷേത്ര മാതൃകയും മൂർത്തി പ്രതിഷ്ഠാ വിധാനവും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമാണ്. മുഖ്യ ദേവത കാളിയോ ഉഗ്രചണ്ഡിയോ (ചാമുണ്ഡ ) ആയിരിക്കും. ഉഗ്രസ്വരൂപിണിയായ ചാമുണ്ഡിക്ക് വിഗ്രഹം ഉണ്ടാകില്ല. പീഠം മാത്രമേ ഉണ്ടാകൂ. പ്രതിഷ്ഠയുടെ രൗദ്രഭാവം മൂലം ഭക്തർക്ക് നട തുറന്നു ദർശനവും സാധ്യമല്ല. "ഉത്താരാഭിമുഖം സാംഗം നിരംഗം പ്രാങ്‌മുഖം ഭവേൽ പശ്ചിമാഭിമുഖം ഭിന്നമിതി ത്രേധാനി ഗദ്യതേ " എന്ന രീതിയിൽ വടക്കോട്ടു നോക്കി ദേവിയും സപ്ത മാതൃക്കളും. കിഴക്കോട്ടു നോക്കി ഭൈരവ ശിവനും പടിഞ്ഞാറോട്ടു നോക്കി ക്ഷേത്രപാലനും ഈ വിധത്തിൽ ആയിരിക്കും പ്രതിഷ്ഠ. ശാക്തേയ പാരമ്പര്യത്തിലധിഷ്ഠിതമായി രിക്കും ഇവിടുത്തെ ആചാരങ്ങൾ. അത് പോലെ നിവേദ്യാദികൾക്കും തികച്ചും വ്യത്യാസമുണ്ട്. തൃച്ചന്ദനം, അരി വറുത്ത് പൊടിച്ചത്, മഞ്ഞൾ, പട്ട്, ചിലമ്പ്, ഗുരുതി, പയർ ഇവ കൂടാതെ മദ്യവും മാംസവും നൽകാറുണ്ട്. രുരുജിത് വിധാനത്തിൽ മാംസം കൊടുക്കാനുള്ള പ്രമാണം ഇപ്രകാരം ആകുന്നു. "സമിദാജ്യന്ന സിദ്ധാർത്ഥ മാംസ്യന്യഥ തിലായവാ: ദ്രവ്യാണി വ്രീഹ്യാശ്ചാജ്യം സര്വാദ്രഷ്ടാശതം ഹൂതി " ചമത, നെയ്യ്, ഹവിസ്സ്, കടുക്, മാംസം, എള്ള്, യവം, നവര നെല്ല്, എന്നിവ കൊടുക്കണം എന്ന് പറയുന്നു. ഇതിൽ മാംസം അടയും, മദ്യം കഷായ തീർത്ഥവും ആകുന്നു. ഇത് വൈദീക പുരോഹിതർ പിന്നീട് മാറ്റം വരുത്തിയതാകാം. ഇപ്രകാരമുള്ള കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഇവയാകുന്നു. മന്നംപുറത്തു കാവ് (നീലേശ്വരം) മാടായി കാവ് ( കണ്ണൂർ) മാമാനത് കാവ് (കണ്ണൂർ) കളരിവാതുക്കൽ (കണ്ണൂർ) കാട്ടാമ്പള്ളി കാവ് ( കണ്ണൂർ) തിരുവഞ്ചേരിക്കാവ് (കണ്ണൂർ) അമ്മൻകൊട്ടം (കണ്ണൂർ) ലോകനാർ കാവ് (കോഴിക്കോട്) പിഷാരി കാവ് (കോഴിക്കോട് ) വളയനാട് കാവ് (കോഴിക്കോട് ) കൊടികുന്നു ഭഗവതി (പാലക്കാട് ) തിരുമാന്ധാംകുന്നു കാവ് (മലപ്പുറം ) കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവ് (തൃശൂർ) പരുമല പനയന്നാർ കാവ് (പത്തനംതിട്ട) മുത്തൂറ്റ് കാവ് ( തിരുവല്ല) കളയപുരം ഭഗവതി കാവ് (കൊല്ലം). == പുരാണ കഥകൾ == ശ്രീ ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യം, കാളികാ പുരാണം, ദേവി മാഹാത്മ്യം തുടങ്ങിയവ പ്രകാരം ആദിപരാശക്തിയായ കാളി സാക്ഷാൽ പ്രപഞ്ചനാഥയാണ്. അതിനാൽ ജഗദംബ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ആ ഭഗവതി സർവരക്ഷകയായ, അധർമ്മനാശിനിയായ, ഭക്തരെ രക്ഷിക്കുന്ന, ദുഷ്ടരെ ശിക്ഷിക്കുന്ന, ഐശ്വര്യങ്ങൾ നൽകുന്ന, മോക്ഷദായിനിയായ, കരുണാമയിയായ, മാതൃവാത്സല്യമുള്ള, ജഗദീശ്വരി തന്നെ ആകുന്നു. വിവിധ പുരാണങ്ങൾ പ്രകാരമുള്ള കാളിയുടെ അവതാരകഥകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. മണിദ്വീപനിവാസിനിയായ ഭുവനേശ്വരി തന്നെയാണ് ശ്രീ ഭദ്രകാളി എന്ന്‌ ദേവി പുരാണങ്ങൾ പറയുന്നു.  ദേവീമാഹാത്മ്യപ്രകാരം ആദിയിൽ ആദിപരാശക്തിയായ ഭഗവതിയിൽ നിന്നാണ് മനോഹരമായ കറുത്ത വർണ്ണത്തോടുകൂടിയ മഹാകാളി അവതരിക്കുന്നത്. ഭാഗവതത്തിൽ [[വിഷ്ണു|മഹാവിഷ്ണുവിനെ]] മുൻനിർത്തി മധുകൈടഭന്മാരെ വധിക്കുവാൻ വേണ്ടിയാണ് ആദ്യമായി മഹാകാളി അവതരിക്കുന്നത്. വിഷ്ണുവിന്റെ കർണ്ണപുടത്തിൽ നിന്നും പിറന്ന മധുകൈടഭന്മാർ ബ്രഹ്മഹത്യയ്ക്ക് ഒരുങ്ങിയപ്പോൾ [[ബ്രഹ്മാവ്| ബ്രഹ്മാവിന്റെ]] പ്രാർഥനപ്രകാരമാണ് പരാശക്തി ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചത്. കാളിക പുരാണത്തിൽ ഒരിക്കൽ ഹിമാലയത്തിലെ മാതംഗമുനിയുടെ ആശ്രമത്തിൽ ചെന്ന് ദേവന്മാർ ജഗദീശ്വരിയെ സ്തുതിച്ചു. സ്തുതികേട്ട് പ്രസന്നയായ ആദിപരാശക്തി ദേവന്മാർക്ക് ദർശനം കൊടുത്ത് നിങ്ങൾ ആരെയാണ് സ്തുതിക്കുന്നത് എന്നു ചോദിച്ചു. ആ സമയം ഭഗവതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് കറുത്ത വർണ്ണത്തോടു കൂടിയ ഒരു വീരനാരി പ്രകടയായി. ഇവർ എന്നെയാണ് സ്തുതിക്കുന്നത് എന്ന് പറഞ്ഞു. കൃഷ്ണ വർണ്ണത്തോടു കൂടിയ അവളുടെ നാമം കാളി എന്നായി. [[ദക്ഷൻ|ദക്ഷന്റെ]] യാഗത്തിൽ അപമാനിതയായ സതി ആത്മാഹൂതി ചെയ്തപ്പോൾ കോപിഷ്ടനായ ശിവൻ തൻ്റെ ജട പിഴുതെടുത്ത് നിലത്ത് അടിച്ചു. അതിൽ നിന്നും വീരഭദ്രനോടൊപ്പം ഭദ്രകാളി അവതരിച്ചു. ദക്ഷന്റെ യാഗം മുടക്കി അവർ ദക്ഷനെ വധിച്ചു. ശിവപുരാണപ്രകാരം ശിവപത്നിയായ പാർവതിയുടെ താമസിക രൂപമാണ് കാളി. ബാലഗണപതിയുടെ ശിരസ്സ് മഹാദേവൻ ഛേദിച്ചപ്പോൾ കോപിഷ്ടയായ പാർവതി മഹാകാളിയായി മാറി. ദേവീകോപം ഭയന്ന ത്രിമൂർത്തികൾ ഗണപതിക്ക് ആനയുടെ ശിരസ്സ് നൽകി കാളിയോട് ക്ഷമാപണം നടത്തി. ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ ആജ്ഞപ്രകാരം ചണ്ഡികാദേവിയെ പിടിച്ചുകൊണ്ടു പോകാൻ വന്ന ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാരെ വധിക്കാൻ ആ ചണ്ഡികയുടെ നെറ്റിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡി. ഇതാണ് സപ്ത മാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയായ ചാമുണ്ഡി. പിന്നീട് [[രക്തബീജൻ|രക്തബീജനെ]] വധിക്കാൻ ചണ്ഡികയെ സഹായിച്ചതിനാൽ കാളി രക്തചാമുണ്ഡി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ദേവിയും രക്തബീജനും തമ്മിൽ യുദ്ധം ഉണ്ടായപ്പോൾ യുദ്ധ ഭൂമിയിൽ പതിക്കുന്ന രാക്ഷസന്റെ രക്തവും മാംസവും ഭദ്രകാളി ഭക്ഷിക്കുകയും അങ്ങനെ രക്തബീജൻ വധിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഒരിക്കൽ ശിവപത്നിയായ പാർവതിയെ വിവാഹം കഴിക്കാൻ വേണ്ടി രുരു എന്ന രാക്ഷസൻ കൈലാസത്തിന്റെ സമീപത്ത് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ് ചെയ്തു. എന്നാൽ ബ്രഹ്മാവ് ഈ വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരുവും തപസിൽ നിന്നു പിന്മാറാൻ തയ്യാറായില്ല. കോപിഷ്ടയായ പാർവ്വതി കാളിയായി രുരുവിനോട് യുദ്ധം ചെയ്തു. തൻ്റെ ത്രിശൂലത്താൽ രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും മുണ്ഡവും വേർപ്പെടുത്തി അവനെ നിഗ്രഹിച്ചതിനാൽ പാർവ്വതി ചാമുണ്ഡി എന്നറിയപ്പെട്ടു. [[കർണാടക|കർണാടകയിൽ]] കാളി ചാമുണ്ഡേശ്വരിയായി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. കേരളത്തിൽ പല ക്ഷേത്രങ്ങളിലും രുരുജിത് വിധാനത്തിലാണ് ഭദ്രകാളി പ്രതിഷ്ഠ. [[മാർക്കണ്ഡേയപുരാണം|മാർക്കണ്ഡേയപുരാണത്തിലെ]] ഭദ്രോൽപ്പത്തി പ്രകരണത്തിൽ ശിവപുത്രിയായ [[ഭദ്രകാളി|ഭദ്രകാളിയുടെ]] അവതാരവും മാഹാത്മ്യവും വർണ്ണിക്കുന്നുണ്ട്. മലയാളികളുടെ കുലദൈവം കൂടിയാണ് ദാരികജിത്തായ ഈ ഭദ്രകാളി. സ്ത്രീപുരുഷ സംഗമത്തിലൂടെ പിറക്കാത്ത ഒരു കന്യകയ്ക്ക് മാത്രമേ തന്നെ വധിക്കാൻ സാധിക്കാവു എന്ന് ബ്രഹ്മാവിൽ നിന്നും വരം നേടിയ ദാരികാസുരൻ ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. ദാരികന്റെ ഉപദ്രവത്താൽ വലഞ്ഞ ദേവന്മാർ മഹാദേവനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. ലോക സംരക്ഷണാർത്ഥം ശ്രീപരമേശ്വരൻ തന്റെ ത്രിക്കണ്ണ് തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും ഭീകരവും രൗദ്രവുമായ ഭാവത്തോടു കൂടി ഭദ്രകാളി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ശിവപുത്രിയായ ഭദ്രകാളി മഹായുദ്ധത്തിൽ ദാരികനെ നിഗ്രഹിച്ചു. ദാരികന്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം പോലും നിലത്തു വീഴാതെ കാളിയുടെ വാഹനമായ വേതാളിയും ഭൂതങ്ങളും പാനം ചെയ്തു. ദാരിക ശിരസ്സും കൈയ്യിലെന്തികൊണ്ട് വേതാള കണ്ഠമേറി ഭഗവതി കൈലാസത്തിലേക്ക് തിരിച്ചു. ദാരിക നിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കൈലാസത്തി ലെത്തി തന്നെ വണങ്ങിയ ഭദ്രകാളിയോട് ഭഗവാൻ മഹാദേവൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "ഭുവനത്തിനെല്ലാം ഭദ്രത നൽകുന്ന നീ ഭദ്രകാളി എന്ന നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധയായി തീരും. ലോകരുടെ സംസാരദുഃഖം ഒഴിക്കുവാൻ സദാ ഉണർവോടെയിരിക്കുക. ദുഷ്ടരെ നിഗ്രഹിച്ച് സകലർക്കും ആരാധ്യയായി ഭൂമിയിൽ നീ വസിക്കുക. എല്ലാവരും നിന്നെ കുലദൈവമായി പൂജിക്കും. നിവേദ്യങ്ങളാൽ സന്തോഷിപ്പിക്കും. ചിലർ മത്സ്യവും മാംസവും മദ്യവും നൽകി പൂജിക്കും. നിന്റെ ചരിത്രം, സ്തോത്രം എന്നിവ പാരായണം ചെയ്യുന്നവന് സർവാഭീഷ്ടങ്ങളും നീ നൽകണം. അവരുടെ മൂന്ന് വിധത്തിലുള്ള ദുഃഖങ്ങളെയും നീ അകറ്റണം. സൽ സന്താനങ്ങളോടും സമ്പൽ സമൃദ്ധിയോടും കൂടി അവരെല്ലാം ദീർഘകാലം സുഖമായി ജീവിക്കണം." എന്റെ നാമം ജപിക്കുന്നിടത്ത് എന്റെ സാന്നിധ്യം ഉണ്ടായിരിക്കുമെന്നും കലിയുഗത്തിൽ ഭക്തരുടെ ആധിവ്യാധികൾ വേഗം തന്നെ പരിഹരിക്കുമെന്നും ഭഗവതി പറഞ്ഞു. സാക്ഷാൽ മഹാദേവന്റെ വാക്കുകളിൽ നിന്ന് തന്നെ ഭദ്രകാളിയുടെ പൂജാക്രമത്തിലെ സവിശേഷത നമുക്ക് ഗ്രഹിക്കാം. അതായത് കാളിമാതാവിന് ആരിലും ഒരു ഭേദവുമില്ല. യാതൊരു ഭേദവുമില്ലാതെ ആർക്കും എപ്പോഴും ദേവിയെ പൂജിക്കാം. അതിന് പ്രത്യേക ചിട്ട അവശ്യമില്ല. അവരവർ കഴിക്കുന്നത് തന്നെ ഭഗവതിക്കും സമർപ്പിക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. തന്ത്രശാസ്ത്രം അഭ്യസിച്ചവർക്കു ദേവിയുടെ ഉപാസന വിധിപ്രകാരം നടത്താം. എന്നാൽ ഭദ്രകാളിയുടെ പൂജയിലും ഉപാസനയിലും ഇങ്ങനെയുള്ള നിയമങ്ങൾ ഒന്നുമില്ലെന്ന് പറയുന്നു. ഭക്തിയോടെ പ്രാർത്ഥിക്കുകയും കഴിവിനൊത്ത വിധം എന്തും സമർപ്പിച്ച് പൂജിക്കുകയും ചെയ്താൽ ഭദ്രകാളി സർവ്വാഭീഷ്ടദായിനിയാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. രാമായാണത്തിൽ സഹസ്രമുഖ രാവണനെ വധിക്കാനായി സീതയും ഒരിക്കൽ കാളിയായി മാറുന്നുണ്ട്. [[നരസിംഹം|നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ]] കോപത്തെ തടുത്ത് അദ്ദേഹത്തെ ശാന്തനാക്കാൻ സാക്ഷാൽ [[കാലഭൈരവൻ|കാലഭൈരവന്റെ]] തൃക്കണ്ണിൽ നിന്നും സിംഹ മുഖത്തോടെ അത്യുഗ്രമൂർത്തിയായി കാളി അവതരിച്ചു. ഇതാണ് അഥർവാണ ഭദ്രകാളി അഥവാ പ്രത്യംഗിരാദേവി (നരസിംഹി). എത്ര കടുത്ത ദുരിതങ്ങളെയും ഈ ഭഗവതി തടയുമെന്നും ഭക്തരെ നേർവഴിയിലേക്ക് തിരിച്ചു വിടുമെന്നുമാണ് വിശ്വാസം. വരാഹ രൂപം പൂണ്ട കാളി വാർത്താളി അല്ലെങ്കിൽ വാരാഹി പഞ്ചമി എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു. വരാഹ ഭഗവാന്റെ ശക്തിയും ലളിതാ പരമേശ്വരിയുടെ സൈന്യാധിപയും കൂടിയാണ് വാരാഹിദേവി. പന്നിമുഖി, പഞ്ചുരുളി എന്നെല്ലാം ഈ ഭഗവതി അറിയപ്പെടുന്നു. എല്ലാ വിദ്യകളുടെയും ആദിയാണ് സാക്ഷാൽ കാളീമാതാവ്. ആദിശക്തി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. അവളുടെ വിഭൂതികളാണ് മറ്റെല്ലാ വിദ്യകളും. കാളിയുടെ പത്ത് രൂപങ്ങളായ ഈ മഹാവിദ്യകൾ അനന്ത സിദ്ധികൾ പ്രദാനം ചെയ്യാൻ സമർത്ഥരാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. ഇവർ താര, ചിന്നമസ്ത, ഭുവനേശ്വരി, ത്രിപുര സുന്ദരി തുടങ്ങി കമല ദേവി അഥവാ മഹാലക്ഷ്മിയിൽ അവസാനിക്കുന്നു. നവരാത്രി ഏഴാം ദിവസം ആരാധിക്കപ്പെടുന്ന കാലരാത്രി, ഭക്തരെ മഹാമാരികളിൽ നിന്നും ദുഃഖ ദുരിതങ്ങളിൽ നിന്നും സംരക്ഷിക്കുന്നവൾ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. നവരാത്രിയുടെ ഏഴാം നാൾ കാലരാത്രി അഥവാ ഭദ്രകാളിക്കാണ് പ്രാധാന്യം. അതിനാൽ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഈ ദിവസം വിശേഷമാണ്. ചിലയിടങ്ങളിൽ രോഗനാശകരമായ വേപ്പിലമാലയും മഞ്ഞൾപ്പൊടിയും ധരിച്ച കാളീരൂപങ്ങൾ കാണാം. ഭദ്രകാളിയുടെ മൂലസ്ഥാനമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിൽ ഭക്തർ മഞ്ഞളും കുരുമുളകും തവിടും അഭിഷേകം നടത്തുന്നത് രോഗനാശം ഉദ്ദേശിച്ചാണത്രെ. സന്തതികൾക്ക് കരുണയും സംരക്ഷണവും നൽകുന്ന മാതാവാണ് ദക്ഷിണ കാളി. ഭക്തർക്ക് സർവ്വമംഗളങ്ങളും നൽകുന്ന വരദായിനിയാണ് ഭദ്രകാളി. ശ്മശാനങ്ങളിൽ യോഗികൾ ആരാധിക്കുന്ന ഉഗ്രരൂപമാണ് ശ്മശാന കാളി. കാലചക്രത്തെ നിയന്ത്രിക്കുന്നളാണ് മഹാകാളി. ഭക്തർക്ക് ഐശ്വര്യങ്ങൾ പ്രദാനം ചെയ്യാൻ ഭഗവതി സ്വീകരിച്ച സൗമ്യ സുന്ദരരൂപമാണ് സുമുഖീകാളി. മഹാലക്ഷ്മിക്ക് സമമാണ് ഈ ഭഗവതി. കുട്ടികളോട് ഏറെ വാത്സല്യമുള്ള ഭദ്രകാളി ബാലഭദ്ര എന്നും അറിയപ്പെട്ടു. ഒരു കൊച്ചു പെൺകുട്ടിയുടെ രൂപത്തിലുള്ള ഭഗവതിയാണിത്. ദാരിക വധത്തിന് ശേഷം അങ്കക്കലിയടങ്ങാതെ കൈലാസത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ട ഭദ്രകാളിയെ ശാന്തയാക്കാൻ ശിവന്റെ ഉപദേശപ്രകാരം ഗണപതിയും നന്ദികേശനും രണ്ടു കൊച്ചു കുട്ടികളുടെ രൂപത്തിൽ വഴിയിൽ കിടന്നു. കുട്ടികളെ കണ്ട മാത്രയിൽ കാളി ശാന്തയാവുകയും അവരെ എടുത്തു ലാളിക്കുകയും ചെയ്തു എന്നാണ് കഥ. [[ശ്രീരാമകൃഷ്ണ പരമഹംസൻ]] കാളിയെ ജഗദംബയായിട്ടാണ്‌ ആരാധിച്ചിരുന്നത്. അദ്ദേഹത്തിന് ഭഗവതിയുമായി സംസാരിക്കാൻ സാധിച്ചിരുന്നു എന്ന് ഐതീഹ്യമുണ്ട്. സംസാര സാഗരത്തെ തരണം ചെയ്യിക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന മഹാകാളി ഭവതാരിണി എന്നറിയപ്പെട്ടു. വിഡ്ഢിയായ ഒരുവൻ വിശ്വവിഖ്യാതനായ മഹാകവി [[കാളിദാസൻ]] ആയത് കാളീദേവിയുടെ അനുഗ്രഹം കൊണ്ടാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. == ഐതീഹ്യം == ദുഷ്ട ശക്തികളെ ഉന്മൂലനം ചെയ്യുക മാത്രമല്ല വിദ്യാവിജയം, പാണ്ഡിത്യം, കീർത്തി, ഉന്നതസ്ഥാന ലബ്ധി, സമ്പത്ത് എന്നീ അനുഗ്രഹങ്ങൾ നൽകുന്ന ഭഗവതി കൂടിയാണ് എന്ന്‌ ഐതീഹ്യം. മഹാകവിയായ കാളിദാസന് വിദ്യയും ബുദ്ധിയും പകർന്നത് വിദ്യാസ്വരൂപിണിയായ ശ്രീ ഭദ്രകാളി ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. അറിവോ വിവേകമോ തീരെയില്ലാത്ത രുദ്രനെ പണ്ഡിതയായ ഒരു യുവതി യാദൃച്ഛികമായി വിവാഹം ചെയ്തെന്നും അധികം താമസിയാതെ രുദ്രന് സാമാന്യ ബുദ്ധിപോലും ഇല്ലെന്നു മനസ്സിലാക്കി വീട്ടിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കിയെന്നുമാണ് കഥ. അങ്ങനെ നിരാശനായി അലഞ്ഞുതിരിഞ്ഞു നടക്കവേ ഒരു വൃദ്ധയുടെ ഉപദേശപ്രകാരം രുദ്രൻ വനമധ്യത്തിലെ കാളീക്ഷേത്രത്തിൽ രാത്രി കാളിയാമത്തിൽ എത്തിച്ചേർന്നു. ദേവി അപ്പോൾ ദേശാടനത്തിനായി പുറത്തു പോയിരിക്കുകയായിരുന്നു. രുദ്രൻ അകത്തു കയറി വാതിലടച്ചു. തിരിച്ചുവന്ന കാളി അകത്താര്‌ എന്നു ചോദിച്ചപ്പോൾ രുദ്രൻ പുറത്താര്‌ എന്ന മറുചോദ്യം ഉന്നയിച്ചു. പുറത്തു കാളിയെന്ന് ഭഗവതി പറഞ്ഞപ്പോൾ അകത്തു ദാസനെന്നു രുദ്രൻ മറുപടി നൽകി. കാളിദാസൻ്റെ ബുദ്ധിശൂന്യതയും നിഷ്കളങ്കതയും തിരിച്ചറിഞ്ഞ ഭഗവതി അവനോട് നാക്ക് പുറത്തേയ്ക്ക് നീട്ടാൻ ആവശ്യപ്പെടുകയും കാളിദാസൻ്റെ നാവിൽ ഭഗവതി തൻ്റെ ശൂലാഗ്രത്താൽ ഹരിശ്രീ എഴുതുകയും ചെയ്തുവത്രെ. വിദ്യാരംഭം ഭഗവതിയിൽ നിന്നു നേരിട്ട് ലഭിച്ചതിനാലാണ്‌ കാളിദാസന്റെ കവിതകൾക്ക് ഇത്രയും മഹത്ത്വം വന്നതെന്നാണ്‌ വിശ്വാസം. പണ്ഡിതനായിത്തീർന്ന കാളിദാസൻ തിരിച്ച് ഗൃഹത്തിലെത്തിയപ്പോൾ പത്നി അസ്തി കശ്ചിത് വാഗർത്ഥ: (പ്രത്യക്ഷമായ ജ്ഞാനം അങ്ങേക്ക് കൈവന്നിട്ടുണ്ടോ) എന്ന് അന്വേഷിച്ചു. പത്നിയോടുള്ള ബഹുമാനം ഇദ്ദേഹം തന്റെ മൂന്നു കൃതികളുടെ ആരംഭത്തിൽ ഇപ്രകാരം പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നു. ഈ മൂന്നു പദങ്ങളുപയോഗിച്ചാണ് ഈ കൃതികൾ ആരംഭിക്കുന്നത്. കുമാരസംഭവം 'അസ്തി' (അസ്ത്യുത്തരസ്യാം..) എന്ന പദത്തോടെയും മേഘദൂതം 'കശ്ചിത്' (കശ്ചിത് കാന്താവിരഹഗുരുണാ..) എന്ന പദത്തോടെയും രഘുവംശം 'വാഗർത്ഥ': (വാഗർത്ഥാവിവ സമ്പൃക്തൗ..) എന്ന പദത്തോടെയും ആരംഭിക്കുന്നു. വികട കവിയായ തെന്നാലി രാമനും ആ കഴിവ് സിദ്ധിക്കപ്പെട്ടതു ഭദ്രകാളിയുടെ അനുഗ്രഹം കൊണ്ടാണത്രേ. കാളി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ വിദ്യാരംഭം കുറിക്കുന്നത് വിശേഷമായി കരുതുന്നത് അതുകൊണ്ടാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. അതുകൊണ്ട് വാഗീശ്വരിയായ സരസ്വതിക്ക് തുല്യയായി കാളിയെ സങ്കൽപ്പിക്കാറുണ്ട്. വിക്രമാദിത്യ കഥകളിലും ഭദ്രകാളീ സാന്നിധ്യം കാണാം. വിക്രമാദിത്യൻ ഉജ്ജയിനി കാളി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയെ ആരാധിച്ചിരുന്നതായി കഥകളിൽ പറയുന്നു. വികടകവിയും തെലുങ്ക് കവിയുമായ തെന്നാലി രാമന് ആ കഴിവ് സിദ്ധിച്ചത് വിദ്യാദായിനിയായ ഭദ്രകാളിയുടെ അനുഗ്രഹം കൊണ്ടാണെന്നു വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ഒരിക്കൽ, തെനാലി ഗ്രാമം വരൾച്ചകൊണ്ട് വല്ലാതെ വലഞ്ഞു. അപ്പോഴാണ് ആ ഗ്രാമത്തിലേക്ക് അന്യദേശത്തുനിന്ന് ഒരു സന്യാസി വന്നു ചേർന്നത്. അദ്ദേഹം അവിടെ കാലു കുത്തിയ പാടേ തെനാലിയിൽ മഴ പെയ്യാൻ തുടങ്ങി. ആളുകൾ സന്തോഷത്താൽ തുള്ളിച്ചാടി. "അങ്ങ് ഇവിടെ വന്നത് ഞങ്ങളുടെ മഹാഭാഗ്യമാണ്. അല്ലെങ്കിൽ ഇവിടം മരുഭൂമി പോലെ നശിക്കുമായിരുന്നു!" ഇതു കേട്ടുകൊണ്ടാണ് തെനാലിരാമൻ അങ്ങോട്ടു വന്നത്. "ഈ സന്യാസി ഇവിടെ വന്നില്ലെങ്കിലും ഇതേ സമയത്ത് മഴ പെയ്യുമായിരുന്നു" തെനാലിയുടെ അഭിപ്രായം കേട്ട് ആളുകൾ ക്ഷുഭിതരായി. സന്യാസിയെങ്ങാനും ശപിച്ചാൽ? തങ്ങളുടെ ഗ്രാമം മുഴുവനും നശിക്കുമെന്ന് അവർ ഭയപ്പെട്ടു. അന്നേരം, സന്യാസി അവനെ അടുത്തേക്ക് വിളിച്ചു. അല്പനേരം രാമനുമായി സംസാരിച്ചപ്പോൾത്തന്നെ അവന്റെ വിശാലമായ ചിന്താഗതിയും അറിവും അദ്ദേഹത്തിനു വ്യക്തമായി. അങ്ങനെ രാമനിൽ മതിപ്പു തോന്നിയ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: "നിനക്കു ഞാൻ ചില ഉപദേശങ്ങൾ തരാം. കാളിമന്ത്രവും പഠിപ്പിക്കാം. അതുമൂലം നീ കേമനാകും" പിന്നീട്, സന്യാസിയിൽനിന്നും കാളിമന്ത്രം പഠിച്ചു. അതിനുശേഷം അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: "നീ ഇവിടെയുള്ള കാളിക്ഷേത്രത്തിൽ ഇന്ന് അർധരാത്രി കാളിയാമത്തിൽ ചെന്ന് തുടർച്ചയായി കാളി മന്ത്രം ജപിക്കുക. ഭഗവതിയുടെ അനുഗ്രഹം നിനക്കു ലഭിക്കും" അനന്തരം, സന്യാസി അവിടെ നിന്നും യാത്രയായി. അന്ന് അർദ്ധ രാത്രിയിൽ രാമൻ കാളിക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു. ഏകദേശം പന്ത്രണ്ട് മണിയോട് കൂടി കാളിയാമത്തിൽ അമ്പലത്തിനുള്ളിൽ കടന്ന്, മന:പാഠമാക്കിയ കാളിമന്ത്രം ജപിക്കാൻ തുടങ്ങി. താമസിയാതെ രാമൻ ഉറക്കമായി. ശ്രീ ഭദ്രകാളി ഉഗ്രരൂപത്തിൽ, ആയിരം മുഖങ്ങളും കരുണാർദ്രമായ കണ്ണുകളോടും കൂടി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. രാമൻ നോക്കിയപ്പോൾ കൈകൾ രണ്ടുമാത്രം. എന്തോ ഓർത്തിട്ടെന്നപോലെ രാമൻ പൊട്ടിച്ചിരിക്കാൻ തുടങ്ങി. “നീ എന്താണ് ചിരിക്കുന്നത്?” ഭക്ത വാത്സല്യത്തോടെ ഭഗവതി ചോദിച്ചു. “ഞാൻ ഒരു കാര്യം ഓർത്തു ചിരിച്ചു പോയതാണ്. എനിക്ക് മൂക്കൊലിപ്പ് വരുമ്പോൾ തുടച്ചുതുടച്ച്‌ എന്റെ കൈകൾ മടുത്തുപോകാറുണ്ട്. അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ആയിരം മൂക്കുള്ള ഭഗവതിക്ക് മൂക്കൊലിപ്പ് വന്നാലോ? ആ രണ്ടു കയ്യും വച്ചുകൊണ്ട് ആയിരം മൂക്ക് എന്തു ചെയ്യും? രാമന്റെ വർത്തമാനം കേട്ടിട്ട് ഭഗവതിക്കും ചിരി വന്നു. രാമനിൽ സംപ്രീതയായി രണ്ട് സ്വർണക്കിണ്ണങ്ങൾ അവനു നേരെ നീട്ടിയിട്ടു പറഞ്ഞു: “വലത് കിണ്ണത്തിലെ പാൽ കുടിച്ചാൽ നീ വളരെ അറിവുള്ളവനാകും. ഇടതുകിണ്ണത്തിലെ പാലിന് പുളിരസമുണ്ട്. അത് കുടിച്ചാൽ നിനക്ക് ധനവാനാകാം" “അടിയനൊരു സംശയം, ധനം പുളിക്കുമെന്നു പഴമക്കാര് പറയുന്നത് എന്തുകൊണ്ടാണ് ഭഗവതി?” “മിക്കവാറും ധനവും സമ്പാദിക്കുന്ന വഴികൾ മധുരിക്കുന്നവയല്ല. ഇതിൽനിന്ന് ഏതെങ്കിലും ഒരു കിണ്ണം മാത്രം നീ എടുത്തുകൊള്ളൂ" “എനിക്ക് രണ്ടു കിണ്ണത്തിലെയും പാലിന്റെ രുചി അറിയണം" “എങ്കിൽ, ഇതാ രണ്ടു കിണ്ണവും. ഇതിൽ വിരൽ തൊട്ട് നാവിൽ വച്ചു നോക്കൂ" രണ്ടും വാങ്ങിയ രാമൻ, പെട്ടെന്ന് മുഴുവൻ പാലും അകത്താക്കി! കാളി ദേഷ്യപ്പെട്ടു. അപ്പോൾ രാമൻ പറഞ്ഞു: "അടിയനു ധനവും അറിവും ഒരുപോലെ വേണം. എന്നോടു ക്ഷമിച്ചാലും" “എന്നെ ധിക്കരിച്ച നീ ഒരു വികടകവി ആയിത്തീരട്ടെ" “ഭഗവതി, അടിയനു മാപ്പു തരണം. എനിക്ക്... വികടകവിയല്ല, കവിതന്നെ ആകണം" രാമൻ കരയാൻ തുടങ്ങി. മനസ്സലിഞ്ഞ ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു: “നീ ഒരേ സമയം കവിയും വികടകവിയുമാകും. എന്നാൽ, ഒരു വിദൂഷകൻ എന്ന നിലയിൽ നീ പ്രശസ്തനാകും" രാമനെ അനുഗ്രഹിച്ചിട്ട് , മഹാവിദ്യയായ ഭഗവതി അപ്രത്യക്ഷയായി. മഹാ പണ്ഡിതനായ വാഗ്ഭടാനന്ദനും ആ കഴിവ് സിദ്ധിക്കപ്പെട്ടത് ശ്രീഭദ്രകാളിയുടെ അനുഗ്രഹം കൊണ്ടാണെന്ന് ഐതീഹ്യം. ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ വിദ്യാരംഭം കുറിക്കുന്നത് വിശേഷമായി കരുതുന്നത് ഇതുകൊണ്ടാണ്.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIfmyKGWVmu888kE13Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzcEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1717930506/RO=10/RU=https%3a%2f%2fml.wikipedia.org%2fwiki%2f%25E0%25B4%2595%25E0%25B4%25BE%25E0%25B4%25B3%25E0%25B4%25BF%25E0%25B4%25A6%25E0%25B4%25BE%25E0%25B4%25B8%25E0%25B5%25BB/RK=2/RS=RULP3EySu8.Pmxlj5FXiFC3Kgjw-|title=കാളിദാസൻ - വിക്കിപീഡിയ|website=ml.wikipedia.org › wiki}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂലൈ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref>{{Cite book|url=https://www.worldcat.org/oclc/54781426|title=Images of Indian goddesses : myths, meanings, and models|last=Wangu|first=Madhu Bazaz|date=2003|publisher=Abhinav Publications|isbn=81-7017-416-3|location=New Delhi|oclc=54781426}}</ref><ref>{{Cite web|url=Sankaranarayanan, Sri (2001). Glory of the Divine Mother: Devi Mahatmyam. Nesma Books India. p. 127. ISBN 978-8187936008.|title=}}</ref> ------------------------------- == പ്രധാനപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങൾ == === ദേശീയ തലത്തിൽ === <nowiki>*</nowiki>ഉജ്ജയിനി മഹാകാളി ക്ഷേത്രം, മധ്യപ്രദേശ് <nowiki>*</nowiki>കാളിഘട്ട് കാളി ക്ഷേത്രം, കൽക്കട്ട <nowiki>*</nowiki>ദക്ഷിണേശ്വർ ഭവതാരിണി ക്ഷേത്രം, വെസ്റ്റ് ബംഗാൾ <nowiki>*</nowiki>കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കർണാടക <nowiki>*</nowiki>മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കർണാടക <nowiki>*</nowiki>കാമാഖ്യ ദേവി ക്ഷേത്രം, ആസാം <nowiki>*</nowiki>കുരുക്ഷേത്ര ശ്രീ ഭദ്രകാളി ദേവികൂപ്, ഹരിയാന <nowiki>*</nowiki>മണ്ടയ്ക്കാട് ഭഗവതി അമ്മൻ ക്ഷേത്രം, കന്യാകുമാരി ജില്ല, തമിഴ്നാട് <nowiki>*</nowiki>സമയപുരം മാരിയമ്മൻ ക്ഷേത്രം, തിരുച്ചിറപ്പള്ളി, തമിഴ് നാട് === കേരളത്തിലെ പ്രസിദ്ധ ക്ഷേത്രങ്ങൾ === <nowiki>*</nowiki>ആറ്റുകാൽ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം <nowiki>*</nowiki>കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശ്ശൂർ <nowiki>*</nowiki>ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം <nowiki>*</nowiki>ചെട്ടികുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മാവേലിക്കര <nowiki>*</nowiki>തിരുമാന്ധാംകുന്ന്‌ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, അങ്ങാടിപ്പുറം, മലപ്പുറം <nowiki>*</nowiki>പാറമേക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശ്ശൂർ <nowiki>*</nowiki>ഇടത്തരികത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്ര സന്നിധി <nowiki>*</nowiki>വള്ളിയാംകാവ് ദേവിക്ഷേത്രം, പെരുവന്താനം, ഇടുക്കി <nowiki>*</nowiki>മലയാലപ്പുഴ ദേവി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട <nowiki>*</nowiki>കടമ്മനിട്ട ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട <nowiki>*</nowiki>വളയനാട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട് <nowiki>*</nowiki>മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ <nowiki>*</nowiki>പരുമല വലിയ പനയന്നാർകാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട <nowiki>*</nowiki>ഉത്രാളിക്കാവ് രുധിര മഹാകാളി ക്ഷേത്രം, തൃശ്ശൂർ <nowiki>*</nowiki>ചവറ കാട്ടിൽ മേക്കതിൽ ശ്രീദേവി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>ചിറ്റൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട് <nowiki>*</nowiki>എമൂർ ഹേമാംമ്പിക ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട്‌ <nowiki>*</nowiki>‌വെള്ളായണി ദേവിക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം <nowiki>*</nowiki>മുഴക്കുന്ന് മൃദംഗശൈലേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ <nowiki>*</nowiki>തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി <nowiki>*</nowiki>കണിച്ചു കുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മാരാരിക്കുളം വടക്ക്, ആലപ്പുഴ <nowiki>*</nowiki>വലിയ കൂനമ്പായിക്കുളം ശ്രീ ഭദ്രകാളീ ക്ഷേത്രം, വടക്കേവിള, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>വരമ്പതി കാളിമല, വെള്ളറട, തിരുവനന്തപുരം <nowiki>*</nowiki>ചെറുവള്ളി ദേവിക്ഷേത്രം, പൊൻകുന്നം, കോട്ടയം (ജഡ്ജി അമ്മാവൻ ക്ഷേത്രം) മായിക്കൽ ക്ഷേത്രം, മുതുകുളം, കായംകുളം <nowiki>*</nowiki>കൊടിമൂട്ടിൽ ശ്രീ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രം,പാരിപ്പള്ളി, കൊല്ലം === ഇടത്തരം ക്ഷേത്രങ്ങൾ === <nowiki>*</nowiki> ശാർക്കര ദേവി ക്ഷേത്രം, ചിറയിൻകീഴ്, തിരുവനന്തപുരം <nowiki>*</nowiki>കടയ്ക്കൽ ദേവി ക്ഷേത്രം, കടയ്ക്കൽ, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>തൃപ്പോരിട്ടക്കാവ് ഭഗവതീ ക്ഷേത്രം,പനയറ, വർക്കല. <nowiki>*</nowiki>കടമ്മനിട്ട ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട <nowiki>*</nowiki>ഉദിയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം <nowiki>*</nowiki>കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം <nowiki>*</nowiki>തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം <nowiki>*</nowiki>മുണ്ടയാംപറമ്പ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ <nowiki>*</nowiki>മട്ടന്നൂർ വള്ളിയോട്ട്ചാൽ കലശസ്ഥാനം <nowiki>*</nowiki>നെല്ലിക്കുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട്‌ <nowiki>*</nowiki>ശ്രീ മണപ്പുള്ളി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട്‌ <nowiki>*</nowiki>ചിനക്കത്തൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലപ്പുറം, ഒറ്റപ്പാലം, പാലക്കാട്‌ <nowiki>*</nowiki>പട്ടാഴി ദേവി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>പാവുംമ്പാ കാളി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>പറവൂർ കാളികുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം <nowiki>*</nowiki>വെളുത്താട്ടു വടക്കൻ ചൊവ്വ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കെടാമംഗലം, വടക്കൻ പറവൂർ, എറണാകുളം <nowiki>*</nowiki>കുറ്റിക്കാട്ട് ദേവി ക്ഷേത്രം, മൂലവട്ടം, കോട്ടയം <nowiki>*</nowiki>മണർകാട് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം <nowiki>*</nowiki>ചമയംകര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തിരുവഞ്ചൂർ, കോട്ടയം <nowiki>*</nowiki>കാരിക്കോട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൊടുപുഴ, ഇടുക്കി ജില്ല <nowiki>*</nowiki>വെള്ളൂട ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മടിക്കൈ, കാസർഗോഡ് <nowiki>*</nowiki>മുട്ടക്കുളം ദേവി ക്ഷേത്രം, കായംകുളം, ആലപ്പുഴ ജില്ല, കേരളം <nowiki>*</nowiki> കടമ്പനാട് ശ്രീ ഭഗവതി ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട <nowiki>*</nowiki>വാരനാട് ദേവി ക്ഷേത്രം, ചേർത്തല, ആലപ്പുഴ === ചെറിയ ക്ഷേത്രങ്ങൾ === <nowiki>*</nowiki>കൊല്ലൂർവിള ഭരണിക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>പുത്തൻവീട്ടിൽ ഭദ്രാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കരിന്തോട്ടുവ, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>പുതിയകാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>ജന്മംകുളം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>തൃപ്പനയം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>പുറ്റിങ്ങൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം === കാവുകൾ === • കള്ളിക്കാട് ശ്രീ ഭദ്രകാളി കാവ്‌, ചടയമംഗലം, കൊല്ലം • കള്ളിയിൽ ശ്രീ ഭദ്രകാളി - ഭുവനേശ്വരീ ക്ഷേത്രം നല്ലൂർ, <ref>കള്ളിയിൽ ശ്രീ ഭദ്രകാളി - ഭുവനേശ്വരീ ക്ഷേത്രം നല്ലൂർ, ഫറോക്ക്</ref> == ചരിത്രം == ഇന്ന് മേർഘഡ് സംസ്കാരം എന്നു വിളിക്കുന്ന പുരാതനമായ നാഗരികതയുടെ കാലത്ത് അമ്മദൈവങ്ങളെയാണ് ആരാധിച്ചിരുന്നത്. മേർഘഡിന്റെ ഭാഗമായ കുള്ളി എന്ന സ്ഥലത്ത് 6000 വർഷങ്ങൾക്കു മുൻപ് ഉണ്ടായിരുന്ന കാർഷികഗ്രാമങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഇന്ത്യയിൽ ആദ്യമായി സ്ത്രീ ദൈവങ്ങളെ ആരാധിച്ചിരുന്നതായി തെളിവുകൾ ലഭിക്കുന്നത്. <ref>ബഷാം; ദ വണ്ടർ ദാറ്റ് വാസ് ഇന്ത്യ. സുർജീത്ത് പബ്ലിക്കേഷൻസ്, ഇംഗ്ലീഷ്; ന്യൂഡെൽഹി ഇന്ത്യ </ref> [[സംഘകാലം|സംഘകാലത്ത്]] മറവരുടെ ദൈവമായിരുന്നു [[കൊറ്റവൈ]] (പാർവതി). [[ചേരരാജാക്കന്മാർ]] യുദ്ധത്തിനു പുറപ്പെടുന്നതിനു മുൻപ് കൊറ്റവൈക്ക് ബലി അർപ്പിക്കുകയും കള്ള് നിവേദിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. കൊറ്റവൈയാണ് പിന്നീട് കാളിയായി രൂപാന്തരപ്പെട്ടത് എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു <ref>പി.കെ.ഗോപാലകൃഷ്ണൻ രചിച്ച “കേരളത്തിൻറെ സാംസ്കാരികചരിത്രം” </ref>. [[ജൈനമതം|ജൈനരുടെ]] ദേവതകളായ [[മംഗളാ ദേവി|മംഗളാദേവിയും]] അംബികയും പലയിടങ്ങളിൽ കാളിയായും [[ദുർഗ്ഗ|ദുർഗ്ഗയായും]] രൂപാന്തരപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ദ്രാവിഡരുടെ പ്രധാന ആരാധനാ മൂർത്തി അമ്മദൈവമായിരുന്നു. മാതൃദായകക്കാരായിരുന്ന അവർക്ക് പിതാവിനേക്കാൾ മാതാവിനോട് കൂടുതൽ ബഹുമാനം ഉണ്ടായിരുന്നിരിക്കണം. എന്നാൽ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ പിതാവ് ([[ശിവൻ]]‍) മാതാവ് ([[കാളി]],[[പാർവ്വതി]],[[ദുർഗ്ഗ]]) പുത്രൻ ([[മുരുകൻ]]‍) എന്നിങ്ങനെ ഒരു കുടുംബത്തെ ആരാധിച്ചിരുന്നു. വൈദികകാലത്തെ ([[ഋഗ്വേദം]]) ആര്യന്മാർക്ക് അമ്മ ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അമ്മ ദൈവങ്ങളെ അവർ ആരാധിച്ചിരുന്നുമില്ല. [[ദസ്യു|ദസ്യുക്കളുടെ]] ഉഷാരാധനയെ [[ഇന്ദ്രൻ]] തകർക്കുന്നതായും മറ്റും ഋഗ്വേദത്തിലുള്ള പരാമർശങ്ങൾ ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. നേരേ മറിച്ച് ആര്യർക്കും മുൻപ് താമസിച്ചിരുന്ന ജനവിഭാഗങ്ങൾ [[ഉർവരാരാധ|ഉർവരതയേയും]] [[സൂര്യദേവൻ|സൂര്യനേയും]] മറ്റും അമ്മയുടെ രൂപത്തിൽ ആരാധിച്ചിരുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ ഇതര പ്രദേശങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് കേരളത്തിലും ബംഗാളിലുമാണ് ദേവിക്ഷേത്രങ്ങൾ കൂടുതലായി കാണുന്നത്. ദ്രാവിഡരുടേയും, ഇന്തോ-ആര്യന്മാരുടേയും, വടക്കു കിഴക്കൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ മംഗളോയിഡ് വംശജരുടേയും മുന്നേറ്റമുണ്ടായപ്പോൾ പ്രോട്ടോ ആസ്റ്റ്രലോയ്ഡ് വംശജർക്ക് പ്രാബല്യം നിലനിന്ന പ്രദേശങ്ങൾ കേരളവും ബംഗാളുമായിരുന്നു. അതുകൊണ്ട് ഇന്ത്യയുടെ ആദിമസംസ്കാരം കൂടുതൽ പ്രകടമായത് ഈ രണ്ട് സംസ്ഥാനങ്ങളിലാണ്. ദേവിക്ക് നൽകി വന്ന സർവ്വപ്രധാനമായ സ്ഥാനം അവയിൽ ഒന്നുമാത്രം. ഋഗ്വേദത്തിൽ ദേവിമാർ പൊതുവിൽ ദേവന്മാരേക്കാൾ വളരെ പ്രാധാന്യം കുറഞ്ഞവരാണ്‌. [[മനുസ്മൃതി|മനുസ്മൃതിയിൽ]] മരണമടഞ്ഞ പിതാക്കന്മാർക്കായി ബലിയർപ്പിക്കേണ്ടതിനെപ്പറ്റി പറയുന്നു. <ref>മനുസ്മൃതി 3.81-92</ref>നിത്യേനയുള്ള വൈശ്വദേവ ഭക്ഷണ തർപ്പണത്തെക്കുറിച്ച് പരാമർശിക്കുന്നതിൽ ഒരുരുള പിതൃബലിയായി പ്രത്യേകം നൽകണം. അവസനത്തെ ഉരുള മുജ്ജന്മ പാപത്താൽ മാറാരോഗം ബാധിച്ചവർക്കും മതഭ്രഷ്ടരായവർക്കും പട്ടികൾക്കും വേണ്ടി വെറും തറയിലാണ് വെക്കേണ്ടത്. എന്നാൽ ഇതിലെങ്ങും പിതൃക്കൾക്കൊപ്പം സഞ്ചരിക്കേണ്ട അമ്മമാരെപ്പറ്റി പരാമർശമില്ല. മാതൃദായകക്കാരായിരുന്ന ദ്രാവിഡരിൽ നിന്ന് പിതൃദായ സമ്പ്രദായത്തിലേക്കുള്ള വ്യത്യാസം ഇവിടെ പ്രതിഫലിക്കുന്നു. അമ്മമാർ വെറും ഭാര്യമാരാവാനായി നുഴഞ്ഞുകയറിയവർ മാത്രമായിത്തീരുന്നു. അഷ്ടകങ്ങൾ എന്നറിയപ്പെടുന്ന വാർഷികമായ ശ്രാദ്ധമൂട്ടിലും അമ്മമാർക്കവകാശമില്ല. വേദസമ്പ്രദായം അനുവദിക്കുന്നില്ലെങ്കിലും പിന്നീട് ബ്രാഹ്മണമതം ദേവിമാരെന്ന നിലയിൽ അമ്മമാർക്ക് വേണ്ടിയുള്ള ബലി തർപ്പണങ്ങൾ ഇന്ത്യയിലെ അനാര്യൻ അംശങ്ങളിൽ നിന്നും കടം കൊള്ളുന്നു. ഇത്തരത്തിൽ മുൻതലമുറയിലെ അമ്മമാരല്ലാത്ത മറ്റേതോ ദേവിമാർക്കായി (പൊതുവായ മാതൃത്വം-ത്രയംബക-മൂന്നുപേർ) വഴിയരികിൽ ശ്രാദ്ധമൂട്ടുന്ന രീതി പഴയകാലത്തെ ഇന്ത്യൻ സാഹിത്യകൃതികളിൽ കാണുന്നുണ്ട്. <ref>[[ശൂദ്രകൻ]]‍-[[മൃച്ഛകടികം]]</ref> [[മഹാഭാരതം|മഹാഭാരതത്തിൽ]] ഗംഗയെ ദേവിയായി ചിത്രീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ഗംഗ സ്വർഗ്ഗലോകത്തിലെ നദിയാണെന്നും [[പ്രദീപൻ]] എന്ന രാജാവിനെ വിവാഹം കഴിക്കാൻ മനുഷ്യരൂപം പൂണ്ടതാണെന്നും പറയുന്നു. എന്നാൽ പ്രദീപന്റെ മകനായ [[ശാന്തനു|ശാന്തനുവിനെ]] വിവാഹം കഴിക്കേണ്ടിവരുന്ന ഗംഗ അവളുടെ ആദ്യത്തെ ഏഴുപുത്രന്മാരേയും നദിയിൽ ഒഴുക്കിക്കൊല്ലുന്നു. <ref>മഹാഭാരതം 1.93.44</ref>ഇത് അമ്മ ദൈവങ്ങൾക്ക് അർപ്പിക്കേണ്ടിയിരുന്ന ബലിയെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നതെന്ന് ഡി.സി.കൊസാംബി കരുതുന്നു. ആദ്യകാലത്തെ അമ്മ ദൈവാരാധന ജലവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരുന്നു എന്നാൺ ഇത് കാണിക്കുന്നത്. ഗംഗയുടെ എട്ടാമത്തെ പുത്രനായ ഭീഷ്മർ സഹോദരനുവേണ്ടി അപഹരിച്ചുകൊണ്ടുവരുന്ന അംബ, അംബിക, അംബാലിക എന്നീ രാജകുമാരിമാരും ജലവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു (അംബു, അംബുസ്, ആംഫി - അമ്മ എന്നാണ് ഈ വാക്കുകളുടെ അർത്ഥവും). ‍ [[ബുദ്ധമതം|ബുദ്ധമതത്തിന്റെ]] തകർച്ചയ്ക്കു ശേഷം ഏറ്റവും അധികം പ്രാധാന്യം നൽകപ്പെട്ടിരുന്നത് അമ്മദൈവങ്ങൾക്കാണ്. ബുദ്ധബിംബങ്ങൾ കണ്ടുകിട്ടിയ സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം ഭഗവതിയെ പ്രതിഷ്ഠിച്ച ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ഭരണിക്കാവ്, കാവുമുടി, കിളിവൂരെന്നിങ്ങനെയുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം ബുദ്ധബിംബങ്ങൾ കണ്ടുകിട്ടിയിട്ടുള്ളത് ക്ഷേത്രങ്ങളിൽനിന്നോ അവയുടെ സമീപ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നോ ആണ്. അവിടെയെല്ലാം പൂജിക്കപ്പെടുന്ന ദൈവം ഭഗവതിയാണുതാനും.<ref>[[കെ. ദാമോദരൻ]] രചിച്ച “പ്രാചീന കേരളം”,അദ്ധ്യായം പന്ത്രണ്ട്</ref>അമ്മദൈവത്തിന് കാളി, ഭഗവതി, ദുർഗ, കരിനീലി എന്നിങ്ങനെ പല പേരുകളുമുണ്ട്<ref>{{Cite web|url=McDermott, Rachel Fell (2001). Singing to the Goddess: Poems to Kali and Uma from Bengal. Oxford University Press. ISBN 978-0198030706.|title=}}</ref>. == അവലംബം ==<!-- പുരുഷദൈവങ്ങളേക്കാളധികം സ്ത്രീദൈവങ്ങൾക്ക് പ്രാധാന്യമുള്ള നാടാണ് കേരളം. കുടുംബത്തിന്റെ നായികയും കൃഷിയുടെ സംരക്ഷകയുമായ സ്ത്രീ ഗോത്രത്തിന്റെ നാഥയെന്ന നിലയ്ക്കു സമുദായത്തിൽ മാന്യത നേടിയ കാലത്താണ് അമ്മ ദൈവങ്ങളും ആരാധിക്കപ്പെട്ടത്. മിക്ക ഗോത്രസമുദായക്കാരും ഒരു രൂപത്തിൽ അല്ലെങ്കിൽ മറ്റൊരു രൂപത്തിൽ കാളിയെ പൂജിക്കുന്നവരാണ്. മിക്ക വീടുകളിലും കുലദൈവമായ ഭഗവതിയെ കുടിയിരുത്തിയിട്ടുണ്ടാവും. കൊല്ലത്തിൽ ഒരിക്കൽ ഭഗവതിസേവയോ ഗുരുസിയോ കോഴിവെട്ടോ പൊലെയുള്ള ചടങ്ങുകളും ഉണ്ടാവും. കാർമേഘം പോലെ കറുത്തവളാണ് കാളിയെന്ന് പല കൃതികളിലും കാണാം. കാളിയ്ക്ക് പല രൂപങ്ങളുമുണ്ട്. ഭഗവതി രൗദ്രമൂർത്തി മാത്രമാണ് എന്ന പൊതുധാരണ ശരിയല്ല. ബാലഭദ്ര, സുമുഖീകാളി എന്നിവ സൗമ്യസുന്ദരഭാവങ്ങൾ. കണ്ടങ്കാളിയും കരിങ്കാളിയുമാണ് കൂടുതൽ ശക്തിയുള്ളത്. സംഹാരമൂർത്തിയായ രുധിര മഹാകാളിയാണ് ഏറ്റവും ശക്തി കൂടിയത്, ഭക്തനു പോലും നേരിട്ട് ദർശനം പാടില്ല എന്നതാണ് പ്രത്യേകത. അങ്ങനെ സംഭവിച്ചാൽ ആപത്താണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. [[വസൂരി]] മുതലായ വ്യാധികളിൽ നിന്ന് ജനങ്ങളെ രക്ഷിയ്ക്കാൻ കാളിക്ക് സാധിക്കുമെന്നാണ് വിശ്വാസം. ആദിശക്തി, മഹാകാളി, ഭദ്രകാളി, ചാമുണ്ഡി, പ്രകൃതി, പരമാത്മാവ് , ബാലത്രിപുര, കാളരാത്രി, പ്രത്യംഗിര എന്നിവ ഈ ദേവിയുടെ അവതാരങ്ങൾ തന്നെ. ദുർഗ്ഗാദേവിയുടെ രൗദ്രഭാവമായാണ് ഭദ്രകാളിയെ സങ്കല്പിച്ചിട്ടുള്ളത്‌. അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാനായി അവതരിച്ച ഘോരരൂപം. അജ്ഞാനത്തെ നശിപ്പിച്ച് ജ്ഞാനം നൽകി ലോകത്തെ സംരക്ഷിക്കുക എന്നതാണ് ദുർഗ്ഗയുടെ കറുത്ത ഭാവമായ ‘കാളി’ യുടെ ധർമ്മം. വേദങ്ങളിൽ അഗ്നിയുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തിയാണ് കാളിയെ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്‌. അഗ്നിയുടെ ദേവതക്ക് ഏഴ് തിളങ്ങുന്ന നാവുകളാണുള്ളത്. ‘കാളി’ അതിൽ കറുത്ത നാവിനെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. രുദ്രന്റെ തൃക്കണ്ണിലെ അഗ്നിയിൽ നിന്നുമാണ് കാളിയെ സൃഷ്ടിച്ചത് എന്നു പറയുമ്പോൾ പ്രപഞ്ചസൃഷ്ടിയുടെ മാതാവായ ശക്തിയെതന്നെ മകളായും കഥകളിലൂടെ വ്യഖ്യാനിക്കുന്നു. ശക്തിസ്വരുപിണിയായ ഈ ദേവിയെ പലരൂപത്തിലും ആരാധിക്കുന്നുണ്ട്. താന്ത്രികർ മുപ്പതിലധികം ഭാവങ്ങളിൽ ഓരോ ആഗ്രഹങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് വിവിധ രൂപത്തിൽ ആരാധിക്കുന്നു എന്ന് പറയുന്നുണ്ട്. കാളി എന്ന വാക്ക് ‘കല’ എന്ന പദത്തിൽ നിന്നും ഉണ്ടായതാണ്. കല സമയത്തെ കുറിക്കുന്നു. കാളി സമയത്തിന്റെ ദേവികൂടിയാണ്. ദുർഗ്ഗയുടെ മറ്റു ഭാവങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് കാളിയുടെ രൂപം ഭയാനകമാണ്. പുറത്തേക്ക് നീട്ടിയ നാവ്‌, ഒരു കയ്യിൽ ശരീരം വേർപെട്ട തല, വാർന്നൊലിക്കുന്ന രക്തം. അരക്കെട്ടിൽ മുറിച്ചെടുത്ത കൈകൾ തൂക്കിയിട്ടിരിക്കുന്നു. ഭയാനകമായ ഈ രൂപത്തെ പൂജിക്കുന്നതിനു പിന്നിലും ഒരു രഹസ്യമുണ്ട്. നമ്മെ ഭയപ്പെടുത്തുന്ന രൂപത്തെ ആദരിക്കുമ്പോൾ ഭയം അപ്രത്യക്ഷമാകുന്നു എന്ന തത്ത്വം. കാളിയെ ഇത്രയും ഭീകരിയാക്കിയ ചിത്രകാരൻ ഓരോ അംഗങ്ങൾക്കും പ്രതീകാത്മകമായി കൊടുത്തിരിക്കുന്ന വ്യാഖ്യാനം അറിയാൻ ശ്രമിക്കാതെ കാളിയെ അധഃകൃതരുടെ മൂർത്തിയാണെന്നും; അതുമല്ല, സവർണ്ണരായ പരിവാരങ്ങളുടെ ഇഷ്ടമൂർത്തിയെന്നും വാദമുണ്ട്. കാളിയുടെ പുറത്തേക്ക് നീണ്ടു കിടക്കുന്ന നാവ് മൗനത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. (നാവ് പുറത്തേക്ക് നീട്ടിയാൽ സംസാരിക്കാൻ കഴിയില്ല.) കണ്ണിലെ കൃഷ്ണമണിയുടെ കറുപ്പാണ് കാളിയ്ക്ക്. ഈ കറുത്തമണി ഇല്ലായിരുന്നെങ്കില് കാഴ്ചയില്ല, ജ്ഞാനമില്ല. കാളി ജ്ഞാനത്തിന്റെ പ്രതീകമാണ്, പ്രകാശം നൽകുന്നവളാണ്. ജ്ഞാനത്തിന്റെ പ്രകാശം മൌനത്തിലാണ്. ജീവിതത്തിന്റെ എല്ലാ പ്രശ്നങ്ങൾക്കും കാരണമായ അഹങ്കാരത്തിന്റെ ഉറവിടമാണ് തല. നിങ്ങൾക്ക് ഒരാളോട് വെറുപ്പു തോന്നുന്നുവെങ്കില്, അത് ആ വ്യക്തിയുടെ ശരീരത്തോടല്ല; ദുഷ്ചിന്തകളുള്ള ശിരസ്സിനോടായിരിയ്ക്കും. ഒരുവന് പഞ്ചേന്ദ്രിയങ്ങളിലൂടെ കിട്ടുന്ന അറിവ് പരിമിതമാണ്. ലോകം പരിമിതമായ അറിവിൽ കുടുങ്ങിക്കിടക്കുന്നു. ശാസ്ത്രവും ഈ പരിമിതമായ അറിവാണ് നൽകുന്നത്. പഞ്ചേന്ദ്രിയങ്ങൾക്കപ്പുറമുള്ള അറിവ് - ആന്തരികമായ ജ്ഞാനം - പഞ്ചേന്ദ്രിയങ്ങളിലൂടെ നേടാൻ സാധ്യമല്ല. ‘തല മുറിക്കപ്പടുക’ എന്നതിന്റെ അർത്ഥം അഹങ്കാരത്തെ ഇല്ലാതാക്കി ഉള്ളിലേക്ക് ഇറങ്ങിച്ചെല്ലുക, ധ്യാനാവസ്ഥയിൽ എത്തിച്ചേരുക എന്നാണ്. ആ ജ്ഞാനത്തിലൂടെയാണ് ലോകത്തെ അറിയേണ്ടത്. ദേവിയുടെ ഒരു കയ്യിൽ ‘അഭയ മുദ്രയും, മറുകയ്യിൽ ‘വരദ’ മുദ്രയുമാണ്. ജീവജാലങ്ങൾക്ക് ഭയത്തെ അകറ്റി ക്ഷേമകരമായിട്ടുള്ളതിനെ ചോദിക്കാതെതന്നെ കൊടുക്കുവാൻ തക്കവണ്ണം സർവ്വജ്ഞയാണ് ദേവി. മുറിച്ച കൈകൾ അരക്കെട്ടിൽ ചുറ്റിയിരിക്കുന്നു. കയ്യ് കർമ്മത്തിന്റെ പ്രതീകമാണ് കർമ്മം ചെയ്യുമ്പോൾ ഫലം അനുഭവിക്കുന്നു. ഈ ഫലം കൂലിയാണ്. ഫലേച്ഛയില്ലാതെ കർമ്മം ചെയ്യുമ്പോൾ ലഭിക്കുന്ന കൃപ സമ്മാനമാണ്. ശാശ്വതമായിട്ടുള്ള കൃപ ജ്ഞാനമാണ്. ജ്ഞാനത്തിന്റെ പ്രതീകമാണ് അരക്കെട്ടിൽ ചുറ്റിയിരിക്കുന്ന കയ്യ്. {{Hinduism-stub}} {{ഹിന്ദു ദൈവങ്ങൾ}}{{Shaktism}}{{Hindu deities and texts}} [[വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവദൈവങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ദേവിഭാഗവതത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:മഹാവിദ്യ]]--> [[വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവദൈവങ്ങൾ]] gi5k1y5gm0r13yle8ucezeotgo1taz5 4613963 4613962 2026-04-17T00:10:43Z Vishkailas 214655 4613963 wikitext text/x-wiki {{വൃത്തിയാക്കേണ്ടവ}} {{Hdeity infobox| <!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | | Image = Kali.jpg | Caption = ഭദ്രകാളി | Name = ഭദ്രകാളി, മഹാകാളി, ചാമുണ്ഡ, ആദിശക്തി കാളി, കാലരാത്രി, ദശ മഹാവിദ്യ, ഭുവനേശ്വരി | Devanagari = काली | Sanskrit_Transliteration = Kālī | Pali_Transliteration = | Tamil_script = | Affiliation = <nowiki>ആദിപരാശക്തി, </nowiki>[[ഭുവനേശ്വരി]], [[ദുർഗ്ഗ]], [[പാർവതി]], [[ചണ്ഡിക]], [[ചാമുണ്ഡി]], [[സപ്തമാതാക്കൾ]], [[വാരാഹി]], [[മഹാലക്ഷ്മി]] | Abode = ശ്മശാനം, രണഭൂമി | Weapon = വാൾ, ത്രിശൂലം | Mount = സിംഹം (ഭദ്രകാളി- വേതാളം, കാലരാത്രി - കഴുത) | Planet = ചൊവ്വ, പക്ഷബലമില്ലാത്ത ചന്ദ്രൻ, കേതു, ശനി }} ആദിമകാലങ്ങളിൽ മാതൃദായക്കാരായ പുരാതന [[ദ്രാവിഡർ|ദ്രാവിഡ ഗോത്രങ്ങളുടെയും]] പിന്നീട് ശാക്തേയരുടെയും കാലക്രമേണ [[ഹിന്ദു|ഹൈന്ദവരുടേയും]] ആരാധനാ മൂർത്തിയായിത്തീർന്ന ഭഗവതിയാണ്‌ '''മഹാകാളി അഥവാ ഭദ്രകാളി അല്ലെങ്കിൽ ആദിശക്തി കാളി (അതുമല്ലെങ്കിൽ കാലരാത്രി)''' {{തെളിവ്|7-ഫെബ്രവരി-2008}}. ഭദ്രകാളി അഥവാ ഭദ്രാഭഗവതി ചുരുക്കത്തിൽ ഭഗവതി എന്ന പേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു. [[ചാമുണ്ഡി]] അല്ലെങ്കിൽ ചാമുണ്ഡേശ്വരി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നത് ഇതേ ഭഗവതി തന്നെ. ശാക്തേയ മതത്തിലും, കൗള മാർഗത്തിലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്ന ദൈവവും കാളി തന്നെ. സംഹാരം, ശക്തി, വിജയം, സുരക്ഷ, ഐശ്വര്യം, വിദ്യ, ഭയമോചനം, ദുഷ്ടരിൽ നിന്നും രക്ഷ, ദുഃഖ വിമുക്തി, രോഗമുക്തി, കുടുംബത്തിന്റെ നിലനിൽപ്പ്, മോക്ഷം എന്നിവയുടെ ദൈവമായി ഭദ്രകാളിയെ കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. കേരളീയരുടെ കുലദൈവം ഭദ്രകാളി എന്ന ഭഗവതിയാണ്. കേരളത്തിൽ ഏതാണ്ട് എല്ലാ പ്രദേശങ്ങളിലും ചെറുതും വലുതുമായ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രങ്ങളും കാവുകളും കാണാം. ദേശ ദൈവം, കുല ദൈവം, കുടുംബ ദൈവം (ധർമ്മ ദൈവം), ഇഷ്ട ദൈവം തുടങ്ങിയ പല ഭാവങ്ങളിൽ ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. വീടുകളുടെ മുകൾ ഭാഗത്ത്‌ മച്ചകത്തമ്മ എന്ന പേരിലും, ശാക്തേയ പീഠത്തിലും, പൂജാമുറിയിലും കാവുകളിലും മറ്റും ഭദ്രകാളി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ജഗദീശ്വരിയും പ്രകൃതിയുമായ ആദിപരാശക്തിയാണ് ഭദ്രകാളി എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. കാളി സംഹാരമൂർത്തിയാണ്. ഭഗവതിയുടെ മംഗളകരവും ഐശ്വര്യകരവുമായ ഭാവമാണ് ഭദ്രകാളി എന്നാണ് വിശ്വാസം. ശാക്തേയ പാരമ്പര്യമുള്ള ഇടങ്ങളിൽ എല്ലാം ഭഗവതിയുടെ ആരാധന കാണാം. "ഭദ്രം എന്നാൽ മംഗളമായ/ ഐശ്വര്യമുള്ള/ സുരക്ഷിതമായ/ നന്മയുള്ള തുടങ്ങിയ അർത്ഥങ്ങൾ കൽപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. ഭദ്രമായ കാലത്തെ നല്കുന്നവൾ (മംഗളകാരിണി, ഐശ്വര്യദായിനി)" എന്നതാണ് ഭദ്രകാളി എന്ന വാക്കിന്റെ അർത്ഥം. കാളി എന്നാൽ “കാളുന്നവൾ, കറുത്തവൾ, കാലത്തെ (സമയത്തെ) നിയന്ത്രിക്കുന്നവൾ, കാരുണ്യത്തിന്റെ ഭഗവതി" തുടങ്ങിയ പല രീതിയിൽ വിശേഷിപ്പിച്ചു കാണാറുണ്ട്. കറുത്ത നിറത്തോടുകൂടിയ ഈ ഭഗവതി കരിങ്കാളി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. [[കുങ്കുമം]] ഭഗവതിയുടെ പ്രസാദമായി ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്ന വസ്തുവാണ്. മണിദ്വീപം എന്ന ലോകത്ത് വസിക്കുന്ന ഭുവനേശ്വരിയായി ഭദ്രകാളി സങ്കൽപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ ഭുവനേശ്വരിയുടെ ഉഗ്രഭാവമായി ഭദ്രകാളിയെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. പൊതുവേ കാളി അധർമ്മം, അനീതി, തിന്മ തുടങ്ങിയവയെ ഉന്മൂലനം ചെയ്യുകയും രോഗദുരിതങ്ങളെ സുഖപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്ന ഭഗവതി ആയിട്ടാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ദുഷ്ടരെ ശിക്ഷിക്കുകയും ശിഷ്ടരെ രക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്ന ഭദ്രകാളി സങ്കല്പം കേരളത്തിലും പ്രബലമാണ്. തിന്മയുടെ മേലുള്ള നന്മയുടെ വിജയമാണ് [[പരാശക്തി]] സങ്കൽപ്പം. സ്ത്രീയാണ് സൃഷ്ടിയുടെ ആധാരം എന്ന കാഴ്ചപ്പാടിൽ നിന്നാണ് ശാക്തേയർ [[പരാശക്തി|ആദിപരാശക്തിയായ]] [[കാളി|കാളിയെ]] ആരാധിച്ചു തുടങ്ങിയത്. ശാക്തേയ സമ്പ്രദായത്തിൽ സ്ത്രീക്ക് നൽകുന്ന പ്രാധാന്യം ഇതിന്‌ തെളിവായി ചൂണ്ടിക്കാണിക്കപ്പെടുന്നു. ഭഗവതിയെ ആരാധിക്കുന്നവർ സ്ത്രീകളെ ബഹുമാനിക്കേണ്ടതുണ്ട് എന്നാണ് വിശ്വാസം. യാതൊരു കാരണവശാലും അവർ സ്ത്രീകളോട് മോശമായി പെരുമാറാൻ പാടില്ല എന്നാണ് ആചാരം. സ്ത്രീകൾ സന്തോഷിക്കുന്ന ഇടങ്ങളിൽ ഭഗവതിയുടെ അനുഗ്രഹം ഉണ്ടാകുമെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ആദികാലങ്ങളിൽ ഗോത്ര ജനത കാളിയെ പ്രകൃതി, ഊർവ്വരത, മണ്ണിന്റെ ഫലഭൂയിഷ്ടത എന്നി ഭാവങ്ങളിൽ ആരാധിച്ചിരുന്നു. കാർഷിക സമൃദ്ധി, യുദ്ധ വിജയം, രോഗമുക്തി, കുടുംബത്തിന്റെ ഐശ്വര്യം അല്ലെങ്കിൽ സമ്പത്ത്, സന്താനങ്ങളുടെ അഭിവൃദ്ധി, കുലത്തിന്റെ നിലനിൽപ്പ്, വ്യാപാരത്തിന്റെ അഭിവൃദ്ധി, മോക്ഷം എന്നിവയ്ക്കായി ഭഗവതിയെ ആരാധിക്കുന്ന രീതി വ്യാപകമായിരുന്നു. പുരാതന കാലങ്ങളിൽ ആരാധിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ‘കൊറ്റവൈ‘ എന്ന യുദ്ധദൈവമാണ് ഇന്നത്തെ [[ദുർഗ്ഗ]], ഭദ്രകാളി സങ്കൽപ്പങ്ങളിൽ ആരാധിക്കപ്പെട്ടിരുന്നത് എന്ന്‌ ചരിത്രം പറയുന്നു. ശൈവ വൈഷ്ണവ ബൗദ്ധ മതങ്ങളും അബ്രഹാമിക മതങ്ങളും ഉടലെടുക്കുന്നതിന് മുൻപ് തന്നെ ലോകത്തിൽ മാതൃ ദൈവ ആരാധന വ്യാപകമായിരുന്നു. ക്രിസ്തുവർഷത്തിനു മുമ്പ് വളരെ പുരാതന കാലം മുതൽക്കേ തന്നെ ലോകത്തിൽ മാതൃദൈവ സങ്കൽപ്പം നിലനിന്നിരുന്നു. മാതൃദൈവ ആരാധന, പ്രകൃതി ആരാധന സിന്ധുനാഗരികതയ്ക്ക് മുൻപേ തന്നെ ഭാരതത്തിലും നിലനിന്നിരുന്നു. ഇത് ഉർവ്വരതാ സങ്കൽപവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് കിടക്കുന്നു. ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങളിലും കാവുകളിലും ഇന്നും തുടർന്നുവരുന്ന ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങൾ ഇത്തരം പ്രകൃതി ആരാധനയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു കിടക്കുന്നു. കാടിനെ കാക്കുന്ന കാവ് പ്രകൃതി സംരക്ഷണത്തിന്റെയും ജീവ വൈവിദ്ധ്യത്തിന്റെയും ഭാഗമായ കാളി ആരാധനാ സങ്കൽപവുമായി ചേർന്ന് നിൽക്കുന്നു. പ്രകൃതിയും വികൃതിയും ഭഗവതിയായി സങ്കൽപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. മറ്റുള്ള ദൈവ സങ്കൽപ്പങ്ങളിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി മത്സ്യമാംസാദി നിവേദ്യങ്ങളോട് കൂടിയ പഞ്ചമകാര പൂജ ഭദ്രകാളിക്ക് പ്രധാനമാണ്. ശാക്തേയ പൂജയിലും, കൗള മാർഗത്തിലും ഇത്തരം നിവേദ്യങ്ങൾ നിർബന്ധമാണ് എന്നത് അതിനുള്ള തെളിവാണ്. എന്നാൽ ഇന്ന് പല ക്ഷേത്രങ്ങളിലും ഇവ പകരം മറ്റു പല വസ്തുക്കളും ഉപയോഗിച്ച് കാണുന്നു. മണ്ടയ്ക്കാട് ക്ഷേത്രത്തിലെ മത്സ്യ പൊങ്കാല, മാടായിക്കാവിലെ കോഴി നിവേദ്യം, ചെട്ടികുളങ്ങരയിലെ കൊഞ്ചും മാങ്ങാ, കൊടുങ്ങല്ലൂരിലെ കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ, കോഴി സമർപ്പണം, കോഴിയും പിടിയും തുടങ്ങിയ ഉദാഹരണം. ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ആദിപരാശക്തിയുടെ മൂന്ന് പ്രധാന ഭാവങ്ങളിൽ ഒന്നായി മഹാകാളിയെ കണക്കാക്കുന്നു. മഹാലക്ഷ്മി, മഹാസരസ്വതി എന്നിവരാണ് മറ്റ് രണ്ട് പേർ. ശൈവർ ഇത് ശ്രീ [[പാർവതി]]യുടെ കറുത്ത രൂപമായി ശൈവർ വിശ്വസിക്കുന്നു. വേഗം അനുഗ്രഹം ചൊരിയുന്നവളും, ഐശ്വര്യദായിനിയും, ആപത്തുകളിൽ രക്ഷകിയുമാണ് ഭഗവതി എന്നാണ് വിശ്വാസം. കാളിയുടെ സൗമ്യവും രൗദ്രവുമായ പത്ത് രൂപങ്ങൾ ദശമഹാവിദ്യ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. സപ്തമാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയായ [[ചാമുണ്ഡി]]യും കാളി തന്നെയാണ്. കാവുകൾ മലയാള നാടിൻ്റെ ആരാധന സമ്പ്രദായത്തിൻ്റെ മുഖമുദ്രയാണ്. കൊടുങ്ങല്ലൂർക്കാവ്, പനയന്നാർക്കാവ്, മാടായിക്കാവ് എന്നിവ പ്രസിദ്ധമാണല്ലോ. [[കാവ്]] എന്ന പദത്തിന് ചെറിയ കാട്, വൃക്ഷങ്ങളും ചെടികളും ഇടത്തിങ്ങി വളരുന്ന സ്ഥലം എന്നിങ്ങനെ അർത്ഥങ്ങൾ കണക്കാക്കാം. കാവുകളിൽ സാധാരണയായി രാജസിക, താമസിക ഗണങ്ങളിൽ വരുന്ന ദേവതാ സങ്കല്പങ്ങളെ യാണ് ആരാധിക്കുന്നത്. ഇവർ ഉഗ്രമൂർത്തികളും രക്ഷാദേവതകളുമാണ്. കേരളത്തിൽ ഭദ്രകാളിയെ ആദ്യമായി പ്രതിഷ്ഠിച്ചത് കൊടുങ്ങല്ലൂരിലാണ്. കേരളത്തിലെ 64 ഭഗവതീ ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ മാതൃക്ഷേത്രമായിട്ടാണ് തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബ ഭഗവതീ ക്ഷേത്രത്തെ കണക്കാക്കുന്നത്. ഇവിടെ നിന്ന് ഭഗവതിയെ ആവാഹിച്ചു കൊണ്ടു പോയി മറ്റു ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പ്രതിഷ്ഠിച്ചതായി പറയപ്പെടുന്നു. പ്രസിദ്ധമായ ആറ്റുകാൽ പൊങ്കാലയ്ക്ക് ഭഗവതി കൊടുങ്ങല്ലൂരിൽ നിന്ന് വരുന്നുവെന്നാണ് സങ്കൽപ്പം. ഇതുപോലെ കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ മാടായിക്കാവിൽ നിന്നും ഭഗവതിയെ ആവാഹിച്ച് കൊണ്ടുപോയി കുടിയിരുത്തിയ അനേകം ക്ഷേത്രങ്ങൾ കേരളത്തിലുണ്ട്. ഭാരതത്തിൽ എല്ലായിടത്തും കാളി ആരാധന നിലവിലുണ്ട്. വിവിധ പ്രദേശങ്ങളിൽ പല പ്രാദേശികമായ പേരുകളിൽ കാളിയെ ആരാധിച്ചു വരുന്നുണ്ട്. കേരളത്തിൽ ശ്രീകുരുംബ, തമിഴ്നാട്ടിൽ മാരിയമ്മൻ, കർണാടകയിൽ [[ചാമുണ്ഡി]], ബംഗാളിൽ ഭവതാരിണി എന്നെല്ലാം അറിയപ്പെടുന്നതും കാളി തന്നെ. പൊതുവേ അവർണ്ണ വിഭാഗങ്ങളും പിന്നോക്ക സമുദായക്കാരുമാണ് ഭദ്രകാളിയെ കൂടുതലായി ആരാധിച്ചു കണ്ടിരുന്നത്. [[നവരാത്രി]]യുടെ ഏഴാം ദിവസം [[കാലരാത്രി]] എന്ന പേരിൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നതും കാളി തന്നെ. കാളി ഭക്തരുടെ കൂട്ടത്തിൽ കാളിദാസൻ, തെന്നാലി രാമൻ, ശ്രീരാമകൃഷ്ണ പരമഹംസർ, സ്വാമി വിവേകാനന്ദൻ തുടങ്ങിയ പ്രസിദ്ധരായ ഒരു വലിയ നിര തന്നെയുണ്ട്. ഭദ്രകാളിയെ ആരാധിക്കുന്നതിനു പ്രത്യേക നിഷ്ഠയോ നിവേദ്യമോ ആചാരങ്ങളോ ഇല്ലെന്നാണ് സങ്കല്പം. ഭഗവതിപൂജ വൈദീക ആരാധന സമ്പ്രദായത്തിന് കീഴിൽ ഉൾപെടുന്നില്ല എന്നതാണ് ഇതിന്റെ ഒരു പ്രധാന കാരണം. ഭക്തർക്ക് ഇഷ്ടമുള്ള രീതിയിൽ പൂജിക്കാവുന്നതാണ്. ജാതിഭേദമില്ലാതെ ആർക്കും ഭഗവതിയെ ആരാധിക്കാം. അബ്രാഹ്മണർ പൂജ നടത്തുന്ന ധാരാളം ഭദ്രകാളീ ക്ഷേത്രങ്ങളും കുടുംബക്കാവുകളും ഇന്നും കേരളത്തിൽ ഉണ്ട്. ഭക്തർക്ക് ഇഷ്ടമുള്ള ഭക്ഷണം നിവേദ്യമായി സമർപ്പിക്കാം എന്നാണ് വിശ്വാസം. ആറ്റുകാൽ പൊങ്കാല തന്നെ ഉത്തമ ഉദാഹരണം. പണ്ട് കാലത്ത് വീടുകളിൽ മച്ചകത്ത് ഭഗവതിയായും, ഇന്ന് മുകൾ നിലയിലും കുടുംബ ദൈവമായി ഭഗവതിയെ കാണാം. ശാക്തേയ വിധിപ്രകാരം തറവാട്ടിലെ അംഗങ്ങൾ തന്നെ നേരിട്ട് ഭഗവതിയെ പൂജിക്കുന്ന രീതി ഇന്നും വ്യാപകമാണ്. ഈ ഭഗവതിക്ക് അശുദ്ധി ഇല്ല.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIQhzmvmVjsGQAuQd3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzIEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1667641190/RO=10/RU=https%3a%2f%2fen.wikipedia.org%2fwiki%2fKali/RK=2/RS=Li7L2kJU5d489qb1VvNBoC3ZRPM-|title=en.wikipedia.org › wiki › Kali - Wikipedia}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=നവംബർ 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == വിശ്വാസം == ഹൈന്ദവ, ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം പ്രപഞ്ച നാഥയായ സാക്ഷാൽ ആദിപരാശക്തിയാണ്‌ ഭദ്രകാളി എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. മണിദ്വീപനിവാസിനിയായ ഭുവനേശ്വരി തന്നെയാണ് ഭദ്രകാളി എന്ന്‌ ദേവി പുരാണങ്ങൾ പറയുന്നു. ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യത്തിൽ ഈ ദേവിയെ പറ്റി വിശദമായി വർണ്ണിക്കുന്നു. ദേവി ഭാഗവത പ്രകാരം ആദിപരാശക്തിയുടെ (അഥവാ ഭുവനേശ്വരി) മൂന്ന് പ്രധാന ഭാവങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് മഹാകാളി. മഹാകാളി സംഹാരമൂർത്തിയാണ്. [[മഹാലക്ഷ്മി|മഹാലക്ഷ്മിയും]] [[സരസ്വതി|മഹാസരസ്വതിയും]] ആണ് മറ്റു രണ്ടു ഭാവങ്ങൾ. ആ ഭഗവതിയുടെ ഐശ്വര്യകരവും സർവ്വരക്ഷാകരവുമായ ഭാവമാണ് ശ്രീ ഭദ്രകാളി. ജഗദീശ്വരി എന്ന്‌ ഭഗവതി അറിയപ്പെടുന്നു. ആ ഭഗവതിയുടെ തൃഗുണങ്ങൾ ആണ് ത്രിമൂർത്തികളായ ബ്രഹ്മാ, വിഷ്ണു, മഹേശ്വരന്മാർ എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. ഭദ്രകാളി വീര്യത്തിന്റെയും കരുണയുടെയും ദൈവമായാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. വേഗം അനുഗ്രഹം ചൊരിയുന്ന സങ്കല്പം. ഭദ്രകാളിയെ തന്നെ മൂന്ന് ഗുണങ്ങളോട് കൂടി മഹാലക്ഷ്മി, മഹാസരസ്വതി ഭാവങ്ങളിലും ആരാധിക്കാറുണ്ട്. കാളിക പുരാണം ഭഗവതിയുടെ മാഹാത്മ്യ കഥകൾ വർണ്ണിക്കുന്നു. “സ്ത്രീണാം നിന്ദാം പ്രഹരം ച കൗടില്യം വാ അപ്രിയംവച ആത്മനോഹിത മന്വിച്ഛൻ കാളീ ഭക്തോ വിവർജ്ജയേൽ“ അഭിവൃദ്ധിയെ ആഗ്രഹിക്കുന്ന കാളീഭക്തൻ സ്ത്രീകളെ നിന്ദിക്കാനോ ഉപദ്രവിക്കാനോ അവരോട് കളവ് പറയുകയോ അഹിതം പറയുകയോ പാടില്ല. അങ്ങനെ ചെയ്താൽ ഭദ്രകാളീ കോപമായിരിക്കും ഫലം. കാളി ഭക്തർ സ്ത്രീകൾക്ക് ബഹുമാനവും തുല്യ അംഗീകാരവും നൽകേണ്ടതുണ്ട് എന്നാണ് വിശ്വാസം. സ്ത്രീകളിൽ ഭഗവതി വസിക്കുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പമാണ് ഇതിന്റെ കാരണം. ഭഗവതി ഉപാസകർ സ്ത്രീകളോട് അപമര്യാദയായി ഇടപെടാൻ പാടില്ല എന്ന്‌ പ്രത്യേകം നിഷ്‌ക്കർഷിക്കാറുണ്ട്. സ്ത്രീകൾ സന്തോഷിക്കുന്ന ഇടങ്ങളിൽ ഭഗവതി ഐശ്വര്യം ചൊരിയുന്നു എന്ന്‌ വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ഭഗവതിയുടെ പൂജയിൽ സ്ത്രീകൾ പങ്കെടുക്കുന്നത് വിശേഷമാണ് എന്നാണ് സങ്കല്പം. പ്രത്യേകമായി നടത്തുന്ന ഭഗവതി പൂജയിൽ സ്ത്രീക്ക് അശുദ്ധി ഒന്നും ഇല്ല. വീടുകളുടെ മുകൾ ഭാഗത്ത്‌ മച്ചിൽ ഭഗവതി എന്ന പേരിലും, ശാക്തേയ പീഠത്തിലും, പൂജാമുറിയിലും ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. കുടുംബത്തിന്റെ സാമ്പത്തികം, പ്രതാപം, സന്താനങ്ങളുടെ അഭിവൃദ്ധി, വ്യാപാരത്തിന്റെ പുരോഗതി എന്നിവ നിലനിർത്താൻ വേണ്ടിയാണ് ഇതെന്നാണ് വിശ്വാസം. ഭഗവതിയെ പൗർണമി ദിവസം (പൂർണ്ണ ചന്ദ്രൻ) [[ദുർഗ്ഗ|ദുർഗ്ഗയായും]] അമാവാസി ദിവസം [[കാളി]] ആയും സങ്കൽപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. ശിവ പുരാണപ്രകാരം ശിവന്റെ മഹാകാലൻ എന്ന അവതാരത്തിന്റെ ശക്തിയാണ് മഹാകാളി. ദാരികനെ വധിച്ച ശിവപുത്രിയായും ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ലളിതാസഹസ്രനാമത്തിൽ “മഹേശ്വരീ മഹാകാ‍ളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാശനാ അപർണ്ണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ“ എന്നുള്ള കാളി നാമങ്ങൾ കാണാം. കാളിയുടെ സൗമ്യവും സുന്ദരവുമായ രൂപം സുമുഖീകാളി എന്നറിയപ്പെടുന്നു. സമ്പത്തും ഐശ്വര്യവും പ്രദാനം ചെയ്യുന്ന ഭഗവതി ആണിത്. പല ക്ഷേത്രങ്ങളിലും ഭദ്രകാളി സുമുഖികാളി രൂപത്തിൽ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. നവരാത്രിയുടെ അവസാന നാളിൽ സുഭദ്ര എന്ന പേരിലും ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ഒരു കൊച്ചു പെൺകുട്ടിയുടെ രൂപത്തിൽ ഉള്ള ഭഗവതി ബാലഭദ്ര എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കല്പാന്തത്തിൽ അഖില ബ്രഹ്മാണ്ഡത്തെയും ഭഗവതി തന്നിൽ ലയിപ്പിക്കുന്നു. പുന സൃഷ്ടിയുടേയും ശക്തി ഭഗവതിയാണ്. ശാന്തസ്വരൂപിണിയായും രൗദ്രസ്വരൂപിണിയായും കാളി വിരാജിക്കുന്നു. യുദ്ധഭൂമിയിലും, ശ്മശാനത്തിലും വസിക്കുന്ന ഭഗവതി ആരോഗ്യത്തിന്റെ ദൈവം കൂടിയാണ്. മഹാമാരികളിൽ നിന്നും മഹാരോഗങ്ങളിൽ നിന്നും രക്ഷക്കായി ഭഗവതിയെ ആരാധിച്ചു കാണാറുണ്ട്. കൊടുങ്ങല്ലൂർ, തിരുമാന്ധാകുന്ന്, മണ്ടയ്ക്കാട് തുടങ്ങിയ ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ രോഗനാശത്തിനായി ഭക്തർ ദർശനം നടത്തി വരുന്നത് ഇതിന് ഉദാഹരണമാണ്. ക്ഷിപ്രപ്രസാദിയും ഇഷ്ട വരദായിനിയുമായ ഭദ്രകാളി ഭയം, ശത്രുപീഡ, രോഗം, ദാരിദ്ര്യം, പ്രകൃതിദുരന്തം പോലെയുള്ള ആപത്തുകളിൽ നിന്നും ഭക്തരെ രക്ഷിക്കുന്നവളാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. പഞ്ചഭൂതങ്ങളിൽ പെട്ട അഗ്നിയോടാണ് കാളിയെ ഉപമിച്ചിരിക്കുന്നത്. പ്രകൃതിയും വികൃതിയുമായി കാളികയെ ഉപാസകർ സങ്കൽപ്പിക്കുന്നു. അതിനാൽ പ്രകൃതി സംരക്ഷണത്തിന്റെ ഭാഗമായി കാവുകളിൽ ഭഗവതിയെ ആരാധിച്ചു വരുന്നു. ദശമഹാവിദ്യകൾ, സപ്‌തമാതാക്കൾ, നവദുർഗ്ഗ എന്നിവരിൽ പ്രധാനിയായി കാളിയെ കണക്കാക്കുന്നു. [[ദേവീമാഹാത്മ്യം]] പതിനൊന്നാം അദ്ധ്യായത്തിലെ "ജ്വാലാകരാളമത്യുഗ്രമശേഷാ സുരസൂദനം ത്രിശൂലം പാതു നോ ഭീതേർ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ” എന്ന ശ്ലോകത്തിൽ ഭുവനേശ്വരിയുടെ കറുത്ത ഉഗ്രഭാവമായി ഭദ്രകാളിയെ ചിത്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. കാളീ സഹസ്രനാമത്തിൽ ഭഗവതിയെ കാലഭൈരവന്റെ (ശിവന്റെ) ഭാര്യയായി അവതരിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. അതിനാൽ പാർവതിയും കാളിയും ഒന്ന് തന്നെ എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ലളിത സഹസ്രനാമത്തിൽ “മഹേശ്വരീ മഹാകാ‍ളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാശനാ അപർണ്ണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ“ എന്ന്‌ ഭഗവതിയെ സ്തുതിക്കുന്നതായി കാണാം. രാജസ, സാത്വിക ഭാവങ്ങളിലും ഭഗവതി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ബാലഭദ്ര, സുമുഖികാളി തുടങ്ങിയ ഭാവങ്ങൾ ഭഗവതിയുടെ സൗമ്യസുന്ദര ഭാവങ്ങളാണ്. ആദിശക്തി, മഹാകാളി, ദാരികനെ വധിച്ച ഭദ്രകാളി, അഥർവാണ ഭദ്രകാളി, ചാമുണ്ഡേശ്വരി, വാർത്താളി എന്നിവ കാളിയുടെ വിവിധ ഭാവങ്ങൾ ആണ്. ദേവി പുരാണങ്ങൾ പ്രകാരം മഹാകാളിയും മഹാലക്ഷ്മിയും മഹാസരസ്വതിയും ഒന്ന്തന്നെ എന്നാണ് വിശ്വാസം‌. സമയത്തിന്റെ (കാലത്തിന്റെ) ഭഗവതിയാണ് കാലി അഥവാ കാളി എന്നാണ് സങ്കല്പം. പ്രകൃതിയും വികൃതിയുമാണ് ഭഗവതി എന്നാണ് വിശ്വാസം. ജീവജാലങ്ങളെ പോറ്റി വളർത്തുന്നവളും അവയെ സംഹരിക്കുന്ന വളുമായ പ്രകൃതിയാണ് കാളിയെന്ന് ശക്തി ഉപാസകർ കരുതുന്നു. അജ്ഞാനത്തിന്റെ അന്ധകാരം ഇല്ലാതാക്കി ജ്ഞാനത്തിന്റെ പ്രകാശം പരത്തുന്നവൾ എന്ന് താന്ത്രികർ വിശ്വസിക്കുന്നു. തമിഴ് ഇതിഹാസകാവ്യമായ [[ചിലപ്പതികാരം|ചിലപ്പതികാരത്തിലെ]] വീരനായിക [[കണ്ണകി|കണ്ണകിയെ]] (ഭാര്യാദൈവം) കാളിയോട് ഉപമിച്ചു കാണാറുണ്ട്. തോറ്റം പാട്ടിൽ വടക്കും കൊല്ലത്തെ കന്യാവ് ഭദ്രകാളിയുടെ അവതാരമായി വർണ്ണിക്കപ്പെടുന്നു. ഭഗവതീ പൂജക്ക്‌ ജാതി വർണ്ണങ്ങൾ ബാധകമല്ലാത്ത തിനാൽ പൊതുവേ എല്ലാ ഹൈന്ദവ വിഭാഗങ്ങളും ഭദ്രകാളിയെ ആരാധിക്കാറുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും പൊതുവേ അവർണ്ണ വിഭാഗങ്ങളാണ് ഭഗവതിയെ കൂടുതലും ആരാധിക്കുന്നത്. കുലദൈവമായും കുടുംബദൈവമായും, ദേശദൈവമായും, ഉപാസനാമൂർത്തിയായും ഇഷ്ടദൈവമായും മച്ചികത്തെ ഭഗവതിയായുമൊക്കെ ഭദ്രകാളി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. ശാക്തേയ കൗള വിശ്വാസപ്രകാരം പഞ്ചമ കാരങ്ങളായ മത്സ്യം, ഭക്ഷ്യയോഗ്യമായ മാംസം (പൂവൻ കോഴി), മധു, മൈഥുനം, മുദ്ര എന്നിവ സമർപ്പിച്ചു പ്രാർത്ഥിച്ചാൽ ഭഗവതിയുടെ അനുഗ്രഹത്തിന് കാരണമാകും എന്നാണ് ആചാരം. ഇക്കാരണത്താൽ ശക്തിപൂജയിൽ സസ്യേതര ഭക്ഷണം നിവേദിക്കാറുണ്ട്. ഉദാഹരണത്തിന് ഭക്ഷ്യയോഗ്യമായ [[കോഴി]], [[മത്സ്യം]] എന്നിവ കറിയാക്കിയോ അല്ലാതെയോ നിവേദിച്ചു കൊണ്ടുള്ള പൂജകൾ ശാക്തേയ സമ്പ്രദായത്തിൽ കാണാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ ഇന്നിതിന് പകരമായി [[കുമ്പളങ്ങ]] ഉപയോഗിച്ചു കാണാറുണ്ട്. പണ്ടു കാലത്ത് കാർഷിക സമൃദ്ധിക്കായി ഭഗവതിയെ ആരാധിച്ചിരുന്നു. മകര കൊയ്ത്തിന് ശേഷം പാടത്ത് നിന്നും ലഭ്യമായ നെല്ല് കുത്തിയ അരി ഉപയോഗിച്ച് ഐശ്വര്യത്തിനും രക്ഷയ്ക്കുമായി ഭഗവതിക്ക് [[പായസം]] തയ്യാറാക്കി നിവേദിച്ചിരുന്നു. ഇതാണ് ക്രമേണ [[പൊങ്കാല]] എന്ന ആചാരമായി മാറിയത്. ഇന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ [[പൊങ്കാല]] അതിപ്രധാനമാണ്. കൃഷിക്ക് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന കാളകളെയും കുതിരകളെയും രാജാവിന്റെ പ്രതീകമായ ആനകളെയും മറ്റും അലങ്കരിച്ചു ഭഗവതി സന്നിധിയിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി ആഘോഷമായി ഉത്സവം നടത്തിയിരുന്നു. പിന്നീട് കാലക്രമേണ അലങ്കരിച്ച പൊയ്ക്കാളകളെയും പൊയ്ക്കുതിരകളെയും ഉപയോഗിച്ച് കൊണ്ടുള്ള ഉത്സവങ്ങൾ നിലവിൽ വന്നു. ശക്തിയാരാധനയുടെ നാടായിരുന്നു കേരളം. പുരാതനമായ ഗോത്രാരാധന കാലം മുതൽക്കേ തന്ത്രത്തിന്റെ ഏതൊരു ശാഖയിലേക്കും പടർന്ന് പന്തലിച്ചതാണ് പരാശക്തിയുടെ ആരാധന. കേരളത്തിൽ ഭദ്രകാളിയെ പൊതുവെ രണ്ട് ധ്യാനങ്ങളിൽ ആണ് ആരാധിക്കുന്നത്, അവ: 'അഞ്ജനാചലനിഭാ....', 'കാളീം മേഘ സമപ്രഭാം....' എന്നീ രണ്ട് ധ്യാനങ്ങളാണ്. ആദ്യത്തേതിൽ ഖഡ്ഗം, ഖേടകം, കപാലം, ശൂലം എന്നിവകൾ ധരിച്ചതും രണ്ടാമത്തേതിൽ ഖഡ്ഗം, ഖേടകം, കപാലം, ദാരികശിരസ്സ് എന്നിവകൾ ധരിച്ച് വേതാളത്തിന്റെ പുറത്തിരിക്കുന്ന 'ശക്തിഭൈരവി' എന്ന ഭഗവതിയെയാണ് പൂജിക്കുന്നത് (രണ്ട് ധ്യാനത്തിലും ശക്തിഭൈരവി തന്നെ). ഈ ഭഗവതി ദാരിക വധത്തിനായി മഹാദേവന്റെ മൂന്നാം തൃക്കണ്ണിൽ നിന്നും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ട ഭദ്രകാളി തന്നെയെന്ന് തന്ത്രം പരാമർശിക്കുന്നു. ഇതിൽ നിന്നും വിഭിന്നമായ പല കാളി സങ്കൽപ്പങ്ങൾ കേരളത്തിലുണ്ട്. അതിൽ ഒന്നാണ് 'രുരുജിത്' എന്ന തന്ത്ര സമ്പ്രദായം. രുരു എന്ന അസുരനെ ജയിച്ച ആദിപരാശക്തിയുടെ രൗദ്രരൂപമായ കാളിയെ പൂജിക്കുന്ന വിധാനം. നിലവിൽ കേരളത്തിൽ 13 ക്ഷേത്രങ്ങളിലാണ് രുരുജിത് വിധാനം നിലവിൽ ഉള്ളത്. കോലത്തിരിയുടെ പരദേവതയായ മാടായിക്കാവിലമ്മ, നീലേശ്വരം രാജകുടുംബത്തിന്റെ പരദേവതയായ മന്നംപുറത്ത്കാവിലമ്മ, വള്ളുവനാടിന്റെ പരദേവതയായ തിരുമാന്ധാംകുന്നിലമ്മ, സാമൂതിരിയുടെ ആരാധനാമൂർത്തിയായ വളയനാട് ഭഗവതി, ഇവ കൂടാതെ മാമാനിക്കുന്നത്ത്കാവ്, തിരുവഞ്ചേരികാവ്, കളരിവാതുക്കൽകാവ്, പിഷാരികാവ്, കളിയാംവെല്ലികാവ്, കൊടിക്കുന്നത്ത്കാവ്, കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീകുരുമ്പകാവ്, മുത്തൂറ്റ്കാവ്, വലിയ പനയന്നാർകാവ്. ഇത്രയുമാണ് കേരളത്തിലെ 13 ശാക്തേയ രുരുജിത് കേന്ദ്രങ്ങൾ. മാതൃസദ്ഭാവം എന്ന തന്ത്രഗ്രന്ഥത്തിലാണ് ഈ ഭഗവതിയുടെ ആരാധന സമ്പ്രദായങ്ങളെ പറ്റി പരാമർശിക്കുന്നത്. രുരുവിനെ കൊന്ന ഉഗ്രരൂപിണിയായ കാളിയെ പൊതുവെ രണ്ട് ധ്യാനങ്ങളിലാണ് സങ്കൽപ്പിക്കാറ്: ഒന്നാമത്തേത് : "സദ്യഃ സംഗരസംഗതാസുരശിരഃ ശ്രേണീ..... ", രണ്ടാമത്തേത് : "ശംഭുസ്ഥാ...." എന്ന് തുടങ്ങുന്ന രണ്ട് ധ്യാനങ്ങൾ. ഇതിൽ ആദ്യത്തെ ധ്യാനത്തിൽ വർണ്ണന ഇപ്രകാരം; യുദ്ധത്തിൽ വധിക്കപ്പെട്ട അസുരന്മാരുടെ ശിരസ്സുകൾ കോർത്ത മാല (ഉത്തരീയമായി) ധരിച്ചിരിക്കുന്നവളും, കൈകളിൽ പരിച, കപാലം, പാമ്പ്, വലിയ മണി, ഖട്വാംഗം, തൃശൂലം, വാൾ, അസുരന്റെ ശിരസ്സ് എന്നിവ ധരിച്ചിരിക്കുന്നവളുമായ ആ മഹാഭൈരവിയെ ധ്യാനിക്കുന്നു. കൊടുങ്ങല്ലൂർ, തിരുമാന്ധാംകുന്ന് എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഈ ധ്യാനപ്രകാരമുള്ള രൂപമാണുള്ളത്. ഇനി രണ്ടാമത്തെ ധ്യാനത്തിലെ വർണ്ണന: 'ശിവന്റെ ഹൃദയത്തിൽ അധിവസിക്കുന്നവളും, തിളങ്ങുന്ന ചന്ദ്രക്കല ചൂടിയ കിരീടം ധരിച്ചവളും, കയ്യിൽ പാശം, അങ്കുശം, ശൂലം, കപാലം എന്നിവ ഏന്തിയവളും, തലയോട്ടികൾ കൊണ്ടുള്ള മാല അണിഞ്ഞവളും, മൂന്നു കണ്ണുകളോടു കൂടിയവളും, ചുവന്ന വസ്ത്രങ്ങളും ചന്ദനവും ധരിച്ചവളും, സർവ്വ ആഭരണങ്ങളാലും ശോഭിക്കുന്നവളും, കറുപ്പ് നിറമുള്ളവളുമായ ആ മംഗളസ്വരൂപിണിയായ ഭഗവതി നമ്മെ എപ്പോഴും കാത്തുരക്ഷിക്കട്ടെ'. വളയനാട് ഭഗവതിയുടെ ധ്യാനം ഇപ്രകാരം ആകുന്നു.<ref name=":0" /> ശാക്തേയ പൂജ, ഭഗവതി സേവ, കടുംപായസം , രക്ത പുഷ്പ്പാഞ്ജലി, പൂവൻ കോഴിയെ നടക്ക് വെക്കൽ, കോഴി നിവേദ്യം, മഞ്ഞൾ, കുരുമുളക്, തവിട്, ചെമ്പട്ട് എന്നിവ സമർപ്പിക്കൽ, അഭിഷേകം, ചെമ്പരത്തിമാല, തെച്ചിപ്പൂമാല, വേപ്പിലമാല, വാളും ചിലമ്പും സമർപ്പിക്കൽ, ഗുരുതി, പൊങ്കാല എന്നിവയൊക്കെ ഈ ഭഗവതിയുടെ വഴിപാടുകളാണ്. ഭദ്രകാളി സന്നിധികളിലെ പ്രധാന വഴിപാട് ഗുരുതിയാണ്. പ്രധാനമായും പൂവൻകോഴിയാണ് ഇത്തരത്തിൽ ഗുരുതിക്ക് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ മൃഗബലി നിരോധിച്ച ശേഷം കോഴിക്ക് പകരം കുമ്പളങ്ങ ഉപയോഗിക്കുന്ന ആചാരം പ്രചാരത്തിലായി. കൂടാതെ കോഴിയെ നടയിൽ സമർപ്പിക്കുന്ന ആചാരവും നിലവിൽ വന്നു. എന്നിരുന്നാലും ചില ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ കോഴി ഇറച്ചി വിഭവങ്ങൾ കൊണ്ടുള്ള നിവേദ്യവും കാണാവുന്നതാണ്. ഇത് ഭക്തർ പ്രസാദം എന്ന പേരിൽ ഭക്ഷണമായി ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കളമെഴുത്തും പാട്ടുമാണ് മറ്റൊരു ഇഷ്ട വഴിപാട്. പൊങ്കാല, മുടിയേറ്റ്, പറണേറ്റ്, കെട്ടുകാഴ്ച, തോറ്റം പാട്ട്, മാലപ്പുറം പാട്ട്, തെയ്യം, കോമരം തുള്ളൽ തുടങ്ങിയ കേരളീയ അനുഷ്ഠാനങ്ങൾ ഭദ്രകാളിയുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തി കാണാറുണ്ട്<ref>{{Citation|last=Nikhilananda|first=Swami|title=The Ramakrishna Order|date=2021-08-19|url=http://dx.doi.org/10.4324/9781003226673-17|work=Holy Mother|pages=240–254|publisher=Routledge|access-date=2022-11-05}}</ref><ref name=":0">{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIfmy3F2VmZdI8HU13Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzcEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1717930039/RO=10/RU=https%3a%2f%2fwww.manoramaonline.com%2fliterature%2fbookreview%2fkeralathile-kali-seva.html/RK=2/RS=UTZEGFaMNtPHrqukhTLKHcjWoVI-|title=കേരളത്തിലെ കാളീ സങ്കൽപ്പങ്ങളും ആരാധനയും|website=കേരളത്തിലെ കാളീ സങ്കൽപ്പങ്ങളും ആരാധനയും}}</ref>. == ഭഗവതി സ്തുതികൾ, പ്രാർഥന ശ്ലോകങ്ങൾ == ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യം, ദേവി ഭാഗവതം, കാളിക പുരാണം, ഭഗവതി പുരാണം, കാളി സഹസ്രനാമം, ലളിത സഹസ്രനാമം, ഭദ്രകാളി പത്ത്, ദേവി മഹാത്മ്യം തുടങ്ങിയവ കാളി പ്രാധാന്യം ഉള്ള പ്രസിദ്ധമായ ഗ്രന്ഥങ്ങളോ സ്തുതികളോ ആണ്. അവയിൽ ചിലത് താഴെ കൊടുക്കുന്നു. === പ്രാർഥന ശ്ലോകങ്ങൾ === 1. ദേവി മാഹാത്മ്യം സർവ്വമംഗളമാംഗല്യേ ശിവേ സർവ്വാർത്ഥസാധികേ ശരണ്യേ ത്ര്യംബകേ ഗൗരീ നാരായണി നമോസ്തുതേ ശരണാഗത ദീനാർത്ത പരിത്രാണപരായണേ സർവ്വസ്യാർത്തിഹരേ ദേവീ നാരായണി നമോസ്തുതേ സർവ്വസ്വരൂപേ സർവ്വേശേ സർവ്വശക്തി സമന്വിതേ ഭയേഭ്യ സ്ത്രാഹിനോദേവി ദുർഗ്ഗേ ദേവി നമോസ്തുതേ ജ്വാലാ കരാള മത്യുഗ്രം അശേഷാസുരസൂദനം തൃശൂലം പാതു നോ ഭീതേർ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ രോഗാനശേഷാന പഹംസി തുഷ്ടാ രുഷ്ടാ തു കാമാൻ സകലാനഭീഷ്ടാൻ ത്വാമാശ്രിതാനാം ന വിപന്നരാണാം ത്വാമാശ്രിതാ ഹ്യാശ്രയതാം പ്രയാന്തി സർവ്വബാധാ പ്രശമനം ത്രൈലോകസ്യാഖിലേശ്വരീ ഏവമേവ ത്വയാ കാര്യം അസ്മദ്വൈരി വിനാശനം. 2. കാളി കാളി മഹാകാളി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ കുലം ച കുലധർമ്മം ച മാം ച പാലയ പാലയ. 3. മഹാകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം സുരേശ്വരി ഭദ്രകാളി നമസ്തുഭ്യം നമസ്തുഭ്യം ദയാനിധേ. 4.ഓം ജയന്തി മംഗളാ കാളീ ഭദ്രകാളീ കപാലിനീ ദുർഗ്ഗാ ക്ഷമാ ശിവാ ധാത്രീ സ്വാഹ സ്വധാ നമോസ്തുതേ. ജയത്വം ദേവി ചാമുണ്ഡേ ജയ ഭൂതാർത്തിഹാരിണി ജയ സർവ്വഗതേ ദേവി കാളരാത്രി നമോസ്തുതേ. (അർത്ഥം: എല്ലാ സ്ഥലത്തും ജയിക്കുന്ന ജയന്തിയായും , മംഗളസ്വരൂപിയായ മംഗളയായും, കാളിയായും, ഭദ്രകാളിയായും, കപാലമാലയണിഞ്ഞ കപാലിനിയായും, ദുർഗ്ഗയായും, ക്ഷമയുള്ളവളായും, ശിവപ്രിയയായ ശിവയായും , ഭൂമീരൂപത്തിൽ ധാത്രിയായും, സ്വാഹാദേവിയായും, സ്വാധാദേവിയായും ഭവിച്ചിരിക്കുന്ന നിൻതിരുവടിയെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.) 5. '''ഭദ്രകാളി പത്ത്''' കണ്ഠേകാളി!മഹാകാളി! കാളനീരദവർണ്ണിനി! കാളകണ്ഠാത്മജാതേ!ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. ദാരുകാദി മഹാദുഷ്ട- ദാനവൗഘനിഷൂദനേ ദീനരക്ഷണദക്ഷേ!ശ്രീ ഭദ്രകാളീ നമോസ്തുതേ. ചരാചരജഗന്നാഥേ! ചന്ദ്ര,സൂര്യാഗ്നിലോചനേ!ചാമുണ്ഡേ! ചണ്ഡമുണ്ഡേ!ശ്രീ ഭദ്രകാളീ നമോസ്തുതേ. മഹൈശ്വരപ്രദേ!ദേവീ! മഹാത്രിപുരസുന്ദരി! മഹാവീര്യേ!മഹേശീ!ശ്രീ ഭദ്രകാളീ!നമോസ്തുതേ. സർവ്വവ്യാധിപ്രശമനി! സർവ്വമൃത്യുനിവാരിണി! സർവ്വമന്ത്രസ്വരൂപേ!ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. പുരുഷാർത്ഥപ്രദേ!ദേവീ! പുണ്യാപുണ്യഫലപ്രദേ! പരബ്രഹ്മസ്വരൂപേ ശ്രീ ഭദ്രകാളീ നമോസ്തുതേ. ഭദ്രമൂർത്തേ!ഭഗാരാദ്ധ്യേ! ഭക്തസൗഭാഗ്യദായികേ! ഭവസങ്കടനാശേ!ശ്രീ ഭദ്രകാളീ നമോസ്തുതേ. നിസ്തുലേ!നിഷ്ക്കളേ!നിത്യേ നിരപായേ!നിരാമയേ! നിത്യശുദ്ധേ!നിർമ്മലേ!ശ്രീ ഭദ്രകാളീ നമോസ്തുതേ. പഞ്ചമി!പഞ്ചഭൂതേശി! പഞ്ചസംഖ്യോപചാരിണി! പഞ്ചാശൽ പീഠരൂപേ! ശ്രീ ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. കന്മഷാരണ്യദാവാഗ്നേ! ചിന്മയേ!സന്മയേ!ശിവേ! പത്മനാഭാഭിവന്ദ്യേ!ശ്രീ ഭദ്രകാളീ നമോസ്തുതേ. ഭദ്രകാളിപ്പത്തു ഭക്ത്യാ ഭദ്രാലയേ ജപോൽജവം ഓതുവോർക്കും ശ്രവിപ്പോർക്കും പ്രാപ്തമാം സർവ മംഗളം. 6. ഈശ്വരി പരമേശ്വരി ജഗദീശ്വരി മഹേശ്വരി ദേവി ദേവി മഹാഭയങ്കരി ഭദ്രകാളി നമോസ്തുതേ. 7.ഓം ആയുർദേഹി ധനംദേഹി വിദ്യാംദേഹി മഹേശ്വരീ സമസ്തമഖിലം ദേഹി ദേഹിമേ പരമേശ്വരീ. 8.ലളിതേ സുഭഗേ ദേവി സുഖസൗഭാഗ്യദായിനി അനന്തം ദേഹി സൗഭാഗ്യം മഹ്യം തുഭ്യം നമോനമ: 9. കാത്യായനീ മഹാമായേ ഭവാനീ ഭുവനേശ്വരീ സംസാരസാഗരേ മഗ്നം ദീനം മാം കരുണാമയീ ബ്രഹ്മവിഷ്ണുശിവാരാദ്ധ്യേ പ്രസീദ ജഗദംബികേ മനോഭിലഷിതം ദേവീ വരംദേഹീ നമോസ്തുതേ. 10. ‘’‘ദേവി മാഹാത്മ്യം’‘’ യാ ദേവീ സർവ്വ ഭൂതേഷു ശക്തിരൂപേണ സംസ്ഥിതാ  നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമഃസ്തസ്യൈ നമോ നമഃ <div></div> 12. ലളിത സഹസ്രനാമം... ‘ഭവാനീ ഭാവനാഗമ്യാ ഭവാരണ്യകുഠാരികാ ഭദ്രപ്രിയാ ഭദ്രമൂർത്തിർ ഭക്ത സൗഭാഗ്യദായിനീ’ (41) ‘മഹേശ്വരീ മഹാകാളീ മഹാഗ്രാസാ മഹാസനാ അപർണാ ചണ്ഡികാ ചണ്ഡമുണ്ഡാസുരനിഷൂദിനീ‘ (145) == വിവിധ പേരുകൾ == ആദിപരാശക്തി, മഹാമായ, ജഗദംബ, കാളിക, കർണാടകയിൽ ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡി, തമിഴ്നാട്ടിൽ മാരിയമ്മൻ, മലബാറിൽ ശ്രീ കുരുംബ, മധ്യപ്രദേശിൽ ഉജ്ജയിനി മഹാകാളി, ബംഗാളിൽ ഭവതാരിണി, അസാമിൽ കാമാഖ്യ, ഭൈരവി, രക്തേശ്വരി, രുധിരമാലാ, വടക്കൻ ചൊവ്വ, നീലകേശി, കുണ്ഡലിനി, ഇച്ഛാശക്തി, പ്രകൃതി, കൊറ്റവൈ, ഊർവ്വരത, [[ഭുവനേശ്വരി]], കരിനീലി, പുതിയ ഭഗവതി, ശ്രീഭദ്ര, സുമുഖീകാളി, ബാലഭദ്ര, മംഗളാദേവി, വാർത്താളി, നരസിംഹി, ഭഗവതി തുടങ്ങിയവ ഭദ്രകാളിയുടെ വിവിധ ഭാവങ്ങളോ പേരുകളോ ആയി അറിയപ്പെടുന്നു. == നവരാത്രിയിൽ == കാളി ആരാധനയ്ക്ക് ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ദിവസങ്ങളാണ് [[നവരാത്രി]] ദിവസങ്ങൾ. നവരാത്രിയുടെ ഏഴാം ദിവസത്തിൽ ഭഗവതിയെ പ്രത്യേകമായി കാലരാത്രി മാതാവ് അല്ലെങ്കിൽ കാളിയായി ആരാധിക്കുന്നു. വിജയദശമി ഭദ്രകാളി അജ്ഞാനത്തിന് മേൽ വിജയം നേടിയ ദിവസമായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. കാളിദാസന് അറിവ് പകർന്ന ഭഗവതി സന്നിധിയിൽ വിദ്യാരംഭം നടത്തുന്നത് ഐശ്വര്യമാണ് എന്ന് ശക്തി ഉപാസകർ കരുതുന്നു. നവരാത്രിയുടെ അധിദൈവമായി ആരാധിക്കുന്നത് കാളിയെയാണ്. കാളിയെ ആരാധിച്ചാൽ ഒട്ടും തന്നെ അരക്ഷിതാവസ്ഥ ഉണ്ടാകില്ല എന്നാണ് വിശ്വാസം. ക്രിയാശക്തി ആയതിനാൽ പ്രവർത്തി വിജയത്തിന് ഭഗവതിയെ ഭജിക്കണം. അതുകൊണ്ട് തന്നെയാണ് കാളി നവരാത്രിയുടെ അധിദൈവം ആകുന്നത്.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIfmzjH2VmfeU9Pg93Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzEEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1717932132/RO=10/RU=https%3a%2f%2fml.wikipedia.org%2fwiki%2f%25E0%25B4%25A8%25E0%25B4%25B5%25E0%25B4%25B0%25E0%25B4%25BE%25E0%25B4%25A4%25E0%25B5%258D%25E0%25B4%25B0%25E0%25B4%25BF/RK=2/RS=9bSC3R7zhLXqfhhPfxUfRe8lxKk-|title=നവരാത്രി - വിക്കിപീഡിയ|website=ml.wikipedia.org}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂലൈ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == ദശ മഹാവിദ്യ == ആദിപരാശക്തിയായ മഹാകാളി ഉഗ്ര, സൗമ്യ രൂപങ്ങളിൽ പത്ത് മഹാവിദ്യകളുടെ രൂപം ധരിക്കുന്നു. എല്ലാ വിദ്യകളുടെയും ആദിയാണ് കാളീമാതാവ്. ആദിശക്തിയായ ഭഗവതി ശിവനു ചുറ്റും പലവിധ ഭാവത്തിൽ തന്റെ ശക്തിയെ ആവിഷ്കരിക്കുമ്പോഴാണ് ശിവൻ സ്പന്ദിക്കാൻ പോലും ശക്തനാകുന്നത്. ഇത്തരത്തിൽ ശിവനു ചുറ്റുമുള്ള 10 ദിശകളിൽ വർത്തിക്കുന്ന പരാശക്തിയുടെ 10 ആവിഷ്കാരങ്ങളെയാണ് ദശമഹാവിദ്യയി ലൂടെ വിവരിക്കുന്നത്. ശിവന്റെ മുന്നിൽ കാളിയും, മുകളിൽ താരയും, താഴെ ഭൈരവിയും, വലത് ഭാഗത്ത് ഛിന്നമസ്തയും, ഇടത് ഭാഗത്ത് ഭുവനേശ്വരിയും, പിന്നിൽ ബഗളാമുഖിയും, ആഗ്നേയം അഥവാ തെക്ക് കിഴക്കിൽ ധൂമാവതിയും, നിര്യതി അഥവാ തെക്ക് പടിഞ്ഞാറിൽ മഹാലക്ഷ്മിയും (കമല), വായുകോണിൽ അഥവാ വടക്ക് പടിഞ്ഞാറിൽ മാതംഗിയും, ഇശാനകോണിൽ അഥവാ വടക്ക് കിഴക്കിൽ ഷോഡശി അഥവാ ശ്രീവിദ്യയും സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIe4RQIGVm1f88x0t3Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzUEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1717932241/RO=10/RU=https%3a%2f%2fneramonline.com%2f%25E0%25B4%2595%25E0%25B4%259F%25E0%25B4%2599%25E0%25B5%258D%25E0%25B4%2599%25E0%25B5%25BE-%25E0%25B4%2587%25E0%25B4%25B2%25E0%25B5%258D%25E0%25B4%25B2%25E0%25B4%25BE%25E0%25B4%25A4%25E0%25B4%25BE%25E0%25B4%2595%25E0%25B5%258D%25E0%25B4%2595%25E0%25B4%25BF-%25E0%25B4%2585%25E0%25B4%25A4%25E0%25B5%258D%25E0%25B4%25AD%25E0%25B5%2581%2f/RK=2/RS=iDatut78IxhHLm_6HvpDnFwkR1M-|title=കടങ്ങൾ ഇല്ലാതാക്കി അത്ഭുതങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ശക്തി|website=neramonline.com}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂലൈ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ == ആഴ്ചയിലെ ചൊവ്വ, വെള്ളി, ശനി ദിവസങ്ങൾ കൂടാതെ അമാവാസി, [[പൗർണ്ണമി]], മാസത്തിലെ ഒന്നാം തീയതി, ജന്മ നക്ഷത്ര ദിവസം തുടങ്ങിയവ ദിവസങ്ങൾ ഭദ്രകാളി പൂജയ്ക്ക് പ്രധാനമാണ്. [[നവരാത്രി]], ഭരണി ദിവസം പ്രത്യേകിച്ച് മകര മാസത്തിലെ ഭരണി, കുംഭ ഭരണി, മീന ഭരണി, മകരച്ചൊവ്വ, പത്താമുദയം, കർക്കിടക മാസം, ഭദ്രകാളി ഏകാദശി (അപര ഏകാദശി), [[ദീപാവലി]], [[തൃക്കാർത്തിക]] എന്നിവ ഭദ്രകാളിക്ക് പ്രാധാന്യമുള്ള വിശേഷ ദിവസങ്ങൾ ആണ്. ഭദ്രകാളിയുടെ തിരുനാളാണ് ഭരണി. കാളി ദാരികന് മേൽ വിജയം നേടിയ ദിവസമായ ഭരണി പല രീതിയിൽ ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു. കേരളത്തിലെ പല ക്ഷേത്രങ്ങളിലും കുംഭ ഭരണി, മീന ഭരണി (ഫെബ്രുവരി/ മാർച്ച്‌/ ഏപ്രിൽ) തുടങ്ങിയവ ഗംഭീരമായി ആഘോഷിച്ചു വരുന്നു. മറ്റൊന്ന് നവരാത്രിയാണ്. നവരാത്രിയിലെ എല്ലാ ദിവസങ്ങളും കാളി പൂജയ്ക്ക് പ്രധാനം, പ്രത്യേകിച്ച് അവസാന മൂന്ന് ദിവസങ്ങളായ 7, 8, 9 ദിവസങ്ങൾ ഭദ്രകാളി പൂജയ്ക്ക് ഉത്തമം എന്നാണ് വിശ്വാസം. കാളിദാസന് വിദ്യ പകർന്ന ഭഗവതിക്ക് മുൻപിൽ വിജയദശമി ദിവസം വിദ്യാരംഭം കുറിക്കുന്നതും പ്രധാനം എന്ന്‌ വിശ്വാസം. ഭഗവതിയുടെ അനുഗ്രഹം കൂടുതലായി ലഭിക്കുന്ന ദിവസമാണ് ഭദ്രകാളി ഏകാദശി എന്ന് വിശ്വാസം. മേടമാസത്തിലെ (മെയ്‌/ ജൂൺ) അപരാ ഏകാദശിയാണ് ഭദ്രകാളി ഏകാദശിയായി ആചരിക്കുന്നത്. ചിലർ തങ്ങളുടെ ജന്മനക്ഷത്രം തോറും ഭഗവതി പൂജ നടത്തുന്നത് വിശേഷമായി കാണുന്നു. ശനി ദോഷ ദുരിതങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്നവർ ശനിയാഴ്ച ഭദ്രകാളി ആരാധന നടത്തുന്നത് പ്രധാനമാണ് എന്ന് വിശ്വാസമുണ്ട്. ശാക്തേയ വിശ്വാസപ്രകാരം ശനിയെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന ഭഗവതി കൂടിയാണ് കാളി. ഒഡിഷ, വെസ്റ്റ് ബംഗാൾ, ആസ്സാം തുടങ്ങിയ ഭാഗങ്ങളിൽ അമാവാസി ദിവസം കൂടിയായ ദീപാവലി കാളിപൂജയായി ആഘോഷിക്കപ്പെടുന്നു. == കാളിയാമം == അർദ്ധരാത്രി ഏകദേശം 12 മണി മുതൽ പുലർച്ചെ മൂന്ന് വരെയുള്ള സമയമാണ് കാളിയാമം എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. കാളിയാമത്തിലെ ഭദ്രകാളി പൂജ ഭഗവതിയുടെ അനുഗ്രഹത്തിന് ഏറ്റവും അനുയോജ്യമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. ചൊവ്വ, വെള്ളി, പൗർണമി, അമാവാസി, ഭരണി, നവരാത്രി, തൃക്കാർത്തിക, ദീപാവലി ദിവസങ്ങളിലെ കാളിയാമം അതിപ്രധാനമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. == രുരുജിത് വിധാനം == രുരുജിത്, ദക്ഷജിത്, ദാരികജിത്, മഹിഷജിത് എന്നിങ്ങനെ വ്യത്യസ്‌ത ഭാവങ്ങളിലുള്ള കാളീ പ്രതിഷ്ഠകൾ ഭാരതത്തിലുണ്ട്. പക്ഷെ കേരളത്തിൽ കാണപ്പെടുന്ന താന്ത്രികരീതി കാശ്മീരി താന്ത്രിക ശൈലിയിലുള്ള രുരുജിത്താണ്. ഇനി രുരുജിത് എന്നാൽ എന്താണെന്ന് നോക്കാം. രുരു എന്ന അസുരനെ നിഗ്രഹിച്ച ദേവീഭാവത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠാ സംവിധാനമാണ് രുരുജിത്. അതീവ പ്രഭാവമുള്ള ഇത്തരം ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ, തട്ടകത്തമ്മയായ ശ്രീ ഭദ്രകാളിക്കൊപ്പം ശ്രീകോവിലിൽ, രൗദ്രസ്വരൂപിണിയായ ചാമുണ്ഡിയെയും ശ്രീകോവിലിനോട് ചേർന്ന് തന്നെ സപ്തമാതൃക്കളെയും പ്രതിഷ്‌ഠ നടത്തുന്നു. സപ്ത മാതൃക്കൾക്കൊപ്പം തന്നെ വീരഭദ്രൻ, ഗണപതി എന്നീ പ്രതിഷ്‌ഠകളും ക്ഷേത്രത്തിന് പുറത്ത് ക്ഷേത്രപാലക പ്രതിഷ്ഠയും ഉണ്ടാകും. രുരുജിത് തന്ത്രശാസ്ത്ര പ്രകാരം പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയിട്ടുള്ള ശാക്തേയ കാവുകളിൽ ക്ഷേത്രനാഥൻ ശിവനാണെങ്കിലും ഭഗവതിയ്ക്കാണ് പ്രാധാന്യം കൂടുതൽ. രുരുജിത് വിധാനത്തിലുള്ള പ്രതിഷ്ഠാ ക്ഷേത്രങ്ങൾ കൂടുതലായും മലബാറിൽ ആണുള്ളത്. സാധാരണ കേരള തന്ത്ര സമുച്ചയാദി ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രകാരമുള്ള രീതിയല്ല, ക്ഷേത്ര മാതൃകയും മൂർത്തി പ്രതിഷ്ഠാ വിധാനവും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമാണ്. മുഖ്യ ദേവത കാളിയോ ഉഗ്രചണ്ഡിയോ (ചാമുണ്ഡ ) ആയിരിക്കും. ഉഗ്രസ്വരൂപിണിയായ ചാമുണ്ഡിക്ക് വിഗ്രഹം ഉണ്ടാകില്ല. പീഠം മാത്രമേ ഉണ്ടാകൂ. പ്രതിഷ്ഠയുടെ രൗദ്രഭാവം മൂലം ഭക്തർക്ക് നട തുറന്നു ദർശനവും സാധ്യമല്ല. "ഉത്താരാഭിമുഖം സാംഗം നിരംഗം പ്രാങ്‌മുഖം ഭവേൽ പശ്ചിമാഭിമുഖം ഭിന്നമിതി ത്രേധാനി ഗദ്യതേ " എന്ന രീതിയിൽ വടക്കോട്ടു നോക്കി ദേവിയും സപ്ത മാതൃക്കളും. കിഴക്കോട്ടു നോക്കി ഭൈരവ ശിവനും പടിഞ്ഞാറോട്ടു നോക്കി ക്ഷേത്രപാലനും ഈ വിധത്തിൽ ആയിരിക്കും പ്രതിഷ്ഠ. ശാക്തേയ പാരമ്പര്യത്തിലധിഷ്ഠിതമായി രിക്കും ഇവിടുത്തെ ആചാരങ്ങൾ. അത് പോലെ നിവേദ്യാദികൾക്കും തികച്ചും വ്യത്യാസമുണ്ട്. തൃച്ചന്ദനം, അരി വറുത്ത് പൊടിച്ചത്, മഞ്ഞൾ, പട്ട്, ചിലമ്പ്, ഗുരുതി, പയർ ഇവ കൂടാതെ മദ്യവും മാംസവും നൽകാറുണ്ട്. രുരുജിത് വിധാനത്തിൽ മാംസം കൊടുക്കാനുള്ള പ്രമാണം ഇപ്രകാരം ആകുന്നു. "സമിദാജ്യന്ന സിദ്ധാർത്ഥ മാംസ്യന്യഥ തിലായവാ: ദ്രവ്യാണി വ്രീഹ്യാശ്ചാജ്യം സര്വാദ്രഷ്ടാശതം ഹൂതി " ചമത, നെയ്യ്, ഹവിസ്സ്, കടുക്, മാംസം, എള്ള്, യവം, നവര നെല്ല്, എന്നിവ കൊടുക്കണം എന്ന് പറയുന്നു. ഇതിൽ മാംസം അടയും, മദ്യം കഷായ തീർത്ഥവും ആകുന്നു. ഇത് വൈദീക പുരോഹിതർ പിന്നീട് മാറ്റം വരുത്തിയതാകാം. ഇപ്രകാരമുള്ള കേരളത്തിലെ ചില ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഇവയാകുന്നു. മന്നംപുറത്തു കാവ് (നീലേശ്വരം) മാടായി കാവ് ( കണ്ണൂർ) മാമാനത് കാവ് (കണ്ണൂർ) കളരിവാതുക്കൽ (കണ്ണൂർ) കാട്ടാമ്പള്ളി കാവ് ( കണ്ണൂർ) തിരുവഞ്ചേരിക്കാവ് (കണ്ണൂർ) അമ്മൻകൊട്ടം (കണ്ണൂർ) ലോകനാർ കാവ് (കോഴിക്കോട്) പിഷാരി കാവ് (കോഴിക്കോട് ) വളയനാട് കാവ് (കോഴിക്കോട് ) കൊടികുന്നു ഭഗവതി (പാലക്കാട് ) തിരുമാന്ധാംകുന്നു കാവ് (മലപ്പുറം ) കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവ് (തൃശൂർ) പരുമല പനയന്നാർ കാവ് (പത്തനംതിട്ട) മുത്തൂറ്റ് കാവ് ( തിരുവല്ല) കളയപുരം ഭഗവതി കാവ് (കൊല്ലം). == പുരാണ കഥകൾ == ശ്രീ ഭദ്രകാളി മാഹാത്മ്യം, കാളികാ പുരാണം, ദേവി മാഹാത്മ്യം തുടങ്ങിയവ പ്രകാരം ആദിപരാശക്തിയായ കാളി സാക്ഷാൽ പ്രപഞ്ചനാഥയാണ്. അതിനാൽ ജഗദംബ എന്നറിയപ്പെടുന്നു. ആ ഭഗവതി സർവരക്ഷകയായ, അധർമ്മനാശിനിയായ, ഭക്തരെ രക്ഷിക്കുന്ന, ദുഷ്ടരെ ശിക്ഷിക്കുന്ന, ഐശ്വര്യങ്ങൾ നൽകുന്ന, മോക്ഷദായിനിയായ, കരുണാമയിയായ, മാതൃവാത്സല്യമുള്ള, ജഗദീശ്വരി തന്നെ ആകുന്നു. വിവിധ പുരാണങ്ങൾ പ്രകാരമുള്ള കാളിയുടെ അവതാരകഥകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. മണിദ്വീപനിവാസിനിയായ ഭുവനേശ്വരി തന്നെയാണ് ശ്രീ ഭദ്രകാളി എന്ന്‌ ദേവി പുരാണങ്ങൾ പറയുന്നു.  ദേവീമാഹാത്മ്യപ്രകാരം ആദിയിൽ ആദിപരാശക്തിയായ ഭഗവതിയിൽ നിന്നാണ് മനോഹരമായ കറുത്ത വർണ്ണത്തോടുകൂടിയ മഹാകാളി അവതരിക്കുന്നത്. ഭാഗവതത്തിൽ [[വിഷ്ണു|മഹാവിഷ്ണുവിനെ]] മുൻനിർത്തി മധുകൈടഭന്മാരെ വധിക്കുവാൻ വേണ്ടിയാണ് ആദ്യമായി മഹാകാളി അവതരിക്കുന്നത്. വിഷ്ണുവിന്റെ കർണ്ണപുടത്തിൽ നിന്നും പിറന്ന മധുകൈടഭന്മാർ ബ്രഹ്മഹത്യയ്ക്ക് ഒരുങ്ങിയപ്പോൾ [[ബ്രഹ്മാവ്| ബ്രഹ്മാവിന്റെ]] പ്രാർഥനപ്രകാരമാണ് പരാശക്തി ഇപ്രകാരം അവതരിച്ചത്. കാളിക പുരാണത്തിൽ ഒരിക്കൽ ഹിമാലയത്തിലെ മാതംഗമുനിയുടെ ആശ്രമത്തിൽ ചെന്ന് ദേവന്മാർ ജഗദീശ്വരിയെ സ്തുതിച്ചു. സ്തുതികേട്ട് പ്രസന്നയായ ആദിപരാശക്തി ദേവന്മാർക്ക് ദർശനം കൊടുത്ത് നിങ്ങൾ ആരെയാണ് സ്തുതിക്കുന്നത് എന്നു ചോദിച്ചു. ആ സമയം ഭഗവതിയുടെ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് കറുത്ത വർണ്ണത്തോടു കൂടിയ ഒരു വീരനാരി പ്രകടയായി. ഇവർ എന്നെയാണ് സ്തുതിക്കുന്നത് എന്ന് പറഞ്ഞു. കൃഷ്ണ വർണ്ണത്തോടു കൂടിയ അവളുടെ നാമം കാളി എന്നായി. [[ദക്ഷൻ|ദക്ഷന്റെ]] യാഗത്തിൽ അപമാനിതയായ സതി ആത്മാഹൂതി ചെയ്തപ്പോൾ കോപിഷ്ടനായ ശിവൻ തൻ്റെ ജട പിഴുതെടുത്ത് നിലത്ത് അടിച്ചു. അതിൽ നിന്നും വീരഭദ്രനോടൊപ്പം ഭദ്രകാളി അവതരിച്ചു. ദക്ഷന്റെ യാഗം മുടക്കി അവർ ദക്ഷനെ വധിച്ചു. ശിവപുരാണപ്രകാരം ശിവപത്നിയായ പാർവതിയുടെ താമസിക രൂപമാണ് കാളി. ബാലഗണപതിയുടെ ശിരസ്സ് മഹാദേവൻ ഛേദിച്ചപ്പോൾ കോപിഷ്ടയായ പാർവതി മഹാകാളിയായി മാറി. ദേവീകോപം ഭയന്ന ത്രിമൂർത്തികൾ ഗണപതിക്ക് ആനയുടെ ശിരസ്സ് നൽകി കാളിയോട് ക്ഷമാപണം നടത്തി. ദേവി മാഹാത്മ്യത്തിൽ ശുംഭ നിശുംഭന്മാരുടെ ആജ്ഞപ്രകാരം ചണ്ഡികാദേവിയെ പിടിച്ചുകൊണ്ടു പോകാൻ വന്ന ചണ്ഡമുണ്ഡന്മാരെ വധിക്കാൻ ആ ചണ്ഡികയുടെ നെറ്റിയിൽ നിന്നും അവതരിച്ച കാളിയാണ് ചാമുണ്ഡേശ്വരി അഥവാ ചാമുണ്ഡി. ഇതാണ് സപ്ത മാതാക്കളിൽ പ്രധാനിയായ ചാമുണ്ഡി. പിന്നീട് [[രക്തബീജൻ|രക്തബീജനെ]] വധിക്കാൻ ചണ്ഡികയെ സഹായിച്ചതിനാൽ കാളി രക്തചാമുണ്ഡി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. ദേവിയും രക്തബീജനും തമ്മിൽ യുദ്ധം ഉണ്ടായപ്പോൾ യുദ്ധ ഭൂമിയിൽ പതിക്കുന്ന രാക്ഷസന്റെ രക്തവും മാംസവും ഭദ്രകാളി ഭക്ഷിക്കുകയും അങ്ങനെ രക്തബീജൻ വധിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഒരിക്കൽ ശിവപത്നിയായ പാർവതിയെ വിവാഹം കഴിക്കാൻ വേണ്ടി രുരു എന്ന രാക്ഷസൻ കൈലാസത്തിന്റെ സമീപത്ത് ബ്രഹ്മാവിനെ തപസ് ചെയ്തു. എന്നാൽ ബ്രഹ്മാവ് ഈ വരം നൽകാൻ തയ്യാറായില്ല. എന്നാൽ രുരുവും തപസിൽ നിന്നു പിന്മാറാൻ തയ്യാറായില്ല. കോപിഷ്ടയായ പാർവ്വതി കാളിയായി രുരുവിനോട് യുദ്ധം ചെയ്തു. തൻ്റെ ത്രിശൂലത്താൽ രുരുവിന്റെ ചർമ്മവും മുണ്ഡവും വേർപ്പെടുത്തി അവനെ നിഗ്രഹിച്ചതിനാൽ പാർവ്വതി ചാമുണ്ഡി എന്നറിയപ്പെട്ടു. [[കർണാടക|കർണാടകയിൽ]] കാളി ചാമുണ്ഡേശ്വരിയായി ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു. കേരളത്തിൽ പല ക്ഷേത്രങ്ങളിലും രുരുജിത് വിധാനത്തിലാണ് ഭദ്രകാളി പ്രതിഷ്ഠ. [[മാർക്കണ്ഡേയപുരാണം|മാർക്കണ്ഡേയപുരാണത്തിലെ]] ഭദ്രോൽപ്പത്തി പ്രകരണത്തിൽ ശിവപുത്രിയായ [[ഭദ്രകാളി|ഭദ്രകാളിയുടെ]] അവതാരവും മാഹാത്മ്യവും വർണ്ണിക്കുന്നുണ്ട്. മലയാളികളുടെ കുലദൈവം കൂടിയാണ് ദാരികജിത്തായ ഈ ഭദ്രകാളി. സ്ത്രീപുരുഷ സംഗമത്തിലൂടെ പിറക്കാത്ത ഒരു കന്യകയ്ക്ക് മാത്രമേ തന്നെ വധിക്കാൻ സാധിക്കാവു എന്ന് ബ്രഹ്മാവിൽ നിന്നും വരം നേടിയ ദാരികാസുരൻ ത്രിലോകങ്ങളും കീഴടക്കി. ദാരികന്റെ ഉപദ്രവത്താൽ വലഞ്ഞ ദേവന്മാർ മഹാദേവനെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. ലോക സംരക്ഷണാർത്ഥം ശ്രീപരമേശ്വരൻ തന്റെ ത്രിക്കണ്ണ് തുറന്നു. അതിൽ നിന്നും ഭീകരവും രൗദ്രവുമായ ഭാവത്തോടു കൂടി ഭദ്രകാളി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ശിവപുത്രിയായ ഭദ്രകാളി മഹായുദ്ധത്തിൽ ദാരികനെ നിഗ്രഹിച്ചു. ദാരികന്റെ ഒരു തുള്ളി രക്തം പോലും നിലത്തു വീഴാതെ കാളിയുടെ വാഹനമായ വേതാളിയും ഭൂതങ്ങളും പാനം ചെയ്തു. ദാരിക ശിരസ്സും കൈയ്യിലെന്തികൊണ്ട് വേതാള കണ്ഠമേറി ഭഗവതി കൈലാസത്തിലേക്ക് തിരിച്ചു. ദാരിക നിഗ്രഹത്തിന് ശേഷം കൈലാസത്തി ലെത്തി തന്നെ വണങ്ങിയ ഭദ്രകാളിയോട് ഭഗവാൻ മഹാദേവൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു: "ഭുവനത്തിനെല്ലാം ഭദ്രത നൽകുന്ന നീ ഭദ്രകാളി എന്ന നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധയായി തീരും. ലോകരുടെ സംസാരദുഃഖം ഒഴിക്കുവാൻ സദാ ഉണർവോടെയിരിക്കുക. ദുഷ്ടരെ നിഗ്രഹിച്ച് സകലർക്കും ആരാധ്യയായി ഭൂമിയിൽ നീ വസിക്കുക. എല്ലാവരും നിന്നെ കുലദൈവമായി പൂജിക്കും. നിവേദ്യങ്ങളാൽ സന്തോഷിപ്പിക്കും. ചിലർ മത്സ്യവും മാംസവും മദ്യവും നൽകി പൂജിക്കും. നിന്റെ ചരിത്രം, സ്തോത്രം എന്നിവ പാരായണം ചെയ്യുന്നവന് സർവാഭീഷ്ടങ്ങളും നീ നൽകണം. അവരുടെ മൂന്ന് വിധത്തിലുള്ള ദുഃഖങ്ങളെയും നീ അകറ്റണം. സൽ സന്താനങ്ങളോടും സമ്പൽ സമൃദ്ധിയോടും കൂടി അവരെല്ലാം ദീർഘകാലം സുഖമായി ജീവിക്കണം." എന്റെ നാമം ജപിക്കുന്നിടത്ത് എന്റെ സാന്നിധ്യം ഉണ്ടായിരിക്കുമെന്നും കലിയുഗത്തിൽ ഭക്തരുടെ ആധിവ്യാധികൾ വേഗം തന്നെ പരിഹരിക്കുമെന്നും ഭഗവതി പറഞ്ഞു. സാക്ഷാൽ മഹാദേവന്റെ വാക്കുകളിൽ നിന്ന് തന്നെ ഭദ്രകാളിയുടെ പൂജാക്രമത്തിലെ സവിശേഷത നമുക്ക് ഗ്രഹിക്കാം. അതായത് കാളിമാതാവിന് ആരിലും ഒരു ഭേദവുമില്ല. യാതൊരു ഭേദവുമില്ലാതെ ആർക്കും എപ്പോഴും ദേവിയെ പൂജിക്കാം. അതിന് പ്രത്യേക ചിട്ട അവശ്യമില്ല. അവരവർ കഴിക്കുന്നത് തന്നെ ഭഗവതിക്കും സമർപ്പിക്കുന്നതാണ് നല്ലത്. തന്ത്രശാസ്ത്രം അഭ്യസിച്ചവർക്കു ദേവിയുടെ ഉപാസന വിധിപ്രകാരം നടത്താം. എന്നാൽ ഭദ്രകാളിയുടെ പൂജയിലും ഉപാസനയിലും ഇങ്ങനെയുള്ള നിയമങ്ങൾ ഒന്നുമില്ലെന്ന് പറയുന്നു. ഭക്തിയോടെ പ്രാർത്ഥിക്കുകയും കഴിവിനൊത്ത വിധം എന്തും സമർപ്പിച്ച് പൂജിക്കുകയും ചെയ്താൽ ഭദ്രകാളി സർവ്വാഭീഷ്ടദായിനിയാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. രാമായാണത്തിൽ സഹസ്രമുഖ രാവണനെ വധിക്കാനായി സീതയും ഒരിക്കൽ കാളിയായി മാറുന്നുണ്ട്. [[നരസിംഹം|നരസിംഹമൂർത്തിയുടെ]] കോപത്തെ തടുത്ത് അദ്ദേഹത്തെ ശാന്തനാക്കാൻ സാക്ഷാൽ [[കാലഭൈരവൻ|കാലഭൈരവന്റെ]] തൃക്കണ്ണിൽ നിന്നും സിംഹ മുഖത്തോടെ അത്യുഗ്രമൂർത്തിയായി കാളി അവതരിച്ചു. ഇതാണ് അഥർവാണ ഭദ്രകാളി അഥവാ പ്രത്യംഗിരാദേവി (നരസിംഹി). എത്ര കടുത്ത ദുരിതങ്ങളെയും ഈ ഭഗവതി തടയുമെന്നും ഭക്തരെ നേർവഴിയിലേക്ക് തിരിച്ചു വിടുമെന്നുമാണ് വിശ്വാസം. വരാഹ രൂപം പൂണ്ട കാളി വാർത്താളി അല്ലെങ്കിൽ വാരാഹി പഞ്ചമി എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു. വരാഹ ഭഗവാന്റെ ശക്തിയും ലളിതാ പരമേശ്വരിയുടെ സൈന്യാധിപയും കൂടിയാണ് വാരാഹിദേവി. പന്നിമുഖി, പഞ്ചുരുളി എന്നെല്ലാം ഈ ഭഗവതി അറിയപ്പെടുന്നു. എല്ലാ വിദ്യകളുടെയും ആദിയാണ് സാക്ഷാൽ കാളീമാതാവ്. ആദിശക്തി എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. അവളുടെ വിഭൂതികളാണ് മറ്റെല്ലാ വിദ്യകളും. കാളിയുടെ പത്ത് രൂപങ്ങളായ ഈ മഹാവിദ്യകൾ അനന്ത സിദ്ധികൾ പ്രദാനം ചെയ്യാൻ സമർത്ഥരാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. ഇവർ താര, ചിന്നമസ്ത, ഭുവനേശ്വരി, ത്രിപുര സുന്ദരി തുടങ്ങി കമല ദേവി അഥവാ മഹാലക്ഷ്മിയിൽ അവസാനിക്കുന്നു. നവരാത്രി ഏഴാം ദിവസം ആരാധിക്കപ്പെടുന്ന കാലരാത്രി, ഭക്തരെ മഹാമാരികളിൽ നിന്നും ദുഃഖ ദുരിതങ്ങളിൽ നിന്നും സംരക്ഷിക്കുന്നവൾ ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. നവരാത്രിയുടെ ഏഴാം നാൾ കാലരാത്രി അഥവാ ഭദ്രകാളിക്കാണ് പ്രാധാന്യം. അതിനാൽ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഈ ദിവസം വിശേഷമാണ്. ചിലയിടങ്ങളിൽ രോഗനാശകരമായ വേപ്പിലമാലയും മഞ്ഞൾപ്പൊടിയും ധരിച്ച കാളീരൂപങ്ങൾ കാണാം. ഭദ്രകാളിയുടെ മൂലസ്ഥാനമായ കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭഗവതിക്ഷേത്രത്തിൽ ഭക്തർ മഞ്ഞളും കുരുമുളകും തവിടും അഭിഷേകം നടത്തുന്നത് രോഗനാശം ഉദ്ദേശിച്ചാണത്രെ. സന്തതികൾക്ക് കരുണയും സംരക്ഷണവും നൽകുന്ന മാതാവാണ് ദക്ഷിണ കാളി. ഭക്തർക്ക് സർവ്വമംഗളങ്ങളും നൽകുന്ന വരദായിനിയാണ് ഭദ്രകാളി. ശ്മശാനങ്ങളിൽ യോഗികൾ ആരാധിക്കുന്ന ഉഗ്രരൂപമാണ് ശ്മശാന കാളി. കാലചക്രത്തെ നിയന്ത്രിക്കുന്നളാണ് മഹാകാളി. ഭക്തർക്ക് ഐശ്വര്യങ്ങൾ പ്രദാനം ചെയ്യാൻ ഭഗവതി സ്വീകരിച്ച സൗമ്യ സുന്ദരരൂപമാണ് സുമുഖീകാളി. മഹാലക്ഷ്മിക്ക് സമമാണ് ഈ ഭഗവതി. കുട്ടികളോട് ഏറെ വാത്സല്യമുള്ള ഭദ്രകാളി ബാലഭദ്ര എന്നും അറിയപ്പെട്ടു. ഒരു കൊച്ചു പെൺകുട്ടിയുടെ രൂപത്തിലുള്ള ഭഗവതിയാണിത്. ദാരിക വധത്തിന് ശേഷം അങ്കക്കലിയടങ്ങാതെ കൈലാസത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ട ഭദ്രകാളിയെ ശാന്തയാക്കാൻ ശിവന്റെ ഉപദേശപ്രകാരം ഗണപതിയും നന്ദികേശനും രണ്ടു കൊച്ചു കുട്ടികളുടെ രൂപത്തിൽ വഴിയിൽ കിടന്നു. കുട്ടികളെ കണ്ട മാത്രയിൽ കാളി ശാന്തയാവുകയും അവരെ എടുത്തു ലാളിക്കുകയും ചെയ്തു എന്നാണ് കഥ. [[ശ്രീരാമകൃഷ്ണ പരമഹംസൻ]] കാളിയെ ജഗദംബയായിട്ടാണ്‌ ആരാധിച്ചിരുന്നത്. അദ്ദേഹത്തിന് ഭഗവതിയുമായി സംസാരിക്കാൻ സാധിച്ചിരുന്നു എന്ന് ഐതീഹ്യമുണ്ട്. സംസാര സാഗരത്തെ തരണം ചെയ്യിക്കാൻ സഹായിക്കുന്ന മഹാകാളി ഭവതാരിണി എന്നറിയപ്പെട്ടു. വിഡ്ഢിയായ ഒരുവൻ വിശ്വവിഖ്യാതനായ മഹാകവി [[കാളിദാസൻ]] ആയത് കാളീദേവിയുടെ അനുഗ്രഹം കൊണ്ടാണെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. == ഐതീഹ്യം == ദുഷ്ട ശക്തികളെ ഉന്മൂലനം ചെയ്യുക മാത്രമല്ല വിദ്യാവിജയം, പാണ്ഡിത്യം, കീർത്തി, ഉന്നതസ്ഥാന ലബ്ധി, സമ്പത്ത് എന്നീ അനുഗ്രഹങ്ങൾ നൽകുന്ന ഭഗവതി കൂടിയാണ് എന്ന്‌ ഐതീഹ്യം. മഹാകവിയായ കാളിദാസന് വിദ്യയും ബുദ്ധിയും പകർന്നത് വിദ്യാസ്വരൂപിണിയായ ശ്രീ ഭദ്രകാളി ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. അറിവോ വിവേകമോ തീരെയില്ലാത്ത രുദ്രനെ പണ്ഡിതയായ ഒരു യുവതി യാദൃച്ഛികമായി വിവാഹം ചെയ്തെന്നും അധികം താമസിയാതെ രുദ്രന് സാമാന്യ ബുദ്ധിപോലും ഇല്ലെന്നു മനസ്സിലാക്കി വീട്ടിൽ നിന്ന് പുറത്താക്കിയെന്നുമാണ് കഥ. അങ്ങനെ നിരാശനായി അലഞ്ഞുതിരിഞ്ഞു നടക്കവേ ഒരു വൃദ്ധയുടെ ഉപദേശപ്രകാരം രുദ്രൻ വനമധ്യത്തിലെ കാളീക്ഷേത്രത്തിൽ രാത്രി കാളിയാമത്തിൽ എത്തിച്ചേർന്നു. ദേവി അപ്പോൾ ദേശാടനത്തിനായി പുറത്തു പോയിരിക്കുകയായിരുന്നു. രുദ്രൻ അകത്തു കയറി വാതിലടച്ചു. തിരിച്ചുവന്ന കാളി അകത്താര്‌ എന്നു ചോദിച്ചപ്പോൾ രുദ്രൻ പുറത്താര്‌ എന്ന മറുചോദ്യം ഉന്നയിച്ചു. പുറത്തു കാളിയെന്ന് ഭഗവതി പറഞ്ഞപ്പോൾ അകത്തു ദാസനെന്നു രുദ്രൻ മറുപടി നൽകി. കാളിദാസൻ്റെ ബുദ്ധിശൂന്യതയും നിഷ്കളങ്കതയും തിരിച്ചറിഞ്ഞ ഭഗവതി അവനോട് നാക്ക് പുറത്തേയ്ക്ക് നീട്ടാൻ ആവശ്യപ്പെടുകയും കാളിദാസൻ്റെ നാവിൽ ഭഗവതി തൻ്റെ ശൂലാഗ്രത്താൽ ഹരിശ്രീ എഴുതുകയും ചെയ്തുവത്രെ. വിദ്യാരംഭം ഭഗവതിയിൽ നിന്നു നേരിട്ട് ലഭിച്ചതിനാലാണ്‌ കാളിദാസന്റെ കവിതകൾക്ക് ഇത്രയും മഹത്ത്വം വന്നതെന്നാണ്‌ വിശ്വാസം. പണ്ഡിതനായിത്തീർന്ന കാളിദാസൻ തിരിച്ച് ഗൃഹത്തിലെത്തിയപ്പോൾ പത്നി അസ്തി കശ്ചിത് വാഗർത്ഥ: (പ്രത്യക്ഷമായ ജ്ഞാനം അങ്ങേക്ക് കൈവന്നിട്ടുണ്ടോ) എന്ന് അന്വേഷിച്ചു. പത്നിയോടുള്ള ബഹുമാനം ഇദ്ദേഹം തന്റെ മൂന്നു കൃതികളുടെ ആരംഭത്തിൽ ഇപ്രകാരം പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നു. ഈ മൂന്നു പദങ്ങളുപയോഗിച്ചാണ് ഈ കൃതികൾ ആരംഭിക്കുന്നത്. കുമാരസംഭവം 'അസ്തി' (അസ്ത്യുത്തരസ്യാം..) എന്ന പദത്തോടെയും മേഘദൂതം 'കശ്ചിത്' (കശ്ചിത് കാന്താവിരഹഗുരുണാ..) എന്ന പദത്തോടെയും രഘുവംശം 'വാഗർത്ഥ': (വാഗർത്ഥാവിവ സമ്പൃക്തൗ..) എന്ന പദത്തോടെയും ആരംഭിക്കുന്നു. വികട കവിയായ തെന്നാലി രാമനും ആ കഴിവ് സിദ്ധിക്കപ്പെട്ടതു ഭദ്രകാളിയുടെ അനുഗ്രഹം കൊണ്ടാണത്രേ. കാളി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ വിദ്യാരംഭം കുറിക്കുന്നത് വിശേഷമായി കരുതുന്നത് അതുകൊണ്ടാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. അതുകൊണ്ട് വാഗീശ്വരിയായ സരസ്വതിക്ക് തുല്യയായി കാളിയെ സങ്കൽപ്പിക്കാറുണ്ട്. വിക്രമാദിത്യ കഥകളിലും ഭദ്രകാളീ സാന്നിധ്യം കാണാം. വിക്രമാദിത്യൻ ഉജ്ജയിനി കാളി ക്ഷേത്രത്തിൽ ഭഗവതിയെ ആരാധിച്ചിരുന്നതായി കഥകളിൽ പറയുന്നു. വികടകവിയും തെലുങ്ക് കവിയുമായ തെന്നാലി രാമന് ആ കഴിവ് സിദ്ധിച്ചത് വിദ്യാദായിനിയായ ഭദ്രകാളിയുടെ അനുഗ്രഹം കൊണ്ടാണെന്നു വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ഒരിക്കൽ, തെനാലി ഗ്രാമം വരൾച്ചകൊണ്ട് വല്ലാതെ വലഞ്ഞു. അപ്പോഴാണ് ആ ഗ്രാമത്തിലേക്ക് അന്യദേശത്തുനിന്ന് ഒരു സന്യാസി വന്നു ചേർന്നത്. അദ്ദേഹം അവിടെ കാലു കുത്തിയ പാടേ തെനാലിയിൽ മഴ പെയ്യാൻ തുടങ്ങി. ആളുകൾ സന്തോഷത്താൽ തുള്ളിച്ചാടി. "അങ്ങ് ഇവിടെ വന്നത് ഞങ്ങളുടെ മഹാഭാഗ്യമാണ്. അല്ലെങ്കിൽ ഇവിടം മരുഭൂമി പോലെ നശിക്കുമായിരുന്നു!" ഇതു കേട്ടുകൊണ്ടാണ് തെനാലിരാമൻ അങ്ങോട്ടു വന്നത്. "ഈ സന്യാസി ഇവിടെ വന്നില്ലെങ്കിലും ഇതേ സമയത്ത് മഴ പെയ്യുമായിരുന്നു" തെനാലിയുടെ അഭിപ്രായം കേട്ട് ആളുകൾ ക്ഷുഭിതരായി. സന്യാസിയെങ്ങാനും ശപിച്ചാൽ? തങ്ങളുടെ ഗ്രാമം മുഴുവനും നശിക്കുമെന്ന് അവർ ഭയപ്പെട്ടു. അന്നേരം, സന്യാസി അവനെ അടുത്തേക്ക് വിളിച്ചു. അല്പനേരം രാമനുമായി സംസാരിച്ചപ്പോൾത്തന്നെ അവന്റെ വിശാലമായ ചിന്താഗതിയും അറിവും അദ്ദേഹത്തിനു വ്യക്തമായി. അങ്ങനെ രാമനിൽ മതിപ്പു തോന്നിയ അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: "നിനക്കു ഞാൻ ചില ഉപദേശങ്ങൾ തരാം. കാളിമന്ത്രവും പഠിപ്പിക്കാം. അതുമൂലം നീ കേമനാകും" പിന്നീട്, സന്യാസിയിൽനിന്നും കാളിമന്ത്രം പഠിച്ചു. അതിനുശേഷം അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു: "നീ ഇവിടെയുള്ള കാളിക്ഷേത്രത്തിൽ ഇന്ന് അർധരാത്രി കാളിയാമത്തിൽ ചെന്ന് തുടർച്ചയായി കാളി മന്ത്രം ജപിക്കുക. ഭഗവതിയുടെ അനുഗ്രഹം നിനക്കു ലഭിക്കും" അനന്തരം, സന്യാസി അവിടെ നിന്നും യാത്രയായി. അന്ന് അർദ്ധ രാത്രിയിൽ രാമൻ കാളിക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു. ഏകദേശം പന്ത്രണ്ട് മണിയോട് കൂടി കാളിയാമത്തിൽ അമ്പലത്തിനുള്ളിൽ കടന്ന്, മന:പാഠമാക്കിയ കാളിമന്ത്രം ജപിക്കാൻ തുടങ്ങി. താമസിയാതെ രാമൻ ഉറക്കമായി. ശ്രീ ഭദ്രകാളി ഉഗ്രരൂപത്തിൽ, ആയിരം മുഖങ്ങളും കരുണാർദ്രമായ കണ്ണുകളോടും കൂടി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. രാമൻ നോക്കിയപ്പോൾ കൈകൾ രണ്ടുമാത്രം. എന്തോ ഓർത്തിട്ടെന്നപോലെ രാമൻ പൊട്ടിച്ചിരിക്കാൻ തുടങ്ങി. “നീ എന്താണ് ചിരിക്കുന്നത്?” ഭക്ത വാത്സല്യത്തോടെ ഭഗവതി ചോദിച്ചു. “ഞാൻ ഒരു കാര്യം ഓർത്തു ചിരിച്ചു പോയതാണ്. എനിക്ക് മൂക്കൊലിപ്പ് വരുമ്പോൾ തുടച്ചുതുടച്ച്‌ എന്റെ കൈകൾ മടുത്തുപോകാറുണ്ട്. അങ്ങനെയെങ്കിൽ, ആയിരം മൂക്കുള്ള ഭഗവതിക്ക് മൂക്കൊലിപ്പ് വന്നാലോ? ആ രണ്ടു കയ്യും വച്ചുകൊണ്ട് ആയിരം മൂക്ക് എന്തു ചെയ്യും? രാമന്റെ വർത്തമാനം കേട്ടിട്ട് ഭഗവതിക്കും ചിരി വന്നു. രാമനിൽ സംപ്രീതയായി രണ്ട് സ്വർണക്കിണ്ണങ്ങൾ അവനു നേരെ നീട്ടിയിട്ടു പറഞ്ഞു: “വലത് കിണ്ണത്തിലെ പാൽ കുടിച്ചാൽ നീ വളരെ അറിവുള്ളവനാകും. ഇടതുകിണ്ണത്തിലെ പാലിന് പുളിരസമുണ്ട്. അത് കുടിച്ചാൽ നിനക്ക് ധനവാനാകാം" “അടിയനൊരു സംശയം, ധനം പുളിക്കുമെന്നു പഴമക്കാര് പറയുന്നത് എന്തുകൊണ്ടാണ് ഭഗവതി?” “മിക്കവാറും ധനവും സമ്പാദിക്കുന്ന വഴികൾ മധുരിക്കുന്നവയല്ല. ഇതിൽനിന്ന് ഏതെങ്കിലും ഒരു കിണ്ണം മാത്രം നീ എടുത്തുകൊള്ളൂ" “എനിക്ക് രണ്ടു കിണ്ണത്തിലെയും പാലിന്റെ രുചി അറിയണം" “എങ്കിൽ, ഇതാ രണ്ടു കിണ്ണവും. ഇതിൽ വിരൽ തൊട്ട് നാവിൽ വച്ചു നോക്കൂ" രണ്ടും വാങ്ങിയ രാമൻ, പെട്ടെന്ന് മുഴുവൻ പാലും അകത്താക്കി! കാളി ദേഷ്യപ്പെട്ടു. അപ്പോൾ രാമൻ പറഞ്ഞു: "അടിയനു ധനവും അറിവും ഒരുപോലെ വേണം. എന്നോടു ക്ഷമിച്ചാലും" “എന്നെ ധിക്കരിച്ച നീ ഒരു വികടകവി ആയിത്തീരട്ടെ" “ഭഗവതി, അടിയനു മാപ്പു തരണം. എനിക്ക്... വികടകവിയല്ല, കവിതന്നെ ആകണം" രാമൻ കരയാൻ തുടങ്ങി. മനസ്സലിഞ്ഞ ഭദ്രകാളി പറഞ്ഞു: “നീ ഒരേ സമയം കവിയും വികടകവിയുമാകും. എന്നാൽ, ഒരു വിദൂഷകൻ എന്ന നിലയിൽ നീ പ്രശസ്തനാകും" രാമനെ അനുഗ്രഹിച്ചിട്ട് , മഹാവിദ്യയായ ഭഗവതി അപ്രത്യക്ഷയായി. മഹാ പണ്ഡിതനായ വാഗ്ഭടാനന്ദനും ആ കഴിവ് സിദ്ധിക്കപ്പെട്ടത് ശ്രീഭദ്രകാളിയുടെ അനുഗ്രഹം കൊണ്ടാണെന്ന് ഐതീഹ്യം. ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ വിദ്യാരംഭം കുറിക്കുന്നത് വിശേഷമായി കരുതുന്നത് ഇതുകൊണ്ടാണ്.<ref>{{Cite web|url=https://r.search.yahoo.com/_ylt=AwrIfmyKGWVmu888kE13Bwx.;_ylu=Y29sbwMEcG9zAzcEdnRpZAMEc2VjA3Ny/RV=2/RE=1717930506/RO=10/RU=https%3a%2f%2fml.wikipedia.org%2fwiki%2f%25E0%25B4%2595%25E0%25B4%25BE%25E0%25B4%25B3%25E0%25B4%25BF%25E0%25B4%25A6%25E0%25B4%25BE%25E0%25B4%25B8%25E0%25B5%25BB/RK=2/RS=RULP3EySu8.Pmxlj5FXiFC3Kgjw-|title=കാളിദാസൻ - വിക്കിപീഡിയ|website=ml.wikipedia.org › wiki}}{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ജൂലൈ 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <ref>{{Cite book|url=https://www.worldcat.org/oclc/54781426|title=Images of Indian goddesses : myths, meanings, and models|last=Wangu|first=Madhu Bazaz|date=2003|publisher=Abhinav Publications|isbn=81-7017-416-3|location=New Delhi|oclc=54781426}}</ref><ref>{{Cite web|url=Sankaranarayanan, Sri (2001). Glory of the Divine Mother: Devi Mahatmyam. Nesma Books India. p. 127. ISBN 978-8187936008.|title=}}</ref> ------------------------------- == പ്രധാനപ്പെട്ട ക്ഷേത്രങ്ങൾ == === ദേശീയ തലത്തിൽ === <nowiki>*</nowiki>ഉജ്ജയിനി മഹാകാളി ക്ഷേത്രം, മധ്യപ്രദേശ് <nowiki>*</nowiki>കാളിഘട്ട് കാളി ക്ഷേത്രം, കൽക്കട്ട <nowiki>*</nowiki>ദക്ഷിണേശ്വർ ഭവതാരിണി ക്ഷേത്രം, വെസ്റ്റ് ബംഗാൾ <nowiki>*</nowiki>കൊല്ലൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കർണാടക <nowiki>*</nowiki>മൈസൂർ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കർണാടക <nowiki>*</nowiki>കാമാഖ്യ ദേവി ക്ഷേത്രം, ആസാം <nowiki>*</nowiki>കുരുക്ഷേത്ര ശ്രീ ഭദ്രകാളി ദേവികൂപ്, ഹരിയാന <nowiki>*</nowiki>മണ്ടയ്ക്കാട് ഭഗവതി അമ്മൻ ക്ഷേത്രം, കന്യാകുമാരി ജില്ല, തമിഴ്നാട് <nowiki>*</nowiki>സമയപുരം മാരിയമ്മൻ ക്ഷേത്രം, തിരുച്ചിറപ്പള്ളി, തമിഴ് നാട് === കേരളത്തിലെ പ്രസിദ്ധ ക്ഷേത്രങ്ങൾ === <nowiki>*</nowiki>ആറ്റുകാൽ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം <nowiki>*</nowiki>കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശ്ശൂർ <nowiki>*</nowiki>ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം <nowiki>*</nowiki>ചെട്ടികുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മാവേലിക്കര <nowiki>*</nowiki>തിരുമാന്ധാംകുന്ന്‌ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, അങ്ങാടിപ്പുറം, മലപ്പുറം <nowiki>*</nowiki>പാറമേക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശ്ശൂർ <nowiki>*</nowiki>ഇടത്തരികത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്ര സന്നിധി <nowiki>*</nowiki>വള്ളിയാംകാവ് ദേവിക്ഷേത്രം, പെരുവന്താനം, ഇടുക്കി <nowiki>*</nowiki>മലയാലപ്പുഴ ദേവി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട <nowiki>*</nowiki>കടമ്മനിട്ട ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട <nowiki>*</nowiki>വളയനാട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട് <nowiki>*</nowiki>മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ <nowiki>*</nowiki>പരുമല വലിയ പനയന്നാർകാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട <nowiki>*</nowiki>ഉത്രാളിക്കാവ് രുധിര മഹാകാളി ക്ഷേത്രം, തൃശ്ശൂർ <nowiki>*</nowiki>ചവറ കാട്ടിൽ മേക്കതിൽ ശ്രീദേവി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>ചിറ്റൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട് <nowiki>*</nowiki>എമൂർ ഹേമാംമ്പിക ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട്‌ <nowiki>*</nowiki>‌വെള്ളായണി ദേവിക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം <nowiki>*</nowiki>മുഴക്കുന്ന് മൃദംഗശൈലേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ <nowiki>*</nowiki>തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി <nowiki>*</nowiki>കണിച്ചു കുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മാരാരിക്കുളം വടക്ക്, ആലപ്പുഴ <nowiki>*</nowiki>വലിയ കൂനമ്പായിക്കുളം ശ്രീ ഭദ്രകാളീ ക്ഷേത്രം, വടക്കേവിള, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>വരമ്പതി കാളിമല, വെള്ളറട, തിരുവനന്തപുരം <nowiki>*</nowiki>ചെറുവള്ളി ദേവിക്ഷേത്രം, പൊൻകുന്നം, കോട്ടയം (ജഡ്ജി അമ്മാവൻ ക്ഷേത്രം) മായിക്കൽ ക്ഷേത്രം, മുതുകുളം, കായംകുളം <nowiki>*</nowiki>കൊടിമൂട്ടിൽ ശ്രീ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രം,പാരിപ്പള്ളി, കൊല്ലം === ഇടത്തരം ക്ഷേത്രങ്ങൾ === <nowiki>*</nowiki> ശാർക്കര ദേവി ക്ഷേത്രം, ചിറയിൻകീഴ്, തിരുവനന്തപുരം <nowiki>*</nowiki>കടയ്ക്കൽ ദേവി ക്ഷേത്രം, കടയ്ക്കൽ, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>തൃപ്പോരിട്ടക്കാവ് ഭഗവതീ ക്ഷേത്രം,പനയറ, വർക്കല. <nowiki>*</nowiki>കടമ്മനിട്ട ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട <nowiki>*</nowiki>ഉദിയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം <nowiki>*</nowiki>കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം <nowiki>*</nowiki>തൊഴുവൻകോട് ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം <nowiki>*</nowiki>മുണ്ടയാംപറമ്പ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ <nowiki>*</nowiki>മട്ടന്നൂർ വള്ളിയോട്ട്ചാൽ കലശസ്ഥാനം <nowiki>*</nowiki>നെല്ലിക്കുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട്‌ <nowiki>*</nowiki>ശ്രീ മണപ്പുള്ളി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട്‌ <nowiki>*</nowiki>ചിനക്കത്തൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പാലപ്പുറം, ഒറ്റപ്പാലം, പാലക്കാട്‌ <nowiki>*</nowiki>പട്ടാഴി ദേവി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>പാവുംമ്പാ കാളി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>പറവൂർ കാളികുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം <nowiki>*</nowiki>വെളുത്താട്ടു വടക്കൻ ചൊവ്വ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കെടാമംഗലം, വടക്കൻ പറവൂർ, എറണാകുളം <nowiki>*</nowiki>കുറ്റിക്കാട്ട് ദേവി ക്ഷേത്രം, മൂലവട്ടം, കോട്ടയം <nowiki>*</nowiki>മണർകാട് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം <nowiki>*</nowiki>ചമയംകര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തിരുവഞ്ചൂർ, കോട്ടയം <nowiki>*</nowiki>കാരിക്കോട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൊടുപുഴ, ഇടുക്കി ജില്ല <nowiki>*</nowiki>വെള്ളൂട ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മടിക്കൈ, കാസർഗോഡ് <nowiki>*</nowiki>മുട്ടക്കുളം ദേവി ക്ഷേത്രം, കായംകുളം, ആലപ്പുഴ ജില്ല, കേരളം <nowiki>*</nowiki> കടമ്പനാട് ശ്രീ ഭഗവതി ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട <nowiki>*</nowiki>വാരനാട് ദേവി ക്ഷേത്രം, ചേർത്തല, ആലപ്പുഴ === ചെറിയ ക്ഷേത്രങ്ങൾ === <nowiki>*</nowiki>കൊല്ലൂർവിള ഭരണിക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>പുത്തൻവീട്ടിൽ ഭദ്രാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കരിന്തോട്ടുവ, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>പുതിയകാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>ജന്മംകുളം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>തൃപ്പനയം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം <nowiki>*</nowiki>പുറ്റിങ്ങൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം === കാവുകൾ === • കള്ളിക്കാട് ശ്രീ ഭദ്രകാളി കാവ്‌, ചടയമംഗലം, കൊല്ലം • കള്ളിയിൽ ശ്രീ ഭദ്രകാളി - ഭുവനേശ്വരീ ക്ഷേത്രം നല്ലൂർ, <ref>കള്ളിയിൽ ശ്രീ ഭദ്രകാളി - ഭുവനേശ്വരീ ക്ഷേത്രം നല്ലൂർ, ഫറോക്ക്</ref> == ചരിത്രം == ഇന്ന് മേർഘഡ് സംസ്കാരം എന്നു വിളിക്കുന്ന പുരാതനമായ നാഗരികതയുടെ കാലത്ത് അമ്മദൈവങ്ങളെയാണ് ആരാധിച്ചിരുന്നത്. മേർഘഡിന്റെ ഭാഗമായ കുള്ളി എന്ന സ്ഥലത്ത് 6000 വർഷങ്ങൾക്കു മുൻപ് ഉണ്ടായിരുന്ന കാർഷികഗ്രാമങ്ങളിൽ നിന്നാണ് ഇന്ത്യയിൽ ആദ്യമായി സ്ത്രീ ദൈവങ്ങളെ ആരാധിച്ചിരുന്നതായി തെളിവുകൾ ലഭിക്കുന്നത്. <ref>ബഷാം; ദ വണ്ടർ ദാറ്റ് വാസ് ഇന്ത്യ. സുർജീത്ത് പബ്ലിക്കേഷൻസ്, ഇംഗ്ലീഷ്; ന്യൂഡെൽഹി ഇന്ത്യ </ref> [[സംഘകാലം|സംഘകാലത്ത്]] മറവരുടെ ദൈവമായിരുന്നു [[കൊറ്റവൈ]] (പാർവതി). [[ചേരരാജാക്കന്മാർ]] യുദ്ധത്തിനു പുറപ്പെടുന്നതിനു മുൻപ് കൊറ്റവൈക്ക് ബലി അർപ്പിക്കുകയും കള്ള് നിവേദിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. കൊറ്റവൈയാണ് പിന്നീട് കാളിയായി രൂപാന്തരപ്പെട്ടത് എന്ന് പറയപ്പെടുന്നു <ref>പി.കെ.ഗോപാലകൃഷ്ണൻ രചിച്ച “കേരളത്തിൻറെ സാംസ്കാരികചരിത്രം” </ref>. [[ജൈനമതം|ജൈനരുടെ]] ദേവതകളായ [[മംഗളാ ദേവി|മംഗളാദേവിയും]] അംബികയും പലയിടങ്ങളിൽ കാളിയായും [[ദുർഗ്ഗ|ദുർഗ്ഗയായും]] രൂപാന്തരപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ദ്രാവിഡരുടെ പ്രധാന ആരാധനാ മൂർത്തി അമ്മദൈവമായിരുന്നു. മാതൃദായകക്കാരായിരുന്ന അവർക്ക് പിതാവിനേക്കാൾ മാതാവിനോട് കൂടുതൽ ബഹുമാനം ഉണ്ടായിരുന്നിരിക്കണം. എന്നാൽ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ പിതാവ് ([[ശിവൻ]]‍) മാതാവ് ([[കാളി]],[[പാർവ്വതി]],[[ദുർഗ്ഗ]]) പുത്രൻ ([[മുരുകൻ]]‍) എന്നിങ്ങനെ ഒരു കുടുംബത്തെ ആരാധിച്ചിരുന്നു. വൈദികകാലത്തെ ([[ഋഗ്വേദം]]) ആര്യന്മാർക്ക് അമ്മ ക്ഷേത്രങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നില്ല. അമ്മ ദൈവങ്ങളെ അവർ ആരാധിച്ചിരുന്നുമില്ല. [[ദസ്യു|ദസ്യുക്കളുടെ]] ഉഷാരാധനയെ [[ഇന്ദ്രൻ]] തകർക്കുന്നതായും മറ്റും ഋഗ്വേദത്തിലുള്ള പരാമർശങ്ങൾ ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. നേരേ മറിച്ച് ആര്യർക്കും മുൻപ് താമസിച്ചിരുന്ന ജനവിഭാഗങ്ങൾ [[ഉർവരാരാധ|ഉർവരതയേയും]] [[സൂര്യദേവൻ|സൂര്യനേയും]] മറ്റും അമ്മയുടെ രൂപത്തിൽ ആരാധിച്ചിരുന്നു. ഇന്ത്യയിലെ ഇതര പ്രദേശങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് കേരളത്തിലും ബംഗാളിലുമാണ് ദേവിക്ഷേത്രങ്ങൾ കൂടുതലായി കാണുന്നത്. ദ്രാവിഡരുടേയും, ഇന്തോ-ആര്യന്മാരുടേയും, വടക്കു കിഴക്കൻ പ്രദേശങ്ങളിൽ മംഗളോയിഡ് വംശജരുടേയും മുന്നേറ്റമുണ്ടായപ്പോൾ പ്രോട്ടോ ആസ്റ്റ്രലോയ്ഡ് വംശജർക്ക് പ്രാബല്യം നിലനിന്ന പ്രദേശങ്ങൾ കേരളവും ബംഗാളുമായിരുന്നു. അതുകൊണ്ട് ഇന്ത്യയുടെ ആദിമസംസ്കാരം കൂടുതൽ പ്രകടമായത് ഈ രണ്ട് സംസ്ഥാനങ്ങളിലാണ്. ദേവിക്ക് നൽകി വന്ന സർവ്വപ്രധാനമായ സ്ഥാനം അവയിൽ ഒന്നുമാത്രം. ഋഗ്വേദത്തിൽ ദേവിമാർ പൊതുവിൽ ദേവന്മാരേക്കാൾ വളരെ പ്രാധാന്യം കുറഞ്ഞവരാണ്‌. [[മനുസ്മൃതി|മനുസ്മൃതിയിൽ]] മരണമടഞ്ഞ പിതാക്കന്മാർക്കായി ബലിയർപ്പിക്കേണ്ടതിനെപ്പറ്റി പറയുന്നു. <ref>മനുസ്മൃതി 3.81-92</ref>നിത്യേനയുള്ള വൈശ്വദേവ ഭക്ഷണ തർപ്പണത്തെക്കുറിച്ച് പരാമർശിക്കുന്നതിൽ ഒരുരുള പിതൃബലിയായി പ്രത്യേകം നൽകണം. അവസനത്തെ ഉരുള മുജ്ജന്മ പാപത്താൽ മാറാരോഗം ബാധിച്ചവർക്കും മതഭ്രഷ്ടരായവർക്കും പട്ടികൾക്കും വേണ്ടി വെറും തറയിലാണ് വെക്കേണ്ടത്. എന്നാൽ ഇതിലെങ്ങും പിതൃക്കൾക്കൊപ്പം സഞ്ചരിക്കേണ്ട അമ്മമാരെപ്പറ്റി പരാമർശമില്ല. മാതൃദായകക്കാരായിരുന്ന ദ്രാവിഡരിൽ നിന്ന് പിതൃദായ സമ്പ്രദായത്തിലേക്കുള്ള വ്യത്യാസം ഇവിടെ പ്രതിഫലിക്കുന്നു. അമ്മമാർ വെറും ഭാര്യമാരാവാനായി നുഴഞ്ഞുകയറിയവർ മാത്രമായിത്തീരുന്നു. അഷ്ടകങ്ങൾ എന്നറിയപ്പെടുന്ന വാർഷികമായ ശ്രാദ്ധമൂട്ടിലും അമ്മമാർക്കവകാശമില്ല. വേദസമ്പ്രദായം അനുവദിക്കുന്നില്ലെങ്കിലും പിന്നീട് ബ്രാഹ്മണമതം ദേവിമാരെന്ന നിലയിൽ അമ്മമാർക്ക് വേണ്ടിയുള്ള ബലി തർപ്പണങ്ങൾ ഇന്ത്യയിലെ അനാര്യൻ അംശങ്ങളിൽ നിന്നും കടം കൊള്ളുന്നു. ഇത്തരത്തിൽ മുൻതലമുറയിലെ അമ്മമാരല്ലാത്ത മറ്റേതോ ദേവിമാർക്കായി (പൊതുവായ മാതൃത്വം-ത്രയംബക-മൂന്നുപേർ) വഴിയരികിൽ ശ്രാദ്ധമൂട്ടുന്ന രീതി പഴയകാലത്തെ ഇന്ത്യൻ സാഹിത്യകൃതികളിൽ കാണുന്നുണ്ട്. <ref>[[ശൂദ്രകൻ]]‍-[[മൃച്ഛകടികം]]</ref> [[മഹാഭാരതം|മഹാഭാരതത്തിൽ]] ഗംഗയെ ദേവിയായി ചിത്രീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ഗംഗ സ്വർഗ്ഗലോകത്തിലെ നദിയാണെന്നും [[പ്രദീപൻ]] എന്ന രാജാവിനെ വിവാഹം കഴിക്കാൻ മനുഷ്യരൂപം പൂണ്ടതാണെന്നും പറയുന്നു. എന്നാൽ പ്രദീപന്റെ മകനായ [[ശാന്തനു|ശാന്തനുവിനെ]] വിവാഹം കഴിക്കേണ്ടിവരുന്ന ഗംഗ അവളുടെ ആദ്യത്തെ ഏഴുപുത്രന്മാരേയും നദിയിൽ ഒഴുക്കിക്കൊല്ലുന്നു. <ref>മഹാഭാരതം 1.93.44</ref>ഇത് അമ്മ ദൈവങ്ങൾക്ക് അർപ്പിക്കേണ്ടിയിരുന്ന ബലിയെയാണ് സൂചിപ്പിക്കുന്നതെന്ന് ഡി.സി.കൊസാംബി കരുതുന്നു. ആദ്യകാലത്തെ അമ്മ ദൈവാരാധന ജലവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരുന്നു എന്നാൺ ഇത് കാണിക്കുന്നത്. ഗംഗയുടെ എട്ടാമത്തെ പുത്രനായ ഭീഷ്മർ സഹോദരനുവേണ്ടി അപഹരിച്ചുകൊണ്ടുവരുന്ന അംബ, അംബിക, അംബാലിക എന്നീ രാജകുമാരിമാരും ജലവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു (അംബു, അംബുസ്, ആംഫി - അമ്മ എന്നാണ് ഈ വാക്കുകളുടെ അർത്ഥവും). ‍ [[ബുദ്ധമതം|ബുദ്ധമതത്തിന്റെ]] തകർച്ചയ്ക്കു ശേഷം ഏറ്റവും അധികം പ്രാധാന്യം നൽകപ്പെട്ടിരുന്നത് അമ്മദൈവങ്ങൾക്കാണ്. ബുദ്ധബിംബങ്ങൾ കണ്ടുകിട്ടിയ സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം ഭഗവതിയെ പ്രതിഷ്ഠിച്ച ക്ഷേത്രങ്ങൾ കാണാം. ഭരണിക്കാവ്, കാവുമുടി, കിളിവൂരെന്നിങ്ങനെയുള്ള സ്ഥലങ്ങളിലെല്ലാം ബുദ്ധബിംബങ്ങൾ കണ്ടുകിട്ടിയിട്ടുള്ളത് ക്ഷേത്രങ്ങളിൽനിന്നോ അവയുടെ സമീപ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നോ ആണ്. അവിടെയെല്ലാം പൂജിക്കപ്പെടുന്ന ദൈവം ഭഗവതിയാണുതാനും.<ref>[[കെ. ദാമോദരൻ]] രചിച്ച “പ്രാചീന കേരളം”,അദ്ധ്യായം പന്ത്രണ്ട്</ref>അമ്മദൈവത്തിന് കാളി, ഭഗവതി, ദുർഗ, കരിനീലി എന്നിങ്ങനെ പല പേരുകളുമുണ്ട്<ref>{{Cite web|url=McDermott, Rachel Fell (2001). Singing to the Goddess: Poems to Kali and Uma from Bengal. Oxford University Press. ISBN 978-0198030706.|title=}}</ref>. == അവലംബം ==<!-- പുരുഷദൈവങ്ങളേക്കാളധികം സ്ത്രീദൈവങ്ങൾക്ക് പ്രാധാന്യമുള്ള നാടാണ് കേരളം. കുടുംബത്തിന്റെ നായികയും കൃഷിയുടെ സംരക്ഷകയുമായ സ്ത്രീ ഗോത്രത്തിന്റെ നാഥയെന്ന നിലയ്ക്കു സമുദായത്തിൽ മാന്യത നേടിയ കാലത്താണ് അമ്മ ദൈവങ്ങളും ആരാധിക്കപ്പെട്ടത്. മിക്ക ഗോത്രസമുദായക്കാരും ഒരു രൂപത്തിൽ അല്ലെങ്കിൽ മറ്റൊരു രൂപത്തിൽ കാളിയെ പൂജിക്കുന്നവരാണ്. മിക്ക വീടുകളിലും കുലദൈവമായ ഭഗവതിയെ കുടിയിരുത്തിയിട്ടുണ്ടാവും. കൊല്ലത്തിൽ ഒരിക്കൽ ഭഗവതിസേവയോ ഗുരുസിയോ കോഴിവെട്ടോ പൊലെയുള്ള ചടങ്ങുകളും ഉണ്ടാവും. കാർമേഘം പോലെ കറുത്തവളാണ് കാളിയെന്ന് പല കൃതികളിലും കാണാം. കാളിയ്ക്ക് പല രൂപങ്ങളുമുണ്ട്. ഭഗവതി രൗദ്രമൂർത്തി മാത്രമാണ് എന്ന പൊതുധാരണ ശരിയല്ല. ബാലഭദ്ര, സുമുഖീകാളി എന്നിവ സൗമ്യസുന്ദരഭാവങ്ങൾ. കണ്ടങ്കാളിയും കരിങ്കാളിയുമാണ് കൂടുതൽ ശക്തിയുള്ളത്. സംഹാരമൂർത്തിയായ രുധിര മഹാകാളിയാണ് ഏറ്റവും ശക്തി കൂടിയത്, ഭക്തനു പോലും നേരിട്ട് ദർശനം പാടില്ല എന്നതാണ് പ്രത്യേകത. അങ്ങനെ സംഭവിച്ചാൽ ആപത്താണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. [[വസൂരി]] മുതലായ വ്യാധികളിൽ നിന്ന് ജനങ്ങളെ രക്ഷിയ്ക്കാൻ കാളിക്ക് സാധിക്കുമെന്നാണ് വിശ്വാസം. ആദിശക്തി, മഹാകാളി, ഭദ്രകാളി, ചാമുണ്ഡി, പ്രകൃതി, പരമാത്മാവ് , ബാലത്രിപുര, കാളരാത്രി, പ്രത്യംഗിര എന്നിവ ഈ ദേവിയുടെ അവതാരങ്ങൾ തന്നെ. ദുർഗ്ഗാദേവിയുടെ രൗദ്രഭാവമായാണ് ഭദ്രകാളിയെ സങ്കല്പിച്ചിട്ടുള്ളത്‌. അസുരനെ നിഗ്രഹിക്കാനായി അവതരിച്ച ഘോരരൂപം. അജ്ഞാനത്തെ നശിപ്പിച്ച് ജ്ഞാനം നൽകി ലോകത്തെ സംരക്ഷിക്കുക എന്നതാണ് ദുർഗ്ഗയുടെ കറുത്ത ഭാവമായ ‘കാളി’ യുടെ ധർമ്മം. വേദങ്ങളിൽ അഗ്നിയുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തിയാണ് കാളിയെ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്‌. അഗ്നിയുടെ ദേവതക്ക് ഏഴ് തിളങ്ങുന്ന നാവുകളാണുള്ളത്. ‘കാളി’ അതിൽ കറുത്ത നാവിനെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. രുദ്രന്റെ തൃക്കണ്ണിലെ അഗ്നിയിൽ നിന്നുമാണ് കാളിയെ സൃഷ്ടിച്ചത് എന്നു പറയുമ്പോൾ പ്രപഞ്ചസൃഷ്ടിയുടെ മാതാവായ ശക്തിയെതന്നെ മകളായും കഥകളിലൂടെ വ്യഖ്യാനിക്കുന്നു. ശക്തിസ്വരുപിണിയായ ഈ ദേവിയെ പലരൂപത്തിലും ആരാധിക്കുന്നുണ്ട്. താന്ത്രികർ മുപ്പതിലധികം ഭാവങ്ങളിൽ ഓരോ ആഗ്രഹങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് വിവിധ രൂപത്തിൽ ആരാധിക്കുന്നു എന്ന് പറയുന്നുണ്ട്. കാളി എന്ന വാക്ക് ‘കല’ എന്ന പദത്തിൽ നിന്നും ഉണ്ടായതാണ്. കല സമയത്തെ കുറിക്കുന്നു. കാളി സമയത്തിന്റെ ദേവികൂടിയാണ്. ദുർഗ്ഗയുടെ മറ്റു ഭാവങ്ങളെ അപേക്ഷിച്ച് കാളിയുടെ രൂപം ഭയാനകമാണ്. പുറത്തേക്ക് നീട്ടിയ നാവ്‌, ഒരു കയ്യിൽ ശരീരം വേർപെട്ട തല, വാർന്നൊലിക്കുന്ന രക്തം. അരക്കെട്ടിൽ മുറിച്ചെടുത്ത കൈകൾ തൂക്കിയിട്ടിരിക്കുന്നു. ഭയാനകമായ ഈ രൂപത്തെ പൂജിക്കുന്നതിനു പിന്നിലും ഒരു രഹസ്യമുണ്ട്. നമ്മെ ഭയപ്പെടുത്തുന്ന രൂപത്തെ ആദരിക്കുമ്പോൾ ഭയം അപ്രത്യക്ഷമാകുന്നു എന്ന തത്ത്വം. കാളിയെ ഇത്രയും ഭീകരിയാക്കിയ ചിത്രകാരൻ ഓരോ അംഗങ്ങൾക്കും പ്രതീകാത്മകമായി കൊടുത്തിരിക്കുന്ന വ്യാഖ്യാനം അറിയാൻ ശ്രമിക്കാതെ കാളിയെ അധഃകൃതരുടെ മൂർത്തിയാണെന്നും; അതുമല്ല, സവർണ്ണരായ പരിവാരങ്ങളുടെ ഇഷ്ടമൂർത്തിയെന്നും വാദമുണ്ട്. കാളിയുടെ പുറത്തേക്ക് നീണ്ടു കിടക്കുന്ന നാവ് മൗനത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. (നാവ് പുറത്തേക്ക് നീട്ടിയാൽ സംസാരിക്കാൻ കഴിയില്ല.) കണ്ണിലെ കൃഷ്ണമണിയുടെ കറുപ്പാണ് കാളിയ്ക്ക്. ഈ കറുത്തമണി ഇല്ലായിരുന്നെങ്കില് കാഴ്ചയില്ല, ജ്ഞാനമില്ല. കാളി ജ്ഞാനത്തിന്റെ പ്രതീകമാണ്, പ്രകാശം നൽകുന്നവളാണ്. ജ്ഞാനത്തിന്റെ പ്രകാശം മൌനത്തിലാണ്. ജീവിതത്തിന്റെ എല്ലാ പ്രശ്നങ്ങൾക്കും കാരണമായ അഹങ്കാരത്തിന്റെ ഉറവിടമാണ് തല. നിങ്ങൾക്ക് ഒരാളോട് വെറുപ്പു തോന്നുന്നുവെങ്കില്, അത് ആ വ്യക്തിയുടെ ശരീരത്തോടല്ല; ദുഷ്ചിന്തകളുള്ള ശിരസ്സിനോടായിരിയ്ക്കും. ഒരുവന് പഞ്ചേന്ദ്രിയങ്ങളിലൂടെ കിട്ടുന്ന അറിവ് പരിമിതമാണ്. ലോകം പരിമിതമായ അറിവിൽ കുടുങ്ങിക്കിടക്കുന്നു. ശാസ്ത്രവും ഈ പരിമിതമായ അറിവാണ് നൽകുന്നത്. പഞ്ചേന്ദ്രിയങ്ങൾക്കപ്പുറമുള്ള അറിവ് - ആന്തരികമായ ജ്ഞാനം - പഞ്ചേന്ദ്രിയങ്ങളിലൂടെ നേടാൻ സാധ്യമല്ല. ‘തല മുറിക്കപ്പടുക’ എന്നതിന്റെ അർത്ഥം അഹങ്കാരത്തെ ഇല്ലാതാക്കി ഉള്ളിലേക്ക് ഇറങ്ങിച്ചെല്ലുക, ധ്യാനാവസ്ഥയിൽ എത്തിച്ചേരുക എന്നാണ്. ആ ജ്ഞാനത്തിലൂടെയാണ് ലോകത്തെ അറിയേണ്ടത്. ദേവിയുടെ ഒരു കയ്യിൽ ‘അഭയ മുദ്രയും, മറുകയ്യിൽ ‘വരദ’ മുദ്രയുമാണ്. ജീവജാലങ്ങൾക്ക് ഭയത്തെ അകറ്റി ക്ഷേമകരമായിട്ടുള്ളതിനെ ചോദിക്കാതെതന്നെ കൊടുക്കുവാൻ തക്കവണ്ണം സർവ്വജ്ഞയാണ് ദേവി. മുറിച്ച കൈകൾ അരക്കെട്ടിൽ ചുറ്റിയിരിക്കുന്നു. കയ്യ് കർമ്മത്തിന്റെ പ്രതീകമാണ് കർമ്മം ചെയ്യുമ്പോൾ ഫലം അനുഭവിക്കുന്നു. ഈ ഫലം കൂലിയാണ്. ഫലേച്ഛയില്ലാതെ കർമ്മം ചെയ്യുമ്പോൾ ലഭിക്കുന്ന കൃപ സമ്മാനമാണ്. ശാശ്വതമായിട്ടുള്ള കൃപ ജ്ഞാനമാണ്. ജ്ഞാനത്തിന്റെ പ്രതീകമാണ് അരക്കെട്ടിൽ ചുറ്റിയിരിക്കുന്ന കയ്യ്. {{Hinduism-stub}} {{ഹിന്ദു ദൈവങ്ങൾ}}{{Shaktism}}{{Hindu deities and texts}} [[വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവദൈവങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ദേവിഭാഗവതത്തിലെ കഥാപാത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:മഹാവിദ്യ]]--> [[വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവദൈവങ്ങൾ]] 5o6wmu0kuw8g50z795jlaioftbhuzvd 4 10932 4613903 4612987 2026-04-16T14:16:59Z Ranjithsiji 22471 /* നശീകരണപ്രവർത്തനം */ 4613903 wikitext text/x-wiki __NEWSECTIONLINK__ {{prettyurl|WP:ANB}} {{വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/തലക്കെട്ട്}} {| border="0" cellpadding="2" style="float: right; background-color:#f9f9f9;margin:1px;border: thin solid red; width: 200px; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" |+ colspan="2" style="margin-left: inherit; background:red; color:#ffffff;text-align:center;"| '''നോട്ടീസ് ബോർഡിലെ</br>പഴയ സം‌വാദങ്ങൾ''' |- !align="center"|[[Image:Vista-file-manager.png|50px|സംവാദ നിലവറ]]<br/> |- | [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2007|2007]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2008|2008]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2009|2009]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2010|2010]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2011|2011]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2012|2012]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2013|2013]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2014|2014]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2015|2015]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2016|2016]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2017|2017]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2018|2018]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2019|2019]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2020|2020]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2021|2021]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2022|2022]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2023|2023]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2024|2024]] . [[വിക്കിപീഡിയ:കാര്യനിർവാഹകർക്കുള്ള നോട്ടീസ് ബോർഡ്/2025|2025]] |} == Report concerning Jaisonll799 == {{User|Jaisonll799}} Vandalism <small>[[:m:Special:MyLanguage/User:TenWhile6/XReport|XReport]]</small> --[[ഉപയോക്താവ്:Langusto|Langusto]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Langusto|സംവാദം]]) 14:59, 6 ഫെബ്രുവരി 2026 (UTC) == Report concerning Latijn == {{User|Latijn}} Vandalism. X-Wiki-Vandalism. See Metawiki <small>[[:m:Special:MyLanguage/User:TenWhile6/XReport|XReport]]</small> --[[ഉപയോക്താവ്:NDG|NDG]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:NDG|സംവാദം]]) 20:11, 2 മാർച്ച് 2026 (UTC) == അവലംബം-അവലംബങ്ങൾ == താളുകളുടെ അവസാനത്തിൽ അവലംബങ്ങൾക്കുള്ള തലക്കെട്ട് ഇത്രയും കാലം '''അവലംബം''' എന്നായിരുന്നു. എന്നാൽ ഈയിടെ അത് '''അവലംബങ്ങൾ''' എന്നാക്കി [https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%B5%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%BF_%E0%B4%AE%E0%B4%A1%E0%B4%BF%E0%B4%95%E0%B4%BF%E0%B4%B8%E0%B5%87%E0%B4%B2_%E0%B4%AE%E0%B4%A3%E0%B5%8D%E0%B4%9F%E0%B5%87%E0%B4%B2&diff=prev&oldid=4605583 മാറ്റുന്നത്] കാണുന്നുണ്ട്. അങ്ങനെ മാറ്റാൻ തീരുമാനിക്കുന്നുന്നെങ്കിൽ ഏതെങ്കിലും ബോട്ടോടിച്ച് മാറ്റാൻ കഴിയില്ലേ. ആദ്യം അങ്ങനെ മാറ്റണോ വേണ്ടേ എന്ന് തീരുമാനിക്കുക. എന്നിട്ട് ആവശ്യമായത് ചെയ്യുമല്ലോ.-- [[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Irshadpp|സംവാദം]]) 07:08, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) :അവലംബം എന്നത് ഏകവചനവും അവലംബങ്ങൾ ബഹുവചനവുമാണ്. ഒരു അവലംബം മാത്രമേയുള്ളൂവെങ്കിൽ അവലംബം ശരി. പക്ഷെ ഭാവിയിൽ കൂടുതൽ അവലംബം വരികയാണെങ്കിൽ അവലംബങ്ങൾ ശരി. ആദ്യം ലേഖനമെഴുതിയവർ ഇത് പരിഗണിക്കാത്തതായിരിക്കാൻ സാദ്ധ്യതയുണ്ട്. ഇത് ബോട്ടോടിച്ച് ചെയ്യാവുന്നതാണ്. ലേഖനത്തിൽ തിരുത്തുന്നതും സാദ്ധ്യമാണ്. എങ്ങനെയായാലും വിരോധമില്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 07:43, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) ::പക്ഷെ, അത് 85000+ ലേഖനങ്ങളിൽ ഇപ്പോഴുള്ളത് അവലംബം എന്നാണ്. അത് അങ്ങനെ തന്നെ നിലനിൽക്കുന്നത് കൊണ്ട് പ്രത്യേകിച്ച് പ്രശ്നമൊന്നുമില്ല. ഒരു സമവായമില്ലാതെ അത് ഏതാനും ലേഖനങ്ങളിൽ മാറ്റുന്നത് നന്നാവില്ല എന്ന് കരുതുന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Irshadpp|സംവാദം]]) 23:21, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) :::അങ്ങനെ നിലനിൽക്കുന്നത് ഭാഷാപരമായി ശരിയല്ല. മാറ്റേണ്ടതാണ്. 85000+ ലേഖനങ്ങളിലുണ്ട് എന്നുള്ളതുകൊണ്ട് അത് ശരിയാവണമെന്നില്ല. ഭാഷ എന്നത് ഭൂരിപക്ഷതീരുമാനം മാത്രമല്ല വ്യാകരണനിയമങ്ങളും കൂടിയാണ്. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 14:51, 25 മാർച്ച് 2026 (UTC) :നിലവിലുള്ള ഒരു ശൈലി മാറ്റുമ്പോൾ ഒരു സമവായം അനിവാര്യമാണ്. പ്രത്യേകിച്ചും അത് [[വിക്കിപീഡിയ:വോട്ടെടുപ്പ്|ചർച്ച]] ചെയ്ത് സമവായമായ കാര്യമായതിനാലും, പലയിടങ്ങളിലും [[വിക്കിപീഡിയ:ലേഖനങ്ങളിലെ_അവലംബങ്ങൾ_-_തുടക്കക്കാർക്ക്|ഡോക്യുമെന്റ്]] ചെയ്യപ്പെട്ടതുകൊണ്ടും. ഇനി അത് മാറ്റണമെങ്കിൽ ചർച്ച ചെയ്ത് തീരുമാനിക്കാം. അവലംബങ്ങൾ എന്ന് മാത്രമാക്കേണ്ടതില്ല റെഫറൻസുകൾ, സൈറ്റേഷനുകൾ, തെളിവുകൾ, പരാമർശങ്ങൾ എന്നിവയൊക്കെയും ചർച്ചക്ക് വെക്കാവുന്നതാണ്. തലക്കെട്ട് എന്ന നിലക്ക് ഏകവചനം മതിയാവുന്നതാണെന്നാണ് എന്റെ വിലയിരുത്തൽ. അത് അവലംബം ഒന്നും ഇല്ലെങ്കിലും, നൂറുകണക്കിന് ഉണ്ടെങ്കിലും തലക്കെട്ട് മാറ്റേണ്ടതില്ല.--[[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Irshadpp|സംവാദം]]) 19:52, 25 മാർച്ച് 2026 (UTC) ::ഈ ചർച്ചകൾ കൂടി ശ്രദ്ധിക്കുക. :::*[[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചായത്ത്_(നയരൂപീകരണം)/Archive_1#റെഫറൻസുകൾ|നയരൂപീകരണം]] :::*[[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചായത്ത്_(പലവക)/archive_2#പ്രമാണാധാരസൂചിക|പ്രമാണാധാരസൂചിക]] :::*[[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചായത്ത്_(പലവക)/archive_4#ആധാരസൂചിക|ആധാരസൂചിക]] ::--[[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Irshadpp|സംവാദം]]) 20:05, 25 മാർച്ച് 2026 (UTC) :::അവലംബം എന്ന വാക്ക് റെഫറൻസിന്‌ തുല്യമായി അംഗീകരിച്ചിരിക്കുന്നു എന്ന് വോട്ടെടുപ്പിൽ തീരുമാനിച്ചതാണ്. https://olam.in/dictionary/english/malayalam/reference പറയുന്നത് ഉദ്ധരണം, സൂചന, പരാമർശനം, പരാമർശം, സംശബ്ദം എന്നിങ്ങനെയാണ്. https://translate.wmcloud.org/ ൽ Reference -> പരാമർശം, References -> പരാമർശങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെയാണ്. ഇവിടെ ഏകവചനം വേണോ ബഹുവചനം വേണോ എന്നതാണ് ചോദ്യം. കാര്യങ്ങൾ കൂടുതൽ വ്യക്തമാവാനായി അവലംബങ്ങൾ എന്നുപയോഗിക്കണം എന്നാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം അതാണ് കൂടുതൽ ശരി. ഉദാ: കാര്യം -> കാര്യങ്ങൾ, പരാമർശം -> പരാമർശങ്ങൾ, വിവരം -> വിവരങ്ങൾ, ദത്തം -> ദത്തങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ വ്യാപകമായി ബഹുവചനം പ്രയോഗത്തിലുണ്ട്. അതുകൊണ്ട് ഒന്നിലധികം അവലംബം ഉണ്ടെങ്കിൽ ബഹുവചനം വേണ്ടതാണ്. ഇതേ കാര്യം ബാഹ്യലിങ്കുകൾ, പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ എന്നിവയിലും ബാധകമാണ്. വിവരം ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ഒരു കണ്ണിയാണ് ഉള്ളതെങ്കിൽ കണ്ണി എന്നും ഒന്നിലധികമുണ്ടെങ്കിൽ കണ്ണികൾ എന്നും പ്രയോഗിക്കുന്നു. വിക്കിപീഡിയയിൽ തന്നെ ഉപവർഗ്ഗങ്ങൾ, താളുകൾ എന്നിവയും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട് (വർഗ്ഗത്തിലെ താളുകൾ, വർഗ്ഗത്തിലെ താൾ എന്നല്ല). അതുകൊണ്ട് അവലംബത്തിനുമാത്രം ഏകവചനം മതിയെന്നത് ഭാഷാപരമായി ശരിയല്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:35, 26 മാർച്ച് 2026 (UTC) ::::ഏകവചനം വേണോ, ബഹുവചനം വേണോ എന്നെല്ലാം ചർച്ചകളിൽ വന്നിട്ടുണ്ട്. ഏകവചനം മതി എന്നാണ് സമവായമായത്. അതാണ് മലയാള ഭാഷയുടെ രീതി എന്നും അവിടെ പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. അതിന് ശേഷം വോട്ടെടുപ്പ് നടന്നത് അവലംബം, അവലംബങ്ങൾ, സഹായകപ്രമാണങ്ങൾ എന്നിവ വെച്ചാണ്. ആ വോട്ടെടുപ്പിലാണ് ഏകവചനമായ അവലംബം മതി എന്ന് തീരുമാനമായത്. :::::*മലയാളം വ്യാകരണത്തിൽ അചേതനങ്ങൾ (നിഷ്പ്രാണവസ്തുക്കൾ, ജഡമായ വസ്തുക്കൾ, നപുംസകലിംഗം) എന്നിവയുടെ ബഹുവചനം സൂചിപ്പിക്കാൻ പലപ്പോഴും ഏകവചന രൂപം തന്നെ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഭാഷയുടെ ഒരു സ്വഭാവമാണ്. :::::*ഇത് മലയാളത്തിന്റെ പ്രകൃതിസിദ്ധമായ സ്വഭാവം ആണെന്ന് വ്യാകരണ ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും ചർച്ചകളിലും പറയാറുണ്ട്. അചേതന വസ്തുക്കളുടെ ബഹുത്വം സന്ദർഭം കൊണ്ടോ വാക്യഘടന കൊണ്ടോ മനസ്സിലാക്കാമെന്നതിനാൽ, "കൾ" പോലുള്ള ബഹുവചന പ്രത്യയം എപ്പോഴും നിർബന്ധമല്ല. :::::*ഈ ശൈലി മലയാളത്തെ ലളിതവും സ്വാഭാവികവുമാക്കുന്ന ഒരു പ്രത്യേകതയാണ്.'' ::::എന്നെല്ലാമാണ് ഗ്രോക്ക് പറഞ്ഞതും.-- [[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Irshadpp|സംവാദം]]) 10:32, 26 മാർച്ച് 2026 (UTC) :::::ഇതിന് വ്യാപകമായ പ്രത്യാഘാതം (പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ വേണ്ടല്ലോ) ഉണ്ട് (ഇവിടെയും പ്രശ്നമുണ്ട്. ഞാനുദ്ദേശിച്ചത് ഒന്നിലധികം പ്രത്യാഘാതം ആണ് അത് ഈ വാക്ക് ദ്യോതിപ്പിക്കുന്നില്ല.). :::::മലയാളം വ്യാകരണത്തിൽ അചേതനങ്ങൾ (നിഷ്പ്രാണവസ്തുക്കൾ, ജഡമായ വസ്തുക്കൾ, നപുംസകലിംഗം) എന്നിവയുടെ ബഹുവചനം സൂചിപ്പിക്കാൻ പലപ്പോഴും ഏകവചന രൂപം തന്നെ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഭാഷയുടെ ഒരു സ്വഭാവമാണ്. :::::ഈ വാചകം തന്നെ മാറ്റണം. ''മലയാളം വ്യാകരണത്തിൽ അചേതനം (നിഷ്പ്രാണവസ്തു, ജഡമായ വസ്തു, നപുംസകലിംഗം) എന്നിവയുടെ ബഹുവചനം സൂചിപ്പിക്കാൻ പലപ്പോഴും ഏകവചന രൂപം തന്നെ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ഭാഷയുടെ ഒരു സ്വഭാവമാണ്''. എന്നാക്കണം. :::::വർഗ്ഗങ്ങൾ, ഉപതാളുകൾ, കണ്ണികൾ, തിരുത്തുകൾ, ചർച്ചകൾ, സമീപകാല മാറ്റങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം വർഗ്ഗം, ഉപതാൾ, കണ്ണി, തിരുത്ത്, ചർച്ച, സമീപകാല മാറ്റം എന്നിങ്ങനെ ഏകവചനമായി ഉപയോഗിക്കണം (ഇതെല്ലാം അചേതന വസ്തുക്കളാണ്). എന്നാൽ വ്യാപകമായി മലയാള ഭാഷയുടെ പ്രയോഗം അങ്ങനെയല്ല. ഈ നിയമം നമ്മൾ അനുസരിക്കാൻ തീരുമാനിച്ചാൽ മീഡിയവിക്കിയുടെ മലയാളം പരിഭാഷയിൽ തന്നെ വ്യാപകമായ മാറ്റം വേണ്ടിവരും. നേരത്തേ സൂചിപ്പിച്ച ചർച്ചകളിൽ ഈ തരത്തലുള്ള പരിഗണന ഉണ്ടായിട്ടുള്ളതല്ല. അതുകൊണ്ട് അവലംബങ്ങൾ, പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ എന്നിവ രണ്ടും ഉപയോഗിക്കണമെന്നാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം. * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചായത്ത്_(പലവക)/archive_4#ആധാരസൂചിക-_ചർച്ച|ആധാരസൂചിക-_ചർച്ച]] കാണുക. അവസാനം സമവായമാകാതെ പിരിയുകയാണുണ്ടായത്. ഇപ്പോൾ ച‌ർച്ചക്കുവച്ചാലും ഫലം ഇതിലും നല്ലതാകാൻ സാദ്ധ്യതയില്ല. നോക്കാം. [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചായത്ത്_(പലവക)#ലേഖനത്തിൽ_അവലംബം/അവലംബങ്ങൾ_ഏതാണ്_വേണ്ടത്|ചർച്ച തുടങ്ങിവയ്ക്കുന്നു]] [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 14:10, 26 മാർച്ച് 2026 (UTC) == Unused interface messages == Please delete the following interface messages, as they are no longer used: * [[MediaWiki:Watchdetails]] * [[MediaWiki:Watcheditlist]] See [[:m:Steward requests/Miscellaneous#Deleting unused messages from multiple wikis|this SRM request]] and [[:phab:T234776]]. [[ഉപയോക്താവ്:NguoiDungKhongDinhDanh|NguoiDungKhongDinhDanh]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:NguoiDungKhongDinhDanh|സംവാദം]]) 00:55, 25 മാർച്ച് 2026 (UTC) :{{done}} --[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 14:49, 25 മാർച്ച് 2026 (UTC) == FORMAL COMPLAINT REGARDING ADMINISTRATIVE MISCONDUCT AND MISINFORMATION == FORMAL COMPLAINT REGARDING ADMINISTRATIVE MISCONDUCT AND MISINFORMATION To: The Wikipedia Administrators' Noticeboard / Meta-Wiki Stewards Subject: Formal Complaint against Administrator Ranjithsiji (User:Ranjithsiji) for Abuse of Power and Promotion of Misinformation on the "Ezhamkulam Devi Temple" Page. Dear Stewards/Administrators, I am writing to formally report a serious case of administrative misconduct by Ranjithsiji on the Malayalam Wikipedia article "Ezhamkulam Devi Temple". Statement of Grievance: The administrator, Ranjithsiji, has been using his administrative tools to suppress the authentic history of the Ezhamkulam Devi Temple. He has deliberately modified the article to favor a false narrative, allegedly to support certain local groups involved in financial exploitation and public deception. Despite providing multiple pieces of historical and official evidence proving the centuries-old custodianship of the Ambalathinal Family (Ambalathinal Tharavadu), the administrator has: 1. Manipulated Content: Replaced verified historical facts with fabricated stories. 2. Abused Protection Tools: Locked (Protected) the page to prevent any factual corrections by the public, thereby shielding misinformation. 3. Ignored Official Records: Disregarded official temple management records and video evidence that validate the Ambalathinal family’s rights. Supporting Evidence (6 Points): <nowiki>*</nowiki> Evidence 1 (Image): <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%B2%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%87_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> <nowiki>*</nowiki> Evidence 2 (Image): <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> <nowiki>*</nowiki> Evidence 3 (Documentary Video): <nowiki>http://www.youtube.com/watch?v=r3BlxrMuENw</nowiki> – Confirms at [00:05:54] that the ritual weapons for the temple's 'Thookam' ceremony are stored in the family’s ancestral home. <nowiki>*</nowiki> Evidence 4 (Ceremonial Rights Video): <nowiki>https://youtube.com/shorts/82X84d0DHTI</nowiki> – Confirms family rights at [00:01:14]. <nowiki>*</nowiki> Evidence 5 (OFFICIAL RECORD): <nowiki>http://www.youtube.com/watch?v=8aGpQ1H8Iug</nowiki> – This song was officially released by the Ezhamkulam Devi Temple Management Committee. The lyrics at [00:01:49] and [00:02:44] explicitly recognize the divine and historical connection between the temple and the Ambalathinal family. <nowiki>*</nowiki> Evidence 6 (Historical Video): <nowiki>http://www.youtube.com/watch?v=F6cdJkALjgw</nowiki> Requested Action: I request an immediate investigation into the actions of Administrator Ranjithsiji. His involvement with groups attempting to monetize false history is a violation of Wikipedia’s core principles of Neutral Point of View (NPOV) and Verifiability. I urge the community to: 1. Remove the biased protection (lock) on the "Ezhamkulam Devi Temple" page. 2. Restore the factual history of the Ambalathinal family based on the provided official records. 3. Review the administrative status of Ranjithsiji for the misuse of power. Sincerely, [Your Name/Username] [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-19949-79|&#126;2026-19949-79]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-19949-79|talk]]) 10:56, 1 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) [Your Name/Username] [[ഉപയോക്താവ്:Jayachandran thampi|Jayachandran thampi]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Jayachandran thampi|സംവാദം]]) 10:58, 1 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) :@[[ഉപയോക്താവ്:Jayachandran thampi|Jayachandran thampi]] [[ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം]] എന്നതാളിൽ വ്യാപകമായ നശീകരണപ്രവർത്തനങ്ങൾ (ലേഖനത്തിന്റെ പൊതുവായ ലേയൗട്ട് നശിപ്പിക്കുക, തെളിവില്ലാത്ത വിവരങ്ങൾ എഴുതുക, തിരുത്തൽ യുദ്ധം നടത്തുക, അവലംബങ്ങൾ ചേർക്കാതിരിക്കുക, പരസ്യപരമായ വീഡിയോ ലിങ്കുകൾ ചേർക്കുക മുതലായ പ്രവർത്തനങ്ങൾ) തുടർച്ചയായയി ചെയ്യുകയും ലേഖനം നന്നാക്കാനുള്ള തുടർച്ചയായ ശ്രമങ്ങളെ തടസ്സപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നതുകൊണ്ട് ഈ ലേഖനം അംഗത്വമെടുത്തവർക്ക് മാത്രം തിരുത്താവുന്നരീതിയിൽ പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. ഇത് ലേഖനത്തിനെ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള ശ്രമത്തിന്റെ ഭാഗമായായണ്. കൂടാതെ ഈ സംവാദത്താളിൽ ആവശ്യപ്പെട്ട വിവിധ തെളിവുകൾ സംവാദമടക്കം ചില താത്കാലിക അക്കൗണ്ടുകൾ മായ്ച്ചുകളഞ്ഞതും(താൾ ശൂന്യമാക്കുകയും) കൂടി കണക്കിലെടുത്ത് ലേഖനം സംരക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു. തത്കാലം ഈ ലേഖനം തിരുത്തുന്നതിന് ഒരു അക്കൗണ്ട് എടുക്കുക. നശീകരണം നടത്താതിരിക്കുക. ചേർക്കുന്ന വിവരങ്ങൾക്ക് മതിയായ തെളിവുകൾ നൽകുക, വിക്കിപീഡിയയുടെ നയങ്ങൾ അനുസരിക്കുക എന്നിവ ചെയ്ത് ലേഖനം നന്നാക്കാവുന്നതാണ്. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 12:49, 1 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) == Request for Investigation: User:Ranjithsiji and Ezhamkulam Devi Temple page == I am reporting administrative bias and misuse of tools by Ranjithsiji on the Ezhamkulam Devi Temple page. On April 1 2026 the administrator locked the page indefinitely to suppress historical facts and official records regarding the Ambalathinal family. Despite evidence from the Official Temple Committee song (YouTube ID 8aGpQ1H8Iug) and historical videos (YouTube ID r3BlxrMuENw and 82X84d0DHTI) the admin refuses to allow factual corrections. This protection supports misinformation for local financial interests. I request the removal of page protection and a review of the administrator's conduct. Sincerely, [aju] FORMAL COMPLAINT REGARDING ADMINISTRATIVE MISCONDUCT AND MISINFORMATION To: The Wikipedia Administrators' Noticeboard / Meta-Wiki Stewards Subject: Formal Complaint against Administrator Ranjithsiji (User:Ranjithsiji) for Abuse of Power and Promotion of Misinformation on the "Ezhamkulam Devi Temple" Page. Dear Stewards/Administrators, I am writing to formally report a serious case of administrative misconduct by Ranjithsiji on the Malayalam Wikipedia article "Ezhamkulam Devi Temple". Statement of Grievance: The administrator, Ranjithsiji, has been using his administrative tools to suppress the authentic history of the Ezhamkulam Devi Temple. He has deliberately modified the article to favor a false narrative, allegedly to support certain local groups involved in financial exploitation and public deception. Despite providing multiple pieces of historical and official evidence proving the centuries-old custodianship of the Ambalathinal Family (Ambalathinal Tharavadu), the administrator has: 1. Manipulated Content: Replaced verified historical facts with fabricated stories. 2. Abused Protection Tools: Locked (Protected) the page to prevent any factual corrections by the public, thereby shielding misinformation. 3. Ignored Official Records: Disregarded official temple management records and video evidence that validate the Ambalathinal family’s rights. Supporting Evidence (6 Points): <nowiki>*</nowiki> Evidence 1 (Image): <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%B2%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%87_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> <nowiki>*</nowiki> Evidence 2 (Image): <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> <nowiki>*</nowiki> Evidence 3 (Documentary Video): <nowiki>http://www.youtube.com/watch?v=r3BlxrMuENw</nowiki> – Confirms at [00:05:54] that the ritual weapons for the temple's 'Thookam' ceremony are stored in the family’s ancestral home. <nowiki>*</nowiki> Evidence 4 (Ceremonial Rights Video): <nowiki>https://youtube.com/shorts/82X84d0DHTI</nowiki> – Confirms family rights at [00:01:14]. <nowiki>*</nowiki> Evidence 5 (OFFICIAL RECORD): <nowiki>http://www.youtube.com/watch?v=8aGpQ1H8Iug</nowiki> – This song was officially released by the Ezhamkulam Devi Temple Management Committee. The lyrics at [00:01:49] and [00:02:44] explicitly recognize the divine and historical connection between the temple and the Ambalathinal family. <nowiki>*</nowiki> Evidence 6 (Historical Video): <nowiki>http://www.youtube.com/watch?v=F6cdJkALjgw</nowiki> Requested Action: I request an immediate investigation into the actions of Administrator Ranjithsiji. His involvement with groups attempting to monetize false history is a violation of Wikipedia’s core principles of Neutral Point of View (NPOV) and Verifiability. I urge the community to: 1. Remove the biased protection (lock) on the "Ezhamkulam Devi Temple" page. 2. Restore the factual history of the Ambalathinal family based on the provided official records. 3. Review the administrative status of Ranjithsiji for the misuse of power. Sincerely, [Aju] [[ഉപയോക്താവ്:Aju m unnithan|Aju m unnithan]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Aju m unnithan|സംവാദം]]) 13:45, 1 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) :@[[ഉപയോക്താവ്:Aju m unnithan|Aju m unnithan]] താങ്കളുടെ ഈ പരാതി തന്നെ @[[ഉപയോക്താവ്:Jayachandran thampi|Jayachandran thampi]] എന്ന ഉപയോക്താവ് മുകളിൽ പറഞ്ഞിട്ടുള്ളതാണ്. അതുകൊണ്ട് താങ്കൾ ആ ചർച്ചയിൽ പങ്കുചേരുന്നതാണ് നല്ലത് എന്നുതോന്നു. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 14:35, 1 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) ::ഈ താൾ മൊത്തം അലങ്കോലപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടല്ലോ. അവസാനത്തെ ചില എഡിറ്റുകളോടെയാണ് ഇത് സംഭവിച്ചിട്ടുള്ളത്. ഒന്ന് പരിശോധിക്കാമോ, @[[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|Ranjithsiji]].--- [[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Irshadpp|സംവാദം]]) 06:49, 2 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) :::@[[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]] ഇപ്പോൾ ശെരിയായോ? [[ഉപയോക്താവ്:Adithyak1997|Adithyak1997]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Adithyak1997|സംവാദം]]) 20:59, 2 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) ::::{{കൈ}} [[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Irshadpp|സംവാദം]]) 06:03, 8 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) == Report concerning Alen.k.joseph == {{User|Alen.k.joseph}} Consistently removing speedy deletion tags <small>[[:m:Special:MyLanguage/User:TenWhile6/XReport|XReport]]</small> --[[ഉപയോക്താവ്:魔琴|魔琴]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:魔琴|സംവാദം]]) 12:07, 10 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) :Given temporary block. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 04:54, 11 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) == നശീകരണപ്രവർത്തനം == [[ഉപയോക്താവ്:Sneha lokam Pallikkal|Sneha lokam Pallikkal]] എന്ന ഉപയോക്താവ് ആവർത്തിച്ചുള്ള [[ഉപയോക്താവിന്റെ_സംവാദം:Sneha_lokam_Pallikkal#പക്ഷപാതപരമായ_ഉള്ളടക്കം|മുന്നറിയിപ്പുകൾക്കും]] [https://ml.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B4%AA%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%AF%E0%B5%87%E0%B4%95%E0%B4%82:%E0%B4%B0%E0%B5%87%E0%B4%96&logid=1715391 തടയപ്പെടലിനും] ശേഷവും പക്ഷപാതപരമായ ഉള്ളടക്കം ചേർക്കുകയും, അവലംബമുള്ള ഭാഗങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുകയും ചെയ്തുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. നടപടി എടുക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുന്നു.-- [[ഉപയോക്താവ്:Irshadpp|Irshadpp]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Irshadpp|സംവാദം]]) 11:09, 12 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) :{{tick}} തടഞ്ഞു -- [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 14:16, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) 5yq41reyachfu9q5c4d0lercm6z6v4n 0 30231 4614008 4611903 2026-04-17T09:37:53Z Symphonicallyu 155269 4614008 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Meitei language}} {{Short description|വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിലെ തിബെറ്റോ-ബർമ്മൻ ഭാഷ}} {{നാനാർത്ഥം|മണിപ്പൂരി}} {{Hatnote|പ്രത്യേകമായി പറഞ്ഞിട്ടില്ലെങ്കിൽ, ഈ ലേഖനത്തിലെ മണിപ്പൂരി ഭാഷ [[മെയ്തേയ് മയേക് ലിപി|മെയ്തേയ് മയേൿ ലിപിയിലാണ്]] എഴുതിയിരിക്കുന്നത്.}} {{Infobox language | name = <span style="font-size:100%;line-height:1.85;text-align:center;">മെയ്തെയ്</span> | altname = <span style="font-size:100%;line-height:1.85;"><center>{{lang|mni-Mtei|ꯃꯅꯤꯄꯨꯔꯤ}} (മണിപ്പൂരി)</center></span> | nativename = <span style="font-size:100%;line-height:2.65;">{{center|{{huge|{{lang|mni-Mtei|ꯃꯩꯇꯩꯂꯣꯟ}}}}}}<small>{{center|{{lang|mni-Beng|মৈতৈলোন}} • {{transliteration|mni|ISO|Meiteilon}}}}</small></span> | pronunciation = {{IPA|mni|meɪteɪ|}} | image = [[File:Meitei language written in Meitei script.svg|center]] | mapsize = 300px | imagecaption = <small><center>[[മെയ്തെയ് മയേക്|മെയ്തെയ് ലിപിയിലെഴുതിയ]] ''"മെയ്തെയ് ലോൻ"''</center></small> | states = [[ഇന്ത്യ]] • [[ബംഗ്ലാദേശ്]] | region = *[[മണിപ്പൂർ]] *[[ആസാം]] *[[ത്രിപുര]] | ethnicity = [[മെയ്തെയ് ജനത|മെയ്തെയ്]] | familycolor = സൈനോ-തിബെറ്റൻ | fam1 = [[സൈനോ-തിബെറ്റൻ ഭാഷകൾ|സൈനോ-തിബെറ്റൻ]] | fam2 = [[തിബെറ്റോ-ബർമ്മൻ ഭാഷകൾ|തിബെറ്റോ-ബർമ്മൻ]] | fam3 = [[മദ്ധ്യ തിബെറ്റോ-ബർമ്മൻ ഭാഷകൾ|മദ്ധ്യ തിബെറ്റോ-ബർമ്മൻ]] | speakers = {{sigfig|1.775000|2}} ദശലക്ഷം | date = 2003–2011 | ref = <ref>{{e28|mni}}</ref> | ancestor = [[മുതൽ-സൈനോ-തിബെറ്റൻ]] | ancestor2 = [[മുതൽ-തിബെറ്റോ-ബർമ്മൻ]] | script = *[[മെയ്തെയ് മയേക് ലിപി|മെയ്തെയ് മയേൿ]] <small>(മാതൃലിപി)</small> *[[നൗരിയ ഫുലോ ലിപി|നൗരിയ ഫുലോ]] *[[കിഴക്കൻ നാഗരി ലിപി|ബംഗാളി-ആസ്സാമീസ്]] *[[ലത്തീൻ അക്ഷരമാല|ലത്തീൻ]] <small>(ഔദ്യോഗികമല്ല)</small> | nation = {{flag|ഇന്ത്യ}} <small>(ഔദ്യോഗിക പട്ടികഭാഷ)</small> *[[മണിപ്പൂർ]] <small>(പ്രധാന ഔദ്യോഗിക ഭാഷ)</small> *[[ആസാം]] <small>(അധിക ഔദ്യോഗിക ഭാഷ)</small> | minority = {{Bulleted list|[[ത്രിപുര|ത്രിപുര, ഇന്ത്യ]]|[[ബംഗ്ലാദേശിലെ ഭാഷകൾ|ബംഗ്ലാദേശ്]]|[[മ്യാൻമറിലെ ഭാഷകൾ|മ്യാൻമർ]]}} | agency = [[ഡയറക്ടറേറ്റ് ഓഫ് ലാംഗ്വേജ് പ്ലാനിംഗ് ആൻഡ് ഇംപ്ലിമെന്റേഷൻ]], മണിപ്പൂർ * [[സാംസ്കാരിക മന്ത്രാലയം (ഇന്ത്യ)|സാംസ്കാരിക മന്ത്രാലയം]] * [[സാഹിത്യ അക്കാദമി]] * [[സെൻട്രൽ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ഇന്ത്യൻ ലാംഗ്വേജസ്]] * [[ഡയറക്ടറേറ്റ് ഓഫ് ലാംഗ്വേജ് പ്ലാനിംഗ് ആൻഡ് ഇംപ്ലിമെന്റേഷൻ]] * [[മണിപ്പൂരി സാഹിത്യ പരിഷത്ത്]] | iso2 = mni | lc1 = mni | ld1 = <small>മണിപ്പൂരി</small> | lc2 = omp | ld2 = <small>പ്രാചീന മണിപ്പൂരി</small> | glotto = mani1292 | glottoname = <small>മണിപ്പൂരി</small> | glotto2 = meit1246 | glottoname2 = <small>മെയ്തെയ്<br>(മാനക ഭാഷാഭേദം)</small> | glotto3 = pang1284 | glottoname3 = <small>പംഗൽ<br>(മുസ്ലീം ഭാഷാഭേദം)</small> | notice = IPA | notice2 = | dialects = *[[തൗഗലോൺ]] (രാജസഭകളിലെ ഭാഷാഭേദം) *[[അമൈലോൺ]] ([[ആരാധനാ ഭാഷ|ആരാധനാ ഭാഷാഭേദം]]) *[[ഖുമൻ (ഭാഷാശാസ്ത്രം)|ഖുമൻ]] (ചരിത്രപരം) *[[മൊയ്‌രംഗ് (ഭാഷാശാസ്ത്രം)|മൊയ്‌രംഗ്]] (ചരിത്രപരം) *[[ചക്പ ഭാഷ|ചക്പ/ലോയ്]] *മെയ്തെയ് പംഗൽ<ref name="ethnologue_mni">{{Cite web |title=Meitei {{!}} Ethnologue |url=https://www.ethnologue.com/language/mni/ |access-date=3 May 2023 |website=[[Ethnologue]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20190724203234/https://www.ethnologue.com/language/mni/ |archive-date=24 July 2019 |language=en}}</ref> *[[ബംഗ്ലാദേശിലെ മെയ്തെയ് ഭാഷ|ബംഗ്ലാദേശി മെയ്തെയ്]] | speakers2 = | map = [[File:Meitei language distribution.png|center]] | mapcaption = <small>{{legend|#014167|മെയ്തെയ് ഔദ്യോഗികവും വിദ്യാഭ്യാസപരവുമായ ഭാഷയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രദേശങ്ങൾ}}</small> <small>{{legend|#076BA2|മെയ്തെയ് ഔദ്യോഗിക ഭാഷയല്ലെങ്കിലും വിദ്യാഭ്യാസ ഭാഷയായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ}}</small> <small>{{legend|#419ED5|മെയ്തെയ് ഔദ്യോഗിക ഭാഷയോ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ട ഭാഷയോ അല്ലെങ്കിലും വിദ്യാഭ്യാസ ഭാഷയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രദേശങ്ങൾ}}</small> <small>{{legend|#79A9E3|മെയ്തെയ് അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ഔദ്യോഗികവും വിദ്യാഭ്യാസപരവുമായ ഭാഷയല്ലാത്ത പ്രദേശങ്ങൾ}}</small> <small>{{legend|#A6BBD5|മെയ്തെയ് സംസാരിക്കുന്ന ന്യൂനപക്ഷങ്ങൾ കൂടുതലുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ}}</small> }} {{Contains special characters | special = [[മണിപ്പൂരി ഭാഷ|മെയ്തെയ്]] | fix = സഹായം:മെയ്തെയ് ലിപി | characters = [[മെയ്തെയ് മയെക് ലിപി|മെയ്തെയ് മയേൿ]] | image = Meetei_Mayek_letter_I.svg }} [[വടക്കു കിഴക്കൻ ഇന്ത്യ|വടക്കുകിഴക്കൻ]] [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[മണിപ്പൂർ]] സംസ്ഥാനത്തിൻ്റെ ഔദ്യോഗികഭാഷയാണ്‌ '''മെയ്തെയ് ലോൻ''' (<small>മണിപ്പൂരി:</small> {{lang|mni-Mtei|ꯃꯩꯇꯩꯂꯣꯟ}}, <small>[[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ.]]:</small> {{IPA|mni|mejtej loːn|}} <ref>{{Cite OED|Meithei |access-date=14 October 2022}}</ref>).{{efn|ഇതു കൂടാതെ ഇന്തോ-ആര്യൻ ഭാഷാകുടുംബത്തിൽ‌പ്പെട്ട [[ബിഷ്ണുപ്രിയ മണിപ്പൂരി ഭാഷ|ബിഷ്ണുപ്രിയ മണിപ്പൂരി]] എന്നൊരു ഭാഷയും മണിപ്പൂരിൽ സംസാരിക്കപ്പെടുന്നുണ്ട്‌.}} '''മണിപ്പൂരി ഭാഷ''' എന്നപേരിലും അറിയപ്പെടുന്നു. ഒരു [[തിബെറ്റോ-ബർമ്മൻ ഭാഷകൾ|തിബെറ്റോ-ബർമ്മൻ ഭാഷയാണ്]] മെയ്തെയ് അഥവാ മണിപ്പൂരി. [[മണിപ്പൂർ|മണിപ്പൂരിലെ]] ഔദ്യോഗിക ഭാഷയായ ഇത്, [[ആസാം|ആസാമിലെ]] നാല് ജില്ലകളിൽ അധിക ഔദ്യോഗിക ഭാഷ കൂടിയാണ്. 1992-ൽ [[ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടനയുടെ എട്ടാം പട്ടിക|ഭരണഘടനയുടെ എട്ടാം പട്ടികയിൽ]] ഉൾപ്പെടുത്തിയ ഈ ഭാഷയെ, [[കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി]] ഉന്നത സാഹിത്യഭാഷയായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref name="britannica.com" /> ഇന്ത്യയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന [[സൈനോ-തിബെറ്റൻ ഭാഷകൾ|സൈനോ-തിബെറ്റൻ]] ഭാഷയാണിത്. വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിൽ [[ആസ്സാമീസ്]], [[ബംഗാളി ഭാഷ|ബംഗാളി]] എന്നിവയ്ക്ക് ശേഷം മൂന്നാം സ്ഥാനത്താണ് മെയ്തെയ്.<ref>{{cite web |title=Language – India, States and Union Territories |url=http://censusindia.gov.in/2011Census/C-16_25062018_NEW.pdf |work=Census of India 2011 |publisher=Office of the Registrar General |pages=13–14 |access-date=30 April 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181114073412/http://www.censusindia.gov.in/2011Census/C-16_25062018_NEW.pdf |archive-date=14 November 2018 |url-status=live}}</ref> 2011-ലെ കണക്കെടുപ്പ് പ്രകാരം ഇന്ത്യയിൽ 1,761,079 പേർ മെയ്തെയ് മാതൃഭാഷയായി സംസാരിക്കുന്നു. ഇതിൽ ഭൂരിഭാഗവും (1,522,132 പേർ) മണിപ്പൂരിലാണുള്ളത്. അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളായ ആസാം (168,133), [[ത്രിപുര]] (23,779), [[നാഗാലാ‌ൻഡ്|നാഗാലാൻഡ്]] (9,511) എന്നിവിടങ്ങളിലും ചെറിയ സമൂഹങ്ങളുണ്ട്. കൂടാതെ, അയൽരാജ്യങ്ങളായ [[മ്യാൻമർ|ബർമ്മ]],<ref>{{Cite web |title=Manipuris in Mandalay see ray of hope in Modi |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/guwahati/Manipuris-in-Mandalay-see-ray-of-hope-in-Modi/articleshow/48059811.cms |last1=Sunil |first1=Oinam |date=14 July 2015 |website=The Times of India |language=en}}</ref> [[ബംഗ്ലാദേശ്]]<ref>{{e28|mni}}</ref> എന്നിവിടങ്ങളിലും ഈ ഭാഷ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>{{Cite web |url=http://www.ethnologue.org/show_language.asp?code=mni |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2008-02-04 |archive-date=2010-07-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100707190446/http://www.ethnologue.org/show_language.asp?code=mni |url-status=dead }}</ref> ചരിത്രപരമായി [[നിങ്തൗജ രാജവംശം|നിങ്തൗജ]], [[ഖുമൻ രാജവംശം|ഖുമൻ]], [[മൊയ്‌റാംഗ്]], [[അംഗോം]], [[ലുവാങ്]], [[ചെങ്‌ലീ]], [[ഖാബ-ൻഗൻബ]] എന്നീ സ്വതന്ത്ര ഗോത്രങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ് മണിപ്പൂരി ഭാഷ. ഇവർക്ക് പ്രത്യേക ഭാഷാഭേദങ്ങളുണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും, പിന്നീട് നിങ്തൗജ രാജവംശത്തിൻ്റെ ഭരണത്തിൻ കീഴിൽ ഒന്നിക്കുകയും മെയ്തെയ് സമൂഹമായി മാറുകയും ചെയ്തു. ഇതോടെ നിങ്തൗജ ഭാഷാഭേദം പ്രമുഖമാവുകയും, മറ്റ് ഗോത്രഭാഷകളെ സ്വാധീനിച്ച് ഇന്നത്തെ മെയ്തെയ് ഭാഷയായി രൂപപ്പെടുകയും ചെയ്തു.<ref>{{Cite book |last=Sanajaoba |first=Naorem |url=https://books.google.com/books?id=-CzSQKVmveUC&dq=luwang+khuman+angom+language&pg=PA10 |title=Manipur, Past and Present: The Heritage and Ordeals of a Civilization |date=1988 |publisher=Mittal Publications |isbn=978-81-7099-853-2 |page=10 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Miri |first=Mrinal |url=https://books.google.com/books?id=qfSz3UOAxM4C&dq=luwang+khuman+angom+language&pg=PA77 |title=Linguistic Situation in North-East India |date=2003 |publisher=Concept Publishing Company |isbn=978-81-8069-026-6 |page=77 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Singh |first=Chungkham Yashwanta |url=https://books.google.com/books?id=pCtkAAAAMAAJ |title=Manipuri Grammar |date=2000 |publisher=Rajesh Publications |isbn=978-81-85891-33-0 |pages=2, 202 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Ayyappappanikkar |url=https://books.google.com/books?id=KYLpvaKJIMEC&dq=luwang+khuman+angom+language&pg=PA333 |title=Medieval Indian Literature: Surveys and selections |date=1997 |publisher=Sahitya Akademi |isbn=978-81-260-0365-5 |page=333 |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Aspects of Manipuri language and its literary traditions By Ahanthem Homen |url=https://e-pao.net/epPageExtractor.asp?src=education.Aspects_of_Manipuri_language_and_its_literary_traditions_By_Ahanthem_Homen.html.. |access-date=2024-05-22 |website=e-pao.net}}</ref> മെയ്തെയ് ഒരു വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്ന ഭാഷയല്ല. ''[[എത്‌നോലോഗ്]]'' ഇതിനെ സുരക്ഷിതമായ (EGIDS ലെവൽ 2 "പ്രൊവിൻഷ്യൽ ലാംഗ്വേജ്") ഭാഷയായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{e28|mni}}</ref> എങ്കിലും, [[യുനെസ്കോ]] ഇതിനെ ഒരു "ദുർബല" ഭാഷയായി കണക്കാക്കുന്നു.<ref>{{cite book |editor-last1=Moseley |editor-first1=C. |title=Atlas of the world's languages in danger (3rd ed) |date=2010 |publisher=UNESCO Publishing |location=Paris |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026 |pages=44{{ndash}}45 and elsewhere}}</ref> [[ഹിന്ദി]], [[കശ്മീരി ഭാഷ|കശ്മീരി]] എന്നിവയ്ക്ക് ശേഷം ഇന്ത്യയിൽ അതിവേഗം വളരുന്ന ഭാഷകളിൽ മെയ്തെയും [[ഗുജറാത്തി ഭാഷ|ഗുജറാത്തിയും]] സംയുക്തമായി മൂന്നാം സ്ഥാനത്താണ്.<ref>{{Cite news |last=R |first=Aishwaryaa |date=6 June 2019 |title=What census data reveals about use of Indian languages |url=https://www.deccanherald.com/india/what-census-data-reveals-about-use-of-indian-languages-738340.html |work=[[Deccan Herald]] |access-date=16 November 2023}}</ref> == പദോൽപ്പത്തി == [[എത്‌നോലോഗ്]] പ്രകാരം മെയ്തെയ് ഭാഷയുടെ മറ്റ് പേരുകൾ: ''കതേ'', ''കതി'', ''മണിപ്പൂരി'', ''മീത്തേ'', ''മീത്തേലോൻ'', ''മീതേലോൻ'', ''മീതേരോൻ'', ''മീതെ'', ''മീതെയ്'', ''മെനിപ്പൂരി'', ''മിതൈ'', ''മിതെ'', ''പൊന്ന'' എന്നിവയാണ്.<ref name="ethnologue_mni"/> പല മാതൃഭാഷാ സംസാരിക്കുന്നവരും ''മണിപ്പൂരി'' എന്നതിനേക്കാൾ ''മെയ്തെയ്'' അല്ലെങ്കിൽ ''മീത്തേ'' എന്ന പേരിനാണ് മുൻഗണന നൽകുന്നത്.<ref name="Chelliah 1997: 2">Chelliah (1997: 2)</ref> ഈ പദം മെയ്തെയ് ഭാഷയിലെ ''മെയ്തെയ്‌രോൻ'' (മെയ്തെയ് + ലോൻ 'ഭാഷ') എന്ന വാക്കിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടായത്.<ref name="Chelliah 1997: 2"/><ref>{{Cite web |last=Sharma |first=H. Surmangol |year=2006 |title=Learners' Manipuri-English dictionary. Meitei |url=https://dsal.uchicago.edu/cgi-bin/app/sharma_query.py?qs=%EA%AF%83%EA%AF%A9%EA%AF%87%EA%AF%A9&searchhws=yes |access-date=30 July 2022 |website=dsal.uchicago.edu}}</ref> പാശ്ചാത്യ ഭാഷാശാസ്ത്രജ്ഞർ കൂടുതലും ഈ പദമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്.<ref name="Chelliah 1997: 2"/> [[മണിപ്പൂർ]] സംസ്ഥാനത്തിൻ്റെ പേരിൽ നിന്നാണ് ''മണിപ്പൂരി'' എന്ന പേര് ഉണ്ടായത്.<ref name="Chelliah 1997: 2"/> ഇത് ഇന്ത്യൻ സർക്കാരിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക രേഖകളിലും സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങളിലും ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="Chelliah 1997: 2"/> ''മണിപ്പൂരി'' എന്ന പദം [[മണിപ്പൂർ|മണിപ്പൂരിലെ വിവിധ ഭാഷകളെയും]] ജനങ്ങളെയും മൊത്തത്തിൽ സൂചിപ്പിക്കാനും ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. [[ബർമ്മീസ് ജനത]] മെയ്തെയ് സംസാരിക്കുന്നവരെ "കതേ" എന്നും, ആസാമിലെ കച്ചാറിലുള്ളവർ "മോഗ്‌ലീ" അല്ലെങ്കിൽ "മേഖ്‌ലീ" എന്നും വിളിക്കുന്നു. ഷാൻ ജനത ഇവരെ "കാസെ" എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. ബർമ്മയിൽ താമസിക്കുന്ന മെയ്തെയ് ജനതയെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ബർമ്മക്കാർ ഉപയോഗിക്കുന്ന പദമാണ് "പൊന്ന".<ref>{{Cite news |last=Gangte |first=Priyadarshini M. |url=http://www.thepeopleschronicle.in/daily/english/1781 |title=Evolution of Meetei state- Emergence of Nongda Lairen Pakhangba |work=The People's Chronicle |archive-url=https://web.archive.org/web/20210119084314/http://www.thepeopleschronicle.in/daily/english/1781 |archive-date=19 January 2021 |access-date=21 March 2022}}</ref> == വർഗ്ഗീകരണം == മെയ്തെയ് [[സൈനോ-തിബെറ്റൻ ഭാഷകൾ|സൈനോ-തിബെറ്റൻ]] ഭാഷാ കുടുംബത്തിലെ തിബെറ്റോ-ബർമ്മൻ ശാഖയിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite web |title=Meitei {{!}} Ethnologue Free |url=https://www.ethnologue.com/language/mni/ |access-date=2023-11-18 |website=Ethnologue (Free All) |language=en}}</ref><ref name="britannica.com">{{Cite web |title=Manipuri language |url=https://www.britannica.com/topic/Manipuri-language |access-date=2023-11-18 |website=Encyclopædia Britannica |date=15 August 2024 |language=en}}</ref> 19, 20 നൂറ്റാണ്ടുകളിൽ വിവിധ ഭാഷാശാസ്ത്രജ്ഞർ ഇതിനെ വ്യത്യസ്ത ഗ്രൂപ്പുകളിൽ ഉൾപ്പെടുത്താൻ ശ്രമിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[ജോർജ്ജ് എബ്രഹാം ഗ്രിയേഴ്സൺ]] (1903–1924) ഇതിനെ [[കുക്കി-ചിൻ ഭാഷകൾ|കുക്കി-ചിൻ വിഭാഗത്തിലും]], വോഗ്ലിൻ (1965) കുക്കി-ചിൻ-നാഗ വിഭാഗത്തിലും ഉൾപ്പെടുത്തി. എന്നാൽ മെയ്തെയ് ഈ ഗ്രൂപ്പുകളിലൊന്നിലും ഉൾപ്പെടുന്നില്ലെന്ന് [[റോബിൻസ് ബർലിംഗ്]] അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.<ref name="iias">{{Cite web |title=A History of Manipuri Language |url=http://iias.ac.in/events/a-history-of-manipuri-language/ |access-date=2023-11-18 |website=[[Indian Institute of Advanced Study]] |language=en-US}}</ref> നിലവിലെ അക്കാദമിക് സമവായമനുസരിച്ച് [[ജെയിംസ് മാറ്റിസോഫ്]] മെയ്തെയെ കാമരൂപൻ ഗ്രൂപ്പിൻ്റെ സ്വന്തം ഉപവിഭാഗത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.<ref name="britannica.com"/> എങ്കിലും ചിലർ ഇപ്പോഴും ഇതിനെ [[കുക്കി-ചിൻ-നാഗ ഭാഷകൾ|കുക്കി-ചിൻ-നാഗ ശാഖയിലെ]] അംഗമായി കണക്കാക്കുന്നു.<ref>{{Cite web |title=Glottolog 4.8 – Manipuri |url=https://glottolog.org/resource/languoid/id/mani1292 |access-date=2023-11-18 |website=glottolog.org}}</ref> == ഭാഷാചരിത്രം == [[File:Yumbanlol (Yumpanlol) - a 6th century Classical Meitei language copper manuscript text - in Meetei script - works on sensuality & relationship between husbands & wives and how to run a household in Ancient Kangleipak civilisation state.jpg|thumb|മെയ്തെയ് ലിപിയിൽ എഴുതിയ 6-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ "യുമൻലോൽ" എന്ന ചെമ്പ് ലിഖിതം.]] മെയ്തെയ് ഭാഷയ്ക്ക് കുറഞ്ഞത് 2000 വർഷത്തെ പഴക്കമുണ്ട്.<ref name="iias" /> ഭാഷാശാസ്ത്രജ്ഞനായ സുനീതി കുമാർ ചാറ്റർജിയുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ [[പുരാതന മെയ്തെയ് സാഹിത്യം|പുരാതന മെയ്തെയ് സാഹിത്യത്തിന്]] 1500 മുതൽ 2000 വർഷം വരെ പഴക്കമുണ്ട്.<ref>{{Cite book |last=Chatterji |first=Suniti Kumar |author-link=Suniti Kumar Chatterji |url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.32096/page/n187/mode/2up |title=Kirata-jana-krti |date=1951 |publisher=[[The Asiatic Society]], [[Digital Library of India]]; [[Internet Archive]] |location=Kolkata |publication-date=1951 |pages=157, 158 |language=en |quote=... The beginnings of this Old Manipuri literature (as in the case of Newari) may go back to 1500 years, or even 2000 years, from now. ...}}</ref> === ഒന്നാം സഹസ്രാബ്ദം === മെയ്തെയ് ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പഴയ രചനകളിലൊന്ന് ''[[ഒഗ്രി]]'' (<small>പ്രാചീന മണിപ്പൂരി:</small> {{lang|omp-Mtei|ꯑꯧꯒ꯭ꯔꯤ}}) എന്ന ആചാരപരമായ ഗാനമാണ്. [[കാങ്‌ലെയ്‌പാക്ക്|കാങ്‌ലെയ്‌പാക്കിലെ]] മതപരമായ ചടങ്ങുകളിലും കിരീടധാരണ സമയത്തും ഇത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. ഇത് പൊതുവർഷത്തിന് മുൻപേ നിലനിന്നിരിക്കാം.<ref>{{Cite book |last=Ayyappappanikkar |url=https://books.google.com/books?id=KYLpvaKJIMEC&pg=PA329 |title=Medieval Indian Literature: Surveys and selections |date=1997 |publisher=[[Sahitya Akademi]] |isbn=978-81-260-0086-9 |pages=326–329 |language=en |author-link=Ayyappa Paniker}}</ref> പകലിനെ രാത്രിയിൽ നിന്ന് എങ്ങനെ വേർതിരിച്ചു എന്ന കഥ പറയുന്ന ''[[നുമിത് കാപ്പ]]'' (<small>പ്രാചീന മണിപ്പൂരി:</small> {{lang|mni-Mtei|ꯅꯨꯃꯤꯠ ꯀꯥꯞꯄ}} <small>പരിഭാഷ:</small> സൂര്യനെ അമ്പെയ്യൽ) എന്ന ഇതിഹാസം ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ രചിക്കപ്പെട്ടതാണ്.<ref>{{Cite book |last1=Kshetrimayum |first1=Jogendro |editor-last1=Wouters |editor-first1=Jelle J. P. |editor-last2=Subba |editor-first2=Tanka B. |chapter=Violence |title=The Routledge Companion to Northeast India |url=https://books.google.com/books?id=YseEEAAAQBAJ&q=Numit+Kappa+1st&pg=PT473 |year=2023 |publisher=[[Taylor & Francis]] |isbn=978-0-367-72566-2 |page=483 |language=en}}</ref> 3-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ''[[പോയ്‌റൈറ്റൺ ഖുന്തോക്]]'' (<small>പ്രാചീന മണിപ്പൂരി:</small> {{lang|omp-Mtei|ꯄꯣꯢꯔꯩꯇꯣꯟ ꯈꯨꯟꯊꯣꯛ}} <small>പരിഭാഷ:</small> പോയ്‌റൈറ്റൻ്റെ കുടിയേറ്റം) പാതാളദേവൻ്റെ സഹോദരനായ [[പോയ്‌റൈറ്റൺ|പോയ്‌റൈറ്റൻ്റെ]] നേതൃത്വത്തിൽ കാങ്‌ലെയ്‌പാക്കിൽ ഒരു കോളനി സ്ഥാപിച്ചതിനെ വിവരിക്കുന്നു.<ref>{{Cite book |last=Singh |first=Ningthoukhongjam Khelchandra |chapter-url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.466183/page/n121/mode/2up?view=theater |title=History of Old Manipuri Literature |location=Imphal |publisher=Ningthoukhongjam Khelchandra Singh |pages=121, 122 |language=en, mni |chapter=Poireiton Khunthokpa}}</ref> 6-ാം നൂറ്റാണ്ടിലോ ഏഴാം നൂറ്റാണ്ടിലോ രചിക്കപ്പെട്ട ''യുമൻലോൽ'' എന്ന ചെമ്പ് ലിഖിതം [[ധർമ്മശാസ്ത്രം|ധർമ്മശാസ്ത്രവുമായി]] ബന്ധപ്പെട്ട അപൂർവ്വ രചനയാണ്. ലൈംഗികത, ദമ്പതികൾ തമ്മിലുള്ള ബന്ധം, വീട് എങ്ങനെ നടത്തണം എന്നതിനെക്കുറിച്ചുള്ള നിർദ്ദേശങ്ങൾ എന്നിവ ഇതിൽ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു.<ref>{{Cite book |title=Vijñānanidhi: Manuscript Treasures of India |url=https://www.yumpu.com/en/document/read/34231921/manuscript-treasures-of-india-national-mission-for-manuscripts/88 |date=February 2007 |publisher=National Mission of Manuscripts |access-date=2024-04-29 |oclc=171288062 |pages=88, 89 |language=en}}</ref> 7-ാം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ തുടക്കത്തിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ''ഖെഞ്ചോ'' (<small>പ്രാചീന മണിപ്പൂരി:</small> {{lang|omp-Mtei|ꯈꯦꯟꯆꯣ}}) ഒരു പുരാതന കവിതയാണ്. ഇന്നത്തെ മെയ്തെയ് ജനതയ്ക്ക് ഇത് മനസ്സിലാകുന്നില്ലെങ്കിലും, [[ലായ് ഹരാവോബ]] ഉത്സവത്തിൽ ഇത് ആലപിക്കാറുണ്ട്.<ref>{{Cite book |last=Singh |first=Ch Manihar |url=https://books.google.com/books?id=yiBkAAAAMAAJ |title=A History of Manipuri Literature |publisher=[[Sahitya Akademi]] |year=1996 |isbn=978-81-260-0086-9 |location=India |pages=14, 15 |language=en, mni |chapter=The Early Period (Ritual Songs)}}</ref> ഏറ്റവും നന്നായി സംരക്ഷിക്കപ്പെട്ട ലിഖിതങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്, 8-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ ഖോങ്‌ടെക്‌ച രാജാവിൻ്റെ കാലത്തെ ചെമ്പ് ഫലകം.<ref name="aponpath.com">{{Cite book |last=Devi |first=Yumlembam Gopi |url=https://books.google.com/books?id=gxqeDwAAQBAJ&q=8th%20century%20copper%20plate%20inscription%20manipur&pg=PA25 |title=Glimpses of Manipuri Culture |date=16 June 2019 |isbn=978-0-359-72919-7 |page=25 |publisher=LP |language=en}}</ref> ഇതേ കാലഘട്ടത്തിൽ അക്കോയ്ജം തോംബി രചിച്ച ''[[പാന്തോയ്ബി ഖോങ്ഗുൽ]]'' (<small>പ്രാചീന മണിപ്പൂരി:</small> {{lang|omp-Mtei|ꯄꯥꯟꯊꯣꯏꯄꯤ ꯈꯣꯡꯀꯨꯜ}}) [[പാന്തോയ്ബി രാജകുമാരി|പാന്തോയ്ബി രാജകുമാരിയുടെ]] പ്രണയകഥ വിവരിക്കുന്നു.<ref name=":Glimpses_Panthoibi_Khongul">{{Cite book |last=Devi |first=Dr Yumlembam Gopi |url=https://books.google.com/books?id=gxqeDwAAQBAJ&dq=panthoibi+khongul&pg=PA119 |title=Glimpses of Manipuri Culture |date=16 June 2019 |publisher=Lulu.com |isbn=978-0-359-72919-7 |page=119 |language=en}}</ref> === രണ്ടാം സഹസ്രാബ്ദം === [[File:The first page of Loyumba Silyen (Loiyumpa Silyel) - 11th-12th century Classical Meitei language Constitution of the then Kangleipak civilisation state - in traditional Meetei Mayek writing system (Manipur State Archives).jpg|thumb|11-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ മെയ്തെയ് ഭരണഘടനയായ 'ലോയുമ ഷിൻയെൻ'-ൻ്റെ ആദ്യ താൾ.]] പൊതുവർഷം 1100-ൽ [[ലോയുമ രാജാവ്|ലോയുമ രാജാവിൻ്റെ]] കാലത്ത് ''[[ലോയുമ ഷിൻയെൻ]]'' (<small>പ്രാചീന മണിപ്പൂരി:</small> {{lang|omp-Mtei|ꯂꯣꯏꯌꯨꯝꯄ ꯁꯤꯜꯌꯦꯜ}}) എന്ന ലിഖിത ഭരണഘടന തയ്യാറാക്കി. ഇത് 429-ൽ നൗഫാംഗ്ബ രാജാവ് തയ്യാറാക്കിയ കരട് ഭരണഘടനയുടെ പരിഷ്കരിച്ച രൂപമായിരുന്നു.<ref>{{Cite book |last=Sanajaoba |first=Naorem |url=https://books.google.com/books?id=vO-vtI8NuxIC&dq=loyumba+shinyen+final+document&pg=PP2 |title=Manipur: Treatise & Documents |date=1993 |publisher=Mittal Publications |isbn=978-81-7099-399-3 |page=2 |language=en}}</ref><ref>{{Cite book |last=Sanajaoba |first=Naorem |url=https://books.google.com/books?id=9eYC4tjzyi4C&dq=loyumba+shinyen+written+constitution&pg=PA304 |title=Law and Society: Strategy for Public Choice, 2001 |date=1991 |publisher=Mittal Publications |isbn=978-81-7099-271-4 |page=304 |language=en}}</ref> 1675 വരെ മെയ്തെയ് ഭാഷയിൽ മറ്റ് ഭാഷകളുടെ കാര്യമായ സ്വാധീനം ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.<ref name="iias" /> 17-ാം നൂറ്റാണ്ടിൻ്റെ അവസാനത്തോടെ ഹിന്ദു സ്വാധീനം വർദ്ധിക്കുകയും ഭാഷയുടെ [[Phonology|ശബ്ദശാസ്ത്രം]], [[രൂപവിജ്ഞാനം|വ്യാകരണം]] എന്നിവയിൽ മാറ്റങ്ങൾ സംഭവിക്കുകയും ചെയ്തു. [[Gharib Niwaz (Manipur)|പാംഹെയ്ബ രാജാവിൻ്റെ]] കാലത്ത് മെയ്തെയ് ലിപിക്ക് പകരം [[കിഴക്കൻ നാഗരി ലിപി|ബംഗാളി-ആസ്സാമീസ് ലിപി]] ഉപയോഗിക്കാൻ ഉത്തരവിട്ടു.<ref name="iias" /> [[File:ANDRO INSCRIBED STONE.jpg|thumb|1822-ൽ [[ഇംഫാൽ]] ഈസ്റ്റിലെ ആൻഡ്രോയിൽ സ്ഥാപിച്ച ശിലാശാസനം.]] 1725-ൽ പാംഹെയ്ബ രാജാവ് ''പരീക്ഷിത്'' എന്ന കൃതി രചിച്ചു. ഇത് [[മഹാഭാരതം|മഹാഭാരതത്തിലെ]] [[പരീക്ഷിത്|പരീക്ഷിത് രാജാവിൻ്റെ]] കഥയെ ആസ്പദമാക്കിയുള്ളതായിരുന്നു. ഇതാണ് മെയ്തെയ് ഭാഷയിലെ ആദ്യത്തെ ഹിന്ദു സാഹിത്യകൃതിയെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref>{{Cite book |last=Singh |first=Ch Manihar |url=https://books.google.com/books?id=yiBkAAAAMAAJ |title=A History of Manipuri Literature |date=1996 |publisher=[[Sahitya Akademi]] |isbn=978-81-260-0086-9 |location=India |page=135 |language=en}}</ref> == സാഹിത്യം == {{Main|മെയ്തെയ് സാഹിത്യം|പുരാതന മെയ്തെയ് സാഹിത്യം}} [[File:The classical Meitei epic of the "Numit Kappa", written in ancient Meitei language (in archaic Meitei script).jpg|thumb|മെയ്തെയ് ഇതിഹാസവും മതവിശ്വാസങ്ങളും അടിസ്ഥാനമാക്കി ഒന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ രചിക്കപ്പെട്ട ക്ലാസിക്കൽ ഇതിഹാസകാവ്യമായ [[നുമിത് കപ്പ]] (Numit Kappa). പുരാതന മെയ്തെയ് ലിപിയിലുള്ള കൈയെഴുത്തുപ്രതി.]] ഹിജാം അംഗാങ്‌ഹൽ സിംഗ് രചിച്ച് 1940-ൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച 39,000 വരികളുള്ള ഒരു ബൃഹദ് കവിതയാണ് '''[[ഖംബ തോയ്ബി ഷെയ്റെങ്]]''' (<small>മണിപ്പൂരി:</small> {{lang|mni-Mtei|ꯈꯝꯕ ꯊꯣꯏꯕꯤ ꯁꯩꯔꯦꯡ}}).<ref>{{Cite book |last=George |first=K. M. |url=https://books.google.com/books?id=m1R2Pa3f7r0C&dq=Khamba+Thoibi+Sheireng&pg=PA29 |title=Modern Indian Literature, an Anthology: Surveys and poems |publisher=[[Sahitya Akademi]] |year=1992 |isbn=978-81-7201-324-0 |location=India |page=29 |language=en}}</ref> ഇതിനെ [[മണിപ്പൂർ|മണിപ്പൂരികളുടെ]] [[ദേശീയ ഇതിഹാസം|ദേശീയ ഇതിഹാസമായി]] കണക്കാക്കുന്നു.<ref name="George 1992 258">{{Cite book |last=George |first=K. M. |url=https://books.google.com/books?id=m1R2Pa3f7r0C&dq=Khamba+Thoibi+Sheireng&pg=PA258 |title=Modern Indian Literature, an Anthology: Surveys and poems |date=1992 |publisher=[[Sahitya Akademi]] |isbn=978-81-7201-324-0 |location=India |page=258 |language=en |quote=H. Anganghal Singh's Khamba Thoibi Sheireng (Poem on Khamba Thoibi, 1940) is a national epic of the Manipuris based on the story of Khamba and Thoibi of Moirang. The poet composes the whole epic in the Pena Saisak style of folk ballads sung by minstrels or bards popular in Manipur.}}</ref><ref>{{Cite book |last=Datta |first=Amaresh |url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC&dq=Khamba+Thoibi+Sheireng&pg=PA1186 |title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti |publisher=[[Sahitya Akademi]] |year=1988 |isbn=978-81-260-1194-0 |location=India |page=1186 |language=en}}</ref> [[മൊയ്‌റാംഗ്|മൊയ്‌റാംഗിലെ]] പുരാതനമായ ഒരു സാഹസിക പ്രണയകഥയെ ([[ഖംബയും തോയ്ബിയും]]) അടിസ്ഥാനമാക്കി മെയ്തെയ് ഭാഷയിൽ രചിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ള ഈ ഇതിഹാസകാവ്യം, മെയ്തെയ് ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും മികച്ച ഇതിഹാസ കൃതിയായി വാഴ്ത്തപ്പെടുന്നു.<ref name="Datta 1988 1573">{{Cite book |last=Datta |first=Amaresh |url=https://books.google.com/books?id=zB4n3MVozbUC&dq=Khamba+Thoibi+Sheireng&pg=PA1573 |title=Encyclopaedia of Indian Literature: Devraj to Jyoti |publisher=[[Sahitya Akademi]] |year=1988 |isbn=978-81-260-1194-0 |location=India |page=1573 |language=en |quote=His best work, Khamba Thoibi sheireng, in 39,000 lines on the story of 'Khamba and Thoibi' was started in 1939 and the composition was completed in 1940.}}</ref><ref name=":Sisir">{{Cite book |last=Das |first=Sisir Kumar |url=https://books.google.com/books?id=sqBjpV9OzcsC&dq=Khamba+Thoibi+Sheireng&pg=PA190 |title=A History of Indian Literature: 1911–1956, struggle for freedom: triumph and tragedy |publisher=[[Sahitya Akademi]] |year=2005 |isbn=978-81-7201-798-9 |page=190 |language=en |quote=His epic Singel Indu was published in 1938 which was followed by his magnum opus Khamba Thoibi Sheireng (1940), a poem of 39000 lines, considered to be the 'national' epic of the Manipuris, written in the Pena Saisak style of folk ballads.}}</ref><ref>{{Cite magazine |last=Sing |first=Damodar |title=The Epic of Manipur: Khamba Thoibi |url=https://books.google.com/books?id=gL_8DwAAQBAJ&dq=Khamba+Thoibi+Seireng&pg=PA1582 |magazine=Akashvani |volume=XL |issue=35 |date=31 August 1975 |publisher=All India Radio (AIR) |location=New Delhi |page=1582 |language=en}}</ref> മെയ്തെയ് ഭാഷയെ [[ശ്രേഷ്ഠഭാഷാ പദവി|ഇന്ത്യയിലെ ശ്രേഷ്ഠഭാഷകളിൽ]] ഒന്നായി അംഗീകരിക്കുന്നതിനായി 'മെയ്തെയ് ശ്രേഷ്ഠഭാഷാ പ്രസ്ഥാനം' പ്രവർത്തിച്ചുവരുന്നുണ്ട്.<ref>{{Cite web |title=Government must take concrete step for recognition of Manipuri as classical language |url=https://www.ifp.co.in/manipur/government-must-take-concrete-step-for-recognition-of-manipuri-as-classical-language |website=Imphal Free Press |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |last=IANS |date=20 August 2016 |title=Classic language status for Manipuri demanded |work=Business Standard India |url=https://www.business-standard.com/article/news-ians/classic-language-status-for-manipuri-demanded-116082000690_1.html}}</ref><ref>{{Cite web |date=21 August 2019 |title=Manipur Govt Begins Efforts for Inclusion of Manipuri Among 'Classical' Languages |url=http://www.indiatodayne.in/breaking-news/story/manipur-govt-begins-efforts-inclusion-manipuri-among-classical-languages-397876-2019-08-21 |website=India Today NE |language=hi}}</ref> == വ്യാപനം == ഏകദേശം 1.5 ദശലക്ഷം മെയ്തെയ് സംസാരിക്കുന്നവർ [[മണിപ്പൂർ|മണിപ്പൂരിൽ]] താമസിക്കുന്നു.<ref name="census">{{cite web |title=Census Tables |url=https://censusindia.gov.in/census.website/data/census-tables |website=Census of India |publisher=Office of the Registrar General & Census Commissioner, India |access-date=15 February 2024 |year=2011}}</ref> മണിപ്പൂർ സർക്കാരിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക ഭാഷയാണിത്.<ref name="britannica.com" /> [[File:Map of Barak Valley.jpg|thumb|അസമിലെ [[ബരാക് താഴ്‌വര|ബരാക് വാലി]] ജില്ലകൾ - മെയ്തെയ് ജനവിഭാഗങ്ങൾ അധിവസിക്കുന്ന പ്രദേശങ്ങൾ.]] [[ആസാം|ആസാമിൽ]] ഏകദേശം 1.7 ലക്ഷം മെയ്തെയ് സംസാരിക്കുന്നവരുണ്ട്.<ref name="census"/> പ്രധാനമായും [[ബരാക് താഴ്‌വര|ബരാക് വാലിയിൽ]] [[ബംഗാളി ഭാഷ|ബംഗാളി]], [[ഹിന്ദി]] എന്നിവയ്ക്ക് ശേഷം മൂന്നാമത്തെ വലിയ ഭാഷയാണിത്.<ref>{{Cite journal |last=Mishra |first=Awadesh |date=1 January 1999 |title=The Manipuris in the Barak Valley: A Case Study of Language Maintenance' |url=https://www.academia.edu/1059019 |journal=Linguistics of the Tibeto-Burman Area}}</ref> നാഗാലാൻഡിലെ ദിമാപൂർ, കോഹിമ തുടങ്ങിയ ഇടങ്ങളിലായി 9500-ഓളം പേർ ഈ ഭാഷ സംസാരിക്കുന്നു.<ref name="ethnologue_mni"/><ref name="census"/> നാഗാ, കുക്കി-ചിൻ ഗോത്രവർഗ്ഗക്കാർ പലപ്പോഴും മെയ്തെയെ ഒരു രണ്ടാം ഭാഷയായി ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.<ref name="ethnologue_mni"/> ബംഗ്ലാദേശിലെ സിൽഹെറ്റ് ഡിവിഷനിൽ ഏകദേശം 15,000 മെയ്തെയ് സംസാരിക്കുന്നവരുണ്ട്. മുമ്പ് ധാക്ക, മൈമൻസിങ് എന്നിവിടങ്ങളിലും ഇവരുടെ സാന്നിധ്യമുണ്ടായിരുന്നു.<ref name=":Bangladesh">{{Cite web |title=Textile Bdesh Myanmar 3 |url=http://www.e-pao.net/epSubPageExtractor.asp?src=manipur.Arts_and_Culture.Mutua_Bahadur_Art_Collection.Textile_Bdesh_Myanmar_3 |access-date=14 March 2023 |website=e-pao.net}}</ref> ബിഷ്ണുപ്രിയ മണിപ്പൂരി ജനത മെയ്തെയെ രണ്ടാം ഭാഷയായി ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="ethnologue_mni"/> മ്യാൻമറിലെ [[Kachin State|കച്ചിൻ]], [[ഷാൻ സംസ്ഥാനം|ഷാൻ]] സംസ്ഥാനങ്ങളിലും [[Yangon Region|യാങ്കൂൺ]], [[Sagaing Region|സാഗൈങ്]] തുടങ്ങിയ റീജിയണുകളിലും ഗണ്യമായ മെയ്തെയ് ജനസംഖ്യയുണ്ട്.<ref>{{Cite web |title=Manipuri in Myanmar 1 |url=http://e-pao.net/epSubPageExtractor.asp?src=manipur.Arts_and_Culture.Mutua_Bahadur_Art_Collection.Manipuri_in_Myanmar_1 |access-date=14 March 2023 |website=e-pao.net}}</ref> == ഭാഷാഭേദങ്ങൾ == മെയ്തെയ് ഭാഷയിൽ പ്രാദേശികമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ ഉണ്ടെങ്കിലും ആശയവിനിമയ സൗകര്യങ്ങളും മിശ്രവിവാഹങ്ങളും കാരണം ഈ വ്യത്യാസങ്ങൾ ഇപ്പോൾ കുറഞ്ഞുവരികയാണ്. എങ്കിലും ത്രിപുര, ബംഗ്ലാദേശ്, മ്യാൻമർ എന്നിവിടങ്ങളിലെ ഭാഷാഭേദങ്ങളിൽ വ്യത്യാസങ്ങൾ കാണാം.<ref>{{cite book |last1=Thoudam |first1=P. C. |title=Demographic and Ethnographic Information: Problems in the analysis of Manipuri language |date=2006 |publisher=Central Institute of Indian Language}}</ref> മെയ്തെയ് ഭാഷാഭേദങ്ങളുടെ കൃത്യമായ എണ്ണം അജ്ഞാതമാണ്.<ref>{{cite journal |last1=Haokip |first1=P. |date=April 2011 |title=The Languages of Manipur: A Case Study of the Kuki-Chin Languages |journal=Linguistics of the Tibeto-Burman Area |volume=34 |issue=1 |pages=86–118}}</ref> പ്രധാനപ്പെട്ട മൂന്ന് ഭാഷാഭേദങ്ങൾ ഇവയാണ്: മെയ്തെയ് പ്രോപ്പർ, ലോയ്, പംഗൽ. ഇതിൽ 'മെയ്തെയ് പ്രോപ്പർ' ആണ് നിലവാരമുള്ള രൂപമായി (standard variety) കണക്കാക്കുന്നത്.<ref>{{Cite web |title=Meitei {{!}} Ethnologue |url=https://www.ethnologue.com/language/mni/ |access-date=3 May 2023 |website=[[Ethnologue]] |language=en}}</ref> ചില വാക്കുകളുടെ താരതമ്യം താഴെ നൽകുന്നു: {| class="wikitable" |- ! മാനക മെയ്തെയ് !! ലോയ് !! പംഗൽ !! അർത്ഥം |- | ചാബ || ചാപ്പ || ചാബ || കഴിക്കുക |- | കപ്പ || കാപ്മ || കപ്പ || കരയുക |- | സാബിബ || സാപിപ || സാബിബ || ഉണ്ടാക്കുക |} == ഔദ്യോഗിക പദവി == {{Further|മെയ്തേയ് ശ്രേഷ്ഠഭാഷാ പ്രസ്ഥാനം|മെയ്തേയ് അധിക ഔദ്യോഗിക ഭാഷാ പ്രസ്ഥാനം}} മണിപ്പൂർ സർക്കാരിൻ്റെ ഏക ഔദ്യോഗിക ഭാഷയാണ് മെയ്തെയ്. 1992 മുതൽ ഇത് ഇന്ത്യയുടെ ഔദ്യോഗിക ഭാഷകളിൽ ഒന്നാണ്.<ref name="britannica.com" /><ref>{{Cite web |title=Manipuri language and alphabets |url=https://omniglot.com/writing/manipuri.htm |website=omniglot.com}}</ref> ചരിത്രപരമായ മണിപ്പൂർ രാജ്യത്തിലെ രാജസഭാ ഭാഷയായിരുന്നു മെയ്തെയ്.<ref name="Sanajaoba 1988 290">{{Cite book |last=Sanajaoba |first=Naorem |url=https://books.google.com/books?id=-CzSQKVmveUC&dq=manipuri+court+language&pg=PA290 |title=Manipur, Past and Present: The Heritage and Ordeals of a Civilization |date=1988 |publisher=Mittal Publications |isbn=978-81-7099-853-2 |page=290 |language=en}}</ref> 1972-ൽ തന്നെ സാഹിത്യ അക്കാദമി മെയ്തെയെ ഒരു പ്രധാന ഇന്ത്യൻ സാഹിത്യ ഭാഷയായി അംഗീകരിച്ചിരുന്നു. 1992-ൽ ഭരണഘടനയുടെ എട്ടാം ഷെഡ്യൂളിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയതോടെയാണ് ഇതിന് പൂർണ്ണ ഔദ്യോഗിക പദവി ലഭിച്ചത്.<ref>{{Cite web |title=Manipuri language in 8th Schedule By Jeet Akoijam |url=http://e-pao.net/epPageExtractor.asp?src=MeiteiMayek.Manipuri_language_in_8th_Schedule_By_Jeet_Akoijam.html |access-date=2022-08-26 |website=e-pao.net}}</ref> 2024-ൽ അസമിലെ നാല് ജില്ലകളിൽ മെയ്തെയ് ഒരു അസോസിയേറ്റ് ഔദ്യോഗിക ഭാഷയായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടു.<ref name="hindu27Sep2020">{{Cite news |last=Laithangbam |first=Iboyaima |date=27 September 2020 |title=Assam to look into demand to include Manipuri in list of associate languages |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/national/other-states/minister-to-look-into-demand-to-include-manipuri-in-the-list-of-associate-languages-of-assam/article32707194.ece}}</ref> സിവിൽ സർവീസ്, പോലീസ് റിക്രൂട്ട്‌മെന്റ് പരീക്ഷകൾ നടത്താൻ ഇന്ത്യയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന 13 ഔദ്യോഗിക ഭാഷകളിൽ ഒന്നാണ് മെയ്തെയ്.<ref>{{Cite web |title=Union Minister Dr Jitendra Singh lauds SSC for deciding to conduct the Multi-Tasking (Non-Technical) Staff examination 2022 in 13 regional languages in addition to Hindi and English for the first time |url=https://www.pib.gov.in/PressReleseDetailm.aspx?PRID=1892439 |access-date=25 January 2023 |website=pib.gov.in |language=en}}</ref> == വിദ്യാഭ്യാസം == മണിപ്പൂരിലെ എല്ലാ വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളിലും മെയ്തെയ് ഒരു പ്രധാന ബോധനമാധ്യമമാണ്. [[Ministry of Education (India)|വിദ്യാഭ്യാസ മന്ത്രാലയത്തിന്റെ]] കീഴിലുള്ള [[Central Board of Secondary Education|സി.ബി.എസ്.ഇ.]] അനുവദിച്ചിട്ടുള്ള 40 ബോധനഭാഷകളിൽ ഒന്നാണിത്.<ref>{{Cite web |title=CBSE {{!}} Academics Unit: Curriculum/Syllabus |url=https://cbseacademic.nic.in/curriculum.html |access-date=18 March 2023 |website=[[Central Board of Secondary Education|cbseacademic.nic.in]]}}</ref> [[ജവഹർലാൽ നെഹ്രു സർവകലാശാല|ജവഹർലാൽ നെഹ്‌റു സർവകലാശാല]], [[ഡെൽഹി സർവകലാശാല|ഡൽഹി സർവകലാശാല]], [[Gauhati University|ഗുവാഹത്തി സർവകലാശാല]], [[University of North Bengal|നോർത്ത് ബംഗാൾ സർവകലാശാല]] എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള ഇന്ത്യൻ സർവ്വകലാശാലകളിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദ തലം വരെ മെയ്തെയ് ഒരു വിഷയമായി പഠിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>{{cite journal |last1=Devi |first1=S. |date=May 2013 |title=Is Manipuri an Endangered Language? |url=http://www.languageinindia.com/may2013/rebikameitheiendangeredfinal.pdf |journal=Language in India |volume=13 |issue=5 |pages=520–533}}</ref><ref>{{Cite book |last=Bareh |first=Hamlet |url=https://books.google.com/books?id=XScmdGvMf7IC&dq=Manipuri+national+language&pg=PA80 |title=Encyclopaedia of North-East India |date=2001 |publisher=Mittal Publications |isbn=978-81-7099-790-0 |page=80 |language=en}}</ref> ഇതിനുപുറമെ, [[ഇന്ദിരാഗാന്ധി നാഷണൽ ഓപ്പൺ യൂനിവേഴ്സിറ്റി|ഇന്ദിരാഗാന്ധി നാഷണൽ ഓപ്പൺ യൂണിവേഴ്സിറ്റിയിൽ]] ബിരുദതലത്തിലും മെയ്തെയ് പഠിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>{{cite web |title=Manipur: Meitei language to be introduced in IGNOU syllabus, says union minister |url=https://nenow.in/north-east-news/manipur/manipur-meitei-language-to-be-introduced-in-ignou-syllabus-says-union-minister.html |website=Northeast Now |access-date=18 February 2024 |date=21 August 2023}}</ref> === ആസാം === 1956 മുതൽ അസമിലെ ലോവർ പ്രൈമറി സ്കൂളുകളിൽ മെയ്തെയ് ഭാഷയിലുള്ള പഠനം നൽകിവരുന്നു.<ref name="hindu27Sep2020" /> [[Board of Secondary Education, Assam|ആസാം ബോർഡ് ഓഫ് സെക്കൻഡറി എജ്യുക്കേഷൻ]] മണിപ്പൂരി ഭാഷയിൽ സെക്കൻഡറി വിദ്യാഭ്യാസം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നുണ്ട്.<ref>{{Cite web |date=17 March 2023 |title=Assam HSLC Exam Routine 2023 Revised: SEBA To Conduct All Class 10 Language Papers Including English On April 1 |url=https://www.india.com/education/assam-hslc-exam-routine-2023-revised-seba-to-conduct-all-class-10-language-paper-including-english-on-april-1-after-assamese-paper-leak-himanta-biswa-sarma-5950004/ |access-date=18 March 2023 |website=India.com |language=en |quote=In addition to Assamese, the other MIL subjects are Bengali, Bodo, Hindi, Manipuri, Hmar, Nepali, Mizo, Khasi, Garo, Karbi and Urdu.}}</ref> കൂടാതെ, [[Assam Higher Secondary Education Council|ആസാം ഹയർ സെക്കൻഡറി എജ്യുക്കേഷൻ കൗൺസിൽ]] മെയ്തെയ് ഒരു ബോധനമാധ്യമമായും രണ്ടാം ഭാഷയായും പഠിക്കാൻ വിദ്യാർത്ഥികൾക്ക് അവസരം നൽകുന്നു.<ref>{{Cite web |title=AHSEC complete syllabus for HS 2nd year |url=https://ahsec.assam.gov.in/index.php/hs-2nd-year-syllabus/ |website=ahsec.assam.gov.in}}</ref> 2020 മുതൽ [[ആസാം സർക്കാർ]] [[Manipuri Sahitya Parishad|മണിപ്പൂരി സാഹിത്യ പരിഷത്തിന്]] വാർഷിക ഗ്രാന്റായി {{INR Convert|5|l|year=2020}} നൽകിവരുന്നു. മെയ്തെയ് ഭാഷയുടെ വികസനത്തിനായി ഒരു പ്രത്യേക കോർപ്പസ് രൂപീകരിക്കുന്നതിന് ₹6 കോടി നിക്ഷേപിക്കുകയും ചെയ്തു.<ref name="hindu27Sep2020" /> [[ആസാം യൂണിവേഴ്സിറ്റി|ആസാം സർവകലാശാലയിലെ]] [[Department of Manipuri, Assam University|മണിപ്പൂരി വിഭാഗം]] മെയ്തെയ് ഭാഷയിൽ പിഎച്ച്.ഡി. തലം വരെയുള്ള ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസ സൗകര്യങ്ങൾ നൽകുന്നു.<ref>{{Cite web |title=Manipuri Department |url=http://www.aus.ac.in/manipuri-department/ |access-date=18 March 2023 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news |title=5 literary bodies bat for Manipuri language in Assam |url=https://www.thesangaiexpress.com/Encyc/2020/8/3/5-literary-bodies-bat-for-Manipuri-language-in-Assam.amp.html |access-date=18 March 2023 |work=The Sangai Express |date=3 August 2020 |language=en |quote=Moreover, Manipuri in MA and PhD courses are offered at Assam University, Silchar.}}</ref><ref>{{Cite news |title=AAMSU demands Associate Official Language status to Manipuri language |url=https://www.time8.in/aamsu-demands-associate-official-language-status-to-manipuri-language/ |work=Time8 |date=22 September 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220826054218/https://www.time8.in/aamsu-demands-associate-official-language-status-to-manipuri-language/ |archive-date=2022-08-26 |quote=Several universities, notably Assam University and Silchar University, provide Manipuri language courses.}}</ref> === ത്രിപുര === 1998 മുതൽ [[Government of Tripura|ത്രിപുര സർക്കാർ]] സംസ്ഥാനത്തുടനീളമുള്ള 24 പ്രൈമറി സ്കൂളുകളിൽ മെയ്തെയ് ഒരു ഒന്നാം ഭാഷയായി ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{Cite web |title=MANIPURI {{!}} DIRECTORATE OF KOKBOROK & OTHER MINORITY LANGUAGES |url=https://kokborokoml.tripura.gov.in/manipuri#:~:text=The%20government%20of%20Tripura%20has,notified%20schools%20throughout%20the%20state. |access-date=18 March 2023 |website=kokborokoml.tripura.gov.in}}</ref> ജാപ്പനീസ്, കൊറിയൻ, നേപ്പാളി തുടങ്ങിയ ഭാഷകൾക്കൊപ്പം മെയ്തെയ് ഭാഷയിലും ഡിപ്ലോമ കോഴ്‌സുകൾ ആരംഭിക്കുന്നതിനായി 2021 ഡിസംബറിൽ [[Tripura University|ത്രിപുര സർവകലാശാല]], കേന്ദ്ര വിദ്യാഭ്യാസ മന്ത്രാലയത്തിനും [[യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഗ്രാന്റ്സ് കമ്മീഷൻ|യു.ജി.സി.ക്കും]] ശുപാർശ നൽകിയിരുന്നു.<ref>{{Cite web |date=23 December 2021 |title=Tripura University proposes introduction of diploma courses in Japanese, Korean, Nepali and Manipuri languages |url=http://www.indiatodayne.in/breaking-news/story/tripura-university-proposes-introduction-diploma-courses-japanese-korean-nepali-and-manipuri-languages-411046-2021-12-23 |access-date=18 March 2023 |website=India Today NE |language=hi}}</ref> == ശബ്ദശാസ്ത്രം == [[സൈനോ-തിബെറ്റൻ ഭാഷകൾ|സൈനോ-തിബെറ്റൻ ഭാഷാക്കുടുംബത്തിൽ]] മെയ്തെയ് ഭാഷയുടെ കൃത്യമായ വർഗ്ഗീകരണം ഇപ്പോഴും അവ്യക്തമാണ്. ഇതിന് പദാവലിയിൽ [[കുക്കി ഭാഷ|കുക്കി]], [[തങ്ഖുൽ ഭാഷ|തങ്ഖുൽ]] എന്നീ ഭാഷകളുമായി സാമ്യമുണ്ട്.<ref>{{cite book |last1=Post |first1=Mark W. |last2=Burling |first2=Robbins |author2-link=Robbins Burling |year=2017 |orig-date=First published 2003 |chapter=The Tibeto-Burman Languages of Northeastern India |editor1-last=Thurgood |editor1-first=Graham |editor1-link=Graham Thurgood |editor2-last=LaPolla |editor2-first=Randy J. |editor2-link=Randy LaPolla |title=The Sino-Tibetan Languages |edition=2nd |publisher=Routledge |pages=23, 232–233 |isbn=978-1-138-78332-4}}</ref> === സ്വരഭേദം === മെയ്തെയ് ഒരു നാദഭാഷയാണ്. ഇതിൽ രണ്ട് സ്വരഭേദങ്ങളാണോ അതോ മൂന്നെണ്ണമാണോ ഉള്ളത് എന്ന കാര്യത്തിൽ തർക്കമുണ്ട്.<ref name="ReferenceA">{{cite journal |last1=LaPolla |first1=Randy J. |author-link=Randy LaPolla |year=2000 |title=Book review: A grammar of Meitei, by S. L. Chelliah |journal=Lingua |publisher=Elsevier |volume=110 |issue=4 |pages=299–304 |doi=10.1016/s0024-3841(99)00037-6}}</ref> === വർണ്ണങ്ങൾ === മെയ്തെയ് ഭാഷയിൽ താഴെ പറയുന്ന [[സ്വനിമം|സ്വനിമങ്ങളെ]] തിരിച്ചറിയാൻ കഴിയും:<ref>{{cite book |last1=Chelliah |first1=S. L. |title=Meitei Phonology |date=1997 |publisher=Mouton de Gruyter |pages=17–21}}</ref> '''സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ''' {|class="wikitable" style="text-align:center" |+ മെയ്തെയ് ഭാഷയിലെ സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ ! ![[മുൻഭാഗം]] ![[മധ്യഭാഗം]] ![[പിൻഭാഗം]] |- ![[ഉച്ചം]] |{{large|{{IPA link|i}}{{·}}[[ഇ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯏ}}) | |{{large|{{IPA link|u}}{{·}}[[ഉ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯎ}}) |- ![[മധ്യം]] |{{large|{{IPA link|e}}{{·}}[[എ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯑꯦ}}) |{{large|{{IPA link|ɐ}}{{·}}[[അ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯑ}}) |{{large|{{IPA link|o}}{{·}}[[ഒ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯑꯣ}}) |- ![[നിമം]] | |{{large|{{IPA link|a}}{{·}}[[ആ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯑꯥ}}) | |} പുതിയ ഭാഷാശാസ്ത്ര പഠനങ്ങളിൽ മധ്യസ്വരമായ /ɐ/-നെ <nowiki><ə></nowiki> എന്നാണ് രേഖപ്പെടുത്താറുള്ളത്. എന്നാൽ യഥാർത്ഥത്തിൽ ഇത് [ə] എന്നല്ല, മറിച്ച് [ɐ] എന്നാണ് ഉച്ചരിക്കുന്നത്. ഈ സ്വരത്തിന് ശേഷം ഒരർദ്ധസ്വരം വന്നാൽ അവ തമ്മിൽ ലയിക്കും *'''ഉദാ:''' /ɐw/ = [ow], /ɐj/ = [ej]). '''വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ''' {|class="wikitable" style="text-align:center" |+ മെയ്തെയ് ഭാഷയിലെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ !colspan="3"| [[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം]] → ![[ഓഷ്ഠ്യം]] ![[ദന്ത്യം]]/<br />[[വർത്സ്യം]] ![[താലവ്യം]] ![[കണ്ഠ്യം]] ![[കാകില്യം]] |- !colspan="3"|[[അനുനാസികം]] |{{large|{{IPA link|m}}{{·}}[[മ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯃ}}) |{{large|{{IPA link|n}}{{·}}[[ന]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯅ}}) | |{{large|{{IPA link|ŋ}}{{·}}[[ങ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯉ}}) | |- !rowspan="4"|[[സ്പർശം]] !rowspan="2"|{{small|അഘോഷം}} !{{small|[[Aspiration (phonetics)|അല്പപ്രാണം]]}} |{{large|{{IPA link|p}}{{·}}[[പ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯄ}}) |{{large|{{IPA link|t}}{{·}}[[ത]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯇ}}) |{{large|{{IPA link|tʃ}}{{·}}[[ച]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯆ}}) |{{large|{{IPA link|k}}{{·}}[[ക]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯀ}}) |{{large|{{IPA link|ʔ}}{{·}}[[വിസർഗം|അഃ]] (ഃ)}}<br>{{noteTag|group=notes|name=glottal|മെയ്തെയ് ലിപിയിൽ കാകില്യ സ്ഫോടകത്തിന് മാത്രമായി പ്രത്യേക അക്ഷരമില്ല. വാക്കിൻ്റെ തുടക്കത്തിൽ 'അതിയ' ({{lang|mni-Mtei|ꯑ}}) എന്ന അക്ഷരം സ്വരങ്ങൾക്ക് ആധാരമായി വരുമ്പോഴാണ് ഈ ശബ്ദം ഉണ്ടാകുന്നത്. വാക്കിൻ്റെ അവസാനം ചില്ലക്ഷരങ്ങൾക്ക് (ലോൺസം) സമാനമായ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ ഉച്ചാരണം പെട്ടെന്ന് നിർത്തുന്നതിലൂടെയും കാകില്യ സ്ഫോടനം സ്വാഭാവികമായി സംഭവിക്കുന്നു.}} |- !{{small|[[Aspiration (phonetics)|മഹാപ്രാണം]]}} |{{large|{{IPA link|pʰ}}{{·}}[[ഫ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯐ}}) |{{large|{{IPA link|tʰ}}{{·}}[[ഥ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯊ}}) | |{{large|{{IPA link|kʰ}}{{·}}[[ഖ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯈ}}) | |- !rowspan="2"|{{small|ഘോഷം}} !{{small|[[Aspiration (phonetics)|അല്പപ്രാണം]]}} |{{large|{{IPA link|b}}{{·}}[[ബ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯕ}}) |{{large|{{IPA link|d}}{{·}}[[ദ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯗ}}) |{{large|{{IPA link|dʒ}}{{·}}[[ജ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯖ}}) |{{large|{{IPA link|ɡ}}{{·}}[[ഗ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯒ}}) | |- !{{small|[[Aspiration (phonetics)|മഹാപ്രാണം]]}} |{{large|{{IPA link|bʱ}}{{·}}[[ഭ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯚ}}) |{{large|{{IPA link|dʱ}}{{·}}[[ധ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯙ}}) | |{{large|{{IPA link|ɡʱ}}{{·}}[[ഘ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯘ}}) | |- !colspan="3"|[[Fricative|ഊഷ്മാവ്]] | |{{large|{{IPA link|s}}{{·}}[[സ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯁ}}) | | |{{large|{{IPA link|h}}{{·}}[[ഹ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯍ}}) |- !rowspan="2"|[[Liquid consonant|ദ്രവം]] !colspan="2"|[[Rhotic consonant|ഉത്ക്ഷിപ്തം]] | |{{large|{{IPA link|ɾ}}{{·}}[[ര]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯔ}}) | | | |- !colspan="2"|[[Lateral consonant|പാർശ്വികം]] | |{{large|{{IPA link|l}}{{·}}[[ല]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯂ}}) | | | |- !colspan="3"|[[അർദ്ധസ്വരം]] |{{large|{{IPA link|w}}{{·}}[[വ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯋ}}) | |{{large|{{IPA link|j}}{{·}}[[യ]]}}<br>({{lang|mni-Mtei|ꯌ}}) | | |} {{noteFoot|notes}} === ശബ്ദശാസ്ത്രപരമായ മാറ്റങ്ങൾ === /k/ (ക്) എന്ന സ്വനിമത്തിൽ അവസാനിക്കുന്ന പദങ്ങളോട് '-lək' (-ലക്) എന്ന പ്രത്യയം ചേരുമ്പോൾ കണ്ഠ്യശബ്ദം ലോപിച്ചുപോകുന്നു.<ref name="ReferenceA"/> പുരാതന ഗ്രീക്ക്, [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതം]] എന്നീ ഭാഷകളിലെ [[ഗ്രാസ്മാൻ്റെ നിയമം|ഗ്രാസ്മാൻ നിയമത്തിന്]] സമാനമായൊരു ശബ്ദമാറ്റം മെയ്തെയ് ഭാഷയിലുമുണ്ട്. ഇതിൽ രണ്ട് മഹാപ്രാണാക്ഷരങ്ങൾ അടുപ്പിച്ചു വന്നാൽ രണ്ടാമത്തേത് അല്പപ്രാണമായി മാറും.<ref name="Chelliah1997">Chelliah (1997)</ref> അതായത്, ആദ്യ അക്ഷരത്തിൽ മഹാപ്രാണമോ ഊഷ്മാക്കളോ ({{IPA|/h/, /s/}}) വന്നാൽ തൊട്ടടുത്ത അക്ഷരത്തിലെ മഹാപ്രാണത്തിൻ്റെ കാഠിന്യം കുറയുന്നു. ഇങ്ങനെ മാറുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ പിന്നീട് സൊണൊറന്റുകൾക്ക് (sonorants) ഇടയിൽ വരുമ്പോൾ ഘോഷമായി ഉച്ചരിക്കപ്പെടും.<ref name="Chelliah1997"/> {{interlinear|indent=3 |/tʰin-/ + /-kʰət/ → /tʰinɡət/ |''തിൻ''- {} ''-ഖത്'' {} ''തിൻഗത്'' |തുളയ്ക്കുക {} മുകളിലേക്ക് {} {മുകളിലേക്ക് തുളയ്ക്കുക} |}} {{interlinear|indent=3 |/səŋ/ + /kʰom/ → /səŋɡom/ |''സങ്'' {} ''ഖോം'' {} ''സങ്ഗോം'' |പശു {} അകിട് {} പാൽ |}} {{interlinear|indent=3 |/hi-/ + /-tʰok/ → /hidok/ |''ഹി-'' {} ''-ഥോക്'' {} ''ഹിദോക്'' |വെട്ടിമാറ്റുക {} പുറത്തേക്ക് {} {പുറത്തേക്ക് വെട്ടിമാറ്റുക} |}} == വ്യാകരണം == മെയ്തെയ് ഭാഷയിൽ മലയാളത്തിന് സമാനമായി [[Subject–object–verb|കർത്താവ്-കർമ്മം-ക്രിയ (SOV)]] എന്ന പദക്രമമാണ് പിന്തുടരുന്നത്. ഉദാഹരണത്തിന്, ''എയ് ചാൿ ചായ്'' (<small>മണിപ്പൂരി:</small> {{lang|mni-mtei|ꯑꯩ ꯆꯥꯛ ꯆꯥꯢ}}) എന്ന വാക്യം ശ്രദ്ധിക്കുക. ഇതിൽ "എയ്" (ഞാൻ) കർത്താവും, "ചാൿ" (ചോറ്) കർമ്മവും, "ചായ്" (കഴിക്കുന്നു) ക്രിയയുമാണ്. === വചനം (ഏകവചനം/ബഹുവചനം) === മലയാളത്തിൽ നാമങ്ങളെ ബഹുവചനമാക്കാൻ 'അർ', 'മാർ', 'കൾ' എന്നീ പ്രത്യയങ്ങൾ ചേർക്കുന്നതുപോലെ, മെയ്തെയ് ഭാഷയിൽ പ്രധാനമായും രണ്ട് പ്രത്യയങ്ങളാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്: * '''-ഖോയ് (khoi):''' സർവ്വനാമങ്ങൾക്കും മനുഷ്യരെ കുറിക്കുന്ന നാമങ്ങൾക്കും ഒപ്പം ചേർക്കുന്നു (ഉദാ: ഞങ്ങൾ, അവർ). * '''-സിങ് (siṅ):''' മറ്റ് എല്ലാ നാമങ്ങൾക്കും ഒപ്പം ചേർക്കുന്നു (ഉദാ: മരങ്ങൾ, മൃഗങ്ങൾ). മലയാളത്തിലെപ്പോലെ തന്നെ നാമങ്ങൾ ബഹുവചനമാകുമ്പോഴും അതിനൊപ്പമുള്ള ക്രിയയ്ക്ക് മാറ്റം സംഭവിക്കുന്നില്ല. ഉദാഹരണങ്ങൾ താഴെ നൽകുന്നു:<ref name="Singh 2013">{{cite journal |last=Singh |first=S. Indrakumar |date=November 2013 |title=Agreements in Manipuri |url=http://www.languageinindia.com/nov2013/indrakumaragreementsmanipurifinal.pdf |journal=Language in India |volume=13 |issue=11 |pages=216–231}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- ! നാമം (മെയ്തെയ്) !! മലയാളം അർത്ഥം !! വാക്യം (മെയ്തെയ്) !! പരിഭാഷ |- | {{lang|mni-mtei|ꯑꯉꯥꯡ}} (അങ്ആങ്) || കുഞ്ഞ് || {{lang|mni-mtei|ꯑꯉꯥꯡ ꯀꯞꯄꯤ}} (അങ്ആങ് കപ്പി) || കുഞ്ഞ് കരയുന്നു. |- | {{lang|mni-mtei|ꯑꯉꯥꯡꯁꯤꯡ}} (അങ്ആങ്സിങ്) || കുഞ്ഞുങ്ങൾ || {{lang|mni-mtei|ꯑꯉꯥꯡꯁꯤꯡ ꯀꯞꯄꯤ}} (അങ്ആങ്സിങ് കപ്പി) || കുഞ്ഞുങ്ങൾ കരയുന്നു. |} നാമങ്ങളെ കൂടുതൽ വ്യക്തമാക്കാൻ നാമവിശേഷണങ്ങൾ (Adjectives) ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ അവ നാമത്തോട് ചേർത്തെഴുതുന്നില്ല. പകരം പ്രത്യേക പദങ്ങളായിത്തന്നെ ഉപയോഗിക്കുന്നു:<ref name="Singh 2013" /> {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- ! നാമവിശേഷണം !! മലയാളം അർത്ഥം !! വാക്യം (മെയ്തെയ്) !! പരിഭാഷ |- | {{lang|mni-mtei|ꯑꯃ}} (അമാ) || ഒരു / ഒന്ന് || {{lang|mni-mtei|ꯃꯤ ꯑꯃ ꯂꯥꯛꯏ}} (മീ അമാ ലാൿഈ) || ഒരാൾ വരുന്നു. |- | {{lang|mni-mtei|ꯈꯔ}} (ഖരാ) || ചില || {{lang|mni-mtei|ꯃꯤ ꯈꯔ ꯂꯥꯛꯏ}} (മീ ഖരാ ലാൿഈ) || ചിലർ വരുന്നു. |- | {{lang|mni-mtei|ꯃꯌꯥꯝ}} (മയാം) || പല / ധാരാളം || {{lang|mni-mtei|ꯃꯤ ꯃꯌꯥꯝ ꯂꯥꯛꯏ}} (മീ മയാം ലാൿഈ) || പലർ വരുന്നു. |} === സംയുക്ത ക്രിയകൾ === പ്രധാന ക്രിയാധാതുവിനോടൊപ്പം കാലമോ അവസ്ഥയോ സൂചിപ്പിക്കുന്ന മറ്റ് പ്രത്യയങ്ങൾ ചേർത്താണ് മെയ്തെയ് ഭാഷയിൽ സംയുക്ത ക്രിയകൾ ഉണ്ടാക്കുന്നത് (മലയാളത്തിൽ 'വന്നുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു' എന്ന് പറയുന്നതുപോലെ). ഇതിനായി പ്രധാനമായും രണ്ട് പ്രത്യയങ്ങളാണ് കൂടുതലായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്:<ref name="Devi 2014">{{cite journal |last1=Devi |first1=M. Bidyarani |date=May 2014 |title=Compound Verbs in Manipuri |url=http://www.languageinindia.com/may2014/bidyaranimanipuricompoundverbsfinal.pdf |journal=Language in India |volume=14 |issue=5 |pages=66–70}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- ! പ്രത്യയം !! മലയാളം അർത്ഥം |- | {{lang|mni-mtei|-ꯊꯣꯛ}} (-ഥോൿ) || പുറത്തുവരിക / വരിക (ദിശയെ സൂചിപ്പിക്കാൻ) |- | {{lang|mni-mtei|-ꯅꯤꯡ}} (-നിങ്) || ആഗ്രഹിക്കുക / വേണം |} ക്രിയയുടെ പൂർണ്ണമായ രൂപം ലഭിക്കാൻ ഇവയോടൊപ്പം ആസ്പെക്ട് മാർക്കറുകൾ (ക്രിയയുടെ കാലം സൂചിപ്പിക്കുന്നവ) കൂടി ചേർക്കുന്നു. ഇതിന്റെ ഘടന: {{blockindent|[ക്രിയാധാതു] + [പ്രത്യയം] + [കാലം സൂചിപ്പിക്കുന്ന പ്രത്യയം]}} എന്നാണ്:<ref name="Devi 2014" /> {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- ! ക്രിയാധാതു !! പ്രത്യയം !! കാലം സൂചിപ്പിക്കുന്നത് !! സംയുക്തരൂപം (മെയ്തെയ്) !! പരിഭാഷ |- | {{lang|mni-mtei|ꯇꯨꯝ}} (തും - ഉറങ്ങുക) || {{lang|mni-mtei|-ꯊꯣꯛ}} (-ഥോൿ) || {{lang|mni-mtei|-ꯂꯦ}} (-ലേ - പൂർണ്ണതയെ കുറിക്കുന്നു) || {{lang|mni-mtei|ꯇꯨꯝꯊꯣꯛꯂꯦ}} (തുംഥോൿലേ) || ഉറങ്ങാൻ തുടങ്ങി |- | {{lang|mni-mtei|ꯇꯨꯝ}} (തും - ഉറങ്ങുക) || {{lang|mni-mtei|-ꯅꯤꯡ}} (-നിങ്) || {{lang|mni-mtei|-ꯂꯦ}} (-ലേ - പൂർണ്ണതയെ കുറിക്കുന്നു) || {{lang|mni-mtei|ꯇꯨꯝꯅꯤꯡꯂꯦ}} (തുംനിങ്‌ലേ) || ഉറക്കം വരുന്നു |} ആവശ്യമെങ്കിൽ ഈ രണ്ട് പ്രത്യയങ്ങളും ഒന്നിച്ചുചേർത്തും സംയുക്ത ക്രിയകൾ ഉണ്ടാക്കാം. ഉദാഹരണത്തിന്, ''{{lang|mni-mtei|ꯄꯤꯊꯣꯛꯅꯤꯡꯂꯦ}}'' (പീഥോൿനിങ്‌ലേ) എന്ന വാക്കിന്റെ അർത്ഥം "പുറത്തുകൊടുക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു" എന്നാണ്. == ലിപി == {{main|മെയ്തെയ് മയേക് ലിപി}} [[File:Depiction of the Puya Mei Thaba (Burning of the Meitei texts) ordered by Meitei King Pamheiba (AKA Garib Niwaj or Gopal Singh) under the influence of Bengali Hindu missionary Shantidas Gosai (AKA Shantidas Goswami or Shantidas Adhikari).jpg|thumb|300px|മെയ്തെയ് ലിപിയിലെഴുതിയ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ കത്തിച്ചുകളഞ്ഞ ചരിത്രസംഭവത്തിൻ്റെ ചിത്രീകരണം.]] [[ഭാരതത്തിലെ ഔദ്യോഗിക ലിപികൾ|ഭാരതത്തിലെ ഔദ്യോഗിക ലിപികളിൽ]] ഒന്നാണ് [[മെയ്തെയ് മയേക് ലിപി|മെയ്തെയ് ലിപി]] ({{lang|mni-Mtei|ꯃꯩꯇꯩ ꯃꯌꯦꯛ}}).<ref>{{Cite journal |last1=Khuman |first1=Yanglem Loijing Khomba |last2=Devi |first2=Salam Dickeeta |last3=Singh |first3=Ch. Ponykumar |last4=Devi |first4=H. Mamata |last5=Singh |first5=N. Ajith |date=1 December 2022 |title=A benchmark dataset for printed Meitei/Meetei script character recognition |journal=Data in Brief |language=en |volume=45 |article-number=108585 |doi=10.1016/j.dib.2022.108585 |pmid=36426059 |pmc=9679442 |bibcode=2022DIB....4508585K |issn=2352-3409}}</ref> കാങ്‌ലെയ് ലിപി ({{lang|mni-mtei|ꯀꯪꯂꯩ ꯃꯌꯦꯛ}})<ref>{{Cite book |last1=Noni |first1=Arambam |url=https://books.google.com/books?id=OzjbCgAAQBAJ&q=Kanglei+script+Meetei+Mayekuz8AhVlSWwGHeUtCqoQ6AF6BAgFEAM&pg=PA223 |title=Colonialism and Resistance: Society and State in Manipur |last2=Sanatomba |first2=Kangujam |year=2015 |publisher=[[Routledge]] |isbn=978-1-317-27066-9 |pages=223, 235, 237 |language=en}}</ref> എന്നും ഈ ലിപിയിലെ ആദ്യ മൂന്ന് അക്ഷരങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി കോൿ സം ലായ് ലിപി ({{lang|mni-mtei|ꯀꯣꯛ ꯁꯝ ꯂꯥꯏ ꯃꯌꯦꯛ}})<ref>{{Cite web |script-title=mni:মণিপুরদা লোলয়ান চঙলকপা অমদি মীতৈ ইয়েক্না থোঙজিন্দা ৱারৌজনা লেপ্লরবদা ! |url=http://hueiyenlanpao.com/wp-content/uploads/2016/06/17.02.2022-B5.pdf |website=Hueiyen Lanpao |language=mni}}</ref> എന്നും ഇതിനെ വിളിക്കാറുണ്ട്. ആറാം നൂറ്റാണ്ടിലെ നാണയങ്ങളിലാണ് ഇത് ആദ്യമായി പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടതായി അറിയുന്നത്.<ref>{{Cite book |last=Datta |first=Amaresh |url=https://books.google.com/books?id=ObFCT5_taSgC&q=Manipur%208th%20century%20copper%20plate%20inscription%20Manipur&pg=PA142 |title=Encyclopaedia of Indian Literature |publisher=[[Sahitya Akademi]] |year=1987 |isbn=978-81-260-1803-1 |page=142 |language=en}}</ref> പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടുവരെ ഈ ലിപി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. പിന്നീട് ഇതിന് പകരം [[ബംഗാളി ലിപി]] ഉപയോഗിച്ചുതുടങ്ങി. എന്നാൽ 21-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ മെയ്തെയ് ലിപി വീണ്ടും വൻതോതിൽ പ്രചാരത്തിലായി.<ref>{{Cite news |last=Laithangbam |first=Iboyaima |date=23 September 2017 |title=Banished Manipuri script stages a comeback |language=en-IN |work=The Hindu |url=https://www.thehindu.com/news/national/other-states/banished-manipuri-script-stages-a-comeback/article19743482.ece |access-date=6 March 2023 |issn=0971-751X}}</ref> 2021-ൽ മണിപ്പൂരി ഭാഷ എഴുതുന്നതിനായി ബംഗാളി ലിപിക്കൊപ്പം മെയ്തെയ് മയേക്കും [[മണിപ്പൂർ സർക്കാർ]] ഔദ്യോഗികമായി അംഗീകരിച്ചു. 2031 വരെ പത്തുവർഷത്തേക്ക് ബംഗാളി ലിപിയും കൂടെ ഔദ്യോഗികമായി ഉപയോഗിക്കുന്നതാണ്.<ref>{{Cite web |title=GAZETTE TITLE: The Manipur Official Language (Amendment) Act, 2021 |url=http://manipurgovtpress.nic.in/en/details_gazzete/?gazette=658 |access-date=6 March 2023 |website=manipurgovtpress.nic.in}}</ref> {|class="wikitable letters-table" |+ മെയ്തെയ് മയേൿ അടിസ്ഥാന അക്ഷരങ്ങൾ (മപുൽ ഇയേൿ) |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=കോൿ|tops=ꯀꯣꯛ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯀ|ml=ക|ipa=/k/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=സം|tops=ꯁꯝ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯁ|ml=സ|ipa=/s/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ലായ്|tops=ꯂꯥꯏ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯂ|ml=ല|ipa=/l/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=മിത്|tops=ꯃꯤꯠ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯃ|ml=മ|ipa=/m/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=പാ|tops=ꯄꯥ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯄ|ml=പ|ipa=/p/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=നാ|tops=ꯅꯥ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯅ|ml=ന|ipa=/n/|color=red}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ചിൽ|tops=ꯆꯤꯜ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯆ|ml=ച|ipa=/tʃ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=തിൽ|tops=ꯇꯤꯜ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯇ|ml=ത|ipa=/t/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഖൗ|tops=ꯈꯧ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯈ|ml=ഖ|ipa=/kʰ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ങൗ|tops=ꯉꯧ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯉ|ml=ങ|ipa=/ŋ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഥൗ|tops=ꯊꯧ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯊ|ml=ഥ|ipa=/tʰ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=വായ്|tops=ꯋꯥꯏ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯋ|ml=വ|ipa=/w/|color=red}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=യാങ്|tops=ꯌꯥꯡ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯌ|ml=യ|ipa=/j/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഹുൿ|tops=ꯍꯨꯛ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯍ|ml=ഹ|ipa=/h/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഉൻ|tops=ꯎꯟ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯎ|ml=ഉ|ipa=/u/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഈ|tops=ꯏ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯏ|ml=ഇ|ipa=/i/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഫം|tops=ꯐꯝ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯐ|ml=ഫ|ipa=/pʰ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=അതിയ|tops=ꯑꯇꯤꯌꯥ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯑ|ml=അ|ipa=/ɐ/|color=red}} |} {|class="wikitable" |+ മെയ്തെയ് മയേൿ അധിക അക്ഷരങ്ങൾ |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഗോക|tops=ꯒꯣꯛ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯒ|ml=ഗ|ipa=/ɡ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഘൗ|tops=ꯘꯧ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯘ|ml=ഘ|ipa=/ɡʱ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഛ|tops=ꫢ|l=mni|s=Mtei|ch=ꫢ|ml=ഛ|ipa=/t͡ʃʰ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ജിൽ|tops=ꯖꯤꯜ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯖ|ml=ജ|ipa=/d͡ʒ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഝം|tops=ꯓꯝ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯓ|ml=ഝ|ipa=/d͡ʒʱ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഞ|tops=ꫣ|l=mni|s=Mtei|ch=ꫣ|ml=ഞ|ipa=/ɲ/|color=red}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ട്ട|tops=ꫤ|l=mni|s=Mtei|ch=ꫤ|ml=ട്ട|ipa=/ʈ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഠ|tops=ꫥ|l=mni|s=Mtei|ch=ꫥ|ml=ഠ|ipa=/ʈʰ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഡ|tops=ꫦ|l=mni|s=Mtei|ch=ꫦ|ml=ഡ|ipa=/ɖ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഢ|tops=ꫧ|l=mni|s=Mtei|ch=ꫧ|ml=ഢ|ipa=/ɖʱ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ണ|tops=ꫨ|l=mni|s=Mtei|ch=ꫨ|ml=ണ|ipa=/ɳ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ദിൽ|tops=ꯗꯤꯜ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯗ|ml=ദ|ipa=/d/|color=red}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ധൗ|tops=ꯙꯧ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯙ|ml=ധ|ipa=/dʱ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ബാ|tops=ꯕꯥ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯕ|ml=ബ|ipa=/b/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഭം|tops=ꯚꯝ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯚ|ml=ഭ|ipa=/bʱ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=രായി|tops=ꯔꯥꯏ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯔ|ml=ര|ipa=/ɾ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ശ|tops=ꫩ|l=mni|s=Mtei|ch=ꫩ|ml=ശ|ipa=/ɕ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഷ|tops=ꫪ|l=mni|s=Mtei|ch=ꫪ|ml=ഷ|ipa=/ʂ/|color=red}} |} മലയാളത്തിലെ [[മലയാളലിപി #ചില്ലക്ഷരങ്ങൾ|ചില്ലക്ഷരങ്ങൾക്ക്]] സമാനമായി, മെയ്തെയ് മയേൿ ലിപിയിൽ വാക്കുകളുടെ അവസാനം സ്വരമില്ലാത്ത വ്യഞ്ജനങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ടാമതൊരു രൂപമാണ് ലോൺസം ({{lang|mni-Mtei|ꯂꯣꯟꯁꯨꯝ}}). 'ലോൺസം' എന്നാൽ 'അന്ത്യം' എന്നാണർത്ഥം; മലയാളത്തിൽ /ക/ എന്നത് /ക്/ (ൿ) ആയി മാറുന്നതുപോലെ, ഈ ലിപിയിൽ എട്ട് അക്ഷരങ്ങൾക്കാണ് ഇത്തരത്തിൽ പ്രത്യേക ചില്ലക്ഷര രൂപങ്ങളുള്ളത്. {|class="wikitable" |+ മെയ്തെയ് മയേൿ ചില്ലക്ഷരങ്ങൾ (ലോൺസം ഇയേൿ) |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ക|tops=ꯀ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯛ|ml=ൿ|ipa=/k/|color=red}}{{notetag|മലയാള ഭാഷയിൽ ഈ ശബ്ദത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നതിനായി മുൻകാലങ്ങളിൽ 'ൿ' എന്ന ലിപിയാണ് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. ഇത് 'ക്' എന്ന ഉച്ചാരണത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമാണ്.}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ങ|tops=ꯉ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯡ|ml=ങ്|ipa=/ŋ/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ത|tops=ꯇ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯠ|ml=ത്|ipa=/t/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ന|tops=ꯅ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯟ|ml=ൻ|ipa=/n/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=പ|tops=ꯄ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯞ|ml=പ്|ipa=/p/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=മ|tops=ꯃ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯝ|ml=മ്|ipa=/m/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ല|tops=ꯂ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯜ|ml=ൽ|ipa=/l/|color=red}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ഇ|tops=ꯏ|l=mni|s=Mtei|ch=ꯢ|ml=ഇ (അന്ത്യം)|ipa=/i/|color=red}} |} {{noteFoot|മെയ്തെയ് മയേൿ ചില്ലക്ഷരങ്ങൾ}} രണ്ടാം ഭാഷയായി അടിസ്ഥാന മെയ്തെയ് പഠിപ്പിക്കാൻ മണിപ്പൂർ ബോർഡ് ഓഫ് സെക്കൻഡറി എജ്യുക്കേഷൻ റോമൻ അക്ഷരമാല ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു.<ref>{{Cite news |date=25 January 2023 |title=Manipur HSLC Date Sheet 2023: BSEM Class 10 time table released, exam begins March 16 |work=[[The Times of India]] |url=https://timesofindia.indiatimes.com/education/news/manipur-hslc-date-sheet-2023-bsem-class-10-time-table-released-exam-begins-march-16/articleshow/97300318.cms?from=mdr |access-date=6 March 2023 |issn=0971-8257}}</ref><ref>{{Cite web |last=SNS |date=10 January 2019 |title=Manipur Board Class 12 (HSC) and Class 10 (HSLC) Timetable 2019 available online at manipureducation.gov.in {{!}} Check now |url=https://www.thestatesman.com/india/manipur-board-class-12-hsc-and-class-10-hslc-timetable-2019-available-online-at-manipureducation-gov-in-check-now-1502723456.html |access-date=6 March 2023 |website=[[The Statesman (India)|The Statesman]] |language=en-US}}</ref> ലാറ്റിൻ അക്ഷരമാല ഉപയോഗിക്കുന്ന മണിപ്പൂരി പാഠപുസ്തകങ്ങൾ ഇനി പ്രസിദ്ധീകരിക്കരുതെന്ന് ബോർഡ് അടുത്തിടെ ഒരു നിർദ്ദേശം പുറപ്പെടുവിച്ചിരുന്നു.<ref>{{cite web |title=MEELAL lauds BSEM order: 04th feb24 ~ E-Pao! Headlines |url=https://e-pao.net/GP.asp?src=44..040224.feb24 |website=e-pao.net |access-date=15 February 2024}}</ref> മണിപ്പൂരിലെ [[മണിപ്പൂരിലെ ക്രിസ്തുമതം|ക്രിസ്ത്യാനികൾ]] റോമൻ ലിപിയിലുള്ള മെയ്തെയ് ഭാഷാ ബൈബിളുകൾ സാധാരണയായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു.<ref>{{Cite web |title=The Birth of Jesus Manipuri Roman Mayek CB |url=https://bibleforchildren.org/PDFs/manipuri_roman_mayek/36_The_Birth_of_Jesus_Manipuri_Roman_Mayek_CB.pdf |website=bibleforchildren.org}}</ref> ലൈനിംഘാൻ നൗരിയ ഫുലോ (1888-1941) കണ്ടുപിടിച്ച ഒരു [[നിർമ്മിത ലിപി|നിർമ്മിത ലിപിയാണ്]] [[നൗരിയ ഫുലോ ലിപി]]. ഇത് [[ദേവനാഗരി]], ബംഗാളി ലിപികളോട് വളരെയധികം സാമ്യം പുലർത്തുന്നു.<ref>{{Cite web |script-title=mni:নাওরিয়া ফুলো: ঋষি অমা - এলাংম দীনমনী |url=http://hueiyenlanpao.com/wp-content/uploads/2016/06/12.11.2019-B7.pdf |work=Hueiyen Lanpao |language=mni |publication-place=India}}</ref> ഇത് [[അപോക്പ മരുപ്പ്]] പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചിരുന്നെങ്കിലും ഒരിക്കലും വ്യാപകമായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടില്ല.<ref>{{Cite book |last=Singh |first=Wahengbam Ibohal |url=https://archive.org/details/in.ernet.dli.2015.463276/page/n501/mode/2up?q=Naoriya+phullo |title=The History Of Manipur |publisher=[[Digital Library of India]] |others=[[Internet Archive]] |location=India |page=501 |language=en}}</ref> == സംഖ്യകൾ == മെയ്തെയ് സംഖ്യകൾ പാശ്ചാത്യ [[ദശാംശ സമ്പ്രദായം|ദശാംശ സമ്പ്രദായത്തിന്]] സമാനമായി പത്തിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണെങ്കിലും, ഇതിൽ ഇരുപതിൻ്റെ ഗുണിതങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള പഴയൊരു രീതിയുടെ [[വിജെസിമൽ]] സ്വാധീനവും വ്യക്തമായി കാണാൻ കഴിയും.<ref>{{Cite book |last=Chelliah |first=Shobhana L. |title=A Grammar of Meithei |publisher=Mouton de Gruyter |year=1997 |isbn=978-3110143218 |location=Berlin |page=35 |language=en}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ മെയ്തെയ് സംഖ്യകൾ 0–9 |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=0|tops=ꯐꯨꯟ|l=mni|s=Mtei|ch=꯰|note=ഫുൻ|color=red}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=1|tops=ꯑꯃꯥ|l=mni|s=Mtei|ch=꯱|note=അമാ|color=red}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=2|tops=ꯑꯅꯤ|l=mni|s=Mtei|ch=꯲|note=അനി|color=red}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=3|tops=ꯑꯍꯨꯝ|l=mni|s=Mtei|ch=꯳|note=അഹും|color=red}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=4|tops=ꯃꯔꯤ|l=mni|s=Mtei|ch=꯴|note=മരി|color=red}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=5|tops=ꯃꯉꯥ|l=mni|s=Mtei|ch=꯵|note=മങാ|color=red}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=6|tops=ꯇꯔꯨꯛ|l=mni|s=Mtei|ch=꯶|note=തരുൿ|color=red}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=7|tops=ꯇꯔꯦꯠ|l=mni|s=Mtei|ch=꯷|note=തരെത്|color=red}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=8|tops=ꯅꯤꯄꯥꯜ|l=mni|s=Mtei|ch=꯸|note=നിപാൽ|color=red}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=9|tops=ꯃꯥꯄꯥꯜ|l=mni|s=Mtei|ch=꯹|note=മപാൽ|color=red}} |} {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- ! സംഖ്യ !! പദം !! മലയാളം പരിഭാഷ !! മെയ്തെയ് ലിപി |- | 1 || അ-മാ ~ അ-മാ || ഒന്ന് || {{Script|Mtei|ꯑꯃꯥ}} |- | 2 || അ-നി || രണ്ട് || {{Script|Mtei|ꯑꯅꯤ}} |- | 3 || അ-ഹും || മൂന്ന് || {{Script|Mtei|ꯑꯍꯨꯝ}} |- | 4 || മ-രി || നാല് || {{Script|Mtei|ꯃꯔꯤ}} |- | 5 || മ-ങാ || അഞ്ച് || {{Script|Mtei|ꯃꯉꯥ}} |- | 6 || ത-രുക് || ആറ് || {{Script|Mtei|ꯇꯔꯨꯛ}} |- | 7 || ത-രെത് || ഏഴ് || {{Script|Mtei|ꯇꯔꯦꯠ}} |- | 8 || നി-പാൻ || 2 കുറവ് (എട്ട്) || {{Script|Mtei|ꯅꯤꯄꯥꯟ}} |- | 9 || മാ-പൻ || 1 കുറവ് (ഒൻപത്) || {{Script|Mtei|ꯃꯥꯄꯟ}} |- | 10 || ത-രാ || പത്ത് || {{Script|Mtei|ꯇꯔꯥ}} |- | 11 || തരാ-മാ-തോയ് || പത്ത് + 1 കൂടുതൽ || {{Script|Mtei|ꯇꯔꯥꯃꯥꯊꯣꯏ}} |- | 12 || തരാ-നി-തോയ് || പത്ത് + 2 കൂടുതൽ || {{Script|Mtei|ꯇꯔꯥꯅꯤꯊꯣꯏ}} |- | 13 || തരാ-ഹും-ദോയ് || പത്ത് + 3 കൂടുതൽ || {{Script|Mtei|ꯇꯔꯥꯍꯨꯝꯗꯣꯏ}} |- | 14 || തരാ-മരി || പത്ത് + 4 || {{Script|Mtei|ꯇꯔꯥꯃꯔꯤ}} |- | 15 || തരാ-മങാ || പത്ത് + 5 || {{Script|Mtei|ꯇꯔꯥꯃꯉꯥ}} |- | 16 || തരാ-തരുക് || പത്ത് + 6 || {{Script|Mtei|ꯇꯔꯥꯇꯔꯨꯛ}} |- | 17 || തരാ-തരെത് || പത്ത് + 7 || {{Script|Mtei|ꯇꯔꯥꯇꯔꯦꯠ}} |- | 18 || തരാ-നിപാൻ || പത്ത് + 8 || {{Script|Mtei|ꯇꯔꯥꯅꯤꯄꯥꯟ}} |- | 19 || തരാ-മാപൻ || പത്ത് + 9 || {{Script|Mtei|ꯇꯔꯥꯃꯥꯄꯟ}} |- | 20 || കുൻ ~ കുൽ || ഇരുപത് || {{Script|Mtei|ꯀꯨꯟ ~ ꯀꯨꯜ}} |- | 30 || *കുൻ-തരാ > കുൻ-ത്രാ || ഇരുപത് + പത്ത് || {{Script|Mtei|ꯀꯨꯟꯊ꯭ꯔꯥ}} |- | 40 || നി-ഫു || രണ്ട് ഇരുപതുകൾ || {{Script|Mtei|ꯅꯤꯐꯨ}} |- | 50 || യാങ്-ഖെയ് || നൂറിന്റെ പകുതി (അൻപത്) || {{Script|Mtei|ꯌꯥꯡꯈꯩ}} |- | 60 || ഹും-ഫു || മൂന്ന് ഇരുപതുകൾ || {{Script|Mtei|ꯍꯨꯝꯐꯨ}} |- | 70 || ഹും-ഫു-തരാ || മൂന്ന് ഇരുപതും പത്തും || {{Script|Mtei|ꯍꯨꯝꯐꯨꯇꯔꯥ}} |- | 80 || മരി-ഫു || നാല് ഇരുപതുകൾ || {{Script|Mtei|ꯃꯔꯤꯐꯨ}} |- | 90 || മരി-ഫു-തരാ || നാല് ഇരുപതും പത്തും || {{Script|Mtei|ꯃꯔꯤꯐꯨꯇꯔꯥ}} |- | 100 || ചാമാ || ഒരു നൂറ് || {{Script|Mtei|ꯆꯥꯃ}} |- | 200 || ചാ-നി || രണ്ട് നൂറ് || {{Script|Mtei|ꯆꯥꯅꯤ}} |- | 300 || ചാ-ഹും || മൂന്ന് നൂറ് || {{Script|Mtei|ꯆꯥꯍꯨꯝ}} |- | 400 || ചാ-മ്രി || നാല് നൂറ് || {{Script|Mtei|ꯆꯥꯃ꯭ꯔꯤ}} |- | 500 || ചാ-മങാ || അഞ്ച് നൂറ് || {{Script|Mtei|ꯆꯥꯃꯉꯥ}} |- | 1,000 || ലിസിങ് അമാ || ഒരു ആയിരം || {{Script|Mtei|ꯂꯤꯁꯤꯡ}} |- | 10,000 || ലിസിങ്-തരാ || പത്ത് ആയിരം || {{Script|Mtei|ꯂꯤꯁꯤꯡꯇꯔꯥ}} |- | 1,00,000 || ലിച്ചാ || ഒരു ലക്ഷം || {{Script|Mtei|ꯂꯤꯆꯥ}} |- | 10,00,000 || ലിച്ചാ-തരാ || പത്ത് ലക്ഷം || {{Script|Mtei|ꯂꯤꯆꯥꯇꯔꯥ}} |- | 1,00,00,000 || ലീപുൻ || ഒരു കോടി || {{Script|Mtei|ꯂꯤꯄꯨꯟ}} |- | 10,00,00,000 || ലീപുൻ-തരാ || പത്ത് കോടി || {{Script|Mtei|ꯂꯤꯄꯨꯟꯇꯔꯥ}} |- | 1,00,00,00,000 || ലീപോത് || ഒരു ബില്യൺ (നൂറ് കോടി) || {{Script|Mtei|ꯂꯤꯄꯣꯠ}} |- | 10,00,00,00,000 || ലീപോത്-തരാ || പത്ത് ബില്യൺ || {{Script|Mtei|ꯂꯤꯄꯣꯠꯇꯔꯥ}} |- | 1,00,00,00,00,000 || ലീക്കെയ് || നൂറ് ബില്യൺ || {{Script|Mtei|ꯂꯤꯀꯩ}} |- | 10,00,00,00,00,000 || ലീക്കെയ്-തരാ || ആയിരം ബില്യൺ || {{Script|Mtei|ꯂꯤꯀꯩꯇꯔꯥ}} |- | 1,00,00,00,00,00,000 || പു-അമാ || പത്ത് ട്രില്യൺ || {{Script|Mtei|ꯄꯨ ꯑꯃꯥ}} |} == ഉദാഹരണ വാചകങ്ങൾ == താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്ന വാചകം [[അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം|സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനത്തിലെ]] വകുപ്പ് 1. നിന്നുള്ളതാണ്.<ref>{{Cite web |title=Manipuri language and alphabets |url=https://omniglot.com/writing/manipuri.htm |access-date=12 August 2022 |website=omniglot.com}}</ref>{{efn|അവലംബമായി നൽകിയ വെബ്സൈറ്റിലെ ഒന്നാം അനുച്ഛേദത്തിന്റെ മെയ്തെയ് പരിഭാഷയിൽ, 'അന്തസ്സ്', 'അവകാശം' എന്നിവയ്ക്കായി യഥാക്രമം {{lang|mni-mtei|ꯏꯖꯖꯠ}} (ഇജത് - ''iːdʒət''), {{lang|mni-mtei|ꯍꯛ}} (ഹൿ - ''hə́k'') എന്നീ വിദേശപദങ്ങളാണ് ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ളത്. എന്നാൽ ഇവയുടെ തനത് മെയ്തെയ് പദങ്ങൾ യഥാക്രമം {{lang|mni-mtei|ꯏꯀꯥꯏ ꯈꯨꯝꯅꯕ}} (ഇകായ് ഖുംനബ - ''í.kai kʰum.nə.bə''), {{lang|mni-mtei|ꯐꯪꯐꯝ ꯊꯣꯛꯄ}} (ഫങ്ഫം തോൿപ - ''pʰəŋ.pʰəm tʰok.pə'') എന്നിവയാണ്.}} ==== മെയ്തെയ് [[മെയ്തെയ് മയേക് ലിപി|മെയ്തെയ് മയേൿ]] ലിപിയിൽ ==== {{blockindent|{{lang|mni-Mtei|ꯃꯤꯑꯣꯏꯕ ꯈꯨꯗꯤꯡꯃꯛ ꯄꯣꯛꯄ ꯃꯇꯝꯗ ꯅꯤꯡꯇꯝꯃꯤ, ꯑꯃꯗꯤ ꯏꯖꯖꯠ ꯑꯃꯁꯨꯡ ꯍꯛ ꯃꯥꯟꯅꯅ ꯂꯧꯖꯩ ꯫ ꯃꯈꯣꯏ ꯄꯨꯝꯅꯃꯛ ꯋꯥꯈꯜ ꯂꯧꯁꯤꯡ ꯁꯦꯡꯏ, ꯑꯐ ꯐꯠꯇ ꯈꯪꯏ, ꯑꯗꯨꯅ ꯑꯃꯅ ꯑꯃꯒ ꯂꯣꯏꯅꯕ ꯃꯇꯝꯗ ꯃꯆꯤꯟ ꯃꯅꯥꯎꯒꯨꯝꯅ ꯂꯣꯏꯅꯒꯗꯕꯅꯤ ꯫}}}} ==== മെയ്തെയ് [[കിഴക്കൻ നാഗരി ലിപി|ബംഗാളി-ആസ്സാമീസ്]] ലിപിയിൽ ==== {{blockindent|{{lang|mni-Beng|মিওইবা খুদিংমক পোকপা মতমদা নিংতম্মী, অমদি ইজ্জৎ অমসুং হক মান্ননা লৌজৈ । মখোই পুম্নমক ৱাখল লৌশিং শেঙই, অফ ফত্তা খঙই, অদুনা অমনা অমগা লোইনবদা মচীন মনাওগুম্না লোইনগদবনি ।}}}} ==== ([[ISO 15919]]) ലത്തീൻ വൽക്കരണം ==== {{blockindent|{{translit|mni|ISO|Mioiba khudingmak pokpa matamda ningtammi amadi ijjat amasung hak mānnana leijei, makhoi pumnamak wākhal loushing shengi, apha phatta khangi, aduna amana amaga loinabada machin manāogumna loinagadabani.|italic=yes}}}} ==== [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ]] അനുലേഖനം ==== {{blockindent|{{lang|mni|{{IPA|míːójbə kʰud̯íŋmək pókpə mət̯ə̀md̯ə níːŋt̯ə̀mmi, əməd̯i iːdʒət əməʃùng hə́k màːnənə lɐ̀jdʒɐ̀j. məkʰój púmnəmək wakʰə̀l lə̀wʃiŋ ʃèŋi, əpʱə̀ pʱə́ːt̯ə kʰə́ŋi, əd̯unə əmənə əməgə lòjnəbəd̯ə mət͡ʃìn mənáwgùmnə lójnəgəd̯əbəni'}}}}}} ==== മലയാളം പരിഭാഷ ==== {{blockindent|മനുഷ്യരെല്ലാവരും തുല്യാവകാശങ്ങളോടും അന്തസ്സോടും കൂടി സ്വതന്ത്രരായി ജനിച്ചവരാണ്. മനുഷ്യനു വിവേകവും മനഃസാക്ഷിയും സിദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർ പരസ്പരം സഹോദരഭാവത്തോടെ വർത്തിക്കേണ്ടതാണ്.}} == വാർഷിക പരിപാടികൾ == മെയ്തെയ് ഭാഷയുടെ ഉന്നമനത്തിനും സംരക്ഷണത്തിനുമായി ഇന്ത്യ, ബംഗ്ലാദേശ് എന്നിവിടങ്ങളിലും ലോകത്തിന്റെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങളിലുമായി വിവിധ വാർഷിക പരിപാടികൾ സംഘടിപ്പിച്ചുവരുന്നു: * '''[[മണിപ്പൂരി ഭാഷാ ദിനം]]''' ({{langx|mni|{{Script|Mtei|ꯂꯣꯟꯒꯤ ꯅꯨꯃꯤꯠ}}|Manipuri Lon-gi Numit}} - മണിപ്പൂരി ലോൻ-ഗി നുമിത്): 1992-ൽ മണിപ്പൂരി ഭാഷയെ [[ഇന്ത്യൻ ഭരണഘടനയുടെ എട്ടാം പട്ടിക|ഇന്ത്യയിലെ ഔദ്യോഗിക ഭാഷകളിൽ]] ഒന്നായി അംഗീകരിച്ചതിന്റെ ഓർമ്മയ്ക്കായി എല്ലാ വർഷവും ഓഗസ്റ്റ് 20-ന് ഈ ദിനം ആചരിക്കുന്നു.<ref>{{Cite book |last1=Coleman |first1=Daniel |url=https://books.google.com/books?id=eu8cTROu4LcC&dq=meitei+language+day&pg=PA131 |title=Countering Displacements: The Creativity and Resilience of Indigenous and Refugee-ed Peoples |last2=Glanville |first2=Erin Goheen |last3=Hasan |first3=Wafaa |last4=Kramer-Hamstra |first4=Agnes |date=26 April 2012 |publisher=University of Alberta |isbn=978-0-88864-592-0 |page=131 |language=en}}</ref> * '''മണിപ്പൂരി കവിതാ ദിനം''' ({{langx|mni|{{Script|Mtei|ꯃꯅꯤꯄꯨꯔꯤ ꯁꯩꯔꯦꯡꯒꯤ ꯅꯨꯃꯤꯠ}}|Manipuri Sheirenggi Numit}} - മണിപ്പൂരി ഷെയ്റെങ്‌ഗി നുമിത്): മെയ്തെയ് കവിതകളെയും [[മെയ്തെയ് സാഹിത്യം|മെയ്തെയ് സാഹിത്യ]] പാരമ്പര്യത്തെയും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനായുള്ള വാർഷിക സാഹിത്യ പരിപാടിയാണിത്.<ref>{{Cite web |title=St Joseph University, Nagaland observes Manipuri Poetry Day 2022 |url=https://www.ifp.co.in/poetry/st-joseph-university-nagaland-observes-manipuri-poetry-day-2022 |access-date=9 March 2023 |website=[[Imphal Free Press]] |date=14 October 2019 |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |title=Manipuri Poetry Day 2021 celebrated: 22nd oct21 ~ E-Pao! Headlines |url=http://e-pao.net/GP.asp?src=14..221021.oct21 |access-date=9 March 2023 |website=e-pao.net}}</ref> [[മണിപ്പൂർ|മണിപ്പൂരിലും]], കൂടാതെ [[വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യ]], [[പശ്ചിമ ബംഗാൾ]] എന്നിവിടങ്ങളിലെ മെയ്തെയ് സംസാരിക്കുന്ന സമൂഹങ്ങൾക്കിടയിലുമാണ് പ്രധാനമായും ഈ പരിപാടി നടക്കാറുള്ളത്.<ref>{{Cite news |last=Ajit |first=Sh |title=Manipuri in Kolkata observes "Manipuri Poetry Day" |url=https://www.imphaltimes.com/news/item/15818-manipuri-in-kolkata-observes-manipuri-poetry-day |access-date=9 March 2023 |work=Imphal Times |language=en-gb}}</ref><ref>{{Cite news |title=Manipuri Poetry Day 2021 celebrated |url=https://www.thesangaiexpress.com/Encyc/2021/10/21/IMPHAL-Oct-21Department-of-English-St-Joseph-University-Nagaland-in-collaboration-with-Fiction.html |access-date=9 March 2023 |work=The Sangai Express |date=21 October 2021 |language=en}}</ref> * '''മണിപ്പൂരി ഭാഷാ ഉത്സവം''' ({{langx|mni|{{Script|Mtei|ꯃꯅꯤꯄꯨꯔꯤ ꯂꯣꯟꯒꯤ ꯀꯨꯝꯃꯩ}}|Manipuri Lon-gi Kummei}} - മണിപ്പൂരി ലോൻ-ഗി കുംമെയ്): ബംഗ്ലാദേശിലെ മെയ്തെയ് ഭാഷ, ലിപി, സംസ്കാരം എന്നിവയുടെ സംരക്ഷണവും വികസനവും ലക്ഷ്യമിട്ട് എല്ലാ വർഷവും സംഘടിപ്പിക്കുന്ന സാംസ്കാരിക പരിപാടിയാണിത്.<ref>{{Cite news |last=Paul |first=Jibon |date=14 May 2022 |script-title=bn:কমলগঞ্জে মণিপুরি ভাষা ও সংস্কৃতি উৎসব |url=https://dailyjalalabad.com/2022/05/186017/ |access-date=11 March 2023 |work=Daily Jalalabad |language=bn |archive-url=https://web.archive.org/web/20230311211732/https://dailyjalalabad.com/2022/05/186017/ |archive-date=2023-03-11}}</ref><ref>{{Cite web |script-title=bn:কমলগঞ্জে মনিপুরী ভাষা উৎসব উদযাপিত |url=https://www.bangla-times.com/2023/03/10/%E0%A6%95%E0%A6%AE%E0%A6%B2%E0%A6%97%E0%A6%9E%E0%A7%8D%E0%A6%9C%E0%A7%87-%E0%A6%AE%E0%A6%A8%E0%A6%BF%E0%A6%AA%E0%A7%81%E0%A6%B0%E0%A7%80-%E0%A6%AD%E0%A6%BE%E0%A6%B7%E0%A6%BE-%E0%A6%89%E0%A7%8E/ |access-date=12 March 2023 |website=bangla-times.com |date=10 March 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230311203440/https://bangla-times.com/2023/03/10/%E0%A6%95%E0%A6%AE%E0%A6%B2%E0%A6%97%E0%A6%9E%E0%A7%8D%E0%A6%9C%E0%A7%87-%E0%A6%AE%E0%A6%A8%E0%A6%BF%E0%A6%AA%E0%A7%81%E0%A6%B0%E0%A7%80-%E0%A6%AD%E0%A6%BE%E0%A6%B7%E0%A6%BE-%E0%A6%89%E0%A7%8E/ |archive-date=2023-03-11 |language=bn}}</ref> == ഇവ കൂടി കാണുക == {{Portal bar|ഏഷ്യ|ബംഗ്ലാദേശ്|ഇന്ത്യ|ഭാഷകൾ|ഭാഷാശാസ്ത്രം|മ്യാൻമർ}} * [[States of India by Meitei speakers|ഇന്ത്യയിലെ മെയ്തെയ് ഭാഷ]] ** [[അസമിലെ മെയ്തെയ് ഭാഷ]] ** [[ത്രിപുരയിലെ മെയ്തെയ് ഭാഷ]] * [[ബംഗ്ലാദേശിലെ മെയ്തെയ് ഭാഷ]] * [[മ്യാൻമറിലെ മെയ്തെയ് ഭാഷ]] * [[ഇന്ത്യയിലെ ഭാഷകൾ]] * [[മാതൃഭാഷയായി സംസാരിക്കുന്നവരുടെ എണ്ണമനുസരിച്ചുള്ള ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളുടെ പട്ടിക]] * [[ഇന്ത്യൻ കവികളുടെ പട്ടിക#മണിപ്പൂരി|മെയ്തെയ് കവികളുടെ പട്ടിക]] * [[മെയ്തെയ് ശാസനങ്ങൾ]] * [[മെയ്തെയ് സാഹിത്യം]] * [[മെയ്തെയ് ഭാഷാ ദിനം]] * [[മെയ്തെയ് ഭാഷയിലെ ഇതിഹാസങ്ങളുടെ പട്ടിക]] * [[മെയ്തെയ് ഭാഷയ്ക്കുള്ള കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി പുരസ്കാര ജേതാക്കളുടെ പട്ടിക]] * [[മെയ്തെയ് ഭാഷയ്ക്കുള്ള കേന്ദ്ര സാഹിത്യ അക്കാദമി വിവർത്തന പുരസ്കാര ജേതാക്കളുടെ പട്ടിക]] * [[മെയ്തെയ് ഭാഷയ്ക്കുള്ള യുവ പുരസ്കാര ജേതാക്കളുടെ പട്ടിക]] * [[മെയ്തെയ് ഭാഷയ്ക്കുള്ള ബാല സാഹിത്യ പുരസ്കാര ജേതാക്കളുടെ പട്ടിക]] * [[വികാസ്‌പീഡിയ]] == കുറിപ്പുകൾ == {{notelist}} == അവലംബം == {{reflist}} == കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക് == * 1. ''A Short History of Kangleipak (Manipur) Part-I'', രചന: Chingtamlen, 2005. * 2. ''A Short History of Kangleipak (Manipur) Part-II'', രചന: Chingtamlen, 2007. * 3. ''A Short History of Kangleipak (Manipur) Part-III'', രചന: Chingtamlen, 2008. * 4. ''The Meetei and the Bishnupriya'', രചന: Chingtamlen, 2008. === സംസ്കാരം === * Brara, N. Vijaylakshmi. (1998). ''Politics, society, and cosmology in India's North East''. Delphi: [[Oxford University Press]]. * Budha, W. (1992). ''Indigenous games of the Meiteis''. Manipur: Wangkeimayum Publications. * Kshetrimayum, Otojit. (2014). ''Ritual, Politics and Power in North East India: Contexualising the Lai Haraoba of Manipur''. Delhi: Ruby Press & Co. * Singh, M. Kirti. (1988). ''Religion and culture of Manipur''. Delhi: Manas Publications. * Singh, M. Kirti. (1993). ''Folk culture of Manipur''. Delhi: Manas Publications. * Singh, Saikhom Gopal. (2014). ''The Meeteis of Manipur: A Study in Human Geography''. Delhi: Ruby Press & Co. === ഭാഷ === * Bhat, D. N. S.; & Ningomba, S. (1997). ''Manipuri grammar''. Munich: Lincom Europa. * [[Shobhana Chelliah|Chelliah, Shobhana L.]] (1990). Experiencer subjects in Manipuri. In V. M. Manindra & K. P. Mohanan (Eds.), ''Experiencer subjects in South Asian languages'' (pp.&nbsp;195–211). Stanford: The Center for the Study of Language and Information. * Chelliah, Shobhana L. (1992). Tone in Manipuri. In K. L. Adams & T. J. Hudak (Eds.), ''Papers from the first annual meeting of the Southeast Asian Linguistics Society 1991'' (pp.&nbsp;65–85). Tempe, AZ: [[Arizona State University]]. * Chelliah, Shobhana L. (1992). Bracketing paradoxes in Manipuri. In M. Aronoff (Ed.), ''Morphology now'' (pp.&nbsp;33–47). Albany: [[State University of New York Press]]. * Chelliah, Shobhana L. (1994). Morphological change and fast speech phenomena in the Manipuri verb. In K. L. Adams & T. J. Hudak (Eds.), ''Papers from the second annual meeting of the Southeast Asian Linguistics Society 1992'' (pp.&nbsp;121–134). Tempe, AZ: Arizona State University. * Chelliah, Shobhana L. (1997). ''A grammar of Meitei''. Berlin: Mouton de Gruyter. {{ISBN|0-19-564331-3}}. * Chelliah, Shobhana L. (2002). Early Meitei manuscripts. In C. I. Beckwith (Ed.), ''Medieval Tibeto-Burman languages: PIATS 2000: Tibetan studies: Proceedings of the ninth seminar of the International Association of Tibetan Studies, Leiden 2000'' (pp.&nbsp;59–71). Leiden, Netherlands: Brill. * Chelliah, Shobhana L. (2002). A glossary of 39 basic words in archaic and modern Meitei. In C. I. Beckwith (Ed.), ''Medieval Tibeto-Burman languages: PIATS 2000: Tibetan studies: Proceedings of the ninth seminar of the International Association of Tibetan Studies, Leiden 2000'' (pp.&nbsp;189–190). Leiden, Netherlands: Brill. * {{cite journal |last1=Chelliah |first1=Shobhana L. |date=January 2004 |title=Polysemy through metonymy: The case of Meitei ''pi'' 'grandmother' |journal=Studies in Language |volume=28 |issue=2 |pages=363–386 |doi=10.1075/sl.28.2.04che}} * {{cite journal |last1=Chelliah |first1=Shobhana L. |s2cid=130962163 |year=2015 |title=Is Manipur a linguistic area? |journal=Journal of South Asian Languages and Linguistics |volume=2 |issue=1 |pages=87–109 |doi=10.1515/jsall-2015-0004}} * Singh, Ningthoukhongjam Khelchandra. (1964). ''Manipuri to Manipuri & English dictionary''. == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == {{Commons category}} {{Wikiquote}} {{Wiktionary|Meitei}} {{Wikibooks}} {{Wikivoyage}} {{Scholia|topic}} {{InterWiki|code=mni|Meitei}} {{Incubator|mni|Wikiquote}} {{Incubator|mni|Wikivoyage}} * {{Cite web |title=മെയ്തെയ് മയെക് |url=http://tabish.freeshell.org/eeyek/ |access-date=21 August 2022 |website=tabish.freeshell.org}} ** {{Cite web |title=മണിപ്പൂരി/മെയ്തെയിലോൻ/മെയ്തെയ് |url=http://tabish.freeshell.org/eeyek/mani_intro.html |access-date=21 August 2022 |website=tabish.freeshell.org}} * {{Cite web |title=മണിപ്പൂരി ഭാഷയും അക്ഷരമാലയും |url=https://omniglot.com/writing/manipuri.htm |access-date=21 August 2022 |website=omniglot.com}} * {{Cite web |title=മണിപ്പൂരി സംസാരിക്കാൻ പഠിക്കാം |url=http://tabish.freeshell.org/manipuri/ |access-date=21 August 2022 |website=tabish.freeshell.org}} * {{Cite web |title=മണിപ്പൂരി പഠിക്കാം |url=http://www.e-pao.net/epPageExtractor.asp?src=education.Learn_Manipuri.html |access-date=21 August 2022 |website=www.e-pao.net}} * {{Cite web |title=മെയ്തെയ് മയെക് കീകൾ (Meetei Mayek keys) |url=http://www.e-pao.net/epPageExtractor.asp?src=manipur.meetei_mayek_keys.html.. |access-date=21 August 2022 |website=www.e-pao.net}} * {{Cite web |title=മെയ്തെയ് മയെക് കവിതകൾ |url=http://www.e-pao.net/epPageExtractor.asp?src=MeiteiMayek.meetei_mayek_Poems.html../ |access-date=21 August 2022 |website=www.e-pao.net}} {{Official_languages_of_India}} {{ഭാരതത്തിലെ ഭാഷകൾ|state="collapsed"}} {{Languages of Northeast India|state="collapsed"}} {{Languages of Bangladesh|state="collapsed"}} {{Languages of South Asia|state="collapsed"}} {{Sino-Tibetan branches|state="expanded"}} [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഭാഷകൾ]] [[വർഗ്ഗം:മണിപ്പൂരി]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ഔദ്യോഗിക ഭാഷകൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബംഗ്ലാദേശിലെ ഭാഷകൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബർമ്മയിലെ ഭാഷകൾ]] b8bnacra2uw4l1iy6ajvlevq2az1smf 0 32476 4613896 4610507 2026-04-16T12:52:05Z Vishalsathyan19952099 57735 4613896 wikitext text/x-wiki {{Infobox deity<!--Wikipedia:WikiProject Hindu mythology--> | type = Hindu | image = Mutthapan2.jpg | Image_size = 250px | caption = മുത്തപ്പൻ [[തെയ്യം]], [[പറശ്ശിനിക്കടവ്|പറശ്ശിനിക്കടവിൽ]] | name = Muthappan | Devanagari = | Sanskrit_Transliteration = | deity_of = <!--No historical or mythological reference available--> | affiliation = [[ഹിന്ദു ഗോത്രദൈവം]] | mantra = മുത്തപ്പാ ശരണം | weapon = [[കുന്തം]], [[അമ്പ്]], [[വില്ല്]] | consort = <!--No historical or mythological reference available--> | children = <!--No historical or mythological reference available--> | abode = [[കുന്നത്തൂർ പാടി]] | mount = [[നായ]] }} '''മുത്തപ്പൻ''' എന്ന [[ദൈവം]] പലരീതിയിൽ ആണ് [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] ആചരിക്കുന്നത്. സാധാരണയായി മുത്തപ്പൻ കുടുംബദൈവമായി (ഗുരു ദൈവം)ആണ് കുടുംബ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ആരാധിക്കുന്നത്. പ്രസിദ്ധമായ [[പറശ്ശിനിക്കടവ്]] മുത്തപ്പനും മറ്റ് മുത്തപ്പനും വേറെ ആണ്. കേരളത്തിലെ മിക്കവാറും [[ഹിന്ദു|ഹൈന്ദവ]] കുടുംബങ്ങളിൽ ഇത് വരുന്നത് അവരുടെ കുടുംബദൈവങ്ങളെ ആദ്യമായി കൊണ്ട് വന്ന് പൂജിച്ച വ്യക്തി എന്നർത്ഥം. സംഹാര മൂർത്തിയായ [[ശിവൻ|പരമശിവന്റെ]] ഭൂത ഗണത്തിൽ ഒന്നാണ് മുത്തപ്പൻ എന്നാണു പറയപ്പെടുന്നത്. മഹാദേവന്റെ അവതാരമായ ഭൈരവനാണ് മുത്തപ്പൻ എന്നും വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ഉത്തരകേരളത്തിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് [[കണ്ണൂർ]], [[കാസർഗോഡ്]] ജില്ലകളിൽ മുത്തപ്പൻ ഒരു തെയ്യക്കോലമാണ്. എന്നാൽ കണ്ണൂരിലെ പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പൻ ശൈവ-വൈഷ്ണവ മൂർത്തിയാണ് എന്നാണ് സങ്കൽപ്പം. തെയ്യക്കോലത്തിൽ വരുന്ന പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പൻ ഒരേ പരമാത്മാവായ ഭഗവാന്റെ രണ്ട് പ്രധാനപ്പെട്ട ദൈവിക ഭാവങ്ങളെയാണ് പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുന്നത്; ചന്ദ്രക്കലയുടെ രൂപമുള്ള കിരീടം വച്ച് പരമശിവനെയും, മത്സ്യരൂപമുള്ള കിരീടം വച്ച് ശ്രീ മഹാവിഷ്ണുവിനേയും. തങ്ങളുടെ സങ്കടങ്ങൾ തെയ്യക്കോലത്തിൽ വരുന്ന മുത്തപ്പനോട് നേരിട്ട് പറഞ്ഞു ആശ്വാസം നേടാം എന്ന വിശ്വാസമാണ് ഭക്തരെ പറശ്ശിനിക്കടവ് ക്ഷേത്രത്തിലേക്കു ആകർഷിക്കുന്നത്. മക്കളില്ലാതെ വിഷമിച്ച അടിയുറച്ച ശിവഭക്തയായ പാടിക്കുറ്റിയമ്മയ്ക്കും മന്നനാർ രാജാവിനും ലഭിച്ച കുട്ടിയാണ് പിൽക്കാലത്ത് പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പൻ എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെട്ടതെന്ന് കഥ. [[ചിത്രം:Muthappan vellaattam.jpg|thumb|right|200px|മുത്തപ്പൻ [[തെയ്യം|തെയ്യത്തിന്റെ]] വെള്ളാട്ടം ]] [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ ജില്ലയിലെ]] വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട തെയ്യമാണ്‌ '''മുത്തപ്പൻ തെയ്യം'''. പ്രശസ്തമായ [[പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രം|പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രത്തിൽ]] മുത്തപ്പൻ തെയ്യം കെട്ടിയാടുന്നു. കൂടാതെ മുത്തപ്പന്റെ ആരൂഢ സ്ഥാനമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന [[കുന്നത്തൂർ പാടി]], [[പുരളിമല]] എന്നിവിടങ്ങളുമാണ് പ്രധാന സങ്കേതങ്ങൾ. കുന്നത്തൂർ പാടിയുടെ അധികാരികളായി ഇവിടെ ഉണ്ടായിരുന്ന അഞ്ചരമനക്കൽ [[മന്നനാർ]] തീയ്യ രാജവംശം തന്നെ ആണ് അയ്യങ്കര വാഴുന്നവർ എന്നാണ് ഇവരുടെ അഭിപ്രായം.<ref name="ghh">{{cite web|last=MA Rajeev Kumar|title=Neglected and forgotten: Remains of Mannanar dynasty crumbling|url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2022/apr/06/neglected-and-forgotten-remains-of-mannanar-dynasty-crumbling-2438459.html|work=The New Indian Express|date=6 April 2022}}</ref><ref>{{Cite web|last=വി.ലിസ്സി മാത്യു| url=https://keralabookstore.com/book/kathivanoor-veeran/12272/|title=കതിവന്നൂർ വീരൻ|access-date=2020-11-07|language=en|page=90-91}}</ref><ref name="ghj">M.V Vishnu Nambutiri, (2001) ''Life and Culture of Thiyyas in the extreme North of Kerala'', sree sankaracharya university, page-68,69</ref><ref>{{cite web|last=ഒ.സി.മോഹൻരാജ്|year=2022|title=മന്നനാർ തീയ്യ രാജവംശ ശേഷിപ്പ് മണ്ണടിയുന്നു|url= https://keralakaumudi.com/news/mobile/news.php?id=808691&u=local-news-kannur-808691https://keralakaumudi.com/news/mobile/news.php?id=808691&u=local-news-kannur-808691|publisher=Kerala Koumudi}}</ref>പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പൻ തെയ്യക്കോലത്തിൽ പരമാത്മാവായ ഭഗവാന്റെ രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ഭാവങ്ങളെ പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുന്നു; ചന്ദ്രക്കലയുള്ള കിരീടം വച്ച് പരമശിവനായും, മത്സ്യരൂപമുള്ള കിരീടം വച്ചു ശ്രീ മഹാവിഷ്ണുവായും. ഇക്കാരണത്താൽ പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പനെ ശൈവ- വൈഷ്ണവ മൂർത്തിയായ ഭഗവാനായി സങ്കൽപ്പിക്കുന്നു. == മുത്തപ്പൻ തെയ്യത്തിൻ്റെ ചരിത്രം == == മുത്തപ്പനെ കുറിച്ചുള്ള ഐതിഹ്യങ്ങളും കേട്ടുകേൾവികളും == [[File:Muthappan-theyyam.JPG|right|thumb|200px|ക്ഷേത്രത്തിനു വലം വെക്കുന്ന മുത്തപ്പൻ തെയ്യം (വെള്ളാട്ടം)]] തിരുവപ്പന, വെള്ളാട്ടം എന്നീ രണ്ടു ദൈവിക രൂപങ്ങളുടെ അവതാരമാണ് ശ്രീ മുത്തപ്പൻ എന്നാണ് വിശ്വാസം. തിരുവപ്പന, വെള്ളാട്ടം എന്നീ ദ്വന്ദ ദൈവിക രൂപങ്ങൾക്ക് [[മലബാർ|മലബാറിലെ]] [[തെയ്യംകാളിയാട്ടം|തെയ്യംകാളിയാട്ടവുമായി]] സാമ്യമുണ്ട്. ശ്രീ മുത്തപ്പൻ ഒരു ദൈവമാണെങ്കിലും രണ്ട് ദൈവിക രൂപങ്ങളെയാണ് പ്രതിനിധാനം ചെയ്യുക - മത്സ്യത്തിന്റെ രൂപത്തിലുള്ള കിരീടം വെച്ച് [[വിഷ്ണു|വിഷ്ണുവിനെയും]] ചന്ദ്രക്കലയുടെ രൂപത്തിലുള്ള കിരീടം വെച്ച് [[ശിവൻ|ശിവനെയും]]. പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രത്തിൽ [[മുത്തപ്പൻ തെയ്യം]] വർഷം മുഴുവനും കെട്ടിയാടപ്പെടുന്നു. കേരളത്തിലെ മറ്റ് ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ മറ്റ് തെയ്യങ്ങൾ കാലികമാണ് (സാധാരണയായി ഒക്ടോബർ മുതൽ മെയ് വരെയുള്ള മാസങ്ങളിൽ). ==മുത്തപ്പനും തിരുവപ്പനയും== ഈ രണ്ട് ദൈവക്കോലങ്ങളെക്കുറിച്ചും വ്യത്യസ്തമായ വിശദീകരണങ്ങൾ ലഭ്യമാണ്.പൊതുവായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന വിശ്വാസം അയ്യങ്കര ഇല്ലത്ത് വാഴുന്നവർ വളർത്തിയ കുട്ടി [[തിരുവപ്പന]] എന്നും അദ്ദേഹത്തിന്റെ യാത്രക്കിടയിൽ ലഭിച്ച ശൈവാംശമുള്ള ചങ്ങാതിയാണ് മുത്തപ്പൻ എന്നുമാണ്.തിരുവപ്പൻ വെള്ളാട്ടത്തെ പുരളിമലയിൽ വെച്ച് കണ്ടെത്തിയപ്പോൾ "വാചെറുക്കാ" എന്നു മൊഴിഞ്ഞു സഖ്യത്തിലാക്കി എന്നാണു പുരാവൃത്തം. അതിനാൽ കുന്നത്തൂർ പാടിയിൽ ഇവ രണ്ടും ഒന്നിച്ച് കെട്ടിയാടിക്കുന്നില്ല.പക്ഷെ തിരുവപ്പനെയും മുത്തപ്പൻ എന്നു വിളിക്കാറുണ്ട്. തിരുവപ്പന്റെ ചെറുപ്പം [[പുതിയ മുത്തപ്പൻ]] എന്ന കോലരൂപത്തിലും, കൊഉമാരം [[പുറങ്കാല മുത്തപ്പൻ]] എന്ന രൂപത്തിലും, യുവരൂപം [[നാടു വാഴിശ്ശൻ തെയ്യം ]] ആയും പിന്നീടുള്ള രൂപം [[തിരുവപ്പന]] ആയും കെട്ടിയാടിക്കുന്നു. കൂട്ടുകാരനായി കിട്ടിയ മുത്തപ്പനെ (അത് ഒരു വിളിപ്പേരാകാം) ചെറുക്കൻ എന്നാണു വിളിക്കുക. തെയ്യത്തിൽ വൃദ്ധ രൂപം ആണെങ്കിലും ഒരു ബാലന്റെ സങ്കല്പം ആണ് വെള്ളാട്ടം. നരച്ച മീശയും വൈക്കോൽ കൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ മുടിയും ഉള്ള ഈ രൂപമാണ് ശരിക്കുമുള്ള [[മുത്തപ്പൻ തെയ്യം]]..ഈ തെയ്യത്തിന്റെ വെള്ളാട്ടം ഏതു സ്ഥലങ്ങളിലും കെട്ടിയാടിക്കാം.പക്ഷെ തെയ്യം ആരൂഢസ്ഥാനങ്ങളിലും [[മടപ്പുര]]കളിലും,[[പൊടിക്കളം|പൊടിക്കലങ്ങളിലും]] മാത്രം കെട്ടിയാടിക്കും. ഇതു കെട്ടാനുള്ള അവകാശം [[പെരുവണ്ണാൻ]] സമുദായക്കാർക്ക് മാത്രം. എന്നാൽ തിരുവപ്പന എന്ന വലിയ മുടിയും പൊയ്ക്കണ്ണുമുള്ള തെയ്യക്കോലം കെട്ടുന്നത് [[അഞ്ഞൂറ്റാൻ ]] എന്ന സമുദായക്കാരാണ്. തോറ്റത്തിൽ ഈ കോലത്തെ [[ആരിയ(ആര്യ) പുരാൻ]] എന്നാണ് സംബൊധന ചെയ്യുക. തിരുവപ്പന് ഇരുന്നു വാഴ്ചയും മുത്തപ്പനും വെള്ളാട്ടത്തിനും നടന്നു വാഴ്ചയുമാണ് പഥ്യം. അഴീക്കോട്‌ വേലൻകുടി ക്ഷേത്രത്തിൽ തിരുവപ്പനെ [[അയ്യപ്പൻ]] എന്ന പേരിൽ ആണ് ആരാധിക്കുന്നത്. വൈഷ്ണവ അംശവും ശൈവാംശവും ഉള്ള തിരുവപ്പനെ മുത്തപ്പൻ എന്നു വിളിക്കുന്നതിന്നാൽ ഈ തെയ്യക്കോലങ്ങളുടെ പേരുകൾ വലിയ ആശയക്കുഴപ്പം ഉണ്ടാക്കാറുണ്ട്.തിരുവപ്പൻ എന്ന യദാത്ഥ ശക്തി രൂപത്തിനു വെള്ളാട്ടം സാധാരണമല്ല.പറശ്ശിനിക്കടവിൽ മുത്തപ്പനെന്ന ...പേർ വെള്ളാട്ടത്തെയാണു കുറിക്കുന്നത്. ഇത് ശൈവാംശമാണ്. പക്ഷെ കുന്നത്തൂരിൽ മുത്തപ്പനെന്ന പേര് തിരുവപ്പനാണ്. മുത്തപ്പൻ എന്ന സഹായിയെ എല്ലാ കാര്യത്തിനും ജോലി ഏൽപ്പിക്കുന്നതിനാൽ തിരുവപ്പനു പകർമായാണു മുത്തപ്പൻ വെള്ളാട്ടത്തേ കെട്ടിയാടിക്കുന്നത് === പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പന്റെ കഥ === [[ചിത്രം:Thai_paradevatha_and_Muthappan.jpg|thumb|left|150px|മുത്തപ്പൻ [[തെയ്യം]] [[വിഷ്ണു]]വായും & [[ശിവൻ|ശിവനായും]]]] അയ്യങ്കര ഇല്ലത്ത് വാഴുന്നവർ (സൂചിപ്പിക്കുന്നത് [[മന്നനാർ |മന്നനാർ,എരുവേശ്ശി കേന്ദ്രം ആയി ഭരിച്ചിരുന്ന ഒരു തീയ്യ രാജ വംശം അഞ്ചരമനയ്ക്കൽ വാഴുന്നവർ]] അഥവ [[മന്നനാർ | മന്നനാർ രാജവംശം]]) എന്ന നാടുവാഴിക്ക് കുട്ടികൾ ഇല്ലായിരുന്നു.<ref name="12rr">{{Cite web|last=വി.ലിസ്സി മാത്യു| url=https://keralabookstore.com/book/kathivanoor-veeran/12272/|title=കതിവനൂർ വീരൻ|access-date=2020-11-07|language=en|page=90-91}}</ref> അദ്ദേഹത്തിന്റെ പത്നിയായ പാടിക്കുറ്റി അമ്മയും ശിവഭക്തയായിരുന്നു. ശിവന് ബലിയായി അവർ പലതും അർപ്പിച്ചു. ഒരുദിവസം സ്വപ്നത്തിൽ പാടിക്കുറ്റിയമ്മ ശിവനെ കണ്ടു. പിറ്റേദിവസം അടുത്തുള്ള ഒരു അരുവിയിൽ കുളിച്ച് കയറി വരവേ അവർ ഒരു കുഞ്ഞ് പൂമെത്തയിൽ കിടക്കുന്നതു കണ്ടു. കുട്ടിയെ എടുത്ത് വീട്ടിലേക്കു കൊണ്ടുവന്ന് അവർ സ്വന്തം മകനെപ്പോലെ വളർത്തിത്തുടങ്ങി. ഈ കുട്ടി ഇവരുടെ മനയ്ക്ക് അടുത്തുള്ള കാട്ടിൽ അമ്പും വില്ലുമെടുത്ത് വേട്ടയ്ക്കു പോകുന്നത് പതിവായിരുന്നു. താഴ്ന്ന ജാതിക്കാരുമൊത്ത് ഈ കുട്ടി ഭക്ഷണം കഴിക്കുമായിരുന്നു. കുട്ടിയോട് ഇവ നിറുത്തുവാൻ അഭ്യർത്ഥിച്ചു. പക്ഷേ ഈ അഭ്യർത്ഥന കുട്ടി ചെവിക്കൊണ്ടില്ല. അയ്യങ്കര വാഴുന്നവർ ഇതിൽ വളരെ നിരാ‍ശനായി. ഒരു ദിവസം കുട്ടി അവന്റെ മാതാപിതാക്കളുടെ അടുത്തെത്തി അമ്പും വില്ലുമെടുത്ത് തീക്കണ്ണുകളോടെ തന്റെ വിശ്വരൂപം കാണിച്ചു. മാതാപിതാക്കൾക്ക് ഇത് ഒരു സാധാരണ കുട്ടി അല്ലെന്നും ദൈവമാണെന്നും മനസ്സിലായി. അവർ അവന്റെ മുൻപിൽ സാഷ്ടാംഗം നമസ്കരിച്ചു. കുട്ടി അവരെ അനുഗ്രഹിച്ചു. ഇതിനു ശേഷം ദൈവം അയ്യങ്കരയിലേക്ക് യാത്രയായി. പക്ഷേ [[കുന്നത്തൂർ|കുന്നത്തൂരിന്റെ]] പ്രകൃതി സൗന്ദര്യം കണ്ട് ദൈവം അവിടെ തങ്ങുവാൻ തീരുമാനിച്ചു. പനമരങ്ങളിലെ [[കള്ള്]] കണ്ട് ദൈവം ആകൃഷ്ടനായി. 5 ഇല്ലം അടിയാൻ സമുദായത്തിലെ ചന്ദൻ എന്ന [[കള്ള് ചെത്തുകാരൻ]] തന്റെ പനമരങ്ങളിൽ നിന്ന് എന്നും രാത്രി കള്ള് മോഷണം പോവുന്നതായി കണ്ടുപിടിച്ചു. അങ്ങനെ പനകൾക്ക് കാവൽ കിടക്കുവാൻ ചന്ദൻ തീരുമാനിച്ചു. അങ്ങനെ കാവൽ കിടക്കവേ ഒരു വൃദ്ധൻ പനയിൽ നിന്ന് തന്റെ കള്ള് മോഷ്ടിക്കുന്നതായി ചന്ദൻ കണ്ടുപിടിച്ചു. തന്റെ അമ്പും വില്ലുമെടുത്ത് ഈ വൃദ്ധനെ പനമരത്തിൽ നിന്ന് എയ്തിടാൻ ചന്ദൻ തീരുമാനിച്ചു. അമ്പു തൊടുക്കവേ ചന്ദൻ ബോധരഹിതനായി നിലത്തുവീണു. ഭർത്താവിനെ തിരക്കി വന്ന ചന്ദന്റെ ഭാര്യ അദ്ദേഹം ബോധരഹിതനായി നിലത്തു കിടക്കുന്നതു കണ്ട് നിലവിളിച്ചു. മുകളിലേക്കു നോക്കിയ അവർ മരത്തിനു മുകളിൽ ഒരു വൃദ്ധനെ കണ്ട് ഒരു അപ്പൂപ്പനെ എന്ന പോലെ മുത്തപ്പാ എന്ന് വിളിച്ചു. ദൈവത്തോട് തന്റെ ഭർത്താവിനെ രക്ഷിക്കാൻ അവർ പ്രാർത്ഥിച്ചു. പിന്നാലെ അവരുടെ ഭർത്താവിന് ബോധം തിരിച്ചുവന്നു. അവർ മുത്തപ്പന് പുഴുങ്ങിയ ധാന്യങ്ങളും തേങ്ങാപ്പൂളും ചുട്ട മീനും കള്ളും നൈവേദ്യമായി അർപ്പിച്ചു. മുത്തപ്പന്റെ അനുഗ്രഹം അവർ അഭ്യർത്ഥിച്ചു. ചന്ദന്റെ ആഗ്രഹം അനുസരിച്ച് മുത്തപ്പൻ കുന്നത്തൂർ തന്റെ ഭവനമായി തിരഞ്ഞെടുത്തു. ഇതാണ് പ്രശസ്തമായ [[മന്നനാർ|കുന്നത്തൂർപാടി]]. ഇന്നും മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ വിശ്വാസികൾ പുഴുങ്ങിയ ധാന്യങ്ങളും തേങ്ങാപ്പൂളും നൈവേദ്യമായി അർപ്പിക്കുന്നു. കുന്നത്തൂരിൽ ഏതാനും വർഷങ്ങൾ താമസിച്ചതിനു ശേഷം മുത്തപ്പൻ തന്റെ അവതാരത്തിന്റെ ലക്ഷ്യ പൂർത്തീകരണത്തിനായി കൂടുതൽ അനുയോജ്യമായ ഒരിടത്തേക്കു മാറുവാൻ തീരുമാനിച്ചു. [[മന്നനാർ|കുന്നത്തൂ പാടി]]യിൽ നിന്ന് ആകാശത്തേക്ക് മുത്തപ്പൻ ഒരു അമ്പ് തൊടുത്തുവിട്ടു. ഈ അമ്പ് [[പറശ്ശിനിക്കടവ്|പറശ്ശിനിക്കടവി]]ൽ വന്നു വീണു. ഇവിടെയാണ് പ്രശസ്റ്റമായ [[പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രം]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിനടുത്തുള്ള തീർത്ഥത്തിൽ നിന്ന് പ്രകാശം ചൊരിഞ്ഞ ഈ അമ്പ് ഇന്ന് പറശ്ശിനിക്കടവ് ക്ഷേത്രത്തിലെ ഒരു അൾത്താരയിൽ പ്രതിഷ്ഠിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇതിനുശേഷം മുത്തപ്പൻ പറശ്ശിനിക്കടവിൽ വസിക്കുന്നു എന്നാണ് വിശ്വാസം. === മറ്റൊരു കഥ === ഒരു കുട്ടിയായിരിക്കേ മുത്തപ്പൻ മുതിർന്നവരുടെ വരുതിക്കു നിൽക്കാത്തവൻ ആയിരുന്നു. ഒരു വലിയ വേട്ടക്കാരനായിരുന്ന മുത്തപ്പൻ താൻ കൊന്ന കാട്ടുമൃഗങ്ങളുടെ തോലുരിഞ്ഞ് വസ്ത്രമായി ഉടുക്കുമായിരുന്നു. ഒരു ദിവസം മുത്തപ്പൻ [[കള്ള്]] കുടം കമഴ്ത്തിവെച്ച ഒരു [[തെങ്ങ്]] കണ്ടു. മുത്തപ്പൻ തെങ്ങിൽ കയറി കള്ളെടുത്ത് കുടിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കവേ ചെത്തുകാരൻ തിരിച്ചുവരികയും മുത്തപ്പനെ കാണുകയും ചെയ്തു. മുത്തപ്പനെ വഴക്കുപറഞ്ഞ ചെത്തുകാരനെ മുത്തപ്പൻ ഒരു കൽ പ്രതിമയാക്കി മാറ്റി. മുത്തപ്പൻ തെയ്യം ആടുമ്പോൾ തെയ്യം ആടുന്നയാൾ കള്ളുകുടിക്കുകയും കാണികൾക്ക് കള്ള് കൈമാറുകയും ചെയ്യുന്നു. അങ്ങനെ ക്ഷേത്ര വളപ്പിൽ മദ്യം കൊണ്ടുവന്ന് മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്ര നിയമങ്ങൾ തെറ്റിക്കുന്നു. === മുത്തപ്പനും നായകളും === മുത്തപ്പനെ എപ്പോഴും ഒരു നായ അനുഗമിക്കുന്നു. ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ നായയെ പാവനമായി കരുതുന്നു. ക്ഷേത്ര പരിസരത്ത് ധാരാളം നായ്കളെ കാണാം. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രവേശന കവാടത്തിൽ രണ്ട് നായ്ക്കളുടെ പിച്ചള പ്രതിമകളുണ്ട്.മുത്തപ്പന്റെ അംഗരക്ഷകരായ നായ്ക്കളുടെ വിശ്വാസ്യത ഈ പ്രതിമകൾ കാണിക്കുന്നു.. ക്ഷേത്രത്തിൽ [[പ്രസാദം]] തയ്യാറാകുമ്പോൾ ആദ്യം എപ്പോഴും നൽകുക ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളിൽ ഉള്ള ഒരു നായക്കാണ്.. മുത്തപ്പനു മുൻപിൽ നായ്ക്കളുടെ പ്രാധാന്യത്തെ കുറിച്ച്‍ പല കഥകളും പ്രചാരത്തിലുണ്ട്. ഇതിൽ ഒരു കഥ ഇങ്ങനെയാണ്. : ഏതാനും വർഷങ്ങൾക്കു മുൻപ് ക്ഷേത്ര അധികാരികൾ ക്ഷേത്രത്തിനുള്ളിലെ നായ്ക്കളുടെ എണ്ണം കുറയ്ക്കുവാൻ തീരുമാനിച്ചു. അവർ കുറച്ച് നായ്ക്കളെയും നായ്ക്കുഞ്ഞുങ്ങളെയും ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നും പുറത്താക്കി. പക്ഷേ അന്നത്തെ ദിവസം മുതൽ മുത്തപ്പൻ തെയ്യം അവതരിപ്പിക്കുന്ന ആൾക്ക് തെയ്യം ആടുവാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. (മുത്തപ്പന്റെ ശക്തി തെയ്യം ആടുന്ന ആളുടെ ശരീരത്തിൽ പ്രവേശിച്ചാണ് തെയ്യം തുള്ളുന്നത്. തെയ്യം തീരുന്നതു വരെ തെയ്യം തുള്ളുന്ന ആൾ മുത്തപ്പൻ ആയി മാറുന്നു എന്നാണ് വിശ്വാസം).. നായ്ക്കളെ ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നു പുറത്താക്കിയതുകൊണ്ടാണ് മുത്തപ്പൻ തെയ്യം തുള്ളുന്ന ആളുടെ ശരീരത്തിൽ പ്രവേശിക്കാത്തത് എന്ന് മനസ്സിലാ‍ക്കിയ ക്ഷേത്രാധികാരികൾ നായ്ക്കളെ ക്ഷേത്രത്തിൽ തിരിച്ചുകൊണ്ടുവന്നു. അന്നുമുതൽ തെയ്യം വീണ്ടും സാധാരണ ഗതിയിലായി എന്നുമാണ്‌ കഥ. === ക്ഷേത്രോത്സവ ഘോഷയാത്ര === പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പന്റെ എല്ലാ വർഷവും നടക്കുന്ന ഉത്സവം തുടങ്ങുന്നത് തയ്യിൽ കുടുംബത്തിൽ നിന്നുള്ള ഒരു അംഗം കണ്ണൂരിലെ തങ്ങളുടെ കുടുംബ വീട്ടിൽ നിന്ന് പുറപ്പെട്ട് ക്ഷേത്രത്തിലെത്തി ദൈവങ്ങൾക്ക് പൂജ നടത്തുന്ന ചടങ്ങോടെ ആണ്. == വേഷം == '''മാർച്ചമയം''' - ചുരികക്കുറി '''മുഖത്തെഴുത്ത്''' - തേപ്പ് (ചന്ദ്രക്കല) '''തിരുമുടി''' - കൊടുമുടി == ഇതും കാണുക == *[[പറശ്ശിനിക്കടവ്]] *[[പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രം]] *[[കുന്നത്തൂർ പാടി]] *[[രാജരാജേശ്വര ക്ഷേത്രം]] *[[കീഴൂർശ്രീ കണ്ണിയ്ത് മടപ്പുര മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രം ]] *[[പുരളിമല ശ്രീ മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രം ]] == ചിത്രസഞ്ചയം == <gallery> Image:Muthappan vellaattam1.jpg File:Muthappan-theyyam-aayudam.JPG|മുത്തപ്പൻ തെയ്യത്തിന്റെ ആയുധങ്ങൾ File:Muthappan-theyyan-dressing.JPG|മുത്തപ്പൻ തെയ്യം കെട്ടാനൊരുങ്ങുന്ന വണ്ണാൻ സമുദായത്തിലെ ഒരു കോലക്കാരൻ </gallery> ==അവലംബം== <references/> == കുറിപ്പുകൾ == <div class="references-small" style="-moz-column-count:2; column-count:2;"> </div> == പുറത്തുനിന്നുള്ള കണ്ണികൾ == {{commonscat|Muthappan}} *[http://www.sreemuthappan.net/historypage/history.htm ശ്രീ മുത്തപ്പൻ . നെറ്റ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050828063544/http://www.sreemuthappan.net/historypage/history.htm |date=2005-08-28 }} *[http://www.srimuthappan.org/ ശ്രീ മുത്തപ്പൻ . ഓർഗ്ഗ്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080224042815/http://www.srimuthappan.org/ |date=2008-02-24 }} [[വർഗ്ഗം:തെയ്യങ്ങൾ]] {{തെയ്യം}} [[വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവദൈവങ്ങൾ]] == muthappa kcwgm70sv9sv14xuhskmicub3esysy8 0 42877 4613994 2373345 2026-04-17T06:49:55Z Symphonicallyu 155269 /* വ്യഞ്ജനങ്ങൾ */ 4613994 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Brahmic family of scripts}} ഭാരതത്തിലെ വിവിധഭാഷാലിപികളുടെ ഐക്യരൂപം കണക്കിലെടുത്ത് അവയെ പൊതുവെ '''ഭാരതീയ ലിപികൾ''' (ഇംഗ്ലീഷ്:Indic Scripts)എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ഭാരതത്തിലെ വിവിധ [[ലിപി]]കളുടെയും മാതൃലിപിയായി കണക്കാക്കാവുന്ന ലിപിയാണ് [[ബ്രാഹ്മി ലിപി]]. == താരതമ്യം == പ്രധാന ഭാരതീയലിപികളുടെ താരതമ്യ പട്ടികകൾ ചുവടെ കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. ഉച്ചാരണം NL (നാഷണൽ ലൈബ്രറി അറ്റ് കൽക്കട്ടാ റോമനൈസേഷൻ) രൂപത്തിലും IPA രൂപത്തിലും കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. ഉച്ചാരണം സംസ്കൃതത്തിൽ നിന്നാണ് പ്രധാനമായും, എന്നാൽ ‍അത്യാവശ്യ സന്ദർഭങ്ങളിൽ മറ്റ് ഭാഷകളിൽ നിന്നും എടുത്തിട്ടുണ്ട്. ഈ പട്ടികകൾ പൂർണമായിക്കൊള്ളണമെന്നില്ല. === വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === {| class='wikitable' style="font-size: 150%;" |-align='center' style="font-size: 66%;" !NL !!IPA!! [[ദേവനാഗരി|Dev]] !! [[Eastern Nagari script|Ben]]!! [[ഗുരുമുഖി ലിപി|Gur]]!! [[ഗുജറാത്തി ലിപി|Guj]] !! [[ഒറിയ ലിപി|Ori]] !! [[തമിഴ് ലിപി|Tam]] !! [[തെലുഗു ലിപി|Tel]] !! [[കന്നഡ ലിപി|Kan]] !! [[മലയാളം ലിപി|Mal]] !! [[സിംഹള ലിപി|Sin]] !! [[ടിബറ്റൻ ലിപി|Tib]] !! [[തായ് ലിപി|Thai]] |- align='center' class='Unicode' |k || {{IPA|k}} || क || ক || ਕ || ક || କ || க || క || ಕ || ക || ක || ཀ || ก |- align='center' class='Unicode' |kh || {{IPA|kʰ}} || ख || খ || ਖ || ખ || ଖ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ఖ|| ಖ || ഖ || ඛ || ཁ || ข |- align='center' class='Unicode' |g || {{IPA|ɡ}} || ग || গ || ਗ || ગ || ଗ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || గ || ಗ || ഗ || ග || ག || ค |- align='center' class='Unicode' |gh || {{IPA|ɡʱ}} || घ || ঘ || ਘ || ઘ || ଘ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ఘ || ಘ || ഘ || ඝ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ฆ |- align='center' class='Unicode' |ṅ || ŋ || ङ || ঙ || ਙ || ઙ || ଙ || ங || ఙ || ಙ || ങ || ඞ || ང || ง |- align='center' class='Unicode' |c || c || च || চ || ਚ || ચ || ଚ || ச || చ || ಚ || ച || ච || ཅ || จ |- align='center' class='Unicode' |ch || {{IPA|cʰ}} || छ || ছ || ਛ || છ || ଛ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ఛ || ಛ || ഛ || ඡ || ཆ || ฉ |- align='center' class='Unicode' |j || {{IPA|ɟ}} || ज || জ || ਜ || જ || ଜ || ஜ || జ || ಜ || ജ || ජ || ཇ || ช |- align='center' class='Unicode' |jh || {{IPA|ɟʱ}} || झ || ঝ || ਝ || ઝ || ଝ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ఝ || ಝ || ഝ || ඣ|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ฌ |- align='center' class='Unicode' |ñ || {{IPA|ɲ}} || ञ || ঞ || ਞ || ઞ || ଞ || ஞ || ఞ || ಞ || ഞ || ඤ || ཉ || ญ |- align='center' class='Unicode' |ṭ || {{IPA|ʈ}} || ट || ট || ਟ || ટ || ଟ || ட || ట || ಟ || ട || ට || ཊ || ฏ |- align='center' class='Unicode' |ṭh || {{IPA|ʈʰ}} || ठ || ঠ || ਠ || ઠ || ଠ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ఠ || ಠ || ഠ || ඨ || ཋ || ฐ |- align='center' class='Unicode' |ḍ || {{IPA|ɖ}} || ड || ড || ਡ || ડ || ଡ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || డ || ಡ || ഡ || ඩ || ཌ || ฑ |- align='center' class='Unicode' |ḍh || {{IPA|ɖʱ}} || ढ || ঢ || ਢ || ઢ || ଢ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ఢ || ಢ || ഢ || ඪ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ฒ |- align='center' class='Unicode' |ṇ || {{IPA|ɳ}} || ण || ণ || ਣ || ણ || ଣ || ண || ణ || ಣ || ണ || ණ || ཎ || ณ |- align='center' class='Unicode' |t || {{IPA|t̺}} || त || ত || ਤ || ત || ତ || த || త || ತ || ത || ත || ཏ || ต |- align='center' class='Unicode' |th || {{IPA|t̺ʰ}} || थ || থ || ਥ || થ || ଥ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || థ || ಥ || ഥ || ථ || ཐ || ถ |- align='center' class='Unicode' |d || {{IPA|d̺}} || द || দ || ਦ || દ || ଦ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ద || ದ || ദ || ද || ད || ท |- align='center' class='Unicode' |dh || {{IPA|d̺ʰ}} || ध || ধ || ਧ || ધ || ଧ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ధ || ಧ || ധ || ධ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ธ |- align='center' class='Unicode' |n || n || न || ন || ਨ || ન || ନ || ந || న || ನ || ന || න || ན || น |- align='center' class='Unicode' |ṉ || n || ऩ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ன || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' |p || p || प || প || ਪ || પ || ପ || ப || ప || ಪ || പ || ප || པ || ป |- align='center' class='Unicode' |ph || {{IPA|pʰ}} || फ || ফ || ਫ || ફ || ଫ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ఫ || ಫ || ഫ || ඵ || ཕ || ผ |- align='center' class='Unicode' |b || b || ब || ব || ਬ || બ || ବ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || బ || ಬ || ബ || බ || བ || พ |- align='center' class='Unicode' |bh || {{IPA|bʱ}} || भ || ভ || ਭ || ભ || ଭ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || భ || ಭ || ഭ || භ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ภ |- align='center' class='Unicode' |m || m || म || ম || ਮ || મ || ମ || ம || మ || ಮ || മ || ම || མ || ม |- align='center' class='Unicode' |y || j || य || য || ਯ || ય || ଯ || ய || య || ಯ || യ || ය || ཡ || ย |- align='center' class='Unicode' |r || r || र || র/ৰ|| ਰ || ર || ର || ர || ర || ರ || ര || ර || ར || ร |- align='center' class='Unicode' |ṟ || r || ऱ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ற || ఱ || ಱ || റ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' |l || l || ल || ল || ਲ || લ || ଲ || ல || ల || ಲ || ല || ල || ལ || ล |- align='center' class='Unicode' |ḷ || {{IPA|ɭ}} || ळ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ਲ਼ || ળ || ଳ || ள || ళ || ಳ || ള || ළ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' |ḻ || {{IPA|ɻ}} || ऴ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ழ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ೞ || ഴ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' |v || {{IPA|ʋ}} || व || ৱ || ਵ || વ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || வ || వ || ವ || വ || ව || ཝ || ว |- align='center' class='Unicode' |ś || {{IPA|ɕ}} || श || শ || ਸ਼ || શ || ଶ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || శ || ಶ || ശ || ශ || ཤ || ศ |- align='center' class='Unicode' |ṣ || {{IPA|ʂ}} || ष || ষ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ષ || ଷ || ஷ || ష || ಷ || ഷ || ෂ || ཥ || ษ |- align='center' class='Unicode' |s || s || स || স || ਸ || સ || ସ || ஸ || స || ಸ || സ || ස || ས || ส |- align='center' class='Unicode' |h || h || ह || হ || ਹ || હ || ହ || ஹ || హ || ಹ || ഹ || හ || ཧ || ห |} === സ്വരങ്ങൾ === സ്വരങ്ങൾ അവയുടെ സ്വതന്ത്ര രൂപത്തിൽ ആദ്യ നിരയിലും "ക" എന്ന വ്യഞ്ജനവുമായി ചേർത്ത് രണ്ടാം നിരയിലും കൊടുത്തിരിക്കുന്നു. {| class='wikitable' style="font-size:120%;" |-align='center' style="font-size: 75%;" !NLAC !!IPA !! colspan='2' | Devanāgarī !! colspan='2' | Eastern Nagari !! colspan='2' | Gurmukhī !! colspan='2' | Gujarati !! colspan='2' | Oriya !! colspan='2' | Tamil !! colspan='2' | Telugu !! colspan='2' | Kannada !! colspan='2' | Malayalam !! colspan='2' | Sinhala !! colspan='2' | Tibetan |- align='center' class='Unicode' | a || ə || अ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || অ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ਅ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || અ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ଅ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || அ || க || అ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ಅ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || അ || ക || අ || ක || ཨ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' | ā || {{IPA|ɑː}} || आ || का || আ || কা || ਆ || ਕਾ || આ || કા || ଆ || କା || ஆ || கா || ఆ || కా || ಆ || ಕಾ || ആ || കാ || ආ || කා || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' | æ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ඇ || කැ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' | ǣ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ඈ || කෑ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' | i || i || इ || कि || ই || কি || ਇ || ਕਿ || ઇ || કિ || ଇ || କି || இ || கி || ఇ || కి || ಇ || ಕಿ || ഇ || കി || ඉ || කි || ཨི || ཀི |- align='center' class='Unicode' | ī || iː || ई || की || ঈ || কী || ਈ || ਕੀ || ઈ || કી || ଈ || କୀ || ஈ || கீ || ఈ || కీ || ಈ || ಕೀ || ഈ || കീ || ඊ || කී || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' | u || u || उ || कु || উ || কু || ਉ || ਕੁ || ઉ || કુ || ଉ || କୁ || உ || கு || ఉ || కు || ಉ || ಕು || ഉ || കു || උ || කු || ཨུ || ཀུ |- align='center' class='Unicode' | ū || uː || ऊ || कू || ঊ || কূ || ਊ || ਕੂ || ઊ || કૂ || ଊ || କୂ || ஊ || கூ || ఊ || కూ || ಊ || ಕೂ || ഊ || കൂ || ඌ || කූ|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' | e || e || ऎ || कॆ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| எ || கெ || ఎ || కె || ಎ || ಕೆ || എ || കെ || එ || කෙ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' | ē || eː || ए || के || এ || কে || ਏ || ਕੇ || એ || કે || ଏ || କେ || ஏ || கே || ఏ || కే || ಏ || ಕೇ || ഏ || കേ || ඒ || කේ || ཨེ || ཀེ |- align='center' class='Unicode' | ai || ai || ऐ || कै || ঐ || কৈ || ਐ || ਕੈ || ઐ || કૈ || ଐ || କୈ || ஐ ||கை|| ఐ || కై || ಐ || ಕೈ || ഐ || കൈ || ඓ || කෛ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' | o || o || ऒ || कॊ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ஒ ||கொ|| ఒ || కొ || ಒ || ಕೊ || ഒ || കൊ || ඔ || කො || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' | ō || oː || ओ || को || ও || কো || ਓ || ਕੋ || ઓ || કો || ଓ || କୋ || ஓ ||கோ|| ఓ || కో || ಓ || ಕೋ || ഓ || കോ || ඕ || කෝ || ཨོ || ཀོ |- align='center' class='Unicode' | au || au || औ || कौ || ঔ || কৌ || ਔ || ਕੌ || ઔ || કૌ || ଔ || କୌ ||ஔ||கௌ|| ఔ || కౌ || ಔ || ಕೌ || ഔ || കൗ || ඖ || කෞ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' | ṛ || {{IPA|r̩}} || ऋ || कृ || ঋ || কৃ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ઋ || કૃ || ଋ || କୃ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ఋ || కృ || ಋ || ಕೃ || ഋ || കൃ || ඍ || කෘ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' | ṝ || {{IPA|r̩ː}} || ॠ || कॄ || ৠ || কৄ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ૠ || કૄ || ୠ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ౠ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ൠ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| ඎ || කෲ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' | ḷ || {{IPA|l̩}} || ऌ || कॢ || ঌ || কৢ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| ଌ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ఌ || కౄ || ಌ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ഌ || ക്ഌ || (ඏ)<span style="font-size: 75%;"><ref>Only ancient written Sinhala</ref></span> || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |- align='center' class='Unicode' | ḹ || {{IPA|l̩ː}} || ॡ || कॣ || ৡ || কৣ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| ୡ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || ౡ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| ೡ || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| ൡ || ക്ൡ || (ඐ) || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp;|| bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; || bgcolor="#CCCCCC" | &nbsp; |} === സംഖ്യകൾ === {| class='wikitable' style="font-size: 120%;" |-align='center' style="font-size: 75%;" ! Number !!Devanagari !!Eastern Nagari!!Gurmukhi !!Gujarati !!Oriya !!Tamil !!Telugu !! Kannada !! Malayalam !!Tibetan |- align='center' class='Unicode' | 0 || ० || ০ || ੦ || ૦ || ୦ || ೦ || ౦ || ೦ || ൦ || ༠ |- align='center' class='Unicode' | 1 || १ || ১ || ੧ || ૧ || ୧ || ௧ || ౧ || ೧ || ൧ || ༡ |- align='center' class='Unicode' | 2 || २ || ২ || ੨ || ૨ || ୨ || ௨ || ౨ || ೨ || ൨ || ༢ |- align='center' class='Unicode' | 3 || ३ || ৩ || ੩ || ૩ || ୩ || ௩ || ౩ || ೩ || ൩ || ༣ |- align='center' class='Unicode' | 4 || ४ || ৪ || ੪ || ૪ || ୪ || ௪ || ౪ || ೪ || ൪ || ༤ |- align='center' class='Unicode' | 5 || ५ || ৫ || ੫ || ૫ || ୫ || ௫ || ౫ || ೫ || ൫ || ༥ |- align='center' class='Unicode' | 6 || ६ || ৬ || ੬ || ૬ || ୬ || ௬ || ౬ || ೬ || ൬ || ༦ |- align='center' class='Unicode' | 7 || ७ || ৭ || ੭ || ૭ || ୭ || ௭ || ౭ || ೭ || ൭ || ༧ |- align='center' class='Unicode' | 8 || ८ || ৮ || ੮ || ૮ || ୮ || ௮ || ౮ || ೮ || ൮ || ༨ |- align='center' class='Unicode' | 9 || ९ || ৯ || ੯ || ૯ || ୯ || ௯ || ౯ || ೯ || ൯ || ༩ |} == ഇതുകൂടി കാണുക == * [[ലിപി]] * [[തമിഴ് ലിപി]] == അവലംബം == <references/> [[വർഗ്ഗം:ബ്രാഹ്മി ലിപികൾ]] p3hh7569qzq2t7072yenizoq15igtiu 0 60623 4613980 4605277 2026-04-17T06:06:25Z Malikaveedu 16584 /* അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളും ശീതയുദ്ധവും */ 4613980 wikitext text/x-wiki {{Prettyurl|Greenland}} {{Infobox political division | name = ഗ്രീൻലാൻഡ് | native_name = {{nobold|{{native name|kl|Kalaallit Nunaat}}}}<br />{{nobold|{{native name|da|Grønland}}}} | settlement_type = [[Danish Realm|Autonomous territory in the Kingdom of Denmark]] | image_flag = Flag of Greenland.svg | flag_size = 130px | flag_link = Flag of Greenland | image_seal = Coat of arms of Greenland.svg | seal_size = 75px | seal_type = Coat of arms | seal_link = Coat of arms of Greenland | nickname = | nickname_link = | motto_link = | motto = | anthem_link = | anthem = <br />{{native name|kl|"[[Nunarput, utoqqarsuanngoravit]]"|italics=off}}<br>{{native name|da|"Vort ældgamle land under isblinkens bavn"}}<br />"You Our Ancient Land"{{parabr}}{{center| }}<!-- Self government and national anthem --> | song_type = '''[[Kalaallit]] song''' | song = <br />{{native name|kl|"[[Nuna asiilasooq]]"|italics=off}}<br />"The Land of Great Length"{{efn|1=''Nuna asiilasooq'' has equal status as a [[regional anthem]] but is generally used only in Greenland.<ref>{{Cite web |date=7 October 2003 |title=03EM/01.25.01-50 Spørgsmål til Landsstyret: Hvornår fremsætter Landsstyret beslutning om Grønlands |trans-title=03EM/01.25.01-50 Questions to the Home Rule Government: When does the Home Rule Government make a decision on Greenland |url=http://www.inatsisartut.gl/groenlands_landsting/landstingssamlinger/em_2003/dgopkt_behdato/spoergsmaal/50.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20141213120446/http://www.inatsisartut.gl/groenlands_landsting/landstingssamlinger/em_2003/dgopkt_behdato/spoergsmaal/50.html |archive-date=13 December 2014 |access-date=13 December 2014 |publisher=[[Inatsisartut|Government of Greenland]]}}</ref>}}{{parabr}}{{center| }} | image_map = Greenland (orthographic projection).svg | map_caption = Location of Greenland | mapsize = 290px | image_map2 = | map_caption2 = {{map caption |location_color=red |region=the [[Kingdom of Denmark]] |region_color=red and beige}} | mapsize2 = | subdivision_type = [[Sovereign state]] | subdivision_name = [[ഡെൻമാർക്ക് രാജ്യം]] | established_title = [[Kingdom of Norway (872–1397)|Union with Norway]] | established_date = 1262 | established_title2 = [[Dano-Norwegian empire|Danish-Norwegian recolonization]] | established_date2 = 1721 | established_title3 = [[Treaty of Kiel|Unification with Denmark]] | established_date3 = 14 ജനുവരി 1814 | established_title4 = [[Home rule]] | established_date4 = 1 മെയ് 1979 | established_title5 = Further [[autonomy]] and [[self rule]] | established_date5 = 21 June 2009<ref name=selvstyre /><ref name="selfrule">{{Cite news |date=21 June 2009 |title=Self-rule introduced in Greenland |work=BBC News |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/8111292.stm |url-status=live |access-date=4 May 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100425041746/http://news.bbc.co.uk/2/hi/8111292.stm |archive-date=25 April 2010}}</ref> | official_languages = [[Greenlandic language|Greenlandic]]{{efn|name=languages|Greenlandic has been the sole official language of Greenland since 2009.<ref name="selvstyre">{{in lang|da}} [http://nyhederne-dyn.tv2.dk/article.php/id-23165644:gr%C3%B8nland-g%C3%A5r-over-til-selvstyre.html?rss TV 2 Nyhederne – "Grønland går over til selvstyre"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230809031528/https://nyheder.tv2.dk/2009-06-21-groenland-gaar-over-til-selvstyre |date=9 August 2023}} TV 2 Nyhederne (''[[TV 2 (Denmark)|TV 2]] News'') – Ved overgangen til selvstyre, er grønlandsk nu det officielle sprog. Retrieved 22 January 2012.</ref><ref name="law">{{in lang|da}} [http://www.stm.dk/multimedia/selvstyreloven.pdf Law of Greenlandic Selfrule] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120208032617/http://www.stm.dk/multimedia/selvstyreloven.pdf |date=8 February 2012}} (see chapter 7)</ref>}}<br />{{hlist|style=font-size: 85}} | languages_type = Recognized languages | languages = [[Danish language|ഡാനിഷ്]], [[English language|ഇംഗ്ലീഷ്]], and other languages if necessary{{efn|name=languages}} | capital = [[നൂക്]] | coordinates = {{Coord|64|10|N|51|44|W|type:city_region:GL-SM}} | largest_city = capital |ethnic_groups = * 89.51% [[Greenlandic Inuit]] * 7.5% [[Danish people in Greenland|Danish]] * 1.1% other [[North Germanic peoples|Nordic]] * 1.9% [[Demographics of Greenland#Ethnic groups|Others]]<ref name="cia.gov" /> | ethnic_groups_year = 2020 | religion = [[ക്രിസ്തുമതം]] ([[ ചർച്ച് ഓഫ് ഗ്രീൻലാൻഡ്]]) | demonym = {{hlist|[[Greenlanders|Greenlander]]|Greenlandic|Danish}} | government_type = [[Devolution|Devolved government]] within a parliamentary [[constitutional monarchy]] | leader_title1 = [[Monarchy of Denmark|Monarch]] | leader_name1 = [[Frederik X]] | leader_title2 = [[Prime Minister of Denmark]] | leader_name2 = [[മെറ്റ് ഫ്രെഡറിക്സെൻ]] | leader_title3 = {{nowrap|[[List of Danish High Commissioners in Greenland|High Commissioner]]}} | leader_name3 = [[ജൂലി പ്രെസ്റ്റ് വിൽചെ]] | leader_title4 = [[Prime Minister of Greenland|Greenlandic Prime Minister]] | leader_name4 = [[മുട്ടെ ബൗറപ്പ് എഗെഡെ]] | leader_title5 = [[List of speakers of the Inatsisartut|Speaker of the Inatsisartut]] | leader_name5 = [[മിമി കാൾസൺ]] | legislature = [[Folketing]]et <small>([[Danish Realm|Realm]] legislature)</small><br /> [[Inatsisartut]] <small>(Local legislature)</small> | upper_house = | lower_house = | national_representation_type1 = [[Folketing]] | national_representation1 = [[List of members of the Folketing, 2022–present|2 members]] | area_km2 = 2,166,086<!-- (410,449 ice-free) --> | area_rank = <!-- Area rank should match [[List of countries and dependencies by area]];should not be any here --> | area_sq_mi = 836,109<!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | percent_water = 83.1{{efn|As of 2000: {{convert|410449|km2|abbr=on}} ice-free; {{convert|1755637|km2|abbr=on}} ice-covered.<br />Density: {{convert|0.14|/km2|abbr=on}} for ice-free areas.}} | elevation_max_ft = | elevation_max_m = 3,700 | population_estimate = {{increaseNeutral}}56,583<ref>{{Cite web|title=Population of Greenland|url=https://worldpopulationreview.com/countries/greenland-population|work=Greenlandic Population as of 2022|access-date=12 August 2022|archive-date=4 August 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230804114047/https://worldpopulationreview.com/countries/greenland-population|url-status=live}}</ref> | population_census = | population_estimate_year = 2022 | population_estimate_rank = 210th | population_census_year = | population_density_km2 = 0.028 <!-- (0.16 on ice-free areas) --> | population_density_sq_mi = 0.069 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | population_density_rank = | GDP_PPP = {{Increase}} $3.85 billion{{efn|Data in 2021 U.S. dollars}}<ref>{{cite web|url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/greenland/#economy|title=Greenland - The World Factbook|author=[[Central Intelligence Agency]]|website=cia.gov|access-date=January 9, 2025|archive-date=2023-05-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20230513214534/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/greenland/#economy|url-status=dead}}</ref><ref name="Greenland in Figures 2013">{{Cite book |url=http://www.stat.gl/publ/en/GF/2013/pdf/Greenland%20in%20Figures%202013.pdf |title=Greenland in Figures 2013 |publisher=[[Statistics Greenland]] |isbn=978-87-986787-7-9 |issn=1602-5709 |access-date=2 September 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130921054558/http://www.stat.gl/publ/en/GF/2013/pdf/Greenland%20in%20Figures%202013.pdf |archive-date=21 September 2013 |url-status=live}}</ref> | GDP_PPP_year = 2021 | GDP_PPP_rank = | GDP_PPP_per_capita = {{Increase}} $68,100 | GDP_PPP_per_capita_rank = | GDP_nominal = {{Increase}} $3.24 billion<ref>{{Cite web|title=Greenland {{!}} Data|url=https://data.worldbank.org/country/GL|access-date=9 August 2021|website=data.worldbank.org|archive-date=31 May 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230531211931/https://data.worldbank.org/country/GL|url-status=live}}</ref> | GDP_nominal_year = 2021 | GDP_nominal_rank = | GDP_nominal_per_capita = {{Increase}} $57,116<ref>{{cite web | url=https://data.worldbank.org/indicator/NY.GDP.PCAP.CD?locations=GL | title=GDP per capita (Current US$) - Greenland &#124; Data | access-date=January 9, 2025 | archive-date=27 March 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230327131743/https://data.worldbank.org/indicator/NY.GDP.PCAP.CD?locations=GL | url-status=live }}</ref> | GDP_nominal_per_capita_rank = | Gini = 33.9 <!--number only--> | Gini_year = 2015 | Gini_change = steady<!--increase/decrease/steady--> | Gini_ref = <ref name="wb-gini">{{cite web |url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/field/gini-index-coefficient-distribution-of-family-income/country-comparison/ |title=Gini Index coefficient |publisher=CIA World Factbook |access-date=16 July 2021 |archive-date=17 July 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210717071854/https://www.cia.gov/the-world-factbook/field/gini-index-coefficient-distribution-of-family-income/country-comparison |url-status=live }}</ref> | HDI = 0.786 <!--number only--> | HDI_year = 2010 <!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year--> | HDI_change = increase <!--increase/decrease/steady--> | HDI_ref = <ref>{{Cite book |last=Avakov |first=Aleksandr Vladimirovich |url=https://books.google.com/books?id=p--IYwyuog0C |title=Quality of Life, Balance of Powers, and Nuclear Weapons (2012): A Statistical Yearbook for Statesmen and Citizens |date=2012 |publisher=Algora Publishing |isbn=978-0-87586-892-9 |page=51 |access-date=18 September 2022 |archive-date=9 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240309055223/https://books.google.com/books?id=p--IYwyuog0C |url-status=live }}</ref> | HDI_rank = 61st | currency = [[ഡാനിഷ് ക്രോൺ]] | currency_code = DKK | timezone = | utc_offset_list = [[UTC±00:00]] to [[UTC-04:00]] | date_format = dd-mm-yyyy | drives_on = Right | calling_code = [[Telephone numbers in Greenland|+299]] | postal_code_type = Postal codes | postal_code = 39xx | iso_code = [[ISO 3166-2:GL|GL]] | cctld = [[.gl]] }} [[അറ്റ്‌ലാന്റിക് മഹാസമുദ്രം|ഉത്തര അറ്റ്ലാന്റിക്ക് സമുദ്രത്തിൽ]] ഡെന്മാർക്കിനു കീഴിലുള്ള ഒരു സ്വയംഭരണ<ref>{{cite news|url=https://denmark.dk/people-and-culture/greenland|title=Greenland: The world's largest island|newspaper=Denmark.dk|access-date=14 January 2024|archive-date=20 December 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231220232126/https://denmark.dk/people-and-culture/greenland|url-status=live}}</ref><ref>* {{cite book |author=Dallen J. Timothy |url=https://books.google.com/books?id=UYMIEAAAQBAJ&pg=PA94 |title=Tourism in European Microstates and Dependencies: Geopolitics, Scale and Resource Limitations |date=6 November 2020 |publisher=CABI |isbn=978-1-78924-310-9 |pages=94– |oclc=1162434605 |quote=This ....This change in governance also resulted in Greenland becoming an autonomous 'constituent country' in the Danish realm... |access-date=18 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240610113252/https://books.google.com/books?id=UYMIEAAAQBAJ&pg=PA94#v=onepage&q&f=false |archive-date=10 June 2024 |url-status=live}} * {{Cite web|url=http://www.gfbv.it/3dossier/eu-min/autonomy.html|title=The working autonomies in Europe|access-date=3 June 2019|last=Benedikter|first=Thomas|date=19 June 2006|publisher=[[Society for Threatened Peoples]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20080309063149/http://www.gfbv.it/3dossier/eu-min/autonomy.html|archive-date=9 March 2008|quote=Denmark has established very specific territorial autonomies with its two island territories|url-status=live}} * {{Cite web|url=http://www.world-autonomies.info/tas/Greenland/Pages/default.aspx|title=Greenland|access-date=30 August 2019|last=Ackrén|first=Maria|date=November 2017|publisher=Autonomy Arrangements in the World|archive-url=https://web.archive.org/web/20190830110832/http://www.world-autonomies.info/tas/Greenland/Pages/default.aspx|archive-date=30 August 2019|quote=Faroese and Greenlandic are seen as official regional languages in the self-governing territories belonging to Denmark.|url-status=dead}} * {{Cite web|url=https://ec.europa.eu/europeaid/countries/greenland_en|title=Greenland|access-date=27 August 2019|date=3 June 2013|website=International Cooperation and Development|publisher=[[European Commission]]|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20140916135422/https://ec.europa.eu/europeaid/countries/greenland_en|archive-date=16 September 2014|quote=Greenland [...] is an autonomous territory within the Kingdom of Denmark|url-status=live}}</ref> [[ദ്വീപ്|ദ്വീപാണ്‌]] '''ഗ്രീൻലാൻഡ്''' (കലാലിസൂത്ത്: Kalaallit Nunaat, "ഗ്രീൻലാൻഡുകാരുടെ രാജ്യം"; ഡാനിഷ്: Grønland). [[കാനഡ|കാനഡയുടെ]] വടക്ക്-കിഴക്കായാണ്‌ ഗ്രീൻലാൻഡ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഭൂപ്രകൃതിയനുസരിച്ചും മനുഷ്യജീവിതരീതിയനുസരിച്ചും ആർട്ടിക്ക് ദ്വീപരാജ്യവും, ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായി [[വടക്കേ അമേരിക്ക|വടക്കേ അമേരിക്കൻ]] ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ ഭാഗവും ആണെങ്കിലും ചരിത്രപമായും രാഷ്ട്രീയമായും ഈ രാജ്യം [[യൂറോപ്പ്|യൂറോപ്പിനോട്]] പ്രതേകിച്ച് [[ഐസ്‌ലാൻഡ്]], [[നോർവെ]], [[ഡെന്മാർക്ക്]] എന്നീരാജ്യങ്ങളോട്, ബന്ധപ്പെട്ടുകിടക്കുന്നു. [[ഫറോ ദ്വീപുകൾ|ഫറോ ദ്വീപുകൾക്കൊപ്പം]] ഡെന്മാർക്ക് രാജ്യത്തിനുള്ളിലെ രണ്ട് സ്വയംഭരണ പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നായ ഇത് ഏറ്റവും വലിപ്പമുള്ള സ്വയംഭരണ പ്രദേശമാണ്. രണ്ട് പ്രദേശങ്ങളിലെയും പൗരന്മാർ ഡെൻമാർക്കിലെ പൂർണ്ണ പൗരന്മാരാണ്. ഗ്രീൻലാൻഡ് യൂറോപ്യൻ യൂണിയന്റെ വിദേശ രാജ്യങ്ങളിലെയും പ്രദേശങ്ങളിലെയും ഭൂഭാഗങ്ങളിലൊന്നായതിനാൽ ഗ്രീൻലാൻഡിലെ പൗരന്മാർ യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ പൗരന്മാരാണ്.<ref name="worldfactbook">{{cite web|url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/greenland/|title=Greenland|access-date=13 January 2021|work=The World Factbook|publisher=CIA|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109162939/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/greenland/|archive-date=9 January 2021|url-status=live}}</ref> ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ തലസ്ഥാനവും ഏറ്റവും വലിയ നഗരവും ന്യൂക് ആണ്.<ref name="worldfactbook2">{{cite web|url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/greenland/|title=Greenland|access-date=13 January 2021|work=The World Factbook|publisher=CIA|archive-url=https://web.archive.org/web/20210109162939/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/greenland/|archive-date=9 January 2021|url-status=live}}</ref> കനേഡിയൻ ആർട്ടിക് ദ്വീപസമൂഹത്തിന് കിഴക്കുവശത്തായി, ആർട്ടിക്, അറ്റ്ലാന്റിക് സമുദ്രങ്ങൾക്കിടയിലാണ് ഗ്രീൻലാൻഡ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. [[1979]] ൽ ഗ്രീൻലാൻഡിന്‌ [[ഡെന്മാർക്ക്]] സ്വയംഭരണാവകാശം നൽകുകയുണ്ടായി. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ദ്വീപാണ്‌ ഗ്രീൻലാൻഡ്. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വടക്കേയറ്റത്തുള്ള കരയുടെ സ്ഥാനവും ഇതാണ്. വടക്കൻ തീരത്തുള്ള കഫെക്ലബ്ബെൻ ദ്വീപ് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വടക്കേയറ്റത്തുള്ള തർക്കമില്ലാത്ത കര പോയിന്റാണ്; 1960-കൾ വരെ പ്രധാന ഭൂപ്രദേശത്തുള്ള കേപ്പ് മോറിസ് ജെസപ്പ് അങ്ങനെയാണെന്ന് കരുതപ്പെട്ടിരുന്നു. ഗ്രീൻലാൻഡ് ഒരു [[ഭൂഖണ്ഡം|ഭൂഖണ്ഡമായി]] കണക്കാക്കുന്നില്ല.<ref name="jc">[http://www.worldislandinfo.com Joshua Calder's World Island Info]</ref> സാമ്പത്തികമായി, ഗ്രീൻലാൻഡ് കോപ്പൻഹേഗനിൽ നിന്നുള്ള സാമ്പത്തിക സഹായത്തെ വളരെയധികം ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇത് പ്രദേശത്തിന്റെ മൊത്തം പൊതു വരുമാനത്തിന്റെ പകുതിയോളം വരും. വടക്കേ അമേരിക്കൻ ഭൂഖണ്ഡത്തിന്റെ ഭാഗമാണെങ്കിലും, ഗ്രീൻലാൻഡ് 986 മുതൽ ഒരു സഹസ്രാബ്ദത്തിലേറെയായി യൂറോപ്പുമായി (പ്രത്യേകിച്ച് കൊളോണിയൽ ശക്തികളായ [[നോർവെ|നോർവേ]], [[ഡെന്മാർക്ക്|ഡെൻമാർക്ക്]]) രാഷ്ട്രീയമായും സാംസ്കാരികമായും ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.<ref name="Brown2000">[http://www.archaeology.org/online/features/greenland/ The Fate of Greenland's Vikings] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110111090459/http://www.archaeology.org/online/features/greenland/|date=11 January 2011}}, by Dale Mackenzie Brown, ''Archaeological Institute of America'', 28 February 2000</ref> കഴിഞ്ഞ 4,500 വർഷത്തിനിടയിൽ ഇടയ്ക്കിടെ ഗ്രീൻലാൻഡിൽ വസിച്ചിരുന്ന ധ്രുവപ്രദേശത്തുനു ചുറ്റുമുള്ള ജനതയുടെ പൂർവ്വികർ ഇന്നത്തെ കാനഡയിൽ നിന്ന് അവിടേക്ക് കുടിയേറിവരാണ്.<ref name="natmus">{{Cite web|url=http://natmus.dk/forsknings-og-formidlingsafdelingen/etnografisk-samling/sila-arctic-centre/prehistory-of-greenland/saqqaq/|title=Saqqaq-kulturen kronologi|access-date=2 August 2013|publisher=National Museum of Denmark|archive-url=https://web.archive.org/web/20131207035806/http://natmus.dk/forsknings-og-formidlingsafdelingen/etnografisk-samling/sila-arctic-centre/prehistory-of-greenland/saqqaq/|archive-date=7 December 2013|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite journal |vauthors=Saillard J, Forster P, Lynnerup N, Bandelt HJ, Nørby S |year=2000 |title=mtDNA variation among Greenland Eskimos: the edge of the Beringian expansion |journal=American Journal of Human Genetics |volume=67 |issue=3 |pages=718–26 |doi=10.1086/303038 |issn=0002-9297 |pmc=1287530 |pmid=10924403}}</ref> പത്താം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ പ്രാരംഭത്തിൽ ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ ജനവാസമില്ലാത്ത തെക്കൻ ഭാഗത്ത് നോർസുകളുടെ അധിവാസം തുടങ്ങുകയും (മുമ്പ് ഐസ്‌ലൻഡിൽ സ്ഥിരതാമസമാക്കിയിരുന്നവർ), പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിൽ അവിടേയ്ക്ക് ഇന്യൂട്ടുകൾ എത്തുകയും ചെയ്തു. പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിൽ, ഡാനോ-നോർവീജിയൻ പര്യവേക്ഷകർ വീണ്ടും ഗ്രീൻലാൻഡിലെത്തി. 1814-ൽ ഡെൻമാർക്കും നോർവേയും വേർപിരിഞ്ഞപ്പോൾ, ഗ്രീൻലാൻഡ് ഡാനിഷ് രാജഭരണത്തിനു കീഴിലാകുകയും 1953-ൽ ഡെൻമാർക്കിന്റെ ഭരണഘടന പ്രകാരം ഗ്രീൻലാൻഡ് പൂർണ്ണമായും ഡെന്മാർക്കുമായി ലയിപ്പിച്ചതോടെ ഗ്രീൻലാൻഡിലെ ജനങ്ങൾ ഡെൻമാർക്ക് പൗരന്മാരായി മാറുകയും ചെയ്തു. 1979-ലെ ഗ്രീൻലാൻഡിക് ഹോം റൂൾ റഫറണ്ടത്തിൽ, ഡെൻമാർക്ക് ഗ്രീൻലാൻഡിന് സ്വയംഭരണം നൽകി. 2008-ലെ ഗ്രീൻലാൻഡിക് സ്വയംഭരണ റഫറണ്ടത്തിൽ, ഗ്രീൻലാൻഡുകാർ സ്വയംഭരണ നിയമത്തിന് അനുകൂലയമായി വോട്ട് ചെയ്തതോടെ ഡാനിഷ് സർക്കാരിൽ നിന്ന് പ്രാദേശിക നാലക്കേർസുയിസുട്ടിന് (ഗ്രീൻലാൻഡിക് ഗവൺമെന്റ്) കൂടുതൽ അധികാരം കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പട്ടു.<ref name="Greenland In Figures 2012">{{Cite book |url=http://www.stat.gl/publ/en/GF/2012/content/Greenland%20in%20Figures%202012.pdf |title=Greenland in Figures 2012 |publisher=stat.gl |isbn=978-87-986787-6-2 |issn=1602-5709 |access-date=10 February 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121113160436/http://www.stat.gl/publ/en/GF/2012/content/Greenland%20in%20Figures%202012.pdf |archive-date=13 November 2012 |url-status=live}}</ref> ഈ ഘടനയ്ക്ക് കീഴിൽ, ഗ്രീൻലാൻഡ് ക്രമേണ നിരവധി സർക്കാർ സേവനങ്ങളുടെയും കാര്യക്ഷമതയുള്ള മേഖലകളുടെയും ഉത്തരവാദിത്തം ഏറ്റെടുത്തു. പൗരത്വം, ധനനയം, പ്രതിരോധം ഉൾപ്പെടെയുള്ള വിദേശകാര്യങ്ങൾ എന്നിവയുടെ നിയന്ത്രണം ഡാനിഷ് സർക്കാർ നിലനിർത്തുന്നു. ഗ്രീൻലാൻഡിൽ അധിവസിക്കുന്നവരിൽ ഭൂരിഭാഗവും [[ഇന്യൂട്ട്]] വംശജരാണ്.<ref>{{Cite encyclopedia|title=Thule Culture|encyclopedia=Canadian Encyclopedia|publisher=Historica Canada|url=http://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/thule-culture/|access-date=1 June 2015|last=Mcghee|first=Robert|date=3 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151120045928/http://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/thule-culture/|archive-date=20 November 2015|url-status=live}}</ref> ആഗോളതാപനം മൂലമുള്ള മഞ്ഞുരുകൽ ഭീഷണി നേരിടുന്ന ഇവിടുത്തെ ധാതുസമ്പത്തിന്റെ സമൃദ്ധി, യൂറോപ്പ്, വടക്കേ അമേരിക്ക, ആർട്ടിക് മേഖല എന്നിവയ്ക്കിടയിലുള്ള തന്ത്രപ്രധാനമായ സ്ഥാനം എന്നിവയാൽ റഷ്യയും അമേരിക്കയും ഉൾപ്പെടെയുള്ള വൻശക്തികൾക്ക് താൽപ്പര്യമുള്ള ഇവിടെ യുഎസിന്റെ ഒരു സൈനിക താവളം (പിറ്റുഫിക് സ്പേസ് ബേസ്) നിലനിൽക്കുന്നു.<ref>[https://hir.harvard.edu/the-coldest-geopolitical-hotspot-global-powers-vie-for-arctic-dominance-over-greenland/ Harvard International Review, ''The Coldest Geopolitical Hotspot: Global Powers Vie for Arctic Dominance over Greenland,'' August 2024, 29th].</ref><ref>{{citeweb|url=https://www.nytimes.com/2024/12/23/us/politics/trump-greenland-panama-canal.html|title=Trump’s Wish to Control Greenland and Panama Canal: Not a Joke This Time|accessdate=26 December 2024|last1=Sanger|first1=David E.|last2=Friedman|first2=Lisa|date=23 December 2024|publisher=[[The New York Times]]|quote=Instead, while naming a new ambassador to Denmark—which controls Greenland’s foreign and defense affairs—Mr. Trump made clear on Sunday that his first-term offer to buy the landmass could, in the coming term, become a deal the Danes cannot refuse.}}</ref> ഗ്രീൻലാൻഡിൽ താമസിക്കുന്നവരിൽ ഭൂരിഭാഗവും [[ഇന്യൂട്ട്|ഇനൂയിറ്റ്]] വംശജരാണ്.<ref>{{Cite encyclopedia|title=Thule Culture|encyclopedia=Canadian Encyclopedia|publisher=Historica Canada|url=http://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/thule-culture/|access-date=1 June 2015|last=Mcghee|first=Robert|date=3 April 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20151120045928/http://www.thecanadianencyclopedia.ca/en/article/thule-culture/|archive-date=20 November 2015|url-status=live}}</ref> ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ ഘടകങ്ങൾ, കാലാവസ്ഥ തുടങ്ങിയവയുടെ ശക്തമായ സ്വാധീനത്താൽ ഗ്രീൻലാൻഡിലെ ജനസംഖ്യ പ്രധാനമായും തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ തീരത്താണ് കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്, ദ്വീപിന്റെ ബാക്കി ഭാഗങ്ങളിൽ ജനസാന്ദ്രത തുലോം കുറവാണ്. ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ മുക്കാൽ ഭാഗവും അന്റാർട്ടിക്കയ്ക്ക് പുറത്തുള്ള സ്ഥിരമായ ഹിമപാളിയാൽ മൂടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. 56,583 (2022)<ref name="population">{{Cite web|url=https://worldpopulationreview.com/countries/greenland-population|title=Population of Greenland|access-date=12 August 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20230804114047/https://worldpopulationreview.com/countries/greenland-population|archive-date=4 August 2023|url-status=live}}</ref> ജനസംഖ്യയുള്ള ഗ്രീൻലാൻഡ്, ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും കുറവ് ജനസാന്ദ്രതയുള്ള പ്രദേശമാണ്.<ref name="popden">{{Cite web|url=http://data.worldbank.org/indicator/EN.POP.DNST?order=wbapi_data_value_2010+wbapi_data_value+wbapi_data_value-last&sort=asc|title=Population density (people per sq. km of land area)|access-date=3 November 2012|publisher=The World Bank|archive-url=https://web.archive.org/web/20130605122932/http://data.worldbank.org/indicator/EN.POP.DNST?order=wbapi_data_value_2010+wbapi_data_value+wbapi_data_value-last&sort=asc|archive-date=5 June 2013|url-status=live}}</ref> മെട്രോപൊളിറ്റൻ ഡെൻമാർക്കിനെപ്പോലെ ഗ്രീൻലാൻഡും സാമൂഹികമായി പുരോഗമനപരമാണ്. വിദ്യാഭ്യാസവും ആരോഗ്യ സംരക്ഷണവും സൗജന്യമാണ്, കൂടാതെ ഗ്രീൻലാൻഡിലെ എൽജിബിടിക്യു അവകാശങ്ങൾ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വിപുലമായവയാണ്. അതിന്റെ വൈദ്യുതി ഉൽപാദനത്തിന്റെ അറുപത്തിയേഴ് ശതമാനവും പ്രധാനമായും ജലവൈദ്യുതി പോലെയുള്ള പുനരുപയോഗ ഊർജ്ജത്തിൽ നിന്നാണ്.<ref>{{cite web|url=https://nukissiorfiit.gl/da/Produkter/Vedvarende-energi|title=Vedvarende energi|access-date=28 March 2023|publisher=Nukissiorfiit|archive-url=https://web.archive.org/web/20240610113257/https://nukissiorfiit.gl/da/Produkter/Vedvarende-energi|archive-date=10 June 2024|url-status=live}}</ref> കുറഞ്ഞത് 2025 മുതൽ, അമേരിക്ക ഗ്രീൻലാൻഡിനെതിരെ ഹൈബ്രിഡ് യുദ്ധം നടത്തിയിട്ടുള്ളതിന്റെ ഫലമായി,<ref name="auto2">{{cite news|title=Danmarks utenriksminister med klar beskjed til USA: – Forsøk på innblanding er uakseptabelt|url=https://www.aftenposten.no/verden/i/eM3kO4/danmarks-utenriksminister-med-klar-beskjed-til-usa-forsoek-paa-innblanding-er-uakseptabelt|access-date=27 August 2025|work=Aftenposten}}</ref><ref name="auto1">{{cite news|title=Centrale kilder: Mænd med forbindelser til Trump forsøger at infiltrere Grønland|url=https://www.dr.dk/nyheder/indland/moerklagt/centrale-kilder-maend-med-forbindelser-til-trump-forsoeger-infiltrere|access-date=27 August 2025|work=DR}}</ref> ഡാനിഷ് ഡിഫൻസ് ഇന്റലിജൻസ് സർവീസ് (ഡിഡിഐഎസ്) ആ വർഷം റഷ്യയ്ക്കും ചൈനയ്ക്കും ഒപ്പം അമേരിക്കയെയും ദേശീയ സുരക്ഷയ്ക്ക് ഭീഷണിയുയർത്തുന്ന രാജ്യമായി ഉൾപ്പെടുത്തി.<ref name="threat">{{cite news|title=Danish intelligence classifies Trump’s America as a security risk|url=https://www.politico.eu/article/danish-intelligence-classifies-donald-trump-america-as-security-risk/|access-date=6 January 2026|work=Politico}}</ref> == പദോൽപ്പത്തി == ആദ്യകാല നോർസ് കുടിയേറ്റക്കാരാണ് ദ്വീപിന് ഗ്രീൻലാൻഡ് എന്ന് പേരിട്ടത്. ഐസ്‌ലാൻഡിക് ഇതിഹാസങ്ങളിൽ പറയുന്നതു പ്രകാരം നോർവെക്കാരനായ എറിക് ദി റെഡ്, നരഹത്യാക്കുറ്റം ചുമത്തപ്പെട്ട പിതാവ് തോർവാൾഡിനൊപ്പം ഐസ്‌ലാൻഡിൽ നിന്ന് നാടുകടത്തപ്പെട്ടുവെന്നാണ്. വടക്കുപടിഞ്ഞാറ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നതായി കേട്ടിട്ടുള്ള ഒരു മഞ്ഞുമൂടിയ ഭൂമി പര്യവേക്ഷണം ചെയ്യാൻ അദ്ദേഹം തന്റെ വലിയ കുടുംബത്തോടും അടിമകളോടുമൊപ്പം കപ്പലുകളിൽ പുറപ്പെട്ടു. മഞ്ഞുമൂടിയി ദ്വീപിൽ വാസയോഗ്യമായ ഒരു പ്രദേശം കണ്ടെത്തി അവിടെ സ്ഥിരതാമസമാക്കിയ ശേഷം, ഒരു മനോഹരമായ പേര് കുടിയേറ്റക്കാരെ ആകർഷിക്കുമെന്ന പ്രതീക്ഷയിൽ അദ്ദേഹം അതിന് ഗ്രോൺലാൻഡ് ("ഗ്രീൻലാൻഡ്" എന്ന് വിവർത്തനം) എന്ന് പേരിട്ടു.<ref>{{Cite book |url=http://www.gutenberg.org/files/17946/17946-h/17946-h.htm |title=Eirik the Red's Saga |date=8 March 2006 |publisher=Gutenberg.org |access-date=6 September 2010 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110511061916/http://www.gutenberg.org/files/17946/17946-h/17946-h.htm |archive-date=11 May 2011 |url-status=live}}</ref><ref name="ancientstandard">[http://ancientstandard.com/2010/12/17/how-greenland-got-its-name/ "How Greenland got its name"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120319050912/http://ancientstandard.com/2010/12/17/how-greenland-got-its-name/|date=19 March 2012}}. ''The Ancient Standard''. 17 December 2010.</ref><ref name="Grove">{{Cite journal |last=Grove |first=Jonathan |year=2009 |title=The place of Greenland in medieval Icelandic saga narrative |url=https://cambridge.academia.edu/JonathanGrove/Papers/397439/The_Place_of_Greenland_In_Medieval_Icelandic_Saga_Narrative |url-status=dead |journal=Journal of the North Atlantic |volume=2 |pages=30–51 |doi=10.3721/037.002.s206 |s2cid=163032041 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120411212816/http://cambridge.academia.edu/JonathanGrove/Papers/397439/The_Place_of_Greenland_In_Medieval_Icelandic_Saga_Narrative |archive-date=11 April 2012}}</ref> എറിക് ദി റെഡ് എന്ന ഇതിഹാസം പറയുന്നു. "വേനൽക്കാലത്ത്, എറിക് താൻ കണ്ടെത്തിയ പ്രദേശത്ത് സ്ഥിരതാമസമാക്കാനുറക്കുകയും അതിനെ അദ്ദേഹം ഗ്രീൻലാൻഡ് എന്ന് പേരിട്ടു വിളിച്ചു. കണ്ടെത്തിയ ഭൂമിയ്ക്ക് അനുകൂലമായ ഒരു പേരുണ്ടെങ്കിൽ ആളുകൾ അവിടേക്ക് ആകർഷിക്കപ്പെടുമെന്ന് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞു."<ref>Evans, Andrew. [https://news.nationalgeographic.com/2016/06/iceland-greenland-name-swap/ "Is Iceland Really Green and Greenland Really Icy?"] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171204222855/https://news.nationalgeographic.com/2016/06/iceland-greenland-name-swap/|date=4 December 2017}}, ''[[National Geographic]]'' (30 June 2016).</ref> ഗ്രീൻലാൻഡിക് ഭാഷയിൽ ആ പ്രദേശത്തിന്റെ പേര് കലാലിത് നുനാത്ത് എന്നാണ്. കാലാലിതുകൾ പ്രദേശത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറൻ മേഖലയിൽ വസിക്കുന്ന ഗ്രീൻലാൻഡിക് ഇന്യൂട്ടുകളുടെ ഒരു കൂട്ടമാണ്. == ചരിത്രം == എഴുതപ്പെട്ട ചരിത്രവിവരണങ്ങൾക്ക് മുൻപ് പാലിയോ-എസ്കിമോകൾ ഇവിടെ വസിച്ചിരുന്നു. എ.ഡി 984 മുതൽ ദ്വീപിന്റെ ഏറ്റവും തെക്കുകിഴക്കൻ മുനമ്പിനടുത്തുള്ള [[ഫ്യോർഡ്|ഫ്യോർഡുകളിൽ]] ഐസ്‌ലാൻഡുകാർ കോളനി സ്ഥാപിച്ചിരുന്നു. ഇത്തരം ആവാസകേന്ദ്രങ്ങൾ വളരെപ്പെട്ടെന്ന് വികസിച്ചു, നൂറ്റാണ്ടുകളോളം ഇത് തുടർന്നുവെങ്കിലും 1400 കളിൽ ഇവ അപ്രത്യക്ഷമായി, ചെറു ഹിമയുഗത്തിന്റെ ക്രമരഹിത വെളിപ്പെടലുകൾ നടന്ന കാലമായിരുന്നു അത്. <ref name="Diamond">{{cite book |author=Diamond, Jared M. |title=Collapse: how societies choose to fail or succeed |url=https://archive.org/details/collapse00jare |publisher=Penguin |location=Harmondsworth [Eng.] |year=2006 |pages= |isbn=0-14-303655-6 |oclc= |doi= }}</ref> === ആദ്യകാല പാലിയോ-ഇന്യൂട്ട് സംസ്കാരങ്ങൾ === [[File:Independence-fjord.svg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Independence-fjord.svg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|ഇൻഡിപെൻഡൻസ് ഫ്‌ജോർഡിന് ചുറ്റുമുള്ള ഇൻഡിപെൻഡൻസ് I, ഇൻഡിപെൻഡൻസ് II സംസ്കാരങ്ങളുടെ മേഖലകൾ.]] പുരാവസ്തു കണ്ടെത്തലുകളിലൂടെ അറിയപ്പെടുന്ന നിരവധി പാലിയോ-ഇന്യൂട്ട് സംസ്കാരങ്ങൾക്ക് ആവാസ കേന്ദ്രമായിരുന്നു ചരിത്രാതീത കാലഘട്ടത്തിൽ ഗ്രീൻലാൻഡ്. പാലിയോ-ഇന്യൂട്ട് ജനത ഗ്രീൻലാൻഡിലേക്ക് ആദ്യമായി പ്രവേശിച്ചത് ബിസി 2500-ഓടെയാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. ബിസി 2500 മുതൽ ബിസി 800 വരെയുള്ള കാലത്ത് തെക്കൻ, പടിഞ്ഞാറൻ ഗ്രീൻലാൻഡിൽ സഖാഖ് സംസ്കാരം അധിവസിച്ചിരുന്നു. ആ കാലഘട്ടത്തിലെ അവശിഷ്ടങ്ങളുടെ ഭൂരിഭാഗവും സംസ്കാരത്തിന് പേരിട്ടിരിക്കുന്ന സഖാഖ് സ്ഥലം ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഡിസ്കോ ഉൾക്കടലിനു ചുറ്റുമാണ്.<ref>{{Cite journal |last=Grønnow |first=B. |year=1988 |title=Prehistory in permafrost: Investigations at the Saqqaq site, Qeqertasussuk, Disco Bay, West Greenland |journal=Journal of Danish Archaeology |volume=7 |issue=1 |pages=24–39 |doi=10.1080/0108464X.1988.10589995}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Møbjerg |first=T. |year=1999 |title=New adaptive strategies in the Saqqaq culture of Greenland, c. 1600–1400 BC |journal=World Archaeology |volume=30 |issue=3 |pages=452–65 |doi=10.1080/00438243.1999.9980423 |jstor=124963}}</ref> ബിസി 2400 മുതൽ ബിസി 1300 വരെയുള്ള കാലത്ത്, വടക്കൻ ഗ്രീൻലാൻഡിൽ ഇൻഡിപെൻഡൻസ് I സംസ്കാരം നിലനിന്നിരുന്നു. ഇത് ആർട്ടിക് ചെറുകിട ഉപകരണ പാരമ്പര്യത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്നു.<ref name="Greenland History">{{Cite web|url=http://www.greenland.com/en/about-greenland/kultur-sjael/historie.aspx|title=The history of Greenland – From dog sled to snowmobile|access-date=10 September 2011|publisher=Greenland.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20110927011214/http://www.greenland.com/en/about-greenland/kultur-sjael/historie.aspx|archive-date=27 September 2011|url-status=dead}}</ref><ref name="Greenland Migration">{{Cite web|url=http://www.greenland.com/en/about-greenland/kultur-sjael/historie/indvandringerne-til-groenland.aspx|title=Migration to Greenland – the history of Greenland|access-date=10 September 2011|publisher=Greenland.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20110905074558/http://www.greenland.com/en/about-greenland/kultur-sjael/historie/indvandringerne-til-groenland.aspx|archive-date=5 September 2011|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite journal |last1=Rasch |first1=M. |last2=Jensen |first2=J. F. |year=1997 |title=Ancient Eskimo dwelling sites and Holocene relative sea-level changes in southern Disko Bugt, central West Greenland |journal=Polar Research |volume=16 |issue=2 |pages=101–15 |bibcode=1997PolRe..16..101R |doi=10.3402/polar.v16i2.6629}}</ref> ഡെൽറ്റെറാസെർൻ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പട്ടണങ്ങൾ ഇക്കാലത്ത് പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു. ബിസി 800-ഓടെ, സഖാഖ് സംസ്കാരം അപ്രത്യക്ഷമാകുകയും, പടിഞ്ഞാറൻ ഗ്രീൻലാൻഡിൽ ആദ്യകാല ഡോർസെറ്റ് സംസ്കാരവും വടക്കൻ ഗ്രീൻലാൻഡിൽ ഇൻഡിപെൻഡൻസ് II സംസ്കാരവും ഉയർന്നുവരുകയും ചെയ്തു.<ref>{{Cite journal |last1=Ramsden |first1=P. |last2=Tuck |first2=J. A. |year=2001 |title=A Comment on the Pre-Dorset/Dorset Transition in the Eastern Arctic |url=https://www.academia.edu/231379 |url-status=live |journal=Anthropological Papers of the University of Alaska |series=New Series |volume=1 |pages=7–11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220408154010/https://www.academia.edu/231379 |archive-date=2022-04-08}}</ref> ഡോർസെറ്റ് ജനത പിൽക്കാല തുലെ ജനതയെ എപ്പോഴെങ്കിലും കണ്ടുമുട്ടിയിട്ടുണ്ടോ എന്ന കാര്യം അവ്യക്തമാണ്. ഡോർസെറ്റ് സംസ്കാരത്തിലെ ആളുകൾ പ്രധാനമായും തിമിംഗലങ്ങളെയും റെയിൻഡിയറുകളെയും വേട്ടയാടിയാണ് ജീവിച്ചിരുന്നത്.<ref>{{Cite journal |last=Grønnow |first=B. |year=1986 |title=Recent archaeological investigations of West Greenland caribou hunting |journal=Arctic Anthropology |volume=23 |issue=1/2 |pages=57–80 |jstor=40316103}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Rowley |first=G. |year=1940 |title=The Dorset culture of the eastern Arctic |journal=American Anthropologist |volume=42 |issue=3 |pages=490–99 |doi=10.1525/aa.1940.42.3.02a00080 |doi-access=free}}</ref><ref>{{Cite book |last1=Gulløv |first1=H. C. |title=The archaeology of shamanism |last2=Appelt |first2=M. |publisher=Routledge |year=2001 |isbn=0-415-25255-5 |page=146 |chapter=Social bonding and shamanism among Late Dorset groups in High Arctic Greenland}}</ref><ref>{{Cite book |last=Gulløv |first=H. C. |title=In search of the Dorset culture in the Thule culture. The Paleoo Cultures of Greenland |publisher=Copenhagen: Danish Polar Center (Publication No. 1) |year=1996 |pages=201–14}}</ref> === നോർസ് കുടിയേറ്റ കേന്ദ്രം === [[File:I._E._C._Rasmussen_-_Sommernat_under_den_Grønlandske_Kyst_circa_Aar_1000.jpg|കണ്ണി=https://en.wikipedia.org/wiki/File:I._E._C._Rasmussen_-_Sommernat_under_den_Gr%C3%B8nlandske_Kyst_circa_Aar_1000.jpg|ഇടത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|''Summer Night Off the Greenland Coast Circa Year 1000'', by [[:en:Carl_Rasmussen|Carl Rasmussen]], 1875]] 986 മുതൽ, [[എറിക് ദി റെഡ്]] നയിച്ച 14 ബോട്ടുകളുടെ ഒരു സംഘത്തിലൂടെ, ഐസ്‌ലാൻഡുകാരും നോർവീജിയക്കാരും പടിഞ്ഞാറൻ തീരത്ത് താമസമാക്കി. ദ്വീപിന്റെ തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ അറ്റത്തിനടുത്തുള്ള [[ഫ്യോർഡ്|ഫ്ജോർഡുകളിൽ]] അവർ കിഴക്കൻ സെറ്റിൽമെന്റ്, പടിഞ്ഞാറൻ സെറ്റിൽമെന്റ്, മധ്യ സെറ്റിൽമെന്റ് എന്നിങ്ങനെ മൂന്ന് വാസസ്ഥലങ്ങൾ രൂപീകരിച്ചു.<ref name="Brown20002">[http://www.archaeology.org/online/features/greenland/ The Fate of Greenland's Vikings] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110111090459/http://www.archaeology.org/online/features/greenland/|date=11 January 2011}}, by Dale Mackenzie Brown, ''Archaeological Institute of America'', 28 February 2000</ref><ref>Kudeba, N. (19 April 2014). Chapter 5, "Norse Explorers from Erik the Red to Leif Erikson", in ''Canadian Explorers''.</ref> വടക്കൻ, പടിഞ്ഞാറൻ ഭാഗങ്ങൾ കൈവശപ്പെടുത്തിയിരുന്ന പിൽക്കാല ഡോർസെറ്റ് സംസ്കാര നിവാസികളുമായും പിന്നീട് വടക്ക് നിന്ന് പ്രവേശിച്ച തുലെ സംസ്കാരത്തിൽ പെട്ടവരുമായും അവർ ദ്വീപ് പങ്കിട്ടു. 1261-ൽ നോർവേ രാജ്യത്തിന്റെ കീഴിലുള്ള നോർവീജിയൻ ഭരണത്തിന് നോർവീജിയൻ ഗ്രീൻലാൻഡുകാർ കീഴടങ്ങി.<ref name="Encyclopedia.com">{{cite web|url=https://www.encyclopedia.com/science/encyclopedias-almanacs-transcripts-and-maps/viking-settlers-greenland|title=Viking Settlers in Greenland|access-date=2023-12-18|website=Encyclopedia.com|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20240610113237/https://www.encyclopedia.com/science/encyclopedias-almanacs-transcripts-and-maps/viking-settlers-greenland|archive-date=10 June 2024|url-status=live}}</ref> 1380-ൽ നോർവേ രാജ്യം ഡെൻമാർക്കുമായി ഒരു വ്യക്തിഗത യൂണിയനിൽ പ്രവേശിക്കുകയും 1397 മുതൽ ഇത് കൽമാർ യൂണിയന്റെ ഭാഗമായിരിക്കുകയും ചെയ്തു.<ref>{{Cite book |last=Boraas |first=Tracey |url=https://archive.org/details/sweden0000bora/page/24 |title=Sweden |publisher=Capstone Press |year=2002 |isbn=0-7368-0939-2 |page=[https://archive.org/details/sweden0000bora/page/24 24]}}</ref> നൂറ്റാണ്ടുകളായി അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച ബ്രാറ്റാഹ്ലിഡ് പോലുള്ള നോർസ് വാസസ്ഥലങ്ങൾ പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ, ഒരുപക്ഷേ ചെറിയ ഹിമയുഗത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ അപ്രത്യക്ഷമായി.<ref name="Diamond2">{{Cite book |last=Diamond |first=Jared |author-link=Jared Diamond |title=Collapse: How Societies Choose to Fail or Succeed |title-link=Collapse: How Societies Choose to Fail or Succeed |publisher=Penguin |year=2006 |isbn=978-0-14-303655-5 |location=Harmondsworth [Eng.]}}</ref> ചില റൂണിക് ലിഖിതങ്ങൾ ഒഴികെ, നോർസ് അധിവാസ കേന്ദ്രങ്ങളിൽ നിന്ന് നിലനിൽക്കുന്ന ഒരേയൊരു സമകാലിക രേഖകൾ അല്ലെങ്കിൽ ചരിത്രരചനകൾ ഐസ്‌ലാൻഡുമായോ നോർവേയുമായോ ഉള്ള അവരുടെ ബന്ധത്തെക്കുറിച്ചുള്ളതാണ്. മധ്യകാല നോർവീജിയൻ ഇതിഹാസങ്ങളും ചരിത്രകൃതികളും ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെയും ഗാർഡറിലെ ബിഷപ്പുമാരെയും നികുതി ശേഖരണത്തെയും കുറിച്ച് പരാമർശിക്കുന്നു. കൊനുങ്സ് സ്കുഗ്ഗ്സ്ജാ (രാജാവിന്റെ കണ്ണാടി) യിലെ ഒരു അദ്ധ്യായം നോർസ് ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ കയറ്റുമതി, ഇറക്കുമതി, ധാന്യകൃഷി എന്നിവയെക്കുറിച്ച് വിവരിക്കുന്നു. ഗ്രീൻലാൻഡിലെ ജീവിതത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഐസ്‌ലാൻഡിക് ഇതിഹാസ വിവരണങ്ങൾ പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിലും അതിനുശേഷവും രചിക്കപ്പെട്ടവയായതിനാൽ, അവ ആദ്യകാല നോർസ് ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ ചരിത്രത്തിന്റെ പ്രാഥമിക ഉറവിടങ്ങളല്ല.<ref name="Grove2">{{Cite journal |last=Grove |first=Jonathan |year=2009 |title=The place of Greenland in medieval Icelandic saga narrative |url=https://cambridge.academia.edu/JonathanGrove/Papers/397439/The_Place_of_Greenland_In_Medieval_Icelandic_Saga_Narrative |url-status=dead |journal=Journal of the North Atlantic |volume=2 |pages=30–51 |doi=10.3721/037.002.s206 |s2cid=163032041 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120411212816/http://cambridge.academia.edu/JonathanGrove/Papers/397439/The_Place_of_Greenland_In_Medieval_Icelandic_Saga_Narrative |archive-date=11 April 2012}}</ref> നോർസ് ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ പിൽക്കാല വിവരണങ്ങളുമായി ഈ പ്രാഥമിക വിവരണങ്ങൾ കൂടുതൽ സാമ്യത പുലർത്തുന്നു. ആധുനിക ധാരണ പ്രധാനമായും പുരാവസ്തു സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഭൗതിക ഡാറ്റയെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്നു. ഐസ്-കോർ, ക്ലാം-ഷെൽ ഡാറ്റ എന്നിവയുടെ വ്യാഖ്യാനം സൂചിപ്പിക്കുന്നത് AD 800 നും 1300 നും ഇടയിൽ തെക്കൻ ഗ്രീൻലാൻഡിലെ ഫ്‌ജോർഡുകൾക്ക് ചുറ്റുമുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ താരതമ്യേന സൗമ്യമായ കാലാവസ്ഥയായിരുന്നുവെന്നും വടക്കൻ അറ്റ്ലാന്റിക്കിലെ സാധാരണയുള്ളതിൽനിന്ന് നിരവധി ഡിഗ്രി സെൽഷ്യസ് ചൂട് കൂടുതലായിരുന്നതിനാൽ,<ref name="Arnold">Arnold C. (June 2010) "Cold Did In the Norse", ''Earth Magazine''. p. 9.</ref> മരങ്ങളും സസ്യസസ്യങ്ങളും വളരുകയും കന്നുകാലികളെ വളർത്തുകയും ചെയ്തിരുന്നുവെന്നാണ്. ബാർലി ഒരു വിളയായി വളർത്തിയിരുന്നു.<ref>{{Cite book |last=Behringer |first=Wolfgang |url=https://books.google.com/books?id=VqjESAAACAAJ |title=Kulturgeschichte des Klimas: Von der Eiszeit zur globalen Erwärmung |date=9 September 2009 |publisher=Dt. Taschenbuch-Verlag |isbn=978-3-406-52866-8 |location=Munich |language=de |access-date=18 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230624225857/https://books.google.com/books?id=VqjESAAACAAJ |archive-date=24 June 2023 |url-status=live}}</ref> കഴിഞ്ഞ 100,000 വർഷത്തിനിടയിൽ ഗ്രീൻലാൻഡിൽ പലതവണ നാടകീയമായ താപനില മാറ്റങ്ങൾ ഉണ്ടായിട്ടുണ്ടെന്ന് ഐസ് കോറുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{Cite journal |last1=Alley |first1=R. |last2=Mayewski |first2=P. |last3=Peel |first3=D. |last4=Stauffer |first4=B. |year=1996 |title=Twin ice cores from Greenland reveal history of climate change, more |url=https://digitalcommons.library.umaine.edu/ers_facpub/252 |url-status=live |journal=Eos, Transactions American Geophysical Union |volume=77 |issue=22 |pages=209–10 |bibcode=1996EOSTr..77R.209A |doi=10.1029/96EO00142 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180414125211/https://digitalcommons.library.umaine.edu/ers_facpub/252/ |archive-date=14 April 2018 |access-date=16 August 2019}}</ref> അതുപോലെ ശൈത്യകാലത്തെ ക്ഷാമങ്ങളെക്കുറിച്ച് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ള ഐസ്‌ലാൻഡിക് ബുക്ക് ഓഫ് സെറ്റിൽമെന്റ്‌സിൽ, "വൃദ്ധരും നിസ്സഹായരുമായവരെ കൊന്ന് പാറക്കെട്ടുകളിലേക്ക് വലിച്ചെറിഞ്ഞു" എന്നു വിവരിക്കുന്നു.<ref name="Arnold2">Arnold C. (June 2010) "Cold Did In the Norse", ''Earth Magazine''. p. 9.</ref> 14-ാം നൂറ്റാണ്ടിലും 15-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിലും ഈ നോർസ് വാസസ്ഥലങ്ങൾ ക്രമേണ് അപ്രത്യക്ഷമായി.<ref>"[http://www.abc.net.au/science/articles/2003/07/17/2858655.htm Why societies collapse] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120802053920/http://www.abc.net.au/science/articles/2003/07/17/2858655.htm|date=2 August 2012}}". ABC Science.</ref> വെസ്റ്റേൺ സെറ്റിൽമെന്റിന്റെ അപ്രത്യക്ഷമാകൽ വേനൽക്കാല-ശീതകാല താപനിലയിലെ കുറവുമായി ഒത്തുപോകുന്നു. ലിറ്റിൽ ഹിമയുഗത്തിലെ വടക്കൻ അറ്റ്ലാന്റിക് സീസണൽ താപനിലയിലെ വ്യതിയാനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു പഠനം വ്യക്തമാക്കുന്നത് 14-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആരംഭത്തോടെ പരമാവധി വേനൽക്കാല താപനിലയിൽ ഗണ്യമായ കുറവ് കാണിച്ചുവെന്നാണ് - അതായത് ആധുനിക വേനൽക്കാല താപനിലയേക്കാൾ 6 മുതൽ 8 °C (11 മുതൽ 14 °F) വരെ താപനിലയിൽ കുറവ് സംഭവിച്ചു.<ref>{{Cite journal |last1=Patterson |first1=W. P. |last2=Dietrich |first2=K. A. |last3=Holmden |first3=C. |last4=Andrews |first4=J. T. |date=23 March 2010 |title=Two millennia of North Atlantic seasonality and implications for Norse colonies |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences |volume=107 |issue=12 |pages=5306–5310 |bibcode=2010PNAS..107.5306P |doi=10.1073/pnas.0902522107 |pmc=2851789 |pmid=20212157 |doi-access=free}}</ref> കഴിഞ്ഞ 2,000 വർഷത്തിനിടയിലെ ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ ശൈത്യകാല താപനില 14-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിലും 15-ാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിലുമാണെന്നും ഈ പഠനം കണ്ടെത്തിയിരുന്നു. പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ ആരംഭം മുതൽ മധ്യം വരെയുള്ള കാലത്തെ, ശൈത്യകാലത്ത് കിഴക്കൻ കുടിയേറ്റം ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരിക്കാം. 1920-കളിൽ നോർസ് കുടിയേറ്റ കേന്ദ്രമായിരുന്ന ഹെർജോൾഫ്‌സ്‌നെസിൽ നടന്ന പുരാവസ്തു ഗവേഷണങ്ങളിൽ നിന്ന് ഉരുത്തിരിഞ്ഞ സിദ്ധാന്തങ്ങൾ പ്രകാരം, ഈ കാലഘട്ടത്തിലെ മനുഷ്യ അസ്ഥികളുടെ അവസ്ഥ സൂചിപ്പിക്കുന്നത് നോർസ് ജനത പോഷകാഹാരക്കുറവുള്ളവരായിരുന്നു എന്നാണ്. കൃഷി, പുൽത്തകിടി വെട്ടിവെളുപ്പിക്കൽ, മരം മുറിക്കൽ എന്നീ പ്രവർത്തികളിലൂടെ നോർസുകൾ പ്രകൃതിദത്ത സസ്യങ്ങൾ നശിപ്പിച്ചതിന്റെ ഫലമായുണ്ടായ മണ്ണൊലിപ്പ് കാരണമാകാം ഇത്. പകർച്ചവ്യാധിയായ പ്ലേഗ് മൂലമുള്ള വ്യാപകമായ മരണങ്ങളും പോഷകാഹാരക്കുറവിന്റെ ഫലമായിരിക്കാം.<ref name="IngstadIngstad2000">{{Cite book |last1=Ingstad |first1=Helge |url={{GBurl|Gj-I5hdpzGoC |p=28}} |title=The Viking Discovery of America: The Excavation of a Norse Settlement in L'Anse Aux Meadows, Newfoundland |last2=Stine Ingstad |first2=Anne |publisher=Breakwater Books |year=2000 |isbn=1-55081-158-4 |pages=28–}}</ref> ചെറിയ ഹിമയുഗത്തിലെ താപനിലയിലുണ്ടായ കുറവ്; സ്ക്രോലിംഗുകളുമായുള്ള സായുധ സംഘട്ടനങ്ങൾ ([[ഇന്യൂട്ട്|ഇന്യൂട്ടിനുള്ള]] നോർസ് പദം, "ദുഷ്ടന്മാർ" എന്നർത്ഥം<ref name="Diamond3">{{Cite book |last=Diamond |first=Jared |author-link=Jared Diamond |title=Collapse: How Societies Choose to Fail or Succeed |title-link=Collapse: How Societies Choose to Fail or Succeed |publisher=Penguin |year=2006 |isbn=978-0-14-303655-5 |location=Harmondsworth [Eng.]}}</ref>) എന്നിവയും ഇവരുടെ വ്യാപകമായ മരണത്തിന് ഹേതുവാണ്. നോർസ് കോളനിവൽക്കരണം സസ്യജാലങ്ങളിൽ നാടകീയമായ പ്രതികൂല പാരിസ്ഥിതിക സ്വാധീനം ചെലുത്തിയെന്ന പൊതു അനുമാനത്തെ സമീപകാല പുരാവസ്തു പഠനങ്ങൾ ഒരു പരിധിവരെ വെല്ലുവിളിക്കുന്നു. എന്നാൽ നോർസുകളുടെ മണ്ണ് പരിപോഷണ ഉപായങ്ങളുടെ സൂചനകളെ ഡാറ്റ പിന്തുണയ്ക്കുന്നു.<ref>Bishop, Rosie R., et al. "A charcoal-rich horizon at Ø69, Greenland: evidence for vegetation burning during the Norse landnám?." ''Journal of Archaeological Science'' 40.11 (2013): 3890–902</ref> ഗ്രീൻലാൻഡിൽ നിന്നുള്ള ഏറ്റവും വിലയേറിയ കയറ്റുമതിയായ വാൽറസ് ദന്തത്തിന്റെ<ref name="LeoneKnauf2015">{{Cite book |last1=Leone |first1=Mark P. |url={{GBurl |id=zJy4CQAAQBAJ |p=211}} |title=Historical Archaeologies of Capitalism |last2=Knauf |first2=Jocelyn E. |date=2015 |publisher=Springer |isbn=978-3-319-12760-6 |page=211}}</ref> വില ഉയർന്ന നിലവാരമുള്ള മറ്റ് സ്രോതസ്സുകളിൽനിന്നുള്ള കൊമ്പുകളുടെ മത്സരം കാരണം കുറഞ്ഞതും, കൂടാതെ പട്ടിണിയോ ബുദ്ധിമുട്ടുകളോ ഉള്ളതിന് തെളിവുകൾ കുറവായിരുന്നതിനാലും പതിനഞ്ചാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ഏകദേശം 2,500 ൽ കൂടുതൽ ഉണ്ടായിരുന്ന നോർസ് ജനത ക്രമേണ ഗ്രീൻലാൻഡ് അധിവാസ കേന്ദ്രങ്ങൾ ഉപേക്ഷിച്ചതെന്ന് കൂടുതൽ സമീപകാല തെളിവുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=http://www.smithsonianmag.com/history/why-greenland-vikings-vanished-180962119/|title=Why Did Greenland's Vikings Vanish?|access-date=13 March 2017|last=Folger|first=Tim|archive-url=https://web.archive.org/web/20170317033211/http://www.smithsonianmag.com/history/why-greenland-vikings-vanished-180962119/|archive-date=17 March 2017|url-status=live}}</ref> === അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളും ശീതയുദ്ധവും === 1946-ൽ ഡെൻമാർക്കിൽ നിന്ന് 100 മില്യൺ യുഎസ് ഡോളറിന് (2024-ൽ 1.6 ബില്യൺ യുഎസ് ഡോളറിന് തുല്യം) ഗ്രീൻലാൻഡ് വാങ്ങാൻ [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്ക]] സന്നദ്ധത പ്രകടിപ്പിച്ചു. ഡാനിഷ് രാജ്യത്തിന്റെ അവിഭാജ്യ ഘടകമായി കാണപ്പെട്ടിരുന്ന ഈ ദ്വീപ്, അതിന്റെ ചരിത്രത്തിനും ദേശീയ സ്വത്വത്തിനും വളരെ പ്രധാനമായിരുന്നതിനാൽ ഡെൻമാർക്ക് ഈ വാഗ്ദാനം ശക്തമായി നിരസിച്ചു..<ref>{{Cite magazine|date=27 January 1947|title=Deepfreeze Defense|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,778870,00.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20090221020734/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,778870,00.html|archive-date=21 February 2009|access-date=14 May 2008|magazine=Time}}</ref><ref>{{Cite news|last=Miller|first=John J.|date=7 May 2001|title=Let's Buy Greenland! — A complete missile-defense plan|url=http://www.nationalreview.com/nr_comment/nr_comment050701b.shtml|archive-url=https://web.archive.org/web/20100107010850/http://www.nationalreview.com/nr_comment/nr_comment050701b.shtml|archive-date=7 January 2010|work=National Review}}</ref> 1951-ൽ ഡെൻമാർക്കും യു.എസും ഒരു ഗ്രീൻലാൻഡ് പ്രതിരോധ കരാറിൽ ഒപ്പുവച്ചതു പ്രകാരം ഡെൻമാർക്ക് സമ്മതിച്ചാൽ അല്ലെങ്കിൽ നാറ്റോ ആവശ്യമാണെന്ന് കരുതുന്നെങ്കിൽ, യു.എസിന് ഗ്രീൻലാൻഡിലെ സൈനിക താവളങ്ങൾ നിലനിർത്താനും പുതിയ താവളങ്ങൾ അല്ലെങ്കിൽ "പ്രതിരോധ മേഖലകൾ" സ്ഥാപിക്കാനും അനുവദിച്ചു.<ref>{{Cite magazine|date=27 January 1947|title=Deepfreeze Defense|url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,778870,00.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20090221020734/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,778870,00.html|archive-date=21 February 2009|access-date=14 May 2008|magazine=Time}}</ref> ഈ കരാർ പ്രകാരം ഗ്രീൻലാൻഡിലെ ഡാനിഷ് പരമാധികാരത്തെ ലംഘിക്കാതെ യുഎസ് സൈന്യത്തിന് ഈ പ്രതിരോധ മേഖലകൾക്കിടയിൽ സ്വതന്ത്രമായി ഉപയോഗിക്കാനും നീങ്ങാനും കഴിയുമായിരുന്നു.<ref name="auto">{{cite book |author1-last=Beukel |author1-first=Erik |title=Phasing Out the Colonial Status of Greenland, 1945–54: A Historical Study |publisher=Museum Tusculanum Press |year=2010 |isbn=978-87-635-2587-9 |editor1-last=Rytter |editor1-first=Jens Elo |series=Meddelelser om Grønland |volume=37 |pages=56–57 |chapter=The Greenland Issue |issn=0106-1062}}</ref> 1951 നും 1953 നും ഇടയിൽ ഏകീകൃത നാറ്റോ പ്രതിരോധ തന്ത്രത്തിന്റെ ഭാഗമായി അമേരിക്ക ഈ പ്രദേശത്ത് തുലെ എന്ന വ്യോമതാവളം വളരെയധികം വികസിപ്പിച്ചു. സമീപത്തുള്ള മൂന്ന് ഗ്രാമങ്ങളിലെ തദ്ദേശവാസികളെ ശൈത്യകാലത്ത് 100 കിലോമീറ്ററിലധികം (62 മൈൽ) ദൂരേക്ക് മാറ്റി. ഗ്രീൻലാൻഡിക് ഐസ് ക്യാപ്പിൽ പ്രോജക്റ്റ് ഐസ്‌വോം എന്ന് പേരിട്ട രഹസ്യ ആണവ മിസൈൽ വിക്ഷേപണ സ്ഥലങ്ങളുടെ ഒരു ഭൂഗർഭ ശൃംഖല നിർമ്മിക്കാനും അമേരിക്ക ശ്രമിച്ചു.<ref>Weiss, Erik D. "Cold War Under the Ice: The Army's Bid for a Long-Range Nuclear Role, 1959–1963." ''Journal of Cold War Studies'', vol. 3, no. 3, 2001, pp. 31–58. [https://www.jstor.org/stable/26925134 JSTOR website] Retrieved 12 April 2025.</ref> 1996 ൽ തരംതിരിച്ച രേഖകൾ പ്രകാരം,<ref>Weiss, Erik D. "Cold War Under the Ice: The Army's Bid for a Long-Range Nuclear Role, 1959–1963." ''Journal of Cold War Studies'', vol. 3, no. 3, 2001, pp. 31–58. [https://www.jstor.org/stable/26925134 JSTOR website] Retrieved 12 April 2025.</ref> 1960 മുതൽ 1966 വരെ ക്യാമ്പ് സെഞ്ച്വറിയിൽ നിന്ന് കൈകാര്യം ചെയ്തിരുന്ന ഈ പദ്ധതി പിന്നീട് പ്രവർത്തനക്ഷമമല്ലെന്ന് കണ്ടെത്തി ഉപേക്ഷിച്ചു.<ref>Weiss, Erik D. "Cold War Under the Ice: The Army's Bid for a Long-Range Nuclear Role, 1959–1963." ''Journal of Cold War Studies'', vol. 3, no. 3, 2001, pp. 31–58. [https://www.jstor.org/stable/26925134 JSTOR website] Retrieved 12 April 2025.</ref> മിസൈലുകൾ ഒരിക്കലും വിന്യസിച്ചിരുന്നില്ല, മാത്രമല്ല അങ്ങനെ ചെയ്യുന്നതിന് ഡാനിഷ് സർക്കാരിന്റെ ആവശ്യമായ സമ്മതം ഒരിക്കലും തേടിയിരുന്നുമില്ല. 1997 ൽ തുലെ വ്യോമതാവളത്തിന് സമീപം ഒരു ആണവായുധം ഘടിപ്പിച്ച B-52 ബോംബർ തകർന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട രേഖകൾക്കായി തരംതിരിച്ച രേഖകൾ പരിശോധിക്കുന്നതിനിടെയാണ് ഡാനിഷ് സർക്കാർ ഈ പ്രോഗ്രാമിന്റെ ദൗത്യത്തെക്കുറിച്ച് അറിയുന്നതുതന്നെ.<ref name="h-bomb">{{Cite news|date=21 January 2018|title=Cataclysmic cargo: The hunt for four missing nuclear bombs after a B-52 crash|newspaper=The Washington Post|url=https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/01/21/cataclysmic-cargo-the-hunt-for-four-missing-nuclear-bombs-after-a-b-52-crash/?noredirect=on|access-date=20 August 2019|archive-date=7 June 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200607060100/https://www.washingtonpost.com/news/retropolis/wp/2018/01/21/cataclysmic-cargo-the-hunt-for-four-missing-nuclear-bombs-after-a-b-52-crash/?noredirect=on|url-status=live}}</ref> 1948 മുതൽ 1950 വരെ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്ന ''ഗ്രീൻലാൻഡ് കമ്മീഷനിൽ'' നിന്നാണ് ഗവൺമെന്റ് മാറ്റത്തിലേക്കുള്ള ആദ്യ ചുവടുവയ്പ്പ് ആരംഭിച്ചത്. ജി-50 എന്ന അതിന്റെ അന്തിമ റിപ്പോർട്ടോടെ, ഗ്രീൻലാൻഡിനെ ആധുനികവൽക്കരിക്കുന്നതിനുള്ള ആദ്യ ചുവടുവയ്പ്പുകൾ ആരംഭിച്ചു. ഡെൻമാർക്കിന്റെ വികസന മാതൃക സ്വീകരിച്ചുകൊണ്ട്, ഗ്രീൻലാൻഡ് ഒരു ആധുനിക ക്ഷേമരാഷ്ട്രമായി മാറണമെന്ന് ഈ റിപ്പോർട്ട് ശുപാർശ ചെയ്തതോടൊപ്പം വ്യാപാര കുത്തക നിർത്തലാക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു.<ref>[https://danmarkshistorien.dk/vis/materiale/groenland Grønlands historie] danmarkshistorien.dk</ref> 1953-ലെ ഡാനിഷ് ഭരണഘടനയോടെ, ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ കൊളോണിയൽ പദവി എന്നെന്നേയ്ക്കുമായി അവസാനിക്കുകയും ഒരു ആംറ്റ് ('കൗണ്ടി') ആയി ഡാനിഷ് മണ്ഡലത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയ ദ്വീപ്, അങ്ങനെ മറ്റെല്ലാ ഡാനിഷ് കൗണ്ടികളെയും പോലെ ഡെൻമാർക്ക് രാജ്യത്തിലേയ്ക്ക് പൂർണ്ണമായും സംയോജിപ്പിക്കപ്പെട്ടു. ഗ്രീൻലാൻഡ് നിവാസികൾക്ക് ഡാനിഷ് പൗരത്വം നൽകപ്പെട്ടു. ഗ്രീൻലാൻഡിനോടുള്ള ഡാനിഷ് നയങ്ങൾ സാംസ്കാരിക സ്വാംശീകരണമെന്ന തന്ത്രമായിരുന്നു. ഈ കാലയളവിൽ, ഡാനിഷ് സർക്കാർ ഔദ്യോഗിക കാര്യങ്ങളിൽ ഡാനിഷ് ഭാഷയുടെ ഉപയോഗത്തെ പ്രത്യേകമായി പ്രോത്സാഹിപ്പിച്ചതോടൊപ്പം ഗ്രീൻലാൻഡുകാർ അവരുടെ പോസ്റ്റ്-സെക്കൻഡറി വിദ്യാഭ്യാസത്തിനായി ഡെൻമാർക്കിലേക്ക് പോകണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെടുകയും ചെയ്തു. ഗ്രീൻലാൻഡിലെ നിരവധി കുട്ടികൾ തെക്കൻ ഡെൻമാർക്കിലെ ബോർഡിംഗ് സ്കൂളുകളിൽ വളർന്നതിനാൽ അവരിൽ ചിലർക്ക് ഗ്രീൻലാൻഡുമായുള്ള സാംസ്കാരിക ബന്ധം നഷ്ടപ്പെടുകയു ചെയ്തു. ഗ്രീൻലാൻഡുകാരെ പ്രാഥമികമായി ഉപജീവനമാർഗ്ഗം തേടുന്നവരിൽ നിന്ന് നഗരവൽക്കരിക്കപ്പെട്ട കൂലിപ്പണിക്കാരാക്കി മാറ്റുന്ന ഈ നയങ്ങൾ ഒരർത്ഥത്തിൽ "വിജയിച്ചു", എങ്കിലും ഗ്രീൻലാൻഡിക് വരേണ്യവർഗം ഒരു ഗ്രീൻലാൻഡിക് സാംസ്കാരിക തനിമ നിലനിറുത്തുന്നതിനെക്കുറിച്ച് വീണ്ടും ചിന്തിക്കാൻ തുടങ്ങി. ഗ്രീൻലാൻഡിക് സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന് അനുകൂലമായി വികസിച്ച ഒരു പ്രസ്ഥാനം 1970 കളിൽ അതിന്റെ മൂർദ്ധന്യാവസ്ഥയിലെത്തി.<ref>{{cite book |last=Loukacheva |first=Natalia |url={{GBurl |id=HzPzwrUYdgkC |p=29}} |title=The Arctic Promise: Legal and Political Autonomy of Greenland and Nunavut |publisher=University of Toronto Press |year=2007 |isbn=978-0-8020-9486-5 |page=25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160413025807/https://books.google.com/books?id=HzPzwrUYdgkC&pg=PA25 |archive-date=13 April 2016 |url-status=live}}</ref> 1973-ൽ, ഗ്രീൻലാൻഡിനും കനേഡിയൻ പ്രദേശമായ [[നുനാവട്|നുനാവട്ടിനുമിടയിൽ]] [[നാരെസ് കടലിടുക്ക്|നാരെസ് കടലിടുക്കിലുള്ള]] ഒരു ചെറിയ ദ്വീപായ [[ഹാൻസ് ദ്വീപ്|ഹാൻസ് ദ്വീപിന്റെ]] ഉടമസ്ഥാവകാശത്തെച്ചൊല്ലി ഡെൻമാർക്കും കാനഡയും തമ്മിൽ ഒരു സൗഹാർദ്ദപരമായ അതിർത്തി തർക്കം ഉടലെടുത്തു. 2022 ൽ തർക്ക ദ്വീപ് ഏകദേശം പകുതിയായി വിഭജിക്കാൻ ഇരു രാജ്യങ്ങളും സമ്മതിച്ചതോടെ ഈ തർക്കത്തിന് വിരാമമായി.<ref>{{cite book |last=Loukacheva |first=Natalia |url={{GBurl |id=HzPzwrUYdgkC |p=29}} |title=The Arctic Promise: Legal and Political Autonomy of Greenland and Nunavut |publisher=University of Toronto Press |year=2007 |isbn=978-0-8020-9486-5 |page=25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160413025807/https://books.google.com/books?id=HzPzwrUYdgkC&pg=PA25 |archive-date=13 April 2016 |url-status=live}}</ref>1972-ൽ യൂറോപ്യൻ പൊതുവിപണിയിൽ ഡെന്മാർക്കിന്റെ പ്രവേശനവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട രാഷ്ട്രീയ സങ്കീർണതകൾ കാരണം, ഡെൻമാർക്ക് ഗ്രീൻലാൻഡിന് വ്യത്യസ്തമായ ഒരു പദവി കൊടുക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചതിന്റ ഫലമായി 1979-ൽ ഹോം റൂൾ ആക്റ്റ് നിലവിൽ വന്നു. 1979 ജനുവരി 17-ന് ഒരു റഫറണ്ടം നടന്നു. ഇത് പ്രകാരം ഗ്രീൻലാൻഡിന് പരിമിതമായ സ്വയംഭരണാവകാശത്തോടെ സ്വന്തം നിയമസഭയും ചില ആഭ്യന്തര നയങ്ങളുടെ നിയന്ത്രണവും ഏറ്റെടുത്തപ്പോൾ ഡെൻമാർക്ക് പാർലമെന്റ് ബാഹ്യ നയങ്ങൾ, സുരക്ഷ, പ്രകൃതി വിഭവങ്ങൾ എന്നിവയുടെ പൂർണ്ണ നിയന്ത്രണം നിലനിർത്തുകയും ചെയ്തു. 1979 മെയ് 1 ന് നിയമം പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നു. ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ രാഷ്ട്രത്തലവനായി ഡാനിഷ് രാജാവ് തുടർന്നു. 1985-ൽ, EEC യുടെ വാണിജ്യ മത്സ്യബന്ധന നിയന്ത്രണങ്ങളോടും സീൽത്തോൽ ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് EEC നിരോധനം ഏർപ്പെടുത്തിയതിനോടും യോജിക്കാത്തതിനാൽ ഗ്രീൻലാൻഡ് യൂറോപ്യൻ സാമ്പത്തിക സമൂഹത്തിൽനിന്ന് (EEC) പുറത്തുപോയി.<ref>[[Greenland#Stern|Stern]], pp. 55–56</ref> മെട്രോപൊളിറ്റൻ ഡെൻമാർക്കിലെന്നപോലെ, യുദ്ധാനന്തര കാലഘട്ടത്തിൽ ഗ്രീൻലാൻഡിലും ഒരു ക്ഷേമരാഷ്ട്രത്തിന്റെ ഗണ്യമായ വികാസം ഉണ്ടായിട്ടുണ്ട്. വിദ്യാഭ്യാസവും ആരോഗ്യ സംരക്ഷണവും സൗജന്യമാണ്, കൂടാതെ ഗ്രീൻലാൻഡിലെ LGBTQ അവകാശങ്ങൾ അമേരിക്കയിലും ലോകത്തും ഏറ്റവും വിപുലമായവയാണ്. 1987-ൽ, ഗ്രീൻലാൻഡുകാർക്ക് അവരുടെ സ്വന്തം ഭാഷയിലും രാജ്യത്തും ഉന്നത വിദ്യാഭ്യാസം നൽകുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ ഗ്രീൻലാൻഡ് സർവകലാശാല സ്ഥാപിതമായി. 2008 നവംബർ 25 ന് ഗ്രീൻലാൻഡ് വോട്ടർമാർ കൂടുതൽ സ്വയംഭരണത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു റഫറണ്ടം അംഗീകരിച്ചു.<ref>[[Greenland#Stern|Stern]], pp. 55–56</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.valg.gl/|title=Vejledende folkeafstemning om selvstyre ? 25-11-2008|access-date=26 November 2008|date=26 November 2008|publisher=SermitValg|language=kl|archive-url=https://web.archive.org/web/20081208143857/http://www.valg.gl/|archive-date=8 December 2008}}</ref> ഒരു പഠനമനുസരിച്ച്, 2008 ലെ വോട്ടെടുപ്പ് "സ്വന്തം ഭരണത്തിനും പൂർണ്ണ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുമിടയിലുള്ള ഒരു സംവിധാനമായി കാണാൻ കഴിയുന്ന" ഒരു ഭരണമാതൃക സൃഷ്ടിച്ചു.<ref>[[Greenland#Stern|Stern]], pp. 55–56</ref> 2009 ജൂൺ 21-ന്, ജുഡീഷ്യൽ കാര്യങ്ങൾ, പോലീസിംഗ് നയങ്ങൾ, പ്രകൃതിവിഭവങ്ങൾ എന്നിവയുടെ സ്വയംഭരണത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്തം ഏറ്റെടുക്കുന്നതിനുള്ള വ്യവസ്ഥകളോടെ ഗ്രീൻലാൻഡ് സ്വയംഭരണം നേടി. കൂടാതെ, അന്താരാഷ്ട്ര നിയമപ്രകാരം ഗ്രീൻലാൻഡുകാരെ ഒരു പ്രത്യേക ജനതയായും അംഗീകരിച്ചു.<ref name="stm.dk">[http://www.stm.dk/_p_13090.html Description of the Greenlandic Self-Government Act on the webpage of the Danish Ministry of State] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140922104912/http://www.stm.dk/_p_13090.html|date=22 September 2014}} "The Self-Government Act provides for the Self-Government authorities to assume a number of new fields of responsibility, such as administration of justice, including the establishment of courts of law; the prison and probation service; the police; the field relating to company law, accounting and auditing; mineral resource activities; aviation; law of legal capacity, family law and succession law; aliens and border controls; the working environment; as well as financial regulation and supervision, cf. Schedule I and II in the Annex to the Self-Government Act."</ref> പ്രദേശത്തിന്റെ വിദേശകാര്യങ്ങളുടെയും പ്രതിരോധ കാര്യങ്ങളുടെയും നിയന്ത്രണം ഡെൻമാർക്ക് നിലനിർത്തുന്നു, കൂടാതെ 3.2 ബില്യൺ ഡെന്മാർക്ക് ക്രോണിന്റെ വാർഷിക ബ്ലോക്ക് ഗ്രാന്റ് നിലനിർത്തുന്നു. ഗ്രീൻലാൻഡ് അതിന്റെ പ്രകൃതിവിഭവങ്ങളിൽ നിന്ന് വരുമാനം ശേഖരിക്കാൻ തുടങ്ങുമ്പോൾ, ഈ ഗ്രാന്റ് ക്രമേണ കുറയുകയും; ഡെൻമാർക്കിൽ നിന്ന് പ്രദേശത്തിന്റെ പൂർണ്ണ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിലേക്കുള്ള ഒരു ചുവടുവയ്പ്പായി ഇതിനെ പൊതുവെ കണക്കാക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.<ref>[[Greenland#Stern|Stern]], pp. 55–56</ref> 2012-ൽ നടന്ന ഒരു ചരിത്രപ്രധാനമായ ചടങ്ങിൽ ഗ്രീൻലാൻഡിക് ഭാഷയെ ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ ഏക ഔദ്യോഗിക ഭാഷയായി പ്രഖ്യാപിച്ചു.<ref>[[Greenland#Stern|Stern]], pp. 55–56</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.valg.gl/|title=Vejledende folkeafstemning om selvstyre ? 25-11-2008|access-date=26 November 2008|date=26 November 2008|publisher=SermitValg|language=kl|archive-url=https://web.archive.org/web/20081208143857/http://www.valg.gl/|archive-date=8 December 2008}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.canada.com/news/Greenland+takes+step+towards+full+independence/1713910/story.html|title=Greenland takes big step towards full independence|access-date=20 June 2009|last=Boswell|first=Randy|date=19 June 2009|website=Canwest News Services|publisher=Canada.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20090624150211/http://www.canada.com/news/Greenland%2Btakes%2Bstep%2Btowards%2Bfull%2Bindependence/1713910/story.html|archive-date=24 June 2009}}</ref> അമേരിക്കൻ പ്രസിഡന്റ് [[ഡോണൾഡ് ട്രംപ്|ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിന്റെ]] രണ്ടാം ഭരണ കാലത്ത്, സൈനിക അധിനിവേശ ഭീഷണികളോടെ ഗ്രീൻലാൻഡിനെ അമേരിക്കയിലേയ്ക്ക് കൂട്ടിച്ചേർക്കാനുള്ള പ്രചാരണം അമേരിക്ക പിന്തുടർന്നു.<ref name="g383">{{cite web|url=https://www.theguardian.com/world/2026/jan/06/why-is-donald-trump-renewing-calls-for-takeover-of-greenland|title=Why is Donald Trump renewing calls for takeover of Greenland?|access-date=2026-01-15|last=Bryant|first=Miranda|date=2026-01-06|website=The Guardian}}</ref> ട്രംപ് തന്റെ ആദ്യ പ്രസിഡൻഷ്യൽ കാലയളവിൽ ഗ്രീൻലാൻഡ് വാങ്ങാൻ നടത്തിയ ശ്രമം പരാജയപ്പെട്ടതിനെ തുടർന്നായിരുന്നു ഇത്. എന്നാൽ ഡാനിഷ് പ്രധാനമന്ത്രി മെറ്റ് ഫ്രെഡറിക്സെൻ ഈ നീക്കങ്ങളെ ശക്തമായി നിരസിച്ചു.<ref name="g3832">{{cite web|url=https://www.theguardian.com/world/2026/jan/06/why-is-donald-trump-renewing-calls-for-takeover-of-greenland|title=Why is Donald Trump renewing calls for takeover of Greenland?|access-date=2026-01-15|last=Bryant|first=Miranda|date=2026-01-06|website=The Guardian}}</ref> ഗ്രീൻലാൻഡിനെതിരായ ട്രംപിന്റെ ഭീഷണികൾ [[നാറ്റോ]] സഖ്യത്തിന് മുമ്പൊരിക്കലും ഉണ്ടായിട്ടില്ലാത്ത ഒരു പുതിയ വെല്ലുവിളിയായി വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു.<ref>[[Greenland#Stern|Stern]], pp. 55–56</ref> == ഭൂമിശാസ്ത്രവും കാലാവസ്ഥയും == [[പ്രമാണം:Greenland_map.svg|ലഘുചിത്രം|upright|ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ ഭൂപടം.]] ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ തെക്കുകിഴക്ക് [[അറ്റ്‌ലാന്റിക് മഹാസമുദ്രം|അറ്റ്ലാന്റിക്ക് മഹാസമുദ്രവും]], കിഴക്ക് ഗ്രീൻലാൻഡ് കടലും, വടക്ക് [[ആർട്ടിക് സമുദ്രം|ആർട്ടിക്ക് സമുദ്രവും]], പടിഞ്ഞാറ് [[ബാഫിൻ ഉൾക്കടൽ|ബാഫിൻ ഉൾക്കടലും]] സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ കിഴക്ക് വശത്ത് അറ്റ്ലാന്റിക്ക് സമുദ്രത്തിലുള്ള [[ഐസ്‌ലാന്റ്|ഐസ്‌ലാൻഡും]], പടിഞ്ഞാറ് ബഫിൻ ഉൾക്കടലോട് ചേർന്നുള്ള കാനഡയുമാണ്‌ ഏറ്റവും അടുത്ത രാജ്യങ്ങൾ. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ദ്വീപും സ്വയംഭരണ പ്രദേശവുമാണ്‌ ഗ്രീൻലാൻഡ്. കൂടാതെ ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ദേശീയോദ്യാനം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നതും ഈ ദ്വീപിലാണ്‌. [[പ്രമാണം:Greenland eastcoast.jpg|ലഘുചിത്രം|ഇടത്ത്‌|ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ തെക്കുകിഴക്കൻ തീരം]] ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ മൊത്തം വിസ്തീർണ്ണം 2,166,086 ചതുരശ്ര കി.മീറ്റർ (836,109 ച.മൈൽ) ആണ്‌. ഇതിൽ 1,755,637 ച.കി.മീ (677,676 ച.മൈൽ) (81%) ഭാഗവും ഹിമപാളികൾക്കൊണ്ട് മൂടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഈ ഹിമപാളികളുടെ അളവ് 2.85 ദശലക്ഷം ക്യുബിക്ക് കി.മീറ്റർ വരും.<ref>{{Cite web |url=http://www.grida.no/climate/ipcc_tar/wg1/412.htm#tab113 |title=IPCC Climate Change 2001: Working Group I: The Scientific Basis |access-date=2009-01-10 |archive-date=2007-12-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20071216235037/http://www.grida.no/climate/ipcc_tar/wg1/412.htm#tab113 |url-status=dead }}</ref> 39,330 കി.മീറ്ററാണ്‌ മൊത്തം തീരപ്രദേശത്തിന്റെ നീളം ഇത് ഭൂമധ്യരേഖയിൽകൂടിയുള്ള ഭൂമിയുടെ ചുറ്റളവിനോളം തുല്യമാണ്‌. 3,694 മീറ്റർ (12,119 അടി) ഉയരമുള്ള ഗൺജൊം ആണ്‌ ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ ഭാഗം, ഭൂരിഭാഗം പ്രദേശങ്ങളും 1,500 മീറ്ററിൽ താഴെയാണ്‌ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഗ്രീൻലാൻഡിനെ മൂടിയിരിക്കുന്ന ഹിമത്തിന്റെ ഭാരം കാരണമായി നടുഭാഗം സമുദ്രനിരപ്പിൽനിന്ന് 300 മീറ്റർ (1,000 അടി) തഴെയാണ്‌ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.<ref>DK Atlas, 2001.</ref> സാധരണനിലയിൽ ദ്വീപിന്റെ മധ്യഭാഗത്ത് നിന്നാണ്‌ തീരഭാഗത്തേക്ക് ഹിമം ഒഴുകിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. എല്ലാ പട്ടണങ്ങളും ജനവാസ പ്രദേശങ്ങളും തീരപ്രദേശത്തോട് ചേർന്നാണ്‌ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. കൂടാതെ ജനസംഖ്യയിൽ ഭൂരിഭാഗവും പശ്ചിമ തീരപ്രദേശങ്ങളിലാണ്‌ വസിക്കുന്നത്. ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ വടക്ക് ഭാഗവും കിഴക്ക് ഭാഗവും ഉൾപ്പെടുന്ന വടക്കുകിഴക്കൻ ഭാഗം ഏതെങ്കിലും പ്രദേശിക ഭരണത്തിന്റെ കീഴിൽ ഉൾപ്പെടുന്നില്ല മറിച്ച് ഈ ഭാഗം ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ദേശിയീദ്യാനം ആയ വടക്കുകിഴക്കൻ ഗ്രീൻലാൻഡ് ദേശിയോദ്യാനമാണ്‌. കുറഞ്ഞത് നാല ശാസ്ത്ര പര്യടന കേന്ദ്രങ്ങളും ക്യാമ്പുകളും ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ ഹിമപാളികൾ മൂടികിടക്കുന്ന മധ്യഭാഗത്ത് അവയ്ക്ക് മേലെ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നുണ്ട്. എസിമിറ്റെ, നോർത്ത് ഐസ്, നൊർത്ത് ജി.ആർ.ഐ.പി. ക്യാമ്പ്, റാവെൻ സ്കൈ വേ എന്നിവ അവയിൽപ്പെട്ടതാണ്‌. ഇപ്പോൾ അവിടെ വർഷം മുഴുവനും പ്രവർത്തിക്കുന്ന സമ്മിറ്റ് ക്യാമ്പ് എന്ന സ്റ്റേഷനുണ്ട്, [[1989]] ലാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്. [[1950]] വരെ ജോർഗെൻ ബ്രോണ്ട്‌ലണ്ട് ജോർഡ് എന്ന റേഡിയോ സ്റ്റേഷനായിരുന്നു ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വടക്കുള്ള സ്ഥിരവാസ കേന്ദ്രം. [[പ്രമാണം:Greenland scenery.jpg|ലഘുചിത്രം|ഇടത്ത്‌|ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ തെക്ക് നാനോർതാലികിൽ നിന്നുള്ള ദൃശ്യം, ഈ ഭാഗത്താണ് ജോർഡുകളും പർവ്വതങ്ങളും കൂടുതലുള്ളത്.]] ഗ്രീൻലാൻഡിന്റെ ഏറ്റവും വടക്കുള്ള പിയറി ലാൻഡ് ഹിമപാളികൾ നിറഞ്ഞതല്ല, കാരണം അവിടെ അന്തരീക്ഷം വളരെ വരണ്ടതാണ്‌, ഇത് ഹിമപാളി രൂപപ്പെടാൻ സഹായകമാകുന്നില്ല. ഗ്രീൻലാൻഡിലെ മഞ്ഞുപാളി ഉരുകുകയാണെങ്കിൽ സമുദ്രജലനിരപ്പ് 7 മീറ്ററിൽ <ref>[http://news.nationalgeographic.com/news/2004/04/0408_040408_greenlandicemelt.html Greenland Melt May Swamp LA, Other Cities, Study Says<!-- Bot generated title -->]</ref> കൂടുതൽ ഉയരുമെന്ന് കണക്കാക്കുന്നു, അങ്ങനെ സംഭവിക്കുകയാണെങ്കിൽ ഗ്രീൻലാൻഡ് ഒരു ദ്വീപസമൂഹമായി മാറാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. == അവലംബം == <references /> {{Euro-geo-stub}} {{Outlying territories of European countries |state=autocollapse}} <!-- മറ്റ് ഭാഷകളിൽ --> [[വർഗ്ഗം:വടക്കേ അമേരിക്കൻ രാജ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഒന്നിലധികം വൻകരകളിലായി വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന രാജ്യങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഗ്രീൻലാൻഡ്]] [[വർഗ്ഗം:നോർഡിക് രാജ്യങ്ങൾ]] lqorys8wmjroz2c31ki3s8a23orzq8b 0 69519 4614002 4613839 2026-04-17T07:42:27Z Symphonicallyu 155269 4614002 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Malayalam script}} {{For|ലിപി ഇവിടെക്ക് തിരിച്ചുവിട്ടിരിക്കുന്നു മലയാളം അക്ഷരമാല സന്ദർശിക്കുവാൻ|മലയാളം അക്ഷരമാല}} {{Infobox writing system | name = മലയാളലിപി | languages = [[മലയാള ഭാഷ|മലയാളം]]</br>[[തുളു]]<br/>[[സംസ്കൃതം]]<br/>[[കൊങ്കണി ഭാഷ|കൊങ്കണി]]<br/>[[ജസരി]]<br/>[[പണിയ ഭാഷ|പണിയ]]<br/>[[ബ്യാരി ഭാഷ|ബ്യാരി]]<br/>[[ബെട്ട കുറുംബ ഭാഷ|ബെട്ട കുറുംബ]]<br/>[[റാവുള ഭാഷ|റാവുള]]<br/><small>മറ്റു [[മലയാളമൊഴികൾ|മലയാളമൊഴികളും]] </small> | type = [[അബുഗിഡ]] | time = എ.ഡി. 830 – നിലവിൽ<ref name="Omniglot">{{Cite web|title=Malayalam alphabet, pronunciation and language|first=Simon|last=Ager|work=Omniglot|url=http://www.omniglot.com/writing/malayalam.htm|year=1998|access-date=2009-09-08}}</ref><ref name="Vazhapally Temple">{{Cite web|title=Vazhapally Temple|url=http://www.vazhappallytemple.org/history.html|publisher=Vazhappally Sree Mahadeva Temple|access-date=2009-10-31|url-status=usurped|archive-url=https://web.archive.org/web/20110109014543/http://www.vazhappallytemple.org/history.html|archive-date=2011-01-09}}</ref> | fam1 = [[ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] | fam2 = [[പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക് ലിപി|പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക്]] | fam3 = [[ഫിനീഷ്യൻ അക്ഷരമാല|ഫിനീഷ്യൻ]] | fam4 = [[അരമായ അക്ഷരമാല|അരമായ]] | fam5 = [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി]] | fam6 = [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി]] | fam7 = [[പല്ലവ ലിപി|പല്ലവ]] | fam8 = [[ഗ്രന്ഥ ലിപി|ഗ്രന്ഥ]] |sisters=[[തുളു ലിപി|തുളു]]<br />[[തിർകെ ലിപി|തിർകെ]]<br>[[ദിവെസ് അകുരു]]<br>[[സൗരാഷ്ട്ര ലിപി|സൗരാഷ്ട്ര]] |unicode = [http://www.unicode.org/charts/PDF/U0D00.pdf U+0D00–U+0D7F] |iso15924 = Mlym |sample = [[File:Malayalam Aksharamala.svg|300px|center]] | caption = <center><small>മലയാള അക്ഷരമാലെ</small></center> | imagesize = | text_sample = [[File:Malayala lipi.svg|300px|center]] | text_sample_caption = <small><center>മലയാളം ലിപിയിൽ "മലയാളലിപി" എന്ന് എഴുതിയിരിക്കുന്നു</center></small> | map = [[File:Malayalam language (ml, Q36236) distribution.svg|300px|center]] | mapcaption = <small><center>{{Legend|#2a7fff|ഭൂരിപക്ഷം ആളുകളും മലയാളം സംസാരിക്കുന്നു}}{{Legend|#80b3ff|ഗണ്യമായ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം മലയാളം സംസാരിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു ഭാഷകൾക്കൊപ്പം മലയാളവും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു. <ref name="mw">{{cite web|url=http://www.censusindia.gov.in/2011census/C-16.html|title=Census of India Website: Office of the Registrar General & Census Commissioner, India|access-date=26 December 2019|archive-date=15 August 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180815035759/http://www.censusindia.gov.in/2011census/C-16.html|url-status=live}}</ref>}}</center></small> }} {{brahmic}} [[ബ്രാഹ്മീയ കുടുംബം|ബ്രാഹ്മീയലിപികുടുംബത്തിൽ]] ഉൾപ്പെടുന്ന ഒരു ലിപിയാണ് മലയാളലിപി. മലയാളഭാഷ എഴുതന്നതിനാണ്, ഈ ലിപി പ്രധാനമായി ഉപയോഗിക്കുന്നത്. [[സംസ്കൃതം]], [[കൊങ്കണി]], [[തുളു]] എന്നീ ഭാഷകൾ എഴുതുന്നതിനും വളരെക്കുറച്ച് ആളുകൾമാത്രം സംസാരിക്കുന്ന പണിയ, കുറുമ്പതുടങ്ങിയ ഭാഷകളെഴുതുന്നതിനും മലയാളലിപി ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്. ==ചരിത്രം== [[File:Malayalam board with old style Malayalam letter (cropped).jpg|പഴയരീതിയിലുള്ള കൂട്ടക്ഷരങ്ങളുപയോഗിക്കുന്ന ഒരു ബോർഡ്|thumb]] ഇന്നത്തെ മലയാളലിപി, [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മിലിപിയിൽനിന്ന്]] രൂപപ്പെട്ട [[ഗ്രന്ഥ ലിപി|ഗ്രന്ഥലിപി]] പരിണമിച്ചുണ്ടായതാണ്. ആദ്യകാലമലയാളം, സംസ്കൃതം, തമിഴ് എന്നിവയാൽ ഏറെ സ്വാധീനിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. മലയാളം എഴുത്തുരീതിയെപ്പറ്റിയുള്ള ഏറ്റവും പുരാതനരേഖകൾ 10-ആം ശതകം CE അടുപ്പിച്ചു ലഭ്യമായിട്ടുള്ള ശിലാലിഖിതങ്ങളും ലോഹഫലകങ്ങളിലുള്ള ലിഖിതങ്ങളുമുൾ‍ക്കൊള്ളുന്നു.<ref name="C">Andronov, Mikhail Sergeevich. ''A Grammar of the Malayalam Language in Historical Treatment''. Wiesbaden : Harrassowitz, 1996.</ref> മലയാളലിപിസഞ്ചയത്തിന്, കാലാനുസൃതമായ പല മാറ്റങ്ങളുമുണ്ടായിട്ടുണ്ട്. <ref name="A"> ''The World's Writing Systems''. Ed. Daniels, Peter T.Bright, William,1928-2006. New York : Oxford University Press, 1996.</ref> 1970-1980 കാലങ്ങളിൽ മലയാളത്തിന് ഒരു ലളിതവത്കൃതലിപി രൂപപ്പെട്ടു. ആദ്യകാലലിപിയെക്കാൾ കുറെക്കൂടെ രേഖീകൃതരീതിയിലുള്ളതായിരുന്നു ഇത്. എഴുതിക്കഴിഞ്ഞ ചിഹ്നത്തിന്റെയിടയിലേക്ക്, ലേഖനി പിന്നീടു കൊണ്ടുവരേണ്ടാത്ത രീതിയിലാണ് ഈ ലിപി. ഇത്, മുദ്രണശാലകളിൽ അച്ചുനിരത്തുന്നതിന് സഹായകരമായ രീതിയിലുമായിരുന്നു. വീണ്ടും നീക്കേണ്ടാത്ത രീതിയിലായിരുന്നു ഇതിൽ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ. എന്നാൽ അച്ചടിയുടെ ആവിർഭാവം ലിപിയിൽ കാര്യമായ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തിയത്, കൂട്ടക്ഷരങ്ങളെ അണുവക്ഷരങ്ങളായി പിരിച്ചുകൊണ്ടായിരുന്നു. ==പ്രത്യേകതകൾ== [[File:Malayalam Script (Aksharamala) letters - word colud.svg|thumb|മലയാളം അക്ഷരമാലയിലെ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചുള്ള വേർഡ്ക്ലൗഡ്]] പരമ്പരാഗതമായി, മലയാളം ഇടത്തുനിന്നു വലത്തോട്ടാണ് എഴുതുന്നത്. മലയാളം ലിപികളെയും അക്ഷരങ്ങളെയെന്നപോലെ സ്വരങ്ങളെന്നും വ്യഞ്ജനങ്ങളെന്നും രണ്ടായിത്തിരിക്കാം. == സ്വരങ്ങൾ == {| class="wikitable" style="text-align:center;" !അക്ഷരം!! സ്വരചിഹ്നം !! സ്വരം [പ്] എന്ന വർണത്തോടൊപ്പം ! !! യുണികോഡ് നാമം!! IPA !! അഭിപ്രായം |- |style="font-size:36px"| അ|| style="font-size:36px" | ||style="font-size:36px"| പ | (pa) || A || a || short |- |style="font-size:36px"| ആ ||style="font-size:36px"| ാ ||style="font-size:36px"| പാ | (pā) || AA || aː || long 'a' |- |style="font-size:36px"| ഇ ||style="font-size:36px"| ി ||style="font-size:36px"| പി | (pi) || I || i || short 'i' |- |style="font-size:36px"| ഈ ||style="font-size:36px"| ീ ||style="font-size:36px"| പീ | (pī) || II || iː || long 'i' |- |style="font-size:36px"| ഉ ||style="font-size:36px"| ു ||style="font-size:36px"| പു | (pu) || U || u || short 'u' |- |style="font-size:36px"| ഊ ||style="font-size:36px"| ൂ ||style="font-size:36px"| പൂ | (pu) || UU || uː || long 'u' |- |style="font-size:36px"| ഋ ||style="font-size:36px"| ൃ ||style="font-size:36px"| പൃ | (pr) || VOCALIC R || {{IPA|ɹ̩}} ||short vocalic 'r' |- |style="font-size:36px"| ൠ ||style="font-size:36px"| ൄ ||style="font-size:36px"|പൄ | (pr) || LONG VOCALIC R || {{IPA|ɹ̩ː}} || obsolete/rarely used |- |style="font-size:36px"| ഌ ||style="font-size:36px"| ൢ||style="font-size:36px"|പൢ |(pl) | VOCALIC L || {{IPA|l̩}} || obsolete/rarely used |- |style="font-size:36px"| ൡ ||style="font-size:36px"| ൣ ||style="font-size:36px"|പൣ |(pl) | LONG VOCALIC L || {{IPA|l̩ː}} || obsolete/rarely used |- |style="font-size:36px"| എ ||style="font-size:36px"| െ ||style="font-size:36px"| പെ | (pe) || E || e || short 'e' |- |style="font-size:36px"| ഏ ||style="font-size:36px"| േ ||style="font-size:36px"| പേ | (pē) || E || eː || long 'e' |- |style="font-size:36px"| ഐ ||style="font-size:36px"| ൈ ||style="font-size:36px"| പൈ | (pai) || AI || ai || |- |style="font-size:36px"| ഒ ||style="font-size:36px"| ൊ ||style="font-size:36px"| പൊ | (po) || O || o || short 'o' |- |style="font-size:36px"| ഓ ||style="font-size:36px"| ോ ||style="font-size:36px"| പോ | (pō) || OO || oː || long 'o' |- |style="font-size:36px"| ഔ ||style="font-size:36px"| ൗ ||style="font-size:36px"| പൗ | (pau) || AU || au || |- |style="font-size:36px"| അം ||style="font-size:36px"| ം ||style="font-size:36px"|പം | (pum) || UM || um || |- |style="font-size:36px"| അഃ ||style="font-size:36px"| ഃ ||style="font-size:36px"|പഃ | (pah) || AH || ah || |} സ്വരത്തിന്റെ കാലദൈർഘ്യം മലയാളത്തിൽ വളരെ പ്രാധാനം അർ‌ഹിക്കുന്നു. കലം എന്നതിലെ ക് എന്ന വർണത്തിനു പിന്നിലുള്ള അ എന്ന സ്വരം ഹ്രസ്വമാണ്. സ്വരം ദീർഘിച്ച് കാലം എന്നായാൽ അർത്ഥം വ്യത്യസ്തമാണ്. == വ്യഞ്ജനങ്ങൾ == <div style="-moz-column-count:2; 00.1231column-count:2;"> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! മലയാളം !! യുണികോഡ് നാമം!! Transliteration !! IPA</tr> |style="font-size:36px"| ക || KA || k || k</tr> |style="font-size:36px"| ഖ || KHA || kh || k^h</tr> |style="font-size:36px"| ഗ || GA || g || g</tr> |style="font-size:36px"| ഘ ||GHA<td>gh</td>||g{{IPA|^h}}</tr> |style="font-size:36px"| ങ || NGA ||ṅ or ng<td>ŋ</td></tr> |style="font-size:36px"| ച || CHA || ch || {{IPA|tʃ}}</tr> |style="font-size:36px"| ഛ || CHHA || chh || {{IPA|tʃ^h}}</tr> |style="font-size:36px"| ജ ||JHA<td>jh</td><td>{{IPA|dʒ}}</td></tr> |style="font-size:36px"| ഝ ||JHHA<td>jhh</td><td>{{IPA|dʒ^h}}</td></tr> |style="font-size:36px"| ഞ || NJA || ñ or nj || {{IPA|ɲ}}</tr> |style="font-size:36px"| ട || TTA || {{Unicode|ṭ}} or tt || {{IPA|ʈ}}</tr> |style="font-size:36px"| ഠ || TTHA || {{Unicode|ṭh}} or tth || {{IPA|ʈ^h}}</tr> |style="font-size:36px"| ഡ || DDA || {{Unicode|ḍ}} or dd || {{IPA|ɖ}}</tr> |style="font-size:36px"| ഢ ||DDHA<td>{{Unicode|ḍh}} or ddh</td>|| {{IPA|ɖ^h}}</tr> |style="font-size:36px"| ണ || NNA || {{Unicode|ṇ}} or nn || {{IPA|ɳ}}</tr> |style="font-size:36px"| ത || THA || th || t</tr> |style="font-size:36px"| ഥ || THHA || thh || t^h</tr> |style="font-size:36px"| ദ ||DHA<td>d</td>|| d</tr> |style="font-size:36px"| ധ ||DHHA<td>dhh</td><td>{{IPA|d^h}}</td></tr> |style="font-size:36px"| ന || NA || n || n</tr> |style="font-size:36px"| പ || PA || p || p</tr> |style="font-size:36px"| ഫ || PHA ||ph or f<td>{{IPA|p^h}}</td></tr> |style="font-size:36px"| ബ || BA || b || b</tr> |style="font-size:36px"| ഭ || BHA || bh || {{IPA|b^h}}</tr> |style="font-size:36px"| മ || MA || m || m</tr> |style="font-size:36px"| യ || YA || y || j</tr> |style="font-size:36px"| ര || RA || r || {{IPA|ɾ}}</tr> |style="font-size:36px"| ല || LA || l || l</tr> |style="font-size:36px"| വ || VA || v || {{IPA|ʋ}}</tr> |style="font-size:36px"| ശ || SHA || {{Unicode|ṣ}} or s || {{IPA|ɕ}}</tr> |style="font-size:36px"| ഷ || SSHA ||ṣ or sh<td>{{IPA|ʃ}}</td></tr> |style="font-size:36px"| സ || SA || s || s</tr> |style="font-size:36px"| ഹ || HA || h || {{IPA|ɦ}}</tr> |style="font-size:36px"| ള || LLA || {{Unicode|ḷ}} or ll || {{IPA|ɭ}}</tr> |style="font-size:36px"| ഴ || ZHA || {{Unicode|ḻ}} or zh || {{IPA|ɻ}}</tr> |style="font-size:36px"| റ || RRA || {{Unicode|ṟ}} or rr || r</tr> |} </div></p> == മറ്റ് പ്രതീകങ്ങൾ == {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! പ്രതീകം !! നാമം ! Function |- |style="font-size:36px"| ് || ''[[വിരാമം]]'' അഥവാ ''ചന്ദ്രക്കല'' | സ്വരത്തിന്റെ അഭാവത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു |- |style="font-size:36px"| ം || ''[[അനുസ്വാരം]]'' | nasalizes the preceding vowel |- |style="font-size:36px"| ഃ || ''[[വിസർഗം]]'' | adds voiceless breath after vowel (like h) |} <br /> == അക്കങ്ങൾ == സംഖ്യകൾ മലയാളലിപിയിൽ:<br> [[പ്രമാണം:Malayalam numerals.png]]<br> പക്ഷേ, ഇപ്പോൾ മലയാളികൾ എല്ലായിടത്തും ഇൻഡോ-അറബിക് അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതു മൂലം ഈ മലയാള അക്കങ്ങൾ വിസ്മൃതമായിക്കൊണ്ടിരിക്കുന്നു. <div style="width:50%; -moz-column-count:2; column-count:2;"> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !സംഖ്യ!! മലയാളം !! ഹിന്ദു-അറബീയം</tr> |പൂജ്യം<ref group="*">ഇൻഡോ-അറബി അക്ക വ്യവസ്ഥയിൽ പൂജ്യത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമായ 0 ത്തോടു്‌ സാമ്യമായ ലിപി തന്നെയാണു്‌ മലയാളം പൂജ്യത്തിനും. പക്ഷെ മലയാളത്തിലെ പൂജ്യം എന്ന അക്കം യൂണിക്കോഡ് 5.0 പതിപ്പു്‌ വേറൊരു രൂപത്തിലായിരുന്നു എൻ‌കൊഡ് ചെയ്തിരുന്നതു്‌. യൂണിക്കോഡ് 5.1 പതിപ്പിൽ ഈ പ്രശ്നം പരിഹരിച്ചിട്ടുണ്ടു്‌. അതിനാൽ താങ്കൾ യൂണിക്ക്കൊഡ് 5.0 അനുശാസിക്കുന്ന ഫോണ്ടാണു് ഉപയോഗിക്കുന്നതെങ്കിൽ മുകളിലെ പട്ടികയിൽ പൂജ്യം വേറൊരു രൂപത്തിലാവും ദൃശ്യമാവുക. മുമ്പ് യൂണീകോഡ് നിർദ്ദേശിച്ചിരുന്ന ലിപി മലയാളത്തിൽ കാൽ ഭാഗം (1/4) എന്നതിനെ സൂചിപ്പിക്കാൻ എഴുതാനുള്ളതായിരുന്നു.</ref>|| ൦ || 0</tr> |ഒന്ന്|| ൧ || 1</tr> |രണ്ട്|| ൨ || 2</tr> |മൂന്ന്|| ൩ || 3</tr> |നാല്|| ൪ || 4</tr> |അഞ്ച്|| ൫ || 5</tr> |ആറ്|| ൬ || 6</tr> |ഏഴ്|| ൭ || 7</tr> |എട്ട്|| ൮ || 8</tr> |ഒൻപത്|| ൯ || 9</tr> |പത്ത്|| ൰<ref>http://www.fileformat.info/info/unicode/char/0d70/index.htm</ref> || 10</tr> |നൂറ്|| ൱<ref>http://www.fileformat.info/info/unicode/char/0d71/index.htm</ref> || 100</tr> |ആയിരം|| ൲<ref>http://www.fileformat.info/info/unicode/char/0d72/index.htm</ref> || 1000</tr> |കാൽ|| ൳<ref>http://www.fileformat.info/info/unicode/char/0d730/index.htm</ref> || ¼</tr> |അര|| ൴<ref>http://www.fileformat.info/info/unicode/char/0d74/index.htm</ref> || ½</tr> |മുക്കാൽ|| ൵<ref>http://www.fileformat.info/info/unicode/char/0d75/index.htm</ref> || ¾</tr> |} </div> <references group="*" /> <br> ==അടയാളങ്ങൾ, ചുരുക്കെഴുത്തുകൾ== ===ദിനാങ്കചിഹ്നം=== [[File:Malayalam_date_mark.png‎|thumb|300px|മലയാളം ദിനാങ്കചിഹ്നം]] മലയാളത്തിൽ ഒരു ദിവസം സൂചിപ്പിച്ചതിനുശേഷം ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണ് "'''൹'''". [[യൂണികോഡ്|യൂണികോഡിൽ]] U+0D79 എന്ന കോഡ് ഉപയോഗിച്ചാണ് ദിനാങ്കചിഹ്നം രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. <ref>http://www.fileformat.info/info/unicode/char/d79/index.htm</ref> <ref>http://unicode.org/Public/UCA/latest/allkeys.txt</ref> :ഉദാഹരണം: #ശ്രീമൂലം സമിതിയുടെ വാർഷികാഘോഷങ്ങൾ ൧൧൨൪ മകരം ൩ ൹ പുത്തരിക്കണ്ടം മൈതാനിയിൽ വച്ചു നടക്കുന്നു. == മലയാളം യുണീകോഡ് == മലയാളം യുണീകോഡ് U+0D00 മുതൽ U+0D7F വരെയാണ്. ചാരനിറത്തിലുള്ള കള്ളികൾ, ഇതുവരെ വിനിയോഗിച്ചിട്ടില്ലാത്ത യുണികോഡ് ബിന്ദുക്കളെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. {{മലയാളം യുണീകോഡ് പട്ടിക}} == ഇവകൂടി കാണുക == * [[മലയാളഭാഷ]] * [[മലയാള അക്ഷരമാല|മലയാളം അക്ഷരമാല]] * [[ഗ്രന്ഥ ലിപി]] * [[തുളു ലിപി]] == ബാഹ്യകണ്ണികൾ == * [http://www.jaimalayalam.com മലയാളം ലിപി പഠിക്കുന്നതിനുള്ള സ്രോതസ്സുകൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന വെബ്സ്ഥാനം] * [http://www.unicode.org/charts/PDF/U0D00.pdf മലയാളം ലിപിയുടെ യുണികോഡ് പട്ടിക(PDF രൂപത്തിൽ)] * [http://www.alanwood.net/unicode/fonts_windows.html#malayalam മലയാളം യുണികോഡ് ലിപിരൂപങ്ങൾ] * [https://ranjithsiji.github.io/ilc/ ഭാരതീയ ഭാഷാപരിവർ‌ത്തകം] - റോമനീകൃത ഇംഗ്ലീഷിനെ മലയാളം യുണികോഡാക്കാനുള്ള വെബ്-ആധാരിത ഉപകരണം * [http://vle.marthomacentre.org.uk/ 'moodle' in Malayalam] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080620092331/http://vle.marthomacentre.org.uk/ |date=2008-06-20 }} Virtual Learning Environment == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist|2}} {{മലയാള അക്ഷരമാല‎}} [[വർഗ്ഗം:ബ്രാഹ്മിക ലിപികൾ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളം]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളലിപി]] {{Languages of South Asia}} 827581w5rbin1xs3a9ws7xglyz8ztkg 0 108758 4613976 4596559 2026-04-17T05:34:50Z Malikaveedu 16584 4613976 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|W. R. Varadarajan}} {{Infobox person | name = ഡബ്ല്യു.ആർ. വരദരാജൻ | image = W._R._Varadarajan.jpg‎ | alt = | caption = ഡബ്ല്യു.ആർ. വരദരാജൻ | birth_date = {{birth date|1946|07|22}} | birth_place = | death_date = {{death date and age|2010|02|11|1946|07|22}} | death_place = [[ചെന്നൈ]], [[തമിഴ്നാട്]] | nationality = [[ഇന്ത്യൻ]] | other_names = | known_for = | occupation = | instruments = }} [[തമിഴ്‌നാട്|തമിഴ്നാട്ടിലെ]] ഒരു കമ്യൂണിസ്റ്റ് നേതാവും, ട്രേഡ് യൂണിയൻ നേതാവുമായിരുന്നു '''ഡബ്ല്യു.ആർ. വരദരാജൻ''' ([[ജൂലൈ 22]] [[1946]] - [[ഫെബ്രുവരി 11]] [[2010]]). [[കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മർക്സിസ്റ്റ്)|സി.പി.ഐ.എമ്മിന്റെ]]<ref>{{Cite web |url=http://pd.cpim.org/2004/1219/12192004_himachal.htm |title=''People's Democracy'' |access-date=2010-02-22 |archive-date=2012-02-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120205224512/http://pd.cpim.org/2004/1219/12192004_himachal.htm |url-status=dead }}</ref> കേന്ദ്രകമ്മറ്റിയംഗവും, [[സെന്റർ ഓഫ് ഇന്ത്യൻ ട്രേഡ് യൂനിയൻ|സി.ഐ.ടി.യുവിന്റെ]] അഖിലേന്ത്യാ സെക്രട്ടറിയുമായിരുന്നു<ref>{{Cite web |url=http://www.tribuneindia.com/2004/20040721/biz.htm#1 |title=Consensus eludes EPF meet. ''Tribune India''. 20 July 2004 |access-date=2010-02-22 |archive-date=2011-02-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110213220250/http://www.tribuneindia.com/2004/20040721/biz.htm#1 |url-status=dead }}</ref> വരദരാജൻ. തമിഴ് അരശു കഴകത്തിലൂടെയാണ്‌ വരദരാജൻ രാഷ്ട്രീയരംഗത്തെത്തുന്നത്. [[ഭാരതീയ റിസർവ് ബാങ്ക്|റിസർ‌വ്വ് ബാങ്ക് ഓഫ് ഇന്ത്യ]] ജീവനക്കാരനായ വരദരാജൻ ഒരു [[ചാർട്ടേഡ് അക്കൗണ്ടന്റ്]] കൂടിയായിരുന്നു. 1963-ൽ അദ്ദേഹം സി.പി.ഐ.എമ്മിൽ ചേർന്നു. 1989-ലെ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ തമിഴ്നാട്ടിലെ വില്ലിവാക്കം അസംബ്ലി മണ്ഡലത്തിൽ നിന്നു തമിഴ്നാട് നിയമസഭയിലേക്കു തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. ആ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ അദ്ദേഹത്തിന്‌ 99571 വോട്ടുകൾ ലഭിച്ചു (ആകെ വോട്ട് ചെയ്തതിന്റെ 46.77%)<ref>{{Cite web |url=http://eci.gov.in/StatisticalReports/SE_1989/StatisticalReportTamilNadu89.pdf |title=ECI: Statistical Report 1989 elections |access-date=2010-02-22 |archive-date=2009-03-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20090306170622/http://www.eci.gov.in/StatisticalReports/SE_1989/StatisticalReportTamilNadu89.pdf |url-status=dead }}</ref>. 1991-ൽ നടന്ന തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ അദ്ദേഹം [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്|കോൺഗ്രസ്സിലെ]] ഇ.കലനോടു മത്സരിച്ചു പരാജയപ്പെട്ടു. ആ തെരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വരദരാജന്‌ 71963 വോട്ടുകൾ (33.79%) നേടി രണ്ടാം സ്ഥാനത്തെത്താനായേ കഴിഞ്ഞുള്ളൂ<ref>{{Cite web |url=http://eci.gov.in/StatisticalReports/SE_1991/StatisticalReport-Tamil%20Nadu91.pdf |title=ECI: Statistical Report 1991 elections |access-date=2010-02-22 |archive-date=2007-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20070930093138/http://eci.gov.in/StatisticalReports/SE_1991/StatisticalReport-Tamil%20Nadu91.pdf |url-status=dead }}</ref>. ==മരണം== [[2010]] [[ഫെബ്രുവരി 11]]-ന്‌ വരദരാജനെ കാണാനില്ലെന്നു പറഞ്ഞ് ഭാര്യ ചെന്നൈ പോലീസിൽ ഒരു പരാതി നൽകി. പോലീസ് നടത്തിയ പരിശോധയിൽ വരദരാജൻ രണ്ടു മരണക്കുറിപ്പുകൾ എഴുതി വെച്ചിരുന്നതായി കണ്ടു<ref>{{cite web|url=http://beta.thehindu.com/news/states/tamil-nadu/article109266.ece|title=Special teams formed to locate W.R. Varadarajan|date=19 February 2010|work=[[The Hindu]]|accessdate=22 February 2010|archive-date=2010-02-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20100222094619/http://beta.thehindu.com/news/states/tamil-nadu/article109266.ece|url-status=dead}}</ref>. ഫെബ്രുവരി 6-നു എഴുതിയ അത്തരമൊരു കത്തിൽ വ്യക്തിപരമായ പ്രശ്നങ്ങൾ കാരണമാണ്‌ [[ആത്മഹത്യ]] ചെയ്യുന്നതെന്ന് സൂചിപ്പിരുന്നു. ചില കാരണങ്ങളാൽ ഇദ്ദേഹത്തെ സി.പി.എമ്മിന്റെ കേന്ദ്രകമ്മറ്റിയിൽ നിന്നു പുറത്താക്കിയിരുന്നു. തമിഴ്നാട് പോലീസ് നടത്തിയ വ്യാപക തിരച്ചിലിനെത്തുടർന്ന് ഫെബ്രുവരി 20-ന്‌ ചെന്നൈക്കടുത്തുള്ള പൊറൂർ തടാകക്കരയിൽ വരദരാജന്റെ മൃതദേഹം കണ്ടെടുത്തു<ref>{{cite web|url=http://beta.thehindu.com/news/states/tamil-nadu/article110773.ece|title=Body from lake identified as that of CPI(M) leader|last=Kolappan|first=B.|date=21 February 2010|work=The Hindu|accessdate=22 February 2010|archive-date=2010-02-23|archive-url=https://web.archive.org/web/20100223013621/http://beta.thehindu.com/news/states/tamil-nadu/article110773.ece|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.indianexpress.com/news/body-found-in-lake-may-be-of-missing-cpm-leader-wr/582700/0|title=Body found in lake may be of missing CPM leader WR|date=22 February 2010|work=[[Indian Express]]|accessdate=22 February 2010}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.dailypioneer.com/237240/Veteran-CPM-leader-from-TN-missing.html|title=Veteran CPM leader from TN missing|last=Das|first=Swati|date=20 February 2010|work=The Pioneer|accessdate=22 February 2010|archive-date=2010-03-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20100302150210/http://www.dailypioneer.com/237240/Veteran-CPM-leader-from-TN-missing.html|url-status=dead}}</ref>. ഇദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭാര്യ സരസ്വതിയാണ്‌. ഒരു മകളും, രണ്ടു ആൺ‌മക്കളുമുണ്ട്. ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:1946-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം: 2010-ൽ മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 22-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഫെബ്രുവരി 11-ന് മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ കമ്യൂണിസ്റ്റ് നേതാക്കൾ]] lsq8ul5v3mltfxjvwqw0t2mit38bgnc 0 124106 4613977 4612109 2026-04-17T05:43:17Z ~2026-23669-42 216617 4613977 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Temples of Travancore,Cochin,Malabar}}കന്യാകുമാരി മുതൽ കാസർഗോഡ് വരെ പുരാതന കേരളത്തിന്റെ ഭാഗമായ ഒട്ടനവധി ക്ഷേത്രങ്ങൾ, കാവുകൾ എന്നിവയാൽ സമ്പന്നമാണ്. കന്യാകുമാരി ഇന്ന് തമിഴ്നാട് സംസ്ഥാനത്തിൽ ആണെങ്കിലും കേരളീയ ക്ഷേത്ര സംസ്കാരവും പൈതൃകങ്ങളും ഇന്നും മുറുകെ പിടിക്കുന്നു. അതിനാൽ തിരുവിതാംകൂറിൻ്റെ അവിഭാജ്യ ഘടകമായ കന്യാകുമാരി ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങളെയും ഉൾപെടുത്തിയ പട്ടിക ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. '''ജില്ലയുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ കേരളത്തിലെ ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ പട്ടിക.''' [[തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡ്|തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ]] കീഴിൽ 1248 ക്ഷേത്രങ്ങളാണുള്ളത്. ഇതുകൂടാതെ സ്വകാര്യ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള ആയിരക്കണക്കിനു ക്ഷേത്രങ്ങളുമുണ്ട്. അവയുടെ പട്ടികയും താഴെയുണ്ട്. ==കന്യാകുമാരി== [[കന്യാകുമാരി ജില്ല|'''<u>കന്യാകുമാരി</u>''']] * കന്യാകുമാരി ശ്രീ ബാലാംബിക ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (കന്യാകുമാരി ദേവി ക്ഷേത്രം) *[[ശുചീന്ദ്രം ശ്രീസ്ഥാനുമാലയസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[നാഗർകോവിൽ ശ്രീ നാഗരാജസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[മണ്ടയ്ക്കാട് ശ്രീഭഗവതി ക്ഷേത്രം|മണ്ടയ്ക്കാട് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[തക്കല വേളിമല ശ്രീകുമാരസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[കുലശേഖരം ചെമ്പകപ്പറ ശ്രീ ബാല ഭദ്രാദേവി ക്ഷേത്രം (ചെമ്പകപ്പറ കാവ്)]] *[[മണലിവിള ശ്രീഭൂതത്താൻ-ശ്രീഭദ്രകാളി ദേവി ക്ഷേത്രം, കുലശേഖരം]] *[[മംഗലം ശ്രീഭദ്രകാളി ദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുമല ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[തിക്കുറിശ്ശി ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[തൃപ്പരപ്പ് ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുനന്ദിക്കര ശ്രീ നന്ദീശ്വരർ ക്ഷേത്രം]] *[[പൊന്മന ശ്രീ തീമ്പിലാൻകുടി മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[പന്നിപ്പാകം ശ്രീ കിരാതമൂർത്തി ക്ഷേത്രം]] *[[കൽകുളം ശ്രീ നീലകണ്ഠസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[മേലാങ്കോട് ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുവിടയ്ക്കോട് ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുവിതാംകോട് ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[തൃപ്പന്നിക്കോട് ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുനട്ടാലം ശ്രീ ശങ്കരനാരായണസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുവട്ടാർ ശ്രീ ആദികേശവസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[ഇട്ടകവേലി മുടിപ്പുര ശ്രീ നീലകേശി ദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[അളപ്പൻകോട് ശ്രീ ഈശ്വരകാല ഭൂതത്താൻ ക്ഷേത്രം]] *[[മൂവോട്ടുകോണം ശ്രീഭദ്രകാളി ദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[പാർത്ഥിവപുരം ശ്രീഭദ്രകാളി ദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[കൊല്ലങ്കോട് ശ്രീഭദ്രകാളി ദേവി ക്ഷേത്രം]] == തിരുവനന്തപുരം == [[പ്രമാണം:Padmanabhaswamy Temple10.jpg|thumb|പത്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] * [[പത്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[ആറ്റുകാൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|ആറ്റുകാൽ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[പാളയം ഒ.ടി.സി. ഹനുമാൻ സ്വാമിക്ഷേത്രം|പാളയം ഒ.ടി.സി. ഹനുമാൻ സ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[കരിക്കകം ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം|കരിക്കകം ശ്രീ ചാമുണ്ഡി ക്ഷേത്രം]] *[[പഴവങ്ങാടി ഗണപതിക്ഷേത്രം|പഴവങ്ങാടി ഗണപതി ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുവല്ലം ശ്രീ പരശുരാമ സ്വാമി ക്ഷേത്രം|തിരുവല്ലം ശ്രീ പരശുരാമ ക്ഷേത്രം]] *[[ആഴിമല ശിവ ക്ഷേത്രം]] *[[പാട്ടറ വളവിൽ കോട്ടയിൽ ശ്രീ ആഞ്ജനേയസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[തലയാപ്പൂര് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[വെള്ളായണി ദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[ശ്രീകണ്ഠേശ്വരം മഹാദേവക്ഷേത്രം|ശ്രീകണ്ഠേശ്വരം മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] *[[പൂജപ്പുര സരസ്വതി ദേവീക്ഷേത്രം|പൂജപ്പുര സരസ്വതി ദേവീ ക്ഷേത്രം]] *[[ശ്രീവരാഹം ലക്ഷ്മീവരാഹമൂർത്തിക്ഷേത്രം|ശ്രീവരാഹം ലക്ഷ്മീ വരാഹമൂർത്തി ക്ഷേത്രം]] *കാര്യവട്ടം ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം *[[ഉദീയന്നൂർ ദേവി ക്ഷേത്രം|ഉദിയന്നൂർ ദേവീ ക്ഷേത്രം]] *പേട്ട ശ്രീ പഞ്ചമി ദേവി ക്ഷേത്രം *[[ശാർക്കരദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[മണ്ണാംകോണം ക്ഷേത്രം|മണ്ണാംകോണം ശ്രീ ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *ശാസ്‌തമംഗലം ബ്രഹ്മപുരം മഹാലക്ഷ്മി പ്രത്യംഗിരിദേവി ക്ഷേത്രം *ശംഖുമുഖം ദേവീ ക്ഷേത്രം *[[ഉള്ളൂർ ബാലസുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *ചെമ്മരുതി ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രം, ഞെക്കാട്, കല്ലമ്പലം, തിരുവനന്തപുരം *[[വർക്കല ജനാർദ്ദനസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *ചാങ്ങശ്രീ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രം *പുതുകുളങ്ങര ശ്രീ ഭദ്രകാളീ ക്ഷേത്രം *തിരുപുരം മഹാദേവ ക്ഷേത്രം *[[ഇരുംകുളങ്ങര ദുർ‌ഗ്ഗാദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[പള്ളിമൺകുഴി ദേവീക്ഷേത്രം]] *[[ശ്രീ ശിവശക്തി മഹാഗണപതി ക്ഷേത്രം]] * പാങ്ങപ്പാറ ശ്രീമേലാങ്കോട്ടമ്മൻ ക്ഷേത്രം * [[നെയ്യാറ്റിൻകര ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം|നെയ്യാറ്റിൻകര ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] * വരമ്പതി കാളിമല ക്ഷേത്രം *മരുതത്തൂർ മഹാലക്ഷ്മി ക്ഷേത്രം, നെയ്യാറ്റിൻകര *പൗർണ്ണമികാവ് ദേവീക്ഷേത്രം, വെങ്ങാനൂർ *[[പാറശ്ശാല ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *കഴക്കൂട്ടം ശ്രീ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം *ശ്രീ പാൽക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം മേനംകുളം, [[ശ്രീ പാൽക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മേനംകുളം|കഴക്കൂട്ടം]] *ശ്രീനീലകേശി ക്ഷേത്രം മാരായമുട്ടം *[[ചെങ്കൽ മഹേശ്വരം ശിവപാർവ്വതി ക്ഷേത്രം]] *അനന്തൻകാട് നാഗരാജാ ക്ഷേത്രം == കൊല്ലം == [[പ്രമാണം:Kottarakkara Temple(HighResoluion).jpg|thumb|കൊട്ടാരക്കര മഹാഗണപതിക്ഷേത്രം]] *[[കൊട്ടാരക്കര ശ്രീ മഹാഗണപതി ക്ഷേത്രം]] *കൊല്ലം ആശ്രാമം ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി ക്ഷേത്രം *കൊല്ലം പുതിയകാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം *കൊല്ലം കൊട്ടാരക്കുളം മഹാഗണപതി ക്ഷേത്രം *കൊല്ലം അമ്മച്ചിവീട് മൂർത്തി ക്ഷേത്രം (ബഗ്ളാമുഖി ദേവിക്ഷേത്രം) *[[ആനന്ദവല്ലീശ്വരം ക്ഷേത്രം|കൊല്ലം ആനന്ദവല്ലീശ്വരം മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] *[[കൂനമ്പായിക്കുളം ക്ഷേത്രം|കൊല്ലം വലിയ കൂനമ്പായിക്കുളം ശ്രീ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രം]] *കൊല്ലം മുളങ്കാടകം ദേവി ക്ഷേത്രം *[[തിരുമുല്ലവാരം ക്ഷേത്രം|തിരുമുല്ലവാരം ശ്രീ മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം]] *[[ക്ഷേത്രം (ആരാധനാലയം)|ആലപ്പാട് ശ്രീ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[പെരിനാട് ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] * [[ചെറിയഴീക്കൽ ശ്രീ കാശിവിശ്വനാഥ ക്ഷേത്രം]] * [[ചെറിയഴീക്കൽ ശ്രീ വടക്കേനട ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *ചടയമംഗലം ജടായു രാമ ക്ഷേത്രം *[[മാരാരിത്തോട്ടം ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[ഓച്ചിറ പരബ്രഹ്മക്ഷേത്രം]] *മുഖത്തല മുരാരി ക്ഷേത്രം *തെക്കൻ ഗുരുവായൂർ ശ്രീ കൃഷ്ണസ്വാമി ക്ഷേത്രം, തേവലക്കര *ആനയടി പഴയിടം നരസിംഹമൂർത്തി ക്ഷേത്രം, ശൂരനാട് *ഏരൂർ തൃക്കൊയിക്കൽ നരസിംഹമൂർത്തി ക്ഷേത്രം, അഞ്ചൽ *[[തലവൂർ തൃക്കൊന്നമർക്കോട് ശ്രീ ദുർഗാദേവീക്ഷേത്രം|തലവൂർ തൃക്കൊന്നമർക്കോട് ശ്രീ ദുർഗാദേവീ ക്ഷേത്രം]] *കൊല്ലം രാമേശ്വരം മഹാദേവ ക്ഷേത്രം *ഭൂതക്കുളം ശ്രീ മുരാരി ധന്വന്തരി ക്ഷേത്രം, പരവൂർ *[[കാട്ടിൽ മേക്കതിൽ ശ്രീ ഭദ്രകാളി ദേവിക്ഷേത്രം|പൊന്മന കാട്ടിൽ മേക്കതിൽ ശ്രീ ഭദ്രകാളി ദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[പാവുമ്പാ കാളിക്ഷേത്രം|പാവുമ്പാ കാളി ക്ഷേത്രം]] *[[ചിറ്റുമല ശ്രീ ദുർഗ്ഗാദേവി ക്ഷേത്രം|ചിറ്റുമല ശ്രീ ദുർഗ്ഗാദേവി ക്ഷേത്രം, കിഴക്കേ കല്ലട]] *[[പാലത്തറ ദുർഗ്ഗാദേവി ക്ഷേത്രം]] *കൊല്ലം കടപ്പാക്കട ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം *[[കൊടിമൂട്ടിൽ ശ്രീഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രം|കൊടിമൂട്ടിൽ ശ്രീ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രം, പാരിപ്പള്ളി]] *[[പട്ടാഴി ദേവിക്ഷേത്രം|പട്ടാഴി ദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[കുളത്തൂപ്പുഴ ശ്രീധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം]] *വെട്ടിക്കവല മഹാക്ഷേത്രം *അഷ്ടമുടി വീരഭദ്രസ്വാമി ക്ഷേത്രം *[[ശാസ്താംകോട്ട ശ്രീധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം]] *[[മേജർ മൂന്ന് മൂർത്തി ക്ഷേത്രം തേവലപ്പുറം|മേജർ മൂന്ന് മൂർത്തി ക്ഷേത്രം, തേവലപ്പുറം]] *ഉപരികുന്ന് മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം, കടപുഴ *ഉഗ്രൻകുന്ന് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കൊട്ടാരക്കര *[[കൊട്ടാരക്കര മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] *[[അച്ചൻകോവിൽ ശാസ്താക്ഷേത്രം]] *[[പവിത്രേശ്വരം മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[ഉമയനല്ലൂർ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[കടയ്ക്കൽ ദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[പരവൂർ പുറ്റിംഗൽ ദേവീക്ഷേത്രം|പരവൂർ പുറ്റിംഗൽ ദേവീ ക്ഷേത്രം]] *[[വയലിൽ തൃക്കോവിൽ ക്ഷേത്രം]] *[[കുളത്തൂപ്പുഴ ശ്രീധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം]] *[[ആര്യങ്കാവ് ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം]] *[[പനവേലി ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[തൃക്കടവൂർ ശ്രീ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] *ഭൂതക്കുളം ശ്രീ മുരാരി ധന്വന്തരി ക്ഷേത്രം, പരവൂർ *[[മണലിൽ ശ്രീ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] *[[ഇലങ്കത്തുകാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം , മേടയിൽമുക്ക്]] *[[ശക്തികുളങ്ങര ശ്രീ ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം]] *മാലുമേൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കരുനാഗപ്പള്ളി *പടനായർകുളങ്ങര മഹാദേവ ക്ഷേത്രം, കരുനാഗപ്പള്ളി *[[ചോഴത്തിൽ ശ്രീ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രം]] *[[വലിയകാവ്‌ ശ്രീ പാർവതി ക്ഷേത്രം]] *[[കൊച്ചുനട ശ്രീ ഗംഗദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[ഇടയ്ക്കാട്ടുകാവ്  ശ്രീ ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം]] *[[ആലാട്ടുകാവ് ശ്രീ ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം]] *[[വള്ളിക്കീഴ് ശ്രീ ദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[ലക്ഷ്മിനട ശ്രീമഹാലക്ഷ്മിക്ഷേത്രം|ലക്ഷ്മിനട ശ്രീ മഹാലക്ഷ്മിക്ഷേത്രം, കൊല്ലം]] *[[ശ്രീ ഉമാമഹേശ്വര ക്ഷേത്രം , ചാമക്കട]] *[[ചിറ്റടീശ്വരം ശ്രീ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] *[[ഉമയനെല്ലൂർ ശ്രീ സുബ്രമണ്യ സ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *വെണ്ടാർ സുബ്രഹ്മണ്യ സ്വാമി ക്ഷേത്രം *വിലങ്ങറ സുബ്രഹ്മണ്യ സ്വാമി ക്ഷേത്രം, കൊട്ടാരക്കര *[[ഉളിയക്കോവിൽ ശ്രീ ദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[പൊയ്കയിൽ ശ്രീ ശിവ മാടൻ കാവ്‌ ക്ഷേത്രം ,പെരുമ്പുഴ|പൊയ്കയിൽ ശ്രീ ശിവ മാടൻകാവ്‌, പെരുമ്പുഴ]] *[[ഇളമ്പള്ളൂർ ശ്രീ മഹാദേവി ക്ഷേത്രം, കുണ്ടറ]] *[[പെരിഞ്ഞെലിൽ ശ്രീ മാടൻ കാവ്‌ ക്ഷേത്രം ,പുന്നമുക്ക്|പെരിഞ്ഞെലിൽ ശ്രീ മാടൻ കാവ്‌ ക്ഷേത്രം, പുന്നമുക്ക്]] *[[കുമരഞ്ചിറ ദേവീക്ഷേത്രം,പതാരം|കുമരഞ്ചിറ ദേവീക്ഷേത്രം, പതാരം]] *[[പറയക്കടവ് കണ്ണാടിക്കൽ ക്ഷേത്രം]] *[[പോരുവഴി പെരുവിരുത്തി മലനട ദുര്യോധനസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[എഴുകോൺ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം|എഴുകോൺ മൂകാംബിക ദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[കൈതക്കോട് ശ്രീ വനദുർഗ്ഗാ നാഗരാജാ ക്ഷേത്രം|കൈതക്കോട് ശ്രീ വനദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രം]] * [[മംഗലത്ത് മഹാലക്ഷ്മി ക്ഷേത്രം|കൊല്ലം മംഗലത്ത് മഹാലക്ഷ്മി ക്ഷേത്രം, പുന്തലത്താഴം]] *[[അലിമുക്ക് ആനകുളം ശ്രീദുർഗാദേവി ക്ഷേത്രം]], [[പിറവന്തൂർ ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|പിറവന്തൂർ]] *[[അലിമുക്ക് ആയിരവില്ലി ശ്രീമഹാദേവക്ഷേത്രം, പിറവന്തൂർ|അലിമുക്ക് ആയിരവില്ലി ശ്രീ മഹാദേവക്ഷേത്രം, പിറവന്തൂർ]] *[[പുന്നല ശ്രീനീലകണ്ഠപുരം ശിവക്ഷേത്രം, പിറവന്തൂർ|പുന്നല ശ്രീ നീലകണ്ഠപുരം ശിവക്ഷേത്രം, പിറവന്തൂർ]] *[[പുന്നല അമ്മൂമ്മ കൊട്ടാരം, പിറവന്തൂർ]] *[[പുന്നല പനങ്ങാട് മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം, പിറവന്തൂർ]] *[[കറവൂർ ശ്രീ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം, പിറവന്തൂർ]] *[[കറവൂർ വാലുതുണ്ട് ആൽത്തറ ശ്രീ ദുർഗ്ഗാദേവി ക്ഷേത്രം, പിറവന്തൂർ]] *[[മഹാദേവർമൺ ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം, പിറവന്തൂർ]] *[[പെരുന്തോയിൽ ശ്രീ മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം, പിറവന്തൂർ]] *[[എലിക്കാട്ടൂർ ശ്രീ മഹാദേവി ക്ഷേത്രം, പിറവന്തൂർ]] *[[ശാസ്താംപടിക്കൽ ശ്രീ ശിവപാർവതി ക്ഷേത്രം, പിറവന്തൂർ]] *[[പിറവന്തൂർ ശ്രീ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം, പിറവന്തൂർ]] *[[വന്മള ആഞ്ജനേയപുരം ശ്രീ സങ്കടമോചക മഹവീര ഹനുമദ് സ്വാമി ക്ഷേത്രം, വെട്ടിത്തിട്ട പി. ഒ, പിറവന്തൂർ|വന്മള ആഞ്ജനേയപുരം ശ്രീ സങ്കടമോചക വീര ഹനുമദ് സ്വാമി ക്ഷേത്രം, വെട്ടിത്തിട്ട പി. ഒ, പിറവന്തൂർ]] *[[കാര്യറ പീഠിക ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[ഭരണിക്കാവ് ശ്രീ ഭദ്രാദേവി ക്ഷേത്രം, പുനലൂർ]] *[[തൃക്കോതേശ്വരം ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം, പുനലൂർ]] *[[പുതിയിടം ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി ക്ഷേത്രം, പുനലൂർ]] *[[ശാസ്താംകോണം ശ്രീ ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം, പുനലൂർ]] *[[കിഴക്കിടത്ത് മൂർത്തിക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, പുനലൂർ]] *[[ചെമ്മന്തൂർ ശ്രീ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം, പുനലൂർ]] *[[പകിടിയിൽ ശ്രീ മൂർത്തിക്കാവ്, പുനലൂർ]] *[[വിളക്കുവെട്ടം ശ്രീ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം, പുനലൂർ]] *[[കല്ലാർ ശ്രീ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം, പുനലൂർ]] *[[പ്ലാത്തറ ആയിരവില്ലി ക്ഷേത്രം, പുനലൂർ]] *[[ഐക്കരകോണം പൂങ്ങോട് ശ്രീ ശിവക്ഷേത്രം, പുനലൂർ]] *[[വാഴമൺ ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം, പുനലൂർ]] *[[നെല്ലിപ്പള്ളി കൈപ്പുഴ ശ്രീ മഹാദേവ -- നവഗ്രഹ ക്ഷേത്രം, പുനലൂർ]] *[[മുളന്തടം മുത്താരമ്മൻ കോവിൽ, തൊളിക്കോട്]] *[[അഷ്ടമംഗലം ശ്രീ മഹാവിഷ്ണു -- ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മണിയാർ|അഷ്ടമംഗലം ശ്രീ മഹാവിഷ്ണു--ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മണിയാർ]] *[[കരവാളൂർ പീഠിക ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[കവലയിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പത്തനാപുരം]] *[[കണ്ണങ്കര ശ്രീ ശിവക്ഷേത്രം, പത്തനാപുരം]] *[[വിളക്കുടി ശ്രീകണ്ഠൻ ശാസ്താ ക്ഷേത്രം]] *[[വിളക്കുടി ശ്രീ നാഗരാജസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[പാൽകുളങ്ങര ശ്രീഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[ചേകം ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[കരവാളൂർ പാണയം ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[താമരപ്പള്ളി ശ്രീ ദുർഗ്ഗാദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[കോമളംകുന്ന് ശ്രീ ഭദ്രാദേവി ക്ഷേത്രം, പുനലൂർ]] *[[ഒറ്റക്കൽ ശ്രീ ശങ്കരനാരായണസ്വാമി ക്ഷേത്രം, തെന്മല]] * കോയിക്കൽ ശ്രീധർമ്മ ശാസ്താ ക്ഷേത്രം കിളികൊല്ലൂർ കൊല്ലം. * ഉളിയകോവിൽ ശ്രീ ദുർഗ്ഗാ ദേവി ക്ഷേത്രം ഉളിയകൊവിൽ കൊല്ലം. *. ചേരിയിൽ കാവ് ഭഗവതീ ക്ഷേത്രം കിലികൊല്ലൂർ കൊല്ലം. ==പത്തനംതിട്ട== *[[ശബരിമല ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം]] *പമ്പാ മഹാഗണപതി ക്ഷേത്രം *[[ആറന്മുള ശ്രീ പാർത്ഥസാരഥിക്ഷേത്രം|ആറന്മുള പാർത്ഥസാരഥി ക്ഷേത്രം]] *[[മലയാലപ്പുഴ ദേവീ ക്ഷേത്രം|മലയാലപ്പുഴ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുവല്ല ശ്രീവല്ലഭമഹാക്ഷേത്രം|തിരുവല്ല ശ്രീ വല്ലഭ മഹാക്ഷേത്രം]] *കോട്ടാങ്ങൽ മഹാഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രം *[[തിരു ആലംതുരുത്തി മഹാമായ ക്ഷേത്രം|തിരുഃ ആലംതുരുത്തി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[ഊരാളി അപ്പൂപ്പൻകാവ്|ശ്രീ കല്ലേലി ഊരാളി അപ്പൂപ്പൻകാവ്]] * * വായ്പ്പൂര് ശ്രീമഹാദേവ ക്ഷേത്രം * വലിയ പനയന്നാർക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം *[[ശ്രീ പോരിട്ടിക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം -വെണ്ണിക്കുളം]] *[[വലംചുഴി ശ്രീഭുവനേശ്വരി ക്ഷേത്രം]] *[[കടമ്മനിട്ട ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] * *[[ആറന്മുള ശ്രീ പാർത്ഥസാരഥിക്ഷേത്രം|പാട്ടുപുരക്കാവ് സരസ്വതി ക്ഷേത്രം, പന്തളം]] *[[പന്തളം വലിയകോയിക്കൽ ക്ഷേത്രം|പന്തളം വലിയകോയിക്കൽ ശ്രീധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം]] *[[തൃക്കലഞ്ഞൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[കവിയൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[രക്തകണ്ഠ സ്വാമി ക്ഷേത്രം|ഓമല്ലൂർ രക്തകണ്ഠസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *കഷായത്ത് ധന്വന്തരി ക്ഷേത്രം, മുത്തൂർ, തിരുവല്ല *ചുട്ടീത്ര ദേവിക്ഷേത്രം *[[മുരിങ്ങമംഗലം ശ്രീ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[ആനിക്കാട്ടിലമ്മക്ഷേത്രം]] *[[തൃചേന്നമംഗലം മഹാദേവ ക്ഷേത്രം പെരിങ്ങനാട്-അടൂർ]] *[[കുരമ്പാല പുത്തൻകാവിൽ ദേവീ ക്ഷേത്രം- പന്തളം]] *[[കൊടുംതറ ശ്രീ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിക്ഷേത്രം]] *[[പുതിയകാവ് ക്ഷേത്രം, ഐരൂർ പുതിയകാവ്]] *[[രാമപുരം, മഹാദേവക്ഷേത്രം, റാന്നി]] *ഇലന്തൂർ പരിയാരം ധന്വന്തരി ക്ഷേത്രം *[[നിലയ്ക്കൽ മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[പമ്പാ ഗണപതി ക്ഷേത്രം]] * [[അടൂർ പാർത്ഥസാരഥി ക്ഷേത്രം]] *[[അറുകാലിക്കൽ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം, പറക്കോട് -അടൂർ]] *[[ഏഴംകുളംദേവീക്ഷേത്രം, അടൂർ|ഏഴംകുളം ദേവീ ക്ഷേത്രം, അടൂർ]] *[[കുന്നിട മലനട താന്നിക്കൽ ദേവീക്ഷേത്രം ]] * [[തട്ടയിൽ ഒരിപ്പുറത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[മണ്ണടി പുതിയകാവ് ദേവീ ക്ഷേത്രം, അടൂർ]] *[[മണ്ണടി പഴകാവ് ദേവീ ക്ഷേത്രം, അടൂർ ]] *[[കുന്നിട, ശ്രീ മഹാദേവൻ ക്ഷേത്രം]] *[[എളമണ്ണൂർ ശ്രീ ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം, അടൂർ]] *മല്ലപ്പള്ളി തിരുമാലിട മഹാദേവ ക്ഷേത്രം * കുളത്തൂർ ശ്രീ മഹാദേവീ ക്ഷേത്രം * മൈനാപള്ളി ദേവിക്ഷേത്രം, പറന്തൽ *കൂട്ടുങ്ങൽ ദേവീ ക്ഷേത്രം, അടൂർ * മൈലപ്ര ദേവി ക്ഷേത്രം * കടമണ്ണിൽ ദേവീ ക്ഷേത്രം * പന്തളം കടയ്ക്കാട് ശ്രീ ഭദ്രകാളീ ദേവീ ക്ഷേത്രം * കൊടുമൺ വൈകുണ്ഠപുരം [[Vishnu|മഹാവിഷ്‌ണു]] ക്ഷേത്രം * തുമ്പമൺ ശ്രീ വടക്കുംനാഥ ക്ഷേത്രം . *പെരുംപുളിക്കൽ ശ്രീ ദേവരു ക്ഷേത്രം, പന്തളം *പെരുംപുളിക്കൽ മലനട ക്ഷേത്രം, പന്തളം *പെരുംപുളിക്കൽ താഴത്തുവീട്ടിൽ ദേവീ ക്ഷേത്രം, പന്തളം *കീരുകുഴി ഗുരുനാഥൻ കാവ് ക്ഷേത്രം *അടൂർ ശ്രീ മാർത്താണ്ഡപുരം അയ്യപ്പൻ പാറ ക്ഷേത്രം *പന്നിവിഴ പഴയകാവ്‌ ദേവീ ക്ഷേത്രം, അടൂർ *ഇണ്ടിളയപ്പൻ ക്ഷേത്രം-പറക്കോട്, അടൂർ *ഇല്ലത്തു കാവ് ദേവീ ക്ഷേത്രം, അടൂർ *മാങ്ങാട് ഗണപതി ക്ഷേത്രം, അടൂർ *തിരുമംഗലത്തു മഹാദേവ ക്ഷേത്രം, തട്ടയിൽ അടൂർ *പന്നിവിഴ ശ്രീ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം, അടൂർ *[[ചേന്നംപള്ളിൽ ശ്രീ ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം, അടൂർ]] *തേവര് കുന്നേൽ ദേവീ ക്ഷേത്രം എളമണ്ണൂർ, അടൂർ * [[ചാങ്കുർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം, അടൂർ]] *വടക്കടത്തുകാവ് ദേവീ ക്ഷേത്രം, അടൂർ * ഇടത്തിട്ട ഭഗവതീ ക്ഷേത്രം,അടൂർ *മലമേക്കര മുള്ളുതറ ദേവി ക്ഷേത്രം, അടൂർ .<br /> വെട്ടൂർ ശ്രീ ആയിരവില്ലൻ ക്ഷേത്രം ==ചെറിയ ക്ഷേത്രങ്ങൾ== *വള്ളംകുളം നന്നൂർ ദേവീക്ഷേത്രം *പുത്തൻകാവുമല മഹാദേവ ക്ഷേത്രം *വെന്പാല കദളിമംഗലം ദേവി ക്ഷേത്രം *തോട്ടഭാഗം നന്നൂർ ദേവീക്ഷേത്രം *തിരുനല്ലൂർസ്ഥാനം ദേവീക്ഷേത്രം *ഞാലിയിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം *കല്ലൂപ്പാറ *വള്ളംകുളം ആലപ്പാട് ജഗദംബിക ക്ഷേത്രം *ആഞ്ഞിലിത്താനം ശ്രീമഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം *തിരുവല്ല നെന്മേലിക്കാവ് ദേവീക്ഷേത്രം *തിരുവല്ല എറങ്കാവ് ക്ഷേത്രം *തിരുവല്ല മണിപ്പുഴ ക്ഷേത്രം *പറമ്പുവയൽക്കാവ് ദേവീക്ഷേത്രം നെടുമൺ *ഇടപ്പാവൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം *പെരൂർ ക്ഷേത്രം *പുല്ലൂപ്രം ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം *കോഴഞ്ചേരി ക്ഷേത്രം *കടമ്മനിട്ട ഋഷികേശ ക്ഷേത്രം *ചെറുകോൽപ്പുഴ ക്ഷേത്രം *കോഴഞ്ചേരി അയ്യപ്പ ക്ഷേത്രം *ഇടമുറി ക്ഷേത്രം *ആങ്ങാമൂഴി ക്ഷേത്രം *പെരുനാട് ക്ഷേത്രം *കോമളം ക്ഷേത്രം *വെണ്ണിക്കുളം ക്ഷേത്രം *മഞ്ഞാടി ശാസ്താക്ഷേത്രം *കാട്ടൂർ ക്ഷേത്രം *ചെറുകുളഞ്ഞി ക്ഷേത്രം *പുതുശ്ശേരിമല ക്ഷേത്രം *വടശ്ശേരിക്കര ക്ഷേത്രം *നാരങ്ങാനം ക്ഷേത്രം *ഓതറ ക്ഷേത്രം *മുത്തൂർ ക്ഷേത്രം *പെരുമ്പെട്ടി ശ്രീമഹാദേവ മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം *കൊറ്റനാട് പ്രണാമലക്കാവ് ശ്രീ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രം *കുന്നം ശ്രീ അന്നപൂർണ്ണേശ്വരി ക്ഷേത്രം *ഹൃഷികേശ ക്ഷേത്രം മാടമൺ *പാറക്കൽ മണപ്പുള്ളി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം,പുഞ്ചപ്പാടം. പാലക്കാട് ==ആലപ്പുഴ== [[പ്രമാണം:Ambalappuzha_Sri_Krishna_Temple.JPG|thumb|അമ്പലപ്പുഴ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം]] [[പ്രമാണം:Manakkaattutemple.jpg|thumb|മണക്കാട്ട്‌ ദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[അമ്പലപ്പുഴ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം|അമ്പലപ്പുഴ ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രം]] *ചെട്ടികുളങ്ങര ദേവീ ക്ഷേത്രം *[[മണക്കാട്ട്‌ ദേവി ക്ഷേത്രം]] *വേതാളം കുന്ന് പരബ്രഹ്മ ക്ഷേത്രം *[[മുല്ലയ്ക്കൽ രാജരാജേശ്വരി ക്ഷേത്രം]] *[[ചെങ്ങന്നൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *'''<u>ചെങ്ങന്നൂർ ശ്രീ അമരാവതി മഹാലക്ഷ്മി ക്ഷേത്രം</u>''' *[[ചെട്ടികുളങ്ങര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|ചെട്ടികുളങ്ങര ദേവിക്ഷേത്രം]] *പൊതുവൂർ ശ്രീ ഭദ്രകാളി ക്ഷേത്രം, മാന്നാർ *[[ചേർത്തല കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം]] *[[മരുത്തോർവട്ടം ധന്വന്തരി ക്ഷേത്രം]] *[[ഹരിപ്പാട് സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിക്ഷേത്രം]] *[[ഏവൂർ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[വലിയകുളങ്ങര ദേവിക്ഷേത്രം]] *മുട്ടക്കുളം ദേവീ ക്ഷേത്രം *മുതുകുളം മായിക്കൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം. *[[ചക്കുളത്തുകാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|ചക്കുളത്ത്കാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[കണ്ടിയൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[മങ്കൊമ്പ് ദേവീക്ഷേത്രം]] *[[ഇലഞ്ഞിമേൽ വള്ളിക്കാവ് ദേവീക്ഷേത്രം]] *[[ചെറിയനാട്ടു ശ്രീ ബാലസുബ്രഹ്മണ്യ സ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[കുടശ്ശനാട് മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[കൊയ്പ്പള്ളികാരാണ്മ ദേവീ ക്ഷേത്രം]] *[[തകഴി ശ്രീ ധർമശാസ്താക്ഷേത്രം]] *[[വേലോർവട്ടം മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] *[[നാലുകുളങ്ങര ദേവീക്ഷേത്രം]] *[[നീലംപേരൂർ ക്ഷേത്രം]] *[[വെട്ടിയാർ രാമനല്ലൂർ ശ്രീ മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം ]] *[[വെട്ടിയാർ പളളിയറക്കവ് ദേവീക്ഷേത്രം]] *[[പടനിലം പരബ്രഹ്മക്ഷേത്രം]] *[[പായിപ്പാട് ശ്രീ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] *[[തട്ടാരമ്പലം സരസ്വതി ക്ഷേത്രം]] *[[പുതുശ്ശേരിയമ്പലം (ചെട്ടികുളങ്ങര ദേവിയുടെ മൂല കുടുംബം]] *[[കുമരംകരി മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[വള്ളിക്കുന്നം വട്ടയ്ക്കാട് ദേവീക്ഷേത്രം]] *[[വരേണിക്കൽ|'''<big>വരേണിക്കൽ</big>''']] ശ്രീ പരബ്രമോദയ ക്ഷേത്രം * മാവേലിക്കര ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി ക്ഷേത്രം ==കോട്ടയം== [[പ്രമാണം:Ettumanoor_Temple_North_Gate_Entrance.JPG|thumb|[[ഏറ്റുമാനൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം]]]] * കോട്ടയം [[തിരുനക്കര മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *കുമാരനെല്ലൂർ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം * ആലപ്ര തച്ചരിക്കൽ ശ്രീ ഭദ്രകാളി ദേവി ക്ഷേത്രം *[[ഏറ്റുമാനൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[നീണ്ടൂർ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[എഴുമാന്തുരുത്ത് പൂങ്കാവിൽ ദേവീക്ഷേത്രം]] *[[കടുത്തുരുത്തി തളി മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[ചിറക്കടവ്‌ ശ്രീമഹാദേവക്ഷേത്രം]] * *[[തൃക്കൊടിത്താനം മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം]] *[[പനച്ചിക്കാട് ക്ഷേത്രം|പനച്ചിക്കാട് ദക്ഷിണ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം]] *[[പുലിയന്നൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[പെരുന്ന സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമിക്ഷേത്രം]] *[[പൊൻകുന്നം പുതിയകാവ്‌ ദേവീക്ഷേത്രം]] *[[മണക്കാട്ട്‌ ശ്രീഭദ്രാക്ഷേത്രം]] *വൈകുണ്ഠപുരം ധന്വന്തരി ക്ഷേത്രം, തിരുവഞ്ചൂർ *[[വാഴപ്പള്ളി മഹാദേവക്ഷേത്രം]] * *[[ഞരളപ്പുഴ ശ്രീധർമശാസ്താ ക്ഷേത്രം]] , [[വയലാ]] *[[മള്ളിയൂർ മഹാഗണപതിക്ഷേത്രം]] *[[എരുമേലി ശ്രീധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം|എരുമേലി ശ്രീധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം]] *[[ളാലാം ശ്രീ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം, പാലാ]] *[[തൃക്കയിൽ ശ്രീമഹാദേവക്ഷേത്രം, ചെത്തിമറ്റം, പാലാ]] *[[തൃക്കോതമംഗലം ശിവക്ഷേത്രം]] *വല്ല്യ വീട്ടിൽ ദേവി ക്ഷേത്രം കിളിരൂർ * *രാമപുരം ശ്രീരാമസ്വാമി ക്ഷേത്രം, പാലാ *വടക്കുംകൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, വൈക്കം ==ഇടുക്കി== [[പ്രമാണം:KanjiramattomTemple, Thodupuzha.JPG|thumb|[[കാഞ്ഞിരമറ്റം മഹാദേവക്ഷേത്രം]]]] *[[മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം|തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[മണക്കാട് നരസിംഹസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[കാഞ്ഞിരമറ്റം മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[തൊടുപുഴ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം]] *[[കാരിക്കോട് ശ്രീഭഗവതിക്ഷേത്രം|കാരിക്കോട് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *ഇടവെട്ടി ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി ക്ഷേത്രം *വള്ളിയാംകാവ് ദേവിക്ഷേത്രം, പെരുവന്താനം *അഞ്ചക്കുളം ശ്രീ മഹാദേവി ക്ഷേത്രം *[[നടയിൽക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[അണ്ണാമലനാഥർ ക്ഷേത്രം]] *[[കോലാനി ശ്രീകൃഷ്ണ സ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[അമരംകാവ് വന ദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം]] *ചെറുതോണി ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം *[[പുതുക്കുളം നാഗരാജ ക്ഷേത്രം]] *[[വള്ളിയാനിക്കാട്ട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[ഉറവപ്പാറ സുബ്രഹ്മണ്യ സ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *കട്ടപ്പന ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം *മൂന്നാർ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം *നെടുംകണ്ടം ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി ക്ഷേത്രം *വാഗമൺ മുരുകമല *അടിമാലി ശ്രീ ഭഗവതി വൈഷ്ണവ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം *അടിമാലി ചാറ്റുപാറ ശ്രീ സരസ്വതി ക്ഷേത്രം * ==എറണാകുളം== [[പ്രമാണം:Chottanikkara Temple.jpg|thumb|[[ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] ]] *[[ആലുവ ശിവക്ഷേത്രം|ആലുവാ ശിവക്ഷേത്രം]] *[[ചോറ്റാനിക്കര ക്ഷേത്രം|ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[എറണാകുളം ശിവക്ഷേത്രം|എറണാകുളം മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] *[[പൂർണ്ണത്രയീശ ക്ഷേത്രം|തൃപ്പൂണിത്തുറ പൂർണ്ണത്രയീശ ക്ഷേത്രം]] *ചേരാനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം *ആലുവദേശം ശ്രീ ദത്ത ആഞ്ജനേയ ക്ഷേത്രം *ഇടപ്പള്ളി കൊട്ടാരം മഹാഗണപതി ക്ഷേത്രം *[[വടക്കൻ പറവൂർ പെരുവാരം മഹാദേവക്ഷേത്രം|പെരുവാരം മഹാദേവ ക്ഷേത്രം, വടക്കൻ പറവൂർ]] *[[വടക്കൻ പറവൂർ ശ്രീ ദക്ഷിണ മൂകാംബികാ ക്ഷേത്രം]] *[[കണ്ണൻ കുളങ്ങര ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി ക്ഷേത്രം|കണ്ണൻകുളങ്ങര ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] - വടക്കൻ പറവൂർ *[[കാളികുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] - വടക്കൻ പറവൂർ *വെളുത്താട്ടു ശ്രീ വടക്കൻ ചൊവ്വ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വടക്കൻ പറവൂർ *പാലാരിവട്ടം ശ്രീ രാജരാജേശ്വരി ക്ഷേത്രം *[[ചെറായി ഗൗരീശ്വര ക്ഷേത്രം]] *[[കല്ലറക്കൽ വിഷ്ണു-ശിവക്ഷേത്രം.]] *[[കല്ലിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[കർപ്പിള്ളിക്കടവ് ശ്രീമഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുവൈരാണിക്കുളം മഹാദേവക്ഷേത്രം|തിരുവൈരാണിക്കുളം മഹാദേവക്ഷേത്രം, ആലുവ]] *തൊട്ടുവ ധന്വന്തരി ക്ഷേത്രം, പെരുമ്പാവൂർ *[[തൃക്കാക്കര ക്ഷേത്രം|തൃക്കാക്കര വാമനമൂർത്തി ക്ഷേത്രം]] *[[പാട്ടുപുരക്കൽ ഭഗവതീ ക്ഷേത്രം]] *[[മാമ്മലശ്ശേരി ശ്രീരാമസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[ശ്രീ വേണുഗോപാല സ്വാമി ദേവസ്ഥാനം]] *പെരുമ്പാവൂർ ശ്രീ ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം *[[ശ്രീ ഭവാനീശ്വര മഹാക്ഷേത്രം|പള്ളുരുത്തി ശ്രീ ഭവാനീശ്വര മഹാക്ഷേത്രം]] * *[[വെങ്കിടാചലപതി ക്ഷേത്രം|പള്ളുരുത്തി വെങ്കിടാചലപതി ക്ഷേത്രം]] *[[ആനിക്കാട് തിരുവുംപ്ലാവിൽ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] *വെള്ളൂർക്കുന്നം മഹാദേവ ക്ഷേത്രം, മൂവാറ്റുപുഴ *[[പുഴക്കരക്കാവ് ക്ഷേത്രം]] *ശ്രീധരീയം നെല്ലിക്കാട്ട് ഔഷധേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കൂത്താട്ടുകുളം *ആമേട ക്ഷേത്രം ==തൃശൂർ== [[പ്രമാണം:വടക്കുംനാഥക്ഷേത്രം-തെക്കേഗോപുരം.jpg|ലഘുചിത്രം|തൃശൂർ വടക്കുനാഥക്ഷേത്രം]] *[[അന്നമനട മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[അവിട്ടത്തൂർ ശിവക്ഷേത്രം]] *[[ആറാട്ടുപുഴ ക്ഷേത്രം]] *[[ആറേശ്വരം ശാസ്താക്ഷേത്രം]] *[[ഉത്രാളിക്കാവ്]] *[[ഊരകം അമ്മത്തിരുവടി ക്ഷേത്രം]] *[[കണ്ണമ്പുഴ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[കുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം (കൊടുങ്ങല്ലൂർ)|ശ്രീകുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം കൊടുങ്ങല്ലൂർ]] *[[കുറുമാലിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[കുഴൂർ ശ്രീ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[കൂടൽമാണിക്യം ക്ഷേത്രം]] *[[കൊട്ടാരം മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം]] *[[ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രം]] *[[ചിറ്റിച്ചാത്തക്കുടം ശ്രീധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം]] *[[ചോച്ചേരിക്കുന്ന് ശ്രീ സുബ്രഹ്മണ്യ സ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[തലയാക്കുളം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[താണിക്കുടം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുവഞ്ചിക്കുളം ശിവക്ഷേത്രം]] *[[തിരുവമ്പാടി ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുവില്വാമല ശ്രീ വില്വാദ്രിനാഥ ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുവുള്ളക്കാവ് ധർമ്മശാസ്ത്രാക്ഷേത്രം]] *[[തൃക്കുലശേഖരപുരം ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രം]] *[[തൃക്കൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[തൃപ്രയാർ ശ്രീരാമക്ഷേത്രം]] *[[തൊട്ടിപ്പാൾ ഭഗവതിക്ഷേത്രം]] *[[പഴയന്നൂർ ഭഗവതിക്ഷേത്രം]] *[[പാമ്പു മേയ്ക്കാട്ടുമന]] *[[പായമ്മൽ ശത്രുഘ്ന ക്ഷേത്രം]] *[[പാറമേൽക്കാവ് ക്ഷേത്രം]] *[[പിഷാരിക്കൽ ഭഗവതിക്ഷേത്രം, ചാലക്കുടി]] *[[പുത്തുക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, കൊടകര]] *[[പുറപ്പിള്ളിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[പൂങ്കുന്നം ശിവക്ഷേത്രം]] *വെള്ളൂർ ആലുംതാഴം വാരാഹി ദേവി ക്ഷേത്രം, അന്തിക്കാട് *[[പൂനിലാർകാവ് ഭഗവതിക്ഷേത്രം]] *[[പൂവണി ശിവക്ഷേത്രം]] *[[പെരുവനം മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] *[[മമ്മിയൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[മാട്ടിൽ ശ്രീശാസ്താക്ഷേത്രം]] *[[വടക്കുംനാഥൻ ക്ഷേത്രം]] *[[വൈലിക്കുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[കുടപ്പാറ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *കലംകണ്ടത്തൂർ ശ്രീ നരസിംഹമൂർത്തി ക്ഷേത്രം, മായന്നൂർ * ==പാലക്കാട്== [[പ്രമാണം:VayilyamkunnuTemple.JPG|ലഘുചിത്രം|വായില്യാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം]] *[[ആനിക്കോട് അഞ്ചുമൂർത്തി ക്ഷേത്രം]] *[[കാവശ്ശേരി പരയ്ക്കാട്ട് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[കളരി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം വിളയൂർ, പട്ടാമ്പി ]] *[[കരിമ്പുഴ ശ്രീരാമസ്വമിക്ഷേത്രം]] *[[തിരുവേഗപ്പുറ ശ്രീമഹാക്ഷേത്രം]] *[[കൊടുമുണ്ട ചെറുനീർക്കര ശിവ ക്ഷേത്രം]] *[[നെല്ലിക്കുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[പന്നിയൂർ വരാഹമൂർത്തി ക്ഷേത്രം]] *[[പരിയാനമ്പറ്റ ക്ഷേത്രം]] *[[ബ്രഹ്മീശ്വരൻ ക്ഷേത്രം]] *[[മണ്ണൂർ കൈമകുന്നത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[മാങ്ങോട്ടുകാവ് ക്ഷേത്രം]] *[[മാത്തൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[വടക്കെ മുത്തശ്ശ്യാ൪ കാവ്]] *[[മാത്തൂർ കാളികാവിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[മുതുകുറുശ്ശി ശ്രീകിരാതമൂർത്തി ക്ഷേത്രം]] *[[വായില്ല്യാംകുന്നു് ക്ഷേത്രം]] *[[മണ്ണമ്പറ്റ രാമപുരം ശ്രീരാമസ്വാമിക്ഷേത്രം]] *[[എളമ്പുലാശ്ശേരി നാലുശ്ശേരി ക്ഷേത്രം]] *[[കല്ലേകുളങ്ങര ഏമൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *കോങ്ങാട് തിരുമാധാം കുന്നു ഭഗവതി ക്ഷേത്രം *ശ്രീ മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം പള്ളിക്കുറുപ് *[[പാറക്കൽ മണപ്പുള്ളി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പുഞ്ചപ്പാടം. പാലക്കാട്]] ==മലപ്പുറം== [[പ്രമാണം:Tthirumandhamkunnu_Temple.jpg|ലഘുചിത്രം|തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം]] *[[ആലത്തിയൂർ ഹനുമാൻ ക്ഷേത്രം|ആലത്തിയൂർ]] <nowiki/>[[ആലത്തിയൂർ ഹനുമാൻ ക്ഷേത്രം|ഹനുമാൻ ക്ഷേത്രം]] *[[കാടാമ്പുഴ ഭഗവതിക്ഷേത്രം]] *[[വൈരങ്കോട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|വൈരങ്കോട് ഭഗവതീക്ഷേത്രം]] *[[കാട്ടുപുത്തൂർ ശിവക്ഷേത്രം]] *[[കുത്തനഴി ശിവക്ഷേത്രം]] *[[തിരുനാവായ നാവാമുകുന്ദക്ഷേത്രം]] *[[തിരുമാന്ധാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം]] *[[തൃക്കാവ് ശ്രീ ദുർഗ്ഗാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[തൃക്കൈക്കാട്ട് ശിവക്ഷേത്രം]] *[[രാമപുരം ശ്രീരാമക്ഷേത്രം]] *[[ചെല്ലൂർ ശ്രീപറക്കുന്നത്ത് ഭഗവതീക്ഷേത്രം]] *കോട്ടക്കൽ വിശ്വേശ്വര ധന്വന്തരി ക്ഷേത്രം * കഴുത്തല്ലുർ ശ്രീ നരസിംഹമൂർത്തി ക്ഷേത്രം *[[കുറ്റിപ്പുറം നൊട്ടനാലുക്കൽ ശ്രീ ഭഗവതീക്ഷേത്രം]] * കൊങ്ങംപറമ്പത്ത് ശ്രീ ത്രിപുരാന്തക ക്ഷേത്രം, എടവണ്ണപ്പാറ *[[പൈങ്കണ്ണൂർ മഹാശിവക്ഷേത്രം]] *[[ചെല്ലൂർ ചരൂര് മഹാശിവക്ഷേത്രം]] *[[ചെല്ലൂർ ശ്രീ അന്തിമഹാകാളൻ കാവും|ചെല്ലൂർ ശ്രീ അന്തിമഹാകാളൻ കാവ്]] *[[എരവിമംഗലം ശ്രീ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[പൂന്താനം ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം]] *പുലാമന്തോൾ ശ്രീരുദ്ര ധന്വന്തരി ക്ഷേത്രം *മേലാക്കം കാളികാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം *[[പെരിന്തൽമണ്ണ ശ്രീ വെള്ളാട്ട് പുത്തൂർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] *[[മണലായ ശ്രീ കുന്നിൻമേൽ ഭഗവതീക്ഷേത്രം]] *[[വാഴേങ്കട ശ്രീ നരസിംഹമൂർത്തീ ക്ഷേത്രം]] *തേവർചോല  മഹാദേവ  ഗുഹാക്ഷേത്രം, വളാഞ്ചേരി ==കോഴിക്കോട്== [[പ്രമാണം:Kozhikodethali.jpg|ലഘുചിത്രം|തളി ശിവക്ഷേത്രം]] * [[തളികുന്ന് ശിവക്ഷേത്രം]] *[[അഴകൊടി ദേവീക്ഷേത്രം]] *[[ചുഴലി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] * [[തളി ശിവക്ഷേത്രം]] [[പ്രമാണം:Thalikunnu Shiva Temple.jpg|ലഘുചിത്രം|തളികുന്ന് ശിവക്ഷേത്രം]] * [[തളിയമ്പലം]] *[[പിഷാരിക്കാവ്‌ ക്ഷേത്രം]] *[[ബാലുശ്ശേരി കോട്ട വേട്ടക്കൊരുമകൻ ക്ഷേത്രം]] *[[ലോകനാർകാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[പൊയിൽക്കാവ് വനദുർഗ്ഗ ക്ഷേത്രം]] *[[പൊയിൽക്കാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം]] *[[പിഷാരികാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[വളയനാട്ട് കാവ്]] *[[പള്ളിത്തറ ശ്രീ കുറുമ്പ കണ്ടേൻ കാളി കാവ്]] *[[പന്തലായനി ശ്രീ അഘോരശിവ ക്ഷേത്രം]] *[[നടേരി ലക്ഷ്മീനരസിംഹ മൂർത്തി ക്ഷേത്രം]] *[[കൊത്തമംഗലം മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം]] *[[മേലൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം]] *[[നിത്യാനന്ദാശ്രമം]] *[[കുറുവങ്ങാട് ശിവ ക്ഷേത്രം]] *[[മനക്കുളങ്ങര ശ്രീ ദുർഗ്ഗാദേവീ ക്ഷേത്രം]] *[[രാമത്ത് ശ്രീ രക്തചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം കുടക്കല്ല് അത്തോളി]] ==വയനാട്== [[പ്രമാണം:Thirunelli Temple.JPG|ലഘുചിത്രം|തിരുനെല്ലി ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുനെല്ലി ക്ഷേത്രം|തിരുനെല്ലി മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം]] *[[മഴുവന്നൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം]] * *[[വള്ളിയൂർകാവ്|വള്ളിയൂർകാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *ബത്തേരി മഹാഗണപതി ക്ഷേത്രം *തൃശ്ശിലേരി മഹാദേവ ക്ഷേത്രം *കോളേരി ശ്രീ ഷണ്മുഖ ക്ഷേത്രം ==കണ്ണൂർ== [[പ്രമാണം:Parassini.jpg|ലഘുചിത്രം|പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രം]] *[[കോയ്യോട്ട് പുത്തനമ്പലം ശ്രീധർമ്മ ശാസ്താ ക്ഷേത്രം, പള്ളൂർ, മാഹി]] *[[കണ്ണാടിപ്പറമ്പ് ശ്രീധർമ്മ ശാസ്താ ക്ഷേത്രം]] *[[കുറൂളി കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കുറൂളികാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കടവത്തൂർ]] *[[കരിവെള്ളൂർ മുച്ചിലോട്ട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[അന്നപൂർണ്ണേശ്വരി ക്ഷേത്രം, ചെറുകുന്ന്]] *[[ശ്രീ മുടപ്പത്തൂർ ശിവക്ഷേത്രം|ശ്രീ മുടപ്പത്തൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം (വൈദ്യനാഥൻ), കൂത്തുപറമ്പ്]] *മുഴക്കുന്ന് മൃദംഗശൈലേശ്വരി ക്ഷേത്രം *പള്ളിക്കുന്ന് മൂകാംബിക ദേവി ക്ഷേത്രം *[[ആഴിതീരം തങ്ങി ശ്രീ ചാമുണ്ഡേശ്വരി ക്ഷേത്രം]] *[[ചിറയ്ക്കൽ കടലായി ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രം]] *[[കിഴക്കെകാവ് കണ്ണപുരം]] *[[കുന്നത്തൂർ പാടി]] *[[കൊട്ടിയൂർ ക്ഷേത്രം|കൊട്ടിയൂർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]] *[[ജഗന്നാഥ ക്ഷേത്രം, തലശ്ശേരി|തലശ്ശേരി ജഗന്നാഥ ക്ഷേത്രം]] *[[തലയന്നേരി ശ്രീ പൂമാല ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[തായിനേരി ശ്രീ കുറിഞ്ഞി ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുവങ്ങാട് ക്ഷേത്രം|തിരുവങ്ങാട് ശ്രീരാമസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[തൃച്ചംബരം ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം]] *[[തൊടീക്കളം ക്ഷേത്രം]] *[[പയ്യന്നൂർ സുബ്രഹ്മണ്യ സ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[പരിയാരം ശ്രീ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രം]] *[[പൂവത്തൂർ ശ്രീ മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം]] *[[പെരളശ്ശേരി സുബ്രഹ്മണ്യ സ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[മണക്കടവ് ശ്രീ മഹാവിഷ്ണുക്ഷേത്രം]] *[[മാടായി വടുകുന്ദ ശിവക്ഷേത്രം]] *[[മാവിലാക്കാവ്]] *[[മാടായിക്കാവ് ക്ഷേത്രം|മാടായിക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[രാജരാജേശ്വര ക്ഷേത്രം|തളിപ്പറമ്പ് രാജരാജേശ്വര ക്ഷേത്രം]] *[[ശ്രീ ചേനാങ്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[ശ്രീ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം ചീക്കാട്]] *[[പെരിയാട്ട് മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം]] *[[മട്ടന്നൂർ ശ്രീഭദ്രകാളീ കലശസ്ഥാനം|മട്ടന്നൂർ ശ്രീ ഭദ്രകാളീ കലശസ്ഥാനം]] *[[തളാപ്പ് ശ്രീ സുന്ദരേശ്വര ക്ഷേത്രം]] *[[മുണ്ടയാംപറമ്പ് ഭഗവതിക്ഷേത്രം|മുണ്ടയാംപറമ്പ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *ചിറയ്ക്കൽ ശ്രീ ധന്വന്തരി ക്ഷേത്രം *പട്ടുവം വടക്കേക്കാവ് വാരാഹി ദേവി ക്ഷേത്രം *[[മട്ടന്നൂർ മഠപ്പള്ളി ഭഗവതിക്കാവ്|മട്ടന്നൂർ മഠപ്പള്ളി ഭഗവതിക്കാവ്]] *ശ്രീ കാക്കാംകോവിൽ ശിവ ക്ഷേത്രം, മാങ്ങാട് *[[കേളാലൂർ വിഷ്‌ണു - ഗണപതി ക്ഷേത്രം|കേളാലൂർ ശ്രീ മഹാവിഷ്ണു-ഗണപതി ക്ഷേത്രം, മമ്പറം]] *നെല്ലൂന്നി വട്ടപ്പൊയിൽ പുതിയകാവ് ശ്രീ മുച്ചിലോട്ട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം *കുന്നാവ് ജലദുർഗ്ഗാ ക്ഷേത്രം, പള്ളിക്കുന്ന് ==കാസർകോട്== [[പ്രമാണം:Ananthapura temple Kasaragod2.jpg|ലഘുചിത്രം|[[അനന്തപുര തടാകക്ഷേത്രം]]]]കിനാവൂർ ശ്രീ ധർമ്മ ശാസ്താ ക്ഷേത്രം (കിണാവൂർ മോലോം ) *[[അനന്തപുര തടാകക്ഷേത്രം]] *[[അനന്തേശ്വര വിനായക ക്ഷേത്രം]] *[[മല്ലികാർജ്ജുന ക്ഷേത്രം]] ==മലബാർ ദേവസ്വം ബോർഡിന്റെ കീഴിലുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ== ''താലൂക്ക്: ഹോസ്ദുർഗ്'' *[[അച്ചേരി വിഷ്ണുമൂർത്തി അമ്പലം]] *[[അയ്യങ്കാവ് ശ്രീ ധർമ്മശാസ്താക്ഷേത്രം]] *[[ആലന്തട്ട മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം, കയ്യൂർ]] *[[ദുർഗ ക്ഷേത്രം, നീലേശ്വരം]] *[[ഇരവിൽ മാധവ വാഴുന്നവർ ചാരിറ്റബിൾ ട്രസ്റ്റ, ബെലൂർ]] *[[കമ്പല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ചിറ്റാരിക്കാൽ]] *[[കമ്മടത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വെസ്റ്റ് ഏളേരി]] *[[കർപ്പൂരേശ്വര ക്ഷേത്രം, ഹോസ്ദുർഗ്]] *[[കളളാർ ശ്രീ മഹാവിഷ്ണുക്ഷേത്രം]] *[[കിരാതേശ്വര ക്ഷേത്രം, കിണാവൂർ]] *[[കൊച്ചിക്കടവു വിഷ്ണുമൂർത്തി ക്ഷേത്രം, പള്ളിക്കര]] *[[കൊറക്കാട്ട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കൊറക്കാട്ട്]] *[[കൊറ്റാത്തു വേട്ടയ്ക്കൊരുമകൻ ക്ഷേത്രം, നീലേശ്വരം]] *[[ലക്ഷ്മി വെങ്കടേശ ക്ഷേത്രം, ഹോസ്ദുർഗ്]] *[[മടിക്കൈമാടം ക്ഷേത്രം, അമ്പലത്തുകര]] *[[മഡിയൻ കൂലോം ക്ഷേത്രം|മടിയൻകൂലോം ക്ഷേത്രം, അജാനൂർ]] *[[മക്കംവീട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പള്ളിക്കര]] *[[മന്നം‌പുറത്തു കാവ്|മന്നം‌പുറത്തു കാവ്, നീലേശ്വരം]] *[[മാരിയമ്മൻ ക്ഷേത്രം, ഹൊസദുർഗ്]] *[[മേലരിപ്പ് വീരഭദ്ര ക്ഷേത്രം, ക്ലായിക്കോട്]] *[[മുളയന്നൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ബേളൂർ]] *[[പാലക്കുന്ന് കഴകം ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|പാലക്കുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] *[[പള്ളിക്കര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, നീലേശ്വരം]] *[[ബേളൂർ ശിവക്ഷേത്രം]] *[[റായിരമംഗലം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പീലിക്കോട്|രയരമംഗലം ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, പീലിക്കോട്]] *[[സദാശിവ ക്ഷേത്രം, പുദുക്കൈ]] *[[സുബ്രഹ്മണ്യ ക്ഷേത്രം, അറവത്ത്]] *[[തളിയിൽ നീലകണ്ഠ ക്ഷേത്രം, നീലേശ്വരം]] *[[തായന്നൂർ മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം, ചിറ്റേരി]] *[[ഉദിനൂർ ക്ഷേത്ര പാലക, ഉദിനൂർ]] *[[ഉപേന്ദ്ര കേശവ ട്രസ്റ്റ് (ഇരവിൽ മഹാവിഷ്ണു), പുല്ലൂർ]] *[[വീരഭദ്ര ക്ഷേത്രം, ചെറുവത്തൂർ]] *[[വേട്ടക്കൊരുമകൻ, കയ്യൂർ]] *[[വിഷ്ണു ചാമുണ്ടേശ്വരി ക്ഷേത്രം, ചിറ്റാരി]] *[[വിഷ്ണുമൂർത്തി ക്ഷേത്രം, പുല്ലൂർ]] *[[വിഷ്ണുമൂർത്തി ക്ഷേത്രം, തൃക്കരിപ്പൂർ]] *[[വിഷ്ണുമംഗലം ക്ഷേത്രം, പുല്ലൂർ]] താലൂക്ക്: ''കാസറഗോഡ്'' *[[അടുക്കത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ബേഡഡുക്ക|അടുക്കത്ത]]<nowiki/>[[അടുക്കത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ബേഡഡുക്ക|്]] [[അടുക്കത്ത് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ബേഡഡുക്ക|ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ബേഡഡുക്ക]] *[[അഗൽപ്പാടി, ദുർഗാപരമേശ്വരി ക്ഷേത്രം, ഉബ്രംഗള]] *[[ആലംഗാട്ട് മഹാലിങ്കേശ്വറ ക്ഷേത്രം, നെക്രാജെ|ആലംഗാട്ട് മഹാലിങ്കേശ്വര ക്ഷേത്രം, നെക്രാജെ]] *[[അലിഭൂത ക്ഷേത്രം, അരിക്കാടി]] *[[അംബാർ സദാശിവ ക്ഷേത്രം, മംഗൽപ്പാടി]] *[[അനന്തപത്മനാഭ ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ]] *[[ആര്യ കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, തളങ്കര]] *[[അവള ദുർഗാഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ബായാർ]] *[[അയല ദുർഗാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ഉപ്പള]] *[[ചന്ദ്രഗിരി ശാസ്ത ; തൃക്കണ്ണാട് ത്രൈയ്യംബകേശ്വര ക്ഷേത്രം, കളനാട്]] *[[ദൈവഗ്‌ലു ക്ഷേത്രം, പൈവളിഗെ]] *[[എടനീർ മഠം, പാടി]] *[[ഗോപാലക്രിഷ്ണ ക്ഷേത്രം, ബേളൂർ]] *[[ജധധാരി ക്ഷേത്രം, ബാഡൂർ]] *[[കമ്പാർ ദുർഗ്ഗാപരമൃശ്വരി ക്ഷേത്രം, കുടലമാർക്കള]] *[[കാനത്തൂർ മഹാലിങ്കേശ്വര ക്ഷേത്രം, മുളിയാർ]] *[[കാണിപ്പുര ഗോപാലകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം, കുമ്പള]] *[[കണിയാല ഭൂതക്ഷേത്രം, ബേയാർ]] * താലൂക്ക്:ആലത്തൂർ *[[പരയ്ക്കാട്ട് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കാവശ്ശേരി]] *[[കവി സുബ്രായക്ഷേത്രം, വോർക്കാടി]] *[[കിന്നിമാണി ഭൂത ക്ഷേത്രം, നെക്രാജെ]] *[[കിന്നിമാണി ദൈവ സുബ്രായ ദേവ ക്ഷേത്രം, പുത്തിഗെ]] *[[കൊലചപ്പ ശാസ്ത ക്ഷേത്രം, മീഞ്ച]] *[[കോമരചാമുണ്ടേശ്വരി ക്ഷേത്രം, ഉച്ചിലംകോട്]] *[[കൂടത്താജെ അമ്മനവറ ക്ഷേത്ര, വോർക്കാടി]] *[[കൂടളു ഗുഡ്ഡെ മഹാദേവ ക്ഷേത്ര, കൂടളു]] *[[കുണ്ടിക്കാന ശങ്കറനാറായണ ക്ഷേത്രം, പെർഡാല]] *[[കുണ്ടംകുഴി പഞ്ചലിംഗേശ്വര ക്ഷേത്രം, ബേഡഡുക്ക]] *[[കുട്ടിയാല ഗോപാലകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം, കൂടലു]] *[[മദനന്ദേശ്വര വിനായക ക്ഷേത്രം, മധൂർ]] *[[മഹാദേവ സ്വാമി ക്ഷേത്രം, കിഡൂർ]] *[[മഹാലിങ്കേശ്വര ക്ഷേത്രം, അഡൂർ]] *[[മഹാലിങ്കേശ്വര ക്ഷേത്രം, ബഡാജെ]] *[[മഹാലിങ്കേശ്വര ക്ഷേത്രം, നെട്ടണിഗെ]] *[[മല്ല ദുർഗാപരമേശ്വരി ക്ഷേത്രം, മുളിയാർ]] *[[മല്ലികാർജുന ക്ഷേത്രം, കാസർഗോഡ്]] *[[മീത്ത മൊഗ്രായ ഭൂത, വോർക്കാടി]] *[[മൊഗ്രു ദുർഗാ പരമേശ്വരി, കാട്ടുകുക്കെ]] *[[മുണ്ടോൾ ദുർഗാ പരമേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കാരഡുക്ക]] *[[പടിഞ്ഞാമ്പുറത്തു ധൂമാവതി ക്ഷേത്രം, പാടി]] *[[പഞ്ചലിംഗേശ്വരക്ഷേത്രം, ബായാർ]] *[[പാണ്ടുരംഗ ക്ഷേത്രം, കാസർഗോഡ്]] *[[പൂമാണി കിന്നിമാണി ക്ഷേത്രം, മൊഗ്രാൽ പുത്തൂർ]] *[[സാലത്തൂർ മല്ലറായ ക്ഷേത്രം, പാത്തൂർ]] *[[ശങ്കരനാരായണ ക്ഷേത്രം, കോലിയൂർ]] *[[സന്താനഗോപാല ക്ഷേത്രം, കൊടലമൊഗ്രു]] *[[ശ്രീമദ് അനന്തേശ്വര ക്ഷേത്രം, മഞ്ചേശ്വരം]] *[[സുബ്രഹ്മണ്യ ക്ഷേത്രം, മുളിയാർ]] *[[സുബ്ബറായ ദേവ ക്ഷേത്രം, കാട്ടുകുക്കെ]] *[[തലക്കലായി സുബ്രഹ്മണ്യ സ്വാമി ക്ഷേത്രം, തലക്കല്ലായി, ചെമ്മനാട്]] *[[ഉദനേശ്വര ക്ഷേത്രം, പെർഡാല]] *[[ഉദ്യാവർ ദൈവംഗളു, ഉദ്യാവർ]] *[[വരദരാജ വെങ്കട്ടരമണ ക്ഷേത്രം, കാസർഗോഡ്]] *[[വിളക്കുമാടം വെങ്കട്ട്രമണ ക്ഷേത്രം, കൊളത്തൂർ]] *[[വിഷ്ണുമൂർത്തി ക്ഷേത്രം, ആഡൂർ]] *[[വിഷ്ണുമൂർത്തി ക്ഷേത്രം, കുറ്റിക്കോൽ]] <ref>http://www.malabardevaswom.kerala.gov.in/images/pdf/div_kasaragod.pdf</ref> *[[ആലക്കാട്ട് കളരിക്കൽ ക്ഷേത്രം]], കാംകോൽ *[[അലയൻകോട് മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം]], ആലപ്പടംബ *[[അരംഗം മഹാദേവ ക്ഷേത്രം]], [[ആലക്കോട്]] *[[അരിമ്പ്ര സുബഹ്മണ്യസ്വാമി]], കയരാലം *[[ചാമക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]], വെള്ളൂർ *[[ചേടിച്ചേരി ക്ഷേത്രം]], ഇരിക്കൂർ *[[ചെക്കിയാട്ടുകടവ് ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം]], കായരാലം *[[ചേളേരി സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം]], കോളച്ചേരി *[[ചെമ്പോത്തികോട്ടം Alias പുതിയേടത്തു ക്ഷേത്രം]], തളിപ്പറമ്പ *[[ചെങ്ങളായി വിഷ്ണു ക്ഷേത്രം]], ചെങ്കളായി *[[ചെന്നംകാവ് ക്ഷേത്രം]], കോറോം *[[ചുഴലി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]], ചുഴലി *[[ചുഴലി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]], നെടിയങ്ങ *[[ദേവിയോട്ട് ക്ഷേത്രം]], ആലപ്പടമ്പ *[[ധർമ്മികുളങ്ങര ക്ഷേത്രം]], മഴൂർ *[[ദുർഗാഭഗവതി ക്ഷേത്രം]], തൃച്ചമ്പരം *[[ഈശാനമംഗലം ക്ഷേത്രം]], ചേളേരി *[[കടമ്പേരി ചുഴലി ക്ഷേത്രം]], മോറാഴ *[[കലീശ്വരം ശിവ ക്ഷേത്രം]], കാംകോൽ *[[കള്ളിയിൽ ക്ഷേത്രം]], കയരാലം *[[കണ്ടോത്തിടം സോമേശരി ക്ഷേത്രം]], കണ്ടംകാളി *[[കാഞ്ഞിരംകാട്ട് വൈദ്യനാഥ ക്ഷേത്രം]], കുട്ട്യേരി *[[കാംകോൽ ശിവ ക്ഷേത്രം]], കാംകോൽ *[[കണ്ണംകോട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]], ആലപ്പടമ്പ *[[കരിവെള്ളൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം]], കരിവെള്ളൂർ *[[കീഴ്താലി ശിവ ക്ഷേത്രം]], അന്തൂർ *[[കോടേശ്വരം ക്ഷേത്രം]], തളിപ്പറമ്പ *[[കൊളങ്ങരത്ത് വേട്ടക്കൊരുമകൻ ക്ഷേത്രം]], കായലാരം *[[കോട്ടയത്ത് കിഴക്കേടത്ത് ക്ഷേത്രം]], കായലാരം *[[കോട്ടയത്ത് കിഴക്കേടത്ത് വയത്തുർനെയ്യമൃത് സംഘം]], മയ്യിൽ *[[കോട്ടൂർ ധരമ്മശാസ്ത ക്ഷേത്രം]], കരിവെള്ളൂർ *[[കൊയ്യം Vishnu Temple]], Chengalayi D *[[കുഞ്ഞിമതിലകം Temple]], Pattuvam D *[[കുന്നാര് Mookambika Temple,]] Ramanthali D *[[കുന്നത്തൂർപാടി Muthapan Temple]], Paisakkiri B *[[കുന്നത്ത് Baliyeri Vettakorumakan Temple]], Mayyil D *[[കുറുവന്തിട്ട Kazhakam Poomala Bhagavathy Temple]], Ramanthali D *[[കുറുവേലി Bhagavathy Temple]], Alapadambu D *[[കുറ്റ്യാട്ടൂർ siva Temple]], Kuttiattor C *[[കുഴിക്കിൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]], Pattuvam D *[[ലാവിൽ Siva Temple]], Kurumathoor D *[[മാടത്തുപടി Subrahmaniaswami Temple]], Payyannur D *[[മലപ്പട്ടം Temple]], Malappattam D *[[മാമണിക്കുന്ന് Mahadevi Temple, Irikkur Sp *[[മണിയൂർ Subrahmanyaswami Temple]], Maniy oor D *[[മാവിച്ചേരി Mahavishnu Temple]], Kuttiery D *[[മെച്ചിറ Melekulangra Temple]], Peringom D *[[മോറാഴ Siva Temple]], Morazha C *[[മുച്ചിലോട്ടുകാവ് Temple]], Koram D *[[മുച്ചിലോട്ടുകാവ്]], Karivalloor D *[[മുള്ളൂൽ Thrikkovil temple]], Pattuvam D *[[മൂത്താദി Appan SasthaTemple]], Korom D *[[മുതുകാട്ടുകാവ് Temple]], Eramam C *[[നാടേരി മടം ( Kuttiattor Temple)]], Kuttiattoor D *[[നടുവിൽ ചുഴലി Bhagavathi Temple]], Naduvil D *നമ്പിയ Thrikkovil Temple, Kokkinissery, Payyannur B *നനിയൂർ Bhagavathi Temple, Kolacheri D7 *നാരായൺകണ്ണൂർ Temple, Ramanthali D *നെല്ലിയോട് Bhagavathy Temple, Morazha D *നിടുവള്ളൂർ Someswari Temple, Chuzhali D *നുച്ചിയാട്ടുകാവ് temple, thaliparamba D *പടപ്പങ്ങട്ടു Someswari Temple, Koov ery C *പാടിക്കുട്ടി Bhagavathy Temple, Eruvassy D *പാലക്കുളങ്ങര DharmasasthaTemple, Thaliparamba B *പള്ളിത്തറ Adukunnukavu Temple, Korom D *പള്ളിത്തറ Vayathur Kaliyar Siva Temple, Korom D *പനങ്ങാട്ടൂർ Vettakkorumakan Temple, Kuttiery D *പനങ്ങാട്ടൂർ Vishnu Temple, Kuttiery D *പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രം, ആന്തൂർ *പട്ടുവം ക്ഷേത്രം, Kayaralam D *പാവന്നൂർ Bhagavathy Temple, Kuttiattoor D *പയ്യാവൂർ Siva Temple, Payyavoor C *പെരളത്ത് Bhagavathy Temple, Peralam C *പെരിങ്ങോം Vettakkorumakan Temple, Peringom D *പെരിന്തണ്ണിയൂർ Subrahmanyaswami Temple, Korom D *പെരിന്തട്ട Vayathoor Kaliyar Temple, Peringom D *പെറൂൾ Siva Temple, Eramam D *പെറൂൾ Vettakkorumakan Temple, Eramam D *പെരുംബ ക്ഷേത്രം, Kurumathoor C *പെരുമുടിക്കാവ് ക്ഷേത്രം, Karivalloor D *പൂമാല ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, Korom D *പൂമംഗലം Someswari Temple, Panniyoor C *പുലിമ്പിടാവ് Chuzhali Bhagavathy Temple, Chengalayi D *പൂന്തുരുത്തി Muchilottukavu Temple, Payyannur D *പുത്തൂർ Pacheri Temple, Peralam D *പുതൂർ Siva Temple, Peralam D *രാജരാജേശ്വര ക്ഷേത്രം, Thalliparamba Sp8 *ശങ്കരനാരായണ ക്ഷേത്രം, Ramanthali C *സോമേശ്വരം ക്ഷേത്രം, Thaliparamba D *സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം, Pariyaram D *സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം, Payyannur A *തളാവിൽ Thrippannikunnu Temple, Thimiri D *തവരിയാട്Temple, Ramanthali D *തെരുവത്ത് Ashtamichal Bhagavathy Temple, Payyannur D *തിമിരി ശിവ ക്ഷേത്രം, Thimiri C *തിരുവണ്ണാപുരം ക്ഷേത്രം, Morazha D *തിരുവട്ടൂർ ശിവ ക്ഷേത്രം, Thiruvattoor D *തിരുവില്ല്യാംകുന്ന് ക്ഷേത്രം, Ramanthali D *ത്രിച്ചംബരം Durga Bhagavathy Temple, Thruchambaram C *തൃച്ചംബരം Kizhakemadam, Thaliparambu D *തൃച്ചംബരം Srikrishna Temple, Thaliparamba D *Thrichambaram Thekkemadam Temple, Thaliparamba D *Thrikkapaleswaram Mayyil Neyyamruthu sangam, Mayyil D *Thrikkapaleswaram Temple, Mayyil D *Thrikkovil Temple, Kuttiery D *Thrippannikunnu Mahadeva Temple, Eramam *Vadakkedathu Someswari Temple, Kuttiery D *Vadassery Krishnamathilakam Temple, Kankol D *Vaneswaram Bhagavathy Temple, Morazha D *Vayathur Kaliyar Temple, Ulikkal B *Velam Mahaganapathy Temple, Mayyil A *Vellad Siva Temple, Vellad D *Vellattu Temple, Vellattu D *Vellavu Kavu Temple, Kuttiery D *Vellorachuzhali Bhagavathy Temple, Vellora D *Vettakkorumakan Temple, Anthoor D *Vettakkorumakan Temple, Kolachery D *Vettakkorumakan Temple, Kuttoo ==തിരുവിതാംകൂർ ദേവസ്വം ബോഡിന്റെ കീഴിലുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളുടെ പട്ടിക== <ref>{{Cite web |url=http://travancoredevaswomboard.org/category/temples/chrygp |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2017-01-07 |archive-date=2017-02-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170216023357/http://travancoredevaswomboard.org/category/temples/chrygp |url-status=dead }}</ref> *[[നേമം മേജർ വെള്ളായണി ദേവി ക്ഷേത്രം(മുടിപ്പുര)]] *[[മങ്കൊമ്പ് ദേവീ ക്ഷേത്രം]] *[[തൃക്കൊടിത്താനം ക്ഷേത്രം]] *[[ഹരിപ്പാട് സുബ്രഹ്മണ്യ സ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[പടനായർകുളങ്ങര മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[ചെട്ടികുളങ്ങര ക്ഷേത്രം]] *[[കണ്ടിയൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[മാവേലിക്കര ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം]] *[[മലയിൻകീഴ് ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം]] *[[നെയ്യാറ്റിൻകര ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം]] *[[ആലുവ ശ്രീകൃഷ്ണസ്വാമിക്ഷേത്രം]] *[[ആലുവ മഹാദേവർ ക്ഷേത്രം]] *[[അഗസ്ത്യ‌കോട് ക്ഷേത്രം]] *[[തിരുവല്ല ശ്രീവല്ലഭക്ഷേത്രം]] *[[തിരുവല്ലം പരശുരാമസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[ശ്രീകണ്ഠേശ്വരം മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[തൃക്കരിയൂർ മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[പാളയം ഹനുമാൻക്ഷേത്രം]] *[[വൈക്കം ശ്രീ മഹാദേവക്ഷേത്രം]] *[[വർക്കല ജനാർദ്ദനസ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *[[തൊടുപുഴ ശ്രീകൃഷ്ണ സ്വാമി ക്ഷേത്രം]] *പാറശ്ശാല ശ്രീ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം <ref>{{Cite web |url=http://travancoredevaswomboard.org/category/temples/vrkla-gp |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2017-01-07 |archive-date=2017-01-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170107170453/http://travancoredevaswomboard.org/category/temples/vrkla-gp |url-status=dead }}</ref> == കൊച്ചി ദേവസ്വം ബോർഡിനു കീഴിലുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങൾ == ;അയ്യന്തോൾ ദേവസ്വം {| class="wikitable" |1 |Ayyanthole Devi Temple |Ayyanthole, Thrissur |- |2 |Thiruvanathu Sree Krishna Temple |Ayyanthole, Thrissur |- |3 |Thrikkumarakudam Subrahmanian Temple |Ayyanthole, Thrissur |- |4 |Manathitta Sri Krishna Temple |Ayyanthole, Thrissur |- |5 |Laloor Devi Temple |Aranattukara, Thrissur |- |6 |Ashtamangalam Mahadeva Temple |Aranattukara, Thrissur |} == കേരളത്തിലെ അതിപ്രസിദ്ധമായ ക്ഷേത്രങ്ങൾ, തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രങ്ങൾ == *ഗുരുവായൂർ ശ്രീകൃഷ്ണക്ഷേത്രം, തൃശൂർ ജില്ല *ശബരിമല ശ്രീ ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട *പമ്പാ ഗണപതി ക്ഷേത്രം *ആറ്റുകാൽ ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *ചോറ്റാനിക്കര ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംമ്പ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *ഹേമാംബിക ദേവിക്ഷേത്രം, പാലക്കാട് *ശ്രീപദ്മനാഭസ്വാമി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *പറശ്ശിനിക്കടവ് മുത്തപ്പൻ ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *കൊട്ടിയൂർ ശിവ ക്ഷേത്രങ്ങൾ, കണ്ണൂർ *മുഴക്കുന്ന് മൃദംഗശൈലേശ്വരി ദേവിക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *വൈക്കം മഹാദേവ ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *വടക്കുംന്നാഥ ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *ചെട്ടികുളങ്ങര ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മാവേലിക്കര *ഓച്ചിറ പരബ്രഹ്മ ക്ഷേത്രം *കുമാരനെല്ലൂർ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *എരുമേലി ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *കാടാമ്പുഴ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം *[[വൈരങ്കോട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] മലപ്പുറം<ref>{{Cite web|url=https://keralakaumudi.com/en/news/news.php?id=1442653&u=god-has-no-caste-supreme-court|title=God has no caste: Supreme Court|access-date=2026-01-25|last=Daily|first=Keralakaumudi|language=en}}</ref> *കോട്ടക്കൽ വിശ്വംഭര ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം *തിരുമാന്ധാകുന്ന് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം *തൃപ്പയാർ ശ്രീരാമസ്വാമി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *നെല്ലുവായ് ധന്വന്തരി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *മലയാലപ്പുഴ ദേവി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട *തേക്കടി മംഗളാദേവി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി *വള്ളിയാംകാവ് ദേവി ക്ഷേത്രം, പെരുവന്താനം, ഇടുക്കി *ഇടവെട്ടി ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം, തൊടുപുഴ, ഇടുക്കി *ചക്കുളത്തുകാവ് ശ്രീ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ ജില്ല *കാട്ടിൽ മേക്കത്തിൽ ശ്രീദേവി ക്ഷേത്രം, പൊന്മന, കൊല്ലം *ആലത്തിയൂർ ഹനുമാൻ ക്ഷേത്രം, തിരൂർ, മലപ്പുറം *പാറമേക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *തിരുവമ്പാടി ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം, തൃശൂർ *ഏറ്റുമാനൂർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *അമ്പലപ്പുഴ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ *മണ്ണാറശാല നാഗരാജാ ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ *ആലുവ ശിവക്ഷേത്രം, എറണാകുളം ജില്ല *തിരുനെല്ലി മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം, വയനാട് *പനച്ചിക്കാട് ദക്ഷിണ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *എറണാകുളം ശിവ ക്ഷേത്രം *തളി മഹാദേവ ക്ഷേത്രം, കോഴിക്കോട് *നാവാമുകുന്ദ ക്ഷേത്രം, മലപ്പുറം *അനന്തപുരം തടാക ക്ഷേത്രം, കാസർഗോഡ് ജില്ല *വടക്കൻ പറവൂർ മൂകാംബിക ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം ജില്ല *മരുത്തോർവട്ടം ശ്രീ ധന്വന്തരി ക്ഷേത്രം, ചേർത്തല, ആലപ്പുഴ ജില്ല *തൃപ്പൂണിത്തുറ പൂർണത്രയീശ ക്ഷേത്രം, എറണാകുളം *ചെങ്ങന്നൂർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം *തിരുവല്ല ശ്രീവല്ലഭ ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട ജില്ല *കൊട്ടാരക്കര മഹാഗണപതി ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം ജില്ല *പഴവങ്ങാടി മഹാഗണപതി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *ശ്രീവരാഹം ലക്ഷ്മി വരാഹമൂർത്തി ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *പാളയം ഒ.ടി.സി ഹനുമാൻ ക്ഷേത്രം, തിരുവനന്തപുരം *തിരുവൈരാണിക്കുളം മഹാദേവ ക്ഷേത്രം, ആലുവ *നെയ്യാറ്റിൻകര ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം *ലോകനാർക്കാവ് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, വടകര, കോഴിക്കോട് *ചേർത്തല കാർത്യായനി ക്ഷേത്രം, ആലപ്പുഴ ജില്ല *ആര്യങ്കാവ് ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം ജില്ല *കുളത്തൂപ്പുഴ ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം ജില്ല *അച്ചൻകോവിൽ ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം ജില്ല *പന്തളം ധർമ്മശാസ്താ ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട *ആറന്മുള പാർത്ഥസാരഥി ക്ഷേത്രം, പത്തനംതിട്ട *പാലാ രാമപുരം ശ്രീരാമസ്വാമി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം ജില്ല *ചടയമംഗലം ജടായു രാമ ക്ഷേത്രം, കൊല്ലം *തളിപ്പറമ്പ് രാജരാജേശ്വര ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *വാഗമൺ മുരുകമല, ഇടുക്കി *മൂന്നാർ സുബ്രഹ്മണ്യസ്വാമി ക്ഷേത്രം, ഇടുക്കി *ചെങ്കൽ മഹേശ്വരം ശിവക്ഷേത്രം, നെയ്യാറ്റിൻകര, തിരുവനന്തപുരം ജില്ല *തിരുവില്വാമല ശ്രീ വില്വാദ്രിനാഥ ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട്‌ *കൽപ്പാത്തി വിശ്വനാഥ ക്ഷേത്രം, പാലക്കാട്‌ *ചെറുകുന്ന് അന്നപൂർണേശ്വരി ക്ഷേത്രം, കണ്ണൂർ *ശ്രീ ദത്ത ആഞ്ജനേയ ക്ഷേത്രം, ആലുവ ദേശം, എറണാകുളം *മധൂർ ശ്രീ അനന്തേശ്വര വിനായക ക്ഷേത്രം, കാസർഗോഡ് *മള്ളിയൂർ മഹാഗണപതി ക്ഷേത്രം, കോട്ടയം *മമ്മിയൂർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം, ഗുരുവായൂർ *തൃക്കാക്കര ശ്രീ വാമനമൂർത്തി ക്ഷേത്രം,എറണാകുളം ==അവലംബം== [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പട്ടികകൾ]] ny1qtv832i8oum4sjqsbdf75m4f44hg 0 135331 4614015 3972313 2026-04-17T10:39:38Z Malikaveedu 16584 4614015 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Azhikoden Raghvan}} {{Infobox_Indian_politician | name = അഴീക്കോടൻ രാഘവൻ | image = Com azhikodan.jpg | caption = അഴീക്കോടൻ രാഘവൻ | birth_date = {{birth date|1919|07|01|df=y}} | birth_place = [[തെക്കി ബസാർ]], [[കണ്ണൂർ]], [[കേരളം]] | death_date = {{death date and age|1972|09|23|1919|07|01|df=y}} | death_place = [[തൃശ്ശൂർ]], [[കേരളം]] | constituency = | office = | salary = | term = | predecessor = | successor = | party = [[സി.പി.ഐ.എം.]] | religion = [[നിരീശ്വരവാദം]] | residence = [[കണ്ണൂർ]] | nationality = ഇന്ത്യൻ | party = [[സി.പി.ഐ.(എം)]] | spouse = മീനാക്ഷി അഴീക്കോടൻ |children =ശോഭ അഴീക്കോടൻ<br/> സുധ അഴീക്കോടൻ<br/>മധു അഴീക്കോടൻ<br/> ജ്യോതി അഴീക്കോടൻ<br/> സാനു അഴീക്കോടൻ |}} [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെ]] മുൻനിര നേതാവായിരുന്നു '''അഴീക്കോടൻ രാഘവൻ''' (ജീവിതകാലം: [[ജൂലൈ 1]], [[1919]] - [[സെപ്റ്റംബർ 23]], [[1972]]).<ref name=death2>{{cite web|title=അഴീക്കോടൻ രാഘവൻ|url=http://www.cpimkerala.org/eng/azheekodan-raghavan-49.php|publisher=സി.പി.ഐ(എം) സംസ്ഥാന ഘടകം|accessdate=2013 സെപ്തംബർ 23|archive-date=2013-09-23|archive-url=https://archive.today/20130923082447/http://www.cpimkerala.org/eng/azheekodan-raghavan-49.php|url-status=bot: unknown}}</ref> കേരളത്തിൽ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയും അനുബന്ധ തൊഴിലാളി സംഘടനകളും കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നതിൽ അദ്ദേഹം നിർണ്ണായകപങ്ക് വഹിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഒരു സാധാരണകുടുംബത്തിലാണ് രാഘവൻ ജനിച്ചത്. പ്രാഥമികവിദ്യാഭ്യാസം മാത്രമേ അദ്ദേഹത്തിന് ലഭിച്ചിരുന്നുള്ളു. ബീഡിതെറുപ്പു ജോലി പഠിച്ചു. പിന്നീട് ബീഡിത്തൊഴിലാളികളെ സംഘടിപ്പിച്ച്, സംഘടനാ രംഗത്തേക്കു വന്നു. [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്സ്|കോൺഗ്രസ്സിൽ]] അംഗത്വമെടുത്തുവെങ്കിലും, പിന്നീട് [[കോൺഗ്രസ്സ് സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി|കോൺഗ്രസ്സ് സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടിയിലൂടെ]] [[കമ്മ്യൂണിസം|കമ്മ്യൂണിസത്തിലേക്കെത്തി]]. [[പി. കൃഷ്ണപിള്ള|പി.കൃഷ്ണപിള്ളയായിരുന്നു]] അദ്ദേഹത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയഗുരു. [[കണ്ണൂർ|കണ്ണൂരിൽ]] കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് വിരോധികളോട് എതിർത്ത് പാർട്ടി കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നതിൽ പ്രധാന പങ്കുവഹിച്ചു. മികച്ച ഒരു പ്രസംഗകൻ കൂടിയായിരുന്നു അദ്ദേഹം. 1950-ൽ അറസ്റ്റിലായി. ജയിൽവിമോചിതനായശേഷം തൊഴിലാളിയൂണിയൻ രംഗത്ത് പ്രവർത്തിച്ചു. പാർട്ടി പിളർന്നപ്പോൾ സി.പി.ഐ.എമ്മിനൊപ്പം നിന്നു. സി.പി.ഐ.എമ്മിന്റെ സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയേറ്റ് അംഗമായിരുന്നു. [[ദേശാഭിമാനി ദിനപ്പത്രം|ദേശാഭിമാനിയുടെ]] ഭരണസമിതി ചെയർമാനായിരുന്നു. 1964-ൽ ചൈനാ ചാരനെന്നാരോപിച്ച് ജയിലിലടയ്ക്കപ്പെട്ടു. 1972 സെപ്തംബർ 23-ന് [[തൃശ്ശൂർ|തൃശ്ശൂരിൽ]] വച്ച് കുത്തേറ്റ് അന്തരിച്ചു.<ref name=nossiter1>{{cite book|title=കമ്മ്യൂണിസം ഇൻ കേരള എ സ്റ്റഡി ഇൻ പൊളിറ്റിക്കൽ അഡാപ്ടേഷൻ|last=ജോൺസൺ|first=നൊസ്സിദർ|url=http://books.google.com.sa/books?id=8CSQUxVjjWQC&pg=PA424&dq=raghavan+azhikodan&hl=en&sa=X&ei=pglAUrbqHaaI0AWIlYD4Dw&ved=0CD8Q6AEwAw#v=onepage&q=raghavan%20azhikodan&f=false|publisher=കാലിഫോർണിയ സർവ്വകലാശാല പ്രസ്സ്|year=1983|isbn=978-0520046672|page=384}}</ref> മരിക്കുമ്പോൾ പാർട്ടിയുടെ സംസ്ഥാന സെക്രട്ടറിയേറ്റ് അംഗവും [[ഐക്യമുന്നണി]] കൺവീനറും ആയിരുന്നു. ==ആദ്യകാലജീവിതം== [[കണ്ണൂർ]] ടൗണിലെ തെക്കീബസാറിൽ ആധാരമെഴുത്തുകാരനായിരുന്ന കറുവന്റെയും പുക്കാച്ചിയുടെയും മകനായി രാഘവൻ ജനിച്ചു. രാഘവന്‌ രണ്ടര വയസ്സുള്ളപ്പോൾ അച്ഛൻ മരിച്ചു. പിന്നീട് അമ്മാവന്മാരുടെ സംരക്ഷണയിലാണ് അദ്ദേഹം വളർന്നത്. കണ്ണൂർ ഗവ.ട്രെയിനിംഗ്‌ സ്‌കൂളിനോടനുബന്ധിച്ചുള്ള മോഡൽ സ്‌കൂളിൽ അഞ്ചാംതരത്തോടെ പഠനമുപേക്ഷിച്ച് [[ബീഡി]] തൊഴിലാളിയായി ജോലിക്കു ചേർന്നു. ഈ സമയത്ത് കണ്ണൂരിലെ ബീഡി തൊഴിലാളികൾ സംഘടിക്കാൻ തുടങ്ങിയിരുന്നു. അവകാശങ്ങൾക്കു വേണ്ടിയുള്ള ചില സമരങ്ങളും അവർ നടത്തിയിരുന്നു. ബീഡി-സിഗാർ തൊഴിലാളി യൂണിയൻ ഓഫീസ് സെക്രട്ടറിയായിരുന്നു കുറേക്കാലം. ഇക്കാലത്ത് നേതാക്കളായ ചേനോളി കുമാരൻ മുതലായവർ അറസ്റ്റിലായപ്പോൾ ബീഡി-സിഗാർ യൂണിയന്റെ സെക്രട്ടറിയായി. അങ്ങനെ ബീഡി തൊഴിലാളി യൂണിയന്റെ പ്രവർത്തകനായും നേതാവായും ഉയർന്നു. സഖാവ് കൃഷ്‌ണപിള്ളയടക്കമുള്ള നേതാക്കളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടു പ്രവർത്തിച്ചത് രാഷ്‌ട്രീയ ജീവിതത്തിലെ വഴിത്തിരിവായി.<ref name=kcpap465>{{cite book|title=കേരളത്തിലെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനം ആദ്യപഥികർ|last=സി.|first=ഭാസ്കരൻ|publisher=ചിന്ത പബ്ലിഷേഴ്സ്|year=2010|isbn=81-262-0482-6|page=465|quote=അഴീക്കോടൻ രാഘവൻ - ആദ്യകാലജീവിതം}}</ref><ref name=democrasy1>{{cite book | title=ഡെമോക്രസി അറ്റ് വർക്ക് ഇൻ ആൻ ഇന്ത്യൻ ഇൻഡസ്ട്രിയൽ കോ ഓപ്പറേറ്റീവ് - ദ സ്റ്റോറി ഓഫ് ദിനേശ് ബീഡി|url=http://books.google.com.sa/books?id=NE_rFL78i90C&pg=PA237&dq=raghavan+azhikodan&hl=en&sa=X&ei=pglAUrbqHaaI0AWIlYD4Dw&ved=0CDMQ6AEwAQ#v=onepage&q=raghavan%20azhikodan&f=false|last=ടി.എം.തോമസ്|first=ഐസക്|coauthors=പ്യാരേലാൽ രാഘവൻ|publisher=കോർണൽ പബ്ലിഷേഴ്സ്|isbn=978-0801484155|year=1998|page=57-58}}</ref> ==രാഷ്ട്രീയ ജീവിതം== [[കോൺഗ്രസ്സ്|കോൺഗ്രസ്സിലൂടെയാണ്]] രാഘവൻ രാഷ്ട്രീയ രംഗത്ത് പ്രവേശിക്കുന്നത്. പിന്നീട്‌ കോൺഗ്രസ്സിലെ ഇടതുപക്ഷ ചിന്താഗതിക്കാർ ചേർന്ന് രൂപീകരിച്ച [[കോൺഗ്രസ്സ് സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി]] അംഗമായി.കോൺഗ്രസ്സ് സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി അംഗങ്ങൾ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയിൽ ചേരാൻ തീരുമാനിച്ചപ്പോൾ രാഘവനും ആ വഴി പിന്തുടർന്ന് കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി അംഗമായി. 1940 ൽ തന്നെ രാഘവനും കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി അംഗത്വം സ്വീകരിച്ചു.<ref name=kcpap4656>{{cite book|title=കേരളത്തിലെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനം ആദ്യപഥികർ|last=സി.|first=ഭാസ്കരൻ|publisher=ചിന്ത പബ്ലിഷേഴ്സ്|year=2010|isbn=81-262-0482-6|page=465-466|quote=അഴീക്കോടൻ രാഘവൻ - രാഷ്ട്രീയജീവിതം}}</ref> [[രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധം|രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിൽ]] [[ഹിറ്റ്ലർ]] [[സോവിയറ്റ് യൂണിയൻ|സോവിയറ്റ് യൂണിയനെ]] ആക്രമിക്കാൻ തയ്യാറെടുത്തപ്പോൾ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി യുദ്ധത്തോടുള്ള തങ്ങളുടെ നിലപാടുകളിൽ മാറ്റം വരുത്തി സോവിയറ്റ്‌ യൂണിയൻ-ബ്രിട്ടീഷ്‌ സാമ്രാജ്യം സഖ്യത്തിന് പിന്തുണ പ്രഖ്യാപിച്ചു.ഇതിനെതുടർന്ന് സ്വാതന്ത്ര്യസമര സേനാനികളുടെ എതിർപ്പ് മുഴുവൻ പാർട്ടിക്കു നേരിടേണ്ടി വന്നു. കമ്മ്യൂണിസ്റ്റുകാരെ എവിടെ കണ്ടാലും പറ്റാവുന്നപോലെ ആക്രമിക്കുന്നത് എതിരാളികളുടെ പതിവായി മാറി. ഇത് ഏറ്റവും കൂടുതൽ നേരിടേണ്ടിവന്നത് [[കണ്ണൂർ|കണ്ണൂരിലെ]] പ്രവർത്തകർക്കായിരുന്നു. ഇതിനെയൊക്കെ അതിജീവിച്ച് കണ്ണൂരിൽ പാർട്ടിക്ക് അടിത്തറയുണ്ടാക്കിയതിൽ പ്രധാനിയായിരുന്നു അഴീക്കോടൻ. പാർട്ടിയുടെ പ്രചാരണത്തിനായി രാഘവൻ ഒരു മികച്ച പ്രസംഗകൻ കൂടിയായി മാറി. ബിഡി തെറുക്കുന്ന മുറത്തിൽ വെച്ച് എഴുതിത്തയ്യാറാക്കിയ പ്രസംഗം പഠിക്കുന്ന രാഘവനെക്കുറിച്ച് സുഹൃത്ത് കൂടിയായ പി.അനന്തൻ പിന്നീട് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref name=kcpap466>{{cite book|title=കേരളത്തിലെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനം ആദ്യപഥികർ|last=സി.|first=ഭാസ്കരൻ|publisher=ചിന്ത പബ്ലിഷേഴ്സ്|year=2010|isbn=81-262-0482-6|page=466|quote=അഴീക്കോടൻ രാഘവൻ - മികച്ച ഒരു പ്രസംഗകൻ}}</ref> മികച്ച ഒരു പൊതുപ്രവർത്തകൻ ആയിരുന്നു അഴീക്കോടൻ. രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തെത്തുടർന്ന് നാട്ടിൽ കോളറ പോലുള്ള രോഗങ്ങൾ പടർന്നു പിടിച്ചപ്പോൾ അതിനെതിരേ ദുരിതാശ്വാസപ്രവർത്തനവുമായി രാഘവൻ മുന്നിട്ടിറങ്ങി. ഇത് അദ്ദേഹത്തിന് ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ ജനകീയനായ നേതാവ് എന്ന ഒരു പേര് നേടിക്കൊടുത്തു. 1948 ൽ രണ്ടാംലോകമഹായുദ്ധത്തെത്തുടർന്ന് പാർട്ടിക്കു നിരോധനം നേരിട്ടപ്പോൾ അദ്ദേഹം രോഗബാധിതനായി കിടപ്പിലായിരുന്നു. എന്നിട്ടും പോലീസ് അദ്ദേഹത്തെ അറസ്റ്റു ചെയ്തില്ല. എഴുന്നേറ്റു നടക്കാൻ ത്രാണിയായപ്പോൾ പോലീസിനെ കബളിപ്പിച്ച് ഒളിവിൽ പോയി. 1950 ൽ അറസ്റ്റുചെയ്യപ്പെട്ടു. 1951 ൽ ജയിൽമോചിതനായി. ജയിലിൽ നിന്നും മോചിതനായശേഷം മുഴുവൻ സമയവും തൊഴിലാളി പ്രവർത്തനങ്ങൾക്കായി നീക്കിവെച്ചു. 1954ൽ മലബാർ ട്രേഡ് യൂണിയൻ കൗൺസിൽ സെക്രട്ടറിയായി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു.<ref name=kcpap468>{{cite book|title=കേരളത്തിലെ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനം ആദ്യപഥികർ|last=സി.|first=ഭാസ്കരൻ|publisher=ചിന്ത പബ്ലിഷേഴ്സ്|year=2010|isbn=81-262-0482-6|page=468|quote=അഴീക്കോടൻ രാഘവൻ - ജയിൽവാസം,തൊഴിലാളി യൂണിയൻ പ്രവർത്തനങ്ങൾ}}</ref> കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി രണ്ടായപ്പോൾ രാഘവൻ സി.പി.ഐ.എമ്മിനോടൊപ്പം നിന്നു. 1962-ൽ ഇന്ത്യാ-ചൈനാ അതിർത്തി സംഘട്ടനത്തെത്തുടർന്ന് അറസ്റ്റിലായി. 1964-ൽ ചൈനാചാരനെന്നാരോപിക്കപ്പെട്ട് വീണ്ടും ജയിലിലടയ്ക്കപ്പെട്ടു. ==ഔദ്യോഗിക സ്ഥാനങ്ങൾ== 1946-ൽ കമ്യൂണിസ്റ്റ്‌ പാർടിയുടെ കണ്ണൂർ ടൗൺ സെക്രട്ടറിയായി തെരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ടു. 1951 ജൂണിൽ കോഴിക്കോട്‌ ചേർന്ന മലബാർ പാർടി പ്രവർത്തകരുടെ യോഗത്തിൽ മലബാർ കമ്മിറ്റിയിലേക്കും. 1954 ൽ മലബാർ ട്രേഡ്‌ യൂണിയൻ കൗൺസിൽ സെക്രട്ടറിയുമായി. 1959 മുതൽ പാർടിയുടെ സംസ്ഥാനകമ്മിറ്റി ആപ്പീസ്‌ കേന്ദ്രീകരിച്ച്‌ പ്രവർത്തിക്കാൻ തുടങ്ങി.1963 ആഗസ്റ്റ്‌ 7-ന് ദേശാഭിമാനി പ്രിന്റിംഗ്‌ ആൻഡ്‌ പബ്ലിഷിംഗ്‌ കമ്മിറ്റിയുടെ ഭരണസമിതി ചെയർമാനായി. മരണം വരെ ആ സ്ഥാനത്ത്‌ തുടർന്നു.<ref name=chairman>{{cite web|title=അഴീക്കോടൻ രാഘവൻ-ലഘുജീവചരിത്രം|url=http://www.cpimkerala.org/eng/azheekodan-raghavan-49.php|publisher=സി.പി.ഐ(എം) കേരളഘടകം|accessdate=2013 ഏപ്രിൽ 13|archive-date=2013-09-23|archive-url=https://archive.today/20130923082447/http://www.cpimkerala.org/eng/azheekodan-raghavan-49.php|url-status=bot: unknown}}</ref> 1967-ലെ തെരഞ്ഞെടുപ്പിനെ തുടർന്ന്‌ ഐക്യമുന്നണിയുടെ കൺവീനറായി. അന്ന്‌ മുന്നണിക്ക്‌ നേതൃത്വപരമായ പങ്ക്‌ വഹിച്ചു. ഇടത്‌-വലത്‌ വ്യതിയാനങ്ങൾക്കെതിരായി മാർക്‌സിസ്റ്റ്‌-ലെനിനിസ്റ്റ്‌ നിലപാടിൽ ഉറച്ചുനിന്നു. 1972 സെപ്റ്റംബർ 23-ന് തന്റെ 53-ആം വയസ്സിൽ തൃശ്ശൂർ ചെട്ടിയങ്ങാടി ജംക്ഷനിൽ വച്ച് അദ്ദേഹം അജ്ഞാതരുടെ കുത്തേറ്റ് അന്തരിച്ചു. ==മരണത്തിലെ ദുരൂഹത== [[പ്രമാണം:അഴീക്കോടൻ രാഘവന്റെ ശവകുടീരം.JPG|ലഘുചിത്രം|അഴീക്കോടൻ രാഘവന്റെ ശവകുടീരം]] അഴീക്കോടൻ രാഘവനെ കൊലപ്പെടുത്തിയതിന് പിന്നിൽ അന്നത്തെ ആഭ്യന്തരമന്ത്രിയായിരുന്ന [[കെ. കരുണാകരൻ|കെ. കരുണാകരന്]] വ്യക്തമായ പങ്കുണ്ടായിരുന്നുവെന്ന് പ്രതിപക്ഷനേതാവായിരുന്ന [[ഇ.എം.എസ്.]] നിയമസഭയിൽ ആരോപിച്ചിരുന്നു. തൃശൂരിലെ തട്ടിൽ എസ്റ്റേറ്റ് അഴിമതിയാരോപണങ്ങളുടെ പേരിലാണ് അദ്ദേഹത്തെ കൊലപ്പെടുത്തിയത് എന്നായിരുന്നു ആരോപണം. അഴിമതി സംബന്ധിച്ച ചില രേഖകൾ [[നവാബ് രാജേന്ദ്രൻ|നവാബ് രാജേന്ദ്രന്റെ]] കൈവശം ഉണ്ടായിരുന്നെന്നും അവ പിടിച്ചെടുക്കാൻ പോലീസുകാർ ശ്രമിച്ചെങ്കിലും നടന്നില്ലെന്നും പിന്നീട് ഈ രേഖകൾ അഴീക്കോടന് കൈമാറിയതിനെ തുടർന്നാണ് അദ്ദേഹം കൊല്ലപ്പെട്ടതെന്നും പറയപ്പെടുന്നു.<ref name=kk1>{{cite news|title=അഴീക്കോടൻ വധം: പിന്നിൽ കരുണാകരനെന്ന് വിഎസ്|accessdate=2013 ഏപ്രിൽ 13|newspaper=വൺഇന്ത്യ|url=http://malayalam.oneindia.in/news/2002/09/24/ker-vs.html|date=2002 സെപ്തംബർ 24|archive-date=2013-09-23|archive-url=https://archive.today/20130923084428/http://malayalam.oneindia.in/news/2002/09/24/ker-vs.html|url-status=bot: unknown}}</ref> ആദ്യകാലത്ത് [[എ.വി. ആര്യൻ]] സ്ഥാപിച്ച കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് യൂണിറ്റി സെന്റർ (സി യൂ സി) എന്ന പാർട്ടിയെയായിരുന്നു കേസിൽ പ്രതിസ്ഥാനത്ത് കണ്ടത്. അഴീക്കോടൻ കൊല്ലപ്പെട് മണിക്കൂറുകൾക്കകം സി.യൂ.സി നേതാവ് ഡേവിഡിനെ [[സി.പി.ഐ(എം)]] പ്രവർത്തകർ കായലിൽ എറിഞ്ഞ് കൊലപ്പെടുത്തി. തീവ്ര ഇടത് സംഘടനകൾ, [[കോൺഗ്രസ്]] , പാർട്ടിക്കുള്ളിലെ അഴീക്കോടൻ വിരുദ്ധചേരി തുടങ്ങിയ പല ആരോപണങ്ങളും കാലാകാലങ്ങളിൽ ഉണ്ടായി. എന്നാൽ ഇന്നും അഴീക്കോടൻ വധം ഒരു സമസ്യയായി നിലനിൽക്കുന്നു. ==അവലംബം== {{reflist|2}} [[വർഗ്ഗം:1919-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:1972-ൽ മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 1-ന് ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:സെപ്റ്റംബർ 23-ന് മരിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സി.പി.ഐ.എം. പ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:നിരീശ്വരവാദികൾ]] 13afsn646p9fwvazfhz9z22rad88fro 0 150111 4613995 3088973 2026-04-17T06:51:21Z Ziv 187107 ([[c:GR|GR]]) [[File:Caravaggio - The Incredulity of Saint Thomas.jpg]] → [[File:Caravaggio incredulity.jpg]] → File replacement: Updating from an old and lower-quality version to a newer version with better quality ([[c:c:GR]]) 4613995 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Gospel of Thomas}} 1945 ഡിസംബർ മാസം [[ഈജിപ്ത്|ഈജിപ്തിലെ]] [[നാഗ് ഹമ്മദി ഗ്രന്ഥശേഖരം|നാഗ് ഹമ്മദിയിൽ കണ്ടുകിട്ടിയ ജ്ഞാനവാദഗ്രന്ഥശേഖരത്തിൽ]] ഉൾപ്പെട്ട ഒരു അപ്രാമാണിക ക്രിസ്തീയ വചന-സുവിശേഷമാണ് '''തോമായുടെ സുവിശേഷം'''. [[പ്ലേറ്റോ|പ്ലേറ്റോയുടെ]] റിപ്പബ്ലിക്കിന്റെ ഭാഗങ്ങളും മറ്റൊരു യേശുശിഷ്യനായ പീലിപ്പോസിന്റേതെന്നു പറയപ്പെടുന്ന ഒരു സുവിശേഷവും ഉൾപ്പെടെ 12 വാല്യങ്ങളിലായി 52 കൃതികൾ അടങ്ങിയ ഒരു ശേഖരത്തിന്റെ ഭാഗമായാണ് ഇതു കണ്ടുകിട്ടിയത്. ക്രിസ്തീയലിഖിതങ്ങൾക്ക് ആദ്യമായി ഒരു അംഗീകൃതസംഹിത നിശ്ചയിച്ചുകൊണ്ടുള്ള സഭാപിതാവ് [[അലക്സാണ്ട്രിയ|അലക്സാണ്ഡ്രിയയിലെ]] [[മെത്രാൻ]] [[അത്തനാസിയൂസ്|അത്തനാസിയൂസിന്റെ]] ഒരു കത്ത് സൃഷ്ടിച്ച അങ്കലാപ്പിൽ കുഴിച്ചുമൂടപ്പെട്ടവയാണ് ഈ കൃതികളെന്ന് പണ്ഡിതന്മാർ ഊഹിക്കുന്നു.{{സൂചിക|൧}} [[ചിത്രം:Caravaggio incredulity.jpg|thumb|250px|right|ഉയിർത്തെഴുന്നേറ്റ [[യേശു|യേശുവിന്റെ]] വക്ഷസിലെ മുറിവ് തൊട്ടറിയുന്ന [[തോമാ ശ്ലീഹാ|തോമസ് അപ്പസ്തോലൻ]] - കരവാജിയോയുടെ ചിത്രം]] ഗ്രന്ഥശേഖരത്തിലെ വാല്യങ്ങളിൽ, ആധുനിക പണ്ഡിതന്മാർ രണ്ടാം വാല്യം(Codex-II) എന്നു വിളിക്കുന്ന വാല്യത്തിലെ ഏഴു കൃതികളിൽ രണ്ടാമത്തേതായ ഈ രചനയിൽ കോപ്റ്റിക് ഭാഷയിൽ, [[യേശുക്രിസ്തു|യേശുവിന്റേതായി]] പറയപ്പെടുന്ന 114 വചനങ്ങളാണുള്ളത്.{{സൂചിക|൨}} ഈ വചനങ്ങളിൽ ഏതാണ്ട് പകുതിയോളം, കാനോനിക സുവിശേഷങ്ങളിൽ ഉള്ളവയും അവശേഷിക്കുന്നവ അവയിൽ കാണപ്പെടാത്തവയുമാണ്. യേശുശിഷ്യനായ [[തോമാശ്ലീഹാ|തോമായുമായി]] ബന്ധപ്പെട്ട പാരമ്പര്യം ശക്തമായിരുന്ന സിറിയയിൽ ഉൽഭവിച്ചതാകാം ഈ രചന.<ref>''Eerdmans Commentary on the Bible'' by James D. G. Dunn, John William Rogerson, 2003, ISBN 0-8028-3711-5 page 1574</ref> പിൽക്കാലങ്ങളിൽ അറിയപ്പെടാതിരുന്ന ഈ രചന, നാലാം നൂറ്റാണ്ടിൽ ആദ്യകാലസഭയുടെ ചരിത്രമെഴുതിയ [[കേസറിയായിലെ യൂസീബിയസ്|കേസറിയായിലെ യൂസീബിയൂസിന്]] പരിചയമുണ്ടായിരുന്നു. പാഷണ്ഡികൾ കെട്ടിച്ചമച്ച വ്യാജരചനകളെന്ന് അദ്ദേഹം വിശേഷിപ്പിച്ച ഒരുപറ്റം കൃതികളിൽ ഇതും ഉൾപ്പെട്ടിരുന്നു. <ref>[http://www.newadvent.org/fathers/250103.htm Church History (Book III), Chapter 25:7] and [http://books.google.ca/books?id=XeGWjxDpo2wC&pg=PA207&dq=catalogue+apostles++++John++%22Acts+of+Andrew+and+John%22+Thomas+Matthias&client=firefox-a&cd=6#v=onepage&q=catalogue%20apostles%20%20%20%20John%20%20%22Acts%20of%20Andrew%20and%20John%22%20Thomas%20Matthias&f=false Eusebius]</ref> ==പശ്ചാത്തലം== [[File:P._Oxy._1.jpg|thumb|200px|right|ഓക്സിറിങ്കസ് ശേഖരത്തിൽ നിന്നുള്ള തോമായുടെ സുവിശേഷത്തിന്റെ ശകലം - ഭാഷ, കൊയ്നേ ഗ്രീക്ക് ]] [[File:Nag_Hammadi_Codex_II.jpg|thumb|200px|left|നാഗ് ഹമ്മദി ശേഖരത്തിൽ നിന്നു കിട്ടിയ സമ്പൂർണ്ണപാഠത്തിൽ തോമായുടെ സുവിശേഷത്തിന്റെ തുടക്കം - ഭാഷ, കോപ്റ്റിക്]] "ജീവിക്കുന്ന യേശു അരുൾചെയ്ത്, ദിദീമൂസ് യൂദാ തോമാ രേഖപ്പെടുത്തിയ വചനങ്ങൾ" എന്ന ആമുഖത്തോടെയാണ് കൃതിയുടെ തുടക്കം.<ref>"അഞ്ചാം സുവിശേഷം", Patterson, Robinson, Bethge, 1998</ref> കൊയ്നേ ഗ്രീക്കിലെ 'ദിദീമൂസ്' എന്ന പേരിനും അരമായയിലെ 'തോമാ' എന്ന പേരിനും 'ഇരട്ട' എന്ന ഒരേയർത്ഥമാണുള്ളത്. തോമായെക്കുറിച്ചുള്ള ഈ പരാമർശം അടിസ്ഥാനമില്ലാത്തതാണെന്നും അതിനാൽ ഈ കൃതി ആരുടേതാണെന്ന് പറയുക വയ്യെന്നും കരുതുന്ന പണ്ഡിതന്മാർ ഏറെയുണ്ട്.<ref>April D. DeConick 2006 ''The Original Gospel of Thomas in Translation'' ISBN 0-567-04382-7 page 2</ref> ആദ്യകാലക്രിസ്തീയതയിലെ [[ജ്ഞാനവാദം|ജ്ഞാനവാദികളെപ്പോലെയുള്ള]] ഏതെങ്കിലും ഒരു വിഭാഗത്തിനിടയിൽ ആകാം ഇതിന്റെ ഉത്ഭവം. <ref>Layton, Bentley, ''The Gnostic Scriptures'', 1987, p.361.</ref> ഭൗതികലോകത്തേയും ശാരീരികമായ അസ്തിത്വത്തേയും മുഖ്യമായും തിന്മയായി കാണുന്ന [[ജ്ഞാനവാദം|ജ്ഞാനവാദവീക്ഷണം]] ഇതിലുടനീളമുണ്ട്. ഗൂഢമായ ദൈവികജ്ഞാനത്തിന്റെ പ്രാപ്തിയിലൂടെ ആത്മശരീരങ്ങളുടെ ദ്വന്ദഭാവത്തെ അതിജീവിച്ച് ആത്മീയമായ ഐക്യം പ്രാപിക്കാമെന്ന നിലപാടിന് ഇത് ഊന്നൽ കൊടുക്കുന്നു. ഈ അവസ്ഥയിലെത്തുന്നവർ മാനുഷികമായ പരിമിതികളെ മറികടക്കുന്നു. കൂദാശകളെക്കുറിച്ചോ, യഹൂദ-ക്രൈസ്തവപാരമ്പര്യങ്ങളിൽ പ്രാധാനമായിരുന്ന വിശ്വാസികളുടെ കൂട്ടായ്മയെക്കുറിച്ചോ ഇതിൽ ഒന്നുമില്ല. ക്രിസ്തീയപാരമ്പര്യത്തിന്റെ മുഖ്യധാരയ്ക്കു പുറത്തുള്ളതായി ഇതു പരിഗണിക്കപ്പെടാൻ ഇതാണ് കാരണം.<ref name ="cambridge"/> തോമായുടെ സുവിശേഷം [[ജ്ഞാനവാദം|ജ്ഞാനവാദരചന]] അല്ലെന്നും [[നാഗ് ഹമ്മദി ഗ്രന്ഥശേഖരം|നാഗ് ഹമ്മദിയിലെ ജ്ഞാനവാദഗ്രന്ഥശേഖരത്തിന്റെ]] ഭാഗമായി കണ്ടെത്തി എന്നതൊഴികെ, ഇതിനെ ജ്ഞാനവാദരചനയായി കണക്കാക്കാൻ മറ്റു കാരണങ്ങളൊന്നുമില്ലെന്നും കരുതുന്നവരുണ്ട്.<ref>Davies, Stevan L., ''The Gospel of Thomas and Christian Wisdom'', 1983, p.23-24.</ref> നാഗ് ഹമ്മദി ശേഖരത്തിന്റെ തന്നെ ഭാഗമായിരുന്ന "തർക്കക്കാരനായ തോമായുടെ പുസ്തകം" എന്ന കൃതിയും "തോമായുടെ നടപടികൾ" എന്നു പേരുള്ള മറ്റൊരു രചനയും ഇതേ അപ്പസ്തോലന്റെ പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നതായുണ്ട്. തോമായുടെ സുവിശേഷം യേശുവിന്റെ ദൈവസ്വഭാവത്തെ തെളിവായി പിന്തുണയ്ക്കുന്നില്ലെങ്കിലും അതിനെ തെളിവായി നിഷേധിക്കുന്നുമില്ല. ആതിനാൽ അത് [[ജ്ഞാനവാദം|ജ്ഞാനവാദത്തെ]] പിന്തുണക്കുകയോ എതിർക്കുകയോ ചെയ്യുന്നില്ല എന്നും വാദിക്കാം. താനാരാണെന്ന ചോദിച്ചവർക്ക് കൃത്യമായ മറുപടി നൽകാതെ, കണ്മുന്നിലുള്ളത് അവർ കാണാത്തതെന്ത് എന്ന മറുചോദ്യം ചോദിക്കുകയാണ് ഈ കൃതിയിൽ [[യേശു]] ചെയ്യുന്നത്. കാനോനിക സുവിശേഷങ്ങളിലെ [[യോഹന്നാൻ എഴുതിയ സുവിശേഷം|യോഹന്നാൻ]] 12:16, [[ലൂക്കാ എഴുതിയ സുവിശേഷം|ലൂക്കാ]] 18:34 എന്നീ ഭാഗങ്ങളുമായി ഒത്തുപോകുന്നതാണ് ഈ പ്രതികരണം. സമാന്തരസുവിശേഷങ്ങളുടെ ആധുനിക വിശകലനത്തിൽ [[മത്തായി എഴുതിയ സുവിശേഷം|മത്തായിയുടേയും]] [[ലൂക്കാ എഴുതിയ സുവിശേഷം|ലൂക്കായുടേയും]] സുവിശേഷങ്ങളുടെ രണ്ടു പൊതുസ്രോതസ്സുകളിൽ ഒന്നായി ഊഹിക്കപ്പെടുന്ന 'Q' (Quelle - സ്രോതസ്) എന്ന രചനയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭ്യൂഹങ്ങൾക്ക് തോമായുടെ സുവിശേഷത്തിന്റെ കണ്ടെത്തൽ ആക്കം കൂട്ടി. ആഖ്യാനം ഇല്ലാതെ വചനങ്ങളുടെ മാത്രം സമാഹാരമായ ഈ രചനയുടെ സ്വഭാവം പങ്കുപറ്റുന്നതായിരുന്നിരിക്കാം 'Q' എന്നു പലരും കരുതുന്നു.<ref>Udo Schnelle, 2007 ''Einleitung in das Neue Testament'' ISBN 978-3-8252-1830-0 page 230</ref> ==ഉള്ളടക്കം== ഉള്ളടക്കത്തിലും വീക്ഷണത്തിലും "തോമായുടെ സുവിശേഷം" നാലു കാനോനിക [[സുവിശേഷങ്ങൾ|സുവിശേഷങ്ങളിൽ]] നിന്നും പുതിയനിയമവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഇതര സന്ദിഗ്ധരചനകളിൽ നിന്നും വേറിട്ടു നിൽക്കുന്നു. കാനോനിക സുവിശേഷങ്ങളെപ്പോലെ, യേശുവിന്റെ ജീവിതാഖ്യാനമല്ല ഈ കൃതി; യേശുവിന്റേതായി പറയപ്പെടുന്ന അരുളപ്പാടുകളാണ് ഇതിലുള്ളത്. അവയിൽ ചിലത് ഒറ്റപ്പെട്ടു നിൽക്കുന്നതും മറ്റുള്ളവ ഹ്രസ്വമായ പ്രഭാഷണത്തിന്റേയോ അന്യാപദേശത്തിന്റേയോ ഭാഗമായുള്ളവയുമാണ്. 65-ആം വചനത്തിൽ യേശുവിന്റെ മരണത്തിന്റെ സൂചന ഉണ്ടായിരിക്കാം.<ref>DeConick, April D., ''The Original Gospel of Thomas in Translation'', 2006, p.214</ref> ഇതിലെ എങ്കിലും യേശുവിന്റെ കുരിശാരോഃഹണത്തേയോ, ഉയിർത്തെഴുന്നേല്പിനെയോ, അന്തിമവിധിയേയോ ഇതു പരാമർശിക്കുന്നില്ല; യേശുവിന്റെ മിശിഹാബോധവും ഇതിൽ കാണാനില്ല.<ref>Alister E. McGrath, 2006 ''Christian Theology'' ISBN 1-4051-5360-1 page 12</ref><ref>James Dunn, John Rogerson 2003 ''Eerdmans Commentary on the Bible'' ISBN 0-8028-3711-5 page 1573</ref> [[സുവിശേഷങ്ങൾ|കാനോനിക സുവിശേഷങ്ങളുടെ]] വായനക്കാർക്ക് പരിചിതമായ പല വചനങ്ങളും ബിംബങ്ങളും ഉപമകളും തോമായുടെ സുവിശേഷത്തിലും കാണാം. വിതക്കാരന്റെ ഉപമ, കടുകുമണിയുടെ ഉപമ, മലയിൽ പണിയപ്പെട്ട നഗരത്തിന്റെ ഉപമ, കല്യാണവിരുന്നിന്റെ ഉപമ, ദുഷ്ടരായ കാര്യസ്ഥന്മാരുടെ ഉപമ എന്നിവ ഈ കൃതിയിലും വ്യത്യസ്തരൂപത്തിലാണെങ്കിലും പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ആകെയുള്ള 114 വചനങ്ങളിൽ പലതും ഉള്ളടക്കത്തിലും രൂപത്തിലും തികച്ചും വ്യതിരിക്തമാണ്.<ref name ="cambridge">Cambridge Companion to the Bible (പുറങ്ങൾ 560-61)</ref> ===മാതൃകകൾ=== ഈ രചനയിലെ വചനങ്ങളുടെ വൈവിദ്ധ്യം പ്രകടമാക്കുന്ന ചില മാതൃകകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു<ref>[http://www.earlychristianwritings.com/thomas/ Gospel of Thomas Commentary] Early Christian Writings.com</ref> {| class="wikitable" |- ! ക്രമസംഖ്യ !! വചനം |- | 3 || [[യേശു]] പറഞ്ഞു: നിങ്ങളെ നയിക്കുന്നവർ ദൈവരാജ്യം ആകാശത്തിലാണെന്നു പറഞ്ഞാൽ, പറവകൾ അവിടെ നിങ്ങൾക്കു മുൻപേയെത്തും; അത് കടലിലാണെന്ന് നിങ്ങളോടു പറഞ്ഞാൽ, മത്സ്യങ്ങൾ അവിടെ നിങ്ങൾക്കു മുൻപിലാകും. ദൈവരാജ്യമോ, നിങ്ങൾക്കുള്ളിലും നിങ്ങൾക്കു പുറത്തുമാണ്. തന്നത്താൻ അറിയുമ്പോൾ, നിങ്ങൾ അറിയപ്പെടും; ജീവിക്കുന്ന പിതാവിന്റെ മക്കളായി നിങ്ങൾ സ്വയം തിരിച്ചറിയും. എന്നാൽ സ്വയം അറിയുന്നില്ലെങ്കിൽ നിങ്ങൾ ദാരിദ്ര്യത്തിലാണ്; ദാരിദ്ര്യമാണ് നിങ്ങൾ. |- | 7 || [[മനുഷ്യൻ|മനുഷ്യനു]] ഭക്ഷണമായിത്തീരുന്ന സിംഹത്തിനു ഭാഗ്യം; എന്തെന്നാൽ ആ [[സിംഹം]] മനുഷ്യനായി മാറുന്നു. സിംഹത്തിനു ഭക്ഷണമായിത്തീരുന്ന മനുഷ്യനു കഷ്ടം; എന്തെന്നാൽ ആ മനുഷ്യൻ സിംഹമായി തീരുന്നു. |- | 10 || ഞാൻ ലോകത്തിനു [[തീ]] വച്ചിരിക്കുന്നു; നോക്കൂ, അതു കത്തിപ്പടരുവോളം കാവലിരിക്കുകയാണു ഞാൻ. |- | 13 || [[യേശു]] ശിഷ്യന്മാരോടു പറഞ്ഞു: "എന്നെ താരതമ്യം ചെയ്ത്, ഞാൻ ആരെപ്പോലെയെന്നു പറയുക." [[പത്രോസ് ശ്ലീഹാ|ശിമയോൻ പത്രോസ്]] അവനോടു പറഞ്ഞു: "നീ നീതിയുടെ [[മാലാഖ|മാലാഖയ്ക്കു]] സമനാണ്." മത്തായി പറഞ്ഞു: "ബുദ്ധിമാനായ ഒരു ദാർശനികനെപ്പോലെയാണ് നീ." തോമാ അവനോടു പറഞ്ഞു: "ഗുരോ, നീ ആരെപ്പോലെയെന്നു പറയാൻ എന്റെ അധരങ്ങൾക്കു കഴിവില്ല." യേശു പറഞ്ഞു: "ഞാൻ നിന്റെ ഗുരുവല്ല, നീ കുടിച്ചിരിക്കുന്നു, നിന്നിൽ നിന്നു കുതിച്ചുപൊങ്ങാൻ ഞാൻ ഇടയാക്കിയ നീരൊഴുക്കിൽ നിന്നു കുടിച്ച് നീ ഉന്മത്തനായിരിക്കുന്നു." അനന്തരം അവൻ അവനെ ഒറ്റയ്ക്കു മാറ്റി നിർത്തി മൂന്നു വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു. [[തോമാശ്ലീഹാ|തോമാ]] തിരികെ വന്നപ്പോൾ മറ്റു ശിഷ്യന്മാർ അവനോടു ചോദിച്ചു: "[[യേശു]] നിന്നോട് എന്തു പറഞ്ഞു?" തോമാ അവരോടു പറഞ്ഞു: അവൻ എന്നോടു പറഞ്ഞ വാക്കുകളിൽ ഒന്നെങ്കിലും ഞാൻ പറഞ്ഞാൽ നിങ്ങൾ കല്ലുകളെടുത്ത് എന്നെ എറിയാൻ തുടങ്ങും; കല്ലുകളിൽ നിന്ന് അഗ്നി വമിച്ച് നിങ്ങളെ ദഹിപ്പിച്ചുകളയുകയും ചെയ്യും. |- | 15 || [[സ്ത്രീ|സ്ത്രീയിൽ]] നിന്നല്ലാതെ ജനിച്ചവനെ കാണുമ്പോൾ, കുമ്പിട്ടാരാധിക്കുക; അവനാണു നിങ്ങളുടെ പിതാവ്. |- | 25 || നിന്റെ സഹോദരനെ സ്വന്തം [[ആത്മാവ്|ആത്മാവിനെപ്പോലെ]] സ്നേഹിക്കുക; കണ്ണിലെ കൃഷ്ണമണി പോലെ അവനെ കത്തു സൂക്ഷിക്കുക. |- | 42 || വഴിയാത്രകാരായിരിക്കുക. |- | 44 || പിതാവിനെതിരെ ദൈവദൂഷണം പറയുന്നവനു പൊറുതി കിട്ടും; പുത്രനെ ദുഷിച്ചു പറയുന്നവനും പൊറുതിയുണ്ടാകും; പരിശുദ്ധാത്മാവിനെതിരെ ദൂഷണം പറയുന്നവന് ഇഹലോകത്തിലും പരലോകത്തിലും പൊറുതിയില്ല. |- | 56 || ലോകത്തെ അറിഞ്ഞവൻ ഒരു ശവത്തെ തിരിച്ചറിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. ശവത്തെ തിരിച്ചറിഞ്ഞവന് ലോകം ഒന്നുമല്ല. |- | 62 || എന്റെ രഹസ്യങ്ങൾ ഞാൻ അർഹതയുള്ളവർക്ക് വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. നിങ്ങളുടെ വലകൈ ചെയ്യുന്നത് ഇടം കൈ അറിയാതിരിക്കട്ടെ. |- | 73 || വിളവു വളരെ, വേലക്കാരോ കുറവ്; വിളവിലേക്കു വേലക്കാരെ അയക്കാൻ കർത്താവിനോടു പ്രാർത്ഥിക്കുക. |- | 74 || [[കിണർ|കിണറിനു]] ചുറ്റും ഏറെപ്പേരുണ്ട്; കിണറ്റിലോ ആരുമില്ല. |- | 82 || എന്നോടൊത്തായിരിക്കുന്നവൻ തീയെ തൊട്ടു നിൽക്കുന്നു; എന്നിൽ നിന്ന് അകന്നിരിക്കുന്നവനോ, (ദൈവ)രാജ്യത്തിൽ നിന്ന് അകന്നിരിക്കുന്നു. |- | 90 || എന്റെയടുക്കൽ വരുക; എന്റെ നുകം ലഘുവും എന്റെ യജമാനത്തം ശാന്തവും ആകയാൽ നിങ്ങൾ വിശ്രമം കണ്ടെത്തും. |- | 93 || വിശുദ്ധമായത് നായ്ക്കൾക്കു കൊടുക്കാതിരിക്കുക; അല്ലെങ്കിൽ അവ അതിന് ചാണകക്കുന്നിൽ ഏറിയും. മുത്തുകൾ പന്നിയുടെ മുൻപിൽ വയ്ക്കാതിരിക്കുക. (വചനം 93) |- | 95 || നിനക്കു പണമുണ്ടെങ്കിൽ പലിശക്കു കൊടുക്കാതിരിക്കുക; നിനക്കു തിരിച്ചു തരാൻ വഴിയില്ലാത്തവനാരോ, അവനു കൊടുക്കുക. |- | 99 || ശിഷ്യന്മാർ [[യേശു|യേശുവിനോടു]] പറഞ്ഞു: "നിന്റെ അമ്മയും സഹോദരന്മാരും വെളിയിൽ കത്തു നിൽക്കുന്നു." അവൻ അവരോടു പറഞ്ഞു: ഇവിടെയുള്ളവരിൽ എന്റെ പിതാവിന്റെ ഇഷ്ടം ചെയ്യുന്നവരാരോ അവരാണ് എന്റെ സഹോദന്മാരും അമ്മയും; അവർക്കാണ് സ്വർഗ്ഗരാജ്യത്തിൽ പ്രവേശനം കിട്ടുന്നത്. |- | 100 || ഒരു സ്വർണ്ണനാണയം അവനെ കാണിച്ച് അവർ പറഞ്ഞു: "സീസറിന്റെ ആളുകൾ നമ്മിൽ നിന്ന് കപ്പം ആവശ്യപ്പെടുന്നു." അവൻ അവരോടു പറഞ്ഞു: "സീസറിന്റേതു സീസറിനു ദൈവത്തിന്റേതു ദൈവത്തിനും കൊടുക്കുക; എന്റേത് എനിക്കും നൽകുക. |- | 102 || [[പരീശന്മാർ|പരീശന്മാർക്കു]] നാശം, എന്തെന്നാൽ അവർ കന്നുകാലിത്തൊഴുത്തിൽ കിടക്കുന്ന നായേപ്പോലെയാണ്; അതു സ്വയം തിന്നുകയില്ല, തിന്നാൻ കാലികളെ അനുവദിക്കുകയുമില്ല. |- | 105 || അച്ഛനമ്മമാരെ അറിയുന്നവൻ വേശ്യാപുത്രൻ എന്നു വിളിക്കപ്പെടും. |- | 112 || അരൂപിയെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കുന്ന മാംസത്തിനു കഷ്ടം; മാംസത്തെ ആശ്രയിച്ചു നിൽക്കുന്ന അരൂപിക്കും കഷ്ടം. |- | 114 || [[പത്രോസ് ശ്ലീഹാ|ശിമയോൻ പത്രോസ്]] അവനോടു പറഞ്ഞു: "മറിയം നമുക്കിടയിൽ നിന്നു പോകട്ടെ; എന്തെന്നാൽ സ്ത്രീകൾ ജീവന് അർഹതയില്ലാത്തവരാകുന്നു". യേശു പറഞ്ഞു: കണ്ടാലും, അവളെ ഞാൻ പൗരുഷത്തിലേക്കു നയിക്കും; നിങ്ങൾ പുരുഷന്മാരെപ്പോലെ അവളും ജീവിക്കുന്ന ആത്മാവാകാൻ വേണ്ടിയാണത്. എന്തെന്നാൽ, സ്വയം പുരുഷനാക്കി മാറ്റുന്ന എല്ലാ സ്ത്രീയും ദൈവരാജ്യത്തിൽ പ്രവേശിക്കും. |} ==ഓക്സിറിങ്കസ് ശകലങ്ങൾ== തോമ്മായുടെ സുവിശേഷത്തിന്റെ എന്ന ലഭ്യമായ ഒരേയൊരു സമ്പൂർണ്ണപ്രതിയാണ് നാഗ് ഹമ്മദിയിൽ കണ്ടുകുട്ടിയത്. എങ്കിലും ആ കണ്ടെത്തലിനെ തുടർന്ന്, "തോമ്മായുടെ സുവിശേഷത്തിലെ" യേശുവചനങ്ങളിൽ ചിലത് 1898-ൽ [[ഈജിപ്ത്|ഈജിപ്തിലെ]] ഓക്സിറിങ്കസിൽ നിന്നു കിട്ടിയ ഗ്രീക്കു ഭാഷയിലുള്ള കൈയെഴുത്തുപ്രതികളിലും മറ്റുചില ആദ്യകാല ക്രിസ്തീയലിഖിതങ്ങളിലും ഉള്ളതായി തിരിച്ചറിഞ്ഞു.<ref>The Gnostic Society Library, The Gospel of Thomas Collection, [http://www.gnosis.org/naghamm/thomas_poxy.htm The Greek Oxyrhynchus Fragments]</ref> തുടർന്ന് തോമ്മായുടെ സുവിശേഷത്തിന്റെ ഗ്രീക്ക് മൂലത്തിന്റെ രചനാകാലം ക്രി..വ. 80-നടുത്ത്, ഒന്നും രണ്ടും നൂറ്റാണ്ടുകളിലെങ്ങോ ആയിരിക്കാമെന്ന് ഊഹിക്കപ്പെട്ടെങ്കിലും ഇക്കാര്യത്തിൽ അഭിപ്രായൈക്യമില്ല. നാഗ് ഹമ്മദി പുസ്തകങ്ങളുടെ തന്നെ കാലം മൂന്നോ നാലോ നൂറ്റാണ്ടുകൾ ആയിരിക്കാമെന്നു കരുതപ്പെടുന്നു. ==കുറിപ്പുകൾ== {{കുറിപ്പ്|൧|}}"കോപ്റ്റിക് ബൈൻഡിങ്ങ്" എന്ന് ഇപ്പോൾ അറിയപ്പെടുന്ന ഒരു രീതി ഉപയോഗിച്ച് തുന്നിക്കെട്ടിയുണ്ടാക്കി ഒരു മൺഭരണിയിൽ സൂക്ഷിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ഈ ഗ്രന്ഥങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയത് ഒരു കൂട്ടം കർഷകരാണ്. ഭരണി പൊട്ടിച്ച അവർ അശ്രദ്ധമായി കൈകാര്യം ചെയ്യുക മൂലം പുസ്തകങ്ങളിൽ പലതിനും ഗണ്യമായ കേടു സംഭവിച്ചു. {{കുറിപ്പ്|൨|}} ഈ വചനങ്ങൾക്കും വചനഖണ്ഡങ്ങൾക്കും ക്രമസംഖ്യകൾ നൽകിയത് ആധുനികപണ്ഡിതന്മാരാണ്. മൂലപാഠം ആവിധം ക്രമീകരിക്കപ്പെട്ടിട്ടുള്ളതല്ല. ==അവലംബം== <references/> {{Commonscat|Gospel of Thomas}} [[വർഗ്ഗം:ബൈബിൾ സുവിശേഷങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബൈബിൾ]] hptie5ha4ouo7yuvuwf2crjos4hjko5 0 163424 4613897 4609471 2026-04-16T13:21:05Z ~2026-22895-50 216466 4613897 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kodungallur_bharani}} {{ToDisambig|വാക്ക്=ഭരണി}} [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] [[തൃശൂർ]] ജില്ലയിലെ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ]] [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ ശ്രീ കുരുംബഭഗവതി ക്ഷേത്രം|ശ്രീകുരുംബ ഭഗവതി ക്ഷേത്രത്തിലെ]] [[കുംഭം|കുംഭമാസത്തിലെ]] [[ഭരണി (നാൾ)|ഭരണി നാളിൽ]] തുടങ്ങി [[മീനം|മീനമാസത്തിലെ]] ഭരണി നാളിൽ അവസാനിക്കുന്ന പ്രശസ്തമായ ആഘോഷമാണ്‌ '''കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി''' എന്നറിയപ്പെടുന്നത്. കുംഭ മാസത്തിലെ ഭരണി നാൾ മുതൽ മീന മാസത്തിലെ ഭരണി നാൾ വരെയാണ് ഇത് നടക്കുന്നത്. മീനമാസത്തിലെ തിരുവോണം നാൾ മുതൽ അശ്വതി നാൾ വരെ ഏഴ് ദിവസങ്ങളിൽ ആണ് പ്രധാന ചടങ്ങുകൾ നടക്കുന്നത്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്ര ദർശനം നടത്തുന്നത് ദുരിതമോചനത്തിന് ഉത്തമമെന്ന് ഭക്തർ വിശ്വസിക്കുന്നു. അതിനാൽ ഈ ഏഴ് ദിവസങ്ങളിൽ പകൽ മുഴുവൻ ക്ഷേത്ര നട തുറന്നിരിക്കുന്നു. [[പ്രമാണം:Komarangal.jpg|ലഘുചിത്രം|the devotees of Kodungallur bhagavati in special attire and weapon of old age]] ദ്രാവിഡ ക്ഷേത്രമായിരുന്ന കൊടുങ്ങല്ലൂർ പിൽക്കാലത്ത് സവർണ്ണ മേധാവിത്വത്തിന് കീഴിലായപ്പോൾ ക്ഷേത്രത്തിൽ അവകാശമുണ്ടായിരുന്ന ആദിമ ജനതയുടെ കൂടിച്ചേരലാണ്‌ ഈ ഉത്സവം എന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. എല്ലാദേശത്തു നിന്നും ഭക്തർ സംഘം ചേർന്ന് വന്നു ചേരുന്നു. ഇവരിൽ പലരുടെയും കുടുംബ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും, ദേശ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും, വീടിന്റെ മച്ചകത്തും, പൂജാമുറിയിലും മറ്റും ഭഗവതിയെ കുടിയിരുത്തിയിട്ടുണ്ട്. അവിടങ്ങളിൽ പ്രത്യേക പൂജകൾ നടത്തിയ ശേഷമാണ് ഇവർ കൊടുങ്ങല്ലൂരിലേക്ക് വരുന്നത്. ദേവി സ്തുതികൾ പാടി മണികെട്ടിയ വടിയോ, ഭഗവതിയുടെ വാളും ചിലമ്പോ എടുത്തു കൊണ്ടാണ്‌ അവർ വരിക. ധാരാളം കോമരങ്ങളും ആക്കൂട്ടത്തിൽ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഭഗവതിയെപ്പോലെ മനോഹരമായി ചെമ്പട്ടു അണിഞ്ഞു വാളും ചിലമ്പും ധരിച്ചു ചിലപ്പോൾ പൂമാലകളും അണിഞ്ഞാവും കോമരങ്ങൾ പലരും എത്തിച്ചേരുക. ഭരണിയിൽ പങ്കെടുക്കുന്ന ഭക്തർ ക്ഷേത്രാങ്കണത്തിൽ ലൈംഗികച്ചുവയുള്ള ഭക്തിപ്പാട്ടുകൾ പാടുന്ന ഒരു ആചാരം അടുത്തകാലം വരെ നിലനിന്നിരുന്നുഇത് . ക്ഷേത്രം കേന്ദ്രീകരിച്ചു പ്രവർത്തിച്ച ബൗദ്ധരെ ഓടിക്കാൻ വേണ്ടിയായിരുന്നുവെന്നും; ശാക്തേയ ആചാരത്തിലെ പഞ്ചമകാരപൂജയുടെ ഭാഗമായ മൈഥുനത്തിന് പകരമായാണ് ഭരണിപാട്ട് പാടിയിരുന്നതെന്നും രണ്ടഭിപ്രായമുണ്ട്. എന്നിരുന്നാലും രതിയും ഊർവ്വരതയും മാതൃ ദൈവാരാധനയും ദൈവികമായികണ്ട് ജീവിച്ചിരുന്ന ആദിമ ജനതയുടെ കൂടിച്ചേരൽ കൂടിയാണ് കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണിയെന്നു കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ദ്രാവിഡരായിരുന്നു അമ്മ ദൈവത്തെ ആദ്യമായി ആരാധിച്ചിരുന്നത്. ഊർവരത, മണ്ണിന്റെ ഫലയൂയിഷ്ടത, കാർഷിക സമൃദ്ധി, യുദ്ധ വിജയം, പ്രകൃതി തുടങ്ങിയവ മാതൃദൈവവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കാര്യങ്ങളായിരുന്നു. ആദ്യകാലത്തു ദ്രാവിഡജനത തങ്ങൾ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന കാർഷിക വിഭവങ്ങളുടെ പങ്ക് സമർപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ജീവിത പ്രാരാബ്ധങ്ങൾ രോഷത്തോടെ പാടി ആദിപരാശക്തിയെ ആരാധിച്ചിരുന്നു. ദാരികവീരനെ വധിച്ചു കലിതുള്ളി വരുന്ന ഭദ്രകാളിയുടെ കോപമടക്കാൻ ശിവഗണങ്ങൾ ദേവീസ്തുതികൾ പാടി നൃത്തം ചവിട്ടിയതിന്റെ ഓർമപ്പെടുത്തലാണ് ഈ ഉത്‌സവം എന്നും; നിരപരാധിയായ തന്റെ ഭർത്താവിനെ വധിച്ചതിൽ സംഹാരരുദ്രയായി [[മധുര|മധുരാനഗരം]] ദഹിപ്പിച്ച വീരനായിക [[കണ്ണകി|കണ്ണകിയെ]] സാന്ത്വനിപ്പിക്കാൻ വേണ്ടി ആണെന്നും വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. ഭഗവതിയുടെ സ്തുതിയായ തോറ്റം പാട്ടിൽ വടക്കുംകൊല്ലത്തെ കണ്ണകിക്ക് പകരം കന്യാവു കാളി രൂപം പൂണ്ട് പാണ്ട്യ രാജാവിനെ വധിക്കുന്നതായി കാണാം. ഭരണി കേരളത്തിലാകമാനമുള്ള, പ്രത്യേകിച്ചും വടക്കൻ ജില്ലകളിലെ ദ്രാവിഡ വിഭാഗങ്ങളുടെ അനുഷ്ഠാനമാണ്. തെക്കേ ഇന്ത്യയിലെ ശക്തി ഉപാസകരും, ഭഗവതി ഭക്തരും ഇതിൽ പങ്കെടുക്കുന്നു. [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ|കൊടുങ്ങല്ലൂർക്കാരായ]] ദ്രാവിഡരും ഇതിൽ ക്രിയാത്മകമായി ഇടപെടുന്നുണ്ട്. [[കുടുംബികൾ]], [[പുലയർ]], [[അരയൻ|അരയർ]], [[വള്ളോൻ]], വേലൻ, വിശ്വകർമജർ എന്നിങ്ങനെ പല സമുദായങ്ങൾക്ക് ഭരണിയിൽ പ്രത്യേക പങ്കാളിത്തമുണ്ട്. തിരുവോണം നാളിൽ മലബാറിലെ തച്ചോളി വീട്ടുകാരുടെ [[കോഴിക്കല്ലുമൂടൽ|"കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ"]] ചടങ്ങാണ് പ്രധാനം. കോഴിക്കല്ലിൽ ചുവന്ന പട്ടു വിരിച്ചു പൂവൻകോഴിയെ സമർപ്പിക്കുന്നതാണ് ചടങ്ങ്. അതോടെ കാളിയും ദാരികനും തമ്മിൽ യുദ്ധം തുടങ്ങുന്നു എന്നാണ് വിശ്വാസം. ബലി നിരോധനം വരുന്നതിനു മുമ്പ് വടകരയിലെ തച്ചോളി വീട്ടിലെ അവകാശമായിരുന്നു ആദ്യത്തെ കോഴിയെ ബലി കഴിക്കുക എന്നത്. കോഴി ബലിയുള്ളപ്പോൾ കാവിന്റെ പരിസരത്തും, വീടുകളിലും കോഴി ഇറച്ചി കൊണ്ടുള്ള ഒരു വിശേഷ വിഭവം ഉണ്ടാക്കുന്നു. കോഴിയും പിടിയും എന്നാണ് ആ വിഭവത്തിന്റെ പേര്. ഇത് ഭഗവതിയുടെ പ്രസാദമായി കണക്കാക്കുന്നു. ഇത് മറ്റുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ കാണാൻ സാധിക്കില്ല. ഇന്നും ആചാരത്തിന്റെ തുടർച്ചയെന്നോണം വീടുകളിൽ ഭരണി ഉത്സവത്തിന് സ്വാദിഷ്ഠമായ കോഴിയും പിടിയും അരി പായസവും വയ്ക്കുന്നു. ചിലരൊക്കെ രാത്രിയിൽ ഇവ വീതും വയ്ക്കുന്നു. രാത്രിയിൽ മുറിയടച്ചു ഇലയിൽ മരിച്ചുപോയ കാരണവന്മാർക്ക് വിളക്ക് വച്ച് മേല്പറഞ്ഞ ഭക്ഷണം കൊടുക്കുന്നതിനാണ് ‘വീത് ’ എന്ന് പറയുന്നത്.  തുടർന്നുള്ള ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രം പകൽ സമയത്ത് മുഴുവൻ തുറന്നു കിടക്കുന്നു. അതിനാൽ ദർശനം നടത്താൻ സൗകര്യമാണ്. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് ഭക്തർ കൂട്ടമായി എത്തുന്നു. തിരുവോണം നാൾ മുതൽ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് വെളിച്ചപ്പാടന്മാർ കൂട്ടമായി എത്തിത്തുടങ്ങുന്നു. അവർ തങ്ങളുടെ "അവകാശത്തറകളിൽ" നിലയുറപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ആറാമത്തെ ദിവസം [[രേവതി വിളക്ക് തൊഴൽ|രേവതി നാളിൽ കളമെഴുത്തു പാട്ടും വിളക്കും]] ആണ് ചടങ്ങുകൾ. രേവതി ദിവസം ഭദ്രകാളി ദാരികനെ വധിക്കുന്നതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. രേവതി സന്ധ്യക്ക്‌ കാളി ദാരികനിൽ നേടിയ വിജയം അറിയിച്ചു കൊണ്ട് "രേവതി വിളക്ക്" തെളിയുന്നു. ആയിരക്കണക്കിന് ഭക്തർ ആണ് രേവതി ദിവസം ദർശനത്തിനായി ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നത്. പിറ്റേന്ന് അശ്വതി നാളിൽ ഉച്ചക്ക് പന്ത്രണ്ടു മണിയോടെ കൊടുങ്ങല്ലൂർ തമ്പുരാന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ വടക്കേനട അടച്ചുപൂട്ടി രഹസ്യപൂജയായ "തൃച്ചന്ദനചാർത്ത്" നടത്തുന്നു. ഈ സമയത്ത് കോമര കൂട്ടങ്ങളും ഭക്തരും പുറത്ത് ഭഗവതി സ്തുതികൾ പാടി നൃത്തം ചെയ്യുന്നു. പൂജ പൂർത്തിയാക്കി കോയ്മ പട്ടുകുട ഉയർത്തുന്നതോടെ "[[കാവ് തീണ്ടൽ]]" ആരംഭിക്കുന്നു. ഏകദേശം 4 മണി കഴിഞ്ഞാവും ഈ ചടങ്ങ് നടക്കുക. ഈ സമയത്ത് കോമരങ്ങളും ഭക്തരും മുളന്തണ്ടു കൊണ്ട് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ചെമ്പോല തകിടുകളിൽ അടിച്ചു മൂന്ന് തവണ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്യുന്നു. 'തനാരോ താന്നാരോ' 'അമ്മേ നാരായണ' ചേർന്ന ഭഗവതി സ്തുതികൾ മുഴങ്ങി കേൾക്കുന്നു. [[പ്രമാണം:Kaavu_theendal_of_Kodungallur_temple.jpg|ലഘുചിത്രം|kaavu theendal of Kodungallur temple which is a ritual where lower caste people who were the owner of the temple get to touch the temple]] കോഴിക്കല്ല് മൂടുന്ന ദിവസമായ തിരുവോണം നാൾ മുതൽ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് ഭക്തർ കൂട്ടമായി എത്തിത്തുടങ്ങുന്നു. അവർ തങ്ങളുടെ "അവകാശത്തറകളിൽ" നിലയുറപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കോഴിക്കല്ലിൽ ചെമ്പട്ടു വിരിക്കൽ, കോഴിയെ നടയ്ക്ക് വക്കുക, വാളും ചിലമ്പും സമർപ്പണം, രോഗ ശാന്തിക്കായി മഞ്ഞളും കുരുമുളകും സമർപ്പിക്കുക, ശ്വാസകോശരോഗങ്ങൾ അകലുവാൻ തവിട്ടുമുത്തിക്ക് (ചാമുണ്ഡി) തവിട് അഭിഷേകം, ഇഷ്ടവിവാഹത്തിനും ദീർഘ മംഗല്യത്തിനുമായി പട്ടും താലിയും നടയ്ക്കു വെക്കുക തുടങ്ങി ധാരാളം വഴിപാടുകളും ഭരണിയോടനുബന്ധിച്ചു നടക്കാറുണ്ട്. കാവുതീണ്ടലിനെ തുടർന്നുള്ള ഏഴുനാൾ ക്ഷേത്രനട അടച്ചിടുന്നു. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ പള്ളിമാടത്തിൽ ആവാഹിച്ചിരുത്തുന്ന ഭഗവതിക്ക് മുൻപിൽ ഭക്തർക്ക് വഴിപാടുകൾ സമർപ്പിക്കാവുന്നതാണ്. പിന്നീട് പൂയം നാളിൽ ആവും നട തുറക്കുക. മീനത്തിലെ അശ്വതി ദിവസം ഉച്ചയ്ക്ക് അടയ്ക്കുന്ന ക്ഷേത്ര നട തുടർന്ന് ഏഴ് ദിവസം അടച്ചിട്ടു പ്രത്യേക പൂജകൾ നടത്തുന്നു. ഇതിന് ശേഷം പൂയം ദിവസം ദർശനത്തിനായി നട തുറക്കുന്നു. ഇതിനെ പൂയത്തിൻ നാളിലെ നടതുറപ്പ് എന്ന്‌ അറിയപ്പെടുന്നു. അന്ന് ഭഗവതിയെ സർവാഭരണ വിഭൂഷിതയായി, ഏറ്റവും സന്തുഷ്ടയായാണ് കാണാൻ സാധിക്കുക . അന്ന് ദർശനം നടത്തുന്നത് ഏറെ ഐശ്വര്യകരമാണ് എന്നാണ് വിശ്വാസം. അതുകൊണ്ട് തന്നെ പൂയം തൊഴാൻ വലിയ തിരക്കാണ് അനുഭവപ്പെടുന്നത്. അതോടുകൂടി കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി ഉത്സവത്തിലെ ചടങ്ങുകൾ പൂർണ്ണമാകുന്നു. ശാക്തേയ കൗളമാർഗ്ഗത്തിൽ അധിഷ്ഠിതമായ ആചാരങ്ങൾ ആണ് ഈ ക്ഷേത്രത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നത്. ഇത് ഭഗവതിയുടെ ദ്രാവിഡബന്ധം വെളിവാക്കുന്നു. == പേരിനു പിന്നിൽ == കുംഭമാസത്തിലെ ഭരണിനാളിൽ കൊടിയേറി മീനമാസത്തിലെ ഭരണിനാൾ വരെ നീണ്ടു നിൽകുന്ന ഒരു മാസത്തെ ആചാര അനുഷ്ഠാനങ്ങളാണ് ഈ പേരിനു കാരണം. മീനഭരണി നാളിൽ അഘോഷങ്ങൾ ഒന്നും ഇല്ല. അന്ന് ഭഗവതിക്ക് വരിയരിപ്പായസം നേദിക്കുന്നു. അശ്വതി നാളിലെ പ്രസിദ്ധമായ തൃച്ചന്ദനചാർത്ത് പൂജയോടെ ആഘോഷങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നു. == ഐതിഹ്യം == കാളീ-ദാരികയുദ്ധം തുടങ്ങുന്നു എന്ന സങ്കൽപ്പത്തിൽ ആണ് "കോഴിക്കല്ലു മൂടൽ" നടത്തപ്പെടുന്നത്. ഗുരുതിക്ക് പകരമാണ് ഈ ചടങ്ങ്. ആദിശക്തി ദാരുകനിൽ വിജയം വരിച്ച രേവതിനാളിലാണ് പ്രസിദ്ധമായ "രേവതി വിളക്ക്" നടത്തപ്പെടുന്നത്.<ref>{{Cite web|url=https://neramonline.com/%e0%b4%b0%e0%b5%87%e0%b4%b5%e0%b4%a4%e0%b4%bf-%e0%b4%b5%e0%b4%bf%e0%b4%b3%e0%b4%95%e0%b5%8d%e0%b4%95%e0%b5%8d-%e0%b4%b5%e0%b5%8d%e0%b4%af%e0%b4%be%e0%b4%b4%e0%b4%be%e0%b4%b4%e0%b5%8d%e0%b4%9a%e0%b5%8d/|title=രേവതി വിളക്ക് വ്യാഴാഴ്ച്ച; തൊഴുതാൽ അക്ഷയ പുണ്യം|access-date=2023-04-14|date=2023-03-22|language=ml}}</ref> പിറ്റേന്ന് അശ്വതിനാളിൽ ശാക്തേയ ആചാരപ്രകാരമുള്ള "തൃച്ചന്ദനച്ചാർത്തുപൂജയാണ്". ഇതൊരു രഹസ്യപൂജയാണ്. അതോടെ ഭഗവതി ഒരു സാധാരണക്കാരി ആയി മാറുന്നു എന്നാണ് ഐതിഹ്യം. ദാരിക വധത്തിനു ശേഷം കോപം അടങ്ങാത്ത ഉഗ്രരൂപിണിയായ ഭദ്രകാളിയെ ശാന്തയാക്കാൻ ശിവഗണങ്ങൾ ദേവീസ്തുതികൾ പാടി നൃത്തമാടിയതിനെ അനുസ്മരിപ്പിച്ചു കൊണ്ടുള്ള ആഘോഷമാണ് "അശ്വതി കാവുതീണ്ടൽ" എന്നും, നിരപരാധിയായ ഭർത്താവിനെ വധിച്ച പാണ്ഢ്യനെ വധിച്ച കന്യാവിന്റെ (തോറ്റം പാട്ടിലെ ദൈവ കന്യാവ്) കോപമകറ്റാൻ ആണെന്നും; അതല്ല ശാക്തേയ സമ്പ്രദായത്തിലെ പഞ്ചമകാരപൂജയുടെ ഭാഗമാണ് ഇതെന്നും വിശ്വാസമുണ്ട്. തന്റെ ഭർത്താവായ ദാരികനെ ഭദ്രകാളി വധിച്ചത് കൊണ്ട് ആ ഭഗവതിയെ ദാരിക പത്നിയായ മനോദരി (വസൂരിമാല) തെറി വിളിക്കുന്നതാണ് ഭരണി പാട്ടിലെ തെറി ആയി മാറിയതെന്നും ഐതീഹ്യം കാണാം. ==ചരിത്രം== കൊടുങ്ങല്ലൂർ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കാരണഭൂതയായ കണ്ണകി പാണ്ഡ്യനാട്ടിൽ നിന്നും ചേര രാജ്യത്തെത്തിയതാണെന്നാണല്ലോ വിശ്വാസം. ഇതിനു ഉപോത്ഫലകമായി നിരവധി തെളിവുകൾ കാണിക്കുന്നുണ്ട്. ചില ചരിത്രകാരന്മാരുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ മംഗളമലയിലുള്ള ബുദ്ധവിഹാരത്തിലാണ് കണ്ണകി ആദ്യം അഭയം തേടിയത്. ഇത് ബുദ്ധ സന്യാസിനിമാരുടെ വിഹാരമായിരുന്നു. പിൽക്കാലത്ത് സംബന്ധമൂർത്തി എന്ന ശൈവ സന്യാസിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ പ്രത്യേക സൈന്യം ശൈവസിദ്ധാന്ത പ്രചാരണർത്ഥം പ്രമുഖ ബുദ്ധവിഹാരങ്ങളിലെല്ലാം തേർവാഴ്ച നടത്തി ബുദ്ധഭിക്ഷുക്കളെയെല്ലാം കൊന്നൊടുക്കിയെന്നും അതിന്റെ ഓർമ്മക്കായി എല്ലാ വർഷവും ആഘോഷങ്ങളും നടത്തിയിരുന്നും എന്നും പറയപ്പെടുന്നു. ബുദ്ധവിഹാരമായിരുന്ന കൊടുങ്ങല്ലൂരായിരുന്നു പ്രമുഖ ബുദ്ധഭിക്ഷുക്കളുടെ അഭയകേന്ദ്രവും. <ref>https://books.google.ae/books?id=Be3PCvzf-BYC&pg=PA109&lpg=PA109&dq=chera+and+buddhism&source=bl&ots=9kanUcjnDq&sig=Traf07JuSw-0dA9xhxEl3JclfY8&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwj69N6FgfrSAhWNhRoKHXAICgEQ6AEIKjAC#v=onepage&q=chera%20and%20buddhism&f=false</ref>[[ചിത്രം:മീനഭരണി-തറക്കൂട്ടം-കൊടുങ്ങല്ലൂർ.jpg|thumb|200px| വടക്കൻ ജില്ലകളിൽ നിന്നു വന്ന തീർത്ഥാടകർ അവരുടെ അവകാശത്തറയിൽ സ്ഥാനം പിടിച്ചിരിക്കുന്നു]] ഈ ഉത്സവത്തിനു വരുന്നവരിൽ അധികവും കേരളത്തിന്റെ വടക്കൻ ജില്ലകളിൽ (കടത്തനാടൻ) നിന്നുള്ളവരാണെന്നത് ഒരു പ്രത്യേകതയാണ്‌. ഇന്നും കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി ഈ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളവർക്ക് ഉത്സവമാണ്‌. കൊടുങ്ങല്ലൂരും ചേരന്റെ രണ്ടാം തലസ്ഥാനമായ തൊണ്ടി (തിണ്ടിസ്) പട്ടണം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ സ്ഥലങ്ങളും തമ്മിലുള്ള പുരാതന കാലത്തെ ബന്ധമായിരിക്കണം ഈ ആചാരങ്ങൾക്ക് പിന്നിൽ എന്ന് ചില ചരിത്രകാരന്മാർ കരുതുന്നു. <ref> {{cite book |last=വേലായുധൻ |first= പണിക്കശ്ശേരി|authorlink= വേലായുധൻ പണിക്കശ്ശേരി|coauthors= |editor= |others= |title=സഞ്ചാരികൾ കണ്ട കേരളം|origdate= |origyear= |origmonth= |url= |format= |accessdate= |accessyear= |accessmonth= |edition= 2001|series= |date= |year= |month= |publisher= കറൻറ് ബുക്സ്|location= കോട്ടയം|language= മലയാളം|isbn=81-240-1053-6 |oclc= |doi= |id= |pages=434 |chapter= |chapterurl= |quote= }} </ref> == പ്രത്യേകതകൾ == രേവതി വിളക്ക് തൊഴൽ, അശ്വതി കാവ് തീണ്ടൽ, മന്ത്രതന്ത്രാദികൾ ഇല്ലാത്ത കൊടിയേറ്റം, കോഴിക്കല്ല്‌ മൂടല്, പാലക്കവേലൻ എന്ന മുക്കുവന്റെ ചടങ്ങുകൾ പ്രത്യേക അനുഷ്ഠാനങ്ങളാണ്. കൊടിയേറ്റ് ചടങ്ങ് കുംഭമാസത്തിലെ ഭരണിനാളിൽ നടക്കുന്നു. ഇതിനെ ഭരണിവേല കൊടിയേറുക എന്നാണ്‌ പറയുന്നത്. കൊടുങ്ങല്ലൂർ കാവിൽ കൊടിമരമില്ല. വടക്കേനടയിലും കിഴക്കേനടയിലും തോരണം പോലെ കൊടിക്കൂറകൾ കെട്ടുകയും ക്ഷേത്രത്തിനു ചുറ്റുമുള്ള ആൽമരങ്ങളിൽ കെട്ടിത്തൂക്കുകയുമാണ് ചെയ്യാറുള്ളത്. ധാരാളം കൊടിതോരണങ്ങൾ ഇതിനായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. കുംഭ ഭരണി ദിവസം രാവിലെ ഭഗവതിക്ക് പട്ടും താലിയും സമർപ്പിക്കുന്നതോടുകൂടിയാണ് ചടങ്ങുകൾ ആരംഭിക്കുന്നത്. അതിനുള്ള അവകാശം മലയൻ തട്ടാനാണ്. [[ചിത്രം:Kavutheendal flagoff.jpg‎‎|thumb|200px|കാവുതീണ്ടലിനു തുടക്കം കുറിക്കുന്ന ചുവപ്പ് കുട-കൊടുങ്ങലൂർ രാജാവിന്റെ കോയ്മയായ നമ്പൂതിരിയാണ്‌ ഉയർത്തുന്നത്]] രേവതി നാളിലെ "രേവതി വിളക്ക് തൊഴൽ", ഭരണിക്ക് തലേ ദിവസം നടക്കുന്ന ചടങ്ങായ (അശ്വതി നാളിൽ) അശ്വതീ കാവു തീണ്ടൽ എന്നിവയാണ് പ്രധാനപ്പെട്ടത്. മീനഭരണി ദിവസം ക്ഷേത്രത്തിൽ യാതൊരാഘോഷവുമില്ല. കുംഭമാസത്തിലെ ഭരണിദിവസമുള്ള കൊടിയേറ്റുമുതൽ മീനമാസത്തിലെ അശ്വതിനാൾ വരെയുള്ള ദിവസങ്ങളാൺ ആഘോഷങ്ങൾ മുഴുവനും. ഇക്കാലയളവിൽ കേരളത്തിലെ മിക്ക ദ്രാവിഡ ക്ഷേത്രങ്ങളിലും പൊങ്കാലയും, പൂരവും, കുത്തിയോട്ടം, കെട്ടുകാഴ്ച എന്നീ ആഘോഷങ്ങൾ നടക്കുന്നു. അശ്വതിനാളിനു മുന്നേ തന്നെ വിദൂരദേശങ്ങളിൽ നിന്നും നിരവധി പേർ കാവിലെത്തും. വ്രതാനുഷ്ടാനത്തോടെ എത്തുന്ന ഭക്തരെ ഭരണിക്കാർ എന്നാണ്‌ വിളിക്കുക. കുംഭമാസത്തിലെ കൊടിയേറ്റിനോടനുബന്ധിച്ച് നടക്കുന്ന ചടങ്ങുകളിൽ വിശ്വകർമ്മജർ ചേർന്ന് നടത്തുന്ന ഒരു ചടങ്ങുണ്ട്. നല്ലവനായ വീരാശാരിയും മലയൻ തട്ടാൻ എന്നു വിളിക്കുന്ന സ്വർണപ്പണിക്കാരനുമാണവർ. തട്ടാൻ മണികിലുക്കി അമ്പലം വലം വെച്ച് അശുദ്ധമാക്കുന്നു. പ്ലാപ്പിള്ളിത്തറവാട്ടിലെ മൂത്തന്മാർ അശുദ്ധിതീർത്ത് ക്ഷേത്രം ശുദ്ധമാക്കുന്നു. അതോടെ അമ്പലത്തിനു ചുറ്റുമുള്ള എല്ലാ ആലിന്മേലും ഗോപുരത്തിലും കൊടിക്കൂറകൾ കെട്ടുന്നു. അതോടെ ഭരണിക്കാലം ആരംഭിക്കുകയായി. മീനത്തിലെ തിരുവോണദിവസം കഴിഞ്ഞാൽ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് ഭക്തജനപ്രവാഹം തുടങ്ങും. എല്ലാദേശത്തു നിന്നും ജനങ്ങൾ സംഘം ചേർന്ന് ഭരണിക്കാരായി വന്നു ചേരുന്നു. ഭരണിപ്പാട്ടും പാടി മണികെട്ടിയ വടിയുമായാണ്‌ അവർ വരിക. വയനാട്, കണ്ണൂർ, തലശ്ശേരി, പാലക്കാട്, കോഴിക്കോട്, കാസർകോട് എന്നിവടങ്ങളിൽ നിന്ന് സംഘമായി കാൽനടയായി വരുന്നവരും ഉണ്ട്. ഭരണിക്ക് പോകുന്നതിനു ഏഴുദിവസത്തെ വ്രതാചരണം അത്യാവശ്യമായിരുന്നു. ശബരിമലക്ക് പോകുന്നതു പോലുള്ള സന്നാഹങ്ങളും പൂജകളും കഴിച്ചാണ്‌ ഇവർ എത്തിയിരുന്നത്. എല്ലാ ജാതിയില്പെട്ടവർക്കും കൊടുങ്ങലൂർ ഭരണിക്ക് പോകാം എന്നും ആദിമകാലങ്ങളിൽ നിരവധി കോഴികളെ അറുത്ത് വെള്ളത്തിനു പകരം മദ്യം തർപ്പണം ചെയ്യുന്ന പതിവായിരുന്നു എന്നാണ്‌ വില്യം ലോഗൻ രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. ഭക്തിയും ലഹരിയും ഒത്തുചേരുന്ന അപൂർവ്വം ക്ഷേത്രോത്സവങ്ങളാണ്‌ ഇത്. [[ചിത്രം:Kodungallur bharani komaram.jpg‎|thumb|left|200px|കാവുതീണ്ടാനെത്തുന്ന കോമരങ്ങൾ- ചുവന്ന വസ്ത്രം ധരിച്ച ഇമ്മതിരി നൂറുകണക്കിന്‌ കോമരങ്ങൾ ഇവിടെ എത്തുന്നു]] === കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ === <!--[[ചിത്രം:Kodungallur kozhikkallumoodal.jpg|thumb|200px|കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ- പണ്ട് കോഴിയെ ബലി ചെയ്ത് രക്താഭിഷേകം ആയിരുന്നു. ഇന്ന് പ്രതീകാത്ഗമകമായി ചുവന്ന പട്ട് കൊണ്ട് മൂടുന്നു‍]] --> മീനഭരണിക്ക് ഏഴ് ദിവസം മുൻപാണ്‌ കോഴിക്കല്ലു മൂടൽ എന്ന ചടങ്ങ്. ശ്രീഭദ്രകാളി ദാരികനുമായി അങ്കം കുറിക്കുന്നു വെന്ന് വിശ്വസിക്കുന്ന ചടങ്ങാണിത്. അതോടെ ദക്ഷിണെന്ത്യയിലെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ നിന്ന് ശാക്തെയരും കാളി ഉപാസകരും ഭഗവതി ഭക്തരും ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് എത്തിച്ചേരുന്നു. ചിലർ അടുത്തുള്ള കടലിൽ കുളിച്ചു ഭഗവതിയെ തൊഴുന്നു.<ref name="vns1">മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം, തൃശ്ശൂർ പതിപ്പ്, പേജ്3, 4 ഏപ്രിൽ 2016</ref> ആദ്യകാലങ്ങളിൽ നടക്കൽ പൂവൻകോഴിയെ അറുത്ത് ബലി കൊടുക്കുന്ന പതിവുണ്ടായിരുന്നു.1953ൽ മൃഗബലി പൊതുക്ഷേത്രങ്ങളിൽ നിരോധിച്ചതുമൂലം അതിനു പകരമായി ചുവന്ന പട്ട് കൊണ്ട് ബലിക്കല്ല് മൂടുന്ന ചടങ്ങാണ്‌ നടത്തപ്പെടുന്നത്. കൂടാതെ പ്രതീകാത്മകമായി കുമ്പളങ്ങ മുറിക്കലും കോഴിയെ പറപ്പിക്കലും നടത്തിവരുന്നു. നിരോധനം വരുന്നതിനു മുന്പ് വടകരയിലെ തച്ചോളി വീട്ടിലെ അവകാശമായിരുന്നു ആദ്യത്തെ പൂവൻകോഴിയെ ബലി കഴിക്കുക എന്നത്. കോഴിക്കല്ല് മൂടിയാൽ പിന്നെ ക്ഷേത്രത്തിലെ പ്രധാന വഴിപാടായ വെടി നിർത്തിവക്കുന്നു. പിന്നീട് നടതുറപ്പിനുശേഷമേ വീണ്ടും ഇത് പുനരാരംഭിക്കുകയുള്ളൂ. കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ കഴിഞ്ഞ് കാവിന്റെ തെക്കുകിഴക്കേ മൂലയിൽ കിഴക്കുഭാഗത്തെ ഒരാലിൽ നിന്നും തെക്കുഭാഗത്തുള്ള ഒരു ആലിലേക്ക് കൊടിക്കൂറകളും ചെറുമണികളും ഇടകലർത്തി കെട്ടിയ തോരണം ഉയരത്തിൽ വലിച്ചുകെട്ടുന്നു. അമ്പലത്തിന്റെ പ്രദക്ഷിണവഴിയിലുളള ആലുകളിൽ തന്നെയാണ് ഇങ്ങനെ കെട്ടുന്നത്. ഇതിനെ വേണാടൻ കൊടിയേറൽ എന്നാണ് പറയുന്നത്. ഇതു കെട്ടുന്നതും എടമുക്കുകാരായ മൂപ്പന്മാർ (കുടുംബികൾ) തന്നെയാണ്. മീന മാസത്തിലെ തിരുവോണ നാളിൽ അവകാശികളായ ഭഗവതി വീട്ടിലെ പ്രതിനിധികൾ വടക്കെ നടയിലെ നടപ്പന്തിലിന്റെ അടുത്തുള്ളപ്രധാന ദീപസ്തംഭതിനു താഴെ, വട്ടത്തിലുള്ള വലിയ രണ്ടു കല്ലുകൾ കുഴിയുണ്ടാക്കി അതിലിട്ട് മൂടുന്നു. അതിനു മേൽ മണൽ തിട്ടയുണ്ടാക്കി ചുവന്ന പട്ടു വിരിക്കുന്നു. ഭഗവതി വീട്ടിലെ കാരണവർ തച്ചോളി വീട്ടിലെ കോഴി ഹാജരുണ്ടൊ എന്ന് മൂന്നു പ്രാവശ്യം വിളിച്ചു ചോദിക്കും. കോഴികളെ ആദ്യം സമർപ്പിക്കുന്നതിന് അവകാശികളായിട്ടുള്ള വടക്കെ മലബാറിലെ തച്ചോളി തറവാട്ടിലെ പ്രതിനിധികൾ മൂന്നു തവണ മണൽ തിട്ടയെമൂന്നു തവണ പ്രദക്ഷിണം ചെയ്ത് ചുവന്ന പട്ടിൽ പൂവൻകോഴികളെ സമർപ്പിക്കുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ തെക്കു കിഴക്കെ മൂലയിൽ വേണാടൻ കൊടികൾ ഉയരും. തുടർന്ന് ക്ഷേത്ര അധികാരികളും പിന്നെ ഭക്തരും കോഴികളെ സമർപ്പിക്കും.<ref name="vns1"/> == രേവതി വിളക്ക് == രേവതി നാളിൽ നടക്കുന്ന പ്രസിദ്ധമായ ചടങ്ങാണ് "രേവതി തൊഴൽ". പതിനായിരങ്ങളാണ് അന്നേ ദിവസം ഭഗവതി ദർശനത്തിനായി ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നത്. അന്ന് കളമെഴുത്ത് പാട്ടും നടക്കുന്നു. ദാരികവധം പാട്ടാണ് പാടുന്നത്. സന്ധ്യക്ക്‌ ക്ഷേത്രത്തിന് മുൻപിൽ സ്ഥാപിച്ചിട്ടുള്ള കൽവിളക്കിൽ രേവതിദീപം തെളിയിക്കുന്നു. ദാരികനിൽ ഭദ്രകാളി വിജയം നേടിയതിന്റെ വിളംബരമാണ് രേവതി വിളക്ക്. രേവതി നാളിലെ ദേവീദർശനം ഐശ്വര്യപ്രദായകവും ദുരിതനാശകരവും ആണെന്നാണ് വിശ്വാസം. രേവതിക്ക് തലേ ദിവസം തന്നെ ധാരാളം ഭക്തജനങ്ങളും കോമരങ്ങളും ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നു. === കാവുതീണ്ടൽ === "രേവതി കഴിഞ്ഞു പിറ്റേദിവസം അശ്വതി നാളിൽ നടക്കുന്ന പ്രസിദ്ധമായ "തൃച്ചന്ദനച്ചാർത്തു പൂജയും" തുടർന്ന് "ഭക്തിയുടെ രൗദ്രഭാവം" എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കുന്ന "കാവു തീണ്ടൽ" അഥവാ 'കാവ് പൂകൽ' എന്ന ചടങ്ങുമാണ് കൂടുതൽ പ്രാധാന്യമുള്ളത്. "തീണ്ടുക" എന്നാൽ അശുദ്ധമാക്കുക എന്നാണ്‌ അർത്ഥം. ചുവന്ന പട്ടുടുത്ത് വാളും ചിലമ്പും പൂമാലയും ധരിച്ച ധാരാളം വെളിച്ചപ്പാടുകൾ അന്നേ ദിവസം ക്ഷേത്രത്തിൽ എത്തിച്ചേരുന്നു. ഭക്തർ ക്ഷേത്രത്തിലെ ചെമ്പോല തകിടുകളിൽ മുളംതണ്ട് കൊണ്ട് അടിച്ചു മൂന്ന് പ്രദക്ഷിണം ചെയ്യുകയും ശെഷം മുളംതണ്ടിൽ താളമിട്ടു ദേവീസ്തുതികൾ പാടി നൃത്തം ചെയ്യുന്നു. ദേവീ പ്രീതിക്കായി വാളും ചിലമ്പും ധരിക്കുക, ശത്രുതാദോഷ നിവാരണത്തിനായി ചെമ്പട്ട് കൊണ്ട് കോഴിക്കല്ല് മൂടുക, മഞ്ഞളും കുരുമുളകും ഉഴിഞ്ഞിടുക, കോഴി പറത്തൽ തുടങ്ങിയ വഴിപാടുകളും അന്ന് നടത്തപ്പെടുന്നു. [[ചിത്രം:Kavutheendal.jpg|thumb|200px|കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണിയോടനുബന്ധിച്ച് നടക്കുന്ന കാവുതീണ്ടൽ എന്ന ചടങ്ങ്- ക്ഷേത്രത്തെ അശുദ്ധമാക്കുന്ന എന്ന പ്രതീകാത്മകമായ ചടങ്ങാണിത്]] ഭരണിനാളിനു തലേദിവസം അശ്വതി നാളിൽ നടക്കുന്ന പ്രത്യേക ചടങ്ങാണ്. കാവുതീണ്ടൽ. അന്ന് ഉച്ചക്ക് പന്ത്രണ്ടു മണിയോടെ ക്ഷേത്രത്തിൻറെ വടക്കേ നട അടച്ചുപൂട്ടും. പിന്നീട് ക്ഷേത്രത്തിനകത്തേക്ക് ആരേയും പ്രവേശിപ്പിക്കുകയില്ല. അത്താഴപൂജക്ക് ശേഷം "അശ്വതീപൂജ" എന്ന പേരിൽ രഹസ്യമായ മറ്റൊരു ചടങ്ങൂകൂടി നടത്തപ്പെടുന്നു. ക്ഷേത്രാധികാരിയായ വലിയ തമ്പുരാൻ, എടമുക്ക് മൂപ്പന്മാർ ചുമക്കുന്ന പല്ലക്കിൽ സർവാഭരണഭൂഷിതനായി ബലിക്കല്പ്പുരയിൽ എഴുന്നെള്ളുന്നു. പാലയ്ക്കൽ വേലൻ പടിഞ്ഞാരെ നടയിൽ പീഠമിട്ട് ഇരിക്കും. തമ്പുരാന്റെ അനുവാദത്തോടെ അടികൾ പൂജക്കായി ശ്രീക്കോവിലിൽ പ്രവേശിക്കും.ഈ സമയം തന്ത്രിയും തമ്പുരാനും പരിവാരങ്ങളും ക്ഷേത്രത്തികത്ത് പ്രവേശിക്കും <ref name="vns3"> പേജ് 2, മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം, തൃശ്ശൂർ എഡിഷൻ,തിയതി 08.04.16 </ref>. ശ്രീകോവിലിലെ എല്ലാ പൂജാസാധങ്ങളും പുറത്തുവെച്ച്, പരാശക്തിയുടെ പ്രതിഷ്ഠയിൽ നിന്ന് ആഭരണങ്ങൾ എല്ലാം അഴിച്ചുമാറ്റി, ശ്രീകോവിൽ കഴുകി വൃത്തിയാക്കുന്നു.പിന്നീടുള്ള പൂജകൾ പുതിയ പാത്രങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചാണ്. കരിക്ക് മൂട് വെട്ടി ആ കരിക്കുവെള്ളവും മഞ്ഞൾപ്പൊടിയും ചേർത്ത് തൃച്ചന്ദനമുണ്ടാക്കി, വിഗ്രഹത്തിൽ ചാർത്തുന്നു. അടികൾക്കാണ് ഇതിന്നവകാശം. ദേവി ഒരു സാധാരണക്കാരിയായി മാറുന്നു എന്നാണ് സങ്കൽപ്പം.പാരമ്പര്യമായി കിട്ടിയ രഹസ്യമന്ത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് തൃച്ചന്ദനപൂജകൾ കഴിഞ്ഞ് അടികൾമാരും അകത്തുണ്ടായിരുന്ന തന്ത്രിയും തമ്പുരാനും പുറത്തിറങ്ങും. പിന്നീടാണ് കാവുതീണ്ടലിന് തമ്പുരാൻ അനുവാദം കൊടുക്കുന്നത്. <ref name="vns2"> പേജ് 2, മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം, തൃശ്ശൂർ എഡിഷൻ,തിയതി 09.04.16 </ref> തൃച്ചന്ദനപൂജകൾ കഴിഞ്ഞ് അടച്ച നട തുറക്കുമ്പോൾ അടികൾമാർ ചേർന്ന് '''[[വരിയരി പായസം]]''' നിവേദിക്കും. ഇതിനുള്ള നെല്ല് പരമ്പരാഗതമായി എത്തിക്കുന്നത് ഗുരുവായൂരിനടുത്ത കൊരഞ്ഞിയൂർ കീഴേപ്പാട്ട് തറവാട്ടിലെ പ്രതിനിധിയാണ്. <ref name="vns111"> പേജ് 17, മാതൃഭൂമി ദിനപത്രം, തൃശ്ശൂർ എഡിഷൻ,തിയതി 30.03.14 </ref> ഉത്രട്ടാതി നാൾ മുതൽ കാവിൽ കോമരങ്ങൾ എത്തിത്തുടങ്ങും. രേവതിവെളുപ്പിന് വടക്കുനിന്നും തെക്കുനിന്നും കോമരങ്ങളുടെ വൻ കൂട്ടം തന്നെ കാവിൽ ഉണ്ടാകും. പാലക്കാട്, കോഴിക്കോട്, കണ്ണൂർ തുടങ്ങിയ ജില്ലകളിൽ നിന്നും ധാരാളം പേർ ഭരണിക്ക് എത്താറുണ്ട്. ആലപ്പുഴ, കൊല്ലം, പത്തനംതിട്ട എന്നീ തെക്കൻ ജില്ലകളിൽ നിന്നും ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. കോയമ്പത്തൂരിൽ നിന്നും ധാരാളം ഭക്തജനങ്ങൾ എത്തുന്നുണ്ട്. പക്ഷേ കോമരങ്ങൾ കൂടുതലും കേരളത്തിലെ വടക്കൻ ജില്ലകളിൽ നിന്നാണ്. ഓരോ ദേശത്തും ഒരു പ്രധാന കോമരത്തിന്റെ കീഴിൽ ഒരു സംഘം ഉണ്ടാകും. കോമരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഭക്തർ വരുന്നത് വഴിപാടുസാമഗ്രികളുമായാണ്. അവർ, വഴിക്ക് ചില വീടുകളൊക്കെകയറി ഭിക്ഷ (നെല്ല്) വാങ്ങിച്ചുകൊണ്ടാണ് വരാറ്. അങ്ങനെ തെണ്ടി വരണം എന്നുമുണ്ട്. ഭിക്ഷയായി കിട്ടുന്ന നെല്ല് ചാക്കിലാക്കി ചുമന്നുനടക്കാൻ കോമരത്തിനൊപ്പം വേറെയും ആളുകൾ ഉണ്ടാകും. വഴിപാടായി നെല്ല് കൂടാതെ തിനപോലുള്ള ധാന്യങ്ങൾ, കുരുമുളക്, മഞ്ഞൾപ്പൊടി, എള്ള്, കടുക്, തേങ്ങ എന്നിവയുണ്ടാകും. ഇവ പൊതിഞ്ഞുകെട്ടി പള്ളിമാടത്തിലേക്ക് എറിയുകയാണ് ചെയ്യാറ്. നാണയങ്ങളും എറിയാറുണ്ട്. കുരുമുളകും മഞ്ഞൾപ്പൊടിയും വസൂരിമാലയുടെ കെട്ടിലേക്കും എറിയും. കുരുമുളകും മഞ്ഞൾപ്പൊടിയുമാണ് വഴിപാടായി ഏറ്റവും കൂടുതൽ വരാറുള്ളത്. <ref>{{Cite web|url=http://www.azhimukham.com/kodungalloor-bharani-myth-bhgavati-temple-festival-adarsh/|title=കൊടുങ്ങല്ലൂർ ഭരണി; ചില പുരാവൃത്തങ്ങൾ|access-date=|last=ആദർശ്|first=സി.|date=|website=|publisher=|archive-date=2020-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20200726185138/https://www.azhimukham.com/kodungalloor-bharani-myth-bhgavati-temple-festival-adarsh/|url-status=dead}}</ref> കാവുതീണ്ടലിനായി എത്തുന്ന കോമരങ്ങൾ കാവിന്റെ കിഴക്കേ നടയിലുള്ള വടക്കേടത്ത് മഠത്തിന്റെ മുറ്റത്താണ് തടിച്ചുകൂടുക. ഇവിടത്തെ അറയിൽ ഭഗവതി സാന്നിദ്ധ്യമുണ്ടെന്നാണ് വിശ്വാസം. ഇവിടെ നിന്ന് വെളിച്ചപ്പാട് പൂജിച്ചു നൽകുന്ന വാളുമായാണ് കോമരങ്ങൾ കാവുതീണ്ടുന്നത്. <ref name="vns111"/> ഇതിനുശേഷം നടതുറക്കുമ്പോൾ ദർശനം നടത്തുന്നത് സർ‌വൈശ്വര്യപ്രധാനിയാണ്‌ എന്ന് ഭക്തർ വിശ്വസിക്കന്നു. നടതുറന്നു കഴിഞ്ഞാൽ [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ രാജവംശം |കൊടുങ്ങല്ലൂർ കോവിലക]]ത്തെ വലിയ തമ്പുരാനെ ദേവിയുടെ ഭക്തന്മാരും [[ഒന്നു കുറെ ആയിരം യൊഗക്കാർ|യോഗക്കാരും]] ചേർന്ന് ആനയിച്ച് കൊണ്ടുവരുന്നു. അദ്ദേഹം കിഴക്കേ നടയിലുള്ള നിലപാടുതറയിൽകയറി കോയ്മ സ്വീകരിക്കുന്നതോടെ കാവ്തീണ്ടൽ ആരംഭിക്കുകയായി. പാലക്കവേലൻ എന്ന മുക്കുവനാണ്‌ ദേവിയുടെ ആരോഗ്യത്തിനുവേണ്ടിയുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് ചുക്കാൻ. പാലക്കവേലന്റെ കയ്യിൽ നിന്ന് ഇളനീർ വാങ്ങിക്കുടിച്ചശേഷമാണ്‌ തമ്പുരാൻ തന്റെ കോയ്മയായ നമ്പൂതിരിക്ക് പട്ടുകുട ഉയർത്താനുള്ള ഉത്തരവ് കൊടുക്കുന്നത്. ആദ്യം കാവുതീണ്ടാനുള്ള അനുമതി പാലക്കവേലനാണ്. അതിനുശേഷം അതുവരെ ഊഴം കാത്ത് നിൽക്കുന്ന കോമരങ്ങളും ജനങ്ങളും ഒന്നിച്ച് ആവേശലഹരിയോടെ ദിക്കുകൾ മുഴങ്ങുന്ന തരത്തിൽ മരങ്കമ്പുകൊണ്ട് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഓടുമേഞ്ഞ മേൽക്കൂരയിൽ അടിച്ചുകൊണ്ട് മൂന്നുപ്രാവശ്യം വലം വക്കുന്നു. ഇതാണ്‌ കാവുതീണ്ടൽ. കാവുതീണ്ടൽ എന്നു പറയുന്നത് ആദ്യകാലത്ത് കാവുമായി ബന്ധമുണ്ടായിരുന്ന എല്ലാ ജാതിക്കാർക്കും പിന്നീട് ക്ഷേത്രം വിലക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ വർഷത്തിലൊരിക്കൽ കാവിൽ പ്രവേശിക്കാനായി ഒരുക്കപ്പെട്ട ഒരു ദിനമാണ്‌. അതിന്റെ ഓർമ്മക്കായി ദേവീഭക്തന്മാരും കോമരങ്ങളും ഉറഞ്ഞ്തുള്ളി മൂന്നുവട്ടം ക്ഷേത്രത്തെ വലം വക്കുന്നു. ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മേൽക്കൂരയിലെ ചെമ്പ് പലകയിൽ അടിച്ചുകൊണ്ടാണ്‌ ഈ പ്രദക്ഷിണം വക്കൽ നടക്കുന്നത്. ഇതിനുശേഷം ഏഴുദിവസം കഴിഞ്ഞേ ([[പൂയം]] നാളിൽ) ക്ഷേത്രനട തുറക്കൂ. . [[ചിത്രം:Bharani komaram family.jpg|thumb|200px|അച്ഛന്റെ തോളിലേറി ഒരു കുട്ടി കാവിലേക്ക്- ചെറിയ കുട്ടികളും കാവു തീണ്ടലിൽ പങ്കെടുക്കുന്നു]] കാവുതീണ്ടൽ കഴിഞ്ഞ് പിറ്റേ ദിവസം (ഭരണി) വരിനെല്ലിന്റെ [[പായസം|പായസമാണ്‌]] നിവേദ്യമായി നൽകുക.കാളി- ദാരിക യുദ്ധത്തിൽ മുറിവേറ്റ് ചികിൽസ കഴിഞ്ഞ് ദേവി ആദ്യം കഴിക്കുന്ന ഭക്ഷണമാണിത്. 40 കിലൊഗ്രാം ശർക്കര, 101 നാളികേരം, 101 കദളിപ്പഴം, 2 കിലൊഗ്രാം നെയ്യ്, സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങൾ എന്നിവ ചേർത്താണ് വരിയരിപായസം ഉണ്ടാക്കുന്നത്. <ref name="vns2"/> പിറ്റേന്ന് മുതൽ ഒരോ നേരത്താണ്‌ പൂജ. വടക്കേ നട അടഞ്ഞു കിടക്കുന്നതിനാൽ അടികൾ കിഴക്കേ നട വഴിയാണ്‌ പൂജ ചെയ്യാനകത്ത് കയറുക. അതിനുശേഷം ഭഗവതിയെ പള്ളിമാടത്തിൽ സങ്കൽപ്പിച്ചിരുത്തും. കിണ്ടിയിൽ ഉടയാടകളും,വാൽക്കണ്ണാടിയും വെച്ച് അതിനുമുമ്പിൽ നെറ്റിപ്പട്ടം വിരിച്ചുവെച്ച് കിഴക്കോട്ട് നിലവിളക്കുകൾ തെളിയിക്കും.ഇതോടെ വടക്കെ നടയിലെ കൊടിമരത്തിൽ വെന്നിക്കൊടി ഉയർത്തുന്നതോടെ ഭരണി മഹോൽസവും സമാപിക്കുന്നു. <ref name="vns2"/> ====ഭരണിപ്പാട്ട്==== കോഴിക്കല്ലുമൂടൽ ചടങ്ങു കഴിഞ്ഞ ഉടൻ തന്നെ വടക്കേഗോപുരത്തിൽ ഭരണിപ്പാട്ട് തുടങ്ങുന്നു. തൃശ്ശൂരിനടുത്തുള്ള വല്ലച്ചിറയിൽ നിന്നു വരുന്ന സംഘമാണ് പാടിത്തുടങ്ങുന്നത്. ഇവരുടെ ഒപ്പം കോമരങ്ങൾ ഇല്ല. ഇവരിലെ കാരണവർ ദേവിയെ സ്തുതിച്ചുകൊണ്ട് പാടുകയും മറ്റുള്ളവർ "തനാരോ തന്നാരോ" പാടുകയും ചെയ്യുന്നു. ഊരകത്തമ്മയും കൊടുങ്ങല്ലൂരമ്മയും തമ്മിലുള്ള ഒരു സംവാദം ഇവരുടെ ആദ്യപാട്ടിലുണ്ട്. കാവ് തീണ്ടൽ നടക്കുന്ന അശ്വതി നാളിലാണു ഭരണിപ്പാട്ട് കൂടുതലായും പാടുന്നത്. ദൈവത്തിനെ സ്തുതിച്ചു കൊണ്ടും ലൈംഗികച്ചുവയുള്ള പാട്ടുകളോ നാടൻ ഭക്തി പാട്ടുകളോ പാടിക്കൊണ്ടും ആണു ഭക്തർ കാവ് തീണ്ടുന്നത്. ചിലർ തങ്ങളുടെ ജീവിതപ്രാരാബ്ധങ്ങളും രോഷത്തോടെ പാടി കാളിയെ സ്തുതിക്കുന്നു. ശാക്തേയപൂജയിലെ മൈഥുനത്തിന് പകരമായാണ് ലൈംഗികച്ചുവയുള്ള സ്തോത്രങ്ങൾ പാടിയിരുന്നത് എന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ഇന്ന് "അമ്മേ നാരായണ" പോലെയുള്ള ഭഗവതിസ്തുതികൾ ആണ് കൂടുതലും പാടിക്കാണുന്നത്. ==അവകാശത്തറകൾ== ചില ദേശങ്ങളിലെ കോമരങ്ങൾക്ക് ഭരണിക്കാലത്ത് ഒതുകൂടാനുള്ളതാണ് അവകാശത്തറകൾ. ഏകദേശം 47 തറകളോളമുണ്ട്. ഇതിൽ ഭൂരിഭാഗവും വടക്കൻ ജില്ലകളിൽ നിന്നും വരുന്ന ദേശക്കാരുടെ വകയാണ്. ആൽത്തറപണം പിരിക്കുന്നത്, കോതപറമ്പിലെ [[അരയംപറമ്പിൽ]] തറവാട്ടുകാരാണ്. ഈ പണം വലിയ തമ്പുരാനുള്ളതാണ്. തറകളിൽ ഉടമസ്ഥാവകാശം കുറിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഭരണി നാളിൽ മറ്റു ദേശക്കാർക്ക് ഇവിടെ പ്രവേശനം ഇല്ല.<ref name="vns1"/> ഇതിലെ ഏറ്റവും പ്രധാന തറ നിലപാടു തറയാണ്. വലിയ തമ്പുറൻ എഴുന്നെള്ളുന്നത് ഇവിടെയാണ്. കാവുതീണ്ടലിന് അനുമതി നൽകുന്നതിന്റെ അടയാളമായി ചുവന്ന പട്ടുകുട ഉയർത്തുന്നത് ഇവിടെയാണ്.<ref name="vns1"/> == ചിത്രങ്ങൾ == <gallery> ചിത്രം:Kavutheendal start.jpg|കാവുതീണ്ടൽ ആരംഭിക്കുന്നു. ചിത്രം:Kodungallur kozhikkallumoodal2.jpg|കോഴിക്കല്ല് മൂടൽ ചടങ്ങിൽ നിന്ന് ചിത്രം:Turmeric polluting oftemple kdlr.jpg|ക്ഷേത്രത്തിന്റെ മേൽക്കൂര മഞ്ഞൾ കൊണ്ട് മൂടിയിരിക്കുന്നു ചിത്രം:Avakasathara kdlr.jpg|അവകാശത്തറകളിലൊന്ന് </gallery> == കുറിപ്പുകൾ == <div class="references-small" style="-moz-column-count:2; column-count:2;"> </div> == അവലംബം == <references/> {{commons category|Kodungallur bharani}} {{Famous Festivals in Kerala}} {{Topics_related_to_Thrissur}} [[വിഭാഗം:കേരളത്തിലെ ആചാരങ്ങൾ]] k8k80y1y6kgtu8vo1w49it2gjj8daal 0 191827 4614017 3646518 2026-04-17T10:53:35Z ~2026-22966-17 216469 /* കടന്നുപോകുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ */ 4614017 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|State Highway 40 (Kerala)}} {{Infobox road |name = സംസ്ഥാനപാത 40 (കേരളം) |country=IND |type = SH |route = 40 |state = Kerala |maint = കേരള പൊതുമരാമത്ത് വകുപ്പ് |length_km = 114.815 |length_round = 1 |direction_a = |terminus_a = ആലപ്പുഴ |junction = |direction_b = |terminus_b = കമ്പംമെട്ട് }} [[കേരളം|കേരളത്തിലെ]] ഒരു [[സംസ്ഥാനപാത|സംസ്ഥാനപാതയാണ്]] ഒരു സംസ്ഥാനപാതയാണ് '''SH 40 (സംസ്ഥാനപാത 40)'''. [[ആലപ്പുഴ|ആലപ്പുഴയിൽ]] നിന്നും ആരംഭിച്ച്, [[ഇടുക്കി|ഇടുക്കി ജില്ലയിലെ]] [[കമ്പംമെട്ട്]] എന്ന പ്രദേശത്താണ് ഈ പാത അവസാനിക്കുന്നത്. 114.815 കിലോമീറ്റർ നീളമുണ്ട്<ref name="keralapwd">{{cite web|url=http://www.keralapwd.gov.in/getPage.php?page=maps&pageId=248|title=Kerala PWD - State Highways|publisher=Kerala State Public Works Department|accessdate=26 February 2010|archive-date=2010-12-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20101201055331/http://www.keralapwd.gov.in/getPage.php?page=maps&pageId=248|url-status=dead}}</ref>. ==കടന്നുപോകുന്ന സ്ഥലങ്ങൾ== [[ആലപ്പുഴ]] - [[മുഹമ്മ]] - [[തണ്ണീർമുക്കം]] - [[തലയോലപ്പറമ്പ്]] - പെരുവ - മുത്തോലപുരം - കൂത്താട്ടുകുളം - മാറിക - വഴിത്തല - [[തൊടുപുഴ]] - വണ്ണാപ്പുറം - കഞ്ഞിക്കുഴി - നെടുങ്കണ്ടം - തൂക്കുപാലം - കമ്പംമൊട്ട്. ==അവലംബം== {{reflist}} {{Kerala State Highways Network}} [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ സംസ്ഥാനപാതകൾ]] 7jk82sck8sqei1aqb41lv9belcroyh1 0 197252 4613979 4088205 2026-04-17T05:55:04Z ~2026-23669-42 216617 4613979 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = ഭരണിക്കാവ് | other_name = ഭരണിക്കാവ് | nickname = | settlement_type = Census Town | image_skyline = File:Bharani kavu budha.JPG | image_alt = | image_caption = ഭരണിക്കാവ് ദേവീക്ഷേത്രത്തിലെ ശ്രീബുദ്ധൻ | pushpin_map = | pushpin_label_position = right | pushpin_map_alt = | pushpin_map_caption = Location in pallickal(po),kattanam,kayamkulam, alappuzha,Kerala, India | coordinates = {{coord|9.1846700|N|76.5445700|E|display=inline,title}} | subdivision_type = Country | subdivision_name = {{flag|India}} | subdivision_type1 = [[States and territories of India|State]] | subdivision_name1 = [[Kerala]] | subdivision_type2 = [[List of districts of India|District]] | subdivision_name2 = [[Alappuzha district|ആലപ്പുഴ]] | established_title = <!-- Established --> | established_date = | founder = | named_for = | government_type = | governing_body = | unit_pref = Metric | area_footnotes = | area_rank = | area_total_km2 = | elevation_footnotes = | elevation_m = | population_total = 15715 | population_as_of = 2001 | population_rank = | population_density_km2 = auto | population_demonym = | population_footnotes = | demographics_type1 = Languages | demographics1_title1 = Official | demographics1_info1 = [[Malayalam language|Malayalam]], [[English language|English]] | timezone1 = [[Indian Standard Time|IST]] | utc_offset1 = +5:30 | postal_code_type = [[Postal Index Number|PIN]] | postal_code = 690503 | area_code_type = Telephone code | area_code = 0479-233xxxx | registration_plate = KL-31 | blank1_name_sec1 = Nearest city | blank1_info_sec1 = [[kayamkulam]] | blank1_name_sec2 = [[Climate of India|Climate]] | blank1_info_sec2 = [[Climatic regions of India|moderate]] <small>([[Köppen climate classification|Köppen]])</small> | website = | footnotes = }} [[പ്രമാണം:Bharani_kavu.JPG|ലഘുചിത്രം| ഭരണിക്കാവ് ക്ഷേത്രം]] [[പ്രമാണം:Bharani_kavu_ayya.JPG|ലഘുചിത്രം| ഭരണിക്കാവ് അയ്യാ]] [[പ്രമാണം:Bharani_kavu_kulam1.JPG|ലഘുചിത്രം| ഭരണിക്കാവിലെ ക്ഷേത്രക്കുളം]] [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[കേരളം|കേരളത്തിലെ ആലപ്പുഴ]] [[ആലപ്പുഴ ജില്ല|ജില്ലയിലെ]] ഒരു [[ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചായത്തി രാജ്|പഞ്ചായത്താണ്]] '''ഭരണിക്കാവ്'''.<ref>[http://alappuzha.nic.in/dist_block_wise_popu.htm Official Web site of Alappuzha District, Kerala State, India - A Quick Tour] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110314074931/http://alappuzha.nic.in/dist_block_wise_popu.htm|date=14 March 2011}}</ref> അതേ പേരിലുള്ള [[ഗ്രാമം]] കൂടി ഇവിടെയുണ്ട്.<ref name="censusindia">{{Cite web|url=http://www.censusindia.gov.in/Census_Data_2001/Village_Directory/P|title=Census of India:Villages with population 5000 & above|access-date=2008-12-10|publisher=Registrar General & Census Commissioner, India|archive-url=https://web.archive.org/web/20081208044522/http://www.censusindia.gov.in/Census_Data_2001/Village_Directory/Population_data/Population_5000_and_Above.aspx|archive-date=8 December 2008}}</ref> ഇവിടെ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ ഭരണിക്കാവ് ദേവീക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നാണ് ഗ്രാമത്തിന് ഈ പേര് ലഭിച്ചത് [[പ്രമാണം:Screenshot_20221204-201642_Maps.jpg|പകരം=Bharanikavu Grama Panchayath|വലത്ത്‌|ലഘുചിത്രം|124x124ബിന്ദു| ഭരണിക്കാവ് ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്]] === ഘടക മേഖലകൾ === * ഭരണിക്കാവ് * പള്ളിക്കൽ * വെട്ടിക്കോട് * [[കറ്റാനം]] * മാങ്കുഴി * ചൂനാട് * കട്ടച്ചിറ === വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങളും ലൈബ്രറികളും === '''ഗ്രന്ഥശാല:''' ഗ്രാമീണ ഗ്രന്ഥശാല, ഭരണിക്കാവ് സുഭാഷ് ഗ്രന്ഥപാരായണ ശാല, കോയിക്കൽ ജന. പള്ളിക്കൽ '''കോളേജുകൾ:''' * സെന്റ് തോമസ് നഴ്സിംഗ് കോളേജ്, വെട്ടിക്കോട് * മഹാഗുരു കോളേജ് ഓഫ് എഞ്ചിനീയറിംഗ്, കട്ടച്ചിറ, പള്ളിക്കൽ '''സ്കൂളുകൾ:''' * ശ്രീ നാഗരാജ വിലാസം യുപി സ്കൂൾ (എൻആർവിയുപിഎസ്), വെട്ടിക്കോട് * ശ്രീ നാഗരാജ സ്കൂൾ (സിബിഎസ്ഇ), വെട്ടിക്കോട് * മാർത്തോമ്മാ യുപി സ്കൂൾ, കറ്റാനം * സെന്റ് തോമസ് മാർത്തോമ്മാ ഹൈസ്കൂൾ * സെന്റ് തോമസ് സീനിയർ സെക്കൻഡറി സ്കൂൾ, കറ്റാനം * എഫ്ജിഎംഎംഎൽപി സ്കൂൾ, ഭരണിക്കാവ് (സൗത്ത്) * കട്ടച്ചിറ എൽപി സ്കൂൾ, കട്ടച്ചിറ * ക്യാപ്റ്റൻ എൻ.പി. പിള്ള മെമ്മോറിയൽ ഹയർസെക്കൻഡറി സ്കൂൾ, കട്ടച്ചിറ * മഹാകവി കുമാരനാശാൻ സെൻട്രൽ സ്കൂൾ, പള്ളിക്കൽ, നടുവിലേമുറി * സർക്കാർ യുപി സ്കൂൾ, മൂനംകുട്ടി * പോപ്പ് പയസ് പതിനൊന്നാമൻ ഹൈസ്കൂൾ, കറ്റാനം * സി.എം.എസ്. ഹൈസ്കൂൾ, പള്ളിക്കൽ * സർക്കാർ എൽപി സ്കൂൾ, പള്ളിക്കൽ നടുവിലേമുറി * ഗവൺമെന്റ് യുപി സ്കൂൾ, ഭരണിക്കാവ് * വേദവ്യാസ വിദ്യാപീഠം, കറ്റാനം * സി.എം.എസ്.എൽപി സ്കൂൾ മങ്കുഴി * ഗായത്രി സെൻട്രൽ സ്കൂൾ, മങ്കുഴി, മൂണംകുറ്റി '''ഉന്നതവിദ്യാഭ്യാസവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്:''' * കേരള യൂണിവേഴ്സിറ്റി ഇൻഫർമേഷൻ സെന്റർ, മൂനംകുട്ടി, പള്ളിക്കൽ === ക്ഷേത്രങ്ങൾ === * ഭരണിക്കാവ് ദേവീക്ഷേത്രം, ഭരണിക്കാവ് * ശ്രീ നാഗരാജ ക്ഷേത്രം, വെട്ടിക്കോട് * മുട്ടക്കുളം ദേവീ ക്ഷേത്രം, കട്ടച്ചിറ * മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം, കട്ടച്ചിറ * കരിമുട്ടത്ത് ദേവീക്ഷേത്രം, മങ്കുഴി * അരീക്കര ദേവീക്ഷേത്രം, കട്ടച്ചിറ * ചെറുവിളത്ത് ശ്രീ മണ്ണടി ഭഗവതി ക്ഷേത്രം * പൂവത്തൂർ ശാസ്താക്ഷേത്രം, ഇലിപ്പക്കുളം * പണിക്കശേരിൽ ശിവക്ഷേത്രം, കട്ടച്ചിറ * പള്ളിപ്പുറം ദേവീക്ഷേത്രം, കറ്റാനം, വെട്ടിക്കോട് * വള്ളിയ വീട് ദേവീക്ഷേത്രം, കറ്റാനം * മണ്ണടികുറ്റിയിൽ ദേവീക്ഷേത്രം, കറ്റാനം * ഒരുകുഴിയിൽ ശക്തീശ ക്ഷേത്രം, കറ്റാനം * നടയിൽ കുറ്റിയിൽ (ആയിക്കാട്ട്) ശ്രീഭദ്രാദേവി ക്ഷേത്രം, പള്ളിക്കൽ * മണ്ണച്ചിരേത്ത് പുത്തൻകാവിൽ ശ്രീഭദ്രാ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം, കറ്റാനം, നമ്പുകുളങ്ങര * കട്ടച്ചിറ തറൽ തെക്കതിൽ ശ്രീ നാഗരാജ ക്ഷേത്രം * കറ്റാനം വലിയവീട് ദേവീക്ഷേത്രം * കോണത്തു ദേവീക്ഷേത്രം, മഞ്ഞാടിത്തറ * മണ്ടയ്ക്കാട്ട് ദേവീക്ഷേത്രം (കൊച്ചമ്പലം), പള്ളിക്കൽ * പടിക്കൽ പന്തപ്ലാവിൽ ദേവീക്ഷേത്രം, ഭരണിക്കാവ് തെക്ക് * മഹാലക്ഷ്മി ദേവി ക്ഷേത്രം, മഞ്ഞാടിത്തറ * ചിറയിൽ ദേവീക്ഷേത്രം, കുറത്തികാട് * മങ്ങാരം ദേവി ക്ഷേത്രം മങ്ങാരം === പള്ളികൾ === * കറ്റാനം സെന്റ് സ്റ്റീഫൻസ് ഓർത്തഡോക്സ് പള്ളി * മലങ്കര കത്തോലിക്കാ പള്ളി, കറ്റാനം * കറ്റാനം സെന്റ് തോമസ് മാർത്തോമ്മാ പള്ളി * സെന്റ് തോമസ് മാർത്തോമ്മാ പള്ളി, പള്ളിക്കൽ * കറ്റാനം സെന്റ് ജെയിംസ് സിഎസ്ഐ പള്ളി * സി.എസ്.ഐ. ചർച്ച്, വെട്ടിക്കോട് * കത്തോലിക്കാ പള്ളി, അച്ചംകുട്ടി * സി.എസ്.ഐ. ക്രൈസ്റ്റ് ചർച്ച് മങ്കുഴി * പെന്തക്കോസ്ത് മിഷൻ, ഭരണിക്കാവ് === ഉത്സവങ്ങൾ === * എല്ലാ വർഷവും കുംഭത്തിൽ നടക്കുന്ന അശ്വതി മഹോത്സവം - മുട്ടക്കുളം ദേവീക്ഷേത്രം * ഭരണിക്കാവ് ദേവീക്ഷേത്രത്തിലെ മീനഭരണി മഹോത്സവം, അനുബന്ധ നൂറ്റൊന്ന് കളം, എഴുന്നള്ളത്ത്. * വെട്ടിക്കോട് ശ്രീ നാഗരാജ ക്ഷേത്രത്തിലെ ആയില്യപൂജയും എഴുന്നള്ളത്തും. * കറ്റാനം സെന്റ് സ്റ്റീഫൻസ് ഓർത്തഡോക്സ് പള്ളിയിലെ പെരുന്നാൾ. * പള്ളിപ്പുറം ദേവീക്ഷേത്രത്തിലെ പത്താമുദയ മഹോത്സവം. * മീനം നടയിൽ കുറ്റിയിൽ ശ്രീഭദ്രാദേവി ക്ഷേത്രത്തിലെ ഉത്രം തിരുനാൾ മഹോത്സവം. ഭരണിക്കാവ് ദേവീക്ഷേത്രത്തിലെ മറ്റ് ഉത്സവങ്ങൾ. 1. മീന ഭരണി പൊങ്കാല 2. ശിവരാത്രി മഹോത്സവം 3. നവരാത്രി മണ്ഡപ ഉത്സവം 4. വൃശ്ചിക ചിറപ്പ് 5. അഷ്ടമിരോഹിണി ഉറിയതി == സ്മാരകങ്ങളും ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യവും == പുരാവസ്തു വകുപ്പിന്റെ കീഴിലുള്ള സംരക്ഷിത സ്മാരകമായ ഭരണിക്കാവ് ക്ഷേത്രത്തിലാണ് ബുദ്ധന്റെ പ്രതിമ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്നത്. == റഫറൻസുകൾ == {{Reflist}} [[വർഗ്ഗം:ആലപ്പുഴ ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata]] gxub74n6l94xcyogr41u2b25p3o5txg 0 202691 4614000 4598245 2026-04-17T07:14:01Z ~2026-23532-56 216621 ചെറിയ കൂട്ടിച്ചേർക്കൽ 4614000 wikitext text/x-wiki {{PU|വാണിയർ}} വ്യാപാരം, അധ്യാപനം, കച്ചവടം, എന്നീ ജോലികൾ പ്രധാനമായി നിർവ്വഹിച്ചിരുന്ന, വടക്കൻ മലബാറിലേയും സൗത്ത് കാനറയിലും ഒരു [[വൈശ്യൻ|വൈശ്യ]]<ref>{{Cite journal |date= |title=വൈശ്യ വിഭാഗത്തിൽ പെട്ടവർ പ്രാചീന കാലം തൊട്ടെ കേരളത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. ചെട്ടി, വാണിയൻ തുടങ്ങിയവ വൈശ്യരുടെ നാമങ്ങൾ ആയി അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു എന്ന അഭിപ്രായം ആർ നാരായണ പണിക്കർ മുതലായ ചരിത്രകാരന്മാർക്കുണ്ട്‌. പയ്യന്നൂർ പാട്ടിലും വാണിയത്തെ മുഖ്യമായി കാണുന്നു. |url=https://shodhganga.inflibnet.ac.in/jspui/bitstream/10603/162899/10/7_chapter2.pdf |journal=... |accessdate=}}</ref> ജാതി സമൂഹമാണ് '''വാണിയർ'''. ഇവർ [[നായർ]] സ്ഥാനീയർ ആയിരുന്നു.<ref name="വാണിയ" നായർ="" അവലംബം="">[http://www.malayalam.dutchinkerala.com/events002.php?id=06 കേരള ചരിത്രത്തിലെ വിലപെട്ട റിഫറൻസ്‌ ആയ്‌ പരിഗണിക്കുന്ന 17 ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കങ്ങളിൽ എഴുതപ്പെട്ട കാന്റർ വിഷറിന്റെ കത്തുകളിൽ മലബാറിലെ വാണിയ നായർ മാരെ പറ്റി പരാമർശ്ശിക്കുന്നത്‌] </ref> വാണിയരിൽ വ്യാപാരത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഉപവിഭാഗങ്ങളായ കുലവാണിയർ (കച്ചവടം), ഇല വാണിയർ, എണ്ണ ചെട്ടിയാർ എന്നിങ്ങനെ പല വിഭാഗങ്ങളെ കുറിച്ച്‌ [[പയ്യന്നൂർപ്പാട്ട്|പയ്യന്നൂർ പാട്ടിൽ]]<ref>{{Cite web|url=https://shijualex.in/1994-payyannurpattu/|title=പയ്യന്നൂർ പാട്ട്‌|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}</ref> പരാമർശിക്കുന്നത്‌ കാണാം [[ചെട്ടിയാർ]], ചക്കിങ്ങൽ നായർ, കാവിൽ നായർ‚ കച്ചേരി നായർ, പെരുവാണിയൻ നമ്പ്യാർ എന്നിങ്ങനെ പല പേരുകളിലും ഈ സമുദായം അറിയപ്പെടുന്നു ഒമ്പതില്ലംപതിനാല്‌ കഴകം ഊരാളന്മാരേ എന്നാണു തെയ്യങ്ങൾ ഈ സമുദായത്തെ സംബോധന ചെയ്യുന്ന സാങ്കേതിക നാമം<ref>{{Cite book |last= |first= |url=https://books.google.com/books?id=24IRAQAAIAAJ&q=%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%A3%E0%B4%BF%E0%B4%AF&dq=%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%A3%E0%B4%BF%E0%B4%AF&hl=en&sa=X&ved=2ahUKEwj9vIvrn-buAhUqQUEAHXrZByEQ6AEwAnoECAcQAg |title=വടക്കേ മലബാറിലെ ഉത്സവം‚ വടക്കേ മലബാറിലെ കാവുകൾ‚ പാട്ടുത്സവം സംബന്ധിച്ച കഥകൾ |date= |publisher= |year= |isbn= |location= |pages= |language=}}</ref> ബ്രാഹ്മണന് പത്തും ക്ഷത്രിയന് പതിനൊന്നും വൈശ്യന് പന്ത്രണ്ടും ശൂദ്രന് പതിനഞ്ചും ദിവസങ്ങൾ ആണ് പുല,ആ വിധി പ്രകാരം വാണിയർക്ക്‌ പന്ത്രണ്ടും ദിവസമാണ്‌ പുല. അമ്പലങ്ങളിലും കോവിലകങ്ങളിലും മറ്റും എണ്ണ കൊടുക്കാൻ നിയോഗിക്കപെട്ടവർ ഇവരായിരുന്നു. വാണിയരുടെ കുലദൈവം [[മുച്ചിലോട്ടു ഭഗവതി (തെയ്യം)|മുച്ചിലോട്ടു ഭഗവതിയാണ്]] <ref>[http://www.thekeralatemples.com/templeinfo/bhagavathy/karivellur_muchilottukavu.htm കരിവെള്ളൂർ മുച്ചിലോട്ട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]</ref> ആദി മുച്ചിലോട്‌ [[കരിവെള്ളൂർ മുച്ചിലോട്ട് ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|കരിവെള്ളൂർ]] ക്ഷേത്രത്തിനു മുകളിലായ്‌ കോട്ടക്കുന്നിൽ ആയിരുന്നു മുച്ചിലോട്ട്‌ പടനായരുടെ കോട്ട ഉണ്ടായിരുന്നത്‌. പടനായരെ വാണിയർ തങ്ങളുടെ [[തൽസ്വരൂപൻ|തൊണ്ടച്ചനായ്‌]] തെയ്യ രൂപത്തിൽ ആരാധിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കോലത്ത്‌ നാട്ടിൽ ( ഇന്നത്തെ [[കണ്ണൂർ]] ) [[നായർ]] എന്നതിനു പുറമേ സ്ഥലഭേദമനുസ്സരിച്ച്‌ കാസർഗ്ഗോട്‌ ഭാഗത്ത്‌ "പാട്ടാളി" എന്നും. മംഗലാപുരം ഭാഗത്ത്‌ ഷെട്ടി, റായ്‌, റാഓ, വ്യാപാരം ചെയ്യുന്നവർ എന്നതിന്റെ അടിസ്താനത്തിൽ ചെട്ടിയാർ എന്നും കുലനാമമായ്‌ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. പണ്ട്‌ സ്ത്രീകളുടെ പേരിനൊപ്പം അമ്മ, അല്ലെങ്കിൽ അമ്മാൾ എന്നും ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. മറ്റ് നായർമ്മാരെപ്പോലെ തന്നെ മരുമക്കത്തായികളായ വാണിയർ ഒൻപത്‌ ഇല്ലക്കാരാണ് (മുച്ചിലോട്ട്‌, തച്ചിലം, പള്ളിക്കര, ചോറുള്ള, ചന്തംകുളങ്ങര, കുഞ്ഞോത്ത്‌, നരൂർ, [[നമ്പ്രം മുച്ചിലോട്ടു ഭഗവതി ക്ഷേത്രം|നമ്പ്രം]] ) വാണിയർക്ക്‌ പതിനാലു [[കഴകം|കഴകങ്ങളും]] ആരാധനയ്ക്കായ്‌ കാസർഗ്ഗോട്‌ മുതൽ വടകര വരെ വ്യാപിച്ചു കിടക്കുന്ന നൂറ്റി പതിമൂന്ന് മുച്ചിലോട്ടു ഭഗവതി ക്ഷേത്രങ്ങളും ഉണ്ട് (ഭൂരിഭാഗവും കണ്ണൂർ ജില്ലയിൽ). സൗരാഷ്ട്രയിൽ നിന്നു ഗോകർണ്ണ ദേശത്ത്‌ വാണിജ്യത്തിന് വന്നു താമസമാക്കിയ ഇവരുടെ അനന്തരതലമുറ അവിടെ നിന്നും കോലത്തുനാട്ടിൽ എത്തി താമസമാക്കി എന്നും വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. എണ്ണ കച്ചവടം, അമ്പലങ്ങളിൽ വിളക്ക് കത്തിക്കാനും ആരാധനയ്ക്കും വേണ്ടിയുള്ള എണ്ണയാട്ടികൊടുക്കുക എന്നിവ മാത്രമല്ല ജന്മിമാരും പ്രമാണിമാരും മുതൽ സൈനികർ, മറ്റു ചെറുകിട ജോലിക്കാർ, കർഷകർ എന്നിങ്ങനെ പലവിധ ജോലികളും ജീവിതക്രമങ്ങളും ഉള്ളവരുമായിരുന്നു വാണിയർ, രാജ വാഴ്ച്ച കാലത്ത്‌ പുതുക്കുടി പോളുള്ള പ്രസിദ്ധമായ വാണിയ തറവാടുകൾ വലിയ ഭൂവുടമകളും ആയിരുന്നു <ref>{{Cite web|url=https://books.google.co.in/books?id=vQUYAAAAIAAJ&q=%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%A3%E0%B4%BF%E0%B4%AF&dq=%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%A3%E0%B4%BF%E0%B4%AF&hl=en&sa=X&ved=0ahUKEwjR0PPZ-OHnAhXYXisKHenABosQ6wEIvAEwFw|title=രാജവാഴ്ച്ചകാലത്ത്‌ പ്രസിദ്ധമായ വാണിയ പുതുക്കുടി കുടുംബക്കാർ വലിയ ഭൂവുടമകൾ ആയിരുന്നു(തീർത്ഥയാത്ര യാത്രാ വിവരണം-ടി എൻ ഗോപാലൻ നായർ)|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}</ref> താലിമംഗലമാണു വാണിയരിലെ പൂർവ്വകാല വിവാഹം ഇത്തരം വിവാഹമാണു തറവാടുകളേയും ഇല്ലങ്ങളേയും ബന്ധിപ്പിച്ചിരുന്നത്‌. എന്നാൽ വാണിയരിലെ 2 വിഭാഗങ്ങളിലെ ഉയർന്ന വിഭാഗക്കാർ മറ്റു സവർണ്ണ നായർ ജാതികളുമായ്‌ പുടമുറി കല്ല്യാണവുമുണ്ടായിരുന്നു. ഭൂസ്വത്ത്‌ ഉള്ള ജാതിയായിരുന്ന ഇവരിൽ മദ്യത്തിന്റെ ഉപയോഗം നിഷിദ്ധമായിരുന്നു. ഇത്‌ ഒരു പരിധിവരെ ഭൂമി നഷ്ടപെടാതിരിക്കാൻ സഹായിച്ചിരുന്നു. വാണിയരിലെ തർക്കങ്ങൾ പരിഹരിച്ചിരുന്നത്‌ മുച്ചിലോട്ട്‌ ക്ഷേത്രത്തിൽ തൃക്കൂട്ടയോഗം ചേർന്ന് ആയിരുന്നു. പഴശ്ശി രാജയിൽ നിന്ന് വളപട്ടണം മുച്ചിലോട്ടെ സ്ഥാനികനു തർക്കങ്ങളിൽ വിധി പറയാനുള്ള അധികാരം അനുവധിച്ച്‌ കിട്ടിയിരുന്നു എന്നാൽ അത്‌ കാലക്രമേണ പോവുകയും പിന്നീട്‌ കരിവെള്ളൂരച്ചനിലേക്ക്‌ ആ അവകാശം നിഷിപ്തമാവുകയും ചെയ്തു. മുച്ചിലോട്ട്‌ കാവുകളിൽ ആരാധന നടത്തുന്നത്‌ കൊണ്ട്‌ കാവിൽ നായർ എന്നും കച്ചവടത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടതിനാൽ കച്ചേരി നായർ എന്നും ഇവർക്ക്‌ പേരുകൾ ഉണ്ടായിരുന്നു മറ്റു ജാതികളെ പോലെ [[കോലത്തിരി|കോലത്തിരി,]] [[കുറുമ്പ്രനാട്|കുറുമ്പ്രാനാട്‌,]] [[കോട്ടയം രാജവംശം]] രാജാക്കന്മാരുടെ പടനായക സൈനിക വൃത്തിയിൽ ഇവർ കച്ചവടത്തിനു പുറമേ ഏർപ്പെട്ടിരുന്നു. സമൂഹത്തിലെ മറ്റുള്ള എല്ലാ സമുദായങ്ങളുമായും നല്ല ബന്ധം എപ്പോഴും പുലർത്തിയ സമുദായമാണു വാണിയ സമുദായം അതിനു ഉദാഹരണമാണു വാണിയരുടെ മുച്ചിലോട്ട്‌ ക്ഷേത്രത്തിൽ മറ്റു സമുദായക്കാർ നൽകിയ അവകാശങ്ങൾ. മലയാള ബ്രാഹ്മിണർ ( [[നമ്പൂതിരി]] ) തന്ത്രികൾ ആയ മുച്ചിലോട്ട്‌ ക്ഷേത്രത്തിൽ അവർ തന്നെയാണു കളിയാട്ടത്തിനു മുന്നെ ഉള്ള ശുചീകരണ പൂജ ചെയ്യുന്നത്‌. [[പൂരക്കളി]] നടത്താൻ ഉള്ള അവകാശം സഹോദര സമുദായമായ [[മണിയാണി]]<nowiki/>മാർക്കാണ് (യാദവർ),കോയ്മ അവകാശം നമ്പി, നമ്പ്യാർ, അടിയോടി, പൊതുവാൾ സമുദായക്കാർക്കും മുച്ചിലോട്ട്‌ ഭഗവതിയുടെ തിരുമുടി കെട്ടുവാൻ അവകാശം [[പെരുമണ്ണാൻ|പെരുവണ്ണാൻ]] സമുദായത്തിനുമാണ്. [[വിശ്വകർമ്മജർ|വിശ്വകർമ്മാക്കൾ]] കളിയാട്ടത്തിനുള്ള സാമഗ്രഹികൾ നിർമ്മിക്കുംമ്പോൾ വസ്ത്രം നെയ്ത്‌ തരാനുള്ള അവകാശം [[ശാലിയൻ]] സമുദായത്തിനാണു. ക്ഷേത്രത്തിൽ കലശക്കാരായി [[തീയർ]] സമുദായക്കാരും ക്ഷേത്രത്തിൽ മാറ്റ്‌ തരുവാൻ ഉള്ള അവകാശം വണ്ണത്താൻ കുറുപ്പ് അഥവാ വെളുത്തേടത്തു നായർ സമുദായത്തിനുമാണ്. ക്ഷുരകർ ആയിട്ട് നാദീയർ അഥവാ വിളക്കിത്തല നായർമാരുമാണ് അനുഷ്ടിക്കുന്നത്. പഴശ്ശി രാജയുടെ ആദി പതിനെട്ടു കാര്യക്കാരിൽ ഒരാളായിരുന്ന '''പള്ളിയത്ത്‌ അമ്പു''' ചിറയ്ക്കൽ തെക്കൻ കുറ്റി സ്വരൂപത്തിലെ പാട്ടാളികളായ [[തെക്കൻ കുറ്റി പാട്ടാളി]] '''( ചിറയ്ക്കൽ പടനായകർ )‚''' മഹാ മാന്ത്രികനും പണ്ഡിതനുമായ '''പൊന്ന്വൻ തൊണ്ടച്ചൻ‚''' ചിറയ്ക്കൽ കോവിലകം പ്രധാന ജ്യോതിഷിയായിരുന്ന '''നമ്പ്രത്തച്ചൻ''' എന്ന കുഞ്ഞിക്കണ്ണൻ എഴുത്തച്ചൻ തുടങ്ങി പല ഉന്നത സ്ഥാനങ്ങളും വഹിച്ച ചരിത്ര പുരുഷന്മാർ വാണിയർ സമുദായത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു.വാണിയരിലെ '''പെരുംവാണിയ നമ്പ്യാർ''' എന്ന വിഭാഗമായിരുന്നു ചിറയ്ക്കൽ രാജയുടെ അരിയിട്ടു വാഴ്ച്ചയ്ക്ക്‌ എണ്ണ കൊടുത്തിരുന്നത്‌. ഉത്തര മലബാർ മേഖല യിൽ ബ്രാഹ്മണർ ഒഴികെ നായർ മുതലയായ സവർണ്ണ ജാതികളിൽ പെട്ടവരെ വിദ്യ അഭ്യസിപ്പിക്കുന്ന എഴുത്തച്ഛൻമാരായും വാണിയർ ഏറെ ഉണ്ടായിരുന്നു. കേരള സർക്കാർ വാണിയ വിഭാഗത്തെ [[ഓ.ബി.സി. സംവരണം|ഓ.ബി.സി]] വിഭാഗത്തിൽ ഉൾപെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. വാണിയർ സംവരണവിഭാഗം ആണെങ്കിലും തെക്കൻ മലബാറിലും മധ്യ കേരളത്തിലും [[നായർ]] ഉപവിഭാഗം എന്ന നിലക്ക് വേട്ടക്കാട്ട്‌ നായർ എന്ന പേരിൽ മുന്നാക്ക വിഭാഗത്തിൽ ആണ് ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. ==വാണിക വൈശ്യർ== ഉത്തര കേരളത്തിലെ വാണിയർക്ക്‌ പുറമേ തമിഴ്‌ വേരുകൾ ഉള്ള വാണിയർ സമുദായവും കേരളത്തിലെ തെക്കൻ ഭാഗങ്ങളിൽ ഉണ്ട്‌, 3 നൂറ്റാണ്ട്‌ മുന്നെ എങ്കിലും തമിഴ്‌ നാട്ടിൽ നിന്ന് കുടിയേറിയ തമിഴ്‌ [[ചെട്ടിയാർ]]<nowiki/>മാരാണു ഇവർ, ക്ഷേത്രവുമായി ചേർന്നുനിൽക്കുന്ന ഇവരുടെ ചക്കിൽ ആട്ടിയ എണ്ണയായിരുന്നു ഗുരുവായൂരിൽ വാകച്ചാർത്തിനും വൈക്കം ക്ഷേത്രത്തിൽ വിശിഷ്ടദിനങ്ങളിലും ഉപയോഗിച്ചിരുന്നനത്. വൈശ്യരാണിവർ അതുകൊണ്ട് കച്ചവടരംഗത്ത്‌ സജീവമായിരുന്നു. [[മാരിയമ്മൻ]] ആണ് ഇവരുടെ കുലദേവത. ഉത്തര കേരളത്തിലെ വാണിയർ മരുമക്കത്തായികൾ ആണെങ്കിൽ വണിക വൈശ്യർ എന്നറിയപ്പെടുന്ന വാണിയർ മക്കത്തായികൾ ആണു. ബ്രാഹ്മണരെപ്പോലെ പൂണൂൽ ധരിക്കുമെന്നതാണ് ഇവരുടെ പ്രത്യേകത. ഇന്ന്‌ ദൈനന്തന ജീവിതത്തിൽ പൂണൂൽ നിർബന്ധമല്ലെങ്കിലും മരണാനന്തര ചടങ്ങുകൾ ഉൾപ്പെടെയുള്ളവയിൽ പൂണൂലണിയും. വെള്ളി, ചൊവ്വ ദിവസങ്ങളിൽ മുറ്റത്ത് ചാണകം മെഴുകി ഇപ്പോഴും അരിപ്പൊടിക്കോലങ്ങൾ വരയ്ക്കാറുണ്ട്. തമിഴ് ബ്രാഹ്മണരാണ് തെക്കൻ കേരളത്തിൽ ഈ രീതി തുടരുന്ന മറ്റൊരു ജാതി. <ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/kozhikode/nagaram/1.1761923|title=തെക്ക്‌ ഭാഗത്തെ തമിഴ്‌ വേരുകൾ ഉള്ള വാണിയർ|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=|archive-url=https://web.archive.org/web/20200303073344/https://www.mathrubhumi.com/kozhikode/nagaram/1.1761923|archive-date=2020-03-03|url-status=dead}}</ref> വാണിയരേക്കാൾ താഴ്ന്നജാതിക്കാരനായിരുന്നത്രെ ചോളരാജാവ്. ചോളരാജാവ് വാണിയത്തിപ്പെണ്ണിനെ വിവാഹമാലോചിച്ചപ്പോൾ അതിനു തയ്യാറാവാതെ രാജകോപം ഭയന്ന് നാടുവിട്ടതാണു എന്നാണ് ഇവരുടെ പാലായനത്തിനു പിന്നിലുള്ള വിശ്വാസം.പാലായാനം ചെയ്തു വന്ന ഇവരെ സൂചിപിച്ച്‌ വണികവൈശ്യർ എന്ന് കോഴിക്കോട്ടെ ക്ഷേത്രത്തിൽ എഴുതിവെച്ചതു കാണാം. ആചാരങ്ങളിൽ തമിഴ് രീതിതന്നെയാണ് പിന്തുടരുന്നത്. വിവാഹരീതികൾ ഇപ്പോഴും തമിഴ് ശൈലിയിലാണ്. തിരുമംഗല്യം എന്നാണ് കല്യാണങ്ങൾക്ക് പറയുക. കല്യാണത്തിന് പൊന്നുരുക്കാൻ തട്ടാൻ വരന്റെ വീട്ടിലെത്തും. അതു വലിയ ചടങ്ങായാണ് ഇപ്പോഴും നടത്തുന്നത്. സ്വർണം ഉരുക്കി തട്ടാൻ ജീവിതത്തിൽ ഐശ്വര്യം നേരും. ആ സ്വർണംകൊണ്ടാണ് താലിയുണ്ടാക്കുക. കല്യാണത്തിന് ഒരാഴ്ചമുന്നേ ഈ ചടങ്ങ് നടത്തും. വിവാഹത്തിന് നേരത്തേ നഗരപ്രദക്ഷിണമുണ്ടായിരുന്നു. ഇപ്പോൾ അത് അപൂർവമായേ നടക്കാറുള്ളൂ. കല്യാണത്തിന് തമിഴ്രീതിയിലാണ് മന്ത്രങ്ങൾ ചൊല്ലുന്നത്. വധൂവരൻമാരുടെ കൈചേർത്തുപിടിച്ച് നീർവീഴ്ത്തിക്കൊണ്ട് ചൊല്ലുന്ന കൈപ്പിടിശാസ്ത്രം തമിഴിലുള്ളതാണ്. മറ്റ് പരദേശസമൂഹത്തെപ്പോലെ ഇവരും ഗോത്രപാരമ്പര്യമുള്ളവരാണ്. അംബിപ്പെരിയാർ ഗോത്രത്തിൽപ്പെട്ടവരാണ് തമിഴ് ചെട്ടികൾ. കച്ചവടസമൂഹമാണെങ്കിലും അധികാരത്തിലും പങ്കാളിയായിരുന്നു. കൊച്ചിദിവാനായിരുന്ന [[ആർ.കെ. ഷണ്മുഖം ചെട്ടി]] വാണിക വൈശ്യ സമുദായംഗമായിരുന്നു. അദ്ദേഹം പിന്നീട് രാജ്യത്തിന്റെ ആദ്യ ധനകാര്യ മന്ത്രിയായി ചരിത്രത്തിൽ ഇടം നേടി. <ref>{{Cite web|url=https://www.mathrubhumi.com/kozhikode/nagaram/1.1761923|title=തെക്ക്‌ ഭാഗത്തെ തമിഴ്‌ വേരുകൾ ഉള്ള വാണിയർ|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=|archive-url=https://web.archive.org/web/20200303073344/https://www.mathrubhumi.com/kozhikode/nagaram/1.1761923|archive-date=2020-03-03|url-status=dead}}</ref> ==ഐതിഹ്യം== വക്വ മുനി ആണു വാണിയരുടെ കുല ഗുരു.വൈശ്യ പുരാണത്തിൽ ഇവരുടെ ഉൽപത്തിയെ കുറിച്ച്‌ പറയുന്നുണ്ട്‌, വാണിയരുടെ ഉൽപ്പത്തി സംഭന്ധിച്ച ഐതിഹ്യം അനുസ്സരിച്ച്‌ ശിവഭക്തന്മാരായ സൂര്യവംശ ക്ഷത്രിയർ ആയിരുന്നു ഇവർ, ഗുരുവായ കപില മുനിയോടൊപ്പം സ്തിരം ശിവ ക്ഷത്ര സന്ദർശ്ശനം നടത്തിയിരുന്നു ഇവർ, കപില മുനിക്ക്‌ സന്ദർശ്ശനം നടത്താൻ സാധിക്കാതിരിരുന്ന ഒരു ദിവസം മുനി ക്ഷേത്രത്തിൽ പോവുന്ന ക്ഷത്രിയരോട്‌ എള്ള്‌ ഭഗവാനു നേദിക്കുവാനും ഒരു ഭാഗം പ്രസാദം ആയ്‌ തനിക്ക്‌ തിരിച്ചു കൊണ്ടു വരാനും പറഞ്ഞു മുനി പറഞ്ഞത്‌ പോലെ തന്നെ എള്ളു നേദിച്ച ക്ഷത്രിയർ പക്ഷെ മുനിക്ക്‌ കൊടുക്കാൻ ബാക്കി വയ്ക്കാതെ അത്‌ മുഴുവൻ ഭക്ഷിച്ചു . താൻ പ്രതീക്ഷിച്ചിരുന്ന പ്രസാദമില്ലാതെ വെറും കയ്യോടെ തിരിച്ചു വന്ന ക്ഷത്രിയരുടെ ധിക്കാര പ്രവൃത്തിയിൽ ഉഗ്രകോപി ആയ മഹാമുനി ഇവരെ എള്ളു ആട്ടി അമ്പലങ്ങളിൽ കൊടുക്കുന്നവരായ്‌ ജീവിക്കട്ടെ എന്ന് ശപിച്ചു. ഇവരുടെ പിന്മുറക്കാരാണു വാണിയർ എന്നാണു ഐതിഹ്യം .ഉദയ വർമ്മൻ എന്ന കോലത്തിരി രാജാവ്‌ തുളു ബ്രാഹ്മിണന്മാരായ എമ്പരാന്തിരിമാരെ കോലത്ത്‌ നാട്ടിൽ കുടി ഇരുത്തിയിരുന്നു ,ഉദയ വർമ്മ ചരിതം എന്ന സംസ്കൃത കാവ്യത്തിൽ ഇതിനെ പറ്റി വിസ്തരിച്ചിട്ടുണ്ട്‌ ,എമ്പ്രാന്തിരിമാർക്ക്‌ ചെറു താഴം ഭൂമിയിടെ ഉടമസ്ഥാവകാശവും ക്ഷേത്രാധികാരവും ഉദയവർമ്മൻ നൽകി , എമ്പ്രാന്തിരിമാരൊപ്പം മറ്റു പല സമുദായങ്ങളും വന്നിരുന്നു അവരിൽ പുരാതന സൗരാഷ്ട്രകാരായ ബനിയരുടെ അനന്തര തലമുറയിൽ പെട്ട ഒരു വിഭാഗമാണു ഉത്തര കേരളത്തിലെ വാണിയരുടെ പൂർവ്വികരെന്ന് കരുതപെടുന്നു ഇവരുടെ കുലദേവതയായ ബാലപാർവ്വതിയേയെ ഇവർ ഇവിടെയും ആരാധിച്ച്‌ പോന്നു ഈ ബാല പാർവ്വതിയാണു പിന്നീട്‌ ഉത്തരകേരളത്തിലെ തെയ്യപാരമ്പര്യം കൊണ്ട്‌ മുച്ചിലോട്ട്‌ ഭഗവതി ആയ്‌ മാറിയത്‌. ==ആരാധന== [[മുച്ചിലോട്ടു ഭഗവതി|മുച്ചിലോട്ട് ഭഗവതിയാണ്]] വാണിയരുടെ [[കുലദേവത]]. [[തൽസ്വരൂപൻ]] ആണ് കുല പൂർവ്വികൻ [[കണ്ണങ്ങാട്ടു ഭഗവതി|കണ്ണങ്കാട്ട്‌ ഭഗവതി,]] [[പുലിയൂർകാളി|പുലിയൂർ കാളി,]] പുലിയൂർ കണ്ണൻ, നരമ്പിൽ ഭഗവതി, കോലസ്വരൂപത്തിന്റെ [[തായിപ്പരദേവത|തായ്‌ പരദേവത,]] [[വിഷ്ണുമൂർത്തി|വിഷ്ണുമൂർത്തി,]] [[വേട്ടക്കൊരുമകൻ (തെയ്യം)|വേട്ടക്കൊരുമകൻ,]] ചാമുണ്ടി എന്നീ ദേവ‚ദേവതകളും ഉപ പ്രതിഷ്ടകളായ്‌ മുച്ചിലോട്ട്‌ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഉണ്ടാവറുണ്ട്‌.<ref>{{Cite web|url=https://travel.manoramaonline.com/travel/essential-kerala/2018/11/15/muchilottu-bhagavathy-fell-into-a-trap-but-turned-into-a-goddess.html|title=മുച്ചിലോട്ട്‌ ഭഗവതി-മലയാള മനോരമ ലേഖനം|access-date=|last=|first=|date=|website=|publisher=}}</ref> == പ്രശസ്ത വ്യക്തികൾ == * [[ആർ.കെ. ഷണ്മുഖം ചെട്ടി|ആർ.കെ. ഷണ്മുഖം ചെട്ടിയാർ]] (ഇന്ത്യയുടെ പ്രഥമ ധനകാര്യ മന്ത്രി) ,([[പെരുമ്പടപ്പു സ്വരൂപം|കൊച്ചി രാജ്യത്തിൻ്റെ]] ദിവാൻ) * [[സി.പി. കൃഷ്ണൻ നായർ]] * നാട്യരത്നം കണ്ണൻ പാട്ടാളി (കഥകളി ആചാര്യൻ) * [[ദേവൻ നായർ]] * [[വി.പി. സത്യൻ]] * [[ജെമിനി ശങ്കരൻ|എം.വി ശങ്കരൻ നായർ]] (ജെമിനി ശങ്കരൻ) (ജെമിനി, ജമ്പോ സർക്കസ്‌ സ്ഥാപകൻ) * പൂഴിയിൽ കുഞ്ഞിരാമൻ നായർ (പി. കെ രാമൻ)-പ്രഥമ മാഹി നിയമസഭാഗം, മാഹി ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രം സ്ഥാപകൻ *[[കെ.വി. സുമേഷ്|കെ വി സുമേഷ്]] [[അഴീക്കോട്, കണ്ണൂർ|( അഴീക്കോട്]] [[നിയമസഭാംഗം|നിയമസഭാംഗം )]] *[[പ്രശാന്ത് നായർ.എൻ.|പ്രശാന്ത് നായർ]] [[ഇന്ത്യൻ അഡ്‌മിനിസ്ട്രേറ്റീവ് സർവീസ്|(ഐഎഎസ്)]] *കെ നാരായണൻ [[ഇന്ത്യൻ അഡ്‌മിനിസ്ട്രേറ്റീവ് സർവീസ്|(ഐഎഎസ്)]] (പ്രഥമ ജില്ലാ കളക്ടർ-കാസർഗോഡ്) *കുഞ്ഞിരാമൻ നായർ (കെവിആർ ഗ്രൂപ്പ്) *[[സത്യൻ മൊകേരി]] (മുൻ നിയമസഭാംഗം) *സ്വാമി നിത്യാനന്ദൻ ([[നിത്യാനന്ദ ക്ഷേത്രം]]) *ഡോ : പി.വി മോഹനൻ (പ്രശസ്ത ടോക്സിക്കോളജിസ്റ്റ്‚ ശാസ്ത്രജ്ഞൻ)<ref>{{Cite web|url=https://newspaper.mathrubhumi.com/kannur/news/kannur-1.9865819|title=കോവിഡിനെതിരേ പടപൊരുതിയ ശാസ്ത്രജ്ഞൻ ഡോ. പി.വി.മോഹനന് നാടിന്റെ യാത്രാമൊഴി|access-date=|date=|language=|archive-date=2024-09-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20240912085153/https://newspaper.mathrubhumi.com/kannur/news/kannur-1.9865819|url-status=dead}}</ref> *[[ചാത്തോത്ത്‌ രൈരു നായർ]] * എ.കെ നായർ ( പ്രമുഖ വ്യവസായി മുൻ നോർത്ത്‌ മലബാർ ചാമ്പർ ഓഫ്‌ കൊമേർസ്സ്‌ പ്രസിഡൻ്റ്‌ ) *ടി.രാഘവൻ നായർ [[ഇന്ത്യൻ പോലീസ് സർവീസ്|( ഐ. പി. എസ്‌ )]] [[പോലീസ് സൂപ്രണ്ട്|( മുൻ എസ് പി )]] *അഡ്വ. ടി.കുഞ്ഞനന്തൻ നായർ ഐഎഎസ് (ആദ്യകാല SIDCO അദ്ദ്യക്ഷൻ) *പി.വി ചാത്തുനായർ (സ്വതന്ത്ര്യ സമര സേനാനി, ആദ്യ കാല [[തൊഴിലാളി സംഘടന|ട്രേഡ്‌ യൂണിയൻ നേതാവ്‌]] ) == നിരുക്തം == വാണി [[സരസ്വതി|" '''സരസ്വതി "''']] എന്ന വാക്കിൽ നിന്നുമാണ് വാണിയൻ എന്ന പേരിന്റെ ഉല്പത്തി. സരസ്വതീ കടാക്ഷമുള്ളവർ എന്ന പേരിനെയാണിത് സൂചിപിക്കുന്നതെന്നു പറയപ്പെടുന്നു. വാണിജ്യം ചെയ്യുന്നവർ എന്ന അടിസ്താനത്തിലും വാണിയ എന്ന വാക്കിന്റെ ഉൽപ്പത്തി കണ്ടെത്താം.<ref name="manoramaonline-ക">{{cite news|url=http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/malayalamContentView.do?contentId=15934995&tabId=9&BV_ID=@@@|title=കഥപറയും സമുദായങ്ങൾ : വിശ്വാസങ്ങളുടെ പെരുങ്കളിയാട്ടക്കാർ|author=|language=മലയാളം|date=|type=പത്രലേഖനം|publisher=മലയാളമനോരമ ദിനപത്രം|accessdate=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140722140837/http://www.manoramaonline.com/cgi-bin/MMOnline.dll/portal/ep/malayalamContentView.do?contentId=15934995&tabId=9&BV_ID=@@@|archivedate=2014-07-22|url-status=dead}}</ref> == അവലംബങ്ങൾ == {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ജനവിഭാഗങ്ങൾ]] l4e06iijkvrhpcvik8pqjeghxta9pqd 0 230571 4613900 4612981 2026-04-16T14:12:27Z Ranjithsiji 22471 Undid 3 revisions from [[Special:Diff/4612979|4612979]] until [[Special:Diff/4612981|4612981]] 4613900 wikitext text/x-wiki {{വൃത്തിയാക്കേണ്ടവ}} [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] ഒരു മുസ്ലിം സുന്നി പണ്ഡിത സംഘടനയാണ് '''അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ.''' 1992 ൽ രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട സമസ്ത യുടെ ദേശീയ മുഖം ആണിത്.'''<ref>http://www.mathrubhumi.com/nri/pravasibharatham/article_138545/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ</ref>''' [[സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ|സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമയിൽ]] 1989-ൽ ഉണ്ടായ ഭിന്നിപ്പിനെ തുടർന്ന് രൂപപ്പെട്ട ഒരു സംഘടനയാണ് സമസ്ത (എ പി വിഭാഗം). അതേ സമയം മറ്റേ വിഭാഗം [[സമസ്ത (ഇകെ വിഭാഗം)]] എന്ന പേരിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു അതേസമയം സമസ്ത എന്ന നാമത്തിൽ തന്നെ ഇരു വിഭാഗവും അറിയപ്പെടുന്നത്. എപി വിഭാഗം സമസ്ത ഇപ്പോൾ കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ എന്നറിപ്പെടുന്നു. ഇത് [[അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ]]യുടെ കേരള സംസ്ഥാന ഘടകമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. എപി വിഭാഗം സമസ്ത അധ്യക്ഷൻ ഒതുക്കുങ്ങൽ ഇ. സുലൈമാൻ മുസ്‌ലിയാരും ജനറൽ സെക്രട്ടറി [[കാന്തപുരം എ.പി. അബൂബക്കർ മുസ്‌ലിയാർ|കാന്തപുരം എ.പി. അബൂബക്കർ മുസ്‌ലിയാരുമാണ്]]. കോഴിക്കോട് ജാഫർക്കാൻ കോളനി റോഡിലെ സെന്റർ ആണ് ഈ സംഘടനയുടെ ആസ്ഥാനം. ==എപി വിഭാഗം സമസ്തയുടെ കീഴ്ഘടകങ്ങൾ== *കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് *സുന്നി യുവജന സംഘം (SYS) *സുന്നി വിദ്യാഭ്യാസ ബോർഡ്(SVB) *സുന്നി സ്റ്റുഡൻസ് ഫെഡറഷൻ(SSF) *സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ മുഅല്ലിമീൻ *ജാമിയത്തുൽ ഹിന്ദ് :സുന്നി ടൈഗർ ഫോഴ്സ്, ജംഇയ്യത്തുൽ ഇഹ്സാനിയ<ref name="SATP">{{Cite web|url=https://www.satp.org/terrorism-update/sunni-tiger-force-militant-arrested-in-kerala|title=Terrorism Update Details - sunni-tiger-force-militant-arrested-in-kerala|access-date=2025-03-12}}</ref><ref name="Cambridge">{{Cite journal |last=Visakh |first=M. S. |last2=Santhosh |first2=R. |last3=Roshan |first3=C. K. Mohammed |date=2021-11 |title=Islamic Traditionalism in a Globalizing World: Sunni Muslim identity in Kerala, South India |url=https://www.cambridge.org/core/journals/modern-asian-studies/article/abs/islamic-traditionalism-in-a-globalizing-world-sunni-muslim-identity-in-kerala-south-india/244E92AD4C35A466FF52AF02F6329F24 |journal=Modern Asian Studies |language=en |volume=55 |issue=6 |pages=2046–2087 |doi=10.1017/S0026749X20000347 |issn=0026-749X}}</ref> എന്നീ തീവ്രസംഘങ്ങൾക്ക് സംഘടനയുമായി ബന്ധമുണ്ടെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. == കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് == സമസ്ത കേരള ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമ എപി വിഭാഗത്തിന്റെയും അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമ യുടെ പോഷക സംഘടനാ യാണ് കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് .നിലവിലെ<ref>{{Cite web |url=http://www.sirajlive.com/2016/02/26/224904.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-11-09 |archive-date=2021-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211109162238/https://www.sirajlive.com/2016/02/26/224904.html |url-status=dead }}</ref> [[കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത്|കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്തിന്റെ]] <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/thiruvananthapuram/muslim-jamaath-council-protests-searches-in-madrassas/articleshow/24990548.cms|title=Muslim Jamaath Council protests searches in madrassas {{!}} Thiruvananthapuram News - Times of India|access-date=2021-09-05|last=Oct 12|first=PTI /|last2=2002|language=en|last3=Ist|first3=22:36}}</ref>അധ്യക്ഷൻ കാന്തപുരം എപി അബുബക്കർ മുസ്‌ലിയാർ ആണ്. സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമയുടെ പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യങ്ങളെ മുൻനിർത്തി കാലോചിത പദ്ധതികളും പ്രവർത്തനങ്ങളും നടപ്പാക്കാൻ ബഹുജന പ്രസ്ഥാനമെന്ന നിലയിലാണ് സംഘടന <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/editorial/2018/01/04/interview-with-kanthapuram-ap-aboobacker-musliyar0.html|title=രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി ഉണ്ടാക്കില്ല; സിപിഎമ്മിനോട് സ്നേഹമുണ്ട്: കാന്തപുരം|access-date=2021-09-05}}</ref> രൂപവത്കരിച്ചിരിക്കുന്നത്. ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ]] g8qgeh30zf0wv5bfi1v3o74g0e4xpan 4613926 4613900 2026-04-16T16:04:41Z ~2026-23600-92 216592 /* എപി വിഭാഗം സമസ്തയുടെ കീഴ്ഘടകങ്ങൾ */ 4613926 wikitext text/x-wiki {{വൃത്തിയാക്കേണ്ടവ}} [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] ഒരു മുസ്ലിം സുന്നി പണ്ഡിത സംഘടനയാണ് '''അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ.''' 1992 ൽ രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട സമസ്ത യുടെ ദേശീയ മുഖം ആണിത്.'''<ref>http://www.mathrubhumi.com/nri/pravasibharatham/article_138545/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ</ref>''' [[സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ|സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമയിൽ]] 1989-ൽ ഉണ്ടായ ഭിന്നിപ്പിനെ തുടർന്ന് രൂപപ്പെട്ട ഒരു സംഘടനയാണ് സമസ്ത (എ പി വിഭാഗം). അതേ സമയം മറ്റേ വിഭാഗം [[സമസ്ത (ഇകെ വിഭാഗം)]] എന്ന പേരിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു അതേസമയം സമസ്ത എന്ന നാമത്തിൽ തന്നെ ഇരു വിഭാഗവും അറിയപ്പെടുന്നത്. എപി വിഭാഗം സമസ്ത ഇപ്പോൾ കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ എന്നറിപ്പെടുന്നു. ഇത് [[അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ]]യുടെ കേരള സംസ്ഥാന ഘടകമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. എപി വിഭാഗം സമസ്ത അധ്യക്ഷൻ ഒതുക്കുങ്ങൽ ഇ. സുലൈമാൻ മുസ്‌ലിയാരും ജനറൽ സെക്രട്ടറി [[കാന്തപുരം എ.പി. അബൂബക്കർ മുസ്‌ലിയാർ|കാന്തപുരം എ.പി. അബൂബക്കർ മുസ്‌ലിയാരുമാണ്]]. കോഴിക്കോട് ജാഫർക്കാൻ കോളനി റോഡിലെ സെന്റർ ആണ് ഈ സംഘടനയുടെ ആസ്ഥാനം. ==എപി വിഭാഗം സമസ്തയുടെ കീഴ്ഘടകങ്ങൾ== *കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് *സുന്നി യുവജന സംഘം (SYS) *സുന്നി വിദ്യാഭ്യാസ ബോർഡ്(SVB) *സുന്നി സ്റ്റുഡൻസ് ഫെഡറഷൻ(SSF) *സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ മുഅല്ലിമീൻ *ജാമിയത്തുൽ ഹിന്ദ് == കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് == സമസ്ത കേരള ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമ എപി വിഭാഗത്തിന്റെയും അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമ യുടെ പോഷക സംഘടനാ യാണ് കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് .നിലവിലെ<ref>{{Cite web |url=http://www.sirajlive.com/2016/02/26/224904.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-11-09 |archive-date=2021-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211109162238/https://www.sirajlive.com/2016/02/26/224904.html |url-status=dead }}</ref> [[കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത്|കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്തിന്റെ]] <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/thiruvananthapuram/muslim-jamaath-council-protests-searches-in-madrassas/articleshow/24990548.cms|title=Muslim Jamaath Council protests searches in madrassas {{!}} Thiruvananthapuram News - Times of India|access-date=2021-09-05|last=Oct 12|first=PTI /|last2=2002|language=en|last3=Ist|first3=22:36}}</ref>അധ്യക്ഷൻ കാന്തപുരം എപി അബുബക്കർ മുസ്‌ലിയാർ ആണ്. സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമയുടെ പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യങ്ങളെ മുൻനിർത്തി കാലോചിത പദ്ധതികളും പ്രവർത്തനങ്ങളും നടപ്പാക്കാൻ ബഹുജന പ്രസ്ഥാനമെന്ന നിലയിലാണ് സംഘടന <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/editorial/2018/01/04/interview-with-kanthapuram-ap-aboobacker-musliyar0.html|title=രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി ഉണ്ടാക്കില്ല; സിപിഎമ്മിനോട് സ്നേഹമുണ്ട്: കാന്തപുരം|access-date=2021-09-05}}</ref> രൂപവത്കരിച്ചിരിക്കുന്നത്. ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ]] p5dxif3jccromu667c4gk8ph0kmzbat 4613927 4613926 2026-04-16T16:15:44Z ~2026-23573-43 216593 4613927 wikitext text/x-wiki {{വൃത്തിയാക്കേണ്ടവ}} [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] ഒരു മുസ്ലിം സുന്നി പണ്ഡിത സംഘടനയാണ് '''അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ.''' 1992 ൽ രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട സമസ്ത യുടെ ദേശീയ മുഖം ആണിത്.'''<ref>http://www.mathrubhumi.com/nri/pravasibharatham/article_138545/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ</ref>''' [[സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ|സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമയിൽ]] 1989-ൽ ഉണ്ടായ ഭിന്നിപ്പിനെ തുടർന്ന് രൂപപ്പെട്ട ഒരു സംഘടനയാണ് സമസ്ത (എ പി വിഭാഗം). അതേ സമയം മറ്റേ വിഭാഗം [[സമസ്ത (ഇകെ വിഭാഗം)]] എന്ന പേരിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു അതേസമയം സമസ്ത എന്ന നാമത്തിൽ തന്നെ ഇരു വിഭാഗവും അറിയപ്പെടുന്നത്. എപി വിഭാഗം സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ എന്നറിപ്പെടുന്നു. ഇത് [[അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ]]യുടെ കേരള സംസ്ഥാന ഘടകമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. എപി വിഭാഗം സമസ്ത അധ്യക്ഷൻ ഒതുക്കുങ്ങൽ ഇ. സുലൈമാൻ മുസ്‌ലിയാരും ജനറൽ സെക്രട്ടറി [[കാന്തപുരം എ.പി. അബൂബക്കർ മുസ്‌ലിയാർ|കാന്തപുരം എ.പി. അബൂബക്കർ മുസ്‌ലിയാരുമാണ്]]. കോഴിക്കോട് ജാഫർക്കാൻ കോളനി റോഡിലെ സമസ്‌ത സെന്റർ ആണ് ഈ സംഘടനയുടെ ആസ്ഥാനം. ==എപി വിഭാഗം സമസ്തയുടെ കീഴ്ഘടകങ്ങൾ== *കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് *സുന്നി യുവജന സംഘം (SYS) *സുന്നി വിദ്യാഭ്യാസ ബോർഡ്(SVB) *സുന്നി സ്റ്റുഡൻസ് ഫെഡറഷൻ(SSF) *സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ മുഅല്ലിമീൻ *ജാമിയത്തുൽ ഹിന്ദ് == കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് == സമസ്ത കേരള ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമ എപി വിഭാഗത്തിന്റെയും അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമ യുടെ പോഷക സംഘടനാ യാണ് കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് .നിലവിലെ<ref>{{Cite web |url=http://www.sirajlive.com/2016/02/26/224904.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-11-09 |archive-date=2021-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211109162238/https://www.sirajlive.com/2016/02/26/224904.html |url-status=dead }}</ref> [[കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത്|കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്തിന്റെ]] <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/thiruvananthapuram/muslim-jamaath-council-protests-searches-in-madrassas/articleshow/24990548.cms|title=Muslim Jamaath Council protests searches in madrassas {{!}} Thiruvananthapuram News - Times of India|access-date=2021-09-05|last=Oct 12|first=PTI /|last2=2002|language=en|last3=Ist|first3=22:36}}</ref>അധ്യക്ഷൻ കാന്തപുരം എപി അബുബക്കർ മുസ്‌ലിയാർ ആണ്. സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമയുടെ പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യങ്ങളെ മുൻനിർത്തി കാലോചിത പദ്ധതികളും പ്രവർത്തനങ്ങളും നടപ്പാക്കാൻ ബഹുജന പ്രസ്ഥാനമെന്ന നിലയിലാണ് സംഘടന <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/editorial/2018/01/04/interview-with-kanthapuram-ap-aboobacker-musliyar0.html|title=രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി ഉണ്ടാക്കില്ല; സിപിഎമ്മിനോട് സ്നേഹമുണ്ട്: കാന്തപുരം|access-date=2021-09-05}}</ref> രൂപവത്കരിച്ചിരിക്കുന്നത്. ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ]] 78vwen9i1snhi2rul2ew7lujtzdazga 4613938 4613927 2026-04-16T19:38:28Z Irshadpp 10433 4613938 wikitext text/x-wiki {{വൃത്തിയാക്കേണ്ടവ}} [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] ഒരു മുസ്ലിം സുന്നി പണ്ഡിത സംഘടനയാണ് '''അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ.''' 1992 ൽ രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട സമസ്ത യുടെ ദേശീയ മുഖം ആണിത്.'''<ref>http://www.mathrubhumi.com/nri/pravasibharatham/article_138545/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ</ref>''' [[സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ|സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമയിൽ]] 1989-ൽ ഉണ്ടായ ഭിന്നിപ്പിനെ തുടർന്ന് രൂപപ്പെട്ട ഒരു സംഘടനയാണ് സമസ്ത (എ പി വിഭാഗം). അതേ സമയം മറ്റേ വിഭാഗം [[സമസ്ത (ഇകെ വിഭാഗം)]] എന്ന പേരിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു അതേസമയം സമസ്ത എന്ന നാമത്തിൽ തന്നെ ഇരു വിഭാഗവും അറിയപ്പെടുന്നത്. എപി വിഭാഗം സമസ്ത ഇപ്പോൾ കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ എന്നറിപ്പെടുന്നു. ഇത് [[അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ]]യുടെ കേരള സംസ്ഥാന ഘടകമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. എപി വിഭാഗം സമസ്ത അധ്യക്ഷൻ ഒതുക്കുങ്ങൽ ഇ. സുലൈമാൻ മുസ്‌ലിയാരും ജനറൽ സെക്രട്ടറി [[കാന്തപുരം എ.പി. അബൂബക്കർ മുസ്‌ലിയാർ|കാന്തപുരം എ.പി. അബൂബക്കർ മുസ്‌ലിയാരുമാണ്]]. കോഴിക്കോട് ജാഫർക്കാൻ കോളനി റോഡിലെ സെന്റർ ആണ് ഈ സംഘടനയുടെ ആസ്ഥാനം. ==എപി വിഭാഗം സമസ്തയുടെ കീഴ്ഘടകങ്ങൾ== *കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് *സുന്നി യുവജന സംഘം (SYS) *സുന്നി വിദ്യാഭ്യാസ ബോർഡ്(SVB) *സുന്നി സ്റ്റുഡൻസ് ഫെഡറഷൻ(SSF) *സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ മുഅല്ലിമീൻ *ജാമിയത്തുൽ ഹിന്ദ് :സുന്നി ടൈഗർ ഫോഴ്സ്, ജംഇയ്യത്തുൽ ഇഹ്സാനിയ<ref name="SATP">{{Cite web|url=https://www.satp.org/terrorism-update/sunni-tiger-force-militant-arrested-in-kerala|title=Terrorism Update Details - sunni-tiger-force-militant-arrested-in-kerala|access-date=2025-03-12}}</ref><ref name="Cambridge">{{Cite journal |last=Visakh |first=M. S. |last2=Santhosh |first2=R. |last3=Roshan |first3=C. K. Mohammed |date=2021-11 |title=Islamic Traditionalism in a Globalizing World: Sunni Muslim identity in Kerala, South India |url=https://www.cambridge.org/core/journals/modern-asian-studies/article/abs/islamic-traditionalism-in-a-globalizing-world-sunni-muslim-identity-in-kerala-south-india/244E92AD4C35A466FF52AF02F6329F24 |journal=Modern Asian Studies |language=en |volume=55 |issue=6 |pages=2046–2087 |doi=10.1017/S0026749X20000347 |issn=0026-749X}}</ref> എന്നീ തീവ്രസംഘങ്ങൾക്ക് സംഘടനയുമായി ബന്ധമുണ്ടെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. == കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് == സമസ്ത കേരള ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമ എപി വിഭാഗത്തിന്റെയും അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമ യുടെ പോഷക സംഘടനാ യാണ് കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് .നിലവിലെ<ref>{{Cite web |url=http://www.sirajlive.com/2016/02/26/224904.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-11-09 |archive-date=2021-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211109162238/https://www.sirajlive.com/2016/02/26/224904.html |url-status=dead }}</ref> [[കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത്|കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്തിന്റെ]] <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/thiruvananthapuram/muslim-jamaath-council-protests-searches-in-madrassas/articleshow/24990548.cms|title=Muslim Jamaath Council protests searches in madrassas {{!}} Thiruvananthapuram News - Times of India|access-date=2021-09-05|last=Oct 12|first=PTI /|last2=2002|language=en|last3=Ist|first3=22:36}}</ref>അധ്യക്ഷൻ കാന്തപുരം എപി അബുബക്കർ മുസ്‌ലിയാർ ആണ്. സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമയുടെ പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യങ്ങളെ മുൻനിർത്തി കാലോചിത പദ്ധതികളും പ്രവർത്തനങ്ങളും നടപ്പാക്കാൻ ബഹുജന പ്രസ്ഥാനമെന്ന നിലയിലാണ് സംഘടന <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/editorial/2018/01/04/interview-with-kanthapuram-ap-aboobacker-musliyar0.html|title=രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി ഉണ്ടാക്കില്ല; സിപിഎമ്മിനോട് സ്നേഹമുണ്ട്: കാന്തപുരം|access-date=2021-09-05}}</ref> രൂപവത്കരിച്ചിരിക്കുന്നത്. ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ]] g8qgeh30zf0wv5bfi1v3o74g0e4xpan 4613985 4613938 2026-04-17T06:27:48Z ~2026-23687-07 216619 എപി വിഭാഗം സമസ്ത കേരള ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമ എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത് അല്ലാതെ കേരള ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമ അല്ല കാരണം മുജാഹിദ് രജിസ്റ്റർ സംഘടന യാണ് കേരള ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമഅടിസ്ഥാന രഹിതം എഴുതി വെക്കരുത് 4613985 wikitext text/x-wiki {{വൃത്തിയാക്കേണ്ടവ}} [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] ഒരു മുസ്ലിം സുന്നി പണ്ഡിത സംഘടനയാണ് '''അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ.''' 1992 ൽ രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട സമസ്ത യുടെ ദേശീയ മുഖം ആണിത്.'''<ref>http://www.mathrubhumi.com/nri/pravasibharatham/article_138545/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ</ref>''' [[സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ|സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമയിൽ]] 1989-ൽ ഉണ്ടായ ഭിന്നിപ്പിനെ തുടർന്ന് രൂപപ്പെട്ട ഒരു സംഘടനയാണ് സമസ്ത (എ പി വിഭാഗം). അതേ സമയം മറ്റേ വിഭാഗം [[സമസ്ത (ഇകെ വിഭാഗം)]] എന്ന പേരിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു അതേസമയം സമസ്ത എന്ന നാമത്തിൽ തന്നെ ഇരു വിഭാഗവും അറിയപ്പെടുന്നത്. എപി വിഭാഗം സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ എന്നറിപ്പെടുന്നു. ഇത് [[അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ]]യുടെ കേരള സംസ്ഥാന ഘടകമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. എപി വിഭാഗം സമസ്ത അധ്യക്ഷൻ ഒതുക്കുങ്ങൽ ഇ. സുലൈമാൻ മുസ്‌ലിയാരും. ട്രഷറർ പിടി കുഞ്ഞമ്മു മുസ്‌ലിയാർ കോട്ടൂർ ജനറൽ സെക്രട്ടറി [[കാന്തപുരം എ.പി. അബൂബക്കർ മുസ്‌ലിയാർ|കാന്തപുരം എ.പി. അബൂബക്കർ മുസ്‌ലിയാരുമാണ്]]. കോഴിക്കോട് ജാഫർക്കാൻ കോളനി സമസ്ത റോഡിലെ സമസ്‌ത സെന്റർ ആണ് ഈ സംഘടനയുടെ ആസ്ഥാനം. ==എപി വിഭാഗം സമസ്തയുടെ കീഴ്ഘടകങ്ങൾ== *കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് *സുന്നി യുവജന സംഘം (SYS) *സുന്നി വിദ്യാഭ്യാസ ബോർഡ്(SVB) *സുന്നി സ്റ്റുഡൻസ് ഫെഡറഷൻ(SSF) *സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ മുഅല്ലിമീൻ *ജാമിയത്തുൽ ഹിന്ദ് :സുന്നി ടൈഗർ ഫോഴ്സ്, ജംഇയ്യത്തുൽ ഇഹ്സാനിയ<ref name="SATP">{{Cite web|url=https://www.satp.org/terrorism-update/sunni-tiger-force-militant-arrested-in-kerala|title=Terrorism Update Details - sunni-tiger-force-militant-arrested-in-kerala|access-date=2025-03-12}}</ref><ref name="Cambridge">{{Cite journal |last=Visakh |first=M. S. |last2=Santhosh |first2=R. |last3=Roshan |first3=C. K. Mohammed |date=2021-11 |title=Islamic Traditionalism in a Globalizing World: Sunni Muslim identity in Kerala, South India |url=https://www.cambridge.org/core/journals/modern-asian-studies/article/abs/islamic-traditionalism-in-a-globalizing-world-sunni-muslim-identity-in-kerala-south-india/244E92AD4C35A466FF52AF02F6329F24 |journal=Modern Asian Studies |language=en |volume=55 |issue=6 |pages=2046–2087 |doi=10.1017/S0026749X20000347 |issn=0026-749X}}</ref> എന്നീ തീവ്രസംഘങ്ങൾക്ക് സംഘടനയുമായി ബന്ധമുണ്ടെന്ന് ആരോപിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. == കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് == സമസ്ത കേരള ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമ എപി വിഭാഗത്തിന്റെയും അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമ യുടെ പോഷക സംഘടനാ യാണ് കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് .നിലവിലെ<ref>{{Cite web |url=http://www.sirajlive.com/2016/02/26/224904.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-11-09 |archive-date=2021-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211109162238/https://www.sirajlive.com/2016/02/26/224904.html |url-status=dead }}</ref> [[കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത്|കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്തിന്റെ]] <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/thiruvananthapuram/muslim-jamaath-council-protests-searches-in-madrassas/articleshow/24990548.cms|title=Muslim Jamaath Council protests searches in madrassas {{!}} Thiruvananthapuram News - Times of India|access-date=2021-09-05|last=Oct 12|first=PTI /|last2=2002|language=en|last3=Ist|first3=22:36}}</ref>അധ്യക്ഷൻ കാന്തപുരം എപി അബുബക്കർ മുസ്‌ലിയാർ ആണ്. സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമയുടെ പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യങ്ങളെ മുൻനിർത്തി കാലോചിത പദ്ധതികളും പ്രവർത്തനങ്ങളും നടപ്പാക്കാൻ ബഹുജന പ്രസ്ഥാനമെന്ന നിലയിലാണ് സംഘടന <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/editorial/2018/01/04/interview-with-kanthapuram-ap-aboobacker-musliyar0.html|title=രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി ഉണ്ടാക്കില്ല; സിപിഎമ്മിനോട് സ്നേഹമുണ്ട്: കാന്തപുരം|access-date=2021-09-05}}</ref> രൂപവത്കരിച്ചിരിക്കുന്നത്. ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ]] 7f9cu86aty4xi5qwlmu9jp8q9thuhjo 4613992 4613985 2026-04-17T06:37:55Z ~2026-23719-72 216620 /* എപി വിഭാഗം സമസ്തയുടെ കീഴ്ഘടകങ്ങൾ */ 4613992 wikitext text/x-wiki {{വൃത്തിയാക്കേണ്ടവ}} [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] ഒരു മുസ്ലിം സുന്നി പണ്ഡിത സംഘടനയാണ് '''അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ.''' 1992 ൽ രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട സമസ്ത യുടെ ദേശീയ മുഖം ആണിത്.'''<ref>http://www.mathrubhumi.com/nri/pravasibharatham/article_138545/{{പ്രവർത്തിക്കാത്ത കണ്ണി|date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} മാതൃഭൂമി ഓൺലൈൻ</ref>''' [[സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ|സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമയിൽ]] 1989-ൽ ഉണ്ടായ ഭിന്നിപ്പിനെ തുടർന്ന് രൂപപ്പെട്ട ഒരു സംഘടനയാണ് സമസ്ത (എ പി വിഭാഗം). അതേ സമയം മറ്റേ വിഭാഗം [[സമസ്ത (ഇകെ വിഭാഗം)]] എന്ന പേരിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു അതേസമയം സമസ്ത എന്ന നാമത്തിൽ തന്നെ ഇരു വിഭാഗവും അറിയപ്പെടുന്നത്. എപി വിഭാഗം സമസ്ത കേരള ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ എന്നറിപ്പെടുന്നു. ഇത് [[അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ]]യുടെ കേരള സംസ്ഥാന ഘടകമായി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. എപി വിഭാഗം സമസ്ത അധ്യക്ഷൻ ഒതുക്കുങ്ങൽ ഇ. സുലൈമാൻ മുസ്‌ലിയാരും. ട്രഷറർ പിടി കുഞ്ഞമ്മു മുസ്‌ലിയാർ കോട്ടൂർ ജനറൽ സെക്രട്ടറി [[കാന്തപുരം എ.പി. അബൂബക്കർ മുസ്‌ലിയാർ|കാന്തപുരം എ.പി. അബൂബക്കർ മുസ്‌ലിയാരുമാണ്]]. കോഴിക്കോട് ജാഫർക്കാൻ കോളനി സമസ്ത റോഡിലെ സമസ്‌ത സെന്റർ ആണ് ഈ സംഘടനയുടെ ആസ്ഥാനം. ==എപി വിഭാഗം സമസ്തയുടെ കീഴ്ഘടകങ്ങൾ== *കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് *സുന്നി യുവജന സംഘം (SYS) *സുന്നി വിദ്യാഭ്യാസ ബോർഡ്(SVB) *സുന്നി സ്റ്റുഡൻസ് ഫെഡറഷൻ(SSF) *സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ മുഅല്ലിമീൻ *ജാമിയത്തുൽ ഹിന്ദ് == കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് == സമസ്ത കേരള ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമ എപി വിഭാഗത്തിന്റെയും അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജം ഇയ്യത്തുൽ ഉലമ യുടെ പോഷക സംഘടനാ യാണ് കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത് .നിലവിലെ<ref>{{Cite web |url=http://www.sirajlive.com/2016/02/26/224904.html |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2021-11-09 |archive-date=2021-11-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211109162238/https://www.sirajlive.com/2016/02/26/224904.html |url-status=dead }}</ref> [[കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്ത്|കേരള മുസ്‌ലിം ജമാഅത്തിന്റെ]] <ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/thiruvananthapuram/muslim-jamaath-council-protests-searches-in-madrassas/articleshow/24990548.cms|title=Muslim Jamaath Council protests searches in madrassas {{!}} Thiruvananthapuram News - Times of India|access-date=2021-09-05|last=Oct 12|first=PTI /|last2=2002|language=en|last3=Ist|first3=22:36}}</ref>അധ്യക്ഷൻ കാന്തപുരം എപി അബുബക്കർ മുസ്‌ലിയാർ ആണ്. സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമയുടെ പ്രഖ്യാപിത ലക്ഷ്യങ്ങളെ മുൻനിർത്തി കാലോചിത പദ്ധതികളും പ്രവർത്തനങ്ങളും നടപ്പാക്കാൻ ബഹുജന പ്രസ്ഥാനമെന്ന നിലയിലാണ് സംഘടന <ref>{{Cite web|url=https://www.manoramaonline.com/news/editorial/2018/01/04/interview-with-kanthapuram-ap-aboobacker-musliyar0.html|title=രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടി ഉണ്ടാക്കില്ല; സിപിഎമ്മിനോട് സ്നേഹമുണ്ട്: കാന്തപുരം|access-date=2021-09-05}}</ref> രൂപവത്കരിച്ചിരിക്കുന്നത്. ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:അഖിലേന്ത്യാ സുന്നി ജംഇയ്യത്തുൽ ഉലമ]] 08f1ey3pkmda7yym4w6ik06cax6gpdt 0 236784 4613901 4562431 2026-04-16T14:12:28Z M.s.augustine,nettoor 40077 4613901 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = Jews | native_name = {{lang|he|יְהוּדִים‬}} ({{lang|he-Latn|Yehudim}}) | native_name_lang = he | image = Rembrandt Harmensz. van Rijn 063.jpg | image_caption = According to Jewish tradition, [[Jacob]] was the father of the [[tribes of Israel]]. | total = '''14.5–17.5 million'''<br/> '''Enlarged population (includes full or partial Jewish ancestry):''' <br /> '''20.5 million''' | total_year = 2017 | total_source = estimate | total_ref = <ref name="JDB">{{cite report |editor-last1=Dashefsky |editor-first1=Arnold |editor-link1=Arnold Dashefsky |editor-last2=DellaPergola |editor-first2=Sergio |editor-link2=Sergio DellaPergola |editor-last3=Sheskin |editor-first3=Ira |date=2018 |title=World Jewish Population, 2017 |url=https://www.jewishdatabank.org/content/upload/bjdb/World_Jewish_Population_2017_AJYB_DataBank_Final.pdf |publisher=Berman Jewish DataBank |access-date=7 December 2018}}</ref> |popplace = {{flag|Israel}} | pop1 = 6,451,400–6,835,500 | ref1 = <ref name="JDB"/> | region2 = {{flag|United States}} | pop2 = 5,700,000–10,000,000 | ref2 = <ref name="JDB"/> | region3 = {{flag|France}} | pop3 = 456,000–600,000 | ref3 = <ref name="JDB"/> | region4 = {{flag|Canada}} | pop4 = 390,000–550,000 | ref4 = <ref name="JDB"/> | region5 = {{nowrap|{{flag|United Kingdom}}}} | pop5 = 289,500–370,000 | ref5 = <ref name="JDB"/> | region6 = {{flag|Argentina}} | pop6 = 180,500–330,000 | ref6 = <ref name="JDB"/> | region7 = {{flag|Russia}} | pop7 = 176,000–380,000 | ref7 = <ref name="JDB"/> | region8 = {{flag|Germany}} | pop8 = 116,000–225,000 | ref8 = <ref name="JDB"/> | region9 = {{flag|Australia}} | pop9 = 113,200–140,000 | ref9 = <ref name="JDB"/> | region10 = {{flag|Brazil}} | pop10 = 93,800–150,000 | ref10 = <ref name="JDB"/> | region11 = {{flag|South Africa}} | pop11 = 69,300–80,000 | ref11 = <ref name="JDB"/> | region12 = {{flag|Ukraine}} | pop12 = 53,000–140,000 | ref12 = <ref name="JDB"/> | region13 = {{flag|Hungary}} | pop13 = 47,500–100,000 | ref13 = <ref name="JDB"/> | region14 = {{flag|Mexico}} | pop14 = 40,000–50,000 | ref14 = <ref name="JDB"/> | region15 = {{flag|Netherlands}} | pop15 = 29,800–52,000 | ref15 = <ref name="JDB"/> | region16 = {{flag|Belgium}} | pop16 = 29,300–40,000 | ref16 = <ref name="JDB"/> | region17 = {{flag|Italy}} | pop17 = 27,300–41,000 | ref17 = <ref name="JDB"/> | region18 = {{flag|Colombia}} | pop18 = 27,000–30,000 | ref18 = <ref name="JDB"/> | region19 = {{flag|Switzerland}} | pop19 = 18,700–25,000 | ref19 = <ref name="JDB"/> | region20 = {{flag|Chile}} | pop20 = 18,300–26,000 | ref20 = <ref name="JDB"/> | region21 = {{flag|Uruguay}} | pop21 = 16,900–25,000 | ref21 = <ref name="JDB"/> | region22 = {{flag|Turkey}} | pop22 = 15,300–21,000 | ref22 = <ref name="JDB"/> | region23 = {{flag|Sweden}} | pop23 = 15,000–25,000 | ref23 = <ref name="JDB"/> | languages = {{plainlist| * '''Predominantly spoken:'''<ref name=Languages>{{cite web|url=http://www.bh.org.il/links.aspx |title=Links |access-date=2 April 2012 |publisher=[[Beth Hatefutsoth]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20090326102214/http://www.bh.org.il/links/jewishlangs.asp |archive-date=26 March 2009 |url-status=dead |df= }}</ref> * {{hlist|[[Modern Hebrew]]|[[English language|English]]|[[Russian language|Russian]]|[[French language|French]]}} * '''Historical:''' * {{hlist|[[Yiddish]]|[[Judaeo-Spanish|Ladino]]|[[Judeo-Arabic languages|Judeo-Arabic]]|[[Jewish languages|others]]}} * '''Sacred:''' * {{hlist|[[Biblical Hebrew]]|[[Biblical Aramaic]]}} }} | religions = [[Judaism]] | related_groups = {{plainlist| * [[Samaritans]]<ref>{{Cite book |title=Genes, Polymorphisms and the Making of Societies: How Genetic Behavioral Traits Influence Human Cultures |last=Kiaris|first= Hippokratis|publisher=Universal Publishers|year=2012 |isbn=978-1612330938 |publication-date=1 April 2012 |page=21}}</ref><ref name="evolutsioon" /><ref name=DigitalSamaritans>{{Cite book |title=Digital Samaritans: Rhetorical Delivery and Engagement in the Digital Humanities |url=https://archive.org/details/digitalsamaritan0000rido |last=Ridolfo |first=Jim |publisher=University of Michigan Press |year=2015 |isbn=978-0472072804 |publication-date=16 September 2015 |page=[https://archive.org/details/digitalsamaritan0000rido/page/n90 69]}}</ref> * Other [[Levant]]ines and [[Semitic people]]s such as<ref name="evolutsioon">{{cite journal|pmid=15300852|url=http://evolutsioon.ut.ee/publications/Shen2004.pdf|year=2004|last1=Shen|first1=P|last2=Lavi|first2=T|last3=Kivisild|first3=T|last4=Chou|first4=V|last5=Sengun|first5=D|last6=Gefel|first6=D|last7=Shpirer|first7=I|last8=Woolf|first8=E|last9=Hillel|first9=J|title=Reconstruction of patrilineages and matrilineages of Samaritans and other Israeli populations from Y-chromosome and mitochondrial DNA sequence variation|volume=24|issue=3|pages=248–60|doi=10.1002/humu.20077|journal=Human Mutation|access-date=2019-03-20|archive-date=2013-05-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20130508024921/http://evolutsioon.ut.ee/publications/Shen2004.pdf|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite news|title=Studies Show Jews' Genetic Similarity|first= Nicholas|last= Wade|date=9 June 2010|url=https://www.nytimes.com/2010/06/10/science/10jews.html|work=New York Times}}</ref><ref>{{cite journal|doi=10.1007/s004390000426|url=http://www.ucl.ac.uk/tcga/tcgapdf/Nebel-HG-00-IPArabs.pdf|title=High-resolution Y chromosome haplotypes of Israeli and Palestinian Arabs reveal geographic substructure and substantial overlap with haplotypes of Jews|year=2000|last1=Nebel|first1=Almut|last2=Filon|first2=Dvora|last3=Weiss|first3=Deborah A.|last4=Weale|first4=Michael|last5=Faerman|first5=Marina|last6=Oppenheim|first6=Ariella|last7=Thomas|first7=Mark G.|journal=Human Genetics|volume=107|issue=6|pages=630–41|pmid=11153918|archive-date=2018-12-24|access-date=2019-03-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20181224213531/http://www.ucl.ac.uk/tcga/tcgapdf/Nebel-HG-00-IPArabs.pdf%20|url-status=dead}}</ref><ref name="sciencedaily">{{cite web|url=https://www.sciencedaily.com/releases/2000/05/000509003653.htm |title=Jews Are The Genetic Brothers Of Palestinians, Syrians, And Lebanese |publisher=Sciencedaily.com |date=9 May 2000 |access-date=12 April 2013}}</ref> [[Arabs]]<ref name="evolutsioon" /><ref name="Abraham 2010">{{cite journal|pmc=3032072|year=2010|last1=Atzmon|first1=G|last2=Hao|first2=L|last3=Pe'Er|first3=I|last4=Velez|first4=C|last5=Pearlman|first5=A|last6=Palamara|first6=PF|last7=Morrow|first7=B|last8=Friedman|first8=E|last9=Oddoux|first9=C|title=Abraham's Children in the Genome Era: Major Jewish Diaspora Populations Comprise Distinct Genetic Clusters with Shared Middle Eastern Ancestry|volume=86|issue=6|pages=850–59|doi=10.1016/j.ajhg.2010.04.015|journal=American Journal of Human Genetics|pmid=20560205}}</ref> and [[Assyrian people|Assyrians]]<ref name="evolutsioon" /><ref name="sciencedaily" /><ref name=DigitalSamaritans/> }} }} {{Jews and Judaism sidebar}} ബി.സി രണ്ടാം സഹസ്രാബ്ദത്തിൽ മധ്യപൗരസ്ത്യ ദേശത്ത് വംശീയവും മതപരവുമായ ഒരു വിഭാഗമായി ജൂതർ ഉത്ഭവിച്ചു. === '''ഉദ്ഭവം''' === ഇസ്രയേലിന്റെ ചരിത്രമാരംഭിക്കുന്നത് 'അമാർനാ'യുഗത്തിലാണ്. ബി.സി 1500 ന് അടുപ്പിച്ചുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ, ഇസ്രായേൽ ഉൾപ്പെടുന്ന ഭാഗങ്ങളിൽ ഭരണം നടത്തിയിരുന്നത് ഈജിപ്റ്റിന്റെ ആശ്രിതരായ രാജാക്കൻമാരായിരുന്നു. ബി.സി 1900-ൽ ഊർ, സുമേരിയ തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നും ഇസ്രായേലിലേക്ക് കുടിയേറിയ പാശ്ചാത്യ സെമിറ്റിക് വംശജരായ അമോ റൈറ്റുകൾ ആണ് ജൂതൻമാരുടെ പൂർവ്വികർ എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. ഇസ്രായേലിലേക്ക് എത്തിയ അബ്രഹാമിന്റെ പൗത്രനായ യാക്കോബിന്റെ സന്തതി പരമ്പരകളാണ് ഇസ്രയേലികൾ. യഹൂദർ, യഹൂദൻ, യഹൂദജനത എന്നല്ലാം അറിയപ്പെടുന്ന ജൂതന്റെ ഉത്ഭവം ഗോത്രപിതാവായ [[ യാക്കോബ്|യാക്കോബിൽ]] നിന്നാണ്. [[ ഇസ്രയേൽ|ഇസ്രയേലി]] ഉച്ചാരണം യെഹൂദിം (Jehudim) എന്നുമാണ്. വംശീയത, രാഷ്ട്രം, മതം എന്നിവയുമായി ജൂതർ പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടു നിൽക്കുന്നു. [[യഹൂദമതം |യഹൂദമതമാണ്]] യഹൂദ ജനതയുടെ പരമ്പരാഗത വിശ്വാസം. എന്നാൽ വിവിധ തരത്തിലുള്ള ആരാധനാക്രമങ്ങൾ ഇവർ ആചരിക്കുന്നു .ബി.സി 323 മുതൽ ബി.സി 31 വരെയുള്ള [[ഹെല്ലനിസ്റ്റിക് യുഗം|ഹെല്ലെൻസ്റ്റിക്കൽ]] കാലഘട്ടത്തിലെ ഗ്രീക്ക് രേഖകളിൽ ഇവരെക്കുറിച്ച് വിവരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ബി.സി 1213-1203 കാലത്തെ മെർപ്പെപ്റ്റാസ്റ്റെലെ ലിഖിതത്തിലാണ് ഇസ്രയേലിനെക്കുറിച്ചുള്ള ആദ്യ കാല പരാമർശം. പ്രാചീന ഇസ്രയേൽ(ജൂദാ)ജനങ്ങളെ യഹൂദർ എന്നും വിളിക്കാറുണ്ട്. ജൂദാ (യഹൂദാ) ഗോത്രപിതാവായി കരുതപ്പെടുന്നു. 'ഇസ്രയേൽ' എന്ന അപരനാമമുള്ള യാക്കോബിന്റെ പന്ത്രണ്ടു പുത്രൻമാരിൽ നിന്നാണ് ഈ ഗോത്രങ്ങൾ ഉത്ഭവിച്ചത്. ഇവയിൽ ജൂദായുടെയും ബെഞ്ചമിന്റെയും ഗോത്രങ്ങൾ ഒരു സമൂഹമായിത്തീർന്നു. ജൂദായും ഇസ്രയേലും ഒരേ വർഗ്ഗത്തിൽപ്പെട്ട രണ്ട് സമൂഹങ്ങളുടെ പ്രാദേശിക സംജ്ഞകളായിരുന്നു. പിന്നീട് ജൂദാ എന്ന പദം ഒരു മത വിഭാഗത്തെക്കുറിക്കുന്നതായി മാറി. കാരണം, ഈ മതം ആവിർഭവിച്ചതും നിലനിന്നതും യൂദയായിലാണ്. അങ്ങനെയാണ് 'യാഹ് വേ' (യഹോവ) ആരാധനയിൽ അധിഷ്ഠിതമായ മതത്തിന്റെ അനുയായികൾക്ക് ജൂതൻമാർ എന്ന പേരു വന്നത്. എന്നാൽ ഇസ്രയേൽ എന്ന പദം ചില പ്രാദേശിക ഗോത്രങ്ങളെ മാത്രം കുറിക്കുന്നതിന് പകരം എല്ലാ ഗോത്രങ്ങൾക്കും പൊതുവെയുള്ള ഒന്നായി വീണ്ടും രൂപപ്പെട്ടു. അങ്ങനെയാണ് 'ജൂതന്മാർ' എന്നും 'ഇസ്രയേല്യർ' എന്നും സമാന അർത്ഥ വാക്കുകൾ നിലവിൽ വന്നത്. കൂടാതെ 'ഹീബ്രു' (എബ്രായർ) എന്നും ഇവർ അറിയപ്പെടുന്നുണ്ട്. 'ഹെബർ' അഥവാ ഏബർ (ഉൽപ്പത്തി 11:14-17) എന്ന പൂർവ്വികനിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവവിച്ചതുകൊണ്ടാണ് 'ഹീബ്രു' എന്ന പേര് തങ്ങൾക്ക് വന്നതെന്ന് ജൂതൻമാർക്കിടയിൽ വിശ്വാസമുണ്ട്. എന്നാൽ 'ഹബീരു' എന്ന പദമാണ് 'ഹീബ്രു'വിന്റെ യഥാർത്ഥ മൂലപദം. സ്ഥിര താമസമില്ലാത്ത ആക്രമണ സംഘങ്ങളും അടിമകളും പൊതവെ 'ഹബീരു' എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. അതുകൊണ്ട് ബി.സി 15-ാം നൂറ്റാണ്ടിനും 16-ാം നൂറ്റാണ്ടിനുമിടയിൽ ഇസ്രയേലിന്റെ ചില പ്രദേശങ്ങളെ ആക്രമിച്ചു കീഴടക്കി അവിടെ വാസമുറപ്പിച്ച ഹാബീരുക്കളാണ് പിന്നീട് 'ഹീബ്രു' ആയിത്തീർന്നത് എന്ന് കരുതാം. ==ആരംഭ ചരിത്രം== ജൂതൻമാരുടെ പൂർവ്വികനായ [[അബ്രാഹം]] കൽദീസിലെ ഊർ എന്ന് സ്ഥലത്തു നിന്നും പരിവാരങ്ങളോടെ പുറപ്പെട്ട് [[കാനാൻ ദേശം|കനാൽ ദേശത്ത്]] വന്ന് താമസമുറപ്പിച്ചു. പിന്നീട് ഈജിപ്തിൽ കുടിയേറിപ്പാർത്തു. ഫറവോ രാജാക്കൻമാർ ഇവരെ അടിമകളാക്കി. അടിമത്തത്തിൽ നിന്നും അവരെ മോചിപ്പിച്ച് പൂർവ്വികരുടെ ആസ്ഥാനമായ കാനാനിലേക്ക് നയിച്ചത് [[മോശെ]]യായിരുന്നു. അദ്ദേഹമായിരുന്നു ഇസ്രയേലിന്റെ മത സ്ഥാപകനും നിയമ ദാതാവും. അവർക്ക് ഒരു പ്രാചീന മതമുണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും അവരുടെ ദേശീയ ദൈവമായ [[യഹോവ]] ആവിർഭവിക്കുന്നത്, ഇസ്രയേലിന്റെ ദക്ഷിണ ഭാഗത്ത് താമസിച്ചിരുന്ന ഒരു വിഭാഗത്തിന്റെ ദൈവമായിരുന്നു [[യഹോവ]]. മോശയുടെ കുടുംബാംഗങ്ങൾ ഈ വിഭാഗത്തിൽപ്പെടുന്നവരായിരുന്നു. അങ്ങനെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുലദൈവമായിരുന്ന യഹോവ [[ഇസ്രയേൽ]] ജനത്തിന്റെ ദൈവമായിത്തീർന്നു. ==രാജവാഴ്ച== തങ്ങൾ ദൈവത്തിന്റെ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ജനമാണന്ന വിശ്വാസമാണ് ഇസ്രയേൽ ഗോത്രങ്ങളിലെ തീക്ഷ്ണമായ ഐക്യ ബോധത്തിന് കാരണം. പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തോടെ കാനാൻ പ്രദേശത്ത് വാസമുറപ്പിച്ച് അയൽ വർഗ്ഗങ്ങളുമായി കൂടിച്ചേർന്ന് അവരുടെ ഭാഷയും സംസ്കാരവും മതവും സ്വീകരിച്ചു. ഇസ്രയേൽ ഗോത്രങ്ങൾ കാനാനിൽ കുടിയേറിപ്പാർത്ത ശേഷം അവിടെ ആഭ്യന്തര കലാപങ്ങൾ ഉണ്ടായി. ഈ സന്ദർഭത്തിൽ ഫിലിസ്തീനർ (Philistines) എന്ന കടൽ സഞ്ചാരികൾ കാനാനിനു വടക്കുപടിഞ്ഞാറായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന തീരപ്രദേശങ്ങളിൽ താവളമടിച്ചു. അങ്ങനെയാണ് ആ പ്രദേശത്തിന് [[പലസ്തീൻ]] എന്ന പേരു വന്നത്. അവർ തമ്മിൽ പലപ്പോഴും സംഘടനം നടന്നു. ഈ സംഘടനങ്ങളാണ് ആഭ്യന്തര കലഹങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്ന ഹീബ്രു ഗോത്രങ്ങളെ സംഘടിപ്പിച്ചത്. അങ്ങനെ വിഭിന്ന ഗോത്രങ്ങൾ കെട്ടുറപ്പുള്ള ഒരു സംഘടനയായി രൂപമെടുത്തതോടു കൂടി രാജവാഴ്ച നിലവിൽ വന്നു. == പന്ത്രണ്ടു ഗോത്രങ്ങൾ == പഴയ നിയമത്തിലെ ഉൽപ്പത്തി പുസ്തക പ്രകാരം ഗോത്രപിതാവായ യാക്കോബിന് നാല് ഭാര്യമാരിൽ നിന്നുണ്ടായ പന്ത്രണ്ട് പുത്രൻമാർ പന്ത്രണ്ടു ഗോത്രങ്ങളുടെ സ്ഥാപകരായിത്തീർന്നു. (1)ലേയുടെ പുത്രൻമാരായ രൂബേൻ, ശിമെയോൻ, ലേവി, യഹൂദാ, മിസ്സാഖാൻ,സെബൂലൻ (2) റാഹേലിന്റെ പുത്രൻമാരായ ജോസഫ് (എഫ്രായിം, മനശ്ശെ), ബെഞ്ചമിൻ (3) ബിൻഹായുടെ പുത്രൻമാരായ ദാൻ, നഫ്താലി (4)സിൽപായുടെ പുത്രന്മാരായ ഗാദ്, ആശേർ, എന്നിവരായിരുന്നു ഗോത്രസ്ഥാപകർ == അവലംബം == {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:ജനവിഭാഗങ്ങൾ]] aord5y2plvj2v703lckrs6r5ty8n0fv 4613902 4613901 2026-04-16T14:15:48Z M.s.augustine,nettoor 40077 /* രാജവാഴ്ച */ 4613902 wikitext text/x-wiki {{Infobox ethnic group | group = Jews | native_name = {{lang|he|יְהוּדִים‬}} ({{lang|he-Latn|Yehudim}}) | native_name_lang = he | image = Rembrandt Harmensz. van Rijn 063.jpg | image_caption = According to Jewish tradition, [[Jacob]] was the father of the [[tribes of Israel]]. | total = '''14.5–17.5 million'''<br/> '''Enlarged population (includes full or partial Jewish ancestry):''' <br /> '''20.5 million''' | total_year = 2017 | total_source = estimate | total_ref = <ref name="JDB">{{cite report |editor-last1=Dashefsky |editor-first1=Arnold |editor-link1=Arnold Dashefsky |editor-last2=DellaPergola |editor-first2=Sergio |editor-link2=Sergio DellaPergola |editor-last3=Sheskin |editor-first3=Ira |date=2018 |title=World Jewish Population, 2017 |url=https://www.jewishdatabank.org/content/upload/bjdb/World_Jewish_Population_2017_AJYB_DataBank_Final.pdf |publisher=Berman Jewish DataBank |access-date=7 December 2018}}</ref> |popplace = {{flag|Israel}} | pop1 = 6,451,400–6,835,500 | ref1 = <ref name="JDB"/> | region2 = {{flag|United States}} | pop2 = 5,700,000–10,000,000 | ref2 = <ref name="JDB"/> | region3 = {{flag|France}} | pop3 = 456,000–600,000 | ref3 = <ref name="JDB"/> | region4 = {{flag|Canada}} | pop4 = 390,000–550,000 | ref4 = <ref name="JDB"/> | region5 = {{nowrap|{{flag|United Kingdom}}}} | pop5 = 289,500–370,000 | ref5 = <ref name="JDB"/> | region6 = {{flag|Argentina}} | pop6 = 180,500–330,000 | ref6 = <ref name="JDB"/> | region7 = {{flag|Russia}} | pop7 = 176,000–380,000 | ref7 = <ref name="JDB"/> | region8 = {{flag|Germany}} | pop8 = 116,000–225,000 | ref8 = <ref name="JDB"/> | region9 = {{flag|Australia}} | pop9 = 113,200–140,000 | ref9 = <ref name="JDB"/> | region10 = {{flag|Brazil}} | pop10 = 93,800–150,000 | ref10 = <ref name="JDB"/> | region11 = {{flag|South Africa}} | pop11 = 69,300–80,000 | ref11 = <ref name="JDB"/> | region12 = {{flag|Ukraine}} | pop12 = 53,000–140,000 | ref12 = <ref name="JDB"/> | region13 = {{flag|Hungary}} | pop13 = 47,500–100,000 | ref13 = <ref name="JDB"/> | region14 = {{flag|Mexico}} | pop14 = 40,000–50,000 | ref14 = <ref name="JDB"/> | region15 = {{flag|Netherlands}} | pop15 = 29,800–52,000 | ref15 = <ref name="JDB"/> | region16 = {{flag|Belgium}} | pop16 = 29,300–40,000 | ref16 = <ref name="JDB"/> | region17 = {{flag|Italy}} | pop17 = 27,300–41,000 | ref17 = <ref name="JDB"/> | region18 = {{flag|Colombia}} | pop18 = 27,000–30,000 | ref18 = <ref name="JDB"/> | region19 = {{flag|Switzerland}} | pop19 = 18,700–25,000 | ref19 = <ref name="JDB"/> | region20 = {{flag|Chile}} | pop20 = 18,300–26,000 | ref20 = <ref name="JDB"/> | region21 = {{flag|Uruguay}} | pop21 = 16,900–25,000 | ref21 = <ref name="JDB"/> | region22 = {{flag|Turkey}} | pop22 = 15,300–21,000 | ref22 = <ref name="JDB"/> | region23 = {{flag|Sweden}} | pop23 = 15,000–25,000 | ref23 = <ref name="JDB"/> | languages = {{plainlist| * '''Predominantly spoken:'''<ref name=Languages>{{cite web|url=http://www.bh.org.il/links.aspx |title=Links |access-date=2 April 2012 |publisher=[[Beth Hatefutsoth]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20090326102214/http://www.bh.org.il/links/jewishlangs.asp |archive-date=26 March 2009 |url-status=dead |df= }}</ref> * {{hlist|[[Modern Hebrew]]|[[English language|English]]|[[Russian language|Russian]]|[[French language|French]]}} * '''Historical:''' * {{hlist|[[Yiddish]]|[[Judaeo-Spanish|Ladino]]|[[Judeo-Arabic languages|Judeo-Arabic]]|[[Jewish languages|others]]}} * '''Sacred:''' * {{hlist|[[Biblical Hebrew]]|[[Biblical Aramaic]]}} }} | religions = [[Judaism]] | related_groups = {{plainlist| * [[Samaritans]]<ref>{{Cite book |title=Genes, Polymorphisms and the Making of Societies: How Genetic Behavioral Traits Influence Human Cultures |last=Kiaris|first= Hippokratis|publisher=Universal Publishers|year=2012 |isbn=978-1612330938 |publication-date=1 April 2012 |page=21}}</ref><ref name="evolutsioon" /><ref name=DigitalSamaritans>{{Cite book |title=Digital Samaritans: Rhetorical Delivery and Engagement in the Digital Humanities |url=https://archive.org/details/digitalsamaritan0000rido |last=Ridolfo |first=Jim |publisher=University of Michigan Press |year=2015 |isbn=978-0472072804 |publication-date=16 September 2015 |page=[https://archive.org/details/digitalsamaritan0000rido/page/n90 69]}}</ref> * Other [[Levant]]ines and [[Semitic people]]s such as<ref name="evolutsioon">{{cite journal|pmid=15300852|url=http://evolutsioon.ut.ee/publications/Shen2004.pdf|year=2004|last1=Shen|first1=P|last2=Lavi|first2=T|last3=Kivisild|first3=T|last4=Chou|first4=V|last5=Sengun|first5=D|last6=Gefel|first6=D|last7=Shpirer|first7=I|last8=Woolf|first8=E|last9=Hillel|first9=J|title=Reconstruction of patrilineages and matrilineages of Samaritans and other Israeli populations from Y-chromosome and mitochondrial DNA sequence variation|volume=24|issue=3|pages=248–60|doi=10.1002/humu.20077|journal=Human Mutation|access-date=2019-03-20|archive-date=2013-05-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20130508024921/http://evolutsioon.ut.ee/publications/Shen2004.pdf|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite news|title=Studies Show Jews' Genetic Similarity|first= Nicholas|last= Wade|date=9 June 2010|url=https://www.nytimes.com/2010/06/10/science/10jews.html|work=New York Times}}</ref><ref>{{cite journal|doi=10.1007/s004390000426|url=http://www.ucl.ac.uk/tcga/tcgapdf/Nebel-HG-00-IPArabs.pdf|title=High-resolution Y chromosome haplotypes of Israeli and Palestinian Arabs reveal geographic substructure and substantial overlap with haplotypes of Jews|year=2000|last1=Nebel|first1=Almut|last2=Filon|first2=Dvora|last3=Weiss|first3=Deborah A.|last4=Weale|first4=Michael|last5=Faerman|first5=Marina|last6=Oppenheim|first6=Ariella|last7=Thomas|first7=Mark G.|journal=Human Genetics|volume=107|issue=6|pages=630–41|pmid=11153918|archive-date=2018-12-24|access-date=2019-03-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20181224213531/http://www.ucl.ac.uk/tcga/tcgapdf/Nebel-HG-00-IPArabs.pdf%20|url-status=dead}}</ref><ref name="sciencedaily">{{cite web|url=https://www.sciencedaily.com/releases/2000/05/000509003653.htm |title=Jews Are The Genetic Brothers Of Palestinians, Syrians, And Lebanese |publisher=Sciencedaily.com |date=9 May 2000 |access-date=12 April 2013}}</ref> [[Arabs]]<ref name="evolutsioon" /><ref name="Abraham 2010">{{cite journal|pmc=3032072|year=2010|last1=Atzmon|first1=G|last2=Hao|first2=L|last3=Pe'Er|first3=I|last4=Velez|first4=C|last5=Pearlman|first5=A|last6=Palamara|first6=PF|last7=Morrow|first7=B|last8=Friedman|first8=E|last9=Oddoux|first9=C|title=Abraham's Children in the Genome Era: Major Jewish Diaspora Populations Comprise Distinct Genetic Clusters with Shared Middle Eastern Ancestry|volume=86|issue=6|pages=850–59|doi=10.1016/j.ajhg.2010.04.015|journal=American Journal of Human Genetics|pmid=20560205}}</ref> and [[Assyrian people|Assyrians]]<ref name="evolutsioon" /><ref name="sciencedaily" /><ref name=DigitalSamaritans/> }} }} {{Jews and Judaism sidebar}} ബി.സി രണ്ടാം സഹസ്രാബ്ദത്തിൽ മധ്യപൗരസ്ത്യ ദേശത്ത് വംശീയവും മതപരവുമായ ഒരു വിഭാഗമായി ജൂതർ ഉത്ഭവിച്ചു. === '''ഉദ്ഭവം''' === ഇസ്രയേലിന്റെ ചരിത്രമാരംഭിക്കുന്നത് 'അമാർനാ'യുഗത്തിലാണ്. ബി.സി 1500 ന് അടുപ്പിച്ചുള്ള കാലഘട്ടത്തിൽ, ഇസ്രായേൽ ഉൾപ്പെടുന്ന ഭാഗങ്ങളിൽ ഭരണം നടത്തിയിരുന്നത് ഈജിപ്റ്റിന്റെ ആശ്രിതരായ രാജാക്കൻമാരായിരുന്നു. ബി.സി 1900-ൽ ഊർ, സുമേരിയ തുടങ്ങിയ സ്ഥലങ്ങളിൽ നിന്നും ഇസ്രായേലിലേക്ക് കുടിയേറിയ പാശ്ചാത്യ സെമിറ്റിക് വംശജരായ അമോ റൈറ്റുകൾ ആണ് ജൂതൻമാരുടെ പൂർവ്വികർ എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു. ഇസ്രായേലിലേക്ക് എത്തിയ അബ്രഹാമിന്റെ പൗത്രനായ യാക്കോബിന്റെ സന്തതി പരമ്പരകളാണ് ഇസ്രയേലികൾ. യഹൂദർ, യഹൂദൻ, യഹൂദജനത എന്നല്ലാം അറിയപ്പെടുന്ന ജൂതന്റെ ഉത്ഭവം ഗോത്രപിതാവായ [[ യാക്കോബ്|യാക്കോബിൽ]] നിന്നാണ്. [[ ഇസ്രയേൽ|ഇസ്രയേലി]] ഉച്ചാരണം യെഹൂദിം (Jehudim) എന്നുമാണ്. വംശീയത, രാഷ്ട്രം, മതം എന്നിവയുമായി ജൂതർ പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടു നിൽക്കുന്നു. [[യഹൂദമതം |യഹൂദമതമാണ്]] യഹൂദ ജനതയുടെ പരമ്പരാഗത വിശ്വാസം. എന്നാൽ വിവിധ തരത്തിലുള്ള ആരാധനാക്രമങ്ങൾ ഇവർ ആചരിക്കുന്നു .ബി.സി 323 മുതൽ ബി.സി 31 വരെയുള്ള [[ഹെല്ലനിസ്റ്റിക് യുഗം|ഹെല്ലെൻസ്റ്റിക്കൽ]] കാലഘട്ടത്തിലെ ഗ്രീക്ക് രേഖകളിൽ ഇവരെക്കുറിച്ച് വിവരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ബി.സി 1213-1203 കാലത്തെ മെർപ്പെപ്റ്റാസ്റ്റെലെ ലിഖിതത്തിലാണ് ഇസ്രയേലിനെക്കുറിച്ചുള്ള ആദ്യ കാല പരാമർശം. പ്രാചീന ഇസ്രയേൽ(ജൂദാ)ജനങ്ങളെ യഹൂദർ എന്നും വിളിക്കാറുണ്ട്. ജൂദാ (യഹൂദാ) ഗോത്രപിതാവായി കരുതപ്പെടുന്നു. 'ഇസ്രയേൽ' എന്ന അപരനാമമുള്ള യാക്കോബിന്റെ പന്ത്രണ്ടു പുത്രൻമാരിൽ നിന്നാണ് ഈ ഗോത്രങ്ങൾ ഉത്ഭവിച്ചത്. ഇവയിൽ ജൂദായുടെയും ബെഞ്ചമിന്റെയും ഗോത്രങ്ങൾ ഒരു സമൂഹമായിത്തീർന്നു. ജൂദായും ഇസ്രയേലും ഒരേ വർഗ്ഗത്തിൽപ്പെട്ട രണ്ട് സമൂഹങ്ങളുടെ പ്രാദേശിക സംജ്ഞകളായിരുന്നു. പിന്നീട് ജൂദാ എന്ന പദം ഒരു മത വിഭാഗത്തെക്കുറിക്കുന്നതായി മാറി. കാരണം, ഈ മതം ആവിർഭവിച്ചതും നിലനിന്നതും യൂദയായിലാണ്. അങ്ങനെയാണ് 'യാഹ് വേ' (യഹോവ) ആരാധനയിൽ അധിഷ്ഠിതമായ മതത്തിന്റെ അനുയായികൾക്ക് ജൂതൻമാർ എന്ന പേരു വന്നത്. എന്നാൽ ഇസ്രയേൽ എന്ന പദം ചില പ്രാദേശിക ഗോത്രങ്ങളെ മാത്രം കുറിക്കുന്നതിന് പകരം എല്ലാ ഗോത്രങ്ങൾക്കും പൊതുവെയുള്ള ഒന്നായി വീണ്ടും രൂപപ്പെട്ടു. അങ്ങനെയാണ് 'ജൂതന്മാർ' എന്നും 'ഇസ്രയേല്യർ' എന്നും സമാന അർത്ഥ വാക്കുകൾ നിലവിൽ വന്നത്. കൂടാതെ 'ഹീബ്രു' (എബ്രായർ) എന്നും ഇവർ അറിയപ്പെടുന്നുണ്ട്. 'ഹെബർ' അഥവാ ഏബർ (ഉൽപ്പത്തി 11:14-17) എന്ന പൂർവ്വികനിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവവിച്ചതുകൊണ്ടാണ് 'ഹീബ്രു' എന്ന പേര് തങ്ങൾക്ക് വന്നതെന്ന് ജൂതൻമാർക്കിടയിൽ വിശ്വാസമുണ്ട്. എന്നാൽ 'ഹബീരു' എന്ന പദമാണ് 'ഹീബ്രു'വിന്റെ യഥാർത്ഥ മൂലപദം. സ്ഥിര താമസമില്ലാത്ത ആക്രമണ സംഘങ്ങളും അടിമകളും പൊതവെ 'ഹബീരു' എന്ന പേരിലാണ് അറിയപ്പെട്ടിരുന്നത്. അതുകൊണ്ട് ബി.സി 15-ാം നൂറ്റാണ്ടിനും 16-ാം നൂറ്റാണ്ടിനുമിടയിൽ ഇസ്രയേലിന്റെ ചില പ്രദേശങ്ങളെ ആക്രമിച്ചു കീഴടക്കി അവിടെ വാസമുറപ്പിച്ച ഹാബീരുക്കളാണ് പിന്നീട് 'ഹീബ്രു' ആയിത്തീർന്നത് എന്ന് കരുതാം. ==ആരംഭ ചരിത്രം== ജൂതൻമാരുടെ പൂർവ്വികനായ [[അബ്രാഹം]] കൽദീസിലെ ഊർ എന്ന് സ്ഥലത്തു നിന്നും പരിവാരങ്ങളോടെ പുറപ്പെട്ട് [[കാനാൻ ദേശം|കനാൽ ദേശത്ത്]] വന്ന് താമസമുറപ്പിച്ചു. പിന്നീട് ഈജിപ്തിൽ കുടിയേറിപ്പാർത്തു. ഫറവോ രാജാക്കൻമാർ ഇവരെ അടിമകളാക്കി. അടിമത്തത്തിൽ നിന്നും അവരെ മോചിപ്പിച്ച് പൂർവ്വികരുടെ ആസ്ഥാനമായ കാനാനിലേക്ക് നയിച്ചത് [[മോശെ]]യായിരുന്നു. അദ്ദേഹമായിരുന്നു ഇസ്രയേലിന്റെ മത സ്ഥാപകനും നിയമ ദാതാവും. അവർക്ക് ഒരു പ്രാചീന മതമുണ്ടായിരുന്നെങ്കിലും അവരുടെ ദേശീയ ദൈവമായ [[യഹോവ]] ആവിർഭവിക്കുന്നത്, ഇസ്രയേലിന്റെ ദക്ഷിണ ഭാഗത്ത് താമസിച്ചിരുന്ന ഒരു വിഭാഗത്തിന്റെ ദൈവമായിരുന്നു [[യഹോവ]]. മോശയുടെ കുടുംബാംഗങ്ങൾ ഈ വിഭാഗത്തിൽപ്പെടുന്നവരായിരുന്നു. അങ്ങനെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ കുലദൈവമായിരുന്ന യഹോവ [[ഇസ്രയേൽ]] ജനത്തിന്റെ ദൈവമായിത്തീർന്നു. ==രാജവാഴ്ച== തങ്ങൾ ദൈവത്തിന്റെ തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട ജനമാണന്ന വിശ്വാസമാണ് ഇസ്രയേൽ ഗോത്രങ്ങളിലെ തീക്ഷ്ണമായ ഐക്യ ബോധത്തിന് കാരണം. ക്രിസ്തുവിന് മുമ്പ് പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തോടെ കാനാൻ പ്രദേശത്ത് വാസമുറപ്പിച്ച് അയൽ വർഗ്ഗങ്ങളുമായി കൂടിച്ചേർന്ന് അവരുടെ ഭാഷയും സംസ്കാരവും മതവും സ്വീകരിച്ചു. ഇസ്രയേൽ ഗോത്രങ്ങൾ കാനാനിൽ കുടിയേറിപ്പാർത്ത ശേഷം അവിടെ ആഭ്യന്തര കലാപങ്ങൾ ഉണ്ടായി. ഈ സന്ദർഭത്തിൽ ഫിലിസ്തീനർ (Philistines) എന്ന കടൽ സഞ്ചാരികൾ കാനാനിനു വടക്കുപടിഞ്ഞാറായി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന തീരപ്രദേശങ്ങളിൽ താവളമടിച്ചു. അങ്ങനെയാണ് ആ പ്രദേശത്തിന് [[പലസ്തീൻ]] എന്ന പേരു വന്നത്. അവർ തമ്മിൽ പലപ്പോഴും സംഘടനം നടന്നു. ഈ സംഘടനങ്ങളാണ് ആഭ്യന്തര കലഹങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരുന്ന ഹീബ്രു ഗോത്രങ്ങളെ സംഘടിപ്പിച്ചത്. അങ്ങനെ വിഭിന്ന ഗോത്രങ്ങൾ കെട്ടുറപ്പുള്ള ഒരു സംഘടനയായി രൂപമെടുത്തതോടു കൂടി രാജവാഴ്ച നിലവിൽ വന്നു. == പന്ത്രണ്ടു ഗോത്രങ്ങൾ == പഴയ നിയമത്തിലെ ഉൽപ്പത്തി പുസ്തക പ്രകാരം ഗോത്രപിതാവായ യാക്കോബിന് നാല് ഭാര്യമാരിൽ നിന്നുണ്ടായ പന്ത്രണ്ട് പുത്രൻമാർ പന്ത്രണ്ടു ഗോത്രങ്ങളുടെ സ്ഥാപകരായിത്തീർന്നു. (1)ലേയുടെ പുത്രൻമാരായ രൂബേൻ, ശിമെയോൻ, ലേവി, യഹൂദാ, മിസ്സാഖാൻ,സെബൂലൻ (2) റാഹേലിന്റെ പുത്രൻമാരായ ജോസഫ് (എഫ്രായിം, മനശ്ശെ), ബെഞ്ചമിൻ (3) ബിൻഹായുടെ പുത്രൻമാരായ ദാൻ, നഫ്താലി (4)സിൽപായുടെ പുത്രന്മാരായ ഗാദ്, ആശേർ, എന്നിവരായിരുന്നു ഗോത്രസ്ഥാപകർ == അവലംബം == {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:ജനവിഭാഗങ്ങൾ]] jo4wtszv4bgwrjqy4fdibt2171exej9 0 252887 4613996 3967303 2026-04-17T06:51:22Z Ziv 187107 ([[c:GR|GR]]) [[File:Caravaggio - The Incredulity of Saint Thomas.jpg]] → [[File:Caravaggio incredulity.jpg]] → File replacement: Updating from an old and lower-quality version to a newer version with better quality ([[c:c:GR]]) 4613996 wikitext text/x-wiki {{PU|Dukrana}}[[പ്രമാണം:Caravaggio incredulity.jpg|ലഘുചിത്രം|വലത്ത്‌|തോമാശ്ലീഹായും യേശുവും: ഒരു പെയിന്റിംഗ്]]ഇന്ത്യയിലെ ക്രൈസ്തവസഭയുടെ സ്ഥാപകനും<ref name="mathrubhumi1">{{cite news |title=പ്രവാസിലോകം|work=മാതൃഭൂമി|url=http://www.mathrubhumi.com/nri/america/article_195221/|date=23 Jun 2011|archiveurl=https://archive.today/20130703062826/http://www.mathrubhumi.com/nri/america/article_195221/ |archivedate=03 July 2013}}</ref> [[യേശു|യേശുവിന്റെ]] ശിഷ്യന്മാരിൽ ഒരാളുമായ [[തോമാശ്ലീഹാ|തോമാശ്ലീഹായുടെ]] ഓർമ്മത്തിരുന്നാളാണ് '''ദുക്‌റാന''' അഥവ '''തോറാന'''. ഇന്ത്യയിലെ [[മാർത്തോമാ ക്രിസ്ത്യാനികൾ|മാർത്തോമാ നസ്രാണികളുടെ]] ഇടയിൽ വലിയ പ്രാധാന്യമുള്ള ഈ തിരുനാൾ പരമ്പരാഗതമായി [[ജൂലൈ 3]]-നാണ് ആഘോഷിക്കുന്നത്.<ref name="malankara">[http://malankaraorthodoxchurch.in/index.php?option=com_content&task=view&id=39&Itemid=223 Apostolic origin] Malankara Orthodox Church</ref> 1443-ലെ സുറിയാനിഭാഷയിലുള്ള ഒരു ലിഖിതത്തിൽ ഇപ്രകാരമാണ് ഈ ദിവസത്തെക്കുറിച്ച് പരാമർശിക്കുന്നത്: “ജൂലൈ 3: ഇന്ത്യയിൽവച്ച് കുന്തത്താൽ കുത്തപ്പെട്ട മാർത്തോമാ.”<ref name="malankara" /> ==അവലംബങ്ങൾ== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:ക്രൈസ്തവസഭ ആരാധനക്രമം]] [[വർഗ്ഗം:ക്രൈസ്തവാഘോഷങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ജൂലൈ 3]] qu1jhuxrycenyclzw6i4ocluv0lo8j1 0 280320 4614014 4574203 2026-04-17T10:36:23Z Malikaveedu 16584 4614014 wikitext text/x-wiki {{Infobox Film | name = വിലയ്ക്കുവാങ്ങിയ വീണ | image = വിലയ്ക്കുവാങ്ങിയ_വീണ.JPG | caption = | director = [[പി. ഭാസ്കരൻ]] | producer = സുചിത്രമഞ്ജരി | writer = [[ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി]] | screenplay = ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി | starring = [[പ്രേം നസീർ]]<br>[[മധു]]<br>[[അടൂർ ഭാസി]]<br>[[ശാരദ]]<br>[[ജയഭാരതി]] | music = [[വി. ദക്ഷിണാമൂർത്തി]] | lyrics = പി. ഭാസ്കരൻ<br>ശീകുമാരൻ തമ്പി | editing = കെ. ശങ്കുണ്ണി | studio = | distributor = രാജശ്രീ പിക്ചേഴ്സ് | released = 24/12/1971 | runtime = | country = {{IND}} | language = [[മലയാളം]] | budget = | gross = }} സുചിത്രമഞ്ജരിക്കു വേണ്ടി 1971-ൽ നിർമ്മിച്ച് പുറത്തിറങ്ങിയ [[മലയാളചലച്ചിത്രം|മലയാളചലച്ചിത്രമാണ്]] '''വിലയ്ക്കുവാങ്ങിയ വീണ''' ([[English|English:]] [[:en:Vilakku Vangiya Veena|Vilakku Vangiya Veena]]). രാജശ്രീ പിക്ചേഴ്സ് വിതരണം ചെയ്ത ഈ ചിത്രം 1971 [[ഡിസംബർ]] 24-ന് [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] പ്രദർശിപ്പിച്ചുതുടങ്ങി.<ref>[http://www.malayalasangeetham.info/m.php?1654 മലയാളസംഗീതം ഡേറ്റാബേസിൽ നിന്ന്] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130927044835/http://malayalasangeetham.info/m.php?1654 |date=2013-09-27 }} വിലയ്ക്കുവാങ്ങിയ വീണ</ref> ==അഭിനേതാക്കൾ== *[[കെ.പി.എ.സി. ലളിത]] *[[ശാരദ]] *[[പ്രേം നസീർ]] *[[മധു]] *[[ടി.ആർ. ഓമന]] *[[ടി.എസ്. മുത്തയ്യ]] *വഞ്ചിയൂർ രാധ *[[പോൾ വെങ്ങോല]] *അബ്ബാസ് *[[അടൂർ ഭവാനി]] *[[ബഹദൂർ]]Bahadoor *ഗിരീഷ് കുമാർ *[[ശങ്കരാടി]] *എം.ജെ. മേനോൻ *[[ജോസ് പ്രകാശ്]] *[[അടൂർ ഭാസി]] *[[ജയഭാരതി]]<ref name=mmdb>[http://www.malayalachalachithram.com/movie.php?i=360 മലയാളചലച്ചിത്രം ഡേറ്റാബേസിൽ നിന്ന്] വിലക്കു വാങ്ങിയ വീണ</ref> ==പിന്നണിഗായകർ== *[[കെ.ജെ. യേശുദാസ്]] *[[എസ്. ജാനകി]] *[[പി. ജയചന്ദ്രൻ]] *[[കെ.പി. ബ്രഹ്മാനന്ദൻ]] *[[ബി. വസന്ത]] *[[വി. ദക്ഷിണാമൂർത്തി]]<ref name=mmdb/> ==അണിയറയിൽ== *സംവിധാനം - പി. ഭാസ്കരൻ *നിർമ്മാണം - സുചിത്രമഞ്ജരി *ബാനർ - സുചിത്രമഞ്ജരി *കഥ, തിരക്കഥ, സംഭാഷണം - ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി *ഗനരചന - പി ഭാസ്കരൻ, ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി, *സംഗീതം - വി. ദക്ഷിണാമൂർത്തി *ഛായാഗ്രഹണം - എസ്.ജെ. തോമസ് *ചിത്രസംയോജനം - കെ. ശങ്കുണ്ണി *കലാസംവിധാനം - എസ്. കൊന്നനാട്ട് *ഡിസൈൻ - എസ്.എ. നായർ *വിതരണം - രാജശ്രീ റിലീസ്<ref name=mmdb/> ==ഗാനങ്ങൾ== *സംഗീതം - [[വി. ദക്ഷിണാമൂർത്തി]] {| class="wikitable" |- ! ക്ര. നം. !! ഗാനം !! ഗാനരചന !! ആലാപനം |- | 1 || അവൾ ചിരിച്ചാൽ മുത്തുചിതറും || ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി || കെ ജെ യേശുദാസ് |- | 2 || ഇനിയുറങ്ങൂ..... ഇനിയുറങ്ങൂ.... || പി ഭാസ്ക്കരൻ || എസ് ജാനകി |- | 3 || ഇഴനൊന്തുതകർന്നൊരു മണിവീണ || ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി || കെ ജെ യേശുദാസ് |- | 4 || കാട്ടിലെ പാഴ്‌മുളംതണ്ടിൽ നിന്നും പാട്ടിന്റെ || പി ഭാസ്ക്കരൻ || കെ ജെ യേശുദാസ് |- | 5 || ഏകാന്ത ജീവനിൽ ചിറകുകൾ മുളച്ചു || പി ഭാസ്ക്കരൻ || കെ ജെ യേശുദാസ് |- | 6 || ഇന്നത്തെ രാത്രി ശിവരാത്രി || പി ഭാസ്ക്കരൻ || ബി വസന്ത |- | 7 || കളിയും ചിരിയും മാറി || പി ഭാസ്ക്കരൻ || പി ജയചന്ദ്രൻ |- | 8 || സുഖമെവിടെ ദുഃഖമെവിടെ || ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി || കെ ജെ യേശുദാസ് |- | 9 || ദേവഗായകനെ ദൈവം || ശ്രീകുമാരൻ തമ്പി || കെ പി ബ്രഹ്മാനന്ദൻ<ref>[http://www.m3db.com/film/654 മലയാളം മ്യൂസിക് ആൻഡ് മൂവി ഡേറ്റാബേസിൽ നിന്ന്] വിലയ്ക്കു വാങ്ങിയ വീണ</ref> |} ==അവലംബം== {{reflist}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://www.youtube.com/watch?v=FoctrhKKcxA യൂ ട്യൂബ് ഫുൾമൂവി] വിലയ്ക്കു വങ്ങിയ വീണ {{പ്രേംനസീർ അഭിനയിച്ച ചലച്ചിത്രങ്ങൾ}} [[വർഗ്ഗം:1971-ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പ്രേം നസീർ അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:മധു അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ശാരദ അഭിനയിച്ച മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:ഭാസ്കരൻ- ദക്ഷിണാമൂർത്തി ഗാനങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:തമ്പി- മൂർത്തി ഗാനങ്ങൾ]] 8z8ns4o6q1oulb12p3l4g8ddywy0954 0 282373 4613931 4613866 2026-04-16T17:17:55Z Symphonicallyu 155269 /* മൂർദ്ധന്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ */ 4613931 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kannada_alphabet}} {{Short description|ബ്രാഹ്മിക് കുടുംബത്തിലെ ഒരു അബുഗിഡ എഴുത്തുരീതി}} {{Infobox writing system | name = കന്നഡ ലിപി | nativename = | altname = {{lang|kn|{{Script|knda|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}}} | type = [[അബുഗിഡ]] | time = എ.ഡി. 4-ാം നൂറ്റാണ്ട്<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bengaluru/shivamogga-engraving-shows-kannada-was-in-use-7-decades-earlier-than-known/articleshow/60269034.cms|title = Shivamogga engraving shows Kannada was in use 7 decades earlier than known| work=The Times of India |date = 29 Aug 2017}}</ref> – നിലവിൽ | languages = [[കന്നഡ]]<br/>[[സംസ്കൃതം]]<br/>[[തുളു]]<br/>[[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]<br/>[[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗ]]<br/>[[ബ്യാരി ഭാഷ|ബ്യാരി]]<br/>[[സങ്കേതി ഭാഷ|സങ്കേതി]]<br/>[[കൊങ്കണി]]<br/>[[മറാഠി ഭാഷ|മറാത്തി]] | fam1 = [[ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] | fam2 = [[പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക് ലിപി|പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക്]] | fam3 = [[ഫിനീഷ്യൻ അക്ഷരമാല|ഫിനീഷ്യൻ]] | fam4 = [[അരമായ അക്ഷരമാല|അരമായ]] | fam5 = [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി]] | fam6 = [[കദംബ ലിപി]] | fam7 = [[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]<ref>{{Cite web|url=https://karnatakaitihasaacademy.org/evolution-of-kannada-script/|title = Kannada Language|date = 12 March 2017}}</ref> | sisters = [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപി]] | children = [[ഗോയ്‌കാനഡീ]]<ref name="goy">{{cite book|last=Ghantkar|first=Gajanana|title=History of Goa through Gõykanadi script |year=1993|pages=Page x|language=en, kok, mr, kn}}</ref> | unicode = [https://www.unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf U+0C80–U+0CFF] | iso15924 = Knda | sample = [[File:Kannada Aksharamala.svg|300px|center]] | caption = <center><small>കന്നഡ അക്ഷരമാലെ</center></small> | text_sample = [[File:Stanza from Kavirajamarga.svg|300px|center]] | text_sample_caption = <center><small>ജനങ്ങളുടെ സാഹിത്യ നൈപുണ്യത്തെ പുകഴ്ത്തുന്ന ''[[കവിരാജമാർഗ്ഗ|കവിരാജമാർഗ്ഗത്തിലെ]]'' ഒരു ശ്ലോകം കന്നഡ ലിപിയിൽ എഴുതിയത്.</center></small> | map = [[File:Kannada language distribution.svg|300px|center]] | mapcaption = <small><center>{{Legend|#2a7fff|ഭൂരിപക്ഷം ആളുകളും കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു}}{{Legend|#80b3ff|ഗണ്യമായ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു ഭാഷകൾക്കൊപ്പം കന്നഡയും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു. <ref>http://www.columbia.edu/itc/mealac/pritchett/00maplinks/overview/languages/himal1992max.jpg</ref>}}</center></small> }} {{Contains special characters | special = [[കന്നഡ]] | fix = സഹായം:കന്നഡ ലിപി | characters = [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | image = Kaknda NotoSansKannada-Regular.svg }} {{ബ്രാഹ്മി}} [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷാസമൂഹത്തിൽ]] പെട്ട [[കന്നഡ]] ഭാഷ എഴുതാനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പുരാതനമായ ഒരു [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ഭാരതീയ ലിപിയാണ്]] '''കന്നഡ ലിപി''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}).<ref name="WWS">{{cite book | title=The World's Writing Systems | year=1996 | editor1-first=Peter T. | editor1-last=Daniels | editor1-link=Peter T. Daniels | editor2-last=Bright | editor2-first=William | editor2-link=William O. Bright | author-first=Norman | author-last=Zide | author-link=Norman Zide | publisher=Oxford University Press, Inc | isbn=978-0195079937 | url-access=registration | url=https://archive.org/details/isbn_9780195079937/page/412/mode/2up|language= en }}</ref>{{rp|412-418}} ഇന്ത്യയുടെ [[ഇന്ത്യയുടെ ഔദ്യോഗിക ലിപികൾ|ഔദ്യോഗിക ലിപികളിലൊന്നായ]] ഇത്,<ref>{{cite web |url=https://www.mha.gov.in/sites/default/files/EighthSchedule_19052017.pdf |title=Eighth Schedule of the Constitution of India |publisher=Ministry of Home Affairs, Government of India |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> [[കർണാടക|കർണാടകയിൽ]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്കായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ള ഏക ഔദ്യോഗിക ലിപി കൂടിയാണ്.<ref>{{cite web |url=https://dpal.karnataka.gov.in/storage/pdf-files/Acts%201963/26%20of%201963%20(E).pdf |title=The Karnataka Official Language Act, 1963 |publisher=Department of Parliamentary Affairs and Legislation, Government of Karnataka |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> കന്നഡ കൂടാതെ [[ബ്യാരി]]യും [[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]യും [[തുളു]]വും [[കൊങ്കണി]]യും എഴുതാൻ കന്നഡ ലിപി ഉപയോഗിക്കുന്നു <ref>{{cite web|url=http://www.belachurch.com/appeal.php|title=An Appeal|publisher=ബേള പള്ളി|accessdate=2014-06-30|archive-date=2014-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140801191554/http://belachurch.com/appeal.php|url-status=dead}}</ref><ref name="konkani1">{{cite book|first1=George|last1=Cardona|first2=Dhanesh|last2=Jain|title=The Indo-Aryan Languages|year=2007|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-77294-5|pages=804, 805}}<!--ISBN 0-415-77294-X--></ref>. [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി |ദക്ഷിണേന്ത്യൻ]] [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലെ]] [[കദംബ ലിപി|കദംബ]] എന്ന ലിപിയിൽനിന്ന് ഉത്ഭവിച്ചതിനാൽ<ref name="WWS"/>{{rp|412}}, ഇതിലെ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ലിപികളുമായി]], പ്രത്യേകിച്ച് [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്കുമായി]] വളരെ സാമ്യമുണ്ട്. അതേ പോലെ തന്നെ [[ഗോയ്‌കാനഡീ]] എന്ന് പേരുള്ള [[കദംബ ലിപി]]യുമായി സാമ്യമുള്ള കന്നഡ ഉപലിപിയാണ് ഇന്ന് [[ഗോവ]] പ്രദേശങ്ങളിൽ കൊങ്കണി എഴുതാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.<ref name="ref1">{{cite book|last=National Archives of India|title=Indian archives, Volume 34|year=1985|publisher=National Archives of India|pages=4}}</ref> 49 അക്ഷരങ്ങളുള്ള ഒരു [[സ്വനിമം|സ്വനിമ]] [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] ലിപിയാണ് കന്നഡ ലിപി<ref>{{cite book | title = Handbook of scripts and alphabets | url = https://archive.org/details/routledgehandboo00camp | first = George L. | last = Campbell | publisher = [[Routledge]], [[New York]] | date = 1997-11-06 | edition = 1st | accessdate = 2007-02-23 | pages = [https://archive.org/details/routledgehandboo00camp/page/n47 84]–5 | isbn = 978-0-415-13715-7 | oclc = 34473667}}</ref>. അക്ഷരങ്ങളെ പ്രധാനമായും മൂന്നായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു: {{lang|kn|ಸ್ವರ}} ([[സ്വരം|സ്വര]]), {{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} ([[വ്യഞ്ജനം|വ്യഞ്ജന]]), {{lang|kn|ಯೋಗವಾಹಕ}} (യോഗവാഹക). വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ സഹജമായി ഒരു സ്വരശബ്ദം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സ്വരങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യമില്ലാത്തപ്പോൾ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്ന് കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತಕ್ಷರ}} ഒത്തക്ഷര)<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} രൂപപ്പെടുന്നു. അല്ലാത്തപക്ഷം ഓരോ അക്ഷരവും ഓരോ സ്വതന്ത്ര ശബ്ദത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി, കന്നഡ ലിപി ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ടാണ് എഴുതുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|412}} [[ഇന്ത്യയിലെ ഭാഷകൾ|ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിൽ]] [[തമിഴ്|തമിഴിന്]] തൊട്ടുപിന്നിലായി മുപ്പതിനായിരത്തിലധികം ശിലാശാസനങ്ങളും ചെപ്പേടുകളും കന്നഡ ലിപിയിൽ കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട് എന്നത് ഈ ഭാഷയുടെ ലിഖിതചരിത്രത്തിന്റെ അതിവിപുലമായ വ്യാപ്തിയെയും സമ്പന്നതയെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite book |last=Kamath |first=Suryanath U. |title=A Concise History of Karnataka: From Pre-historic Times to the Present |year=2001 |orig-year=1980 |publisher=Jupiter books |location=Bangalore |page=15 |oclc=7796041 |language=en}}</ref><ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|1}} == ചരിത്രം == [[File:Kanheri-brahmi.jpg|thumb|upright|right|[[കാനേരി ഗുഹകൾ|കാനേരി ഗുഹകളിലെ]] ബ്രാഹ്മി ലിപി]] കന്നഡ ലിപി ഏതാണ്ട് പത്താം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി#പഴയ കന്നഡ ലിപി|പഴയ കന്നഡ ലിപി]]യിൽ നിന്നാണ് രൂപംകൊണ്ടത്.<ref>{{cite book|last=Salomon|first=Richard|title=Indian Epigraphy: A Guide to the Study of Inscriptions in Sanskrit, Prakrit, and the other Indo-Aryan Languages|year=1998|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0195099843|pages=39-41}}</ref> പഴയ കന്നഡ ലിപി ക്രിസ്ത്വബ്ദം നാലാം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി]]യുടെ തുടർച്ച തന്നെയാണ്. ഈ പ്രാചീന ലിപി ക്രി.പൂ. മൂന്നാം ശതകത്തിൽ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപിയിൽ]] നിന്നാണ് വികസിച്ചത്. [[അശോക ചക്രവർത്തി]]യുടെ ശിലാലിഖിതങ്ങളിൽ ഇതിന്റെ ആദ്യകാല രൂപങ്ങൾ തിരിച്ചറിയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പിന്നീട് കല്യാണി ചാലൂക്യരുടെയും ഹോയ്സള രാജവംശത്തിന്റെയും കാലഘട്ടത്തിൽ (11-13 നൂറ്റാണ്ടുകൾ) കന്നഡ ലിപി ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരവും അലങ്കാരപൂർണ്ണവുമായ രൂപം കൈവരിച്ചു. ശിലാശാസനങ്ങൾ കൊത്തിവയ്ക്കാൻ പ്രധാനമായും മൃദുവായ [[മാക്കല്ല്|മാക്കല്ലുകൾ]] ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതിനാലാണ് അക്ഷരങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ വക്രതയും ഉരുണ്ട ആകൃതിയും ലഭിച്ചത്. പിൽക്കാലത്ത്, മൈസൂർ വൊഡയാർ രാജാക്കന്മാരുടെ ഭരണകാലത്ത് ഭരണപരമായ രേഖകളും ഭൂമി സംബന്ധമായ വിവരങ്ങളും സൂക്ഷിക്കാൻ '''മോഡി ലിപി''' വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. പേനയെടുക്കാതെ തുടർച്ചയായി എഴുതാൻ കഴിയുന്ന ഈ ലിപി, രേഖകൾ വേഗത്തിൽ എഴുതാനും രഹസ്യമായി സൂക്ഷിക്കാനും സഹായിച്ചിരുന്നു. പന്ത്രണ്ടും പതിമൂന്നും നൂറ്റാണ്ടുകളോടെയാണ് കന്നഡ ലിപിയും [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപിയും]] തമ്മിൽ പ്രകടമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ കണ്ടുതുടങ്ങിയത്.<ref>{{Cite book|last=Krishnamurti|first=Bhadriraju|title=The Dravidian Languages|publisher=Cambridge University Press|year=2003|isbn=978-0521771115|pages=78-79}}</ref> പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാർ|ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാരുടെ]], പ്രത്യേകിച്ച് ബാസൽ മിഷന്റെ കടന്നുവരവോടെയാണ് കന്നഡ ലിപി അച്ചടിയിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. 1817-ൽ വില്യം കെയറി ശ്രീരാമപുരത്ത്വെ ച്ച് അച്ചടിച്ച കന്നഡ വ്യാകരണ പുസ്തകമാണ് അച്ചടിക്കപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ കന്നഡ ഗ്രന്ഥം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite book|last=Kamath|first=Suryanath U.|title=A concise history of Karnataka: from pre-historic times to the present|year=2001|publisher=Jupiter books|location=Bangalore|oclc=7796041|pages=279–280}}</ref> റെവറന്റ് ഫെർഡിനാൻഡ് കിറ്റലിനെപ്പോലുള്ളവരുടെ സംഭാവനകൾ ആധുനിക കന്നഡ അച്ചടി ലിപിയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുന്നതിലും അക്ഷരങ്ങൾക്ക് ഇന്നത്തെ ഉരുണ്ട രൂപം കൈവരുന്നതിലും നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ചു. == വർണ്ണമാല == {{main|കന്നഡ അക്ഷരമാലെ}} {{further|അക്ഷരമാലെ}} കന്നഡ അക്ഷരമാലയിൽ (അല്ലെങ്കിൽ വർണ്ണമാലെ {{lang|kn|ವರ್ಣಮಾಲೆ}} ) പ്രധാനമായും [[സ്വരം|സ്വരങ്ങൾ]], [[വ്യഞ്ജനങ്ങൾ]], യോഗവാഹങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിച്ചിട്ടുള്ള 49 അടിസ്ഥാന അക്ഷരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/> മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് എഴുതുന്ന ഈ [[അബുഗിഡാ|അബുഗിഡാ ലിപിയിൽ]], വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പം [[സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ]] ചേർത്താണ് [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും]] [[വാക്ക്|വാക്കുകളും]] രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്. കന്നഡയിൽ അക്ഷരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കാൻ {{lang|kn|ಅಕ್ಷರ}} (അക്ഷര), {{lang|kn|ಅಕ್ಕರ}} (അക്കര), {{lang|kn|ವರ್ಣ}} (വർണ്ണ) എന്നീ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ദൃശ്യവും ശ്രാവ്യവുമായ പ്രതിനിധാനങ്ങൾ നൽകുന്നതിനായി ഓരോ അക്ഷരത്തിനും അതിൻ്റേതായ രൂപവും ({{lang|kn|ಆಕಾರ}} "ആകാര") ശബ്ദവും ({{lang|kn|ಶಬ್ದ}} "ശബ്ദ") ഉണ്ട്.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|5}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ [[കന്നഡ അക്ഷരമാലെ]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ}}}})<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10-13}}<ref name="UnicodeKannada">{{cite web |url=https://unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf |title=Kannada: Range: 0C80–0CFF |website=The Unicode Standard, Version 15.1 |publisher=Unicode, Inc. |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref><ref name="Unicode"/>{{rp|15}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ</span>]] <span style="color:#FFD300;">(<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಸ್ವರ}}}})</span> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അ]]|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ആ]]|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഇ]]|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഈ]]|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഉ]]|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഊ]]|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=ru}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[എ]]|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഏ]]|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഐ]]|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഒ]]|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഓ]]|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഔ]]|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അം]]|ch={{large|ಅಂ}}|ipa=am̃}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അഃ]]|ch={{large|ಅಃ}}|ipa=ah}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #വ്യഞ്ജനങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">വ്യഞ്ജനങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ವ್ಯಂಜನ}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch={{large|ಕ}}|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch={{large|ಖ}}|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch={{large|ಗ}}|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch={{large|ಘ}}|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch={{large|ಙ}}|ipa=ŋa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch={{large|ಚ}}|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch={{large|ಛ}}|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch={{large|ಜ}}|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch={{large|ಝ}}|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch={{large|ಞ}}|ipa=ɲa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch={{large|ಟ}}|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch={{large|ಠ}}|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch={{large|ಡ}}|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch={{large|ಢ}}|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch={{large|ಣ}}|ipa=ɳa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch={{large|ತ}}|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch={{large|ಥ}}|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch={{large|ದ}}|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch={{large|ಧ}}|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch={{large|ನ}}|ipa=n̪a}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch={{large|ಪ}}|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch={{large|ಫ}}|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch={{large|ಬ}}|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch={{large|ಭ}}|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch={{large|ಮ}}|ipa=ma}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #അക്കങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">അക്കങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಂಕಿಗಳು}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} == സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ == ആധുനിക കന്നഡയിൽ പതിമൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങളാണുള്ളത് ({{lang|kn|ಸ್ವರ}} സ്വര). കന്നഡ ലിപി ഒരു [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] വ്യവസ്ഥയാണ് പിന്തുടരുന്നത്; അതായത്, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം സ്വരം വരുമ്പോൾ അത് മറ്റൊരു അക്ഷരമായി എഴുതുന്നതിന് പകരം വ്യഞ്ജനത്തിനൊപ്പം ഒരു സ്വരചിഹ്നമായി ചേർക്കുന്നു. സംസ്കൃതത്തിലെ സ്വരങ്ങൾക്ക് സമാനമായി ഇപ്പോൾ അത്ര ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത മറ്റ് മൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ കൂടിയുണ്ട്. കന്നഡ ഭാഷയിൽ സ്വരങ്ങളുടെ ഉച്ചാരണദൈർഘ്യത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുള്ളതിനാൽ മറ്റ് [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലേതുപോലെ]] കന്നഡയിലും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾക്കും ദീർഘസ്വരങ്ങൾക്കുമായി പ്രത്യേക സ്വരചിഹ്നങ്ങളുണ്ട്. ചെറിയ ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ಹ್ರಸ್ವ}} ([[ഹ്രസ്വം|ഹ്രസ്വ]]) എന്നും നീണ്ട ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ದೀರ್ಘ}} ([[ദീർഘം|ദീർഘ]]) എന്നും വിളിക്കുന്നു.<ref name="Unicode">{{cite web |last=Srinatha Sastry |first=C. V. |title=UNICODE for Kannada, General Information & Description |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03068-kannada.pdf |website=UNICODE |access-date=2024-07-31}}</ref>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10}} ! rowspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|<span style="color:#FFD300;">ഉച്ചാരണസ്ഥാനം →</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മുൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മുൻ</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മധ്യ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[പിൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">പിൻ</span>]] |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[സംവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">സംവൃതം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഇ|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഈ|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഉ|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഊ|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[അർദ്ധവിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=എ|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഏ|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഒ|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[വിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">വിവൃതം</span>]] | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ആ|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} | colspan="2" | |} കന്നഡ ലിപിയിലെ മറ്റു സ്വരാക്ഷരങ്ങളെയും പ്രധാനമായും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾ, ദീർഘസ്വരങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിക്കാം. യോഗവാഹങ്ങൾ (അനുസ്വാരവും വിസർഗ്ഗവും) ഇതിനൊപ്പമാണ് പഠിക്കാറുള്ളത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ ദ്വിസ്വരം<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കൂട്ടക്ഷരം|<span style="color:#FFD300;">ദ്വിസ്വരം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഐ|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ സംസ്കൃത സ്വരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} ! rowspan="3"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|സംസ്കൃത<br>സ്വരങ്ങൾ ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=r}} | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൠ]]|ch={{large|ೠ}}|ipa=rː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |- | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഌ]]|ch={{large|ಌ}}|ipa=l|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൡ]]|ch={{large|ೡ}}|ipa=lː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=swara}} === യോഗവാഹം === ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് ''യോഗവാഹ'' (പകുതി സ്വരവും പകുതി വ്യഞ്ജനവും) അക്ഷരങ്ങളുണ്ട്. ഇവ ''അർദ്ധവിസർഗ്ഗം'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന മറ്റ് രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങളുമുണ്ട്.<ref name="L2/L2004">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2004/04364-n2860-kannada.pdf |title=Proposal to add Kannada characters Jihvamuliya and Upadhmaniya |last=Everson |first=Michael |date=2004-10-22 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref name="Kittel1903"/>{{rp|12-14}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ യോഗവാഹങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ചിഹ്നത്തിൻ്റെ രൂപം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch= ം|ml=ം}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch= ഃ|ml=ഃ}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ೱ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ೲ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ಅ (അ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch=ಅಂ|ml=[[അം]]}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch=ಅಃ|ml=[[അഃ]]}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ಅೱ|iso=h̤|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ಅೲ|iso=ḫ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ದ (ദ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|l=kn|top=ದ + ം|ch=ದಂ|ipa=/d̪am̃/}} |{{letter|l=kn|top=ದ + ഃ|ch=ದಃ|ipa=/d̪ah/}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೱ|ch=ದೱ| ipa=[x]|note={{noteTag|group=yoga|name=kh|ಕ (ക) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം k-ൽ നിന്നും kh-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೲ|ch=ದೲ| ipa=[ɸ]|note={{noteTag|group=yoga|name=ph|ಪ (പ) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം p-ൽ നിന്നും ph-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു (ഇംഗ്ലീഷിലെ ''fan'' ലെ ''f'' ന് സമാനമാണ്, എന്നാൽ ചുണ്ടുകൾ പല്ലിൽ മുട്ടുന്നില്ല).}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=yoga}} == സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}} {{further|സ്വരചിഹ്നം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ചേർത്തെഴുതുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങളെ '''സ്വര ചിഹ്നഗളു''' ({{lang|kn|ಸ್ವರ ಚಿಹ್ನೆಗಳು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. {{efn|[[സംസ്കൃതം|സംസ്‌കൃതത്തിൽ]] ഇവ ''മാത്രകൾ'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു.}}<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} സ്വതന്ത്രമായ നിലനിൽപ്പില്ലാത്ത ഈ ചിഹ്നങ്ങൾ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാറുള്ളൂ. യാതൊരു ചിഹ്നങ്ങളുമില്ലാത്ത വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിൽ ('''ഉദാ:''' {{lang|kn|ಕ}} /ക/) സ്വാഭാവികമായും 'അ' ({{lang|kn|ಅ}}) എന്ന സ്വരം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഒരു വ്യഞ്ജനത്തോടൊപ്പം മറ്റൊരു സ്വരചിഹ്നം ചേർക്കുമ്പോൾ, സ്വാഭാവികമായുള്ള ഈ 'അ' കാരം ഇല്ലാതാകുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸ್ವರಚಿಹ್ನ}})<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Nidamarthy2021">{{cite journal |last=Nidamarthy |first=Sushilkumar |date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |title=Analysis of Kannada script consonants, sub forms, vowels, signs and bring all consonants under "Perfect single consonant form" |journal=Shikshan Sanshodhan: Journal of Arts, Humanities and Social Sciences |volume=4 |issue=8 |pages=54–66 |issn=2581-6241 |url=https://shikshansanshodhan.researchculturesociety.org/wp-content/uploads/SS202108011.pdf |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|16}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಅ}}|tops=തലേക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{huge|-}}|note=/a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಆ}}|tops=ഇളിക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=ാ|ch={{huge|ಾ}}|note=/aː/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಇ}}|tops=ഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ി|ch={{huge|ಿ}}|note=/i/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಈ}}|tops=ദീർഘഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ീ|ch={{huge|ೀ}}|note=/iː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಉ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ു|ch={{huge|ು}}|note=/u/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಊ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ൂ|ch={{huge|ೂ}}|note=uː}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಋ}}|tops=വട്ടുസുളി|l=kn|s=knda|ml=ൃ|ch={{huge|ೃ}}|note=ṛ}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೠ}}}}|tops={{Color|grey|ൠ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൄ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೄ}}}}|note={{Color|grey|/ṛː/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಌ}}}}|tops={{Color|grey|ഌ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൢ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೢ}}}}|note={{Color|grey|/l/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೡ}}}}|tops={{Color|grey|ൡ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൣ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೣ}}}}|note={{Color|grey|/lː/}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಎ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=െ|ch={{huge|ೆ}}|note=/e/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಏ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=േ|ch={{huge|ೇ}}|note=/eː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಐ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൈ|ch={{huge|ೈ}}|note=/ai/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಒ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൊ|ch={{huge|ೊ}}|note=/o/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಓ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ോ|ch={{huge|ೋ}}|note=/oː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha|സ്വരങ്ങളുടെ ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നമാണ് ({{lang|kn|ೕ}}). സാധാരണമായി തനിയെ ഒരിക്കല്ലും എഴുതാറില്ല; പകരം കൂട്ടുചിഹ്നത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്നു.}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಔ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൌ|ch={{huge|ೌ}}|note=/au/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಂ}}}}|tops={{Color|blue|അനുസ്വാരം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ം}}|ch={{Color|blue|{{huge|ം}}}}|note={{Color|blue|/aṃ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಃ}}}}|tops={{Color|blue|വിസർഗ്ഗം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ഃ}}|ch={{Color|blue|{{huge|ഃ}}}}|note={{Color|blue|/aḥ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೱ}}}}|tops={{Color|grey|ജിഹ്വാമൂലീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೱ}}}}|note={{Color|grey|/h̤/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೲ}}}}|tops={{Color|grey|ഉപധ്മാനീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೲ}}}}|note={{Color|grey|/ḫ/}}}} |} <small>{{Legend|darkred|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|blue|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|grey| ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=swarachin}} മലയാളത്തിൽ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്തോ ('''ഉദാ:''' കെ, കേ, കൈ) ഇരുവശങ്ങളിലുമായോ ('''ഉദാ:''' കൊ, കോ) വരാറുണ്ട്. എന്നാൽ കന്നഡ ലിപിയിൽ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്ത് സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന പതിവില്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ചിഹ്നങ്ങളും അക്ഷരത്തിന് മുകളിലോ വലതുവശത്തോ ആണ് ചേർക്കുന്നത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} === സ്വരചിഹ്ന ആകൃതി === അക്കാദമിക കാഴ്ചപ്പാടുകൾ പ്രകാരം, കന്നഡയിലെ സ്വരചിഹ്നങ്ങളുടെ പേരുകൾ അവയുടെ ആകൃതിയുമായും അവ വരയ്ക്കുന്ന രീതിയുമായും അഗാധമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രധാനപ്പെട്ട സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} * '''തലേക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ತಲೆಕಟ್ಟು}}): അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മുകളിലുള്ള തിരശ്ചീനമായ വര. ഇത് അന്തർലീനമായ 'അ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''ഇളിക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ಇಳಿಕಟ್ಟು}}): 'ആ' എന്ന ദീർഘസ്വരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന താഴോട്ടുള്ള വര. * '''ഗുഡി''' ({{lang|kn|ಗುಡಿ}}): 'ഇ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊളുത്ത് അഥവാ ക്ഷേത്രാകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''കൊമ്പു''' ({{lang|kn|ಕೊಂಬು}}): 'ഉ', 'ഊ' ({{lang|kn|ು}}, {{lang|kn|ೂ}}) എന്നീ സ്വരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊമ്പിൻ്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം . ഇവ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചെറിയ വിടവോടെ അല്പം താഴെയായാണ് ചേർക്കുന്നത്. * '''വട്ടുസുളി''' ({{lang|kn|ವಟ್ಟುಸುಳಿ}}): 'ഋ' ({{lang|kn|ಋ}}) കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന വട്ടത്തിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''[[കന്നഡ ലിപി #അർക്കാവൊത്തു|അർക്കാവൊത്തു]]''' ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}): ഒരു വ്യഞ്ജനാക്ഷരത്തിന് ശേഷം 'ര' ചേരുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} '''കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ:''' കന്നഡയിൽ ചില സ്വരചിഹ്നങ്ങൾക്ക് രണ്ടു ഭാഗങ്ങളുണ്ട്. 'ഈ' ({{lang|kn|ೀ}}), 'ഏ' ({{lang|kn|ೇ}}), 'ഓ' ({{lang|kn|ೋ}}) എന്നിവയെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഹ്രസ്വസ്വരത്തിനൊപ്പം വലതുവശത്തായി ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നം ({{lang|kn|ೕ}}) കൂടി നൽകുന്നു. അതുപോലെ 'ഐ' ({{lang|kn|ೈ}}) കാരത്തിന് മുകളിലായി 'എ' കാരത്തിൻ്റെ ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೆ}}) താഴെ വലതുവശത്തായി മറ്റൊരു ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೖ}}) ചേർന്നാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്. === [[വിരാമം]] === {{lang|kn|ಕ್}} (ക്) എന്നതുപോലെ [[കന്നഡ ലിപി #ചില്ലക്ഷരം|സ്വരസഹായമില്ലാത്ത കേവല വ്യഞ്ജനത്തെ]] സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഒരു പ്രത്യേക ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഈ ചിഹ്നത്തെയും പ്രക്രിയയെയും '''ഹലന്ത''' ({{lang|kn|ಹಲಂತ}}) എന്നും, അങ്ങനെ രൂപപ്പെടുന്ന അക്ഷരത്തെ '''അർദ്ധാക്ഷര''' ({{lang|kn|ಅರ್ಧಾಕ್ಷರ}}) എന്നും വിളിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അർദ്ധാക്ഷരങ്ങൾ |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ഹലന്ത|top=ಹಲಂತ|l=kn|s=knda|ml=്|ch={{huge| ್ }}|note=/ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ക + ്|top=(ಕ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ക്|ch={{huge|ಕ್}}|note=/kə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ത + ്|top=(ತ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ത്|ch={{huge|ತ್}}|note=/t̪ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=പ + ്|top=(ಪ + ್)|l=kn|s=knda|ml=പ്|ch={{huge|ಪ್}}|note=/pə̆/}} |} === കഗുണിത === കന്നഡയിലെ എഴുത്തുരീതിയിൽ അക്ഷരങ്ങളും സ്വരങ്ങളും ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളെ {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}} (കഗുണിത) എന്ന് വിളിക്കുന്നെ.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|17-19}} വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളും സ്വരചിഹ്നങ്ങളും സംയോജിച്ചാണ് ഇവയുണ്ടാകുന്നത്. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:80%" | <small>കന്നഡ കഗുണിത (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}})</small><ref name="Zydenbos2020">{{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |date=2020 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |title=A Manual of Modern Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992 |publisher=CrossAsia |location=Heidelberg |isbn=978-3-946742-82-1 |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|8-9}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|18-19}}<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅ}}<br><small>([[അ|<span style="color: white;">അ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಆ}}<br><small>([[ആ|<span style="color: white;">ആ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಇ}}<br><small>([[ഇ|<span style="color: white;">ഇ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಈ}}<br><small>([[ഈ|<span style="color: white;">ഈ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಉ}}<br><small>([[ഉ|<span style="color: white;">ഉ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಊ}}<br><small>([[ഊ|<span style="color: white;">ഊ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಋ}}<br><small>([[ഋ|<span style="color: white;">ഋ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೠ}}<br><small>([[ൠ|<span style="color: white;">ൠ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಎ}}<br><small>([[എ|<span style="color: white;">എ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಏ}}<br><small>([[ഏ|<span style="color: white;">ഏ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಐ}}<br><small>([[ഐ|<span style="color: white;">ഐ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಒ}}<br><small>([[ഒ|<span style="color: white;">ഒ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಓ}}<br><small>([[ഓ|<span style="color: white;">ഓ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಔ}}<br><small>([[ഔ|<span style="color: white;">ഔ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಂ}}<br><small>([[അം|<span style="color: white;">അം</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಃ}}<br><small>([[അഃ|<span style="color: white;">അഃ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn| ್ }}<br><small>([[്|<span style="color: white;">്</span>]])</small> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಕ}}<br><small>(ക)</small> |{{lang|kn|ಕಾ}} |{{lang|kn|ಕಿ}} |{{lang|kn|ಕೀ}} |{{lang|kn|ಕು}} |{{lang|kn|ಕೂ}} |{{lang|kn|ಕೃ}} |{{lang|kn|ಕೄ}} |{{lang|kn|ಕೆ}} |{{lang|kn|ಕೇ}} |{{lang|kn|ಕೈ}} |{{lang|kn|ಕೊ}} |{{lang|kn|ಕೋ}} |{{lang|kn|ಕೌ}} |{{lang|kn|ಕಂ}} |{{lang|kn|ಕಃ}} |{{lang|kn|ಕ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಖ}}<br><small>(ഖ)</small> |{{lang|kn|ಖಾ}} |{{lang|kn|ಖಿ}} |{{lang|kn|ಖೀ}} |{{lang|kn|ಖು}} |{{lang|kn|ಖೂ}} |{{lang|kn|ಖೃ}} |{{lang|kn|ಖೄ}} |{{lang|kn|ಖೆ}} |{{lang|kn|ಖೇ}} |{{lang|kn|ಖೈ}} |{{lang|kn|ಖೊ}} |{{lang|kn|ಖೋ}} |{{lang|kn|ಖೌ}} |{{lang|kn|ಖಂ}} |{{lang|kn|ಖಃ}} |{{lang|kn|ಖ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಗ}}<br><small>(ഗ)</small> |{{lang|kn|ಗಾ}} |{{lang|kn|ಗಿ}} |{{lang|kn|ಗೀ}} |{{lang|kn|ಗು}} |{{lang|kn|ಗೂ}} |{{lang|kn|ಗೃ}} |{{lang|kn|ಗೄ}} |{{lang|kn|ಗೆ}} |{{lang|kn|ಗೇ}} |{{lang|kn|ಗೈ}} |{{lang|kn|ಗೊ}} |{{lang|kn|ಗೋ}} |{{lang|kn|ಗೌ}} |{{lang|kn|ಗಂ}} |{{lang|kn|ಗಃ}} |{{lang|kn|ಗ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಘ}}<br><small>(ഘ)</small> |{{lang|kn|ಘಾ}} |{{lang|kn|ಘಿ}} |{{lang|kn|ಘೀ}} |{{lang|kn|ಘು}} |{{lang|kn|ಘೂ}} |{{lang|kn|ಘೃ}} |{{lang|kn|ಘೄ}} |{{lang|kn|ಘೆ}} |{{lang|kn|ಘೇ}} |{{lang|kn|ಘೈ}} |{{lang|kn|ಘೊ}} |{{lang|kn|ಘೋ}} |{{lang|kn|ಘೌ}} |{{lang|kn|ಘಂ}} |{{lang|kn|ಘಃ}} |{{lang|kn|ಘ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಙ}}<br><small>(ങ)</small> |{{lang|kn|ಙಾ}} |{{lang|kn|ಙಿ}} |{{lang|kn|ಙೀ}} |{{lang|kn|ಙು}} |{{lang|kn|ಙೂ}} |{{lang|kn|ಙೃ}} |{{lang|kn|ಙೄ}} |{{lang|kn|ಙೆ}} |{{lang|kn|ಙೇ}} |{{lang|kn|ಙೈ}} |{{lang|kn|ಙೊ}} |{{lang|kn|ಙೋ}} |{{lang|kn|ಙೌ}} |{{lang|kn|ಙಂ}} |{{lang|kn|ಙಃ}} |{{lang|kn|ಙ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಚ}}<br><small>(ച)</small> |{{lang|kn|ಚಾ}} |{{lang|kn|ಚಿ}} |{{lang|kn|ಚೀ}} |{{lang|kn|ಚು}} |{{lang|kn|ಚೂ}} |{{lang|kn|ಚೃ}} |{{lang|kn|ಚೄ}} |{{lang|kn|ಚೆ}} |{{lang|kn|ಚೇ}} |{{lang|kn|ಚೈ}} |{{lang|kn|ಚೊ}} |{{lang|kn|ಚೋ}} |{{lang|kn|ಚೌ}} |{{lang|kn|ಚಂ}} |{{lang|kn|ಚಃ}} |{{lang|kn|ಚ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಛ}}<br><small>(ഛ)</small> |{{lang|kn|ಛಾ}} |{{lang|kn|ಛಿ}} |{{lang|kn|ಛೀ}} |{{lang|kn|ಛು}} |{{lang|kn|ಛೂ}} |{{lang|kn|ಛೃ}} |{{lang|kn|ಛೄ}} |{{lang|kn|ಛೆ}} |{{lang|kn|ಛೇ}} |{{lang|kn|ಛೈ}} |{{lang|kn|ಛೊ}} |{{lang|kn|ಛೋ}} |{{lang|kn|ಛೌ}} |{{lang|kn|ಛಂ}} |{{lang|kn|ಛಃ}} |{{lang|kn|ಛ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಜ}}<br><small>(ജ)</small> |{{lang|kn|ಜಾ}} |{{lang|kn|ಜಿ}} |{{lang|kn|ಜೀ}} |{{lang|kn|ಜು}} |{{lang|kn|ಜೂ}} |{{lang|kn|ಜೃ}} |{{lang|kn|ಜೄ}} |{{lang|kn|ಜೆ}} |{{lang|kn|ಜೇ}} |{{lang|kn|ಜೈ}} |{{lang|kn|ಜೊ}} |{{lang|kn|ಜೋ}} |{{lang|kn|ಜೌ}} |{{lang|kn|ಜಂ}} |{{lang|kn|ಜಃ}} |{{lang|kn|ಜ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಝ}}<br><small>(ഝ)</small> |{{lang|kn|ಝಾ}} |{{lang|kn|ಝಿ}} |{{lang|kn|ಝೀ}} |{{lang|kn|ಝು}} |{{lang|kn|ಝೂ}} |{{lang|kn|ಝೃ}} |{{lang|kn|ಝೄ}} |{{lang|kn|ಝೆ}} |{{lang|kn|ಝೇ}} |{{lang|kn|ಝೈ}} |{{lang|kn|ಝೊ}} |{{lang|kn|ಝೋ}} |{{lang|kn|ಝೌ}} |{{lang|kn|ಝಂ}} |{{lang|kn|ಝಃ}} |{{lang|kn|ಝ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಞ}}<br><small>(ഞ)</small> |{{lang|kn|ಞಾ}} |{{lang|kn|ಞಿ}} |{{lang|kn|ಞೀ}} |{{lang|kn|ಞು}} |{{lang|kn|ಞೂ}} |{{lang|kn|ಞೃ}} |{{lang|kn|ಞೄ}} |{{lang|kn|ಞೆ}} |{{lang|kn|ಞೇ}} |{{lang|kn|ಞೈ}} |{{lang|kn|ಞೊ}} |{{lang|kn|ಞೋ}} |{{lang|kn|ಞೌ}} |{{lang|kn|ಞಂ}} |{{lang|kn|ಞಃ}} |{{lang|kn|ಞ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಟ}}<br><small>(ട)</small> |{{lang|kn|ಟಾ}} |{{lang|kn|ಟಿ}} |{{lang|kn|ಟೀ}} |{{lang|kn|ಟು}} |{{lang|kn|ಟೂ}} |{{lang|kn|ಟೃ}} |{{lang|kn|ಟೄ}} |{{lang|kn|ಟೆ}} |{{lang|kn|ಟೇ}} |{{lang|kn|ಟೈ}} |{{lang|kn|ಟೊ}} |{{lang|kn|ಟೋ}} |{{lang|kn|ಟೌ}} |{{lang|kn|ಟಂ}} |{{lang|kn|ಟಃ}} |{{lang|kn|ಟ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಠ}}<br><small>(ഠ)</small> |{{lang|kn|ಠಾ}} |{{lang|kn|ಠಿ}} |{{lang|kn|ಠೀ}} |{{lang|kn|ಠು}} |{{lang|kn|ಠೂ}} |{{lang|kn|ಠೃ}} |{{lang|kn|ಠೄ}} |{{lang|kn|ಠೆ}} |{{lang|kn|ಠೇ}} |{{lang|kn|ಠೈ}} |{{lang|kn|ಠೊ}} |{{lang|kn|ಠೋ}} |{{lang|kn|ಠೌ}} |{{lang|kn|ಠಂ}} |{{lang|kn|ಠಃ}} |{{lang|kn|ಠ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಡ}}<br><small>(ഡ)</small> |{{lang|kn|ಡಾ}} |{{lang|kn|ಡಿ}} |{{lang|kn|ಡೀ}} |{{lang|kn|ಡು}} |{{lang|kn|ಡೂ}} |{{lang|kn|ಡೃ}} |{{lang|kn|ಡೄ}} |{{lang|kn|ಡೆ}} |{{lang|kn|ಡೇ}} |{{lang|kn|ಡೈ}} |{{lang|kn|ಡೊ}} |{{lang|kn|ಡೋ}} |{{lang|kn|ಡೌ}} |{{lang|kn|ಡಂ}} |{{lang|kn|ಡಃ}} |{{lang|kn|ಡ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಢ}}<br><small>(ഢ)</small> |{{lang|kn|ಢಾ}} |{{lang|kn|ಢಿ}} |{{lang|kn|ಢೀ}} |{{lang|kn|ಢು}} |{{lang|kn|ಢೂ}} |{{lang|kn|ಢೃ}} |{{lang|kn|ಢೄ}} |{{lang|kn|ಢೆ}} |{{lang|kn|ಢೇ}} |{{lang|kn|ಢೈ}} |{{lang|kn|ಢೊ}} |{{lang|kn|ಢೋ}} |{{lang|kn|ಢೌ}} |{{lang|kn|ಢಂ}} |{{lang|kn|ಢಃ}} |{{lang|kn|ಢ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಣ}}<br><small>(ണ)</small> |{{lang|kn|ಣಾ}} |{{lang|kn|ಣಿ}} |{{lang|kn|ಣೀ}} |{{lang|kn|ಣು}} |{{lang|kn|ಣೂ}} |{{lang|kn|ಣೃ}} |{{lang|kn|ಣೄ}} |{{lang|kn|ಣೆ}} |{{lang|kn|ಣೇ}} |{{lang|kn|ಣೈ}} |{{lang|kn|ಣೊ}} |{{lang|kn|ಣೋ}} |{{lang|kn|ಣೌ}} |{{lang|kn|ಣಂ}} |{{lang|kn|ಣಃ}} |{{lang|kn|ಣ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ತ}}<br><small>(ത)</small> |{{lang|kn|ತಾ}} |{{lang|kn|ತಿ}} |{{lang|kn|ತೀ}} |{{lang|kn|ತು}} |{{lang|kn|ತೂ}} |{{lang|kn|ತೃ}} |{{lang|kn|ತೄ}} |{{lang|kn|ತೆ}} |{{lang|kn|ತೇ}} |{{lang|kn|ತೈ}} |{{lang|kn|ತೊ}} |{{lang|kn|ತೋ}} |{{lang|kn|ತೌ}} |{{lang|kn|ತಂ}} |{{lang|kn|ತಃ}} |{{lang|kn|ತ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಥ}}<br><small>(ഥ)</small> |{{lang|kn|ಥಾ}} |{{lang|kn|ಥಿ}} |{{lang|kn|ಥೀ}} |{{lang|kn|ಥು}} |{{lang|kn|ಥೂ}} |{{lang|kn|ಥೃ}} |{{lang|kn|ಥೄ}} |{{lang|kn|ಥೆ}} |{{lang|kn|ಥೇ}} |{{lang|kn|ಥೈ}} |{{lang|kn|ಥೊ}} |{{lang|kn|ಥೋ}} |{{lang|kn|ಥೌ}} |{{lang|kn|ಥಂ}} |{{lang|kn|ಥಃ}} |{{lang|kn|ಥ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ದ}}<br><small>(ദ)</small> |{{lang|kn|ದಾ}} |{{lang|kn|ದಿ}} |{{lang|kn|ದೀ}} |{{lang|kn|ದು}} |{{lang|kn|ದೂ}} |{{lang|kn|ದೃ}} |{{lang|kn|ದೄ}} |{{lang|kn|ದೆ}} |{{lang|kn|ದೇ}} |{{lang|kn|ದೈ}} |{{lang|kn|ದೊ}} |{{lang|kn|ದೋ}} |{{lang|kn|ದೌ}} |{{lang|kn|ದಂ}} |{{lang|kn|ದಃ}} |{{lang|kn|ದ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಧ}}<br><small>(ധ)</small> |{{lang|kn|ಧಾ}} |{{lang|kn|ಧಿ}} |{{lang|kn|ಧೀ}} |{{lang|kn|ಧು}} |{{lang|kn|ಧೂ}} |{{lang|kn|ಧೃ}} |{{lang|kn|ಧೄ}} |{{lang|kn|ಧೆ}} |{{lang|kn|ಧೇ}} |{{lang|kn|ಧೈ}} |{{lang|kn|ಧೊ}} |{{lang|kn|ಧೋ}} |{{lang|kn|ಧೌ}} |{{lang|kn|ಧಂ}} |{{lang|kn|ಧಃ}} |{{lang|kn|ಧ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ನ}}<br><small>(ന)</small> |{{lang|kn|ನಾ}} |{{lang|kn|ನಿ}} |{{lang|kn|ನೀ}} |{{lang|kn|ನು}} |{{lang|kn|ನೂ}} |{{lang|kn|ನೃ}} |{{lang|kn|ನೄ}} |{{lang|kn|ನೆ}} |{{lang|kn|ನೇ}} |{{lang|kn|ನೈ}} |{{lang|kn|ನೊ}} |{{lang|kn|ನೋ}} |{{lang|kn|ನೌ}} |{{lang|kn|ನಂ}} |{{lang|kn|ನಃ}} |{{lang|kn|ನ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಪ}}<br><small>(പ)</small> |{{lang|kn|ಪಾ}} |{{lang|kn|ಪಿ}} |{{lang|kn|ಪೀ}} |{{lang|kn|ಪು}} |{{lang|kn|ಪೂ}} |{{lang|kn|ಪೃ}} |{{lang|kn|ಪೄ}} |{{lang|kn|ಪೆ}} |{{lang|kn|ಪೇ}} |{{lang|kn|ಪೈ}} |{{lang|kn|ಪೊ}} |{{lang|kn|ಪೋ}} |{{lang|kn|ಪೌ}} |{{lang|kn|ಪಂ}} |{{lang|kn|ಪಃ}} |{{lang|kn|ಪ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಫ}}<br><small>(ഫ)</small> |{{lang|kn|ಫಾ}} |{{lang|kn|ಫಿ}} |{{lang|kn|ಫೀ}} |{{lang|kn|ಫು}} |{{lang|kn|ಫೂ}} |{{lang|kn|ಫೃ}} |{{lang|kn|ಫೄ}} |{{lang|kn|ಫೆ}} |{{lang|kn|ಫೇ}} |{{lang|kn|ಫೈ}} |{{lang|kn|ಫೊ}} |{{lang|kn|ಫೋ}} |{{lang|kn|ಫೌ}} |{{lang|kn|ಫಂ}} |{{lang|kn|ಫಃ}} |{{lang|kn|ಫ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಬ}}<br><small>(ബ)</small> |{{lang|kn|ಬಾ}} |{{lang|kn|ಬಿ}} |{{lang|kn|ಬೀ}} |{{lang|kn|ಬು}} |{{lang|kn|ಬೂ}} |{{lang|kn|ಬೃ}} |{{lang|kn|ಬೄ}} |{{lang|kn|ಬೆ}} |{{lang|kn|ಬೇ}} |{{lang|kn|ಬೈ}} |{{lang|kn|ಬೊ}} |{{lang|kn|ಬೋ}} |{{lang|kn|ಬೌ}} |{{lang|kn|ಬಂ}} |{{lang|kn|ಬಃ}} |{{lang|kn|ಬ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಭ}}<br><small>(ഭ)</small> |{{lang|kn|ಭಾ}} |{{lang|kn|ಭಿ}} |{{lang|kn|ಭೀ}} |{{lang|kn|ಭು}} |{{lang|kn|ಭೂ}} |{{lang|kn|ಭೃ}} |{{lang|kn|ಭೄ}} |{{lang|kn|ಭೆ}} |{{lang|kn|ಭೇ}} |{{lang|kn|ಭೈ}} |{{lang|kn|ಭೊ}} |{{lang|kn|ಭೋ}} |{{lang|kn|ಭೌ}} |{{lang|kn|ಭಂ}} |{{lang|kn|ಭಃ}} |{{lang|kn|ಭ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಮ}}<br><small>(മ)</small> |{{lang|kn|ಮಾ}} |{{lang|kn|ಮಿ}} |{{lang|kn|ಮೀ}} |{{lang|kn|ಮು}} |{{lang|kn|ಮೂ}} |{{lang|kn|ಮೃ}} |{{lang|kn|ಮೄ}} |{{lang|kn|ಮೆ}} |{{lang|kn|ಮೇ}} |{{lang|kn|ಮೈ}} |{{lang|kn|ಮೊ}} |{{lang|kn|ಮೋ}} |{{lang|kn|ಮೌ}} |{{lang|kn|ಮಂ}} |{{lang|kn|ಮಃ}} |{{lang|kn|ಮ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಯ}}<br><small>(യ)</small> |{{lang|kn|ಯಾ}} |{{lang|kn|ಯಿ}} |{{lang|kn|ಯೀ}} |{{lang|kn|ಯು}} |{{lang|kn|ಯೂ}} |{{lang|kn|ಯೃ}} |{{lang|kn|ಯೄ}} |{{lang|kn|ಯೆ}} |{{lang|kn|ಯೇ}} |{{lang|kn|ಯೈ}} |{{lang|kn|ಯೊ}} |{{lang|kn|ಯೋ}} |{{lang|kn|ಯೌ}} |{{lang|kn|ಯಂ}} |{{lang|kn|ಯಃ}} |{{lang|kn|ಯ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ರ}}<br><small>(ര)</small> |{{lang|kn|ರಾ}} |{{lang|kn|ರಿ}} |{{lang|kn|ರೀ}} |{{lang|kn|ರು}} |{{lang|kn|ರೂ}} |{{lang|kn|ರೃ}} |{{lang|kn|ರೄ}} |{{lang|kn|ರೆ}} |{{lang|kn|ರೇ}} |{{lang|kn|ರೈ}} |{{lang|kn|ರೊ}} |{{lang|kn|ರೋ}} |{{lang|kn|ರೌ}} |{{lang|kn|ರಂ}} |{{lang|kn|ರಃ}} |{{lang|kn|ರ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಱ}}<br><small>(റ)</small> |{{lang|kn|ಱಾ}} |{{lang|kn|ಱಿ}} |{{lang|kn|ಱೀ}} |{{lang|kn|ಱು}} |{{lang|kn|ಱೂ}} |{{lang|kn|ಱೃ}} |{{lang|kn|ಱೄ}} |{{lang|kn|ಱೆ}} |{{lang|kn|ಱೇ}} |{{lang|kn|ಱೈ}} |{{lang|kn|ಱೊ}} |{{lang|kn|ಱೋ}} |{{lang|kn|ಱೌ}} |{{lang|kn|ಱಂ}} |{{lang|kn|ಱಃ}} |{{lang|kn|ಱ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಲ}}<br><small>(ല)</small> |{{lang|kn|ಲಾ}} |{{lang|kn|ಲಿ}} |{{lang|kn|ಲೀ}} |{{lang|kn|ಲು}} |{{lang|kn|ಲೂ}} |{{lang|kn|ಲೃ}} |{{lang|kn|ಲೄ}} |{{lang|kn|ಲೆ}} |{{lang|kn|ಲೇ}} |{{lang|kn|ಲೈ}} |{{lang|kn|ಲೊ}} |{{lang|kn|ಲೋ}} |{{lang|kn|ಲೌ}} |{{lang|kn|ಲಂ}} |{{lang|kn|ಲಃ}} |{{lang|kn|ಲ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ವ}}<br><small>(വ)</small> |{{lang|kn|ವಾ}} |{{lang|kn|ವಿ}} |{{lang|kn|ವೀ}} |{{lang|kn|ವು}} |{{lang|kn|ವೂ}} |{{lang|kn|ವೃ}} |{{lang|kn|ವೄ}} |{{lang|kn|ವೆ}} |{{lang|kn|ವೇ}} |{{lang|kn|ವೈ}} |{{lang|kn|ವೊ}} |{{lang|kn|ವೋ}} |{{lang|kn|ವೌ}} |{{lang|kn|ವಂ}} |{{lang|kn|ವಃ}} |{{lang|kn|ವ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಶ}}<br><small>(ശ)</small> |{{lang|kn|ಶಾ}} |{{lang|kn|ಶಿ}} |{{lang|kn|ಶೀ}} |{{lang|kn|ಶು}} |{{lang|kn|ಶೂ}} |{{lang|kn|ಶೃ}} |{{lang|kn|ಶೄ}} |{{lang|kn|ಶೆ}} |{{lang|kn|ಶೇ}} |{{lang|kn|ಶೈ}} |{{lang|kn|ಶೊ}} |{{lang|kn|ಶೋ}} |{{lang|kn|ಶೌ}} |{{lang|kn|ಶಂ}} |{{lang|kn|ಶಃ}} |{{lang|kn|ಶ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಷ}}<br><small>(ഷ)</small> |{{lang|kn|ಷಾ}} |{{lang|kn|ಷಿ}} |{{lang|kn|ಷೀ}} |{{lang|kn|ಷು}} |{{lang|kn|ಷೂ}} |{{lang|kn|ಷೃ}} |{{lang|kn|ಷೄ}} |{{lang|kn|ಷೆ}} |{{lang|kn|ಷೇ}} |{{lang|kn|ಷೈ}} |{{lang|kn|ಷೊ}} |{{lang|kn|ಷೋ}} |{{lang|kn|ಷೌ}} |{{lang|kn|ಷಂ}} |{{lang|kn|ಷಃ}} |{{lang|kn|ಷ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಸ}}<br><small>(സ)</small> |{{lang|kn|ಸಾ}} |{{lang|kn|ಸಿ}} |{{lang|kn|ಸೀ}} |{{lang|kn|ಸು}} |{{lang|kn|ಸೂ}} |{{lang|kn|ಸೃ}} |{{lang|kn|ಸೄ}} |{{lang|kn|ಸೆ}} |{{lang|kn|ಸೇ}} |{{lang|kn|ಸೈ}} |{{lang|kn|ಸೊ}} |{{lang|kn|ಸೋ}} |{{lang|kn|ಸೌ}} |{{lang|kn|ಸಂ}} |{{lang|kn|ಸಃ}} |{{lang|kn|ಸ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಹ}}<br><small>(ഹ)</small> |{{lang|kn|ಹಾ}} |{{lang|kn|ಹಿ}} |{{lang|kn|ಹೀ}} |{{lang|kn|ಹು}} |{{lang|kn|ಹೂ}} |{{lang|kn|ಹೃ}} |{{lang|kn|ಹೄ}} |{{lang|kn|ಹೆ}} |{{lang|kn|ಹೇ}} |{{lang|kn|ಹೈ}} |{{lang|kn|ಹೊ}} |{{lang|kn|ಹೋ}} |{{lang|kn|ಹೌ}} |{{lang|kn|ಹಂ}} |{{lang|kn|ಹಃ}} |{{lang|kn|ಹ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಳ}}<br><small>(ള)</small> |{{lang|kn|ಳಾ}} |{{lang|kn|ಳಿ}} |{{lang|kn|ಳೀ}} |{{lang|kn|ಳು}} |{{lang|kn|ಳೂ}} |{{lang|kn|ಳೃ}} |{{lang|kn|ಳೄ}} |{{lang|kn|ಳೆ}} |{{lang|kn|ಳೇ}} |{{lang|kn|ಳೈ}} |{{lang|kn|ಳೊ}} |{{lang|kn|ಳೋ}} |{{lang|kn|ಳೌ}} |{{lang|kn|ಳಂ}} |{{lang|kn|ಳಃ}} |{{lang|kn|ಳ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೞ}}<br><small>(ഴ)</small> |{{lang|kn|ೞಾ}} |{{lang|kn|ೞಿ}} |{{lang|kn|ೞೀ}} |{{lang|kn|ೞು}} |{{lang|kn|ೞೂ}} |{{lang|kn|ೞೃ}} |{{lang|kn|ೞೄ}} |{{lang|kn|ೞೆ}} |{{lang|kn|ೞೇ}} |{{lang|kn|ೞೈ}} |{{lang|kn|ೞೊ}} |{{lang|kn|ೞೋ}} |{{lang|kn|ೞೌ}} |{{lang|kn|ೞಂ}} |{{lang|kn|ೞಃ}} |{{lang|kn|ೞ್}} |} {{Sticky table end}} == വ്യഞ്ജനങ്ങൾ == കന്നഡയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ ({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} വ്യഞ്ജന) പ്രധാനമായും '''വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും '''അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും രണ്ടായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു. === വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === നാവ് വായുടെ ഏതു ഭാഗത്താണ് സ്പർശിക്കുന്നത് എന്നതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള [[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|ഉച്ചാരണസ്ഥാനങ്ങൾ]] അനുസരിച്ചാണ് വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങളെ വിവിധ വർഗ്ഗങ്ങളായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നത്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}}<ref name="UnicodeKannada"/> ! style="background:darkred;"|[[അഘോഷം|<span style="color:#FFD300;">അഘോഷം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അനുനാസികം|<span style="color:#FFD300;">അനുനാസികം</span>]] |- ! style="background:darkred;"|[[കണ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">കണ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch=ಕ|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch=ಖ|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch=ಗ|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch=ಘ|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch=ಙ|ipa=ŋa}} |- ! style="background:darkred;"|[[താലവ്യം|<span style="color:#FFD300;">താലവ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch=ಚ|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch=ಛ|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch=ಜ|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch=ಝ|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch=ಞ|ipa=ɲad}} |- ! style="background:darkred;"|[[മൂർദ്ധന്യം|<span style="color:#FFD300;">മൂർദ്ധന്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch=ಟ|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch=ಠ|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch=ಡ|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch=ಢ|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch=ಣ|ipa=ɳa}} |- ! style="background:darkred;"|[[ദന്ത്യം|<span style="color:#FFD300;">ദന്ത്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch=ತ|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch=ಥ|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch=ದ|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch=ಧ|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch=ನ|ipa=n̪a}} |- ! style="background:darkred;"|[[ഓഷ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">ഓഷ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch=ಪ|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch=ಫ|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch=ಬ|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch=ಭ|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch=ಮ|ipa=ma}} |} === അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === മേൽപ്പറഞ്ഞ വർഗ്ഗീകരണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത വ്യഞ്ജനങ്ങളാണിവ: {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{large|ಱ}}|ipa=r|note={{noteTag|group=awargya|name=yardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ರ (ര) ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{large|ೞ}}|ipa=ɻa|note={{noteTag|group=awargya|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ಳ (ള) ഉപയോഗിക്കുന്നു. എന്നാൽ ബഡഗ ഭാഷ എഴുതാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{large|ೝ}}|ipa=ṉ|note={{noteTag|group=awargya|name=mardha|ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ ഉപയോഗത്തിലില്ല}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=awargya}} === ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ === ==== ചില്ലക്ഷരം ==== [[File:Kannada-archaic-n.png|thumb|100px|alt=Archaic n in Kannada script .|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ൻ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പഴയ രൂപം.]] കന്നഡ ലിപിയിൽ സ്വരസഹായം കൂടാതെ ഉച്ചരിക്കാവുന്ന ഏക [[ചില്ലക്ഷരം|ചില്ലക്ഷരമാണ്]] 'ൻ' ({{lang|kn|ೝ}}). '''നകാര പൊള്ളു''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು}}) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ അക്ഷരം പഴയ കന്നഡ കൃതികളിൽ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. 1980-കൾ വരെ ദക്ഷിണ കർണാടകയിലെ തീരദേശ മേഖലകളിൽ നിലനിന്നിരുന്ന ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ മുഖ്യധാരാ കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല. <ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20228r-kannada-nakaara-pollu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Nakaara Pollu |last=Srinidhi |first=A. |last2=Sreedatta |first2=A. |date=2021-01-07 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(നകാര പൊള്ളു)|tops=ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ೝ}}|ipa=ṉ}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ന + ്)|tops=ನ + ್|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ನ್}}|ipa=ṉ}} |} നിലവിൽ ഇതിനുപകരം {{lang|kn|ನ್}} (ന + വിരാമം) ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യം പരിഗണിച്ച് [[യൂണികോഡ്|യൂണികോഡ് 14.0]] പതിപ്പിൽ ഈ അക്ഷരത്തെ ഔദ്യോഗികമായി ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21016r-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #166 January 2021 on Script Proposals |publisher=Unicode Script Ad Hoc Group |date=2021-01-14 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ==== മൂർദ്ധന്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ==== പഴയ കന്നഡ സാഹിത്യത്തിൽ ആധുനിക മലയാളത്തിലെയും തമിഴിലെയും 'റ', 'ഴ' എന്നീ ഉച്ചാരണങ്ങൾക്ക് സമാനമായ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ നിലനിന്നിരുന്നു.<ref name="kannada literature">{{cite book |last=Rice |first=Edward P. |title=A History of Kanarese Literature |year=1921 |publisher=Oxford University Press |location=London |url=https://ignca.gov.in/Asi_data/21416.pdf|language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|14–15}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{huge|ಱ}}|ipa=r}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{huge|ೞ}}|ipa=ɻa}} |} [[File:Halmidi inscription10.png|thumb|right|[[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം|ഹൽമിഡി ശിലാശാസനത്തിൻ്റെ]] ലിഖിതങ്ങൾ]] ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. [[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ ഈ ലിഖിതത്തിലെ 8-10 വരികളിൽ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിൽ വൽക്കരിക്കുമ്പോൾ ഈ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കാണാം:<ref name="halmidi"/> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} ഇവ യഥാക്രമം 12-18 നൂറ്റാണ്ടുകളോടെ ഉപയോഗത്തിൽനിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമാവുകയും, പകരം {{lang|kn|ರ}} (ര), {{lang|kn|ಳ}} (ള) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ പ്രചാരത്തിൽ വരികയും ചെയ്തു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|11}} എന്നിരുന്നാലും, [[ബഡഗ ഭാഷ]] എഴുതാൻ {{lang|kn|ೞ}} (ഴ) ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. == കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ}} {{further|കൂട്ടക്ഷരം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്ക്]] (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}} അധവാ '''സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''')<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കന്നഡയിൽ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ എഴുതുമ്പോൾ, ആദ്യത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും രണ്ടാമത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം ആദ്യത്തേതിൻ്റെ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചെറിയ രൂപത്തിൽ ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ ചെറിയ കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളെ കന്നഡയിൽ '''ഒത്തു''' ({{lang|kn|ಒತ್ತು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|416-417}}<ref name="Kittel1903">{{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://archive.org/details/agrammarkannada00kittgoog/page/n34/mode/2up}}</ref>{{rp|10-15}} === കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുടെ രൂപങ്ങൾ (ഒത്തുകൾ) === മിക്ക വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കും അവയുടെ മുകളിലെ വര (തലക്കട്ട്) ഒഴിവാക്കി ചെറിയ രൂപത്തിൽ താഴെ എഴുതുന്ന രീതിയാണുള്ളത്. എന്നാൽ ത ({{lang|kn|ತ}}), ന ({{lang|kn|ನ}}), മ ({{lang|kn|ಮ}}), യ ({{lang|kn|ಯ}}), ര ({{lang|kn|ರ}}), ല ({{lang|kn|ಲ}}), വ ({{lang|kn|ವ}}), ശ ({{lang|kn|ಶ}}), സ ({{lang|kn|ಸ}}) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് അവയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങളാണുള്ളത്.<ref>{{cite web |title=Kannada Alphabet - Pronunciation and Language |url=https://omniglot.com/writing/kannada.htm |website=Omniglot |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ ഒത്തുകൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತು}})<ref name="UnicodeKannada"/> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಕ}}|tops=ക-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ക|ch={{huge|◌್ಕ}}|ipa=/ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಖ}}|tops=ഖ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഖ|ch={{huge|◌್ಖ}}|ipa=/kʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಗ}}|tops=ഗ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഗ|ch={{huge|◌್ಗ}}|ipa=/ga/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಘ}}|tops=ഘ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഘ|ch={{huge|◌್ಘ}}|ipa=/gʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಙ}}|tops=ങ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ|ch={{huge|◌್ಙ}}|ipa=/ŋa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಚ}}|tops=ച-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ച|ch={{huge|◌್ಚ}}|ipa=/t͡ʃa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಛ}}|tops=ഛ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഛ|ch={{huge|◌್ಛ}}|ipa=/t͡ʃʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಜ}}|tops=ജ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ജ|ch={{huge|◌್ಜ}}|ipa=/d͡ʒa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಝ}}|tops=ഝ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഝ|ch={{huge|◌್ಝ}}|ipa=/d͡ʒʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಞ}}|tops=ഞ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഞ|ch={{huge|◌್ಞ}}|ipa=/ɲa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಟ}}|tops=ട-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ട|ch={{huge|◌್ಟ}}|ipa=/ʈa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಠ}}|tops=ഠ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഠ|ch={{huge|◌್ಠ}}|ipa=/ʈʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಡ}}|tops=ഡ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ|ch={{huge|◌್ಡ}}|ipa=/ɖa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಢ}}|tops=ഢ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഢ|ch={{huge|◌್ಢ}}|ipa=/ɖʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಣ}}|tops=ണ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ണ|ch={{huge|◌್ಣ}}|ipa=/ɳa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ತ}}|tops=ത-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ത|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ತ}}}}|ipa=/t̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಥ}}|tops=ഥ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഥ|ch={{huge|◌್ಥ}}|ipa=/t̪ʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ದ}}|tops=ദ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ദ|ch={{huge|◌್ದ}}|ipa=/d̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಧ}}|tops=ധ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ധ|ch={{huge|◌್ಧ}}|ipa=/d̪ʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ನ}}|tops=ന-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ന|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ನ}}}}|ipa=/n̪a/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಪ}}|tops=പ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>പ|ch={{huge|◌್ಪ}}|ipa=/pa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಫ}}|tops=ഫ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഫ|ch={{huge|◌್ಫ}}|ipa=/pʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಬ}}|tops=ബ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ബ|ch={{huge|◌್ಬ}}|ipa=/ba/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಭ}}|tops=ഭ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഭ|ch={{huge|◌್ಭ}}|ipa=/bʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಮ}}|tops=മ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>മ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಮ}}}}|ipa=/ma/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಯ}}|tops=യ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>യ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಯ}}}}|ipa=/ja/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ರ}}|tops=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ര|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ರ}}}}|ipa=/ra/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಲ}}|tops=ല-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ല|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಲ}}}}|ipa=/la/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ವ}}|tops=വ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>വ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ವ}}}}|ipa=/ʋa/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಶ}}|tops=ശ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ശ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಶ}}}}|ipa=/ʃa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಷ}}|tops=ഷ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ|ch={{huge|◌್ಷ}}|ipa=/ʂa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಸ}}|tops=സ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>സ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಸ}}}}|ipa=/sa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಹ}}|tops=ഹ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഹ|ch={{huge|◌್ಹ}}|ipa=/ha/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಳ}}|tops=ള-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ള|ch={{huge|◌್ಳ}}|ipa=/ɭa/}} | |} <small>{{Legend|blue|ഈ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഒത്തുകൾ വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങൾ}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=otha}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ [[പഴയ കന്നഡ]] ഒത്തുകൾ |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಱ}}|tops=റ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>റ|ch={{huge|◌್ಱ}}|ipa=/ra/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ೞ}}|tops=ഴ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഴ|ch={{huge|◌್ೞ}}|ipa=/ɻa/}} |} കന്നഡയിൽ രണ്ട് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുള്ള 1296 മുഴുവൻ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും താഴെയുള്ള പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:70%" |കന്നഡ സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}}) !style="background:darkred;color:#FFD300;"| <small>വ്യഞ്ജനം<br>({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}})</small> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಕ }}}}<br><small>([[ക|<span style="color: white;">ക</span>]])</small>|ക|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಖ }}}}<br><small>([[ഖ|<span style="color: white;">ഖ</span>]])</small>|ഖ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಗ }}}}<br><small>([[ഗ|<span style="color: white;">ഗ</span>]])</small>|ഗ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಘ }}}}<br><small>([[ഘ|<span style="color: white;">ഘ</span>]])</small>|ഘ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಙ }}}}<br><small>([[ങ|<span style="color: white;">ങ</span>]])</small>|ങ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಚ }}}}<br><small>([[ച|<span style="color: white;">ച</span>]])</small>|ച|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಛ }}}}<br><small>([[ഛ|<span style="color: white;">ഛ</span>]])</small>|ഛ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಜ }}}}<br><small>([[ജ|<span style="color: white;">ജ</span>]])</small>|ജ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಝ }}}}<br><small>([[ഝ|<span style="color: white;">ഝ</span>]])</small>|ഝ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಞ }}}}<br><small>([[ഞ|<span style="color: white;">ഞ</span>]])</small>|ഞ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಟ }}}}<br><small>([[ട|<span style="color: white;">ട</span>]])</small>|ട|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಠ }}}}<br><small>([[ഠ|<span style="color: white;">ഠ</span>]])</small>|ഠ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಡ }}}}<br><small>([[ഡ|<span style="color: white;">ഡ</span>]])</small>|ഡ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಢ }}}}<br><small>([[ഢ|<span style="color: white;">ഢ</span>]])</small>|ഢ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಣ }}}}<br><small>([[ണ|<span style="color: white;">ണ</span>]])</small>|ണ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ತ }}}}<br><small>([[ത|<span style="color: white;">ത</span>]])</small>|ത|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಥ }}}}<br><small>([[ഥ|<span style="color: white;">ഥ</span>]])</small>|ഥ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ದ }}}}<br><small>([[ദ|<span style="color: white;">ദ</span>]])</small>|ദ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಧ }}}}<br><small>([[ധ|<span style="color: white;">ധ</span>]])</small>|ധ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ನ }}}}<br><small>([[ന|<span style="color: white;">ന</span>]])</small>|ന|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಪ }}}}<br><small>([[പ|<span style="color: white;">പ</span>]])</small>|പ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಫ }}}}<br><small>([[ഫ|<span style="color: white;">ഫ</span>]])</small>|ഫ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಬ }}}}<br><small>([[ബ|<span style="color: white;">ബ</span>]])</small>|ബ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಭ }}}}<br><small>([[ഭ|<span style="color: white;">ഭ</span>]])</small>|ഭ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಮ }}}}<br><small>([[മ|<span style="color: white;">മ</span>]])</small>|മ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಯ }}}}<br><small>([[യ|<span style="color: white;">യ</span>]])|യ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ರ }}}}<br><small>([[ര|<span style="color: white;">ര</span>]])|ര|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಱ }}}}<br><small>([[റ|<span style="color: white;">റ</span>]])</small>|റ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಲ }}}}<br><small>([[ല|<span style="color: white;">ല</span>]])</small>|ല|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ವ }}}}<br><small>([[വ|<span style="color: white;">വ</span>]])|വ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಶ }}}}<br><small>([[ശ|<span style="color: white;">ശ</span>]])</small>|ശ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಷ }}}}<br><small>([[ഷ|<span style="color: white;">ഷ</span>]])</small>|ഷ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಸ }}}}<br><small>([[സ|<span style="color: white;">സ</span>]])</small>|സ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಹ }}}}<br><small>([[ഹ|<span style="color: white;">ഹ</span>]])</small>|ഹ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಳ }}}}<br><small>([[ള|<span style="color: white;">ള</span>]])</small>|ള|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ೞ }}}}<br><small>([[ഴ|<span style="color: white;">ഴ</span>]])</small>|ഴ|dotted=no}}</span> |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಕ್}}}}<br><small>(ക്)</small> |style=color:#0048BA;"|'''ಕ್ಕ''' ||ಕ್ಖ ||ಕ್ಗ ||ಕ್ಘ ||ಕ್ಙ ||ಕ್ಚ ||ಕ್ಛ ||ಕ್ಜ ||ಕ್ಝ ||ಕ್ಞ ||ಕ್ಟ ||ಕ್ಠ ||ಕ್ಡ ||ಕ್ಢ ||ಕ್ಣ ||ಕ್ತ ||ಕ್ಥ ||ಕ್ದ ||ಕ್ಧ ||ಕ್ನ ||ಕ್ಪ ||ಕ್ಫ ||ಕ್ಬ ||ಕ್ಭ ||ಕ್ಮ ||ಕ್ಯ ||ಕ್ರ ||ಕ್ಱ ||ಕ್ಲ ||ಕ್ವ ||ಕ್ಶ ||style=color:#E23D28;"|'''ಕ್ಷ''' ||ಕ್ಸ ||ಕ್ಹ ||ಕ್ಳ ||ಕ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಖ್}}}}<br><small>(ഖ്)</small> |ಖ್ಕ ||style=color:#0048BA;"|'''ಖ್ಖ''' ||ಖ್ಗ ||ಖ್ಘ ||ಖ್ಙ ||ಖ್ಚ ||ಖ್ಛ ||ಖ್ಜ ||ಖ್ಝ ||ಖ್ಞ ||ಖ್ಟ ||ಖ್ಠ ||ಖ್ಡ ||ಖ್ಢ ||ಖ್ಣ ||ಖ್ತ ||ಖ್ಥ ||ಖ್ದ ||ಖ್ಧ ||ಖ್ನ ||ಖ್ಪ ||ಖ್ಫ ||ಖ್ಬ ||ಖ್ಭ ||ಖ್ಮ ||ಖ್ಯ ||ಖ್ರ ||ಖ್ಱ ||ಖ್ಲ ||ಖ್ವ ||ಖ್ಶ ||ಖ್ಷ ||ಖ್ಸ ||ಖ್ಹ ||ಖ್ಳ ||ಖ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಗ್}}}}<br><small>(ഗ്)</small> |ಗ್ಕ ||ಗ್ಖ ||style=color:#0048BA;"|'''ಗ್ಗ''' ||ಗ್ಘ ||ಗ್ಙ ||ಗ್ಚ ||ಗ್ಛ ||ಗ್ಜ ||ಗ್ಝ ||ಗ್ಞ ||ಗ್ಟ ||ಗ್ಠ ||ಗ್ಡ ||ಗ್ಢ ||ಗ್ಣ ||ಗ್ತ ||ಗ್ಥ ||ಗ್ದ ||ಗ್ಧ ||ಗ್ನ ||ಗ್ಪ ||ಗ್ಫ ||ಗ್ಬ ||ಗ್ಭ ||ಗ್ಮ ||ಗ್ಯ ||ಗ್ರ ||ಗ್ಱ ||ಗ್ಲ ||ಗ್ವ ||ಗ್ಶ ||ಗ್ಷ ||ಗ್ಸ ||ಗ್ಹ ||ಗ್ಳ ||ಗ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಘ್}}}}<br><small>(ഘ്)</small> |ಘ್ಕ ||ಘ್ಖ ||ಘ್ಗ ||style=color:#0048BA;"|'''ಘ್ಘ''' ||ಘ್ಙ ||ಘ್ಚ ||ಘ್ಛ ||ಘ್ಜ ||ಘ್ಝ ||ಘ್ಞ ||ಘ್ಟ ||ಘ್ಠ ||ಘ್ಡ ||ಘ್ಢ ||ಘ್ಣ ||ಘ್ತ ||ಘ್ಥ ||ಘ್ದ ||ಘ್ಧ ||ಘ್ನ ||ಘ್ಪ ||ಘ್ಫ ||ಘ್ಬ ||ಘ್ಭ ||ಘ್ಮ ||ಘ್ಯ ||ಘ್ರ ||ಘ್ಱ ||ಘ್ಲ ||ಘ್ವ ||ಘ್ಶ ||ಘ್ಷ ||ಘ್ಸ ||ಘ್ಹ ||ಘ್ಳ ||ಘ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಙ್}}}}<br><small>(ങ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu|അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്. }}</small> |ಙ್ಕ ||ಙ್ಖ ||ಙ್ಗ ||ಙ್ಘ ||style=color:#0048BA;"|'''ಙ್ಙ''' ||ಙ್ಚ ||ಙ್ಛ ||ಙ್ಜ ||ಙ್ಝ ||ಙ್ಞ ||ಙ್ಟ ||ಙ್ಠ ||ಙ್ಡ ||ಙ್ಢ ||ಙ್ಣ ||ಙ್ತ ||ಙ್ಥ ||ಙ್ದ ||ಙ್ಧ ||ಙ್ನ ||ಙ್ಪ ||ಙ್ಫ ||ಙ್ಬ ||ಙ್ಭ ||ಙ್ಮ ||ಙ್ಯ ||ಙ್ರ ||ಙ್ಱ ||ಙ್ಲ ||ಙ್ವ ||ಙ್ಶ ||ಙ್ಷ ||ಙ್ಸ ||ಙ್ಹ ||ಙ್ಳ ||ಙ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಚ್}}}}<br><small>(ച്)</small> |ಚ್ಕ ||ಚ್ಖ ||ಚ್ಗ ||ಚ್ಘ ||ಚ್ಙ ||style=color:#0048BA;"|'''ಚ್ಚ''' ||ಚ್ಛ ||ಚ್ಜ ||ಚ್ಝ ||ಚ್ಞ ||ಚ್ಟ ||ಚ್ಠ ||ಚ್ಡ ||ಚ್ಢ ||ಚ್ಣ ||ಚ್ತ ||ಚ್ಥ ||ಚ್ದ ||ಚ್ಧ ||ಚ್ನ ||ಚ್ಪ ||ಚ್ಫ ||ಚ್ಬ ||ಚ್ಭ ||ಚ್ಮ ||ಚ್ಯ ||ಚ್ರ ||ಚ್ಱ ||ಚ್ಲ ||ಚ್ವ ||ಚ್ಶ ||ಚ್ಷ ||ಚ್ಸ ||ಚ್ಹ ||ಚ್ಳ ||ಚ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಛ್}}}}<br><small>(ഛ്)</small> |ಛ್ಕ ||ಛ್ಖ ||ಛ್ಗ ||ಛ್ಘ ||ಛ್ಙ ||ಛ್ಚ ||style=color:#0048BA;"|'''ಛ್ಛ''' ||ಛ್ಜ ||ಛ್ಝ ||ಛ್ಞ ||ಛ್ಟ ||ಛ್ಠ ||ಛ್ಡ ||ಛ್ಢ ||ಛ್ಣ ||ಛ್ತ ||ಛ್ಥ ||ಛ್ದ ||ಛ್ಧ ||ಛ್ನ ||ಛ್ಪ ||ಛ್ಫ ||ಛ್ಬ ||ಛ್ಭ ||ಛ್ಮ ||ಛ್ಯ ||ಛ್ರ ||ಛ್ಱ ||ಛ್ಲ ||ಛ್ವ ||ಛ್ಶ ||ಛ್ಷ ||ಛ್ಸ ||ಛ್ಹ ||ಛ್ಳ ||ಛ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಜ್}}}}<br><small>(ജ്)</small> |ಜ್ಕ ||ಜ್ಖ ||ಜ್ಗ ||ಜ್ಘ ||ಜ್ಙ ||ಜ್ಚ ||ಜ್ಛ ||style=color:#0048BA;"|'''ಜ್ಜ''' ||ಜ್ಝ ||style=color:#E23D28;"|'''ಜ್ಞ''' ||ಜ್ಟ ||ಜ್ಠ ||ಜ್ಡ ||ಜ್ಢ ||ಜ್ಣ ||ಜ್ತ ||ಜ್ಥ ||ಜ್ದ ||ಜ್ಧ ||ಜ್ನ ||ಜ್ಪ ||ಜ್ಫ ||ಜ್ಬ ||ಜ್ಭ ||ಜ್ಮ ||ಜ್ಯ ||ಜ್ರ ||ಜ್ಱ ||ಜ್ಲ ||ಜ್ವ ||ಜ್ಶ ||ಜ್ಷ ||ಜ್ಸ ||ಜ್ಹ ||ಜ್ಳ ||ಜ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಝ್}}}}<br><small>(ഝ്)</small> |ಝ್ಕ ||ಝ್ಖ ||ಝ್ಗ ||ಝ್ಘ ||ಝ್ಙ ||ಝ್ಚ ||ಝ್ಛ ||ಝ್ಜ ||style=color:#0048BA;"|'''ಝ್ಝ''' ||ಝ್ಞ ||ಝ್ಟ ||ಝ್ಠ ||ಝ್ಡ ||ಝ್ಢ ||ಝ್ಣ ||ಝ್ತ ||ಝ್ಥ ||ಝ್ದ ||ಝ್ಧ ||ಝ್ನ ||ಝ್ಪ ||ಝ್ಫ ||ಝ್ಬ ||ಝ್ಭ ||ಝ್ಮ ||ಝ್ಯ ||ಝ್ರ ||ಝ್ಱ ||ಝ್ಲ ||ಝ್ವ ||ಝ್ಶ ||ಝ್ಷ ||ಝ್ಸ ||ಝ್ಹ ||ಝ್ಳ ||ಝ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಞ್}}}}<br><small>(ഞ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಞ್ಕ ||ಞ್ಖ ||ಞ್ಗ ||ಞ್ಘ ||ಞ್ಙ ||ಞ್ಚ ||ಞ್ಛ ||ಞ್ಜ ||ಞ್ಝ ||style=color:#0048BA;"|'''ಞ್ಞ''' ||ಞ್ಟ ||ಞ್ಠ ||ಞ್ಡ ||ಞ್ಢ ||ಞ್ಣ ||ಞ್ತ ||ಞ್ಥ ||ಞ್ದ ||ಞ್ಧ ||ಞ್ನ ||ಞ್ಪ ||ಞ್ಫ ||ಞ್ಬ ||ಞ್ಭ ||ಞ್ಮ ||ಞ್ಯ ||ಞ್ರ ||ಞ್ಱ ||ಞ್ಲ ||ಞ್ವ ||ಞ್ಶ ||ಞ್ಷ ||ಞ್ಸ ||ಞ್ಹ ||ಞ್ಳ ||ಞ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಟ್}}}}<br><small>(ട്)</small> |ಟ್ಕ ||ಟ್ಖ ||ಟ್ಗ ||ಟ್ಘ ||ಟ್ಙ ||ಟ್ಚ ||ಟ್ಛ ||ಟ್ಜ ||ಟ್ಝ ||ಟ್ಞ ||style=color:#0048BA;"|'''ಟ್ಟ''' ||ಟ್ಠ ||ಟ್ಡ ||ಟ್ಢ ||ಟ್ಣ ||ಟ್ತ ||ಟ್ಥ ||ಟ್ದ ||ಟ್ಧ ||ಟ್ನ ||ಟ್ಪ ||ಟ್ಫ ||ಟ್ಬ ||ಟ್ಭ ||ಟ್ಮ ||ಟ್ಯ ||ಟ್ರ ||ಟ್ಱ ||ಟ್ಲ ||ಟ್ವ ||ಟ್ಶ ||ಟ್ಷ ||ಟ್ಸ ||ಟ್ಹ ||ಟ್ಳ ||ಟ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಠ್}}}}<br><small>(ഠ്)</small> |ಠ್ಕ ||ಠ್ಖ ||ಠ್ಗ ||ಠ್ಘ ||ಠ್ಙ ||ಠ್ಚ ||ಠ್ಛ ||ಠ್ಜ ||ಠ್ಝ ||ಠ್ಞ ||ಠ್ಟ ||style=color:#0048BA;"|'''ಠ್ಠ''' ||ಠ್ಡ ||ಠ್ಢ ||ಠ್ಣ ||ಠ್ತ ||ಠ್ಥ ||ಠ್ದ ||ಠ್ಧ ||ಠ್ನ ||ಠ್ಪ ||ಠ್ಫ ||ಠ್ಬ ||ಠ್ಭ ||ಠ್ಮ ||ಠ್ಯ ||ಠ್ರ ||ಠ್ಱ ||ಠ್ಲ ||ಠ್ವ ||ಠ್ಶ ||ಠ್ಷ ||ಠ್ಸ ||ಠ್ಹ ||ಠ್ಳ ||ಠ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಡ್}}}}<br><small>(ഡ്)</small> |ಡ್ಕ |ಡ್ಖ ||ಡ್ಗ ||ಡ್ಘ ||ಡ್ಙ ||ಡ್ಚ ||ಡ್ಛ ||ಡ್ಜ ||ಡ್ಝ ||ಡ್ಞ ||ಡ್ಟ ||ಡ್ಠ ||style=color:#0048BA;"|'''ಡ್ಡ''' ||ಡ್ಢ ||ಡ್ಣ ||ಡ್ತ ||ಡ್ಥ ||ಡ್ದ ||ಡ್ಧ ||ಡ್ನ ||ಡ್ಪ ||ಡ್ಫ ||ಡ್ಬ ||ಡ್ಭ ||ಡ್ಮ ||ಡ್ಯ ||ಡ್ರ ||ಡ್ಱ ||ಡ್ಲ ||ಡ್ವ ||ಡ್ಶ ||ಡ್ಷ ||ಡ್ಸ ||ಡ್ಹ ||ಡ್ಳ ||ಡ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಢ್}}}}<br><small>(ഢ്)</small> |ಢ್ಕ ||ಢ್ಖ ||ಢ್ಗ ||ಢ್ಘ ||ಢ್ಙ ||ಢ್ಚ ||ಢ್ಛ ||ಢ್ಜ ||ಢ್ಝ ||ಢ್ಞ ||ಢ್ಟ ||ಢ್ಠ ||ಢ್ಡ ||style=color:#0048BA;"|'''ಢ್ಢ''' ||ಢ್ಣ ||ಢ್ತ ||ಢ್ಥ ||ಢ್ದ ||ಢ್ಧ ||ಢ್ನ ||ಢ್ಪ ||ಢ್ಫ ||ಢ್ಬ ||ಢ್ಭ ||ಢ್ಮ ||ಢ್ಯ ||ಢ್ರ ||ಢ್ಱ ||ಢ್ಲ ||ಢ್ವ ||ಢ್ಶ ||ಢ್ಷ ||ಢ್ಸ ||ಢ್ಹ ||ಢ್ಳ ||ಢ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಣ್}}}}<br><small>(ണ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಣ್ಕ ||ಣ್ಖ ||ಣ್ಗ ||ಣ್ಘ ||ಣ್ಙ ||ಣ್ಚ ||ಣ್ಛ ||ಣ್ಜ ||ಣ್ಝ ||ಣ್ಞ ||ಣ್ಟ ||ಣ್ಠ ||ಣ್ಡ ||ಣ್ಢ ||style=color:#0048BA;"|'''ಣ್ಣ''' ||ಣ್ತ ||ಣ್ಥ ||ಣ್ದ ||ಣ್ಧ ||ಣ್ನ ||ಣ್ಪ ||ಣ್ಫ ||ಣ್ಬ ||ಣ್ಭ ||ಣ್ಮ ||ಣ್ಯ ||ಣ್ರ ||ಣ್ಱ ||ಣ್ಲ ||ಣ್ವ ||ಣ್ಶ ||ಣ್ಷ ||ಣ್ಸ ||ಣ್ಹ ||ಣ್ಳ ||ಣ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ತ್}}}}<br><small>(ത്)</small> |ತ್ಕ ||ತ್ಖ ||ತ್ಗ ||ತ್ಘ ||ತ್ಙ ||ತ್ಚ ||ತ್ಛ ||ತ್ಜ ||ತ್ಝ ||ತ್ಞ ||ತ್ಟ ||ತ್ಠ ||ತ್ಡ ||ತ್ಢ ||ತ್ಣ ||style=color:#0048BA;"|'''ತ್ತ''' ||ತ್ಥ ||ತ್ದ ||ತ್ಧ ||ತ್ನ ||ತ್ಪ ||ತ್ಫ ||ತ್ಬ ||ತ್ಭ ||ತ್ಮ ||ತ್ಯ ||style=color:#E23D28;"|'''ತ್ರ''' ||ತ್ಱ ||ತ್ಲ ||ತ್ವ ||ತ್ಶ ||ತ್ಷ ||ತ್ಸ ||ತ್ಹ ||ತ್ಳ ||ತ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಥ್}}}}<br><small>(ഥ്)</small> |ಥ್ಕ ||ಥ್ಖ ||ಥ್ಗ ||ಥ್ಘ ||ಥ್ಙ ||ಥ್ಚ ||ಥ್ಛ ||ಥ್ಜ ||ಥ್ಝ ||ಥ್ಞ ||ಥ್ಟ ||ಥ್ಠ ||ಥ್ಡ ||ಥ್ಢ ||ಥ್ಣ ||ಥ್ತ ||style=color:#0048BA;"|'''ಥ್ಥ''' ||ಥ್ದ ||ಥ್ಧ ||ಥ್ನ ||ಥ್ಪ ||ಥ್ಫ ||ಥ್ಬ ||ಥ್ಭ ||ಥ್ಮ ||ಥ್ಯ ||ಥ್ರ ||ಥ್ಱ ||ಥ್ಲ ||ಥ್ವ ||ಥ್ಶ ||ಥ್ಷ ||ಥ್ಸ ||ಥ್ಹ ||ಥ್ಳ ||ಥ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ದ್}}}}<br><small>(ദ്)</small> |ದ್ಕ ||ದ್ಖ ||ದ್ಗ ||ದ್ಘ ||ದ್ಙ ||ದ್ಚ ||ದ್ಛ ||ದ್ಜ ||ದ್ಝ ||ದ್ಞ ||ದ್ಟ ||ದ್ಠ ||ದ್ಡ ||ದ್ಢ ||ದ್ಣ ||ದ್ತ ||ದ್ಥ ||style=color:#0048BA;"|'''ದ್ದ''' ||ದ್ಧ ||ದ್ನ ||ದ್ಪ ||ದ್ಫ ||ದ್ಬ ||ದ್ಭ ||ದ್ಮ ||ದ್ಯ ||ದ್ರ ||ದ್ಱ ||ದ್ಲ ||ದ್ವ ||ದ್ಶ ||ದ್ಷ ||ದ್ಸ ||ದ್ಹ ||ದ್ಳ ||ದ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಧ್}}}}<br><small>(ധ്)</small> |ಧ್ಕ ||ಧ್ಖ ||ಧ್ಗ ||ಧ್ಘ ||ಧ್ಙ ||ಧ್ಚ ||ಧ್ಛ ||ಧ್ಜ ||ಧ್ಝ ||ಧ್ಞ ||ಧ್ಟ ||ಧ್ಠ ||ಧ್ಡ ||ಧ್ಢ ||ಧ್ಣ ||ಧ್ತ ||ಧ್ಥ ||ಧ್ದ ||style=color:#0048BA;"|'''ಧ್ಧ''' ||ಧ್ನ ||ಧ್ಪ ||ಧ್ಫ ||ಧ್ಬ ||ಧ್ಭ ||ಧ್ಮ ||ಧ್ಯ ||ಧ್ರ ||ಧ್ಱ ||ಧ್ಲ ||ಧ್ವ ||ಧ್ಶ ||ಧ್ಷ ||ಧ್ಸ ||ಧ್ಹ ||ಧ್ಳ ||ಧ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ನ್}}}}<br><small>(ന്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ನ್ಕ ||ನ್ಖ ||ನ್ಗ ||ನ್ಘ ||ನ್ಙ ||ನ್ಚ ||ನ್ಛ ||ನ್ಜ ||ನ್ಝ ||ನ್ಞ ||ನ್ಟ ||ನ್ಠ ||ನ್ಡ ||ನ್ಢ ||ನ್ಣ ||ನ್ತ ||ನ್ಥ ||ನ್ದ ||ನ್ಧ ||style=color:#0048BA;"|'''ನ್ನ''' ||ನ್ಪ ||ನ್ಫ ||ನ್ಬ ||ನ್ಭ ||ನ್ಮ ||ನ್ಯ ||ನ್ರ ||ನ್ಱ ||ನ್ಲ ||ನ್ವ ||ನ್ಶ ||ನ್ಷ ||ನ್ಸ ||ನ್ಹ ||ನ್ಳ ||ನ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಪ್}}}}<br><small>(പ്)</small> |ಪ್ಕ ||ಪ್ಖ ||ಪ್ಗ ||ಪ್ಘ ||ಪ್ಙ ||ಪ್ಚ ||ಪ್ಛ ||ಪ್ಜ ||ಪ್ಝ ||ಪ್ಞ ||ಪ್ಟ ||ಪ್ಠ ||ಪ್ಡ ||ಪ್ಢ ||ಪ್ಣ ||ಪ್ತ ||ಪ್ಥ ||ಪ್ದ ||ಪ್ಧ ||ಪ್ನ ||style=color:#0048BA;"|'''ಪ್ಪ''' ||ಪ್ಫ ||ಪ್ಬ ||ಪ್ಭ ||ಪ್ಮ ||ಪ್ಯ ||ಪ್ರ ||ಪ್ಱ ||ಪ್ಲ ||ಪ್ವ ||ಪ್ಶ ||ಪ್ಷ ||ಪ್ಸ ||ಪ್ಹ ||ಪ್ಳ ||ಪ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಫ್}}}}<br><small>(ഫ്)</small> |ಫ್ಕ ||ಫ್ಖ ||ಫ್ಗ ||ಫ್ಘ ||ಫ್ಙ ||ಫ್ಚ ||ಫ್ಛ ||ಫ್ಜ ||ಫ್ಝ ||ಫ್ಞ ||ಫ್ಟ ||ಫ್ಠ ||ಫ್ಡ ||ಫ್ಢ ||ಫ್ಣ ||ಫ್ತ ||ಫ್ಥ ||ಫ್ದ ||ಫ್ಧ ||ಫ್ನ ||ಫ್ಪ ||style=color:#0048BA;"|'''ಫ್ಫ''' ||ಫ್ಬ ||ಫ್ಭ ||ಫ್ಮ ||ಫ್ಯ ||ಫ್ರ ||ಫ್ಱ ||ಫ್ಲ ||ಫ್ವ ||ಫ್ಶ ||ಫ್ಷ ||ಫ್ಸ ||ಫ್ಹ ||ಫ್ಳ ||ಫ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಬ್}}}}<br><small>(ബ്)</small> |ಬ್ಕ ||ಬ್ಖ ||ಬ್ಗ ||ಬ್ಘ ||ಬ್ಙ ||ಬ್ಚ ||ಬ್ಛ ||ಬ್ಜ ||ಬ್ಝ ||ಬ್ಞ ||ಬ್ಟ ||ಬ್ಠ ||ಬ್ಡ ||ಬ್ಢ ||ಬ್ಣ ||ಬ್ತ ||ಬ್ಥ ||ಬ್ದ ||ಬ್ಧ ||ಬ್ನ ||ಬ್ಪ ||ಬ್ಫ ||style=color:#0048BA;"|'''ಬ್ಬ''' ||ಬ್ಭ ||ಬ್ಮ ||ಬ್ಯ ||ಬ್ರ ||ಬ್ಱ ||ಬ್ಲ ||ಬ್ವ ||ಬ್ಶ ||ಬ್ಷ ||ಬ್ಸ ||ಬ್ಹ ||ಬ್ಳ ||ಬ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಭ್}}}}<br><small>(ഭ്)</small> |ಭ್ಕ ||ಭ್ಖ ||ಭ್ಗ ||ಭ್ಘ ||ಭ್ಙ ||ಭ್ಚ ||ಭ್ಛ ||ಭ್ಜ ||ಭ್ಝ ||ಭ್ಞ ||ಭ್ಟ ||ಭ್ಠ ||ಭ್ಡ ||ಭ್ಢ ||ಭ್ಣ ||ಭ್ತ ||ಭ್ಥ ||ಭ್ದ ||ಭ್ಧ ||ಭ್ನ ||ಭ್ಪ ||ಭ್ಫ ||ಭ್ಬ ||style=color:#0048BA;"|'''ಭ್ಭ''' ||ಭ್ಮ ||ಭ್ಯ ||ಭ್ರ ||ಭ್ಱ ||ಭ್ಲ ||ಭ್ವ ||ಭ್ಶ ||ಭ್ಷ ||ಭ್ಸ ||ಭ್ಹ ||ಭ್ಳ ||ಭ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಮ್}}}}<br><small>(മ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಮ್ಕ ||ಮ್ಖ ||ಮ್ಗ ||ಮ್ಘ ||ಮ್ಙ ||ಮ್ಚ ||ಮ್ಛ ||ಮ್ಜ ||ಮ್ಝ ||ಮ್ಞ ||ಮ್ಟ ||ಮ್ಠ ||ಮ್ಡ ||ಮ್ಢ ||ಮ್ಣ ||ಮ್ತ ||ಮ್ಥ ||ಮ್ದ ||ಮ್ಧ ||ಮ್ನ ||ಮ್ಪ ||ಮ್ಫ ||ಮ್ಬ ||ಮ್ಭ ||style=color:#0048BA;"|'''ಮ್ಮ''' ||ಮ್ಯ ||ಮ್ರ ||ಮ್ಱ ||ಮ್ಲ ||ಮ್ವ ||ಮ್ಶ ||ಮ್ಷ ||ಮ್ಸ ||ಮ್ಹ ||ಮ್ಳ ||ಮ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಯ್}}}}<br><small>(യ്)</small> |ಯ್ಕ ||ಯ್ಖ ||ಯ್ಗ ||ಯ್ಘ ||ಯ್ಙ ||ಯ್ಚ ||ಯ್ಛ ||ಯ್ಜ ||ಯ್ಝ ||ಯ್ಞ ||ಯ್ಟ ||ಯ್ಠ ||ಯ್ಡ ||ಯ್ಢ ||ಯ್ಣ ||ಯ್ತ ||ಯ್ಥ ||ಯ್ದ ||ಯ್ಧ ||ಯ್ನ ||ಯ್ಪ ||ಯ್ಫ ||ಯ್ಬ ||ಯ್ಭ ||ಯ್ಮ ||style=color:#0048BA;"|'''ಯ್ಯ''' ||ಯ್ರ ||ಯ್ಱ ||ಯ್ಲ ||ಯ್ವ ||ಯ್ಶ ||ಯ್ಷ ||ಯ್ಸ ||ಯ್ಹ ||ಯ್ಳ ||ಯ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}}<br><small>(ര്){{noteTag|group=conjunct|name=arku|ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി {{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}} വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" എന്ന ചിഹ്നമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}</small> |'''ರ್ಕ''' ||'''ರ್ಖ''' ||'''ರ್ಗ''' ||'''ರ್ಘ''' ||'''ರ್ಙ''' ||'''ರ್ಚ''' ||'''ರ್ಛ''' ||'''ರ್ಜ''' ||'''ರ್ಝ''' ||'''ರ್ಞ''' ||'''ರ್ಟ''' ||'''ರ್ಠ''' ||'''ರ್ಡ''' ||'''ರ್ಢ''' ||'''ರ್ಣ''' ||'''ರ್ತ''' ||'''ರ್ಥ''' ||'''ರ್ದ''' ||'''ರ್ಧ''' ||'''ರ್ನ''' ||'''ರ್ಪ''' ||'''ರ್ಫ''' ||'''ರ್ಬ''' ||'''ರ್ಭ''' ||'''ರ್ಮ''' ||'''ರ್ಯ''' ||style=color:#0048BA;"|'''ರ್ರ''' ||'''ರ್ಱ''' ||'''ರ್ಲ''' ||'''ರ್ವ''' ||'''ರ್ಶ''' ||'''ರ್ಷ''' ||'''ರ್ಸ''' ||'''ರ್ಹ''' ||'''ರ್ಳ''' ||'''ರ್ೞ''' |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಱ್}}}}<br><small>(റ്)</small> |ಱ್ಕ ||ಱ್ಖ ||ಱ್ಗ ||ಱ್ಘ ||ಱ್ಙ ||ಱ್ಚ ||ಱ್ಛ ||ಱ್ಜ ||ಱ್ಝ ||ಱ್ಞ ||ಱ್ಟ ||ಱ್ಠ ||ಱ್ಡ ||ಱ್ಢ ||ಱ್ಣ ||ಱ್ತ ||ಱ್ಥ ||ಱ್ದ ||ಱ್ಧ ||ಱ್ನ ||ಱ್ಪ ||ಱ್ಫ ||ಱ್ಬ ||ಱ್ಭ ||ಱ್ಮ ||ಱ್ಯ ||ಱ್ರ ||style=color:#0048BA;"|'''ಱ್ಱ''' ||ಱ್ಲ ||ಱ್ವ ||ಱ್ಶ ||ಱ್ಷ ||ಱ್ಸ ||ಱ್ಹ ||ಱ್ಳ ||ಱ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಲ್}}}}<br><small>(ല്)</small> |ಲ್ಕ ||ಲ್ಖ ||ಲ್ಗ ||ಲ್ಘ ||ಲ್ಙ ||ಲ್ಚ ||ಲ್ಛ ||ಲ್ಜ ||ಲ್ಝ ||ಲ್ಞ ||ಲ್ಟ ||ಲ್ಠ ||ಲ್ಡ ||ಲ್ಢ ||ಲ್ಣ ||ಲ್ತ ||ಲ್ಥ ||ಲ್ದ ||ಲ್ಧ ||ಲ್ನ ||ಲ್ಪ ||ಲ್ಫ ||ಲ್ಬ ||ಲ್ಭ ||ಲ್ಮ ||ಲ್ಯ ||ಲ್ರ ||ಲ್ಱ ||style=color:#0048BA;"|'''ಲ್ಲ''' ||ಲ್ವ ||ಲ್ಶ ||ಲ್ಷ ||ಲ್ಸ ||ಲ್ಹ ||ಲ್ಳ ||ಲ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ವ್}}}}<br><small>(വ്)</small> |ವ್ಕ ||ವ್ಖ ||ವ್ಗ ||ವ್ಘ ||ವ್ಙ ||ವ್ಚ ||ವ್ಛ ||ವ್ಜ ||ವ್ಝ ||ವ್ಞ ||ವ್ಟ ||ವ್ಠ ||ವ್ಡ ||ವ್ಢ ||ವ್ಣ ||ವ್ತ ||ವ್ಥ ||ವ್ದ ||ವ್ಧ ||ವ್ನ ||ವ್ಪ ||ವ್ಫ ||ವ್ಬ ||ವ್ಭ ||ವ್ಮ ||ವ್ಯ ||ವ್ರ ||ವ್ಱ ||ವ್ಲ ||style=color:#0048BA;"|'''ವ್ವ''' ||ವ್ಶ ||ವ್ಷ ||ವ್ಸ ||ವ್ಹ ||ವ್ಳ ||ವ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಶ್}}}}<br><small>(ശ്)</small> |ಶ್ಕ ||ಶ್ಖ ||ಶ್ಗ ||ಶ್ಘ ||ಶ್ಙ ||ಶ್ಚ ||ಶ್ಛ ||ಶ್ಜ ||ಶ್ಝ ||ಶ್ಞ ||ಶ್ಟ ||ಶ್ಠ ||ಶ್ಡ ||ಶ್ಢ ||ಶ್ಣ ||ಶ್ತ ||ಶ್ಥ ||ಶ್ದ ||ಶ್ಧ ||ಶ್ನ ||ಶ್ಪ ||ಶ್ಫ ||ಶ್ಬ ||ಶ್ಭ ||ಶ್ಮ ||ಶ್ಯ ||ಶ್ರ ||ಶ್ಱ ||ಶ್ಲ ||ಶ್ವ ||style=color:#0048BA;"|'''ಶ್ಶ''' ||ಶ್ಷ ||ಶ್ಸ ||ಶ್ಹ ||ಶ್ಳ ||ಶ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಷ್}}}}<br><small>(ഷ്)</small> |ಷ್ಕ ||ಷ್ಖ ||ಷ್ಗ ||ಷ್ಘ ||ಷ್ಙ ||ಷ್ಚ ||ಷ್ಛ ||ಷ್ಜ ||ಷ್ಝ ||ಷ್ಞ ||ಷ್ಟ ||ಷ್ಠ ||ಷ್ಡ ||ಷ್ಢ ||ಷ್ಣ ||ಷ್ತ ||ಷ್ಥ ||ಷ್ದ ||ಷ್ಧ ||ಷ್ನ ||ಷ್ಪ ||ಷ್ಫ ||ಷ್ಬ ||ಷ್ಭ ||ಷ್ಮ ||ಷ್ಯ ||ಷ್ರ ||ಷ್ಱ ||ಷ್ಲ ||ಷ್ವ ||ಷ್ಶ ||style=color:#0048BA;"|'''ಷ್ಷ''' ||ಷ್ಸ ||ಷ್ಹ ||ಷ್ಳ ||ಷ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಸ್}}}}<br><small>(സ്)</small> |ಸ್ಕ ||ಸ್ಖ ||ಸ್ಗ ||ಸ್ಘ ||ಸ್ಙ ||ಸ್ಚ ||ಸ್ಛ ||ಸ್ಜ ||ಸ್ಝ ||ಸ್ಞ ||ಸ್ಟ ||ಸ್ಠ ||ಸ್ಡ ||ಸ್ಢ ||ಸ್ಣ ||ಸ್ತ ||ಸ್ಥ ||ಸ್ದ ||ಸ್ಧ ||ಸ್ನ ||ಸ್ಪ ||ಸ್ಫ ||ಸ್ಬ ||ಸ್ಭ ||ಸ್ಮ ||ಸ್ಯ ||ಸ್ರ ||ಸ್ಱ ||ಸ್ಲ ||ಸ್ವ ||ಸ್ಶ ||ಸ್ಷ ||style=color:#0048BA;"|'''ಸ್ಸ''' ||ಸ್ಹ ||ಸ್ಳ ||ಸ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{large|{{script|Knda|ಹ್}}}}<br><small>(ഹ്)</small> |ಹ್ಕ ||ಹ್ಖ ||ಹ್ಗ ||ಹ್ಘ ||ಹ್ಙ ||ಹ್ಚ ||ಹ್ಛ ||ಹ್ಜ ||ಹ್ಝ ||ಹ್ಞ ||ಹ್ಟ ||ಹ್ಠ ||ಹ್ಡ ||ಹ್ಢ ||ಹ್ಣ ||ಹ್ತ ||ಹ್ಥ ||ಹ್ದ ||ಹ್ಧ ||ಹ್ನ ||ಹ್ಪ ||ಹ್ಫ ||ಹ್ಬ ||ಹ್ಭ ||ಹ್ಮ ||ಹ್ಯ ||ಹ್ರ ||ಹ್ಱ ||ಹ್ಲ ||ಹ್ವ ||ಹ್ಶ ||ಹ್ಷ ||ಹ್ಸ ||style=color:#0048BA;"|'''ಹ್ಹ''' ||ಹ್ಳ ||ಹ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಳ್}}}}<br><small>(ള്)</small> |ಳ್ಕ ||ಳ್ಖ ||ಳ್ಗ ||ಳ್ಘ ||ಳ್ಙ ||ಳ್ಚ ||ಳ್ಛ ||ಳ್ಜ ||ಳ್ಝ ||ಳ್ಞ ||ಳ್ಟ ||ಳ್ಠ ||ಳ್ಡ ||ಳ್ಢ ||ಳ್ಣ ||ಳ್ತ ||ಳ್ಥ ||ಳ್ದ ||ಳ್ಧ ||ಳ್ನ ||ಳ್ಪ ||ಳ್ಫ ||ಳ್ಬ ||ಳ್ಭ ||ಳ್ಮ ||ಳ್ಯ ||ಳ್ರ ||ಳ್ಱ ||ಳ್ಲ ||ಳ್ವ ||ಳ್ಶ ||ಳ್ಷ ||ಳ್ಸ ||ಳ್ಹ ||style=color:#0048BA;"|'''ಳ್ಳ''' ||ಳ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ೞ್}}}}<br><small>(ഴ്)</small> |ೞ್ಕ ||ೞ್ಖ ||ೞ್ಗ ||ೞ್ಘ ||ೞ್ಙ ||ೞ್ಚ ||ೞ್ಛ ||ೞ್ಜ ||ೞ್ಝ ||ೞ್ಞ ||ೞ್ಟ ||ೞ್ಠ ||ೞ್ಡ ||ೞ್ಢ ||ೞ್ಣ ||ೞ್ತ ||ೞ್ಥ ||ೞ್ದ ||ೞ್ಧ ||ೞ್ನ ||ೞ್ಪ ||ೞ್ಫ ||ೞ್ಬ ||ೞ್ಭ ||ೞ್ಮ ||ೞ್ಯ ||ೞ್ರ ||ೞ್ಱ ||ೞ್ಲ ||ೞ್ವ ||ೞ್ಶ ||ೞ್ಷ ||ೞ್ಸ ||ೞ್ಹ ||ೞ್ಳ ||style=color:#0048BA;"|'''ೞ್ೞ''' |} {{Sticky table end}} <small>{{Legend|#0048BA|ഇവ കന്നഡയിലെ ദ്വിത്വാക്ഷരങ്ങളാണ് ({{lang|kn|{{script|Knda|ದ್ವಿತ್ವಾಕ್ಷರ}}}}).}}</small> <small>{{Legend|#E23D28|ഇവ താഴെ ഒത്തക്ഷരങ്ങളായി എഴുതുന്ന സംസ്കൃത മൂലമുള്ള കൂട്ടക്ഷരങ്ങളാണ്.}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=conjunct}} കന്നഡയിൽ പൊതുവായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ അടങ്ങിയ ചില ഉദാഹരണങ്ങൾ:<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|10}} {| class="wikitable" style="text-align:center;font-size:15px" ! കന്നഡ വാക്ക് ! മലയാള ഉച്ചാരണം ! മലയാള പരിഭാഷ |- | {{lang|kn|ಅಕ್ಕ}} || അക്ക || ചേച്ചി |- | {{lang|kn|ಉತ್ಖನ}} || ഉത്ഖന || ഉത്ഖനനം |- | {{lang|kn|ಹಗ್ಗ}} || ഹഗ്ഗ || കയർ |- | {{lang|kn|ಹೆಚ್ಚು}} || ഹെച്ചു || കൂടുതൽ |- | {{lang|kn|ಮ್ಲೇಚ್ಛ}} || മ്ലേച്ഛ || വിദേശി |- | {{lang|kn|ಅಜ್ಜ}} || അജ്ജ || മുത്തച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಜ್ಞಾನ}} || ജ്ഞാന || ജ്ഞാനം |- | {{lang|kn|ಬೆಟ್ಟ}} || ബെട്ട || കുന്ന് |- | {{lang|kn|ದಡ್ಡ}} || ദദ്ദ || മണ്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಣ್ಣಾ}} || അണ്ണ || ചേട്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಪ್ಪ}} || അപ്പ || അച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಕೊಬ್ಬು}} || കൊബ്ബു || കൊഴുപ്പ് |- | {{lang|kn|ಉದ್ಭವ}} || ഉദ്ഭവ || ഉത്ഭവം |- | {{lang|kn|ಅಮ್ಮ}} || അമ്മ || അമ്മ |- | {{lang|kn|ಅಯ್ಯ}} || അയ്യ || സർ {{efn|അങ്ങേയറ്റം ബഹുമാനത്തോടെ ഒരാളെ അഭിസംബോധന ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു}} |- | {{lang|kn|ಪ್ರಭಾವ}} || പ്രഭാവ || സ്വാധീനം |- | {{lang|kn|ಕ್ಲಿಷ್ಟ}} || ക്ലിഷ്ട || ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവ |- | {{lang|kn|ತತ್ವ}} || തത്വ || തത്വം |- | {{lang|kn|ಉತ್ಸವ}} || ഉത്സവ || ഉത്സവം |- | {{lang|kn|ಕಳ್ಳ}} || കള്ള || കള്ളൻ |} === ര ({{lang|kn|ರ}}) അക്ഷരത്തിൻ്റെ പ്രത്യേകതകൾ === [[File:Kannada archaic shrii.png|thumb|100px|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ಶ್ರೀ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പ്രാചീന "ശ്രീ".<ref name="kannadashri"/>]] കൂട്ടക്ഷരങ്ങളിൽ 'ര' ({{lang|kn|ರ}}) എന്ന അക്ഷരം വരുന്ന സ്ഥാനത്തിനനുസരിച്ച് അതിന് രണ്ട് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളുണ്ട്:<ref name="Schiffman" />{{rp|5–8}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ರ (ര) പ്രത്യേകതകൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=അർക്കാവൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} |} ==== അർക്കാവൊത്തു ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}) ==== ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, മലയാളത്തിലെ 'ർ' എന്നതിന് സമാനമായ ഉച്ചാരണം ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് മുൻപ് വന്നാൽ കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇത് അക്ഷരത്തിന് മുകളിലായി വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന ' {{lang|kn|ರ್}} ' എന്ന ചിഹ്നമാണ്. *'''ഉദാഹരണം:''' "കർണാടക" ({{lang|kn|ಕರ್ನಾಟಕ}}) എന്ന വാക്കിലെ /r̥n/ എന്ന ഉച്ചാരണം ർനാ ({{lang|kn|ರ್ನಾ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ ര‍്നാ ({{lang|kn|ರ‍್ನಾ}}) എന്നല്ല. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+അർക്കാവൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ക)|tops=ರ್ + ಕ|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥k/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത)|tops=ರ್ + ತ|l=kn|s=knda|ml=ർത|ch={{large|ರ್ತ}}|ipa=/r̥t̪/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ന)|tops=ರ್ + ನ|l=kn|s=knda|ml=ർന|ch={{large|ರ್ನ}}|ipa=/r̥n/}} |} ഉച്ചാരണത്തിൽ 'ര' ആദ്യം വരുമെങ്കിലും എഴുതുമ്പോൾ ഈ ചിഹ്നം രണ്ടാമതാണ് ചേർക്കുന്നത്. ==== ര-ഒത്തു ==== രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം 'ര' വരുമ്പോൾ അത് താഴെ വലതുവശത്തായി ' {{lang|kn|್ರ}} ' എന്ന രൂപത്തിൽ എഴുതുന്നു. *'''ഉദാഹരണം:''' പ്ര ({{lang|kn|ಪ್ರ}}), ക്ര ({{lang|kn|ಕ್ರ}}). {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ര-വൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-വൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=്ര|ch={{large|್ರ}}|ipa=/r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ര)|tops=ಕ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(പ് + ര)|tops=ಪ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=പ്ര|ch={{large|ಪ್ರ}}|ipa=/pr̥a/}} |} === അനുനാസികങ്ങളും അനുസ്വാരവും === {{lang|kn|ಙ}} (ങ), {{lang|kn|ಞ}} (ഞ), {{lang|kn|ಣ}} (ണ), {{lang|kn|ನ}} (ന), {{lang|kn|ಮ}} (മ) എന്നീ അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്.<ref>{{cite book |last=Sridhar |first=S. N. |title=Kannada (Descriptive Grammars) |year=1990 |publisher=Routledge |pages=290–292 |isbn=978-0-415-00317-9}}</ref> *'''ഉദാഹരണം:''' 'ബെംഗളൂരു' ({{lang|kn|ಬೆಂಗಳೂರು}}) എന്ന വാക്കിലെ /ങ്ഗ/ എന്നത് സാധാരണയായി /ംഗ/ ({{lang|kn|ಂಗ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ {{lang|kn|ಙ್ಗ}} ({{lang|kn|ಬೆಙ್ಗಳೂರು}}) എന്നല്ല. {{efn|ഉപയോഗിക്കുന്ന കമ്പ്യൂട്ടർ ഫോണ്ടിനനുസരിച്ച് ഡിജിറ്റൽ ഇടങ്ങളിൽ ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ ചിലപ്പോൾ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ വന്നേക്കാം.}} === സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ === കന്നഡയിൽ മൂന്നോ അതിലധികമോ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നും കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ആദ്യത്തെ അക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും, തുടർന്നുവരുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ ഒന്നിലധികം കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളായി (വൊത്തുകൾ) ക്രമത്തിൽ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ മുകളിൽ നിന്ന് താഴേക്കും ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തുമായാണ് വായിക്കേണ്ടത്. '''ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''' [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman">{{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |pages=45–47 |isbn=978-0-295-96031-9}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+സംസ്കൃത ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(സ് + ത് + ്ര)|tops=ಸ್ + ತ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര|ch={{huge|ಸ್ತ್ರೀ}}|ipa=/st̪r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഷ് + ട് + ്ര)|tops=ಷ್ + ಟ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ്ട്ര|ch={{huge|ಷ್ಟ್ರ}}|ipa=/ʂʈr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ്)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ}}|ipa=/kʂma/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ത് + സ് + ്യ)|tops=ತ್ + ಸ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ത്സ്യ|ch={{huge|ತ್ಸ್ಯ}}|ipa=/t̪sja/}} |} [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman" /> പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''മാഡ്സ്താനെ''' ({{lang|kn|ಮಾಡ್ಸ್ತಾನೆ}}): "അവൻ ചെയ്യിപ്പിക്കുന്നു" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. {{efn|"മാഡു" (ചെയ്യുക) എന്നതിനൊപ്പം പ്രയോജക പ്രത്യയമായ "ഇസു" ചേർന്ന് "മാഡിസു" ({{lang|kn|ಮಾಡಿಸು}}) എന്നാകുന്നു. ഇതിനൊപ്പം "താനെ" (ಅವನು - അവൻ) ചേരുമ്പോഴാണ് ഈ പദമുണ്ടാകുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ಡ್ಸ್ತ''' (ഡ്സ്ത) ഡ് + സ് + ത് ({{lang|kn|ಡ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം രൂപപ്പെടുന്നു. * '''തോർസ്തീനി''' ({{lang|kn|ತೋರ್ಸ್ತೀನಿ}}): "ഞാൻ കാണിച്ചുതരാം" എന്നാണ് അർത്ഥം.{{efn|തോരു (കാണിക്കുക) + ഇസു (പ്രയോജക പ്രത്യയം) + തീനി (ഞാൻ) എന്നിവ ചേർന്നാണ് ഈ പദം രൂപപ്പെടുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ರ್ಸ್ತ''' (ർസ്ത) എന്നത് ർ + സ് + ത് ({{lang|kn|ರ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന തനതായ കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരമാണ്. * '''ഉൾസ്കൊണ്ടു''' ({{lang|kn|ಉಳ್ಸ್ಕೊಂಡು}}): "സംരക്ഷിച്ച്" അല്ലെങ്കിൽ "ബാക്കിവെച്ച്" എന്നർത്ഥം വരുന്നു.{{efn|ഉളിസു + കൊണ്ടു -> ഉൾസ്കൊണ്ടു.}} ഇതിലെ '''ಳ್ಸ್ಕ''' (ൾസ്ക) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ള് + സ് + ക് ({{lang|kn|ಳ್ + ಸ್ + ಕ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഡ് + സ് + ത്)|tops=ಡ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ്സ്ത|ch={{huge|ಡ್ಸ್ತ}}|ipa=/ɖst̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത്)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ർസ്ത|ch={{huge|ರ್ಸ್ತ}}|ipa=/r̥st̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ള് + സ് + ക്)|tops=ಳ್ + ಸ್ + ಕ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ൾസ്ക|ch={{huge|ಳ್ಸ್ಕ}}|ipa=/ɭska/}} |} മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷകളിൽ]] നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, സംസാരഭാഷയിലെ ഇത്തരം ഉച്ചാരണങ്ങളെ അതേപടി ലിപിയിലേക്ക് പകർത്താൻ കന്നഡയിലെ കൂട്ടക്ഷര വ്യവസ്ഥ (വൊത്തുകൾ) വലിയ രീതിയിൽ സഹായിക്കുന്നുണ്ട്. '''ചതുർസംയുക്താക്ഷരം''' കന്നഡയിൽ നാല് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന അതിസങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും കടമെടുത്ത പദങ്ങളിലാണ് ഇവ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഒരു പൂർണ്ണ അക്ഷരത്തിനൊപ്പം മൂന്ന് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങൾ (വൊത്തുകൾ) കൂടിയോ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു അർക്കാവൊത്തും രണ്ട് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുമോ ചേർന്നാണ് അക്ഷരം എഴുതുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''ദാർഷ്ട്യ''' ({{lang|kn|ದಾರ್ಷ್ಟ್ಯ}}): "അഹങ്കാരം" അല്ലെങ്കിൽ "ധിക്കാരം" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}''' (ർഷ്ട്യ) എന്ന അക്ഷരത്തിൽ ർ + ഷ് + ട് + യ് ({{lang|kn|ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നാണിത് ഉണ്ടാകുന്നത്. * '''അസ്ത്ര്യ''' ({{lang|kn|ಅಸ್ತ್ರ್ಯ}}): "അസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}''' (സ്ത്ര്യ), സ് + ത് + ര് + യ് ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നതാണ്. * '''ലക്ഷ്മ്യ''' ({{lang|kn|ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}): "ലക്ഷ്മിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}''' (ക്ഷ്മ്യ) എന്നതും 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ (ക് + ഷ് + മ് + യ്) ഒന്നിച്ച് ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരമാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ചതുർസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ഷ് + ട് + ്യ)|tops=ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർഷ്ട്യ|ch={{huge|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}|ipa=/r̥ʂʈja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത് + ്യ)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര്യ|ch={{huge|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}|ipa=/st̪r̥ja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ് + ്യ)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ്യ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}|ipa=/kʂmja/}} |} കന്നഡയുടെ തനതായ വാക്കുകളിൽ നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഇല്ല. '''പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം''' നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മാത്രമല്ല, അപൂർവ്വമായി അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ വരെ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും കന്നഡ ലിപിയിലുണ്ട്. "പൂർണ്ണത" എന്ന് അർത്ഥമ്മുള്ള ''കാർത്സ്ന്യ'' ({{lang|kn|ಕಾರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന സംസ്കൃത വാക്ക് ഉത്തമ്മ ഉദാഹരണമാണ്.<ref name="stiehl_devanagari_writing">{{cite web |last1=Stiehl |first1=Ulrich |title=Devanagari-Schreibübungen |url=http://www.sanskritweb.net/deutsch/devanagari.pdf |accessdate=24 July 2017 |website=www.sanskritweb.net}}</ref> ഇതിലെ 'ർത്സ്ന്യ' ({{lang|kn|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ർ, ത്, സ്, ന്, യ് ({{lang|kn|ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ಯ್}}) എന്നിങ്ങനെ അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളുടെ സ്വരമില്ലാത്ത രൂപങ്ങൾ ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{cite web |title=Kannada Script Details |url=https://scriptsource.org/cms/scripts/page.php?item_id=script_detail&key=Knda |website=ScriptSource |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026 |page=20}}</ref> മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ് സംസ്കൃത വാക്ക് {{lang|kn|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}} (ങ്ക്ഷ്ണ്വ). {{efn| "''കടിക്കുന്ന''" എന്നർത്ഥം വരുന്ന {{lang|sa|दङ्क्ष्णु}} (ദംക്ഷ്ണു) എന്ന സംസ്കൃത നാമവിശേഷണം പുല്ലിംഗം, സ്ത്രീലിംഗം എന്നിവയുടെ ദ്വിവചനത്തിൽ ഷഷ്ഠി, സപ്തമി വിഭക്തികളിൽ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ {{lang|sa|दङ्क्ष्ण्वोः}} (ദങ്ക്ഷ്ണ്വോഃ) എന്ന രൂപം പ്രാപിക്കുന്നു. ഇതിനോട് സാമ്യമുള്ള മറ്റൊരു രൂപം ('''{{lang|sa|दङ्क्ष्णवः}}''' - ദങ്ക്ഷ്ണവഃ) ശുക്ല യജുർവേദത്തിലെ വാജസനേയി സംഹിതയിൽ (അധ്യായം 15, ശ്ലോകം 15) കാണാവുന്നതാണ്:<br>{{lang|sa|पुञ्जिकस्थला च क्रतुस्थला चाप्सरसौ '''दङ्क्ष्णवः''' पशवो हेतिः पौरुषेयो वधः प्रहेतिस्तेभ्यो नमो अस्तु ते नोऽवन्तु ते नो मृडयन्तु ते यं द्विष्मो यश्च नो द्वेष्टि तमेषां जम्भे दध्मः}}<br>{{lang|sa|{{script|mlym|പുഞ്ജികസ്ഥലാ ച ക്രതുസ്ഥലാ ചാപ്സരസൗ '''ദങ്ക്ഷ്ണവഃ''' പശവോ ഹേതിഃ പൗരുഷേയോ വധഃ പ്രഹേതിസ്തേഭ്യോ നമോ അസ്തു തേ നോഽവന്തു തേ നോ മൃഡയന്തു തേ യം ദ്വിഷ്മോ യശ്ച നോ ദ്വേഷ്ടി തമേഷാം ജമ്ഭേ ദധ്മഃ}}}}}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത് + സ് + ന് + ്യ)|tops=ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർത്സ്ന്യ|ch={{huge|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}|ipa=/r̥t̪snja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ങ് + ക് + ഷ് + ണ് +്വ)|tops=ಙ್ + ಕ್ + ಷ್ + ಣ್ + ವ|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ്ക്ഷ്ണ്വ|ch={{huge|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}}|ipa=/ŋkʂɳʋ/}} |} == മറ്റ് പ്രതീകങ്ങൾ == കന്നഡ ലിപിയിൽ സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരങ്ങൾക്കും വ്യഞ്ജനങ്ങൾക്കും പുറമെ, [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങൾ]], അന്യഭാഷാ ശബ്ദങ്ങൾ, വേദമന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്താൻ ചില പ്രത്യേക ചിഹ്നങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇവയുടെ വിവരങ്ങൾ താഴെ പറയുന്ന പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു:<ref name="Unicode"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! പ്രതീകം ! പേര് ! പ്രവർത്തനം |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಄}}}} || സിദ്ധം | പ്രാചീന ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും വേദമന്ത്രങ്ങളിലും മംഗളസൂചകമായി അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേക ഉച്ചാരണങ്ങൾ കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു അപൂർവ്വ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2016/16031-kannada-siddham.pdf |title=Proposal to encode the Kannada sign SIDDHAM in Unicode |date=2016 |publisher=Unicode Consortium|language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|೜}}}} || പ്രാചീന ശ്രീ | ഒരു മംഗളസൂചക പദമായ 'ശ്രീ' എന്നതിൻ്റെ പ്രാചീന ലിപിരൂപമാണിത്. ഇത് മറ്റ് അക്ഷരങ്ങളുമായി കൂട്ടിച്ചേർക്കാറില്ല.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="kannadashri">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22006-archaic-shrii.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Archaic Shri |date=2022 |publisher=Unicode Consortium |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22023-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #170 January 2022 on Script Proposals |date=2022 |publisher=Unicode Consortium|language=en |page=16 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಽ}}}} || [[അവഗ്രഹം]] | സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ സന്ധിചേരുമ്പോൾ 'അ' എന്ന സ്വരം ലോപിച്ചു എന്ന് കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ 'ഽ' എന്ന ചിഹ്നത്തിന് തുല്യമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' ശിവോಽഹം - {{lang|kn|ಶಿವೋಽಹಂ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಼}}}} || നുക്ത | [[ഉർദു]], [[ഇംഗ്ലീഷ്]] തുടങ്ങിയ അന്യഭാഷകളിലെ പ്രത്യേക ശബ്ദങ്ങളെ കന്നഡയിൽ കൃത്യമായി സൂചിപ്പിക്കാൻ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്ക് താഴെ നൽകുന്ന ബിന്ദുവാണിത്. ഉദാഹരണത്തിന് ഇംഗ്ലീഷിലെ ' {{lang|en|f}} ', ' {{lang|en|z}} ' എന്നീ ശബ്ദങ്ങൾ കന്നഡയിൽ എഴുതാൻ യഥാക്രമം {{lang|kn|ಫ಼}} (ഫ), {{lang|kn|ಜ಼}} (സ) എന്നിങ്ങനെ ഈ ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|7}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೳ}}}} || അപൂർവ്വ അനുസ്വരം | [[ഹവിഗന്നഡ ഉപഭാഷ|ഹാവ്യക കന്നഡ]], [[കൊങ്കണി]], [[അവധി ഭാഷ|അവധി]] എന്നിവ കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ നാദങ്ങളും സ്വരഭേദങ്ങളും കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20260-kannada-anusvara.pdf |title=Preliminary proposal to encode Kannada sign combining Anusvara right top |last=Shenoy Basty |first=Shashank |date=2020-08-24 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21114-kannada-sign-anusvara.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Spacing Anusvara in the UCS |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21130-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #168 July 2021 on Script Proposals |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |page=10 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಁ}}}} || ചന്ദ്രബിന്ദു | സ്വരങ്ങളുടെ അനുനാസിക ഉച്ചാരണത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ [[പഴയ കന്നഡ|പഴയ കന്നഡയിലോ]] സംസ്കൃത ഗ്രന്ഥങ്ങളിലോ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10392r2-chandrabindus.pdf |title=Request to encode South Indian CANDRABINDU-s |last=Sharma |first=Shriramana |date=2010-10-11 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10440-south-asia.pdf |title=Review of Indic-related L2 documents and Recommendations to the UTC |last1=Anderson |first1=Deborah |last2=McGowan |first2=Rick |last3=Whistler |first3=Ken |date=2010-10-27 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಀ}}}} || സ്വതന്ത്ര ചന്ദ്രബിന്ദു | [[വൈദികസംസ്‌കൃതം|വൈദികസംസ്‌കൃതവും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14166-kannada-candrabindu.pdf |title=Usage of Kannada Sign Spacing Candrabindu in Vedic texts |last=Srinidhi |first=A. |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> [[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗയും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14153-kannada-chandrabindu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Candrabindu |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ [[അനുസ്വരം]] കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്. സാധാരണ ചന്ദ്രബിന്ദുവിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, അക്ഷരത്തിന് മുകളിലല്ലാതെ വരികൾക്കിടയിൽ സ്വതന്ത്രമായി നിൽക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2015/15204-script-recs.pdf |title=Recommendations to UTC #144 July 2015 on Script Proposals |date=2015-07-25 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|್}}}} || [[വിരാമം]] | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിലെ സ്വരം ('അ' കാരാന്തം) ഇല്ലാതാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ ചന്ദ്രക്കലയ്ക്ക് സമം. കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനും വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ സ്വരമില്ലാതെ ഉച്ചരിക്കാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു ('''ഉദാഹരണം:''' ക + ് = ക് - {{lang|kn|ಕ್}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|3-4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೕ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ദീർഘസ്വരങ്ങളെ (പ്രത്യേകിച്ച് 'ഏ', 'ഓ' എന്നിവ) സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന സഹായ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2003">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03101-indic-dir/Kannada.pdf |title=Kannada Script Layout |date=2003-03-04 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೖ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം 'ഐ' എന്ന സ്വരം ചേർക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നത്തിൻ്റെ ഭാഗമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' കൈ - {{lang|kn|ಕೈ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="L2/L2003"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|।}}}} | ദണ്ഡ | ആധുനിക പൂർണ്ണവിരാമത്തിന് പകരമായി പഴയ കന്നഡ വാക്യങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2004"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|॥}}}} | ഇരട്ട ദണ്ഡ | പദ്യങ്ങളിൽ ശ്ലോകങ്ങളോ വലിയ ഖണ്ഡികകളോ അവസാനിക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="L2/L2004"/> |} == ഉദാഹരണ വാചകങ്ങൾ == === ഹൽമിഡി ശാസനം === ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. ഈ ലിഖിതത്തിലെ ആദ്യ 10 വരികൾ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിലും അവയുടെ മലയാളം വിവർത്തനവുമാണ് താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ഇതിൽ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} തുടങ്ങിയ പഴയ കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക.<ref name="halmidi">{{cite web |url=https://archive.org/details/annualreportofth014517mbp/page/n125/mode/2up |title=Annual Report of the Mysore Archaeological Department for the year 1936 |publisher=Government Branch Press, Bangalore |date=1938 |language=en |page=72–74 |access-date=14 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {{Verse translation|lang=kn| ೧. ಜಯತಿ ಶ್ರೀ ಪರೀಷ್ವಂಗ ಶ್ಯಾರ್ಙ್ಗಮವ್ಯಾನತೇರ್ಧ<u>ನುಃ</u> । ದಾನವಾಕ್ಷ್ಣೋರ್ಯುಗಾಂತಾ<u>ಗ್ನಿಃ</u> ಶಿಷ್ಟಾನಾಂತು ಸುದರ್ಶ<u>ನಃ</u> ॥ ೨. ನಮಃ ಶ್ರೀಮತ್ಕದಂಬಪನ್ ತ್ಯಾಗಸಂಪನ್ನನ್ ಕಲಭೋರನಾ ಅರಿ ಕಕುಸ್ಥಭಟ್ಟೋರನಾಳೆ ೩. ನರಿದಾವಿಳೆ ನಾಡುಳ್ ಮೃಗೇಶ ನಾಗೇಂದ್ರಾಭೀಳರ್ಬ್ಬಟಹರಪ್ಪೋರ್ ಶ್ರೀ ಮೃಗೇಶ ನಾಗಾಹ್ವಯರ್ ೪. ಇರ್ವ್ವರಾ ಬಟರಿಕುಲಾಮಲವ್ಯೋಮ ತಾರಾಧಿನಾಥನ್ ಅಳಪಗಣ ಪಶುಪತಿಮಾ ದಕ್ಷಿಣಾಪಥ ೫. ಬಹುಶತಹವನಾಹವದುಳ್ ಪಶು ಪ್ರದಾನ ಶೌರ್ಯೋದ್ಯಮ ಭರಿತೋನ್ ದಾನಪಶುಪತಿಯೆಂದು ೬. ಪೊಗ<u>ೞೆ</u>ಪೊಟ್ಟಣ ಪಶುಪತಿನಾಮಧೇಯನಾಸರಕ್ಕೆಲ್ಲ ಬಟರಿಯಾ ಪ್ರೇಮಾಲಯ ಸುತಂಗೆ ೭. ಸೇಂದ್ರಕ ಬಾಣೋಭಯ ದೇಶದಾ ವೀರಪುರುಷ ಸಮಕ್ಷದೆ ಕೇಕಯ ಪಲ್ಲವರಂ ಕಾದೆ<u>ಱಿ</u>ದು ಪೆತ್ತ ಜಯನಾ ೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ |1. വിജയശ്രീലാളിതനായി ശാർങ്ഗമെന്ന വില്ലേന്തിയവനും, അസുരനേത്രങ്ങൾക്ക് യുഗാന്തത്തിലെ അഗ്നിയെപ്പോലെ ഭയങ്കരനും, സജ്ജനങ്ങൾക്ക് മംഗളകാരിയുമായ വിഷ്ണു ഭഗവാൻ ജയിക്കട്ടെ. 2. ശ്രീമാനായ കദമ്പ രാജാവിനും, ത്യാഗസമ്പന്നനും കലഭോരന്മാരുടെ ശത്രുവും ഹൽമിഡി ഭരിക്കുന്നവനുമായ കകുസ്ഥഭട്ടോരനും നമസ്കാരം. 3. നരിദാവിളെ നാട്ടിൽ മൃഗരാജാവിനെപ്പോലെയും നാഗേന്ദ്രനെപ്പോലെയും ഭയങ്കരനും ശത്രുസംഹാരകനുമായ ശ്രീ മൃഗേശ നാഗൻ എന്ന വ്യക്തി. 4. ബടാരി കുലമാകുന്ന നിർമ്മലമായ ആകാശത്തിലെ ചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ളവനും, ദക്ഷിണാപഥത്തിലെ പശുപതിയെപ്പോലെ അലപഗണങ്ങളെ നയിക്കുന്നവനുമായ അളപൻ. 5. നൂറുകണക്കിന് യുദ്ധമാകുന്ന യാഗങ്ങളിൽ ശത്രുക്കളാകുന്ന പശുക്കളെ ബലി നൽകിയവനും, ശൗര്യവും ഉദ്യമവും നിറഞ്ഞവനുമായ 'ദാനപശുപതി' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നവൻ. 6. പുകഴ്പെറ്റ പശുപതി എന്ന നാമധാരിയും ബടാരി കുലത്തിലെ പ്രിയപ്പെട്ടവനുമായ ആ മകന്. 7. സേന്ദ്രക, ബാണ എന്നീ രണ്ട് ദേശങ്ങളിലെയും വീരപുരുഷന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ കേകയരെയും പല്ലവരെയും യുദ്ധത്തിൽ എതിർത്തു തോൽപ്പിച്ചു നേടിയ വിജയത്തിൻ്റെ സ്മരണയ്ക്കായി. 8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} === സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപന === താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്ന വാചകം [[അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം|സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനത്തിലെ]] വകുപ്പ് 1. നിന്നുള്ളതാണ്.<ref>{{cite web |title=Universal Declaration of Human Rights |url=https://www.un.org/en/universal-declaration-human-rights/index.html |website=www.un.org |access-date=29 March 2020 |language=en |date=6 October 2015}}</ref><ref name="UDHR_Kannada">{{cite web |url=https://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|title=Universal Declaration of Human Rights: Kannada|trans-title=ಮಾನವ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳ ಸಾವವತ್ರಿಕ್ ಪ್ಿಕ್ಟನ|url-status=live|archive-date=6 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221006183355/http://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|website=OHCHR.org|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|language=kn|page=3|access-date=17 January 2026}}</ref> ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{script|Knda|{{large|ನಿಬಂಧ್ನೆ ೧. - ಎಲ್ಲಾ ಮಾನವರು ಸ್ವತಂತ್ರರಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಿಳಿವು ಮತ್ತು ಅಂತಃಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಸಹೋದರ ಭಾವದಿಂದ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.}}}}}}}} ==== ([[ISO 15919]]) ലത്തീൻ വൽക്കരണം ==== {{blockindent|{{translit|kn|ISO|Ellā mānavaru svatantrarāgiyē huṭṭiddāre hāgu ghanate mattu adhikāragaḷalli samānarāgiddāre. Tiḷivu mattu antaḥsākṣīyannu paḍedavarāddarinda avaru obbarigobbaru sahōdara bhāvadinda naḍedukoḷḷabēku.|italic=yes}}}} ==== [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ]] അനുലേഖനം ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{IPA|/ellaː maːn̪ɐʋɐɾu sʋɐt̪ɐn̪t̪ɾɐɾaːɡijeː huʈʈid̪d̪aːɾe haːɡu gʱɐn̪ɐt̪e mɐt̪t̪u ɐd̪ʱikaːɾɐɡɐɭɐlli sɐmaːn̪ɐɾaːɡid̪d̪aːɾe ǁ t̪iɭiʋu mɐt̪t̪u ɐn̪t̪ɐkkɐɾɐɳɐɡɐɭɐn̪n̪u pɐɖed̪ɐʋɐraːd̪d̪ɐɾin̪d̪ɐ ɐʋɐɾu obbɐɾiɡobbɐɾu sɐhoːd̪ɐɾɐ bʱaːʋɐd̪in̪d̪ɐ n̪ɐɖed̪ukoɭɭɐbeːku ǁ/}}}}}} ==== മലയാളം പരിഭാഷ ==== {{blockindent|മനുഷ്യരെല്ലാവരും തുല്യാവകാശങ്ങളോടും അന്തസ്സോടും കൂടി സ്വതന്ത്രരായി ജനിച്ചവരാണ്. മനുഷ്യനു വിവേകവും മനഃസാക്ഷിയും സിദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർ പരസ്പരം സഹോദരഭാവത്തോടെ വർത്തിക്കേണ്ടതാണ്.}} == അക്കങ്ങൾ == [[File:Mysore Clocktower - clock face.jpg|thumb|220px|കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ള [[മൈസൂർ|മൈസൂരിലെ]] ഒരു ക്ലോക്ക്. {{efn|ഇതിൻ്റെ പുറത്തെ വൃത്തത്തിലുള്ള അക്കങ്ങളുടെ ക്രമീകരണം ശ്രദ്ധേയമാണ്: 3 (വലത്), 6 (താഴെ), 9 (ഇടത്), 12 (മുകളിൽ) എന്നീ അക്കങ്ങൾ നേരെയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. 1, 2, 4, 7, 8 എന്നീ അക്കങ്ങൾ വലത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞും, 5, 10, 11 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞുമാണ് നൽകിയിട്ടുള്ളത്. ഈ ക്രമീകരണം കാരണം ചെറിയ ചെരിവുകൾ അവഗണിച്ചാൽ എല്ലാ അക്കങ്ങളും സാധാരണ പോലെ എളുപ്പത്തിൽ വായിക്കാൻ സാധിക്കും (പ്രത്യേകിച്ച് 10, 11, 12 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് സാധാരണ പോലെ വായിക്കാം).}}]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്ക് പൂജ്യം മുതൽ ഒൻപത് വരെയുള്ള പത്ത് അക്കങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന തനതായ ഒരു സംഖ്യാസമ്പ്രദായമുണ്ട്. മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ദശാംശ വ്യവസ്ഥ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇവ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ആധുനിക കാലത്ത് [[അക്കം|ഇംഗ്ലീഷ് (ഹിന്ദു-അറബിൿ) അക്കങ്ങളുടെ]] ഉപയോഗം വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, കർണ്ണാടകയിലെ ഔദ്യോഗിക രേഖകളിലും പഴയ ക്ലോക്കുകളിലും കലണ്ടറുകളിലും നാണയങ്ങളിലും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഇപ്പോഴും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ കന്നഡ അക്കങ്ങൾ |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} കർണ്ണാടക സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് കന്നഡ അക്കങ്ങളാണ്. കർണ്ണാടകയിലെ KSRTC ബസ്സുകളിലും മറ്റും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് കാണാവുന്നതാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ കന്നഡ സംഖ്യകൾ <ref>{{cite web |url=https://www.omniglot.com/language/numbers/kannada.htm |title=Numbers in Kannada |author=Simon Ager |website=Omniglot |access-date=9 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ! കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ! അറബിൿ അക്കങ്ങൾ ! കന്നഡ പേര് (ഉച്ചാരണം) ! മലയാളം പേര് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೦}} || 0 || {{lang|kn|ಸೊನ್ನೆ}} (സൊന്നേ) || പൂജ്യം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧}} || 1 || {{lang|kn|ಒಂದು}} (ഒന്ദു) || ഒന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨}} || 2 || {{lang|kn|ಎರಡು}} (എറഡു) || രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩}} || 3 || {{lang|kn|ಮೂರು}} (മൂരു) || മൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪}} || 4 || {{lang|kn|ನಾಲ್ಕು}} (നാൽകു) || നാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫}} || 5 || {{lang|kn|ಅಯ್ದು}} (അയ്ദു / ഐദു) || അഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬}} || 6 || {{lang|kn|ಆರು}} (ആറു) || ആറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭}} || 7 || {{lang|kn|ಏಳು}} (ഏളു) || ഏഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮}} || 8 || {{lang|kn|ಎಂಟು}} (എൺടു) || എട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯}} || 9 || {{lang|kn|ಒಂಬತ್ತು}} (ഒമ്പത്തു) || ഒൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦}} || 10 || {{lang|kn|ಹತ್ತು}} (ഹത്തു) || പത്ത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೧}} || 11 || {{lang|kn|ಹನ್ನೊಂದು}} (ഹന്നൊന്ദു) || പതിനൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೨}} || 12 || {{lang|kn|ಹನ್ನೆರಡು}} (ഹന്നെറഡു) || പന്ത്രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೩}} || 13 || {{lang|kn|ಹದಿಮೂರು}} (ഹദിമൂരു) || പതിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೪}} || 14 || {{lang|kn|ಹದಿನಾಲ್ಕು}} (ഹദിനാൽകു) || പതിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೫}} || 15 || {{lang|kn|ಹದಿನೈದು}} (ഹദിനൈദു) || പതിനഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೬}} || 16 || {{lang|kn|ಹದಿನಾರು}} (ഹദിനാറു) || പതിനാറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೭}} || 17 || {{lang|kn|ಹದಿನೇಳು}} (ഹദിനേളു) || പതിനേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೮}} || 18 || {{lang|kn|ಹದಿನೆಂಟು}} (ഹദിനെൺടു) || പതിനെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೯}} || 19 || {{lang|kn|ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು}} (ഹത്തൊമ്പത്തു) || പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೦}} || 20 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತು}} (ഇപ്പത്തു) || ഇരുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೧}} || 21 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂದು}} (ഇപ്പത്തൊന്ദു) || ഇരുപത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೨}} || 22 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎರಡು}} (ഇപ്പത്തെറഡു) || ഇരുപത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೩}} || 23 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಮೂರು}} (ഇപ്പത്തുമൂരു) || ഇരുപത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೪}} || 24 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (ഇപ്പത്തുനാൽകു) || ഇരുപത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೫}} || 25 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಐದು}} (ഇപ്പത്തൈദു) || ഇരുപത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೬}} || 26 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಆರು}} (ഇപ്പത്താറു) || ഇരുപത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೭}} || 27 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಏಳು}} (ഇപ്പത്തേളു) || ഇരുപത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೮}} || 28 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎಂಟು}} (ഇപ്പത്തെൺടു) || ഇരുപത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೯}} || 29 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (ഇപ്പത്തൊമ്പത്തു) || ഇരുപത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೦}} || 30 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತು}} (മൂവത്തു) || മുപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೧}} || 31 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಒಂದು}} (മുവത്തൊന്ദു) || മുപ്പത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೨}} || 32 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಎರಡು}} (മുവത്തെറഡു) || മുപ്പത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೩}} || 33 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಮೂರು}} (മുവത്തുമൂരു) || മുപ്പത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೪}} || 34 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (മൂവത്തുനാൽകു) || മുപ്പത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೫}} || 35 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಐದು}} (മൂവത്തൈദു) || മുപ്പത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೬}} || 36 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಆರು}} (മൂവത്താറു) || മുപ്പത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೭}} || 37 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಏಳು}} (മൂവത്തേളു) || മുപ്പത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೮}} || 38 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಎಂಟು}} (മൂവത്തെൺടു) || മുപ്പത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೯}} || 39 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (മൂവത്തൊമ്പത്തു) || മുപ്പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪೦}} || 40 || {{lang|kn|ನಲವತ್ತು}} (നലവത്തു) || നാൽപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫೦}} || 50 || {{lang|kn|ಐವತ್ತು}} (ഐവത്തു) || അൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬೦}} || 60 || {{lang|kn|ಅರುವತ್ತು}} (അറുവത്തു) || അറുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭೦}} || 70 || {{lang|kn|ಎಪ್ಪತ್ತು}} (എപ്പത്തു) || എഴുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮೦}} || 80 || {{lang|kn|ಎಂಬತ್ತು}} (എമ്പത്തു) || എൺപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯೦}} || 90 || {{lang|kn|ತೊಂಬತ್ತು}} (തൊമ്പത്തു) || തൊണ്ണൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦೦}} || 100 || {{lang|kn|ನೂರು}} (നൂറു) || നൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦೦}} || 1,000 || {{lang|kn|ಸಾವಿರ}} (സാവിര) || ആയിരം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,000 || {{lang|kn|ಒಂದು ಲಕ್ಷ}} (ഒന്ദു ലക്ഷ) || ഒരു ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦,೦೦,೦೦೦}} || 10,00,000 || {{lang|kn|ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ}} (ഹത്തു ലക്ഷ) || പത്ത് ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,00,000 || {{lang|kn|ಕೋಟಿ}} (കോടി) || ഒരു കോടി |} == ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ == {{main|തെലുഗു ലിപി}} ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ലിപികളായ തെലുങ്ക്, മലയാളം, തമിഴ് എന്നിവയുമായി കന്നഡ ലിപിക്ക് ചരിത്രപരമായി വലിയ സാമ്യങ്ങളുണ്ട്. ദ്രാവിഡ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട കന്നഡയും തെലുങ്കും ഒരേ ലിപി വ്യവസ്ഥയിൽ ([[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]) നിന്നാണ് വികസിച്ചുവന്നത്. അതിനാൽ ഈ രണ്ട് ലിപികളും തമ്മിൽ പരസ്പരം വായിക്കാൻ കഴിയുന്നത്ര അടുത്ത സാമ്യമുണ്ട്. കൂടാതെ, തമിഴ്-ബ്രാഹ്മിയിൽ നിന്നും വികസിച്ച [[ഗ്രന്ഥലിപി|ഗ്രന്ഥ ലിപിയുമായി]] കന്നഡ ലിപിക്ക് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. കർണ്ണാടകയുടെ തീരദേശങ്ങളിലും കേരളത്തിലെ കാസർഗോഡ് ഭാഗങ്ങളിലും [[കന്നഡ]], [[തുളു ഭാഷ|തുളു]], [[സംസ്കൃതം]] എന്നീ ഭാഷകൾ എഴുതാൻ [[തുളു ലിപി|തിഗളാരി ലിപി]] വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. തിഗളാരി ലിപിയും ആധുനിക മലയാള ലിപിയും ഒരേ മാതൃലിപിയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചവയായതിനാൽ, ഇവ തമ്മിൽ വളരെ അടുത്ത ഘടനാപരമായ സാമ്യം കാണാൻ സാധിക്കും. പഴയകാലത്ത് കേരളത്തിലെയും കർണ്ണാടകത്തിലെയും പണ്ഡിതർ വേദമന്ത്രങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ ഈ ലിപികൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. == ലിപ്യന്തരണം == [[File:Kannada typewriter.JPG|thumb|250px|right|കന്നഡ ടൈപ്പ്റൈറ്റർ യന്ത്രം]] സാധാരണ കീബോർഡ് ഉപയോഗിച്ച് കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ടൈപ്പ് ചെയ്യുന്നതിനായി വിവിധ [[ലിപ്യന്തരണം|ലിപ്യന്തരണ]] രീതികളും സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകളും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. [[ഐട്രാൻസ്|ഐട്രാൻസിനെ]] (ITRANS) അടിസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[ബരഹ]]<ref name="baraha">{{cite web |url=http://baraha.com/ |title=Baraha – Free Indian Language Software |publisher=baraha.com}}</ref>, [[പദ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]]<ref name="pada software">{{cite web |url=http://pada.pro/ |title=Pada Software – For Indic Scripts|publisher=pada.pro}}</ref> എന്നിവ ഇതിനുദാഹരണങ്ങളാണ്. ഇതിനുപുറമെ ഗൂഗിൾ ഇൻപുട്ട് ടൂൾസ് (Google transliteration), മുൻകൂട്ടി വാക്കുകൾ പ്രവചിക്കാൻ കഴിയുന്ന ക്വിൽപാഡ്<ref name="Quillpad">{{cite web |url=http://quillpad.in/kannada |title=QuillPad – Typing in Kannada has never been easier |publisher=Quillpad.in |access-date=7 November 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081104021158/http://quillpad.in/kannada/ |archive-date=4 November 2008 |df=dmy-all }}</ref> (Quillpad) തുടങ്ങിയ നിരവധി ഓൺലൈൻ ടൂളുകളും ലഭ്യമാണ്. കർണാടക സർക്കാരിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക കന്നഡ ഇൻപുട്ട് സംവിധാനമായ [[നുഡി (സോഫ്റ്റ്‌വെയർ)|നുഡി]], അടിസ്ഥാനപരമായി ലിപ്യന്തരണത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന ഒരു ഫൊണറ്റിക് കീബോർഡ് ലേഔട്ടാണ്. === യൂണിക്കോഡ്‌ === കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ U+0C80 മുതൽ U+0CFF വരെയാണ്. {{കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ പട്ടിക}} == ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൽ == [[File:Memeulous Channel Logo.jpg|thumb|150px|right|"വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ഇമോട്ടിക്കോൺ]] കന്നഡ അക്ഷരമായ {{lang|kn|ಠ}} (ഠ) കാണാൻ ഒരു കണ്ണും പുരികവും പോലെയായതിനാൽ, ഇന്റർനെറ്റിൽ അനിഷ്ടമോ പുച്ഛമോ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന "വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ({{Tooltip|look of disapproval|ലുക്ക് ഓഫ് ഡിസപ്രൂവൽ|dotted=no}}) എന്ന ജനപ്രിയ [[ഇമോട്ടിക്കോൺ|ഇമോട്ടിക്കോണിൽ]] ("ಠ_ಠ") ഇത് ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.<ref>{{cite news |url=http://www.maximumpc.com/article/features/browser_extension_week_look_disapproval |title= Browser Extension of the Week: Look of Disapproval |newspaper= Pcgamer |publisher= Maximum PC |access-date=2013-04-24 }}</ref> സമാനമായി, {{lang|kn|ರೃ}} (രൃ) എന്ന അക്ഷരം ഒരു കണ്ണടയെ സൂചിപ്പിക്കാനും, {{lang|kn|ಥ}} (ഥ) എന്ന അക്ഷരം കണ്ണുനീർ വരുന്ന ഒരു കണ്ണിനെ സൂചിപ്പിക്കാനും ഇമോട്ടിക്കോണുകളിൽ ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്== * [[കന്നഡ]] *[[കദംബ ലിപി]] *[[കന്നഡ വ്യാകരണം]] *[[കന്നഡ സാഹിത്യം]] ==കുറിപ്പുകൾ== <references group="lower-alpha" /> ==അവലംബങ്ങൾ== <references /> == ഗ്രന്ഥസൂചി == * {{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://www.google.co.in/books/edition/A_grammar_of_the_Kanna%E1%B8%8Da_language/PHjy9H4haZwC?hl=en&gbpv=1&printsec=frontcover}} * {{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |isbn=978-0-295-96031-9}} * {{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |title=A Manual of Modern Kannada |year=2020 |publisher=CrossAsia |isbn=978-3-946742-82-1 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://www.omniglot.com/writing/kannada.htm കന്നഡ വർണ്ണമാല] *[http://www.kannadalibrary.com കന്നഡ പാഠങ്ങൾ] *[https://03662671545803034101.googlegroups.com/attach/d1a5ce02615957f3/Kannada_script_evolution.jpg?part=2&view=1&vt=ANaJVrELtCoY6CYhEk-wqTrFospXVSggzb7QyJ4gLiCTtcbIN6f9OQt8SEhQj4Ed-rvU_I0rf6va_8wt1tzqVOfpuyyY0lNXpm5M89jl7FMAzAk0UzCgQuw കന്നഡ ലിപിയുടെ വികാസം] *[https://fonts.google.com/noto/fonts?script=Knda&preview.script=Knda നോട്ടോ ഗൂഗിൾ കന്നഡ ഫോൺട്ട്] {{കന്നഡ ഭാഷ}} {{ഭാരതീയ ലിപികൾ}} {{വിവിധതരം എഴുത്തുരീതികൾ}} [[വർഗ്ഗം:കന്നഡ]] [[വർഗ്ഗം:കൊങ്കണി]] [[വർഗ്ഗം:തുളു ഭാഷ]] [[വർഗ്ഗം:ലിപികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബ്രാഹ്മി ലിപികൾ]] sy21w5grfgvui37z543p6ww9b9n27xi 4613933 4613931 2026-04-16T17:53:44Z Symphonicallyu 155269 /* അക്കങ്ങൾ */ 4613933 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kannada_alphabet}} {{Short description|ബ്രാഹ്മിക് കുടുംബത്തിലെ ഒരു അബുഗിഡ എഴുത്തുരീതി}} {{Infobox writing system | name = കന്നഡ ലിപി | nativename = | altname = {{lang|kn|{{Script|knda|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}}} | type = [[അബുഗിഡ]] | time = എ.ഡി. 4-ാം നൂറ്റാണ്ട്<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bengaluru/shivamogga-engraving-shows-kannada-was-in-use-7-decades-earlier-than-known/articleshow/60269034.cms|title = Shivamogga engraving shows Kannada was in use 7 decades earlier than known| work=The Times of India |date = 29 Aug 2017}}</ref> – നിലവിൽ | languages = [[കന്നഡ]]<br/>[[സംസ്കൃതം]]<br/>[[തുളു]]<br/>[[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]<br/>[[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗ]]<br/>[[ബ്യാരി ഭാഷ|ബ്യാരി]]<br/>[[സങ്കേതി ഭാഷ|സങ്കേതി]]<br/>[[കൊങ്കണി]]<br/>[[മറാഠി ഭാഷ|മറാത്തി]] | fam1 = [[ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] | fam2 = [[പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക് ലിപി|പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക്]] | fam3 = [[ഫിനീഷ്യൻ അക്ഷരമാല|ഫിനീഷ്യൻ]] | fam4 = [[അരമായ അക്ഷരമാല|അരമായ]] | fam5 = [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി]] | fam6 = [[കദംബ ലിപി]] | fam7 = [[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]<ref>{{Cite web|url=https://karnatakaitihasaacademy.org/evolution-of-kannada-script/|title = Kannada Language|date = 12 March 2017}}</ref> | sisters = [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപി]] | children = [[ഗോയ്‌കാനഡീ]]<ref name="goy">{{cite book|last=Ghantkar|first=Gajanana|title=History of Goa through Gõykanadi script |year=1993|pages=Page x|language=en, kok, mr, kn}}</ref> | unicode = [https://www.unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf U+0C80–U+0CFF] | iso15924 = Knda | sample = [[File:Kannada Aksharamala.svg|300px|center]] | caption = <center><small>കന്നഡ അക്ഷരമാലെ</center></small> | text_sample = [[File:Stanza from Kavirajamarga.svg|300px|center]] | text_sample_caption = <center><small>ജനങ്ങളുടെ സാഹിത്യ നൈപുണ്യത്തെ പുകഴ്ത്തുന്ന ''[[കവിരാജമാർഗ്ഗ|കവിരാജമാർഗ്ഗത്തിലെ]]'' ഒരു ശ്ലോകം കന്നഡ ലിപിയിൽ എഴുതിയത്.</center></small> | map = [[File:Kannada language distribution.svg|300px|center]] | mapcaption = <small><center>{{Legend|#2a7fff|ഭൂരിപക്ഷം ആളുകളും കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു}}{{Legend|#80b3ff|ഗണ്യമായ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു ഭാഷകൾക്കൊപ്പം കന്നഡയും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു. <ref>http://www.columbia.edu/itc/mealac/pritchett/00maplinks/overview/languages/himal1992max.jpg</ref>}}</center></small> }} {{Contains special characters | special = [[കന്നഡ]] | fix = സഹായം:കന്നഡ ലിപി | characters = [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | image = Kaknda NotoSansKannada-Regular.svg }} {{ബ്രാഹ്മി}} [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷാസമൂഹത്തിൽ]] പെട്ട [[കന്നഡ]] ഭാഷ എഴുതാനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പുരാതനമായ ഒരു [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ഭാരതീയ ലിപിയാണ്]] '''കന്നഡ ലിപി''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}).<ref name="WWS">{{cite book | title=The World's Writing Systems | year=1996 | editor1-first=Peter T. | editor1-last=Daniels | editor1-link=Peter T. Daniels | editor2-last=Bright | editor2-first=William | editor2-link=William O. Bright | author-first=Norman | author-last=Zide | author-link=Norman Zide | publisher=Oxford University Press, Inc | isbn=978-0195079937 | url-access=registration | url=https://archive.org/details/isbn_9780195079937/page/412/mode/2up|language= en }}</ref>{{rp|412-418}} ഇന്ത്യയുടെ [[ഇന്ത്യയുടെ ഔദ്യോഗിക ലിപികൾ|ഔദ്യോഗിക ലിപികളിലൊന്നായ]] ഇത്,<ref>{{cite web |url=https://www.mha.gov.in/sites/default/files/EighthSchedule_19052017.pdf |title=Eighth Schedule of the Constitution of India |publisher=Ministry of Home Affairs, Government of India |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> [[കർണാടക|കർണാടകയിൽ]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്കായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ള ഏക ഔദ്യോഗിക ലിപി കൂടിയാണ്.<ref>{{cite web |url=https://dpal.karnataka.gov.in/storage/pdf-files/Acts%201963/26%20of%201963%20(E).pdf |title=The Karnataka Official Language Act, 1963 |publisher=Department of Parliamentary Affairs and Legislation, Government of Karnataka |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> കന്നഡ കൂടാതെ [[ബ്യാരി]]യും [[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]യും [[തുളു]]വും [[കൊങ്കണി]]യും എഴുതാൻ കന്നഡ ലിപി ഉപയോഗിക്കുന്നു <ref>{{cite web|url=http://www.belachurch.com/appeal.php|title=An Appeal|publisher=ബേള പള്ളി|accessdate=2014-06-30|archive-date=2014-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140801191554/http://belachurch.com/appeal.php|url-status=dead}}</ref><ref name="konkani1">{{cite book|first1=George|last1=Cardona|first2=Dhanesh|last2=Jain|title=The Indo-Aryan Languages|year=2007|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-77294-5|pages=804, 805}}<!--ISBN 0-415-77294-X--></ref>. [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി |ദക്ഷിണേന്ത്യൻ]] [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലെ]] [[കദംബ ലിപി|കദംബ]] എന്ന ലിപിയിൽനിന്ന് ഉത്ഭവിച്ചതിനാൽ<ref name="WWS"/>{{rp|412}}, ഇതിലെ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ലിപികളുമായി]], പ്രത്യേകിച്ച് [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്കുമായി]] വളരെ സാമ്യമുണ്ട്. അതേ പോലെ തന്നെ [[ഗോയ്‌കാനഡീ]] എന്ന് പേരുള്ള [[കദംബ ലിപി]]യുമായി സാമ്യമുള്ള കന്നഡ ഉപലിപിയാണ് ഇന്ന് [[ഗോവ]] പ്രദേശങ്ങളിൽ കൊങ്കണി എഴുതാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.<ref name="ref1">{{cite book|last=National Archives of India|title=Indian archives, Volume 34|year=1985|publisher=National Archives of India|pages=4}}</ref> 49 അക്ഷരങ്ങളുള്ള ഒരു [[സ്വനിമം|സ്വനിമ]] [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] ലിപിയാണ് കന്നഡ ലിപി<ref>{{cite book | title = Handbook of scripts and alphabets | url = https://archive.org/details/routledgehandboo00camp | first = George L. | last = Campbell | publisher = [[Routledge]], [[New York]] | date = 1997-11-06 | edition = 1st | accessdate = 2007-02-23 | pages = [https://archive.org/details/routledgehandboo00camp/page/n47 84]–5 | isbn = 978-0-415-13715-7 | oclc = 34473667}}</ref>. അക്ഷരങ്ങളെ പ്രധാനമായും മൂന്നായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു: {{lang|kn|ಸ್ವರ}} ([[സ്വരം|സ്വര]]), {{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} ([[വ്യഞ്ജനം|വ്യഞ്ജന]]), {{lang|kn|ಯೋಗವಾಹಕ}} (യോഗവാഹക). വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ സഹജമായി ഒരു സ്വരശബ്ദം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സ്വരങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യമില്ലാത്തപ്പോൾ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്ന് കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತಕ್ಷರ}} ഒത്തക്ഷര)<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} രൂപപ്പെടുന്നു. അല്ലാത്തപക്ഷം ഓരോ അക്ഷരവും ഓരോ സ്വതന്ത്ര ശബ്ദത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി, കന്നഡ ലിപി ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ടാണ് എഴുതുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|412}} [[ഇന്ത്യയിലെ ഭാഷകൾ|ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിൽ]] [[തമിഴ്|തമിഴിന്]] തൊട്ടുപിന്നിലായി മുപ്പതിനായിരത്തിലധികം ശിലാശാസനങ്ങളും ചെപ്പേടുകളും കന്നഡ ലിപിയിൽ കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട് എന്നത് ഈ ഭാഷയുടെ ലിഖിതചരിത്രത്തിന്റെ അതിവിപുലമായ വ്യാപ്തിയെയും സമ്പന്നതയെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite book |last=Kamath |first=Suryanath U. |title=A Concise History of Karnataka: From Pre-historic Times to the Present |year=2001 |orig-year=1980 |publisher=Jupiter books |location=Bangalore |page=15 |oclc=7796041 |language=en}}</ref><ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|1}} == ചരിത്രം == [[File:Kanheri-brahmi.jpg|thumb|upright|right|[[കാനേരി ഗുഹകൾ|കാനേരി ഗുഹകളിലെ]] ബ്രാഹ്മി ലിപി]] കന്നഡ ലിപി ഏതാണ്ട് പത്താം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി#പഴയ കന്നഡ ലിപി|പഴയ കന്നഡ ലിപി]]യിൽ നിന്നാണ് രൂപംകൊണ്ടത്.<ref>{{cite book|last=Salomon|first=Richard|title=Indian Epigraphy: A Guide to the Study of Inscriptions in Sanskrit, Prakrit, and the other Indo-Aryan Languages|year=1998|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0195099843|pages=39-41}}</ref> പഴയ കന്നഡ ലിപി ക്രിസ്ത്വബ്ദം നാലാം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി]]യുടെ തുടർച്ച തന്നെയാണ്. ഈ പ്രാചീന ലിപി ക്രി.പൂ. മൂന്നാം ശതകത്തിൽ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപിയിൽ]] നിന്നാണ് വികസിച്ചത്. [[അശോക ചക്രവർത്തി]]യുടെ ശിലാലിഖിതങ്ങളിൽ ഇതിന്റെ ആദ്യകാല രൂപങ്ങൾ തിരിച്ചറിയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പിന്നീട് കല്യാണി ചാലൂക്യരുടെയും ഹോയ്സള രാജവംശത്തിന്റെയും കാലഘട്ടത്തിൽ (11-13 നൂറ്റാണ്ടുകൾ) കന്നഡ ലിപി ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരവും അലങ്കാരപൂർണ്ണവുമായ രൂപം കൈവരിച്ചു. ശിലാശാസനങ്ങൾ കൊത്തിവയ്ക്കാൻ പ്രധാനമായും മൃദുവായ [[മാക്കല്ല്|മാക്കല്ലുകൾ]] ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതിനാലാണ് അക്ഷരങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ വക്രതയും ഉരുണ്ട ആകൃതിയും ലഭിച്ചത്. പിൽക്കാലത്ത്, മൈസൂർ വൊഡയാർ രാജാക്കന്മാരുടെ ഭരണകാലത്ത് ഭരണപരമായ രേഖകളും ഭൂമി സംബന്ധമായ വിവരങ്ങളും സൂക്ഷിക്കാൻ '''മോഡി ലിപി''' വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. പേനയെടുക്കാതെ തുടർച്ചയായി എഴുതാൻ കഴിയുന്ന ഈ ലിപി, രേഖകൾ വേഗത്തിൽ എഴുതാനും രഹസ്യമായി സൂക്ഷിക്കാനും സഹായിച്ചിരുന്നു. പന്ത്രണ്ടും പതിമൂന്നും നൂറ്റാണ്ടുകളോടെയാണ് കന്നഡ ലിപിയും [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപിയും]] തമ്മിൽ പ്രകടമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ കണ്ടുതുടങ്ങിയത്.<ref>{{Cite book|last=Krishnamurti|first=Bhadriraju|title=The Dravidian Languages|publisher=Cambridge University Press|year=2003|isbn=978-0521771115|pages=78-79}}</ref> പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാർ|ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാരുടെ]], പ്രത്യേകിച്ച് ബാസൽ മിഷന്റെ കടന്നുവരവോടെയാണ് കന്നഡ ലിപി അച്ചടിയിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. 1817-ൽ വില്യം കെയറി ശ്രീരാമപുരത്ത്വെ ച്ച് അച്ചടിച്ച കന്നഡ വ്യാകരണ പുസ്തകമാണ് അച്ചടിക്കപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ കന്നഡ ഗ്രന്ഥം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite book|last=Kamath|first=Suryanath U.|title=A concise history of Karnataka: from pre-historic times to the present|year=2001|publisher=Jupiter books|location=Bangalore|oclc=7796041|pages=279–280}}</ref> റെവറന്റ് ഫെർഡിനാൻഡ് കിറ്റലിനെപ്പോലുള്ളവരുടെ സംഭാവനകൾ ആധുനിക കന്നഡ അച്ചടി ലിപിയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുന്നതിലും അക്ഷരങ്ങൾക്ക് ഇന്നത്തെ ഉരുണ്ട രൂപം കൈവരുന്നതിലും നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ചു. == വർണ്ണമാല == {{main|കന്നഡ അക്ഷരമാലെ}} {{further|അക്ഷരമാലെ}} കന്നഡ അക്ഷരമാലയിൽ (അല്ലെങ്കിൽ വർണ്ണമാലെ {{lang|kn|ವರ್ಣಮಾಲೆ}} ) പ്രധാനമായും [[സ്വരം|സ്വരങ്ങൾ]], [[വ്യഞ്ജനങ്ങൾ]], യോഗവാഹങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിച്ചിട്ടുള്ള 49 അടിസ്ഥാന അക്ഷരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/> മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് എഴുതുന്ന ഈ [[അബുഗിഡാ|അബുഗിഡാ ലിപിയിൽ]], വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പം [[സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ]] ചേർത്താണ് [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും]] [[വാക്ക്|വാക്കുകളും]] രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്. കന്നഡയിൽ അക്ഷരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കാൻ {{lang|kn|ಅಕ್ಷರ}} (അക്ഷര), {{lang|kn|ಅಕ್ಕರ}} (അക്കര), {{lang|kn|ವರ್ಣ}} (വർണ്ണ) എന്നീ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ദൃശ്യവും ശ്രാവ്യവുമായ പ്രതിനിധാനങ്ങൾ നൽകുന്നതിനായി ഓരോ അക്ഷരത്തിനും അതിൻ്റേതായ രൂപവും ({{lang|kn|ಆಕಾರ}} "ആകാര") ശബ്ദവും ({{lang|kn|ಶಬ್ದ}} "ശബ്ദ") ഉണ്ട്.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|5}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ [[കന്നഡ അക്ഷരമാലെ]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ}}}})<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10-13}}<ref name="UnicodeKannada">{{cite web |url=https://unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf |title=Kannada: Range: 0C80–0CFF |website=The Unicode Standard, Version 15.1 |publisher=Unicode, Inc. |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref><ref name="Unicode"/>{{rp|15}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ</span>]] <span style="color:#FFD300;">(<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಸ್ವರ}}}})</span> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അ]]|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ആ]]|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഇ]]|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഈ]]|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഉ]]|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഊ]]|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=ru}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[എ]]|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഏ]]|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഐ]]|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഒ]]|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഓ]]|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഔ]]|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അം]]|ch={{large|ಅಂ}}|ipa=am̃}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അഃ]]|ch={{large|ಅಃ}}|ipa=ah}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #വ്യഞ്ജനങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">വ്യഞ്ജനങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ವ್ಯಂಜನ}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch={{large|ಕ}}|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch={{large|ಖ}}|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch={{large|ಗ}}|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch={{large|ಘ}}|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch={{large|ಙ}}|ipa=ŋa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch={{large|ಚ}}|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch={{large|ಛ}}|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch={{large|ಜ}}|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch={{large|ಝ}}|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch={{large|ಞ}}|ipa=ɲa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch={{large|ಟ}}|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch={{large|ಠ}}|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch={{large|ಡ}}|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch={{large|ಢ}}|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch={{large|ಣ}}|ipa=ɳa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch={{large|ತ}}|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch={{large|ಥ}}|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch={{large|ದ}}|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch={{large|ಧ}}|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch={{large|ನ}}|ipa=n̪a}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch={{large|ಪ}}|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch={{large|ಫ}}|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch={{large|ಬ}}|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch={{large|ಭ}}|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch={{large|ಮ}}|ipa=ma}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #അക്കങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">അക്കങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಂಕಿಗಳು}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} == സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ == ആധുനിക കന്നഡയിൽ പതിമൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങളാണുള്ളത് ({{lang|kn|ಸ್ವರ}} സ്വര). കന്നഡ ലിപി ഒരു [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] വ്യവസ്ഥയാണ് പിന്തുടരുന്നത്; അതായത്, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം സ്വരം വരുമ്പോൾ അത് മറ്റൊരു അക്ഷരമായി എഴുതുന്നതിന് പകരം വ്യഞ്ജനത്തിനൊപ്പം ഒരു സ്വരചിഹ്നമായി ചേർക്കുന്നു. സംസ്കൃതത്തിലെ സ്വരങ്ങൾക്ക് സമാനമായി ഇപ്പോൾ അത്ര ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത മറ്റ് മൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ കൂടിയുണ്ട്. കന്നഡ ഭാഷയിൽ സ്വരങ്ങളുടെ ഉച്ചാരണദൈർഘ്യത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുള്ളതിനാൽ മറ്റ് [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലേതുപോലെ]] കന്നഡയിലും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾക്കും ദീർഘസ്വരങ്ങൾക്കുമായി പ്രത്യേക സ്വരചിഹ്നങ്ങളുണ്ട്. ചെറിയ ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ಹ್ರಸ್ವ}} ([[ഹ്രസ്വം|ഹ്രസ്വ]]) എന്നും നീണ്ട ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ದೀರ್ಘ}} ([[ദീർഘം|ദീർഘ]]) എന്നും വിളിക്കുന്നു.<ref name="Unicode">{{cite web |last=Srinatha Sastry |first=C. V. |title=UNICODE for Kannada, General Information & Description |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03068-kannada.pdf |website=UNICODE |access-date=2024-07-31}}</ref>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10}} ! rowspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|<span style="color:#FFD300;">ഉച്ചാരണസ്ഥാനം →</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മുൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മുൻ</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മധ്യ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[പിൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">പിൻ</span>]] |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[സംവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">സംവൃതം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഇ|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഈ|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഉ|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഊ|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[അർദ്ധവിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=എ|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഏ|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഒ|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[വിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">വിവൃതം</span>]] | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ആ|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} | colspan="2" | |} കന്നഡ ലിപിയിലെ മറ്റു സ്വരാക്ഷരങ്ങളെയും പ്രധാനമായും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾ, ദീർഘസ്വരങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിക്കാം. യോഗവാഹങ്ങൾ (അനുസ്വാരവും വിസർഗ്ഗവും) ഇതിനൊപ്പമാണ് പഠിക്കാറുള്ളത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ ദ്വിസ്വരം<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കൂട്ടക്ഷരം|<span style="color:#FFD300;">ദ്വിസ്വരം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഐ|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ സംസ്കൃത സ്വരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} ! rowspan="3"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|സംസ്കൃത<br>സ്വരങ്ങൾ ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=r}} | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൠ]]|ch={{large|ೠ}}|ipa=rː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |- | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഌ]]|ch={{large|ಌ}}|ipa=l|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൡ]]|ch={{large|ೡ}}|ipa=lː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=swara}} === യോഗവാഹം === ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് ''യോഗവാഹ'' (പകുതി സ്വരവും പകുതി വ്യഞ്ജനവും) അക്ഷരങ്ങളുണ്ട്. ഇവ ''അർദ്ധവിസർഗ്ഗം'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന മറ്റ് രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങളുമുണ്ട്.<ref name="L2/L2004">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2004/04364-n2860-kannada.pdf |title=Proposal to add Kannada characters Jihvamuliya and Upadhmaniya |last=Everson |first=Michael |date=2004-10-22 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref name="Kittel1903"/>{{rp|12-14}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ യോഗവാഹങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ചിഹ്നത്തിൻ്റെ രൂപം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch= ം|ml=ം}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch= ഃ|ml=ഃ}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ೱ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ೲ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ಅ (അ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch=ಅಂ|ml=[[അം]]}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch=ಅಃ|ml=[[അഃ]]}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ಅೱ|iso=h̤|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ಅೲ|iso=ḫ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ದ (ദ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|l=kn|top=ದ + ം|ch=ದಂ|ipa=/d̪am̃/}} |{{letter|l=kn|top=ದ + ഃ|ch=ದಃ|ipa=/d̪ah/}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೱ|ch=ದೱ| ipa=[x]|note={{noteTag|group=yoga|name=kh|ಕ (ക) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം k-ൽ നിന്നും kh-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೲ|ch=ದೲ| ipa=[ɸ]|note={{noteTag|group=yoga|name=ph|ಪ (പ) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം p-ൽ നിന്നും ph-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു (ഇംഗ്ലീഷിലെ ''fan'' ലെ ''f'' ന് സമാനമാണ്, എന്നാൽ ചുണ്ടുകൾ പല്ലിൽ മുട്ടുന്നില്ല).}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=yoga}} == സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}} {{further|സ്വരചിഹ്നം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ചേർത്തെഴുതുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങളെ '''സ്വര ചിഹ്നഗളു''' ({{lang|kn|ಸ್ವರ ಚಿಹ್ನೆಗಳು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. {{efn|[[സംസ്കൃതം|സംസ്‌കൃതത്തിൽ]] ഇവ ''മാത്രകൾ'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു.}}<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} സ്വതന്ത്രമായ നിലനിൽപ്പില്ലാത്ത ഈ ചിഹ്നങ്ങൾ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാറുള്ളൂ. യാതൊരു ചിഹ്നങ്ങളുമില്ലാത്ത വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിൽ ('''ഉദാ:''' {{lang|kn|ಕ}} /ക/) സ്വാഭാവികമായും 'അ' ({{lang|kn|ಅ}}) എന്ന സ്വരം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഒരു വ്യഞ്ജനത്തോടൊപ്പം മറ്റൊരു സ്വരചിഹ്നം ചേർക്കുമ്പോൾ, സ്വാഭാവികമായുള്ള ഈ 'അ' കാരം ഇല്ലാതാകുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸ್ವರಚಿಹ್ನ}})<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Nidamarthy2021">{{cite journal |last=Nidamarthy |first=Sushilkumar |date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |title=Analysis of Kannada script consonants, sub forms, vowels, signs and bring all consonants under "Perfect single consonant form" |journal=Shikshan Sanshodhan: Journal of Arts, Humanities and Social Sciences |volume=4 |issue=8 |pages=54–66 |issn=2581-6241 |url=https://shikshansanshodhan.researchculturesociety.org/wp-content/uploads/SS202108011.pdf |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|16}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಅ}}|tops=തലേക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{huge|-}}|note=/a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಆ}}|tops=ഇളിക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=ാ|ch={{huge|ಾ}}|note=/aː/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಇ}}|tops=ഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ി|ch={{huge|ಿ}}|note=/i/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಈ}}|tops=ദീർഘഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ീ|ch={{huge|ೀ}}|note=/iː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಉ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ു|ch={{huge|ು}}|note=/u/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಊ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ൂ|ch={{huge|ೂ}}|note=uː}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಋ}}|tops=വട്ടുസുളി|l=kn|s=knda|ml=ൃ|ch={{huge|ೃ}}|note=ṛ}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೠ}}}}|tops={{Color|grey|ൠ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൄ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೄ}}}}|note={{Color|grey|/ṛː/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಌ}}}}|tops={{Color|grey|ഌ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൢ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೢ}}}}|note={{Color|grey|/l/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೡ}}}}|tops={{Color|grey|ൡ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൣ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೣ}}}}|note={{Color|grey|/lː/}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಎ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=െ|ch={{huge|ೆ}}|note=/e/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಏ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=േ|ch={{huge|ೇ}}|note=/eː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಐ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൈ|ch={{huge|ೈ}}|note=/ai/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಒ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൊ|ch={{huge|ೊ}}|note=/o/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಓ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ോ|ch={{huge|ೋ}}|note=/oː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha|സ്വരങ്ങളുടെ ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നമാണ് ({{lang|kn|ೕ}}). സാധാരണമായി തനിയെ ഒരിക്കല്ലും എഴുതാറില്ല; പകരം കൂട്ടുചിഹ്നത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്നു.}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಔ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൌ|ch={{huge|ೌ}}|note=/au/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಂ}}}}|tops={{Color|blue|അനുസ്വാരം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ം}}|ch={{Color|blue|{{huge|ം}}}}|note={{Color|blue|/aṃ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಃ}}}}|tops={{Color|blue|വിസർഗ്ഗം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ഃ}}|ch={{Color|blue|{{huge|ഃ}}}}|note={{Color|blue|/aḥ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೱ}}}}|tops={{Color|grey|ജിഹ്വാമൂലീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೱ}}}}|note={{Color|grey|/h̤/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೲ}}}}|tops={{Color|grey|ഉപധ്മാനീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೲ}}}}|note={{Color|grey|/ḫ/}}}} |} <small>{{Legend|darkred|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|blue|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|grey| ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=swarachin}} മലയാളത്തിൽ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്തോ ('''ഉദാ:''' കെ, കേ, കൈ) ഇരുവശങ്ങളിലുമായോ ('''ഉദാ:''' കൊ, കോ) വരാറുണ്ട്. എന്നാൽ കന്നഡ ലിപിയിൽ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്ത് സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന പതിവില്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ചിഹ്നങ്ങളും അക്ഷരത്തിന് മുകളിലോ വലതുവശത്തോ ആണ് ചേർക്കുന്നത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} === സ്വരചിഹ്ന ആകൃതി === അക്കാദമിക കാഴ്ചപ്പാടുകൾ പ്രകാരം, കന്നഡയിലെ സ്വരചിഹ്നങ്ങളുടെ പേരുകൾ അവയുടെ ആകൃതിയുമായും അവ വരയ്ക്കുന്ന രീതിയുമായും അഗാധമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രധാനപ്പെട്ട സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} * '''തലേക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ತಲೆಕಟ್ಟು}}): അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മുകളിലുള്ള തിരശ്ചീനമായ വര. ഇത് അന്തർലീനമായ 'അ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''ഇളിക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ಇಳಿಕಟ್ಟು}}): 'ആ' എന്ന ദീർഘസ്വരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന താഴോട്ടുള്ള വര. * '''ഗുഡി''' ({{lang|kn|ಗುಡಿ}}): 'ഇ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊളുത്ത് അഥവാ ക്ഷേത്രാകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''കൊമ്പു''' ({{lang|kn|ಕೊಂಬು}}): 'ഉ', 'ഊ' ({{lang|kn|ು}}, {{lang|kn|ೂ}}) എന്നീ സ്വരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊമ്പിൻ്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം . ഇവ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചെറിയ വിടവോടെ അല്പം താഴെയായാണ് ചേർക്കുന്നത്. * '''വട്ടുസുളി''' ({{lang|kn|ವಟ್ಟುಸುಳಿ}}): 'ഋ' ({{lang|kn|ಋ}}) കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന വട്ടത്തിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''[[കന്നഡ ലിപി #അർക്കാവൊത്തു|അർക്കാവൊത്തു]]''' ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}): ഒരു വ്യഞ്ജനാക്ഷരത്തിന് ശേഷം 'ര' ചേരുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} '''കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ:''' കന്നഡയിൽ ചില സ്വരചിഹ്നങ്ങൾക്ക് രണ്ടു ഭാഗങ്ങളുണ്ട്. 'ഈ' ({{lang|kn|ೀ}}), 'ഏ' ({{lang|kn|ೇ}}), 'ഓ' ({{lang|kn|ೋ}}) എന്നിവയെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഹ്രസ്വസ്വരത്തിനൊപ്പം വലതുവശത്തായി ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നം ({{lang|kn|ೕ}}) കൂടി നൽകുന്നു. അതുപോലെ 'ഐ' ({{lang|kn|ೈ}}) കാരത്തിന് മുകളിലായി 'എ' കാരത്തിൻ്റെ ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೆ}}) താഴെ വലതുവശത്തായി മറ്റൊരു ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೖ}}) ചേർന്നാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്. === [[വിരാമം]] === {{lang|kn|ಕ್}} (ക്) എന്നതുപോലെ [[കന്നഡ ലിപി #ചില്ലക്ഷരം|സ്വരസഹായമില്ലാത്ത കേവല വ്യഞ്ജനത്തെ]] സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഒരു പ്രത്യേക ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഈ ചിഹ്നത്തെയും പ്രക്രിയയെയും '''ഹലന്ത''' ({{lang|kn|ಹಲಂತ}}) എന്നും, അങ്ങനെ രൂപപ്പെടുന്ന അക്ഷരത്തെ '''അർദ്ധാക്ഷര''' ({{lang|kn|ಅರ್ಧಾಕ್ಷರ}}) എന്നും വിളിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അർദ്ധാക്ഷരങ്ങൾ |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ഹലന്ത|top=ಹಲಂತ|l=kn|s=knda|ml=്|ch={{huge| ್ }}|note=/ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ക + ്|top=(ಕ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ക്|ch={{huge|ಕ್}}|note=/kə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ത + ്|top=(ತ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ത്|ch={{huge|ತ್}}|note=/t̪ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=പ + ്|top=(ಪ + ್)|l=kn|s=knda|ml=പ്|ch={{huge|ಪ್}}|note=/pə̆/}} |} === കഗുണിത === കന്നഡയിലെ എഴുത്തുരീതിയിൽ അക്ഷരങ്ങളും സ്വരങ്ങളും ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളെ {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}} (കഗുണിത) എന്ന് വിളിക്കുന്നെ.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|17-19}} വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളും സ്വരചിഹ്നങ്ങളും സംയോജിച്ചാണ് ഇവയുണ്ടാകുന്നത്. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:80%" | <small>കന്നഡ കഗുണിത (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}})</small><ref name="Zydenbos2020">{{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |date=2020 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |title=A Manual of Modern Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992 |publisher=CrossAsia |location=Heidelberg |isbn=978-3-946742-82-1 |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|8-9}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|18-19}}<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅ}}<br><small>([[അ|<span style="color: white;">അ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಆ}}<br><small>([[ആ|<span style="color: white;">ആ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಇ}}<br><small>([[ഇ|<span style="color: white;">ഇ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಈ}}<br><small>([[ഈ|<span style="color: white;">ഈ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಉ}}<br><small>([[ഉ|<span style="color: white;">ഉ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಊ}}<br><small>([[ഊ|<span style="color: white;">ഊ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಋ}}<br><small>([[ഋ|<span style="color: white;">ഋ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೠ}}<br><small>([[ൠ|<span style="color: white;">ൠ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಎ}}<br><small>([[എ|<span style="color: white;">എ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಏ}}<br><small>([[ഏ|<span style="color: white;">ഏ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಐ}}<br><small>([[ഐ|<span style="color: white;">ഐ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಒ}}<br><small>([[ഒ|<span style="color: white;">ഒ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಓ}}<br><small>([[ഓ|<span style="color: white;">ഓ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಔ}}<br><small>([[ഔ|<span style="color: white;">ഔ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಂ}}<br><small>([[അം|<span style="color: white;">അം</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಃ}}<br><small>([[അഃ|<span style="color: white;">അഃ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn| ್ }}<br><small>([[്|<span style="color: white;">്</span>]])</small> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಕ}}<br><small>(ക)</small> |{{lang|kn|ಕಾ}} |{{lang|kn|ಕಿ}} |{{lang|kn|ಕೀ}} |{{lang|kn|ಕು}} |{{lang|kn|ಕೂ}} |{{lang|kn|ಕೃ}} |{{lang|kn|ಕೄ}} |{{lang|kn|ಕೆ}} |{{lang|kn|ಕೇ}} |{{lang|kn|ಕೈ}} |{{lang|kn|ಕೊ}} |{{lang|kn|ಕೋ}} |{{lang|kn|ಕೌ}} |{{lang|kn|ಕಂ}} |{{lang|kn|ಕಃ}} |{{lang|kn|ಕ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಖ}}<br><small>(ഖ)</small> |{{lang|kn|ಖಾ}} |{{lang|kn|ಖಿ}} |{{lang|kn|ಖೀ}} |{{lang|kn|ಖು}} |{{lang|kn|ಖೂ}} |{{lang|kn|ಖೃ}} |{{lang|kn|ಖೄ}} |{{lang|kn|ಖೆ}} |{{lang|kn|ಖೇ}} |{{lang|kn|ಖೈ}} |{{lang|kn|ಖೊ}} |{{lang|kn|ಖೋ}} |{{lang|kn|ಖೌ}} |{{lang|kn|ಖಂ}} |{{lang|kn|ಖಃ}} |{{lang|kn|ಖ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಗ}}<br><small>(ഗ)</small> |{{lang|kn|ಗಾ}} |{{lang|kn|ಗಿ}} |{{lang|kn|ಗೀ}} |{{lang|kn|ಗು}} |{{lang|kn|ಗೂ}} |{{lang|kn|ಗೃ}} |{{lang|kn|ಗೄ}} |{{lang|kn|ಗೆ}} |{{lang|kn|ಗೇ}} |{{lang|kn|ಗೈ}} |{{lang|kn|ಗೊ}} |{{lang|kn|ಗೋ}} |{{lang|kn|ಗೌ}} |{{lang|kn|ಗಂ}} |{{lang|kn|ಗಃ}} |{{lang|kn|ಗ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಘ}}<br><small>(ഘ)</small> |{{lang|kn|ಘಾ}} |{{lang|kn|ಘಿ}} |{{lang|kn|ಘೀ}} |{{lang|kn|ಘು}} |{{lang|kn|ಘೂ}} |{{lang|kn|ಘೃ}} |{{lang|kn|ಘೄ}} |{{lang|kn|ಘೆ}} |{{lang|kn|ಘೇ}} |{{lang|kn|ಘೈ}} |{{lang|kn|ಘೊ}} |{{lang|kn|ಘೋ}} |{{lang|kn|ಘೌ}} |{{lang|kn|ಘಂ}} |{{lang|kn|ಘಃ}} |{{lang|kn|ಘ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಙ}}<br><small>(ങ)</small> |{{lang|kn|ಙಾ}} |{{lang|kn|ಙಿ}} |{{lang|kn|ಙೀ}} |{{lang|kn|ಙು}} |{{lang|kn|ಙೂ}} |{{lang|kn|ಙೃ}} |{{lang|kn|ಙೄ}} |{{lang|kn|ಙೆ}} |{{lang|kn|ಙೇ}} |{{lang|kn|ಙೈ}} |{{lang|kn|ಙೊ}} |{{lang|kn|ಙೋ}} |{{lang|kn|ಙೌ}} |{{lang|kn|ಙಂ}} |{{lang|kn|ಙಃ}} |{{lang|kn|ಙ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಚ}}<br><small>(ച)</small> |{{lang|kn|ಚಾ}} |{{lang|kn|ಚಿ}} |{{lang|kn|ಚೀ}} |{{lang|kn|ಚು}} |{{lang|kn|ಚೂ}} |{{lang|kn|ಚೃ}} |{{lang|kn|ಚೄ}} |{{lang|kn|ಚೆ}} |{{lang|kn|ಚೇ}} |{{lang|kn|ಚೈ}} |{{lang|kn|ಚೊ}} |{{lang|kn|ಚೋ}} |{{lang|kn|ಚೌ}} |{{lang|kn|ಚಂ}} |{{lang|kn|ಚಃ}} |{{lang|kn|ಚ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಛ}}<br><small>(ഛ)</small> |{{lang|kn|ಛಾ}} |{{lang|kn|ಛಿ}} |{{lang|kn|ಛೀ}} |{{lang|kn|ಛು}} |{{lang|kn|ಛೂ}} |{{lang|kn|ಛೃ}} |{{lang|kn|ಛೄ}} |{{lang|kn|ಛೆ}} |{{lang|kn|ಛೇ}} |{{lang|kn|ಛೈ}} |{{lang|kn|ಛೊ}} |{{lang|kn|ಛೋ}} |{{lang|kn|ಛೌ}} |{{lang|kn|ಛಂ}} |{{lang|kn|ಛಃ}} |{{lang|kn|ಛ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಜ}}<br><small>(ജ)</small> |{{lang|kn|ಜಾ}} |{{lang|kn|ಜಿ}} |{{lang|kn|ಜೀ}} |{{lang|kn|ಜು}} |{{lang|kn|ಜೂ}} |{{lang|kn|ಜೃ}} |{{lang|kn|ಜೄ}} |{{lang|kn|ಜೆ}} |{{lang|kn|ಜೇ}} |{{lang|kn|ಜೈ}} |{{lang|kn|ಜೊ}} |{{lang|kn|ಜೋ}} |{{lang|kn|ಜೌ}} |{{lang|kn|ಜಂ}} |{{lang|kn|ಜಃ}} |{{lang|kn|ಜ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಝ}}<br><small>(ഝ)</small> |{{lang|kn|ಝಾ}} |{{lang|kn|ಝಿ}} |{{lang|kn|ಝೀ}} |{{lang|kn|ಝು}} |{{lang|kn|ಝೂ}} |{{lang|kn|ಝೃ}} |{{lang|kn|ಝೄ}} |{{lang|kn|ಝೆ}} |{{lang|kn|ಝೇ}} |{{lang|kn|ಝೈ}} |{{lang|kn|ಝೊ}} |{{lang|kn|ಝೋ}} |{{lang|kn|ಝೌ}} |{{lang|kn|ಝಂ}} |{{lang|kn|ಝಃ}} |{{lang|kn|ಝ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಞ}}<br><small>(ഞ)</small> |{{lang|kn|ಞಾ}} |{{lang|kn|ಞಿ}} |{{lang|kn|ಞೀ}} |{{lang|kn|ಞು}} |{{lang|kn|ಞೂ}} |{{lang|kn|ಞೃ}} |{{lang|kn|ಞೄ}} |{{lang|kn|ಞೆ}} |{{lang|kn|ಞೇ}} |{{lang|kn|ಞೈ}} |{{lang|kn|ಞೊ}} |{{lang|kn|ಞೋ}} |{{lang|kn|ಞೌ}} |{{lang|kn|ಞಂ}} |{{lang|kn|ಞಃ}} |{{lang|kn|ಞ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಟ}}<br><small>(ട)</small> |{{lang|kn|ಟಾ}} |{{lang|kn|ಟಿ}} |{{lang|kn|ಟೀ}} |{{lang|kn|ಟು}} |{{lang|kn|ಟೂ}} |{{lang|kn|ಟೃ}} |{{lang|kn|ಟೄ}} |{{lang|kn|ಟೆ}} |{{lang|kn|ಟೇ}} |{{lang|kn|ಟೈ}} |{{lang|kn|ಟೊ}} |{{lang|kn|ಟೋ}} |{{lang|kn|ಟೌ}} |{{lang|kn|ಟಂ}} |{{lang|kn|ಟಃ}} |{{lang|kn|ಟ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಠ}}<br><small>(ഠ)</small> |{{lang|kn|ಠಾ}} |{{lang|kn|ಠಿ}} |{{lang|kn|ಠೀ}} |{{lang|kn|ಠು}} |{{lang|kn|ಠೂ}} |{{lang|kn|ಠೃ}} |{{lang|kn|ಠೄ}} |{{lang|kn|ಠೆ}} |{{lang|kn|ಠೇ}} |{{lang|kn|ಠೈ}} |{{lang|kn|ಠೊ}} |{{lang|kn|ಠೋ}} |{{lang|kn|ಠೌ}} |{{lang|kn|ಠಂ}} |{{lang|kn|ಠಃ}} |{{lang|kn|ಠ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಡ}}<br><small>(ഡ)</small> |{{lang|kn|ಡಾ}} |{{lang|kn|ಡಿ}} |{{lang|kn|ಡೀ}} |{{lang|kn|ಡು}} |{{lang|kn|ಡೂ}} |{{lang|kn|ಡೃ}} |{{lang|kn|ಡೄ}} |{{lang|kn|ಡೆ}} |{{lang|kn|ಡೇ}} |{{lang|kn|ಡೈ}} |{{lang|kn|ಡೊ}} |{{lang|kn|ಡೋ}} |{{lang|kn|ಡೌ}} |{{lang|kn|ಡಂ}} |{{lang|kn|ಡಃ}} |{{lang|kn|ಡ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಢ}}<br><small>(ഢ)</small> |{{lang|kn|ಢಾ}} |{{lang|kn|ಢಿ}} |{{lang|kn|ಢೀ}} |{{lang|kn|ಢು}} |{{lang|kn|ಢೂ}} |{{lang|kn|ಢೃ}} |{{lang|kn|ಢೄ}} |{{lang|kn|ಢೆ}} |{{lang|kn|ಢೇ}} |{{lang|kn|ಢೈ}} |{{lang|kn|ಢೊ}} |{{lang|kn|ಢೋ}} |{{lang|kn|ಢೌ}} |{{lang|kn|ಢಂ}} |{{lang|kn|ಢಃ}} |{{lang|kn|ಢ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಣ}}<br><small>(ണ)</small> |{{lang|kn|ಣಾ}} |{{lang|kn|ಣಿ}} |{{lang|kn|ಣೀ}} |{{lang|kn|ಣು}} |{{lang|kn|ಣೂ}} |{{lang|kn|ಣೃ}} |{{lang|kn|ಣೄ}} |{{lang|kn|ಣೆ}} |{{lang|kn|ಣೇ}} |{{lang|kn|ಣೈ}} |{{lang|kn|ಣೊ}} |{{lang|kn|ಣೋ}} |{{lang|kn|ಣೌ}} |{{lang|kn|ಣಂ}} |{{lang|kn|ಣಃ}} |{{lang|kn|ಣ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ತ}}<br><small>(ത)</small> |{{lang|kn|ತಾ}} |{{lang|kn|ತಿ}} |{{lang|kn|ತೀ}} |{{lang|kn|ತು}} |{{lang|kn|ತೂ}} |{{lang|kn|ತೃ}} |{{lang|kn|ತೄ}} |{{lang|kn|ತೆ}} |{{lang|kn|ತೇ}} |{{lang|kn|ತೈ}} |{{lang|kn|ತೊ}} |{{lang|kn|ತೋ}} |{{lang|kn|ತೌ}} |{{lang|kn|ತಂ}} |{{lang|kn|ತಃ}} |{{lang|kn|ತ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಥ}}<br><small>(ഥ)</small> |{{lang|kn|ಥಾ}} |{{lang|kn|ಥಿ}} |{{lang|kn|ಥೀ}} |{{lang|kn|ಥು}} |{{lang|kn|ಥೂ}} |{{lang|kn|ಥೃ}} |{{lang|kn|ಥೄ}} |{{lang|kn|ಥೆ}} |{{lang|kn|ಥೇ}} |{{lang|kn|ಥೈ}} |{{lang|kn|ಥೊ}} |{{lang|kn|ಥೋ}} |{{lang|kn|ಥೌ}} |{{lang|kn|ಥಂ}} |{{lang|kn|ಥಃ}} |{{lang|kn|ಥ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ದ}}<br><small>(ദ)</small> |{{lang|kn|ದಾ}} |{{lang|kn|ದಿ}} |{{lang|kn|ದೀ}} |{{lang|kn|ದು}} |{{lang|kn|ದೂ}} |{{lang|kn|ದೃ}} |{{lang|kn|ದೄ}} |{{lang|kn|ದೆ}} |{{lang|kn|ದೇ}} |{{lang|kn|ದೈ}} |{{lang|kn|ದೊ}} |{{lang|kn|ದೋ}} |{{lang|kn|ದೌ}} |{{lang|kn|ದಂ}} |{{lang|kn|ದಃ}} |{{lang|kn|ದ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಧ}}<br><small>(ധ)</small> |{{lang|kn|ಧಾ}} |{{lang|kn|ಧಿ}} |{{lang|kn|ಧೀ}} |{{lang|kn|ಧು}} |{{lang|kn|ಧೂ}} |{{lang|kn|ಧೃ}} |{{lang|kn|ಧೄ}} |{{lang|kn|ಧೆ}} |{{lang|kn|ಧೇ}} |{{lang|kn|ಧೈ}} |{{lang|kn|ಧೊ}} |{{lang|kn|ಧೋ}} |{{lang|kn|ಧೌ}} |{{lang|kn|ಧಂ}} |{{lang|kn|ಧಃ}} |{{lang|kn|ಧ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ನ}}<br><small>(ന)</small> |{{lang|kn|ನಾ}} |{{lang|kn|ನಿ}} |{{lang|kn|ನೀ}} |{{lang|kn|ನು}} |{{lang|kn|ನೂ}} |{{lang|kn|ನೃ}} |{{lang|kn|ನೄ}} |{{lang|kn|ನೆ}} |{{lang|kn|ನೇ}} |{{lang|kn|ನೈ}} |{{lang|kn|ನೊ}} |{{lang|kn|ನೋ}} |{{lang|kn|ನೌ}} |{{lang|kn|ನಂ}} |{{lang|kn|ನಃ}} |{{lang|kn|ನ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಪ}}<br><small>(പ)</small> |{{lang|kn|ಪಾ}} |{{lang|kn|ಪಿ}} |{{lang|kn|ಪೀ}} |{{lang|kn|ಪು}} |{{lang|kn|ಪೂ}} |{{lang|kn|ಪೃ}} |{{lang|kn|ಪೄ}} |{{lang|kn|ಪೆ}} |{{lang|kn|ಪೇ}} |{{lang|kn|ಪೈ}} |{{lang|kn|ಪೊ}} |{{lang|kn|ಪೋ}} |{{lang|kn|ಪೌ}} |{{lang|kn|ಪಂ}} |{{lang|kn|ಪಃ}} |{{lang|kn|ಪ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಫ}}<br><small>(ഫ)</small> |{{lang|kn|ಫಾ}} |{{lang|kn|ಫಿ}} |{{lang|kn|ಫೀ}} |{{lang|kn|ಫು}} |{{lang|kn|ಫೂ}} |{{lang|kn|ಫೃ}} |{{lang|kn|ಫೄ}} |{{lang|kn|ಫೆ}} |{{lang|kn|ಫೇ}} |{{lang|kn|ಫೈ}} |{{lang|kn|ಫೊ}} |{{lang|kn|ಫೋ}} |{{lang|kn|ಫೌ}} |{{lang|kn|ಫಂ}} |{{lang|kn|ಫಃ}} |{{lang|kn|ಫ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಬ}}<br><small>(ബ)</small> |{{lang|kn|ಬಾ}} |{{lang|kn|ಬಿ}} |{{lang|kn|ಬೀ}} |{{lang|kn|ಬು}} |{{lang|kn|ಬೂ}} |{{lang|kn|ಬೃ}} |{{lang|kn|ಬೄ}} |{{lang|kn|ಬೆ}} |{{lang|kn|ಬೇ}} |{{lang|kn|ಬೈ}} |{{lang|kn|ಬೊ}} |{{lang|kn|ಬೋ}} |{{lang|kn|ಬೌ}} |{{lang|kn|ಬಂ}} |{{lang|kn|ಬಃ}} |{{lang|kn|ಬ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಭ}}<br><small>(ഭ)</small> |{{lang|kn|ಭಾ}} |{{lang|kn|ಭಿ}} |{{lang|kn|ಭೀ}} |{{lang|kn|ಭು}} |{{lang|kn|ಭೂ}} |{{lang|kn|ಭೃ}} |{{lang|kn|ಭೄ}} |{{lang|kn|ಭೆ}} |{{lang|kn|ಭೇ}} |{{lang|kn|ಭೈ}} |{{lang|kn|ಭೊ}} |{{lang|kn|ಭೋ}} |{{lang|kn|ಭೌ}} |{{lang|kn|ಭಂ}} |{{lang|kn|ಭಃ}} |{{lang|kn|ಭ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಮ}}<br><small>(മ)</small> |{{lang|kn|ಮಾ}} |{{lang|kn|ಮಿ}} |{{lang|kn|ಮೀ}} |{{lang|kn|ಮು}} |{{lang|kn|ಮೂ}} |{{lang|kn|ಮೃ}} |{{lang|kn|ಮೄ}} |{{lang|kn|ಮೆ}} |{{lang|kn|ಮೇ}} |{{lang|kn|ಮೈ}} |{{lang|kn|ಮೊ}} |{{lang|kn|ಮೋ}} |{{lang|kn|ಮೌ}} |{{lang|kn|ಮಂ}} |{{lang|kn|ಮಃ}} |{{lang|kn|ಮ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಯ}}<br><small>(യ)</small> |{{lang|kn|ಯಾ}} |{{lang|kn|ಯಿ}} |{{lang|kn|ಯೀ}} |{{lang|kn|ಯು}} |{{lang|kn|ಯೂ}} |{{lang|kn|ಯೃ}} |{{lang|kn|ಯೄ}} |{{lang|kn|ಯೆ}} |{{lang|kn|ಯೇ}} |{{lang|kn|ಯೈ}} |{{lang|kn|ಯೊ}} |{{lang|kn|ಯೋ}} |{{lang|kn|ಯೌ}} |{{lang|kn|ಯಂ}} |{{lang|kn|ಯಃ}} |{{lang|kn|ಯ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ರ}}<br><small>(ര)</small> |{{lang|kn|ರಾ}} |{{lang|kn|ರಿ}} |{{lang|kn|ರೀ}} |{{lang|kn|ರು}} |{{lang|kn|ರೂ}} |{{lang|kn|ರೃ}} |{{lang|kn|ರೄ}} |{{lang|kn|ರೆ}} |{{lang|kn|ರೇ}} |{{lang|kn|ರೈ}} |{{lang|kn|ರೊ}} |{{lang|kn|ರೋ}} |{{lang|kn|ರೌ}} |{{lang|kn|ರಂ}} |{{lang|kn|ರಃ}} |{{lang|kn|ರ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಱ}}<br><small>(റ)</small> |{{lang|kn|ಱಾ}} |{{lang|kn|ಱಿ}} |{{lang|kn|ಱೀ}} |{{lang|kn|ಱು}} |{{lang|kn|ಱೂ}} |{{lang|kn|ಱೃ}} |{{lang|kn|ಱೄ}} |{{lang|kn|ಱೆ}} |{{lang|kn|ಱೇ}} |{{lang|kn|ಱೈ}} |{{lang|kn|ಱೊ}} |{{lang|kn|ಱೋ}} |{{lang|kn|ಱೌ}} |{{lang|kn|ಱಂ}} |{{lang|kn|ಱಃ}} |{{lang|kn|ಱ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಲ}}<br><small>(ല)</small> |{{lang|kn|ಲಾ}} |{{lang|kn|ಲಿ}} |{{lang|kn|ಲೀ}} |{{lang|kn|ಲು}} |{{lang|kn|ಲೂ}} |{{lang|kn|ಲೃ}} |{{lang|kn|ಲೄ}} |{{lang|kn|ಲೆ}} |{{lang|kn|ಲೇ}} |{{lang|kn|ಲೈ}} |{{lang|kn|ಲೊ}} |{{lang|kn|ಲೋ}} |{{lang|kn|ಲೌ}} |{{lang|kn|ಲಂ}} |{{lang|kn|ಲಃ}} |{{lang|kn|ಲ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ವ}}<br><small>(വ)</small> |{{lang|kn|ವಾ}} |{{lang|kn|ವಿ}} |{{lang|kn|ವೀ}} |{{lang|kn|ವು}} |{{lang|kn|ವೂ}} |{{lang|kn|ವೃ}} |{{lang|kn|ವೄ}} |{{lang|kn|ವೆ}} |{{lang|kn|ವೇ}} |{{lang|kn|ವೈ}} |{{lang|kn|ವೊ}} |{{lang|kn|ವೋ}} |{{lang|kn|ವೌ}} |{{lang|kn|ವಂ}} |{{lang|kn|ವಃ}} |{{lang|kn|ವ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಶ}}<br><small>(ശ)</small> |{{lang|kn|ಶಾ}} |{{lang|kn|ಶಿ}} |{{lang|kn|ಶೀ}} |{{lang|kn|ಶು}} |{{lang|kn|ಶೂ}} |{{lang|kn|ಶೃ}} |{{lang|kn|ಶೄ}} |{{lang|kn|ಶೆ}} |{{lang|kn|ಶೇ}} |{{lang|kn|ಶೈ}} |{{lang|kn|ಶೊ}} |{{lang|kn|ಶೋ}} |{{lang|kn|ಶೌ}} |{{lang|kn|ಶಂ}} |{{lang|kn|ಶಃ}} |{{lang|kn|ಶ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಷ}}<br><small>(ഷ)</small> |{{lang|kn|ಷಾ}} |{{lang|kn|ಷಿ}} |{{lang|kn|ಷೀ}} |{{lang|kn|ಷು}} |{{lang|kn|ಷೂ}} |{{lang|kn|ಷೃ}} |{{lang|kn|ಷೄ}} |{{lang|kn|ಷೆ}} |{{lang|kn|ಷೇ}} |{{lang|kn|ಷೈ}} |{{lang|kn|ಷೊ}} |{{lang|kn|ಷೋ}} |{{lang|kn|ಷೌ}} |{{lang|kn|ಷಂ}} |{{lang|kn|ಷಃ}} |{{lang|kn|ಷ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಸ}}<br><small>(സ)</small> |{{lang|kn|ಸಾ}} |{{lang|kn|ಸಿ}} |{{lang|kn|ಸೀ}} |{{lang|kn|ಸು}} |{{lang|kn|ಸೂ}} |{{lang|kn|ಸೃ}} |{{lang|kn|ಸೄ}} |{{lang|kn|ಸೆ}} |{{lang|kn|ಸೇ}} |{{lang|kn|ಸೈ}} |{{lang|kn|ಸೊ}} |{{lang|kn|ಸೋ}} |{{lang|kn|ಸೌ}} |{{lang|kn|ಸಂ}} |{{lang|kn|ಸಃ}} |{{lang|kn|ಸ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಹ}}<br><small>(ഹ)</small> |{{lang|kn|ಹಾ}} |{{lang|kn|ಹಿ}} |{{lang|kn|ಹೀ}} |{{lang|kn|ಹು}} |{{lang|kn|ಹೂ}} |{{lang|kn|ಹೃ}} |{{lang|kn|ಹೄ}} |{{lang|kn|ಹೆ}} |{{lang|kn|ಹೇ}} |{{lang|kn|ಹೈ}} |{{lang|kn|ಹೊ}} |{{lang|kn|ಹೋ}} |{{lang|kn|ಹೌ}} |{{lang|kn|ಹಂ}} |{{lang|kn|ಹಃ}} |{{lang|kn|ಹ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಳ}}<br><small>(ള)</small> |{{lang|kn|ಳಾ}} |{{lang|kn|ಳಿ}} |{{lang|kn|ಳೀ}} |{{lang|kn|ಳು}} |{{lang|kn|ಳೂ}} |{{lang|kn|ಳೃ}} |{{lang|kn|ಳೄ}} |{{lang|kn|ಳೆ}} |{{lang|kn|ಳೇ}} |{{lang|kn|ಳೈ}} |{{lang|kn|ಳೊ}} |{{lang|kn|ಳೋ}} |{{lang|kn|ಳೌ}} |{{lang|kn|ಳಂ}} |{{lang|kn|ಳಃ}} |{{lang|kn|ಳ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೞ}}<br><small>(ഴ)</small> |{{lang|kn|ೞಾ}} |{{lang|kn|ೞಿ}} |{{lang|kn|ೞೀ}} |{{lang|kn|ೞು}} |{{lang|kn|ೞೂ}} |{{lang|kn|ೞೃ}} |{{lang|kn|ೞೄ}} |{{lang|kn|ೞೆ}} |{{lang|kn|ೞೇ}} |{{lang|kn|ೞೈ}} |{{lang|kn|ೞೊ}} |{{lang|kn|ೞೋ}} |{{lang|kn|ೞೌ}} |{{lang|kn|ೞಂ}} |{{lang|kn|ೞಃ}} |{{lang|kn|ೞ್}} |} {{Sticky table end}} == വ്യഞ്ജനങ്ങൾ == കന്നഡയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ ({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} വ്യഞ്ജന) പ്രധാനമായും '''വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും '''അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും രണ്ടായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു. === വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === നാവ് വായുടെ ഏതു ഭാഗത്താണ് സ്പർശിക്കുന്നത് എന്നതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള [[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|ഉച്ചാരണസ്ഥാനങ്ങൾ]] അനുസരിച്ചാണ് വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങളെ വിവിധ വർഗ്ഗങ്ങളായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നത്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}}<ref name="UnicodeKannada"/> ! style="background:darkred;"|[[അഘോഷം|<span style="color:#FFD300;">അഘോഷം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അനുനാസികം|<span style="color:#FFD300;">അനുനാസികം</span>]] |- ! style="background:darkred;"|[[കണ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">കണ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch=ಕ|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch=ಖ|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch=ಗ|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch=ಘ|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch=ಙ|ipa=ŋa}} |- ! style="background:darkred;"|[[താലവ്യം|<span style="color:#FFD300;">താലവ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch=ಚ|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch=ಛ|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch=ಜ|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch=ಝ|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch=ಞ|ipa=ɲad}} |- ! style="background:darkred;"|[[മൂർദ്ധന്യം|<span style="color:#FFD300;">മൂർദ്ധന്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch=ಟ|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch=ಠ|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch=ಡ|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch=ಢ|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch=ಣ|ipa=ɳa}} |- ! style="background:darkred;"|[[ദന്ത്യം|<span style="color:#FFD300;">ദന്ത്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch=ತ|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch=ಥ|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch=ದ|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch=ಧ|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch=ನ|ipa=n̪a}} |- ! style="background:darkred;"|[[ഓഷ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">ഓഷ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch=ಪ|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch=ಫ|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch=ಬ|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch=ಭ|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch=ಮ|ipa=ma}} |} === അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === മേൽപ്പറഞ്ഞ വർഗ്ഗീകരണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത വ്യഞ്ജനങ്ങളാണിവ: {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{large|ಱ}}|ipa=r|note={{noteTag|group=awargya|name=yardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ರ (ര) ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{large|ೞ}}|ipa=ɻa|note={{noteTag|group=awargya|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ಳ (ള) ഉപയോഗിക്കുന്നു. എന്നാൽ ബഡഗ ഭാഷ എഴുതാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{large|ೝ}}|ipa=ṉ|note={{noteTag|group=awargya|name=mardha|ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ ഉപയോഗത്തിലില്ല}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=awargya}} === ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ === ==== ചില്ലക്ഷരം ==== [[File:Kannada-archaic-n.png|thumb|100px|alt=Archaic n in Kannada script .|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ൻ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പഴയ രൂപം.]] കന്നഡ ലിപിയിൽ സ്വരസഹായം കൂടാതെ ഉച്ചരിക്കാവുന്ന ഏക [[ചില്ലക്ഷരം|ചില്ലക്ഷരമാണ്]] 'ൻ' ({{lang|kn|ೝ}}). '''നകാര പൊള്ളു''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು}}) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ അക്ഷരം പഴയ കന്നഡ കൃതികളിൽ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. 1980-കൾ വരെ ദക്ഷിണ കർണാടകയിലെ തീരദേശ മേഖലകളിൽ നിലനിന്നിരുന്ന ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ മുഖ്യധാരാ കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല. <ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20228r-kannada-nakaara-pollu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Nakaara Pollu |last=Srinidhi |first=A. |last2=Sreedatta |first2=A. |date=2021-01-07 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(നകാര പൊള്ളു)|tops=ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ೝ}}|ipa=ṉ}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ന + ്)|tops=ನ + ್|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ನ್}}|ipa=ṉ}} |} നിലവിൽ ഇതിനുപകരം {{lang|kn|ನ್}} (ന + വിരാമം) ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യം പരിഗണിച്ച് [[യൂണികോഡ്|യൂണികോഡ് 14.0]] പതിപ്പിൽ ഈ അക്ഷരത്തെ ഔദ്യോഗികമായി ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21016r-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #166 January 2021 on Script Proposals |publisher=Unicode Script Ad Hoc Group |date=2021-01-14 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ==== മൂർദ്ധന്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ==== പഴയ കന്നഡ സാഹിത്യത്തിൽ ആധുനിക മലയാളത്തിലെയും തമിഴിലെയും 'റ', 'ഴ' എന്നീ ഉച്ചാരണങ്ങൾക്ക് സമാനമായ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ നിലനിന്നിരുന്നു.<ref name="kannada literature">{{cite book |last=Rice |first=Edward P. |title=A History of Kanarese Literature |year=1921 |publisher=Oxford University Press |location=London |url=https://ignca.gov.in/Asi_data/21416.pdf|language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|14–15}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{huge|ಱ}}|ipa=r}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{huge|ೞ}}|ipa=ɻa}} |} [[File:Halmidi inscription10.png|thumb|right|[[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം|ഹൽമിഡി ശിലാശാസനത്തിൻ്റെ]] ലിഖിതങ്ങൾ]] ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. [[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ ഈ ലിഖിതത്തിലെ 8-10 വരികളിൽ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിൽ വൽക്കരിക്കുമ്പോൾ ഈ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കാണാം:<ref name="halmidi"/> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} ഇവ യഥാക്രമം 12-18 നൂറ്റാണ്ടുകളോടെ ഉപയോഗത്തിൽനിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമാവുകയും, പകരം {{lang|kn|ರ}} (ര), {{lang|kn|ಳ}} (ള) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ പ്രചാരത്തിൽ വരികയും ചെയ്തു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|11}} എന്നിരുന്നാലും, [[ബഡഗ ഭാഷ]] എഴുതാൻ {{lang|kn|ೞ}} (ഴ) ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. == കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ}} {{further|കൂട്ടക്ഷരം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്ക്]] (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}} അധവാ '''സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''')<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കന്നഡയിൽ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ എഴുതുമ്പോൾ, ആദ്യത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും രണ്ടാമത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം ആദ്യത്തേതിൻ്റെ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചെറിയ രൂപത്തിൽ ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ ചെറിയ കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളെ കന്നഡയിൽ '''ഒത്തു''' ({{lang|kn|ಒತ್ತು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|416-417}}<ref name="Kittel1903">{{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://archive.org/details/agrammarkannada00kittgoog/page/n34/mode/2up}}</ref>{{rp|10-15}} === കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുടെ രൂപങ്ങൾ (ഒത്തുകൾ) === മിക്ക വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കും അവയുടെ മുകളിലെ വര (തലക്കട്ട്) ഒഴിവാക്കി ചെറിയ രൂപത്തിൽ താഴെ എഴുതുന്ന രീതിയാണുള്ളത്. എന്നാൽ ത ({{lang|kn|ತ}}), ന ({{lang|kn|ನ}}), മ ({{lang|kn|ಮ}}), യ ({{lang|kn|ಯ}}), ര ({{lang|kn|ರ}}), ല ({{lang|kn|ಲ}}), വ ({{lang|kn|ವ}}), ശ ({{lang|kn|ಶ}}), സ ({{lang|kn|ಸ}}) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് അവയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങളാണുള്ളത്.<ref>{{cite web |title=Kannada Alphabet - Pronunciation and Language |url=https://omniglot.com/writing/kannada.htm |website=Omniglot |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ ഒത്തുകൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತು}})<ref name="UnicodeKannada"/> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಕ}}|tops=ക-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ക|ch={{huge|◌್ಕ}}|ipa=/ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಖ}}|tops=ഖ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഖ|ch={{huge|◌್ಖ}}|ipa=/kʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಗ}}|tops=ഗ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഗ|ch={{huge|◌್ಗ}}|ipa=/ga/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಘ}}|tops=ഘ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഘ|ch={{huge|◌್ಘ}}|ipa=/gʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಙ}}|tops=ങ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ|ch={{huge|◌್ಙ}}|ipa=/ŋa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಚ}}|tops=ച-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ച|ch={{huge|◌್ಚ}}|ipa=/t͡ʃa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಛ}}|tops=ഛ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഛ|ch={{huge|◌್ಛ}}|ipa=/t͡ʃʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಜ}}|tops=ജ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ജ|ch={{huge|◌್ಜ}}|ipa=/d͡ʒa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಝ}}|tops=ഝ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഝ|ch={{huge|◌್ಝ}}|ipa=/d͡ʒʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಞ}}|tops=ഞ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഞ|ch={{huge|◌್ಞ}}|ipa=/ɲa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಟ}}|tops=ട-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ട|ch={{huge|◌್ಟ}}|ipa=/ʈa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಠ}}|tops=ഠ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഠ|ch={{huge|◌್ಠ}}|ipa=/ʈʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಡ}}|tops=ഡ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ|ch={{huge|◌್ಡ}}|ipa=/ɖa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಢ}}|tops=ഢ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഢ|ch={{huge|◌್ಢ}}|ipa=/ɖʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಣ}}|tops=ണ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ണ|ch={{huge|◌್ಣ}}|ipa=/ɳa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ತ}}|tops=ത-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ത|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ತ}}}}|ipa=/t̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಥ}}|tops=ഥ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഥ|ch={{huge|◌್ಥ}}|ipa=/t̪ʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ದ}}|tops=ദ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ദ|ch={{huge|◌್ದ}}|ipa=/d̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಧ}}|tops=ധ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ധ|ch={{huge|◌್ಧ}}|ipa=/d̪ʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ನ}}|tops=ന-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ന|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ನ}}}}|ipa=/n̪a/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಪ}}|tops=പ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>പ|ch={{huge|◌್ಪ}}|ipa=/pa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಫ}}|tops=ഫ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഫ|ch={{huge|◌್ಫ}}|ipa=/pʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಬ}}|tops=ബ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ബ|ch={{huge|◌್ಬ}}|ipa=/ba/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಭ}}|tops=ഭ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഭ|ch={{huge|◌್ಭ}}|ipa=/bʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಮ}}|tops=മ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>മ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಮ}}}}|ipa=/ma/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಯ}}|tops=യ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>യ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಯ}}}}|ipa=/ja/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ರ}}|tops=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ര|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ರ}}}}|ipa=/ra/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಲ}}|tops=ല-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ല|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಲ}}}}|ipa=/la/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ವ}}|tops=വ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>വ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ವ}}}}|ipa=/ʋa/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಶ}}|tops=ശ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ശ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಶ}}}}|ipa=/ʃa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಷ}}|tops=ഷ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ|ch={{huge|◌್ಷ}}|ipa=/ʂa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಸ}}|tops=സ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>സ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಸ}}}}|ipa=/sa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಹ}}|tops=ഹ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഹ|ch={{huge|◌್ಹ}}|ipa=/ha/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಳ}}|tops=ള-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ള|ch={{huge|◌್ಳ}}|ipa=/ɭa/}} | |} <small>{{Legend|blue|ഈ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഒത്തുകൾ വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങൾ}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=otha}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ [[പഴയ കന്നഡ]] ഒത്തുകൾ |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಱ}}|tops=റ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>റ|ch={{huge|◌್ಱ}}|ipa=/ra/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ೞ}}|tops=ഴ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഴ|ch={{huge|◌್ೞ}}|ipa=/ɻa/}} |} കന്നഡയിൽ രണ്ട് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുള്ള 1296 മുഴുവൻ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും താഴെയുള്ള പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:70%" |കന്നഡ സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}}) !style="background:darkred;color:#FFD300;"| <small>വ്യഞ്ജനം<br>({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}})</small> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಕ }}}}<br><small>([[ക|<span style="color: white;">ക</span>]])</small>|ക|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಖ }}}}<br><small>([[ഖ|<span style="color: white;">ഖ</span>]])</small>|ഖ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಗ }}}}<br><small>([[ഗ|<span style="color: white;">ഗ</span>]])</small>|ഗ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಘ }}}}<br><small>([[ഘ|<span style="color: white;">ഘ</span>]])</small>|ഘ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಙ }}}}<br><small>([[ങ|<span style="color: white;">ങ</span>]])</small>|ങ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಚ }}}}<br><small>([[ച|<span style="color: white;">ച</span>]])</small>|ച|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಛ }}}}<br><small>([[ഛ|<span style="color: white;">ഛ</span>]])</small>|ഛ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಜ }}}}<br><small>([[ജ|<span style="color: white;">ജ</span>]])</small>|ജ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಝ }}}}<br><small>([[ഝ|<span style="color: white;">ഝ</span>]])</small>|ഝ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಞ }}}}<br><small>([[ഞ|<span style="color: white;">ഞ</span>]])</small>|ഞ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಟ }}}}<br><small>([[ട|<span style="color: white;">ട</span>]])</small>|ട|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಠ }}}}<br><small>([[ഠ|<span style="color: white;">ഠ</span>]])</small>|ഠ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಡ }}}}<br><small>([[ഡ|<span style="color: white;">ഡ</span>]])</small>|ഡ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಢ }}}}<br><small>([[ഢ|<span style="color: white;">ഢ</span>]])</small>|ഢ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಣ }}}}<br><small>([[ണ|<span style="color: white;">ണ</span>]])</small>|ണ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ತ }}}}<br><small>([[ത|<span style="color: white;">ത</span>]])</small>|ത|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಥ }}}}<br><small>([[ഥ|<span style="color: white;">ഥ</span>]])</small>|ഥ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ದ }}}}<br><small>([[ദ|<span style="color: white;">ദ</span>]])</small>|ദ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಧ }}}}<br><small>([[ധ|<span style="color: white;">ധ</span>]])</small>|ധ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ನ }}}}<br><small>([[ന|<span style="color: white;">ന</span>]])</small>|ന|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಪ }}}}<br><small>([[പ|<span style="color: white;">പ</span>]])</small>|പ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಫ }}}}<br><small>([[ഫ|<span style="color: white;">ഫ</span>]])</small>|ഫ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಬ }}}}<br><small>([[ബ|<span style="color: white;">ബ</span>]])</small>|ബ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಭ }}}}<br><small>([[ഭ|<span style="color: white;">ഭ</span>]])</small>|ഭ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಮ }}}}<br><small>([[മ|<span style="color: white;">മ</span>]])</small>|മ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಯ }}}}<br><small>([[യ|<span style="color: white;">യ</span>]])|യ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ರ }}}}<br><small>([[ര|<span style="color: white;">ര</span>]])|ര|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಱ }}}}<br><small>([[റ|<span style="color: white;">റ</span>]])</small>|റ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಲ }}}}<br><small>([[ല|<span style="color: white;">ല</span>]])</small>|ല|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ವ }}}}<br><small>([[വ|<span style="color: white;">വ</span>]])|വ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಶ }}}}<br><small>([[ശ|<span style="color: white;">ശ</span>]])</small>|ശ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಷ }}}}<br><small>([[ഷ|<span style="color: white;">ഷ</span>]])</small>|ഷ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಸ }}}}<br><small>([[സ|<span style="color: white;">സ</span>]])</small>|സ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಹ }}}}<br><small>([[ഹ|<span style="color: white;">ഹ</span>]])</small>|ഹ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಳ }}}}<br><small>([[ള|<span style="color: white;">ള</span>]])</small>|ള|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ೞ }}}}<br><small>([[ഴ|<span style="color: white;">ഴ</span>]])</small>|ഴ|dotted=no}}</span> |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಕ್}}}}<br><small>(ക്)</small> |style=color:#0048BA;"|'''ಕ್ಕ''' ||ಕ್ಖ ||ಕ್ಗ ||ಕ್ಘ ||ಕ್ಙ ||ಕ್ಚ ||ಕ್ಛ ||ಕ್ಜ ||ಕ್ಝ ||ಕ್ಞ ||ಕ್ಟ ||ಕ್ಠ ||ಕ್ಡ ||ಕ್ಢ ||ಕ್ಣ ||ಕ್ತ ||ಕ್ಥ ||ಕ್ದ ||ಕ್ಧ ||ಕ್ನ ||ಕ್ಪ ||ಕ್ಫ ||ಕ್ಬ ||ಕ್ಭ ||ಕ್ಮ ||ಕ್ಯ ||ಕ್ರ ||ಕ್ಱ ||ಕ್ಲ ||ಕ್ವ ||ಕ್ಶ ||style=color:#E23D28;"|'''ಕ್ಷ''' ||ಕ್ಸ ||ಕ್ಹ ||ಕ್ಳ ||ಕ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಖ್}}}}<br><small>(ഖ്)</small> |ಖ್ಕ ||style=color:#0048BA;"|'''ಖ್ಖ''' ||ಖ್ಗ ||ಖ್ಘ ||ಖ್ಙ ||ಖ್ಚ ||ಖ್ಛ ||ಖ್ಜ ||ಖ್ಝ ||ಖ್ಞ ||ಖ್ಟ ||ಖ್ಠ ||ಖ್ಡ ||ಖ್ಢ ||ಖ್ಣ ||ಖ್ತ ||ಖ್ಥ ||ಖ್ದ ||ಖ್ಧ ||ಖ್ನ ||ಖ್ಪ ||ಖ್ಫ ||ಖ್ಬ ||ಖ್ಭ ||ಖ್ಮ ||ಖ್ಯ ||ಖ್ರ ||ಖ್ಱ ||ಖ್ಲ ||ಖ್ವ ||ಖ್ಶ ||ಖ್ಷ ||ಖ್ಸ ||ಖ್ಹ ||ಖ್ಳ ||ಖ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಗ್}}}}<br><small>(ഗ്)</small> |ಗ್ಕ ||ಗ್ಖ ||style=color:#0048BA;"|'''ಗ್ಗ''' ||ಗ್ಘ ||ಗ್ಙ ||ಗ್ಚ ||ಗ್ಛ ||ಗ್ಜ ||ಗ್ಝ ||ಗ್ಞ ||ಗ್ಟ ||ಗ್ಠ ||ಗ್ಡ ||ಗ್ಢ ||ಗ್ಣ ||ಗ್ತ ||ಗ್ಥ ||ಗ್ದ ||ಗ್ಧ ||ಗ್ನ ||ಗ್ಪ ||ಗ್ಫ ||ಗ್ಬ ||ಗ್ಭ ||ಗ್ಮ ||ಗ್ಯ ||ಗ್ರ ||ಗ್ಱ ||ಗ್ಲ ||ಗ್ವ ||ಗ್ಶ ||ಗ್ಷ ||ಗ್ಸ ||ಗ್ಹ ||ಗ್ಳ ||ಗ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಘ್}}}}<br><small>(ഘ്)</small> |ಘ್ಕ ||ಘ್ಖ ||ಘ್ಗ ||style=color:#0048BA;"|'''ಘ್ಘ''' ||ಘ್ಙ ||ಘ್ಚ ||ಘ್ಛ ||ಘ್ಜ ||ಘ್ಝ ||ಘ್ಞ ||ಘ್ಟ ||ಘ್ಠ ||ಘ್ಡ ||ಘ್ಢ ||ಘ್ಣ ||ಘ್ತ ||ಘ್ಥ ||ಘ್ದ ||ಘ್ಧ ||ಘ್ನ ||ಘ್ಪ ||ಘ್ಫ ||ಘ್ಬ ||ಘ್ಭ ||ಘ್ಮ ||ಘ್ಯ ||ಘ್ರ ||ಘ್ಱ ||ಘ್ಲ ||ಘ್ವ ||ಘ್ಶ ||ಘ್ಷ ||ಘ್ಸ ||ಘ್ಹ ||ಘ್ಳ ||ಘ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಙ್}}}}<br><small>(ങ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu|അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്. }}</small> |ಙ್ಕ ||ಙ್ಖ ||ಙ್ಗ ||ಙ್ಘ ||style=color:#0048BA;"|'''ಙ್ಙ''' ||ಙ್ಚ ||ಙ್ಛ ||ಙ್ಜ ||ಙ್ಝ ||ಙ್ಞ ||ಙ್ಟ ||ಙ್ಠ ||ಙ್ಡ ||ಙ್ಢ ||ಙ್ಣ ||ಙ್ತ ||ಙ್ಥ ||ಙ್ದ ||ಙ್ಧ ||ಙ್ನ ||ಙ್ಪ ||ಙ್ಫ ||ಙ್ಬ ||ಙ್ಭ ||ಙ್ಮ ||ಙ್ಯ ||ಙ್ರ ||ಙ್ಱ ||ಙ್ಲ ||ಙ್ವ ||ಙ್ಶ ||ಙ್ಷ ||ಙ್ಸ ||ಙ್ಹ ||ಙ್ಳ ||ಙ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಚ್}}}}<br><small>(ച്)</small> |ಚ್ಕ ||ಚ್ಖ ||ಚ್ಗ ||ಚ್ಘ ||ಚ್ಙ ||style=color:#0048BA;"|'''ಚ್ಚ''' ||ಚ್ಛ ||ಚ್ಜ ||ಚ್ಝ ||ಚ್ಞ ||ಚ್ಟ ||ಚ್ಠ ||ಚ್ಡ ||ಚ್ಢ ||ಚ್ಣ ||ಚ್ತ ||ಚ್ಥ ||ಚ್ದ ||ಚ್ಧ ||ಚ್ನ ||ಚ್ಪ ||ಚ್ಫ ||ಚ್ಬ ||ಚ್ಭ ||ಚ್ಮ ||ಚ್ಯ ||ಚ್ರ ||ಚ್ಱ ||ಚ್ಲ ||ಚ್ವ ||ಚ್ಶ ||ಚ್ಷ ||ಚ್ಸ ||ಚ್ಹ ||ಚ್ಳ ||ಚ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಛ್}}}}<br><small>(ഛ്)</small> |ಛ್ಕ ||ಛ್ಖ ||ಛ್ಗ ||ಛ್ಘ ||ಛ್ಙ ||ಛ್ಚ ||style=color:#0048BA;"|'''ಛ್ಛ''' ||ಛ್ಜ ||ಛ್ಝ ||ಛ್ಞ ||ಛ್ಟ ||ಛ್ಠ ||ಛ್ಡ ||ಛ್ಢ ||ಛ್ಣ ||ಛ್ತ ||ಛ್ಥ ||ಛ್ದ ||ಛ್ಧ ||ಛ್ನ ||ಛ್ಪ ||ಛ್ಫ ||ಛ್ಬ ||ಛ್ಭ ||ಛ್ಮ ||ಛ್ಯ ||ಛ್ರ ||ಛ್ಱ ||ಛ್ಲ ||ಛ್ವ ||ಛ್ಶ ||ಛ್ಷ ||ಛ್ಸ ||ಛ್ಹ ||ಛ್ಳ ||ಛ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಜ್}}}}<br><small>(ജ്)</small> |ಜ್ಕ ||ಜ್ಖ ||ಜ್ಗ ||ಜ್ಘ ||ಜ್ಙ ||ಜ್ಚ ||ಜ್ಛ ||style=color:#0048BA;"|'''ಜ್ಜ''' ||ಜ್ಝ ||style=color:#E23D28;"|'''ಜ್ಞ''' ||ಜ್ಟ ||ಜ್ಠ ||ಜ್ಡ ||ಜ್ಢ ||ಜ್ಣ ||ಜ್ತ ||ಜ್ಥ ||ಜ್ದ ||ಜ್ಧ ||ಜ್ನ ||ಜ್ಪ ||ಜ್ಫ ||ಜ್ಬ ||ಜ್ಭ ||ಜ್ಮ ||ಜ್ಯ ||ಜ್ರ ||ಜ್ಱ ||ಜ್ಲ ||ಜ್ವ ||ಜ್ಶ ||ಜ್ಷ ||ಜ್ಸ ||ಜ್ಹ ||ಜ್ಳ ||ಜ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಝ್}}}}<br><small>(ഝ്)</small> |ಝ್ಕ ||ಝ್ಖ ||ಝ್ಗ ||ಝ್ಘ ||ಝ್ಙ ||ಝ್ಚ ||ಝ್ಛ ||ಝ್ಜ ||style=color:#0048BA;"|'''ಝ್ಝ''' ||ಝ್ಞ ||ಝ್ಟ ||ಝ್ಠ ||ಝ್ಡ ||ಝ್ಢ ||ಝ್ಣ ||ಝ್ತ ||ಝ್ಥ ||ಝ್ದ ||ಝ್ಧ ||ಝ್ನ ||ಝ್ಪ ||ಝ್ಫ ||ಝ್ಬ ||ಝ್ಭ ||ಝ್ಮ ||ಝ್ಯ ||ಝ್ರ ||ಝ್ಱ ||ಝ್ಲ ||ಝ್ವ ||ಝ್ಶ ||ಝ್ಷ ||ಝ್ಸ ||ಝ್ಹ ||ಝ್ಳ ||ಝ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಞ್}}}}<br><small>(ഞ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಞ್ಕ ||ಞ್ಖ ||ಞ್ಗ ||ಞ್ಘ ||ಞ್ಙ ||ಞ್ಚ ||ಞ್ಛ ||ಞ್ಜ ||ಞ್ಝ ||style=color:#0048BA;"|'''ಞ್ಞ''' ||ಞ್ಟ ||ಞ್ಠ ||ಞ್ಡ ||ಞ್ಢ ||ಞ್ಣ ||ಞ್ತ ||ಞ್ಥ ||ಞ್ದ ||ಞ್ಧ ||ಞ್ನ ||ಞ್ಪ ||ಞ್ಫ ||ಞ್ಬ ||ಞ್ಭ ||ಞ್ಮ ||ಞ್ಯ ||ಞ್ರ ||ಞ್ಱ ||ಞ್ಲ ||ಞ್ವ ||ಞ್ಶ ||ಞ್ಷ ||ಞ್ಸ ||ಞ್ಹ ||ಞ್ಳ ||ಞ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಟ್}}}}<br><small>(ട്)</small> |ಟ್ಕ ||ಟ್ಖ ||ಟ್ಗ ||ಟ್ಘ ||ಟ್ಙ ||ಟ್ಚ ||ಟ್ಛ ||ಟ್ಜ ||ಟ್ಝ ||ಟ್ಞ ||style=color:#0048BA;"|'''ಟ್ಟ''' ||ಟ್ಠ ||ಟ್ಡ ||ಟ್ಢ ||ಟ್ಣ ||ಟ್ತ ||ಟ್ಥ ||ಟ್ದ ||ಟ್ಧ ||ಟ್ನ ||ಟ್ಪ ||ಟ್ಫ ||ಟ್ಬ ||ಟ್ಭ ||ಟ್ಮ ||ಟ್ಯ ||ಟ್ರ ||ಟ್ಱ ||ಟ್ಲ ||ಟ್ವ ||ಟ್ಶ ||ಟ್ಷ ||ಟ್ಸ ||ಟ್ಹ ||ಟ್ಳ ||ಟ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಠ್}}}}<br><small>(ഠ്)</small> |ಠ್ಕ ||ಠ್ಖ ||ಠ್ಗ ||ಠ್ಘ ||ಠ್ಙ ||ಠ್ಚ ||ಠ್ಛ ||ಠ್ಜ ||ಠ್ಝ ||ಠ್ಞ ||ಠ್ಟ ||style=color:#0048BA;"|'''ಠ್ಠ''' ||ಠ್ಡ ||ಠ್ಢ ||ಠ್ಣ ||ಠ್ತ ||ಠ್ಥ ||ಠ್ದ ||ಠ್ಧ ||ಠ್ನ ||ಠ್ಪ ||ಠ್ಫ ||ಠ್ಬ ||ಠ್ಭ ||ಠ್ಮ ||ಠ್ಯ ||ಠ್ರ ||ಠ್ಱ ||ಠ್ಲ ||ಠ್ವ ||ಠ್ಶ ||ಠ್ಷ ||ಠ್ಸ ||ಠ್ಹ ||ಠ್ಳ ||ಠ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಡ್}}}}<br><small>(ഡ്)</small> |ಡ್ಕ |ಡ್ಖ ||ಡ್ಗ ||ಡ್ಘ ||ಡ್ಙ ||ಡ್ಚ ||ಡ್ಛ ||ಡ್ಜ ||ಡ್ಝ ||ಡ್ಞ ||ಡ್ಟ ||ಡ್ಠ ||style=color:#0048BA;"|'''ಡ್ಡ''' ||ಡ್ಢ ||ಡ್ಣ ||ಡ್ತ ||ಡ್ಥ ||ಡ್ದ ||ಡ್ಧ ||ಡ್ನ ||ಡ್ಪ ||ಡ್ಫ ||ಡ್ಬ ||ಡ್ಭ ||ಡ್ಮ ||ಡ್ಯ ||ಡ್ರ ||ಡ್ಱ ||ಡ್ಲ ||ಡ್ವ ||ಡ್ಶ ||ಡ್ಷ ||ಡ್ಸ ||ಡ್ಹ ||ಡ್ಳ ||ಡ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಢ್}}}}<br><small>(ഢ്)</small> |ಢ್ಕ ||ಢ್ಖ ||ಢ್ಗ ||ಢ್ಘ ||ಢ್ಙ ||ಢ್ಚ ||ಢ್ಛ ||ಢ್ಜ ||ಢ್ಝ ||ಢ್ಞ ||ಢ್ಟ ||ಢ್ಠ ||ಢ್ಡ ||style=color:#0048BA;"|'''ಢ್ಢ''' ||ಢ್ಣ ||ಢ್ತ ||ಢ್ಥ ||ಢ್ದ ||ಢ್ಧ ||ಢ್ನ ||ಢ್ಪ ||ಢ್ಫ ||ಢ್ಬ ||ಢ್ಭ ||ಢ್ಮ ||ಢ್ಯ ||ಢ್ರ ||ಢ್ಱ ||ಢ್ಲ ||ಢ್ವ ||ಢ್ಶ ||ಢ್ಷ ||ಢ್ಸ ||ಢ್ಹ ||ಢ್ಳ ||ಢ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಣ್}}}}<br><small>(ണ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಣ್ಕ ||ಣ್ಖ ||ಣ್ಗ ||ಣ್ಘ ||ಣ್ಙ ||ಣ್ಚ ||ಣ್ಛ ||ಣ್ಜ ||ಣ್ಝ ||ಣ್ಞ ||ಣ್ಟ ||ಣ್ಠ ||ಣ್ಡ ||ಣ್ಢ ||style=color:#0048BA;"|'''ಣ್ಣ''' ||ಣ್ತ ||ಣ್ಥ ||ಣ್ದ ||ಣ್ಧ ||ಣ್ನ ||ಣ್ಪ ||ಣ್ಫ ||ಣ್ಬ ||ಣ್ಭ ||ಣ್ಮ ||ಣ್ಯ ||ಣ್ರ ||ಣ್ಱ ||ಣ್ಲ ||ಣ್ವ ||ಣ್ಶ ||ಣ್ಷ ||ಣ್ಸ ||ಣ್ಹ ||ಣ್ಳ ||ಣ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ತ್}}}}<br><small>(ത്)</small> |ತ್ಕ ||ತ್ಖ ||ತ್ಗ ||ತ್ಘ ||ತ್ಙ ||ತ್ಚ ||ತ್ಛ ||ತ್ಜ ||ತ್ಝ ||ತ್ಞ ||ತ್ಟ ||ತ್ಠ ||ತ್ಡ ||ತ್ಢ ||ತ್ಣ ||style=color:#0048BA;"|'''ತ್ತ''' ||ತ್ಥ ||ತ್ದ ||ತ್ಧ ||ತ್ನ ||ತ್ಪ ||ತ್ಫ ||ತ್ಬ ||ತ್ಭ ||ತ್ಮ ||ತ್ಯ ||style=color:#E23D28;"|'''ತ್ರ''' ||ತ್ಱ ||ತ್ಲ ||ತ್ವ ||ತ್ಶ ||ತ್ಷ ||ತ್ಸ ||ತ್ಹ ||ತ್ಳ ||ತ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಥ್}}}}<br><small>(ഥ്)</small> |ಥ್ಕ ||ಥ್ಖ ||ಥ್ಗ ||ಥ್ಘ ||ಥ್ಙ ||ಥ್ಚ ||ಥ್ಛ ||ಥ್ಜ ||ಥ್ಝ ||ಥ್ಞ ||ಥ್ಟ ||ಥ್ಠ ||ಥ್ಡ ||ಥ್ಢ ||ಥ್ಣ ||ಥ್ತ ||style=color:#0048BA;"|'''ಥ್ಥ''' ||ಥ್ದ ||ಥ್ಧ ||ಥ್ನ ||ಥ್ಪ ||ಥ್ಫ ||ಥ್ಬ ||ಥ್ಭ ||ಥ್ಮ ||ಥ್ಯ ||ಥ್ರ ||ಥ್ಱ ||ಥ್ಲ ||ಥ್ವ ||ಥ್ಶ ||ಥ್ಷ ||ಥ್ಸ ||ಥ್ಹ ||ಥ್ಳ ||ಥ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ದ್}}}}<br><small>(ദ്)</small> |ದ್ಕ ||ದ್ಖ ||ದ್ಗ ||ದ್ಘ ||ದ್ಙ ||ದ್ಚ ||ದ್ಛ ||ದ್ಜ ||ದ್ಝ ||ದ್ಞ ||ದ್ಟ ||ದ್ಠ ||ದ್ಡ ||ದ್ಢ ||ದ್ಣ ||ದ್ತ ||ದ್ಥ ||style=color:#0048BA;"|'''ದ್ದ''' ||ದ್ಧ ||ದ್ನ ||ದ್ಪ ||ದ್ಫ ||ದ್ಬ ||ದ್ಭ ||ದ್ಮ ||ದ್ಯ ||ದ್ರ ||ದ್ಱ ||ದ್ಲ ||ದ್ವ ||ದ್ಶ ||ದ್ಷ ||ದ್ಸ ||ದ್ಹ ||ದ್ಳ ||ದ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಧ್}}}}<br><small>(ധ്)</small> |ಧ್ಕ ||ಧ್ಖ ||ಧ್ಗ ||ಧ್ಘ ||ಧ್ಙ ||ಧ್ಚ ||ಧ್ಛ ||ಧ್ಜ ||ಧ್ಝ ||ಧ್ಞ ||ಧ್ಟ ||ಧ್ಠ ||ಧ್ಡ ||ಧ್ಢ ||ಧ್ಣ ||ಧ್ತ ||ಧ್ಥ ||ಧ್ದ ||style=color:#0048BA;"|'''ಧ್ಧ''' ||ಧ್ನ ||ಧ್ಪ ||ಧ್ಫ ||ಧ್ಬ ||ಧ್ಭ ||ಧ್ಮ ||ಧ್ಯ ||ಧ್ರ ||ಧ್ಱ ||ಧ್ಲ ||ಧ್ವ ||ಧ್ಶ ||ಧ್ಷ ||ಧ್ಸ ||ಧ್ಹ ||ಧ್ಳ ||ಧ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ನ್}}}}<br><small>(ന്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ನ್ಕ ||ನ್ಖ ||ನ್ಗ ||ನ್ಘ ||ನ್ಙ ||ನ್ಚ ||ನ್ಛ ||ನ್ಜ ||ನ್ಝ ||ನ್ಞ ||ನ್ಟ ||ನ್ಠ ||ನ್ಡ ||ನ್ಢ ||ನ್ಣ ||ನ್ತ ||ನ್ಥ ||ನ್ದ ||ನ್ಧ ||style=color:#0048BA;"|'''ನ್ನ''' ||ನ್ಪ ||ನ್ಫ ||ನ್ಬ ||ನ್ಭ ||ನ್ಮ ||ನ್ಯ ||ನ್ರ ||ನ್ಱ ||ನ್ಲ ||ನ್ವ ||ನ್ಶ ||ನ್ಷ ||ನ್ಸ ||ನ್ಹ ||ನ್ಳ ||ನ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಪ್}}}}<br><small>(പ്)</small> |ಪ್ಕ ||ಪ್ಖ ||ಪ್ಗ ||ಪ್ಘ ||ಪ್ಙ ||ಪ್ಚ ||ಪ್ಛ ||ಪ್ಜ ||ಪ್ಝ ||ಪ್ಞ ||ಪ್ಟ ||ಪ್ಠ ||ಪ್ಡ ||ಪ್ಢ ||ಪ್ಣ ||ಪ್ತ ||ಪ್ಥ ||ಪ್ದ ||ಪ್ಧ ||ಪ್ನ ||style=color:#0048BA;"|'''ಪ್ಪ''' ||ಪ್ಫ ||ಪ್ಬ ||ಪ್ಭ ||ಪ್ಮ ||ಪ್ಯ ||ಪ್ರ ||ಪ್ಱ ||ಪ್ಲ ||ಪ್ವ ||ಪ್ಶ ||ಪ್ಷ ||ಪ್ಸ ||ಪ್ಹ ||ಪ್ಳ ||ಪ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಫ್}}}}<br><small>(ഫ്)</small> |ಫ್ಕ ||ಫ್ಖ ||ಫ್ಗ ||ಫ್ಘ ||ಫ್ಙ ||ಫ್ಚ ||ಫ್ಛ ||ಫ್ಜ ||ಫ್ಝ ||ಫ್ಞ ||ಫ್ಟ ||ಫ್ಠ ||ಫ್ಡ ||ಫ್ಢ ||ಫ್ಣ ||ಫ್ತ ||ಫ್ಥ ||ಫ್ದ ||ಫ್ಧ ||ಫ್ನ ||ಫ್ಪ ||style=color:#0048BA;"|'''ಫ್ಫ''' ||ಫ್ಬ ||ಫ್ಭ ||ಫ್ಮ ||ಫ್ಯ ||ಫ್ರ ||ಫ್ಱ ||ಫ್ಲ ||ಫ್ವ ||ಫ್ಶ ||ಫ್ಷ ||ಫ್ಸ ||ಫ್ಹ ||ಫ್ಳ ||ಫ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಬ್}}}}<br><small>(ബ്)</small> |ಬ್ಕ ||ಬ್ಖ ||ಬ್ಗ ||ಬ್ಘ ||ಬ್ಙ ||ಬ್ಚ ||ಬ್ಛ ||ಬ್ಜ ||ಬ್ಝ ||ಬ್ಞ ||ಬ್ಟ ||ಬ್ಠ ||ಬ್ಡ ||ಬ್ಢ ||ಬ್ಣ ||ಬ್ತ ||ಬ್ಥ ||ಬ್ದ ||ಬ್ಧ ||ಬ್ನ ||ಬ್ಪ ||ಬ್ಫ ||style=color:#0048BA;"|'''ಬ್ಬ''' ||ಬ್ಭ ||ಬ್ಮ ||ಬ್ಯ ||ಬ್ರ ||ಬ್ಱ ||ಬ್ಲ ||ಬ್ವ ||ಬ್ಶ ||ಬ್ಷ ||ಬ್ಸ ||ಬ್ಹ ||ಬ್ಳ ||ಬ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಭ್}}}}<br><small>(ഭ്)</small> |ಭ್ಕ ||ಭ್ಖ ||ಭ್ಗ ||ಭ್ಘ ||ಭ್ಙ ||ಭ್ಚ ||ಭ್ಛ ||ಭ್ಜ ||ಭ್ಝ ||ಭ್ಞ ||ಭ್ಟ ||ಭ್ಠ ||ಭ್ಡ ||ಭ್ಢ ||ಭ್ಣ ||ಭ್ತ ||ಭ್ಥ ||ಭ್ದ ||ಭ್ಧ ||ಭ್ನ ||ಭ್ಪ ||ಭ್ಫ ||ಭ್ಬ ||style=color:#0048BA;"|'''ಭ್ಭ''' ||ಭ್ಮ ||ಭ್ಯ ||ಭ್ರ ||ಭ್ಱ ||ಭ್ಲ ||ಭ್ವ ||ಭ್ಶ ||ಭ್ಷ ||ಭ್ಸ ||ಭ್ಹ ||ಭ್ಳ ||ಭ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಮ್}}}}<br><small>(മ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಮ್ಕ ||ಮ್ಖ ||ಮ್ಗ ||ಮ್ಘ ||ಮ್ಙ ||ಮ್ಚ ||ಮ್ಛ ||ಮ್ಜ ||ಮ್ಝ ||ಮ್ಞ ||ಮ್ಟ ||ಮ್ಠ ||ಮ್ಡ ||ಮ್ಢ ||ಮ್ಣ ||ಮ್ತ ||ಮ್ಥ ||ಮ್ದ ||ಮ್ಧ ||ಮ್ನ ||ಮ್ಪ ||ಮ್ಫ ||ಮ್ಬ ||ಮ್ಭ ||style=color:#0048BA;"|'''ಮ್ಮ''' ||ಮ್ಯ ||ಮ್ರ ||ಮ್ಱ ||ಮ್ಲ ||ಮ್ವ ||ಮ್ಶ ||ಮ್ಷ ||ಮ್ಸ ||ಮ್ಹ ||ಮ್ಳ ||ಮ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಯ್}}}}<br><small>(യ്)</small> |ಯ್ಕ ||ಯ್ಖ ||ಯ್ಗ ||ಯ್ಘ ||ಯ್ಙ ||ಯ್ಚ ||ಯ್ಛ ||ಯ್ಜ ||ಯ್ಝ ||ಯ್ಞ ||ಯ್ಟ ||ಯ್ಠ ||ಯ್ಡ ||ಯ್ಢ ||ಯ್ಣ ||ಯ್ತ ||ಯ್ಥ ||ಯ್ದ ||ಯ್ಧ ||ಯ್ನ ||ಯ್ಪ ||ಯ್ಫ ||ಯ್ಬ ||ಯ್ಭ ||ಯ್ಮ ||style=color:#0048BA;"|'''ಯ್ಯ''' ||ಯ್ರ ||ಯ್ಱ ||ಯ್ಲ ||ಯ್ವ ||ಯ್ಶ ||ಯ್ಷ ||ಯ್ಸ ||ಯ್ಹ ||ಯ್ಳ ||ಯ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}}<br><small>(ര്){{noteTag|group=conjunct|name=arku|ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി {{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}} വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" എന്ന ചിഹ്നമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}</small> |'''ರ್ಕ''' ||'''ರ್ಖ''' ||'''ರ್ಗ''' ||'''ರ್ಘ''' ||'''ರ್ಙ''' ||'''ರ್ಚ''' ||'''ರ್ಛ''' ||'''ರ್ಜ''' ||'''ರ್ಝ''' ||'''ರ್ಞ''' ||'''ರ್ಟ''' ||'''ರ್ಠ''' ||'''ರ್ಡ''' ||'''ರ್ಢ''' ||'''ರ್ಣ''' ||'''ರ್ತ''' ||'''ರ್ಥ''' ||'''ರ್ದ''' ||'''ರ್ಧ''' ||'''ರ್ನ''' ||'''ರ್ಪ''' ||'''ರ್ಫ''' ||'''ರ್ಬ''' ||'''ರ್ಭ''' ||'''ರ್ಮ''' ||'''ರ್ಯ''' ||style=color:#0048BA;"|'''ರ್ರ''' ||'''ರ್ಱ''' ||'''ರ್ಲ''' ||'''ರ್ವ''' ||'''ರ್ಶ''' ||'''ರ್ಷ''' ||'''ರ್ಸ''' ||'''ರ್ಹ''' ||'''ರ್ಳ''' ||'''ರ್ೞ''' |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಱ್}}}}<br><small>(റ്)</small> |ಱ್ಕ ||ಱ್ಖ ||ಱ್ಗ ||ಱ್ಘ ||ಱ್ಙ ||ಱ್ಚ ||ಱ್ಛ ||ಱ್ಜ ||ಱ್ಝ ||ಱ್ಞ ||ಱ್ಟ ||ಱ್ಠ ||ಱ್ಡ ||ಱ್ಢ ||ಱ್ಣ ||ಱ್ತ ||ಱ್ಥ ||ಱ್ದ ||ಱ್ಧ ||ಱ್ನ ||ಱ್ಪ ||ಱ್ಫ ||ಱ್ಬ ||ಱ್ಭ ||ಱ್ಮ ||ಱ್ಯ ||ಱ್ರ ||style=color:#0048BA;"|'''ಱ್ಱ''' ||ಱ್ಲ ||ಱ್ವ ||ಱ್ಶ ||ಱ್ಷ ||ಱ್ಸ ||ಱ್ಹ ||ಱ್ಳ ||ಱ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಲ್}}}}<br><small>(ല്)</small> |ಲ್ಕ ||ಲ್ಖ ||ಲ್ಗ ||ಲ್ಘ ||ಲ್ಙ ||ಲ್ಚ ||ಲ್ಛ ||ಲ್ಜ ||ಲ್ಝ ||ಲ್ಞ ||ಲ್ಟ ||ಲ್ಠ ||ಲ್ಡ ||ಲ್ಢ ||ಲ್ಣ ||ಲ್ತ ||ಲ್ಥ ||ಲ್ದ ||ಲ್ಧ ||ಲ್ನ ||ಲ್ಪ ||ಲ್ಫ ||ಲ್ಬ ||ಲ್ಭ ||ಲ್ಮ ||ಲ್ಯ ||ಲ್ರ ||ಲ್ಱ ||style=color:#0048BA;"|'''ಲ್ಲ''' ||ಲ್ವ ||ಲ್ಶ ||ಲ್ಷ ||ಲ್ಸ ||ಲ್ಹ ||ಲ್ಳ ||ಲ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ವ್}}}}<br><small>(വ്)</small> |ವ್ಕ ||ವ್ಖ ||ವ್ಗ ||ವ್ಘ ||ವ್ಙ ||ವ್ಚ ||ವ್ಛ ||ವ್ಜ ||ವ್ಝ ||ವ್ಞ ||ವ್ಟ ||ವ್ಠ ||ವ್ಡ ||ವ್ಢ ||ವ್ಣ ||ವ್ತ ||ವ್ಥ ||ವ್ದ ||ವ್ಧ ||ವ್ನ ||ವ್ಪ ||ವ್ಫ ||ವ್ಬ ||ವ್ಭ ||ವ್ಮ ||ವ್ಯ ||ವ್ರ ||ವ್ಱ ||ವ್ಲ ||style=color:#0048BA;"|'''ವ್ವ''' ||ವ್ಶ ||ವ್ಷ ||ವ್ಸ ||ವ್ಹ ||ವ್ಳ ||ವ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಶ್}}}}<br><small>(ശ്)</small> |ಶ್ಕ ||ಶ್ಖ ||ಶ್ಗ ||ಶ್ಘ ||ಶ್ಙ ||ಶ್ಚ ||ಶ್ಛ ||ಶ್ಜ ||ಶ್ಝ ||ಶ್ಞ ||ಶ್ಟ ||ಶ್ಠ ||ಶ್ಡ ||ಶ್ಢ ||ಶ್ಣ ||ಶ್ತ ||ಶ್ಥ ||ಶ್ದ ||ಶ್ಧ ||ಶ್ನ ||ಶ್ಪ ||ಶ್ಫ ||ಶ್ಬ ||ಶ್ಭ ||ಶ್ಮ ||ಶ್ಯ ||ಶ್ರ ||ಶ್ಱ ||ಶ್ಲ ||ಶ್ವ ||style=color:#0048BA;"|'''ಶ್ಶ''' ||ಶ್ಷ ||ಶ್ಸ ||ಶ್ಹ ||ಶ್ಳ ||ಶ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಷ್}}}}<br><small>(ഷ്)</small> |ಷ್ಕ ||ಷ್ಖ ||ಷ್ಗ ||ಷ್ಘ ||ಷ್ಙ ||ಷ್ಚ ||ಷ್ಛ ||ಷ್ಜ ||ಷ್ಝ ||ಷ್ಞ ||ಷ್ಟ ||ಷ್ಠ ||ಷ್ಡ ||ಷ್ಢ ||ಷ್ಣ ||ಷ್ತ ||ಷ್ಥ ||ಷ್ದ ||ಷ್ಧ ||ಷ್ನ ||ಷ್ಪ ||ಷ್ಫ ||ಷ್ಬ ||ಷ್ಭ ||ಷ್ಮ ||ಷ್ಯ ||ಷ್ರ ||ಷ್ಱ ||ಷ್ಲ ||ಷ್ವ ||ಷ್ಶ ||style=color:#0048BA;"|'''ಷ್ಷ''' ||ಷ್ಸ ||ಷ್ಹ ||ಷ್ಳ ||ಷ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಸ್}}}}<br><small>(സ്)</small> |ಸ್ಕ ||ಸ್ಖ ||ಸ್ಗ ||ಸ್ಘ ||ಸ್ಙ ||ಸ್ಚ ||ಸ್ಛ ||ಸ್ಜ ||ಸ್ಝ ||ಸ್ಞ ||ಸ್ಟ ||ಸ್ಠ ||ಸ್ಡ ||ಸ್ಢ ||ಸ್ಣ ||ಸ್ತ ||ಸ್ಥ ||ಸ್ದ ||ಸ್ಧ ||ಸ್ನ ||ಸ್ಪ ||ಸ್ಫ ||ಸ್ಬ ||ಸ್ಭ ||ಸ್ಮ ||ಸ್ಯ ||ಸ್ರ ||ಸ್ಱ ||ಸ್ಲ ||ಸ್ವ ||ಸ್ಶ ||ಸ್ಷ ||style=color:#0048BA;"|'''ಸ್ಸ''' ||ಸ್ಹ ||ಸ್ಳ ||ಸ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{large|{{script|Knda|ಹ್}}}}<br><small>(ഹ്)</small> |ಹ್ಕ ||ಹ್ಖ ||ಹ್ಗ ||ಹ್ಘ ||ಹ್ಙ ||ಹ್ಚ ||ಹ್ಛ ||ಹ್ಜ ||ಹ್ಝ ||ಹ್ಞ ||ಹ್ಟ ||ಹ್ಠ ||ಹ್ಡ ||ಹ್ಢ ||ಹ್ಣ ||ಹ್ತ ||ಹ್ಥ ||ಹ್ದ ||ಹ್ಧ ||ಹ್ನ ||ಹ್ಪ ||ಹ್ಫ ||ಹ್ಬ ||ಹ್ಭ ||ಹ್ಮ ||ಹ್ಯ ||ಹ್ರ ||ಹ್ಱ ||ಹ್ಲ ||ಹ್ವ ||ಹ್ಶ ||ಹ್ಷ ||ಹ್ಸ ||style=color:#0048BA;"|'''ಹ್ಹ''' ||ಹ್ಳ ||ಹ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಳ್}}}}<br><small>(ള്)</small> |ಳ್ಕ ||ಳ್ಖ ||ಳ್ಗ ||ಳ್ಘ ||ಳ್ಙ ||ಳ್ಚ ||ಳ್ಛ ||ಳ್ಜ ||ಳ್ಝ ||ಳ್ಞ ||ಳ್ಟ ||ಳ್ಠ ||ಳ್ಡ ||ಳ್ಢ ||ಳ್ಣ ||ಳ್ತ ||ಳ್ಥ ||ಳ್ದ ||ಳ್ಧ ||ಳ್ನ ||ಳ್ಪ ||ಳ್ಫ ||ಳ್ಬ ||ಳ್ಭ ||ಳ್ಮ ||ಳ್ಯ ||ಳ್ರ ||ಳ್ಱ ||ಳ್ಲ ||ಳ್ವ ||ಳ್ಶ ||ಳ್ಷ ||ಳ್ಸ ||ಳ್ಹ ||style=color:#0048BA;"|'''ಳ್ಳ''' ||ಳ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ೞ್}}}}<br><small>(ഴ്)</small> |ೞ್ಕ ||ೞ್ಖ ||ೞ್ಗ ||ೞ್ಘ ||ೞ್ಙ ||ೞ್ಚ ||ೞ್ಛ ||ೞ್ಜ ||ೞ್ಝ ||ೞ್ಞ ||ೞ್ಟ ||ೞ್ಠ ||ೞ್ಡ ||ೞ್ಢ ||ೞ್ಣ ||ೞ್ತ ||ೞ್ಥ ||ೞ್ದ ||ೞ್ಧ ||ೞ್ನ ||ೞ್ಪ ||ೞ್ಫ ||ೞ್ಬ ||ೞ್ಭ ||ೞ್ಮ ||ೞ್ಯ ||ೞ್ರ ||ೞ್ಱ ||ೞ್ಲ ||ೞ್ವ ||ೞ್ಶ ||ೞ್ಷ ||ೞ್ಸ ||ೞ್ಹ ||ೞ್ಳ ||style=color:#0048BA;"|'''ೞ್ೞ''' |} {{Sticky table end}} <small>{{Legend|#0048BA|ഇവ കന്നഡയിലെ ദ്വിത്വാക്ഷരങ്ങളാണ് ({{lang|kn|{{script|Knda|ದ್ವಿತ್ವಾಕ್ಷರ}}}}).}}</small> <small>{{Legend|#E23D28|ഇവ താഴെ ഒത്തക്ഷരങ്ങളായി എഴുതുന്ന സംസ്കൃത മൂലമുള്ള കൂട്ടക്ഷരങ്ങളാണ്.}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=conjunct}} കന്നഡയിൽ പൊതുവായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ അടങ്ങിയ ചില ഉദാഹരണങ്ങൾ:<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|10}} {| class="wikitable" style="text-align:center;font-size:15px" ! കന്നഡ വാക്ക് ! മലയാള ഉച്ചാരണം ! മലയാള പരിഭാഷ |- | {{lang|kn|ಅಕ್ಕ}} || അക്ക || ചേച്ചി |- | {{lang|kn|ಉತ್ಖನ}} || ഉത്ഖന || ഉത്ഖനനം |- | {{lang|kn|ಹಗ್ಗ}} || ഹഗ്ഗ || കയർ |- | {{lang|kn|ಹೆಚ್ಚು}} || ഹെച്ചു || കൂടുതൽ |- | {{lang|kn|ಮ್ಲೇಚ್ಛ}} || മ്ലേച്ഛ || വിദേശി |- | {{lang|kn|ಅಜ್ಜ}} || അജ്ജ || മുത്തച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಜ್ಞಾನ}} || ജ്ഞാന || ജ്ഞാനം |- | {{lang|kn|ಬೆಟ್ಟ}} || ബെട്ട || കുന്ന് |- | {{lang|kn|ದಡ್ಡ}} || ദദ്ദ || മണ്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಣ್ಣಾ}} || അണ്ണ || ചേട്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಪ್ಪ}} || അപ്പ || അച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಕೊಬ್ಬು}} || കൊബ്ബു || കൊഴുപ്പ് |- | {{lang|kn|ಉದ್ಭವ}} || ഉദ്ഭവ || ഉത്ഭവം |- | {{lang|kn|ಅಮ್ಮ}} || അമ്മ || അമ്മ |- | {{lang|kn|ಅಯ್ಯ}} || അയ്യ || സർ {{efn|അങ്ങേയറ്റം ബഹുമാനത്തോടെ ഒരാളെ അഭിസംബോധന ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു}} |- | {{lang|kn|ಪ್ರಭಾವ}} || പ്രഭാവ || സ്വാധീനം |- | {{lang|kn|ಕ್ಲಿಷ್ಟ}} || ക്ലിഷ്ട || ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവ |- | {{lang|kn|ತತ್ವ}} || തത്വ || തത്വം |- | {{lang|kn|ಉತ್ಸವ}} || ഉത്സവ || ഉത്സവം |- | {{lang|kn|ಕಳ್ಳ}} || കള്ള || കള്ളൻ |} === ര ({{lang|kn|ರ}}) അക്ഷരത്തിൻ്റെ പ്രത്യേകതകൾ === [[File:Kannada archaic shrii.png|thumb|100px|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ಶ್ರೀ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പ്രാചീന "ശ്രീ".<ref name="kannadashri"/>]] കൂട്ടക്ഷരങ്ങളിൽ 'ര' ({{lang|kn|ರ}}) എന്ന അക്ഷരം വരുന്ന സ്ഥാനത്തിനനുസരിച്ച് അതിന് രണ്ട് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളുണ്ട്:<ref name="Schiffman" />{{rp|5–8}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ರ (ര) പ്രത്യേകതകൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=അർക്കാവൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} |} ==== അർക്കാവൊത്തു ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}) ==== ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, മലയാളത്തിലെ 'ർ' എന്നതിന് സമാനമായ ഉച്ചാരണം ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് മുൻപ് വന്നാൽ കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇത് അക്ഷരത്തിന് മുകളിലായി വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന ' {{lang|kn|ರ್}} ' എന്ന ചിഹ്നമാണ്. *'''ഉദാഹരണം:''' "കർണാടക" ({{lang|kn|ಕರ್ನಾಟಕ}}) എന്ന വാക്കിലെ /r̥n/ എന്ന ഉച്ചാരണം ർനാ ({{lang|kn|ರ್ನಾ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ ര‍്നാ ({{lang|kn|ರ‍್ನಾ}}) എന്നല്ല. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+അർക്കാവൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ക)|tops=ರ್ + ಕ|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥k/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത)|tops=ರ್ + ತ|l=kn|s=knda|ml=ർത|ch={{large|ರ್ತ}}|ipa=/r̥t̪/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ന)|tops=ರ್ + ನ|l=kn|s=knda|ml=ർന|ch={{large|ರ್ನ}}|ipa=/r̥n/}} |} ഉച്ചാരണത്തിൽ 'ര' ആദ്യം വരുമെങ്കിലും എഴുതുമ്പോൾ ഈ ചിഹ്നം രണ്ടാമതാണ് ചേർക്കുന്നത്. ==== ര-ഒത്തു ==== രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം 'ര' വരുമ്പോൾ അത് താഴെ വലതുവശത്തായി ' {{lang|kn|್ರ}} ' എന്ന രൂപത്തിൽ എഴുതുന്നു. *'''ഉദാഹരണം:''' പ്ര ({{lang|kn|ಪ್ರ}}), ക്ര ({{lang|kn|ಕ್ರ}}). {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ര-വൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-വൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=്ര|ch={{large|್ರ}}|ipa=/r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ര)|tops=ಕ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(പ് + ര)|tops=ಪ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=പ്ര|ch={{large|ಪ್ರ}}|ipa=/pr̥a/}} |} === അനുനാസികങ്ങളും അനുസ്വാരവും === {{lang|kn|ಙ}} (ങ), {{lang|kn|ಞ}} (ഞ), {{lang|kn|ಣ}} (ണ), {{lang|kn|ನ}} (ന), {{lang|kn|ಮ}} (മ) എന്നീ അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്.<ref>{{cite book |last=Sridhar |first=S. N. |title=Kannada (Descriptive Grammars) |year=1990 |publisher=Routledge |pages=290–292 |isbn=978-0-415-00317-9}}</ref> *'''ഉദാഹരണം:''' 'ബെംഗളൂരു' ({{lang|kn|ಬೆಂಗಳೂರು}}) എന്ന വാക്കിലെ /ങ്ഗ/ എന്നത് സാധാരണയായി /ംഗ/ ({{lang|kn|ಂಗ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ {{lang|kn|ಙ್ಗ}} ({{lang|kn|ಬೆಙ್ಗಳೂರು}}) എന്നല്ല. {{efn|ഉപയോഗിക്കുന്ന കമ്പ്യൂട്ടർ ഫോണ്ടിനനുസരിച്ച് ഡിജിറ്റൽ ഇടങ്ങളിൽ ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ ചിലപ്പോൾ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ വന്നേക്കാം.}} === സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ === കന്നഡയിൽ മൂന്നോ അതിലധികമോ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നും കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ആദ്യത്തെ അക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും, തുടർന്നുവരുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ ഒന്നിലധികം കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളായി (വൊത്തുകൾ) ക്രമത്തിൽ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ മുകളിൽ നിന്ന് താഴേക്കും ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തുമായാണ് വായിക്കേണ്ടത്. '''ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''' [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman">{{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |pages=45–47 |isbn=978-0-295-96031-9}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+സംസ്കൃത ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(സ് + ത് + ്ര)|tops=ಸ್ + ತ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര|ch={{huge|ಸ್ತ್ರೀ}}|ipa=/st̪r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഷ് + ട് + ്ര)|tops=ಷ್ + ಟ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ്ട്ര|ch={{huge|ಷ್ಟ್ರ}}|ipa=/ʂʈr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ്)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ}}|ipa=/kʂma/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ത് + സ് + ്യ)|tops=ತ್ + ಸ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ത്സ്യ|ch={{huge|ತ್ಸ್ಯ}}|ipa=/t̪sja/}} |} [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman" /> പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''മാഡ്സ്താനെ''' ({{lang|kn|ಮಾಡ್ಸ್ತಾನೆ}}): "അവൻ ചെയ്യിപ്പിക്കുന്നു" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. {{efn|"മാഡു" (ചെയ്യുക) എന്നതിനൊപ്പം പ്രയോജക പ്രത്യയമായ "ഇസു" ചേർന്ന് "മാഡിസു" ({{lang|kn|ಮಾಡಿಸು}}) എന്നാകുന്നു. ഇതിനൊപ്പം "താനെ" (ಅವನು - അവൻ) ചേരുമ്പോഴാണ് ഈ പദമുണ്ടാകുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ಡ್ಸ್ತ''' (ഡ്സ്ത) ഡ് + സ് + ത് ({{lang|kn|ಡ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം രൂപപ്പെടുന്നു. * '''തോർസ്തീനി''' ({{lang|kn|ತೋರ್ಸ್ತೀನಿ}}): "ഞാൻ കാണിച്ചുതരാം" എന്നാണ് അർത്ഥം.{{efn|തോരു (കാണിക്കുക) + ഇസു (പ്രയോജക പ്രത്യയം) + തീനി (ഞാൻ) എന്നിവ ചേർന്നാണ് ഈ പദം രൂപപ്പെടുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ರ್ಸ್ತ''' (ർസ്ത) എന്നത് ർ + സ് + ത് ({{lang|kn|ರ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന തനതായ കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരമാണ്. * '''ഉൾസ്കൊണ്ടു''' ({{lang|kn|ಉಳ್ಸ್ಕೊಂಡು}}): "സംരക്ഷിച്ച്" അല്ലെങ്കിൽ "ബാക്കിവെച്ച്" എന്നർത്ഥം വരുന്നു.{{efn|ഉളിസു + കൊണ്ടു -> ഉൾസ്കൊണ്ടു.}} ഇതിലെ '''ಳ್ಸ್ಕ''' (ൾസ്ക) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ള് + സ് + ക് ({{lang|kn|ಳ್ + ಸ್ + ಕ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഡ് + സ് + ത്)|tops=ಡ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ്സ്ത|ch={{huge|ಡ್ಸ್ತ}}|ipa=/ɖst̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത്)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ർസ്ത|ch={{huge|ರ್ಸ್ತ}}|ipa=/r̥st̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ള് + സ് + ക്)|tops=ಳ್ + ಸ್ + ಕ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ൾസ്ക|ch={{huge|ಳ್ಸ್ಕ}}|ipa=/ɭska/}} |} മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷകളിൽ]] നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, സംസാരഭാഷയിലെ ഇത്തരം ഉച്ചാരണങ്ങളെ അതേപടി ലിപിയിലേക്ക് പകർത്താൻ കന്നഡയിലെ കൂട്ടക്ഷര വ്യവസ്ഥ (വൊത്തുകൾ) വലിയ രീതിയിൽ സഹായിക്കുന്നുണ്ട്. '''ചതുർസംയുക്താക്ഷരം''' കന്നഡയിൽ നാല് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന അതിസങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും കടമെടുത്ത പദങ്ങളിലാണ് ഇവ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഒരു പൂർണ്ണ അക്ഷരത്തിനൊപ്പം മൂന്ന് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങൾ (വൊത്തുകൾ) കൂടിയോ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു അർക്കാവൊത്തും രണ്ട് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുമോ ചേർന്നാണ് അക്ഷരം എഴുതുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''ദാർഷ്ട്യ''' ({{lang|kn|ದಾರ್ಷ್ಟ್ಯ}}): "അഹങ്കാരം" അല്ലെങ്കിൽ "ധിക്കാരം" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}''' (ർഷ്ട്യ) എന്ന അക്ഷരത്തിൽ ർ + ഷ് + ട് + യ് ({{lang|kn|ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നാണിത് ഉണ്ടാകുന്നത്. * '''അസ്ത്ര്യ''' ({{lang|kn|ಅಸ್ತ್ರ್ಯ}}): "അസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}''' (സ്ത്ര്യ), സ് + ത് + ര് + യ് ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നതാണ്. * '''ലക്ഷ്മ്യ''' ({{lang|kn|ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}): "ലക്ഷ്മിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}''' (ക്ഷ്മ്യ) എന്നതും 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ (ക് + ഷ് + മ് + യ്) ഒന്നിച്ച് ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരമാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ചതുർസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ഷ് + ട് + ്യ)|tops=ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർഷ്ട്യ|ch={{huge|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}|ipa=/r̥ʂʈja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത് + ്യ)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര്യ|ch={{huge|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}|ipa=/st̪r̥ja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ് + ്യ)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ്യ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}|ipa=/kʂmja/}} |} കന്നഡയുടെ തനതായ വാക്കുകളിൽ നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഇല്ല. '''പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം''' നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മാത്രമല്ല, അപൂർവ്വമായി അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ വരെ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും കന്നഡ ലിപിയിലുണ്ട്. "പൂർണ്ണത" എന്ന് അർത്ഥമ്മുള്ള ''കാർത്സ്ന്യ'' ({{lang|kn|ಕಾರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന സംസ്കൃത വാക്ക് ഉത്തമ്മ ഉദാഹരണമാണ്.<ref name="stiehl_devanagari_writing">{{cite web |last1=Stiehl |first1=Ulrich |title=Devanagari-Schreibübungen |url=http://www.sanskritweb.net/deutsch/devanagari.pdf |accessdate=24 July 2017 |website=www.sanskritweb.net}}</ref> ഇതിലെ 'ർത്സ്ന്യ' ({{lang|kn|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ർ, ത്, സ്, ന്, യ് ({{lang|kn|ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ಯ್}}) എന്നിങ്ങനെ അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളുടെ സ്വരമില്ലാത്ത രൂപങ്ങൾ ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{cite web |title=Kannada Script Details |url=https://scriptsource.org/cms/scripts/page.php?item_id=script_detail&key=Knda |website=ScriptSource |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026 |page=20}}</ref> മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ് സംസ്കൃത വാക്ക് {{lang|kn|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}} (ങ്ക്ഷ്ണ്വ). {{efn| "''കടിക്കുന്ന''" എന്നർത്ഥം വരുന്ന {{lang|sa|दङ्क्ष्णु}} (ദംക്ഷ്ണു) എന്ന സംസ്കൃത നാമവിശേഷണം പുല്ലിംഗം, സ്ത്രീലിംഗം എന്നിവയുടെ ദ്വിവചനത്തിൽ ഷഷ്ഠി, സപ്തമി വിഭക്തികളിൽ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ {{lang|sa|दङ्क्ष्ण्वोः}} (ദങ്ക്ഷ്ണ്വോഃ) എന്ന രൂപം പ്രാപിക്കുന്നു. ഇതിനോട് സാമ്യമുള്ള മറ്റൊരു രൂപം ('''{{lang|sa|दङ्क्ष्णवः}}''' - ദങ്ക്ഷ്ണവഃ) ശുക്ല യജുർവേദത്തിലെ വാജസനേയി സംഹിതയിൽ (അധ്യായം 15, ശ്ലോകം 15) കാണാവുന്നതാണ്:<br>{{lang|sa|पुञ्जिकस्थला च क्रतुस्थला चाप्सरसौ '''दङ्क्ष्णवः''' पशवो हेतिः पौरुषेयो वधः प्रहेतिस्तेभ्यो नमो अस्तु ते नोऽवन्तु ते नो मृडयन्तु ते यं द्विष्मो यश्च नो द्वेष्टि तमेषां जम्भे दध्मः}}<br>{{lang|sa|{{script|mlym|പുഞ്ജികസ്ഥലാ ച ക്രതുസ്ഥലാ ചാപ്സരസൗ '''ദങ്ക്ഷ്ണവഃ''' പശവോ ഹേതിഃ പൗരുഷേയോ വധഃ പ്രഹേതിസ്തേഭ്യോ നമോ അസ്തു തേ നോഽവന്തു തേ നോ മൃഡയന്തു തേ യം ദ്വിഷ്മോ യശ്ച നോ ദ്വേഷ്ടി തമേഷാം ജമ്ഭേ ദധ്മഃ}}}}}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത് + സ് + ന് + ്യ)|tops=ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർത്സ്ന്യ|ch={{huge|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}|ipa=/r̥t̪snja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ങ് + ക് + ഷ് + ണ് +്വ)|tops=ಙ್ + ಕ್ + ಷ್ + ಣ್ + ವ|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ്ക്ഷ്ണ്വ|ch={{huge|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}}|ipa=/ŋkʂɳʋ/}} |} == മറ്റ് പ്രതീകങ്ങൾ == കന്നഡ ലിപിയിൽ സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരങ്ങൾക്കും വ്യഞ്ജനങ്ങൾക്കും പുറമെ, [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങൾ]], അന്യഭാഷാ ശബ്ദങ്ങൾ, വേദമന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്താൻ ചില പ്രത്യേക ചിഹ്നങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇവയുടെ വിവരങ്ങൾ താഴെ പറയുന്ന പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു:<ref name="Unicode"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! പ്രതീകം ! പേര് ! പ്രവർത്തനം |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಄}}}} || സിദ്ധം | പ്രാചീന ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും വേദമന്ത്രങ്ങളിലും മംഗളസൂചകമായി അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേക ഉച്ചാരണങ്ങൾ കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു അപൂർവ്വ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2016/16031-kannada-siddham.pdf |title=Proposal to encode the Kannada sign SIDDHAM in Unicode |date=2016 |publisher=Unicode Consortium|language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|೜}}}} || പ്രാചീന ശ്രീ | ഒരു മംഗളസൂചക പദമായ 'ശ്രീ' എന്നതിൻ്റെ പ്രാചീന ലിപിരൂപമാണിത്. ഇത് മറ്റ് അക്ഷരങ്ങളുമായി കൂട്ടിച്ചേർക്കാറില്ല.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="kannadashri">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22006-archaic-shrii.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Archaic Shri |date=2022 |publisher=Unicode Consortium |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22023-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #170 January 2022 on Script Proposals |date=2022 |publisher=Unicode Consortium|language=en |page=16 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಽ}}}} || [[അവഗ്രഹം]] | സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ സന്ധിചേരുമ്പോൾ 'അ' എന്ന സ്വരം ലോപിച്ചു എന്ന് കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ 'ഽ' എന്ന ചിഹ്നത്തിന് തുല്യമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' ശിവോಽഹം - {{lang|kn|ಶಿವೋಽಹಂ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಼}}}} || നുക്ത | [[ഉർദു]], [[ഇംഗ്ലീഷ്]] തുടങ്ങിയ അന്യഭാഷകളിലെ പ്രത്യേക ശബ്ദങ്ങളെ കന്നഡയിൽ കൃത്യമായി സൂചിപ്പിക്കാൻ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്ക് താഴെ നൽകുന്ന ബിന്ദുവാണിത്. ഉദാഹരണത്തിന് ഇംഗ്ലീഷിലെ ' {{lang|en|f}} ', ' {{lang|en|z}} ' എന്നീ ശബ്ദങ്ങൾ കന്നഡയിൽ എഴുതാൻ യഥാക്രമം {{lang|kn|ಫ಼}} (ഫ), {{lang|kn|ಜ಼}} (സ) എന്നിങ്ങനെ ഈ ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|7}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೳ}}}} || അപൂർവ്വ അനുസ്വരം | [[ഹവിഗന്നഡ ഉപഭാഷ|ഹാവ്യക കന്നഡ]], [[കൊങ്കണി]], [[അവധി ഭാഷ|അവധി]] എന്നിവ കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ നാദങ്ങളും സ്വരഭേദങ്ങളും കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20260-kannada-anusvara.pdf |title=Preliminary proposal to encode Kannada sign combining Anusvara right top |last=Shenoy Basty |first=Shashank |date=2020-08-24 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21114-kannada-sign-anusvara.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Spacing Anusvara in the UCS |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21130-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #168 July 2021 on Script Proposals |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |page=10 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಁ}}}} || ചന്ദ്രബിന്ദു | സ്വരങ്ങളുടെ അനുനാസിക ഉച്ചാരണത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ [[പഴയ കന്നഡ|പഴയ കന്നഡയിലോ]] സംസ്കൃത ഗ്രന്ഥങ്ങളിലോ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10392r2-chandrabindus.pdf |title=Request to encode South Indian CANDRABINDU-s |last=Sharma |first=Shriramana |date=2010-10-11 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10440-south-asia.pdf |title=Review of Indic-related L2 documents and Recommendations to the UTC |last1=Anderson |first1=Deborah |last2=McGowan |first2=Rick |last3=Whistler |first3=Ken |date=2010-10-27 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಀ}}}} || സ്വതന്ത്ര ചന്ദ്രബിന്ദു | [[വൈദികസംസ്‌കൃതം|വൈദികസംസ്‌കൃതവും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14166-kannada-candrabindu.pdf |title=Usage of Kannada Sign Spacing Candrabindu in Vedic texts |last=Srinidhi |first=A. |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> [[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗയും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14153-kannada-chandrabindu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Candrabindu |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ [[അനുസ്വരം]] കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്. സാധാരണ ചന്ദ്രബിന്ദുവിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, അക്ഷരത്തിന് മുകളിലല്ലാതെ വരികൾക്കിടയിൽ സ്വതന്ത്രമായി നിൽക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2015/15204-script-recs.pdf |title=Recommendations to UTC #144 July 2015 on Script Proposals |date=2015-07-25 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|್}}}} || [[വിരാമം]] | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിലെ സ്വരം ('അ' കാരാന്തം) ഇല്ലാതാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ ചന്ദ്രക്കലയ്ക്ക് സമം. കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനും വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ സ്വരമില്ലാതെ ഉച്ചരിക്കാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു ('''ഉദാഹരണം:''' ക + ് = ക് - {{lang|kn|ಕ್}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|3-4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೕ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ദീർഘസ്വരങ്ങളെ (പ്രത്യേകിച്ച് 'ഏ', 'ഓ' എന്നിവ) സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന സഹായ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2003">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03101-indic-dir/Kannada.pdf |title=Kannada Script Layout |date=2003-03-04 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೖ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം 'ഐ' എന്ന സ്വരം ചേർക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നത്തിൻ്റെ ഭാഗമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' കൈ - {{lang|kn|ಕೈ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="L2/L2003"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|।}}}} | ദണ്ഡ | ആധുനിക പൂർണ്ണവിരാമത്തിന് പകരമായി പഴയ കന്നഡ വാക്യങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2004"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|॥}}}} | ഇരട്ട ദണ്ഡ | പദ്യങ്ങളിൽ ശ്ലോകങ്ങളോ വലിയ ഖണ്ഡികകളോ അവസാനിക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="L2/L2004"/> |} == ഉദാഹരണ വാചകങ്ങൾ == === ഹൽമിഡി ശാസനം === ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. ഈ ലിഖിതത്തിലെ ആദ്യ 10 വരികൾ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിലും അവയുടെ മലയാളം വിവർത്തനവുമാണ് താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ഇതിൽ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} തുടങ്ങിയ പഴയ കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക.<ref name="halmidi">{{cite web |url=https://archive.org/details/annualreportofth014517mbp/page/n125/mode/2up |title=Annual Report of the Mysore Archaeological Department for the year 1936 |publisher=Government Branch Press, Bangalore |date=1938 |language=en |page=72–74 |access-date=14 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {{Verse translation|lang=kn| ೧. ಜಯತಿ ಶ್ರೀ ಪರೀಷ್ವಂಗ ಶ್ಯಾರ್ಙ್ಗಮವ್ಯಾನತೇರ್ಧ<u>ನುಃ</u> । ದಾನವಾಕ್ಷ್ಣೋರ್ಯುಗಾಂತಾ<u>ಗ್ನಿಃ</u> ಶಿಷ್ಟಾನಾಂತು ಸುದರ್ಶ<u>ನಃ</u> ॥ ೨. ನಮಃ ಶ್ರೀಮತ್ಕದಂಬಪನ್ ತ್ಯಾಗಸಂಪನ್ನನ್ ಕಲಭೋರನಾ ಅರಿ ಕಕುಸ್ಥಭಟ್ಟೋರನಾಳೆ ೩. ನರಿದಾವಿಳೆ ನಾಡುಳ್ ಮೃಗೇಶ ನಾಗೇಂದ್ರಾಭೀಳರ್ಬ್ಬಟಹರಪ್ಪೋರ್ ಶ್ರೀ ಮೃಗೇಶ ನಾಗಾಹ್ವಯರ್ ೪. ಇರ್ವ್ವರಾ ಬಟರಿಕುಲಾಮಲವ್ಯೋಮ ತಾರಾಧಿನಾಥನ್ ಅಳಪಗಣ ಪಶುಪತಿಮಾ ದಕ್ಷಿಣಾಪಥ ೫. ಬಹುಶತಹವನಾಹವದುಳ್ ಪಶು ಪ್ರದಾನ ಶೌರ್ಯೋದ್ಯಮ ಭರಿತೋನ್ ದಾನಪಶುಪತಿಯೆಂದು ೬. ಪೊಗ<u>ೞೆ</u>ಪೊಟ್ಟಣ ಪಶುಪತಿನಾಮಧೇಯನಾಸರಕ್ಕೆಲ್ಲ ಬಟರಿಯಾ ಪ್ರೇಮಾಲಯ ಸುತಂಗೆ ೭. ಸೇಂದ್ರಕ ಬಾಣೋಭಯ ದೇಶದಾ ವೀರಪುರುಷ ಸಮಕ್ಷದೆ ಕೇಕಯ ಪಲ್ಲವರಂ ಕಾದೆ<u>ಱಿ</u>ದು ಪೆತ್ತ ಜಯನಾ ೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ |1. വിജയശ്രീലാളിതനായി ശാർങ്ഗമെന്ന വില്ലേന്തിയവനും, അസുരനേത്രങ്ങൾക്ക് യുഗാന്തത്തിലെ അഗ്നിയെപ്പോലെ ഭയങ്കരനും, സജ്ജനങ്ങൾക്ക് മംഗളകാരിയുമായ വിഷ്ണു ഭഗവാൻ ജയിക്കട്ടെ. 2. ശ്രീമാനായ കദമ്പ രാജാവിനും, ത്യാഗസമ്പന്നനും കലഭോരന്മാരുടെ ശത്രുവും ഹൽമിഡി ഭരിക്കുന്നവനുമായ കകുസ്ഥഭട്ടോരനും നമസ്കാരം. 3. നരിദാവിളെ നാട്ടിൽ മൃഗരാജാവിനെപ്പോലെയും നാഗേന്ദ്രനെപ്പോലെയും ഭയങ്കരനും ശത്രുസംഹാരകനുമായ ശ്രീ മൃഗേശ നാഗൻ എന്ന വ്യക്തി. 4. ബടാരി കുലമാകുന്ന നിർമ്മലമായ ആകാശത്തിലെ ചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ളവനും, ദക്ഷിണാപഥത്തിലെ പശുപതിയെപ്പോലെ അലപഗണങ്ങളെ നയിക്കുന്നവനുമായ അളപൻ. 5. നൂറുകണക്കിന് യുദ്ധമാകുന്ന യാഗങ്ങളിൽ ശത്രുക്കളാകുന്ന പശുക്കളെ ബലി നൽകിയവനും, ശൗര്യവും ഉദ്യമവും നിറഞ്ഞവനുമായ 'ദാനപശുപതി' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നവൻ. 6. പുകഴ്പെറ്റ പശുപതി എന്ന നാമധാരിയും ബടാരി കുലത്തിലെ പ്രിയപ്പെട്ടവനുമായ ആ മകന്. 7. സേന്ദ്രക, ബാണ എന്നീ രണ്ട് ദേശങ്ങളിലെയും വീരപുരുഷന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ കേകയരെയും പല്ലവരെയും യുദ്ധത്തിൽ എതിർത്തു തോൽപ്പിച്ചു നേടിയ വിജയത്തിൻ്റെ സ്മരണയ്ക്കായി. 8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} === സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപന === താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്ന വാചകം [[അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം|സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനത്തിലെ]] വകുപ്പ് 1. നിന്നുള്ളതാണ്.<ref>{{cite web |title=Universal Declaration of Human Rights |url=https://www.un.org/en/universal-declaration-human-rights/index.html |website=www.un.org |access-date=29 March 2020 |language=en |date=6 October 2015}}</ref><ref name="UDHR_Kannada">{{cite web |url=https://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|title=Universal Declaration of Human Rights: Kannada|trans-title=ಮಾನವ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳ ಸಾವವತ್ರಿಕ್ ಪ್ಿಕ್ಟನ|url-status=live|archive-date=6 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221006183355/http://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|website=OHCHR.org|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|language=kn|page=3|access-date=17 January 2026}}</ref> ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{script|Knda|{{large|ನಿಬಂಧ್ನೆ ೧. - ಎಲ್ಲಾ ಮಾನವರು ಸ್ವತಂತ್ರರಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಿಳಿವು ಮತ್ತು ಅಂತಃಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಸಹೋದರ ಭಾವದಿಂದ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.}}}}}}}} ==== ([[ISO 15919]]) ലത്തീൻ വൽക്കരണം ==== {{blockindent|{{translit|kn|ISO|Ellā mānavaru svatantrarāgiyē huṭṭiddāre hāgu ghanate mattu adhikāragaḷalli samānarāgiddāre. Tiḷivu mattu antaḥsākṣīyannu paḍedavarāddarinda avaru obbarigobbaru sahōdara bhāvadinda naḍedukoḷḷabēku.|italic=yes}}}} ==== [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ]] അനുലേഖനം ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{IPA|/ellaː maːn̪ɐʋɐɾu sʋɐt̪ɐn̪t̪ɾɐɾaːɡijeː huʈʈid̪d̪aːɾe haːɡu gʱɐn̪ɐt̪e mɐt̪t̪u ɐd̪ʱikaːɾɐɡɐɭɐlli sɐmaːn̪ɐɾaːɡid̪d̪aːɾe ǁ t̪iɭiʋu mɐt̪t̪u ɐn̪t̪ɐkkɐɾɐɳɐɡɐɭɐn̪n̪u pɐɖed̪ɐʋɐraːd̪d̪ɐɾin̪d̪ɐ ɐʋɐɾu obbɐɾiɡobbɐɾu sɐhoːd̪ɐɾɐ bʱaːʋɐd̪in̪d̪ɐ n̪ɐɖed̪ukoɭɭɐbeːku ǁ/}}}}}} ==== മലയാളം പരിഭാഷ ==== {{blockindent|മനുഷ്യരെല്ലാവരും തുല്യാവകാശങ്ങളോടും അന്തസ്സോടും കൂടി സ്വതന്ത്രരായി ജനിച്ചവരാണ്. മനുഷ്യനു വിവേകവും മനഃസാക്ഷിയും സിദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർ പരസ്പരം സഹോദരഭാവത്തോടെ വർത്തിക്കേണ്ടതാണ്.}} == അക്കങ്ങൾ == [[File:Mysore Clocktower - clock face.jpg|thumb|220px|കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ള [[മൈസൂർ|മൈസൂരിലെ]] ഒരു ക്ലോക്ക്. {{efn|ഇതിൻ്റെ പുറത്തെ വൃത്തത്തിലുള്ള അക്കങ്ങളുടെ ക്രമീകരണം ശ്രദ്ധേയമാണ്: 3 (വലത്), 6 (താഴെ), 9 (ഇടത്), 12 (മുകളിൽ) എന്നീ അക്കങ്ങൾ നേരെയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. 1, 2, 4, 7, 8 എന്നീ അക്കങ്ങൾ വലത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞും, 5, 10, 11 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞുമാണ് നൽകിയിട്ടുള്ളത്. ഈ ക്രമീകരണം കാരണം ചെറിയ ചെരിവുകൾ അവഗണിച്ചാൽ എല്ലാ അക്കങ്ങളും സാധാരണ പോലെ എളുപ്പത്തിൽ വായിക്കാൻ സാധിക്കും (പ്രത്യേകിച്ച് 10, 11, 12 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് സാധാരണ പോലെ വായിക്കാം).}}]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്ക് പൂജ്യം മുതൽ ഒൻപത് വരെയുള്ള പത്ത് അക്കങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന തനതായ ഒരു സംഖ്യാസമ്പ്രദായമുണ്ട്. മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ദശാംശ വ്യവസ്ഥ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇവ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ആധുനിക കാലത്ത് [[അക്കം|ഇംഗ്ലീഷ് (ഹിന്ദു-അറബിൿ) അക്കങ്ങളുടെ]] ഉപയോഗം വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, കർണ്ണാടകയിലെ ഔദ്യോഗിക രേഖകളിലും പഴയ ക്ലോക്കുകളിലും കലണ്ടറുകളിലും നാണയങ്ങളിലും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഇപ്പോഴും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ കന്നഡ അക്കങ്ങൾ |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} കർണ്ണാടക സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് കന്നഡ അക്കങ്ങളാണ്. കർണ്ണാടകയിലെ KSRTC ബസ്സുകളിലും മറ്റും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് കാണാവുന്നതാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ കന്നഡ സംഖ്യകൾ <ref>{{cite web |url=https://www.omniglot.com/language/numbers/kannada.htm |title=Numbers in Kannada |author=Simon Ager |website=Omniglot |access-date=9 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ! കന്നഡ<br>അക്കങ്ങൾ ! അറബിൿ<br>അക്കങ്ങൾ ! കന്നഡ പേര്<br>(ഉച്ചാരണം) ! മലയാളം<br>പേര് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೦}} || 0 || {{lang|kn|ಸೊನ್ನೆ}} (സൊന്നേ) || പൂജ്യം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧}} || 1 || {{lang|kn|ಒಂದು}} (ഒന്ദു) || ഒന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨}} || 2 || {{lang|kn|ಎರಡು}} (എറഡു) || രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩}} || 3 || {{lang|kn|ಮೂರು}} (മൂരു) || മൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪}} || 4 || {{lang|kn|ನಾಲ್ಕು}} (നാൽകു) || നാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫}} || 5 || {{lang|kn|ಅಯ್ದು}} (അയ്ദു / ഐദു) || അഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬}} || 6 || {{lang|kn|ಆರು}} (ആറു) || ആറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭}} || 7 || {{lang|kn|ಏಳು}} (ഏളു) || ഏഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮}} || 8 || {{lang|kn|ಎಂಟು}} (എൺടു) || എട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯}} || 9 || {{lang|kn|ಒಂಬತ್ತು}} (ഒമ്പത്തു) || ഒൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦}} || 10 || {{lang|kn|ಹತ್ತು}} (ഹത്തു) || പത്ത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೧}} || 11 || {{lang|kn|ಹನ್ನೊಂದು}} (ഹന്നൊന്ദു) || പതിനൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೨}} || 12 || {{lang|kn|ಹನ್ನೆರಡು}} (ഹന്നെറഡു) || പന്ത്രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೩}} || 13 || {{lang|kn|ಹದಿಮೂರು}} (ഹദിമൂരു) || പതിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೪}} || 14 || {{lang|kn|ಹದಿನಾಲ್ಕು}} (ഹദിനാൽകു) || പതിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೫}} || 15 || {{lang|kn|ಹದಿನೈದು}} (ഹദിനൈദു) || പതിനഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೬}} || 16 || {{lang|kn|ಹದಿನಾರು}} (ഹദിനാറു) || പതിനാറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೭}} || 17 || {{lang|kn|ಹದಿನೇಳು}} (ഹദിനേളു) || പതിനേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೮}} || 18 || {{lang|kn|ಹದಿನೆಂಟು}} (ഹദിനെൺടു) || പതിനെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೯}} || 19 || {{lang|kn|ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು}} (ഹത്തൊമ്പത്തു) || പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೦}} || 20 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತು}} (ഇപ്പത്തു) || ഇരുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೧}} || 21 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂದು}} (ഇപ്പത്തൊന്ദു) || ഇരുപത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೨}} || 22 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎರಡು}} (ഇപ്പത്തെറഡു) || ഇരുപത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೩}} || 23 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಮೂರು}} (ഇപ്പത്തുമൂരു) || ഇരുപത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೪}} || 24 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (ഇപ്പത്തുനാൽകു) || ഇരുപത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೫}} || 25 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಐದು}} (ഇപ്പത്തൈദു) || ഇരുപത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೬}} || 26 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಆರು}} (ഇപ്പത്താറു) || ഇരുപത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೭}} || 27 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಏಳು}} (ഇപ്പത്തേളു) || ഇരുപത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೮}} || 28 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎಂಟು}} (ഇപ്പത്തെൺടു) || ഇരുപത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೯}} || 29 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (ഇപ്പത്തൊമ്പത്തു) || ഇരുപത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೦}} || 30 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತು}} (മൂവത്തു) || മുപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೧}} || 31 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಒಂದು}} (മുവത്തൊന്ദു) || മുപ്പത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೨}} || 32 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಎರಡು}} (മുവത്തെറഡു) || മുപ്പത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೩}} || 33 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಮೂರು}} (മുവത്തുമൂരു) || മുപ്പത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೪}} || 34 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (മൂവത്തുനാൽകു) || മുപ്പത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೫}} || 35 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಐದು}} (മൂവത്തൈദു) || മുപ്പത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೬}} || 36 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಆರು}} (മൂവത്താറു) || മുപ്പത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೭}} || 37 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಏಳು}} (മൂവത്തേളു) || മുപ്പത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೮}} || 38 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಎಂಟು}} (മൂവത്തെൺടു) || മുപ്പത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೯}} || 39 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (മൂവത്തൊമ്പത്തു) || മുപ്പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪೦}} || 40 || {{lang|kn|ನಲವತ್ತು}} (നലവത്തു) || നാൽപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫೦}} || 50 || {{lang|kn|ಐವತ್ತು}} (ഐവത്തു) || അൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬೦}} || 60 || {{lang|kn|ಅರುವತ್ತು}} (അറുവത്തു) || അറുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭೦}} || 70 || {{lang|kn|ಎಪ್ಪತ್ತು}} (എപ്പത്തു) || എഴുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮೦}} || 80 || {{lang|kn|ಎಂಬತ್ತು}} (എമ്പത്തു) || എൺപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯೦}} || 90 || {{lang|kn|ತೊಂಬತ್ತು}} (തൊമ്പത്തു) || തൊണ്ണൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦೦}} || 100 || {{lang|kn|ನೂರು}} (നൂറു) || നൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦೦}} || 1,000 || {{lang|kn|ಸಾವಿರ}} (സാവിര) || ആയിരം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,000 || {{lang|kn|ಒಂದು ಲಕ್ಷ}} (ഒന്ദു ലക്ഷ) || ഒരു ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦,೦೦,೦೦೦}} || 10,00,000 || {{lang|kn|ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ}} (ഹത്തു ലക്ഷ) || പത്ത് ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,00,000 || {{lang|kn|ಕೋಟಿ}} (കോടി) || ഒരു കോടി |} == ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ == {{main|തെലുഗു ലിപി}} ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ലിപികളായ തെലുങ്ക്, മലയാളം, തമിഴ് എന്നിവയുമായി കന്നഡ ലിപിക്ക് ചരിത്രപരമായി വലിയ സാമ്യങ്ങളുണ്ട്. ദ്രാവിഡ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട കന്നഡയും തെലുങ്കും ഒരേ ലിപി വ്യവസ്ഥയിൽ ([[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]) നിന്നാണ് വികസിച്ചുവന്നത്. അതിനാൽ ഈ രണ്ട് ലിപികളും തമ്മിൽ പരസ്പരം വായിക്കാൻ കഴിയുന്നത്ര അടുത്ത സാമ്യമുണ്ട്. കൂടാതെ, തമിഴ്-ബ്രാഹ്മിയിൽ നിന്നും വികസിച്ച [[ഗ്രന്ഥലിപി|ഗ്രന്ഥ ലിപിയുമായി]] കന്നഡ ലിപിക്ക് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. കർണ്ണാടകയുടെ തീരദേശങ്ങളിലും കേരളത്തിലെ കാസർഗോഡ് ഭാഗങ്ങളിലും [[കന്നഡ]], [[തുളു ഭാഷ|തുളു]], [[സംസ്കൃതം]] എന്നീ ഭാഷകൾ എഴുതാൻ [[തുളു ലിപി|തിഗളാരി ലിപി]] വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. തിഗളാരി ലിപിയും ആധുനിക മലയാള ലിപിയും ഒരേ മാതൃലിപിയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചവയായതിനാൽ, ഇവ തമ്മിൽ വളരെ അടുത്ത ഘടനാപരമായ സാമ്യം കാണാൻ സാധിക്കും. പഴയകാലത്ത് കേരളത്തിലെയും കർണ്ണാടകത്തിലെയും പണ്ഡിതർ വേദമന്ത്രങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ ഈ ലിപികൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. == ലിപ്യന്തരണം == [[File:Kannada typewriter.JPG|thumb|250px|right|കന്നഡ ടൈപ്പ്റൈറ്റർ യന്ത്രം]] സാധാരണ കീബോർഡ് ഉപയോഗിച്ച് കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ടൈപ്പ് ചെയ്യുന്നതിനായി വിവിധ [[ലിപ്യന്തരണം|ലിപ്യന്തരണ]] രീതികളും സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകളും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. [[ഐട്രാൻസ്|ഐട്രാൻസിനെ]] (ITRANS) അടിസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[ബരഹ]]<ref name="baraha">{{cite web |url=http://baraha.com/ |title=Baraha – Free Indian Language Software |publisher=baraha.com}}</ref>, [[പദ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]]<ref name="pada software">{{cite web |url=http://pada.pro/ |title=Pada Software – For Indic Scripts|publisher=pada.pro}}</ref> എന്നിവ ഇതിനുദാഹരണങ്ങളാണ്. ഇതിനുപുറമെ ഗൂഗിൾ ഇൻപുട്ട് ടൂൾസ് (Google transliteration), മുൻകൂട്ടി വാക്കുകൾ പ്രവചിക്കാൻ കഴിയുന്ന ക്വിൽപാഡ്<ref name="Quillpad">{{cite web |url=http://quillpad.in/kannada |title=QuillPad – Typing in Kannada has never been easier |publisher=Quillpad.in |access-date=7 November 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081104021158/http://quillpad.in/kannada/ |archive-date=4 November 2008 |df=dmy-all }}</ref> (Quillpad) തുടങ്ങിയ നിരവധി ഓൺലൈൻ ടൂളുകളും ലഭ്യമാണ്. കർണാടക സർക്കാരിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക കന്നഡ ഇൻപുട്ട് സംവിധാനമായ [[നുഡി (സോഫ്റ്റ്‌വെയർ)|നുഡി]], അടിസ്ഥാനപരമായി ലിപ്യന്തരണത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന ഒരു ഫൊണറ്റിക് കീബോർഡ് ലേഔട്ടാണ്. === യൂണിക്കോഡ്‌ === കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ U+0C80 മുതൽ U+0CFF വരെയാണ്. {{കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ പട്ടിക}} == ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൽ == [[File:Memeulous Channel Logo.jpg|thumb|150px|right|"വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ഇമോട്ടിക്കോൺ]] കന്നഡ അക്ഷരമായ {{lang|kn|ಠ}} (ഠ) കാണാൻ ഒരു കണ്ണും പുരികവും പോലെയായതിനാൽ, ഇന്റർനെറ്റിൽ അനിഷ്ടമോ പുച്ഛമോ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന "വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ({{Tooltip|look of disapproval|ലുക്ക് ഓഫ് ഡിസപ്രൂവൽ|dotted=no}}) എന്ന ജനപ്രിയ [[ഇമോട്ടിക്കോൺ|ഇമോട്ടിക്കോണിൽ]] ("ಠ_ಠ") ഇത് ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.<ref>{{cite news |url=http://www.maximumpc.com/article/features/browser_extension_week_look_disapproval |title= Browser Extension of the Week: Look of Disapproval |newspaper= Pcgamer |publisher= Maximum PC |access-date=2013-04-24 }}</ref> സമാനമായി, {{lang|kn|ರೃ}} (രൃ) എന്ന അക്ഷരം ഒരു കണ്ണടയെ സൂചിപ്പിക്കാനും, {{lang|kn|ಥ}} (ഥ) എന്ന അക്ഷരം കണ്ണുനീർ വരുന്ന ഒരു കണ്ണിനെ സൂചിപ്പിക്കാനും ഇമോട്ടിക്കോണുകളിൽ ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്== * [[കന്നഡ]] *[[കദംബ ലിപി]] *[[കന്നഡ വ്യാകരണം]] *[[കന്നഡ സാഹിത്യം]] ==കുറിപ്പുകൾ== <references group="lower-alpha" /> ==അവലംബങ്ങൾ== <references /> == ഗ്രന്ഥസൂചി == * {{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://www.google.co.in/books/edition/A_grammar_of_the_Kanna%E1%B8%8Da_language/PHjy9H4haZwC?hl=en&gbpv=1&printsec=frontcover}} * {{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |isbn=978-0-295-96031-9}} * {{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |title=A Manual of Modern Kannada |year=2020 |publisher=CrossAsia |isbn=978-3-946742-82-1 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://www.omniglot.com/writing/kannada.htm കന്നഡ വർണ്ണമാല] *[http://www.kannadalibrary.com കന്നഡ പാഠങ്ങൾ] *[https://03662671545803034101.googlegroups.com/attach/d1a5ce02615957f3/Kannada_script_evolution.jpg?part=2&view=1&vt=ANaJVrELtCoY6CYhEk-wqTrFospXVSggzb7QyJ4gLiCTtcbIN6f9OQt8SEhQj4Ed-rvU_I0rf6va_8wt1tzqVOfpuyyY0lNXpm5M89jl7FMAzAk0UzCgQuw കന്നഡ ലിപിയുടെ വികാസം] *[https://fonts.google.com/noto/fonts?script=Knda&preview.script=Knda നോട്ടോ ഗൂഗിൾ കന്നഡ ഫോൺട്ട്] {{കന്നഡ ഭാഷ}} {{ഭാരതീയ ലിപികൾ}} {{വിവിധതരം എഴുത്തുരീതികൾ}} [[വർഗ്ഗം:കന്നഡ]] [[വർഗ്ഗം:കൊങ്കണി]] [[വർഗ്ഗം:തുളു ഭാഷ]] [[വർഗ്ഗം:ലിപികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബ്രാഹ്മി ലിപികൾ]] oa03whujrb1lac9pyqacwwjps6fqai0 4613944 4613933 2026-04-16T21:18:19Z Symphonicallyu 155269 /* ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ */ 4613944 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kannada_alphabet}} {{Short description|ബ്രാഹ്മിക് കുടുംബത്തിലെ ഒരു അബുഗിഡ എഴുത്തുരീതി}} {{Infobox writing system | name = കന്നഡ ലിപി | nativename = | altname = {{lang|kn|{{Script|knda|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}}} | type = [[അബുഗിഡ]] | time = എ.ഡി. 4-ാം നൂറ്റാണ്ട്<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bengaluru/shivamogga-engraving-shows-kannada-was-in-use-7-decades-earlier-than-known/articleshow/60269034.cms|title = Shivamogga engraving shows Kannada was in use 7 decades earlier than known| work=The Times of India |date = 29 Aug 2017}}</ref> – നിലവിൽ | languages = [[കന്നഡ]]<br/>[[സംസ്കൃതം]]<br/>[[തുളു]]<br/>[[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]<br/>[[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗ]]<br/>[[ബ്യാരി ഭാഷ|ബ്യാരി]]<br/>[[സങ്കേതി ഭാഷ|സങ്കേതി]]<br/>[[കൊങ്കണി]]<br/>[[മറാഠി ഭാഷ|മറാത്തി]] | fam1 = [[ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] | fam2 = [[പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക് ലിപി|പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക്]] | fam3 = [[ഫിനീഷ്യൻ അക്ഷരമാല|ഫിനീഷ്യൻ]] | fam4 = [[അരമായ അക്ഷരമാല|അരമായ]] | fam5 = [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി]] | fam6 = [[കദംബ ലിപി]] | fam7 = [[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]<ref>{{Cite web|url=https://karnatakaitihasaacademy.org/evolution-of-kannada-script/|title = Kannada Language|date = 12 March 2017}}</ref> | sisters = [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപി]] | children = [[ഗോയ്‌കാനഡീ]]<ref name="goy">{{cite book|last=Ghantkar|first=Gajanana|title=History of Goa through Gõykanadi script |year=1993|pages=Page x|language=en, kok, mr, kn}}</ref> | unicode = [https://www.unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf U+0C80–U+0CFF] | iso15924 = Knda | sample = [[File:Kannada Aksharamala.svg|300px|center]] | caption = <center><small>കന്നഡ അക്ഷരമാലെ</center></small> | text_sample = [[File:Stanza from Kavirajamarga.svg|300px|center]] | text_sample_caption = <center><small>ജനങ്ങളുടെ സാഹിത്യ നൈപുണ്യത്തെ പുകഴ്ത്തുന്ന ''[[കവിരാജമാർഗ്ഗ|കവിരാജമാർഗ്ഗത്തിലെ]]'' ഒരു ശ്ലോകം കന്നഡ ലിപിയിൽ എഴുതിയത്.</center></small> | map = [[File:Kannada language distribution.svg|300px|center]] | mapcaption = <small><center>{{Legend|#2a7fff|ഭൂരിപക്ഷം ആളുകളും കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു}}{{Legend|#80b3ff|ഗണ്യമായ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു ഭാഷകൾക്കൊപ്പം കന്നഡയും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു. <ref>http://www.columbia.edu/itc/mealac/pritchett/00maplinks/overview/languages/himal1992max.jpg</ref>}}</center></small> }} {{Contains special characters | special = [[കന്നഡ]] | fix = സഹായം:കന്നഡ ലിപി | characters = [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | image = Kaknda NotoSansKannada-Regular.svg }} {{ബ്രാഹ്മി}} [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷാസമൂഹത്തിൽ]] പെട്ട [[കന്നഡ]] ഭാഷ എഴുതാനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പുരാതനമായ ഒരു [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ഭാരതീയ ലിപിയാണ്]] '''കന്നഡ ലിപി''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}).<ref name="WWS">{{cite book | title=The World's Writing Systems | year=1996 | editor1-first=Peter T. | editor1-last=Daniels | editor1-link=Peter T. Daniels | editor2-last=Bright | editor2-first=William | editor2-link=William O. Bright | author-first=Norman | author-last=Zide | author-link=Norman Zide | publisher=Oxford University Press, Inc | isbn=978-0195079937 | url-access=registration | url=https://archive.org/details/isbn_9780195079937/page/412/mode/2up|language= en }}</ref>{{rp|412-418}} ഇന്ത്യയുടെ [[ഇന്ത്യയുടെ ഔദ്യോഗിക ലിപികൾ|ഔദ്യോഗിക ലിപികളിലൊന്നായ]] ഇത്,<ref>{{cite web |url=https://www.mha.gov.in/sites/default/files/EighthSchedule_19052017.pdf |title=Eighth Schedule of the Constitution of India |publisher=Ministry of Home Affairs, Government of India |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> [[കർണാടക|കർണാടകയിൽ]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്കായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ള ഏക ഔദ്യോഗിക ലിപി കൂടിയാണ്.<ref>{{cite web |url=https://dpal.karnataka.gov.in/storage/pdf-files/Acts%201963/26%20of%201963%20(E).pdf |title=The Karnataka Official Language Act, 1963 |publisher=Department of Parliamentary Affairs and Legislation, Government of Karnataka |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> കന്നഡ കൂടാതെ [[ബ്യാരി]]യും [[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]യും [[തുളു]]വും [[കൊങ്കണി]]യും എഴുതാൻ കന്നഡ ലിപി ഉപയോഗിക്കുന്നു <ref>{{cite web|url=http://www.belachurch.com/appeal.php|title=An Appeal|publisher=ബേള പള്ളി|accessdate=2014-06-30|archive-date=2014-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140801191554/http://belachurch.com/appeal.php|url-status=dead}}</ref><ref name="konkani1">{{cite book|first1=George|last1=Cardona|first2=Dhanesh|last2=Jain|title=The Indo-Aryan Languages|year=2007|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-77294-5|pages=804, 805}}<!--ISBN 0-415-77294-X--></ref>. [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി |ദക്ഷിണേന്ത്യൻ]] [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലെ]] [[കദംബ ലിപി|കദംബ]] എന്ന ലിപിയിൽനിന്ന് ഉത്ഭവിച്ചതിനാൽ<ref name="WWS"/>{{rp|412}}, ഇതിലെ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ലിപികളുമായി]], പ്രത്യേകിച്ച് [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്കുമായി]] വളരെ സാമ്യമുണ്ട്. അതേ പോലെ തന്നെ [[ഗോയ്‌കാനഡീ]] എന്ന് പേരുള്ള [[കദംബ ലിപി]]യുമായി സാമ്യമുള്ള കന്നഡ ഉപലിപിയാണ് ഇന്ന് [[ഗോവ]] പ്രദേശങ്ങളിൽ കൊങ്കണി എഴുതാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.<ref name="ref1">{{cite book|last=National Archives of India|title=Indian archives, Volume 34|year=1985|publisher=National Archives of India|pages=4}}</ref> 49 അക്ഷരങ്ങളുള്ള ഒരു [[സ്വനിമം|സ്വനിമ]] [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] ലിപിയാണ് കന്നഡ ലിപി<ref>{{cite book | title = Handbook of scripts and alphabets | url = https://archive.org/details/routledgehandboo00camp | first = George L. | last = Campbell | publisher = [[Routledge]], [[New York]] | date = 1997-11-06 | edition = 1st | accessdate = 2007-02-23 | pages = [https://archive.org/details/routledgehandboo00camp/page/n47 84]–5 | isbn = 978-0-415-13715-7 | oclc = 34473667}}</ref>. അക്ഷരങ്ങളെ പ്രധാനമായും മൂന്നായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു: {{lang|kn|ಸ್ವರ}} ([[സ്വരം|സ്വര]]), {{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} ([[വ്യഞ്ജനം|വ്യഞ്ജന]]), {{lang|kn|ಯೋಗವಾಹಕ}} (യോഗവാഹക). വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ സഹജമായി ഒരു സ്വരശബ്ദം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സ്വരങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യമില്ലാത്തപ്പോൾ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്ന് കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತಕ್ಷರ}} ഒത്തക്ഷര)<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} രൂപപ്പെടുന്നു. അല്ലാത്തപക്ഷം ഓരോ അക്ഷരവും ഓരോ സ്വതന്ത്ര ശബ്ദത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി, കന്നഡ ലിപി ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ടാണ് എഴുതുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|412}} [[ഇന്ത്യയിലെ ഭാഷകൾ|ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിൽ]] [[തമിഴ്|തമിഴിന്]] തൊട്ടുപിന്നിലായി മുപ്പതിനായിരത്തിലധികം ശിലാശാസനങ്ങളും ചെപ്പേടുകളും കന്നഡ ലിപിയിൽ കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട് എന്നത് ഈ ഭാഷയുടെ ലിഖിതചരിത്രത്തിന്റെ അതിവിപുലമായ വ്യാപ്തിയെയും സമ്പന്നതയെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite book |last=Kamath |first=Suryanath U. |title=A Concise History of Karnataka: From Pre-historic Times to the Present |year=2001 |orig-year=1980 |publisher=Jupiter books |location=Bangalore |page=15 |oclc=7796041 |language=en}}</ref><ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|1}} == ചരിത്രം == [[File:Kanheri-brahmi.jpg|thumb|upright|right|[[കാനേരി ഗുഹകൾ|കാനേരി ഗുഹകളിലെ]] ബ്രാഹ്മി ലിപി]] കന്നഡ ലിപി ഏതാണ്ട് പത്താം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി#പഴയ കന്നഡ ലിപി|പഴയ കന്നഡ ലിപി]]യിൽ നിന്നാണ് രൂപംകൊണ്ടത്.<ref>{{cite book|last=Salomon|first=Richard|title=Indian Epigraphy: A Guide to the Study of Inscriptions in Sanskrit, Prakrit, and the other Indo-Aryan Languages|year=1998|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0195099843|pages=39-41}}</ref> പഴയ കന്നഡ ലിപി ക്രിസ്ത്വബ്ദം നാലാം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി]]യുടെ തുടർച്ച തന്നെയാണ്. ഈ പ്രാചീന ലിപി ക്രി.പൂ. മൂന്നാം ശതകത്തിൽ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപിയിൽ]] നിന്നാണ് വികസിച്ചത്. [[അശോക ചക്രവർത്തി]]യുടെ ശിലാലിഖിതങ്ങളിൽ ഇതിന്റെ ആദ്യകാല രൂപങ്ങൾ തിരിച്ചറിയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പിന്നീട് കല്യാണി ചാലൂക്യരുടെയും ഹോയ്സള രാജവംശത്തിന്റെയും കാലഘട്ടത്തിൽ (11-13 നൂറ്റാണ്ടുകൾ) കന്നഡ ലിപി ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരവും അലങ്കാരപൂർണ്ണവുമായ രൂപം കൈവരിച്ചു. ശിലാശാസനങ്ങൾ കൊത്തിവയ്ക്കാൻ പ്രധാനമായും മൃദുവായ [[മാക്കല്ല്|മാക്കല്ലുകൾ]] ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതിനാലാണ് അക്ഷരങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ വക്രതയും ഉരുണ്ട ആകൃതിയും ലഭിച്ചത്. പിൽക്കാലത്ത്, മൈസൂർ വൊഡയാർ രാജാക്കന്മാരുടെ ഭരണകാലത്ത് ഭരണപരമായ രേഖകളും ഭൂമി സംബന്ധമായ വിവരങ്ങളും സൂക്ഷിക്കാൻ '''മോഡി ലിപി''' വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. പേനയെടുക്കാതെ തുടർച്ചയായി എഴുതാൻ കഴിയുന്ന ഈ ലിപി, രേഖകൾ വേഗത്തിൽ എഴുതാനും രഹസ്യമായി സൂക്ഷിക്കാനും സഹായിച്ചിരുന്നു. പന്ത്രണ്ടും പതിമൂന്നും നൂറ്റാണ്ടുകളോടെയാണ് കന്നഡ ലിപിയും [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപിയും]] തമ്മിൽ പ്രകടമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ കണ്ടുതുടങ്ങിയത്.<ref>{{Cite book|last=Krishnamurti|first=Bhadriraju|title=The Dravidian Languages|publisher=Cambridge University Press|year=2003|isbn=978-0521771115|pages=78-79}}</ref> പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാർ|ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാരുടെ]], പ്രത്യേകിച്ച് ബാസൽ മിഷന്റെ കടന്നുവരവോടെയാണ് കന്നഡ ലിപി അച്ചടിയിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. 1817-ൽ വില്യം കെയറി ശ്രീരാമപുരത്ത്വെ ച്ച് അച്ചടിച്ച കന്നഡ വ്യാകരണ പുസ്തകമാണ് അച്ചടിക്കപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ കന്നഡ ഗ്രന്ഥം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite book|last=Kamath|first=Suryanath U.|title=A concise history of Karnataka: from pre-historic times to the present|year=2001|publisher=Jupiter books|location=Bangalore|oclc=7796041|pages=279–280}}</ref> റെവറന്റ് ഫെർഡിനാൻഡ് കിറ്റലിനെപ്പോലുള്ളവരുടെ സംഭാവനകൾ ആധുനിക കന്നഡ അച്ചടി ലിപിയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുന്നതിലും അക്ഷരങ്ങൾക്ക് ഇന്നത്തെ ഉരുണ്ട രൂപം കൈവരുന്നതിലും നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ചു. == വർണ്ണമാല == {{main|കന്നഡ അക്ഷരമാലെ}} {{further|അക്ഷരമാലെ}} കന്നഡ അക്ഷരമാലയിൽ (അല്ലെങ്കിൽ വർണ്ണമാലെ {{lang|kn|ವರ್ಣಮಾಲೆ}} ) പ്രധാനമായും [[സ്വരം|സ്വരങ്ങൾ]], [[വ്യഞ്ജനങ്ങൾ]], യോഗവാഹങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിച്ചിട്ടുള്ള 49 അടിസ്ഥാന അക്ഷരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/> മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് എഴുതുന്ന ഈ [[അബുഗിഡാ|അബുഗിഡാ ലിപിയിൽ]], വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പം [[സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ]] ചേർത്താണ് [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും]] [[വാക്ക്|വാക്കുകളും]] രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്. കന്നഡയിൽ അക്ഷരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കാൻ {{lang|kn|ಅಕ್ಷರ}} (അക്ഷര), {{lang|kn|ಅಕ್ಕರ}} (അക്കര), {{lang|kn|ವರ್ಣ}} (വർണ്ണ) എന്നീ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ദൃശ്യവും ശ്രാവ്യവുമായ പ്രതിനിധാനങ്ങൾ നൽകുന്നതിനായി ഓരോ അക്ഷരത്തിനും അതിൻ്റേതായ രൂപവും ({{lang|kn|ಆಕಾರ}} "ആകാര") ശബ്ദവും ({{lang|kn|ಶಬ್ದ}} "ശബ്ദ") ഉണ്ട്.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|5}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ [[കന്നഡ അക്ഷരമാലെ]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ}}}})<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10-13}}<ref name="UnicodeKannada">{{cite web |url=https://unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf |title=Kannada: Range: 0C80–0CFF |website=The Unicode Standard, Version 15.1 |publisher=Unicode, Inc. |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref><ref name="Unicode"/>{{rp|15}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ</span>]] <span style="color:#FFD300;">(<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಸ್ವರ}}}})</span> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അ]]|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ആ]]|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഇ]]|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഈ]]|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഉ]]|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഊ]]|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=ru}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[എ]]|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഏ]]|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഐ]]|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഒ]]|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഓ]]|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഔ]]|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അം]]|ch={{large|ಅಂ}}|ipa=am̃}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അഃ]]|ch={{large|ಅಃ}}|ipa=ah}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #വ്യഞ്ജനങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">വ്യഞ്ജനങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ವ್ಯಂಜನ}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch={{large|ಕ}}|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch={{large|ಖ}}|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch={{large|ಗ}}|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch={{large|ಘ}}|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch={{large|ಙ}}|ipa=ŋa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch={{large|ಚ}}|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch={{large|ಛ}}|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch={{large|ಜ}}|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch={{large|ಝ}}|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch={{large|ಞ}}|ipa=ɲa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch={{large|ಟ}}|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch={{large|ಠ}}|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch={{large|ಡ}}|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch={{large|ಢ}}|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch={{large|ಣ}}|ipa=ɳa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch={{large|ತ}}|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch={{large|ಥ}}|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch={{large|ದ}}|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch={{large|ಧ}}|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch={{large|ನ}}|ipa=n̪a}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch={{large|ಪ}}|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch={{large|ಫ}}|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch={{large|ಬ}}|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch={{large|ಭ}}|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch={{large|ಮ}}|ipa=ma}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #അക്കങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">അക്കങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಂಕಿಗಳು}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} == സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ == ആധുനിക കന്നഡയിൽ പതിമൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങളാണുള്ളത് ({{lang|kn|ಸ್ವರ}} സ്വര). കന്നഡ ലിപി ഒരു [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] വ്യവസ്ഥയാണ് പിന്തുടരുന്നത്; അതായത്, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം സ്വരം വരുമ്പോൾ അത് മറ്റൊരു അക്ഷരമായി എഴുതുന്നതിന് പകരം വ്യഞ്ജനത്തിനൊപ്പം ഒരു സ്വരചിഹ്നമായി ചേർക്കുന്നു. സംസ്കൃതത്തിലെ സ്വരങ്ങൾക്ക് സമാനമായി ഇപ്പോൾ അത്ര ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത മറ്റ് മൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ കൂടിയുണ്ട്. കന്നഡ ഭാഷയിൽ സ്വരങ്ങളുടെ ഉച്ചാരണദൈർഘ്യത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുള്ളതിനാൽ മറ്റ് [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലേതുപോലെ]] കന്നഡയിലും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾക്കും ദീർഘസ്വരങ്ങൾക്കുമായി പ്രത്യേക സ്വരചിഹ്നങ്ങളുണ്ട്. ചെറിയ ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ಹ್ರಸ್ವ}} ([[ഹ്രസ്വം|ഹ്രസ്വ]]) എന്നും നീണ്ട ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ದೀರ್ಘ}} ([[ദീർഘം|ദീർഘ]]) എന്നും വിളിക്കുന്നു.<ref name="Unicode">{{cite web |last=Srinatha Sastry |first=C. V. |title=UNICODE for Kannada, General Information & Description |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03068-kannada.pdf |website=UNICODE |access-date=2024-07-31}}</ref>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10}} ! rowspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|<span style="color:#FFD300;">ഉച്ചാരണസ്ഥാനം →</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മുൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മുൻ</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മധ്യ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[പിൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">പിൻ</span>]] |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[സംവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">സംവൃതം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഇ|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഈ|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഉ|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഊ|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[അർദ്ധവിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=എ|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഏ|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഒ|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[വിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">വിവൃതം</span>]] | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ആ|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} | colspan="2" | |} കന്നഡ ലിപിയിലെ മറ്റു സ്വരാക്ഷരങ്ങളെയും പ്രധാനമായും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾ, ദീർഘസ്വരങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിക്കാം. യോഗവാഹങ്ങൾ (അനുസ്വാരവും വിസർഗ്ഗവും) ഇതിനൊപ്പമാണ് പഠിക്കാറുള്ളത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ ദ്വിസ്വരം<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കൂട്ടക്ഷരം|<span style="color:#FFD300;">ദ്വിസ്വരം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഐ|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ സംസ്കൃത സ്വരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} ! rowspan="3"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|സംസ്കൃത<br>സ്വരങ്ങൾ ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=r}} | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൠ]]|ch={{large|ೠ}}|ipa=rː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |- | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഌ]]|ch={{large|ಌ}}|ipa=l|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൡ]]|ch={{large|ೡ}}|ipa=lː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=swara}} === യോഗവാഹം === ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് ''യോഗവാഹ'' (പകുതി സ്വരവും പകുതി വ്യഞ്ജനവും) അക്ഷരങ്ങളുണ്ട്. ഇവ ''അർദ്ധവിസർഗ്ഗം'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന മറ്റ് രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങളുമുണ്ട്.<ref name="L2/L2004">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2004/04364-n2860-kannada.pdf |title=Proposal to add Kannada characters Jihvamuliya and Upadhmaniya |last=Everson |first=Michael |date=2004-10-22 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref name="Kittel1903"/>{{rp|12-14}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ യോഗവാഹങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ചിഹ്നത്തിൻ്റെ രൂപം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch= ം|ml=ം}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch= ഃ|ml=ഃ}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ೱ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ೲ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ಅ (അ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch=ಅಂ|ml=[[അം]]}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch=ಅಃ|ml=[[അഃ]]}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ಅೱ|iso=h̤|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ಅೲ|iso=ḫ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ದ (ദ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|l=kn|top=ದ + ം|ch=ದಂ|ipa=/d̪am̃/}} |{{letter|l=kn|top=ದ + ഃ|ch=ದಃ|ipa=/d̪ah/}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೱ|ch=ದೱ| ipa=[x]|note={{noteTag|group=yoga|name=kh|ಕ (ക) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം k-ൽ നിന്നും kh-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೲ|ch=ದೲ| ipa=[ɸ]|note={{noteTag|group=yoga|name=ph|ಪ (പ) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം p-ൽ നിന്നും ph-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു (ഇംഗ്ലീഷിലെ ''fan'' ലെ ''f'' ന് സമാനമാണ്, എന്നാൽ ചുണ്ടുകൾ പല്ലിൽ മുട്ടുന്നില്ല).}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=yoga}} == സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}} {{further|സ്വരചിഹ്നം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ചേർത്തെഴുതുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങളെ '''സ്വര ചിഹ്നഗളു''' ({{lang|kn|ಸ್ವರ ಚಿಹ್ನೆಗಳು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. {{efn|[[സംസ്കൃതം|സംസ്‌കൃതത്തിൽ]] ഇവ ''മാത്രകൾ'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു.}}<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} സ്വതന്ത്രമായ നിലനിൽപ്പില്ലാത്ത ഈ ചിഹ്നങ്ങൾ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാറുള്ളൂ. യാതൊരു ചിഹ്നങ്ങളുമില്ലാത്ത വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിൽ ('''ഉദാ:''' {{lang|kn|ಕ}} /ക/) സ്വാഭാവികമായും 'അ' ({{lang|kn|ಅ}}) എന്ന സ്വരം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഒരു വ്യഞ്ജനത്തോടൊപ്പം മറ്റൊരു സ്വരചിഹ്നം ചേർക്കുമ്പോൾ, സ്വാഭാവികമായുള്ള ഈ 'അ' കാരം ഇല്ലാതാകുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸ್ವರಚಿಹ್ನ}})<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Nidamarthy2021">{{cite journal |last=Nidamarthy |first=Sushilkumar |date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |title=Analysis of Kannada script consonants, sub forms, vowels, signs and bring all consonants under "Perfect single consonant form" |journal=Shikshan Sanshodhan: Journal of Arts, Humanities and Social Sciences |volume=4 |issue=8 |pages=54–66 |issn=2581-6241 |url=https://shikshansanshodhan.researchculturesociety.org/wp-content/uploads/SS202108011.pdf |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|16}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಅ}}|tops=തലേക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{huge|-}}|note=/a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಆ}}|tops=ഇളിക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=ാ|ch={{huge|ಾ}}|note=/aː/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಇ}}|tops=ഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ി|ch={{huge|ಿ}}|note=/i/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಈ}}|tops=ദീർഘഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ീ|ch={{huge|ೀ}}|note=/iː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಉ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ു|ch={{huge|ು}}|note=/u/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಊ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ൂ|ch={{huge|ೂ}}|note=uː}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಋ}}|tops=വട്ടുസുളി|l=kn|s=knda|ml=ൃ|ch={{huge|ೃ}}|note=ṛ}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೠ}}}}|tops={{Color|grey|ൠ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൄ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೄ}}}}|note={{Color|grey|/ṛː/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಌ}}}}|tops={{Color|grey|ഌ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൢ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೢ}}}}|note={{Color|grey|/l/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೡ}}}}|tops={{Color|grey|ൡ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൣ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೣ}}}}|note={{Color|grey|/lː/}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಎ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=െ|ch={{huge|ೆ}}|note=/e/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಏ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=േ|ch={{huge|ೇ}}|note=/eː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಐ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൈ|ch={{huge|ೈ}}|note=/ai/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಒ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൊ|ch={{huge|ೊ}}|note=/o/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಓ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ോ|ch={{huge|ೋ}}|note=/oː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha|സ്വരങ്ങളുടെ ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നമാണ് ({{lang|kn|ೕ}}). സാധാരണമായി തനിയെ ഒരിക്കല്ലും എഴുതാറില്ല; പകരം കൂട്ടുചിഹ്നത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്നു.}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಔ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൌ|ch={{huge|ೌ}}|note=/au/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಂ}}}}|tops={{Color|blue|അനുസ്വാരം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ം}}|ch={{Color|blue|{{huge|ം}}}}|note={{Color|blue|/aṃ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಃ}}}}|tops={{Color|blue|വിസർഗ്ഗം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ഃ}}|ch={{Color|blue|{{huge|ഃ}}}}|note={{Color|blue|/aḥ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೱ}}}}|tops={{Color|grey|ജിഹ്വാമൂലീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೱ}}}}|note={{Color|grey|/h̤/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೲ}}}}|tops={{Color|grey|ഉപധ്മാനീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೲ}}}}|note={{Color|grey|/ḫ/}}}} |} <small>{{Legend|darkred|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|blue|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|grey| ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=swarachin}} മലയാളത്തിൽ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്തോ ('''ഉദാ:''' കെ, കേ, കൈ) ഇരുവശങ്ങളിലുമായോ ('''ഉദാ:''' കൊ, കോ) വരാറുണ്ട്. എന്നാൽ കന്നഡ ലിപിയിൽ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്ത് സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന പതിവില്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ചിഹ്നങ്ങളും അക്ഷരത്തിന് മുകളിലോ വലതുവശത്തോ ആണ് ചേർക്കുന്നത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} === സ്വരചിഹ്ന ആകൃതി === അക്കാദമിക കാഴ്ചപ്പാടുകൾ പ്രകാരം, കന്നഡയിലെ സ്വരചിഹ്നങ്ങളുടെ പേരുകൾ അവയുടെ ആകൃതിയുമായും അവ വരയ്ക്കുന്ന രീതിയുമായും അഗാധമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രധാനപ്പെട്ട സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} * '''തലേക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ತಲೆಕಟ್ಟು}}): അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മുകളിലുള്ള തിരശ്ചീനമായ വര. ഇത് അന്തർലീനമായ 'അ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''ഇളിക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ಇಳಿಕಟ್ಟು}}): 'ആ' എന്ന ദീർഘസ്വരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന താഴോട്ടുള്ള വര. * '''ഗുഡി''' ({{lang|kn|ಗುಡಿ}}): 'ഇ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊളുത്ത് അഥവാ ക്ഷേത്രാകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''കൊമ്പു''' ({{lang|kn|ಕೊಂಬು}}): 'ഉ', 'ഊ' ({{lang|kn|ು}}, {{lang|kn|ೂ}}) എന്നീ സ്വരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊമ്പിൻ്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം . ഇവ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചെറിയ വിടവോടെ അല്പം താഴെയായാണ് ചേർക്കുന്നത്. * '''വട്ടുസുളി''' ({{lang|kn|ವಟ್ಟುಸುಳಿ}}): 'ഋ' ({{lang|kn|ಋ}}) കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന വട്ടത്തിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''[[കന്നഡ ലിപി #അർക്കാവൊത്തു|അർക്കാവൊത്തു]]''' ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}): ഒരു വ്യഞ്ജനാക്ഷരത്തിന് ശേഷം 'ര' ചേരുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} '''കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ:''' കന്നഡയിൽ ചില സ്വരചിഹ്നങ്ങൾക്ക് രണ്ടു ഭാഗങ്ങളുണ്ട്. 'ഈ' ({{lang|kn|ೀ}}), 'ഏ' ({{lang|kn|ೇ}}), 'ഓ' ({{lang|kn|ೋ}}) എന്നിവയെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഹ്രസ്വസ്വരത്തിനൊപ്പം വലതുവശത്തായി ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നം ({{lang|kn|ೕ}}) കൂടി നൽകുന്നു. അതുപോലെ 'ഐ' ({{lang|kn|ೈ}}) കാരത്തിന് മുകളിലായി 'എ' കാരത്തിൻ്റെ ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೆ}}) താഴെ വലതുവശത്തായി മറ്റൊരു ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೖ}}) ചേർന്നാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്. === [[വിരാമം]] === {{lang|kn|ಕ್}} (ക്) എന്നതുപോലെ [[കന്നഡ ലിപി #ചില്ലക്ഷരം|സ്വരസഹായമില്ലാത്ത കേവല വ്യഞ്ജനത്തെ]] സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഒരു പ്രത്യേക ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഈ ചിഹ്നത്തെയും പ്രക്രിയയെയും '''ഹലന്ത''' ({{lang|kn|ಹಲಂತ}}) എന്നും, അങ്ങനെ രൂപപ്പെടുന്ന അക്ഷരത്തെ '''അർദ്ധാക്ഷര''' ({{lang|kn|ಅರ್ಧಾಕ್ಷರ}}) എന്നും വിളിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അർദ്ധാക്ഷരങ്ങൾ |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ഹലന്ത|top=ಹಲಂತ|l=kn|s=knda|ml=്|ch={{huge| ್ }}|note=/ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ക + ്|top=(ಕ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ക്|ch={{huge|ಕ್}}|note=/kə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ത + ്|top=(ತ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ത്|ch={{huge|ತ್}}|note=/t̪ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=പ + ്|top=(ಪ + ್)|l=kn|s=knda|ml=പ്|ch={{huge|ಪ್}}|note=/pə̆/}} |} === കഗുണിത === കന്നഡയിലെ എഴുത്തുരീതിയിൽ അക്ഷരങ്ങളും സ്വരങ്ങളും ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളെ {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}} (കഗുണിത) എന്ന് വിളിക്കുന്നെ.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|17-19}} വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളും സ്വരചിഹ്നങ്ങളും സംയോജിച്ചാണ് ഇവയുണ്ടാകുന്നത്. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:80%" | <small>കന്നഡ കഗുണിത (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}})</small><ref name="Zydenbos2020">{{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |date=2020 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |title=A Manual of Modern Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992 |publisher=CrossAsia |location=Heidelberg |isbn=978-3-946742-82-1 |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|8-9}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|18-19}}<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅ}}<br><small>([[അ|<span style="color: white;">അ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಆ}}<br><small>([[ആ|<span style="color: white;">ആ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಇ}}<br><small>([[ഇ|<span style="color: white;">ഇ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಈ}}<br><small>([[ഈ|<span style="color: white;">ഈ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಉ}}<br><small>([[ഉ|<span style="color: white;">ഉ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಊ}}<br><small>([[ഊ|<span style="color: white;">ഊ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಋ}}<br><small>([[ഋ|<span style="color: white;">ഋ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೠ}}<br><small>([[ൠ|<span style="color: white;">ൠ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಎ}}<br><small>([[എ|<span style="color: white;">എ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಏ}}<br><small>([[ഏ|<span style="color: white;">ഏ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಐ}}<br><small>([[ഐ|<span style="color: white;">ഐ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಒ}}<br><small>([[ഒ|<span style="color: white;">ഒ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಓ}}<br><small>([[ഓ|<span style="color: white;">ഓ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಔ}}<br><small>([[ഔ|<span style="color: white;">ഔ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಂ}}<br><small>([[അം|<span style="color: white;">അം</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಃ}}<br><small>([[അഃ|<span style="color: white;">അഃ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn| ್ }}<br><small>([[്|<span style="color: white;">്</span>]])</small> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಕ}}<br><small>(ക)</small> |{{lang|kn|ಕಾ}} |{{lang|kn|ಕಿ}} |{{lang|kn|ಕೀ}} |{{lang|kn|ಕು}} |{{lang|kn|ಕೂ}} |{{lang|kn|ಕೃ}} |{{lang|kn|ಕೄ}} |{{lang|kn|ಕೆ}} |{{lang|kn|ಕೇ}} |{{lang|kn|ಕೈ}} |{{lang|kn|ಕೊ}} |{{lang|kn|ಕೋ}} |{{lang|kn|ಕೌ}} |{{lang|kn|ಕಂ}} |{{lang|kn|ಕಃ}} |{{lang|kn|ಕ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಖ}}<br><small>(ഖ)</small> |{{lang|kn|ಖಾ}} |{{lang|kn|ಖಿ}} |{{lang|kn|ಖೀ}} |{{lang|kn|ಖು}} |{{lang|kn|ಖೂ}} |{{lang|kn|ಖೃ}} |{{lang|kn|ಖೄ}} |{{lang|kn|ಖೆ}} |{{lang|kn|ಖೇ}} |{{lang|kn|ಖೈ}} |{{lang|kn|ಖೊ}} |{{lang|kn|ಖೋ}} |{{lang|kn|ಖೌ}} |{{lang|kn|ಖಂ}} |{{lang|kn|ಖಃ}} |{{lang|kn|ಖ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಗ}}<br><small>(ഗ)</small> |{{lang|kn|ಗಾ}} |{{lang|kn|ಗಿ}} |{{lang|kn|ಗೀ}} |{{lang|kn|ಗು}} |{{lang|kn|ಗೂ}} |{{lang|kn|ಗೃ}} |{{lang|kn|ಗೄ}} |{{lang|kn|ಗೆ}} |{{lang|kn|ಗೇ}} |{{lang|kn|ಗೈ}} |{{lang|kn|ಗೊ}} |{{lang|kn|ಗೋ}} |{{lang|kn|ಗೌ}} |{{lang|kn|ಗಂ}} |{{lang|kn|ಗಃ}} |{{lang|kn|ಗ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಘ}}<br><small>(ഘ)</small> |{{lang|kn|ಘಾ}} |{{lang|kn|ಘಿ}} |{{lang|kn|ಘೀ}} |{{lang|kn|ಘು}} |{{lang|kn|ಘೂ}} |{{lang|kn|ಘೃ}} |{{lang|kn|ಘೄ}} |{{lang|kn|ಘೆ}} |{{lang|kn|ಘೇ}} |{{lang|kn|ಘೈ}} |{{lang|kn|ಘೊ}} |{{lang|kn|ಘೋ}} |{{lang|kn|ಘೌ}} |{{lang|kn|ಘಂ}} |{{lang|kn|ಘಃ}} |{{lang|kn|ಘ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಙ}}<br><small>(ങ)</small> |{{lang|kn|ಙಾ}} |{{lang|kn|ಙಿ}} |{{lang|kn|ಙೀ}} |{{lang|kn|ಙು}} |{{lang|kn|ಙೂ}} |{{lang|kn|ಙೃ}} |{{lang|kn|ಙೄ}} |{{lang|kn|ಙೆ}} |{{lang|kn|ಙೇ}} |{{lang|kn|ಙೈ}} |{{lang|kn|ಙೊ}} |{{lang|kn|ಙೋ}} |{{lang|kn|ಙೌ}} |{{lang|kn|ಙಂ}} |{{lang|kn|ಙಃ}} |{{lang|kn|ಙ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಚ}}<br><small>(ച)</small> |{{lang|kn|ಚಾ}} |{{lang|kn|ಚಿ}} |{{lang|kn|ಚೀ}} |{{lang|kn|ಚು}} |{{lang|kn|ಚೂ}} |{{lang|kn|ಚೃ}} |{{lang|kn|ಚೄ}} |{{lang|kn|ಚೆ}} |{{lang|kn|ಚೇ}} |{{lang|kn|ಚೈ}} |{{lang|kn|ಚೊ}} |{{lang|kn|ಚೋ}} |{{lang|kn|ಚೌ}} |{{lang|kn|ಚಂ}} |{{lang|kn|ಚಃ}} |{{lang|kn|ಚ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಛ}}<br><small>(ഛ)</small> |{{lang|kn|ಛಾ}} |{{lang|kn|ಛಿ}} |{{lang|kn|ಛೀ}} |{{lang|kn|ಛು}} |{{lang|kn|ಛೂ}} |{{lang|kn|ಛೃ}} |{{lang|kn|ಛೄ}} |{{lang|kn|ಛೆ}} |{{lang|kn|ಛೇ}} |{{lang|kn|ಛೈ}} |{{lang|kn|ಛೊ}} |{{lang|kn|ಛೋ}} |{{lang|kn|ಛೌ}} |{{lang|kn|ಛಂ}} |{{lang|kn|ಛಃ}} |{{lang|kn|ಛ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಜ}}<br><small>(ജ)</small> |{{lang|kn|ಜಾ}} |{{lang|kn|ಜಿ}} |{{lang|kn|ಜೀ}} |{{lang|kn|ಜು}} |{{lang|kn|ಜೂ}} |{{lang|kn|ಜೃ}} |{{lang|kn|ಜೄ}} |{{lang|kn|ಜೆ}} |{{lang|kn|ಜೇ}} |{{lang|kn|ಜೈ}} |{{lang|kn|ಜೊ}} |{{lang|kn|ಜೋ}} |{{lang|kn|ಜೌ}} |{{lang|kn|ಜಂ}} |{{lang|kn|ಜಃ}} |{{lang|kn|ಜ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಝ}}<br><small>(ഝ)</small> |{{lang|kn|ಝಾ}} |{{lang|kn|ಝಿ}} |{{lang|kn|ಝೀ}} |{{lang|kn|ಝು}} |{{lang|kn|ಝೂ}} |{{lang|kn|ಝೃ}} |{{lang|kn|ಝೄ}} |{{lang|kn|ಝೆ}} |{{lang|kn|ಝೇ}} |{{lang|kn|ಝೈ}} |{{lang|kn|ಝೊ}} |{{lang|kn|ಝೋ}} |{{lang|kn|ಝೌ}} |{{lang|kn|ಝಂ}} |{{lang|kn|ಝಃ}} |{{lang|kn|ಝ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಞ}}<br><small>(ഞ)</small> |{{lang|kn|ಞಾ}} |{{lang|kn|ಞಿ}} |{{lang|kn|ಞೀ}} |{{lang|kn|ಞು}} |{{lang|kn|ಞೂ}} |{{lang|kn|ಞೃ}} |{{lang|kn|ಞೄ}} |{{lang|kn|ಞೆ}} |{{lang|kn|ಞೇ}} |{{lang|kn|ಞೈ}} |{{lang|kn|ಞೊ}} |{{lang|kn|ಞೋ}} |{{lang|kn|ಞೌ}} |{{lang|kn|ಞಂ}} |{{lang|kn|ಞಃ}} |{{lang|kn|ಞ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಟ}}<br><small>(ട)</small> |{{lang|kn|ಟಾ}} |{{lang|kn|ಟಿ}} |{{lang|kn|ಟೀ}} |{{lang|kn|ಟು}} |{{lang|kn|ಟೂ}} |{{lang|kn|ಟೃ}} |{{lang|kn|ಟೄ}} |{{lang|kn|ಟೆ}} |{{lang|kn|ಟೇ}} |{{lang|kn|ಟೈ}} |{{lang|kn|ಟೊ}} |{{lang|kn|ಟೋ}} |{{lang|kn|ಟೌ}} |{{lang|kn|ಟಂ}} |{{lang|kn|ಟಃ}} |{{lang|kn|ಟ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಠ}}<br><small>(ഠ)</small> |{{lang|kn|ಠಾ}} |{{lang|kn|ಠಿ}} |{{lang|kn|ಠೀ}} |{{lang|kn|ಠು}} |{{lang|kn|ಠೂ}} |{{lang|kn|ಠೃ}} |{{lang|kn|ಠೄ}} |{{lang|kn|ಠೆ}} |{{lang|kn|ಠೇ}} |{{lang|kn|ಠೈ}} |{{lang|kn|ಠೊ}} |{{lang|kn|ಠೋ}} |{{lang|kn|ಠೌ}} |{{lang|kn|ಠಂ}} |{{lang|kn|ಠಃ}} |{{lang|kn|ಠ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಡ}}<br><small>(ഡ)</small> |{{lang|kn|ಡಾ}} |{{lang|kn|ಡಿ}} |{{lang|kn|ಡೀ}} |{{lang|kn|ಡು}} |{{lang|kn|ಡೂ}} |{{lang|kn|ಡೃ}} |{{lang|kn|ಡೄ}} |{{lang|kn|ಡೆ}} |{{lang|kn|ಡೇ}} |{{lang|kn|ಡೈ}} |{{lang|kn|ಡೊ}} |{{lang|kn|ಡೋ}} |{{lang|kn|ಡೌ}} |{{lang|kn|ಡಂ}} |{{lang|kn|ಡಃ}} |{{lang|kn|ಡ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಢ}}<br><small>(ഢ)</small> |{{lang|kn|ಢಾ}} |{{lang|kn|ಢಿ}} |{{lang|kn|ಢೀ}} |{{lang|kn|ಢು}} |{{lang|kn|ಢೂ}} |{{lang|kn|ಢೃ}} |{{lang|kn|ಢೄ}} |{{lang|kn|ಢೆ}} |{{lang|kn|ಢೇ}} |{{lang|kn|ಢೈ}} |{{lang|kn|ಢೊ}} |{{lang|kn|ಢೋ}} |{{lang|kn|ಢೌ}} |{{lang|kn|ಢಂ}} |{{lang|kn|ಢಃ}} |{{lang|kn|ಢ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಣ}}<br><small>(ണ)</small> |{{lang|kn|ಣಾ}} |{{lang|kn|ಣಿ}} |{{lang|kn|ಣೀ}} |{{lang|kn|ಣು}} |{{lang|kn|ಣೂ}} |{{lang|kn|ಣೃ}} |{{lang|kn|ಣೄ}} |{{lang|kn|ಣೆ}} |{{lang|kn|ಣೇ}} |{{lang|kn|ಣೈ}} |{{lang|kn|ಣೊ}} |{{lang|kn|ಣೋ}} |{{lang|kn|ಣೌ}} |{{lang|kn|ಣಂ}} |{{lang|kn|ಣಃ}} |{{lang|kn|ಣ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ತ}}<br><small>(ത)</small> |{{lang|kn|ತಾ}} |{{lang|kn|ತಿ}} |{{lang|kn|ತೀ}} |{{lang|kn|ತು}} |{{lang|kn|ತೂ}} |{{lang|kn|ತೃ}} |{{lang|kn|ತೄ}} |{{lang|kn|ತೆ}} |{{lang|kn|ತೇ}} |{{lang|kn|ತೈ}} |{{lang|kn|ತೊ}} |{{lang|kn|ತೋ}} |{{lang|kn|ತೌ}} |{{lang|kn|ತಂ}} |{{lang|kn|ತಃ}} |{{lang|kn|ತ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಥ}}<br><small>(ഥ)</small> |{{lang|kn|ಥಾ}} |{{lang|kn|ಥಿ}} |{{lang|kn|ಥೀ}} |{{lang|kn|ಥು}} |{{lang|kn|ಥೂ}} |{{lang|kn|ಥೃ}} |{{lang|kn|ಥೄ}} |{{lang|kn|ಥೆ}} |{{lang|kn|ಥೇ}} |{{lang|kn|ಥೈ}} |{{lang|kn|ಥೊ}} |{{lang|kn|ಥೋ}} |{{lang|kn|ಥೌ}} |{{lang|kn|ಥಂ}} |{{lang|kn|ಥಃ}} |{{lang|kn|ಥ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ದ}}<br><small>(ദ)</small> |{{lang|kn|ದಾ}} |{{lang|kn|ದಿ}} |{{lang|kn|ದೀ}} |{{lang|kn|ದು}} |{{lang|kn|ದೂ}} |{{lang|kn|ದೃ}} |{{lang|kn|ದೄ}} |{{lang|kn|ದೆ}} |{{lang|kn|ದೇ}} |{{lang|kn|ದೈ}} |{{lang|kn|ದೊ}} |{{lang|kn|ದೋ}} |{{lang|kn|ದೌ}} |{{lang|kn|ದಂ}} |{{lang|kn|ದಃ}} |{{lang|kn|ದ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಧ}}<br><small>(ധ)</small> |{{lang|kn|ಧಾ}} |{{lang|kn|ಧಿ}} |{{lang|kn|ಧೀ}} |{{lang|kn|ಧು}} |{{lang|kn|ಧೂ}} |{{lang|kn|ಧೃ}} |{{lang|kn|ಧೄ}} |{{lang|kn|ಧೆ}} |{{lang|kn|ಧೇ}} |{{lang|kn|ಧೈ}} |{{lang|kn|ಧೊ}} |{{lang|kn|ಧೋ}} |{{lang|kn|ಧೌ}} |{{lang|kn|ಧಂ}} |{{lang|kn|ಧಃ}} |{{lang|kn|ಧ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ನ}}<br><small>(ന)</small> |{{lang|kn|ನಾ}} |{{lang|kn|ನಿ}} |{{lang|kn|ನೀ}} |{{lang|kn|ನು}} |{{lang|kn|ನೂ}} |{{lang|kn|ನೃ}} |{{lang|kn|ನೄ}} |{{lang|kn|ನೆ}} |{{lang|kn|ನೇ}} |{{lang|kn|ನೈ}} |{{lang|kn|ನೊ}} |{{lang|kn|ನೋ}} |{{lang|kn|ನೌ}} |{{lang|kn|ನಂ}} |{{lang|kn|ನಃ}} |{{lang|kn|ನ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಪ}}<br><small>(പ)</small> |{{lang|kn|ಪಾ}} |{{lang|kn|ಪಿ}} |{{lang|kn|ಪೀ}} |{{lang|kn|ಪು}} |{{lang|kn|ಪೂ}} |{{lang|kn|ಪೃ}} |{{lang|kn|ಪೄ}} |{{lang|kn|ಪೆ}} |{{lang|kn|ಪೇ}} |{{lang|kn|ಪೈ}} |{{lang|kn|ಪೊ}} |{{lang|kn|ಪೋ}} |{{lang|kn|ಪೌ}} |{{lang|kn|ಪಂ}} |{{lang|kn|ಪಃ}} |{{lang|kn|ಪ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಫ}}<br><small>(ഫ)</small> |{{lang|kn|ಫಾ}} |{{lang|kn|ಫಿ}} |{{lang|kn|ಫೀ}} |{{lang|kn|ಫು}} |{{lang|kn|ಫೂ}} |{{lang|kn|ಫೃ}} |{{lang|kn|ಫೄ}} |{{lang|kn|ಫೆ}} |{{lang|kn|ಫೇ}} |{{lang|kn|ಫೈ}} |{{lang|kn|ಫೊ}} |{{lang|kn|ಫೋ}} |{{lang|kn|ಫೌ}} |{{lang|kn|ಫಂ}} |{{lang|kn|ಫಃ}} |{{lang|kn|ಫ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಬ}}<br><small>(ബ)</small> |{{lang|kn|ಬಾ}} |{{lang|kn|ಬಿ}} |{{lang|kn|ಬೀ}} |{{lang|kn|ಬು}} |{{lang|kn|ಬೂ}} |{{lang|kn|ಬೃ}} |{{lang|kn|ಬೄ}} |{{lang|kn|ಬೆ}} |{{lang|kn|ಬೇ}} |{{lang|kn|ಬೈ}} |{{lang|kn|ಬೊ}} |{{lang|kn|ಬೋ}} |{{lang|kn|ಬೌ}} |{{lang|kn|ಬಂ}} |{{lang|kn|ಬಃ}} |{{lang|kn|ಬ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಭ}}<br><small>(ഭ)</small> |{{lang|kn|ಭಾ}} |{{lang|kn|ಭಿ}} |{{lang|kn|ಭೀ}} |{{lang|kn|ಭು}} |{{lang|kn|ಭೂ}} |{{lang|kn|ಭೃ}} |{{lang|kn|ಭೄ}} |{{lang|kn|ಭೆ}} |{{lang|kn|ಭೇ}} |{{lang|kn|ಭೈ}} |{{lang|kn|ಭೊ}} |{{lang|kn|ಭೋ}} |{{lang|kn|ಭೌ}} |{{lang|kn|ಭಂ}} |{{lang|kn|ಭಃ}} |{{lang|kn|ಭ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಮ}}<br><small>(മ)</small> |{{lang|kn|ಮಾ}} |{{lang|kn|ಮಿ}} |{{lang|kn|ಮೀ}} |{{lang|kn|ಮು}} |{{lang|kn|ಮೂ}} |{{lang|kn|ಮೃ}} |{{lang|kn|ಮೄ}} |{{lang|kn|ಮೆ}} |{{lang|kn|ಮೇ}} |{{lang|kn|ಮೈ}} |{{lang|kn|ಮೊ}} |{{lang|kn|ಮೋ}} |{{lang|kn|ಮೌ}} |{{lang|kn|ಮಂ}} |{{lang|kn|ಮಃ}} |{{lang|kn|ಮ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಯ}}<br><small>(യ)</small> |{{lang|kn|ಯಾ}} |{{lang|kn|ಯಿ}} |{{lang|kn|ಯೀ}} |{{lang|kn|ಯು}} |{{lang|kn|ಯೂ}} |{{lang|kn|ಯೃ}} |{{lang|kn|ಯೄ}} |{{lang|kn|ಯೆ}} |{{lang|kn|ಯೇ}} |{{lang|kn|ಯೈ}} |{{lang|kn|ಯೊ}} |{{lang|kn|ಯೋ}} |{{lang|kn|ಯೌ}} |{{lang|kn|ಯಂ}} |{{lang|kn|ಯಃ}} |{{lang|kn|ಯ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ರ}}<br><small>(ര)</small> |{{lang|kn|ರಾ}} |{{lang|kn|ರಿ}} |{{lang|kn|ರೀ}} |{{lang|kn|ರು}} |{{lang|kn|ರೂ}} |{{lang|kn|ರೃ}} |{{lang|kn|ರೄ}} |{{lang|kn|ರೆ}} |{{lang|kn|ರೇ}} |{{lang|kn|ರೈ}} |{{lang|kn|ರೊ}} |{{lang|kn|ರೋ}} |{{lang|kn|ರೌ}} |{{lang|kn|ರಂ}} |{{lang|kn|ರಃ}} |{{lang|kn|ರ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಱ}}<br><small>(റ)</small> |{{lang|kn|ಱಾ}} |{{lang|kn|ಱಿ}} |{{lang|kn|ಱೀ}} |{{lang|kn|ಱು}} |{{lang|kn|ಱೂ}} |{{lang|kn|ಱೃ}} |{{lang|kn|ಱೄ}} |{{lang|kn|ಱೆ}} |{{lang|kn|ಱೇ}} |{{lang|kn|ಱೈ}} |{{lang|kn|ಱೊ}} |{{lang|kn|ಱೋ}} |{{lang|kn|ಱೌ}} |{{lang|kn|ಱಂ}} |{{lang|kn|ಱಃ}} |{{lang|kn|ಱ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಲ}}<br><small>(ല)</small> |{{lang|kn|ಲಾ}} |{{lang|kn|ಲಿ}} |{{lang|kn|ಲೀ}} |{{lang|kn|ಲು}} |{{lang|kn|ಲೂ}} |{{lang|kn|ಲೃ}} |{{lang|kn|ಲೄ}} |{{lang|kn|ಲೆ}} |{{lang|kn|ಲೇ}} |{{lang|kn|ಲೈ}} |{{lang|kn|ಲೊ}} |{{lang|kn|ಲೋ}} |{{lang|kn|ಲೌ}} |{{lang|kn|ಲಂ}} |{{lang|kn|ಲಃ}} |{{lang|kn|ಲ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ವ}}<br><small>(വ)</small> |{{lang|kn|ವಾ}} |{{lang|kn|ವಿ}} |{{lang|kn|ವೀ}} |{{lang|kn|ವು}} |{{lang|kn|ವೂ}} |{{lang|kn|ವೃ}} |{{lang|kn|ವೄ}} |{{lang|kn|ವೆ}} |{{lang|kn|ವೇ}} |{{lang|kn|ವೈ}} |{{lang|kn|ವೊ}} |{{lang|kn|ವೋ}} |{{lang|kn|ವೌ}} |{{lang|kn|ವಂ}} |{{lang|kn|ವಃ}} |{{lang|kn|ವ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಶ}}<br><small>(ശ)</small> |{{lang|kn|ಶಾ}} |{{lang|kn|ಶಿ}} |{{lang|kn|ಶೀ}} |{{lang|kn|ಶು}} |{{lang|kn|ಶೂ}} |{{lang|kn|ಶೃ}} |{{lang|kn|ಶೄ}} |{{lang|kn|ಶೆ}} |{{lang|kn|ಶೇ}} |{{lang|kn|ಶೈ}} |{{lang|kn|ಶೊ}} |{{lang|kn|ಶೋ}} |{{lang|kn|ಶೌ}} |{{lang|kn|ಶಂ}} |{{lang|kn|ಶಃ}} |{{lang|kn|ಶ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಷ}}<br><small>(ഷ)</small> |{{lang|kn|ಷಾ}} |{{lang|kn|ಷಿ}} |{{lang|kn|ಷೀ}} |{{lang|kn|ಷು}} |{{lang|kn|ಷೂ}} |{{lang|kn|ಷೃ}} |{{lang|kn|ಷೄ}} |{{lang|kn|ಷೆ}} |{{lang|kn|ಷೇ}} |{{lang|kn|ಷೈ}} |{{lang|kn|ಷೊ}} |{{lang|kn|ಷೋ}} |{{lang|kn|ಷೌ}} |{{lang|kn|ಷಂ}} |{{lang|kn|ಷಃ}} |{{lang|kn|ಷ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಸ}}<br><small>(സ)</small> |{{lang|kn|ಸಾ}} |{{lang|kn|ಸಿ}} |{{lang|kn|ಸೀ}} |{{lang|kn|ಸು}} |{{lang|kn|ಸೂ}} |{{lang|kn|ಸೃ}} |{{lang|kn|ಸೄ}} |{{lang|kn|ಸೆ}} |{{lang|kn|ಸೇ}} |{{lang|kn|ಸೈ}} |{{lang|kn|ಸೊ}} |{{lang|kn|ಸೋ}} |{{lang|kn|ಸೌ}} |{{lang|kn|ಸಂ}} |{{lang|kn|ಸಃ}} |{{lang|kn|ಸ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಹ}}<br><small>(ഹ)</small> |{{lang|kn|ಹಾ}} |{{lang|kn|ಹಿ}} |{{lang|kn|ಹೀ}} |{{lang|kn|ಹು}} |{{lang|kn|ಹೂ}} |{{lang|kn|ಹೃ}} |{{lang|kn|ಹೄ}} |{{lang|kn|ಹೆ}} |{{lang|kn|ಹೇ}} |{{lang|kn|ಹೈ}} |{{lang|kn|ಹೊ}} |{{lang|kn|ಹೋ}} |{{lang|kn|ಹೌ}} |{{lang|kn|ಹಂ}} |{{lang|kn|ಹಃ}} |{{lang|kn|ಹ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಳ}}<br><small>(ള)</small> |{{lang|kn|ಳಾ}} |{{lang|kn|ಳಿ}} |{{lang|kn|ಳೀ}} |{{lang|kn|ಳು}} |{{lang|kn|ಳೂ}} |{{lang|kn|ಳೃ}} |{{lang|kn|ಳೄ}} |{{lang|kn|ಳೆ}} |{{lang|kn|ಳೇ}} |{{lang|kn|ಳೈ}} |{{lang|kn|ಳೊ}} |{{lang|kn|ಳೋ}} |{{lang|kn|ಳೌ}} |{{lang|kn|ಳಂ}} |{{lang|kn|ಳಃ}} |{{lang|kn|ಳ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೞ}}<br><small>(ഴ)</small> |{{lang|kn|ೞಾ}} |{{lang|kn|ೞಿ}} |{{lang|kn|ೞೀ}} |{{lang|kn|ೞು}} |{{lang|kn|ೞೂ}} |{{lang|kn|ೞೃ}} |{{lang|kn|ೞೄ}} |{{lang|kn|ೞೆ}} |{{lang|kn|ೞೇ}} |{{lang|kn|ೞೈ}} |{{lang|kn|ೞೊ}} |{{lang|kn|ೞೋ}} |{{lang|kn|ೞೌ}} |{{lang|kn|ೞಂ}} |{{lang|kn|ೞಃ}} |{{lang|kn|ೞ್}} |} {{Sticky table end}} == വ്യഞ്ജനങ്ങൾ == കന്നഡയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ ({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} വ്യഞ്ജന) പ്രധാനമായും '''വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും '''അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും രണ്ടായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു. === വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === നാവ് വായുടെ ഏതു ഭാഗത്താണ് സ്പർശിക്കുന്നത് എന്നതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള [[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|ഉച്ചാരണസ്ഥാനങ്ങൾ]] അനുസരിച്ചാണ് വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങളെ വിവിധ വർഗ്ഗങ്ങളായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നത്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}}<ref name="UnicodeKannada"/> ! style="background:darkred;"|[[അഘോഷം|<span style="color:#FFD300;">അഘോഷം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അനുനാസികം|<span style="color:#FFD300;">അനുനാസികം</span>]] |- ! style="background:darkred;"|[[കണ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">കണ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch=ಕ|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch=ಖ|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch=ಗ|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch=ಘ|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch=ಙ|ipa=ŋa}} |- ! style="background:darkred;"|[[താലവ്യം|<span style="color:#FFD300;">താലവ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch=ಚ|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch=ಛ|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch=ಜ|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch=ಝ|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch=ಞ|ipa=ɲad}} |- ! style="background:darkred;"|[[മൂർദ്ധന്യം|<span style="color:#FFD300;">മൂർദ്ധന്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch=ಟ|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch=ಠ|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch=ಡ|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch=ಢ|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch=ಣ|ipa=ɳa}} |- ! style="background:darkred;"|[[ദന്ത്യം|<span style="color:#FFD300;">ദന്ത്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch=ತ|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch=ಥ|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch=ದ|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch=ಧ|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch=ನ|ipa=n̪a}} |- ! style="background:darkred;"|[[ഓഷ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">ഓഷ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch=ಪ|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch=ಫ|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch=ಬ|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch=ಭ|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch=ಮ|ipa=ma}} |} === അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === മേൽപ്പറഞ്ഞ വർഗ്ഗീകരണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത വ്യഞ്ജനങ്ങളാണിവ: {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{large|ಱ}}|ipa=r|note={{noteTag|group=awargya|name=yardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ರ (ര) ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{large|ೞ}}|ipa=ɻa|note={{noteTag|group=awargya|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ಳ (ള) ഉപയോഗിക്കുന്നു. എന്നാൽ ബഡഗ ഭാഷ എഴുതാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{large|ೝ}}|ipa=ṉ|note={{noteTag|group=awargya|name=mardha|ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ ഉപയോഗത്തിലില്ല}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=awargya}} === ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ === ==== ചില്ലക്ഷരം ==== [[File:Kannada-archaic-n.png|thumb|100px|alt=Archaic n in Kannada script .|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ൻ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പഴയ രൂപം.]] കന്നഡ ലിപിയിൽ സ്വരസഹായം കൂടാതെ ഉച്ചരിക്കാവുന്ന ഏക [[ചില്ലക്ഷരം|ചില്ലക്ഷരമാണ്]] 'ൻ' ({{lang|kn|ೝ}}). '''നകാര പൊള്ളു''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು}}) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ അക്ഷരം പഴയ കന്നഡ കൃതികളിൽ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. 1980-കൾ വരെ ദക്ഷിണ കർണാടകയിലെ തീരദേശ മേഖലകളിൽ നിലനിന്നിരുന്ന ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ മുഖ്യധാരാ കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല. <ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20228r-kannada-nakaara-pollu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Nakaara Pollu |last=Srinidhi |first=A. |last2=Sreedatta |first2=A. |date=2021-01-07 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(നകാര പൊള്ളു)|tops=ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ೝ}}|ipa=ṉ}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ന + ്)|tops=ನ + ್|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ನ್}}|ipa=ṉ}} |} നിലവിൽ ഇതിനുപകരം {{lang|kn|ನ್}} (ന + വിരാമം) ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യം പരിഗണിച്ച് [[യൂണികോഡ്|യൂണികോഡ് 14.0]] പതിപ്പിൽ ഈ അക്ഷരത്തെ ഔദ്യോഗികമായി ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21016r-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #166 January 2021 on Script Proposals |publisher=Unicode Script Ad Hoc Group |date=2021-01-14 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ==== മൂർദ്ധന്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ==== പഴയ കന്നഡ സാഹിത്യത്തിൽ ആധുനിക മലയാളത്തിലെയും തമിഴിലെയും 'റ', 'ഴ' എന്നീ ഉച്ചാരണങ്ങൾക്ക് സമാനമായ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ നിലനിന്നിരുന്നു.<ref name="kannada literature">{{cite book |last=Rice |first=Edward P. |title=A History of Kanarese Literature |year=1921 |publisher=Oxford University Press |location=London |url=https://ignca.gov.in/Asi_data/21416.pdf|language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|14–15}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{huge|ಱ}}|ipa=r}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{huge|ೞ}}|ipa=ɻa}} |} [[File:Halmidi inscription10.png|thumb|right|[[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം|ഹൽമിഡി ശിലാശാസനത്തിൻ്റെ]] ലിഖിതങ്ങൾ]] ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. [[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ ഈ ലിഖിതത്തിലെ 8-10 വരികളിൽ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിൽ വൽക്കരിക്കുമ്പോൾ ഈ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കാണാം:<ref name="halmidi"/> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} ഇവ യഥാക്രമം 12-18 നൂറ്റാണ്ടുകളോടെ ഉപയോഗത്തിൽനിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമാവുകയും, പകരം {{lang|kn|ರ}} (ര), {{lang|kn|ಳ}} (ള) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ പ്രചാരത്തിൽ വരികയും ചെയ്തു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|11}} എന്നിരുന്നാലും, [[ബഡഗ ഭാഷ]] എഴുതാൻ {{lang|kn|ೞ}} (ഴ) ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. == കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ}} {{further|കൂട്ടക്ഷരം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്ക്]] (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}} അധവാ '''സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''')<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കന്നഡയിൽ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ എഴുതുമ്പോൾ, ആദ്യത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും രണ്ടാമത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം ആദ്യത്തേതിൻ്റെ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചെറിയ രൂപത്തിൽ ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ ചെറിയ കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളെ കന്നഡയിൽ '''ഒത്തു''' ({{lang|kn|ಒತ್ತು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|416-417}}<ref name="Kittel1903">{{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://archive.org/details/agrammarkannada00kittgoog/page/n34/mode/2up}}</ref>{{rp|10-15}} === കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുടെ രൂപങ്ങൾ (ഒത്തുകൾ) === മിക്ക വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കും അവയുടെ മുകളിലെ വര (തലക്കട്ട്) ഒഴിവാക്കി ചെറിയ രൂപത്തിൽ താഴെ എഴുതുന്ന രീതിയാണുള്ളത്. എന്നാൽ ത ({{lang|kn|ತ}}), ന ({{lang|kn|ನ}}), മ ({{lang|kn|ಮ}}), യ ({{lang|kn|ಯ}}), ര ({{lang|kn|ರ}}), ല ({{lang|kn|ಲ}}), വ ({{lang|kn|ವ}}), ശ ({{lang|kn|ಶ}}), സ ({{lang|kn|ಸ}}) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് അവയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങളാണുള്ളത്.<ref>{{cite web |title=Kannada Alphabet - Pronunciation and Language |url=https://omniglot.com/writing/kannada.htm |website=Omniglot |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ ഒത്തുകൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತು}})<ref name="UnicodeKannada"/> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಕ}}|tops=ക-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ക|ch={{huge|◌್ಕ}}|ipa=/ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಖ}}|tops=ഖ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഖ|ch={{huge|◌್ಖ}}|ipa=/kʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಗ}}|tops=ഗ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഗ|ch={{huge|◌್ಗ}}|ipa=/ga/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಘ}}|tops=ഘ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഘ|ch={{huge|◌್ಘ}}|ipa=/gʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಙ}}|tops=ങ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ|ch={{huge|◌್ಙ}}|ipa=/ŋa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಚ}}|tops=ച-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ച|ch={{huge|◌್ಚ}}|ipa=/t͡ʃa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಛ}}|tops=ഛ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഛ|ch={{huge|◌್ಛ}}|ipa=/t͡ʃʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಜ}}|tops=ജ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ജ|ch={{huge|◌್ಜ}}|ipa=/d͡ʒa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಝ}}|tops=ഝ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഝ|ch={{huge|◌್ಝ}}|ipa=/d͡ʒʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಞ}}|tops=ഞ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഞ|ch={{huge|◌್ಞ}}|ipa=/ɲa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಟ}}|tops=ട-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ട|ch={{huge|◌್ಟ}}|ipa=/ʈa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಠ}}|tops=ഠ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഠ|ch={{huge|◌್ಠ}}|ipa=/ʈʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಡ}}|tops=ഡ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ|ch={{huge|◌್ಡ}}|ipa=/ɖa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಢ}}|tops=ഢ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഢ|ch={{huge|◌್ಢ}}|ipa=/ɖʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಣ}}|tops=ണ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ണ|ch={{huge|◌್ಣ}}|ipa=/ɳa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ತ}}|tops=ത-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ത|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ತ}}}}|ipa=/t̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಥ}}|tops=ഥ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഥ|ch={{huge|◌್ಥ}}|ipa=/t̪ʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ದ}}|tops=ദ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ദ|ch={{huge|◌್ದ}}|ipa=/d̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಧ}}|tops=ധ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ധ|ch={{huge|◌್ಧ}}|ipa=/d̪ʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ನ}}|tops=ന-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ന|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ನ}}}}|ipa=/n̪a/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಪ}}|tops=പ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>പ|ch={{huge|◌್ಪ}}|ipa=/pa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಫ}}|tops=ഫ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഫ|ch={{huge|◌್ಫ}}|ipa=/pʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಬ}}|tops=ബ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ബ|ch={{huge|◌್ಬ}}|ipa=/ba/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಭ}}|tops=ഭ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഭ|ch={{huge|◌್ಭ}}|ipa=/bʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಮ}}|tops=മ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>മ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಮ}}}}|ipa=/ma/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಯ}}|tops=യ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>യ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಯ}}}}|ipa=/ja/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ರ}}|tops=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ര|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ರ}}}}|ipa=/ra/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಲ}}|tops=ല-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ല|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಲ}}}}|ipa=/la/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ವ}}|tops=വ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>വ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ವ}}}}|ipa=/ʋa/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಶ}}|tops=ശ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ശ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಶ}}}}|ipa=/ʃa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಷ}}|tops=ഷ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ|ch={{huge|◌್ಷ}}|ipa=/ʂa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಸ}}|tops=സ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>സ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಸ}}}}|ipa=/sa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಹ}}|tops=ഹ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഹ|ch={{huge|◌್ಹ}}|ipa=/ha/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಳ}}|tops=ള-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ള|ch={{huge|◌್ಳ}}|ipa=/ɭa/}} | |} <small>{{Legend|blue|ഈ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഒത്തുകൾ വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങൾ}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=otha}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ [[പഴയ കന്നഡ]] ഒത്തുകൾ |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಱ}}|tops=റ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>റ|ch={{huge|◌್ಱ}}|ipa=/ra/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ೞ}}|tops=ഴ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഴ|ch={{huge|◌್ೞ}}|ipa=/ɻa/}} |} കന്നഡയിൽ രണ്ട് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുള്ള 1296 മുഴുവൻ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും താഴെയുള്ള പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:70%" |കന്നഡ സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}}) !style="background:darkred;color:#FFD300;"| <small>വ്യഞ്ജനം<br>({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}})</small> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಕ }}}}<br><small>([[ക|<span style="color: white;">ക</span>]])</small>|ക|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಖ }}}}<br><small>([[ഖ|<span style="color: white;">ഖ</span>]])</small>|ഖ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಗ }}}}<br><small>([[ഗ|<span style="color: white;">ഗ</span>]])</small>|ഗ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಘ }}}}<br><small>([[ഘ|<span style="color: white;">ഘ</span>]])</small>|ഘ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಙ }}}}<br><small>([[ങ|<span style="color: white;">ങ</span>]])</small>|ങ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಚ }}}}<br><small>([[ച|<span style="color: white;">ച</span>]])</small>|ച|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಛ }}}}<br><small>([[ഛ|<span style="color: white;">ഛ</span>]])</small>|ഛ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಜ }}}}<br><small>([[ജ|<span style="color: white;">ജ</span>]])</small>|ജ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಝ }}}}<br><small>([[ഝ|<span style="color: white;">ഝ</span>]])</small>|ഝ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಞ }}}}<br><small>([[ഞ|<span style="color: white;">ഞ</span>]])</small>|ഞ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಟ }}}}<br><small>([[ട|<span style="color: white;">ട</span>]])</small>|ട|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಠ }}}}<br><small>([[ഠ|<span style="color: white;">ഠ</span>]])</small>|ഠ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಡ }}}}<br><small>([[ഡ|<span style="color: white;">ഡ</span>]])</small>|ഡ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಢ }}}}<br><small>([[ഢ|<span style="color: white;">ഢ</span>]])</small>|ഢ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಣ }}}}<br><small>([[ണ|<span style="color: white;">ണ</span>]])</small>|ണ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ತ }}}}<br><small>([[ത|<span style="color: white;">ത</span>]])</small>|ത|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಥ }}}}<br><small>([[ഥ|<span style="color: white;">ഥ</span>]])</small>|ഥ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ದ }}}}<br><small>([[ദ|<span style="color: white;">ദ</span>]])</small>|ദ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಧ }}}}<br><small>([[ധ|<span style="color: white;">ധ</span>]])</small>|ധ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ನ }}}}<br><small>([[ന|<span style="color: white;">ന</span>]])</small>|ന|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಪ }}}}<br><small>([[പ|<span style="color: white;">പ</span>]])</small>|പ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಫ }}}}<br><small>([[ഫ|<span style="color: white;">ഫ</span>]])</small>|ഫ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಬ }}}}<br><small>([[ബ|<span style="color: white;">ബ</span>]])</small>|ബ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಭ }}}}<br><small>([[ഭ|<span style="color: white;">ഭ</span>]])</small>|ഭ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಮ }}}}<br><small>([[മ|<span style="color: white;">മ</span>]])</small>|മ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಯ }}}}<br><small>([[യ|<span style="color: white;">യ</span>]])|യ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ರ }}}}<br><small>([[ര|<span style="color: white;">ര</span>]])|ര|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಱ }}}}<br><small>([[റ|<span style="color: white;">റ</span>]])</small>|റ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಲ }}}}<br><small>([[ല|<span style="color: white;">ല</span>]])</small>|ല|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ವ }}}}<br><small>([[വ|<span style="color: white;">വ</span>]])|വ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಶ }}}}<br><small>([[ശ|<span style="color: white;">ശ</span>]])</small>|ശ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಷ }}}}<br><small>([[ഷ|<span style="color: white;">ഷ</span>]])</small>|ഷ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಸ }}}}<br><small>([[സ|<span style="color: white;">സ</span>]])</small>|സ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಹ }}}}<br><small>([[ഹ|<span style="color: white;">ഹ</span>]])</small>|ഹ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಳ }}}}<br><small>([[ള|<span style="color: white;">ള</span>]])</small>|ള|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ೞ }}}}<br><small>([[ഴ|<span style="color: white;">ഴ</span>]])</small>|ഴ|dotted=no}}</span> |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಕ್}}}}<br><small>(ക്)</small> |style=color:#0048BA;"|'''ಕ್ಕ''' ||ಕ್ಖ ||ಕ್ಗ ||ಕ್ಘ ||ಕ್ಙ ||ಕ್ಚ ||ಕ್ಛ ||ಕ್ಜ ||ಕ್ಝ ||ಕ್ಞ ||ಕ್ಟ ||ಕ್ಠ ||ಕ್ಡ ||ಕ್ಢ ||ಕ್ಣ ||ಕ್ತ ||ಕ್ಥ ||ಕ್ದ ||ಕ್ಧ ||ಕ್ನ ||ಕ್ಪ ||ಕ್ಫ ||ಕ್ಬ ||ಕ್ಭ ||ಕ್ಮ ||ಕ್ಯ ||ಕ್ರ ||ಕ್ಱ ||ಕ್ಲ ||ಕ್ವ ||ಕ್ಶ ||style=color:#E23D28;"|'''ಕ್ಷ''' ||ಕ್ಸ ||ಕ್ಹ ||ಕ್ಳ ||ಕ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಖ್}}}}<br><small>(ഖ്)</small> |ಖ್ಕ ||style=color:#0048BA;"|'''ಖ್ಖ''' ||ಖ್ಗ ||ಖ್ಘ ||ಖ್ಙ ||ಖ್ಚ ||ಖ್ಛ ||ಖ್ಜ ||ಖ್ಝ ||ಖ್ಞ ||ಖ್ಟ ||ಖ್ಠ ||ಖ್ಡ ||ಖ್ಢ ||ಖ್ಣ ||ಖ್ತ ||ಖ್ಥ ||ಖ್ದ ||ಖ್ಧ ||ಖ್ನ ||ಖ್ಪ ||ಖ್ಫ ||ಖ್ಬ ||ಖ್ಭ ||ಖ್ಮ ||ಖ್ಯ ||ಖ್ರ ||ಖ್ಱ ||ಖ್ಲ ||ಖ್ವ ||ಖ್ಶ ||ಖ್ಷ ||ಖ್ಸ ||ಖ್ಹ ||ಖ್ಳ ||ಖ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಗ್}}}}<br><small>(ഗ്)</small> |ಗ್ಕ ||ಗ್ಖ ||style=color:#0048BA;"|'''ಗ್ಗ''' ||ಗ್ಘ ||ಗ್ಙ ||ಗ್ಚ ||ಗ್ಛ ||ಗ್ಜ ||ಗ್ಝ ||ಗ್ಞ ||ಗ್ಟ ||ಗ್ಠ ||ಗ್ಡ ||ಗ್ಢ ||ಗ್ಣ ||ಗ್ತ ||ಗ್ಥ ||ಗ್ದ ||ಗ್ಧ ||ಗ್ನ ||ಗ್ಪ ||ಗ್ಫ ||ಗ್ಬ ||ಗ್ಭ ||ಗ್ಮ ||ಗ್ಯ ||ಗ್ರ ||ಗ್ಱ ||ಗ್ಲ ||ಗ್ವ ||ಗ್ಶ ||ಗ್ಷ ||ಗ್ಸ ||ಗ್ಹ ||ಗ್ಳ ||ಗ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಘ್}}}}<br><small>(ഘ്)</small> |ಘ್ಕ ||ಘ್ಖ ||ಘ್ಗ ||style=color:#0048BA;"|'''ಘ್ಘ''' ||ಘ್ಙ ||ಘ್ಚ ||ಘ್ಛ ||ಘ್ಜ ||ಘ್ಝ ||ಘ್ಞ ||ಘ್ಟ ||ಘ್ಠ ||ಘ್ಡ ||ಘ್ಢ ||ಘ್ಣ ||ಘ್ತ ||ಘ್ಥ ||ಘ್ದ ||ಘ್ಧ ||ಘ್ನ ||ಘ್ಪ ||ಘ್ಫ ||ಘ್ಬ ||ಘ್ಭ ||ಘ್ಮ ||ಘ್ಯ ||ಘ್ರ ||ಘ್ಱ ||ಘ್ಲ ||ಘ್ವ ||ಘ್ಶ ||ಘ್ಷ ||ಘ್ಸ ||ಘ್ಹ ||ಘ್ಳ ||ಘ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಙ್}}}}<br><small>(ങ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu|അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്. }}</small> |ಙ್ಕ ||ಙ್ಖ ||ಙ್ಗ ||ಙ್ಘ ||style=color:#0048BA;"|'''ಙ್ಙ''' ||ಙ್ಚ ||ಙ್ಛ ||ಙ್ಜ ||ಙ್ಝ ||ಙ್ಞ ||ಙ್ಟ ||ಙ್ಠ ||ಙ್ಡ ||ಙ್ಢ ||ಙ್ಣ ||ಙ್ತ ||ಙ್ಥ ||ಙ್ದ ||ಙ್ಧ ||ಙ್ನ ||ಙ್ಪ ||ಙ್ಫ ||ಙ್ಬ ||ಙ್ಭ ||ಙ್ಮ ||ಙ್ಯ ||ಙ್ರ ||ಙ್ಱ ||ಙ್ಲ ||ಙ್ವ ||ಙ್ಶ ||ಙ್ಷ ||ಙ್ಸ ||ಙ್ಹ ||ಙ್ಳ ||ಙ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಚ್}}}}<br><small>(ച്)</small> |ಚ್ಕ ||ಚ್ಖ ||ಚ್ಗ ||ಚ್ಘ ||ಚ್ಙ ||style=color:#0048BA;"|'''ಚ್ಚ''' ||ಚ್ಛ ||ಚ್ಜ ||ಚ್ಝ ||ಚ್ಞ ||ಚ್ಟ ||ಚ್ಠ ||ಚ್ಡ ||ಚ್ಢ ||ಚ್ಣ ||ಚ್ತ ||ಚ್ಥ ||ಚ್ದ ||ಚ್ಧ ||ಚ್ನ ||ಚ್ಪ ||ಚ್ಫ ||ಚ್ಬ ||ಚ್ಭ ||ಚ್ಮ ||ಚ್ಯ ||ಚ್ರ ||ಚ್ಱ ||ಚ್ಲ ||ಚ್ವ ||ಚ್ಶ ||ಚ್ಷ ||ಚ್ಸ ||ಚ್ಹ ||ಚ್ಳ ||ಚ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಛ್}}}}<br><small>(ഛ്)</small> |ಛ್ಕ ||ಛ್ಖ ||ಛ್ಗ ||ಛ್ಘ ||ಛ್ಙ ||ಛ್ಚ ||style=color:#0048BA;"|'''ಛ್ಛ''' ||ಛ್ಜ ||ಛ್ಝ ||ಛ್ಞ ||ಛ್ಟ ||ಛ್ಠ ||ಛ್ಡ ||ಛ್ಢ ||ಛ್ಣ ||ಛ್ತ ||ಛ್ಥ ||ಛ್ದ ||ಛ್ಧ ||ಛ್ನ ||ಛ್ಪ ||ಛ್ಫ ||ಛ್ಬ ||ಛ್ಭ ||ಛ್ಮ ||ಛ್ಯ ||ಛ್ರ ||ಛ್ಱ ||ಛ್ಲ ||ಛ್ವ ||ಛ್ಶ ||ಛ್ಷ ||ಛ್ಸ ||ಛ್ಹ ||ಛ್ಳ ||ಛ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಜ್}}}}<br><small>(ജ്)</small> |ಜ್ಕ ||ಜ್ಖ ||ಜ್ಗ ||ಜ್ಘ ||ಜ್ಙ ||ಜ್ಚ ||ಜ್ಛ ||style=color:#0048BA;"|'''ಜ್ಜ''' ||ಜ್ಝ ||style=color:#E23D28;"|'''ಜ್ಞ''' ||ಜ್ಟ ||ಜ್ಠ ||ಜ್ಡ ||ಜ್ಢ ||ಜ್ಣ ||ಜ್ತ ||ಜ್ಥ ||ಜ್ದ ||ಜ್ಧ ||ಜ್ನ ||ಜ್ಪ ||ಜ್ಫ ||ಜ್ಬ ||ಜ್ಭ ||ಜ್ಮ ||ಜ್ಯ ||ಜ್ರ ||ಜ್ಱ ||ಜ್ಲ ||ಜ್ವ ||ಜ್ಶ ||ಜ್ಷ ||ಜ್ಸ ||ಜ್ಹ ||ಜ್ಳ ||ಜ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಝ್}}}}<br><small>(ഝ്)</small> |ಝ್ಕ ||ಝ್ಖ ||ಝ್ಗ ||ಝ್ಘ ||ಝ್ಙ ||ಝ್ಚ ||ಝ್ಛ ||ಝ್ಜ ||style=color:#0048BA;"|'''ಝ್ಝ''' ||ಝ್ಞ ||ಝ್ಟ ||ಝ್ಠ ||ಝ್ಡ ||ಝ್ಢ ||ಝ್ಣ ||ಝ್ತ ||ಝ್ಥ ||ಝ್ದ ||ಝ್ಧ ||ಝ್ನ ||ಝ್ಪ ||ಝ್ಫ ||ಝ್ಬ ||ಝ್ಭ ||ಝ್ಮ ||ಝ್ಯ ||ಝ್ರ ||ಝ್ಱ ||ಝ್ಲ ||ಝ್ವ ||ಝ್ಶ ||ಝ್ಷ ||ಝ್ಸ ||ಝ್ಹ ||ಝ್ಳ ||ಝ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಞ್}}}}<br><small>(ഞ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಞ್ಕ ||ಞ್ಖ ||ಞ್ಗ ||ಞ್ಘ ||ಞ್ಙ ||ಞ್ಚ ||ಞ್ಛ ||ಞ್ಜ ||ಞ್ಝ ||style=color:#0048BA;"|'''ಞ್ಞ''' ||ಞ್ಟ ||ಞ್ಠ ||ಞ್ಡ ||ಞ್ಢ ||ಞ್ಣ ||ಞ್ತ ||ಞ್ಥ ||ಞ್ದ ||ಞ್ಧ ||ಞ್ನ ||ಞ್ಪ ||ಞ್ಫ ||ಞ್ಬ ||ಞ್ಭ ||ಞ್ಮ ||ಞ್ಯ ||ಞ್ರ ||ಞ್ಱ ||ಞ್ಲ ||ಞ್ವ ||ಞ್ಶ ||ಞ್ಷ ||ಞ್ಸ ||ಞ್ಹ ||ಞ್ಳ ||ಞ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಟ್}}}}<br><small>(ട്)</small> |ಟ್ಕ ||ಟ್ಖ ||ಟ್ಗ ||ಟ್ಘ ||ಟ್ಙ ||ಟ್ಚ ||ಟ್ಛ ||ಟ್ಜ ||ಟ್ಝ ||ಟ್ಞ ||style=color:#0048BA;"|'''ಟ್ಟ''' ||ಟ್ಠ ||ಟ್ಡ ||ಟ್ಢ ||ಟ್ಣ ||ಟ್ತ ||ಟ್ಥ ||ಟ್ದ ||ಟ್ಧ ||ಟ್ನ ||ಟ್ಪ ||ಟ್ಫ ||ಟ್ಬ ||ಟ್ಭ ||ಟ್ಮ ||ಟ್ಯ ||ಟ್ರ ||ಟ್ಱ ||ಟ್ಲ ||ಟ್ವ ||ಟ್ಶ ||ಟ್ಷ ||ಟ್ಸ ||ಟ್ಹ ||ಟ್ಳ ||ಟ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಠ್}}}}<br><small>(ഠ്)</small> |ಠ್ಕ ||ಠ್ಖ ||ಠ್ಗ ||ಠ್ಘ ||ಠ್ಙ ||ಠ್ಚ ||ಠ್ಛ ||ಠ್ಜ ||ಠ್ಝ ||ಠ್ಞ ||ಠ್ಟ ||style=color:#0048BA;"|'''ಠ್ಠ''' ||ಠ್ಡ ||ಠ್ಢ ||ಠ್ಣ ||ಠ್ತ ||ಠ್ಥ ||ಠ್ದ ||ಠ್ಧ ||ಠ್ನ ||ಠ್ಪ ||ಠ್ಫ ||ಠ್ಬ ||ಠ್ಭ ||ಠ್ಮ ||ಠ್ಯ ||ಠ್ರ ||ಠ್ಱ ||ಠ್ಲ ||ಠ್ವ ||ಠ್ಶ ||ಠ್ಷ ||ಠ್ಸ ||ಠ್ಹ ||ಠ್ಳ ||ಠ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಡ್}}}}<br><small>(ഡ്)</small> |ಡ್ಕ |ಡ್ಖ ||ಡ್ಗ ||ಡ್ಘ ||ಡ್ಙ ||ಡ್ಚ ||ಡ್ಛ ||ಡ್ಜ ||ಡ್ಝ ||ಡ್ಞ ||ಡ್ಟ ||ಡ್ಠ ||style=color:#0048BA;"|'''ಡ್ಡ''' ||ಡ್ಢ ||ಡ್ಣ ||ಡ್ತ ||ಡ್ಥ ||ಡ್ದ ||ಡ್ಧ ||ಡ್ನ ||ಡ್ಪ ||ಡ್ಫ ||ಡ್ಬ ||ಡ್ಭ ||ಡ್ಮ ||ಡ್ಯ ||ಡ್ರ ||ಡ್ಱ ||ಡ್ಲ ||ಡ್ವ ||ಡ್ಶ ||ಡ್ಷ ||ಡ್ಸ ||ಡ್ಹ ||ಡ್ಳ ||ಡ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಢ್}}}}<br><small>(ഢ്)</small> |ಢ್ಕ ||ಢ್ಖ ||ಢ್ಗ ||ಢ್ಘ ||ಢ್ಙ ||ಢ್ಚ ||ಢ್ಛ ||ಢ್ಜ ||ಢ್ಝ ||ಢ್ಞ ||ಢ್ಟ ||ಢ್ಠ ||ಢ್ಡ ||style=color:#0048BA;"|'''ಢ್ಢ''' ||ಢ್ಣ ||ಢ್ತ ||ಢ್ಥ ||ಢ್ದ ||ಢ್ಧ ||ಢ್ನ ||ಢ್ಪ ||ಢ್ಫ ||ಢ್ಬ ||ಢ್ಭ ||ಢ್ಮ ||ಢ್ಯ ||ಢ್ರ ||ಢ್ಱ ||ಢ್ಲ ||ಢ್ವ ||ಢ್ಶ ||ಢ್ಷ ||ಢ್ಸ ||ಢ್ಹ ||ಢ್ಳ ||ಢ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಣ್}}}}<br><small>(ണ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಣ್ಕ ||ಣ್ಖ ||ಣ್ಗ ||ಣ್ಘ ||ಣ್ಙ ||ಣ್ಚ ||ಣ್ಛ ||ಣ್ಜ ||ಣ್ಝ ||ಣ್ಞ ||ಣ್ಟ ||ಣ್ಠ ||ಣ್ಡ ||ಣ್ಢ ||style=color:#0048BA;"|'''ಣ್ಣ''' ||ಣ್ತ ||ಣ್ಥ ||ಣ್ದ ||ಣ್ಧ ||ಣ್ನ ||ಣ್ಪ ||ಣ್ಫ ||ಣ್ಬ ||ಣ್ಭ ||ಣ್ಮ ||ಣ್ಯ ||ಣ್ರ ||ಣ್ಱ ||ಣ್ಲ ||ಣ್ವ ||ಣ್ಶ ||ಣ್ಷ ||ಣ್ಸ ||ಣ್ಹ ||ಣ್ಳ ||ಣ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ತ್}}}}<br><small>(ത്)</small> |ತ್ಕ ||ತ್ಖ ||ತ್ಗ ||ತ್ಘ ||ತ್ಙ ||ತ್ಚ ||ತ್ಛ ||ತ್ಜ ||ತ್ಝ ||ತ್ಞ ||ತ್ಟ ||ತ್ಠ ||ತ್ಡ ||ತ್ಢ ||ತ್ಣ ||style=color:#0048BA;"|'''ತ್ತ''' ||ತ್ಥ ||ತ್ದ ||ತ್ಧ ||ತ್ನ ||ತ್ಪ ||ತ್ಫ ||ತ್ಬ ||ತ್ಭ ||ತ್ಮ ||ತ್ಯ ||style=color:#E23D28;"|'''ತ್ರ''' ||ತ್ಱ ||ತ್ಲ ||ತ್ವ ||ತ್ಶ ||ತ್ಷ ||ತ್ಸ ||ತ್ಹ ||ತ್ಳ ||ತ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಥ್}}}}<br><small>(ഥ്)</small> |ಥ್ಕ ||ಥ್ಖ ||ಥ್ಗ ||ಥ್ಘ ||ಥ್ಙ ||ಥ್ಚ ||ಥ್ಛ ||ಥ್ಜ ||ಥ್ಝ ||ಥ್ಞ ||ಥ್ಟ ||ಥ್ಠ ||ಥ್ಡ ||ಥ್ಢ ||ಥ್ಣ ||ಥ್ತ ||style=color:#0048BA;"|'''ಥ್ಥ''' ||ಥ್ದ ||ಥ್ಧ ||ಥ್ನ ||ಥ್ಪ ||ಥ್ಫ ||ಥ್ಬ ||ಥ್ಭ ||ಥ್ಮ ||ಥ್ಯ ||ಥ್ರ ||ಥ್ಱ ||ಥ್ಲ ||ಥ್ವ ||ಥ್ಶ ||ಥ್ಷ ||ಥ್ಸ ||ಥ್ಹ ||ಥ್ಳ ||ಥ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ದ್}}}}<br><small>(ദ്)</small> |ದ್ಕ ||ದ್ಖ ||ದ್ಗ ||ದ್ಘ ||ದ್ಙ ||ದ್ಚ ||ದ್ಛ ||ದ್ಜ ||ದ್ಝ ||ದ್ಞ ||ದ್ಟ ||ದ್ಠ ||ದ್ಡ ||ದ್ಢ ||ದ್ಣ ||ದ್ತ ||ದ್ಥ ||style=color:#0048BA;"|'''ದ್ದ''' ||ದ್ಧ ||ದ್ನ ||ದ್ಪ ||ದ್ಫ ||ದ್ಬ ||ದ್ಭ ||ದ್ಮ ||ದ್ಯ ||ದ್ರ ||ದ್ಱ ||ದ್ಲ ||ದ್ವ ||ದ್ಶ ||ದ್ಷ ||ದ್ಸ ||ದ್ಹ ||ದ್ಳ ||ದ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಧ್}}}}<br><small>(ധ്)</small> |ಧ್ಕ ||ಧ್ಖ ||ಧ್ಗ ||ಧ್ಘ ||ಧ್ಙ ||ಧ್ಚ ||ಧ್ಛ ||ಧ್ಜ ||ಧ್ಝ ||ಧ್ಞ ||ಧ್ಟ ||ಧ್ಠ ||ಧ್ಡ ||ಧ್ಢ ||ಧ್ಣ ||ಧ್ತ ||ಧ್ಥ ||ಧ್ದ ||style=color:#0048BA;"|'''ಧ್ಧ''' ||ಧ್ನ ||ಧ್ಪ ||ಧ್ಫ ||ಧ್ಬ ||ಧ್ಭ ||ಧ್ಮ ||ಧ್ಯ ||ಧ್ರ ||ಧ್ಱ ||ಧ್ಲ ||ಧ್ವ ||ಧ್ಶ ||ಧ್ಷ ||ಧ್ಸ ||ಧ್ಹ ||ಧ್ಳ ||ಧ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ನ್}}}}<br><small>(ന്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ನ್ಕ ||ನ್ಖ ||ನ್ಗ ||ನ್ಘ ||ನ್ಙ ||ನ್ಚ ||ನ್ಛ ||ನ್ಜ ||ನ್ಝ ||ನ್ಞ ||ನ್ಟ ||ನ್ಠ ||ನ್ಡ ||ನ್ಢ ||ನ್ಣ ||ನ್ತ ||ನ್ಥ ||ನ್ದ ||ನ್ಧ ||style=color:#0048BA;"|'''ನ್ನ''' ||ನ್ಪ ||ನ್ಫ ||ನ್ಬ ||ನ್ಭ ||ನ್ಮ ||ನ್ಯ ||ನ್ರ ||ನ್ಱ ||ನ್ಲ ||ನ್ವ ||ನ್ಶ ||ನ್ಷ ||ನ್ಸ ||ನ್ಹ ||ನ್ಳ ||ನ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಪ್}}}}<br><small>(പ്)</small> |ಪ್ಕ ||ಪ್ಖ ||ಪ್ಗ ||ಪ್ಘ ||ಪ್ಙ ||ಪ್ಚ ||ಪ್ಛ ||ಪ್ಜ ||ಪ್ಝ ||ಪ್ಞ ||ಪ್ಟ ||ಪ್ಠ ||ಪ್ಡ ||ಪ್ಢ ||ಪ್ಣ ||ಪ್ತ ||ಪ್ಥ ||ಪ್ದ ||ಪ್ಧ ||ಪ್ನ ||style=color:#0048BA;"|'''ಪ್ಪ''' ||ಪ್ಫ ||ಪ್ಬ ||ಪ್ಭ ||ಪ್ಮ ||ಪ್ಯ ||ಪ್ರ ||ಪ್ಱ ||ಪ್ಲ ||ಪ್ವ ||ಪ್ಶ ||ಪ್ಷ ||ಪ್ಸ ||ಪ್ಹ ||ಪ್ಳ ||ಪ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಫ್}}}}<br><small>(ഫ്)</small> |ಫ್ಕ ||ಫ್ಖ ||ಫ್ಗ ||ಫ್ಘ ||ಫ್ಙ ||ಫ್ಚ ||ಫ್ಛ ||ಫ್ಜ ||ಫ್ಝ ||ಫ್ಞ ||ಫ್ಟ ||ಫ್ಠ ||ಫ್ಡ ||ಫ್ಢ ||ಫ್ಣ ||ಫ್ತ ||ಫ್ಥ ||ಫ್ದ ||ಫ್ಧ ||ಫ್ನ ||ಫ್ಪ ||style=color:#0048BA;"|'''ಫ್ಫ''' ||ಫ್ಬ ||ಫ್ಭ ||ಫ್ಮ ||ಫ್ಯ ||ಫ್ರ ||ಫ್ಱ ||ಫ್ಲ ||ಫ್ವ ||ಫ್ಶ ||ಫ್ಷ ||ಫ್ಸ ||ಫ್ಹ ||ಫ್ಳ ||ಫ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಬ್}}}}<br><small>(ബ്)</small> |ಬ್ಕ ||ಬ್ಖ ||ಬ್ಗ ||ಬ್ಘ ||ಬ್ಙ ||ಬ್ಚ ||ಬ್ಛ ||ಬ್ಜ ||ಬ್ಝ ||ಬ್ಞ ||ಬ್ಟ ||ಬ್ಠ ||ಬ್ಡ ||ಬ್ಢ ||ಬ್ಣ ||ಬ್ತ ||ಬ್ಥ ||ಬ್ದ ||ಬ್ಧ ||ಬ್ನ ||ಬ್ಪ ||ಬ್ಫ ||style=color:#0048BA;"|'''ಬ್ಬ''' ||ಬ್ಭ ||ಬ್ಮ ||ಬ್ಯ ||ಬ್ರ ||ಬ್ಱ ||ಬ್ಲ ||ಬ್ವ ||ಬ್ಶ ||ಬ್ಷ ||ಬ್ಸ ||ಬ್ಹ ||ಬ್ಳ ||ಬ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಭ್}}}}<br><small>(ഭ്)</small> |ಭ್ಕ ||ಭ್ಖ ||ಭ್ಗ ||ಭ್ಘ ||ಭ್ಙ ||ಭ್ಚ ||ಭ್ಛ ||ಭ್ಜ ||ಭ್ಝ ||ಭ್ಞ ||ಭ್ಟ ||ಭ್ಠ ||ಭ್ಡ ||ಭ್ಢ ||ಭ್ಣ ||ಭ್ತ ||ಭ್ಥ ||ಭ್ದ ||ಭ್ಧ ||ಭ್ನ ||ಭ್ಪ ||ಭ್ಫ ||ಭ್ಬ ||style=color:#0048BA;"|'''ಭ್ಭ''' ||ಭ್ಮ ||ಭ್ಯ ||ಭ್ರ ||ಭ್ಱ ||ಭ್ಲ ||ಭ್ವ ||ಭ್ಶ ||ಭ್ಷ ||ಭ್ಸ ||ಭ್ಹ ||ಭ್ಳ ||ಭ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಮ್}}}}<br><small>(മ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಮ್ಕ ||ಮ್ಖ ||ಮ್ಗ ||ಮ್ಘ ||ಮ್ಙ ||ಮ್ಚ ||ಮ್ಛ ||ಮ್ಜ ||ಮ್ಝ ||ಮ್ಞ ||ಮ್ಟ ||ಮ್ಠ ||ಮ್ಡ ||ಮ್ಢ ||ಮ್ಣ ||ಮ್ತ ||ಮ್ಥ ||ಮ್ದ ||ಮ್ಧ ||ಮ್ನ ||ಮ್ಪ ||ಮ್ಫ ||ಮ್ಬ ||ಮ್ಭ ||style=color:#0048BA;"|'''ಮ್ಮ''' ||ಮ್ಯ ||ಮ್ರ ||ಮ್ಱ ||ಮ್ಲ ||ಮ್ವ ||ಮ್ಶ ||ಮ್ಷ ||ಮ್ಸ ||ಮ್ಹ ||ಮ್ಳ ||ಮ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಯ್}}}}<br><small>(യ്)</small> |ಯ್ಕ ||ಯ್ಖ ||ಯ್ಗ ||ಯ್ಘ ||ಯ್ಙ ||ಯ್ಚ ||ಯ್ಛ ||ಯ್ಜ ||ಯ್ಝ ||ಯ್ಞ ||ಯ್ಟ ||ಯ್ಠ ||ಯ್ಡ ||ಯ್ಢ ||ಯ್ಣ ||ಯ್ತ ||ಯ್ಥ ||ಯ್ದ ||ಯ್ಧ ||ಯ್ನ ||ಯ್ಪ ||ಯ್ಫ ||ಯ್ಬ ||ಯ್ಭ ||ಯ್ಮ ||style=color:#0048BA;"|'''ಯ್ಯ''' ||ಯ್ರ ||ಯ್ಱ ||ಯ್ಲ ||ಯ್ವ ||ಯ್ಶ ||ಯ್ಷ ||ಯ್ಸ ||ಯ್ಹ ||ಯ್ಳ ||ಯ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}}<br><small>(ര്){{noteTag|group=conjunct|name=arku|ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി {{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}} വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" എന്ന ചിഹ്നമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}</small> |'''ರ್ಕ''' ||'''ರ್ಖ''' ||'''ರ್ಗ''' ||'''ರ್ಘ''' ||'''ರ್ಙ''' ||'''ರ್ಚ''' ||'''ರ್ಛ''' ||'''ರ್ಜ''' ||'''ರ್ಝ''' ||'''ರ್ಞ''' ||'''ರ್ಟ''' ||'''ರ್ಠ''' ||'''ರ್ಡ''' ||'''ರ್ಢ''' ||'''ರ್ಣ''' ||'''ರ್ತ''' ||'''ರ್ಥ''' ||'''ರ್ದ''' ||'''ರ್ಧ''' ||'''ರ್ನ''' ||'''ರ್ಪ''' ||'''ರ್ಫ''' ||'''ರ್ಬ''' ||'''ರ್ಭ''' ||'''ರ್ಮ''' ||'''ರ್ಯ''' ||style=color:#0048BA;"|'''ರ್ರ''' ||'''ರ್ಱ''' ||'''ರ್ಲ''' ||'''ರ್ವ''' ||'''ರ್ಶ''' ||'''ರ್ಷ''' ||'''ರ್ಸ''' ||'''ರ್ಹ''' ||'''ರ್ಳ''' ||'''ರ್ೞ''' |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಱ್}}}}<br><small>(റ്)</small> |ಱ್ಕ ||ಱ್ಖ ||ಱ್ಗ ||ಱ್ಘ ||ಱ್ಙ ||ಱ್ಚ ||ಱ್ಛ ||ಱ್ಜ ||ಱ್ಝ ||ಱ್ಞ ||ಱ್ಟ ||ಱ್ಠ ||ಱ್ಡ ||ಱ್ಢ ||ಱ್ಣ ||ಱ್ತ ||ಱ್ಥ ||ಱ್ದ ||ಱ್ಧ ||ಱ್ನ ||ಱ್ಪ ||ಱ್ಫ ||ಱ್ಬ ||ಱ್ಭ ||ಱ್ಮ ||ಱ್ಯ ||ಱ್ರ ||style=color:#0048BA;"|'''ಱ್ಱ''' ||ಱ್ಲ ||ಱ್ವ ||ಱ್ಶ ||ಱ್ಷ ||ಱ್ಸ ||ಱ್ಹ ||ಱ್ಳ ||ಱ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಲ್}}}}<br><small>(ല്)</small> |ಲ್ಕ ||ಲ್ಖ ||ಲ್ಗ ||ಲ್ಘ ||ಲ್ಙ ||ಲ್ಚ ||ಲ್ಛ ||ಲ್ಜ ||ಲ್ಝ ||ಲ್ಞ ||ಲ್ಟ ||ಲ್ಠ ||ಲ್ಡ ||ಲ್ಢ ||ಲ್ಣ ||ಲ್ತ ||ಲ್ಥ ||ಲ್ದ ||ಲ್ಧ ||ಲ್ನ ||ಲ್ಪ ||ಲ್ಫ ||ಲ್ಬ ||ಲ್ಭ ||ಲ್ಮ ||ಲ್ಯ ||ಲ್ರ ||ಲ್ಱ ||style=color:#0048BA;"|'''ಲ್ಲ''' ||ಲ್ವ ||ಲ್ಶ ||ಲ್ಷ ||ಲ್ಸ ||ಲ್ಹ ||ಲ್ಳ ||ಲ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ವ್}}}}<br><small>(വ്)</small> |ವ್ಕ ||ವ್ಖ ||ವ್ಗ ||ವ್ಘ ||ವ್ಙ ||ವ್ಚ ||ವ್ಛ ||ವ್ಜ ||ವ್ಝ ||ವ್ಞ ||ವ್ಟ ||ವ್ಠ ||ವ್ಡ ||ವ್ಢ ||ವ್ಣ ||ವ್ತ ||ವ್ಥ ||ವ್ದ ||ವ್ಧ ||ವ್ನ ||ವ್ಪ ||ವ್ಫ ||ವ್ಬ ||ವ್ಭ ||ವ್ಮ ||ವ್ಯ ||ವ್ರ ||ವ್ಱ ||ವ್ಲ ||style=color:#0048BA;"|'''ವ್ವ''' ||ವ್ಶ ||ವ್ಷ ||ವ್ಸ ||ವ್ಹ ||ವ್ಳ ||ವ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಶ್}}}}<br><small>(ശ്)</small> |ಶ್ಕ ||ಶ್ಖ ||ಶ್ಗ ||ಶ್ಘ ||ಶ್ಙ ||ಶ್ಚ ||ಶ್ಛ ||ಶ್ಜ ||ಶ್ಝ ||ಶ್ಞ ||ಶ್ಟ ||ಶ್ಠ ||ಶ್ಡ ||ಶ್ಢ ||ಶ್ಣ ||ಶ್ತ ||ಶ್ಥ ||ಶ್ದ ||ಶ್ಧ ||ಶ್ನ ||ಶ್ಪ ||ಶ್ಫ ||ಶ್ಬ ||ಶ್ಭ ||ಶ್ಮ ||ಶ್ಯ ||ಶ್ರ ||ಶ್ಱ ||ಶ್ಲ ||ಶ್ವ ||style=color:#0048BA;"|'''ಶ್ಶ''' ||ಶ್ಷ ||ಶ್ಸ ||ಶ್ಹ ||ಶ್ಳ ||ಶ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಷ್}}}}<br><small>(ഷ്)</small> |ಷ್ಕ ||ಷ್ಖ ||ಷ್ಗ ||ಷ್ಘ ||ಷ್ಙ ||ಷ್ಚ ||ಷ್ಛ ||ಷ್ಜ ||ಷ್ಝ ||ಷ್ಞ ||ಷ್ಟ ||ಷ್ಠ ||ಷ್ಡ ||ಷ್ಢ ||ಷ್ಣ ||ಷ್ತ ||ಷ್ಥ ||ಷ್ದ ||ಷ್ಧ ||ಷ್ನ ||ಷ್ಪ ||ಷ್ಫ ||ಷ್ಬ ||ಷ್ಭ ||ಷ್ಮ ||ಷ್ಯ ||ಷ್ರ ||ಷ್ಱ ||ಷ್ಲ ||ಷ್ವ ||ಷ್ಶ ||style=color:#0048BA;"|'''ಷ್ಷ''' ||ಷ್ಸ ||ಷ್ಹ ||ಷ್ಳ ||ಷ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಸ್}}}}<br><small>(സ്)</small> |ಸ್ಕ ||ಸ್ಖ ||ಸ್ಗ ||ಸ್ಘ ||ಸ್ಙ ||ಸ್ಚ ||ಸ್ಛ ||ಸ್ಜ ||ಸ್ಝ ||ಸ್ಞ ||ಸ್ಟ ||ಸ್ಠ ||ಸ್ಡ ||ಸ್ಢ ||ಸ್ಣ ||ಸ್ತ ||ಸ್ಥ ||ಸ್ದ ||ಸ್ಧ ||ಸ್ನ ||ಸ್ಪ ||ಸ್ಫ ||ಸ್ಬ ||ಸ್ಭ ||ಸ್ಮ ||ಸ್ಯ ||ಸ್ರ ||ಸ್ಱ ||ಸ್ಲ ||ಸ್ವ ||ಸ್ಶ ||ಸ್ಷ ||style=color:#0048BA;"|'''ಸ್ಸ''' ||ಸ್ಹ ||ಸ್ಳ ||ಸ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{large|{{script|Knda|ಹ್}}}}<br><small>(ഹ്)</small> |ಹ್ಕ ||ಹ್ಖ ||ಹ್ಗ ||ಹ್ಘ ||ಹ್ಙ ||ಹ್ಚ ||ಹ್ಛ ||ಹ್ಜ ||ಹ್ಝ ||ಹ್ಞ ||ಹ್ಟ ||ಹ್ಠ ||ಹ್ಡ ||ಹ್ಢ ||ಹ್ಣ ||ಹ್ತ ||ಹ್ಥ ||ಹ್ದ ||ಹ್ಧ ||ಹ್ನ ||ಹ್ಪ ||ಹ್ಫ ||ಹ್ಬ ||ಹ್ಭ ||ಹ್ಮ ||ಹ್ಯ ||ಹ್ರ ||ಹ್ಱ ||ಹ್ಲ ||ಹ್ವ ||ಹ್ಶ ||ಹ್ಷ ||ಹ್ಸ ||style=color:#0048BA;"|'''ಹ್ಹ''' ||ಹ್ಳ ||ಹ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಳ್}}}}<br><small>(ള്)</small> |ಳ್ಕ ||ಳ್ಖ ||ಳ್ಗ ||ಳ್ಘ ||ಳ್ಙ ||ಳ್ಚ ||ಳ್ಛ ||ಳ್ಜ ||ಳ್ಝ ||ಳ್ಞ ||ಳ್ಟ ||ಳ್ಠ ||ಳ್ಡ ||ಳ್ಢ ||ಳ್ಣ ||ಳ್ತ ||ಳ್ಥ ||ಳ್ದ ||ಳ್ಧ ||ಳ್ನ ||ಳ್ಪ ||ಳ್ಫ ||ಳ್ಬ ||ಳ್ಭ ||ಳ್ಮ ||ಳ್ಯ ||ಳ್ರ ||ಳ್ಱ ||ಳ್ಲ ||ಳ್ವ ||ಳ್ಶ ||ಳ್ಷ ||ಳ್ಸ ||ಳ್ಹ ||style=color:#0048BA;"|'''ಳ್ಳ''' ||ಳ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ೞ್}}}}<br><small>(ഴ്)</small> |ೞ್ಕ ||ೞ್ಖ ||ೞ್ಗ ||ೞ್ಘ ||ೞ್ಙ ||ೞ್ಚ ||ೞ್ಛ ||ೞ್ಜ ||ೞ್ಝ ||ೞ್ಞ ||ೞ್ಟ ||ೞ್ಠ ||ೞ್ಡ ||ೞ್ಢ ||ೞ್ಣ ||ೞ್ತ ||ೞ್ಥ ||ೞ್ದ ||ೞ್ಧ ||ೞ್ನ ||ೞ್ಪ ||ೞ್ಫ ||ೞ್ಬ ||ೞ್ಭ ||ೞ್ಮ ||ೞ್ಯ ||ೞ್ರ ||ೞ್ಱ ||ೞ್ಲ ||ೞ್ವ ||ೞ್ಶ ||ೞ್ಷ ||ೞ್ಸ ||ೞ್ಹ ||ೞ್ಳ ||style=color:#0048BA;"|'''ೞ್ೞ''' |} {{Sticky table end}} <small>{{Legend|#0048BA|ഇവ കന്നഡയിലെ ദ്വിത്വാക്ഷരങ്ങളാണ് ({{lang|kn|{{script|Knda|ದ್ವಿತ್ವಾಕ್ಷರ}}}}).}}</small> <small>{{Legend|#E23D28|ഇവ താഴെ ഒത്തക്ഷരങ്ങളായി എഴുതുന്ന സംസ്കൃത മൂലമുള്ള കൂട്ടക്ഷരങ്ങളാണ്.}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=conjunct}} കന്നഡയിൽ പൊതുവായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ അടങ്ങിയ ചില ഉദാഹരണങ്ങൾ:<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|10}} {| class="wikitable" style="text-align:center;font-size:15px" ! കന്നഡ വാക്ക് ! മലയാള ഉച്ചാരണം ! മലയാള പരിഭാഷ |- | {{lang|kn|ಅಕ್ಕ}} || അക്ക || ചേച്ചി |- | {{lang|kn|ಉತ್ಖನ}} || ഉത്ഖന || ഉത്ഖനനം |- | {{lang|kn|ಹಗ್ಗ}} || ഹഗ്ഗ || കയർ |- | {{lang|kn|ಹೆಚ್ಚು}} || ഹെച്ചു || കൂടുതൽ |- | {{lang|kn|ಮ್ಲೇಚ್ಛ}} || മ്ലേച്ഛ || വിദേശി |- | {{lang|kn|ಅಜ್ಜ}} || അജ്ജ || മുത്തച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಜ್ಞಾನ}} || ജ്ഞാന || ജ്ഞാനം |- | {{lang|kn|ಬೆಟ್ಟ}} || ബെട്ട || കുന്ന് |- | {{lang|kn|ದಡ್ಡ}} || ദദ്ദ || മണ്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಣ್ಣಾ}} || അണ്ണ || ചേട്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಪ್ಪ}} || അപ്പ || അച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಕೊಬ್ಬು}} || കൊബ്ബു || കൊഴുപ്പ് |- | {{lang|kn|ಉದ್ಭವ}} || ഉദ്ഭവ || ഉത്ഭവം |- | {{lang|kn|ಅಮ್ಮ}} || അമ്മ || അമ്മ |- | {{lang|kn|ಅಯ್ಯ}} || അയ്യ || സർ {{efn|അങ്ങേയറ്റം ബഹുമാനത്തോടെ ഒരാളെ അഭിസംബോധന ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു}} |- | {{lang|kn|ಪ್ರಭಾವ}} || പ്രഭാവ || സ്വാധീനം |- | {{lang|kn|ಕ್ಲಿಷ್ಟ}} || ക്ലിഷ്ട || ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവ |- | {{lang|kn|ತತ್ವ}} || തത്വ || തത്വം |- | {{lang|kn|ಉತ್ಸವ}} || ഉത്സവ || ഉത്സവം |- | {{lang|kn|ಕಳ್ಳ}} || കള്ള || കള്ളൻ |} === ര ({{lang|kn|ರ}}) അക്ഷരത്തിൻ്റെ പ്രത്യേകതകൾ === [[File:Kannada archaic shrii.png|thumb|100px|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ಶ್ರೀ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പ്രാചീന "ശ്രീ".<ref name="kannadashri"/>]] കൂട്ടക്ഷരങ്ങളിൽ 'ര' ({{lang|kn|ರ}}) എന്ന അക്ഷരം വരുന്ന സ്ഥാനത്തിനനുസരിച്ച് അതിന് രണ്ട് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളുണ്ട്:<ref name="Schiffman" />{{rp|5–8}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ರ (ര) പ്രത്യേകതകൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=അർക്കാവൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} |} ==== അർക്കാവൊത്തു ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}) ==== ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, മലയാളത്തിലെ 'ർ' എന്നതിന് സമാനമായ ഉച്ചാരണം ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് മുൻപ് വന്നാൽ കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇത് അക്ഷരത്തിന് മുകളിലായി വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന ' {{lang|kn|ರ್}} ' എന്ന ചിഹ്നമാണ്. *'''ഉദാഹരണം:''' "കർണാടക" ({{lang|kn|ಕರ್ನಾಟಕ}}) എന്ന വാക്കിലെ /r̥n/ എന്ന ഉച്ചാരണം ർനാ ({{lang|kn|ರ್ನಾ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ ര‍്നാ ({{lang|kn|ರ‍್ನಾ}}) എന്നല്ല. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+അർക്കാവൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ക)|tops=ರ್ + ಕ|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥k/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത)|tops=ರ್ + ತ|l=kn|s=knda|ml=ർത|ch={{large|ರ್ತ}}|ipa=/r̥t̪/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ന)|tops=ರ್ + ನ|l=kn|s=knda|ml=ർന|ch={{large|ರ್ನ}}|ipa=/r̥n/}} |} ഉച്ചാരണത്തിൽ 'ര' ആദ്യം വരുമെങ്കിലും എഴുതുമ്പോൾ ഈ ചിഹ്നം രണ്ടാമതാണ് ചേർക്കുന്നത്. ==== ര-ഒത്തു ==== രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം 'ര' വരുമ്പോൾ അത് താഴെ വലതുവശത്തായി ' {{lang|kn|್ರ}} ' എന്ന രൂപത്തിൽ എഴുതുന്നു. *'''ഉദാഹരണം:''' പ്ര ({{lang|kn|ಪ್ರ}}), ക്ര ({{lang|kn|ಕ್ರ}}). {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ര-വൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-വൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=്ര|ch={{large|್ರ}}|ipa=/r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ര)|tops=ಕ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(പ് + ര)|tops=ಪ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=പ്ര|ch={{large|ಪ್ರ}}|ipa=/pr̥a/}} |} === അനുനാസികങ്ങളും അനുസ്വാരവും === {{lang|kn|ಙ}} (ങ), {{lang|kn|ಞ}} (ഞ), {{lang|kn|ಣ}} (ണ), {{lang|kn|ನ}} (ന), {{lang|kn|ಮ}} (മ) എന്നീ അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്.<ref>{{cite book |last=Sridhar |first=S. N. |title=Kannada (Descriptive Grammars) |year=1990 |publisher=Routledge |pages=290–292 |isbn=978-0-415-00317-9}}</ref> *'''ഉദാഹരണം:''' 'ബെംഗളൂരു' ({{lang|kn|ಬೆಂಗಳೂರು}}) എന്ന വാക്കിലെ /ങ്ഗ/ എന്നത് സാധാരണയായി /ംഗ/ ({{lang|kn|ಂಗ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ {{lang|kn|ಙ್ಗ}} ({{lang|kn|ಬೆಙ್ಗಳೂರು}}) എന്നല്ല. {{efn|ഉപയോഗിക്കുന്ന കമ്പ്യൂട്ടർ ഫോണ്ടിനനുസരിച്ച് ഡിജിറ്റൽ ഇടങ്ങളിൽ ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ ചിലപ്പോൾ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ വന്നേക്കാം.}} === സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ === കന്നഡയിൽ മൂന്നോ അതിലധികമോ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നും കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ആദ്യത്തെ അക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും, തുടർന്നുവരുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ ഒന്നിലധികം കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളായി (വൊത്തുകൾ) ക്രമത്തിൽ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ മുകളിൽ നിന്ന് താഴേക്കും ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തുമായാണ് വായിക്കേണ്ടത്. '''ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''' [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman">{{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |pages=45–47 |isbn=978-0-295-96031-9}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+സംസ്കൃത ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(സ് + ത് + ്ര)|tops=ಸ್ + ತ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര|ch={{huge|ಸ್ತ್ರೀ}}|ipa=/st̪r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഷ് + ട് + ്ര)|tops=ಷ್ + ಟ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ്ട്ര|ch={{huge|ಷ್ಟ್ರ}}|ipa=/ʂʈr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ്)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ}}|ipa=/kʂma/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ത് + സ് + ്യ)|tops=ತ್ + ಸ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ത്സ്യ|ch={{huge|ತ್ಸ್ಯ}}|ipa=/t̪sja/}} |} [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman" /> പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''മാഡ്സ്താനെ''' ({{lang|kn|ಮಾಡ್ಸ್ತಾನೆ}}): "അവൻ ചെയ്യിപ്പിക്കുന്നു" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. {{efn|"മാഡു" (ചെയ്യുക) എന്നതിനൊപ്പം പ്രയോജക പ്രത്യയമായ "ഇസു" ചേർന്ന് "മാഡിസു" ({{lang|kn|ಮಾಡಿಸು}}) എന്നാകുന്നു. ഇതിനൊപ്പം "താനെ" (ಅವನು - അവൻ) ചേരുമ്പോഴാണ് ഈ പദമുണ്ടാകുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ಡ್ಸ್ತ''' (ഡ്സ്ത) ഡ് + സ് + ത് ({{lang|kn|ಡ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം രൂപപ്പെടുന്നു. * '''തോർസ്തീനി''' ({{lang|kn|ತೋರ್ಸ್ತೀನಿ}}): "ഞാൻ കാണിച്ചുതരാം" എന്നാണ് അർത്ഥം.{{efn|തോരു (കാണിക്കുക) + ഇസു (പ്രയോജക പ്രത്യയം) + തീനി (ഞാൻ) എന്നിവ ചേർന്നാണ് ഈ പദം രൂപപ്പെടുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ರ್ಸ್ತ''' (ർസ്ത) എന്നത് ർ + സ് + ത് ({{lang|kn|ರ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന തനതായ കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരമാണ്. * '''ഉൾസ്കൊണ്ടു''' ({{lang|kn|ಉಳ್ಸ್ಕೊಂಡು}}): "സംരക്ഷിച്ച്" അല്ലെങ്കിൽ "ബാക്കിവെച്ച്" എന്നർത്ഥം വരുന്നു.{{efn|ഉളിസു + കൊണ്ടു -> ഉൾസ്കൊണ്ടു.}} ഇതിലെ '''ಳ್ಸ್ಕ''' (ൾസ്ക) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ള് + സ് + ക് ({{lang|kn|ಳ್ + ಸ್ + ಕ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഡ് + സ് + ത്)|tops=ಡ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ്സ്ത|ch={{huge|ಡ್ಸ್ತ}}|ipa=/ɖst̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത്)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ർസ്ത|ch={{huge|ರ್ಸ್ತ}}|ipa=/r̥st̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ള് + സ് + ക്)|tops=ಳ್ + ಸ್ + ಕ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ൾസ്ക|ch={{huge|ಳ್ಸ್ಕ}}|ipa=/ɭska/}} |} മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷകളിൽ]] നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, സംസാരഭാഷയിലെ ഇത്തരം ഉച്ചാരണങ്ങളെ അതേപടി ലിപിയിലേക്ക് പകർത്താൻ കന്നഡയിലെ കൂട്ടക്ഷര വ്യവസ്ഥ (വൊത്തുകൾ) വലിയ രീതിയിൽ സഹായിക്കുന്നുണ്ട്. '''ചതുർസംയുക്താക്ഷരം''' കന്നഡയിൽ നാല് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന അതിസങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും കടമെടുത്ത പദങ്ങളിലാണ് ഇവ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഒരു പൂർണ്ണ അക്ഷരത്തിനൊപ്പം മൂന്ന് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങൾ (വൊത്തുകൾ) കൂടിയോ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു അർക്കാവൊത്തും രണ്ട് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുമോ ചേർന്നാണ് അക്ഷരം എഴുതുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''ദാർഷ്ട്യ''' ({{lang|kn|ದಾರ್ಷ್ಟ್ಯ}}): "അഹങ്കാരം" അല്ലെങ്കിൽ "ധിക്കാരം" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}''' (ർഷ്ട്യ) എന്ന അക്ഷരത്തിൽ ർ + ഷ് + ട് + യ് ({{lang|kn|ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നാണിത് ഉണ്ടാകുന്നത്. * '''അസ്ത്ര്യ''' ({{lang|kn|ಅಸ್ತ್ರ್ಯ}}): "അസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}''' (സ്ത്ര്യ), സ് + ത് + ര് + യ് ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നതാണ്. * '''ലക്ഷ്മ്യ''' ({{lang|kn|ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}): "ലക്ഷ്മിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}''' (ക്ഷ്മ്യ) എന്നതും 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ (ക് + ഷ് + മ് + യ്) ഒന്നിച്ച് ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരമാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ചതുർസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ഷ് + ട് + ്യ)|tops=ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർഷ്ട്യ|ch={{huge|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}|ipa=/r̥ʂʈja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത് + ്യ)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര്യ|ch={{huge|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}|ipa=/st̪r̥ja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ് + ്യ)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ്യ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}|ipa=/kʂmja/}} |} കന്നഡയുടെ തനതായ വാക്കുകളിൽ നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഇല്ല. '''പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം''' നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മാത്രമല്ല, അപൂർവ്വമായി അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ വരെ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും കന്നഡ ലിപിയിലുണ്ട്. "പൂർണ്ണത" എന്ന് അർത്ഥമ്മുള്ള ''കാർത്സ്ന്യ'' ({{lang|kn|ಕಾರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന സംസ്കൃത വാക്ക് ഉത്തമ്മ ഉദാഹരണമാണ്.<ref name="stiehl_devanagari_writing">{{cite web |last1=Stiehl |first1=Ulrich |title=Devanagari-Schreibübungen |url=http://www.sanskritweb.net/deutsch/devanagari.pdf |accessdate=24 July 2017 |website=www.sanskritweb.net}}</ref> ഇതിലെ 'ർത്സ്ന്യ' ({{lang|kn|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ർ, ത്, സ്, ന്, യ് ({{lang|kn|ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ಯ್}}) എന്നിങ്ങനെ അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളുടെ സ്വരമില്ലാത്ത രൂപങ്ങൾ ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{cite web |title=Kannada Script Details |url=https://scriptsource.org/cms/scripts/page.php?item_id=script_detail&key=Knda |website=ScriptSource |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026 |page=20}}</ref> മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ് സംസ്കൃത വാക്ക് {{lang|kn|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}} (ങ്ക്ഷ്ണ്വ). {{efn| "''കടിക്കുന്ന''" എന്നർത്ഥം വരുന്ന {{lang|sa|दङ्क्ष्णु}} (ദംക്ഷ്ണു) എന്ന സംസ്കൃത നാമവിശേഷണം പുല്ലിംഗം, സ്ത്രീലിംഗം എന്നിവയുടെ ദ്വിവചനത്തിൽ ഷഷ്ഠി, സപ്തമി വിഭക്തികളിൽ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ {{lang|sa|दङ्क्ष्ण्वोः}} (ദങ്ക്ഷ്ണ്വോഃ) എന്ന രൂപം പ്രാപിക്കുന്നു. ഇതിനോട് സാമ്യമുള്ള മറ്റൊരു രൂപം ('''{{lang|sa|दङ्क्ष्णवः}}''' - ദങ്ക്ഷ്ണവഃ) ശുക്ല യജുർവേദത്തിലെ വാജസനേയി സംഹിതയിൽ (അധ്യായം 15, ശ്ലോകം 15) കാണാവുന്നതാണ്:<br>{{lang|sa|पुञ्जिकस्थला च क्रतुस्थला चाप्सरसौ '''दङ्क्ष्णवः''' पशवो हेतिः पौरुषेयो वधः प्रहेतिस्तेभ्यो नमो अस्तु ते नोऽवन्तु ते नो मृडयन्तु ते यं द्विष्मो यश्च नो द्वेष्टि तमेषां जम्भे दध्मः}}<br>{{lang|sa|{{script|mlym|പുഞ്ജികസ്ഥലാ ച ക്രതുസ്ഥലാ ചാപ്സരസൗ '''ദങ്ക്ഷ്ണവഃ''' പശവോ ഹേതിഃ പൗരുഷേയോ വധഃ പ്രഹേതിസ്തേഭ്യോ നമോ അസ്തു തേ നോഽവന്തു തേ നോ മൃഡയന്തു തേ യം ദ്വിഷ്മോ യശ്ച നോ ദ്വേഷ്ടി തമേഷാം ജമ്ഭേ ദധ്മഃ}}}}}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത് + സ് + ന് + ്യ)|tops=ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർത്സ്ന്യ|ch={{huge|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}|ipa=/r̥t̪snja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ങ് + ക് + ഷ് + ണ് +്വ)|tops=ಙ್ + ಕ್ + ಷ್ + ಣ್ + ವ|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ്ക്ഷ്ണ്വ|ch={{huge|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}}|ipa=/ŋkʂɳʋ/}} |} == മറ്റ് പ്രതീകങ്ങൾ == കന്നഡ ലിപിയിൽ സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരങ്ങൾക്കും വ്യഞ്ജനങ്ങൾക്കും പുറമെ, [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങൾ]], അന്യഭാഷാ ശബ്ദങ്ങൾ, വേദമന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്താൻ ചില പ്രത്യേക ചിഹ്നങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇവയുടെ വിവരങ്ങൾ താഴെ പറയുന്ന പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു:<ref name="Unicode"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! പ്രതീകം ! പേര് ! പ്രവർത്തനം |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಄}}}} || സിദ്ധം | പ്രാചീന ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും വേദമന്ത്രങ്ങളിലും മംഗളസൂചകമായി അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേക ഉച്ചാരണങ്ങൾ കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു അപൂർവ്വ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2016/16031-kannada-siddham.pdf |title=Proposal to encode the Kannada sign SIDDHAM in Unicode |date=2016 |publisher=Unicode Consortium|language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|೜}}}} || പ്രാചീന ശ്രീ | ഒരു മംഗളസൂചക പദമായ 'ശ്രീ' എന്നതിൻ്റെ പ്രാചീന ലിപിരൂപമാണിത്. ഇത് മറ്റ് അക്ഷരങ്ങളുമായി കൂട്ടിച്ചേർക്കാറില്ല.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="kannadashri">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22006-archaic-shrii.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Archaic Shri |date=2022 |publisher=Unicode Consortium |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22023-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #170 January 2022 on Script Proposals |date=2022 |publisher=Unicode Consortium|language=en |page=16 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಽ}}}} || [[അവഗ്രഹം]] | സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ സന്ധിചേരുമ്പോൾ 'അ' എന്ന സ്വരം ലോപിച്ചു എന്ന് കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ 'ഽ' എന്ന ചിഹ്നത്തിന് തുല്യമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' ശിവോಽഹം - {{lang|kn|ಶಿವೋಽಹಂ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಼}}}} || നുക്ത | [[ഉർദു]], [[ഇംഗ്ലീഷ്]] തുടങ്ങിയ അന്യഭാഷകളിലെ പ്രത്യേക ശബ്ദങ്ങളെ കന്നഡയിൽ കൃത്യമായി സൂചിപ്പിക്കാൻ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്ക് താഴെ നൽകുന്ന ബിന്ദുവാണിത്. ഉദാഹരണത്തിന് ഇംഗ്ലീഷിലെ ' {{lang|en|f}} ', ' {{lang|en|z}} ' എന്നീ ശബ്ദങ്ങൾ കന്നഡയിൽ എഴുതാൻ യഥാക്രമം {{lang|kn|ಫ಼}} (ഫ), {{lang|kn|ಜ಼}} (സ) എന്നിങ്ങനെ ഈ ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|7}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೳ}}}} || അപൂർവ്വ അനുസ്വരം | [[ഹവിഗന്നഡ ഉപഭാഷ|ഹാവ്യക കന്നഡ]], [[കൊങ്കണി]], [[അവധി ഭാഷ|അവധി]] എന്നിവ കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ നാദങ്ങളും സ്വരഭേദങ്ങളും കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20260-kannada-anusvara.pdf |title=Preliminary proposal to encode Kannada sign combining Anusvara right top |last=Shenoy Basty |first=Shashank |date=2020-08-24 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21114-kannada-sign-anusvara.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Spacing Anusvara in the UCS |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21130-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #168 July 2021 on Script Proposals |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |page=10 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಁ}}}} || ചന്ദ്രബിന്ദു | സ്വരങ്ങളുടെ അനുനാസിക ഉച്ചാരണത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ [[പഴയ കന്നഡ|പഴയ കന്നഡയിലോ]] സംസ്കൃത ഗ്രന്ഥങ്ങളിലോ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10392r2-chandrabindus.pdf |title=Request to encode South Indian CANDRABINDU-s |last=Sharma |first=Shriramana |date=2010-10-11 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10440-south-asia.pdf |title=Review of Indic-related L2 documents and Recommendations to the UTC |last1=Anderson |first1=Deborah |last2=McGowan |first2=Rick |last3=Whistler |first3=Ken |date=2010-10-27 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಀ}}}} || സ്വതന്ത്ര ചന്ദ്രബിന്ദു | [[വൈദികസംസ്‌കൃതം|വൈദികസംസ്‌കൃതവും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14166-kannada-candrabindu.pdf |title=Usage of Kannada Sign Spacing Candrabindu in Vedic texts |last=Srinidhi |first=A. |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> [[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗയും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14153-kannada-chandrabindu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Candrabindu |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ [[അനുസ്വരം]] കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്. സാധാരണ ചന്ദ്രബിന്ദുവിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, അക്ഷരത്തിന് മുകളിലല്ലാതെ വരികൾക്കിടയിൽ സ്വതന്ത്രമായി നിൽക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2015/15204-script-recs.pdf |title=Recommendations to UTC #144 July 2015 on Script Proposals |date=2015-07-25 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|್}}}} || [[വിരാമം]] | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിലെ സ്വരം ('അ' കാരാന്തം) ഇല്ലാതാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ ചന്ദ്രക്കലയ്ക്ക് സമം. കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനും വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ സ്വരമില്ലാതെ ഉച്ചരിക്കാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു ('''ഉദാഹരണം:''' ക + ് = ക് - {{lang|kn|ಕ್}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|3-4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೕ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ദീർഘസ്വരങ്ങളെ (പ്രത്യേകിച്ച് 'ഏ', 'ഓ' എന്നിവ) സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന സഹായ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2003">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03101-indic-dir/Kannada.pdf |title=Kannada Script Layout |date=2003-03-04 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೖ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം 'ഐ' എന്ന സ്വരം ചേർക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നത്തിൻ്റെ ഭാഗമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' കൈ - {{lang|kn|ಕೈ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="L2/L2003"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|।}}}} | ദണ്ഡ | ആധുനിക പൂർണ്ണവിരാമത്തിന് പകരമായി പഴയ കന്നഡ വാക്യങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2004"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|॥}}}} | ഇരട്ട ദണ്ഡ | പദ്യങ്ങളിൽ ശ്ലോകങ്ങളോ വലിയ ഖണ്ഡികകളോ അവസാനിക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="L2/L2004"/> |} == ഉദാഹരണ വാചകങ്ങൾ == === ഹൽമിഡി ശാസനം === ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. ഈ ലിഖിതത്തിലെ ആദ്യ 10 വരികൾ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിലും അവയുടെ മലയാളം വിവർത്തനവുമാണ് താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ഇതിൽ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} തുടങ്ങിയ പഴയ കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക.<ref name="halmidi">{{cite web |url=https://archive.org/details/annualreportofth014517mbp/page/n125/mode/2up |title=Annual Report of the Mysore Archaeological Department for the year 1936 |publisher=Government Branch Press, Bangalore |date=1938 |language=en |page=72–74 |access-date=14 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {{Verse translation|lang=kn| ೧. ಜಯತಿ ಶ್ರೀ ಪರೀಷ್ವಂಗ ಶ್ಯಾರ್ಙ್ಗಮವ್ಯಾನತೇರ್ಧ<u>ನುಃ</u> । ದಾನವಾಕ್ಷ್ಣೋರ್ಯುಗಾಂತಾ<u>ಗ್ನಿಃ</u> ಶಿಷ್ಟಾನಾಂತು ಸುದರ್ಶ<u>ನಃ</u> ॥ ೨. ನಮಃ ಶ್ರೀಮತ್ಕದಂಬಪನ್ ತ್ಯಾಗಸಂಪನ್ನನ್ ಕಲಭೋರನಾ ಅರಿ ಕಕುಸ್ಥಭಟ್ಟೋರನಾಳೆ ೩. ನರಿದಾವಿಳೆ ನಾಡುಳ್ ಮೃಗೇಶ ನಾಗೇಂದ್ರಾಭೀಳರ್ಬ್ಬಟಹರಪ್ಪೋರ್ ಶ್ರೀ ಮೃಗೇಶ ನಾಗಾಹ್ವಯರ್ ೪. ಇರ್ವ್ವರಾ ಬಟರಿಕುಲಾಮಲವ್ಯೋಮ ತಾರಾಧಿನಾಥನ್ ಅಳಪಗಣ ಪಶುಪತಿಮಾ ದಕ್ಷಿಣಾಪಥ ೫. ಬಹುಶತಹವನಾಹವದುಳ್ ಪಶು ಪ್ರದಾನ ಶೌರ್ಯೋದ್ಯಮ ಭರಿತೋನ್ ದಾನಪಶುಪತಿಯೆಂದು ೬. ಪೊಗ<u>ೞೆ</u>ಪೊಟ್ಟಣ ಪಶುಪತಿನಾಮಧೇಯನಾಸರಕ್ಕೆಲ್ಲ ಬಟರಿಯಾ ಪ್ರೇಮಾಲಯ ಸುತಂಗೆ ೭. ಸೇಂದ್ರಕ ಬಾಣೋಭಯ ದೇಶದಾ ವೀರಪುರುಷ ಸಮಕ್ಷದೆ ಕೇಕಯ ಪಲ್ಲವರಂ ಕಾದೆ<u>ಱಿ</u>ದು ಪೆತ್ತ ಜಯನಾ ೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ |1. വിജയശ്രീലാളിതനായി ശാർങ്ഗമെന്ന വില്ലേന്തിയവനും, അസുരനേത്രങ്ങൾക്ക് യുഗാന്തത്തിലെ അഗ്നിയെപ്പോലെ ഭയങ്കരനും, സജ്ജനങ്ങൾക്ക് മംഗളകാരിയുമായ വിഷ്ണു ഭഗവാൻ ജയിക്കട്ടെ. 2. ശ്രീമാനായ കദമ്പ രാജാവിനും, ത്യാഗസമ്പന്നനും കലഭോരന്മാരുടെ ശത്രുവും ഹൽമിഡി ഭരിക്കുന്നവനുമായ കകുസ്ഥഭട്ടോരനും നമസ്കാരം. 3. നരിദാവിളെ നാട്ടിൽ മൃഗരാജാവിനെപ്പോലെയും നാഗേന്ദ്രനെപ്പോലെയും ഭയങ്കരനും ശത്രുസംഹാരകനുമായ ശ്രീ മൃഗേശ നാഗൻ എന്ന വ്യക്തി. 4. ബടാരി കുലമാകുന്ന നിർമ്മലമായ ആകാശത്തിലെ ചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ളവനും, ദക്ഷിണാപഥത്തിലെ പശുപതിയെപ്പോലെ അലപഗണങ്ങളെ നയിക്കുന്നവനുമായ അളപൻ. 5. നൂറുകണക്കിന് യുദ്ധമാകുന്ന യാഗങ്ങളിൽ ശത്രുക്കളാകുന്ന പശുക്കളെ ബലി നൽകിയവനും, ശൗര്യവും ഉദ്യമവും നിറഞ്ഞവനുമായ 'ദാനപശുപതി' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നവൻ. 6. പുകഴ്പെറ്റ പശുപതി എന്ന നാമധാരിയും ബടാരി കുലത്തിലെ പ്രിയപ്പെട്ടവനുമായ ആ മകന്. 7. സേന്ദ്രക, ബാണ എന്നീ രണ്ട് ദേശങ്ങളിലെയും വീരപുരുഷന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ കേകയരെയും പല്ലവരെയും യുദ്ധത്തിൽ എതിർത്തു തോൽപ്പിച്ചു നേടിയ വിജയത്തിൻ്റെ സ്മരണയ്ക്കായി. 8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} === സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപന === താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്ന വാചകം [[അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം|സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനത്തിലെ]] വകുപ്പ് 1. നിന്നുള്ളതാണ്.<ref>{{cite web |title=Universal Declaration of Human Rights |url=https://www.un.org/en/universal-declaration-human-rights/index.html |website=www.un.org |access-date=29 March 2020 |language=en |date=6 October 2015}}</ref><ref name="UDHR_Kannada">{{cite web |url=https://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|title=Universal Declaration of Human Rights: Kannada|trans-title=ಮಾನವ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳ ಸಾವವತ್ರಿಕ್ ಪ್ಿಕ್ಟನ|url-status=live|archive-date=6 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221006183355/http://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|website=OHCHR.org|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|language=kn|page=3|access-date=17 January 2026}}</ref> ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{script|Knda|{{large|ನಿಬಂಧ್ನೆ ೧. - ಎಲ್ಲಾ ಮಾನವರು ಸ್ವತಂತ್ರರಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಿಳಿವು ಮತ್ತು ಅಂತಃಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಸಹೋದರ ಭಾವದಿಂದ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.}}}}}}}} ==== ([[ISO 15919]]) ലത്തീൻ വൽക്കരണം ==== {{blockindent|{{translit|kn|ISO|Ellā mānavaru svatantrarāgiyē huṭṭiddāre hāgu ghanate mattu adhikāragaḷalli samānarāgiddāre. Tiḷivu mattu antaḥsākṣīyannu paḍedavarāddarinda avaru obbarigobbaru sahōdara bhāvadinda naḍedukoḷḷabēku.|italic=yes}}}} ==== [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ]] അനുലേഖനം ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{IPA|/ellaː maːn̪ɐʋɐɾu sʋɐt̪ɐn̪t̪ɾɐɾaːɡijeː huʈʈid̪d̪aːɾe haːɡu gʱɐn̪ɐt̪e mɐt̪t̪u ɐd̪ʱikaːɾɐɡɐɭɐlli sɐmaːn̪ɐɾaːɡid̪d̪aːɾe ǁ t̪iɭiʋu mɐt̪t̪u ɐn̪t̪ɐkkɐɾɐɳɐɡɐɭɐn̪n̪u pɐɖed̪ɐʋɐraːd̪d̪ɐɾin̪d̪ɐ ɐʋɐɾu obbɐɾiɡobbɐɾu sɐhoːd̪ɐɾɐ bʱaːʋɐd̪in̪d̪ɐ n̪ɐɖed̪ukoɭɭɐbeːku ǁ/}}}}}} ==== മലയാളം പരിഭാഷ ==== {{blockindent|മനുഷ്യരെല്ലാവരും തുല്യാവകാശങ്ങളോടും അന്തസ്സോടും കൂടി സ്വതന്ത്രരായി ജനിച്ചവരാണ്. മനുഷ്യനു വിവേകവും മനഃസാക്ഷിയും സിദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർ പരസ്പരം സഹോദരഭാവത്തോടെ വർത്തിക്കേണ്ടതാണ്.}} == അക്കങ്ങൾ == [[File:Mysore Clocktower - clock face.jpg|thumb|220px|കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ള [[മൈസൂർ|മൈസൂരിലെ]] ഒരു ക്ലോക്ക്. {{efn|ഇതിൻ്റെ പുറത്തെ വൃത്തത്തിലുള്ള അക്കങ്ങളുടെ ക്രമീകരണം ശ്രദ്ധേയമാണ്: 3 (വലത്), 6 (താഴെ), 9 (ഇടത്), 12 (മുകളിൽ) എന്നീ അക്കങ്ങൾ നേരെയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. 1, 2, 4, 7, 8 എന്നീ അക്കങ്ങൾ വലത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞും, 5, 10, 11 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞുമാണ് നൽകിയിട്ടുള്ളത്. ഈ ക്രമീകരണം കാരണം ചെറിയ ചെരിവുകൾ അവഗണിച്ചാൽ എല്ലാ അക്കങ്ങളും സാധാരണ പോലെ എളുപ്പത്തിൽ വായിക്കാൻ സാധിക്കും (പ്രത്യേകിച്ച് 10, 11, 12 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് സാധാരണ പോലെ വായിക്കാം).}}]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്ക് പൂജ്യം മുതൽ ഒൻപത് വരെയുള്ള പത്ത് അക്കങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന തനതായ ഒരു സംഖ്യാസമ്പ്രദായമുണ്ട്. മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ദശാംശ വ്യവസ്ഥ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇവ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ആധുനിക കാലത്ത് [[അക്കം|ഇംഗ്ലീഷ് (ഹിന്ദു-അറബിൿ) അക്കങ്ങളുടെ]] ഉപയോഗം വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, കർണ്ണാടകയിലെ ഔദ്യോഗിക രേഖകളിലും പഴയ ക്ലോക്കുകളിലും കലണ്ടറുകളിലും നാണയങ്ങളിലും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഇപ്പോഴും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ കന്നഡ അക്കങ്ങൾ |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} കർണ്ണാടക സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് കന്നഡ അക്കങ്ങളാണ്. കർണ്ണാടകയിലെ KSRTC ബസ്സുകളിലും മറ്റും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് കാണാവുന്നതാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ കന്നഡ സംഖ്യകൾ <ref>{{cite web |url=https://www.omniglot.com/language/numbers/kannada.htm |title=Numbers in Kannada |author=Simon Ager |website=Omniglot |access-date=9 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ! കന്നഡ<br>അക്കങ്ങൾ ! അറബിൿ<br>അക്കങ്ങൾ ! കന്നഡ പേര്<br>(ഉച്ചാരണം) ! മലയാളം<br>പേര് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೦}} || 0 || {{lang|kn|ಸೊನ್ನೆ}} (സൊന്നേ) || പൂജ്യം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧}} || 1 || {{lang|kn|ಒಂದು}} (ഒന്ദു) || ഒന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨}} || 2 || {{lang|kn|ಎರಡು}} (എറഡു) || രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩}} || 3 || {{lang|kn|ಮೂರು}} (മൂരു) || മൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪}} || 4 || {{lang|kn|ನಾಲ್ಕು}} (നാൽകു) || നാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫}} || 5 || {{lang|kn|ಅಯ್ದು}} (അയ്ദു / ഐദു) || അഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬}} || 6 || {{lang|kn|ಆರು}} (ആറു) || ആറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭}} || 7 || {{lang|kn|ಏಳು}} (ഏളു) || ഏഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮}} || 8 || {{lang|kn|ಎಂಟು}} (എൺടു) || എട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯}} || 9 || {{lang|kn|ಒಂಬತ್ತು}} (ഒമ്പത്തു) || ഒൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦}} || 10 || {{lang|kn|ಹತ್ತು}} (ഹത്തു) || പത്ത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೧}} || 11 || {{lang|kn|ಹನ್ನೊಂದು}} (ഹന്നൊന്ദു) || പതിനൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೨}} || 12 || {{lang|kn|ಹನ್ನೆರಡು}} (ഹന്നെറഡു) || പന്ത്രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೩}} || 13 || {{lang|kn|ಹದಿಮೂರು}} (ഹദിമൂരു) || പതിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೪}} || 14 || {{lang|kn|ಹದಿನಾಲ್ಕು}} (ഹദിനാൽകു) || പതിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೫}} || 15 || {{lang|kn|ಹದಿನೈದು}} (ഹദിനൈദു) || പതിനഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೬}} || 16 || {{lang|kn|ಹದಿನಾರು}} (ഹദിനാറു) || പതിനാറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೭}} || 17 || {{lang|kn|ಹದಿನೇಳು}} (ഹദിനേളു) || പതിനേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೮}} || 18 || {{lang|kn|ಹದಿನೆಂಟು}} (ഹദിനെൺടു) || പതിനെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೯}} || 19 || {{lang|kn|ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು}} (ഹത്തൊമ്പത്തു) || പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೦}} || 20 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತು}} (ഇപ്പത്തു) || ഇരുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೧}} || 21 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂದು}} (ഇപ്പത്തൊന്ദു) || ഇരുപത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೨}} || 22 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎರಡು}} (ഇപ്പത്തെറഡു) || ഇരുപത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೩}} || 23 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಮೂರು}} (ഇപ്പത്തുമൂരു) || ഇരുപത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೪}} || 24 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (ഇപ്പത്തുനാൽകു) || ഇരുപത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೫}} || 25 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಐದು}} (ഇപ്പത്തൈദു) || ഇരുപത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೬}} || 26 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಆರು}} (ഇപ്പത്താറു) || ഇരുപത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೭}} || 27 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಏಳು}} (ഇപ്പത്തേളു) || ഇരുപത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೮}} || 28 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎಂಟು}} (ഇപ്പത്തെൺടു) || ഇരുപത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೯}} || 29 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (ഇപ്പത്തൊമ്പത്തു) || ഇരുപത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೦}} || 30 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತು}} (മൂവത്തു) || മുപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೧}} || 31 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಒಂದು}} (മുവത്തൊന്ദു) || മുപ്പത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೨}} || 32 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಎರಡು}} (മുവത്തെറഡു) || മുപ്പത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೩}} || 33 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಮೂರು}} (മുവത്തുമൂരു) || മുപ്പത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೪}} || 34 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (മൂവത്തുനാൽകു) || മുപ്പത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೫}} || 35 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಐದು}} (മൂവത്തൈദു) || മുപ്പത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೬}} || 36 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಆರು}} (മൂവത്താറു) || മുപ്പത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೭}} || 37 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಏಳು}} (മൂവത്തേളു) || മുപ്പത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೮}} || 38 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಎಂಟು}} (മൂവത്തെൺടു) || മുപ്പത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೯}} || 39 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (മൂവത്തൊമ്പത്തു) || മുപ്പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪೦}} || 40 || {{lang|kn|ನಲವತ್ತು}} (നലവത്തു) || നാൽപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫೦}} || 50 || {{lang|kn|ಐವತ್ತು}} (ഐവത്തു) || അൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬೦}} || 60 || {{lang|kn|ಅರುವತ್ತು}} (അറുവത്തു) || അറുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭೦}} || 70 || {{lang|kn|ಎಪ್ಪತ್ತು}} (എപ്പത്തു) || എഴുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮೦}} || 80 || {{lang|kn|ಎಂಬತ್ತು}} (എമ്പത്തു) || എൺപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯೦}} || 90 || {{lang|kn|ತೊಂಬತ್ತು}} (തൊമ്പത്തു) || തൊണ്ണൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦೦}} || 100 || {{lang|kn|ನೂರು}} (നൂറു) || നൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦೦}} || 1,000 || {{lang|kn|ಸಾವಿರ}} (സാവിര) || ആയിരം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,000 || {{lang|kn|ಒಂದು ಲಕ್ಷ}} (ഒന്ദു ലക്ഷ) || ഒരു ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦,೦೦,೦೦೦}} || 10,00,000 || {{lang|kn|ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ}} (ഹത്തു ലക്ഷ) || പത്ത് ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,00,000 || {{lang|kn|ಕೋಟಿ}} (കോടി) || ഒരു കോടി |} == ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ == {{main|തെലുഗു ലിപി}} ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ലിപികളായ തെലുങ്ക്, മലയാളം, തമിഴ് എന്നിവയുമായി കന്നഡ ലിപിക്ക് ചരിത്രപരമായി വലിയ സാമ്യങ്ങളുണ്ട്. ദ്രാവിഡ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട കന്നഡയും തെലുങ്കും ഒരേ ലിപി വ്യവസ്ഥയിൽ ([[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]) നിന്നാണ് വികസിച്ചുവന്നത്. അതിനാൽ ഈ രണ്ട് ലിപികളും തമ്മിൽ പരസ്പരം വായിക്കാൻ കഴിയുന്നത്ര അടുത്ത സാമ്യമുണ്ട്. കൂടാതെ, തമിഴ്-ബ്രാഹ്മിയിൽ നിന്നും വികസിച്ച [[ഗ്രന്ഥലിപി|ഗ്രന്ഥ ലിപിയുമായി]] കന്നഡ ലിപിക്ക് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. കർണ്ണാടകയുടെ തീരദേശങ്ങളിലും കേരളത്തിലെ കാസർഗോഡ് ഭാഗങ്ങളിലും [[കന്നഡ]], [[തുളു ഭാഷ|തുളു]], [[സംസ്കൃതം]] എന്നീ ഭാഷകൾ എഴുതാൻ [[തുളു ലിപി|തിഗളാരി ലിപി]] വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. തിഗളാരി ലിപിയും ആധുനിക മലയാള ലിപിയും ഒരേ മാതൃലിപിയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചവയായതിനാൽ, ഇവ തമ്മിൽ വളരെ അടുത്ത ഘടനാപരമായ സാമ്യം കാണാൻ സാധിക്കും. പഴയകാലത്ത് കേരളത്തിലെയും കർണ്ണാടകത്തിലെയും പണ്ഡിതർ വേദമന്ത്രങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ ഈ ലിപികൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;font-size: 18px;" |+ style="text-align:left;font-size: 80%;"| ദ്രാവിഡ ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}} |- style="text-align:centre;font-size: 90%;" ! [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ.]] !! /[[k]]/ !! /[[kʱ]]/ !! /[[g]]/ !! /[[gʱ]]/ !! /[[ŋ]]/ !! /[[t͡ʃ]]/ !! /[[t͡ʃʱ]]/ !! /[[d͡ʒ]]/ !! /[[d͡ʒʱ]]/ !! /[[ɲ]]/ !! /[[ʈ]]/ !! /[[ʈʱ]]/ !! /[[ɖ]]/ !! /[[ɖʱ]]/ !! /[[ɳ]]/ !! /[[t̪]]/ !! /[[t̪ʱ]]/ !! /[[d̪]]/ !! /[[d̪ʱ]]/ !! /[[n̪]]/ !! /[[n]]/ !! [[t]] !! /[[t͡s]]/ !! /[[d͡z]]/ !! /[[p]]/ !! /[[pʱ]]/ !! /[[b]]/ !! [[bʱ]] !! /[[m]]/ !! /[[j]]/ !! [[y]]!! [[ɾ]] !! /[[ɽ]]/ !! /[[r]]/ !! /[[l]]/ !! /[[ɭ]]/ !! /[[ɻ]]/ !! /[[ʋ]]/ !! /[[ʃ]]/ !! /[[ʂ]]/ !! /[[s]]/ !! /[[h]]/ !! /[[kʂ]]/ || /[[d͡ʒɲ]]/ |- ! [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി]] | {{script|Brah|𑀓}} || {{script|Brah|𑀔}} || {{script|Brah|𑀕}} || {{script|Brah|𑀖}} || {{script|Brah|𑀗}} || {{script|Brah|𑀘}} || {{script|Brah|𑀙}} || {{script|Brah|𑀚}} || {{script|Brah|𑀛}} || {{script|Brah|𑀜}} || {{script|Brah|𑀝}} || {{script|Brah|𑀞}} || {{script|Brah|𑀟}} || {{script|Brah|𑀠}} || {{script|Brah|𑀡}} || {{script|Brah|𑀢}} || {{script|Brah|𑀣}} || {{script|Brah|𑀤}}}} || {{script|Brah|𑀥}} || {{script|Brah|𑀦}} || {{script|Brah|𑀷}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀧}} || {{script|Brah|𑀨}} || {{script|Brah|𑀩}} || {{script|Brah|𑀪}} || {{script|Brah|𑀫}} || {{script|Brah|𑀬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀭}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀶}} || {{script|Brah|𑀮}} || {{script|Brah|𑁵}} || {{script|Brah|𑀵}} || {{script|Brah|𑀯}} || {{script|Brah|𑀰}} || {{script|Brah|𑀱}} || {{script|Brah|𑀲}} || {{script|Brah|𑀳}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀓𑁰𑀱}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀚𑁰𑀜}} |- ! [[തമിഴ് ലിപി|തമിഴ്]] | {{script|Taml|க}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ங}} || {{script|Taml|ச}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ஜ}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ஞ}} || {{script|Taml|ட}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ண}} || {{script|Taml|த}} || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ந}} || {{script|Taml|ன}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ப}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ம}} || {{script|Taml|ய}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ர}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ற}} || {{script|Taml|ல}} || {{script|Taml|ள}} || {{script|Taml|ழ}} || {{script|Taml|வ}} || {{script|Taml|ஶ}} || {{script|Taml|ஷ}} || {{script|Taml|ஸ}} || {{script|Taml|ஹ}} || {{script|Taml|க்ஷ}} ||style="background:#ccc;"|&nbsp; |- ! [[ഗ്രന്ഥ ലിപി|ഗ്രന്ഥ]] | {{script|Gran|𑌕}} || {{script|Gran|𑌖}} || {{script|Gran|𑌗}} || {{script|Gran|𑌘}} || {{script|Gran|𑌙}} || {{script|Gran|𑌚}} || {{script|Gran|𑌛}} || {{script|Gran|𑌜}} || {{script|Gran|𑌝}} || {{script|Gran|𑌞}} || {{script|Gran|𑌟}} || {{script|Gran|𑌠}} || {{script|Gran|𑌡}} || {{script|Gran|𑌢}} || {{script|Gran|𑌣}} || {{script|Gran|𑌤}} || {{script|Gran|𑌥}} || {{script|Gran|𑌦}} || {{script|Gran|𑌧}} || {{script|Gran|𑌨}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌪}} || {{script|Gran|𑌫}} || {{script|Gran|𑌬}} || {{script|Gran|𑌭}} || {{script|Gran|𑌮}} || {{script|Gran|𑌯}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌰}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌲}} || {{script|Gran|𑌳}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌵}} || {{script|Gran|𑌶}} || {{script|Gran|𑌷}} || {{script|Gran|𑌸}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌹}} || {{script|Gran|𑌕𑍍𑌷}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌜𑍍𑌞}} |- ![[തുളു ലിപി|തിഗളാരി]] | {{script|Tutg|𑎒}} || {{script|Tutg|𑎓}} || {{script|Tutg|𑎔}} || {{script|Tutg|𑎕}} || {{script|Tutg|𑎖}} || {{script|Tutg|𑎗}} || {{script|Tutg|𑎘}} || {{script|Tutg|𑎙}} || {{script|Tutg|𑎚}} || {{script|Tutg|𑎛}} || {{script|Tutg|𑎜}} || {{script|Tutg|𑎝}} || {{script|Tutg|𑎞}} || {{script|Tutg|𑎟}} || {{script|Tutg|𑎠}} || {{script|Tutg|𑎡}} || {{script|Tutg|𑎢}} || {{script|Tutg|𑎣}} || {{script|Tutg|𑎤}} || {{script|Tutg|𑎥}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎦}} || {{script|Tutg|𑎧}} || {{script|Tutg|𑎨}} || {{script|Tutg|𑎩}} || {{script|Tutg|𑎪}} || {{script|Tutg|𑎫}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎴}} || {{script|Tutg|𑎭}} || {{script|Tutg|𑎳}} || {{script|Tutg|𑎵}} || {{script|Tutg|𑎮}} || {{script|Tutg|𑎯}} || {{script|Tutg|𑎰}} || {{script|Tutg|𑎱}} || {{script|Tutg|𑎲}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} |- ![[മലയാള ലിപി|മലയാളം]] | ക || ഖ || ഗ || ഘ || ങ || ച || ഛ || ജ || ഝ || ഞ || ട || ഠ || ഡ || ഢ || ണ || ത || ഥ || ദ || ധ || ന || style="background:#cch; color:#808080"|ഩ || style="background:#ccc; color:#808080"|ഺ || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || പ || ഫ || ബ || ഭ || മ || യ || style="background:#ccc;"| || ര || style="background:#ccc;"| || റ || ല || ള || ഴ || വ || ശ || ഷ || സ || ഹ || style="background:#cch; color:#808080"|ക്ഷ || style="background:#cch; color:#808080"|ജ്ഞ |- ! [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | {{script|Knda|ಕ}} || {{script|Knda|ಖ}} || {{script|Knda|ಗ}} || {{script|Knda|ಘ}} || {{script|Knda|ಙ}} || {{script|Knda|ಚ}} || {{script|Knda|ಛ}} || {{script|Knda|ಜ}} || {{script|Knda|ಝ}} || {{script|Knda|ಞ}} || {{script|Knda|ಟ}} || {{script|Knda|ಠ}} || {{script|Knda|ಡ}} || {{script|Knda|ಢ}} || {{script|Knda|ಣ}} || {{script|Knda|ತ}} || {{script|Knda|ಥ}} || {{script|Knda|ದ}} || {{script|Knda|ಧ}} || {{script|Knda|ನ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ನ಼}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Knda|ಪ}} || {{script|Knda|ಫ}} || {{script|Knda|ಬ}} || {{script|Knda|ಭ}} || {{script|Knda|ಮ}} || {{script|Knda|ಯ}} || {{script|Knda|ಯ಼}} || {{script|Knda|ರ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ಱ}} || {{script|Knda|ಲ}} || {{script|Knda|ಳ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ೞ}} || {{script|Knda|ವ}} || {{script|Knda|ಶ}} || {{script|Knda|ಷ}} || {{script|Knda|ಸ}} || {{script|Knda|ಹ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಕ್ಷ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಜ್ಞ}} |- ! [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക്]] | {{script|Telu|క}} || {{script|Telu|ఖ}} || {{script|Telu|గ}} || {{script|Telu|ఘ}} || {{script|Telu|ఙ}} || {{script|Telu|చ}} || {{script|Telu|ఛ}} || {{script|Telu|జ}} || {{script|Telu|ఝ}} || {{script|Telu|ఞ}} || {{script|Telu|ట}} || {{script|Telu|ఠ}} || {{script|Telu|డ}} || {{script|Telu|ఢ}} || {{script|Telu|ణ}} || {{script|Telu|త}} || {{script|Telu|థ}} || {{script|Telu|ద}} || {{script|Telu|ధ}} || {{script|Telu|న}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౝ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౘ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౙ}} || {{script|Telu|ప}} || {{script|Telu|ఫ}} || {{script|Telu|బ}} || {{script|Telu|భ}} || {{script|Telu|మ}} || {{script|Telu|య}} || {{script|Telu|య఼}} || {{script|Telu|ర}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౚ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఱ}} || {{script|Telu|ల}} || {{script|Telu|ళ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఴ}} || {{script|Telu|వ}} || {{script|Telu|శ}} || {{script|Telu|ష}} || {{script|Telu|స}} || {{script|Telu|హ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|క్ష}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|జ్ఞ}}} |- ! [[സിംഹള ലിപി|സിംഹള]] | {{script|Sinh|ක}} || {{script|Sinh|ඛ}} || {{script|Sinh|ග}} || {{script|Sinh|ඝ}} || {{script|Sinh|ඞ}} || {{script|Sinh|ච}} || {{script|Sinh|ඡ}} || {{script|Sinh|ජ}} || {{script|Sinh|ඣ}} || {{script|Sinh|ඤ}} || {{script|Sinh|ට}} || {{script|Sinh|ඨ}} || {{script|Sinh|ඩ}} || {{script|Sinh|ඪ}} || {{script|Sinh|ණ}} || {{script|Sinh|ත}} || {{script|Sinh|ථ}} || {{script|Sinh|ද}} || {{script|Sinh|ධ}} || {{script|Sinh|න}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ප}} || {{script|Sinh|ඵ}} || {{script|Sinh|බ}} || {{script|Sinh|භ}} || {{script|Sinh|ම}} || {{script|Sinh|ය}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ර}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Sinh|ල}} || {{script|Sinh|ළ}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ව}} || {{script|Sinh|ශ}} || {{script|Sinh|ෂ}} || {{script|Sinh|ස}} || {{script|Sinh|හ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ක්‍ෂ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ඥ}} |} {{Sticky table end}} <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> <small>{{Legend|#cch|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|#cch|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ വിരളമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}}}</small> <small>{{Legend|#ccc|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഈ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല.}}}}</small> == ലിപ്യന്തരണം == [[File:Kannada typewriter.JPG|thumb|250px|right|കന്നഡ ടൈപ്പ്റൈറ്റർ യന്ത്രം]] സാധാരണ കീബോർഡ് ഉപയോഗിച്ച് കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ടൈപ്പ് ചെയ്യുന്നതിനായി വിവിധ [[ലിപ്യന്തരണം|ലിപ്യന്തരണ]] രീതികളും സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകളും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. [[ഐട്രാൻസ്|ഐട്രാൻസിനെ]] (ITRANS) അടിസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[ബരഹ]]<ref name="baraha">{{cite web |url=http://baraha.com/ |title=Baraha – Free Indian Language Software |publisher=baraha.com}}</ref>, [[പദ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]]<ref name="pada software">{{cite web |url=http://pada.pro/ |title=Pada Software – For Indic Scripts|publisher=pada.pro}}</ref> എന്നിവ ഇതിനുദാഹരണങ്ങളാണ്. ഇതിനുപുറമെ ഗൂഗിൾ ഇൻപുട്ട് ടൂൾസ് (Google transliteration), മുൻകൂട്ടി വാക്കുകൾ പ്രവചിക്കാൻ കഴിയുന്ന ക്വിൽപാഡ്<ref name="Quillpad">{{cite web |url=http://quillpad.in/kannada |title=QuillPad – Typing in Kannada has never been easier |publisher=Quillpad.in |access-date=7 November 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081104021158/http://quillpad.in/kannada/ |archive-date=4 November 2008 |df=dmy-all }}</ref> (Quillpad) തുടങ്ങിയ നിരവധി ഓൺലൈൻ ടൂളുകളും ലഭ്യമാണ്. കർണാടക സർക്കാരിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക കന്നഡ ഇൻപുട്ട് സംവിധാനമായ [[നുഡി (സോഫ്റ്റ്‌വെയർ)|നുഡി]], അടിസ്ഥാനപരമായി ലിപ്യന്തരണത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന ഒരു ഫൊണറ്റിക് കീബോർഡ് ലേഔട്ടാണ്. === യൂണിക്കോഡ്‌ === കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ U+0C80 മുതൽ U+0CFF വരെയാണ്. {{കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ പട്ടിക}} == ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൽ == [[File:Memeulous Channel Logo.jpg|thumb|150px|right|"വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ഇമോട്ടിക്കോൺ]] കന്നഡ അക്ഷരമായ {{lang|kn|ಠ}} (ഠ) കാണാൻ ഒരു കണ്ണും പുരികവും പോലെയായതിനാൽ, ഇന്റർനെറ്റിൽ അനിഷ്ടമോ പുച്ഛമോ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന "വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ({{Tooltip|look of disapproval|ലുക്ക് ഓഫ് ഡിസപ്രൂവൽ|dotted=no}}) എന്ന ജനപ്രിയ [[ഇമോട്ടിക്കോൺ|ഇമോട്ടിക്കോണിൽ]] ("ಠ_ಠ") ഇത് ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.<ref>{{cite news |url=http://www.maximumpc.com/article/features/browser_extension_week_look_disapproval |title= Browser Extension of the Week: Look of Disapproval |newspaper= Pcgamer |publisher= Maximum PC |access-date=2013-04-24 }}</ref> സമാനമായി, {{lang|kn|ರೃ}} (രൃ) എന്ന അക്ഷരം ഒരു കണ്ണടയെ സൂചിപ്പിക്കാനും, {{lang|kn|ಥ}} (ഥ) എന്ന അക്ഷരം കണ്ണുനീർ വരുന്ന ഒരു കണ്ണിനെ സൂചിപ്പിക്കാനും ഇമോട്ടിക്കോണുകളിൽ ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്== * [[കന്നഡ]] *[[കദംബ ലിപി]] *[[കന്നഡ വ്യാകരണം]] *[[കന്നഡ സാഹിത്യം]] ==കുറിപ്പുകൾ== <references group="lower-alpha" /> ==അവലംബങ്ങൾ== <references /> == ഗ്രന്ഥസൂചി == * {{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://www.google.co.in/books/edition/A_grammar_of_the_Kanna%E1%B8%8Da_language/PHjy9H4haZwC?hl=en&gbpv=1&printsec=frontcover}} * {{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |isbn=978-0-295-96031-9}} * {{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |title=A Manual of Modern Kannada |year=2020 |publisher=CrossAsia |isbn=978-3-946742-82-1 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://www.omniglot.com/writing/kannada.htm കന്നഡ വർണ്ണമാല] *[http://www.kannadalibrary.com കന്നഡ പാഠങ്ങൾ] *[https://03662671545803034101.googlegroups.com/attach/d1a5ce02615957f3/Kannada_script_evolution.jpg?part=2&view=1&vt=ANaJVrELtCoY6CYhEk-wqTrFospXVSggzb7QyJ4gLiCTtcbIN6f9OQt8SEhQj4Ed-rvU_I0rf6va_8wt1tzqVOfpuyyY0lNXpm5M89jl7FMAzAk0UzCgQuw കന്നഡ ലിപിയുടെ വികാസം] *[https://fonts.google.com/noto/fonts?script=Knda&preview.script=Knda നോട്ടോ ഗൂഗിൾ കന്നഡ ഫോൺട്ട്] {{കന്നഡ ഭാഷ}} {{ഭാരതീയ ലിപികൾ}} {{വിവിധതരം എഴുത്തുരീതികൾ}} [[വർഗ്ഗം:കന്നഡ]] [[വർഗ്ഗം:കൊങ്കണി]] [[വർഗ്ഗം:തുളു ഭാഷ]] [[വർഗ്ഗം:ലിപികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബ്രാഹ്മി ലിപികൾ]] kn1f2nmoqlnt9hjqz490lifhmy8kes9 4613945 4613944 2026-04-16T21:19:57Z Symphonicallyu 155269 /* ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ */ 4613945 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kannada_alphabet}} {{Short description|ബ്രാഹ്മിക് കുടുംബത്തിലെ ഒരു അബുഗിഡ എഴുത്തുരീതി}} {{Infobox writing system | name = കന്നഡ ലിപി | nativename = | altname = {{lang|kn|{{Script|knda|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}}} | type = [[അബുഗിഡ]] | time = എ.ഡി. 4-ാം നൂറ്റാണ്ട്<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bengaluru/shivamogga-engraving-shows-kannada-was-in-use-7-decades-earlier-than-known/articleshow/60269034.cms|title = Shivamogga engraving shows Kannada was in use 7 decades earlier than known| work=The Times of India |date = 29 Aug 2017}}</ref> – നിലവിൽ | languages = [[കന്നഡ]]<br/>[[സംസ്കൃതം]]<br/>[[തുളു]]<br/>[[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]<br/>[[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗ]]<br/>[[ബ്യാരി ഭാഷ|ബ്യാരി]]<br/>[[സങ്കേതി ഭാഷ|സങ്കേതി]]<br/>[[കൊങ്കണി]]<br/>[[മറാഠി ഭാഷ|മറാത്തി]] | fam1 = [[ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] | fam2 = [[പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക് ലിപി|പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക്]] | fam3 = [[ഫിനീഷ്യൻ അക്ഷരമാല|ഫിനീഷ്യൻ]] | fam4 = [[അരമായ അക്ഷരമാല|അരമായ]] | fam5 = [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി]] | fam6 = [[കദംബ ലിപി]] | fam7 = [[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]<ref>{{Cite web|url=https://karnatakaitihasaacademy.org/evolution-of-kannada-script/|title = Kannada Language|date = 12 March 2017}}</ref> | sisters = [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപി]] | children = [[ഗോയ്‌കാനഡീ]]<ref name="goy">{{cite book|last=Ghantkar|first=Gajanana|title=History of Goa through Gõykanadi script |year=1993|pages=Page x|language=en, kok, mr, kn}}</ref> | unicode = [https://www.unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf U+0C80–U+0CFF] | iso15924 = Knda | sample = [[File:Kannada Aksharamala.svg|300px|center]] | caption = <center><small>കന്നഡ അക്ഷരമാലെ</center></small> | text_sample = [[File:Stanza from Kavirajamarga.svg|300px|center]] | text_sample_caption = <center><small>ജനങ്ങളുടെ സാഹിത്യ നൈപുണ്യത്തെ പുകഴ്ത്തുന്ന ''[[കവിരാജമാർഗ്ഗ|കവിരാജമാർഗ്ഗത്തിലെ]]'' ഒരു ശ്ലോകം കന്നഡ ലിപിയിൽ എഴുതിയത്.</center></small> | map = [[File:Kannada language distribution.svg|300px|center]] | mapcaption = <small><center>{{Legend|#2a7fff|ഭൂരിപക്ഷം ആളുകളും കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു}}{{Legend|#80b3ff|ഗണ്യമായ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു ഭാഷകൾക്കൊപ്പം കന്നഡയും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു. <ref>http://www.columbia.edu/itc/mealac/pritchett/00maplinks/overview/languages/himal1992max.jpg</ref>}}</center></small> }} {{Contains special characters | special = [[കന്നഡ]] | fix = സഹായം:കന്നഡ ലിപി | characters = [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | image = Kaknda NotoSansKannada-Regular.svg }} {{ബ്രാഹ്മി}} [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷാസമൂഹത്തിൽ]] പെട്ട [[കന്നഡ]] ഭാഷ എഴുതാനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പുരാതനമായ ഒരു [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ഭാരതീയ ലിപിയാണ്]] '''കന്നഡ ലിപി''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}).<ref name="WWS">{{cite book | title=The World's Writing Systems | year=1996 | editor1-first=Peter T. | editor1-last=Daniels | editor1-link=Peter T. Daniels | editor2-last=Bright | editor2-first=William | editor2-link=William O. Bright | author-first=Norman | author-last=Zide | author-link=Norman Zide | publisher=Oxford University Press, Inc | isbn=978-0195079937 | url-access=registration | url=https://archive.org/details/isbn_9780195079937/page/412/mode/2up|language= en }}</ref>{{rp|412-418}} ഇന്ത്യയുടെ [[ഇന്ത്യയുടെ ഔദ്യോഗിക ലിപികൾ|ഔദ്യോഗിക ലിപികളിലൊന്നായ]] ഇത്,<ref>{{cite web |url=https://www.mha.gov.in/sites/default/files/EighthSchedule_19052017.pdf |title=Eighth Schedule of the Constitution of India |publisher=Ministry of Home Affairs, Government of India |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> [[കർണാടക|കർണാടകയിൽ]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്കായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ള ഏക ഔദ്യോഗിക ലിപി കൂടിയാണ്.<ref>{{cite web |url=https://dpal.karnataka.gov.in/storage/pdf-files/Acts%201963/26%20of%201963%20(E).pdf |title=The Karnataka Official Language Act, 1963 |publisher=Department of Parliamentary Affairs and Legislation, Government of Karnataka |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> കന്നഡ കൂടാതെ [[ബ്യാരി]]യും [[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]യും [[തുളു]]വും [[കൊങ്കണി]]യും എഴുതാൻ കന്നഡ ലിപി ഉപയോഗിക്കുന്നു <ref>{{cite web|url=http://www.belachurch.com/appeal.php|title=An Appeal|publisher=ബേള പള്ളി|accessdate=2014-06-30|archive-date=2014-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140801191554/http://belachurch.com/appeal.php|url-status=dead}}</ref><ref name="konkani1">{{cite book|first1=George|last1=Cardona|first2=Dhanesh|last2=Jain|title=The Indo-Aryan Languages|year=2007|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-77294-5|pages=804, 805}}<!--ISBN 0-415-77294-X--></ref>. [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി |ദക്ഷിണേന്ത്യൻ]] [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലെ]] [[കദംബ ലിപി|കദംബ]] എന്ന ലിപിയിൽനിന്ന് ഉത്ഭവിച്ചതിനാൽ<ref name="WWS"/>{{rp|412}}, ഇതിലെ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ലിപികളുമായി]], പ്രത്യേകിച്ച് [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്കുമായി]] വളരെ സാമ്യമുണ്ട്. അതേ പോലെ തന്നെ [[ഗോയ്‌കാനഡീ]] എന്ന് പേരുള്ള [[കദംബ ലിപി]]യുമായി സാമ്യമുള്ള കന്നഡ ഉപലിപിയാണ് ഇന്ന് [[ഗോവ]] പ്രദേശങ്ങളിൽ കൊങ്കണി എഴുതാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.<ref name="ref1">{{cite book|last=National Archives of India|title=Indian archives, Volume 34|year=1985|publisher=National Archives of India|pages=4}}</ref> 49 അക്ഷരങ്ങളുള്ള ഒരു [[സ്വനിമം|സ്വനിമ]] [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] ലിപിയാണ് കന്നഡ ലിപി<ref>{{cite book | title = Handbook of scripts and alphabets | url = https://archive.org/details/routledgehandboo00camp | first = George L. | last = Campbell | publisher = [[Routledge]], [[New York]] | date = 1997-11-06 | edition = 1st | accessdate = 2007-02-23 | pages = [https://archive.org/details/routledgehandboo00camp/page/n47 84]–5 | isbn = 978-0-415-13715-7 | oclc = 34473667}}</ref>. അക്ഷരങ്ങളെ പ്രധാനമായും മൂന്നായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു: {{lang|kn|ಸ್ವರ}} ([[സ്വരം|സ്വര]]), {{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} ([[വ്യഞ്ജനം|വ്യഞ്ജന]]), {{lang|kn|ಯೋಗವಾಹಕ}} (യോഗവാഹക). വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ സഹജമായി ഒരു സ്വരശബ്ദം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സ്വരങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യമില്ലാത്തപ്പോൾ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്ന് കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತಕ್ಷರ}} ഒത്തക്ഷര)<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} രൂപപ്പെടുന്നു. അല്ലാത്തപക്ഷം ഓരോ അക്ഷരവും ഓരോ സ്വതന്ത്ര ശബ്ദത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി, കന്നഡ ലിപി ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ടാണ് എഴുതുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|412}} [[ഇന്ത്യയിലെ ഭാഷകൾ|ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിൽ]] [[തമിഴ്|തമിഴിന്]] തൊട്ടുപിന്നിലായി മുപ്പതിനായിരത്തിലധികം ശിലാശാസനങ്ങളും ചെപ്പേടുകളും കന്നഡ ലിപിയിൽ കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട് എന്നത് ഈ ഭാഷയുടെ ലിഖിതചരിത്രത്തിന്റെ അതിവിപുലമായ വ്യാപ്തിയെയും സമ്പന്നതയെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite book |last=Kamath |first=Suryanath U. |title=A Concise History of Karnataka: From Pre-historic Times to the Present |year=2001 |orig-year=1980 |publisher=Jupiter books |location=Bangalore |page=15 |oclc=7796041 |language=en}}</ref><ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|1}} == ചരിത്രം == [[File:Kanheri-brahmi.jpg|thumb|upright|right|[[കാനേരി ഗുഹകൾ|കാനേരി ഗുഹകളിലെ]] ബ്രാഹ്മി ലിപി]] കന്നഡ ലിപി ഏതാണ്ട് പത്താം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി#പഴയ കന്നഡ ലിപി|പഴയ കന്നഡ ലിപി]]യിൽ നിന്നാണ് രൂപംകൊണ്ടത്.<ref>{{cite book|last=Salomon|first=Richard|title=Indian Epigraphy: A Guide to the Study of Inscriptions in Sanskrit, Prakrit, and the other Indo-Aryan Languages|year=1998|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0195099843|pages=39-41}}</ref> പഴയ കന്നഡ ലിപി ക്രിസ്ത്വബ്ദം നാലാം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി]]യുടെ തുടർച്ച തന്നെയാണ്. ഈ പ്രാചീന ലിപി ക്രി.പൂ. മൂന്നാം ശതകത്തിൽ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപിയിൽ]] നിന്നാണ് വികസിച്ചത്. [[അശോക ചക്രവർത്തി]]യുടെ ശിലാലിഖിതങ്ങളിൽ ഇതിന്റെ ആദ്യകാല രൂപങ്ങൾ തിരിച്ചറിയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പിന്നീട് കല്യാണി ചാലൂക്യരുടെയും ഹോയ്സള രാജവംശത്തിന്റെയും കാലഘട്ടത്തിൽ (11-13 നൂറ്റാണ്ടുകൾ) കന്നഡ ലിപി ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരവും അലങ്കാരപൂർണ്ണവുമായ രൂപം കൈവരിച്ചു. ശിലാശാസനങ്ങൾ കൊത്തിവയ്ക്കാൻ പ്രധാനമായും മൃദുവായ [[മാക്കല്ല്|മാക്കല്ലുകൾ]] ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതിനാലാണ് അക്ഷരങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ വക്രതയും ഉരുണ്ട ആകൃതിയും ലഭിച്ചത്. പിൽക്കാലത്ത്, മൈസൂർ വൊഡയാർ രാജാക്കന്മാരുടെ ഭരണകാലത്ത് ഭരണപരമായ രേഖകളും ഭൂമി സംബന്ധമായ വിവരങ്ങളും സൂക്ഷിക്കാൻ '''മോഡി ലിപി''' വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. പേനയെടുക്കാതെ തുടർച്ചയായി എഴുതാൻ കഴിയുന്ന ഈ ലിപി, രേഖകൾ വേഗത്തിൽ എഴുതാനും രഹസ്യമായി സൂക്ഷിക്കാനും സഹായിച്ചിരുന്നു. പന്ത്രണ്ടും പതിമൂന്നും നൂറ്റാണ്ടുകളോടെയാണ് കന്നഡ ലിപിയും [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപിയും]] തമ്മിൽ പ്രകടമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ കണ്ടുതുടങ്ങിയത്.<ref>{{Cite book|last=Krishnamurti|first=Bhadriraju|title=The Dravidian Languages|publisher=Cambridge University Press|year=2003|isbn=978-0521771115|pages=78-79}}</ref> പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാർ|ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാരുടെ]], പ്രത്യേകിച്ച് ബാസൽ മിഷന്റെ കടന്നുവരവോടെയാണ് കന്നഡ ലിപി അച്ചടിയിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. 1817-ൽ വില്യം കെയറി ശ്രീരാമപുരത്ത്വെ ച്ച് അച്ചടിച്ച കന്നഡ വ്യാകരണ പുസ്തകമാണ് അച്ചടിക്കപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ കന്നഡ ഗ്രന്ഥം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite book|last=Kamath|first=Suryanath U.|title=A concise history of Karnataka: from pre-historic times to the present|year=2001|publisher=Jupiter books|location=Bangalore|oclc=7796041|pages=279–280}}</ref> റെവറന്റ് ഫെർഡിനാൻഡ് കിറ്റലിനെപ്പോലുള്ളവരുടെ സംഭാവനകൾ ആധുനിക കന്നഡ അച്ചടി ലിപിയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുന്നതിലും അക്ഷരങ്ങൾക്ക് ഇന്നത്തെ ഉരുണ്ട രൂപം കൈവരുന്നതിലും നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ചു. == വർണ്ണമാല == {{main|കന്നഡ അക്ഷരമാലെ}} {{further|അക്ഷരമാലെ}} കന്നഡ അക്ഷരമാലയിൽ (അല്ലെങ്കിൽ വർണ്ണമാലെ {{lang|kn|ವರ್ಣಮಾಲೆ}} ) പ്രധാനമായും [[സ്വരം|സ്വരങ്ങൾ]], [[വ്യഞ്ജനങ്ങൾ]], യോഗവാഹങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിച്ചിട്ടുള്ള 49 അടിസ്ഥാന അക്ഷരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/> മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് എഴുതുന്ന ഈ [[അബുഗിഡാ|അബുഗിഡാ ലിപിയിൽ]], വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പം [[സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ]] ചേർത്താണ് [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും]] [[വാക്ക്|വാക്കുകളും]] രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്. കന്നഡയിൽ അക്ഷരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കാൻ {{lang|kn|ಅಕ್ಷರ}} (അക്ഷര), {{lang|kn|ಅಕ್ಕರ}} (അക്കര), {{lang|kn|ವರ್ಣ}} (വർണ്ണ) എന്നീ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ദൃശ്യവും ശ്രാവ്യവുമായ പ്രതിനിധാനങ്ങൾ നൽകുന്നതിനായി ഓരോ അക്ഷരത്തിനും അതിൻ്റേതായ രൂപവും ({{lang|kn|ಆಕಾರ}} "ആകാര") ശബ്ദവും ({{lang|kn|ಶಬ್ದ}} "ശബ്ദ") ഉണ്ട്.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|5}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ [[കന്നഡ അക്ഷരമാലെ]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ}}}})<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10-13}}<ref name="UnicodeKannada">{{cite web |url=https://unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf |title=Kannada: Range: 0C80–0CFF |website=The Unicode Standard, Version 15.1 |publisher=Unicode, Inc. |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref><ref name="Unicode"/>{{rp|15}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ</span>]] <span style="color:#FFD300;">(<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಸ್ವರ}}}})</span> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അ]]|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ആ]]|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഇ]]|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഈ]]|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഉ]]|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഊ]]|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=ru}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[എ]]|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഏ]]|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഐ]]|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഒ]]|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഓ]]|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഔ]]|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അം]]|ch={{large|ಅಂ}}|ipa=am̃}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അഃ]]|ch={{large|ಅಃ}}|ipa=ah}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #വ്യഞ്ജനങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">വ്യഞ്ജനങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ವ್ಯಂಜನ}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch={{large|ಕ}}|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch={{large|ಖ}}|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch={{large|ಗ}}|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch={{large|ಘ}}|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch={{large|ಙ}}|ipa=ŋa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch={{large|ಚ}}|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch={{large|ಛ}}|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch={{large|ಜ}}|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch={{large|ಝ}}|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch={{large|ಞ}}|ipa=ɲa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch={{large|ಟ}}|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch={{large|ಠ}}|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch={{large|ಡ}}|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch={{large|ಢ}}|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch={{large|ಣ}}|ipa=ɳa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch={{large|ತ}}|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch={{large|ಥ}}|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch={{large|ದ}}|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch={{large|ಧ}}|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch={{large|ನ}}|ipa=n̪a}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch={{large|ಪ}}|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch={{large|ಫ}}|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch={{large|ಬ}}|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch={{large|ಭ}}|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch={{large|ಮ}}|ipa=ma}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #അക്കങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">അക്കങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಂಕಿಗಳು}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} == സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ == ആധുനിക കന്നഡയിൽ പതിമൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങളാണുള്ളത് ({{lang|kn|ಸ್ವರ}} സ്വര). കന്നഡ ലിപി ഒരു [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] വ്യവസ്ഥയാണ് പിന്തുടരുന്നത്; അതായത്, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം സ്വരം വരുമ്പോൾ അത് മറ്റൊരു അക്ഷരമായി എഴുതുന്നതിന് പകരം വ്യഞ്ജനത്തിനൊപ്പം ഒരു സ്വരചിഹ്നമായി ചേർക്കുന്നു. സംസ്കൃതത്തിലെ സ്വരങ്ങൾക്ക് സമാനമായി ഇപ്പോൾ അത്ര ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത മറ്റ് മൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ കൂടിയുണ്ട്. കന്നഡ ഭാഷയിൽ സ്വരങ്ങളുടെ ഉച്ചാരണദൈർഘ്യത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുള്ളതിനാൽ മറ്റ് [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലേതുപോലെ]] കന്നഡയിലും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾക്കും ദീർഘസ്വരങ്ങൾക്കുമായി പ്രത്യേക സ്വരചിഹ്നങ്ങളുണ്ട്. ചെറിയ ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ಹ್ರಸ್ವ}} ([[ഹ്രസ്വം|ഹ്രസ്വ]]) എന്നും നീണ്ട ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ದೀರ್ಘ}} ([[ദീർഘം|ദീർഘ]]) എന്നും വിളിക്കുന്നു.<ref name="Unicode">{{cite web |last=Srinatha Sastry |first=C. V. |title=UNICODE for Kannada, General Information & Description |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03068-kannada.pdf |website=UNICODE |access-date=2024-07-31}}</ref>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10}} ! rowspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|<span style="color:#FFD300;">ഉച്ചാരണസ്ഥാനം →</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മുൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മുൻ</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മധ്യ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[പിൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">പിൻ</span>]] |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[സംവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">സംവൃതം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഇ|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഈ|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഉ|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഊ|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[അർദ്ധവിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=എ|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഏ|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഒ|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[വിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">വിവൃതം</span>]] | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ആ|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} | colspan="2" | |} കന്നഡ ലിപിയിലെ മറ്റു സ്വരാക്ഷരങ്ങളെയും പ്രധാനമായും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾ, ദീർഘസ്വരങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിക്കാം. യോഗവാഹങ്ങൾ (അനുസ്വാരവും വിസർഗ്ഗവും) ഇതിനൊപ്പമാണ് പഠിക്കാറുള്ളത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ ദ്വിസ്വരം<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കൂട്ടക്ഷരം|<span style="color:#FFD300;">ദ്വിസ്വരം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഐ|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ സംസ്കൃത സ്വരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} ! rowspan="3"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|സംസ്കൃത<br>സ്വരങ്ങൾ ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=r}} | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൠ]]|ch={{large|ೠ}}|ipa=rː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |- | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഌ]]|ch={{large|ಌ}}|ipa=l|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൡ]]|ch={{large|ೡ}}|ipa=lː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=swara}} === യോഗവാഹം === ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് ''യോഗവാഹ'' (പകുതി സ്വരവും പകുതി വ്യഞ്ജനവും) അക്ഷരങ്ങളുണ്ട്. ഇവ ''അർദ്ധവിസർഗ്ഗം'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന മറ്റ് രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങളുമുണ്ട്.<ref name="L2/L2004">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2004/04364-n2860-kannada.pdf |title=Proposal to add Kannada characters Jihvamuliya and Upadhmaniya |last=Everson |first=Michael |date=2004-10-22 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref name="Kittel1903"/>{{rp|12-14}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ യോഗവാഹങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ചിഹ്നത്തിൻ്റെ രൂപം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch= ം|ml=ം}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch= ഃ|ml=ഃ}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ೱ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ೲ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ಅ (അ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch=ಅಂ|ml=[[അം]]}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch=ಅಃ|ml=[[അഃ]]}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ಅೱ|iso=h̤|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ಅೲ|iso=ḫ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ದ (ദ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|l=kn|top=ದ + ം|ch=ದಂ|ipa=/d̪am̃/}} |{{letter|l=kn|top=ದ + ഃ|ch=ದಃ|ipa=/d̪ah/}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೱ|ch=ದೱ| ipa=[x]|note={{noteTag|group=yoga|name=kh|ಕ (ക) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം k-ൽ നിന്നും kh-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೲ|ch=ದೲ| ipa=[ɸ]|note={{noteTag|group=yoga|name=ph|ಪ (പ) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം p-ൽ നിന്നും ph-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു (ഇംഗ്ലീഷിലെ ''fan'' ലെ ''f'' ന് സമാനമാണ്, എന്നാൽ ചുണ്ടുകൾ പല്ലിൽ മുട്ടുന്നില്ല).}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=yoga}} == സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}} {{further|സ്വരചിഹ്നം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ചേർത്തെഴുതുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങളെ '''സ്വര ചിഹ്നഗളു''' ({{lang|kn|ಸ್ವರ ಚಿಹ್ನೆಗಳು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. {{efn|[[സംസ്കൃതം|സംസ്‌കൃതത്തിൽ]] ഇവ ''മാത്രകൾ'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു.}}<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} സ്വതന്ത്രമായ നിലനിൽപ്പില്ലാത്ത ഈ ചിഹ്നങ്ങൾ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാറുള്ളൂ. യാതൊരു ചിഹ്നങ്ങളുമില്ലാത്ത വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിൽ ('''ഉദാ:''' {{lang|kn|ಕ}} /ക/) സ്വാഭാവികമായും 'അ' ({{lang|kn|ಅ}}) എന്ന സ്വരം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഒരു വ്യഞ്ജനത്തോടൊപ്പം മറ്റൊരു സ്വരചിഹ്നം ചേർക്കുമ്പോൾ, സ്വാഭാവികമായുള്ള ഈ 'അ' കാരം ഇല്ലാതാകുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸ್ವರಚಿಹ್ನ}})<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Nidamarthy2021">{{cite journal |last=Nidamarthy |first=Sushilkumar |date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |title=Analysis of Kannada script consonants, sub forms, vowels, signs and bring all consonants under "Perfect single consonant form" |journal=Shikshan Sanshodhan: Journal of Arts, Humanities and Social Sciences |volume=4 |issue=8 |pages=54–66 |issn=2581-6241 |url=https://shikshansanshodhan.researchculturesociety.org/wp-content/uploads/SS202108011.pdf |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|16}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಅ}}|tops=തലേക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{huge|-}}|note=/a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಆ}}|tops=ഇളിക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=ാ|ch={{huge|ಾ}}|note=/aː/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಇ}}|tops=ഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ി|ch={{huge|ಿ}}|note=/i/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಈ}}|tops=ദീർഘഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ീ|ch={{huge|ೀ}}|note=/iː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಉ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ു|ch={{huge|ು}}|note=/u/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಊ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ൂ|ch={{huge|ೂ}}|note=uː}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಋ}}|tops=വട്ടുസുളി|l=kn|s=knda|ml=ൃ|ch={{huge|ೃ}}|note=ṛ}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೠ}}}}|tops={{Color|grey|ൠ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൄ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೄ}}}}|note={{Color|grey|/ṛː/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಌ}}}}|tops={{Color|grey|ഌ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൢ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೢ}}}}|note={{Color|grey|/l/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೡ}}}}|tops={{Color|grey|ൡ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൣ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೣ}}}}|note={{Color|grey|/lː/}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಎ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=െ|ch={{huge|ೆ}}|note=/e/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಏ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=േ|ch={{huge|ೇ}}|note=/eː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಐ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൈ|ch={{huge|ೈ}}|note=/ai/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಒ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൊ|ch={{huge|ೊ}}|note=/o/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಓ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ോ|ch={{huge|ೋ}}|note=/oː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha|സ്വരങ്ങളുടെ ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നമാണ് ({{lang|kn|ೕ}}). സാധാരണമായി തനിയെ ഒരിക്കല്ലും എഴുതാറില്ല; പകരം കൂട്ടുചിഹ്നത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്നു.}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಔ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൌ|ch={{huge|ೌ}}|note=/au/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಂ}}}}|tops={{Color|blue|അനുസ്വാരം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ം}}|ch={{Color|blue|{{huge|ം}}}}|note={{Color|blue|/aṃ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಃ}}}}|tops={{Color|blue|വിസർഗ്ഗം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ഃ}}|ch={{Color|blue|{{huge|ഃ}}}}|note={{Color|blue|/aḥ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೱ}}}}|tops={{Color|grey|ജിഹ്വാമൂലീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೱ}}}}|note={{Color|grey|/h̤/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೲ}}}}|tops={{Color|grey|ഉപധ്മാനീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೲ}}}}|note={{Color|grey|/ḫ/}}}} |} <small>{{Legend|darkred|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|blue|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|grey| ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=swarachin}} മലയാളത്തിൽ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്തോ ('''ഉദാ:''' കെ, കേ, കൈ) ഇരുവശങ്ങളിലുമായോ ('''ഉദാ:''' കൊ, കോ) വരാറുണ്ട്. എന്നാൽ കന്നഡ ലിപിയിൽ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്ത് സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന പതിവില്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ചിഹ്നങ്ങളും അക്ഷരത്തിന് മുകളിലോ വലതുവശത്തോ ആണ് ചേർക്കുന്നത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} === സ്വരചിഹ്ന ആകൃതി === അക്കാദമിക കാഴ്ചപ്പാടുകൾ പ്രകാരം, കന്നഡയിലെ സ്വരചിഹ്നങ്ങളുടെ പേരുകൾ അവയുടെ ആകൃതിയുമായും അവ വരയ്ക്കുന്ന രീതിയുമായും അഗാധമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രധാനപ്പെട്ട സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} * '''തലേക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ತಲೆಕಟ್ಟು}}): അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മുകളിലുള്ള തിരശ്ചീനമായ വര. ഇത് അന്തർലീനമായ 'അ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''ഇളിക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ಇಳಿಕಟ್ಟು}}): 'ആ' എന്ന ദീർഘസ്വരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന താഴോട്ടുള്ള വര. * '''ഗുഡി''' ({{lang|kn|ಗುಡಿ}}): 'ഇ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊളുത്ത് അഥവാ ക്ഷേത്രാകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''കൊമ്പു''' ({{lang|kn|ಕೊಂಬು}}): 'ഉ', 'ഊ' ({{lang|kn|ು}}, {{lang|kn|ೂ}}) എന്നീ സ്വരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊമ്പിൻ്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം . ഇവ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചെറിയ വിടവോടെ അല്പം താഴെയായാണ് ചേർക്കുന്നത്. * '''വട്ടുസുളി''' ({{lang|kn|ವಟ್ಟುಸುಳಿ}}): 'ഋ' ({{lang|kn|ಋ}}) കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന വട്ടത്തിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''[[കന്നഡ ലിപി #അർക്കാവൊത്തു|അർക്കാവൊത്തു]]''' ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}): ഒരു വ്യഞ്ജനാക്ഷരത്തിന് ശേഷം 'ര' ചേരുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} '''കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ:''' കന്നഡയിൽ ചില സ്വരചിഹ്നങ്ങൾക്ക് രണ്ടു ഭാഗങ്ങളുണ്ട്. 'ഈ' ({{lang|kn|ೀ}}), 'ഏ' ({{lang|kn|ೇ}}), 'ഓ' ({{lang|kn|ೋ}}) എന്നിവയെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഹ്രസ്വസ്വരത്തിനൊപ്പം വലതുവശത്തായി ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നം ({{lang|kn|ೕ}}) കൂടി നൽകുന്നു. അതുപോലെ 'ഐ' ({{lang|kn|ೈ}}) കാരത്തിന് മുകളിലായി 'എ' കാരത്തിൻ്റെ ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೆ}}) താഴെ വലതുവശത്തായി മറ്റൊരു ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೖ}}) ചേർന്നാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്. === [[വിരാമം]] === {{lang|kn|ಕ್}} (ക്) എന്നതുപോലെ [[കന്നഡ ലിപി #ചില്ലക്ഷരം|സ്വരസഹായമില്ലാത്ത കേവല വ്യഞ്ജനത്തെ]] സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഒരു പ്രത്യേക ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഈ ചിഹ്നത്തെയും പ്രക്രിയയെയും '''ഹലന്ത''' ({{lang|kn|ಹಲಂತ}}) എന്നും, അങ്ങനെ രൂപപ്പെടുന്ന അക്ഷരത്തെ '''അർദ്ധാക്ഷര''' ({{lang|kn|ಅರ್ಧಾಕ್ಷರ}}) എന്നും വിളിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അർദ്ധാക്ഷരങ്ങൾ |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ഹലന്ത|top=ಹಲಂತ|l=kn|s=knda|ml=്|ch={{huge| ್ }}|note=/ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ക + ്|top=(ಕ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ക്|ch={{huge|ಕ್}}|note=/kə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ത + ്|top=(ತ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ത്|ch={{huge|ತ್}}|note=/t̪ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=പ + ്|top=(ಪ + ್)|l=kn|s=knda|ml=പ്|ch={{huge|ಪ್}}|note=/pə̆/}} |} === കഗുണിത === കന്നഡയിലെ എഴുത്തുരീതിയിൽ അക്ഷരങ്ങളും സ്വരങ്ങളും ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളെ {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}} (കഗുണിത) എന്ന് വിളിക്കുന്നെ.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|17-19}} വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളും സ്വരചിഹ്നങ്ങളും സംയോജിച്ചാണ് ഇവയുണ്ടാകുന്നത്. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:80%" | <small>കന്നഡ കഗുണിത (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}})</small><ref name="Zydenbos2020">{{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |date=2020 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |title=A Manual of Modern Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992 |publisher=CrossAsia |location=Heidelberg |isbn=978-3-946742-82-1 |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|8-9}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|18-19}}<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅ}}<br><small>([[അ|<span style="color: white;">അ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಆ}}<br><small>([[ആ|<span style="color: white;">ആ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಇ}}<br><small>([[ഇ|<span style="color: white;">ഇ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಈ}}<br><small>([[ഈ|<span style="color: white;">ഈ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಉ}}<br><small>([[ഉ|<span style="color: white;">ഉ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಊ}}<br><small>([[ഊ|<span style="color: white;">ഊ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಋ}}<br><small>([[ഋ|<span style="color: white;">ഋ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೠ}}<br><small>([[ൠ|<span style="color: white;">ൠ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಎ}}<br><small>([[എ|<span style="color: white;">എ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಏ}}<br><small>([[ഏ|<span style="color: white;">ഏ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಐ}}<br><small>([[ഐ|<span style="color: white;">ഐ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಒ}}<br><small>([[ഒ|<span style="color: white;">ഒ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಓ}}<br><small>([[ഓ|<span style="color: white;">ഓ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಔ}}<br><small>([[ഔ|<span style="color: white;">ഔ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಂ}}<br><small>([[അം|<span style="color: white;">അം</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಃ}}<br><small>([[അഃ|<span style="color: white;">അഃ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn| ್ }}<br><small>([[്|<span style="color: white;">്</span>]])</small> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಕ}}<br><small>(ക)</small> |{{lang|kn|ಕಾ}} |{{lang|kn|ಕಿ}} |{{lang|kn|ಕೀ}} |{{lang|kn|ಕು}} |{{lang|kn|ಕೂ}} |{{lang|kn|ಕೃ}} |{{lang|kn|ಕೄ}} |{{lang|kn|ಕೆ}} |{{lang|kn|ಕೇ}} |{{lang|kn|ಕೈ}} |{{lang|kn|ಕೊ}} |{{lang|kn|ಕೋ}} |{{lang|kn|ಕೌ}} |{{lang|kn|ಕಂ}} |{{lang|kn|ಕಃ}} |{{lang|kn|ಕ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಖ}}<br><small>(ഖ)</small> |{{lang|kn|ಖಾ}} |{{lang|kn|ಖಿ}} |{{lang|kn|ಖೀ}} |{{lang|kn|ಖು}} |{{lang|kn|ಖೂ}} |{{lang|kn|ಖೃ}} |{{lang|kn|ಖೄ}} |{{lang|kn|ಖೆ}} |{{lang|kn|ಖೇ}} |{{lang|kn|ಖೈ}} |{{lang|kn|ಖೊ}} |{{lang|kn|ಖೋ}} |{{lang|kn|ಖೌ}} |{{lang|kn|ಖಂ}} |{{lang|kn|ಖಃ}} |{{lang|kn|ಖ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಗ}}<br><small>(ഗ)</small> |{{lang|kn|ಗಾ}} |{{lang|kn|ಗಿ}} |{{lang|kn|ಗೀ}} |{{lang|kn|ಗು}} |{{lang|kn|ಗೂ}} |{{lang|kn|ಗೃ}} |{{lang|kn|ಗೄ}} |{{lang|kn|ಗೆ}} |{{lang|kn|ಗೇ}} |{{lang|kn|ಗೈ}} |{{lang|kn|ಗೊ}} |{{lang|kn|ಗೋ}} |{{lang|kn|ಗೌ}} |{{lang|kn|ಗಂ}} |{{lang|kn|ಗಃ}} |{{lang|kn|ಗ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಘ}}<br><small>(ഘ)</small> |{{lang|kn|ಘಾ}} |{{lang|kn|ಘಿ}} |{{lang|kn|ಘೀ}} |{{lang|kn|ಘು}} |{{lang|kn|ಘೂ}} |{{lang|kn|ಘೃ}} |{{lang|kn|ಘೄ}} |{{lang|kn|ಘೆ}} |{{lang|kn|ಘೇ}} |{{lang|kn|ಘೈ}} |{{lang|kn|ಘೊ}} |{{lang|kn|ಘೋ}} |{{lang|kn|ಘೌ}} |{{lang|kn|ಘಂ}} |{{lang|kn|ಘಃ}} |{{lang|kn|ಘ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಙ}}<br><small>(ങ)</small> |{{lang|kn|ಙಾ}} |{{lang|kn|ಙಿ}} |{{lang|kn|ಙೀ}} |{{lang|kn|ಙು}} |{{lang|kn|ಙೂ}} |{{lang|kn|ಙೃ}} |{{lang|kn|ಙೄ}} |{{lang|kn|ಙೆ}} |{{lang|kn|ಙೇ}} |{{lang|kn|ಙೈ}} |{{lang|kn|ಙೊ}} |{{lang|kn|ಙೋ}} |{{lang|kn|ಙೌ}} |{{lang|kn|ಙಂ}} |{{lang|kn|ಙಃ}} |{{lang|kn|ಙ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಚ}}<br><small>(ച)</small> |{{lang|kn|ಚಾ}} |{{lang|kn|ಚಿ}} |{{lang|kn|ಚೀ}} |{{lang|kn|ಚು}} |{{lang|kn|ಚೂ}} |{{lang|kn|ಚೃ}} |{{lang|kn|ಚೄ}} |{{lang|kn|ಚೆ}} |{{lang|kn|ಚೇ}} |{{lang|kn|ಚೈ}} |{{lang|kn|ಚೊ}} |{{lang|kn|ಚೋ}} |{{lang|kn|ಚೌ}} |{{lang|kn|ಚಂ}} |{{lang|kn|ಚಃ}} |{{lang|kn|ಚ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಛ}}<br><small>(ഛ)</small> |{{lang|kn|ಛಾ}} |{{lang|kn|ಛಿ}} |{{lang|kn|ಛೀ}} |{{lang|kn|ಛು}} |{{lang|kn|ಛೂ}} |{{lang|kn|ಛೃ}} |{{lang|kn|ಛೄ}} |{{lang|kn|ಛೆ}} |{{lang|kn|ಛೇ}} |{{lang|kn|ಛೈ}} |{{lang|kn|ಛೊ}} |{{lang|kn|ಛೋ}} |{{lang|kn|ಛೌ}} |{{lang|kn|ಛಂ}} |{{lang|kn|ಛಃ}} |{{lang|kn|ಛ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಜ}}<br><small>(ജ)</small> |{{lang|kn|ಜಾ}} |{{lang|kn|ಜಿ}} |{{lang|kn|ಜೀ}} |{{lang|kn|ಜು}} |{{lang|kn|ಜೂ}} |{{lang|kn|ಜೃ}} |{{lang|kn|ಜೄ}} |{{lang|kn|ಜೆ}} |{{lang|kn|ಜೇ}} |{{lang|kn|ಜೈ}} |{{lang|kn|ಜೊ}} |{{lang|kn|ಜೋ}} |{{lang|kn|ಜೌ}} |{{lang|kn|ಜಂ}} |{{lang|kn|ಜಃ}} |{{lang|kn|ಜ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಝ}}<br><small>(ഝ)</small> |{{lang|kn|ಝಾ}} |{{lang|kn|ಝಿ}} |{{lang|kn|ಝೀ}} |{{lang|kn|ಝು}} |{{lang|kn|ಝೂ}} |{{lang|kn|ಝೃ}} |{{lang|kn|ಝೄ}} |{{lang|kn|ಝೆ}} |{{lang|kn|ಝೇ}} |{{lang|kn|ಝೈ}} |{{lang|kn|ಝೊ}} |{{lang|kn|ಝೋ}} |{{lang|kn|ಝೌ}} |{{lang|kn|ಝಂ}} |{{lang|kn|ಝಃ}} |{{lang|kn|ಝ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಞ}}<br><small>(ഞ)</small> |{{lang|kn|ಞಾ}} |{{lang|kn|ಞಿ}} |{{lang|kn|ಞೀ}} |{{lang|kn|ಞು}} |{{lang|kn|ಞೂ}} |{{lang|kn|ಞೃ}} |{{lang|kn|ಞೄ}} |{{lang|kn|ಞೆ}} |{{lang|kn|ಞೇ}} |{{lang|kn|ಞೈ}} |{{lang|kn|ಞೊ}} |{{lang|kn|ಞೋ}} |{{lang|kn|ಞೌ}} |{{lang|kn|ಞಂ}} |{{lang|kn|ಞಃ}} |{{lang|kn|ಞ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಟ}}<br><small>(ട)</small> |{{lang|kn|ಟಾ}} |{{lang|kn|ಟಿ}} |{{lang|kn|ಟೀ}} |{{lang|kn|ಟು}} |{{lang|kn|ಟೂ}} |{{lang|kn|ಟೃ}} |{{lang|kn|ಟೄ}} |{{lang|kn|ಟೆ}} |{{lang|kn|ಟೇ}} |{{lang|kn|ಟೈ}} |{{lang|kn|ಟೊ}} |{{lang|kn|ಟೋ}} |{{lang|kn|ಟೌ}} |{{lang|kn|ಟಂ}} |{{lang|kn|ಟಃ}} |{{lang|kn|ಟ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಠ}}<br><small>(ഠ)</small> |{{lang|kn|ಠಾ}} |{{lang|kn|ಠಿ}} |{{lang|kn|ಠೀ}} |{{lang|kn|ಠು}} |{{lang|kn|ಠೂ}} |{{lang|kn|ಠೃ}} |{{lang|kn|ಠೄ}} |{{lang|kn|ಠೆ}} |{{lang|kn|ಠೇ}} |{{lang|kn|ಠೈ}} |{{lang|kn|ಠೊ}} |{{lang|kn|ಠೋ}} |{{lang|kn|ಠೌ}} |{{lang|kn|ಠಂ}} |{{lang|kn|ಠಃ}} |{{lang|kn|ಠ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಡ}}<br><small>(ഡ)</small> |{{lang|kn|ಡಾ}} |{{lang|kn|ಡಿ}} |{{lang|kn|ಡೀ}} |{{lang|kn|ಡು}} |{{lang|kn|ಡೂ}} |{{lang|kn|ಡೃ}} |{{lang|kn|ಡೄ}} |{{lang|kn|ಡೆ}} |{{lang|kn|ಡೇ}} |{{lang|kn|ಡೈ}} |{{lang|kn|ಡೊ}} |{{lang|kn|ಡೋ}} |{{lang|kn|ಡೌ}} |{{lang|kn|ಡಂ}} |{{lang|kn|ಡಃ}} |{{lang|kn|ಡ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಢ}}<br><small>(ഢ)</small> |{{lang|kn|ಢಾ}} |{{lang|kn|ಢಿ}} |{{lang|kn|ಢೀ}} |{{lang|kn|ಢು}} |{{lang|kn|ಢೂ}} |{{lang|kn|ಢೃ}} |{{lang|kn|ಢೄ}} |{{lang|kn|ಢೆ}} |{{lang|kn|ಢೇ}} |{{lang|kn|ಢೈ}} |{{lang|kn|ಢೊ}} |{{lang|kn|ಢೋ}} |{{lang|kn|ಢೌ}} |{{lang|kn|ಢಂ}} |{{lang|kn|ಢಃ}} |{{lang|kn|ಢ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಣ}}<br><small>(ണ)</small> |{{lang|kn|ಣಾ}} |{{lang|kn|ಣಿ}} |{{lang|kn|ಣೀ}} |{{lang|kn|ಣು}} |{{lang|kn|ಣೂ}} |{{lang|kn|ಣೃ}} |{{lang|kn|ಣೄ}} |{{lang|kn|ಣೆ}} |{{lang|kn|ಣೇ}} |{{lang|kn|ಣೈ}} |{{lang|kn|ಣೊ}} |{{lang|kn|ಣೋ}} |{{lang|kn|ಣೌ}} |{{lang|kn|ಣಂ}} |{{lang|kn|ಣಃ}} |{{lang|kn|ಣ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ತ}}<br><small>(ത)</small> |{{lang|kn|ತಾ}} |{{lang|kn|ತಿ}} |{{lang|kn|ತೀ}} |{{lang|kn|ತು}} |{{lang|kn|ತೂ}} |{{lang|kn|ತೃ}} |{{lang|kn|ತೄ}} |{{lang|kn|ತೆ}} |{{lang|kn|ತೇ}} |{{lang|kn|ತೈ}} |{{lang|kn|ತೊ}} |{{lang|kn|ತೋ}} |{{lang|kn|ತೌ}} |{{lang|kn|ತಂ}} |{{lang|kn|ತಃ}} |{{lang|kn|ತ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಥ}}<br><small>(ഥ)</small> |{{lang|kn|ಥಾ}} |{{lang|kn|ಥಿ}} |{{lang|kn|ಥೀ}} |{{lang|kn|ಥು}} |{{lang|kn|ಥೂ}} |{{lang|kn|ಥೃ}} |{{lang|kn|ಥೄ}} |{{lang|kn|ಥೆ}} |{{lang|kn|ಥೇ}} |{{lang|kn|ಥೈ}} |{{lang|kn|ಥೊ}} |{{lang|kn|ಥೋ}} |{{lang|kn|ಥೌ}} |{{lang|kn|ಥಂ}} |{{lang|kn|ಥಃ}} |{{lang|kn|ಥ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ದ}}<br><small>(ദ)</small> |{{lang|kn|ದಾ}} |{{lang|kn|ದಿ}} |{{lang|kn|ದೀ}} |{{lang|kn|ದು}} |{{lang|kn|ದೂ}} |{{lang|kn|ದೃ}} |{{lang|kn|ದೄ}} |{{lang|kn|ದೆ}} |{{lang|kn|ದೇ}} |{{lang|kn|ದೈ}} |{{lang|kn|ದೊ}} |{{lang|kn|ದೋ}} |{{lang|kn|ದೌ}} |{{lang|kn|ದಂ}} |{{lang|kn|ದಃ}} |{{lang|kn|ದ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಧ}}<br><small>(ധ)</small> |{{lang|kn|ಧಾ}} |{{lang|kn|ಧಿ}} |{{lang|kn|ಧೀ}} |{{lang|kn|ಧು}} |{{lang|kn|ಧೂ}} |{{lang|kn|ಧೃ}} |{{lang|kn|ಧೄ}} |{{lang|kn|ಧೆ}} |{{lang|kn|ಧೇ}} |{{lang|kn|ಧೈ}} |{{lang|kn|ಧೊ}} |{{lang|kn|ಧೋ}} |{{lang|kn|ಧೌ}} |{{lang|kn|ಧಂ}} |{{lang|kn|ಧಃ}} |{{lang|kn|ಧ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ನ}}<br><small>(ന)</small> |{{lang|kn|ನಾ}} |{{lang|kn|ನಿ}} |{{lang|kn|ನೀ}} |{{lang|kn|ನು}} |{{lang|kn|ನೂ}} |{{lang|kn|ನೃ}} |{{lang|kn|ನೄ}} |{{lang|kn|ನೆ}} |{{lang|kn|ನೇ}} |{{lang|kn|ನೈ}} |{{lang|kn|ನೊ}} |{{lang|kn|ನೋ}} |{{lang|kn|ನೌ}} |{{lang|kn|ನಂ}} |{{lang|kn|ನಃ}} |{{lang|kn|ನ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಪ}}<br><small>(പ)</small> |{{lang|kn|ಪಾ}} |{{lang|kn|ಪಿ}} |{{lang|kn|ಪೀ}} |{{lang|kn|ಪು}} |{{lang|kn|ಪೂ}} |{{lang|kn|ಪೃ}} |{{lang|kn|ಪೄ}} |{{lang|kn|ಪೆ}} |{{lang|kn|ಪೇ}} |{{lang|kn|ಪೈ}} |{{lang|kn|ಪೊ}} |{{lang|kn|ಪೋ}} |{{lang|kn|ಪೌ}} |{{lang|kn|ಪಂ}} |{{lang|kn|ಪಃ}} |{{lang|kn|ಪ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಫ}}<br><small>(ഫ)</small> |{{lang|kn|ಫಾ}} |{{lang|kn|ಫಿ}} |{{lang|kn|ಫೀ}} |{{lang|kn|ಫು}} |{{lang|kn|ಫೂ}} |{{lang|kn|ಫೃ}} |{{lang|kn|ಫೄ}} |{{lang|kn|ಫೆ}} |{{lang|kn|ಫೇ}} |{{lang|kn|ಫೈ}} |{{lang|kn|ಫೊ}} |{{lang|kn|ಫೋ}} |{{lang|kn|ಫೌ}} |{{lang|kn|ಫಂ}} |{{lang|kn|ಫಃ}} |{{lang|kn|ಫ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಬ}}<br><small>(ബ)</small> |{{lang|kn|ಬಾ}} |{{lang|kn|ಬಿ}} |{{lang|kn|ಬೀ}} |{{lang|kn|ಬು}} |{{lang|kn|ಬೂ}} |{{lang|kn|ಬೃ}} |{{lang|kn|ಬೄ}} |{{lang|kn|ಬೆ}} |{{lang|kn|ಬೇ}} |{{lang|kn|ಬೈ}} |{{lang|kn|ಬೊ}} |{{lang|kn|ಬೋ}} |{{lang|kn|ಬೌ}} |{{lang|kn|ಬಂ}} |{{lang|kn|ಬಃ}} |{{lang|kn|ಬ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಭ}}<br><small>(ഭ)</small> |{{lang|kn|ಭಾ}} |{{lang|kn|ಭಿ}} |{{lang|kn|ಭೀ}} |{{lang|kn|ಭು}} |{{lang|kn|ಭೂ}} |{{lang|kn|ಭೃ}} |{{lang|kn|ಭೄ}} |{{lang|kn|ಭೆ}} |{{lang|kn|ಭೇ}} |{{lang|kn|ಭೈ}} |{{lang|kn|ಭೊ}} |{{lang|kn|ಭೋ}} |{{lang|kn|ಭೌ}} |{{lang|kn|ಭಂ}} |{{lang|kn|ಭಃ}} |{{lang|kn|ಭ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಮ}}<br><small>(മ)</small> |{{lang|kn|ಮಾ}} |{{lang|kn|ಮಿ}} |{{lang|kn|ಮೀ}} |{{lang|kn|ಮು}} |{{lang|kn|ಮೂ}} |{{lang|kn|ಮೃ}} |{{lang|kn|ಮೄ}} |{{lang|kn|ಮೆ}} |{{lang|kn|ಮೇ}} |{{lang|kn|ಮೈ}} |{{lang|kn|ಮೊ}} |{{lang|kn|ಮೋ}} |{{lang|kn|ಮೌ}} |{{lang|kn|ಮಂ}} |{{lang|kn|ಮಃ}} |{{lang|kn|ಮ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಯ}}<br><small>(യ)</small> |{{lang|kn|ಯಾ}} |{{lang|kn|ಯಿ}} |{{lang|kn|ಯೀ}} |{{lang|kn|ಯು}} |{{lang|kn|ಯೂ}} |{{lang|kn|ಯೃ}} |{{lang|kn|ಯೄ}} |{{lang|kn|ಯೆ}} |{{lang|kn|ಯೇ}} |{{lang|kn|ಯೈ}} |{{lang|kn|ಯೊ}} |{{lang|kn|ಯೋ}} |{{lang|kn|ಯೌ}} |{{lang|kn|ಯಂ}} |{{lang|kn|ಯಃ}} |{{lang|kn|ಯ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ರ}}<br><small>(ര)</small> |{{lang|kn|ರಾ}} |{{lang|kn|ರಿ}} |{{lang|kn|ರೀ}} |{{lang|kn|ರು}} |{{lang|kn|ರೂ}} |{{lang|kn|ರೃ}} |{{lang|kn|ರೄ}} |{{lang|kn|ರೆ}} |{{lang|kn|ರೇ}} |{{lang|kn|ರೈ}} |{{lang|kn|ರೊ}} |{{lang|kn|ರೋ}} |{{lang|kn|ರೌ}} |{{lang|kn|ರಂ}} |{{lang|kn|ರಃ}} |{{lang|kn|ರ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಱ}}<br><small>(റ)</small> |{{lang|kn|ಱಾ}} |{{lang|kn|ಱಿ}} |{{lang|kn|ಱೀ}} |{{lang|kn|ಱು}} |{{lang|kn|ಱೂ}} |{{lang|kn|ಱೃ}} |{{lang|kn|ಱೄ}} |{{lang|kn|ಱೆ}} |{{lang|kn|ಱೇ}} |{{lang|kn|ಱೈ}} |{{lang|kn|ಱೊ}} |{{lang|kn|ಱೋ}} |{{lang|kn|ಱೌ}} |{{lang|kn|ಱಂ}} |{{lang|kn|ಱಃ}} |{{lang|kn|ಱ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಲ}}<br><small>(ല)</small> |{{lang|kn|ಲಾ}} |{{lang|kn|ಲಿ}} |{{lang|kn|ಲೀ}} |{{lang|kn|ಲು}} |{{lang|kn|ಲೂ}} |{{lang|kn|ಲೃ}} |{{lang|kn|ಲೄ}} |{{lang|kn|ಲೆ}} |{{lang|kn|ಲೇ}} |{{lang|kn|ಲೈ}} |{{lang|kn|ಲೊ}} |{{lang|kn|ಲೋ}} |{{lang|kn|ಲೌ}} |{{lang|kn|ಲಂ}} |{{lang|kn|ಲಃ}} |{{lang|kn|ಲ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ವ}}<br><small>(വ)</small> |{{lang|kn|ವಾ}} |{{lang|kn|ವಿ}} |{{lang|kn|ವೀ}} |{{lang|kn|ವು}} |{{lang|kn|ವೂ}} |{{lang|kn|ವೃ}} |{{lang|kn|ವೄ}} |{{lang|kn|ವೆ}} |{{lang|kn|ವೇ}} |{{lang|kn|ವೈ}} |{{lang|kn|ವೊ}} |{{lang|kn|ವೋ}} |{{lang|kn|ವೌ}} |{{lang|kn|ವಂ}} |{{lang|kn|ವಃ}} |{{lang|kn|ವ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಶ}}<br><small>(ശ)</small> |{{lang|kn|ಶಾ}} |{{lang|kn|ಶಿ}} |{{lang|kn|ಶೀ}} |{{lang|kn|ಶು}} |{{lang|kn|ಶೂ}} |{{lang|kn|ಶೃ}} |{{lang|kn|ಶೄ}} |{{lang|kn|ಶೆ}} |{{lang|kn|ಶೇ}} |{{lang|kn|ಶೈ}} |{{lang|kn|ಶೊ}} |{{lang|kn|ಶೋ}} |{{lang|kn|ಶೌ}} |{{lang|kn|ಶಂ}} |{{lang|kn|ಶಃ}} |{{lang|kn|ಶ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಷ}}<br><small>(ഷ)</small> |{{lang|kn|ಷಾ}} |{{lang|kn|ಷಿ}} |{{lang|kn|ಷೀ}} |{{lang|kn|ಷು}} |{{lang|kn|ಷೂ}} |{{lang|kn|ಷೃ}} |{{lang|kn|ಷೄ}} |{{lang|kn|ಷೆ}} |{{lang|kn|ಷೇ}} |{{lang|kn|ಷೈ}} |{{lang|kn|ಷೊ}} |{{lang|kn|ಷೋ}} |{{lang|kn|ಷೌ}} |{{lang|kn|ಷಂ}} |{{lang|kn|ಷಃ}} |{{lang|kn|ಷ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಸ}}<br><small>(സ)</small> |{{lang|kn|ಸಾ}} |{{lang|kn|ಸಿ}} |{{lang|kn|ಸೀ}} |{{lang|kn|ಸು}} |{{lang|kn|ಸೂ}} |{{lang|kn|ಸೃ}} |{{lang|kn|ಸೄ}} |{{lang|kn|ಸೆ}} |{{lang|kn|ಸೇ}} |{{lang|kn|ಸೈ}} |{{lang|kn|ಸೊ}} |{{lang|kn|ಸೋ}} |{{lang|kn|ಸೌ}} |{{lang|kn|ಸಂ}} |{{lang|kn|ಸಃ}} |{{lang|kn|ಸ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಹ}}<br><small>(ഹ)</small> |{{lang|kn|ಹಾ}} |{{lang|kn|ಹಿ}} |{{lang|kn|ಹೀ}} |{{lang|kn|ಹು}} |{{lang|kn|ಹೂ}} |{{lang|kn|ಹೃ}} |{{lang|kn|ಹೄ}} |{{lang|kn|ಹೆ}} |{{lang|kn|ಹೇ}} |{{lang|kn|ಹೈ}} |{{lang|kn|ಹೊ}} |{{lang|kn|ಹೋ}} |{{lang|kn|ಹೌ}} |{{lang|kn|ಹಂ}} |{{lang|kn|ಹಃ}} |{{lang|kn|ಹ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಳ}}<br><small>(ള)</small> |{{lang|kn|ಳಾ}} |{{lang|kn|ಳಿ}} |{{lang|kn|ಳೀ}} |{{lang|kn|ಳು}} |{{lang|kn|ಳೂ}} |{{lang|kn|ಳೃ}} |{{lang|kn|ಳೄ}} |{{lang|kn|ಳೆ}} |{{lang|kn|ಳೇ}} |{{lang|kn|ಳೈ}} |{{lang|kn|ಳೊ}} |{{lang|kn|ಳೋ}} |{{lang|kn|ಳೌ}} |{{lang|kn|ಳಂ}} |{{lang|kn|ಳಃ}} |{{lang|kn|ಳ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೞ}}<br><small>(ഴ)</small> |{{lang|kn|ೞಾ}} |{{lang|kn|ೞಿ}} |{{lang|kn|ೞೀ}} |{{lang|kn|ೞು}} |{{lang|kn|ೞೂ}} |{{lang|kn|ೞೃ}} |{{lang|kn|ೞೄ}} |{{lang|kn|ೞೆ}} |{{lang|kn|ೞೇ}} |{{lang|kn|ೞೈ}} |{{lang|kn|ೞೊ}} |{{lang|kn|ೞೋ}} |{{lang|kn|ೞೌ}} |{{lang|kn|ೞಂ}} |{{lang|kn|ೞಃ}} |{{lang|kn|ೞ್}} |} {{Sticky table end}} == വ്യഞ്ജനങ്ങൾ == കന്നഡയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ ({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} വ്യഞ്ജന) പ്രധാനമായും '''വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും '''അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും രണ്ടായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു. === വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === നാവ് വായുടെ ഏതു ഭാഗത്താണ് സ്പർശിക്കുന്നത് എന്നതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള [[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|ഉച്ചാരണസ്ഥാനങ്ങൾ]] അനുസരിച്ചാണ് വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങളെ വിവിധ വർഗ്ഗങ്ങളായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നത്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}}<ref name="UnicodeKannada"/> ! style="background:darkred;"|[[അഘോഷം|<span style="color:#FFD300;">അഘോഷം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അനുനാസികം|<span style="color:#FFD300;">അനുനാസികം</span>]] |- ! style="background:darkred;"|[[കണ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">കണ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch=ಕ|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch=ಖ|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch=ಗ|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch=ಘ|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch=ಙ|ipa=ŋa}} |- ! style="background:darkred;"|[[താലവ്യം|<span style="color:#FFD300;">താലവ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch=ಚ|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch=ಛ|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch=ಜ|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch=ಝ|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch=ಞ|ipa=ɲad}} |- ! style="background:darkred;"|[[മൂർദ്ധന്യം|<span style="color:#FFD300;">മൂർദ്ധന്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch=ಟ|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch=ಠ|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch=ಡ|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch=ಢ|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch=ಣ|ipa=ɳa}} |- ! style="background:darkred;"|[[ദന്ത്യം|<span style="color:#FFD300;">ദന്ത്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch=ತ|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch=ಥ|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch=ದ|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch=ಧ|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch=ನ|ipa=n̪a}} |- ! style="background:darkred;"|[[ഓഷ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">ഓഷ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch=ಪ|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch=ಫ|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch=ಬ|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch=ಭ|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch=ಮ|ipa=ma}} |} === അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === മേൽപ്പറഞ്ഞ വർഗ്ഗീകരണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത വ്യഞ്ജനങ്ങളാണിവ: {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{large|ಱ}}|ipa=r|note={{noteTag|group=awargya|name=yardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ರ (ര) ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{large|ೞ}}|ipa=ɻa|note={{noteTag|group=awargya|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ಳ (ള) ഉപയോഗിക്കുന്നു. എന്നാൽ ബഡഗ ഭാഷ എഴുതാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{large|ೝ}}|ipa=ṉ|note={{noteTag|group=awargya|name=mardha|ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ ഉപയോഗത്തിലില്ല}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=awargya}} === ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ === ==== ചില്ലക്ഷരം ==== [[File:Kannada-archaic-n.png|thumb|100px|alt=Archaic n in Kannada script .|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ൻ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പഴയ രൂപം.]] കന്നഡ ലിപിയിൽ സ്വരസഹായം കൂടാതെ ഉച്ചരിക്കാവുന്ന ഏക [[ചില്ലക്ഷരം|ചില്ലക്ഷരമാണ്]] 'ൻ' ({{lang|kn|ೝ}}). '''നകാര പൊള്ളു''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು}}) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ അക്ഷരം പഴയ കന്നഡ കൃതികളിൽ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. 1980-കൾ വരെ ദക്ഷിണ കർണാടകയിലെ തീരദേശ മേഖലകളിൽ നിലനിന്നിരുന്ന ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ മുഖ്യധാരാ കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല. <ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20228r-kannada-nakaara-pollu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Nakaara Pollu |last=Srinidhi |first=A. |last2=Sreedatta |first2=A. |date=2021-01-07 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(നകാര പൊള്ളു)|tops=ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ೝ}}|ipa=ṉ}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ന + ്)|tops=ನ + ್|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ನ್}}|ipa=ṉ}} |} നിലവിൽ ഇതിനുപകരം {{lang|kn|ನ್}} (ന + വിരാമം) ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യം പരിഗണിച്ച് [[യൂണികോഡ്|യൂണികോഡ് 14.0]] പതിപ്പിൽ ഈ അക്ഷരത്തെ ഔദ്യോഗികമായി ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21016r-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #166 January 2021 on Script Proposals |publisher=Unicode Script Ad Hoc Group |date=2021-01-14 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ==== മൂർദ്ധന്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ==== പഴയ കന്നഡ സാഹിത്യത്തിൽ ആധുനിക മലയാളത്തിലെയും തമിഴിലെയും 'റ', 'ഴ' എന്നീ ഉച്ചാരണങ്ങൾക്ക് സമാനമായ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ നിലനിന്നിരുന്നു.<ref name="kannada literature">{{cite book |last=Rice |first=Edward P. |title=A History of Kanarese Literature |year=1921 |publisher=Oxford University Press |location=London |url=https://ignca.gov.in/Asi_data/21416.pdf|language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|14–15}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{huge|ಱ}}|ipa=r}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{huge|ೞ}}|ipa=ɻa}} |} [[File:Halmidi inscription10.png|thumb|right|[[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം|ഹൽമിഡി ശിലാശാസനത്തിൻ്റെ]] ലിഖിതങ്ങൾ]] ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. [[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ ഈ ലിഖിതത്തിലെ 8-10 വരികളിൽ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിൽ വൽക്കരിക്കുമ്പോൾ ഈ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കാണാം:<ref name="halmidi"/> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} ഇവ യഥാക്രമം 12-18 നൂറ്റാണ്ടുകളോടെ ഉപയോഗത്തിൽനിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമാവുകയും, പകരം {{lang|kn|ರ}} (ര), {{lang|kn|ಳ}} (ള) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ പ്രചാരത്തിൽ വരികയും ചെയ്തു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|11}} എന്നിരുന്നാലും, [[ബഡഗ ഭാഷ]] എഴുതാൻ {{lang|kn|ೞ}} (ഴ) ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. == കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ}} {{further|കൂട്ടക്ഷരം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്ക്]] (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}} അധവാ '''സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''')<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കന്നഡയിൽ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ എഴുതുമ്പോൾ, ആദ്യത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും രണ്ടാമത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം ആദ്യത്തേതിൻ്റെ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചെറിയ രൂപത്തിൽ ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ ചെറിയ കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളെ കന്നഡയിൽ '''ഒത്തു''' ({{lang|kn|ಒತ್ತು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|416-417}}<ref name="Kittel1903">{{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://archive.org/details/agrammarkannada00kittgoog/page/n34/mode/2up}}</ref>{{rp|10-15}} === കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുടെ രൂപങ്ങൾ (ഒത്തുകൾ) === മിക്ക വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കും അവയുടെ മുകളിലെ വര (തലക്കട്ട്) ഒഴിവാക്കി ചെറിയ രൂപത്തിൽ താഴെ എഴുതുന്ന രീതിയാണുള്ളത്. എന്നാൽ ത ({{lang|kn|ತ}}), ന ({{lang|kn|ನ}}), മ ({{lang|kn|ಮ}}), യ ({{lang|kn|ಯ}}), ര ({{lang|kn|ರ}}), ല ({{lang|kn|ಲ}}), വ ({{lang|kn|ವ}}), ശ ({{lang|kn|ಶ}}), സ ({{lang|kn|ಸ}}) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് അവയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങളാണുള്ളത്.<ref>{{cite web |title=Kannada Alphabet - Pronunciation and Language |url=https://omniglot.com/writing/kannada.htm |website=Omniglot |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ ഒത്തുകൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತು}})<ref name="UnicodeKannada"/> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಕ}}|tops=ക-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ക|ch={{huge|◌್ಕ}}|ipa=/ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಖ}}|tops=ഖ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഖ|ch={{huge|◌್ಖ}}|ipa=/kʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಗ}}|tops=ഗ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഗ|ch={{huge|◌್ಗ}}|ipa=/ga/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಘ}}|tops=ഘ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഘ|ch={{huge|◌್ಘ}}|ipa=/gʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಙ}}|tops=ങ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ|ch={{huge|◌್ಙ}}|ipa=/ŋa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಚ}}|tops=ച-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ച|ch={{huge|◌್ಚ}}|ipa=/t͡ʃa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಛ}}|tops=ഛ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഛ|ch={{huge|◌್ಛ}}|ipa=/t͡ʃʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಜ}}|tops=ജ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ജ|ch={{huge|◌್ಜ}}|ipa=/d͡ʒa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಝ}}|tops=ഝ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഝ|ch={{huge|◌್ಝ}}|ipa=/d͡ʒʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಞ}}|tops=ഞ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഞ|ch={{huge|◌್ಞ}}|ipa=/ɲa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಟ}}|tops=ട-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ട|ch={{huge|◌್ಟ}}|ipa=/ʈa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಠ}}|tops=ഠ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഠ|ch={{huge|◌್ಠ}}|ipa=/ʈʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಡ}}|tops=ഡ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ|ch={{huge|◌್ಡ}}|ipa=/ɖa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಢ}}|tops=ഢ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഢ|ch={{huge|◌್ಢ}}|ipa=/ɖʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಣ}}|tops=ണ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ണ|ch={{huge|◌್ಣ}}|ipa=/ɳa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ತ}}|tops=ത-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ത|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ತ}}}}|ipa=/t̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಥ}}|tops=ഥ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഥ|ch={{huge|◌್ಥ}}|ipa=/t̪ʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ದ}}|tops=ദ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ദ|ch={{huge|◌್ದ}}|ipa=/d̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಧ}}|tops=ധ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ധ|ch={{huge|◌್ಧ}}|ipa=/d̪ʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ನ}}|tops=ന-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ന|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ನ}}}}|ipa=/n̪a/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಪ}}|tops=പ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>പ|ch={{huge|◌್ಪ}}|ipa=/pa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಫ}}|tops=ഫ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഫ|ch={{huge|◌್ಫ}}|ipa=/pʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಬ}}|tops=ബ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ബ|ch={{huge|◌್ಬ}}|ipa=/ba/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಭ}}|tops=ഭ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഭ|ch={{huge|◌್ಭ}}|ipa=/bʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಮ}}|tops=മ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>മ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಮ}}}}|ipa=/ma/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಯ}}|tops=യ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>യ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಯ}}}}|ipa=/ja/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ರ}}|tops=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ര|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ರ}}}}|ipa=/ra/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಲ}}|tops=ല-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ല|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಲ}}}}|ipa=/la/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ವ}}|tops=വ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>വ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ವ}}}}|ipa=/ʋa/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಶ}}|tops=ശ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ശ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಶ}}}}|ipa=/ʃa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಷ}}|tops=ഷ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ|ch={{huge|◌್ಷ}}|ipa=/ʂa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಸ}}|tops=സ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>സ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಸ}}}}|ipa=/sa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಹ}}|tops=ഹ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഹ|ch={{huge|◌್ಹ}}|ipa=/ha/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಳ}}|tops=ള-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ള|ch={{huge|◌್ಳ}}|ipa=/ɭa/}} | |} <small>{{Legend|blue|ഈ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഒത്തുകൾ വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങൾ}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=otha}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ [[പഴയ കന്നഡ]] ഒത്തുകൾ |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಱ}}|tops=റ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>റ|ch={{huge|◌್ಱ}}|ipa=/ra/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ೞ}}|tops=ഴ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഴ|ch={{huge|◌್ೞ}}|ipa=/ɻa/}} |} കന്നഡയിൽ രണ്ട് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുള്ള 1296 മുഴുവൻ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും താഴെയുള്ള പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:70%" |കന്നഡ സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}}) !style="background:darkred;color:#FFD300;"| <small>വ്യഞ്ജനം<br>({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}})</small> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಕ }}}}<br><small>([[ക|<span style="color: white;">ക</span>]])</small>|ക|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಖ }}}}<br><small>([[ഖ|<span style="color: white;">ഖ</span>]])</small>|ഖ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಗ }}}}<br><small>([[ഗ|<span style="color: white;">ഗ</span>]])</small>|ഗ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಘ }}}}<br><small>([[ഘ|<span style="color: white;">ഘ</span>]])</small>|ഘ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಙ }}}}<br><small>([[ങ|<span style="color: white;">ങ</span>]])</small>|ങ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಚ }}}}<br><small>([[ച|<span style="color: white;">ച</span>]])</small>|ച|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಛ }}}}<br><small>([[ഛ|<span style="color: white;">ഛ</span>]])</small>|ഛ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಜ }}}}<br><small>([[ജ|<span style="color: white;">ജ</span>]])</small>|ജ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಝ }}}}<br><small>([[ഝ|<span style="color: white;">ഝ</span>]])</small>|ഝ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಞ }}}}<br><small>([[ഞ|<span style="color: white;">ഞ</span>]])</small>|ഞ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಟ }}}}<br><small>([[ട|<span style="color: white;">ട</span>]])</small>|ട|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಠ }}}}<br><small>([[ഠ|<span style="color: white;">ഠ</span>]])</small>|ഠ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಡ }}}}<br><small>([[ഡ|<span style="color: white;">ഡ</span>]])</small>|ഡ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಢ }}}}<br><small>([[ഢ|<span style="color: white;">ഢ</span>]])</small>|ഢ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಣ }}}}<br><small>([[ണ|<span style="color: white;">ണ</span>]])</small>|ണ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ತ }}}}<br><small>([[ത|<span style="color: white;">ത</span>]])</small>|ത|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಥ }}}}<br><small>([[ഥ|<span style="color: white;">ഥ</span>]])</small>|ഥ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ದ }}}}<br><small>([[ദ|<span style="color: white;">ദ</span>]])</small>|ദ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಧ }}}}<br><small>([[ധ|<span style="color: white;">ധ</span>]])</small>|ധ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ನ }}}}<br><small>([[ന|<span style="color: white;">ന</span>]])</small>|ന|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಪ }}}}<br><small>([[പ|<span style="color: white;">പ</span>]])</small>|പ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಫ }}}}<br><small>([[ഫ|<span style="color: white;">ഫ</span>]])</small>|ഫ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಬ }}}}<br><small>([[ബ|<span style="color: white;">ബ</span>]])</small>|ബ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಭ }}}}<br><small>([[ഭ|<span style="color: white;">ഭ</span>]])</small>|ഭ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಮ }}}}<br><small>([[മ|<span style="color: white;">മ</span>]])</small>|മ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಯ }}}}<br><small>([[യ|<span style="color: white;">യ</span>]])|യ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ರ }}}}<br><small>([[ര|<span style="color: white;">ര</span>]])|ര|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಱ }}}}<br><small>([[റ|<span style="color: white;">റ</span>]])</small>|റ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಲ }}}}<br><small>([[ല|<span style="color: white;">ല</span>]])</small>|ല|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ವ }}}}<br><small>([[വ|<span style="color: white;">വ</span>]])|വ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಶ }}}}<br><small>([[ശ|<span style="color: white;">ശ</span>]])</small>|ശ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಷ }}}}<br><small>([[ഷ|<span style="color: white;">ഷ</span>]])</small>|ഷ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಸ }}}}<br><small>([[സ|<span style="color: white;">സ</span>]])</small>|സ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಹ }}}}<br><small>([[ഹ|<span style="color: white;">ഹ</span>]])</small>|ഹ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಳ }}}}<br><small>([[ള|<span style="color: white;">ള</span>]])</small>|ള|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ೞ }}}}<br><small>([[ഴ|<span style="color: white;">ഴ</span>]])</small>|ഴ|dotted=no}}</span> |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಕ್}}}}<br><small>(ക്)</small> |style=color:#0048BA;"|'''ಕ್ಕ''' ||ಕ್ಖ ||ಕ್ಗ ||ಕ್ಘ ||ಕ್ಙ ||ಕ್ಚ ||ಕ್ಛ ||ಕ್ಜ ||ಕ್ಝ ||ಕ್ಞ ||ಕ್ಟ ||ಕ್ಠ ||ಕ್ಡ ||ಕ್ಢ ||ಕ್ಣ ||ಕ್ತ ||ಕ್ಥ ||ಕ್ದ ||ಕ್ಧ ||ಕ್ನ ||ಕ್ಪ ||ಕ್ಫ ||ಕ್ಬ ||ಕ್ಭ ||ಕ್ಮ ||ಕ್ಯ ||ಕ್ರ ||ಕ್ಱ ||ಕ್ಲ ||ಕ್ವ ||ಕ್ಶ ||style=color:#E23D28;"|'''ಕ್ಷ''' ||ಕ್ಸ ||ಕ್ಹ ||ಕ್ಳ ||ಕ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಖ್}}}}<br><small>(ഖ്)</small> |ಖ್ಕ ||style=color:#0048BA;"|'''ಖ್ಖ''' ||ಖ್ಗ ||ಖ್ಘ ||ಖ್ಙ ||ಖ್ಚ ||ಖ್ಛ ||ಖ್ಜ ||ಖ್ಝ ||ಖ್ಞ ||ಖ್ಟ ||ಖ್ಠ ||ಖ್ಡ ||ಖ್ಢ ||ಖ್ಣ ||ಖ್ತ ||ಖ್ಥ ||ಖ್ದ ||ಖ್ಧ ||ಖ್ನ ||ಖ್ಪ ||ಖ್ಫ ||ಖ್ಬ ||ಖ್ಭ ||ಖ್ಮ ||ಖ್ಯ ||ಖ್ರ ||ಖ್ಱ ||ಖ್ಲ ||ಖ್ವ ||ಖ್ಶ ||ಖ್ಷ ||ಖ್ಸ ||ಖ್ಹ ||ಖ್ಳ ||ಖ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಗ್}}}}<br><small>(ഗ്)</small> |ಗ್ಕ ||ಗ್ಖ ||style=color:#0048BA;"|'''ಗ್ಗ''' ||ಗ್ಘ ||ಗ್ಙ ||ಗ್ಚ ||ಗ್ಛ ||ಗ್ಜ ||ಗ್ಝ ||ಗ್ಞ ||ಗ್ಟ ||ಗ್ಠ ||ಗ್ಡ ||ಗ್ಢ ||ಗ್ಣ ||ಗ್ತ ||ಗ್ಥ ||ಗ್ದ ||ಗ್ಧ ||ಗ್ನ ||ಗ್ಪ ||ಗ್ಫ ||ಗ್ಬ ||ಗ್ಭ ||ಗ್ಮ ||ಗ್ಯ ||ಗ್ರ ||ಗ್ಱ ||ಗ್ಲ ||ಗ್ವ ||ಗ್ಶ ||ಗ್ಷ ||ಗ್ಸ ||ಗ್ಹ ||ಗ್ಳ ||ಗ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಘ್}}}}<br><small>(ഘ്)</small> |ಘ್ಕ ||ಘ್ಖ ||ಘ್ಗ ||style=color:#0048BA;"|'''ಘ್ಘ''' ||ಘ್ಙ ||ಘ್ಚ ||ಘ್ಛ ||ಘ್ಜ ||ಘ್ಝ ||ಘ್ಞ ||ಘ್ಟ ||ಘ್ಠ ||ಘ್ಡ ||ಘ್ಢ ||ಘ್ಣ ||ಘ್ತ ||ಘ್ಥ ||ಘ್ದ ||ಘ್ಧ ||ಘ್ನ ||ಘ್ಪ ||ಘ್ಫ ||ಘ್ಬ ||ಘ್ಭ ||ಘ್ಮ ||ಘ್ಯ ||ಘ್ರ ||ಘ್ಱ ||ಘ್ಲ ||ಘ್ವ ||ಘ್ಶ ||ಘ್ಷ ||ಘ್ಸ ||ಘ್ಹ ||ಘ್ಳ ||ಘ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಙ್}}}}<br><small>(ങ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu|അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്. }}</small> |ಙ್ಕ ||ಙ್ಖ ||ಙ್ಗ ||ಙ್ಘ ||style=color:#0048BA;"|'''ಙ್ಙ''' ||ಙ್ಚ ||ಙ್ಛ ||ಙ್ಜ ||ಙ್ಝ ||ಙ್ಞ ||ಙ್ಟ ||ಙ್ಠ ||ಙ್ಡ ||ಙ್ಢ ||ಙ್ಣ ||ಙ್ತ ||ಙ್ಥ ||ಙ್ದ ||ಙ್ಧ ||ಙ್ನ ||ಙ್ಪ ||ಙ್ಫ ||ಙ್ಬ ||ಙ್ಭ ||ಙ್ಮ ||ಙ್ಯ ||ಙ್ರ ||ಙ್ಱ ||ಙ್ಲ ||ಙ್ವ ||ಙ್ಶ ||ಙ್ಷ ||ಙ್ಸ ||ಙ್ಹ ||ಙ್ಳ ||ಙ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಚ್}}}}<br><small>(ച്)</small> |ಚ್ಕ ||ಚ್ಖ ||ಚ್ಗ ||ಚ್ಘ ||ಚ್ಙ ||style=color:#0048BA;"|'''ಚ್ಚ''' ||ಚ್ಛ ||ಚ್ಜ ||ಚ್ಝ ||ಚ್ಞ ||ಚ್ಟ ||ಚ್ಠ ||ಚ್ಡ ||ಚ್ಢ ||ಚ್ಣ ||ಚ್ತ ||ಚ್ಥ ||ಚ್ದ ||ಚ್ಧ ||ಚ್ನ ||ಚ್ಪ ||ಚ್ಫ ||ಚ್ಬ ||ಚ್ಭ ||ಚ್ಮ ||ಚ್ಯ ||ಚ್ರ ||ಚ್ಱ ||ಚ್ಲ ||ಚ್ವ ||ಚ್ಶ ||ಚ್ಷ ||ಚ್ಸ ||ಚ್ಹ ||ಚ್ಳ ||ಚ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಛ್}}}}<br><small>(ഛ്)</small> |ಛ್ಕ ||ಛ್ಖ ||ಛ್ಗ ||ಛ್ಘ ||ಛ್ಙ ||ಛ್ಚ ||style=color:#0048BA;"|'''ಛ್ಛ''' ||ಛ್ಜ ||ಛ್ಝ ||ಛ್ಞ ||ಛ್ಟ ||ಛ್ಠ ||ಛ್ಡ ||ಛ್ಢ ||ಛ್ಣ ||ಛ್ತ ||ಛ್ಥ ||ಛ್ದ ||ಛ್ಧ ||ಛ್ನ ||ಛ್ಪ ||ಛ್ಫ ||ಛ್ಬ ||ಛ್ಭ ||ಛ್ಮ ||ಛ್ಯ ||ಛ್ರ ||ಛ್ಱ ||ಛ್ಲ ||ಛ್ವ ||ಛ್ಶ ||ಛ್ಷ ||ಛ್ಸ ||ಛ್ಹ ||ಛ್ಳ ||ಛ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಜ್}}}}<br><small>(ജ്)</small> |ಜ್ಕ ||ಜ್ಖ ||ಜ್ಗ ||ಜ್ಘ ||ಜ್ಙ ||ಜ್ಚ ||ಜ್ಛ ||style=color:#0048BA;"|'''ಜ್ಜ''' ||ಜ್ಝ ||style=color:#E23D28;"|'''ಜ್ಞ''' ||ಜ್ಟ ||ಜ್ಠ ||ಜ್ಡ ||ಜ್ಢ ||ಜ್ಣ ||ಜ್ತ ||ಜ್ಥ ||ಜ್ದ ||ಜ್ಧ ||ಜ್ನ ||ಜ್ಪ ||ಜ್ಫ ||ಜ್ಬ ||ಜ್ಭ ||ಜ್ಮ ||ಜ್ಯ ||ಜ್ರ ||ಜ್ಱ ||ಜ್ಲ ||ಜ್ವ ||ಜ್ಶ ||ಜ್ಷ ||ಜ್ಸ ||ಜ್ಹ ||ಜ್ಳ ||ಜ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಝ್}}}}<br><small>(ഝ്)</small> |ಝ್ಕ ||ಝ್ಖ ||ಝ್ಗ ||ಝ್ಘ ||ಝ್ಙ ||ಝ್ಚ ||ಝ್ಛ ||ಝ್ಜ ||style=color:#0048BA;"|'''ಝ್ಝ''' ||ಝ್ಞ ||ಝ್ಟ ||ಝ್ಠ ||ಝ್ಡ ||ಝ್ಢ ||ಝ್ಣ ||ಝ್ತ ||ಝ್ಥ ||ಝ್ದ ||ಝ್ಧ ||ಝ್ನ ||ಝ್ಪ ||ಝ್ಫ ||ಝ್ಬ ||ಝ್ಭ ||ಝ್ಮ ||ಝ್ಯ ||ಝ್ರ ||ಝ್ಱ ||ಝ್ಲ ||ಝ್ವ ||ಝ್ಶ ||ಝ್ಷ ||ಝ್ಸ ||ಝ್ಹ ||ಝ್ಳ ||ಝ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಞ್}}}}<br><small>(ഞ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಞ್ಕ ||ಞ್ಖ ||ಞ್ಗ ||ಞ್ಘ ||ಞ್ಙ ||ಞ್ಚ ||ಞ್ಛ ||ಞ್ಜ ||ಞ್ಝ ||style=color:#0048BA;"|'''ಞ್ಞ''' ||ಞ್ಟ ||ಞ್ಠ ||ಞ್ಡ ||ಞ್ಢ ||ಞ್ಣ ||ಞ್ತ ||ಞ್ಥ ||ಞ್ದ ||ಞ್ಧ ||ಞ್ನ ||ಞ್ಪ ||ಞ್ಫ ||ಞ್ಬ ||ಞ್ಭ ||ಞ್ಮ ||ಞ್ಯ ||ಞ್ರ ||ಞ್ಱ ||ಞ್ಲ ||ಞ್ವ ||ಞ್ಶ ||ಞ್ಷ ||ಞ್ಸ ||ಞ್ಹ ||ಞ್ಳ ||ಞ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಟ್}}}}<br><small>(ട്)</small> |ಟ್ಕ ||ಟ್ಖ ||ಟ್ಗ ||ಟ್ಘ ||ಟ್ಙ ||ಟ್ಚ ||ಟ್ಛ ||ಟ್ಜ ||ಟ್ಝ ||ಟ್ಞ ||style=color:#0048BA;"|'''ಟ್ಟ''' ||ಟ್ಠ ||ಟ್ಡ ||ಟ್ಢ ||ಟ್ಣ ||ಟ್ತ ||ಟ್ಥ ||ಟ್ದ ||ಟ್ಧ ||ಟ್ನ ||ಟ್ಪ ||ಟ್ಫ ||ಟ್ಬ ||ಟ್ಭ ||ಟ್ಮ ||ಟ್ಯ ||ಟ್ರ ||ಟ್ಱ ||ಟ್ಲ ||ಟ್ವ ||ಟ್ಶ ||ಟ್ಷ ||ಟ್ಸ ||ಟ್ಹ ||ಟ್ಳ ||ಟ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಠ್}}}}<br><small>(ഠ്)</small> |ಠ್ಕ ||ಠ್ಖ ||ಠ್ಗ ||ಠ್ಘ ||ಠ್ಙ ||ಠ್ಚ ||ಠ್ಛ ||ಠ್ಜ ||ಠ್ಝ ||ಠ್ಞ ||ಠ್ಟ ||style=color:#0048BA;"|'''ಠ್ಠ''' ||ಠ್ಡ ||ಠ್ಢ ||ಠ್ಣ ||ಠ್ತ ||ಠ್ಥ ||ಠ್ದ ||ಠ್ಧ ||ಠ್ನ ||ಠ್ಪ ||ಠ್ಫ ||ಠ್ಬ ||ಠ್ಭ ||ಠ್ಮ ||ಠ್ಯ ||ಠ್ರ ||ಠ್ಱ ||ಠ್ಲ ||ಠ್ವ ||ಠ್ಶ ||ಠ್ಷ ||ಠ್ಸ ||ಠ್ಹ ||ಠ್ಳ ||ಠ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಡ್}}}}<br><small>(ഡ്)</small> |ಡ್ಕ |ಡ್ಖ ||ಡ್ಗ ||ಡ್ಘ ||ಡ್ಙ ||ಡ್ಚ ||ಡ್ಛ ||ಡ್ಜ ||ಡ್ಝ ||ಡ್ಞ ||ಡ್ಟ ||ಡ್ಠ ||style=color:#0048BA;"|'''ಡ್ಡ''' ||ಡ್ಢ ||ಡ್ಣ ||ಡ್ತ ||ಡ್ಥ ||ಡ್ದ ||ಡ್ಧ ||ಡ್ನ ||ಡ್ಪ ||ಡ್ಫ ||ಡ್ಬ ||ಡ್ಭ ||ಡ್ಮ ||ಡ್ಯ ||ಡ್ರ ||ಡ್ಱ ||ಡ್ಲ ||ಡ್ವ ||ಡ್ಶ ||ಡ್ಷ ||ಡ್ಸ ||ಡ್ಹ ||ಡ್ಳ ||ಡ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಢ್}}}}<br><small>(ഢ്)</small> |ಢ್ಕ ||ಢ್ಖ ||ಢ್ಗ ||ಢ್ಘ ||ಢ್ಙ ||ಢ್ಚ ||ಢ್ಛ ||ಢ್ಜ ||ಢ್ಝ ||ಢ್ಞ ||ಢ್ಟ ||ಢ್ಠ ||ಢ್ಡ ||style=color:#0048BA;"|'''ಢ್ಢ''' ||ಢ್ಣ ||ಢ್ತ ||ಢ್ಥ ||ಢ್ದ ||ಢ್ಧ ||ಢ್ನ ||ಢ್ಪ ||ಢ್ಫ ||ಢ್ಬ ||ಢ್ಭ ||ಢ್ಮ ||ಢ್ಯ ||ಢ್ರ ||ಢ್ಱ ||ಢ್ಲ ||ಢ್ವ ||ಢ್ಶ ||ಢ್ಷ ||ಢ್ಸ ||ಢ್ಹ ||ಢ್ಳ ||ಢ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಣ್}}}}<br><small>(ണ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಣ್ಕ ||ಣ್ಖ ||ಣ್ಗ ||ಣ್ಘ ||ಣ್ಙ ||ಣ್ಚ ||ಣ್ಛ ||ಣ್ಜ ||ಣ್ಝ ||ಣ್ಞ ||ಣ್ಟ ||ಣ್ಠ ||ಣ್ಡ ||ಣ್ಢ ||style=color:#0048BA;"|'''ಣ್ಣ''' ||ಣ್ತ ||ಣ್ಥ ||ಣ್ದ ||ಣ್ಧ ||ಣ್ನ ||ಣ್ಪ ||ಣ್ಫ ||ಣ್ಬ ||ಣ್ಭ ||ಣ್ಮ ||ಣ್ಯ ||ಣ್ರ ||ಣ್ಱ ||ಣ್ಲ ||ಣ್ವ ||ಣ್ಶ ||ಣ್ಷ ||ಣ್ಸ ||ಣ್ಹ ||ಣ್ಳ ||ಣ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ತ್}}}}<br><small>(ത്)</small> |ತ್ಕ ||ತ್ಖ ||ತ್ಗ ||ತ್ಘ ||ತ್ಙ ||ತ್ಚ ||ತ್ಛ ||ತ್ಜ ||ತ್ಝ ||ತ್ಞ ||ತ್ಟ ||ತ್ಠ ||ತ್ಡ ||ತ್ಢ ||ತ್ಣ ||style=color:#0048BA;"|'''ತ್ತ''' ||ತ್ಥ ||ತ್ದ ||ತ್ಧ ||ತ್ನ ||ತ್ಪ ||ತ್ಫ ||ತ್ಬ ||ತ್ಭ ||ತ್ಮ ||ತ್ಯ ||style=color:#E23D28;"|'''ತ್ರ''' ||ತ್ಱ ||ತ್ಲ ||ತ್ವ ||ತ್ಶ ||ತ್ಷ ||ತ್ಸ ||ತ್ಹ ||ತ್ಳ ||ತ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಥ್}}}}<br><small>(ഥ്)</small> |ಥ್ಕ ||ಥ್ಖ ||ಥ್ಗ ||ಥ್ಘ ||ಥ್ಙ ||ಥ್ಚ ||ಥ್ಛ ||ಥ್ಜ ||ಥ್ಝ ||ಥ್ಞ ||ಥ್ಟ ||ಥ್ಠ ||ಥ್ಡ ||ಥ್ಢ ||ಥ್ಣ ||ಥ್ತ ||style=color:#0048BA;"|'''ಥ್ಥ''' ||ಥ್ದ ||ಥ್ಧ ||ಥ್ನ ||ಥ್ಪ ||ಥ್ಫ ||ಥ್ಬ ||ಥ್ಭ ||ಥ್ಮ ||ಥ್ಯ ||ಥ್ರ ||ಥ್ಱ ||ಥ್ಲ ||ಥ್ವ ||ಥ್ಶ ||ಥ್ಷ ||ಥ್ಸ ||ಥ್ಹ ||ಥ್ಳ ||ಥ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ದ್}}}}<br><small>(ദ്)</small> |ದ್ಕ ||ದ್ಖ ||ದ್ಗ ||ದ್ಘ ||ದ್ಙ ||ದ್ಚ ||ದ್ಛ ||ದ್ಜ ||ದ್ಝ ||ದ್ಞ ||ದ್ಟ ||ದ್ಠ ||ದ್ಡ ||ದ್ಢ ||ದ್ಣ ||ದ್ತ ||ದ್ಥ ||style=color:#0048BA;"|'''ದ್ದ''' ||ದ್ಧ ||ದ್ನ ||ದ್ಪ ||ದ್ಫ ||ದ್ಬ ||ದ್ಭ ||ದ್ಮ ||ದ್ಯ ||ದ್ರ ||ದ್ಱ ||ದ್ಲ ||ದ್ವ ||ದ್ಶ ||ದ್ಷ ||ದ್ಸ ||ದ್ಹ ||ದ್ಳ ||ದ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಧ್}}}}<br><small>(ധ്)</small> |ಧ್ಕ ||ಧ್ಖ ||ಧ್ಗ ||ಧ್ಘ ||ಧ್ಙ ||ಧ್ಚ ||ಧ್ಛ ||ಧ್ಜ ||ಧ್ಝ ||ಧ್ಞ ||ಧ್ಟ ||ಧ್ಠ ||ಧ್ಡ ||ಧ್ಢ ||ಧ್ಣ ||ಧ್ತ ||ಧ್ಥ ||ಧ್ದ ||style=color:#0048BA;"|'''ಧ್ಧ''' ||ಧ್ನ ||ಧ್ಪ ||ಧ್ಫ ||ಧ್ಬ ||ಧ್ಭ ||ಧ್ಮ ||ಧ್ಯ ||ಧ್ರ ||ಧ್ಱ ||ಧ್ಲ ||ಧ್ವ ||ಧ್ಶ ||ಧ್ಷ ||ಧ್ಸ ||ಧ್ಹ ||ಧ್ಳ ||ಧ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ನ್}}}}<br><small>(ന്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ನ್ಕ ||ನ್ಖ ||ನ್ಗ ||ನ್ಘ ||ನ್ಙ ||ನ್ಚ ||ನ್ಛ ||ನ್ಜ ||ನ್ಝ ||ನ್ಞ ||ನ್ಟ ||ನ್ಠ ||ನ್ಡ ||ನ್ಢ ||ನ್ಣ ||ನ್ತ ||ನ್ಥ ||ನ್ದ ||ನ್ಧ ||style=color:#0048BA;"|'''ನ್ನ''' ||ನ್ಪ ||ನ್ಫ ||ನ್ಬ ||ನ್ಭ ||ನ್ಮ ||ನ್ಯ ||ನ್ರ ||ನ್ಱ ||ನ್ಲ ||ನ್ವ ||ನ್ಶ ||ನ್ಷ ||ನ್ಸ ||ನ್ಹ ||ನ್ಳ ||ನ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಪ್}}}}<br><small>(പ്)</small> |ಪ್ಕ ||ಪ್ಖ ||ಪ್ಗ ||ಪ್ಘ ||ಪ್ಙ ||ಪ್ಚ ||ಪ್ಛ ||ಪ್ಜ ||ಪ್ಝ ||ಪ್ಞ ||ಪ್ಟ ||ಪ್ಠ ||ಪ್ಡ ||ಪ್ಢ ||ಪ್ಣ ||ಪ್ತ ||ಪ್ಥ ||ಪ್ದ ||ಪ್ಧ ||ಪ್ನ ||style=color:#0048BA;"|'''ಪ್ಪ''' ||ಪ್ಫ ||ಪ್ಬ ||ಪ್ಭ ||ಪ್ಮ ||ಪ್ಯ ||ಪ್ರ ||ಪ್ಱ ||ಪ್ಲ ||ಪ್ವ ||ಪ್ಶ ||ಪ್ಷ ||ಪ್ಸ ||ಪ್ಹ ||ಪ್ಳ ||ಪ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಫ್}}}}<br><small>(ഫ്)</small> |ಫ್ಕ ||ಫ್ಖ ||ಫ್ಗ ||ಫ್ಘ ||ಫ್ಙ ||ಫ್ಚ ||ಫ್ಛ ||ಫ್ಜ ||ಫ್ಝ ||ಫ್ಞ ||ಫ್ಟ ||ಫ್ಠ ||ಫ್ಡ ||ಫ್ಢ ||ಫ್ಣ ||ಫ್ತ ||ಫ್ಥ ||ಫ್ದ ||ಫ್ಧ ||ಫ್ನ ||ಫ್ಪ ||style=color:#0048BA;"|'''ಫ್ಫ''' ||ಫ್ಬ ||ಫ್ಭ ||ಫ್ಮ ||ಫ್ಯ ||ಫ್ರ ||ಫ್ಱ ||ಫ್ಲ ||ಫ್ವ ||ಫ್ಶ ||ಫ್ಷ ||ಫ್ಸ ||ಫ್ಹ ||ಫ್ಳ ||ಫ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಬ್}}}}<br><small>(ബ്)</small> |ಬ್ಕ ||ಬ್ಖ ||ಬ್ಗ ||ಬ್ಘ ||ಬ್ಙ ||ಬ್ಚ ||ಬ್ಛ ||ಬ್ಜ ||ಬ್ಝ ||ಬ್ಞ ||ಬ್ಟ ||ಬ್ಠ ||ಬ್ಡ ||ಬ್ಢ ||ಬ್ಣ ||ಬ್ತ ||ಬ್ಥ ||ಬ್ದ ||ಬ್ಧ ||ಬ್ನ ||ಬ್ಪ ||ಬ್ಫ ||style=color:#0048BA;"|'''ಬ್ಬ''' ||ಬ್ಭ ||ಬ್ಮ ||ಬ್ಯ ||ಬ್ರ ||ಬ್ಱ ||ಬ್ಲ ||ಬ್ವ ||ಬ್ಶ ||ಬ್ಷ ||ಬ್ಸ ||ಬ್ಹ ||ಬ್ಳ ||ಬ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಭ್}}}}<br><small>(ഭ്)</small> |ಭ್ಕ ||ಭ್ಖ ||ಭ್ಗ ||ಭ್ಘ ||ಭ್ಙ ||ಭ್ಚ ||ಭ್ಛ ||ಭ್ಜ ||ಭ್ಝ ||ಭ್ಞ ||ಭ್ಟ ||ಭ್ಠ ||ಭ್ಡ ||ಭ್ಢ ||ಭ್ಣ ||ಭ್ತ ||ಭ್ಥ ||ಭ್ದ ||ಭ್ಧ ||ಭ್ನ ||ಭ್ಪ ||ಭ್ಫ ||ಭ್ಬ ||style=color:#0048BA;"|'''ಭ್ಭ''' ||ಭ್ಮ ||ಭ್ಯ ||ಭ್ರ ||ಭ್ಱ ||ಭ್ಲ ||ಭ್ವ ||ಭ್ಶ ||ಭ್ಷ ||ಭ್ಸ ||ಭ್ಹ ||ಭ್ಳ ||ಭ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಮ್}}}}<br><small>(മ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಮ್ಕ ||ಮ್ಖ ||ಮ್ಗ ||ಮ್ಘ ||ಮ್ಙ ||ಮ್ಚ ||ಮ್ಛ ||ಮ್ಜ ||ಮ್ಝ ||ಮ್ಞ ||ಮ್ಟ ||ಮ್ಠ ||ಮ್ಡ ||ಮ್ಢ ||ಮ್ಣ ||ಮ್ತ ||ಮ್ಥ ||ಮ್ದ ||ಮ್ಧ ||ಮ್ನ ||ಮ್ಪ ||ಮ್ಫ ||ಮ್ಬ ||ಮ್ಭ ||style=color:#0048BA;"|'''ಮ್ಮ''' ||ಮ್ಯ ||ಮ್ರ ||ಮ್ಱ ||ಮ್ಲ ||ಮ್ವ ||ಮ್ಶ ||ಮ್ಷ ||ಮ್ಸ ||ಮ್ಹ ||ಮ್ಳ ||ಮ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಯ್}}}}<br><small>(യ്)</small> |ಯ್ಕ ||ಯ್ಖ ||ಯ್ಗ ||ಯ್ಘ ||ಯ್ಙ ||ಯ್ಚ ||ಯ್ಛ ||ಯ್ಜ ||ಯ್ಝ ||ಯ್ಞ ||ಯ್ಟ ||ಯ್ಠ ||ಯ್ಡ ||ಯ್ಢ ||ಯ್ಣ ||ಯ್ತ ||ಯ್ಥ ||ಯ್ದ ||ಯ್ಧ ||ಯ್ನ ||ಯ್ಪ ||ಯ್ಫ ||ಯ್ಬ ||ಯ್ಭ ||ಯ್ಮ ||style=color:#0048BA;"|'''ಯ್ಯ''' ||ಯ್ರ ||ಯ್ಱ ||ಯ್ಲ ||ಯ್ವ ||ಯ್ಶ ||ಯ್ಷ ||ಯ್ಸ ||ಯ್ಹ ||ಯ್ಳ ||ಯ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}}<br><small>(ര്){{noteTag|group=conjunct|name=arku|ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി {{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}} വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" എന്ന ചിഹ്നമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}</small> |'''ರ್ಕ''' ||'''ರ್ಖ''' ||'''ರ್ಗ''' ||'''ರ್ಘ''' ||'''ರ್ಙ''' ||'''ರ್ಚ''' ||'''ರ್ಛ''' ||'''ರ್ಜ''' ||'''ರ್ಝ''' ||'''ರ್ಞ''' ||'''ರ್ಟ''' ||'''ರ್ಠ''' ||'''ರ್ಡ''' ||'''ರ್ಢ''' ||'''ರ್ಣ''' ||'''ರ್ತ''' ||'''ರ್ಥ''' ||'''ರ್ದ''' ||'''ರ್ಧ''' ||'''ರ್ನ''' ||'''ರ್ಪ''' ||'''ರ್ಫ''' ||'''ರ್ಬ''' ||'''ರ್ಭ''' ||'''ರ್ಮ''' ||'''ರ್ಯ''' ||style=color:#0048BA;"|'''ರ್ರ''' ||'''ರ್ಱ''' ||'''ರ್ಲ''' ||'''ರ್ವ''' ||'''ರ್ಶ''' ||'''ರ್ಷ''' ||'''ರ್ಸ''' ||'''ರ್ಹ''' ||'''ರ್ಳ''' ||'''ರ್ೞ''' |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಱ್}}}}<br><small>(റ്)</small> |ಱ್ಕ ||ಱ್ಖ ||ಱ್ಗ ||ಱ್ಘ ||ಱ್ಙ ||ಱ್ಚ ||ಱ್ಛ ||ಱ್ಜ ||ಱ್ಝ ||ಱ್ಞ ||ಱ್ಟ ||ಱ್ಠ ||ಱ್ಡ ||ಱ್ಢ ||ಱ್ಣ ||ಱ್ತ ||ಱ್ಥ ||ಱ್ದ ||ಱ್ಧ ||ಱ್ನ ||ಱ್ಪ ||ಱ್ಫ ||ಱ್ಬ ||ಱ್ಭ ||ಱ್ಮ ||ಱ್ಯ ||ಱ್ರ ||style=color:#0048BA;"|'''ಱ್ಱ''' ||ಱ್ಲ ||ಱ್ವ ||ಱ್ಶ ||ಱ್ಷ ||ಱ್ಸ ||ಱ್ಹ ||ಱ್ಳ ||ಱ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಲ್}}}}<br><small>(ല്)</small> |ಲ್ಕ ||ಲ್ಖ ||ಲ್ಗ ||ಲ್ಘ ||ಲ್ಙ ||ಲ್ಚ ||ಲ್ಛ ||ಲ್ಜ ||ಲ್ಝ ||ಲ್ಞ ||ಲ್ಟ ||ಲ್ಠ ||ಲ್ಡ ||ಲ್ಢ ||ಲ್ಣ ||ಲ್ತ ||ಲ್ಥ ||ಲ್ದ ||ಲ್ಧ ||ಲ್ನ ||ಲ್ಪ ||ಲ್ಫ ||ಲ್ಬ ||ಲ್ಭ ||ಲ್ಮ ||ಲ್ಯ ||ಲ್ರ ||ಲ್ಱ ||style=color:#0048BA;"|'''ಲ್ಲ''' ||ಲ್ವ ||ಲ್ಶ ||ಲ್ಷ ||ಲ್ಸ ||ಲ್ಹ ||ಲ್ಳ ||ಲ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ವ್}}}}<br><small>(വ്)</small> |ವ್ಕ ||ವ್ಖ ||ವ್ಗ ||ವ್ಘ ||ವ್ಙ ||ವ್ಚ ||ವ್ಛ ||ವ್ಜ ||ವ್ಝ ||ವ್ಞ ||ವ್ಟ ||ವ್ಠ ||ವ್ಡ ||ವ್ಢ ||ವ್ಣ ||ವ್ತ ||ವ್ಥ ||ವ್ದ ||ವ್ಧ ||ವ್ನ ||ವ್ಪ ||ವ್ಫ ||ವ್ಬ ||ವ್ಭ ||ವ್ಮ ||ವ್ಯ ||ವ್ರ ||ವ್ಱ ||ವ್ಲ ||style=color:#0048BA;"|'''ವ್ವ''' ||ವ್ಶ ||ವ್ಷ ||ವ್ಸ ||ವ್ಹ ||ವ್ಳ ||ವ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಶ್}}}}<br><small>(ശ്)</small> |ಶ್ಕ ||ಶ್ಖ ||ಶ್ಗ ||ಶ್ಘ ||ಶ್ಙ ||ಶ್ಚ ||ಶ್ಛ ||ಶ್ಜ ||ಶ್ಝ ||ಶ್ಞ ||ಶ್ಟ ||ಶ್ಠ ||ಶ್ಡ ||ಶ್ಢ ||ಶ್ಣ ||ಶ್ತ ||ಶ್ಥ ||ಶ್ದ ||ಶ್ಧ ||ಶ್ನ ||ಶ್ಪ ||ಶ್ಫ ||ಶ್ಬ ||ಶ್ಭ ||ಶ್ಮ ||ಶ್ಯ ||ಶ್ರ ||ಶ್ಱ ||ಶ್ಲ ||ಶ್ವ ||style=color:#0048BA;"|'''ಶ್ಶ''' ||ಶ್ಷ ||ಶ್ಸ ||ಶ್ಹ ||ಶ್ಳ ||ಶ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಷ್}}}}<br><small>(ഷ്)</small> |ಷ್ಕ ||ಷ್ಖ ||ಷ್ಗ ||ಷ್ಘ ||ಷ್ಙ ||ಷ್ಚ ||ಷ್ಛ ||ಷ್ಜ ||ಷ್ಝ ||ಷ್ಞ ||ಷ್ಟ ||ಷ್ಠ ||ಷ್ಡ ||ಷ್ಢ ||ಷ್ಣ ||ಷ್ತ ||ಷ್ಥ ||ಷ್ದ ||ಷ್ಧ ||ಷ್ನ ||ಷ್ಪ ||ಷ್ಫ ||ಷ್ಬ ||ಷ್ಭ ||ಷ್ಮ ||ಷ್ಯ ||ಷ್ರ ||ಷ್ಱ ||ಷ್ಲ ||ಷ್ವ ||ಷ್ಶ ||style=color:#0048BA;"|'''ಷ್ಷ''' ||ಷ್ಸ ||ಷ್ಹ ||ಷ್ಳ ||ಷ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಸ್}}}}<br><small>(സ്)</small> |ಸ್ಕ ||ಸ್ಖ ||ಸ್ಗ ||ಸ್ಘ ||ಸ್ಙ ||ಸ್ಚ ||ಸ್ಛ ||ಸ್ಜ ||ಸ್ಝ ||ಸ್ಞ ||ಸ್ಟ ||ಸ್ಠ ||ಸ್ಡ ||ಸ್ಢ ||ಸ್ಣ ||ಸ್ತ ||ಸ್ಥ ||ಸ್ದ ||ಸ್ಧ ||ಸ್ನ ||ಸ್ಪ ||ಸ್ಫ ||ಸ್ಬ ||ಸ್ಭ ||ಸ್ಮ ||ಸ್ಯ ||ಸ್ರ ||ಸ್ಱ ||ಸ್ಲ ||ಸ್ವ ||ಸ್ಶ ||ಸ್ಷ ||style=color:#0048BA;"|'''ಸ್ಸ''' ||ಸ್ಹ ||ಸ್ಳ ||ಸ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{large|{{script|Knda|ಹ್}}}}<br><small>(ഹ്)</small> |ಹ್ಕ ||ಹ್ಖ ||ಹ್ಗ ||ಹ್ಘ ||ಹ್ಙ ||ಹ್ಚ ||ಹ್ಛ ||ಹ್ಜ ||ಹ್ಝ ||ಹ್ಞ ||ಹ್ಟ ||ಹ್ಠ ||ಹ್ಡ ||ಹ್ಢ ||ಹ್ಣ ||ಹ್ತ ||ಹ್ಥ ||ಹ್ದ ||ಹ್ಧ ||ಹ್ನ ||ಹ್ಪ ||ಹ್ಫ ||ಹ್ಬ ||ಹ್ಭ ||ಹ್ಮ ||ಹ್ಯ ||ಹ್ರ ||ಹ್ಱ ||ಹ್ಲ ||ಹ್ವ ||ಹ್ಶ ||ಹ್ಷ ||ಹ್ಸ ||style=color:#0048BA;"|'''ಹ್ಹ''' ||ಹ್ಳ ||ಹ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಳ್}}}}<br><small>(ള്)</small> |ಳ್ಕ ||ಳ್ಖ ||ಳ್ಗ ||ಳ್ಘ ||ಳ್ಙ ||ಳ್ಚ ||ಳ್ಛ ||ಳ್ಜ ||ಳ್ಝ ||ಳ್ಞ ||ಳ್ಟ ||ಳ್ಠ ||ಳ್ಡ ||ಳ್ಢ ||ಳ್ಣ ||ಳ್ತ ||ಳ್ಥ ||ಳ್ದ ||ಳ್ಧ ||ಳ್ನ ||ಳ್ಪ ||ಳ್ಫ ||ಳ್ಬ ||ಳ್ಭ ||ಳ್ಮ ||ಳ್ಯ ||ಳ್ರ ||ಳ್ಱ ||ಳ್ಲ ||ಳ್ವ ||ಳ್ಶ ||ಳ್ಷ ||ಳ್ಸ ||ಳ್ಹ ||style=color:#0048BA;"|'''ಳ್ಳ''' ||ಳ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ೞ್}}}}<br><small>(ഴ്)</small> |ೞ್ಕ ||ೞ್ಖ ||ೞ್ಗ ||ೞ್ಘ ||ೞ್ಙ ||ೞ್ಚ ||ೞ್ಛ ||ೞ್ಜ ||ೞ್ಝ ||ೞ್ಞ ||ೞ್ಟ ||ೞ್ಠ ||ೞ್ಡ ||ೞ್ಢ ||ೞ್ಣ ||ೞ್ತ ||ೞ್ಥ ||ೞ್ದ ||ೞ್ಧ ||ೞ್ನ ||ೞ್ಪ ||ೞ್ಫ ||ೞ್ಬ ||ೞ್ಭ ||ೞ್ಮ ||ೞ್ಯ ||ೞ್ರ ||ೞ್ಱ ||ೞ್ಲ ||ೞ್ವ ||ೞ್ಶ ||ೞ್ಷ ||ೞ್ಸ ||ೞ್ಹ ||ೞ್ಳ ||style=color:#0048BA;"|'''ೞ್ೞ''' |} {{Sticky table end}} <small>{{Legend|#0048BA|ഇവ കന്നഡയിലെ ദ്വിത്വാക്ഷരങ്ങളാണ് ({{lang|kn|{{script|Knda|ದ್ವಿತ್ವಾಕ್ಷರ}}}}).}}</small> <small>{{Legend|#E23D28|ഇവ താഴെ ഒത്തക്ഷരങ്ങളായി എഴുതുന്ന സംസ്കൃത മൂലമുള്ള കൂട്ടക്ഷരങ്ങളാണ്.}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=conjunct}} കന്നഡയിൽ പൊതുവായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ അടങ്ങിയ ചില ഉദാഹരണങ്ങൾ:<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|10}} {| class="wikitable" style="text-align:center;font-size:15px" ! കന്നഡ വാക്ക് ! മലയാള ഉച്ചാരണം ! മലയാള പരിഭാഷ |- | {{lang|kn|ಅಕ್ಕ}} || അക്ക || ചേച്ചി |- | {{lang|kn|ಉತ್ಖನ}} || ഉത്ഖന || ഉത്ഖനനം |- | {{lang|kn|ಹಗ್ಗ}} || ഹഗ്ഗ || കയർ |- | {{lang|kn|ಹೆಚ್ಚು}} || ഹെച്ചു || കൂടുതൽ |- | {{lang|kn|ಮ್ಲೇಚ್ಛ}} || മ്ലേച്ഛ || വിദേശി |- | {{lang|kn|ಅಜ್ಜ}} || അജ്ജ || മുത്തച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಜ್ಞಾನ}} || ജ്ഞാന || ജ്ഞാനം |- | {{lang|kn|ಬೆಟ್ಟ}} || ബെട്ട || കുന്ന് |- | {{lang|kn|ದಡ್ಡ}} || ദദ്ദ || മണ്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಣ್ಣಾ}} || അണ്ണ || ചേട്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಪ್ಪ}} || അപ്പ || അച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಕೊಬ್ಬು}} || കൊബ്ബു || കൊഴുപ്പ് |- | {{lang|kn|ಉದ್ಭವ}} || ഉദ്ഭവ || ഉത്ഭവം |- | {{lang|kn|ಅಮ್ಮ}} || അമ്മ || അമ്മ |- | {{lang|kn|ಅಯ್ಯ}} || അയ്യ || സർ {{efn|അങ്ങേയറ്റം ബഹുമാനത്തോടെ ഒരാളെ അഭിസംബോധന ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു}} |- | {{lang|kn|ಪ್ರಭಾವ}} || പ്രഭാവ || സ്വാധീനം |- | {{lang|kn|ಕ್ಲಿಷ್ಟ}} || ക്ലിഷ്ട || ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവ |- | {{lang|kn|ತತ್ವ}} || തത്വ || തത്വം |- | {{lang|kn|ಉತ್ಸವ}} || ഉത്സവ || ഉത്സവം |- | {{lang|kn|ಕಳ್ಳ}} || കള്ള || കള്ളൻ |} === ര ({{lang|kn|ರ}}) അക്ഷരത്തിൻ്റെ പ്രത്യേകതകൾ === [[File:Kannada archaic shrii.png|thumb|100px|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ಶ್ರೀ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പ്രാചീന "ശ്രീ".<ref name="kannadashri"/>]] കൂട്ടക്ഷരങ്ങളിൽ 'ര' ({{lang|kn|ರ}}) എന്ന അക്ഷരം വരുന്ന സ്ഥാനത്തിനനുസരിച്ച് അതിന് രണ്ട് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളുണ്ട്:<ref name="Schiffman" />{{rp|5–8}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ರ (ര) പ്രത്യേകതകൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=അർക്കാവൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} |} ==== അർക്കാവൊത്തു ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}) ==== ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, മലയാളത്തിലെ 'ർ' എന്നതിന് സമാനമായ ഉച്ചാരണം ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് മുൻപ് വന്നാൽ കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇത് അക്ഷരത്തിന് മുകളിലായി വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന ' {{lang|kn|ರ್}} ' എന്ന ചിഹ്നമാണ്. *'''ഉദാഹരണം:''' "കർണാടക" ({{lang|kn|ಕರ್ನಾಟಕ}}) എന്ന വാക്കിലെ /r̥n/ എന്ന ഉച്ചാരണം ർനാ ({{lang|kn|ರ್ನಾ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ ര‍്നാ ({{lang|kn|ರ‍್ನಾ}}) എന്നല്ല. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+അർക്കാവൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ക)|tops=ರ್ + ಕ|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥k/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത)|tops=ರ್ + ತ|l=kn|s=knda|ml=ർത|ch={{large|ರ್ತ}}|ipa=/r̥t̪/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ന)|tops=ರ್ + ನ|l=kn|s=knda|ml=ർന|ch={{large|ರ್ನ}}|ipa=/r̥n/}} |} ഉച്ചാരണത്തിൽ 'ര' ആദ്യം വരുമെങ്കിലും എഴുതുമ്പോൾ ഈ ചിഹ്നം രണ്ടാമതാണ് ചേർക്കുന്നത്. ==== ര-ഒത്തു ==== രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം 'ര' വരുമ്പോൾ അത് താഴെ വലതുവശത്തായി ' {{lang|kn|್ರ}} ' എന്ന രൂപത്തിൽ എഴുതുന്നു. *'''ഉദാഹരണം:''' പ്ര ({{lang|kn|ಪ್ರ}}), ക്ര ({{lang|kn|ಕ್ರ}}). {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ര-വൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-വൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=്ര|ch={{large|್ರ}}|ipa=/r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ര)|tops=ಕ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(പ് + ര)|tops=ಪ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=പ്ര|ch={{large|ಪ್ರ}}|ipa=/pr̥a/}} |} === അനുനാസികങ്ങളും അനുസ്വാരവും === {{lang|kn|ಙ}} (ങ), {{lang|kn|ಞ}} (ഞ), {{lang|kn|ಣ}} (ണ), {{lang|kn|ನ}} (ന), {{lang|kn|ಮ}} (മ) എന്നീ അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്.<ref>{{cite book |last=Sridhar |first=S. N. |title=Kannada (Descriptive Grammars) |year=1990 |publisher=Routledge |pages=290–292 |isbn=978-0-415-00317-9}}</ref> *'''ഉദാഹരണം:''' 'ബെംഗളൂരു' ({{lang|kn|ಬೆಂಗಳೂರು}}) എന്ന വാക്കിലെ /ങ്ഗ/ എന്നത് സാധാരണയായി /ംഗ/ ({{lang|kn|ಂಗ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ {{lang|kn|ಙ್ಗ}} ({{lang|kn|ಬೆಙ್ಗಳೂರು}}) എന്നല്ല. {{efn|ഉപയോഗിക്കുന്ന കമ്പ്യൂട്ടർ ഫോണ്ടിനനുസരിച്ച് ഡിജിറ്റൽ ഇടങ്ങളിൽ ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ ചിലപ്പോൾ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ വന്നേക്കാം.}} === സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ === കന്നഡയിൽ മൂന്നോ അതിലധികമോ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നും കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ആദ്യത്തെ അക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും, തുടർന്നുവരുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ ഒന്നിലധികം കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളായി (വൊത്തുകൾ) ക്രമത്തിൽ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ മുകളിൽ നിന്ന് താഴേക്കും ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തുമായാണ് വായിക്കേണ്ടത്. '''ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''' [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman">{{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |pages=45–47 |isbn=978-0-295-96031-9}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+സംസ്കൃത ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(സ് + ത് + ്ര)|tops=ಸ್ + ತ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര|ch={{huge|ಸ್ತ್ರೀ}}|ipa=/st̪r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഷ് + ട് + ്ര)|tops=ಷ್ + ಟ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ്ട്ര|ch={{huge|ಷ್ಟ್ರ}}|ipa=/ʂʈr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ്)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ}}|ipa=/kʂma/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ത് + സ് + ്യ)|tops=ತ್ + ಸ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ത്സ്യ|ch={{huge|ತ್ಸ್ಯ}}|ipa=/t̪sja/}} |} [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman" /> പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''മാഡ്സ്താനെ''' ({{lang|kn|ಮಾಡ್ಸ್ತಾನೆ}}): "അവൻ ചെയ്യിപ്പിക്കുന്നു" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. {{efn|"മാഡു" (ചെയ്യുക) എന്നതിനൊപ്പം പ്രയോജക പ്രത്യയമായ "ഇസു" ചേർന്ന് "മാഡിസു" ({{lang|kn|ಮಾಡಿಸು}}) എന്നാകുന്നു. ഇതിനൊപ്പം "താനെ" (ಅವನು - അവൻ) ചേരുമ്പോഴാണ് ഈ പദമുണ്ടാകുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ಡ್ಸ್ತ''' (ഡ്സ്ത) ഡ് + സ് + ത് ({{lang|kn|ಡ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം രൂപപ്പെടുന്നു. * '''തോർസ്തീനി''' ({{lang|kn|ತೋರ್ಸ್ತೀನಿ}}): "ഞാൻ കാണിച്ചുതരാം" എന്നാണ് അർത്ഥം.{{efn|തോരു (കാണിക്കുക) + ഇസു (പ്രയോജക പ്രത്യയം) + തീനി (ഞാൻ) എന്നിവ ചേർന്നാണ് ഈ പദം രൂപപ്പെടുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ರ್ಸ್ತ''' (ർസ്ത) എന്നത് ർ + സ് + ത് ({{lang|kn|ರ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന തനതായ കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരമാണ്. * '''ഉൾസ്കൊണ്ടു''' ({{lang|kn|ಉಳ್ಸ್ಕೊಂಡು}}): "സംരക്ഷിച്ച്" അല്ലെങ്കിൽ "ബാക്കിവെച്ച്" എന്നർത്ഥം വരുന്നു.{{efn|ഉളിസു + കൊണ്ടു -> ഉൾസ്കൊണ്ടു.}} ഇതിലെ '''ಳ್ಸ್ಕ''' (ൾസ്ക) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ള് + സ് + ക് ({{lang|kn|ಳ್ + ಸ್ + ಕ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഡ് + സ് + ത്)|tops=ಡ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ്സ്ത|ch={{huge|ಡ್ಸ್ತ}}|ipa=/ɖst̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത്)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ർസ്ത|ch={{huge|ರ್ಸ್ತ}}|ipa=/r̥st̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ള് + സ് + ക്)|tops=ಳ್ + ಸ್ + ಕ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ൾസ്ക|ch={{huge|ಳ್ಸ್ಕ}}|ipa=/ɭska/}} |} മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷകളിൽ]] നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, സംസാരഭാഷയിലെ ഇത്തരം ഉച്ചാരണങ്ങളെ അതേപടി ലിപിയിലേക്ക് പകർത്താൻ കന്നഡയിലെ കൂട്ടക്ഷര വ്യവസ്ഥ (വൊത്തുകൾ) വലിയ രീതിയിൽ സഹായിക്കുന്നുണ്ട്. '''ചതുർസംയുക്താക്ഷരം''' കന്നഡയിൽ നാല് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന അതിസങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും കടമെടുത്ത പദങ്ങളിലാണ് ഇവ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഒരു പൂർണ്ണ അക്ഷരത്തിനൊപ്പം മൂന്ന് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങൾ (വൊത്തുകൾ) കൂടിയോ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു അർക്കാവൊത്തും രണ്ട് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുമോ ചേർന്നാണ് അക്ഷരം എഴുതുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''ദാർഷ്ട്യ''' ({{lang|kn|ದಾರ್ಷ್ಟ್ಯ}}): "അഹങ്കാരം" അല്ലെങ്കിൽ "ധിക്കാരം" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}''' (ർഷ്ട്യ) എന്ന അക്ഷരത്തിൽ ർ + ഷ് + ട് + യ് ({{lang|kn|ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നാണിത് ഉണ്ടാകുന്നത്. * '''അസ്ത്ര്യ''' ({{lang|kn|ಅಸ್ತ್ರ್ಯ}}): "അസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}''' (സ്ത്ര്യ), സ് + ത് + ര് + യ് ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നതാണ്. * '''ലക്ഷ്മ്യ''' ({{lang|kn|ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}): "ലക്ഷ്മിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}''' (ക്ഷ്മ്യ) എന്നതും 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ (ക് + ഷ് + മ് + യ്) ഒന്നിച്ച് ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരമാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ചതുർസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ഷ് + ട് + ്യ)|tops=ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർഷ്ട്യ|ch={{huge|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}|ipa=/r̥ʂʈja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത് + ്യ)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര്യ|ch={{huge|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}|ipa=/st̪r̥ja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ് + ്യ)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ്യ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}|ipa=/kʂmja/}} |} കന്നഡയുടെ തനതായ വാക്കുകളിൽ നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഇല്ല. '''പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം''' നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മാത്രമല്ല, അപൂർവ്വമായി അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ വരെ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും കന്നഡ ലിപിയിലുണ്ട്. "പൂർണ്ണത" എന്ന് അർത്ഥമ്മുള്ള ''കാർത്സ്ന്യ'' ({{lang|kn|ಕಾರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന സംസ്കൃത വാക്ക് ഉത്തമ്മ ഉദാഹരണമാണ്.<ref name="stiehl_devanagari_writing">{{cite web |last1=Stiehl |first1=Ulrich |title=Devanagari-Schreibübungen |url=http://www.sanskritweb.net/deutsch/devanagari.pdf |accessdate=24 July 2017 |website=www.sanskritweb.net}}</ref> ഇതിലെ 'ർത്സ്ന്യ' ({{lang|kn|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ർ, ത്, സ്, ന്, യ് ({{lang|kn|ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ಯ್}}) എന്നിങ്ങനെ അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളുടെ സ്വരമില്ലാത്ത രൂപങ്ങൾ ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{cite web |title=Kannada Script Details |url=https://scriptsource.org/cms/scripts/page.php?item_id=script_detail&key=Knda |website=ScriptSource |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026 |page=20}}</ref> മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ് സംസ്കൃത വാക്ക് {{lang|kn|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}} (ങ്ക്ഷ്ണ്വ). {{efn| "''കടിക്കുന്ന''" എന്നർത്ഥം വരുന്ന {{lang|sa|दङ्क्ष्णु}} (ദംക്ഷ്ണു) എന്ന സംസ്കൃത നാമവിശേഷണം പുല്ലിംഗം, സ്ത്രീലിംഗം എന്നിവയുടെ ദ്വിവചനത്തിൽ ഷഷ്ഠി, സപ്തമി വിഭക്തികളിൽ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ {{lang|sa|दङ्क्ष्ण्वोः}} (ദങ്ക്ഷ്ണ്വോഃ) എന്ന രൂപം പ്രാപിക്കുന്നു. ഇതിനോട് സാമ്യമുള്ള മറ്റൊരു രൂപം ('''{{lang|sa|दङ्क्ष्णवः}}''' - ദങ്ക്ഷ്ണവഃ) ശുക്ല യജുർവേദത്തിലെ വാജസനേയി സംഹിതയിൽ (അധ്യായം 15, ശ്ലോകം 15) കാണാവുന്നതാണ്:<br>{{lang|sa|पुञ्जिकस्थला च क्रतुस्थला चाप्सरसौ '''दङ्क्ष्णवः''' पशवो हेतिः पौरुषेयो वधः प्रहेतिस्तेभ्यो नमो अस्तु ते नोऽवन्तु ते नो मृडयन्तु ते यं द्विष्मो यश्च नो द्वेष्टि तमेषां जम्भे दध्मः}}<br>{{lang|sa|{{script|mlym|പുഞ്ജികസ്ഥലാ ച ക്രതുസ്ഥലാ ചാപ്സരസൗ '''ദങ്ക്ഷ്ണവഃ''' പശവോ ഹേതിഃ പൗരുഷേയോ വധഃ പ്രഹേതിസ്തേഭ്യോ നമോ അസ്തു തേ നോഽവന്തു തേ നോ മൃഡയന്തു തേ യം ദ്വിഷ്മോ യശ്ച നോ ദ്വേഷ്ടി തമേഷാം ജമ്ഭേ ദധ്മഃ}}}}}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത് + സ് + ന് + ്യ)|tops=ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർത്സ്ന്യ|ch={{huge|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}|ipa=/r̥t̪snja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ങ് + ക് + ഷ് + ണ് +്വ)|tops=ಙ್ + ಕ್ + ಷ್ + ಣ್ + ವ|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ്ക്ഷ്ണ്വ|ch={{huge|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}}|ipa=/ŋkʂɳʋ/}} |} == മറ്റ് പ്രതീകങ്ങൾ == കന്നഡ ലിപിയിൽ സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരങ്ങൾക്കും വ്യഞ്ജനങ്ങൾക്കും പുറമെ, [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങൾ]], അന്യഭാഷാ ശബ്ദങ്ങൾ, വേദമന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്താൻ ചില പ്രത്യേക ചിഹ്നങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇവയുടെ വിവരങ്ങൾ താഴെ പറയുന്ന പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു:<ref name="Unicode"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! പ്രതീകം ! പേര് ! പ്രവർത്തനം |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಄}}}} || സിദ്ധം | പ്രാചീന ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും വേദമന്ത്രങ്ങളിലും മംഗളസൂചകമായി അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേക ഉച്ചാരണങ്ങൾ കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു അപൂർവ്വ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2016/16031-kannada-siddham.pdf |title=Proposal to encode the Kannada sign SIDDHAM in Unicode |date=2016 |publisher=Unicode Consortium|language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|೜}}}} || പ്രാചീന ശ്രീ | ഒരു മംഗളസൂചക പദമായ 'ശ്രീ' എന്നതിൻ്റെ പ്രാചീന ലിപിരൂപമാണിത്. ഇത് മറ്റ് അക്ഷരങ്ങളുമായി കൂട്ടിച്ചേർക്കാറില്ല.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="kannadashri">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22006-archaic-shrii.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Archaic Shri |date=2022 |publisher=Unicode Consortium |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22023-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #170 January 2022 on Script Proposals |date=2022 |publisher=Unicode Consortium|language=en |page=16 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಽ}}}} || [[അവഗ്രഹം]] | സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ സന്ധിചേരുമ്പോൾ 'അ' എന്ന സ്വരം ലോപിച്ചു എന്ന് കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ 'ഽ' എന്ന ചിഹ്നത്തിന് തുല്യമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' ശിവോಽഹം - {{lang|kn|ಶಿವೋಽಹಂ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಼}}}} || നുക്ത | [[ഉർദു]], [[ഇംഗ്ലീഷ്]] തുടങ്ങിയ അന്യഭാഷകളിലെ പ്രത്യേക ശബ്ദങ്ങളെ കന്നഡയിൽ കൃത്യമായി സൂചിപ്പിക്കാൻ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്ക് താഴെ നൽകുന്ന ബിന്ദുവാണിത്. ഉദാഹരണത്തിന് ഇംഗ്ലീഷിലെ ' {{lang|en|f}} ', ' {{lang|en|z}} ' എന്നീ ശബ്ദങ്ങൾ കന്നഡയിൽ എഴുതാൻ യഥാക്രമം {{lang|kn|ಫ಼}} (ഫ), {{lang|kn|ಜ಼}} (സ) എന്നിങ്ങനെ ഈ ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|7}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೳ}}}} || അപൂർവ്വ അനുസ്വരം | [[ഹവിഗന്നഡ ഉപഭാഷ|ഹാവ്യക കന്നഡ]], [[കൊങ്കണി]], [[അവധി ഭാഷ|അവധി]] എന്നിവ കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ നാദങ്ങളും സ്വരഭേദങ്ങളും കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20260-kannada-anusvara.pdf |title=Preliminary proposal to encode Kannada sign combining Anusvara right top |last=Shenoy Basty |first=Shashank |date=2020-08-24 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21114-kannada-sign-anusvara.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Spacing Anusvara in the UCS |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21130-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #168 July 2021 on Script Proposals |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |page=10 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಁ}}}} || ചന്ദ്രബിന്ദു | സ്വരങ്ങളുടെ അനുനാസിക ഉച്ചാരണത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ [[പഴയ കന്നഡ|പഴയ കന്നഡയിലോ]] സംസ്കൃത ഗ്രന്ഥങ്ങളിലോ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10392r2-chandrabindus.pdf |title=Request to encode South Indian CANDRABINDU-s |last=Sharma |first=Shriramana |date=2010-10-11 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10440-south-asia.pdf |title=Review of Indic-related L2 documents and Recommendations to the UTC |last1=Anderson |first1=Deborah |last2=McGowan |first2=Rick |last3=Whistler |first3=Ken |date=2010-10-27 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಀ}}}} || സ്വതന്ത്ര ചന്ദ്രബിന്ദു | [[വൈദികസംസ്‌കൃതം|വൈദികസംസ്‌കൃതവും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14166-kannada-candrabindu.pdf |title=Usage of Kannada Sign Spacing Candrabindu in Vedic texts |last=Srinidhi |first=A. |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> [[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗയും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14153-kannada-chandrabindu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Candrabindu |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ [[അനുസ്വരം]] കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്. സാധാരണ ചന്ദ്രബിന്ദുവിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, അക്ഷരത്തിന് മുകളിലല്ലാതെ വരികൾക്കിടയിൽ സ്വതന്ത്രമായി നിൽക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2015/15204-script-recs.pdf |title=Recommendations to UTC #144 July 2015 on Script Proposals |date=2015-07-25 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|್}}}} || [[വിരാമം]] | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിലെ സ്വരം ('അ' കാരാന്തം) ഇല്ലാതാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ ചന്ദ്രക്കലയ്ക്ക് സമം. കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനും വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ സ്വരമില്ലാതെ ഉച്ചരിക്കാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു ('''ഉദാഹരണം:''' ക + ് = ക് - {{lang|kn|ಕ್}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|3-4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೕ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ദീർഘസ്വരങ്ങളെ (പ്രത്യേകിച്ച് 'ഏ', 'ഓ' എന്നിവ) സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന സഹായ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2003">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03101-indic-dir/Kannada.pdf |title=Kannada Script Layout |date=2003-03-04 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೖ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം 'ഐ' എന്ന സ്വരം ചേർക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നത്തിൻ്റെ ഭാഗമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' കൈ - {{lang|kn|ಕೈ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="L2/L2003"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|।}}}} | ദണ്ഡ | ആധുനിക പൂർണ്ണവിരാമത്തിന് പകരമായി പഴയ കന്നഡ വാക്യങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2004"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|॥}}}} | ഇരട്ട ദണ്ഡ | പദ്യങ്ങളിൽ ശ്ലോകങ്ങളോ വലിയ ഖണ്ഡികകളോ അവസാനിക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="L2/L2004"/> |} == ഉദാഹരണ വാചകങ്ങൾ == === ഹൽമിഡി ശാസനം === ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. ഈ ലിഖിതത്തിലെ ആദ്യ 10 വരികൾ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിലും അവയുടെ മലയാളം വിവർത്തനവുമാണ് താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ഇതിൽ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} തുടങ്ങിയ പഴയ കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക.<ref name="halmidi">{{cite web |url=https://archive.org/details/annualreportofth014517mbp/page/n125/mode/2up |title=Annual Report of the Mysore Archaeological Department for the year 1936 |publisher=Government Branch Press, Bangalore |date=1938 |language=en |page=72–74 |access-date=14 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {{Verse translation|lang=kn| ೧. ಜಯತಿ ಶ್ರೀ ಪರೀಷ್ವಂಗ ಶ್ಯಾರ್ಙ್ಗಮವ್ಯಾನತೇರ್ಧ<u>ನುಃ</u> । ದಾನವಾಕ್ಷ್ಣೋರ್ಯುಗಾಂತಾ<u>ಗ್ನಿಃ</u> ಶಿಷ್ಟಾನಾಂತು ಸುದರ್ಶ<u>ನಃ</u> ॥ ೨. ನಮಃ ಶ್ರೀಮತ್ಕದಂಬಪನ್ ತ್ಯಾಗಸಂಪನ್ನನ್ ಕಲಭೋರನಾ ಅರಿ ಕಕುಸ್ಥಭಟ್ಟೋರನಾಳೆ ೩. ನರಿದಾವಿಳೆ ನಾಡುಳ್ ಮೃಗೇಶ ನಾಗೇಂದ್ರಾಭೀಳರ್ಬ್ಬಟಹರಪ್ಪೋರ್ ಶ್ರೀ ಮೃಗೇಶ ನಾಗಾಹ್ವಯರ್ ೪. ಇರ್ವ್ವರಾ ಬಟರಿಕುಲಾಮಲವ್ಯೋಮ ತಾರಾಧಿನಾಥನ್ ಅಳಪಗಣ ಪಶುಪತಿಮಾ ದಕ್ಷಿಣಾಪಥ ೫. ಬಹುಶತಹವನಾಹವದುಳ್ ಪಶು ಪ್ರದಾನ ಶೌರ್ಯೋದ್ಯಮ ಭರಿತೋನ್ ದಾನಪಶುಪತಿಯೆಂದು ೬. ಪೊಗ<u>ೞೆ</u>ಪೊಟ್ಟಣ ಪಶುಪತಿನಾಮಧೇಯನಾಸರಕ್ಕೆಲ್ಲ ಬಟರಿಯಾ ಪ್ರೇಮಾಲಯ ಸುತಂಗೆ ೭. ಸೇಂದ್ರಕ ಬಾಣೋಭಯ ದೇಶದಾ ವೀರಪುರುಷ ಸಮಕ್ಷದೆ ಕೇಕಯ ಪಲ್ಲವರಂ ಕಾದೆ<u>ಱಿ</u>ದು ಪೆತ್ತ ಜಯನಾ ೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ |1. വിജയശ്രീലാളിതനായി ശാർങ്ഗമെന്ന വില്ലേന്തിയവനും, അസുരനേത്രങ്ങൾക്ക് യുഗാന്തത്തിലെ അഗ്നിയെപ്പോലെ ഭയങ്കരനും, സജ്ജനങ്ങൾക്ക് മംഗളകാരിയുമായ വിഷ്ണു ഭഗവാൻ ജയിക്കട്ടെ. 2. ശ്രീമാനായ കദമ്പ രാജാവിനും, ത്യാഗസമ്പന്നനും കലഭോരന്മാരുടെ ശത്രുവും ഹൽമിഡി ഭരിക്കുന്നവനുമായ കകുസ്ഥഭട്ടോരനും നമസ്കാരം. 3. നരിദാവിളെ നാട്ടിൽ മൃഗരാജാവിനെപ്പോലെയും നാഗേന്ദ്രനെപ്പോലെയും ഭയങ്കരനും ശത്രുസംഹാരകനുമായ ശ്രീ മൃഗേശ നാഗൻ എന്ന വ്യക്തി. 4. ബടാരി കുലമാകുന്ന നിർമ്മലമായ ആകാശത്തിലെ ചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ളവനും, ദക്ഷിണാപഥത്തിലെ പശുപതിയെപ്പോലെ അലപഗണങ്ങളെ നയിക്കുന്നവനുമായ അളപൻ. 5. നൂറുകണക്കിന് യുദ്ധമാകുന്ന യാഗങ്ങളിൽ ശത്രുക്കളാകുന്ന പശുക്കളെ ബലി നൽകിയവനും, ശൗര്യവും ഉദ്യമവും നിറഞ്ഞവനുമായ 'ദാനപശുപതി' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നവൻ. 6. പുകഴ്പെറ്റ പശുപതി എന്ന നാമധാരിയും ബടാരി കുലത്തിലെ പ്രിയപ്പെട്ടവനുമായ ആ മകന്. 7. സേന്ദ്രക, ബാണ എന്നീ രണ്ട് ദേശങ്ങളിലെയും വീരപുരുഷന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ കേകയരെയും പല്ലവരെയും യുദ്ധത്തിൽ എതിർത്തു തോൽപ്പിച്ചു നേടിയ വിജയത്തിൻ്റെ സ്മരണയ്ക്കായി. 8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} === സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപന === താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്ന വാചകം [[അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം|സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനത്തിലെ]] വകുപ്പ് 1. നിന്നുള്ളതാണ്.<ref>{{cite web |title=Universal Declaration of Human Rights |url=https://www.un.org/en/universal-declaration-human-rights/index.html |website=www.un.org |access-date=29 March 2020 |language=en |date=6 October 2015}}</ref><ref name="UDHR_Kannada">{{cite web |url=https://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|title=Universal Declaration of Human Rights: Kannada|trans-title=ಮಾನವ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳ ಸಾವವತ್ರಿಕ್ ಪ್ಿಕ್ಟನ|url-status=live|archive-date=6 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221006183355/http://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|website=OHCHR.org|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|language=kn|page=3|access-date=17 January 2026}}</ref> ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{script|Knda|{{large|ನಿಬಂಧ್ನೆ ೧. - ಎಲ್ಲಾ ಮಾನವರು ಸ್ವತಂತ್ರರಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಿಳಿವು ಮತ್ತು ಅಂತಃಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಸಹೋದರ ಭಾವದಿಂದ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.}}}}}}}} ==== ([[ISO 15919]]) ലത്തീൻ വൽക്കരണം ==== {{blockindent|{{translit|kn|ISO|Ellā mānavaru svatantrarāgiyē huṭṭiddāre hāgu ghanate mattu adhikāragaḷalli samānarāgiddāre. Tiḷivu mattu antaḥsākṣīyannu paḍedavarāddarinda avaru obbarigobbaru sahōdara bhāvadinda naḍedukoḷḷabēku.|italic=yes}}}} ==== [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ]] അനുലേഖനം ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{IPA|/ellaː maːn̪ɐʋɐɾu sʋɐt̪ɐn̪t̪ɾɐɾaːɡijeː huʈʈid̪d̪aːɾe haːɡu gʱɐn̪ɐt̪e mɐt̪t̪u ɐd̪ʱikaːɾɐɡɐɭɐlli sɐmaːn̪ɐɾaːɡid̪d̪aːɾe ǁ t̪iɭiʋu mɐt̪t̪u ɐn̪t̪ɐkkɐɾɐɳɐɡɐɭɐn̪n̪u pɐɖed̪ɐʋɐraːd̪d̪ɐɾin̪d̪ɐ ɐʋɐɾu obbɐɾiɡobbɐɾu sɐhoːd̪ɐɾɐ bʱaːʋɐd̪in̪d̪ɐ n̪ɐɖed̪ukoɭɭɐbeːku ǁ/}}}}}} ==== മലയാളം പരിഭാഷ ==== {{blockindent|മനുഷ്യരെല്ലാവരും തുല്യാവകാശങ്ങളോടും അന്തസ്സോടും കൂടി സ്വതന്ത്രരായി ജനിച്ചവരാണ്. മനുഷ്യനു വിവേകവും മനഃസാക്ഷിയും സിദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർ പരസ്പരം സഹോദരഭാവത്തോടെ വർത്തിക്കേണ്ടതാണ്.}} == അക്കങ്ങൾ == [[File:Mysore Clocktower - clock face.jpg|thumb|220px|കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ള [[മൈസൂർ|മൈസൂരിലെ]] ഒരു ക്ലോക്ക്. {{efn|ഇതിൻ്റെ പുറത്തെ വൃത്തത്തിലുള്ള അക്കങ്ങളുടെ ക്രമീകരണം ശ്രദ്ധേയമാണ്: 3 (വലത്), 6 (താഴെ), 9 (ഇടത്), 12 (മുകളിൽ) എന്നീ അക്കങ്ങൾ നേരെയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. 1, 2, 4, 7, 8 എന്നീ അക്കങ്ങൾ വലത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞും, 5, 10, 11 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞുമാണ് നൽകിയിട്ടുള്ളത്. ഈ ക്രമീകരണം കാരണം ചെറിയ ചെരിവുകൾ അവഗണിച്ചാൽ എല്ലാ അക്കങ്ങളും സാധാരണ പോലെ എളുപ്പത്തിൽ വായിക്കാൻ സാധിക്കും (പ്രത്യേകിച്ച് 10, 11, 12 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് സാധാരണ പോലെ വായിക്കാം).}}]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്ക് പൂജ്യം മുതൽ ഒൻപത് വരെയുള്ള പത്ത് അക്കങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന തനതായ ഒരു സംഖ്യാസമ്പ്രദായമുണ്ട്. മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ദശാംശ വ്യവസ്ഥ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇവ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ആധുനിക കാലത്ത് [[അക്കം|ഇംഗ്ലീഷ് (ഹിന്ദു-അറബിൿ) അക്കങ്ങളുടെ]] ഉപയോഗം വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, കർണ്ണാടകയിലെ ഔദ്യോഗിക രേഖകളിലും പഴയ ക്ലോക്കുകളിലും കലണ്ടറുകളിലും നാണയങ്ങളിലും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഇപ്പോഴും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ കന്നഡ അക്കങ്ങൾ |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} കർണ്ണാടക സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് കന്നഡ അക്കങ്ങളാണ്. കർണ്ണാടകയിലെ KSRTC ബസ്സുകളിലും മറ്റും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് കാണാവുന്നതാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ കന്നഡ സംഖ്യകൾ <ref>{{cite web |url=https://www.omniglot.com/language/numbers/kannada.htm |title=Numbers in Kannada |author=Simon Ager |website=Omniglot |access-date=9 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ! കന്നഡ<br>അക്കങ്ങൾ ! അറബിൿ<br>അക്കങ്ങൾ ! കന്നഡ പേര്<br>(ഉച്ചാരണം) ! മലയാളം<br>പേര് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೦}} || 0 || {{lang|kn|ಸೊನ್ನೆ}} (സൊന്നേ) || പൂജ്യം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧}} || 1 || {{lang|kn|ಒಂದು}} (ഒന്ദു) || ഒന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨}} || 2 || {{lang|kn|ಎರಡು}} (എറഡു) || രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩}} || 3 || {{lang|kn|ಮೂರು}} (മൂരു) || മൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪}} || 4 || {{lang|kn|ನಾಲ್ಕು}} (നാൽകു) || നാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫}} || 5 || {{lang|kn|ಅಯ್ದು}} (അയ്ദു / ഐദു) || അഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬}} || 6 || {{lang|kn|ಆರು}} (ആറു) || ആറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭}} || 7 || {{lang|kn|ಏಳು}} (ഏളു) || ഏഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮}} || 8 || {{lang|kn|ಎಂಟು}} (എൺടു) || എട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯}} || 9 || {{lang|kn|ಒಂಬತ್ತು}} (ഒമ്പത്തു) || ഒൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦}} || 10 || {{lang|kn|ಹತ್ತು}} (ഹത്തു) || പത്ത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೧}} || 11 || {{lang|kn|ಹನ್ನೊಂದು}} (ഹന്നൊന്ദു) || പതിനൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೨}} || 12 || {{lang|kn|ಹನ್ನೆರಡು}} (ഹന്നെറഡു) || പന്ത്രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೩}} || 13 || {{lang|kn|ಹದಿಮೂರು}} (ഹദിമൂരു) || പതിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೪}} || 14 || {{lang|kn|ಹದಿನಾಲ್ಕು}} (ഹദിനാൽകു) || പതിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೫}} || 15 || {{lang|kn|ಹದಿನೈದು}} (ഹദിനൈദു) || പതിനഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೬}} || 16 || {{lang|kn|ಹದಿನಾರು}} (ഹദിനാറു) || പതിനാറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೭}} || 17 || {{lang|kn|ಹದಿನೇಳು}} (ഹദിനേളു) || പതിനേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೮}} || 18 || {{lang|kn|ಹದಿನೆಂಟು}} (ഹദിനെൺടു) || പതിനെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೯}} || 19 || {{lang|kn|ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು}} (ഹത്തൊമ്പത്തു) || പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೦}} || 20 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತು}} (ഇപ്പത്തു) || ഇരുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೧}} || 21 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂದು}} (ഇപ്പത്തൊന്ദു) || ഇരുപത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೨}} || 22 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎರಡು}} (ഇപ്പത്തെറഡു) || ഇരുപത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೩}} || 23 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಮೂರು}} (ഇപ്പത്തുമൂരു) || ഇരുപത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೪}} || 24 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (ഇപ്പത്തുനാൽകു) || ഇരുപത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೫}} || 25 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಐದು}} (ഇപ്പത്തൈദു) || ഇരുപത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೬}} || 26 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಆರು}} (ഇപ്പത്താറു) || ഇരുപത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೭}} || 27 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಏಳು}} (ഇപ്പത്തേളു) || ഇരുപത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೮}} || 28 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎಂಟು}} (ഇപ്പത്തെൺടു) || ഇരുപത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೯}} || 29 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (ഇപ്പത്തൊമ്പത്തു) || ഇരുപത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೦}} || 30 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತು}} (മൂവത്തു) || മുപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೧}} || 31 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಒಂದು}} (മുവത്തൊന്ദു) || മുപ്പത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೨}} || 32 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಎರಡು}} (മുവത്തെറഡു) || മുപ്പത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೩}} || 33 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಮೂರು}} (മുവത്തുമൂരു) || മുപ്പത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೪}} || 34 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (മൂവത്തുനാൽകു) || മുപ്പത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೫}} || 35 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಐದು}} (മൂവത്തൈദു) || മുപ്പത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೬}} || 36 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಆರು}} (മൂവത്താറു) || മുപ്പത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೭}} || 37 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಏಳು}} (മൂവത്തേളു) || മുപ്പത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೮}} || 38 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಎಂಟು}} (മൂവത്തെൺടു) || മുപ്പത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೯}} || 39 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (മൂവത്തൊമ്പത്തു) || മുപ്പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪೦}} || 40 || {{lang|kn|ನಲವತ್ತು}} (നലവത്തു) || നാൽപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫೦}} || 50 || {{lang|kn|ಐವತ್ತು}} (ഐവത്തു) || അൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬೦}} || 60 || {{lang|kn|ಅರುವತ್ತು}} (അറുവത്തു) || അറുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭೦}} || 70 || {{lang|kn|ಎಪ್ಪತ್ತು}} (എപ്പത്തു) || എഴുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮೦}} || 80 || {{lang|kn|ಎಂಬತ್ತು}} (എമ്പത്തു) || എൺപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯೦}} || 90 || {{lang|kn|ತೊಂಬತ್ತು}} (തൊമ്പത്തു) || തൊണ്ണൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦೦}} || 100 || {{lang|kn|ನೂರು}} (നൂറു) || നൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦೦}} || 1,000 || {{lang|kn|ಸಾವಿರ}} (സാവിര) || ആയിരം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,000 || {{lang|kn|ಒಂದು ಲಕ್ಷ}} (ഒന്ദു ലക്ഷ) || ഒരു ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦,೦೦,೦೦೦}} || 10,00,000 || {{lang|kn|ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ}} (ഹത്തു ലക്ഷ) || പത്ത് ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,00,000 || {{lang|kn|ಕೋಟಿ}} (കോടി) || ഒരു കോടി |} == ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ == {{main|തെലുഗു ലിപി}} ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ലിപികളായ തെലുങ്ക്, മലയാളം, തമിഴ് എന്നിവയുമായി കന്നഡ ലിപിക്ക് ചരിത്രപരമായി വലിയ സാമ്യങ്ങളുണ്ട്. ദ്രാവിഡ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട കന്നഡയും തെലുങ്കും ഒരേ ലിപി വ്യവസ്ഥയിൽ ([[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]) നിന്നാണ് വികസിച്ചുവന്നത്. അതിനാൽ ഈ രണ്ട് ലിപികളും തമ്മിൽ പരസ്പരം വായിക്കാൻ കഴിയുന്നത്ര അടുത്ത സാമ്യമുണ്ട്. കൂടാതെ, തമിഴ്-ബ്രാഹ്മിയിൽ നിന്നും വികസിച്ച [[ഗ്രന്ഥലിപി|ഗ്രന്ഥ ലിപിയുമായി]] കന്നഡ ലിപിക്ക് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. കർണ്ണാടകയുടെ തീരദേശങ്ങളിലും കേരളത്തിലെ കാസർഗോഡ് ഭാഗങ്ങളിലും [[കന്നഡ]], [[തുളു ഭാഷ|തുളു]], [[സംസ്കൃതം]] എന്നീ ഭാഷകൾ എഴുതാൻ [[തുളു ലിപി|തിഗളാരി ലിപി]] വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. തിഗളാരി ലിപിയും ആധുനിക മലയാള ലിപിയും ഒരേ മാതൃലിപിയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചവയായതിനാൽ, ഇവ തമ്മിൽ വളരെ അടുത്ത ഘടനാപരമായ സാമ്യം കാണാൻ സാധിക്കും. പഴയകാലത്ത് കേരളത്തിലെയും കർണ്ണാടകത്തിലെയും പണ്ഡിതർ വേദമന്ത്രങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ ഈ ലിപികൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;font-size: 18px;" |+ style="text-align:left;font-size: 80%;"| ദ്രാവിഡ ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}} |- style="text-align:centre;font-size: 90%;" ! [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ.]] !! /[[k]]/ !! /[[kʱ]]/ !! /[[g]]/ !! /[[gʱ]]/ !! /[[ŋ]]/ !! /[[t͡ʃ]]/ !! /[[t͡ʃʱ]]/ !! /[[d͡ʒ]]/ !! /[[d͡ʒʱ]]/ !! /[[ɲ]]/ !! /[[ʈ]]/ !! /[[ʈʱ]]/ !! /[[ɖ]]/ !! /[[ɖʱ]]/ !! /[[ɳ]]/ !! /[[t̪]]/ !! /[[t̪ʱ]]/ !! /[[d̪]]/ !! /[[d̪ʱ]]/ !! /[[n̪]]/ !! /[[n]]/ !! [[t]] !! /[[t͡s]]/ !! /[[d͡z]]/ !! /[[p]]/ !! /[[pʱ]]/ !! /[[b]]/ !! [[bʱ]] !! /[[m]]/ !! /[[j]]/ !! [[y]]!! [[ɾ]] !! /[[ɽ]]/ !! /[[r]]/ !! /[[l]]/ !! /[[ɭ]]/ !! /[[ɻ]]/ !! /[[ʋ]]/ !! /[[ʃ]]/ !! /[[ʂ]]/ !! /[[s]]/ !! /[[h]]/ !! /[[kʂ]]/ || /[[d͡ʒɲ]]/ |- ! [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി]] | {{script|Brah|𑀓}} || {{script|Brah|𑀔}} || {{script|Brah|𑀕}} || {{script|Brah|𑀖}} || {{script|Brah|𑀗}} || {{script|Brah|𑀘}} || {{script|Brah|𑀙}} || {{script|Brah|𑀚}} || {{script|Brah|𑀛}} || {{script|Brah|𑀜}} || {{script|Brah|𑀝}} || {{script|Brah|𑀞}} || {{script|Brah|𑀟}} || {{script|Brah|𑀠}} || {{script|Brah|𑀡}} || {{script|Brah|𑀢}} || {{script|Brah|𑀣}} || {{script|Brah|𑀤}}}} || {{script|Brah|𑀥}} || {{script|Brah|𑀦}} || {{script|Brah|𑀷}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀧}} || {{script|Brah|𑀨}} || {{script|Brah|𑀩}} || {{script|Brah|𑀪}} || {{script|Brah|𑀫}} || {{script|Brah|𑀬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀭}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀶}} || {{script|Brah|𑀮}} || {{script|Brah|𑁵}} || {{script|Brah|𑀵}} || {{script|Brah|𑀯}} || {{script|Brah|𑀰}} || {{script|Brah|𑀱}} || {{script|Brah|𑀲}} || {{script|Brah|𑀳}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀓𑁰𑀱}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀚𑁰𑀜}} |- ! [[തമിഴ് ലിപി|തമിഴ്]] | {{script|Taml|க}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ங}} || {{script|Taml|ச}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ஜ}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ஞ}} || {{script|Taml|ட}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ண}} || {{script|Taml|த}} || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ந}} || {{script|Taml|ன}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ப}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ம}} || {{script|Taml|ய}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ர}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ற}} || {{script|Taml|ல}} || {{script|Taml|ள}} || {{script|Taml|ழ}} || {{script|Taml|வ}} || {{script|Taml|ஶ}} || {{script|Taml|ஷ}} || {{script|Taml|ஸ}} || {{script|Taml|ஹ}} || {{script|Taml|க்ஷ}} ||style="background:#ccc;"|&nbsp; |- ! [[ഗ്രന്ഥ ലിപി|ഗ്രന്ഥ]] | {{script|Gran|𑌕}} || {{script|Gran|𑌖}} || {{script|Gran|𑌗}} || {{script|Gran|𑌘}} || {{script|Gran|𑌙}} || {{script|Gran|𑌚}} || {{script|Gran|𑌛}} || {{script|Gran|𑌜}} || {{script|Gran|𑌝}} || {{script|Gran|𑌞}} || {{script|Gran|𑌟}} || {{script|Gran|𑌠}} || {{script|Gran|𑌡}} || {{script|Gran|𑌢}} || {{script|Gran|𑌣}} || {{script|Gran|𑌤}} || {{script|Gran|𑌥}} || {{script|Gran|𑌦}} || {{script|Gran|𑌧}} || {{script|Gran|𑌨}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌪}} || {{script|Gran|𑌫}} || {{script|Gran|𑌬}} || {{script|Gran|𑌭}} || {{script|Gran|𑌮}} || {{script|Gran|𑌯}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌰}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌲}} || {{script|Gran|𑌳}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌵}} || {{script|Gran|𑌶}} || {{script|Gran|𑌷}} || {{script|Gran|𑌸}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌹}} || {{script|Gran|𑌕𑍍𑌷}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌜𑍍𑌞}} |- ![[തുളു ലിപി|തിഗളാരി]] | {{script|Tutg|𑎒}} || {{script|Tutg|𑎓}} || {{script|Tutg|𑎔}} || {{script|Tutg|𑎕}} || {{script|Tutg|𑎖}} || {{script|Tutg|𑎗}} || {{script|Tutg|𑎘}} || {{script|Tutg|𑎙}} || {{script|Tutg|𑎚}} || {{script|Tutg|𑎛}} || {{script|Tutg|𑎜}} || {{script|Tutg|𑎝}} || {{script|Tutg|𑎞}} || {{script|Tutg|𑎟}} || {{script|Tutg|𑎠}} || {{script|Tutg|𑎡}} || {{script|Tutg|𑎢}} || {{script|Tutg|𑎣}} || {{script|Tutg|𑎤}} || {{script|Tutg|𑎥}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎦}} || {{script|Tutg|𑎧}} || {{script|Tutg|𑎨}} || {{script|Tutg|𑎩}} || {{script|Tutg|𑎪}} || {{script|Tutg|𑎫}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎴}} || {{script|Tutg|𑎭}} || {{script|Tutg|𑎳}} || {{script|Tutg|𑎵}} || {{script|Tutg|𑎮}} || {{script|Tutg|𑎯}} || {{script|Tutg|𑎰}} || {{script|Tutg|𑎱}} || {{script|Tutg|𑎲}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} |- ![[മലയാള ലിപി|മലയാളം]] | ക || ഖ || ഗ || ഘ || ങ || ച || ഛ || ജ || ഝ || ഞ || ട || ഠ || ഡ || ഢ || ണ || ത || ഥ || ദ || ധ || ന || style="background:#cch; color:#808080"|ഩ || style="background:#ccc; color:#808080"|ഺ || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || പ || ഫ || ബ || ഭ || മ || യ || style="background:#ccc;"| || ര || style="background:#ccc;"| || റ || ല || ള || ഴ || വ || ശ || ഷ || സ || ഹ || style="background:#cch; color:#808080"|ക്ഷ || style="background:#cch; color:#808080"|ജ്ഞ |- ! [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | {{script|Knda|ಕ}} || {{script|Knda|ಖ}} || {{script|Knda|ಗ}} || {{script|Knda|ಘ}} || {{script|Knda|ಙ}} || {{script|Knda|ಚ}} || {{script|Knda|ಛ}} || {{script|Knda|ಜ}} || {{script|Knda|ಝ}} || {{script|Knda|ಞ}} || {{script|Knda|ಟ}} || {{script|Knda|ಠ}} || {{script|Knda|ಡ}} || {{script|Knda|ಢ}} || {{script|Knda|ಣ}} || {{script|Knda|ತ}} || {{script|Knda|ಥ}} || {{script|Knda|ದ}} || {{script|Knda|ಧ}} || {{script|Knda|ನ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ನ಼}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Knda|ಪ}} || {{script|Knda|ಫ}} || {{script|Knda|ಬ}} || {{script|Knda|ಭ}} || {{script|Knda|ಮ}} || {{script|Knda|ಯ}} || {{script|Knda|ಯ಼}} || {{script|Knda|ರ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ಱ}} || {{script|Knda|ಲ}} || {{script|Knda|ಳ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ೞ}} || {{script|Knda|ವ}} || {{script|Knda|ಶ}} || {{script|Knda|ಷ}} || {{script|Knda|ಸ}} || {{script|Knda|ಹ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಕ್ಷ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಜ್ಞ}} |- ! [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക്]] | {{script|Telu|క}} || {{script|Telu|ఖ}} || {{script|Telu|గ}} || {{script|Telu|ఘ}} || {{script|Telu|ఙ}} || {{script|Telu|చ}} || {{script|Telu|ఛ}} || {{script|Telu|జ}} || {{script|Telu|ఝ}} || {{script|Telu|ఞ}} || {{script|Telu|ట}} || {{script|Telu|ఠ}} || {{script|Telu|డ}} || {{script|Telu|ఢ}} || {{script|Telu|ణ}} || {{script|Telu|త}} || {{script|Telu|థ}} || {{script|Telu|ద}} || {{script|Telu|ధ}} || {{script|Telu|న}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౝ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౘ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౙ}} || {{script|Telu|ప}} || {{script|Telu|ఫ}} || {{script|Telu|బ}} || {{script|Telu|భ}} || {{script|Telu|మ}} || {{script|Telu|య}} || {{script|Telu|య఼}} || {{script|Telu|ర}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౚ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఱ}} || {{script|Telu|ల}} || {{script|Telu|ళ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఴ}} || {{script|Telu|వ}} || {{script|Telu|శ}} || {{script|Telu|ష}} || {{script|Telu|స}} || {{script|Telu|హ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|క్ష}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|జ్ఞ}} |- ! [[സിംഹള ലിപി|സിംഹള]] | {{script|Sinh|ක}} || {{script|Sinh|ඛ}} || {{script|Sinh|ග}} || {{script|Sinh|ඝ}} || {{script|Sinh|ඞ}} || {{script|Sinh|ච}} || {{script|Sinh|ඡ}} || {{script|Sinh|ජ}} || {{script|Sinh|ඣ}} || {{script|Sinh|ඤ}} || {{script|Sinh|ට}} || {{script|Sinh|ඨ}} || {{script|Sinh|ඩ}} || {{script|Sinh|ඪ}} || {{script|Sinh|ණ}} || {{script|Sinh|ත}} || {{script|Sinh|ථ}} || {{script|Sinh|ද}} || {{script|Sinh|ධ}} || {{script|Sinh|න}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ප}} || {{script|Sinh|ඵ}} || {{script|Sinh|බ}} || {{script|Sinh|භ}} || {{script|Sinh|ම}} || {{script|Sinh|ය}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ර}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Sinh|ල}} || {{script|Sinh|ළ}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ව}} || {{script|Sinh|ශ}} || {{script|Sinh|ෂ}} || {{script|Sinh|ස}} || {{script|Sinh|හ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ක්‍ෂ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ඥ}} |} {{Sticky table end}} <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> <small>{{Legend|#cch|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|#cch|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ വിരളമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}}}</small> <small>{{Legend|#ccc|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഈ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല.}}}}</small> == ലിപ്യന്തരണം == [[File:Kannada typewriter.JPG|thumb|250px|right|കന്നഡ ടൈപ്പ്റൈറ്റർ യന്ത്രം]] സാധാരണ കീബോർഡ് ഉപയോഗിച്ച് കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ടൈപ്പ് ചെയ്യുന്നതിനായി വിവിധ [[ലിപ്യന്തരണം|ലിപ്യന്തരണ]] രീതികളും സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകളും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. [[ഐട്രാൻസ്|ഐട്രാൻസിനെ]] (ITRANS) അടിസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[ബരഹ]]<ref name="baraha">{{cite web |url=http://baraha.com/ |title=Baraha – Free Indian Language Software |publisher=baraha.com}}</ref>, [[പദ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]]<ref name="pada software">{{cite web |url=http://pada.pro/ |title=Pada Software – For Indic Scripts|publisher=pada.pro}}</ref> എന്നിവ ഇതിനുദാഹരണങ്ങളാണ്. ഇതിനുപുറമെ ഗൂഗിൾ ഇൻപുട്ട് ടൂൾസ് (Google transliteration), മുൻകൂട്ടി വാക്കുകൾ പ്രവചിക്കാൻ കഴിയുന്ന ക്വിൽപാഡ്<ref name="Quillpad">{{cite web |url=http://quillpad.in/kannada |title=QuillPad – Typing in Kannada has never been easier |publisher=Quillpad.in |access-date=7 November 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081104021158/http://quillpad.in/kannada/ |archive-date=4 November 2008 |df=dmy-all }}</ref> (Quillpad) തുടങ്ങിയ നിരവധി ഓൺലൈൻ ടൂളുകളും ലഭ്യമാണ്. കർണാടക സർക്കാരിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക കന്നഡ ഇൻപുട്ട് സംവിധാനമായ [[നുഡി (സോഫ്റ്റ്‌വെയർ)|നുഡി]], അടിസ്ഥാനപരമായി ലിപ്യന്തരണത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന ഒരു ഫൊണറ്റിക് കീബോർഡ് ലേഔട്ടാണ്. === യൂണിക്കോഡ്‌ === കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ U+0C80 മുതൽ U+0CFF വരെയാണ്. {{കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ പട്ടിക}} == ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൽ == [[File:Memeulous Channel Logo.jpg|thumb|150px|right|"വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ഇമോട്ടിക്കോൺ]] കന്നഡ അക്ഷരമായ {{lang|kn|ಠ}} (ഠ) കാണാൻ ഒരു കണ്ണും പുരികവും പോലെയായതിനാൽ, ഇന്റർനെറ്റിൽ അനിഷ്ടമോ പുച്ഛമോ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന "വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ({{Tooltip|look of disapproval|ലുക്ക് ഓഫ് ഡിസപ്രൂവൽ|dotted=no}}) എന്ന ജനപ്രിയ [[ഇമോട്ടിക്കോൺ|ഇമോട്ടിക്കോണിൽ]] ("ಠ_ಠ") ഇത് ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.<ref>{{cite news |url=http://www.maximumpc.com/article/features/browser_extension_week_look_disapproval |title= Browser Extension of the Week: Look of Disapproval |newspaper= Pcgamer |publisher= Maximum PC |access-date=2013-04-24 }}</ref> സമാനമായി, {{lang|kn|ರೃ}} (രൃ) എന്ന അക്ഷരം ഒരു കണ്ണടയെ സൂചിപ്പിക്കാനും, {{lang|kn|ಥ}} (ഥ) എന്ന അക്ഷരം കണ്ണുനീർ വരുന്ന ഒരു കണ്ണിനെ സൂചിപ്പിക്കാനും ഇമോട്ടിക്കോണുകളിൽ ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്== * [[കന്നഡ]] *[[കദംബ ലിപി]] *[[കന്നഡ വ്യാകരണം]] *[[കന്നഡ സാഹിത്യം]] ==കുറിപ്പുകൾ== <references group="lower-alpha" /> ==അവലംബങ്ങൾ== <references /> == ഗ്രന്ഥസൂചി == * {{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://www.google.co.in/books/edition/A_grammar_of_the_Kanna%E1%B8%8Da_language/PHjy9H4haZwC?hl=en&gbpv=1&printsec=frontcover}} * {{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |isbn=978-0-295-96031-9}} * {{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |title=A Manual of Modern Kannada |year=2020 |publisher=CrossAsia |isbn=978-3-946742-82-1 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://www.omniglot.com/writing/kannada.htm കന്നഡ വർണ്ണമാല] *[http://www.kannadalibrary.com കന്നഡ പാഠങ്ങൾ] *[https://03662671545803034101.googlegroups.com/attach/d1a5ce02615957f3/Kannada_script_evolution.jpg?part=2&view=1&vt=ANaJVrELtCoY6CYhEk-wqTrFospXVSggzb7QyJ4gLiCTtcbIN6f9OQt8SEhQj4Ed-rvU_I0rf6va_8wt1tzqVOfpuyyY0lNXpm5M89jl7FMAzAk0UzCgQuw കന്നഡ ലിപിയുടെ വികാസം] *[https://fonts.google.com/noto/fonts?script=Knda&preview.script=Knda നോട്ടോ ഗൂഗിൾ കന്നഡ ഫോൺട്ട്] {{കന്നഡ ഭാഷ}} {{ഭാരതീയ ലിപികൾ}} {{വിവിധതരം എഴുത്തുരീതികൾ}} [[വർഗ്ഗം:കന്നഡ]] [[വർഗ്ഗം:കൊങ്കണി]] [[വർഗ്ഗം:തുളു ഭാഷ]] [[വർഗ്ഗം:ലിപികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബ്രാഹ്മി ലിപികൾ]] 7czavfuetauz23fqzfumnb20ao0q33g 4613946 4613945 2026-04-16T21:22:55Z Symphonicallyu 155269 /* ഹൽമിഡി ശാസനം */ 4613946 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kannada_alphabet}} {{Short description|ബ്രാഹ്മിക് കുടുംബത്തിലെ ഒരു അബുഗിഡ എഴുത്തുരീതി}} {{Infobox writing system | name = കന്നഡ ലിപി | nativename = | altname = {{lang|kn|{{Script|knda|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}}} | type = [[അബുഗിഡ]] | time = എ.ഡി. 4-ാം നൂറ്റാണ്ട്<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bengaluru/shivamogga-engraving-shows-kannada-was-in-use-7-decades-earlier-than-known/articleshow/60269034.cms|title = Shivamogga engraving shows Kannada was in use 7 decades earlier than known| work=The Times of India |date = 29 Aug 2017}}</ref> – നിലവിൽ | languages = [[കന്നഡ]]<br/>[[സംസ്കൃതം]]<br/>[[തുളു]]<br/>[[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]<br/>[[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗ]]<br/>[[ബ്യാരി ഭാഷ|ബ്യാരി]]<br/>[[സങ്കേതി ഭാഷ|സങ്കേതി]]<br/>[[കൊങ്കണി]]<br/>[[മറാഠി ഭാഷ|മറാത്തി]] | fam1 = [[ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] | fam2 = [[പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക് ലിപി|പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക്]] | fam3 = [[ഫിനീഷ്യൻ അക്ഷരമാല|ഫിനീഷ്യൻ]] | fam4 = [[അരമായ അക്ഷരമാല|അരമായ]] | fam5 = [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി]] | fam6 = [[കദംബ ലിപി]] | fam7 = [[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]<ref>{{Cite web|url=https://karnatakaitihasaacademy.org/evolution-of-kannada-script/|title = Kannada Language|date = 12 March 2017}}</ref> | sisters = [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപി]] | children = [[ഗോയ്‌കാനഡീ]]<ref name="goy">{{cite book|last=Ghantkar|first=Gajanana|title=History of Goa through Gõykanadi script |year=1993|pages=Page x|language=en, kok, mr, kn}}</ref> | unicode = [https://www.unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf U+0C80–U+0CFF] | iso15924 = Knda | sample = [[File:Kannada Aksharamala.svg|300px|center]] | caption = <center><small>കന്നഡ അക്ഷരമാലെ</center></small> | text_sample = [[File:Stanza from Kavirajamarga.svg|300px|center]] | text_sample_caption = <center><small>ജനങ്ങളുടെ സാഹിത്യ നൈപുണ്യത്തെ പുകഴ്ത്തുന്ന ''[[കവിരാജമാർഗ്ഗ|കവിരാജമാർഗ്ഗത്തിലെ]]'' ഒരു ശ്ലോകം കന്നഡ ലിപിയിൽ എഴുതിയത്.</center></small> | map = [[File:Kannada language distribution.svg|300px|center]] | mapcaption = <small><center>{{Legend|#2a7fff|ഭൂരിപക്ഷം ആളുകളും കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു}}{{Legend|#80b3ff|ഗണ്യമായ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു ഭാഷകൾക്കൊപ്പം കന്നഡയും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു. <ref>http://www.columbia.edu/itc/mealac/pritchett/00maplinks/overview/languages/himal1992max.jpg</ref>}}</center></small> }} {{Contains special characters | special = [[കന്നഡ]] | fix = സഹായം:കന്നഡ ലിപി | characters = [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | image = Kaknda NotoSansKannada-Regular.svg }} {{ബ്രാഹ്മി}} [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷാസമൂഹത്തിൽ]] പെട്ട [[കന്നഡ]] ഭാഷ എഴുതാനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പുരാതനമായ ഒരു [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ഭാരതീയ ലിപിയാണ്]] '''കന്നഡ ലിപി''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}).<ref name="WWS">{{cite book | title=The World's Writing Systems | year=1996 | editor1-first=Peter T. | editor1-last=Daniels | editor1-link=Peter T. Daniels | editor2-last=Bright | editor2-first=William | editor2-link=William O. Bright | author-first=Norman | author-last=Zide | author-link=Norman Zide | publisher=Oxford University Press, Inc | isbn=978-0195079937 | url-access=registration | url=https://archive.org/details/isbn_9780195079937/page/412/mode/2up|language= en }}</ref>{{rp|412-418}} ഇന്ത്യയുടെ [[ഇന്ത്യയുടെ ഔദ്യോഗിക ലിപികൾ|ഔദ്യോഗിക ലിപികളിലൊന്നായ]] ഇത്,<ref>{{cite web |url=https://www.mha.gov.in/sites/default/files/EighthSchedule_19052017.pdf |title=Eighth Schedule of the Constitution of India |publisher=Ministry of Home Affairs, Government of India |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> [[കർണാടക|കർണാടകയിൽ]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്കായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ള ഏക ഔദ്യോഗിക ലിപി കൂടിയാണ്.<ref>{{cite web |url=https://dpal.karnataka.gov.in/storage/pdf-files/Acts%201963/26%20of%201963%20(E).pdf |title=The Karnataka Official Language Act, 1963 |publisher=Department of Parliamentary Affairs and Legislation, Government of Karnataka |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> കന്നഡ കൂടാതെ [[ബ്യാരി]]യും [[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]യും [[തുളു]]വും [[കൊങ്കണി]]യും എഴുതാൻ കന്നഡ ലിപി ഉപയോഗിക്കുന്നു <ref>{{cite web|url=http://www.belachurch.com/appeal.php|title=An Appeal|publisher=ബേള പള്ളി|accessdate=2014-06-30|archive-date=2014-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140801191554/http://belachurch.com/appeal.php|url-status=dead}}</ref><ref name="konkani1">{{cite book|first1=George|last1=Cardona|first2=Dhanesh|last2=Jain|title=The Indo-Aryan Languages|year=2007|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-77294-5|pages=804, 805}}<!--ISBN 0-415-77294-X--></ref>. [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി |ദക്ഷിണേന്ത്യൻ]] [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലെ]] [[കദംബ ലിപി|കദംബ]] എന്ന ലിപിയിൽനിന്ന് ഉത്ഭവിച്ചതിനാൽ<ref name="WWS"/>{{rp|412}}, ഇതിലെ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ലിപികളുമായി]], പ്രത്യേകിച്ച് [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്കുമായി]] വളരെ സാമ്യമുണ്ട്. അതേ പോലെ തന്നെ [[ഗോയ്‌കാനഡീ]] എന്ന് പേരുള്ള [[കദംബ ലിപി]]യുമായി സാമ്യമുള്ള കന്നഡ ഉപലിപിയാണ് ഇന്ന് [[ഗോവ]] പ്രദേശങ്ങളിൽ കൊങ്കണി എഴുതാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.<ref name="ref1">{{cite book|last=National Archives of India|title=Indian archives, Volume 34|year=1985|publisher=National Archives of India|pages=4}}</ref> 49 അക്ഷരങ്ങളുള്ള ഒരു [[സ്വനിമം|സ്വനിമ]] [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] ലിപിയാണ് കന്നഡ ലിപി<ref>{{cite book | title = Handbook of scripts and alphabets | url = https://archive.org/details/routledgehandboo00camp | first = George L. | last = Campbell | publisher = [[Routledge]], [[New York]] | date = 1997-11-06 | edition = 1st | accessdate = 2007-02-23 | pages = [https://archive.org/details/routledgehandboo00camp/page/n47 84]–5 | isbn = 978-0-415-13715-7 | oclc = 34473667}}</ref>. അക്ഷരങ്ങളെ പ്രധാനമായും മൂന്നായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു: {{lang|kn|ಸ್ವರ}} ([[സ്വരം|സ്വര]]), {{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} ([[വ്യഞ്ജനം|വ്യഞ്ജന]]), {{lang|kn|ಯೋಗವಾಹಕ}} (യോഗവാഹക). വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ സഹജമായി ഒരു സ്വരശബ്ദം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സ്വരങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യമില്ലാത്തപ്പോൾ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്ന് കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತಕ್ಷರ}} ഒത്തക്ഷര)<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} രൂപപ്പെടുന്നു. അല്ലാത്തപക്ഷം ഓരോ അക്ഷരവും ഓരോ സ്വതന്ത്ര ശബ്ദത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി, കന്നഡ ലിപി ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ടാണ് എഴുതുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|412}} [[ഇന്ത്യയിലെ ഭാഷകൾ|ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിൽ]] [[തമിഴ്|തമിഴിന്]] തൊട്ടുപിന്നിലായി മുപ്പതിനായിരത്തിലധികം ശിലാശാസനങ്ങളും ചെപ്പേടുകളും കന്നഡ ലിപിയിൽ കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട് എന്നത് ഈ ഭാഷയുടെ ലിഖിതചരിത്രത്തിന്റെ അതിവിപുലമായ വ്യാപ്തിയെയും സമ്പന്നതയെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite book |last=Kamath |first=Suryanath U. |title=A Concise History of Karnataka: From Pre-historic Times to the Present |year=2001 |orig-year=1980 |publisher=Jupiter books |location=Bangalore |page=15 |oclc=7796041 |language=en}}</ref><ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|1}} == ചരിത്രം == [[File:Kanheri-brahmi.jpg|thumb|upright|right|[[കാനേരി ഗുഹകൾ|കാനേരി ഗുഹകളിലെ]] ബ്രാഹ്മി ലിപി]] കന്നഡ ലിപി ഏതാണ്ട് പത്താം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി#പഴയ കന്നഡ ലിപി|പഴയ കന്നഡ ലിപി]]യിൽ നിന്നാണ് രൂപംകൊണ്ടത്.<ref>{{cite book|last=Salomon|first=Richard|title=Indian Epigraphy: A Guide to the Study of Inscriptions in Sanskrit, Prakrit, and the other Indo-Aryan Languages|year=1998|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0195099843|pages=39-41}}</ref> പഴയ കന്നഡ ലിപി ക്രിസ്ത്വബ്ദം നാലാം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി]]യുടെ തുടർച്ച തന്നെയാണ്. ഈ പ്രാചീന ലിപി ക്രി.പൂ. മൂന്നാം ശതകത്തിൽ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപിയിൽ]] നിന്നാണ് വികസിച്ചത്. [[അശോക ചക്രവർത്തി]]യുടെ ശിലാലിഖിതങ്ങളിൽ ഇതിന്റെ ആദ്യകാല രൂപങ്ങൾ തിരിച്ചറിയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പിന്നീട് കല്യാണി ചാലൂക്യരുടെയും ഹോയ്സള രാജവംശത്തിന്റെയും കാലഘട്ടത്തിൽ (11-13 നൂറ്റാണ്ടുകൾ) കന്നഡ ലിപി ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരവും അലങ്കാരപൂർണ്ണവുമായ രൂപം കൈവരിച്ചു. ശിലാശാസനങ്ങൾ കൊത്തിവയ്ക്കാൻ പ്രധാനമായും മൃദുവായ [[മാക്കല്ല്|മാക്കല്ലുകൾ]] ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതിനാലാണ് അക്ഷരങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ വക്രതയും ഉരുണ്ട ആകൃതിയും ലഭിച്ചത്. പിൽക്കാലത്ത്, മൈസൂർ വൊഡയാർ രാജാക്കന്മാരുടെ ഭരണകാലത്ത് ഭരണപരമായ രേഖകളും ഭൂമി സംബന്ധമായ വിവരങ്ങളും സൂക്ഷിക്കാൻ '''മോഡി ലിപി''' വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. പേനയെടുക്കാതെ തുടർച്ചയായി എഴുതാൻ കഴിയുന്ന ഈ ലിപി, രേഖകൾ വേഗത്തിൽ എഴുതാനും രഹസ്യമായി സൂക്ഷിക്കാനും സഹായിച്ചിരുന്നു. പന്ത്രണ്ടും പതിമൂന്നും നൂറ്റാണ്ടുകളോടെയാണ് കന്നഡ ലിപിയും [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപിയും]] തമ്മിൽ പ്രകടമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ കണ്ടുതുടങ്ങിയത്.<ref>{{Cite book|last=Krishnamurti|first=Bhadriraju|title=The Dravidian Languages|publisher=Cambridge University Press|year=2003|isbn=978-0521771115|pages=78-79}}</ref> പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാർ|ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാരുടെ]], പ്രത്യേകിച്ച് ബാസൽ മിഷന്റെ കടന്നുവരവോടെയാണ് കന്നഡ ലിപി അച്ചടിയിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. 1817-ൽ വില്യം കെയറി ശ്രീരാമപുരത്ത്വെ ച്ച് അച്ചടിച്ച കന്നഡ വ്യാകരണ പുസ്തകമാണ് അച്ചടിക്കപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ കന്നഡ ഗ്രന്ഥം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite book|last=Kamath|first=Suryanath U.|title=A concise history of Karnataka: from pre-historic times to the present|year=2001|publisher=Jupiter books|location=Bangalore|oclc=7796041|pages=279–280}}</ref> റെവറന്റ് ഫെർഡിനാൻഡ് കിറ്റലിനെപ്പോലുള്ളവരുടെ സംഭാവനകൾ ആധുനിക കന്നഡ അച്ചടി ലിപിയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുന്നതിലും അക്ഷരങ്ങൾക്ക് ഇന്നത്തെ ഉരുണ്ട രൂപം കൈവരുന്നതിലും നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ചു. == വർണ്ണമാല == {{main|കന്നഡ അക്ഷരമാലെ}} {{further|അക്ഷരമാലെ}} കന്നഡ അക്ഷരമാലയിൽ (അല്ലെങ്കിൽ വർണ്ണമാലെ {{lang|kn|ವರ್ಣಮಾಲೆ}} ) പ്രധാനമായും [[സ്വരം|സ്വരങ്ങൾ]], [[വ്യഞ്ജനങ്ങൾ]], യോഗവാഹങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിച്ചിട്ടുള്ള 49 അടിസ്ഥാന അക്ഷരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/> മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് എഴുതുന്ന ഈ [[അബുഗിഡാ|അബുഗിഡാ ലിപിയിൽ]], വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പം [[സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ]] ചേർത്താണ് [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും]] [[വാക്ക്|വാക്കുകളും]] രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്. കന്നഡയിൽ അക്ഷരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കാൻ {{lang|kn|ಅಕ್ಷರ}} (അക്ഷര), {{lang|kn|ಅಕ್ಕರ}} (അക്കര), {{lang|kn|ವರ್ಣ}} (വർണ്ണ) എന്നീ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ദൃശ്യവും ശ്രാവ്യവുമായ പ്രതിനിധാനങ്ങൾ നൽകുന്നതിനായി ഓരോ അക്ഷരത്തിനും അതിൻ്റേതായ രൂപവും ({{lang|kn|ಆಕಾರ}} "ആകാര") ശബ്ദവും ({{lang|kn|ಶಬ್ದ}} "ശബ്ദ") ഉണ്ട്.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|5}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ [[കന്നഡ അക്ഷരമാലെ]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ}}}})<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10-13}}<ref name="UnicodeKannada">{{cite web |url=https://unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf |title=Kannada: Range: 0C80–0CFF |website=The Unicode Standard, Version 15.1 |publisher=Unicode, Inc. |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref><ref name="Unicode"/>{{rp|15}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ</span>]] <span style="color:#FFD300;">(<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಸ್ವರ}}}})</span> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അ]]|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ആ]]|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഇ]]|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഈ]]|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഉ]]|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഊ]]|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=ru}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[എ]]|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഏ]]|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഐ]]|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഒ]]|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഓ]]|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഔ]]|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അം]]|ch={{large|ಅಂ}}|ipa=am̃}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അഃ]]|ch={{large|ಅಃ}}|ipa=ah}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #വ്യഞ്ജനങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">വ്യഞ്ജനങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ವ್ಯಂಜನ}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch={{large|ಕ}}|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch={{large|ಖ}}|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch={{large|ಗ}}|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch={{large|ಘ}}|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch={{large|ಙ}}|ipa=ŋa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch={{large|ಚ}}|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch={{large|ಛ}}|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch={{large|ಜ}}|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch={{large|ಝ}}|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch={{large|ಞ}}|ipa=ɲa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch={{large|ಟ}}|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch={{large|ಠ}}|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch={{large|ಡ}}|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch={{large|ಢ}}|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch={{large|ಣ}}|ipa=ɳa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch={{large|ತ}}|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch={{large|ಥ}}|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch={{large|ದ}}|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch={{large|ಧ}}|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch={{large|ನ}}|ipa=n̪a}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch={{large|ಪ}}|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch={{large|ಫ}}|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch={{large|ಬ}}|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch={{large|ಭ}}|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch={{large|ಮ}}|ipa=ma}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #അക്കങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">അക്കങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಂಕಿಗಳು}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} == സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ == ആധുനിക കന്നഡയിൽ പതിമൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങളാണുള്ളത് ({{lang|kn|ಸ್ವರ}} സ്വര). കന്നഡ ലിപി ഒരു [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] വ്യവസ്ഥയാണ് പിന്തുടരുന്നത്; അതായത്, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം സ്വരം വരുമ്പോൾ അത് മറ്റൊരു അക്ഷരമായി എഴുതുന്നതിന് പകരം വ്യഞ്ജനത്തിനൊപ്പം ഒരു സ്വരചിഹ്നമായി ചേർക്കുന്നു. സംസ്കൃതത്തിലെ സ്വരങ്ങൾക്ക് സമാനമായി ഇപ്പോൾ അത്ര ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത മറ്റ് മൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ കൂടിയുണ്ട്. കന്നഡ ഭാഷയിൽ സ്വരങ്ങളുടെ ഉച്ചാരണദൈർഘ്യത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുള്ളതിനാൽ മറ്റ് [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലേതുപോലെ]] കന്നഡയിലും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾക്കും ദീർഘസ്വരങ്ങൾക്കുമായി പ്രത്യേക സ്വരചിഹ്നങ്ങളുണ്ട്. ചെറിയ ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ಹ್ರಸ್ವ}} ([[ഹ്രസ്വം|ഹ്രസ്വ]]) എന്നും നീണ്ട ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ದೀರ್ಘ}} ([[ദീർഘം|ദീർഘ]]) എന്നും വിളിക്കുന്നു.<ref name="Unicode">{{cite web |last=Srinatha Sastry |first=C. V. |title=UNICODE for Kannada, General Information & Description |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03068-kannada.pdf |website=UNICODE |access-date=2024-07-31}}</ref>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10}} ! rowspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|<span style="color:#FFD300;">ഉച്ചാരണസ്ഥാനം →</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മുൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മുൻ</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മധ്യ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[പിൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">പിൻ</span>]] |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[സംവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">സംവൃതം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഇ|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഈ|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഉ|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഊ|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[അർദ്ധവിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=എ|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഏ|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഒ|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[വിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">വിവൃതം</span>]] | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ആ|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} | colspan="2" | |} കന്നഡ ലിപിയിലെ മറ്റു സ്വരാക്ഷരങ്ങളെയും പ്രധാനമായും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾ, ദീർഘസ്വരങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിക്കാം. യോഗവാഹങ്ങൾ (അനുസ്വാരവും വിസർഗ്ഗവും) ഇതിനൊപ്പമാണ് പഠിക്കാറുള്ളത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ ദ്വിസ്വരം<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കൂട്ടക്ഷരം|<span style="color:#FFD300;">ദ്വിസ്വരം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഐ|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ സംസ്കൃത സ്വരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} ! rowspan="3"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|സംസ്കൃത<br>സ്വരങ്ങൾ ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=r}} | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൠ]]|ch={{large|ೠ}}|ipa=rː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |- | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഌ]]|ch={{large|ಌ}}|ipa=l|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൡ]]|ch={{large|ೡ}}|ipa=lː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=swara}} === യോഗവാഹം === ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് ''യോഗവാഹ'' (പകുതി സ്വരവും പകുതി വ്യഞ്ജനവും) അക്ഷരങ്ങളുണ്ട്. ഇവ ''അർദ്ധവിസർഗ്ഗം'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന മറ്റ് രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങളുമുണ്ട്.<ref name="L2/L2004">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2004/04364-n2860-kannada.pdf |title=Proposal to add Kannada characters Jihvamuliya and Upadhmaniya |last=Everson |first=Michael |date=2004-10-22 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref name="Kittel1903"/>{{rp|12-14}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ യോഗവാഹങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ചിഹ്നത്തിൻ്റെ രൂപം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch= ം|ml=ം}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch= ഃ|ml=ഃ}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ೱ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ೲ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ಅ (അ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch=ಅಂ|ml=[[അം]]}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch=ಅಃ|ml=[[അഃ]]}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ಅೱ|iso=h̤|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ಅೲ|iso=ḫ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ದ (ദ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|l=kn|top=ದ + ം|ch=ದಂ|ipa=/d̪am̃/}} |{{letter|l=kn|top=ದ + ഃ|ch=ದಃ|ipa=/d̪ah/}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೱ|ch=ದೱ| ipa=[x]|note={{noteTag|group=yoga|name=kh|ಕ (ക) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം k-ൽ നിന്നും kh-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೲ|ch=ದೲ| ipa=[ɸ]|note={{noteTag|group=yoga|name=ph|ಪ (പ) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം p-ൽ നിന്നും ph-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു (ഇംഗ്ലീഷിലെ ''fan'' ലെ ''f'' ന് സമാനമാണ്, എന്നാൽ ചുണ്ടുകൾ പല്ലിൽ മുട്ടുന്നില്ല).}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=yoga}} == സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}} {{further|സ്വരചിഹ്നം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ചേർത്തെഴുതുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങളെ '''സ്വര ചിഹ്നഗളു''' ({{lang|kn|ಸ್ವರ ಚಿಹ್ನೆಗಳು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. {{efn|[[സംസ്കൃതം|സംസ്‌കൃതത്തിൽ]] ഇവ ''മാത്രകൾ'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു.}}<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} സ്വതന്ത്രമായ നിലനിൽപ്പില്ലാത്ത ഈ ചിഹ്നങ്ങൾ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാറുള്ളൂ. യാതൊരു ചിഹ്നങ്ങളുമില്ലാത്ത വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിൽ ('''ഉദാ:''' {{lang|kn|ಕ}} /ക/) സ്വാഭാവികമായും 'അ' ({{lang|kn|ಅ}}) എന്ന സ്വരം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഒരു വ്യഞ്ജനത്തോടൊപ്പം മറ്റൊരു സ്വരചിഹ്നം ചേർക്കുമ്പോൾ, സ്വാഭാവികമായുള്ള ഈ 'അ' കാരം ഇല്ലാതാകുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸ್ವರಚಿಹ್ನ}})<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Nidamarthy2021">{{cite journal |last=Nidamarthy |first=Sushilkumar |date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |title=Analysis of Kannada script consonants, sub forms, vowels, signs and bring all consonants under "Perfect single consonant form" |journal=Shikshan Sanshodhan: Journal of Arts, Humanities and Social Sciences |volume=4 |issue=8 |pages=54–66 |issn=2581-6241 |url=https://shikshansanshodhan.researchculturesociety.org/wp-content/uploads/SS202108011.pdf |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|16}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಅ}}|tops=തലേക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{huge|-}}|note=/a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಆ}}|tops=ഇളിക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=ാ|ch={{huge|ಾ}}|note=/aː/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಇ}}|tops=ഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ി|ch={{huge|ಿ}}|note=/i/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಈ}}|tops=ദീർഘഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ീ|ch={{huge|ೀ}}|note=/iː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಉ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ു|ch={{huge|ು}}|note=/u/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಊ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ൂ|ch={{huge|ೂ}}|note=uː}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಋ}}|tops=വട്ടുസുളി|l=kn|s=knda|ml=ൃ|ch={{huge|ೃ}}|note=ṛ}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೠ}}}}|tops={{Color|grey|ൠ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൄ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೄ}}}}|note={{Color|grey|/ṛː/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಌ}}}}|tops={{Color|grey|ഌ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൢ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೢ}}}}|note={{Color|grey|/l/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೡ}}}}|tops={{Color|grey|ൡ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൣ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೣ}}}}|note={{Color|grey|/lː/}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಎ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=െ|ch={{huge|ೆ}}|note=/e/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಏ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=േ|ch={{huge|ೇ}}|note=/eː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಐ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൈ|ch={{huge|ೈ}}|note=/ai/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಒ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൊ|ch={{huge|ೊ}}|note=/o/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಓ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ോ|ch={{huge|ೋ}}|note=/oː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha|സ്വരങ്ങളുടെ ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നമാണ് ({{lang|kn|ೕ}}). സാധാരണമായി തനിയെ ഒരിക്കല്ലും എഴുതാറില്ല; പകരം കൂട്ടുചിഹ്നത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്നു.}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಔ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൌ|ch={{huge|ೌ}}|note=/au/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಂ}}}}|tops={{Color|blue|അനുസ്വാരം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ം}}|ch={{Color|blue|{{huge|ം}}}}|note={{Color|blue|/aṃ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಃ}}}}|tops={{Color|blue|വിസർഗ്ഗം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ഃ}}|ch={{Color|blue|{{huge|ഃ}}}}|note={{Color|blue|/aḥ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೱ}}}}|tops={{Color|grey|ജിഹ്വാമൂലീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೱ}}}}|note={{Color|grey|/h̤/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೲ}}}}|tops={{Color|grey|ഉപധ്മാനീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೲ}}}}|note={{Color|grey|/ḫ/}}}} |} <small>{{Legend|darkred|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|blue|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|grey| ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=swarachin}} മലയാളത്തിൽ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്തോ ('''ഉദാ:''' കെ, കേ, കൈ) ഇരുവശങ്ങളിലുമായോ ('''ഉദാ:''' കൊ, കോ) വരാറുണ്ട്. എന്നാൽ കന്നഡ ലിപിയിൽ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്ത് സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന പതിവില്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ചിഹ്നങ്ങളും അക്ഷരത്തിന് മുകളിലോ വലതുവശത്തോ ആണ് ചേർക്കുന്നത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} === സ്വരചിഹ്ന ആകൃതി === അക്കാദമിക കാഴ്ചപ്പാടുകൾ പ്രകാരം, കന്നഡയിലെ സ്വരചിഹ്നങ്ങളുടെ പേരുകൾ അവയുടെ ആകൃതിയുമായും അവ വരയ്ക്കുന്ന രീതിയുമായും അഗാധമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രധാനപ്പെട്ട സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} * '''തലേക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ತಲೆಕಟ್ಟು}}): അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മുകളിലുള്ള തിരശ്ചീനമായ വര. ഇത് അന്തർലീനമായ 'അ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''ഇളിക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ಇಳಿಕಟ್ಟು}}): 'ആ' എന്ന ദീർഘസ്വരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന താഴോട്ടുള്ള വര. * '''ഗുഡി''' ({{lang|kn|ಗುಡಿ}}): 'ഇ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊളുത്ത് അഥവാ ക്ഷേത്രാകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''കൊമ്പു''' ({{lang|kn|ಕೊಂಬು}}): 'ഉ', 'ഊ' ({{lang|kn|ು}}, {{lang|kn|ೂ}}) എന്നീ സ്വരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊമ്പിൻ്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം . ഇവ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചെറിയ വിടവോടെ അല്പം താഴെയായാണ് ചേർക്കുന്നത്. * '''വട്ടുസുളി''' ({{lang|kn|ವಟ್ಟುಸುಳಿ}}): 'ഋ' ({{lang|kn|ಋ}}) കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന വട്ടത്തിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''[[കന്നഡ ലിപി #അർക്കാവൊത്തു|അർക്കാവൊത്തു]]''' ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}): ഒരു വ്യഞ്ജനാക്ഷരത്തിന് ശേഷം 'ര' ചേരുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} '''കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ:''' കന്നഡയിൽ ചില സ്വരചിഹ്നങ്ങൾക്ക് രണ്ടു ഭാഗങ്ങളുണ്ട്. 'ഈ' ({{lang|kn|ೀ}}), 'ഏ' ({{lang|kn|ೇ}}), 'ഓ' ({{lang|kn|ೋ}}) എന്നിവയെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഹ്രസ്വസ്വരത്തിനൊപ്പം വലതുവശത്തായി ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നം ({{lang|kn|ೕ}}) കൂടി നൽകുന്നു. അതുപോലെ 'ഐ' ({{lang|kn|ೈ}}) കാരത്തിന് മുകളിലായി 'എ' കാരത്തിൻ്റെ ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೆ}}) താഴെ വലതുവശത്തായി മറ്റൊരു ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೖ}}) ചേർന്നാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്. === [[വിരാമം]] === {{lang|kn|ಕ್}} (ക്) എന്നതുപോലെ [[കന്നഡ ലിപി #ചില്ലക്ഷരം|സ്വരസഹായമില്ലാത്ത കേവല വ്യഞ്ജനത്തെ]] സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഒരു പ്രത്യേക ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഈ ചിഹ്നത്തെയും പ്രക്രിയയെയും '''ഹലന്ത''' ({{lang|kn|ಹಲಂತ}}) എന്നും, അങ്ങനെ രൂപപ്പെടുന്ന അക്ഷരത്തെ '''അർദ്ധാക്ഷര''' ({{lang|kn|ಅರ್ಧಾಕ್ಷರ}}) എന്നും വിളിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അർദ്ധാക്ഷരങ്ങൾ |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ഹലന്ത|top=ಹಲಂತ|l=kn|s=knda|ml=്|ch={{huge| ್ }}|note=/ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ക + ്|top=(ಕ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ക്|ch={{huge|ಕ್}}|note=/kə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ത + ്|top=(ತ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ത്|ch={{huge|ತ್}}|note=/t̪ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=പ + ്|top=(ಪ + ್)|l=kn|s=knda|ml=പ്|ch={{huge|ಪ್}}|note=/pə̆/}} |} === കഗുണിത === കന്നഡയിലെ എഴുത്തുരീതിയിൽ അക്ഷരങ്ങളും സ്വരങ്ങളും ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളെ {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}} (കഗുണിത) എന്ന് വിളിക്കുന്നെ.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|17-19}} വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളും സ്വരചിഹ്നങ്ങളും സംയോജിച്ചാണ് ഇവയുണ്ടാകുന്നത്. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:80%" | <small>കന്നഡ കഗുണിത (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}})</small><ref name="Zydenbos2020">{{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |date=2020 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |title=A Manual of Modern Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992 |publisher=CrossAsia |location=Heidelberg |isbn=978-3-946742-82-1 |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|8-9}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|18-19}}<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅ}}<br><small>([[അ|<span style="color: white;">അ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಆ}}<br><small>([[ആ|<span style="color: white;">ആ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಇ}}<br><small>([[ഇ|<span style="color: white;">ഇ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಈ}}<br><small>([[ഈ|<span style="color: white;">ഈ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಉ}}<br><small>([[ഉ|<span style="color: white;">ഉ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಊ}}<br><small>([[ഊ|<span style="color: white;">ഊ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಋ}}<br><small>([[ഋ|<span style="color: white;">ഋ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೠ}}<br><small>([[ൠ|<span style="color: white;">ൠ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಎ}}<br><small>([[എ|<span style="color: white;">എ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಏ}}<br><small>([[ഏ|<span style="color: white;">ഏ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಐ}}<br><small>([[ഐ|<span style="color: white;">ഐ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಒ}}<br><small>([[ഒ|<span style="color: white;">ഒ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಓ}}<br><small>([[ഓ|<span style="color: white;">ഓ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಔ}}<br><small>([[ഔ|<span style="color: white;">ഔ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಂ}}<br><small>([[അം|<span style="color: white;">അം</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಃ}}<br><small>([[അഃ|<span style="color: white;">അഃ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn| ್ }}<br><small>([[്|<span style="color: white;">്</span>]])</small> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಕ}}<br><small>(ക)</small> |{{lang|kn|ಕಾ}} |{{lang|kn|ಕಿ}} |{{lang|kn|ಕೀ}} |{{lang|kn|ಕು}} |{{lang|kn|ಕೂ}} |{{lang|kn|ಕೃ}} |{{lang|kn|ಕೄ}} |{{lang|kn|ಕೆ}} |{{lang|kn|ಕೇ}} |{{lang|kn|ಕೈ}} |{{lang|kn|ಕೊ}} |{{lang|kn|ಕೋ}} |{{lang|kn|ಕೌ}} |{{lang|kn|ಕಂ}} |{{lang|kn|ಕಃ}} |{{lang|kn|ಕ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಖ}}<br><small>(ഖ)</small> |{{lang|kn|ಖಾ}} |{{lang|kn|ಖಿ}} |{{lang|kn|ಖೀ}} |{{lang|kn|ಖು}} |{{lang|kn|ಖೂ}} |{{lang|kn|ಖೃ}} |{{lang|kn|ಖೄ}} |{{lang|kn|ಖೆ}} |{{lang|kn|ಖೇ}} |{{lang|kn|ಖೈ}} |{{lang|kn|ಖೊ}} |{{lang|kn|ಖೋ}} |{{lang|kn|ಖೌ}} |{{lang|kn|ಖಂ}} |{{lang|kn|ಖಃ}} |{{lang|kn|ಖ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಗ}}<br><small>(ഗ)</small> |{{lang|kn|ಗಾ}} |{{lang|kn|ಗಿ}} |{{lang|kn|ಗೀ}} |{{lang|kn|ಗು}} |{{lang|kn|ಗೂ}} |{{lang|kn|ಗೃ}} |{{lang|kn|ಗೄ}} |{{lang|kn|ಗೆ}} |{{lang|kn|ಗೇ}} |{{lang|kn|ಗೈ}} |{{lang|kn|ಗೊ}} |{{lang|kn|ಗೋ}} |{{lang|kn|ಗೌ}} |{{lang|kn|ಗಂ}} |{{lang|kn|ಗಃ}} |{{lang|kn|ಗ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಘ}}<br><small>(ഘ)</small> |{{lang|kn|ಘಾ}} |{{lang|kn|ಘಿ}} |{{lang|kn|ಘೀ}} |{{lang|kn|ಘು}} |{{lang|kn|ಘೂ}} |{{lang|kn|ಘೃ}} |{{lang|kn|ಘೄ}} |{{lang|kn|ಘೆ}} |{{lang|kn|ಘೇ}} |{{lang|kn|ಘೈ}} |{{lang|kn|ಘೊ}} |{{lang|kn|ಘೋ}} |{{lang|kn|ಘೌ}} |{{lang|kn|ಘಂ}} |{{lang|kn|ಘಃ}} |{{lang|kn|ಘ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಙ}}<br><small>(ങ)</small> |{{lang|kn|ಙಾ}} |{{lang|kn|ಙಿ}} |{{lang|kn|ಙೀ}} |{{lang|kn|ಙು}} |{{lang|kn|ಙೂ}} |{{lang|kn|ಙೃ}} |{{lang|kn|ಙೄ}} |{{lang|kn|ಙೆ}} |{{lang|kn|ಙೇ}} |{{lang|kn|ಙೈ}} |{{lang|kn|ಙೊ}} |{{lang|kn|ಙೋ}} |{{lang|kn|ಙೌ}} |{{lang|kn|ಙಂ}} |{{lang|kn|ಙಃ}} |{{lang|kn|ಙ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಚ}}<br><small>(ച)</small> |{{lang|kn|ಚಾ}} |{{lang|kn|ಚಿ}} |{{lang|kn|ಚೀ}} |{{lang|kn|ಚು}} |{{lang|kn|ಚೂ}} |{{lang|kn|ಚೃ}} |{{lang|kn|ಚೄ}} |{{lang|kn|ಚೆ}} |{{lang|kn|ಚೇ}} |{{lang|kn|ಚೈ}} |{{lang|kn|ಚೊ}} |{{lang|kn|ಚೋ}} |{{lang|kn|ಚೌ}} |{{lang|kn|ಚಂ}} |{{lang|kn|ಚಃ}} |{{lang|kn|ಚ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಛ}}<br><small>(ഛ)</small> |{{lang|kn|ಛಾ}} |{{lang|kn|ಛಿ}} |{{lang|kn|ಛೀ}} |{{lang|kn|ಛು}} |{{lang|kn|ಛೂ}} |{{lang|kn|ಛೃ}} |{{lang|kn|ಛೄ}} |{{lang|kn|ಛೆ}} |{{lang|kn|ಛೇ}} |{{lang|kn|ಛೈ}} |{{lang|kn|ಛೊ}} |{{lang|kn|ಛೋ}} |{{lang|kn|ಛೌ}} |{{lang|kn|ಛಂ}} |{{lang|kn|ಛಃ}} |{{lang|kn|ಛ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಜ}}<br><small>(ജ)</small> |{{lang|kn|ಜಾ}} |{{lang|kn|ಜಿ}} |{{lang|kn|ಜೀ}} |{{lang|kn|ಜು}} |{{lang|kn|ಜೂ}} |{{lang|kn|ಜೃ}} |{{lang|kn|ಜೄ}} |{{lang|kn|ಜೆ}} |{{lang|kn|ಜೇ}} |{{lang|kn|ಜೈ}} |{{lang|kn|ಜೊ}} |{{lang|kn|ಜೋ}} |{{lang|kn|ಜೌ}} |{{lang|kn|ಜಂ}} |{{lang|kn|ಜಃ}} |{{lang|kn|ಜ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಝ}}<br><small>(ഝ)</small> |{{lang|kn|ಝಾ}} |{{lang|kn|ಝಿ}} |{{lang|kn|ಝೀ}} |{{lang|kn|ಝು}} |{{lang|kn|ಝೂ}} |{{lang|kn|ಝೃ}} |{{lang|kn|ಝೄ}} |{{lang|kn|ಝೆ}} |{{lang|kn|ಝೇ}} |{{lang|kn|ಝೈ}} |{{lang|kn|ಝೊ}} |{{lang|kn|ಝೋ}} |{{lang|kn|ಝೌ}} |{{lang|kn|ಝಂ}} |{{lang|kn|ಝಃ}} |{{lang|kn|ಝ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಞ}}<br><small>(ഞ)</small> |{{lang|kn|ಞಾ}} |{{lang|kn|ಞಿ}} |{{lang|kn|ಞೀ}} |{{lang|kn|ಞು}} |{{lang|kn|ಞೂ}} |{{lang|kn|ಞೃ}} |{{lang|kn|ಞೄ}} |{{lang|kn|ಞೆ}} |{{lang|kn|ಞೇ}} |{{lang|kn|ಞೈ}} |{{lang|kn|ಞೊ}} |{{lang|kn|ಞೋ}} |{{lang|kn|ಞೌ}} |{{lang|kn|ಞಂ}} |{{lang|kn|ಞಃ}} |{{lang|kn|ಞ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಟ}}<br><small>(ട)</small> |{{lang|kn|ಟಾ}} |{{lang|kn|ಟಿ}} |{{lang|kn|ಟೀ}} |{{lang|kn|ಟು}} |{{lang|kn|ಟೂ}} |{{lang|kn|ಟೃ}} |{{lang|kn|ಟೄ}} |{{lang|kn|ಟೆ}} |{{lang|kn|ಟೇ}} |{{lang|kn|ಟೈ}} |{{lang|kn|ಟೊ}} |{{lang|kn|ಟೋ}} |{{lang|kn|ಟೌ}} |{{lang|kn|ಟಂ}} |{{lang|kn|ಟಃ}} |{{lang|kn|ಟ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಠ}}<br><small>(ഠ)</small> |{{lang|kn|ಠಾ}} |{{lang|kn|ಠಿ}} |{{lang|kn|ಠೀ}} |{{lang|kn|ಠು}} |{{lang|kn|ಠೂ}} |{{lang|kn|ಠೃ}} |{{lang|kn|ಠೄ}} |{{lang|kn|ಠೆ}} |{{lang|kn|ಠೇ}} |{{lang|kn|ಠೈ}} |{{lang|kn|ಠೊ}} |{{lang|kn|ಠೋ}} |{{lang|kn|ಠೌ}} |{{lang|kn|ಠಂ}} |{{lang|kn|ಠಃ}} |{{lang|kn|ಠ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಡ}}<br><small>(ഡ)</small> |{{lang|kn|ಡಾ}} |{{lang|kn|ಡಿ}} |{{lang|kn|ಡೀ}} |{{lang|kn|ಡು}} |{{lang|kn|ಡೂ}} |{{lang|kn|ಡೃ}} |{{lang|kn|ಡೄ}} |{{lang|kn|ಡೆ}} |{{lang|kn|ಡೇ}} |{{lang|kn|ಡೈ}} |{{lang|kn|ಡೊ}} |{{lang|kn|ಡೋ}} |{{lang|kn|ಡೌ}} |{{lang|kn|ಡಂ}} |{{lang|kn|ಡಃ}} |{{lang|kn|ಡ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಢ}}<br><small>(ഢ)</small> |{{lang|kn|ಢಾ}} |{{lang|kn|ಢಿ}} |{{lang|kn|ಢೀ}} |{{lang|kn|ಢು}} |{{lang|kn|ಢೂ}} |{{lang|kn|ಢೃ}} |{{lang|kn|ಢೄ}} |{{lang|kn|ಢೆ}} |{{lang|kn|ಢೇ}} |{{lang|kn|ಢೈ}} |{{lang|kn|ಢೊ}} |{{lang|kn|ಢೋ}} |{{lang|kn|ಢೌ}} |{{lang|kn|ಢಂ}} |{{lang|kn|ಢಃ}} |{{lang|kn|ಢ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಣ}}<br><small>(ണ)</small> |{{lang|kn|ಣಾ}} |{{lang|kn|ಣಿ}} |{{lang|kn|ಣೀ}} |{{lang|kn|ಣು}} |{{lang|kn|ಣೂ}} |{{lang|kn|ಣೃ}} |{{lang|kn|ಣೄ}} |{{lang|kn|ಣೆ}} |{{lang|kn|ಣೇ}} |{{lang|kn|ಣೈ}} |{{lang|kn|ಣೊ}} |{{lang|kn|ಣೋ}} |{{lang|kn|ಣೌ}} |{{lang|kn|ಣಂ}} |{{lang|kn|ಣಃ}} |{{lang|kn|ಣ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ತ}}<br><small>(ത)</small> |{{lang|kn|ತಾ}} |{{lang|kn|ತಿ}} |{{lang|kn|ತೀ}} |{{lang|kn|ತು}} |{{lang|kn|ತೂ}} |{{lang|kn|ತೃ}} |{{lang|kn|ತೄ}} |{{lang|kn|ತೆ}} |{{lang|kn|ತೇ}} |{{lang|kn|ತೈ}} |{{lang|kn|ತೊ}} |{{lang|kn|ತೋ}} |{{lang|kn|ತೌ}} |{{lang|kn|ತಂ}} |{{lang|kn|ತಃ}} |{{lang|kn|ತ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಥ}}<br><small>(ഥ)</small> |{{lang|kn|ಥಾ}} |{{lang|kn|ಥಿ}} |{{lang|kn|ಥೀ}} |{{lang|kn|ಥು}} |{{lang|kn|ಥೂ}} |{{lang|kn|ಥೃ}} |{{lang|kn|ಥೄ}} |{{lang|kn|ಥೆ}} |{{lang|kn|ಥೇ}} |{{lang|kn|ಥೈ}} |{{lang|kn|ಥೊ}} |{{lang|kn|ಥೋ}} |{{lang|kn|ಥೌ}} |{{lang|kn|ಥಂ}} |{{lang|kn|ಥಃ}} |{{lang|kn|ಥ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ದ}}<br><small>(ദ)</small> |{{lang|kn|ದಾ}} |{{lang|kn|ದಿ}} |{{lang|kn|ದೀ}} |{{lang|kn|ದು}} |{{lang|kn|ದೂ}} |{{lang|kn|ದೃ}} |{{lang|kn|ದೄ}} |{{lang|kn|ದೆ}} |{{lang|kn|ದೇ}} |{{lang|kn|ದೈ}} |{{lang|kn|ದೊ}} |{{lang|kn|ದೋ}} |{{lang|kn|ದೌ}} |{{lang|kn|ದಂ}} |{{lang|kn|ದಃ}} |{{lang|kn|ದ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಧ}}<br><small>(ധ)</small> |{{lang|kn|ಧಾ}} |{{lang|kn|ಧಿ}} |{{lang|kn|ಧೀ}} |{{lang|kn|ಧು}} |{{lang|kn|ಧೂ}} |{{lang|kn|ಧೃ}} |{{lang|kn|ಧೄ}} |{{lang|kn|ಧೆ}} |{{lang|kn|ಧೇ}} |{{lang|kn|ಧೈ}} |{{lang|kn|ಧೊ}} |{{lang|kn|ಧೋ}} |{{lang|kn|ಧೌ}} |{{lang|kn|ಧಂ}} |{{lang|kn|ಧಃ}} |{{lang|kn|ಧ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ನ}}<br><small>(ന)</small> |{{lang|kn|ನಾ}} |{{lang|kn|ನಿ}} |{{lang|kn|ನೀ}} |{{lang|kn|ನು}} |{{lang|kn|ನೂ}} |{{lang|kn|ನೃ}} |{{lang|kn|ನೄ}} |{{lang|kn|ನೆ}} |{{lang|kn|ನೇ}} |{{lang|kn|ನೈ}} |{{lang|kn|ನೊ}} |{{lang|kn|ನೋ}} |{{lang|kn|ನೌ}} |{{lang|kn|ನಂ}} |{{lang|kn|ನಃ}} |{{lang|kn|ನ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಪ}}<br><small>(പ)</small> |{{lang|kn|ಪಾ}} |{{lang|kn|ಪಿ}} |{{lang|kn|ಪೀ}} |{{lang|kn|ಪು}} |{{lang|kn|ಪೂ}} |{{lang|kn|ಪೃ}} |{{lang|kn|ಪೄ}} |{{lang|kn|ಪೆ}} |{{lang|kn|ಪೇ}} |{{lang|kn|ಪೈ}} |{{lang|kn|ಪೊ}} |{{lang|kn|ಪೋ}} |{{lang|kn|ಪೌ}} |{{lang|kn|ಪಂ}} |{{lang|kn|ಪಃ}} |{{lang|kn|ಪ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಫ}}<br><small>(ഫ)</small> |{{lang|kn|ಫಾ}} |{{lang|kn|ಫಿ}} |{{lang|kn|ಫೀ}} |{{lang|kn|ಫು}} |{{lang|kn|ಫೂ}} |{{lang|kn|ಫೃ}} |{{lang|kn|ಫೄ}} |{{lang|kn|ಫೆ}} |{{lang|kn|ಫೇ}} |{{lang|kn|ಫೈ}} |{{lang|kn|ಫೊ}} |{{lang|kn|ಫೋ}} |{{lang|kn|ಫೌ}} |{{lang|kn|ಫಂ}} |{{lang|kn|ಫಃ}} |{{lang|kn|ಫ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಬ}}<br><small>(ബ)</small> |{{lang|kn|ಬಾ}} |{{lang|kn|ಬಿ}} |{{lang|kn|ಬೀ}} |{{lang|kn|ಬು}} |{{lang|kn|ಬೂ}} |{{lang|kn|ಬೃ}} |{{lang|kn|ಬೄ}} |{{lang|kn|ಬೆ}} |{{lang|kn|ಬೇ}} |{{lang|kn|ಬೈ}} |{{lang|kn|ಬೊ}} |{{lang|kn|ಬೋ}} |{{lang|kn|ಬೌ}} |{{lang|kn|ಬಂ}} |{{lang|kn|ಬಃ}} |{{lang|kn|ಬ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಭ}}<br><small>(ഭ)</small> |{{lang|kn|ಭಾ}} |{{lang|kn|ಭಿ}} |{{lang|kn|ಭೀ}} |{{lang|kn|ಭು}} |{{lang|kn|ಭೂ}} |{{lang|kn|ಭೃ}} |{{lang|kn|ಭೄ}} |{{lang|kn|ಭೆ}} |{{lang|kn|ಭೇ}} |{{lang|kn|ಭೈ}} |{{lang|kn|ಭೊ}} |{{lang|kn|ಭೋ}} |{{lang|kn|ಭೌ}} |{{lang|kn|ಭಂ}} |{{lang|kn|ಭಃ}} |{{lang|kn|ಭ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಮ}}<br><small>(മ)</small> |{{lang|kn|ಮಾ}} |{{lang|kn|ಮಿ}} |{{lang|kn|ಮೀ}} |{{lang|kn|ಮು}} |{{lang|kn|ಮೂ}} |{{lang|kn|ಮೃ}} |{{lang|kn|ಮೄ}} |{{lang|kn|ಮೆ}} |{{lang|kn|ಮೇ}} |{{lang|kn|ಮೈ}} |{{lang|kn|ಮೊ}} |{{lang|kn|ಮೋ}} |{{lang|kn|ಮೌ}} |{{lang|kn|ಮಂ}} |{{lang|kn|ಮಃ}} |{{lang|kn|ಮ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಯ}}<br><small>(യ)</small> |{{lang|kn|ಯಾ}} |{{lang|kn|ಯಿ}} |{{lang|kn|ಯೀ}} |{{lang|kn|ಯು}} |{{lang|kn|ಯೂ}} |{{lang|kn|ಯೃ}} |{{lang|kn|ಯೄ}} |{{lang|kn|ಯೆ}} |{{lang|kn|ಯೇ}} |{{lang|kn|ಯೈ}} |{{lang|kn|ಯೊ}} |{{lang|kn|ಯೋ}} |{{lang|kn|ಯೌ}} |{{lang|kn|ಯಂ}} |{{lang|kn|ಯಃ}} |{{lang|kn|ಯ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ರ}}<br><small>(ര)</small> |{{lang|kn|ರಾ}} |{{lang|kn|ರಿ}} |{{lang|kn|ರೀ}} |{{lang|kn|ರು}} |{{lang|kn|ರೂ}} |{{lang|kn|ರೃ}} |{{lang|kn|ರೄ}} |{{lang|kn|ರೆ}} |{{lang|kn|ರೇ}} |{{lang|kn|ರೈ}} |{{lang|kn|ರೊ}} |{{lang|kn|ರೋ}} |{{lang|kn|ರೌ}} |{{lang|kn|ರಂ}} |{{lang|kn|ರಃ}} |{{lang|kn|ರ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಱ}}<br><small>(റ)</small> |{{lang|kn|ಱಾ}} |{{lang|kn|ಱಿ}} |{{lang|kn|ಱೀ}} |{{lang|kn|ಱು}} |{{lang|kn|ಱೂ}} |{{lang|kn|ಱೃ}} |{{lang|kn|ಱೄ}} |{{lang|kn|ಱೆ}} |{{lang|kn|ಱೇ}} |{{lang|kn|ಱೈ}} |{{lang|kn|ಱೊ}} |{{lang|kn|ಱೋ}} |{{lang|kn|ಱೌ}} |{{lang|kn|ಱಂ}} |{{lang|kn|ಱಃ}} |{{lang|kn|ಱ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಲ}}<br><small>(ല)</small> |{{lang|kn|ಲಾ}} |{{lang|kn|ಲಿ}} |{{lang|kn|ಲೀ}} |{{lang|kn|ಲು}} |{{lang|kn|ಲೂ}} |{{lang|kn|ಲೃ}} |{{lang|kn|ಲೄ}} |{{lang|kn|ಲೆ}} |{{lang|kn|ಲೇ}} |{{lang|kn|ಲೈ}} |{{lang|kn|ಲೊ}} |{{lang|kn|ಲೋ}} |{{lang|kn|ಲೌ}} |{{lang|kn|ಲಂ}} |{{lang|kn|ಲಃ}} |{{lang|kn|ಲ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ವ}}<br><small>(വ)</small> |{{lang|kn|ವಾ}} |{{lang|kn|ವಿ}} |{{lang|kn|ವೀ}} |{{lang|kn|ವು}} |{{lang|kn|ವೂ}} |{{lang|kn|ವೃ}} |{{lang|kn|ವೄ}} |{{lang|kn|ವೆ}} |{{lang|kn|ವೇ}} |{{lang|kn|ವೈ}} |{{lang|kn|ವೊ}} |{{lang|kn|ವೋ}} |{{lang|kn|ವೌ}} |{{lang|kn|ವಂ}} |{{lang|kn|ವಃ}} |{{lang|kn|ವ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಶ}}<br><small>(ശ)</small> |{{lang|kn|ಶಾ}} |{{lang|kn|ಶಿ}} |{{lang|kn|ಶೀ}} |{{lang|kn|ಶು}} |{{lang|kn|ಶೂ}} |{{lang|kn|ಶೃ}} |{{lang|kn|ಶೄ}} |{{lang|kn|ಶೆ}} |{{lang|kn|ಶೇ}} |{{lang|kn|ಶೈ}} |{{lang|kn|ಶೊ}} |{{lang|kn|ಶೋ}} |{{lang|kn|ಶೌ}} |{{lang|kn|ಶಂ}} |{{lang|kn|ಶಃ}} |{{lang|kn|ಶ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಷ}}<br><small>(ഷ)</small> |{{lang|kn|ಷಾ}} |{{lang|kn|ಷಿ}} |{{lang|kn|ಷೀ}} |{{lang|kn|ಷು}} |{{lang|kn|ಷೂ}} |{{lang|kn|ಷೃ}} |{{lang|kn|ಷೄ}} |{{lang|kn|ಷೆ}} |{{lang|kn|ಷೇ}} |{{lang|kn|ಷೈ}} |{{lang|kn|ಷೊ}} |{{lang|kn|ಷೋ}} |{{lang|kn|ಷೌ}} |{{lang|kn|ಷಂ}} |{{lang|kn|ಷಃ}} |{{lang|kn|ಷ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಸ}}<br><small>(സ)</small> |{{lang|kn|ಸಾ}} |{{lang|kn|ಸಿ}} |{{lang|kn|ಸೀ}} |{{lang|kn|ಸು}} |{{lang|kn|ಸೂ}} |{{lang|kn|ಸೃ}} |{{lang|kn|ಸೄ}} |{{lang|kn|ಸೆ}} |{{lang|kn|ಸೇ}} |{{lang|kn|ಸೈ}} |{{lang|kn|ಸೊ}} |{{lang|kn|ಸೋ}} |{{lang|kn|ಸೌ}} |{{lang|kn|ಸಂ}} |{{lang|kn|ಸಃ}} |{{lang|kn|ಸ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಹ}}<br><small>(ഹ)</small> |{{lang|kn|ಹಾ}} |{{lang|kn|ಹಿ}} |{{lang|kn|ಹೀ}} |{{lang|kn|ಹು}} |{{lang|kn|ಹೂ}} |{{lang|kn|ಹೃ}} |{{lang|kn|ಹೄ}} |{{lang|kn|ಹೆ}} |{{lang|kn|ಹೇ}} |{{lang|kn|ಹೈ}} |{{lang|kn|ಹೊ}} |{{lang|kn|ಹೋ}} |{{lang|kn|ಹೌ}} |{{lang|kn|ಹಂ}} |{{lang|kn|ಹಃ}} |{{lang|kn|ಹ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಳ}}<br><small>(ള)</small> |{{lang|kn|ಳಾ}} |{{lang|kn|ಳಿ}} |{{lang|kn|ಳೀ}} |{{lang|kn|ಳು}} |{{lang|kn|ಳೂ}} |{{lang|kn|ಳೃ}} |{{lang|kn|ಳೄ}} |{{lang|kn|ಳೆ}} |{{lang|kn|ಳೇ}} |{{lang|kn|ಳೈ}} |{{lang|kn|ಳೊ}} |{{lang|kn|ಳೋ}} |{{lang|kn|ಳೌ}} |{{lang|kn|ಳಂ}} |{{lang|kn|ಳಃ}} |{{lang|kn|ಳ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೞ}}<br><small>(ഴ)</small> |{{lang|kn|ೞಾ}} |{{lang|kn|ೞಿ}} |{{lang|kn|ೞೀ}} |{{lang|kn|ೞು}} |{{lang|kn|ೞೂ}} |{{lang|kn|ೞೃ}} |{{lang|kn|ೞೄ}} |{{lang|kn|ೞೆ}} |{{lang|kn|ೞೇ}} |{{lang|kn|ೞೈ}} |{{lang|kn|ೞೊ}} |{{lang|kn|ೞೋ}} |{{lang|kn|ೞೌ}} |{{lang|kn|ೞಂ}} |{{lang|kn|ೞಃ}} |{{lang|kn|ೞ್}} |} {{Sticky table end}} == വ്യഞ്ജനങ്ങൾ == കന്നഡയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ ({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} വ്യഞ്ജന) പ്രധാനമായും '''വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും '''അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും രണ്ടായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു. === വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === നാവ് വായുടെ ഏതു ഭാഗത്താണ് സ്പർശിക്കുന്നത് എന്നതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള [[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|ഉച്ചാരണസ്ഥാനങ്ങൾ]] അനുസരിച്ചാണ് വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങളെ വിവിധ വർഗ്ഗങ്ങളായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നത്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}}<ref name="UnicodeKannada"/> ! style="background:darkred;"|[[അഘോഷം|<span style="color:#FFD300;">അഘോഷം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അനുനാസികം|<span style="color:#FFD300;">അനുനാസികം</span>]] |- ! style="background:darkred;"|[[കണ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">കണ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch=ಕ|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch=ಖ|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch=ಗ|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch=ಘ|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch=ಙ|ipa=ŋa}} |- ! style="background:darkred;"|[[താലവ്യം|<span style="color:#FFD300;">താലവ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch=ಚ|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch=ಛ|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch=ಜ|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch=ಝ|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch=ಞ|ipa=ɲad}} |- ! style="background:darkred;"|[[മൂർദ്ധന്യം|<span style="color:#FFD300;">മൂർദ്ധന്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch=ಟ|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch=ಠ|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch=ಡ|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch=ಢ|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch=ಣ|ipa=ɳa}} |- ! style="background:darkred;"|[[ദന്ത്യം|<span style="color:#FFD300;">ദന്ത്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch=ತ|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch=ಥ|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch=ದ|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch=ಧ|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch=ನ|ipa=n̪a}} |- ! style="background:darkred;"|[[ഓഷ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">ഓഷ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch=ಪ|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch=ಫ|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch=ಬ|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch=ಭ|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch=ಮ|ipa=ma}} |} === അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === മേൽപ്പറഞ്ഞ വർഗ്ഗീകരണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത വ്യഞ്ജനങ്ങളാണിവ: {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{large|ಱ}}|ipa=r|note={{noteTag|group=awargya|name=yardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ರ (ര) ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{large|ೞ}}|ipa=ɻa|note={{noteTag|group=awargya|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ಳ (ള) ഉപയോഗിക്കുന്നു. എന്നാൽ ബഡഗ ഭാഷ എഴുതാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{large|ೝ}}|ipa=ṉ|note={{noteTag|group=awargya|name=mardha|ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ ഉപയോഗത്തിലില്ല}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=awargya}} === ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ === ==== ചില്ലക്ഷരം ==== [[File:Kannada-archaic-n.png|thumb|100px|alt=Archaic n in Kannada script .|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ൻ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പഴയ രൂപം.]] കന്നഡ ലിപിയിൽ സ്വരസഹായം കൂടാതെ ഉച്ചരിക്കാവുന്ന ഏക [[ചില്ലക്ഷരം|ചില്ലക്ഷരമാണ്]] 'ൻ' ({{lang|kn|ೝ}}). '''നകാര പൊള്ളു''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು}}) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ അക്ഷരം പഴയ കന്നഡ കൃതികളിൽ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. 1980-കൾ വരെ ദക്ഷിണ കർണാടകയിലെ തീരദേശ മേഖലകളിൽ നിലനിന്നിരുന്ന ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ മുഖ്യധാരാ കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല. <ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20228r-kannada-nakaara-pollu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Nakaara Pollu |last=Srinidhi |first=A. |last2=Sreedatta |first2=A. |date=2021-01-07 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(നകാര പൊള്ളു)|tops=ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ೝ}}|ipa=ṉ}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ന + ്)|tops=ನ + ್|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ನ್}}|ipa=ṉ}} |} നിലവിൽ ഇതിനുപകരം {{lang|kn|ನ್}} (ന + വിരാമം) ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യം പരിഗണിച്ച് [[യൂണികോഡ്|യൂണികോഡ് 14.0]] പതിപ്പിൽ ഈ അക്ഷരത്തെ ഔദ്യോഗികമായി ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21016r-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #166 January 2021 on Script Proposals |publisher=Unicode Script Ad Hoc Group |date=2021-01-14 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ==== മൂർദ്ധന്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ==== പഴയ കന്നഡ സാഹിത്യത്തിൽ ആധുനിക മലയാളത്തിലെയും തമിഴിലെയും 'റ', 'ഴ' എന്നീ ഉച്ചാരണങ്ങൾക്ക് സമാനമായ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ നിലനിന്നിരുന്നു.<ref name="kannada literature">{{cite book |last=Rice |first=Edward P. |title=A History of Kanarese Literature |year=1921 |publisher=Oxford University Press |location=London |url=https://ignca.gov.in/Asi_data/21416.pdf|language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|14–15}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{huge|ಱ}}|ipa=r}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{huge|ೞ}}|ipa=ɻa}} |} [[File:Halmidi inscription10.png|thumb|right|[[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം|ഹൽമിഡി ശിലാശാസനത്തിൻ്റെ]] ലിഖിതങ്ങൾ]] ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. [[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ ഈ ലിഖിതത്തിലെ 8-10 വരികളിൽ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിൽ വൽക്കരിക്കുമ്പോൾ ഈ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കാണാം:<ref name="halmidi"/> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} ഇവ യഥാക്രമം 12-18 നൂറ്റാണ്ടുകളോടെ ഉപയോഗത്തിൽനിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമാവുകയും, പകരം {{lang|kn|ರ}} (ര), {{lang|kn|ಳ}} (ള) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ പ്രചാരത്തിൽ വരികയും ചെയ്തു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|11}} എന്നിരുന്നാലും, [[ബഡഗ ഭാഷ]] എഴുതാൻ {{lang|kn|ೞ}} (ഴ) ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. == കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ}} {{further|കൂട്ടക്ഷരം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്ക്]] (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}} അധവാ '''സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''')<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കന്നഡയിൽ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ എഴുതുമ്പോൾ, ആദ്യത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും രണ്ടാമത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം ആദ്യത്തേതിൻ്റെ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചെറിയ രൂപത്തിൽ ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ ചെറിയ കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളെ കന്നഡയിൽ '''ഒത്തു''' ({{lang|kn|ಒತ್ತು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|416-417}}<ref name="Kittel1903">{{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://archive.org/details/agrammarkannada00kittgoog/page/n34/mode/2up}}</ref>{{rp|10-15}} === കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുടെ രൂപങ്ങൾ (ഒത്തുകൾ) === മിക്ക വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കും അവയുടെ മുകളിലെ വര (തലക്കട്ട്) ഒഴിവാക്കി ചെറിയ രൂപത്തിൽ താഴെ എഴുതുന്ന രീതിയാണുള്ളത്. എന്നാൽ ത ({{lang|kn|ತ}}), ന ({{lang|kn|ನ}}), മ ({{lang|kn|ಮ}}), യ ({{lang|kn|ಯ}}), ര ({{lang|kn|ರ}}), ല ({{lang|kn|ಲ}}), വ ({{lang|kn|ವ}}), ശ ({{lang|kn|ಶ}}), സ ({{lang|kn|ಸ}}) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് അവയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങളാണുള്ളത്.<ref>{{cite web |title=Kannada Alphabet - Pronunciation and Language |url=https://omniglot.com/writing/kannada.htm |website=Omniglot |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ ഒത്തുകൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತು}})<ref name="UnicodeKannada"/> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಕ}}|tops=ക-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ക|ch={{huge|◌್ಕ}}|ipa=/ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಖ}}|tops=ഖ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഖ|ch={{huge|◌್ಖ}}|ipa=/kʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಗ}}|tops=ഗ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഗ|ch={{huge|◌್ಗ}}|ipa=/ga/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಘ}}|tops=ഘ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഘ|ch={{huge|◌್ಘ}}|ipa=/gʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಙ}}|tops=ങ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ|ch={{huge|◌್ಙ}}|ipa=/ŋa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಚ}}|tops=ച-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ച|ch={{huge|◌್ಚ}}|ipa=/t͡ʃa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಛ}}|tops=ഛ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഛ|ch={{huge|◌್ಛ}}|ipa=/t͡ʃʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಜ}}|tops=ജ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ജ|ch={{huge|◌್ಜ}}|ipa=/d͡ʒa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಝ}}|tops=ഝ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഝ|ch={{huge|◌್ಝ}}|ipa=/d͡ʒʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಞ}}|tops=ഞ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഞ|ch={{huge|◌್ಞ}}|ipa=/ɲa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಟ}}|tops=ട-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ട|ch={{huge|◌್ಟ}}|ipa=/ʈa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಠ}}|tops=ഠ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഠ|ch={{huge|◌್ಠ}}|ipa=/ʈʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಡ}}|tops=ഡ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ|ch={{huge|◌್ಡ}}|ipa=/ɖa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಢ}}|tops=ഢ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഢ|ch={{huge|◌್ಢ}}|ipa=/ɖʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಣ}}|tops=ണ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ണ|ch={{huge|◌್ಣ}}|ipa=/ɳa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ತ}}|tops=ത-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ത|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ತ}}}}|ipa=/t̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಥ}}|tops=ഥ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഥ|ch={{huge|◌್ಥ}}|ipa=/t̪ʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ದ}}|tops=ദ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ദ|ch={{huge|◌್ದ}}|ipa=/d̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಧ}}|tops=ധ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ധ|ch={{huge|◌್ಧ}}|ipa=/d̪ʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ನ}}|tops=ന-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ന|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ನ}}}}|ipa=/n̪a/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಪ}}|tops=പ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>പ|ch={{huge|◌್ಪ}}|ipa=/pa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಫ}}|tops=ഫ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഫ|ch={{huge|◌್ಫ}}|ipa=/pʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಬ}}|tops=ബ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ബ|ch={{huge|◌್ಬ}}|ipa=/ba/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಭ}}|tops=ഭ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഭ|ch={{huge|◌್ಭ}}|ipa=/bʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಮ}}|tops=മ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>മ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಮ}}}}|ipa=/ma/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಯ}}|tops=യ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>യ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಯ}}}}|ipa=/ja/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ರ}}|tops=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ര|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ರ}}}}|ipa=/ra/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಲ}}|tops=ല-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ല|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಲ}}}}|ipa=/la/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ವ}}|tops=വ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>വ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ವ}}}}|ipa=/ʋa/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಶ}}|tops=ശ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ശ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಶ}}}}|ipa=/ʃa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಷ}}|tops=ഷ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ|ch={{huge|◌್ಷ}}|ipa=/ʂa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಸ}}|tops=സ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>സ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಸ}}}}|ipa=/sa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಹ}}|tops=ഹ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഹ|ch={{huge|◌್ಹ}}|ipa=/ha/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಳ}}|tops=ള-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ള|ch={{huge|◌್ಳ}}|ipa=/ɭa/}} | |} <small>{{Legend|blue|ഈ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഒത്തുകൾ വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങൾ}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=otha}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ [[പഴയ കന്നഡ]] ഒത്തുകൾ |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಱ}}|tops=റ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>റ|ch={{huge|◌್ಱ}}|ipa=/ra/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ೞ}}|tops=ഴ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഴ|ch={{huge|◌್ೞ}}|ipa=/ɻa/}} |} കന്നഡയിൽ രണ്ട് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുള്ള 1296 മുഴുവൻ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും താഴെയുള്ള പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:70%" |കന്നഡ സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}}) !style="background:darkred;color:#FFD300;"| <small>വ്യഞ്ജനം<br>({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}})</small> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಕ }}}}<br><small>([[ക|<span style="color: white;">ക</span>]])</small>|ക|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಖ }}}}<br><small>([[ഖ|<span style="color: white;">ഖ</span>]])</small>|ഖ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಗ }}}}<br><small>([[ഗ|<span style="color: white;">ഗ</span>]])</small>|ഗ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಘ }}}}<br><small>([[ഘ|<span style="color: white;">ഘ</span>]])</small>|ഘ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಙ }}}}<br><small>([[ങ|<span style="color: white;">ങ</span>]])</small>|ങ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಚ }}}}<br><small>([[ച|<span style="color: white;">ച</span>]])</small>|ച|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಛ }}}}<br><small>([[ഛ|<span style="color: white;">ഛ</span>]])</small>|ഛ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಜ }}}}<br><small>([[ജ|<span style="color: white;">ജ</span>]])</small>|ജ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಝ }}}}<br><small>([[ഝ|<span style="color: white;">ഝ</span>]])</small>|ഝ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಞ }}}}<br><small>([[ഞ|<span style="color: white;">ഞ</span>]])</small>|ഞ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಟ }}}}<br><small>([[ട|<span style="color: white;">ട</span>]])</small>|ട|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಠ }}}}<br><small>([[ഠ|<span style="color: white;">ഠ</span>]])</small>|ഠ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಡ }}}}<br><small>([[ഡ|<span style="color: white;">ഡ</span>]])</small>|ഡ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಢ }}}}<br><small>([[ഢ|<span style="color: white;">ഢ</span>]])</small>|ഢ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಣ }}}}<br><small>([[ണ|<span style="color: white;">ണ</span>]])</small>|ണ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ತ }}}}<br><small>([[ത|<span style="color: white;">ത</span>]])</small>|ത|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಥ }}}}<br><small>([[ഥ|<span style="color: white;">ഥ</span>]])</small>|ഥ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ದ }}}}<br><small>([[ദ|<span style="color: white;">ദ</span>]])</small>|ദ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಧ }}}}<br><small>([[ധ|<span style="color: white;">ധ</span>]])</small>|ധ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ನ }}}}<br><small>([[ന|<span style="color: white;">ന</span>]])</small>|ന|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಪ }}}}<br><small>([[പ|<span style="color: white;">പ</span>]])</small>|പ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಫ }}}}<br><small>([[ഫ|<span style="color: white;">ഫ</span>]])</small>|ഫ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಬ }}}}<br><small>([[ബ|<span style="color: white;">ബ</span>]])</small>|ബ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಭ }}}}<br><small>([[ഭ|<span style="color: white;">ഭ</span>]])</small>|ഭ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಮ }}}}<br><small>([[മ|<span style="color: white;">മ</span>]])</small>|മ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಯ }}}}<br><small>([[യ|<span style="color: white;">യ</span>]])|യ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ರ }}}}<br><small>([[ര|<span style="color: white;">ര</span>]])|ര|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಱ }}}}<br><small>([[റ|<span style="color: white;">റ</span>]])</small>|റ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಲ }}}}<br><small>([[ല|<span style="color: white;">ല</span>]])</small>|ല|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ವ }}}}<br><small>([[വ|<span style="color: white;">വ</span>]])|വ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಶ }}}}<br><small>([[ശ|<span style="color: white;">ശ</span>]])</small>|ശ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಷ }}}}<br><small>([[ഷ|<span style="color: white;">ഷ</span>]])</small>|ഷ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಸ }}}}<br><small>([[സ|<span style="color: white;">സ</span>]])</small>|സ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಹ }}}}<br><small>([[ഹ|<span style="color: white;">ഹ</span>]])</small>|ഹ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಳ }}}}<br><small>([[ള|<span style="color: white;">ള</span>]])</small>|ള|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ೞ }}}}<br><small>([[ഴ|<span style="color: white;">ഴ</span>]])</small>|ഴ|dotted=no}}</span> |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಕ್}}}}<br><small>(ക്)</small> |style=color:#0048BA;"|'''ಕ್ಕ''' ||ಕ್ಖ ||ಕ್ಗ ||ಕ್ಘ ||ಕ್ಙ ||ಕ್ಚ ||ಕ್ಛ ||ಕ್ಜ ||ಕ್ಝ ||ಕ್ಞ ||ಕ್ಟ ||ಕ್ಠ ||ಕ್ಡ ||ಕ್ಢ ||ಕ್ಣ ||ಕ್ತ ||ಕ್ಥ ||ಕ್ದ ||ಕ್ಧ ||ಕ್ನ ||ಕ್ಪ ||ಕ್ಫ ||ಕ್ಬ ||ಕ್ಭ ||ಕ್ಮ ||ಕ್ಯ ||ಕ್ರ ||ಕ್ಱ ||ಕ್ಲ ||ಕ್ವ ||ಕ್ಶ ||style=color:#E23D28;"|'''ಕ್ಷ''' ||ಕ್ಸ ||ಕ್ಹ ||ಕ್ಳ ||ಕ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಖ್}}}}<br><small>(ഖ്)</small> |ಖ್ಕ ||style=color:#0048BA;"|'''ಖ್ಖ''' ||ಖ್ಗ ||ಖ್ಘ ||ಖ್ಙ ||ಖ್ಚ ||ಖ್ಛ ||ಖ್ಜ ||ಖ್ಝ ||ಖ್ಞ ||ಖ್ಟ ||ಖ್ಠ ||ಖ್ಡ ||ಖ್ಢ ||ಖ್ಣ ||ಖ್ತ ||ಖ್ಥ ||ಖ್ದ ||ಖ್ಧ ||ಖ್ನ ||ಖ್ಪ ||ಖ್ಫ ||ಖ್ಬ ||ಖ್ಭ ||ಖ್ಮ ||ಖ್ಯ ||ಖ್ರ ||ಖ್ಱ ||ಖ್ಲ ||ಖ್ವ ||ಖ್ಶ ||ಖ್ಷ ||ಖ್ಸ ||ಖ್ಹ ||ಖ್ಳ ||ಖ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಗ್}}}}<br><small>(ഗ്)</small> |ಗ್ಕ ||ಗ್ಖ ||style=color:#0048BA;"|'''ಗ್ಗ''' ||ಗ್ಘ ||ಗ್ಙ ||ಗ್ಚ ||ಗ್ಛ ||ಗ್ಜ ||ಗ್ಝ ||ಗ್ಞ ||ಗ್ಟ ||ಗ್ಠ ||ಗ್ಡ ||ಗ್ಢ ||ಗ್ಣ ||ಗ್ತ ||ಗ್ಥ ||ಗ್ದ ||ಗ್ಧ ||ಗ್ನ ||ಗ್ಪ ||ಗ್ಫ ||ಗ್ಬ ||ಗ್ಭ ||ಗ್ಮ ||ಗ್ಯ ||ಗ್ರ ||ಗ್ಱ ||ಗ್ಲ ||ಗ್ವ ||ಗ್ಶ ||ಗ್ಷ ||ಗ್ಸ ||ಗ್ಹ ||ಗ್ಳ ||ಗ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಘ್}}}}<br><small>(ഘ്)</small> |ಘ್ಕ ||ಘ್ಖ ||ಘ್ಗ ||style=color:#0048BA;"|'''ಘ್ಘ''' ||ಘ್ಙ ||ಘ್ಚ ||ಘ್ಛ ||ಘ್ಜ ||ಘ್ಝ ||ಘ್ಞ ||ಘ್ಟ ||ಘ್ಠ ||ಘ್ಡ ||ಘ್ಢ ||ಘ್ಣ ||ಘ್ತ ||ಘ್ಥ ||ಘ್ದ ||ಘ್ಧ ||ಘ್ನ ||ಘ್ಪ ||ಘ್ಫ ||ಘ್ಬ ||ಘ್ಭ ||ಘ್ಮ ||ಘ್ಯ ||ಘ್ರ ||ಘ್ಱ ||ಘ್ಲ ||ಘ್ವ ||ಘ್ಶ ||ಘ್ಷ ||ಘ್ಸ ||ಘ್ಹ ||ಘ್ಳ ||ಘ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಙ್}}}}<br><small>(ങ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu|അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്. }}</small> |ಙ್ಕ ||ಙ್ಖ ||ಙ್ಗ ||ಙ್ಘ ||style=color:#0048BA;"|'''ಙ್ಙ''' ||ಙ್ಚ ||ಙ್ಛ ||ಙ್ಜ ||ಙ್ಝ ||ಙ್ಞ ||ಙ್ಟ ||ಙ್ಠ ||ಙ್ಡ ||ಙ್ಢ ||ಙ್ಣ ||ಙ್ತ ||ಙ್ಥ ||ಙ್ದ ||ಙ್ಧ ||ಙ್ನ ||ಙ್ಪ ||ಙ್ಫ ||ಙ್ಬ ||ಙ್ಭ ||ಙ್ಮ ||ಙ್ಯ ||ಙ್ರ ||ಙ್ಱ ||ಙ್ಲ ||ಙ್ವ ||ಙ್ಶ ||ಙ್ಷ ||ಙ್ಸ ||ಙ್ಹ ||ಙ್ಳ ||ಙ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಚ್}}}}<br><small>(ച്)</small> |ಚ್ಕ ||ಚ್ಖ ||ಚ್ಗ ||ಚ್ಘ ||ಚ್ಙ ||style=color:#0048BA;"|'''ಚ್ಚ''' ||ಚ್ಛ ||ಚ್ಜ ||ಚ್ಝ ||ಚ್ಞ ||ಚ್ಟ ||ಚ್ಠ ||ಚ್ಡ ||ಚ್ಢ ||ಚ್ಣ ||ಚ್ತ ||ಚ್ಥ ||ಚ್ದ ||ಚ್ಧ ||ಚ್ನ ||ಚ್ಪ ||ಚ್ಫ ||ಚ್ಬ ||ಚ್ಭ ||ಚ್ಮ ||ಚ್ಯ ||ಚ್ರ ||ಚ್ಱ ||ಚ್ಲ ||ಚ್ವ ||ಚ್ಶ ||ಚ್ಷ ||ಚ್ಸ ||ಚ್ಹ ||ಚ್ಳ ||ಚ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಛ್}}}}<br><small>(ഛ്)</small> |ಛ್ಕ ||ಛ್ಖ ||ಛ್ಗ ||ಛ್ಘ ||ಛ್ಙ ||ಛ್ಚ ||style=color:#0048BA;"|'''ಛ್ಛ''' ||ಛ್ಜ ||ಛ್ಝ ||ಛ್ಞ ||ಛ್ಟ ||ಛ್ಠ ||ಛ್ಡ ||ಛ್ಢ ||ಛ್ಣ ||ಛ್ತ ||ಛ್ಥ ||ಛ್ದ ||ಛ್ಧ ||ಛ್ನ ||ಛ್ಪ ||ಛ್ಫ ||ಛ್ಬ ||ಛ್ಭ ||ಛ್ಮ ||ಛ್ಯ ||ಛ್ರ ||ಛ್ಱ ||ಛ್ಲ ||ಛ್ವ ||ಛ್ಶ ||ಛ್ಷ ||ಛ್ಸ ||ಛ್ಹ ||ಛ್ಳ ||ಛ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಜ್}}}}<br><small>(ജ്)</small> |ಜ್ಕ ||ಜ್ಖ ||ಜ್ಗ ||ಜ್ಘ ||ಜ್ಙ ||ಜ್ಚ ||ಜ್ಛ ||style=color:#0048BA;"|'''ಜ್ಜ''' ||ಜ್ಝ ||style=color:#E23D28;"|'''ಜ್ಞ''' ||ಜ್ಟ ||ಜ್ಠ ||ಜ್ಡ ||ಜ್ಢ ||ಜ್ಣ ||ಜ್ತ ||ಜ್ಥ ||ಜ್ದ ||ಜ್ಧ ||ಜ್ನ ||ಜ್ಪ ||ಜ್ಫ ||ಜ್ಬ ||ಜ್ಭ ||ಜ್ಮ ||ಜ್ಯ ||ಜ್ರ ||ಜ್ಱ ||ಜ್ಲ ||ಜ್ವ ||ಜ್ಶ ||ಜ್ಷ ||ಜ್ಸ ||ಜ್ಹ ||ಜ್ಳ ||ಜ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಝ್}}}}<br><small>(ഝ്)</small> |ಝ್ಕ ||ಝ್ಖ ||ಝ್ಗ ||ಝ್ಘ ||ಝ್ಙ ||ಝ್ಚ ||ಝ್ಛ ||ಝ್ಜ ||style=color:#0048BA;"|'''ಝ್ಝ''' ||ಝ್ಞ ||ಝ್ಟ ||ಝ್ಠ ||ಝ್ಡ ||ಝ್ಢ ||ಝ್ಣ ||ಝ್ತ ||ಝ್ಥ ||ಝ್ದ ||ಝ್ಧ ||ಝ್ನ ||ಝ್ಪ ||ಝ್ಫ ||ಝ್ಬ ||ಝ್ಭ ||ಝ್ಮ ||ಝ್ಯ ||ಝ್ರ ||ಝ್ಱ ||ಝ್ಲ ||ಝ್ವ ||ಝ್ಶ ||ಝ್ಷ ||ಝ್ಸ ||ಝ್ಹ ||ಝ್ಳ ||ಝ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಞ್}}}}<br><small>(ഞ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಞ್ಕ ||ಞ್ಖ ||ಞ್ಗ ||ಞ್ಘ ||ಞ್ಙ ||ಞ್ಚ ||ಞ್ಛ ||ಞ್ಜ ||ಞ್ಝ ||style=color:#0048BA;"|'''ಞ್ಞ''' ||ಞ್ಟ ||ಞ್ಠ ||ಞ್ಡ ||ಞ್ಢ ||ಞ್ಣ ||ಞ್ತ ||ಞ್ಥ ||ಞ್ದ ||ಞ್ಧ ||ಞ್ನ ||ಞ್ಪ ||ಞ್ಫ ||ಞ್ಬ ||ಞ್ಭ ||ಞ್ಮ ||ಞ್ಯ ||ಞ್ರ ||ಞ್ಱ ||ಞ್ಲ ||ಞ್ವ ||ಞ್ಶ ||ಞ್ಷ ||ಞ್ಸ ||ಞ್ಹ ||ಞ್ಳ ||ಞ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಟ್}}}}<br><small>(ട്)</small> |ಟ್ಕ ||ಟ್ಖ ||ಟ್ಗ ||ಟ್ಘ ||ಟ್ಙ ||ಟ್ಚ ||ಟ್ಛ ||ಟ್ಜ ||ಟ್ಝ ||ಟ್ಞ ||style=color:#0048BA;"|'''ಟ್ಟ''' ||ಟ್ಠ ||ಟ್ಡ ||ಟ್ಢ ||ಟ್ಣ ||ಟ್ತ ||ಟ್ಥ ||ಟ್ದ ||ಟ್ಧ ||ಟ್ನ ||ಟ್ಪ ||ಟ್ಫ ||ಟ್ಬ ||ಟ್ಭ ||ಟ್ಮ ||ಟ್ಯ ||ಟ್ರ ||ಟ್ಱ ||ಟ್ಲ ||ಟ್ವ ||ಟ್ಶ ||ಟ್ಷ ||ಟ್ಸ ||ಟ್ಹ ||ಟ್ಳ ||ಟ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಠ್}}}}<br><small>(ഠ്)</small> |ಠ್ಕ ||ಠ್ಖ ||ಠ್ಗ ||ಠ್ಘ ||ಠ್ಙ ||ಠ್ಚ ||ಠ್ಛ ||ಠ್ಜ ||ಠ್ಝ ||ಠ್ಞ ||ಠ್ಟ ||style=color:#0048BA;"|'''ಠ್ಠ''' ||ಠ್ಡ ||ಠ್ಢ ||ಠ್ಣ ||ಠ್ತ ||ಠ್ಥ ||ಠ್ದ ||ಠ್ಧ ||ಠ್ನ ||ಠ್ಪ ||ಠ್ಫ ||ಠ್ಬ ||ಠ್ಭ ||ಠ್ಮ ||ಠ್ಯ ||ಠ್ರ ||ಠ್ಱ ||ಠ್ಲ ||ಠ್ವ ||ಠ್ಶ ||ಠ್ಷ ||ಠ್ಸ ||ಠ್ಹ ||ಠ್ಳ ||ಠ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಡ್}}}}<br><small>(ഡ്)</small> |ಡ್ಕ |ಡ್ಖ ||ಡ್ಗ ||ಡ್ಘ ||ಡ್ಙ ||ಡ್ಚ ||ಡ್ಛ ||ಡ್ಜ ||ಡ್ಝ ||ಡ್ಞ ||ಡ್ಟ ||ಡ್ಠ ||style=color:#0048BA;"|'''ಡ್ಡ''' ||ಡ್ಢ ||ಡ್ಣ ||ಡ್ತ ||ಡ್ಥ ||ಡ್ದ ||ಡ್ಧ ||ಡ್ನ ||ಡ್ಪ ||ಡ್ಫ ||ಡ್ಬ ||ಡ್ಭ ||ಡ್ಮ ||ಡ್ಯ ||ಡ್ರ ||ಡ್ಱ ||ಡ್ಲ ||ಡ್ವ ||ಡ್ಶ ||ಡ್ಷ ||ಡ್ಸ ||ಡ್ಹ ||ಡ್ಳ ||ಡ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಢ್}}}}<br><small>(ഢ്)</small> |ಢ್ಕ ||ಢ್ಖ ||ಢ್ಗ ||ಢ್ಘ ||ಢ್ಙ ||ಢ್ಚ ||ಢ್ಛ ||ಢ್ಜ ||ಢ್ಝ ||ಢ್ಞ ||ಢ್ಟ ||ಢ್ಠ ||ಢ್ಡ ||style=color:#0048BA;"|'''ಢ್ಢ''' ||ಢ್ಣ ||ಢ್ತ ||ಢ್ಥ ||ಢ್ದ ||ಢ್ಧ ||ಢ್ನ ||ಢ್ಪ ||ಢ್ಫ ||ಢ್ಬ ||ಢ್ಭ ||ಢ್ಮ ||ಢ್ಯ ||ಢ್ರ ||ಢ್ಱ ||ಢ್ಲ ||ಢ್ವ ||ಢ್ಶ ||ಢ್ಷ ||ಢ್ಸ ||ಢ್ಹ ||ಢ್ಳ ||ಢ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಣ್}}}}<br><small>(ണ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಣ್ಕ ||ಣ್ಖ ||ಣ್ಗ ||ಣ್ಘ ||ಣ್ಙ ||ಣ್ಚ ||ಣ್ಛ ||ಣ್ಜ ||ಣ್ಝ ||ಣ್ಞ ||ಣ್ಟ ||ಣ್ಠ ||ಣ್ಡ ||ಣ್ಢ ||style=color:#0048BA;"|'''ಣ್ಣ''' ||ಣ್ತ ||ಣ್ಥ ||ಣ್ದ ||ಣ್ಧ ||ಣ್ನ ||ಣ್ಪ ||ಣ್ಫ ||ಣ್ಬ ||ಣ್ಭ ||ಣ್ಮ ||ಣ್ಯ ||ಣ್ರ ||ಣ್ಱ ||ಣ್ಲ ||ಣ್ವ ||ಣ್ಶ ||ಣ್ಷ ||ಣ್ಸ ||ಣ್ಹ ||ಣ್ಳ ||ಣ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ತ್}}}}<br><small>(ത്)</small> |ತ್ಕ ||ತ್ಖ ||ತ್ಗ ||ತ್ಘ ||ತ್ಙ ||ತ್ಚ ||ತ್ಛ ||ತ್ಜ ||ತ್ಝ ||ತ್ಞ ||ತ್ಟ ||ತ್ಠ ||ತ್ಡ ||ತ್ಢ ||ತ್ಣ ||style=color:#0048BA;"|'''ತ್ತ''' ||ತ್ಥ ||ತ್ದ ||ತ್ಧ ||ತ್ನ ||ತ್ಪ ||ತ್ಫ ||ತ್ಬ ||ತ್ಭ ||ತ್ಮ ||ತ್ಯ ||style=color:#E23D28;"|'''ತ್ರ''' ||ತ್ಱ ||ತ್ಲ ||ತ್ವ ||ತ್ಶ ||ತ್ಷ ||ತ್ಸ ||ತ್ಹ ||ತ್ಳ ||ತ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಥ್}}}}<br><small>(ഥ്)</small> |ಥ್ಕ ||ಥ್ಖ ||ಥ್ಗ ||ಥ್ಘ ||ಥ್ಙ ||ಥ್ಚ ||ಥ್ಛ ||ಥ್ಜ ||ಥ್ಝ ||ಥ್ಞ ||ಥ್ಟ ||ಥ್ಠ ||ಥ್ಡ ||ಥ್ಢ ||ಥ್ಣ ||ಥ್ತ ||style=color:#0048BA;"|'''ಥ್ಥ''' ||ಥ್ದ ||ಥ್ಧ ||ಥ್ನ ||ಥ್ಪ ||ಥ್ಫ ||ಥ್ಬ ||ಥ್ಭ ||ಥ್ಮ ||ಥ್ಯ ||ಥ್ರ ||ಥ್ಱ ||ಥ್ಲ ||ಥ್ವ ||ಥ್ಶ ||ಥ್ಷ ||ಥ್ಸ ||ಥ್ಹ ||ಥ್ಳ ||ಥ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ದ್}}}}<br><small>(ദ്)</small> |ದ್ಕ ||ದ್ಖ ||ದ್ಗ ||ದ್ಘ ||ದ್ಙ ||ದ್ಚ ||ದ್ಛ ||ದ್ಜ ||ದ್ಝ ||ದ್ಞ ||ದ್ಟ ||ದ್ಠ ||ದ್ಡ ||ದ್ಢ ||ದ್ಣ ||ದ್ತ ||ದ್ಥ ||style=color:#0048BA;"|'''ದ್ದ''' ||ದ್ಧ ||ದ್ನ ||ದ್ಪ ||ದ್ಫ ||ದ್ಬ ||ದ್ಭ ||ದ್ಮ ||ದ್ಯ ||ದ್ರ ||ದ್ಱ ||ದ್ಲ ||ದ್ವ ||ದ್ಶ ||ದ್ಷ ||ದ್ಸ ||ದ್ಹ ||ದ್ಳ ||ದ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಧ್}}}}<br><small>(ധ്)</small> |ಧ್ಕ ||ಧ್ಖ ||ಧ್ಗ ||ಧ್ಘ ||ಧ್ಙ ||ಧ್ಚ ||ಧ್ಛ ||ಧ್ಜ ||ಧ್ಝ ||ಧ್ಞ ||ಧ್ಟ ||ಧ್ಠ ||ಧ್ಡ ||ಧ್ಢ ||ಧ್ಣ ||ಧ್ತ ||ಧ್ಥ ||ಧ್ದ ||style=color:#0048BA;"|'''ಧ್ಧ''' ||ಧ್ನ ||ಧ್ಪ ||ಧ್ಫ ||ಧ್ಬ ||ಧ್ಭ ||ಧ್ಮ ||ಧ್ಯ ||ಧ್ರ ||ಧ್ಱ ||ಧ್ಲ ||ಧ್ವ ||ಧ್ಶ ||ಧ್ಷ ||ಧ್ಸ ||ಧ್ಹ ||ಧ್ಳ ||ಧ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ನ್}}}}<br><small>(ന്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ನ್ಕ ||ನ್ಖ ||ನ್ಗ ||ನ್ಘ ||ನ್ಙ ||ನ್ಚ ||ನ್ಛ ||ನ್ಜ ||ನ್ಝ ||ನ್ಞ ||ನ್ಟ ||ನ್ಠ ||ನ್ಡ ||ನ್ಢ ||ನ್ಣ ||ನ್ತ ||ನ್ಥ ||ನ್ದ ||ನ್ಧ ||style=color:#0048BA;"|'''ನ್ನ''' ||ನ್ಪ ||ನ್ಫ ||ನ್ಬ ||ನ್ಭ ||ನ್ಮ ||ನ್ಯ ||ನ್ರ ||ನ್ಱ ||ನ್ಲ ||ನ್ವ ||ನ್ಶ ||ನ್ಷ ||ನ್ಸ ||ನ್ಹ ||ನ್ಳ ||ನ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಪ್}}}}<br><small>(പ്)</small> |ಪ್ಕ ||ಪ್ಖ ||ಪ್ಗ ||ಪ್ಘ ||ಪ್ಙ ||ಪ್ಚ ||ಪ್ಛ ||ಪ್ಜ ||ಪ್ಝ ||ಪ್ಞ ||ಪ್ಟ ||ಪ್ಠ ||ಪ್ಡ ||ಪ್ಢ ||ಪ್ಣ ||ಪ್ತ ||ಪ್ಥ ||ಪ್ದ ||ಪ್ಧ ||ಪ್ನ ||style=color:#0048BA;"|'''ಪ್ಪ''' ||ಪ್ಫ ||ಪ್ಬ ||ಪ್ಭ ||ಪ್ಮ ||ಪ್ಯ ||ಪ್ರ ||ಪ್ಱ ||ಪ್ಲ ||ಪ್ವ ||ಪ್ಶ ||ಪ್ಷ ||ಪ್ಸ ||ಪ್ಹ ||ಪ್ಳ ||ಪ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಫ್}}}}<br><small>(ഫ്)</small> |ಫ್ಕ ||ಫ್ಖ ||ಫ್ಗ ||ಫ್ಘ ||ಫ್ಙ ||ಫ್ಚ ||ಫ್ಛ ||ಫ್ಜ ||ಫ್ಝ ||ಫ್ಞ ||ಫ್ಟ ||ಫ್ಠ ||ಫ್ಡ ||ಫ್ಢ ||ಫ್ಣ ||ಫ್ತ ||ಫ್ಥ ||ಫ್ದ ||ಫ್ಧ ||ಫ್ನ ||ಫ್ಪ ||style=color:#0048BA;"|'''ಫ್ಫ''' ||ಫ್ಬ ||ಫ್ಭ ||ಫ್ಮ ||ಫ್ಯ ||ಫ್ರ ||ಫ್ಱ ||ಫ್ಲ ||ಫ್ವ ||ಫ್ಶ ||ಫ್ಷ ||ಫ್ಸ ||ಫ್ಹ ||ಫ್ಳ ||ಫ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಬ್}}}}<br><small>(ബ്)</small> |ಬ್ಕ ||ಬ್ಖ ||ಬ್ಗ ||ಬ್ಘ ||ಬ್ಙ ||ಬ್ಚ ||ಬ್ಛ ||ಬ್ಜ ||ಬ್ಝ ||ಬ್ಞ ||ಬ್ಟ ||ಬ್ಠ ||ಬ್ಡ ||ಬ್ಢ ||ಬ್ಣ ||ಬ್ತ ||ಬ್ಥ ||ಬ್ದ ||ಬ್ಧ ||ಬ್ನ ||ಬ್ಪ ||ಬ್ಫ ||style=color:#0048BA;"|'''ಬ್ಬ''' ||ಬ್ಭ ||ಬ್ಮ ||ಬ್ಯ ||ಬ್ರ ||ಬ್ಱ ||ಬ್ಲ ||ಬ್ವ ||ಬ್ಶ ||ಬ್ಷ ||ಬ್ಸ ||ಬ್ಹ ||ಬ್ಳ ||ಬ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಭ್}}}}<br><small>(ഭ്)</small> |ಭ್ಕ ||ಭ್ಖ ||ಭ್ಗ ||ಭ್ಘ ||ಭ್ಙ ||ಭ್ಚ ||ಭ್ಛ ||ಭ್ಜ ||ಭ್ಝ ||ಭ್ಞ ||ಭ್ಟ ||ಭ್ಠ ||ಭ್ಡ ||ಭ್ಢ ||ಭ್ಣ ||ಭ್ತ ||ಭ್ಥ ||ಭ್ದ ||ಭ್ಧ ||ಭ್ನ ||ಭ್ಪ ||ಭ್ಫ ||ಭ್ಬ ||style=color:#0048BA;"|'''ಭ್ಭ''' ||ಭ್ಮ ||ಭ್ಯ ||ಭ್ರ ||ಭ್ಱ ||ಭ್ಲ ||ಭ್ವ ||ಭ್ಶ ||ಭ್ಷ ||ಭ್ಸ ||ಭ್ಹ ||ಭ್ಳ ||ಭ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಮ್}}}}<br><small>(മ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಮ್ಕ ||ಮ್ಖ ||ಮ್ಗ ||ಮ್ಘ ||ಮ್ಙ ||ಮ್ಚ ||ಮ್ಛ ||ಮ್ಜ ||ಮ್ಝ ||ಮ್ಞ ||ಮ್ಟ ||ಮ್ಠ ||ಮ್ಡ ||ಮ್ಢ ||ಮ್ಣ ||ಮ್ತ ||ಮ್ಥ ||ಮ್ದ ||ಮ್ಧ ||ಮ್ನ ||ಮ್ಪ ||ಮ್ಫ ||ಮ್ಬ ||ಮ್ಭ ||style=color:#0048BA;"|'''ಮ್ಮ''' ||ಮ್ಯ ||ಮ್ರ ||ಮ್ಱ ||ಮ್ಲ ||ಮ್ವ ||ಮ್ಶ ||ಮ್ಷ ||ಮ್ಸ ||ಮ್ಹ ||ಮ್ಳ ||ಮ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಯ್}}}}<br><small>(യ്)</small> |ಯ್ಕ ||ಯ್ಖ ||ಯ್ಗ ||ಯ್ಘ ||ಯ್ಙ ||ಯ್ಚ ||ಯ್ಛ ||ಯ್ಜ ||ಯ್ಝ ||ಯ್ಞ ||ಯ್ಟ ||ಯ್ಠ ||ಯ್ಡ ||ಯ್ಢ ||ಯ್ಣ ||ಯ್ತ ||ಯ್ಥ ||ಯ್ದ ||ಯ್ಧ ||ಯ್ನ ||ಯ್ಪ ||ಯ್ಫ ||ಯ್ಬ ||ಯ್ಭ ||ಯ್ಮ ||style=color:#0048BA;"|'''ಯ್ಯ''' ||ಯ್ರ ||ಯ್ಱ ||ಯ್ಲ ||ಯ್ವ ||ಯ್ಶ ||ಯ್ಷ ||ಯ್ಸ ||ಯ್ಹ ||ಯ್ಳ ||ಯ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}}<br><small>(ര്){{noteTag|group=conjunct|name=arku|ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി {{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}} വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" എന്ന ചിഹ്നമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}</small> |'''ರ್ಕ''' ||'''ರ್ಖ''' ||'''ರ್ಗ''' ||'''ರ್ಘ''' ||'''ರ್ಙ''' ||'''ರ್ಚ''' ||'''ರ್ಛ''' ||'''ರ್ಜ''' ||'''ರ್ಝ''' ||'''ರ್ಞ''' ||'''ರ್ಟ''' ||'''ರ್ಠ''' ||'''ರ್ಡ''' ||'''ರ್ಢ''' ||'''ರ್ಣ''' ||'''ರ್ತ''' ||'''ರ್ಥ''' ||'''ರ್ದ''' ||'''ರ್ಧ''' ||'''ರ್ನ''' ||'''ರ್ಪ''' ||'''ರ್ಫ''' ||'''ರ್ಬ''' ||'''ರ್ಭ''' ||'''ರ್ಮ''' ||'''ರ್ಯ''' ||style=color:#0048BA;"|'''ರ್ರ''' ||'''ರ್ಱ''' ||'''ರ್ಲ''' ||'''ರ್ವ''' ||'''ರ್ಶ''' ||'''ರ್ಷ''' ||'''ರ್ಸ''' ||'''ರ್ಹ''' ||'''ರ್ಳ''' ||'''ರ್ೞ''' |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಱ್}}}}<br><small>(റ്)</small> |ಱ್ಕ ||ಱ್ಖ ||ಱ್ಗ ||ಱ್ಘ ||ಱ್ಙ ||ಱ್ಚ ||ಱ್ಛ ||ಱ್ಜ ||ಱ್ಝ ||ಱ್ಞ ||ಱ್ಟ ||ಱ್ಠ ||ಱ್ಡ ||ಱ್ಢ ||ಱ್ಣ ||ಱ್ತ ||ಱ್ಥ ||ಱ್ದ ||ಱ್ಧ ||ಱ್ನ ||ಱ್ಪ ||ಱ್ಫ ||ಱ್ಬ ||ಱ್ಭ ||ಱ್ಮ ||ಱ್ಯ ||ಱ್ರ ||style=color:#0048BA;"|'''ಱ್ಱ''' ||ಱ್ಲ ||ಱ್ವ ||ಱ್ಶ ||ಱ್ಷ ||ಱ್ಸ ||ಱ್ಹ ||ಱ್ಳ ||ಱ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಲ್}}}}<br><small>(ല്)</small> |ಲ್ಕ ||ಲ್ಖ ||ಲ್ಗ ||ಲ್ಘ ||ಲ್ಙ ||ಲ್ಚ ||ಲ್ಛ ||ಲ್ಜ ||ಲ್ಝ ||ಲ್ಞ ||ಲ್ಟ ||ಲ್ಠ ||ಲ್ಡ ||ಲ್ಢ ||ಲ್ಣ ||ಲ್ತ ||ಲ್ಥ ||ಲ್ದ ||ಲ್ಧ ||ಲ್ನ ||ಲ್ಪ ||ಲ್ಫ ||ಲ್ಬ ||ಲ್ಭ ||ಲ್ಮ ||ಲ್ಯ ||ಲ್ರ ||ಲ್ಱ ||style=color:#0048BA;"|'''ಲ್ಲ''' ||ಲ್ವ ||ಲ್ಶ ||ಲ್ಷ ||ಲ್ಸ ||ಲ್ಹ ||ಲ್ಳ ||ಲ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ವ್}}}}<br><small>(വ്)</small> |ವ್ಕ ||ವ್ಖ ||ವ್ಗ ||ವ್ಘ ||ವ್ಙ ||ವ್ಚ ||ವ್ಛ ||ವ್ಜ ||ವ್ಝ ||ವ್ಞ ||ವ್ಟ ||ವ್ಠ ||ವ್ಡ ||ವ್ಢ ||ವ್ಣ ||ವ್ತ ||ವ್ಥ ||ವ್ದ ||ವ್ಧ ||ವ್ನ ||ವ್ಪ ||ವ್ಫ ||ವ್ಬ ||ವ್ಭ ||ವ್ಮ ||ವ್ಯ ||ವ್ರ ||ವ್ಱ ||ವ್ಲ ||style=color:#0048BA;"|'''ವ್ವ''' ||ವ್ಶ ||ವ್ಷ ||ವ್ಸ ||ವ್ಹ ||ವ್ಳ ||ವ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಶ್}}}}<br><small>(ശ്)</small> |ಶ್ಕ ||ಶ್ಖ ||ಶ್ಗ ||ಶ್ಘ ||ಶ್ಙ ||ಶ್ಚ ||ಶ್ಛ ||ಶ್ಜ ||ಶ್ಝ ||ಶ್ಞ ||ಶ್ಟ ||ಶ್ಠ ||ಶ್ಡ ||ಶ್ಢ ||ಶ್ಣ ||ಶ್ತ ||ಶ್ಥ ||ಶ್ದ ||ಶ್ಧ ||ಶ್ನ ||ಶ್ಪ ||ಶ್ಫ ||ಶ್ಬ ||ಶ್ಭ ||ಶ್ಮ ||ಶ್ಯ ||ಶ್ರ ||ಶ್ಱ ||ಶ್ಲ ||ಶ್ವ ||style=color:#0048BA;"|'''ಶ್ಶ''' ||ಶ್ಷ ||ಶ್ಸ ||ಶ್ಹ ||ಶ್ಳ ||ಶ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಷ್}}}}<br><small>(ഷ്)</small> |ಷ್ಕ ||ಷ್ಖ ||ಷ್ಗ ||ಷ್ಘ ||ಷ್ಙ ||ಷ್ಚ ||ಷ್ಛ ||ಷ್ಜ ||ಷ್ಝ ||ಷ್ಞ ||ಷ್ಟ ||ಷ್ಠ ||ಷ್ಡ ||ಷ್ಢ ||ಷ್ಣ ||ಷ್ತ ||ಷ್ಥ ||ಷ್ದ ||ಷ್ಧ ||ಷ್ನ ||ಷ್ಪ ||ಷ್ಫ ||ಷ್ಬ ||ಷ್ಭ ||ಷ್ಮ ||ಷ್ಯ ||ಷ್ರ ||ಷ್ಱ ||ಷ್ಲ ||ಷ್ವ ||ಷ್ಶ ||style=color:#0048BA;"|'''ಷ್ಷ''' ||ಷ್ಸ ||ಷ್ಹ ||ಷ್ಳ ||ಷ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಸ್}}}}<br><small>(സ്)</small> |ಸ್ಕ ||ಸ್ಖ ||ಸ್ಗ ||ಸ್ಘ ||ಸ್ಙ ||ಸ್ಚ ||ಸ್ಛ ||ಸ್ಜ ||ಸ್ಝ ||ಸ್ಞ ||ಸ್ಟ ||ಸ್ಠ ||ಸ್ಡ ||ಸ್ಢ ||ಸ್ಣ ||ಸ್ತ ||ಸ್ಥ ||ಸ್ದ ||ಸ್ಧ ||ಸ್ನ ||ಸ್ಪ ||ಸ್ಫ ||ಸ್ಬ ||ಸ್ಭ ||ಸ್ಮ ||ಸ್ಯ ||ಸ್ರ ||ಸ್ಱ ||ಸ್ಲ ||ಸ್ವ ||ಸ್ಶ ||ಸ್ಷ ||style=color:#0048BA;"|'''ಸ್ಸ''' ||ಸ್ಹ ||ಸ್ಳ ||ಸ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{large|{{script|Knda|ಹ್}}}}<br><small>(ഹ്)</small> |ಹ್ಕ ||ಹ್ಖ ||ಹ್ಗ ||ಹ್ಘ ||ಹ್ಙ ||ಹ್ಚ ||ಹ್ಛ ||ಹ್ಜ ||ಹ್ಝ ||ಹ್ಞ ||ಹ್ಟ ||ಹ್ಠ ||ಹ್ಡ ||ಹ್ಢ ||ಹ್ಣ ||ಹ್ತ ||ಹ್ಥ ||ಹ್ದ ||ಹ್ಧ ||ಹ್ನ ||ಹ್ಪ ||ಹ್ಫ ||ಹ್ಬ ||ಹ್ಭ ||ಹ್ಮ ||ಹ್ಯ ||ಹ್ರ ||ಹ್ಱ ||ಹ್ಲ ||ಹ್ವ ||ಹ್ಶ ||ಹ್ಷ ||ಹ್ಸ ||style=color:#0048BA;"|'''ಹ್ಹ''' ||ಹ್ಳ ||ಹ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಳ್}}}}<br><small>(ള്)</small> |ಳ್ಕ ||ಳ್ಖ ||ಳ್ಗ ||ಳ್ಘ ||ಳ್ಙ ||ಳ್ಚ ||ಳ್ಛ ||ಳ್ಜ ||ಳ್ಝ ||ಳ್ಞ ||ಳ್ಟ ||ಳ್ಠ ||ಳ್ಡ ||ಳ್ಢ ||ಳ್ಣ ||ಳ್ತ ||ಳ್ಥ ||ಳ್ದ ||ಳ್ಧ ||ಳ್ನ ||ಳ್ಪ ||ಳ್ಫ ||ಳ್ಬ ||ಳ್ಭ ||ಳ್ಮ ||ಳ್ಯ ||ಳ್ರ ||ಳ್ಱ ||ಳ್ಲ ||ಳ್ವ ||ಳ್ಶ ||ಳ್ಷ ||ಳ್ಸ ||ಳ್ಹ ||style=color:#0048BA;"|'''ಳ್ಳ''' ||ಳ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ೞ್}}}}<br><small>(ഴ്)</small> |ೞ್ಕ ||ೞ್ಖ ||ೞ್ಗ ||ೞ್ಘ ||ೞ್ಙ ||ೞ್ಚ ||ೞ್ಛ ||ೞ್ಜ ||ೞ್ಝ ||ೞ್ಞ ||ೞ್ಟ ||ೞ್ಠ ||ೞ್ಡ ||ೞ್ಢ ||ೞ್ಣ ||ೞ್ತ ||ೞ್ಥ ||ೞ್ದ ||ೞ್ಧ ||ೞ್ನ ||ೞ್ಪ ||ೞ್ಫ ||ೞ್ಬ ||ೞ್ಭ ||ೞ್ಮ ||ೞ್ಯ ||ೞ್ರ ||ೞ್ಱ ||ೞ್ಲ ||ೞ್ವ ||ೞ್ಶ ||ೞ್ಷ ||ೞ್ಸ ||ೞ್ಹ ||ೞ್ಳ ||style=color:#0048BA;"|'''ೞ್ೞ''' |} {{Sticky table end}} <small>{{Legend|#0048BA|ഇവ കന്നഡയിലെ ദ്വിത്വാക്ഷരങ്ങളാണ് ({{lang|kn|{{script|Knda|ದ್ವಿತ್ವಾಕ್ಷರ}}}}).}}</small> <small>{{Legend|#E23D28|ഇവ താഴെ ഒത്തക്ഷരങ്ങളായി എഴുതുന്ന സംസ്കൃത മൂലമുള്ള കൂട്ടക്ഷരങ്ങളാണ്.}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=conjunct}} കന്നഡയിൽ പൊതുവായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ അടങ്ങിയ ചില ഉദാഹരണങ്ങൾ:<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|10}} {| class="wikitable" style="text-align:center;font-size:15px" ! കന്നഡ വാക്ക് ! മലയാള ഉച്ചാരണം ! മലയാള പരിഭാഷ |- | {{lang|kn|ಅಕ್ಕ}} || അക്ക || ചേച്ചി |- | {{lang|kn|ಉತ್ಖನ}} || ഉത്ഖന || ഉത്ഖനനം |- | {{lang|kn|ಹಗ್ಗ}} || ഹഗ്ഗ || കയർ |- | {{lang|kn|ಹೆಚ್ಚು}} || ഹെച്ചു || കൂടുതൽ |- | {{lang|kn|ಮ್ಲೇಚ್ಛ}} || മ്ലേച്ഛ || വിദേശി |- | {{lang|kn|ಅಜ್ಜ}} || അജ്ജ || മുത്തച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಜ್ಞಾನ}} || ജ്ഞാന || ജ്ഞാനം |- | {{lang|kn|ಬೆಟ್ಟ}} || ബെട്ട || കുന്ന് |- | {{lang|kn|ದಡ್ಡ}} || ദദ്ദ || മണ്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಣ್ಣಾ}} || അണ്ണ || ചേട്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಪ್ಪ}} || അപ്പ || അച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಕೊಬ್ಬು}} || കൊബ്ബു || കൊഴുപ്പ് |- | {{lang|kn|ಉದ್ಭವ}} || ഉദ്ഭവ || ഉത്ഭവം |- | {{lang|kn|ಅಮ್ಮ}} || അമ്മ || അമ്മ |- | {{lang|kn|ಅಯ್ಯ}} || അയ്യ || സർ {{efn|അങ്ങേയറ്റം ബഹുമാനത്തോടെ ഒരാളെ അഭിസംബോധന ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു}} |- | {{lang|kn|ಪ್ರಭಾವ}} || പ്രഭാവ || സ്വാധീനം |- | {{lang|kn|ಕ್ಲಿಷ್ಟ}} || ക്ലിഷ്ട || ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവ |- | {{lang|kn|ತತ್ವ}} || തത്വ || തത്വം |- | {{lang|kn|ಉತ್ಸವ}} || ഉത്സവ || ഉത്സവം |- | {{lang|kn|ಕಳ್ಳ}} || കള്ള || കള്ളൻ |} === ര ({{lang|kn|ರ}}) അക്ഷരത്തിൻ്റെ പ്രത്യേകതകൾ === [[File:Kannada archaic shrii.png|thumb|100px|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ಶ್ರೀ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പ്രാചീന "ശ്രീ".<ref name="kannadashri"/>]] കൂട്ടക്ഷരങ്ങളിൽ 'ര' ({{lang|kn|ರ}}) എന്ന അക്ഷരം വരുന്ന സ്ഥാനത്തിനനുസരിച്ച് അതിന് രണ്ട് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളുണ്ട്:<ref name="Schiffman" />{{rp|5–8}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ರ (ര) പ്രത്യേകതകൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=അർക്കാവൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} |} ==== അർക്കാവൊത്തു ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}) ==== ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, മലയാളത്തിലെ 'ർ' എന്നതിന് സമാനമായ ഉച്ചാരണം ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് മുൻപ് വന്നാൽ കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇത് അക്ഷരത്തിന് മുകളിലായി വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന ' {{lang|kn|ರ್}} ' എന്ന ചിഹ്നമാണ്. *'''ഉദാഹരണം:''' "കർണാടക" ({{lang|kn|ಕರ್ನಾಟಕ}}) എന്ന വാക്കിലെ /r̥n/ എന്ന ഉച്ചാരണം ർനാ ({{lang|kn|ರ್ನಾ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ ര‍്നാ ({{lang|kn|ರ‍್ನಾ}}) എന്നല്ല. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+അർക്കാവൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ക)|tops=ರ್ + ಕ|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥k/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത)|tops=ರ್ + ತ|l=kn|s=knda|ml=ർത|ch={{large|ರ್ತ}}|ipa=/r̥t̪/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ന)|tops=ರ್ + ನ|l=kn|s=knda|ml=ർന|ch={{large|ರ್ನ}}|ipa=/r̥n/}} |} ഉച്ചാരണത്തിൽ 'ര' ആദ്യം വരുമെങ്കിലും എഴുതുമ്പോൾ ഈ ചിഹ്നം രണ്ടാമതാണ് ചേർക്കുന്നത്. ==== ര-ഒത്തു ==== രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം 'ര' വരുമ്പോൾ അത് താഴെ വലതുവശത്തായി ' {{lang|kn|್ರ}} ' എന്ന രൂപത്തിൽ എഴുതുന്നു. *'''ഉദാഹരണം:''' പ്ര ({{lang|kn|ಪ್ರ}}), ക്ര ({{lang|kn|ಕ್ರ}}). {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ര-വൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-വൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=്ര|ch={{large|್ರ}}|ipa=/r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ര)|tops=ಕ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(പ് + ര)|tops=ಪ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=പ്ര|ch={{large|ಪ್ರ}}|ipa=/pr̥a/}} |} === അനുനാസികങ്ങളും അനുസ്വാരവും === {{lang|kn|ಙ}} (ങ), {{lang|kn|ಞ}} (ഞ), {{lang|kn|ಣ}} (ണ), {{lang|kn|ನ}} (ന), {{lang|kn|ಮ}} (മ) എന്നീ അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്.<ref>{{cite book |last=Sridhar |first=S. N. |title=Kannada (Descriptive Grammars) |year=1990 |publisher=Routledge |pages=290–292 |isbn=978-0-415-00317-9}}</ref> *'''ഉദാഹരണം:''' 'ബെംഗളൂരു' ({{lang|kn|ಬೆಂಗಳೂರು}}) എന്ന വാക്കിലെ /ങ്ഗ/ എന്നത് സാധാരണയായി /ംഗ/ ({{lang|kn|ಂಗ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ {{lang|kn|ಙ್ಗ}} ({{lang|kn|ಬೆಙ್ಗಳೂರು}}) എന്നല്ല. {{efn|ഉപയോഗിക്കുന്ന കമ്പ്യൂട്ടർ ഫോണ്ടിനനുസരിച്ച് ഡിജിറ്റൽ ഇടങ്ങളിൽ ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ ചിലപ്പോൾ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ വന്നേക്കാം.}} === സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ === കന്നഡയിൽ മൂന്നോ അതിലധികമോ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നും കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ആദ്യത്തെ അക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും, തുടർന്നുവരുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ ഒന്നിലധികം കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളായി (വൊത്തുകൾ) ക്രമത്തിൽ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ മുകളിൽ നിന്ന് താഴേക്കും ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തുമായാണ് വായിക്കേണ്ടത്. '''ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''' [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman">{{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |pages=45–47 |isbn=978-0-295-96031-9}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+സംസ്കൃത ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(സ് + ത് + ്ര)|tops=ಸ್ + ತ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര|ch={{huge|ಸ್ತ್ರೀ}}|ipa=/st̪r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഷ് + ട് + ്ര)|tops=ಷ್ + ಟ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ്ട്ര|ch={{huge|ಷ್ಟ್ರ}}|ipa=/ʂʈr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ്)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ}}|ipa=/kʂma/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ത് + സ് + ്യ)|tops=ತ್ + ಸ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ത്സ്യ|ch={{huge|ತ್ಸ್ಯ}}|ipa=/t̪sja/}} |} [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman" /> പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''മാഡ്സ്താനെ''' ({{lang|kn|ಮಾಡ್ಸ್ತಾನೆ}}): "അവൻ ചെയ്യിപ്പിക്കുന്നു" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. {{efn|"മാഡു" (ചെയ്യുക) എന്നതിനൊപ്പം പ്രയോജക പ്രത്യയമായ "ഇസു" ചേർന്ന് "മാഡിസു" ({{lang|kn|ಮಾಡಿಸು}}) എന്നാകുന്നു. ഇതിനൊപ്പം "താനെ" (ಅವನು - അവൻ) ചേരുമ്പോഴാണ് ഈ പദമുണ്ടാകുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ಡ್ಸ್ತ''' (ഡ്സ്ത) ഡ് + സ് + ത് ({{lang|kn|ಡ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം രൂപപ്പെടുന്നു. * '''തോർസ്തീനി''' ({{lang|kn|ತೋರ್ಸ್ತೀನಿ}}): "ഞാൻ കാണിച്ചുതരാം" എന്നാണ് അർത്ഥം.{{efn|തോരു (കാണിക്കുക) + ഇസു (പ്രയോജക പ്രത്യയം) + തീനി (ഞാൻ) എന്നിവ ചേർന്നാണ് ഈ പദം രൂപപ്പെടുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ರ್ಸ್ತ''' (ർസ്ത) എന്നത് ർ + സ് + ത് ({{lang|kn|ರ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന തനതായ കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരമാണ്. * '''ഉൾസ്കൊണ്ടു''' ({{lang|kn|ಉಳ್ಸ್ಕೊಂಡು}}): "സംരക്ഷിച്ച്" അല്ലെങ്കിൽ "ബാക്കിവെച്ച്" എന്നർത്ഥം വരുന്നു.{{efn|ഉളിസു + കൊണ്ടു -> ഉൾസ്കൊണ്ടു.}} ഇതിലെ '''ಳ್ಸ್ಕ''' (ൾസ്ക) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ള് + സ് + ക് ({{lang|kn|ಳ್ + ಸ್ + ಕ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഡ് + സ് + ത്)|tops=ಡ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ്സ്ത|ch={{huge|ಡ್ಸ್ತ}}|ipa=/ɖst̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത്)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ർസ്ത|ch={{huge|ರ್ಸ್ತ}}|ipa=/r̥st̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ള് + സ് + ക്)|tops=ಳ್ + ಸ್ + ಕ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ൾസ്ക|ch={{huge|ಳ್ಸ್ಕ}}|ipa=/ɭska/}} |} മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷകളിൽ]] നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, സംസാരഭാഷയിലെ ഇത്തരം ഉച്ചാരണങ്ങളെ അതേപടി ലിപിയിലേക്ക് പകർത്താൻ കന്നഡയിലെ കൂട്ടക്ഷര വ്യവസ്ഥ (വൊത്തുകൾ) വലിയ രീതിയിൽ സഹായിക്കുന്നുണ്ട്. '''ചതുർസംയുക്താക്ഷരം''' കന്നഡയിൽ നാല് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന അതിസങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും കടമെടുത്ത പദങ്ങളിലാണ് ഇവ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഒരു പൂർണ്ണ അക്ഷരത്തിനൊപ്പം മൂന്ന് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങൾ (വൊത്തുകൾ) കൂടിയോ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു അർക്കാവൊത്തും രണ്ട് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുമോ ചേർന്നാണ് അക്ഷരം എഴുതുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''ദാർഷ്ട്യ''' ({{lang|kn|ದಾರ್ಷ್ಟ್ಯ}}): "അഹങ്കാരം" അല്ലെങ്കിൽ "ധിക്കാരം" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}''' (ർഷ്ട്യ) എന്ന അക്ഷരത്തിൽ ർ + ഷ് + ട് + യ് ({{lang|kn|ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നാണിത് ഉണ്ടാകുന്നത്. * '''അസ്ത്ര്യ''' ({{lang|kn|ಅಸ್ತ್ರ್ಯ}}): "അസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}''' (സ്ത്ര്യ), സ് + ത് + ര് + യ് ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നതാണ്. * '''ലക്ഷ്മ്യ''' ({{lang|kn|ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}): "ലക്ഷ്മിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}''' (ക്ഷ്മ്യ) എന്നതും 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ (ക് + ഷ് + മ് + യ്) ഒന്നിച്ച് ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരമാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ചതുർസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ഷ് + ട് + ്യ)|tops=ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർഷ്ട്യ|ch={{huge|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}|ipa=/r̥ʂʈja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത് + ്യ)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര്യ|ch={{huge|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}|ipa=/st̪r̥ja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ് + ്യ)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ്യ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}|ipa=/kʂmja/}} |} കന്നഡയുടെ തനതായ വാക്കുകളിൽ നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഇല്ല. '''പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം''' നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മാത്രമല്ല, അപൂർവ്വമായി അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ വരെ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും കന്നഡ ലിപിയിലുണ്ട്. "പൂർണ്ണത" എന്ന് അർത്ഥമ്മുള്ള ''കാർത്സ്ന്യ'' ({{lang|kn|ಕಾರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന സംസ്കൃത വാക്ക് ഉത്തമ്മ ഉദാഹരണമാണ്.<ref name="stiehl_devanagari_writing">{{cite web |last1=Stiehl |first1=Ulrich |title=Devanagari-Schreibübungen |url=http://www.sanskritweb.net/deutsch/devanagari.pdf |accessdate=24 July 2017 |website=www.sanskritweb.net}}</ref> ഇതിലെ 'ർത്സ്ന്യ' ({{lang|kn|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ർ, ത്, സ്, ന്, യ് ({{lang|kn|ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ಯ್}}) എന്നിങ്ങനെ അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളുടെ സ്വരമില്ലാത്ത രൂപങ്ങൾ ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{cite web |title=Kannada Script Details |url=https://scriptsource.org/cms/scripts/page.php?item_id=script_detail&key=Knda |website=ScriptSource |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026 |page=20}}</ref> മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ് സംസ്കൃത വാക്ക് {{lang|kn|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}} (ങ്ക്ഷ്ണ്വ). {{efn| "''കടിക്കുന്ന''" എന്നർത്ഥം വരുന്ന {{lang|sa|दङ्क्ष्णु}} (ദംക്ഷ്ണു) എന്ന സംസ്കൃത നാമവിശേഷണം പുല്ലിംഗം, സ്ത്രീലിംഗം എന്നിവയുടെ ദ്വിവചനത്തിൽ ഷഷ്ഠി, സപ്തമി വിഭക്തികളിൽ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ {{lang|sa|दङ्क्ष्ण्वोः}} (ദങ്ക്ഷ്ണ്വോഃ) എന്ന രൂപം പ്രാപിക്കുന്നു. ഇതിനോട് സാമ്യമുള്ള മറ്റൊരു രൂപം ('''{{lang|sa|दङ्क्ष्णवः}}''' - ദങ്ക്ഷ്ണവഃ) ശുക്ല യജുർവേദത്തിലെ വാജസനേയി സംഹിതയിൽ (അധ്യായം 15, ശ്ലോകം 15) കാണാവുന്നതാണ്:<br>{{lang|sa|पुञ्जिकस्थला च क्रतुस्थला चाप्सरसौ '''दङ्क्ष्णवः''' पशवो हेतिः पौरुषेयो वधः प्रहेतिस्तेभ्यो नमो अस्तु ते नोऽवन्तु ते नो मृडयन्तु ते यं द्विष्मो यश्च नो द्वेष्टि तमेषां जम्भे दध्मः}}<br>{{lang|sa|{{script|mlym|പുഞ്ജികസ്ഥലാ ച ക്രതുസ്ഥലാ ചാപ്സരസൗ '''ദങ്ക്ഷ്ണവഃ''' പശവോ ഹേതിഃ പൗരുഷേയോ വധഃ പ്രഹേതിസ്തേഭ്യോ നമോ അസ്തു തേ നോഽവന്തു തേ നോ മൃഡയന്തു തേ യം ദ്വിഷ്മോ യശ്ച നോ ദ്വേഷ്ടി തമേഷാം ജമ്ഭേ ദധ്മഃ}}}}}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത് + സ് + ന് + ്യ)|tops=ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർത്സ്ന്യ|ch={{huge|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}|ipa=/r̥t̪snja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ങ് + ക് + ഷ് + ണ് +്വ)|tops=ಙ್ + ಕ್ + ಷ್ + ಣ್ + ವ|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ്ക്ഷ്ണ്വ|ch={{huge|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}}|ipa=/ŋkʂɳʋ/}} |} == മറ്റ് പ്രതീകങ്ങൾ == കന്നഡ ലിപിയിൽ സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരങ്ങൾക്കും വ്യഞ്ജനങ്ങൾക്കും പുറമെ, [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങൾ]], അന്യഭാഷാ ശബ്ദങ്ങൾ, വേദമന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്താൻ ചില പ്രത്യേക ചിഹ്നങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇവയുടെ വിവരങ്ങൾ താഴെ പറയുന്ന പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു:<ref name="Unicode"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! പ്രതീകം ! പേര് ! പ്രവർത്തനം |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಄}}}} || സിദ്ധം | പ്രാചീന ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും വേദമന്ത്രങ്ങളിലും മംഗളസൂചകമായി അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേക ഉച്ചാരണങ്ങൾ കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു അപൂർവ്വ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2016/16031-kannada-siddham.pdf |title=Proposal to encode the Kannada sign SIDDHAM in Unicode |date=2016 |publisher=Unicode Consortium|language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|೜}}}} || പ്രാചീന ശ്രീ | ഒരു മംഗളസൂചക പദമായ 'ശ്രീ' എന്നതിൻ്റെ പ്രാചീന ലിപിരൂപമാണിത്. ഇത് മറ്റ് അക്ഷരങ്ങളുമായി കൂട്ടിച്ചേർക്കാറില്ല.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="kannadashri">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22006-archaic-shrii.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Archaic Shri |date=2022 |publisher=Unicode Consortium |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22023-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #170 January 2022 on Script Proposals |date=2022 |publisher=Unicode Consortium|language=en |page=16 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಽ}}}} || [[അവഗ്രഹം]] | സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ സന്ധിചേരുമ്പോൾ 'അ' എന്ന സ്വരം ലോപിച്ചു എന്ന് കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ 'ഽ' എന്ന ചിഹ്നത്തിന് തുല്യമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' ശിവോಽഹം - {{lang|kn|ಶಿವೋಽಹಂ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಼}}}} || നുക്ത | [[ഉർദു]], [[ഇംഗ്ലീഷ്]] തുടങ്ങിയ അന്യഭാഷകളിലെ പ്രത്യേക ശബ്ദങ്ങളെ കന്നഡയിൽ കൃത്യമായി സൂചിപ്പിക്കാൻ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്ക് താഴെ നൽകുന്ന ബിന്ദുവാണിത്. ഉദാഹരണത്തിന് ഇംഗ്ലീഷിലെ ' {{lang|en|f}} ', ' {{lang|en|z}} ' എന്നീ ശബ്ദങ്ങൾ കന്നഡയിൽ എഴുതാൻ യഥാക്രമം {{lang|kn|ಫ಼}} (ഫ), {{lang|kn|ಜ಼}} (സ) എന്നിങ്ങനെ ഈ ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|7}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೳ}}}} || അപൂർവ്വ അനുസ്വരം | [[ഹവിഗന്നഡ ഉപഭാഷ|ഹാവ്യക കന്നഡ]], [[കൊങ്കണി]], [[അവധി ഭാഷ|അവധി]] എന്നിവ കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ നാദങ്ങളും സ്വരഭേദങ്ങളും കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20260-kannada-anusvara.pdf |title=Preliminary proposal to encode Kannada sign combining Anusvara right top |last=Shenoy Basty |first=Shashank |date=2020-08-24 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21114-kannada-sign-anusvara.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Spacing Anusvara in the UCS |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21130-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #168 July 2021 on Script Proposals |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |page=10 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಁ}}}} || ചന്ദ്രബിന്ദു | സ്വരങ്ങളുടെ അനുനാസിക ഉച്ചാരണത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ [[പഴയ കന്നഡ|പഴയ കന്നഡയിലോ]] സംസ്കൃത ഗ്രന്ഥങ്ങളിലോ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10392r2-chandrabindus.pdf |title=Request to encode South Indian CANDRABINDU-s |last=Sharma |first=Shriramana |date=2010-10-11 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10440-south-asia.pdf |title=Review of Indic-related L2 documents and Recommendations to the UTC |last1=Anderson |first1=Deborah |last2=McGowan |first2=Rick |last3=Whistler |first3=Ken |date=2010-10-27 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಀ}}}} || സ്വതന്ത്ര ചന്ദ്രബിന്ദു | [[വൈദികസംസ്‌കൃതം|വൈദികസംസ്‌കൃതവും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14166-kannada-candrabindu.pdf |title=Usage of Kannada Sign Spacing Candrabindu in Vedic texts |last=Srinidhi |first=A. |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> [[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗയും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14153-kannada-chandrabindu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Candrabindu |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ [[അനുസ്വരം]] കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്. സാധാരണ ചന്ദ്രബിന്ദുവിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, അക്ഷരത്തിന് മുകളിലല്ലാതെ വരികൾക്കിടയിൽ സ്വതന്ത്രമായി നിൽക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2015/15204-script-recs.pdf |title=Recommendations to UTC #144 July 2015 on Script Proposals |date=2015-07-25 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|್}}}} || [[വിരാമം]] | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിലെ സ്വരം ('അ' കാരാന്തം) ഇല്ലാതാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ ചന്ദ്രക്കലയ്ക്ക് സമം. കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനും വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ സ്വരമില്ലാതെ ഉച്ചരിക്കാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു ('''ഉദാഹരണം:''' ക + ് = ക് - {{lang|kn|ಕ್}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|3-4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೕ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ദീർഘസ്വരങ്ങളെ (പ്രത്യേകിച്ച് 'ഏ', 'ഓ' എന്നിവ) സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന സഹായ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2003">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03101-indic-dir/Kannada.pdf |title=Kannada Script Layout |date=2003-03-04 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೖ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം 'ഐ' എന്ന സ്വരം ചേർക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നത്തിൻ്റെ ഭാഗമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' കൈ - {{lang|kn|ಕೈ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="L2/L2003"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|।}}}} | ദണ്ഡ | ആധുനിക പൂർണ്ണവിരാമത്തിന് പകരമായി പഴയ കന്നഡ വാക്യങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2004"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|॥}}}} | ഇരട്ട ദണ്ഡ | പദ്യങ്ങളിൽ ശ്ലോകങ്ങളോ വലിയ ഖണ്ഡികകളോ അവസാനിക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="L2/L2004"/> |} == ഉദാഹരണ വാചകങ്ങൾ == === ഹൽമിഡി ശാസനം === ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. ഈ ലിഖിതത്തിലെ ആദ്യ 10 വരികൾ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിലും അവയുടെ മലയാളം വിവർത്തനവുമാണ് താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ഇതിൽ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} തുടങ്ങിയ പഴയ കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക.<ref name="halmidi">{{cite web |url=https://archive.org/details/annualreportofth014517mbp/page/n125/mode/2up |title=Annual Report of the Mysore Archaeological Department for the year 1936 |publisher=Government Branch Press, Bangalore |date=1938 |language=en |page=72–74 |access-date=14 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೧. ಜಯತಿ ಶ್ರೀ ಪರೀಷ್ವಂಗ ಶ್ಯಾರ್ಙ್ಗಮವ್ಯಾನತೇರ್ಧ<u>ನುಃ</u> । ದಾನವಾಕ್ಷ್ಣೋರ್ಯುಗಾಂತಾ<u>ಗ್ನಿಃ</u> ಶಿಷ್ಟಾನಾಂತು ಸುದರ್ಶ<u>ನಃ</u> ॥ ೨. ನಮಃ ಶ್ರೀಮತ್ಕದಂಬಪನ್ ತ್ಯಾಗಸಂಪನ್ನನ್ ಕಲಭೋರನಾ ಅರಿ ಕಕುಸ್ಥಭಟ್ಟೋರನಾಳೆ ೩. ನರಿದಾವಿಳೆ ನಾಡುಳ್ ಮೃಗೇಶ ನಾಗೇಂದ್ರಾಭೀಳರ್ಬ್ಬಟಹರಪ್ಪೋರ್ ಶ್ರೀ ಮೃಗೇಶ ನಾಗಾಹ್ವಯರ್ ೪. ಇರ್ವ್ವರಾ ಬಟರಿಕುಲಾಮಲವ್ಯೋಮ ತಾರಾಧಿನಾಥನ್ ಅಳಪಗಣ ಪಶುಪತಿಮಾ ದಕ್ಷಿಣಾಪಥ ೫. ಬಹುಶತಹವನಾಹವದುಳ್ ಪಶು ಪ್ರದಾನ ಶೌರ್ಯೋದ್ಯಮ ಭರಿತೋನ್ ದಾನಪಶುಪತಿಯೆಂದು ೬. ಪೊಗ<u>ೞೆ</u>ಪೊಟ್ಟಣ ಪಶುಪತಿನಾಮಧೇಯನಾಸರಕ್ಕೆಲ್ಲ ಬಟರಿಯಾ ಪ್ರೇಮಾಲಯ ಸುತಂಗೆ ೭. ಸೇಂದ್ರಕ ಬಾಣೋಭಯ ದೇಶದಾ ವೀರಪುರುಷ ಸಮಕ್ಷದೆ ಕೇಕಯ ಪಲ್ಲವರಂ ಕಾದೆ<u>ಱಿ</u>ದು ಪೆತ್ತ ಜಯನಾ ೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |1. വിജയശ്രീലാളിതനായി ശാർങ്ഗമെന്ന വില്ലേന്തിയവനും, അസുരനേത്രങ്ങൾക്ക് യുഗാന്തത്തിലെ അഗ്നിയെപ്പോലെ ഭയങ്കരനും, സജ്ജനങ്ങൾക്ക് മംഗളകാരിയുമായ വിഷ്ണു ഭഗവാൻ ജയിക്കട്ടെ. 2. ശ്രീമാനായ കദമ്പ രാജാവിനും, ത്യാഗസമ്പന്നനും കലഭോരന്മാരുടെ ശത്രുവും ഹൽമിഡി ഭരിക്കുന്നവനുമായ കകുസ്ഥഭട്ടോരനും നമസ്കാരം. 3. നരിദാവിളെ നാട്ടിൽ മൃഗരാജാവിനെപ്പോലെയും നാഗേന്ദ്രനെപ്പോലെയും ഭയങ്കരനും ശത്രുസംഹാരകനുമായ ശ്രീ മൃഗേശ നാഗൻ എന്ന വ്യക്തി. 4. ബടാരി കുലമാകുന്ന നിർമ്മലമായ ആകാശത്തിലെ ചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ളവനും, ദക്ഷിണാപഥത്തിലെ പശുപതിയെപ്പോലെ അലപഗണങ്ങളെ നയിക്കുന്നവനുമായ അളപൻ. 5. നൂറുകണക്കിന് യുദ്ധമാകുന്ന യാഗങ്ങളിൽ ശത്രുക്കളാകുന്ന പശുക്കളെ ബലി നൽകിയവനും, ശൗര്യവും ഉദ്യമവും നിറഞ്ഞവനുമായ 'ദാനപശുപതി' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നവൻ. 6. പുകഴ്പെറ്റ പശുപതി എന്ന നാമധാരിയും ബടാരി കുലത്തിലെ പ്രിയപ്പെട്ടവനുമായ ആ മകന്. 7. സേന്ദ്രക, ബാണ എന്നീ രണ്ട് ദേശങ്ങളിലെയും വീരപുരുഷന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ കേകയരെയും പല്ലവരെയും യുദ്ധത്തിൽ എതിർത്തു തോൽപ്പിച്ചു നേടിയ വിജയത്തിൻ്റെ സ്മരണയ്ക്കായി. 8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} === സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപന === താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്ന വാചകം [[അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം|സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനത്തിലെ]] വകുപ്പ് 1. നിന്നുള്ളതാണ്.<ref>{{cite web |title=Universal Declaration of Human Rights |url=https://www.un.org/en/universal-declaration-human-rights/index.html |website=www.un.org |access-date=29 March 2020 |language=en |date=6 October 2015}}</ref><ref name="UDHR_Kannada">{{cite web |url=https://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|title=Universal Declaration of Human Rights: Kannada|trans-title=ಮಾನವ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳ ಸಾವವತ್ರಿಕ್ ಪ್ಿಕ್ಟನ|url-status=live|archive-date=6 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221006183355/http://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|website=OHCHR.org|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|language=kn|page=3|access-date=17 January 2026}}</ref> ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{script|Knda|{{large|ನಿಬಂಧ್ನೆ ೧. - ಎಲ್ಲಾ ಮಾನವರು ಸ್ವತಂತ್ರರಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಿಳಿವು ಮತ್ತು ಅಂತಃಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಸಹೋದರ ಭಾವದಿಂದ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.}}}}}}}} ==== ([[ISO 15919]]) ലത്തീൻ വൽക്കരണം ==== {{blockindent|{{translit|kn|ISO|Ellā mānavaru svatantrarāgiyē huṭṭiddāre hāgu ghanate mattu adhikāragaḷalli samānarāgiddāre. Tiḷivu mattu antaḥsākṣīyannu paḍedavarāddarinda avaru obbarigobbaru sahōdara bhāvadinda naḍedukoḷḷabēku.|italic=yes}}}} ==== [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ]] അനുലേഖനം ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{IPA|/ellaː maːn̪ɐʋɐɾu sʋɐt̪ɐn̪t̪ɾɐɾaːɡijeː huʈʈid̪d̪aːɾe haːɡu gʱɐn̪ɐt̪e mɐt̪t̪u ɐd̪ʱikaːɾɐɡɐɭɐlli sɐmaːn̪ɐɾaːɡid̪d̪aːɾe ǁ t̪iɭiʋu mɐt̪t̪u ɐn̪t̪ɐkkɐɾɐɳɐɡɐɭɐn̪n̪u pɐɖed̪ɐʋɐraːd̪d̪ɐɾin̪d̪ɐ ɐʋɐɾu obbɐɾiɡobbɐɾu sɐhoːd̪ɐɾɐ bʱaːʋɐd̪in̪d̪ɐ n̪ɐɖed̪ukoɭɭɐbeːku ǁ/}}}}}} ==== മലയാളം പരിഭാഷ ==== {{blockindent|മനുഷ്യരെല്ലാവരും തുല്യാവകാശങ്ങളോടും അന്തസ്സോടും കൂടി സ്വതന്ത്രരായി ജനിച്ചവരാണ്. മനുഷ്യനു വിവേകവും മനഃസാക്ഷിയും സിദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർ പരസ്പരം സഹോദരഭാവത്തോടെ വർത്തിക്കേണ്ടതാണ്.}} == അക്കങ്ങൾ == [[File:Mysore Clocktower - clock face.jpg|thumb|220px|കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ള [[മൈസൂർ|മൈസൂരിലെ]] ഒരു ക്ലോക്ക്. {{efn|ഇതിൻ്റെ പുറത്തെ വൃത്തത്തിലുള്ള അക്കങ്ങളുടെ ക്രമീകരണം ശ്രദ്ധേയമാണ്: 3 (വലത്), 6 (താഴെ), 9 (ഇടത്), 12 (മുകളിൽ) എന്നീ അക്കങ്ങൾ നേരെയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. 1, 2, 4, 7, 8 എന്നീ അക്കങ്ങൾ വലത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞും, 5, 10, 11 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞുമാണ് നൽകിയിട്ടുള്ളത്. ഈ ക്രമീകരണം കാരണം ചെറിയ ചെരിവുകൾ അവഗണിച്ചാൽ എല്ലാ അക്കങ്ങളും സാധാരണ പോലെ എളുപ്പത്തിൽ വായിക്കാൻ സാധിക്കും (പ്രത്യേകിച്ച് 10, 11, 12 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് സാധാരണ പോലെ വായിക്കാം).}}]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്ക് പൂജ്യം മുതൽ ഒൻപത് വരെയുള്ള പത്ത് അക്കങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന തനതായ ഒരു സംഖ്യാസമ്പ്രദായമുണ്ട്. മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ദശാംശ വ്യവസ്ഥ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇവ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ആധുനിക കാലത്ത് [[അക്കം|ഇംഗ്ലീഷ് (ഹിന്ദു-അറബിൿ) അക്കങ്ങളുടെ]] ഉപയോഗം വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, കർണ്ണാടകയിലെ ഔദ്യോഗിക രേഖകളിലും പഴയ ക്ലോക്കുകളിലും കലണ്ടറുകളിലും നാണയങ്ങളിലും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഇപ്പോഴും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ കന്നഡ അക്കങ്ങൾ |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} കർണ്ണാടക സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് കന്നഡ അക്കങ്ങളാണ്. കർണ്ണാടകയിലെ KSRTC ബസ്സുകളിലും മറ്റും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് കാണാവുന്നതാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ കന്നഡ സംഖ്യകൾ <ref>{{cite web |url=https://www.omniglot.com/language/numbers/kannada.htm |title=Numbers in Kannada |author=Simon Ager |website=Omniglot |access-date=9 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ! കന്നഡ<br>അക്കങ്ങൾ ! അറബിൿ<br>അക്കങ്ങൾ ! കന്നഡ പേര്<br>(ഉച്ചാരണം) ! മലയാളം<br>പേര് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೦}} || 0 || {{lang|kn|ಸೊನ್ನೆ}} (സൊന്നേ) || പൂജ്യം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧}} || 1 || {{lang|kn|ಒಂದು}} (ഒന്ദു) || ഒന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨}} || 2 || {{lang|kn|ಎರಡು}} (എറഡു) || രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩}} || 3 || {{lang|kn|ಮೂರು}} (മൂരു) || മൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪}} || 4 || {{lang|kn|ನಾಲ್ಕು}} (നാൽകു) || നാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫}} || 5 || {{lang|kn|ಅಯ್ದು}} (അയ്ദു / ഐദു) || അഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬}} || 6 || {{lang|kn|ಆರು}} (ആറു) || ആറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭}} || 7 || {{lang|kn|ಏಳು}} (ഏളു) || ഏഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮}} || 8 || {{lang|kn|ಎಂಟು}} (എൺടു) || എട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯}} || 9 || {{lang|kn|ಒಂಬತ್ತು}} (ഒമ്പത്തു) || ഒൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦}} || 10 || {{lang|kn|ಹತ್ತು}} (ഹത്തു) || പത്ത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೧}} || 11 || {{lang|kn|ಹನ್ನೊಂದು}} (ഹന്നൊന്ദു) || പതിനൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೨}} || 12 || {{lang|kn|ಹನ್ನೆರಡು}} (ഹന്നെറഡു) || പന്ത്രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೩}} || 13 || {{lang|kn|ಹದಿಮೂರು}} (ഹദിമൂരു) || പതിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೪}} || 14 || {{lang|kn|ಹದಿನಾಲ್ಕು}} (ഹദിനാൽകു) || പതിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೫}} || 15 || {{lang|kn|ಹದಿನೈದು}} (ഹദിനൈദു) || പതിനഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೬}} || 16 || {{lang|kn|ಹದಿನಾರು}} (ഹദിനാറു) || പതിനാറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೭}} || 17 || {{lang|kn|ಹದಿನೇಳು}} (ഹദിനേളു) || പതിനേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೮}} || 18 || {{lang|kn|ಹದಿನೆಂಟು}} (ഹദിനെൺടു) || പതിനെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೯}} || 19 || {{lang|kn|ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು}} (ഹത്തൊമ്പത്തു) || പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೦}} || 20 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತು}} (ഇപ്പത്തു) || ഇരുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೧}} || 21 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂದು}} (ഇപ്പത്തൊന്ദു) || ഇരുപത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೨}} || 22 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎರಡು}} (ഇപ്പത്തെറഡു) || ഇരുപത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೩}} || 23 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಮೂರು}} (ഇപ്പത്തുമൂരു) || ഇരുപത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೪}} || 24 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (ഇപ്പത്തുനാൽകു) || ഇരുപത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೫}} || 25 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಐದು}} (ഇപ്പത്തൈദു) || ഇരുപത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೬}} || 26 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಆರು}} (ഇപ്പത്താറു) || ഇരുപത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೭}} || 27 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಏಳು}} (ഇപ്പത്തേളു) || ഇരുപത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೮}} || 28 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎಂಟು}} (ഇപ്പത്തെൺടു) || ഇരുപത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೯}} || 29 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (ഇപ്പത്തൊമ്പത്തു) || ഇരുപത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೦}} || 30 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತು}} (മൂവത്തു) || മുപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೧}} || 31 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಒಂದು}} (മുവത്തൊന്ദു) || മുപ്പത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೨}} || 32 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಎರಡು}} (മുവത്തെറഡു) || മുപ്പത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೩}} || 33 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಮೂರು}} (മുവത്തുമൂരു) || മുപ്പത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೪}} || 34 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (മൂവത്തുനാൽകു) || മുപ്പത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೫}} || 35 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಐದು}} (മൂവത്തൈദു) || മുപ്പത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೬}} || 36 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಆರು}} (മൂവത്താറു) || മുപ്പത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೭}} || 37 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಏಳು}} (മൂവത്തേളു) || മുപ്പത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೮}} || 38 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಎಂಟು}} (മൂവത്തെൺടു) || മുപ്പത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೯}} || 39 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (മൂവത്തൊമ്പത്തു) || മുപ്പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪೦}} || 40 || {{lang|kn|ನಲವತ್ತು}} (നലവത്തു) || നാൽപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫೦}} || 50 || {{lang|kn|ಐವತ್ತು}} (ഐവത്തു) || അൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬೦}} || 60 || {{lang|kn|ಅರುವತ್ತು}} (അറുവത്തു) || അറുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭೦}} || 70 || {{lang|kn|ಎಪ್ಪತ್ತು}} (എപ്പത്തു) || എഴുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮೦}} || 80 || {{lang|kn|ಎಂಬತ್ತು}} (എമ്പത്തു) || എൺപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯೦}} || 90 || {{lang|kn|ತೊಂಬತ್ತು}} (തൊമ്പത്തു) || തൊണ്ണൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦೦}} || 100 || {{lang|kn|ನೂರು}} (നൂറു) || നൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦೦}} || 1,000 || {{lang|kn|ಸಾವಿರ}} (സാവിര) || ആയിരം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,000 || {{lang|kn|ಒಂದು ಲಕ್ಷ}} (ഒന്ദു ലക്ഷ) || ഒരു ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦,೦೦,೦೦೦}} || 10,00,000 || {{lang|kn|ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ}} (ഹത്തു ലക്ഷ) || പത്ത് ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,00,000 || {{lang|kn|ಕೋಟಿ}} (കോടി) || ഒരു കോടി |} == ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ == {{main|തെലുഗു ലിപി}} ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ലിപികളായ തെലുങ്ക്, മലയാളം, തമിഴ് എന്നിവയുമായി കന്നഡ ലിപിക്ക് ചരിത്രപരമായി വലിയ സാമ്യങ്ങളുണ്ട്. ദ്രാവിഡ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട കന്നഡയും തെലുങ്കും ഒരേ ലിപി വ്യവസ്ഥയിൽ ([[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]) നിന്നാണ് വികസിച്ചുവന്നത്. അതിനാൽ ഈ രണ്ട് ലിപികളും തമ്മിൽ പരസ്പരം വായിക്കാൻ കഴിയുന്നത്ര അടുത്ത സാമ്യമുണ്ട്. കൂടാതെ, തമിഴ്-ബ്രാഹ്മിയിൽ നിന്നും വികസിച്ച [[ഗ്രന്ഥലിപി|ഗ്രന്ഥ ലിപിയുമായി]] കന്നഡ ലിപിക്ക് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. കർണ്ണാടകയുടെ തീരദേശങ്ങളിലും കേരളത്തിലെ കാസർഗോഡ് ഭാഗങ്ങളിലും [[കന്നഡ]], [[തുളു ഭാഷ|തുളു]], [[സംസ്കൃതം]] എന്നീ ഭാഷകൾ എഴുതാൻ [[തുളു ലിപി|തിഗളാരി ലിപി]] വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. തിഗളാരി ലിപിയും ആധുനിക മലയാള ലിപിയും ഒരേ മാതൃലിപിയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചവയായതിനാൽ, ഇവ തമ്മിൽ വളരെ അടുത്ത ഘടനാപരമായ സാമ്യം കാണാൻ സാധിക്കും. പഴയകാലത്ത് കേരളത്തിലെയും കർണ്ണാടകത്തിലെയും പണ്ഡിതർ വേദമന്ത്രങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ ഈ ലിപികൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;font-size: 18px;" |+ style="text-align:left;font-size: 80%;"| ദ്രാവിഡ ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}} |- style="text-align:centre;font-size: 90%;" ! [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ.]] !! /[[k]]/ !! /[[kʱ]]/ !! /[[g]]/ !! /[[gʱ]]/ !! /[[ŋ]]/ !! /[[t͡ʃ]]/ !! /[[t͡ʃʱ]]/ !! /[[d͡ʒ]]/ !! /[[d͡ʒʱ]]/ !! /[[ɲ]]/ !! /[[ʈ]]/ !! /[[ʈʱ]]/ !! /[[ɖ]]/ !! /[[ɖʱ]]/ !! /[[ɳ]]/ !! /[[t̪]]/ !! /[[t̪ʱ]]/ !! /[[d̪]]/ !! /[[d̪ʱ]]/ !! /[[n̪]]/ !! /[[n]]/ !! [[t]] !! /[[t͡s]]/ !! /[[d͡z]]/ !! /[[p]]/ !! /[[pʱ]]/ !! /[[b]]/ !! [[bʱ]] !! /[[m]]/ !! /[[j]]/ !! [[y]]!! [[ɾ]] !! /[[ɽ]]/ !! /[[r]]/ !! /[[l]]/ !! /[[ɭ]]/ !! /[[ɻ]]/ !! /[[ʋ]]/ !! /[[ʃ]]/ !! /[[ʂ]]/ !! /[[s]]/ !! /[[h]]/ !! /[[kʂ]]/ || /[[d͡ʒɲ]]/ |- ! [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി]] | {{script|Brah|𑀓}} || {{script|Brah|𑀔}} || {{script|Brah|𑀕}} || {{script|Brah|𑀖}} || {{script|Brah|𑀗}} || {{script|Brah|𑀘}} || {{script|Brah|𑀙}} || {{script|Brah|𑀚}} || {{script|Brah|𑀛}} || {{script|Brah|𑀜}} || {{script|Brah|𑀝}} || {{script|Brah|𑀞}} || {{script|Brah|𑀟}} || {{script|Brah|𑀠}} || {{script|Brah|𑀡}} || {{script|Brah|𑀢}} || {{script|Brah|𑀣}} || {{script|Brah|𑀤}}}} || {{script|Brah|𑀥}} || {{script|Brah|𑀦}} || {{script|Brah|𑀷}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀧}} || {{script|Brah|𑀨}} || {{script|Brah|𑀩}} || {{script|Brah|𑀪}} || {{script|Brah|𑀫}} || {{script|Brah|𑀬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀭}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀶}} || {{script|Brah|𑀮}} || {{script|Brah|𑁵}} || {{script|Brah|𑀵}} || {{script|Brah|𑀯}} || {{script|Brah|𑀰}} || {{script|Brah|𑀱}} || {{script|Brah|𑀲}} || {{script|Brah|𑀳}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀓𑁰𑀱}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀚𑁰𑀜}} |- ! [[തമിഴ് ലിപി|തമിഴ്]] | {{script|Taml|க}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ங}} || {{script|Taml|ச}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ஜ}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ஞ}} || {{script|Taml|ட}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ண}} || {{script|Taml|த}} || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ந}} || {{script|Taml|ன}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ப}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ம}} || {{script|Taml|ய}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ர}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ற}} || {{script|Taml|ல}} || {{script|Taml|ள}} || {{script|Taml|ழ}} || {{script|Taml|வ}} || {{script|Taml|ஶ}} || {{script|Taml|ஷ}} || {{script|Taml|ஸ}} || {{script|Taml|ஹ}} || {{script|Taml|க்ஷ}} ||style="background:#ccc;"|&nbsp; |- ! [[ഗ്രന്ഥ ലിപി|ഗ്രന്ഥ]] | {{script|Gran|𑌕}} || {{script|Gran|𑌖}} || {{script|Gran|𑌗}} || {{script|Gran|𑌘}} || {{script|Gran|𑌙}} || {{script|Gran|𑌚}} || {{script|Gran|𑌛}} || {{script|Gran|𑌜}} || {{script|Gran|𑌝}} || {{script|Gran|𑌞}} || {{script|Gran|𑌟}} || {{script|Gran|𑌠}} || {{script|Gran|𑌡}} || {{script|Gran|𑌢}} || {{script|Gran|𑌣}} || {{script|Gran|𑌤}} || {{script|Gran|𑌥}} || {{script|Gran|𑌦}} || {{script|Gran|𑌧}} || {{script|Gran|𑌨}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌪}} || {{script|Gran|𑌫}} || {{script|Gran|𑌬}} || {{script|Gran|𑌭}} || {{script|Gran|𑌮}} || {{script|Gran|𑌯}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌰}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌲}} || {{script|Gran|𑌳}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌵}} || {{script|Gran|𑌶}} || {{script|Gran|𑌷}} || {{script|Gran|𑌸}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌹}} || {{script|Gran|𑌕𑍍𑌷}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌜𑍍𑌞}} |- ![[തുളു ലിപി|തിഗളാരി]] | {{script|Tutg|𑎒}} || {{script|Tutg|𑎓}} || {{script|Tutg|𑎔}} || {{script|Tutg|𑎕}} || {{script|Tutg|𑎖}} || {{script|Tutg|𑎗}} || {{script|Tutg|𑎘}} || {{script|Tutg|𑎙}} || {{script|Tutg|𑎚}} || {{script|Tutg|𑎛}} || {{script|Tutg|𑎜}} || {{script|Tutg|𑎝}} || {{script|Tutg|𑎞}} || {{script|Tutg|𑎟}} || {{script|Tutg|𑎠}} || {{script|Tutg|𑎡}} || {{script|Tutg|𑎢}} || {{script|Tutg|𑎣}} || {{script|Tutg|𑎤}} || {{script|Tutg|𑎥}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎦}} || {{script|Tutg|𑎧}} || {{script|Tutg|𑎨}} || {{script|Tutg|𑎩}} || {{script|Tutg|𑎪}} || {{script|Tutg|𑎫}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎴}} || {{script|Tutg|𑎭}} || {{script|Tutg|𑎳}} || {{script|Tutg|𑎵}} || {{script|Tutg|𑎮}} || {{script|Tutg|𑎯}} || {{script|Tutg|𑎰}} || {{script|Tutg|𑎱}} || {{script|Tutg|𑎲}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} |- ![[മലയാള ലിപി|മലയാളം]] | ക || ഖ || ഗ || ഘ || ങ || ച || ഛ || ജ || ഝ || ഞ || ട || ഠ || ഡ || ഢ || ണ || ത || ഥ || ദ || ധ || ന || style="background:#cch; color:#808080"|ഩ || style="background:#ccc; color:#808080"|ഺ || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || പ || ഫ || ബ || ഭ || മ || യ || style="background:#ccc;"| || ര || style="background:#ccc;"| || റ || ല || ള || ഴ || വ || ശ || ഷ || സ || ഹ || style="background:#cch; color:#808080"|ക്ഷ || style="background:#cch; color:#808080"|ജ്ഞ |- ! [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | {{script|Knda|ಕ}} || {{script|Knda|ಖ}} || {{script|Knda|ಗ}} || {{script|Knda|ಘ}} || {{script|Knda|ಙ}} || {{script|Knda|ಚ}} || {{script|Knda|ಛ}} || {{script|Knda|ಜ}} || {{script|Knda|ಝ}} || {{script|Knda|ಞ}} || {{script|Knda|ಟ}} || {{script|Knda|ಠ}} || {{script|Knda|ಡ}} || {{script|Knda|ಢ}} || {{script|Knda|ಣ}} || {{script|Knda|ತ}} || {{script|Knda|ಥ}} || {{script|Knda|ದ}} || {{script|Knda|ಧ}} || {{script|Knda|ನ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ನ಼}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Knda|ಪ}} || {{script|Knda|ಫ}} || {{script|Knda|ಬ}} || {{script|Knda|ಭ}} || {{script|Knda|ಮ}} || {{script|Knda|ಯ}} || {{script|Knda|ಯ಼}} || {{script|Knda|ರ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ಱ}} || {{script|Knda|ಲ}} || {{script|Knda|ಳ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ೞ}} || {{script|Knda|ವ}} || {{script|Knda|ಶ}} || {{script|Knda|ಷ}} || {{script|Knda|ಸ}} || {{script|Knda|ಹ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಕ್ಷ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಜ್ಞ}} |- ! [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക്]] | {{script|Telu|క}} || {{script|Telu|ఖ}} || {{script|Telu|గ}} || {{script|Telu|ఘ}} || {{script|Telu|ఙ}} || {{script|Telu|చ}} || {{script|Telu|ఛ}} || {{script|Telu|జ}} || {{script|Telu|ఝ}} || {{script|Telu|ఞ}} || {{script|Telu|ట}} || {{script|Telu|ఠ}} || {{script|Telu|డ}} || {{script|Telu|ఢ}} || {{script|Telu|ణ}} || {{script|Telu|త}} || {{script|Telu|థ}} || {{script|Telu|ద}} || {{script|Telu|ధ}} || {{script|Telu|న}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౝ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౘ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౙ}} || {{script|Telu|ప}} || {{script|Telu|ఫ}} || {{script|Telu|బ}} || {{script|Telu|భ}} || {{script|Telu|మ}} || {{script|Telu|య}} || {{script|Telu|య఼}} || {{script|Telu|ర}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౚ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఱ}} || {{script|Telu|ల}} || {{script|Telu|ళ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఴ}} || {{script|Telu|వ}} || {{script|Telu|శ}} || {{script|Telu|ష}} || {{script|Telu|స}} || {{script|Telu|హ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|క్ష}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|జ్ఞ}} |- ! [[സിംഹള ലിപി|സിംഹള]] | {{script|Sinh|ක}} || {{script|Sinh|ඛ}} || {{script|Sinh|ග}} || {{script|Sinh|ඝ}} || {{script|Sinh|ඞ}} || {{script|Sinh|ච}} || {{script|Sinh|ඡ}} || {{script|Sinh|ජ}} || {{script|Sinh|ඣ}} || {{script|Sinh|ඤ}} || {{script|Sinh|ට}} || {{script|Sinh|ඨ}} || {{script|Sinh|ඩ}} || {{script|Sinh|ඪ}} || {{script|Sinh|ණ}} || {{script|Sinh|ත}} || {{script|Sinh|ථ}} || {{script|Sinh|ද}} || {{script|Sinh|ධ}} || {{script|Sinh|න}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ප}} || {{script|Sinh|ඵ}} || {{script|Sinh|බ}} || {{script|Sinh|භ}} || {{script|Sinh|ම}} || {{script|Sinh|ය}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ර}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Sinh|ල}} || {{script|Sinh|ළ}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ව}} || {{script|Sinh|ශ}} || {{script|Sinh|ෂ}} || {{script|Sinh|ස}} || {{script|Sinh|හ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ක්‍ෂ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ඥ}} |} {{Sticky table end}} <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> <small>{{Legend|#cch|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|#cch|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ വിരളമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}}}</small> <small>{{Legend|#ccc|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഈ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല.}}}}</small> == ലിപ്യന്തരണം == [[File:Kannada typewriter.JPG|thumb|250px|right|കന്നഡ ടൈപ്പ്റൈറ്റർ യന്ത്രം]] സാധാരണ കീബോർഡ് ഉപയോഗിച്ച് കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ടൈപ്പ് ചെയ്യുന്നതിനായി വിവിധ [[ലിപ്യന്തരണം|ലിപ്യന്തരണ]] രീതികളും സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകളും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. [[ഐട്രാൻസ്|ഐട്രാൻസിനെ]] (ITRANS) അടിസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[ബരഹ]]<ref name="baraha">{{cite web |url=http://baraha.com/ |title=Baraha – Free Indian Language Software |publisher=baraha.com}}</ref>, [[പദ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]]<ref name="pada software">{{cite web |url=http://pada.pro/ |title=Pada Software – For Indic Scripts|publisher=pada.pro}}</ref> എന്നിവ ഇതിനുദാഹരണങ്ങളാണ്. ഇതിനുപുറമെ ഗൂഗിൾ ഇൻപുട്ട് ടൂൾസ് (Google transliteration), മുൻകൂട്ടി വാക്കുകൾ പ്രവചിക്കാൻ കഴിയുന്ന ക്വിൽപാഡ്<ref name="Quillpad">{{cite web |url=http://quillpad.in/kannada |title=QuillPad – Typing in Kannada has never been easier |publisher=Quillpad.in |access-date=7 November 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081104021158/http://quillpad.in/kannada/ |archive-date=4 November 2008 |df=dmy-all }}</ref> (Quillpad) തുടങ്ങിയ നിരവധി ഓൺലൈൻ ടൂളുകളും ലഭ്യമാണ്. കർണാടക സർക്കാരിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക കന്നഡ ഇൻപുട്ട് സംവിധാനമായ [[നുഡി (സോഫ്റ്റ്‌വെയർ)|നുഡി]], അടിസ്ഥാനപരമായി ലിപ്യന്തരണത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന ഒരു ഫൊണറ്റിക് കീബോർഡ് ലേഔട്ടാണ്. === യൂണിക്കോഡ്‌ === കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ U+0C80 മുതൽ U+0CFF വരെയാണ്. {{കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ പട്ടിക}} == ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൽ == [[File:Memeulous Channel Logo.jpg|thumb|150px|right|"വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ഇമോട്ടിക്കോൺ]] കന്നഡ അക്ഷരമായ {{lang|kn|ಠ}} (ഠ) കാണാൻ ഒരു കണ്ണും പുരികവും പോലെയായതിനാൽ, ഇന്റർനെറ്റിൽ അനിഷ്ടമോ പുച്ഛമോ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന "വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ({{Tooltip|look of disapproval|ലുക്ക് ഓഫ് ഡിസപ്രൂവൽ|dotted=no}}) എന്ന ജനപ്രിയ [[ഇമോട്ടിക്കോൺ|ഇമോട്ടിക്കോണിൽ]] ("ಠ_ಠ") ഇത് ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.<ref>{{cite news |url=http://www.maximumpc.com/article/features/browser_extension_week_look_disapproval |title= Browser Extension of the Week: Look of Disapproval |newspaper= Pcgamer |publisher= Maximum PC |access-date=2013-04-24 }}</ref> സമാനമായി, {{lang|kn|ರೃ}} (രൃ) എന്ന അക്ഷരം ഒരു കണ്ണടയെ സൂചിപ്പിക്കാനും, {{lang|kn|ಥ}} (ഥ) എന്ന അക്ഷരം കണ്ണുനീർ വരുന്ന ഒരു കണ്ണിനെ സൂചിപ്പിക്കാനും ഇമോട്ടിക്കോണുകളിൽ ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്== * [[കന്നഡ]] *[[കദംബ ലിപി]] *[[കന്നഡ വ്യാകരണം]] *[[കന്നഡ സാഹിത്യം]] ==കുറിപ്പുകൾ== <references group="lower-alpha" /> ==അവലംബങ്ങൾ== <references /> == ഗ്രന്ഥസൂചി == * {{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://www.google.co.in/books/edition/A_grammar_of_the_Kanna%E1%B8%8Da_language/PHjy9H4haZwC?hl=en&gbpv=1&printsec=frontcover}} * {{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |isbn=978-0-295-96031-9}} * {{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |title=A Manual of Modern Kannada |year=2020 |publisher=CrossAsia |isbn=978-3-946742-82-1 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://www.omniglot.com/writing/kannada.htm കന്നഡ വർണ്ണമാല] *[http://www.kannadalibrary.com കന്നഡ പാഠങ്ങൾ] *[https://03662671545803034101.googlegroups.com/attach/d1a5ce02615957f3/Kannada_script_evolution.jpg?part=2&view=1&vt=ANaJVrELtCoY6CYhEk-wqTrFospXVSggzb7QyJ4gLiCTtcbIN6f9OQt8SEhQj4Ed-rvU_I0rf6va_8wt1tzqVOfpuyyY0lNXpm5M89jl7FMAzAk0UzCgQuw കന്നഡ ലിപിയുടെ വികാസം] *[https://fonts.google.com/noto/fonts?script=Knda&preview.script=Knda നോട്ടോ ഗൂഗിൾ കന്നഡ ഫോൺട്ട്] {{കന്നഡ ഭാഷ}} {{ഭാരതീയ ലിപികൾ}} {{വിവിധതരം എഴുത്തുരീതികൾ}} [[വർഗ്ഗം:കന്നഡ]] [[വർഗ്ഗം:കൊങ്കണി]] [[വർഗ്ഗം:തുളു ഭാഷ]] [[വർഗ്ഗം:ലിപികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബ്രാഹ്മി ലിപികൾ]] o99hdt46xzyewmobuwcxr6gj8jidnsi 4613967 4613946 2026-04-17T04:30:15Z Symphonicallyu 155269 /* സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ */ 4613967 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kannada_alphabet}} {{Short description|ബ്രാഹ്മിക് കുടുംബത്തിലെ ഒരു അബുഗിഡ എഴുത്തുരീതി}} {{Infobox writing system | name = കന്നഡ ലിപി | nativename = | altname = {{lang|kn|{{Script|knda|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}}} | type = [[അബുഗിഡ]] | time = എ.ഡി. 4-ാം നൂറ്റാണ്ട്<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bengaluru/shivamogga-engraving-shows-kannada-was-in-use-7-decades-earlier-than-known/articleshow/60269034.cms|title = Shivamogga engraving shows Kannada was in use 7 decades earlier than known| work=The Times of India |date = 29 Aug 2017}}</ref> – നിലവിൽ | languages = [[കന്നഡ]]<br/>[[സംസ്കൃതം]]<br/>[[തുളു]]<br/>[[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]<br/>[[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗ]]<br/>[[ബ്യാരി ഭാഷ|ബ്യാരി]]<br/>[[സങ്കേതി ഭാഷ|സങ്കേതി]]<br/>[[കൊങ്കണി]]<br/>[[മറാഠി ഭാഷ|മറാത്തി]] | fam1 = [[ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] | fam2 = [[പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക് ലിപി|പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക്]] | fam3 = [[ഫിനീഷ്യൻ അക്ഷരമാല|ഫിനീഷ്യൻ]] | fam4 = [[അരമായ അക്ഷരമാല|അരമായ]] | fam5 = [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി]] | fam6 = [[കദംബ ലിപി]] | fam7 = [[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]<ref>{{Cite web|url=https://karnatakaitihasaacademy.org/evolution-of-kannada-script/|title = Kannada Language|date = 12 March 2017}}</ref> | sisters = [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപി]] | children = [[ഗോയ്‌കാനഡീ]]<ref name="goy">{{cite book|last=Ghantkar|first=Gajanana|title=History of Goa through Gõykanadi script |year=1993|pages=Page x|language=en, kok, mr, kn}}</ref> | unicode = [https://www.unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf U+0C80–U+0CFF] | iso15924 = Knda | sample = [[File:Kannada Aksharamala.svg|300px|center]] | caption = <center><small>കന്നഡ അക്ഷരമാലെ</center></small> | text_sample = [[File:Stanza from Kavirajamarga.svg|300px|center]] | text_sample_caption = <center><small>ജനങ്ങളുടെ സാഹിത്യ നൈപുണ്യത്തെ പുകഴ്ത്തുന്ന ''[[കവിരാജമാർഗ്ഗ|കവിരാജമാർഗ്ഗത്തിലെ]]'' ഒരു ശ്ലോകം കന്നഡ ലിപിയിൽ എഴുതിയത്.</center></small> | map = [[File:Kannada language distribution.svg|300px|center]] | mapcaption = <small><center>{{Legend|#2a7fff|ഭൂരിപക്ഷം ആളുകളും കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു}}{{Legend|#80b3ff|ഗണ്യമായ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു ഭാഷകൾക്കൊപ്പം കന്നഡയും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു. <ref>http://www.columbia.edu/itc/mealac/pritchett/00maplinks/overview/languages/himal1992max.jpg</ref>}}</center></small> }} {{Contains special characters | special = [[കന്നഡ]] | fix = സഹായം:കന്നഡ ലിപി | characters = [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | image = Kaknda NotoSansKannada-Regular.svg }} {{ബ്രാഹ്മി}} [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷാസമൂഹത്തിൽ]] പെട്ട [[കന്നഡ]] ഭാഷ എഴുതാനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പുരാതനമായ ഒരു [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ഭാരതീയ ലിപിയാണ്]] '''കന്നഡ ലിപി''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}).<ref name="WWS">{{cite book | title=The World's Writing Systems | year=1996 | editor1-first=Peter T. | editor1-last=Daniels | editor1-link=Peter T. Daniels | editor2-last=Bright | editor2-first=William | editor2-link=William O. Bright | author-first=Norman | author-last=Zide | author-link=Norman Zide | publisher=Oxford University Press, Inc | isbn=978-0195079937 | url-access=registration | url=https://archive.org/details/isbn_9780195079937/page/412/mode/2up|language= en }}</ref>{{rp|412-418}} ഇന്ത്യയുടെ [[ഇന്ത്യയുടെ ഔദ്യോഗിക ലിപികൾ|ഔദ്യോഗിക ലിപികളിലൊന്നായ]] ഇത്,<ref>{{cite web |url=https://www.mha.gov.in/sites/default/files/EighthSchedule_19052017.pdf |title=Eighth Schedule of the Constitution of India |publisher=Ministry of Home Affairs, Government of India |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> [[കർണാടക|കർണാടകയിൽ]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്കായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ള ഏക ഔദ്യോഗിക ലിപി കൂടിയാണ്.<ref>{{cite web |url=https://dpal.karnataka.gov.in/storage/pdf-files/Acts%201963/26%20of%201963%20(E).pdf |title=The Karnataka Official Language Act, 1963 |publisher=Department of Parliamentary Affairs and Legislation, Government of Karnataka |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> കന്നഡ കൂടാതെ [[ബ്യാരി]]യും [[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]യും [[തുളു]]വും [[കൊങ്കണി]]യും എഴുതാൻ കന്നഡ ലിപി ഉപയോഗിക്കുന്നു <ref>{{cite web|url=http://www.belachurch.com/appeal.php|title=An Appeal|publisher=ബേള പള്ളി|accessdate=2014-06-30|archive-date=2014-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140801191554/http://belachurch.com/appeal.php|url-status=dead}}</ref><ref name="konkani1">{{cite book|first1=George|last1=Cardona|first2=Dhanesh|last2=Jain|title=The Indo-Aryan Languages|year=2007|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-77294-5|pages=804, 805}}<!--ISBN 0-415-77294-X--></ref>. [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി |ദക്ഷിണേന്ത്യൻ]] [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലെ]] [[കദംബ ലിപി|കദംബ]] എന്ന ലിപിയിൽനിന്ന് ഉത്ഭവിച്ചതിനാൽ<ref name="WWS"/>{{rp|412}}, ഇതിലെ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ലിപികളുമായി]], പ്രത്യേകിച്ച് [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്കുമായി]] വളരെ സാമ്യമുണ്ട്. അതേ പോലെ തന്നെ [[ഗോയ്‌കാനഡീ]] എന്ന് പേരുള്ള [[കദംബ ലിപി]]യുമായി സാമ്യമുള്ള കന്നഡ ഉപലിപിയാണ് ഇന്ന് [[ഗോവ]] പ്രദേശങ്ങളിൽ കൊങ്കണി എഴുതാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.<ref name="ref1">{{cite book|last=National Archives of India|title=Indian archives, Volume 34|year=1985|publisher=National Archives of India|pages=4}}</ref> 49 അക്ഷരങ്ങളുള്ള ഒരു [[സ്വനിമം|സ്വനിമ]] [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] ലിപിയാണ് കന്നഡ ലിപി<ref>{{cite book | title = Handbook of scripts and alphabets | url = https://archive.org/details/routledgehandboo00camp | first = George L. | last = Campbell | publisher = [[Routledge]], [[New York]] | date = 1997-11-06 | edition = 1st | accessdate = 2007-02-23 | pages = [https://archive.org/details/routledgehandboo00camp/page/n47 84]–5 | isbn = 978-0-415-13715-7 | oclc = 34473667}}</ref>. അക്ഷരങ്ങളെ പ്രധാനമായും മൂന്നായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു: {{lang|kn|ಸ್ವರ}} ([[സ്വരം|സ്വര]]), {{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} ([[വ്യഞ്ജനം|വ്യഞ്ജന]]), {{lang|kn|ಯೋಗವಾಹಕ}} (യോഗവാഹക). വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ സഹജമായി ഒരു സ്വരശബ്ദം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സ്വരങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യമില്ലാത്തപ്പോൾ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്ന് കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತಕ್ಷರ}} ഒത്തക്ഷര)<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} രൂപപ്പെടുന്നു. അല്ലാത്തപക്ഷം ഓരോ അക്ഷരവും ഓരോ സ്വതന്ത്ര ശബ്ദത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി, കന്നഡ ലിപി ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ടാണ് എഴുതുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|412}} [[ഇന്ത്യയിലെ ഭാഷകൾ|ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിൽ]] [[തമിഴ്|തമിഴിന്]] തൊട്ടുപിന്നിലായി മുപ്പതിനായിരത്തിലധികം ശിലാശാസനങ്ങളും ചെപ്പേടുകളും കന്നഡ ലിപിയിൽ കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട് എന്നത് ഈ ഭാഷയുടെ ലിഖിതചരിത്രത്തിന്റെ അതിവിപുലമായ വ്യാപ്തിയെയും സമ്പന്നതയെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite book |last=Kamath |first=Suryanath U. |title=A Concise History of Karnataka: From Pre-historic Times to the Present |year=2001 |orig-year=1980 |publisher=Jupiter books |location=Bangalore |page=15 |oclc=7796041 |language=en}}</ref><ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|1}} == ചരിത്രം == [[File:Kanheri-brahmi.jpg|thumb|upright|right|[[കാനേരി ഗുഹകൾ|കാനേരി ഗുഹകളിലെ]] ബ്രാഹ്മി ലിപി]] കന്നഡ ലിപി ഏതാണ്ട് പത്താം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി#പഴയ കന്നഡ ലിപി|പഴയ കന്നഡ ലിപി]]യിൽ നിന്നാണ് രൂപംകൊണ്ടത്.<ref>{{cite book|last=Salomon|first=Richard|title=Indian Epigraphy: A Guide to the Study of Inscriptions in Sanskrit, Prakrit, and the other Indo-Aryan Languages|year=1998|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0195099843|pages=39-41}}</ref> പഴയ കന്നഡ ലിപി ക്രിസ്ത്വബ്ദം നാലാം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി]]യുടെ തുടർച്ച തന്നെയാണ്. ഈ പ്രാചീന ലിപി ക്രി.പൂ. മൂന്നാം ശതകത്തിൽ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപിയിൽ]] നിന്നാണ് വികസിച്ചത്. [[അശോക ചക്രവർത്തി]]യുടെ ശിലാലിഖിതങ്ങളിൽ ഇതിന്റെ ആദ്യകാല രൂപങ്ങൾ തിരിച്ചറിയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പിന്നീട് കല്യാണി ചാലൂക്യരുടെയും ഹോയ്സള രാജവംശത്തിന്റെയും കാലഘട്ടത്തിൽ (11-13 നൂറ്റാണ്ടുകൾ) കന്നഡ ലിപി ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരവും അലങ്കാരപൂർണ്ണവുമായ രൂപം കൈവരിച്ചു. ശിലാശാസനങ്ങൾ കൊത്തിവയ്ക്കാൻ പ്രധാനമായും മൃദുവായ [[മാക്കല്ല്|മാക്കല്ലുകൾ]] ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതിനാലാണ് അക്ഷരങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ വക്രതയും ഉരുണ്ട ആകൃതിയും ലഭിച്ചത്. പിൽക്കാലത്ത്, മൈസൂർ വൊഡയാർ രാജാക്കന്മാരുടെ ഭരണകാലത്ത് ഭരണപരമായ രേഖകളും ഭൂമി സംബന്ധമായ വിവരങ്ങളും സൂക്ഷിക്കാൻ '''മോഡി ലിപി''' വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. പേനയെടുക്കാതെ തുടർച്ചയായി എഴുതാൻ കഴിയുന്ന ഈ ലിപി, രേഖകൾ വേഗത്തിൽ എഴുതാനും രഹസ്യമായി സൂക്ഷിക്കാനും സഹായിച്ചിരുന്നു. പന്ത്രണ്ടും പതിമൂന്നും നൂറ്റാണ്ടുകളോടെയാണ് കന്നഡ ലിപിയും [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപിയും]] തമ്മിൽ പ്രകടമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ കണ്ടുതുടങ്ങിയത്.<ref>{{Cite book|last=Krishnamurti|first=Bhadriraju|title=The Dravidian Languages|publisher=Cambridge University Press|year=2003|isbn=978-0521771115|pages=78-79}}</ref> പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാർ|ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാരുടെ]], പ്രത്യേകിച്ച് ബാസൽ മിഷന്റെ കടന്നുവരവോടെയാണ് കന്നഡ ലിപി അച്ചടിയിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. 1817-ൽ വില്യം കെയറി ശ്രീരാമപുരത്ത്വെ ച്ച് അച്ചടിച്ച കന്നഡ വ്യാകരണ പുസ്തകമാണ് അച്ചടിക്കപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ കന്നഡ ഗ്രന്ഥം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite book|last=Kamath|first=Suryanath U.|title=A concise history of Karnataka: from pre-historic times to the present|year=2001|publisher=Jupiter books|location=Bangalore|oclc=7796041|pages=279–280}}</ref> റെവറന്റ് ഫെർഡിനാൻഡ് കിറ്റലിനെപ്പോലുള്ളവരുടെ സംഭാവനകൾ ആധുനിക കന്നഡ അച്ചടി ലിപിയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുന്നതിലും അക്ഷരങ്ങൾക്ക് ഇന്നത്തെ ഉരുണ്ട രൂപം കൈവരുന്നതിലും നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ചു. == വർണ്ണമാല == {{main|കന്നഡ അക്ഷരമാലെ}} {{further|അക്ഷരമാലെ}} കന്നഡ അക്ഷരമാലയിൽ (അല്ലെങ്കിൽ വർണ്ണമാലെ {{lang|kn|ವರ್ಣಮಾಲೆ}} ) പ്രധാനമായും [[സ്വരം|സ്വരങ്ങൾ]], [[വ്യഞ്ജനങ്ങൾ]], യോഗവാഹങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിച്ചിട്ടുള്ള 49 അടിസ്ഥാന അക്ഷരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/> മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് എഴുതുന്ന ഈ [[അബുഗിഡാ|അബുഗിഡാ ലിപിയിൽ]], വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പം [[സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ]] ചേർത്താണ് [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും]] [[വാക്ക്|വാക്കുകളും]] രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്. കന്നഡയിൽ അക്ഷരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കാൻ {{lang|kn|ಅಕ್ಷರ}} (അക്ഷര), {{lang|kn|ಅಕ್ಕರ}} (അക്കര), {{lang|kn|ವರ್ಣ}} (വർണ്ണ) എന്നീ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ദൃശ്യവും ശ്രാവ്യവുമായ പ്രതിനിധാനങ്ങൾ നൽകുന്നതിനായി ഓരോ അക്ഷരത്തിനും അതിൻ്റേതായ രൂപവും ({{lang|kn|ಆಕಾರ}} "ആകാര") ശബ്ദവും ({{lang|kn|ಶಬ್ದ}} "ശബ്ദ") ഉണ്ട്.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|5}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ [[കന്നഡ അക്ഷരമാലെ]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ}}}})<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10-13}}<ref name="UnicodeKannada">{{cite web |url=https://unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf |title=Kannada: Range: 0C80–0CFF |website=The Unicode Standard, Version 15.1 |publisher=Unicode, Inc. |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref><ref name="Unicode"/>{{rp|15}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ</span>]] <span style="color:#FFD300;">(<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಸ್ವರ}}}})</span> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അ]]|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ആ]]|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഇ]]|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഈ]]|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഉ]]|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഊ]]|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=ru}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[എ]]|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഏ]]|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഐ]]|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഒ]]|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഓ]]|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഔ]]|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അം]]|ch={{large|ಅಂ}}|ipa=am̃}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അഃ]]|ch={{large|ಅಃ}}|ipa=ah}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #വ്യഞ്ജനങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">വ്യഞ്ജനങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ವ್ಯಂಜನ}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch={{large|ಕ}}|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch={{large|ಖ}}|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch={{large|ಗ}}|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch={{large|ಘ}}|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch={{large|ಙ}}|ipa=ŋa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch={{large|ಚ}}|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch={{large|ಛ}}|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch={{large|ಜ}}|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch={{large|ಝ}}|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch={{large|ಞ}}|ipa=ɲa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch={{large|ಟ}}|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch={{large|ಠ}}|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch={{large|ಡ}}|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch={{large|ಢ}}|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch={{large|ಣ}}|ipa=ɳa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch={{large|ತ}}|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch={{large|ಥ}}|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch={{large|ದ}}|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch={{large|ಧ}}|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch={{large|ನ}}|ipa=n̪a}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch={{large|ಪ}}|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch={{large|ಫ}}|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch={{large|ಬ}}|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch={{large|ಭ}}|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch={{large|ಮ}}|ipa=ma}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #അക്കങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">അക്കങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಂಕಿಗಳು}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} == സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ == ആധുനിക കന്നഡയിൽ പതിമൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങളാണുള്ളത് ({{lang|kn|ಸ್ವರ}} സ്വര). കന്നഡ ലിപി ഒരു [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] വ്യവസ്ഥയാണ് പിന്തുടരുന്നത്; അതായത്, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം സ്വരം വരുമ്പോൾ അത് മറ്റൊരു അക്ഷരമായി എഴുതുന്നതിന് പകരം വ്യഞ്ജനത്തിനൊപ്പം ഒരു സ്വരചിഹ്നമായി ചേർക്കുന്നു. സംസ്കൃതത്തിലെ സ്വരങ്ങൾക്ക് സമാനമായി ഇപ്പോൾ അത്ര ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത മറ്റ് മൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ കൂടിയുണ്ട്. കന്നഡ ഭാഷയിൽ സ്വരങ്ങളുടെ ഉച്ചാരണദൈർഘ്യത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുള്ളതിനാൽ മറ്റ് [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലേതുപോലെ]] കന്നഡയിലും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾക്കും ദീർഘസ്വരങ്ങൾക്കുമായി പ്രത്യേക സ്വരചിഹ്നങ്ങളുണ്ട്. ചെറിയ ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ಹ್ರಸ್ವ}} ([[ഹ്രസ്വം|ഹ്രസ്വ]]) എന്നും നീണ്ട ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ದೀರ್ಘ}} ([[ദീർഘം|ദീർഘ]]) എന്നും വിളിക്കുന്നു.<ref name="Unicode">{{cite web |last=Srinatha Sastry |first=C. V. |title=UNICODE for Kannada, General Information & Description |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03068-kannada.pdf |website=UNICODE |access-date=2024-07-31}}</ref>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10}} ! rowspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|<span style="color:#FFD300;">ഉച്ചാരണസ്ഥാനം →</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മുൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മുൻ</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മധ്യ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[പിൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">പിൻ</span>]] |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[സംവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">സംവൃതം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഇ|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഈ|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഉ|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഊ|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[അർദ്ധവിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=എ|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഏ|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഒ|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[വിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">വിവൃതം</span>]] | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ആ|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} | colspan="2" | |} കന്നഡ ലിപിയിലെ മറ്റു സ്വരാക്ഷരങ്ങളെയും പ്രധാനമായും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾ, ദീർഘസ്വരങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിക്കാം. യോഗവാഹങ്ങൾ (അനുസ്വാരവും വിസർഗ്ഗവും) ഇതിനൊപ്പമാണ് പഠിക്കാറുള്ളത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ ദ്വിസ്വരം<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കൂട്ടക്ഷരം|<span style="color:#FFD300;">ദ്വിസ്വരം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഐ|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ സംസ്കൃത സ്വരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} ! rowspan="3"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|സംസ്കൃത<br>സ്വരങ്ങൾ ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=r}} | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൠ]]|ch={{large|ೠ}}|ipa=rː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |- | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഌ]]|ch={{large|ಌ}}|ipa=l|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൡ]]|ch={{large|ೡ}}|ipa=lː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=swara}} === യോഗവാഹം === ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് ''യോഗവാഹ'' (പകുതി സ്വരവും പകുതി വ്യഞ്ജനവും) അക്ഷരങ്ങളുണ്ട്. ഇവ ''അർദ്ധവിസർഗ്ഗം'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന മറ്റ് രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങളുമുണ്ട്.<ref name="L2/L2004">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2004/04364-n2860-kannada.pdf |title=Proposal to add Kannada characters Jihvamuliya and Upadhmaniya |last=Everson |first=Michael |date=2004-10-22 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref name="Kittel1903"/>{{rp|12-14}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ യോഗവാഹങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ചിഹ്നത്തിൻ്റെ രൂപം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch= ം|ml=ം}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch= ഃ|ml=ഃ}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ೱ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ೲ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ಅ (അ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch=ಅಂ|ml=[[അം]]}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch=ಅಃ|ml=[[അഃ]]}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ಅೱ|iso=h̤|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ಅೲ|iso=ḫ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ದ (ദ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|l=kn|top=ದ + ം|ch=ದಂ|ipa=/d̪am̃/}} |{{letter|l=kn|top=ದ + ഃ|ch=ದಃ|ipa=/d̪ah/}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೱ|ch=ದೱ| ipa=[x]|note={{noteTag|group=yoga|name=kh|ಕ (ക) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം k-ൽ നിന്നും kh-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೲ|ch=ದೲ| ipa=[ɸ]|note={{noteTag|group=yoga|name=ph|ಪ (പ) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം p-ൽ നിന്നും ph-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു (ഇംഗ്ലീഷിലെ ''fan'' ലെ ''f'' ന് സമാനമാണ്, എന്നാൽ ചുണ്ടുകൾ പല്ലിൽ മുട്ടുന്നില്ല).}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=yoga}} == സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}} {{further|സ്വരചിഹ്നം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ചേർത്തെഴുതുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങളെ '''സ്വര ചിഹ്നഗളു''' ({{lang|kn|ಸ್ವರ ಚಿಹ್ನೆಗಳು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. {{efn|[[സംസ്കൃതം|സംസ്‌കൃതത്തിൽ]] ഇവ ''മാത്രകൾ'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു.}}<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} സ്വതന്ത്രമായ നിലനിൽപ്പില്ലാത്ത ഈ ചിഹ്നങ്ങൾ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാറുള്ളൂ. യാതൊരു ചിഹ്നങ്ങളുമില്ലാത്ത വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിൽ ('''ഉദാ:''' {{lang|kn|ಕ}} /ക/) സ്വാഭാവികമായും 'അ' ({{lang|kn|ಅ}}) എന്ന സ്വരം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഒരു വ്യഞ്ജനത്തോടൊപ്പം മറ്റൊരു സ്വരചിഹ്നം ചേർക്കുമ്പോൾ, സ്വാഭാവികമായുള്ള ഈ 'അ' കാരം ഇല്ലാതാകുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸ್ವರಚಿಹ್ನ}})<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Nidamarthy2021">{{cite journal |last=Nidamarthy |first=Sushilkumar |date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |title=Analysis of Kannada script consonants, sub forms, vowels, signs and bring all consonants under "Perfect single consonant form" |journal=Shikshan Sanshodhan: Journal of Arts, Humanities and Social Sciences |volume=4 |issue=8 |pages=54–66 |issn=2581-6241 |url=https://shikshansanshodhan.researchculturesociety.org/wp-content/uploads/SS202108011.pdf |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|16}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಅ}}|tops=തലേക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{huge|-}}|note=/a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಆ}}|tops=ഇളിക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=ാ|ch={{huge|ಾ}}|note=/aː/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಇ}}|tops=ഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ി|ch={{huge|ಿ}}|note=/i/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಈ}}|tops=ദീർഘഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ീ|ch={{huge|ೀ}}|note=/iː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಉ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ു|ch={{huge|ು}}|note=/u/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಊ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ൂ|ch={{huge|ೂ}}|note=uː}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಋ}}|tops=വട്ടുസുളി|l=kn|s=knda|ml=ൃ|ch={{huge|ೃ}}|note=ṛ}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೠ}}}}|tops={{Color|grey|ൠ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൄ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೄ}}}}|note={{Color|grey|/ṛː/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಌ}}}}|tops={{Color|grey|ഌ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൢ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೢ}}}}|note={{Color|grey|/l/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೡ}}}}|tops={{Color|grey|ൡ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൣ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೣ}}}}|note={{Color|grey|/lː/}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಎ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=െ|ch={{huge|ೆ}}|note=/e/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಏ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=േ|ch={{huge|ೇ}}|note=/eː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಐ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൈ|ch={{huge|ೈ}}|note=/ai/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಒ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൊ|ch={{huge|ೊ}}|note=/o/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಓ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ോ|ch={{huge|ೋ}}|note=/oː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha|സ്വരങ്ങളുടെ ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നമാണ് ({{lang|kn|ೕ}}). സാധാരണമായി തനിയെ ഒരിക്കല്ലും എഴുതാറില്ല; പകരം കൂട്ടുചിഹ്നത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്നു.}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಔ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൌ|ch={{huge|ೌ}}|note=/au/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಂ}}}}|tops={{Color|blue|അനുസ്വാരം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ം}}|ch={{Color|blue|{{huge|ം}}}}|note={{Color|blue|/aṃ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಃ}}}}|tops={{Color|blue|വിസർഗ്ഗം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ഃ}}|ch={{Color|blue|{{huge|ഃ}}}}|note={{Color|blue|/aḥ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೱ}}}}|tops={{Color|grey|ജിഹ്വാമൂലീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೱ}}}}|note={{Color|grey|/h̤/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೲ}}}}|tops={{Color|grey|ഉപധ്മാനീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೲ}}}}|note={{Color|grey|/ḫ/}}}} |} <small>{{Legend|darkred|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|blue|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|grey| ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=swarachin}} മലയാളത്തിൽ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്തോ ('''ഉദാ:''' കെ, കേ, കൈ) ഇരുവശങ്ങളിലുമായോ ('''ഉദാ:''' കൊ, കോ) വരാറുണ്ട്. എന്നാൽ കന്നഡ ലിപിയിൽ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്ത് സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന പതിവില്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ചിഹ്നങ്ങളും അക്ഷരത്തിന് മുകളിലോ വലതുവശത്തോ ആണ് ചേർക്കുന്നത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} === സ്വരചിഹ്ന ആകൃതി === അക്കാദമിക കാഴ്ചപ്പാടുകൾ പ്രകാരം, കന്നഡയിലെ സ്വരചിഹ്നങ്ങളുടെ പേരുകൾ അവയുടെ ആകൃതിയുമായും അവ വരയ്ക്കുന്ന രീതിയുമായും അഗാധമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രധാനപ്പെട്ട സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} * '''തലേക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ತಲೆಕಟ್ಟು}}): അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മുകളിലുള്ള തിരശ്ചീനമായ വര. ഇത് അന്തർലീനമായ 'അ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''ഇളിക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ಇಳಿಕಟ್ಟು}}): 'ആ' എന്ന ദീർഘസ്വരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന താഴോട്ടുള്ള വര. * '''ഗുഡി''' ({{lang|kn|ಗುಡಿ}}): 'ഇ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊളുത്ത് അഥവാ ക്ഷേത്രാകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''കൊമ്പു''' ({{lang|kn|ಕೊಂಬು}}): 'ഉ', 'ഊ' ({{lang|kn|ು}}, {{lang|kn|ೂ}}) എന്നീ സ്വരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊമ്പിൻ്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം . ഇവ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചെറിയ വിടവോടെ അല്പം താഴെയായാണ് ചേർക്കുന്നത്. * '''വട്ടുസുളി''' ({{lang|kn|ವಟ್ಟುಸುಳಿ}}): 'ഋ' ({{lang|kn|ಋ}}) കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന വട്ടത്തിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''[[കന്നഡ ലിപി #അർക്കാവൊത്തു|അർക്കാവൊത്തു]]''' ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}): ഒരു വ്യഞ്ജനാക്ഷരത്തിന് ശേഷം 'ര' ചേരുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} '''കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ:''' കന്നഡയിൽ ചില സ്വരചിഹ്നങ്ങൾക്ക് രണ്ടു ഭാഗങ്ങളുണ്ട്. 'ഈ' ({{lang|kn|ೀ}}), 'ഏ' ({{lang|kn|ೇ}}), 'ഓ' ({{lang|kn|ೋ}}) എന്നിവയെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഹ്രസ്വസ്വരത്തിനൊപ്പം വലതുവശത്തായി ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നം ({{lang|kn|ೕ}}) കൂടി നൽകുന്നു. അതുപോലെ 'ഐ' ({{lang|kn|ೈ}}) കാരത്തിന് മുകളിലായി 'എ' കാരത്തിൻ്റെ ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೆ}}) താഴെ വലതുവശത്തായി മറ്റൊരു ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೖ}}) ചേർന്നാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്. === [[വിരാമം]] === {{lang|kn|ಕ್}} (ക്) എന്നതുപോലെ [[കന്നഡ ലിപി #ചില്ലക്ഷരം|സ്വരസഹായമില്ലാത്ത കേവല വ്യഞ്ജനത്തെ]] സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഒരു പ്രത്യേക ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഈ ചിഹ്നത്തെയും പ്രക്രിയയെയും '''ഹലന്ത''' ({{lang|kn|ಹಲಂತ}}) എന്നും, അങ്ങനെ രൂപപ്പെടുന്ന അക്ഷരത്തെ '''അർദ്ധാക്ഷര''' ({{lang|kn|ಅರ್ಧಾಕ್ಷರ}}) എന്നും വിളിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അർദ്ധാക്ഷരങ്ങൾ |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ഹലന്ത|top=ಹಲಂತ|l=kn|s=knda|ml=്|ch={{huge| ್ }}|note=/ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ക + ്|top=(ಕ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ക്|ch={{huge|ಕ್}}|note=/kə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ത + ്|top=(ತ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ത്|ch={{huge|ತ್}}|note=/t̪ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=പ + ്|top=(ಪ + ್)|l=kn|s=knda|ml=പ്|ch={{huge|ಪ್}}|note=/pə̆/}} |} === കഗുണിത === കന്നഡയിലെ എഴുത്തുരീതിയിൽ അക്ഷരങ്ങളും സ്വരങ്ങളും ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളെ {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}} (കഗുണിത) എന്ന് വിളിക്കുന്നെ.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|17-19}} വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളും സ്വരചിഹ്നങ്ങളും സംയോജിച്ചാണ് ഇവയുണ്ടാകുന്നത്. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:80%" | <small>കന്നഡ കഗുണിത (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}})</small><ref name="Zydenbos2020">{{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |date=2020 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |title=A Manual of Modern Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992 |publisher=CrossAsia |location=Heidelberg |isbn=978-3-946742-82-1 |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|8-9}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|18-19}}<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅ}}<br><small>([[അ|<span style="color: white;">അ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಆ}}<br><small>([[ആ|<span style="color: white;">ആ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಇ}}<br><small>([[ഇ|<span style="color: white;">ഇ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಈ}}<br><small>([[ഈ|<span style="color: white;">ഈ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಉ}}<br><small>([[ഉ|<span style="color: white;">ഉ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಊ}}<br><small>([[ഊ|<span style="color: white;">ഊ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಋ}}<br><small>([[ഋ|<span style="color: white;">ഋ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೠ}}<br><small>([[ൠ|<span style="color: white;">ൠ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಎ}}<br><small>([[എ|<span style="color: white;">എ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಏ}}<br><small>([[ഏ|<span style="color: white;">ഏ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಐ}}<br><small>([[ഐ|<span style="color: white;">ഐ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಒ}}<br><small>([[ഒ|<span style="color: white;">ഒ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಓ}}<br><small>([[ഓ|<span style="color: white;">ഓ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಔ}}<br><small>([[ഔ|<span style="color: white;">ഔ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಂ}}<br><small>([[അം|<span style="color: white;">അം</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಃ}}<br><small>([[അഃ|<span style="color: white;">അഃ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn| ್ }}<br><small>([[്|<span style="color: white;">്</span>]])</small> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಕ}}<br><small>(ക)</small> |{{lang|kn|ಕಾ}} |{{lang|kn|ಕಿ}} |{{lang|kn|ಕೀ}} |{{lang|kn|ಕು}} |{{lang|kn|ಕೂ}} |{{lang|kn|ಕೃ}} |{{lang|kn|ಕೄ}} |{{lang|kn|ಕೆ}} |{{lang|kn|ಕೇ}} |{{lang|kn|ಕೈ}} |{{lang|kn|ಕೊ}} |{{lang|kn|ಕೋ}} |{{lang|kn|ಕೌ}} |{{lang|kn|ಕಂ}} |{{lang|kn|ಕಃ}} |{{lang|kn|ಕ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಖ}}<br><small>(ഖ)</small> |{{lang|kn|ಖಾ}} |{{lang|kn|ಖಿ}} |{{lang|kn|ಖೀ}} |{{lang|kn|ಖು}} |{{lang|kn|ಖೂ}} |{{lang|kn|ಖೃ}} |{{lang|kn|ಖೄ}} |{{lang|kn|ಖೆ}} |{{lang|kn|ಖೇ}} |{{lang|kn|ಖೈ}} |{{lang|kn|ಖೊ}} |{{lang|kn|ಖೋ}} |{{lang|kn|ಖೌ}} |{{lang|kn|ಖಂ}} |{{lang|kn|ಖಃ}} |{{lang|kn|ಖ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಗ}}<br><small>(ഗ)</small> |{{lang|kn|ಗಾ}} |{{lang|kn|ಗಿ}} |{{lang|kn|ಗೀ}} |{{lang|kn|ಗು}} |{{lang|kn|ಗೂ}} |{{lang|kn|ಗೃ}} |{{lang|kn|ಗೄ}} |{{lang|kn|ಗೆ}} |{{lang|kn|ಗೇ}} |{{lang|kn|ಗೈ}} |{{lang|kn|ಗೊ}} |{{lang|kn|ಗೋ}} |{{lang|kn|ಗೌ}} |{{lang|kn|ಗಂ}} |{{lang|kn|ಗಃ}} |{{lang|kn|ಗ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಘ}}<br><small>(ഘ)</small> |{{lang|kn|ಘಾ}} |{{lang|kn|ಘಿ}} |{{lang|kn|ಘೀ}} |{{lang|kn|ಘು}} |{{lang|kn|ಘೂ}} |{{lang|kn|ಘೃ}} |{{lang|kn|ಘೄ}} |{{lang|kn|ಘೆ}} |{{lang|kn|ಘೇ}} |{{lang|kn|ಘೈ}} |{{lang|kn|ಘೊ}} |{{lang|kn|ಘೋ}} |{{lang|kn|ಘೌ}} |{{lang|kn|ಘಂ}} |{{lang|kn|ಘಃ}} |{{lang|kn|ಘ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಙ}}<br><small>(ങ)</small> |{{lang|kn|ಙಾ}} |{{lang|kn|ಙಿ}} |{{lang|kn|ಙೀ}} |{{lang|kn|ಙು}} |{{lang|kn|ಙೂ}} |{{lang|kn|ಙೃ}} |{{lang|kn|ಙೄ}} |{{lang|kn|ಙೆ}} |{{lang|kn|ಙೇ}} |{{lang|kn|ಙೈ}} |{{lang|kn|ಙೊ}} |{{lang|kn|ಙೋ}} |{{lang|kn|ಙೌ}} |{{lang|kn|ಙಂ}} |{{lang|kn|ಙಃ}} |{{lang|kn|ಙ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಚ}}<br><small>(ച)</small> |{{lang|kn|ಚಾ}} |{{lang|kn|ಚಿ}} |{{lang|kn|ಚೀ}} |{{lang|kn|ಚು}} |{{lang|kn|ಚೂ}} |{{lang|kn|ಚೃ}} |{{lang|kn|ಚೄ}} |{{lang|kn|ಚೆ}} |{{lang|kn|ಚೇ}} |{{lang|kn|ಚೈ}} |{{lang|kn|ಚೊ}} |{{lang|kn|ಚೋ}} |{{lang|kn|ಚೌ}} |{{lang|kn|ಚಂ}} |{{lang|kn|ಚಃ}} |{{lang|kn|ಚ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಛ}}<br><small>(ഛ)</small> |{{lang|kn|ಛಾ}} |{{lang|kn|ಛಿ}} |{{lang|kn|ಛೀ}} |{{lang|kn|ಛು}} |{{lang|kn|ಛೂ}} |{{lang|kn|ಛೃ}} |{{lang|kn|ಛೄ}} |{{lang|kn|ಛೆ}} |{{lang|kn|ಛೇ}} |{{lang|kn|ಛೈ}} |{{lang|kn|ಛೊ}} |{{lang|kn|ಛೋ}} |{{lang|kn|ಛೌ}} |{{lang|kn|ಛಂ}} |{{lang|kn|ಛಃ}} |{{lang|kn|ಛ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಜ}}<br><small>(ജ)</small> |{{lang|kn|ಜಾ}} |{{lang|kn|ಜಿ}} |{{lang|kn|ಜೀ}} |{{lang|kn|ಜು}} |{{lang|kn|ಜೂ}} |{{lang|kn|ಜೃ}} |{{lang|kn|ಜೄ}} |{{lang|kn|ಜೆ}} |{{lang|kn|ಜೇ}} |{{lang|kn|ಜೈ}} |{{lang|kn|ಜೊ}} |{{lang|kn|ಜೋ}} |{{lang|kn|ಜೌ}} |{{lang|kn|ಜಂ}} |{{lang|kn|ಜಃ}} |{{lang|kn|ಜ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಝ}}<br><small>(ഝ)</small> |{{lang|kn|ಝಾ}} |{{lang|kn|ಝಿ}} |{{lang|kn|ಝೀ}} |{{lang|kn|ಝು}} |{{lang|kn|ಝೂ}} |{{lang|kn|ಝೃ}} |{{lang|kn|ಝೄ}} |{{lang|kn|ಝೆ}} |{{lang|kn|ಝೇ}} |{{lang|kn|ಝೈ}} |{{lang|kn|ಝೊ}} |{{lang|kn|ಝೋ}} |{{lang|kn|ಝೌ}} |{{lang|kn|ಝಂ}} |{{lang|kn|ಝಃ}} |{{lang|kn|ಝ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಞ}}<br><small>(ഞ)</small> |{{lang|kn|ಞಾ}} |{{lang|kn|ಞಿ}} |{{lang|kn|ಞೀ}} |{{lang|kn|ಞು}} |{{lang|kn|ಞೂ}} |{{lang|kn|ಞೃ}} |{{lang|kn|ಞೄ}} |{{lang|kn|ಞೆ}} |{{lang|kn|ಞೇ}} |{{lang|kn|ಞೈ}} |{{lang|kn|ಞೊ}} |{{lang|kn|ಞೋ}} |{{lang|kn|ಞೌ}} |{{lang|kn|ಞಂ}} |{{lang|kn|ಞಃ}} |{{lang|kn|ಞ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಟ}}<br><small>(ട)</small> |{{lang|kn|ಟಾ}} |{{lang|kn|ಟಿ}} |{{lang|kn|ಟೀ}} |{{lang|kn|ಟು}} |{{lang|kn|ಟೂ}} |{{lang|kn|ಟೃ}} |{{lang|kn|ಟೄ}} |{{lang|kn|ಟೆ}} |{{lang|kn|ಟೇ}} |{{lang|kn|ಟೈ}} |{{lang|kn|ಟೊ}} |{{lang|kn|ಟೋ}} |{{lang|kn|ಟೌ}} |{{lang|kn|ಟಂ}} |{{lang|kn|ಟಃ}} |{{lang|kn|ಟ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಠ}}<br><small>(ഠ)</small> |{{lang|kn|ಠಾ}} |{{lang|kn|ಠಿ}} |{{lang|kn|ಠೀ}} |{{lang|kn|ಠು}} |{{lang|kn|ಠೂ}} |{{lang|kn|ಠೃ}} |{{lang|kn|ಠೄ}} |{{lang|kn|ಠೆ}} |{{lang|kn|ಠೇ}} |{{lang|kn|ಠೈ}} |{{lang|kn|ಠೊ}} |{{lang|kn|ಠೋ}} |{{lang|kn|ಠೌ}} |{{lang|kn|ಠಂ}} |{{lang|kn|ಠಃ}} |{{lang|kn|ಠ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಡ}}<br><small>(ഡ)</small> |{{lang|kn|ಡಾ}} |{{lang|kn|ಡಿ}} |{{lang|kn|ಡೀ}} |{{lang|kn|ಡು}} |{{lang|kn|ಡೂ}} |{{lang|kn|ಡೃ}} |{{lang|kn|ಡೄ}} |{{lang|kn|ಡೆ}} |{{lang|kn|ಡೇ}} |{{lang|kn|ಡೈ}} |{{lang|kn|ಡೊ}} |{{lang|kn|ಡೋ}} |{{lang|kn|ಡೌ}} |{{lang|kn|ಡಂ}} |{{lang|kn|ಡಃ}} |{{lang|kn|ಡ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಢ}}<br><small>(ഢ)</small> |{{lang|kn|ಢಾ}} |{{lang|kn|ಢಿ}} |{{lang|kn|ಢೀ}} |{{lang|kn|ಢು}} |{{lang|kn|ಢೂ}} |{{lang|kn|ಢೃ}} |{{lang|kn|ಢೄ}} |{{lang|kn|ಢೆ}} |{{lang|kn|ಢೇ}} |{{lang|kn|ಢೈ}} |{{lang|kn|ಢೊ}} |{{lang|kn|ಢೋ}} |{{lang|kn|ಢೌ}} |{{lang|kn|ಢಂ}} |{{lang|kn|ಢಃ}} |{{lang|kn|ಢ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಣ}}<br><small>(ണ)</small> |{{lang|kn|ಣಾ}} |{{lang|kn|ಣಿ}} |{{lang|kn|ಣೀ}} |{{lang|kn|ಣು}} |{{lang|kn|ಣೂ}} |{{lang|kn|ಣೃ}} |{{lang|kn|ಣೄ}} |{{lang|kn|ಣೆ}} |{{lang|kn|ಣೇ}} |{{lang|kn|ಣೈ}} |{{lang|kn|ಣೊ}} |{{lang|kn|ಣೋ}} |{{lang|kn|ಣೌ}} |{{lang|kn|ಣಂ}} |{{lang|kn|ಣಃ}} |{{lang|kn|ಣ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ತ}}<br><small>(ത)</small> |{{lang|kn|ತಾ}} |{{lang|kn|ತಿ}} |{{lang|kn|ತೀ}} |{{lang|kn|ತು}} |{{lang|kn|ತೂ}} |{{lang|kn|ತೃ}} |{{lang|kn|ತೄ}} |{{lang|kn|ತೆ}} |{{lang|kn|ತೇ}} |{{lang|kn|ತೈ}} |{{lang|kn|ತೊ}} |{{lang|kn|ತೋ}} |{{lang|kn|ತೌ}} |{{lang|kn|ತಂ}} |{{lang|kn|ತಃ}} |{{lang|kn|ತ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಥ}}<br><small>(ഥ)</small> |{{lang|kn|ಥಾ}} |{{lang|kn|ಥಿ}} |{{lang|kn|ಥೀ}} |{{lang|kn|ಥು}} |{{lang|kn|ಥೂ}} |{{lang|kn|ಥೃ}} |{{lang|kn|ಥೄ}} |{{lang|kn|ಥೆ}} |{{lang|kn|ಥೇ}} |{{lang|kn|ಥೈ}} |{{lang|kn|ಥೊ}} |{{lang|kn|ಥೋ}} |{{lang|kn|ಥೌ}} |{{lang|kn|ಥಂ}} |{{lang|kn|ಥಃ}} |{{lang|kn|ಥ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ದ}}<br><small>(ദ)</small> |{{lang|kn|ದಾ}} |{{lang|kn|ದಿ}} |{{lang|kn|ದೀ}} |{{lang|kn|ದು}} |{{lang|kn|ದೂ}} |{{lang|kn|ದೃ}} |{{lang|kn|ದೄ}} |{{lang|kn|ದೆ}} |{{lang|kn|ದೇ}} |{{lang|kn|ದೈ}} |{{lang|kn|ದೊ}} |{{lang|kn|ದೋ}} |{{lang|kn|ದೌ}} |{{lang|kn|ದಂ}} |{{lang|kn|ದಃ}} |{{lang|kn|ದ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಧ}}<br><small>(ധ)</small> |{{lang|kn|ಧಾ}} |{{lang|kn|ಧಿ}} |{{lang|kn|ಧೀ}} |{{lang|kn|ಧು}} |{{lang|kn|ಧೂ}} |{{lang|kn|ಧೃ}} |{{lang|kn|ಧೄ}} |{{lang|kn|ಧೆ}} |{{lang|kn|ಧೇ}} |{{lang|kn|ಧೈ}} |{{lang|kn|ಧೊ}} |{{lang|kn|ಧೋ}} |{{lang|kn|ಧೌ}} |{{lang|kn|ಧಂ}} |{{lang|kn|ಧಃ}} |{{lang|kn|ಧ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ನ}}<br><small>(ന)</small> |{{lang|kn|ನಾ}} |{{lang|kn|ನಿ}} |{{lang|kn|ನೀ}} |{{lang|kn|ನು}} |{{lang|kn|ನೂ}} |{{lang|kn|ನೃ}} |{{lang|kn|ನೄ}} |{{lang|kn|ನೆ}} |{{lang|kn|ನೇ}} |{{lang|kn|ನೈ}} |{{lang|kn|ನೊ}} |{{lang|kn|ನೋ}} |{{lang|kn|ನೌ}} |{{lang|kn|ನಂ}} |{{lang|kn|ನಃ}} |{{lang|kn|ನ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಪ}}<br><small>(പ)</small> |{{lang|kn|ಪಾ}} |{{lang|kn|ಪಿ}} |{{lang|kn|ಪೀ}} |{{lang|kn|ಪು}} |{{lang|kn|ಪೂ}} |{{lang|kn|ಪೃ}} |{{lang|kn|ಪೄ}} |{{lang|kn|ಪೆ}} |{{lang|kn|ಪೇ}} |{{lang|kn|ಪೈ}} |{{lang|kn|ಪೊ}} |{{lang|kn|ಪೋ}} |{{lang|kn|ಪೌ}} |{{lang|kn|ಪಂ}} |{{lang|kn|ಪಃ}} |{{lang|kn|ಪ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಫ}}<br><small>(ഫ)</small> |{{lang|kn|ಫಾ}} |{{lang|kn|ಫಿ}} |{{lang|kn|ಫೀ}} |{{lang|kn|ಫು}} |{{lang|kn|ಫೂ}} |{{lang|kn|ಫೃ}} |{{lang|kn|ಫೄ}} |{{lang|kn|ಫೆ}} |{{lang|kn|ಫೇ}} |{{lang|kn|ಫೈ}} |{{lang|kn|ಫೊ}} |{{lang|kn|ಫೋ}} |{{lang|kn|ಫೌ}} |{{lang|kn|ಫಂ}} |{{lang|kn|ಫಃ}} |{{lang|kn|ಫ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಬ}}<br><small>(ബ)</small> |{{lang|kn|ಬಾ}} |{{lang|kn|ಬಿ}} |{{lang|kn|ಬೀ}} |{{lang|kn|ಬು}} |{{lang|kn|ಬೂ}} |{{lang|kn|ಬೃ}} |{{lang|kn|ಬೄ}} |{{lang|kn|ಬೆ}} |{{lang|kn|ಬೇ}} |{{lang|kn|ಬೈ}} |{{lang|kn|ಬೊ}} |{{lang|kn|ಬೋ}} |{{lang|kn|ಬೌ}} |{{lang|kn|ಬಂ}} |{{lang|kn|ಬಃ}} |{{lang|kn|ಬ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಭ}}<br><small>(ഭ)</small> |{{lang|kn|ಭಾ}} |{{lang|kn|ಭಿ}} |{{lang|kn|ಭೀ}} |{{lang|kn|ಭು}} |{{lang|kn|ಭೂ}} |{{lang|kn|ಭೃ}} |{{lang|kn|ಭೄ}} |{{lang|kn|ಭೆ}} |{{lang|kn|ಭೇ}} |{{lang|kn|ಭೈ}} |{{lang|kn|ಭೊ}} |{{lang|kn|ಭೋ}} |{{lang|kn|ಭೌ}} |{{lang|kn|ಭಂ}} |{{lang|kn|ಭಃ}} |{{lang|kn|ಭ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಮ}}<br><small>(മ)</small> |{{lang|kn|ಮಾ}} |{{lang|kn|ಮಿ}} |{{lang|kn|ಮೀ}} |{{lang|kn|ಮು}} |{{lang|kn|ಮೂ}} |{{lang|kn|ಮೃ}} |{{lang|kn|ಮೄ}} |{{lang|kn|ಮೆ}} |{{lang|kn|ಮೇ}} |{{lang|kn|ಮೈ}} |{{lang|kn|ಮೊ}} |{{lang|kn|ಮೋ}} |{{lang|kn|ಮೌ}} |{{lang|kn|ಮಂ}} |{{lang|kn|ಮಃ}} |{{lang|kn|ಮ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಯ}}<br><small>(യ)</small> |{{lang|kn|ಯಾ}} |{{lang|kn|ಯಿ}} |{{lang|kn|ಯೀ}} |{{lang|kn|ಯು}} |{{lang|kn|ಯೂ}} |{{lang|kn|ಯೃ}} |{{lang|kn|ಯೄ}} |{{lang|kn|ಯೆ}} |{{lang|kn|ಯೇ}} |{{lang|kn|ಯೈ}} |{{lang|kn|ಯೊ}} |{{lang|kn|ಯೋ}} |{{lang|kn|ಯೌ}} |{{lang|kn|ಯಂ}} |{{lang|kn|ಯಃ}} |{{lang|kn|ಯ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ರ}}<br><small>(ര)</small> |{{lang|kn|ರಾ}} |{{lang|kn|ರಿ}} |{{lang|kn|ರೀ}} |{{lang|kn|ರು}} |{{lang|kn|ರೂ}} |{{lang|kn|ರೃ}} |{{lang|kn|ರೄ}} |{{lang|kn|ರೆ}} |{{lang|kn|ರೇ}} |{{lang|kn|ರೈ}} |{{lang|kn|ರೊ}} |{{lang|kn|ರೋ}} |{{lang|kn|ರೌ}} |{{lang|kn|ರಂ}} |{{lang|kn|ರಃ}} |{{lang|kn|ರ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಱ}}<br><small>(റ)</small> |{{lang|kn|ಱಾ}} |{{lang|kn|ಱಿ}} |{{lang|kn|ಱೀ}} |{{lang|kn|ಱು}} |{{lang|kn|ಱೂ}} |{{lang|kn|ಱೃ}} |{{lang|kn|ಱೄ}} |{{lang|kn|ಱೆ}} |{{lang|kn|ಱೇ}} |{{lang|kn|ಱೈ}} |{{lang|kn|ಱೊ}} |{{lang|kn|ಱೋ}} |{{lang|kn|ಱೌ}} |{{lang|kn|ಱಂ}} |{{lang|kn|ಱಃ}} |{{lang|kn|ಱ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಲ}}<br><small>(ല)</small> |{{lang|kn|ಲಾ}} |{{lang|kn|ಲಿ}} |{{lang|kn|ಲೀ}} |{{lang|kn|ಲು}} |{{lang|kn|ಲೂ}} |{{lang|kn|ಲೃ}} |{{lang|kn|ಲೄ}} |{{lang|kn|ಲೆ}} |{{lang|kn|ಲೇ}} |{{lang|kn|ಲೈ}} |{{lang|kn|ಲೊ}} |{{lang|kn|ಲೋ}} |{{lang|kn|ಲೌ}} |{{lang|kn|ಲಂ}} |{{lang|kn|ಲಃ}} |{{lang|kn|ಲ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ವ}}<br><small>(വ)</small> |{{lang|kn|ವಾ}} |{{lang|kn|ವಿ}} |{{lang|kn|ವೀ}} |{{lang|kn|ವು}} |{{lang|kn|ವೂ}} |{{lang|kn|ವೃ}} |{{lang|kn|ವೄ}} |{{lang|kn|ವೆ}} |{{lang|kn|ವೇ}} |{{lang|kn|ವೈ}} |{{lang|kn|ವೊ}} |{{lang|kn|ವೋ}} |{{lang|kn|ವೌ}} |{{lang|kn|ವಂ}} |{{lang|kn|ವಃ}} |{{lang|kn|ವ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಶ}}<br><small>(ശ)</small> |{{lang|kn|ಶಾ}} |{{lang|kn|ಶಿ}} |{{lang|kn|ಶೀ}} |{{lang|kn|ಶು}} |{{lang|kn|ಶೂ}} |{{lang|kn|ಶೃ}} |{{lang|kn|ಶೄ}} |{{lang|kn|ಶೆ}} |{{lang|kn|ಶೇ}} |{{lang|kn|ಶೈ}} |{{lang|kn|ಶೊ}} |{{lang|kn|ಶೋ}} |{{lang|kn|ಶೌ}} |{{lang|kn|ಶಂ}} |{{lang|kn|ಶಃ}} |{{lang|kn|ಶ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಷ}}<br><small>(ഷ)</small> |{{lang|kn|ಷಾ}} |{{lang|kn|ಷಿ}} |{{lang|kn|ಷೀ}} |{{lang|kn|ಷು}} |{{lang|kn|ಷೂ}} |{{lang|kn|ಷೃ}} |{{lang|kn|ಷೄ}} |{{lang|kn|ಷೆ}} |{{lang|kn|ಷೇ}} |{{lang|kn|ಷೈ}} |{{lang|kn|ಷೊ}} |{{lang|kn|ಷೋ}} |{{lang|kn|ಷೌ}} |{{lang|kn|ಷಂ}} |{{lang|kn|ಷಃ}} |{{lang|kn|ಷ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಸ}}<br><small>(സ)</small> |{{lang|kn|ಸಾ}} |{{lang|kn|ಸಿ}} |{{lang|kn|ಸೀ}} |{{lang|kn|ಸು}} |{{lang|kn|ಸೂ}} |{{lang|kn|ಸೃ}} |{{lang|kn|ಸೄ}} |{{lang|kn|ಸೆ}} |{{lang|kn|ಸೇ}} |{{lang|kn|ಸೈ}} |{{lang|kn|ಸೊ}} |{{lang|kn|ಸೋ}} |{{lang|kn|ಸೌ}} |{{lang|kn|ಸಂ}} |{{lang|kn|ಸಃ}} |{{lang|kn|ಸ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಹ}}<br><small>(ഹ)</small> |{{lang|kn|ಹಾ}} |{{lang|kn|ಹಿ}} |{{lang|kn|ಹೀ}} |{{lang|kn|ಹು}} |{{lang|kn|ಹೂ}} |{{lang|kn|ಹೃ}} |{{lang|kn|ಹೄ}} |{{lang|kn|ಹೆ}} |{{lang|kn|ಹೇ}} |{{lang|kn|ಹೈ}} |{{lang|kn|ಹೊ}} |{{lang|kn|ಹೋ}} |{{lang|kn|ಹೌ}} |{{lang|kn|ಹಂ}} |{{lang|kn|ಹಃ}} |{{lang|kn|ಹ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಳ}}<br><small>(ള)</small> |{{lang|kn|ಳಾ}} |{{lang|kn|ಳಿ}} |{{lang|kn|ಳೀ}} |{{lang|kn|ಳು}} |{{lang|kn|ಳೂ}} |{{lang|kn|ಳೃ}} |{{lang|kn|ಳೄ}} |{{lang|kn|ಳೆ}} |{{lang|kn|ಳೇ}} |{{lang|kn|ಳೈ}} |{{lang|kn|ಳೊ}} |{{lang|kn|ಳೋ}} |{{lang|kn|ಳೌ}} |{{lang|kn|ಳಂ}} |{{lang|kn|ಳಃ}} |{{lang|kn|ಳ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೞ}}<br><small>(ഴ)</small> |{{lang|kn|ೞಾ}} |{{lang|kn|ೞಿ}} |{{lang|kn|ೞೀ}} |{{lang|kn|ೞು}} |{{lang|kn|ೞೂ}} |{{lang|kn|ೞೃ}} |{{lang|kn|ೞೄ}} |{{lang|kn|ೞೆ}} |{{lang|kn|ೞೇ}} |{{lang|kn|ೞೈ}} |{{lang|kn|ೞೊ}} |{{lang|kn|ೞೋ}} |{{lang|kn|ೞೌ}} |{{lang|kn|ೞಂ}} |{{lang|kn|ೞಃ}} |{{lang|kn|ೞ್}} |} {{Sticky table end}} == വ്യഞ്ജനങ്ങൾ == കന്നഡയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ ({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} വ്യഞ്ജന) പ്രധാനമായും '''വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും '''അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും രണ്ടായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു. === വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === നാവ് വായുടെ ഏതു ഭാഗത്താണ് സ്പർശിക്കുന്നത് എന്നതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള [[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|ഉച്ചാരണസ്ഥാനങ്ങൾ]] അനുസരിച്ചാണ് വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങളെ വിവിധ വർഗ്ഗങ്ങളായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നത്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}}<ref name="UnicodeKannada"/> ! style="background:darkred;"|[[അഘോഷം|<span style="color:#FFD300;">അഘോഷം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അനുനാസികം|<span style="color:#FFD300;">അനുനാസികം</span>]] |- ! style="background:darkred;"|[[കണ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">കണ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch=ಕ|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch=ಖ|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch=ಗ|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch=ಘ|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch=ಙ|ipa=ŋa}} |- ! style="background:darkred;"|[[താലവ്യം|<span style="color:#FFD300;">താലവ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch=ಚ|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch=ಛ|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch=ಜ|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch=ಝ|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch=ಞ|ipa=ɲad}} |- ! style="background:darkred;"|[[മൂർദ്ധന്യം|<span style="color:#FFD300;">മൂർദ്ധന്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch=ಟ|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch=ಠ|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch=ಡ|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch=ಢ|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch=ಣ|ipa=ɳa}} |- ! style="background:darkred;"|[[ദന്ത്യം|<span style="color:#FFD300;">ദന്ത്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch=ತ|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch=ಥ|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch=ದ|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch=ಧ|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch=ನ|ipa=n̪a}} |- ! style="background:darkred;"|[[ഓഷ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">ഓഷ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch=ಪ|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch=ಫ|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch=ಬ|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch=ಭ|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch=ಮ|ipa=ma}} |} === അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === മേൽപ്പറഞ്ഞ വർഗ്ഗീകരണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത വ്യഞ്ജനങ്ങളാണിവ: {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{large|ಱ}}|ipa=r|note={{noteTag|group=awargya|name=yardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ರ (ര) ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{large|ೞ}}|ipa=ɻa|note={{noteTag|group=awargya|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ಳ (ള) ഉപയോഗിക്കുന്നു. എന്നാൽ ബഡഗ ഭാഷ എഴുതാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{large|ೝ}}|ipa=ṉ|note={{noteTag|group=awargya|name=mardha|ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ ഉപയോഗത്തിലില്ല}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=awargya}} === ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ === ==== ചില്ലക്ഷരം ==== [[File:Kannada-archaic-n.png|thumb|100px|alt=Archaic n in Kannada script .|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ൻ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പഴയ രൂപം.]] കന്നഡ ലിപിയിൽ സ്വരസഹായം കൂടാതെ ഉച്ചരിക്കാവുന്ന ഏക [[ചില്ലക്ഷരം|ചില്ലക്ഷരമാണ്]] 'ൻ' ({{lang|kn|ೝ}}). '''നകാര പൊള്ളു''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು}}) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ അക്ഷരം പഴയ കന്നഡ കൃതികളിൽ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. 1980-കൾ വരെ ദക്ഷിണ കർണാടകയിലെ തീരദേശ മേഖലകളിൽ നിലനിന്നിരുന്ന ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ മുഖ്യധാരാ കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല. <ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20228r-kannada-nakaara-pollu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Nakaara Pollu |last=Srinidhi |first=A. |last2=Sreedatta |first2=A. |date=2021-01-07 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(നകാര പൊള്ളു)|tops=ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ೝ}}|ipa=ṉ}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ന + ്)|tops=ನ + ್|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ನ್}}|ipa=ṉ}} |} നിലവിൽ ഇതിനുപകരം {{lang|kn|ನ್}} (ന + വിരാമം) ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യം പരിഗണിച്ച് [[യൂണികോഡ്|യൂണികോഡ് 14.0]] പതിപ്പിൽ ഈ അക്ഷരത്തെ ഔദ്യോഗികമായി ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21016r-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #166 January 2021 on Script Proposals |publisher=Unicode Script Ad Hoc Group |date=2021-01-14 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ==== മൂർദ്ധന്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ==== പഴയ കന്നഡ സാഹിത്യത്തിൽ ആധുനിക മലയാളത്തിലെയും തമിഴിലെയും 'റ', 'ഴ' എന്നീ ഉച്ചാരണങ്ങൾക്ക് സമാനമായ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ നിലനിന്നിരുന്നു.<ref name="kannada literature">{{cite book |last=Rice |first=Edward P. |title=A History of Kanarese Literature |year=1921 |publisher=Oxford University Press |location=London |url=https://ignca.gov.in/Asi_data/21416.pdf|language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|14–15}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{huge|ಱ}}|ipa=r}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{huge|ೞ}}|ipa=ɻa}} |} [[File:Halmidi inscription10.png|thumb|right|[[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം|ഹൽമിഡി ശിലാശാസനത്തിൻ്റെ]] ലിഖിതങ്ങൾ]] ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. [[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ ഈ ലിഖിതത്തിലെ 8-10 വരികളിൽ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിൽ വൽക്കരിക്കുമ്പോൾ ഈ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കാണാം:<ref name="halmidi"/> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} ഇവ യഥാക്രമം 12-18 നൂറ്റാണ്ടുകളോടെ ഉപയോഗത്തിൽനിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമാവുകയും, പകരം {{lang|kn|ರ}} (ര), {{lang|kn|ಳ}} (ള) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ പ്രചാരത്തിൽ വരികയും ചെയ്തു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|11}} എന്നിരുന്നാലും, [[ബഡഗ ഭാഷ]] എഴുതാൻ {{lang|kn|ೞ}} (ഴ) ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. == കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ}} {{further|കൂട്ടക്ഷരം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്ക്]] (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}} അധവാ '''സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''')<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കന്നഡയിൽ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ എഴുതുമ്പോൾ, ആദ്യത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും രണ്ടാമത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം ആദ്യത്തേതിൻ്റെ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചെറിയ രൂപത്തിൽ ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ ചെറിയ കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളെ കന്നഡയിൽ '''ഒത്തു''' ({{lang|kn|ಒತ್ತು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|416-417}}<ref name="Kittel1903">{{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://archive.org/details/agrammarkannada00kittgoog/page/n34/mode/2up}}</ref>{{rp|10-15}} === കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുടെ രൂപങ്ങൾ (ഒത്തുകൾ) === മിക്ക വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കും അവയുടെ മുകളിലെ വര (തലക്കട്ട്) ഒഴിവാക്കി ചെറിയ രൂപത്തിൽ താഴെ എഴുതുന്ന രീതിയാണുള്ളത്. എന്നാൽ ത ({{lang|kn|ತ}}), ന ({{lang|kn|ನ}}), മ ({{lang|kn|ಮ}}), യ ({{lang|kn|ಯ}}), ര ({{lang|kn|ರ}}), ല ({{lang|kn|ಲ}}), വ ({{lang|kn|ವ}}), ശ ({{lang|kn|ಶ}}), സ ({{lang|kn|ಸ}}) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് അവയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങളാണുള്ളത്.<ref>{{cite web |title=Kannada Alphabet - Pronunciation and Language |url=https://omniglot.com/writing/kannada.htm |website=Omniglot |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ ഒത്തുകൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತು}})<ref name="UnicodeKannada"/> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಕ}}|tops=ക-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ക|ch={{huge|◌್ಕ}}|ipa=/ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಖ}}|tops=ഖ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഖ|ch={{huge|◌್ಖ}}|ipa=/kʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಗ}}|tops=ഗ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഗ|ch={{huge|◌್ಗ}}|ipa=/ga/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಘ}}|tops=ഘ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഘ|ch={{huge|◌್ಘ}}|ipa=/gʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಙ}}|tops=ങ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ|ch={{huge|◌್ಙ}}|ipa=/ŋa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಚ}}|tops=ച-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ച|ch={{huge|◌್ಚ}}|ipa=/t͡ʃa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಛ}}|tops=ഛ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഛ|ch={{huge|◌್ಛ}}|ipa=/t͡ʃʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಜ}}|tops=ജ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ജ|ch={{huge|◌್ಜ}}|ipa=/d͡ʒa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಝ}}|tops=ഝ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഝ|ch={{huge|◌್ಝ}}|ipa=/d͡ʒʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಞ}}|tops=ഞ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഞ|ch={{huge|◌್ಞ}}|ipa=/ɲa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಟ}}|tops=ട-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ട|ch={{huge|◌್ಟ}}|ipa=/ʈa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಠ}}|tops=ഠ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഠ|ch={{huge|◌್ಠ}}|ipa=/ʈʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಡ}}|tops=ഡ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ|ch={{huge|◌್ಡ}}|ipa=/ɖa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಢ}}|tops=ഢ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഢ|ch={{huge|◌್ಢ}}|ipa=/ɖʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಣ}}|tops=ണ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ണ|ch={{huge|◌್ಣ}}|ipa=/ɳa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ತ}}|tops=ത-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ത|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ತ}}}}|ipa=/t̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಥ}}|tops=ഥ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഥ|ch={{huge|◌್ಥ}}|ipa=/t̪ʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ದ}}|tops=ദ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ദ|ch={{huge|◌್ದ}}|ipa=/d̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಧ}}|tops=ധ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ധ|ch={{huge|◌್ಧ}}|ipa=/d̪ʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ನ}}|tops=ന-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ന|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ನ}}}}|ipa=/n̪a/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಪ}}|tops=പ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>പ|ch={{huge|◌್ಪ}}|ipa=/pa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಫ}}|tops=ഫ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഫ|ch={{huge|◌್ಫ}}|ipa=/pʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಬ}}|tops=ബ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ബ|ch={{huge|◌್ಬ}}|ipa=/ba/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಭ}}|tops=ഭ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഭ|ch={{huge|◌್ಭ}}|ipa=/bʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಮ}}|tops=മ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>മ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಮ}}}}|ipa=/ma/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಯ}}|tops=യ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>യ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಯ}}}}|ipa=/ja/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ರ}}|tops=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ര|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ರ}}}}|ipa=/ra/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಲ}}|tops=ല-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ല|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಲ}}}}|ipa=/la/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ವ}}|tops=വ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>വ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ವ}}}}|ipa=/ʋa/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಶ}}|tops=ശ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ശ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಶ}}}}|ipa=/ʃa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಷ}}|tops=ഷ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ|ch={{huge|◌್ಷ}}|ipa=/ʂa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಸ}}|tops=സ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>സ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಸ}}}}|ipa=/sa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಹ}}|tops=ഹ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഹ|ch={{huge|◌್ಹ}}|ipa=/ha/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಳ}}|tops=ള-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ള|ch={{huge|◌್ಳ}}|ipa=/ɭa/}} | |} <small>{{Legend|blue|ഈ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഒത്തുകൾ വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങൾ}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=otha}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ [[പഴയ കന്നഡ]] ഒത്തുകൾ |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಱ}}|tops=റ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>റ|ch={{huge|◌್ಱ}}|ipa=/ra/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ೞ}}|tops=ഴ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഴ|ch={{huge|◌್ೞ}}|ipa=/ɻa/}} |} കന്നഡയിൽ രണ്ട് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുള്ള 1296 മുഴുവൻ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും താഴെയുള്ള പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:70%" |കന്നഡ സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}}) !style="background:darkred;color:#FFD300;"| <small>വ്യഞ്ജനം<br>({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}})</small> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಕ }}}}<br><small>([[ക|<span style="color: white;">ക</span>]])</small>|ക|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಖ }}}}<br><small>([[ഖ|<span style="color: white;">ഖ</span>]])</small>|ഖ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಗ }}}}<br><small>([[ഗ|<span style="color: white;">ഗ</span>]])</small>|ഗ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಘ }}}}<br><small>([[ഘ|<span style="color: white;">ഘ</span>]])</small>|ഘ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಙ }}}}<br><small>([[ങ|<span style="color: white;">ങ</span>]])</small>|ങ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಚ }}}}<br><small>([[ച|<span style="color: white;">ച</span>]])</small>|ച|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಛ }}}}<br><small>([[ഛ|<span style="color: white;">ഛ</span>]])</small>|ഛ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಜ }}}}<br><small>([[ജ|<span style="color: white;">ജ</span>]])</small>|ജ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಝ }}}}<br><small>([[ഝ|<span style="color: white;">ഝ</span>]])</small>|ഝ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಞ }}}}<br><small>([[ഞ|<span style="color: white;">ഞ</span>]])</small>|ഞ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಟ }}}}<br><small>([[ട|<span style="color: white;">ട</span>]])</small>|ട|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಠ }}}}<br><small>([[ഠ|<span style="color: white;">ഠ</span>]])</small>|ഠ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಡ }}}}<br><small>([[ഡ|<span style="color: white;">ഡ</span>]])</small>|ഡ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಢ }}}}<br><small>([[ഢ|<span style="color: white;">ഢ</span>]])</small>|ഢ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಣ }}}}<br><small>([[ണ|<span style="color: white;">ണ</span>]])</small>|ണ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ತ }}}}<br><small>([[ത|<span style="color: white;">ത</span>]])</small>|ത|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಥ }}}}<br><small>([[ഥ|<span style="color: white;">ഥ</span>]])</small>|ഥ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ದ }}}}<br><small>([[ദ|<span style="color: white;">ദ</span>]])</small>|ദ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಧ }}}}<br><small>([[ധ|<span style="color: white;">ധ</span>]])</small>|ധ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ನ }}}}<br><small>([[ന|<span style="color: white;">ന</span>]])</small>|ന|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಪ }}}}<br><small>([[പ|<span style="color: white;">പ</span>]])</small>|പ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಫ }}}}<br><small>([[ഫ|<span style="color: white;">ഫ</span>]])</small>|ഫ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಬ }}}}<br><small>([[ബ|<span style="color: white;">ബ</span>]])</small>|ബ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಭ }}}}<br><small>([[ഭ|<span style="color: white;">ഭ</span>]])</small>|ഭ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಮ }}}}<br><small>([[മ|<span style="color: white;">മ</span>]])</small>|മ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಯ }}}}<br><small>([[യ|<span style="color: white;">യ</span>]])|യ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ರ }}}}<br><small>([[ര|<span style="color: white;">ര</span>]])|ര|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಱ }}}}<br><small>([[റ|<span style="color: white;">റ</span>]])</small>|റ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಲ }}}}<br><small>([[ല|<span style="color: white;">ല</span>]])</small>|ല|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ವ }}}}<br><small>([[വ|<span style="color: white;">വ</span>]])|വ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಶ }}}}<br><small>([[ശ|<span style="color: white;">ശ</span>]])</small>|ശ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಷ }}}}<br><small>([[ഷ|<span style="color: white;">ഷ</span>]])</small>|ഷ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಸ }}}}<br><small>([[സ|<span style="color: white;">സ</span>]])</small>|സ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಹ }}}}<br><small>([[ഹ|<span style="color: white;">ഹ</span>]])</small>|ഹ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಳ }}}}<br><small>([[ള|<span style="color: white;">ള</span>]])</small>|ള|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ೞ }}}}<br><small>([[ഴ|<span style="color: white;">ഴ</span>]])</small>|ഴ|dotted=no}}</span> |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಕ್}}}}<br><small>(ക്)</small> |style=color:#0048BA;"|'''ಕ್ಕ''' ||ಕ್ಖ ||ಕ್ಗ ||ಕ್ಘ ||ಕ್ಙ ||ಕ್ಚ ||ಕ್ಛ ||ಕ್ಜ ||ಕ್ಝ ||ಕ್ಞ ||ಕ್ಟ ||ಕ್ಠ ||ಕ್ಡ ||ಕ್ಢ ||ಕ್ಣ ||ಕ್ತ ||ಕ್ಥ ||ಕ್ದ ||ಕ್ಧ ||ಕ್ನ ||ಕ್ಪ ||ಕ್ಫ ||ಕ್ಬ ||ಕ್ಭ ||ಕ್ಮ ||ಕ್ಯ ||ಕ್ರ ||ಕ್ಱ ||ಕ್ಲ ||ಕ್ವ ||ಕ್ಶ ||style=color:#E23D28;"|'''ಕ್ಷ''' ||ಕ್ಸ ||ಕ್ಹ ||ಕ್ಳ ||ಕ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಖ್}}}}<br><small>(ഖ്)</small> |ಖ್ಕ ||style=color:#0048BA;"|'''ಖ್ಖ''' ||ಖ್ಗ ||ಖ್ಘ ||ಖ್ಙ ||ಖ್ಚ ||ಖ್ಛ ||ಖ್ಜ ||ಖ್ಝ ||ಖ್ಞ ||ಖ್ಟ ||ಖ್ಠ ||ಖ್ಡ ||ಖ್ಢ ||ಖ್ಣ ||ಖ್ತ ||ಖ್ಥ ||ಖ್ದ ||ಖ್ಧ ||ಖ್ನ ||ಖ್ಪ ||ಖ್ಫ ||ಖ್ಬ ||ಖ್ಭ ||ಖ್ಮ ||ಖ್ಯ ||ಖ್ರ ||ಖ್ಱ ||ಖ್ಲ ||ಖ್ವ ||ಖ್ಶ ||ಖ್ಷ ||ಖ್ಸ ||ಖ್ಹ ||ಖ್ಳ ||ಖ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಗ್}}}}<br><small>(ഗ്)</small> |ಗ್ಕ ||ಗ್ಖ ||style=color:#0048BA;"|'''ಗ್ಗ''' ||ಗ್ಘ ||ಗ್ಙ ||ಗ್ಚ ||ಗ್ಛ ||ಗ್ಜ ||ಗ್ಝ ||ಗ್ಞ ||ಗ್ಟ ||ಗ್ಠ ||ಗ್ಡ ||ಗ್ಢ ||ಗ್ಣ ||ಗ್ತ ||ಗ್ಥ ||ಗ್ದ ||ಗ್ಧ ||ಗ್ನ ||ಗ್ಪ ||ಗ್ಫ ||ಗ್ಬ ||ಗ್ಭ ||ಗ್ಮ ||ಗ್ಯ ||ಗ್ರ ||ಗ್ಱ ||ಗ್ಲ ||ಗ್ವ ||ಗ್ಶ ||ಗ್ಷ ||ಗ್ಸ ||ಗ್ಹ ||ಗ್ಳ ||ಗ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಘ್}}}}<br><small>(ഘ്)</small> |ಘ್ಕ ||ಘ್ಖ ||ಘ್ಗ ||style=color:#0048BA;"|'''ಘ್ಘ''' ||ಘ್ಙ ||ಘ್ಚ ||ಘ್ಛ ||ಘ್ಜ ||ಘ್ಝ ||ಘ್ಞ ||ಘ್ಟ ||ಘ್ಠ ||ಘ್ಡ ||ಘ್ಢ ||ಘ್ಣ ||ಘ್ತ ||ಘ್ಥ ||ಘ್ದ ||ಘ್ಧ ||ಘ್ನ ||ಘ್ಪ ||ಘ್ಫ ||ಘ್ಬ ||ಘ್ಭ ||ಘ್ಮ ||ಘ್ಯ ||ಘ್ರ ||ಘ್ಱ ||ಘ್ಲ ||ಘ್ವ ||ಘ್ಶ ||ಘ್ಷ ||ಘ್ಸ ||ಘ್ಹ ||ಘ್ಳ ||ಘ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಙ್}}}}<br><small>(ങ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu|അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്. }}</small> |ಙ್ಕ ||ಙ್ಖ ||ಙ್ಗ ||ಙ್ಘ ||style=color:#0048BA;"|'''ಙ್ಙ''' ||ಙ್ಚ ||ಙ್ಛ ||ಙ್ಜ ||ಙ್ಝ ||ಙ್ಞ ||ಙ್ಟ ||ಙ್ಠ ||ಙ್ಡ ||ಙ್ಢ ||ಙ್ಣ ||ಙ್ತ ||ಙ್ಥ ||ಙ್ದ ||ಙ್ಧ ||ಙ್ನ ||ಙ್ಪ ||ಙ್ಫ ||ಙ್ಬ ||ಙ್ಭ ||ಙ್ಮ ||ಙ್ಯ ||ಙ್ರ ||ಙ್ಱ ||ಙ್ಲ ||ಙ್ವ ||ಙ್ಶ ||ಙ್ಷ ||ಙ್ಸ ||ಙ್ಹ ||ಙ್ಳ ||ಙ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಚ್}}}}<br><small>(ച്)</small> |ಚ್ಕ ||ಚ್ಖ ||ಚ್ಗ ||ಚ್ಘ ||ಚ್ಙ ||style=color:#0048BA;"|'''ಚ್ಚ''' ||ಚ್ಛ ||ಚ್ಜ ||ಚ್ಝ ||ಚ್ಞ ||ಚ್ಟ ||ಚ್ಠ ||ಚ್ಡ ||ಚ್ಢ ||ಚ್ಣ ||ಚ್ತ ||ಚ್ಥ ||ಚ್ದ ||ಚ್ಧ ||ಚ್ನ ||ಚ್ಪ ||ಚ್ಫ ||ಚ್ಬ ||ಚ್ಭ ||ಚ್ಮ ||ಚ್ಯ ||ಚ್ರ ||ಚ್ಱ ||ಚ್ಲ ||ಚ್ವ ||ಚ್ಶ ||ಚ್ಷ ||ಚ್ಸ ||ಚ್ಹ ||ಚ್ಳ ||ಚ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಛ್}}}}<br><small>(ഛ്)</small> |ಛ್ಕ ||ಛ್ಖ ||ಛ್ಗ ||ಛ್ಘ ||ಛ್ಙ ||ಛ್ಚ ||style=color:#0048BA;"|'''ಛ್ಛ''' ||ಛ್ಜ ||ಛ್ಝ ||ಛ್ಞ ||ಛ್ಟ ||ಛ್ಠ ||ಛ್ಡ ||ಛ್ಢ ||ಛ್ಣ ||ಛ್ತ ||ಛ್ಥ ||ಛ್ದ ||ಛ್ಧ ||ಛ್ನ ||ಛ್ಪ ||ಛ್ಫ ||ಛ್ಬ ||ಛ್ಭ ||ಛ್ಮ ||ಛ್ಯ ||ಛ್ರ ||ಛ್ಱ ||ಛ್ಲ ||ಛ್ವ ||ಛ್ಶ ||ಛ್ಷ ||ಛ್ಸ ||ಛ್ಹ ||ಛ್ಳ ||ಛ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಜ್}}}}<br><small>(ജ്)</small> |ಜ್ಕ ||ಜ್ಖ ||ಜ್ಗ ||ಜ್ಘ ||ಜ್ಙ ||ಜ್ಚ ||ಜ್ಛ ||style=color:#0048BA;"|'''ಜ್ಜ''' ||ಜ್ಝ ||style=color:#E23D28;"|'''ಜ್ಞ''' ||ಜ್ಟ ||ಜ್ಠ ||ಜ್ಡ ||ಜ್ಢ ||ಜ್ಣ ||ಜ್ತ ||ಜ್ಥ ||ಜ್ದ ||ಜ್ಧ ||ಜ್ನ ||ಜ್ಪ ||ಜ್ಫ ||ಜ್ಬ ||ಜ್ಭ ||ಜ್ಮ ||ಜ್ಯ ||ಜ್ರ ||ಜ್ಱ ||ಜ್ಲ ||ಜ್ವ ||ಜ್ಶ ||ಜ್ಷ ||ಜ್ಸ ||ಜ್ಹ ||ಜ್ಳ ||ಜ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಝ್}}}}<br><small>(ഝ്)</small> |ಝ್ಕ ||ಝ್ಖ ||ಝ್ಗ ||ಝ್ಘ ||ಝ್ಙ ||ಝ್ಚ ||ಝ್ಛ ||ಝ್ಜ ||style=color:#0048BA;"|'''ಝ್ಝ''' ||ಝ್ಞ ||ಝ್ಟ ||ಝ್ಠ ||ಝ್ಡ ||ಝ್ಢ ||ಝ್ಣ ||ಝ್ತ ||ಝ್ಥ ||ಝ್ದ ||ಝ್ಧ ||ಝ್ನ ||ಝ್ಪ ||ಝ್ಫ ||ಝ್ಬ ||ಝ್ಭ ||ಝ್ಮ ||ಝ್ಯ ||ಝ್ರ ||ಝ್ಱ ||ಝ್ಲ ||ಝ್ವ ||ಝ್ಶ ||ಝ್ಷ ||ಝ್ಸ ||ಝ್ಹ ||ಝ್ಳ ||ಝ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಞ್}}}}<br><small>(ഞ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಞ್ಕ ||ಞ್ಖ ||ಞ್ಗ ||ಞ್ಘ ||ಞ್ಙ ||ಞ್ಚ ||ಞ್ಛ ||ಞ್ಜ ||ಞ್ಝ ||style=color:#0048BA;"|'''ಞ್ಞ''' ||ಞ್ಟ ||ಞ್ಠ ||ಞ್ಡ ||ಞ್ಢ ||ಞ್ಣ ||ಞ್ತ ||ಞ್ಥ ||ಞ್ದ ||ಞ್ಧ ||ಞ್ನ ||ಞ್ಪ ||ಞ್ಫ ||ಞ್ಬ ||ಞ್ಭ ||ಞ್ಮ ||ಞ್ಯ ||ಞ್ರ ||ಞ್ಱ ||ಞ್ಲ ||ಞ್ವ ||ಞ್ಶ ||ಞ್ಷ ||ಞ್ಸ ||ಞ್ಹ ||ಞ್ಳ ||ಞ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಟ್}}}}<br><small>(ട്)</small> |ಟ್ಕ ||ಟ್ಖ ||ಟ್ಗ ||ಟ್ಘ ||ಟ್ಙ ||ಟ್ಚ ||ಟ್ಛ ||ಟ್ಜ ||ಟ್ಝ ||ಟ್ಞ ||style=color:#0048BA;"|'''ಟ್ಟ''' ||ಟ್ಠ ||ಟ್ಡ ||ಟ್ಢ ||ಟ್ಣ ||ಟ್ತ ||ಟ್ಥ ||ಟ್ದ ||ಟ್ಧ ||ಟ್ನ ||ಟ್ಪ ||ಟ್ಫ ||ಟ್ಬ ||ಟ್ಭ ||ಟ್ಮ ||ಟ್ಯ ||ಟ್ರ ||ಟ್ಱ ||ಟ್ಲ ||ಟ್ವ ||ಟ್ಶ ||ಟ್ಷ ||ಟ್ಸ ||ಟ್ಹ ||ಟ್ಳ ||ಟ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಠ್}}}}<br><small>(ഠ്)</small> |ಠ್ಕ ||ಠ್ಖ ||ಠ್ಗ ||ಠ್ಘ ||ಠ್ಙ ||ಠ್ಚ ||ಠ್ಛ ||ಠ್ಜ ||ಠ್ಝ ||ಠ್ಞ ||ಠ್ಟ ||style=color:#0048BA;"|'''ಠ್ಠ''' ||ಠ್ಡ ||ಠ್ಢ ||ಠ್ಣ ||ಠ್ತ ||ಠ್ಥ ||ಠ್ದ ||ಠ್ಧ ||ಠ್ನ ||ಠ್ಪ ||ಠ್ಫ ||ಠ್ಬ ||ಠ್ಭ ||ಠ್ಮ ||ಠ್ಯ ||ಠ್ರ ||ಠ್ಱ ||ಠ್ಲ ||ಠ್ವ ||ಠ್ಶ ||ಠ್ಷ ||ಠ್ಸ ||ಠ್ಹ ||ಠ್ಳ ||ಠ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಡ್}}}}<br><small>(ഡ്)</small> |ಡ್ಕ |ಡ್ಖ ||ಡ್ಗ ||ಡ್ಘ ||ಡ್ಙ ||ಡ್ಚ ||ಡ್ಛ ||ಡ್ಜ ||ಡ್ಝ ||ಡ್ಞ ||ಡ್ಟ ||ಡ್ಠ ||style=color:#0048BA;"|'''ಡ್ಡ''' ||ಡ್ಢ ||ಡ್ಣ ||ಡ್ತ ||ಡ್ಥ ||ಡ್ದ ||ಡ್ಧ ||ಡ್ನ ||ಡ್ಪ ||ಡ್ಫ ||ಡ್ಬ ||ಡ್ಭ ||ಡ್ಮ ||ಡ್ಯ ||ಡ್ರ ||ಡ್ಱ ||ಡ್ಲ ||ಡ್ವ ||ಡ್ಶ ||ಡ್ಷ ||ಡ್ಸ ||ಡ್ಹ ||ಡ್ಳ ||ಡ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಢ್}}}}<br><small>(ഢ്)</small> |ಢ್ಕ ||ಢ್ಖ ||ಢ್ಗ ||ಢ್ಘ ||ಢ್ಙ ||ಢ್ಚ ||ಢ್ಛ ||ಢ್ಜ ||ಢ್ಝ ||ಢ್ಞ ||ಢ್ಟ ||ಢ್ಠ ||ಢ್ಡ ||style=color:#0048BA;"|'''ಢ್ಢ''' ||ಢ್ಣ ||ಢ್ತ ||ಢ್ಥ ||ಢ್ದ ||ಢ್ಧ ||ಢ್ನ ||ಢ್ಪ ||ಢ್ಫ ||ಢ್ಬ ||ಢ್ಭ ||ಢ್ಮ ||ಢ್ಯ ||ಢ್ರ ||ಢ್ಱ ||ಢ್ಲ ||ಢ್ವ ||ಢ್ಶ ||ಢ್ಷ ||ಢ್ಸ ||ಢ್ಹ ||ಢ್ಳ ||ಢ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಣ್}}}}<br><small>(ണ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಣ್ಕ ||ಣ್ಖ ||ಣ್ಗ ||ಣ್ಘ ||ಣ್ಙ ||ಣ್ಚ ||ಣ್ಛ ||ಣ್ಜ ||ಣ್ಝ ||ಣ್ಞ ||ಣ್ಟ ||ಣ್ಠ ||ಣ್ಡ ||ಣ್ಢ ||style=color:#0048BA;"|'''ಣ್ಣ''' ||ಣ್ತ ||ಣ್ಥ ||ಣ್ದ ||ಣ್ಧ ||ಣ್ನ ||ಣ್ಪ ||ಣ್ಫ ||ಣ್ಬ ||ಣ್ಭ ||ಣ್ಮ ||ಣ್ಯ ||ಣ್ರ ||ಣ್ಱ ||ಣ್ಲ ||ಣ್ವ ||ಣ್ಶ ||ಣ್ಷ ||ಣ್ಸ ||ಣ್ಹ ||ಣ್ಳ ||ಣ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ತ್}}}}<br><small>(ത്)</small> |ತ್ಕ ||ತ್ಖ ||ತ್ಗ ||ತ್ಘ ||ತ್ಙ ||ತ್ಚ ||ತ್ಛ ||ತ್ಜ ||ತ್ಝ ||ತ್ಞ ||ತ್ಟ ||ತ್ಠ ||ತ್ಡ ||ತ್ಢ ||ತ್ಣ ||style=color:#0048BA;"|'''ತ್ತ''' ||ತ್ಥ ||ತ್ದ ||ತ್ಧ ||ತ್ನ ||ತ್ಪ ||ತ್ಫ ||ತ್ಬ ||ತ್ಭ ||ತ್ಮ ||ತ್ಯ ||style=color:#E23D28;"|'''ತ್ರ''' ||ತ್ಱ ||ತ್ಲ ||ತ್ವ ||ತ್ಶ ||ತ್ಷ ||ತ್ಸ ||ತ್ಹ ||ತ್ಳ ||ತ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಥ್}}}}<br><small>(ഥ്)</small> |ಥ್ಕ ||ಥ್ಖ ||ಥ್ಗ ||ಥ್ಘ ||ಥ್ಙ ||ಥ್ಚ ||ಥ್ಛ ||ಥ್ಜ ||ಥ್ಝ ||ಥ್ಞ ||ಥ್ಟ ||ಥ್ಠ ||ಥ್ಡ ||ಥ್ಢ ||ಥ್ಣ ||ಥ್ತ ||style=color:#0048BA;"|'''ಥ್ಥ''' ||ಥ್ದ ||ಥ್ಧ ||ಥ್ನ ||ಥ್ಪ ||ಥ್ಫ ||ಥ್ಬ ||ಥ್ಭ ||ಥ್ಮ ||ಥ್ಯ ||ಥ್ರ ||ಥ್ಱ ||ಥ್ಲ ||ಥ್ವ ||ಥ್ಶ ||ಥ್ಷ ||ಥ್ಸ ||ಥ್ಹ ||ಥ್ಳ ||ಥ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ದ್}}}}<br><small>(ദ്)</small> |ದ್ಕ ||ದ್ಖ ||ದ್ಗ ||ದ್ಘ ||ದ್ಙ ||ದ್ಚ ||ದ್ಛ ||ದ್ಜ ||ದ್ಝ ||ದ್ಞ ||ದ್ಟ ||ದ್ಠ ||ದ್ಡ ||ದ್ಢ ||ದ್ಣ ||ದ್ತ ||ದ್ಥ ||style=color:#0048BA;"|'''ದ್ದ''' ||ದ್ಧ ||ದ್ನ ||ದ್ಪ ||ದ್ಫ ||ದ್ಬ ||ದ್ಭ ||ದ್ಮ ||ದ್ಯ ||ದ್ರ ||ದ್ಱ ||ದ್ಲ ||ದ್ವ ||ದ್ಶ ||ದ್ಷ ||ದ್ಸ ||ದ್ಹ ||ದ್ಳ ||ದ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಧ್}}}}<br><small>(ധ്)</small> |ಧ್ಕ ||ಧ್ಖ ||ಧ್ಗ ||ಧ್ಘ ||ಧ್ಙ ||ಧ್ಚ ||ಧ್ಛ ||ಧ್ಜ ||ಧ್ಝ ||ಧ್ಞ ||ಧ್ಟ ||ಧ್ಠ ||ಧ್ಡ ||ಧ್ಢ ||ಧ್ಣ ||ಧ್ತ ||ಧ್ಥ ||ಧ್ದ ||style=color:#0048BA;"|'''ಧ್ಧ''' ||ಧ್ನ ||ಧ್ಪ ||ಧ್ಫ ||ಧ್ಬ ||ಧ್ಭ ||ಧ್ಮ ||ಧ್ಯ ||ಧ್ರ ||ಧ್ಱ ||ಧ್ಲ ||ಧ್ವ ||ಧ್ಶ ||ಧ್ಷ ||ಧ್ಸ ||ಧ್ಹ ||ಧ್ಳ ||ಧ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ನ್}}}}<br><small>(ന്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ನ್ಕ ||ನ್ಖ ||ನ್ಗ ||ನ್ಘ ||ನ್ಙ ||ನ್ಚ ||ನ್ಛ ||ನ್ಜ ||ನ್ಝ ||ನ್ಞ ||ನ್ಟ ||ನ್ಠ ||ನ್ಡ ||ನ್ಢ ||ನ್ಣ ||ನ್ತ ||ನ್ಥ ||ನ್ದ ||ನ್ಧ ||style=color:#0048BA;"|'''ನ್ನ''' ||ನ್ಪ ||ನ್ಫ ||ನ್ಬ ||ನ್ಭ ||ನ್ಮ ||ನ್ಯ ||ನ್ರ ||ನ್ಱ ||ನ್ಲ ||ನ್ವ ||ನ್ಶ ||ನ್ಷ ||ನ್ಸ ||ನ್ಹ ||ನ್ಳ ||ನ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಪ್}}}}<br><small>(പ്)</small> |ಪ್ಕ ||ಪ್ಖ ||ಪ್ಗ ||ಪ್ಘ ||ಪ್ಙ ||ಪ್ಚ ||ಪ್ಛ ||ಪ್ಜ ||ಪ್ಝ ||ಪ್ಞ ||ಪ್ಟ ||ಪ್ಠ ||ಪ್ಡ ||ಪ್ಢ ||ಪ್ಣ ||ಪ್ತ ||ಪ್ಥ ||ಪ್ದ ||ಪ್ಧ ||ಪ್ನ ||style=color:#0048BA;"|'''ಪ್ಪ''' ||ಪ್ಫ ||ಪ್ಬ ||ಪ್ಭ ||ಪ್ಮ ||ಪ್ಯ ||ಪ್ರ ||ಪ್ಱ ||ಪ್ಲ ||ಪ್ವ ||ಪ್ಶ ||ಪ್ಷ ||ಪ್ಸ ||ಪ್ಹ ||ಪ್ಳ ||ಪ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಫ್}}}}<br><small>(ഫ്)</small> |ಫ್ಕ ||ಫ್ಖ ||ಫ್ಗ ||ಫ್ಘ ||ಫ್ಙ ||ಫ್ಚ ||ಫ್ಛ ||ಫ್ಜ ||ಫ್ಝ ||ಫ್ಞ ||ಫ್ಟ ||ಫ್ಠ ||ಫ್ಡ ||ಫ್ಢ ||ಫ್ಣ ||ಫ್ತ ||ಫ್ಥ ||ಫ್ದ ||ಫ್ಧ ||ಫ್ನ ||ಫ್ಪ ||style=color:#0048BA;"|'''ಫ್ಫ''' ||ಫ್ಬ ||ಫ್ಭ ||ಫ್ಮ ||ಫ್ಯ ||ಫ್ರ ||ಫ್ಱ ||ಫ್ಲ ||ಫ್ವ ||ಫ್ಶ ||ಫ್ಷ ||ಫ್ಸ ||ಫ್ಹ ||ಫ್ಳ ||ಫ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಬ್}}}}<br><small>(ബ്)</small> |ಬ್ಕ ||ಬ್ಖ ||ಬ್ಗ ||ಬ್ಘ ||ಬ್ಙ ||ಬ್ಚ ||ಬ್ಛ ||ಬ್ಜ ||ಬ್ಝ ||ಬ್ಞ ||ಬ್ಟ ||ಬ್ಠ ||ಬ್ಡ ||ಬ್ಢ ||ಬ್ಣ ||ಬ್ತ ||ಬ್ಥ ||ಬ್ದ ||ಬ್ಧ ||ಬ್ನ ||ಬ್ಪ ||ಬ್ಫ ||style=color:#0048BA;"|'''ಬ್ಬ''' ||ಬ್ಭ ||ಬ್ಮ ||ಬ್ಯ ||ಬ್ರ ||ಬ್ಱ ||ಬ್ಲ ||ಬ್ವ ||ಬ್ಶ ||ಬ್ಷ ||ಬ್ಸ ||ಬ್ಹ ||ಬ್ಳ ||ಬ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಭ್}}}}<br><small>(ഭ്)</small> |ಭ್ಕ ||ಭ್ಖ ||ಭ್ಗ ||ಭ್ಘ ||ಭ್ಙ ||ಭ್ಚ ||ಭ್ಛ ||ಭ್ಜ ||ಭ್ಝ ||ಭ್ಞ ||ಭ್ಟ ||ಭ್ಠ ||ಭ್ಡ ||ಭ್ಢ ||ಭ್ಣ ||ಭ್ತ ||ಭ್ಥ ||ಭ್ದ ||ಭ್ಧ ||ಭ್ನ ||ಭ್ಪ ||ಭ್ಫ ||ಭ್ಬ ||style=color:#0048BA;"|'''ಭ್ಭ''' ||ಭ್ಮ ||ಭ್ಯ ||ಭ್ರ ||ಭ್ಱ ||ಭ್ಲ ||ಭ್ವ ||ಭ್ಶ ||ಭ್ಷ ||ಭ್ಸ ||ಭ್ಹ ||ಭ್ಳ ||ಭ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಮ್}}}}<br><small>(മ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಮ್ಕ ||ಮ್ಖ ||ಮ್ಗ ||ಮ್ಘ ||ಮ್ಙ ||ಮ್ಚ ||ಮ್ಛ ||ಮ್ಜ ||ಮ್ಝ ||ಮ್ಞ ||ಮ್ಟ ||ಮ್ಠ ||ಮ್ಡ ||ಮ್ಢ ||ಮ್ಣ ||ಮ್ತ ||ಮ್ಥ ||ಮ್ದ ||ಮ್ಧ ||ಮ್ನ ||ಮ್ಪ ||ಮ್ಫ ||ಮ್ಬ ||ಮ್ಭ ||style=color:#0048BA;"|'''ಮ್ಮ''' ||ಮ್ಯ ||ಮ್ರ ||ಮ್ಱ ||ಮ್ಲ ||ಮ್ವ ||ಮ್ಶ ||ಮ್ಷ ||ಮ್ಸ ||ಮ್ಹ ||ಮ್ಳ ||ಮ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಯ್}}}}<br><small>(യ്)</small> |ಯ್ಕ ||ಯ್ಖ ||ಯ್ಗ ||ಯ್ಘ ||ಯ್ಙ ||ಯ್ಚ ||ಯ್ಛ ||ಯ್ಜ ||ಯ್ಝ ||ಯ್ಞ ||ಯ್ಟ ||ಯ್ಠ ||ಯ್ಡ ||ಯ್ಢ ||ಯ್ಣ ||ಯ್ತ ||ಯ್ಥ ||ಯ್ದ ||ಯ್ಧ ||ಯ್ನ ||ಯ್ಪ ||ಯ್ಫ ||ಯ್ಬ ||ಯ್ಭ ||ಯ್ಮ ||style=color:#0048BA;"|'''ಯ್ಯ''' ||ಯ್ರ ||ಯ್ಱ ||ಯ್ಲ ||ಯ್ವ ||ಯ್ಶ ||ಯ್ಷ ||ಯ್ಸ ||ಯ್ಹ ||ಯ್ಳ ||ಯ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}}<br><small>(ര്){{noteTag|group=conjunct|name=arku|ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി {{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}} വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" എന്ന ചിഹ്നമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}</small> |'''ರ್ಕ''' ||'''ರ್ಖ''' ||'''ರ್ಗ''' ||'''ರ್ಘ''' ||'''ರ್ಙ''' ||'''ರ್ಚ''' ||'''ರ್ಛ''' ||'''ರ್ಜ''' ||'''ರ್ಝ''' ||'''ರ್ಞ''' ||'''ರ್ಟ''' ||'''ರ್ಠ''' ||'''ರ್ಡ''' ||'''ರ್ಢ''' ||'''ರ್ಣ''' ||'''ರ್ತ''' ||'''ರ್ಥ''' ||'''ರ್ದ''' ||'''ರ್ಧ''' ||'''ರ್ನ''' ||'''ರ್ಪ''' ||'''ರ್ಫ''' ||'''ರ್ಬ''' ||'''ರ್ಭ''' ||'''ರ್ಮ''' ||'''ರ್ಯ''' ||style=color:#0048BA;"|'''ರ್ರ''' ||'''ರ್ಱ''' ||'''ರ್ಲ''' ||'''ರ್ವ''' ||'''ರ್ಶ''' ||'''ರ್ಷ''' ||'''ರ್ಸ''' ||'''ರ್ಹ''' ||'''ರ್ಳ''' ||'''ರ್ೞ''' |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಱ್}}}}<br><small>(റ്)</small> |ಱ್ಕ ||ಱ್ಖ ||ಱ್ಗ ||ಱ್ಘ ||ಱ್ಙ ||ಱ್ಚ ||ಱ್ಛ ||ಱ್ಜ ||ಱ್ಝ ||ಱ್ಞ ||ಱ್ಟ ||ಱ್ಠ ||ಱ್ಡ ||ಱ್ಢ ||ಱ್ಣ ||ಱ್ತ ||ಱ್ಥ ||ಱ್ದ ||ಱ್ಧ ||ಱ್ನ ||ಱ್ಪ ||ಱ್ಫ ||ಱ್ಬ ||ಱ್ಭ ||ಱ್ಮ ||ಱ್ಯ ||ಱ್ರ ||style=color:#0048BA;"|'''ಱ್ಱ''' ||ಱ್ಲ ||ಱ್ವ ||ಱ್ಶ ||ಱ್ಷ ||ಱ್ಸ ||ಱ್ಹ ||ಱ್ಳ ||ಱ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಲ್}}}}<br><small>(ല്)</small> |ಲ್ಕ ||ಲ್ಖ ||ಲ್ಗ ||ಲ್ಘ ||ಲ್ಙ ||ಲ್ಚ ||ಲ್ಛ ||ಲ್ಜ ||ಲ್ಝ ||ಲ್ಞ ||ಲ್ಟ ||ಲ್ಠ ||ಲ್ಡ ||ಲ್ಢ ||ಲ್ಣ ||ಲ್ತ ||ಲ್ಥ ||ಲ್ದ ||ಲ್ಧ ||ಲ್ನ ||ಲ್ಪ ||ಲ್ಫ ||ಲ್ಬ ||ಲ್ಭ ||ಲ್ಮ ||ಲ್ಯ ||ಲ್ರ ||ಲ್ಱ ||style=color:#0048BA;"|'''ಲ್ಲ''' ||ಲ್ವ ||ಲ್ಶ ||ಲ್ಷ ||ಲ್ಸ ||ಲ್ಹ ||ಲ್ಳ ||ಲ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ವ್}}}}<br><small>(വ്)</small> |ವ್ಕ ||ವ್ಖ ||ವ್ಗ ||ವ್ಘ ||ವ್ಙ ||ವ್ಚ ||ವ್ಛ ||ವ್ಜ ||ವ್ಝ ||ವ್ಞ ||ವ್ಟ ||ವ್ಠ ||ವ್ಡ ||ವ್ಢ ||ವ್ಣ ||ವ್ತ ||ವ್ಥ ||ವ್ದ ||ವ್ಧ ||ವ್ನ ||ವ್ಪ ||ವ್ಫ ||ವ್ಬ ||ವ್ಭ ||ವ್ಮ ||ವ್ಯ ||ವ್ರ ||ವ್ಱ ||ವ್ಲ ||style=color:#0048BA;"|'''ವ್ವ''' ||ವ್ಶ ||ವ್ಷ ||ವ್ಸ ||ವ್ಹ ||ವ್ಳ ||ವ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಶ್}}}}<br><small>(ശ്)</small> |ಶ್ಕ ||ಶ್ಖ ||ಶ್ಗ ||ಶ್ಘ ||ಶ್ಙ ||ಶ್ಚ ||ಶ್ಛ ||ಶ್ಜ ||ಶ್ಝ ||ಶ್ಞ ||ಶ್ಟ ||ಶ್ಠ ||ಶ್ಡ ||ಶ್ಢ ||ಶ್ಣ ||ಶ್ತ ||ಶ್ಥ ||ಶ್ದ ||ಶ್ಧ ||ಶ್ನ ||ಶ್ಪ ||ಶ್ಫ ||ಶ್ಬ ||ಶ್ಭ ||ಶ್ಮ ||ಶ್ಯ ||ಶ್ರ ||ಶ್ಱ ||ಶ್ಲ ||ಶ್ವ ||style=color:#0048BA;"|'''ಶ್ಶ''' ||ಶ್ಷ ||ಶ್ಸ ||ಶ್ಹ ||ಶ್ಳ ||ಶ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಷ್}}}}<br><small>(ഷ്)</small> |ಷ್ಕ ||ಷ್ಖ ||ಷ್ಗ ||ಷ್ಘ ||ಷ್ಙ ||ಷ್ಚ ||ಷ್ಛ ||ಷ್ಜ ||ಷ್ಝ ||ಷ್ಞ ||ಷ್ಟ ||ಷ್ಠ ||ಷ್ಡ ||ಷ್ಢ ||ಷ್ಣ ||ಷ್ತ ||ಷ್ಥ ||ಷ್ದ ||ಷ್ಧ ||ಷ್ನ ||ಷ್ಪ ||ಷ್ಫ ||ಷ್ಬ ||ಷ್ಭ ||ಷ್ಮ ||ಷ್ಯ ||ಷ್ರ ||ಷ್ಱ ||ಷ್ಲ ||ಷ್ವ ||ಷ್ಶ ||style=color:#0048BA;"|'''ಷ್ಷ''' ||ಷ್ಸ ||ಷ್ಹ ||ಷ್ಳ ||ಷ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಸ್}}}}<br><small>(സ്)</small> |ಸ್ಕ ||ಸ್ಖ ||ಸ್ಗ ||ಸ್ಘ ||ಸ್ಙ ||ಸ್ಚ ||ಸ್ಛ ||ಸ್ಜ ||ಸ್ಝ ||ಸ್ಞ ||ಸ್ಟ ||ಸ್ಠ ||ಸ್ಡ ||ಸ್ಢ ||ಸ್ಣ ||ಸ್ತ ||ಸ್ಥ ||ಸ್ದ ||ಸ್ಧ ||ಸ್ನ ||ಸ್ಪ ||ಸ್ಫ ||ಸ್ಬ ||ಸ್ಭ ||ಸ್ಮ ||ಸ್ಯ ||ಸ್ರ ||ಸ್ಱ ||ಸ್ಲ ||ಸ್ವ ||ಸ್ಶ ||ಸ್ಷ ||style=color:#0048BA;"|'''ಸ್ಸ''' ||ಸ್ಹ ||ಸ್ಳ ||ಸ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{large|{{script|Knda|ಹ್}}}}<br><small>(ഹ്)</small> |ಹ್ಕ ||ಹ್ಖ ||ಹ್ಗ ||ಹ್ಘ ||ಹ್ಙ ||ಹ್ಚ ||ಹ್ಛ ||ಹ್ಜ ||ಹ್ಝ ||ಹ್ಞ ||ಹ್ಟ ||ಹ್ಠ ||ಹ್ಡ ||ಹ್ಢ ||ಹ್ಣ ||ಹ್ತ ||ಹ್ಥ ||ಹ್ದ ||ಹ್ಧ ||ಹ್ನ ||ಹ್ಪ ||ಹ್ಫ ||ಹ್ಬ ||ಹ್ಭ ||ಹ್ಮ ||ಹ್ಯ ||ಹ್ರ ||ಹ್ಱ ||ಹ್ಲ ||ಹ್ವ ||ಹ್ಶ ||ಹ್ಷ ||ಹ್ಸ ||style=color:#0048BA;"|'''ಹ್ಹ''' ||ಹ್ಳ ||ಹ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಳ್}}}}<br><small>(ള്)</small> |ಳ್ಕ ||ಳ್ಖ ||ಳ್ಗ ||ಳ್ಘ ||ಳ್ಙ ||ಳ್ಚ ||ಳ್ಛ ||ಳ್ಜ ||ಳ್ಝ ||ಳ್ಞ ||ಳ್ಟ ||ಳ್ಠ ||ಳ್ಡ ||ಳ್ಢ ||ಳ್ಣ ||ಳ್ತ ||ಳ್ಥ ||ಳ್ದ ||ಳ್ಧ ||ಳ್ನ ||ಳ್ಪ ||ಳ್ಫ ||ಳ್ಬ ||ಳ್ಭ ||ಳ್ಮ ||ಳ್ಯ ||ಳ್ರ ||ಳ್ಱ ||ಳ್ಲ ||ಳ್ವ ||ಳ್ಶ ||ಳ್ಷ ||ಳ್ಸ ||ಳ್ಹ ||style=color:#0048BA;"|'''ಳ್ಳ''' ||ಳ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ೞ್}}}}<br><small>(ഴ്)</small> |ೞ್ಕ ||ೞ್ಖ ||ೞ್ಗ ||ೞ್ಘ ||ೞ್ಙ ||ೞ್ಚ ||ೞ್ಛ ||ೞ್ಜ ||ೞ್ಝ ||ೞ್ಞ ||ೞ್ಟ ||ೞ್ಠ ||ೞ್ಡ ||ೞ್ಢ ||ೞ್ಣ ||ೞ್ತ ||ೞ್ಥ ||ೞ್ದ ||ೞ್ಧ ||ೞ್ನ ||ೞ್ಪ ||ೞ್ಫ ||ೞ್ಬ ||ೞ್ಭ ||ೞ್ಮ ||ೞ್ಯ ||ೞ್ರ ||ೞ್ಱ ||ೞ್ಲ ||ೞ್ವ ||ೞ್ಶ ||ೞ್ಷ ||ೞ್ಸ ||ೞ್ಹ ||ೞ್ಳ ||style=color:#0048BA;"|'''ೞ್ೞ''' |} {{Sticky table end}} <small>{{Legend|#0048BA|ഇവ കന്നഡയിലെ ദ്വിത്വാക്ഷരങ്ങളാണ് ({{lang|kn|{{script|Knda|ದ್ವಿತ್ವಾಕ್ಷರ}}}}).}}</small> <small>{{Legend|#E23D28|ഇവ താഴെ ഒത്തക്ഷരങ്ങളായി എഴുതുന്ന സംസ്കൃത മൂലമുള്ള കൂട്ടക്ഷരങ്ങളാണ്.}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=conjunct}} കന്നഡയിൽ പൊതുവായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ അടങ്ങിയ ചില ഉദാഹരണങ്ങൾ:<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|10}} {| class="wikitable" style="text-align:center;font-size:15px" ! കന്നഡ വാക്ക് ! മലയാള ഉച്ചാരണം ! മലയാള പരിഭാഷ |- | {{lang|kn|ಅಕ್ಕ}} || അക്ക || ചേച്ചി |- | {{lang|kn|ಉತ್ಖನ}} || ഉത്ഖന || ഉത്ഖനനം |- | {{lang|kn|ಹಗ್ಗ}} || ഹഗ്ഗ || കയർ |- | {{lang|kn|ಹೆಚ್ಚು}} || ഹെച്ചു || കൂടുതൽ |- | {{lang|kn|ಮ್ಲೇಚ್ಛ}} || മ്ലേച്ഛ || വിദേശി |- | {{lang|kn|ಅಜ್ಜ}} || അജ്ജ || മുത്തച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಜ್ಞಾನ}} || ജ്ഞാന || ജ്ഞാനം |- | {{lang|kn|ಬೆಟ್ಟ}} || ബെട്ട || കുന്ന് |- | {{lang|kn|ದಡ್ಡ}} || ദദ്ദ || മണ്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಣ್ಣಾ}} || അണ്ണ || ചേട്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಪ್ಪ}} || അപ്പ || അച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಕೊಬ್ಬು}} || കൊബ്ബു || കൊഴുപ്പ് |- | {{lang|kn|ಉದ್ಭವ}} || ഉദ്ഭവ || ഉത്ഭവം |- | {{lang|kn|ಅಮ್ಮ}} || അമ്മ || അമ്മ |- | {{lang|kn|ಅಯ್ಯ}} || അയ്യ || സർ {{efn|അങ്ങേയറ്റം ബഹുമാനത്തോടെ ഒരാളെ അഭിസംബോധന ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു}} |- | {{lang|kn|ಪ್ರಭಾವ}} || പ്രഭാവ || സ്വാധീനം |- | {{lang|kn|ಕ್ಲಿಷ್ಟ}} || ക്ലിഷ്ട || ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവ |- | {{lang|kn|ತತ್ವ}} || തത്വ || തത്വം |- | {{lang|kn|ಉತ್ಸವ}} || ഉത്സവ || ഉത്സവം |- | {{lang|kn|ಕಳ್ಳ}} || കള്ള || കള്ളൻ |} === ര ({{lang|kn|ರ}}) അക്ഷരത്തിൻ്റെ പ്രത്യേകതകൾ === [[File:Kannada archaic shrii.png|thumb|100px|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ಶ್ರೀ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പ്രാചീന "ശ്രീ".<ref name="kannadashri"/>]] കൂട്ടക്ഷരങ്ങളിൽ 'ര' ({{lang|kn|ರ}}) എന്ന അക്ഷരം വരുന്ന സ്ഥാനത്തിനനുസരിച്ച് അതിന് രണ്ട് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളുണ്ട്:<ref name="Schiffman" />{{rp|5–8}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ರ (ര) പ്രത്യേകതകൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=അർക്കാവൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} |} ==== അർക്കാവൊത്തു ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}) ==== ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, മലയാളത്തിലെ 'ർ' എന്നതിന് സമാനമായ ഉച്ചാരണം ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് മുൻപ് വന്നാൽ കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇത് അക്ഷരത്തിന് മുകളിലായി വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന ' {{lang|kn|ರ್}} ' എന്ന ചിഹ്നമാണ്. *'''ഉദാഹരണം:''' "കർണാടക" ({{lang|kn|ಕರ್ನಾಟಕ}}) എന്ന വാക്കിലെ /r̥n/ എന്ന ഉച്ചാരണം ർനാ ({{lang|kn|ರ್ನಾ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ ര‍്നാ ({{lang|kn|ರ‍್ನಾ}}) എന്നല്ല. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+അർക്കാവൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ക)|tops=ರ್ + ಕ|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥k/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത)|tops=ರ್ + ತ|l=kn|s=knda|ml=ർത|ch={{large|ರ್ತ}}|ipa=/r̥t̪/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ന)|tops=ರ್ + ನ|l=kn|s=knda|ml=ർന|ch={{large|ರ್ನ}}|ipa=/r̥n/}} |} ഉച്ചാരണത്തിൽ 'ര' ആദ്യം വരുമെങ്കിലും എഴുതുമ്പോൾ ഈ ചിഹ്നം രണ്ടാമതാണ് ചേർക്കുന്നത്. ==== ര-ഒത്തു ==== രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം 'ര' വരുമ്പോൾ അത് താഴെ വലതുവശത്തായി ' {{lang|kn|್ರ}} ' എന്ന രൂപത്തിൽ എഴുതുന്നു. *'''ഉദാഹരണം:''' പ്ര ({{lang|kn|ಪ್ರ}}), ക്ര ({{lang|kn|ಕ್ರ}}). {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ര-വൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-വൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=്ര|ch={{large|್ರ}}|ipa=/r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ര)|tops=ಕ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(പ് + ര)|tops=ಪ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=പ്ര|ch={{large|ಪ್ರ}}|ipa=/pr̥a/}} |} === അനുനാസികങ്ങളും അനുസ്വാരവും === {{lang|kn|ಙ}} (ങ), {{lang|kn|ಞ}} (ഞ), {{lang|kn|ಣ}} (ണ), {{lang|kn|ನ}} (ന), {{lang|kn|ಮ}} (മ) എന്നീ അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്.<ref>{{cite book |last=Sridhar |first=S. N. |title=Kannada (Descriptive Grammars) |year=1990 |publisher=Routledge |pages=290–292 |isbn=978-0-415-00317-9}}</ref> *'''ഉദാഹരണം:''' 'ബെംഗളൂരു' ({{lang|kn|ಬೆಂಗಳೂರು}}) എന്ന വാക്കിലെ /ങ്ഗ/ എന്നത് സാധാരണയായി /ംഗ/ ({{lang|kn|ಂಗ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ {{lang|kn|ಙ್ಗ}} ({{lang|kn|ಬೆಙ್ಗಳೂರು}}) എന്നല്ല. {{efn|ഉപയോഗിക്കുന്ന കമ്പ്യൂട്ടർ ഫോണ്ടിനനുസരിച്ച് ഡിജിറ്റൽ ഇടങ്ങളിൽ ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ ചിലപ്പോൾ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ വന്നേക്കാം.}} === സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ === കന്നഡയിൽ മൂന്നോ അതിലധികമോ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നും കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ആദ്യത്തെ അക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും, തുടർന്നുവരുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ ഒന്നിലധികം കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളായി (വൊത്തുകൾ) ക്രമത്തിൽ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ മുകളിൽ നിന്ന് താഴേക്കും ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തുമായാണ് വായിക്കേണ്ടത്. ==== ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്ന സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ (ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ) എഴുതാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും സ്വീകരിച്ച പദങ്ങളിലാണ് (തത്സമങ്ങൾ) ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ സാധാരണയായി കണ്ടുവരുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''സ്ത്രീ''' ({{lang|kn|ಸ್ತ್ರೀ}}): "വനിത" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. ഇതിൽ '''സ്ത്ര''' (സ്ത്ര) സ് + ത് + ര ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നു. * '''രാഷ്ട്ര''' ({{lang|kn|ರಾಷ್ಟ್ರ}}): "രാജ്യം" എന്നർത്ഥം. ഇതിൽ '''ഷ്ട്ര''' (ഷ്ട്ര) ഷ് + ട് + ര ({{lang|kn|ಷ್ + ಟ್ + ರ}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. * '''സൂക്ഷ്മ''' ({{lang|kn|ಸೂಕ್ಷ್ಮ}}): "ചെറിയ" അല്ലെങ്കിൽ "സൂക്ഷ്മമായ" എന്ന് അർത്ഥം. ഇതിലെ '''ക്ഷ്മ''' (ക്ഷ്മ) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ക് + ഷ് + മ ({{lang|kn|ಕ್ + ಷ್ + ಮ}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. * '''മത്സ്യ''' ({{lang|kn|ಮತ್ಸ್ಯ}}): "മീൻ" എന്ന് അർത്ഥം. ഇതിൽ '''ത്സ്യ''' (ത്സ്യ) ത് + സ് + യ ({{lang|kn|ತ್ + ಸ್ + ಯ}}) എന്നീ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേർന്ന് രൂപപ്പെടുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+സംസ്കൃത ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(സ് + ത് + ്ര)|tops=ಸ್ + ತ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര|ch={{huge|ಸ್ತ್ರೀ}}|ipa=/st̪r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഷ് + ട് + ്ര)|tops=ಷ್ + ಟ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ്ട്ര|ch={{huge|ಷ್ಟ್ರ}}|ipa=/ʂʈr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ്)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ}}|ipa=/kʂma/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ത് + സ് + ്യ)|tops=ತ್ + ಸ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ത്സ്യ|ch={{huge|ತ್ಸ್ಯ}}|ipa=/t̪sja/}} |} [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman" /> പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''മാഡ്സ്താനെ''' ({{lang|kn|ಮಾಡ್ಸ್ತಾನೆ}}): "അവൻ ചെയ്യിപ്പിക്കുന്നു" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. {{efn|"മാഡു" (ചെയ്യുക) എന്നതിനൊപ്പം പ്രയോജക പ്രത്യയമായ "ഇസു" ചേർന്ന് "മാഡിസു" ({{lang|kn|ಮಾಡಿಸು}}) എന്നാകുന്നു. ഇതിനൊപ്പം "താനെ" (ಅವನು - അവൻ) ചേരുമ്പോഴാണ് ഈ പദമുണ്ടാകുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ಡ್ಸ್ತ''' (ഡ്സ്ത) ഡ് + സ് + ത് ({{lang|kn|ಡ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം രൂപപ്പെടുന്നു. * '''തോർസ്തീനി''' ({{lang|kn|ತೋರ್ಸ್ತೀನಿ}}): "ഞാൻ കാണിച്ചുതരാം" എന്നാണ് അർത്ഥം.{{efn|തോരു (കാണിക്കുക) + ഇസു (പ്രയോജക പ്രത്യയം) + തീനി (ഞാൻ) എന്നിവ ചേർന്നാണ് ഈ പദം രൂപപ്പെടുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ರ್ಸ್ತ''' (ർസ്ത) എന്നത് ർ + സ് + ത് ({{lang|kn|ರ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന തനതായ കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരമാണ്. * '''ഉൾസ്കൊണ്ടു''' ({{lang|kn|ಉಳ್ಸ್ಕೊಂಡು}}): "സംരക്ഷിച്ച്" അല്ലെങ്കിൽ "ബാക്കിവെച്ച്" എന്നർത്ഥം വരുന്നു.{{efn|ഉളിസു + കൊണ്ടു -> ഉൾസ്കൊണ്ടു.}} ഇതിലെ '''ಳ್ಸ್ಕ''' (ൾസ്ക) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ള് + സ് + ക് ({{lang|kn|ಳ್ + ಸ್ + ಕ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഡ് + സ് + ത്)|tops=ಡ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ്സ്ത|ch={{huge|ಡ್ಸ್ತ}}|ipa=/ɖst̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത്)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ർസ്ത|ch={{huge|ರ್ಸ್ತ}}|ipa=/r̥st̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ള് + സ് + ക്)|tops=ಳ್ + ಸ್ + ಕ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ൾസ്ക|ch={{huge|ಳ್ಸ್ಕ}}|ipa=/ɭska/}} |} മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷകളിൽ]] നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, സംസാരഭാഷയിലെ ഇത്തരം ഉച്ചാരണങ്ങളെ അതേപടി ലിപിയിലേക്ക് പകർത്താൻ കന്നഡയിലെ കൂട്ടക്ഷര വ്യവസ്ഥ (വൊത്തുകൾ) വലിയ രീതിയിൽ സഹായിക്കുന്നുണ്ട്. ==== ചതുർസംയുക്താക്ഷരം ==== കന്നഡയിൽ നാല് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന അതിസങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും കടമെടുത്ത പദങ്ങളിലാണ് ഇവ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഒരു പൂർണ്ണ അക്ഷരത്തിനൊപ്പം മൂന്ന് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങൾ (വൊത്തുകൾ) കൂടിയോ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു അർക്കാവൊത്തും രണ്ട് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുമോ ചേർന്നാണ് അക്ഷരം എഴുതുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''ദാർഷ്ട്യ''' ({{lang|kn|ದಾರ್ಷ್ಟ್ಯ}}): "അഹങ്കാരം" അല്ലെങ്കിൽ "ധിക്കാരം" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}''' (ർഷ്ട്യ) എന്ന അക്ഷരത്തിൽ ർ + ഷ് + ട് + യ് ({{lang|kn|ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നാണിത് ഉണ്ടാകുന്നത്. * '''അസ്ത്ര്യ''' ({{lang|kn|ಅಸ್ತ್ರ್ಯ}}): "അസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}''' (സ്ത്ര്യ), സ് + ത് + ര് + യ് ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നതാണ്. * '''ലക്ഷ്മ്യ''' ({{lang|kn|ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}): "ലക്ഷ്മിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}''' (ക്ഷ്മ്യ) എന്നതും 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ (ക് + ഷ് + മ് + യ്) ഒന്നിച്ച് ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരമാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ചതുർസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ഷ് + ട് + ്യ)|tops=ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർഷ്ട്യ|ch={{huge|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}|ipa=/r̥ʂʈja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത് + ്യ)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര്യ|ch={{huge|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}|ipa=/st̪r̥ja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ് + ്യ)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ്യ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}|ipa=/kʂmja/}} |} കന്നഡയുടെ തനതായ വാക്കുകളിൽ നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഇല്ല. ==== പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം ==== നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മാത്രമല്ല, അപൂർവ്വമായി അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ വരെ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും കന്നഡ ലിപിയിലുണ്ട്. "പൂർണ്ണത" എന്ന് അർത്ഥമ്മുള്ള ''കാർത്സ്ന്യ'' ({{lang|kn|ಕಾರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന സംസ്കൃത വാക്ക് ഉത്തമ്മ ഉദാഹരണമാണ്.<ref name="stiehl_devanagari_writing">{{cite web |last1=Stiehl |first1=Ulrich |title=Devanagari-Schreibübungen |url=http://www.sanskritweb.net/deutsch/devanagari.pdf |accessdate=24 July 2017 |website=www.sanskritweb.net}}</ref> ഇതിലെ 'ർത്സ്ന്യ' ({{lang|kn|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ർ, ത്, സ്, ന്, യ് ({{lang|kn|ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ಯ್}}) എന്നിങ്ങനെ അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളുടെ സ്വരമില്ലാത്ത രൂപങ്ങൾ ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{cite web |title=Kannada Script Details |url=https://scriptsource.org/cms/scripts/page.php?item_id=script_detail&key=Knda |website=ScriptSource |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026 |page=20}}</ref> മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ് സംസ്കൃത വാക്ക് {{lang|kn|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}} (ങ്ക്ഷ്ണ്വ). {{efn| "''കടിക്കുന്ന''" എന്നർത്ഥം വരുന്ന {{lang|sa|दङ्क्ष्णु}} (ദംക്ഷ്ണു) എന്ന സംസ്കൃത നാമവിശേഷണം പുല്ലിംഗം, സ്ത്രീലിംഗം എന്നിവയുടെ ദ്വിവചനത്തിൽ ഷഷ്ഠി, സപ്തമി വിഭക്തികളിൽ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ {{lang|sa|दङ्क्ष्ण्वोः}} (ദങ്ക്ഷ്ണ്വോഃ) എന്ന രൂപം പ്രാപിക്കുന്നു. ഇതിനോട് സാമ്യമുള്ള മറ്റൊരു രൂപം ('''{{lang|sa|दङ्क्ष्णवः}}''' - ദങ്ക്ഷ്ണവഃ) ശുക്ല യജുർവേദത്തിലെ വാജസനേയി സംഹിതയിൽ (അധ്യായം 15, ശ്ലോകം 15) കാണാവുന്നതാണ്:<br>{{lang|sa|पुञ्जिकस्थला च क्रतुस्थला चाप्सरसौ '''दङ्क्ष्णवः''' पशवो हेतिः पौरुषेयो वधः प्रहेतिस्तेभ्यो नमो अस्तु ते नोऽवन्तु ते नो मृडयन्तु ते यं द्विष्मो यश्च नो द्वेष्टि तमेषां जम्भे दध्मः}}<br>{{lang|sa|{{script|mlym|പുഞ്ജികസ്ഥലാ ച ക്രതുസ്ഥലാ ചാപ്സരസൗ '''ദങ്ക്ഷ്ണവഃ''' പശവോ ഹേതിഃ പൗരുഷേയോ വധഃ പ്രഹേതിസ്തേഭ്യോ നമോ അസ്തു തേ നോഽവന്തു തേ നോ മൃഡയന്തു തേ യം ദ്വിഷ്മോ യശ്ച നോ ദ്വേഷ്ടി തമേഷാം ജമ്ഭേ ദധ്മഃ}}}}}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത് + സ് + ന് + ്യ)|tops=ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർത്സ്ന്യ|ch={{huge|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}|ipa=/r̥t̪snja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ങ് + ക് + ഷ് + ണ് +്വ)|tops=ಙ್ + ಕ್ + ಷ್ + ಣ್ + ವ|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ്ക്ഷ്ണ്വ|ch={{huge|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}}|ipa=/ŋkʂɳʋ/}} |} == മറ്റ് പ്രതീകങ്ങൾ == കന്നഡ ലിപിയിൽ സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരങ്ങൾക്കും വ്യഞ്ജനങ്ങൾക്കും പുറമെ, [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങൾ]], അന്യഭാഷാ ശബ്ദങ്ങൾ, വേദമന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്താൻ ചില പ്രത്യേക ചിഹ്നങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇവയുടെ വിവരങ്ങൾ താഴെ പറയുന്ന പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു:<ref name="Unicode"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! പ്രതീകം ! പേര് ! പ്രവർത്തനം |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಄}}}} || സിദ്ധം | പ്രാചീന ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും വേദമന്ത്രങ്ങളിലും മംഗളസൂചകമായി അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേക ഉച്ചാരണങ്ങൾ കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു അപൂർവ്വ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2016/16031-kannada-siddham.pdf |title=Proposal to encode the Kannada sign SIDDHAM in Unicode |date=2016 |publisher=Unicode Consortium|language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|೜}}}} || പ്രാചീന ശ്രീ | ഒരു മംഗളസൂചക പദമായ 'ശ്രീ' എന്നതിൻ്റെ പ്രാചീന ലിപിരൂപമാണിത്. ഇത് മറ്റ് അക്ഷരങ്ങളുമായി കൂട്ടിച്ചേർക്കാറില്ല.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="kannadashri">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22006-archaic-shrii.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Archaic Shri |date=2022 |publisher=Unicode Consortium |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22023-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #170 January 2022 on Script Proposals |date=2022 |publisher=Unicode Consortium|language=en |page=16 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಽ}}}} || [[അവഗ്രഹം]] | സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ സന്ധിചേരുമ്പോൾ 'അ' എന്ന സ്വരം ലോപിച്ചു എന്ന് കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ 'ഽ' എന്ന ചിഹ്നത്തിന് തുല്യമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' ശിവോಽഹം - {{lang|kn|ಶಿವೋಽಹಂ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಼}}}} || നുക്ത | [[ഉർദു]], [[ഇംഗ്ലീഷ്]] തുടങ്ങിയ അന്യഭാഷകളിലെ പ്രത്യേക ശബ്ദങ്ങളെ കന്നഡയിൽ കൃത്യമായി സൂചിപ്പിക്കാൻ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്ക് താഴെ നൽകുന്ന ബിന്ദുവാണിത്. ഉദാഹരണത്തിന് ഇംഗ്ലീഷിലെ ' {{lang|en|f}} ', ' {{lang|en|z}} ' എന്നീ ശബ്ദങ്ങൾ കന്നഡയിൽ എഴുതാൻ യഥാക്രമം {{lang|kn|ಫ಼}} (ഫ), {{lang|kn|ಜ಼}} (സ) എന്നിങ്ങനെ ഈ ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|7}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೳ}}}} || അപൂർവ്വ അനുസ്വരം | [[ഹവിഗന്നഡ ഉപഭാഷ|ഹാവ്യക കന്നഡ]], [[കൊങ്കണി]], [[അവധി ഭാഷ|അവധി]] എന്നിവ കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ നാദങ്ങളും സ്വരഭേദങ്ങളും കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20260-kannada-anusvara.pdf |title=Preliminary proposal to encode Kannada sign combining Anusvara right top |last=Shenoy Basty |first=Shashank |date=2020-08-24 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21114-kannada-sign-anusvara.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Spacing Anusvara in the UCS |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21130-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #168 July 2021 on Script Proposals |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |page=10 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಁ}}}} || ചന്ദ്രബിന്ദു | സ്വരങ്ങളുടെ അനുനാസിക ഉച്ചാരണത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ [[പഴയ കന്നഡ|പഴയ കന്നഡയിലോ]] സംസ്കൃത ഗ്രന്ഥങ്ങളിലോ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10392r2-chandrabindus.pdf |title=Request to encode South Indian CANDRABINDU-s |last=Sharma |first=Shriramana |date=2010-10-11 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10440-south-asia.pdf |title=Review of Indic-related L2 documents and Recommendations to the UTC |last1=Anderson |first1=Deborah |last2=McGowan |first2=Rick |last3=Whistler |first3=Ken |date=2010-10-27 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಀ}}}} || സ്വതന്ത്ര ചന്ദ്രബിന്ദു | [[വൈദികസംസ്‌കൃതം|വൈദികസംസ്‌കൃതവും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14166-kannada-candrabindu.pdf |title=Usage of Kannada Sign Spacing Candrabindu in Vedic texts |last=Srinidhi |first=A. |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> [[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗയും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14153-kannada-chandrabindu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Candrabindu |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ [[അനുസ്വരം]] കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്. സാധാരണ ചന്ദ്രബിന്ദുവിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, അക്ഷരത്തിന് മുകളിലല്ലാതെ വരികൾക്കിടയിൽ സ്വതന്ത്രമായി നിൽക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2015/15204-script-recs.pdf |title=Recommendations to UTC #144 July 2015 on Script Proposals |date=2015-07-25 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|್}}}} || [[വിരാമം]] | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിലെ സ്വരം ('അ' കാരാന്തം) ഇല്ലാതാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ ചന്ദ്രക്കലയ്ക്ക് സമം. കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനും വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ സ്വരമില്ലാതെ ഉച്ചരിക്കാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു ('''ഉദാഹരണം:''' ക + ് = ക് - {{lang|kn|ಕ್}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|3-4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೕ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ദീർഘസ്വരങ്ങളെ (പ്രത്യേകിച്ച് 'ഏ', 'ഓ' എന്നിവ) സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന സഹായ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2003">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03101-indic-dir/Kannada.pdf |title=Kannada Script Layout |date=2003-03-04 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೖ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം 'ഐ' എന്ന സ്വരം ചേർക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നത്തിൻ്റെ ഭാഗമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' കൈ - {{lang|kn|ಕೈ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="L2/L2003"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|।}}}} | ദണ്ഡ | ആധുനിക പൂർണ്ണവിരാമത്തിന് പകരമായി പഴയ കന്നഡ വാക്യങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2004"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|॥}}}} | ഇരട്ട ദണ്ഡ | പദ്യങ്ങളിൽ ശ്ലോകങ്ങളോ വലിയ ഖണ്ഡികകളോ അവസാനിക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="L2/L2004"/> |} == ഉദാഹരണ വാചകങ്ങൾ == === ഹൽമിഡി ശാസനം === ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. ഈ ലിഖിതത്തിലെ ആദ്യ 10 വരികൾ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിലും അവയുടെ മലയാളം വിവർത്തനവുമാണ് താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ഇതിൽ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} തുടങ്ങിയ പഴയ കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക.<ref name="halmidi">{{cite web |url=https://archive.org/details/annualreportofth014517mbp/page/n125/mode/2up |title=Annual Report of the Mysore Archaeological Department for the year 1936 |publisher=Government Branch Press, Bangalore |date=1938 |language=en |page=72–74 |access-date=14 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೧. ಜಯತಿ ಶ್ರೀ ಪರೀಷ್ವಂಗ ಶ್ಯಾರ್ಙ್ಗಮವ್ಯಾನತೇರ್ಧ<u>ನುಃ</u> । ದಾನವಾಕ್ಷ್ಣೋರ್ಯುಗಾಂತಾ<u>ಗ್ನಿಃ</u> ಶಿಷ್ಟಾನಾಂತು ಸುದರ್ಶ<u>ನಃ</u> ॥ ೨. ನಮಃ ಶ್ರೀಮತ್ಕದಂಬಪನ್ ತ್ಯಾಗಸಂಪನ್ನನ್ ಕಲಭೋರನಾ ಅರಿ ಕಕುಸ್ಥಭಟ್ಟೋರನಾಳೆ ೩. ನರಿದಾವಿಳೆ ನಾಡುಳ್ ಮೃಗೇಶ ನಾಗೇಂದ್ರಾಭೀಳರ್ಬ್ಬಟಹರಪ್ಪೋರ್ ಶ್ರೀ ಮೃಗೇಶ ನಾಗಾಹ್ವಯರ್ ೪. ಇರ್ವ್ವರಾ ಬಟರಿಕುಲಾಮಲವ್ಯೋಮ ತಾರಾಧಿನಾಥನ್ ಅಳಪಗಣ ಪಶುಪತಿಮಾ ದಕ್ಷಿಣಾಪಥ ೫. ಬಹುಶತಹವನಾಹವದುಳ್ ಪಶು ಪ್ರದಾನ ಶೌರ್ಯೋದ್ಯಮ ಭರಿತೋನ್ ದಾನಪಶುಪತಿಯೆಂದು ೬. ಪೊಗ<u>ೞೆ</u>ಪೊಟ್ಟಣ ಪಶುಪತಿನಾಮಧೇಯನಾಸರಕ್ಕೆಲ್ಲ ಬಟರಿಯಾ ಪ್ರೇಮಾಲಯ ಸುತಂಗೆ ೭. ಸೇಂದ್ರಕ ಬಾಣೋಭಯ ದೇಶದಾ ವೀರಪುರುಷ ಸಮಕ್ಷದೆ ಕೇಕಯ ಪಲ್ಲವರಂ ಕಾದೆ<u>ಱಿ</u>ದು ಪೆತ್ತ ಜಯನಾ ೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |1. വിജയശ്രീലാളിതനായി ശാർങ്ഗമെന്ന വില്ലേന്തിയവനും, അസുരനേത്രങ്ങൾക്ക് യുഗാന്തത്തിലെ അഗ്നിയെപ്പോലെ ഭയങ്കരനും, സജ്ജനങ്ങൾക്ക് മംഗളകാരിയുമായ വിഷ്ണു ഭഗവാൻ ജയിക്കട്ടെ. 2. ശ്രീമാനായ കദമ്പ രാജാവിനും, ത്യാഗസമ്പന്നനും കലഭോരന്മാരുടെ ശത്രുവും ഹൽമിഡി ഭരിക്കുന്നവനുമായ കകുസ്ഥഭട്ടോരനും നമസ്കാരം. 3. നരിദാവിളെ നാട്ടിൽ മൃഗരാജാവിനെപ്പോലെയും നാഗേന്ദ്രനെപ്പോലെയും ഭയങ്കരനും ശത്രുസംഹാരകനുമായ ശ്രീ മൃഗേശ നാഗൻ എന്ന വ്യക്തി. 4. ബടാരി കുലമാകുന്ന നിർമ്മലമായ ആകാശത്തിലെ ചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ളവനും, ദക്ഷിണാപഥത്തിലെ പശുപതിയെപ്പോലെ അലപഗണങ്ങളെ നയിക്കുന്നവനുമായ അളപൻ. 5. നൂറുകണക്കിന് യുദ്ധമാകുന്ന യാഗങ്ങളിൽ ശത്രുക്കളാകുന്ന പശുക്കളെ ബലി നൽകിയവനും, ശൗര്യവും ഉദ്യമവും നിറഞ്ഞവനുമായ 'ദാനപശുപതി' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നവൻ. 6. പുകഴ്പെറ്റ പശുപതി എന്ന നാമധാരിയും ബടാരി കുലത്തിലെ പ്രിയപ്പെട്ടവനുമായ ആ മകന്. 7. സേന്ദ്രക, ബാണ എന്നീ രണ്ട് ദേശങ്ങളിലെയും വീരപുരുഷന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ കേകയരെയും പല്ലവരെയും യുദ്ധത്തിൽ എതിർത്തു തോൽപ്പിച്ചു നേടിയ വിജയത്തിൻ്റെ സ്മരണയ്ക്കായി. 8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} === സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപന === താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്ന വാചകം [[അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം|സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനത്തിലെ]] വകുപ്പ് 1. നിന്നുള്ളതാണ്.<ref>{{cite web |title=Universal Declaration of Human Rights |url=https://www.un.org/en/universal-declaration-human-rights/index.html |website=www.un.org |access-date=29 March 2020 |language=en |date=6 October 2015}}</ref><ref name="UDHR_Kannada">{{cite web |url=https://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|title=Universal Declaration of Human Rights: Kannada|trans-title=ಮಾನವ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳ ಸಾವವತ್ರಿಕ್ ಪ್ಿಕ್ಟನ|url-status=live|archive-date=6 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221006183355/http://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|website=OHCHR.org|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|language=kn|page=3|access-date=17 January 2026}}</ref> ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{script|Knda|{{large|ನಿಬಂಧ್ನೆ ೧. - ಎಲ್ಲಾ ಮಾನವರು ಸ್ವತಂತ್ರರಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಿಳಿವು ಮತ್ತು ಅಂತಃಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಸಹೋದರ ಭಾವದಿಂದ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.}}}}}}}} ==== ([[ISO 15919]]) ലത്തീൻ വൽക്കരണം ==== {{blockindent|{{translit|kn|ISO|Ellā mānavaru svatantrarāgiyē huṭṭiddāre hāgu ghanate mattu adhikāragaḷalli samānarāgiddāre. Tiḷivu mattu antaḥsākṣīyannu paḍedavarāddarinda avaru obbarigobbaru sahōdara bhāvadinda naḍedukoḷḷabēku.|italic=yes}}}} ==== [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ]] അനുലേഖനം ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{IPA|/ellaː maːn̪ɐʋɐɾu sʋɐt̪ɐn̪t̪ɾɐɾaːɡijeː huʈʈid̪d̪aːɾe haːɡu gʱɐn̪ɐt̪e mɐt̪t̪u ɐd̪ʱikaːɾɐɡɐɭɐlli sɐmaːn̪ɐɾaːɡid̪d̪aːɾe ǁ t̪iɭiʋu mɐt̪t̪u ɐn̪t̪ɐkkɐɾɐɳɐɡɐɭɐn̪n̪u pɐɖed̪ɐʋɐraːd̪d̪ɐɾin̪d̪ɐ ɐʋɐɾu obbɐɾiɡobbɐɾu sɐhoːd̪ɐɾɐ bʱaːʋɐd̪in̪d̪ɐ n̪ɐɖed̪ukoɭɭɐbeːku ǁ/}}}}}} ==== മലയാളം പരിഭാഷ ==== {{blockindent|മനുഷ്യരെല്ലാവരും തുല്യാവകാശങ്ങളോടും അന്തസ്സോടും കൂടി സ്വതന്ത്രരായി ജനിച്ചവരാണ്. മനുഷ്യനു വിവേകവും മനഃസാക്ഷിയും സിദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർ പരസ്പരം സഹോദരഭാവത്തോടെ വർത്തിക്കേണ്ടതാണ്.}} == അക്കങ്ങൾ == [[File:Mysore Clocktower - clock face.jpg|thumb|220px|കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ള [[മൈസൂർ|മൈസൂരിലെ]] ഒരു ക്ലോക്ക്. {{efn|ഇതിൻ്റെ പുറത്തെ വൃത്തത്തിലുള്ള അക്കങ്ങളുടെ ക്രമീകരണം ശ്രദ്ധേയമാണ്: 3 (വലത്), 6 (താഴെ), 9 (ഇടത്), 12 (മുകളിൽ) എന്നീ അക്കങ്ങൾ നേരെയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. 1, 2, 4, 7, 8 എന്നീ അക്കങ്ങൾ വലത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞും, 5, 10, 11 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞുമാണ് നൽകിയിട്ടുള്ളത്. ഈ ക്രമീകരണം കാരണം ചെറിയ ചെരിവുകൾ അവഗണിച്ചാൽ എല്ലാ അക്കങ്ങളും സാധാരണ പോലെ എളുപ്പത്തിൽ വായിക്കാൻ സാധിക്കും (പ്രത്യേകിച്ച് 10, 11, 12 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് സാധാരണ പോലെ വായിക്കാം).}}]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്ക് പൂജ്യം മുതൽ ഒൻപത് വരെയുള്ള പത്ത് അക്കങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന തനതായ ഒരു സംഖ്യാസമ്പ്രദായമുണ്ട്. മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ദശാംശ വ്യവസ്ഥ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇവ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ആധുനിക കാലത്ത് [[അക്കം|ഇംഗ്ലീഷ് (ഹിന്ദു-അറബിൿ) അക്കങ്ങളുടെ]] ഉപയോഗം വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, കർണ്ണാടകയിലെ ഔദ്യോഗിക രേഖകളിലും പഴയ ക്ലോക്കുകളിലും കലണ്ടറുകളിലും നാണയങ്ങളിലും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഇപ്പോഴും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ കന്നഡ അക്കങ്ങൾ |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} കർണ്ണാടക സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് കന്നഡ അക്കങ്ങളാണ്. കർണ്ണാടകയിലെ KSRTC ബസ്സുകളിലും മറ്റും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് കാണാവുന്നതാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ കന്നഡ സംഖ്യകൾ <ref>{{cite web |url=https://www.omniglot.com/language/numbers/kannada.htm |title=Numbers in Kannada |author=Simon Ager |website=Omniglot |access-date=9 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ! കന്നഡ<br>അക്കങ്ങൾ ! അറബിൿ<br>അക്കങ്ങൾ ! കന്നഡ പേര്<br>(ഉച്ചാരണം) ! മലയാളം<br>പേര് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೦}} || 0 || {{lang|kn|ಸೊನ್ನೆ}} (സൊന്നേ) || പൂജ്യം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧}} || 1 || {{lang|kn|ಒಂದು}} (ഒന്ദു) || ഒന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨}} || 2 || {{lang|kn|ಎರಡು}} (എറഡു) || രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩}} || 3 || {{lang|kn|ಮೂರು}} (മൂരു) || മൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪}} || 4 || {{lang|kn|ನಾಲ್ಕು}} (നാൽകു) || നാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫}} || 5 || {{lang|kn|ಅಯ್ದು}} (അയ്ദു / ഐദു) || അഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬}} || 6 || {{lang|kn|ಆರು}} (ആറു) || ആറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭}} || 7 || {{lang|kn|ಏಳು}} (ഏളു) || ഏഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮}} || 8 || {{lang|kn|ಎಂಟು}} (എൺടു) || എട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯}} || 9 || {{lang|kn|ಒಂಬತ್ತು}} (ഒമ്പത്തു) || ഒൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦}} || 10 || {{lang|kn|ಹತ್ತು}} (ഹത്തു) || പത്ത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೧}} || 11 || {{lang|kn|ಹನ್ನೊಂದು}} (ഹന്നൊന്ദു) || പതിനൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೨}} || 12 || {{lang|kn|ಹನ್ನೆರಡು}} (ഹന്നെറഡു) || പന്ത്രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೩}} || 13 || {{lang|kn|ಹದಿಮೂರು}} (ഹദിമൂരു) || പതിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೪}} || 14 || {{lang|kn|ಹದಿನಾಲ್ಕು}} (ഹദിനാൽകു) || പതിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೫}} || 15 || {{lang|kn|ಹದಿನೈದು}} (ഹദിനൈദു) || പതിനഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೬}} || 16 || {{lang|kn|ಹದಿನಾರು}} (ഹദിനാറു) || പതിനാറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೭}} || 17 || {{lang|kn|ಹದಿನೇಳು}} (ഹദിനേളു) || പതിനേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೮}} || 18 || {{lang|kn|ಹದಿನೆಂಟು}} (ഹദിനെൺടു) || പതിനെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೯}} || 19 || {{lang|kn|ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು}} (ഹത്തൊമ്പത്തു) || പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೦}} || 20 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತು}} (ഇപ്പത്തു) || ഇരുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೧}} || 21 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂದು}} (ഇപ്പത്തൊന്ദു) || ഇരുപത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೨}} || 22 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎರಡು}} (ഇപ്പത്തെറഡു) || ഇരുപത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೩}} || 23 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಮೂರು}} (ഇപ്പത്തുമൂരു) || ഇരുപത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೪}} || 24 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (ഇപ്പത്തുനാൽകു) || ഇരുപത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೫}} || 25 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಐದು}} (ഇപ്പത്തൈദു) || ഇരുപത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೬}} || 26 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಆರು}} (ഇപ്പത്താറു) || ഇരുപത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೭}} || 27 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಏಳು}} (ഇപ്പത്തേളു) || ഇരുപത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೮}} || 28 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎಂಟು}} (ഇപ്പത്തെൺടു) || ഇരുപത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೯}} || 29 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (ഇപ്പത്തൊമ്പത്തു) || ഇരുപത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೦}} || 30 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತು}} (മൂവത്തു) || മുപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೧}} || 31 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಒಂದು}} (മുവത്തൊന്ദു) || മുപ്പത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೨}} || 32 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಎರಡು}} (മുവത്തെറഡു) || മുപ്പത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೩}} || 33 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಮೂರು}} (മുവത്തുമൂരു) || മുപ്പത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೪}} || 34 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (മൂവത്തുനാൽകു) || മുപ്പത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೫}} || 35 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಐದು}} (മൂവത്തൈദു) || മുപ്പത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೬}} || 36 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಆರು}} (മൂവത്താറു) || മുപ്പത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೭}} || 37 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಏಳು}} (മൂവത്തേളു) || മുപ്പത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೮}} || 38 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಎಂಟು}} (മൂവത്തെൺടു) || മുപ്പത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೯}} || 39 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (മൂവത്തൊമ്പത്തു) || മുപ്പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪೦}} || 40 || {{lang|kn|ನಲವತ್ತು}} (നലവത്തു) || നാൽപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫೦}} || 50 || {{lang|kn|ಐವತ್ತು}} (ഐവത്തു) || അൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬೦}} || 60 || {{lang|kn|ಅರುವತ್ತು}} (അറുവത്തു) || അറുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭೦}} || 70 || {{lang|kn|ಎಪ್ಪತ್ತು}} (എപ്പത്തു) || എഴുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮೦}} || 80 || {{lang|kn|ಎಂಬತ್ತು}} (എമ്പത്തു) || എൺപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯೦}} || 90 || {{lang|kn|ತೊಂಬತ್ತು}} (തൊമ്പത്തു) || തൊണ്ണൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦೦}} || 100 || {{lang|kn|ನೂರು}} (നൂറു) || നൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦೦}} || 1,000 || {{lang|kn|ಸಾವಿರ}} (സാവിര) || ആയിരം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,000 || {{lang|kn|ಒಂದು ಲಕ್ಷ}} (ഒന്ദു ലക്ഷ) || ഒരു ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦,೦೦,೦೦೦}} || 10,00,000 || {{lang|kn|ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ}} (ഹത്തു ലക്ഷ) || പത്ത് ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,00,000 || {{lang|kn|ಕೋಟಿ}} (കോടി) || ഒരു കോടി |} == ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ == {{main|തെലുഗു ലിപി}} ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ലിപികളായ തെലുങ്ക്, മലയാളം, തമിഴ് എന്നിവയുമായി കന്നഡ ലിപിക്ക് ചരിത്രപരമായി വലിയ സാമ്യങ്ങളുണ്ട്. ദ്രാവിഡ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട കന്നഡയും തെലുങ്കും ഒരേ ലിപി വ്യവസ്ഥയിൽ ([[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]) നിന്നാണ് വികസിച്ചുവന്നത്. അതിനാൽ ഈ രണ്ട് ലിപികളും തമ്മിൽ പരസ്പരം വായിക്കാൻ കഴിയുന്നത്ര അടുത്ത സാമ്യമുണ്ട്. കൂടാതെ, തമിഴ്-ബ്രാഹ്മിയിൽ നിന്നും വികസിച്ച [[ഗ്രന്ഥലിപി|ഗ്രന്ഥ ലിപിയുമായി]] കന്നഡ ലിപിക്ക് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. കർണ്ണാടകയുടെ തീരദേശങ്ങളിലും കേരളത്തിലെ കാസർഗോഡ് ഭാഗങ്ങളിലും [[കന്നഡ]], [[തുളു ഭാഷ|തുളു]], [[സംസ്കൃതം]] എന്നീ ഭാഷകൾ എഴുതാൻ [[തുളു ലിപി|തിഗളാരി ലിപി]] വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. തിഗളാരി ലിപിയും ആധുനിക മലയാള ലിപിയും ഒരേ മാതൃലിപിയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചവയായതിനാൽ, ഇവ തമ്മിൽ വളരെ അടുത്ത ഘടനാപരമായ സാമ്യം കാണാൻ സാധിക്കും. പഴയകാലത്ത് കേരളത്തിലെയും കർണ്ണാടകത്തിലെയും പണ്ഡിതർ വേദമന്ത്രങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ ഈ ലിപികൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;font-size: 18px;" |+ style="text-align:left;font-size: 80%;"| ദ്രാവിഡ ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}} |- style="text-align:centre;font-size: 90%;" ! [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ.]] !! /[[k]]/ !! /[[kʱ]]/ !! /[[g]]/ !! /[[gʱ]]/ !! /[[ŋ]]/ !! /[[t͡ʃ]]/ !! /[[t͡ʃʱ]]/ !! /[[d͡ʒ]]/ !! /[[d͡ʒʱ]]/ !! /[[ɲ]]/ !! /[[ʈ]]/ !! /[[ʈʱ]]/ !! /[[ɖ]]/ !! /[[ɖʱ]]/ !! /[[ɳ]]/ !! /[[t̪]]/ !! /[[t̪ʱ]]/ !! /[[d̪]]/ !! /[[d̪ʱ]]/ !! /[[n̪]]/ !! /[[n]]/ !! [[t]] !! /[[t͡s]]/ !! /[[d͡z]]/ !! /[[p]]/ !! /[[pʱ]]/ !! /[[b]]/ !! [[bʱ]] !! /[[m]]/ !! /[[j]]/ !! [[y]]!! [[ɾ]] !! /[[ɽ]]/ !! /[[r]]/ !! /[[l]]/ !! /[[ɭ]]/ !! /[[ɻ]]/ !! /[[ʋ]]/ !! /[[ʃ]]/ !! /[[ʂ]]/ !! /[[s]]/ !! /[[h]]/ !! /[[kʂ]]/ || /[[d͡ʒɲ]]/ |- ! [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി]] | {{script|Brah|𑀓}} || {{script|Brah|𑀔}} || {{script|Brah|𑀕}} || {{script|Brah|𑀖}} || {{script|Brah|𑀗}} || {{script|Brah|𑀘}} || {{script|Brah|𑀙}} || {{script|Brah|𑀚}} || {{script|Brah|𑀛}} || {{script|Brah|𑀜}} || {{script|Brah|𑀝}} || {{script|Brah|𑀞}} || {{script|Brah|𑀟}} || {{script|Brah|𑀠}} || {{script|Brah|𑀡}} || {{script|Brah|𑀢}} || {{script|Brah|𑀣}} || {{script|Brah|𑀤}}}} || {{script|Brah|𑀥}} || {{script|Brah|𑀦}} || {{script|Brah|𑀷}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀧}} || {{script|Brah|𑀨}} || {{script|Brah|𑀩}} || {{script|Brah|𑀪}} || {{script|Brah|𑀫}} || {{script|Brah|𑀬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀭}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀶}} || {{script|Brah|𑀮}} || {{script|Brah|𑁵}} || {{script|Brah|𑀵}} || {{script|Brah|𑀯}} || {{script|Brah|𑀰}} || {{script|Brah|𑀱}} || {{script|Brah|𑀲}} || {{script|Brah|𑀳}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀓𑁰𑀱}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀚𑁰𑀜}} |- ! [[തമിഴ് ലിപി|തമിഴ്]] | {{script|Taml|க}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ங}} || {{script|Taml|ச}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ஜ}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ஞ}} || {{script|Taml|ட}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ண}} || {{script|Taml|த}} || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ந}} || {{script|Taml|ன}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ப}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ம}} || {{script|Taml|ய}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ர}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ற}} || {{script|Taml|ல}} || {{script|Taml|ள}} || {{script|Taml|ழ}} || {{script|Taml|வ}} || {{script|Taml|ஶ}} || {{script|Taml|ஷ}} || {{script|Taml|ஸ}} || {{script|Taml|ஹ}} || {{script|Taml|க்ஷ}} ||style="background:#ccc;"|&nbsp; |- ! [[ഗ്രന്ഥ ലിപി|ഗ്രന്ഥ]] | {{script|Gran|𑌕}} || {{script|Gran|𑌖}} || {{script|Gran|𑌗}} || {{script|Gran|𑌘}} || {{script|Gran|𑌙}} || {{script|Gran|𑌚}} || {{script|Gran|𑌛}} || {{script|Gran|𑌜}} || {{script|Gran|𑌝}} || {{script|Gran|𑌞}} || {{script|Gran|𑌟}} || {{script|Gran|𑌠}} || {{script|Gran|𑌡}} || {{script|Gran|𑌢}} || {{script|Gran|𑌣}} || {{script|Gran|𑌤}} || {{script|Gran|𑌥}} || {{script|Gran|𑌦}} || {{script|Gran|𑌧}} || {{script|Gran|𑌨}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌪}} || {{script|Gran|𑌫}} || {{script|Gran|𑌬}} || {{script|Gran|𑌭}} || {{script|Gran|𑌮}} || {{script|Gran|𑌯}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌰}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌲}} || {{script|Gran|𑌳}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌵}} || {{script|Gran|𑌶}} || {{script|Gran|𑌷}} || {{script|Gran|𑌸}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌹}} || {{script|Gran|𑌕𑍍𑌷}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌜𑍍𑌞}} |- ![[തുളു ലിപി|തിഗളാരി]] | {{script|Tutg|𑎒}} || {{script|Tutg|𑎓}} || {{script|Tutg|𑎔}} || {{script|Tutg|𑎕}} || {{script|Tutg|𑎖}} || {{script|Tutg|𑎗}} || {{script|Tutg|𑎘}} || {{script|Tutg|𑎙}} || {{script|Tutg|𑎚}} || {{script|Tutg|𑎛}} || {{script|Tutg|𑎜}} || {{script|Tutg|𑎝}} || {{script|Tutg|𑎞}} || {{script|Tutg|𑎟}} || {{script|Tutg|𑎠}} || {{script|Tutg|𑎡}} || {{script|Tutg|𑎢}} || {{script|Tutg|𑎣}} || {{script|Tutg|𑎤}} || {{script|Tutg|𑎥}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎦}} || {{script|Tutg|𑎧}} || {{script|Tutg|𑎨}} || {{script|Tutg|𑎩}} || {{script|Tutg|𑎪}} || {{script|Tutg|𑎫}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎴}} || {{script|Tutg|𑎭}} || {{script|Tutg|𑎳}} || {{script|Tutg|𑎵}} || {{script|Tutg|𑎮}} || {{script|Tutg|𑎯}} || {{script|Tutg|𑎰}} || {{script|Tutg|𑎱}} || {{script|Tutg|𑎲}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} |- ![[മലയാള ലിപി|മലയാളം]] | ക || ഖ || ഗ || ഘ || ങ || ച || ഛ || ജ || ഝ || ഞ || ട || ഠ || ഡ || ഢ || ണ || ത || ഥ || ദ || ധ || ന || style="background:#cch; color:#808080"|ഩ || style="background:#ccc; color:#808080"|ഺ || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || പ || ഫ || ബ || ഭ || മ || യ || style="background:#ccc;"| || ര || style="background:#ccc;"| || റ || ല || ള || ഴ || വ || ശ || ഷ || സ || ഹ || style="background:#cch; color:#808080"|ക്ഷ || style="background:#cch; color:#808080"|ജ്ഞ |- ! [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | {{script|Knda|ಕ}} || {{script|Knda|ಖ}} || {{script|Knda|ಗ}} || {{script|Knda|ಘ}} || {{script|Knda|ಙ}} || {{script|Knda|ಚ}} || {{script|Knda|ಛ}} || {{script|Knda|ಜ}} || {{script|Knda|ಝ}} || {{script|Knda|ಞ}} || {{script|Knda|ಟ}} || {{script|Knda|ಠ}} || {{script|Knda|ಡ}} || {{script|Knda|ಢ}} || {{script|Knda|ಣ}} || {{script|Knda|ತ}} || {{script|Knda|ಥ}} || {{script|Knda|ದ}} || {{script|Knda|ಧ}} || {{script|Knda|ನ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ನ಼}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Knda|ಪ}} || {{script|Knda|ಫ}} || {{script|Knda|ಬ}} || {{script|Knda|ಭ}} || {{script|Knda|ಮ}} || {{script|Knda|ಯ}} || {{script|Knda|ಯ಼}} || {{script|Knda|ರ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ಱ}} || {{script|Knda|ಲ}} || {{script|Knda|ಳ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ೞ}} || {{script|Knda|ವ}} || {{script|Knda|ಶ}} || {{script|Knda|ಷ}} || {{script|Knda|ಸ}} || {{script|Knda|ಹ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಕ್ಷ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಜ್ಞ}} |- ! [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക്]] | {{script|Telu|క}} || {{script|Telu|ఖ}} || {{script|Telu|గ}} || {{script|Telu|ఘ}} || {{script|Telu|ఙ}} || {{script|Telu|చ}} || {{script|Telu|ఛ}} || {{script|Telu|జ}} || {{script|Telu|ఝ}} || {{script|Telu|ఞ}} || {{script|Telu|ట}} || {{script|Telu|ఠ}} || {{script|Telu|డ}} || {{script|Telu|ఢ}} || {{script|Telu|ణ}} || {{script|Telu|త}} || {{script|Telu|థ}} || {{script|Telu|ద}} || {{script|Telu|ధ}} || {{script|Telu|న}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౝ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౘ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౙ}} || {{script|Telu|ప}} || {{script|Telu|ఫ}} || {{script|Telu|బ}} || {{script|Telu|భ}} || {{script|Telu|మ}} || {{script|Telu|య}} || {{script|Telu|య఼}} || {{script|Telu|ర}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౚ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఱ}} || {{script|Telu|ల}} || {{script|Telu|ళ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఴ}} || {{script|Telu|వ}} || {{script|Telu|శ}} || {{script|Telu|ష}} || {{script|Telu|స}} || {{script|Telu|హ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|క్ష}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|జ్ఞ}} |- ! [[സിംഹള ലിപി|സിംഹള]] | {{script|Sinh|ක}} || {{script|Sinh|ඛ}} || {{script|Sinh|ග}} || {{script|Sinh|ඝ}} || {{script|Sinh|ඞ}} || {{script|Sinh|ච}} || {{script|Sinh|ඡ}} || {{script|Sinh|ජ}} || {{script|Sinh|ඣ}} || {{script|Sinh|ඤ}} || {{script|Sinh|ට}} || {{script|Sinh|ඨ}} || {{script|Sinh|ඩ}} || {{script|Sinh|ඪ}} || {{script|Sinh|ණ}} || {{script|Sinh|ත}} || {{script|Sinh|ථ}} || {{script|Sinh|ද}} || {{script|Sinh|ධ}} || {{script|Sinh|න}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ප}} || {{script|Sinh|ඵ}} || {{script|Sinh|බ}} || {{script|Sinh|භ}} || {{script|Sinh|ම}} || {{script|Sinh|ය}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ර}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Sinh|ල}} || {{script|Sinh|ළ}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ව}} || {{script|Sinh|ශ}} || {{script|Sinh|ෂ}} || {{script|Sinh|ස}} || {{script|Sinh|හ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ක්‍ෂ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ඥ}} |} {{Sticky table end}} <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> <small>{{Legend|#cch|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|#cch|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ വിരളമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}}}</small> <small>{{Legend|#ccc|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഈ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല.}}}}</small> == ലിപ്യന്തരണം == [[File:Kannada typewriter.JPG|thumb|250px|right|കന്നഡ ടൈപ്പ്റൈറ്റർ യന്ത്രം]] സാധാരണ കീബോർഡ് ഉപയോഗിച്ച് കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ടൈപ്പ് ചെയ്യുന്നതിനായി വിവിധ [[ലിപ്യന്തരണം|ലിപ്യന്തരണ]] രീതികളും സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകളും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. [[ഐട്രാൻസ്|ഐട്രാൻസിനെ]] (ITRANS) അടിസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[ബരഹ]]<ref name="baraha">{{cite web |url=http://baraha.com/ |title=Baraha – Free Indian Language Software |publisher=baraha.com}}</ref>, [[പദ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]]<ref name="pada software">{{cite web |url=http://pada.pro/ |title=Pada Software – For Indic Scripts|publisher=pada.pro}}</ref> എന്നിവ ഇതിനുദാഹരണങ്ങളാണ്. ഇതിനുപുറമെ ഗൂഗിൾ ഇൻപുട്ട് ടൂൾസ് (Google transliteration), മുൻകൂട്ടി വാക്കുകൾ പ്രവചിക്കാൻ കഴിയുന്ന ക്വിൽപാഡ്<ref name="Quillpad">{{cite web |url=http://quillpad.in/kannada |title=QuillPad – Typing in Kannada has never been easier |publisher=Quillpad.in |access-date=7 November 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081104021158/http://quillpad.in/kannada/ |archive-date=4 November 2008 |df=dmy-all }}</ref> (Quillpad) തുടങ്ങിയ നിരവധി ഓൺലൈൻ ടൂളുകളും ലഭ്യമാണ്. കർണാടക സർക്കാരിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക കന്നഡ ഇൻപുട്ട് സംവിധാനമായ [[നുഡി (സോഫ്റ്റ്‌വെയർ)|നുഡി]], അടിസ്ഥാനപരമായി ലിപ്യന്തരണത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന ഒരു ഫൊണറ്റിക് കീബോർഡ് ലേഔട്ടാണ്. === യൂണിക്കോഡ്‌ === കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ U+0C80 മുതൽ U+0CFF വരെയാണ്. {{കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ പട്ടിക}} == ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൽ == [[File:Memeulous Channel Logo.jpg|thumb|150px|right|"വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ഇമോട്ടിക്കോൺ]] കന്നഡ അക്ഷരമായ {{lang|kn|ಠ}} (ഠ) കാണാൻ ഒരു കണ്ണും പുരികവും പോലെയായതിനാൽ, ഇന്റർനെറ്റിൽ അനിഷ്ടമോ പുച്ഛമോ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന "വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ({{Tooltip|look of disapproval|ലുക്ക് ഓഫ് ഡിസപ്രൂവൽ|dotted=no}}) എന്ന ജനപ്രിയ [[ഇമോട്ടിക്കോൺ|ഇമോട്ടിക്കോണിൽ]] ("ಠ_ಠ") ഇത് ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.<ref>{{cite news |url=http://www.maximumpc.com/article/features/browser_extension_week_look_disapproval |title= Browser Extension of the Week: Look of Disapproval |newspaper= Pcgamer |publisher= Maximum PC |access-date=2013-04-24 }}</ref> സമാനമായി, {{lang|kn|ರೃ}} (രൃ) എന്ന അക്ഷരം ഒരു കണ്ണടയെ സൂചിപ്പിക്കാനും, {{lang|kn|ಥ}} (ഥ) എന്ന അക്ഷരം കണ്ണുനീർ വരുന്ന ഒരു കണ്ണിനെ സൂചിപ്പിക്കാനും ഇമോട്ടിക്കോണുകളിൽ ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്== * [[കന്നഡ]] *[[കദംബ ലിപി]] *[[കന്നഡ വ്യാകരണം]] *[[കന്നഡ സാഹിത്യം]] ==കുറിപ്പുകൾ== <references group="lower-alpha" /> ==അവലംബങ്ങൾ== <references /> == ഗ്രന്ഥസൂചി == * {{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://www.google.co.in/books/edition/A_grammar_of_the_Kanna%E1%B8%8Da_language/PHjy9H4haZwC?hl=en&gbpv=1&printsec=frontcover}} * {{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |isbn=978-0-295-96031-9}} * {{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |title=A Manual of Modern Kannada |year=2020 |publisher=CrossAsia |isbn=978-3-946742-82-1 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://www.omniglot.com/writing/kannada.htm കന്നഡ വർണ്ണമാല] *[http://www.kannadalibrary.com കന്നഡ പാഠങ്ങൾ] *[https://03662671545803034101.googlegroups.com/attach/d1a5ce02615957f3/Kannada_script_evolution.jpg?part=2&view=1&vt=ANaJVrELtCoY6CYhEk-wqTrFospXVSggzb7QyJ4gLiCTtcbIN6f9OQt8SEhQj4Ed-rvU_I0rf6va_8wt1tzqVOfpuyyY0lNXpm5M89jl7FMAzAk0UzCgQuw കന്നഡ ലിപിയുടെ വികാസം] *[https://fonts.google.com/noto/fonts?script=Knda&preview.script=Knda നോട്ടോ ഗൂഗിൾ കന്നഡ ഫോൺട്ട്] {{കന്നഡ ഭാഷ}} {{ഭാരതീയ ലിപികൾ}} {{വിവിധതരം എഴുത്തുരീതികൾ}} [[വർഗ്ഗം:കന്നഡ]] [[വർഗ്ഗം:കൊങ്കണി]] [[വർഗ്ഗം:തുളു ഭാഷ]] [[വർഗ്ഗം:ലിപികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബ്രാഹ്മി ലിപികൾ]] kbzhqjy64yc2kqcwcdqrxnw1vjrkf7r 4613969 4613967 2026-04-17T04:37:09Z Symphonicallyu 155269 /* കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ */ 4613969 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kannada_alphabet}} {{Short description|ബ്രാഹ്മിക് കുടുംബത്തിലെ ഒരു അബുഗിഡ എഴുത്തുരീതി}} {{Infobox writing system | name = കന്നഡ ലിപി | nativename = | altname = {{lang|kn|{{Script|knda|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}}} | type = [[അബുഗിഡ]] | time = എ.ഡി. 4-ാം നൂറ്റാണ്ട്<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bengaluru/shivamogga-engraving-shows-kannada-was-in-use-7-decades-earlier-than-known/articleshow/60269034.cms|title = Shivamogga engraving shows Kannada was in use 7 decades earlier than known| work=The Times of India |date = 29 Aug 2017}}</ref> – നിലവിൽ | languages = [[കന്നഡ]]<br/>[[സംസ്കൃതം]]<br/>[[തുളു]]<br/>[[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]<br/>[[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗ]]<br/>[[ബ്യാരി ഭാഷ|ബ്യാരി]]<br/>[[സങ്കേതി ഭാഷ|സങ്കേതി]]<br/>[[കൊങ്കണി]]<br/>[[മറാഠി ഭാഷ|മറാത്തി]] | fam1 = [[ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] | fam2 = [[പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക് ലിപി|പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക്]] | fam3 = [[ഫിനീഷ്യൻ അക്ഷരമാല|ഫിനീഷ്യൻ]] | fam4 = [[അരമായ അക്ഷരമാല|അരമായ]] | fam5 = [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി]] | fam6 = [[കദംബ ലിപി]] | fam7 = [[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]<ref>{{Cite web|url=https://karnatakaitihasaacademy.org/evolution-of-kannada-script/|title = Kannada Language|date = 12 March 2017}}</ref> | sisters = [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപി]] | children = [[ഗോയ്‌കാനഡീ]]<ref name="goy">{{cite book|last=Ghantkar|first=Gajanana|title=History of Goa through Gõykanadi script |year=1993|pages=Page x|language=en, kok, mr, kn}}</ref> | unicode = [https://www.unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf U+0C80–U+0CFF] | iso15924 = Knda | sample = [[File:Kannada Aksharamala.svg|300px|center]] | caption = <center><small>കന്നഡ അക്ഷരമാലെ</center></small> | text_sample = [[File:Stanza from Kavirajamarga.svg|300px|center]] | text_sample_caption = <center><small>ജനങ്ങളുടെ സാഹിത്യ നൈപുണ്യത്തെ പുകഴ്ത്തുന്ന ''[[കവിരാജമാർഗ്ഗ|കവിരാജമാർഗ്ഗത്തിലെ]]'' ഒരു ശ്ലോകം കന്നഡ ലിപിയിൽ എഴുതിയത്.</center></small> | map = [[File:Kannada language distribution.svg|300px|center]] | mapcaption = <small><center>{{Legend|#2a7fff|ഭൂരിപക്ഷം ആളുകളും കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു}}{{Legend|#80b3ff|ഗണ്യമായ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു ഭാഷകൾക്കൊപ്പം കന്നഡയും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു. <ref>http://www.columbia.edu/itc/mealac/pritchett/00maplinks/overview/languages/himal1992max.jpg</ref>}}</center></small> }} {{Contains special characters | special = [[കന്നഡ]] | fix = സഹായം:കന്നഡ ലിപി | characters = [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | image = Kaknda NotoSansKannada-Regular.svg }} {{ബ്രാഹ്മി}} [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷാസമൂഹത്തിൽ]] പെട്ട [[കന്നഡ]] ഭാഷ എഴുതാനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പുരാതനമായ ഒരു [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ഭാരതീയ ലിപിയാണ്]] '''കന്നഡ ലിപി''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}).<ref name="WWS">{{cite book | title=The World's Writing Systems | year=1996 | editor1-first=Peter T. | editor1-last=Daniels | editor1-link=Peter T. Daniels | editor2-last=Bright | editor2-first=William | editor2-link=William O. Bright | author-first=Norman | author-last=Zide | author-link=Norman Zide | publisher=Oxford University Press, Inc | isbn=978-0195079937 | url-access=registration | url=https://archive.org/details/isbn_9780195079937/page/412/mode/2up|language= en }}</ref>{{rp|412-418}} ഇന്ത്യയുടെ [[ഇന്ത്യയുടെ ഔദ്യോഗിക ലിപികൾ|ഔദ്യോഗിക ലിപികളിലൊന്നായ]] ഇത്,<ref>{{cite web |url=https://www.mha.gov.in/sites/default/files/EighthSchedule_19052017.pdf |title=Eighth Schedule of the Constitution of India |publisher=Ministry of Home Affairs, Government of India |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> [[കർണാടക|കർണാടകയിൽ]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്കായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ള ഏക ഔദ്യോഗിക ലിപി കൂടിയാണ്.<ref>{{cite web |url=https://dpal.karnataka.gov.in/storage/pdf-files/Acts%201963/26%20of%201963%20(E).pdf |title=The Karnataka Official Language Act, 1963 |publisher=Department of Parliamentary Affairs and Legislation, Government of Karnataka |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> കന്നഡ കൂടാതെ [[ബ്യാരി]]യും [[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]യും [[തുളു]]വും [[കൊങ്കണി]]യും എഴുതാൻ കന്നഡ ലിപി ഉപയോഗിക്കുന്നു <ref>{{cite web|url=http://www.belachurch.com/appeal.php|title=An Appeal|publisher=ബേള പള്ളി|accessdate=2014-06-30|archive-date=2014-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140801191554/http://belachurch.com/appeal.php|url-status=dead}}</ref><ref name="konkani1">{{cite book|first1=George|last1=Cardona|first2=Dhanesh|last2=Jain|title=The Indo-Aryan Languages|year=2007|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-77294-5|pages=804, 805}}<!--ISBN 0-415-77294-X--></ref>. [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി |ദക്ഷിണേന്ത്യൻ]] [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലെ]] [[കദംബ ലിപി|കദംബ]] എന്ന ലിപിയിൽനിന്ന് ഉത്ഭവിച്ചതിനാൽ<ref name="WWS"/>{{rp|412}}, ഇതിലെ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ലിപികളുമായി]], പ്രത്യേകിച്ച് [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്കുമായി]] വളരെ സാമ്യമുണ്ട്. അതേ പോലെ തന്നെ [[ഗോയ്‌കാനഡീ]] എന്ന് പേരുള്ള [[കദംബ ലിപി]]യുമായി സാമ്യമുള്ള കന്നഡ ഉപലിപിയാണ് ഇന്ന് [[ഗോവ]] പ്രദേശങ്ങളിൽ കൊങ്കണി എഴുതാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.<ref name="ref1">{{cite book|last=National Archives of India|title=Indian archives, Volume 34|year=1985|publisher=National Archives of India|pages=4}}</ref> 49 അക്ഷരങ്ങളുള്ള ഒരു [[സ്വനിമം|സ്വനിമ]] [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] ലിപിയാണ് കന്നഡ ലിപി<ref>{{cite book | title = Handbook of scripts and alphabets | url = https://archive.org/details/routledgehandboo00camp | first = George L. | last = Campbell | publisher = [[Routledge]], [[New York]] | date = 1997-11-06 | edition = 1st | accessdate = 2007-02-23 | pages = [https://archive.org/details/routledgehandboo00camp/page/n47 84]–5 | isbn = 978-0-415-13715-7 | oclc = 34473667}}</ref>. അക്ഷരങ്ങളെ പ്രധാനമായും മൂന്നായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു: {{lang|kn|ಸ್ವರ}} ([[സ്വരം|സ്വര]]), {{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} ([[വ്യഞ്ജനം|വ്യഞ്ജന]]), {{lang|kn|ಯೋಗವಾಹಕ}} (യോഗവാഹക). വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ സഹജമായി ഒരു സ്വരശബ്ദം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സ്വരങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യമില്ലാത്തപ്പോൾ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്ന് കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತಕ್ಷರ}} ഒത്തക്ഷര)<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} രൂപപ്പെടുന്നു. അല്ലാത്തപക്ഷം ഓരോ അക്ഷരവും ഓരോ സ്വതന്ത്ര ശബ്ദത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി, കന്നഡ ലിപി ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ടാണ് എഴുതുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|412}} [[ഇന്ത്യയിലെ ഭാഷകൾ|ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിൽ]] [[തമിഴ്|തമിഴിന്]] തൊട്ടുപിന്നിലായി മുപ്പതിനായിരത്തിലധികം ശിലാശാസനങ്ങളും ചെപ്പേടുകളും കന്നഡ ലിപിയിൽ കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട് എന്നത് ഈ ഭാഷയുടെ ലിഖിതചരിത്രത്തിന്റെ അതിവിപുലമായ വ്യാപ്തിയെയും സമ്പന്നതയെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite book |last=Kamath |first=Suryanath U. |title=A Concise History of Karnataka: From Pre-historic Times to the Present |year=2001 |orig-year=1980 |publisher=Jupiter books |location=Bangalore |page=15 |oclc=7796041 |language=en}}</ref><ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|1}} == ചരിത്രം == [[File:Kanheri-brahmi.jpg|thumb|upright|right|[[കാനേരി ഗുഹകൾ|കാനേരി ഗുഹകളിലെ]] ബ്രാഹ്മി ലിപി]] കന്നഡ ലിപി ഏതാണ്ട് പത്താം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി#പഴയ കന്നഡ ലിപി|പഴയ കന്നഡ ലിപി]]യിൽ നിന്നാണ് രൂപംകൊണ്ടത്.<ref>{{cite book|last=Salomon|first=Richard|title=Indian Epigraphy: A Guide to the Study of Inscriptions in Sanskrit, Prakrit, and the other Indo-Aryan Languages|year=1998|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0195099843|pages=39-41}}</ref> പഴയ കന്നഡ ലിപി ക്രിസ്ത്വബ്ദം നാലാം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി]]യുടെ തുടർച്ച തന്നെയാണ്. ഈ പ്രാചീന ലിപി ക്രി.പൂ. മൂന്നാം ശതകത്തിൽ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപിയിൽ]] നിന്നാണ് വികസിച്ചത്. [[അശോക ചക്രവർത്തി]]യുടെ ശിലാലിഖിതങ്ങളിൽ ഇതിന്റെ ആദ്യകാല രൂപങ്ങൾ തിരിച്ചറിയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പിന്നീട് കല്യാണി ചാലൂക്യരുടെയും ഹോയ്സള രാജവംശത്തിന്റെയും കാലഘട്ടത്തിൽ (11-13 നൂറ്റാണ്ടുകൾ) കന്നഡ ലിപി ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരവും അലങ്കാരപൂർണ്ണവുമായ രൂപം കൈവരിച്ചു. ശിലാശാസനങ്ങൾ കൊത്തിവയ്ക്കാൻ പ്രധാനമായും മൃദുവായ [[മാക്കല്ല്|മാക്കല്ലുകൾ]] ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതിനാലാണ് അക്ഷരങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ വക്രതയും ഉരുണ്ട ആകൃതിയും ലഭിച്ചത്. പിൽക്കാലത്ത്, മൈസൂർ വൊഡയാർ രാജാക്കന്മാരുടെ ഭരണകാലത്ത് ഭരണപരമായ രേഖകളും ഭൂമി സംബന്ധമായ വിവരങ്ങളും സൂക്ഷിക്കാൻ '''മോഡി ലിപി''' വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. പേനയെടുക്കാതെ തുടർച്ചയായി എഴുതാൻ കഴിയുന്ന ഈ ലിപി, രേഖകൾ വേഗത്തിൽ എഴുതാനും രഹസ്യമായി സൂക്ഷിക്കാനും സഹായിച്ചിരുന്നു. പന്ത്രണ്ടും പതിമൂന്നും നൂറ്റാണ്ടുകളോടെയാണ് കന്നഡ ലിപിയും [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപിയും]] തമ്മിൽ പ്രകടമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ കണ്ടുതുടങ്ങിയത്.<ref>{{Cite book|last=Krishnamurti|first=Bhadriraju|title=The Dravidian Languages|publisher=Cambridge University Press|year=2003|isbn=978-0521771115|pages=78-79}}</ref> പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാർ|ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാരുടെ]], പ്രത്യേകിച്ച് ബാസൽ മിഷന്റെ കടന്നുവരവോടെയാണ് കന്നഡ ലിപി അച്ചടിയിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. 1817-ൽ വില്യം കെയറി ശ്രീരാമപുരത്ത്വെ ച്ച് അച്ചടിച്ച കന്നഡ വ്യാകരണ പുസ്തകമാണ് അച്ചടിക്കപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ കന്നഡ ഗ്രന്ഥം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite book|last=Kamath|first=Suryanath U.|title=A concise history of Karnataka: from pre-historic times to the present|year=2001|publisher=Jupiter books|location=Bangalore|oclc=7796041|pages=279–280}}</ref> റെവറന്റ് ഫെർഡിനാൻഡ് കിറ്റലിനെപ്പോലുള്ളവരുടെ സംഭാവനകൾ ആധുനിക കന്നഡ അച്ചടി ലിപിയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുന്നതിലും അക്ഷരങ്ങൾക്ക് ഇന്നത്തെ ഉരുണ്ട രൂപം കൈവരുന്നതിലും നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ചു. == വർണ്ണമാല == {{main|കന്നഡ അക്ഷരമാലെ}} {{further|അക്ഷരമാലെ}} കന്നഡ അക്ഷരമാലയിൽ (അല്ലെങ്കിൽ വർണ്ണമാലെ {{lang|kn|ವರ್ಣಮಾಲೆ}} ) പ്രധാനമായും [[സ്വരം|സ്വരങ്ങൾ]], [[വ്യഞ്ജനങ്ങൾ]], യോഗവാഹങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിച്ചിട്ടുള്ള 49 അടിസ്ഥാന അക്ഷരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/> മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് എഴുതുന്ന ഈ [[അബുഗിഡാ|അബുഗിഡാ ലിപിയിൽ]], വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പം [[സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ]] ചേർത്താണ് [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും]] [[വാക്ക്|വാക്കുകളും]] രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്. കന്നഡയിൽ അക്ഷരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കാൻ {{lang|kn|ಅಕ್ಷರ}} (അക്ഷര), {{lang|kn|ಅಕ್ಕರ}} (അക്കര), {{lang|kn|ವರ್ಣ}} (വർണ്ണ) എന്നീ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ദൃശ്യവും ശ്രാവ്യവുമായ പ്രതിനിധാനങ്ങൾ നൽകുന്നതിനായി ഓരോ അക്ഷരത്തിനും അതിൻ്റേതായ രൂപവും ({{lang|kn|ಆಕಾರ}} "ആകാര") ശബ്ദവും ({{lang|kn|ಶಬ್ದ}} "ശബ്ദ") ഉണ്ട്.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|5}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ [[കന്നഡ അക്ഷരമാലെ]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ}}}})<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10-13}}<ref name="UnicodeKannada">{{cite web |url=https://unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf |title=Kannada: Range: 0C80–0CFF |website=The Unicode Standard, Version 15.1 |publisher=Unicode, Inc. |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref><ref name="Unicode"/>{{rp|15}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ</span>]] <span style="color:#FFD300;">(<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಸ್ವರ}}}})</span> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അ]]|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ആ]]|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഇ]]|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഈ]]|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഉ]]|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഊ]]|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=ru}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[എ]]|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഏ]]|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഐ]]|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഒ]]|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഓ]]|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഔ]]|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അം]]|ch={{large|ಅಂ}}|ipa=am̃}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അഃ]]|ch={{large|ಅಃ}}|ipa=ah}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #വ്യഞ്ജനങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">വ്യഞ്ജനങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ವ್ಯಂಜನ}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch={{large|ಕ}}|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch={{large|ಖ}}|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch={{large|ಗ}}|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch={{large|ಘ}}|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch={{large|ಙ}}|ipa=ŋa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch={{large|ಚ}}|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch={{large|ಛ}}|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch={{large|ಜ}}|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch={{large|ಝ}}|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch={{large|ಞ}}|ipa=ɲa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch={{large|ಟ}}|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch={{large|ಠ}}|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch={{large|ಡ}}|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch={{large|ಢ}}|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch={{large|ಣ}}|ipa=ɳa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch={{large|ತ}}|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch={{large|ಥ}}|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch={{large|ದ}}|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch={{large|ಧ}}|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch={{large|ನ}}|ipa=n̪a}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch={{large|ಪ}}|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch={{large|ಫ}}|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch={{large|ಬ}}|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch={{large|ಭ}}|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch={{large|ಮ}}|ipa=ma}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #അക്കങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">അക്കങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಂಕಿಗಳು}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} == സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ == ആധുനിക കന്നഡയിൽ പതിമൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങളാണുള്ളത് ({{lang|kn|ಸ್ವರ}} സ്വര). കന്നഡ ലിപി ഒരു [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] വ്യവസ്ഥയാണ് പിന്തുടരുന്നത്; അതായത്, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം സ്വരം വരുമ്പോൾ അത് മറ്റൊരു അക്ഷരമായി എഴുതുന്നതിന് പകരം വ്യഞ്ജനത്തിനൊപ്പം ഒരു സ്വരചിഹ്നമായി ചേർക്കുന്നു. സംസ്കൃതത്തിലെ സ്വരങ്ങൾക്ക് സമാനമായി ഇപ്പോൾ അത്ര ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത മറ്റ് മൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ കൂടിയുണ്ട്. കന്നഡ ഭാഷയിൽ സ്വരങ്ങളുടെ ഉച്ചാരണദൈർഘ്യത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുള്ളതിനാൽ മറ്റ് [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലേതുപോലെ]] കന്നഡയിലും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾക്കും ദീർഘസ്വരങ്ങൾക്കുമായി പ്രത്യേക സ്വരചിഹ്നങ്ങളുണ്ട്. ചെറിയ ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ಹ್ರಸ್ವ}} ([[ഹ്രസ്വം|ഹ്രസ്വ]]) എന്നും നീണ്ട ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ದೀರ್ಘ}} ([[ദീർഘം|ദീർഘ]]) എന്നും വിളിക്കുന്നു.<ref name="Unicode">{{cite web |last=Srinatha Sastry |first=C. V. |title=UNICODE for Kannada, General Information & Description |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03068-kannada.pdf |website=UNICODE |access-date=2024-07-31}}</ref>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10}} ! rowspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|<span style="color:#FFD300;">ഉച്ചാരണസ്ഥാനം →</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മുൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മുൻ</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മധ്യ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[പിൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">പിൻ</span>]] |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[സംവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">സംവൃതം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഇ|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഈ|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഉ|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഊ|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[അർദ്ധവിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=എ|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഏ|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഒ|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[വിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">വിവൃതം</span>]] | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ആ|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} | colspan="2" | |} കന്നഡ ലിപിയിലെ മറ്റു സ്വരാക്ഷരങ്ങളെയും പ്രധാനമായും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾ, ദീർഘസ്വരങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിക്കാം. യോഗവാഹങ്ങൾ (അനുസ്വാരവും വിസർഗ്ഗവും) ഇതിനൊപ്പമാണ് പഠിക്കാറുള്ളത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ ദ്വിസ്വരം<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കൂട്ടക്ഷരം|<span style="color:#FFD300;">ദ്വിസ്വരം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഐ|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ സംസ്കൃത സ്വരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} ! rowspan="3"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|സംസ്കൃത<br>സ്വരങ്ങൾ ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=r}} | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൠ]]|ch={{large|ೠ}}|ipa=rː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |- | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഌ]]|ch={{large|ಌ}}|ipa=l|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൡ]]|ch={{large|ೡ}}|ipa=lː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=swara}} === യോഗവാഹം === ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് ''യോഗവാഹ'' (പകുതി സ്വരവും പകുതി വ്യഞ്ജനവും) അക്ഷരങ്ങളുണ്ട്. ഇവ ''അർദ്ധവിസർഗ്ഗം'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന മറ്റ് രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങളുമുണ്ട്.<ref name="L2/L2004">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2004/04364-n2860-kannada.pdf |title=Proposal to add Kannada characters Jihvamuliya and Upadhmaniya |last=Everson |first=Michael |date=2004-10-22 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref name="Kittel1903"/>{{rp|12-14}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ യോഗവാഹങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ചിഹ്നത്തിൻ്റെ രൂപം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch= ം|ml=ം}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch= ഃ|ml=ഃ}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ೱ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ೲ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ಅ (അ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch=ಅಂ|ml=[[അം]]}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch=ಅಃ|ml=[[അഃ]]}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ಅೱ|iso=h̤|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ಅೲ|iso=ḫ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ದ (ദ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|l=kn|top=ದ + ം|ch=ದಂ|ipa=/d̪am̃/}} |{{letter|l=kn|top=ದ + ഃ|ch=ದಃ|ipa=/d̪ah/}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೱ|ch=ದೱ| ipa=[x]|note={{noteTag|group=yoga|name=kh|ಕ (ക) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം k-ൽ നിന്നും kh-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೲ|ch=ದೲ| ipa=[ɸ]|note={{noteTag|group=yoga|name=ph|ಪ (പ) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം p-ൽ നിന്നും ph-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു (ഇംഗ്ലീഷിലെ ''fan'' ലെ ''f'' ന് സമാനമാണ്, എന്നാൽ ചുണ്ടുകൾ പല്ലിൽ മുട്ടുന്നില്ല).}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=yoga}} == സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}} {{further|സ്വരചിഹ്നം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ചേർത്തെഴുതുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങളെ '''സ്വര ചിഹ്നഗളു''' ({{lang|kn|ಸ್ವರ ಚಿಹ್ನೆಗಳು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. {{efn|[[സംസ്കൃതം|സംസ്‌കൃതത്തിൽ]] ഇവ ''മാത്രകൾ'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു.}}<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} സ്വതന്ത്രമായ നിലനിൽപ്പില്ലാത്ത ഈ ചിഹ്നങ്ങൾ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാറുള്ളൂ. യാതൊരു ചിഹ്നങ്ങളുമില്ലാത്ത വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിൽ ('''ഉദാ:''' {{lang|kn|ಕ}} /ക/) സ്വാഭാവികമായും 'അ' ({{lang|kn|ಅ}}) എന്ന സ്വരം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഒരു വ്യഞ്ജനത്തോടൊപ്പം മറ്റൊരു സ്വരചിഹ്നം ചേർക്കുമ്പോൾ, സ്വാഭാവികമായുള്ള ഈ 'അ' കാരം ഇല്ലാതാകുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸ್ವರಚಿಹ್ನ}})<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Nidamarthy2021">{{cite journal |last=Nidamarthy |first=Sushilkumar |date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |title=Analysis of Kannada script consonants, sub forms, vowels, signs and bring all consonants under "Perfect single consonant form" |journal=Shikshan Sanshodhan: Journal of Arts, Humanities and Social Sciences |volume=4 |issue=8 |pages=54–66 |issn=2581-6241 |url=https://shikshansanshodhan.researchculturesociety.org/wp-content/uploads/SS202108011.pdf |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|16}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಅ}}|tops=തലേക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{huge|-}}|note=/a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಆ}}|tops=ഇളിക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=ാ|ch={{huge|ಾ}}|note=/aː/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಇ}}|tops=ഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ി|ch={{huge|ಿ}}|note=/i/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಈ}}|tops=ദീർഘഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ീ|ch={{huge|ೀ}}|note=/iː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಉ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ു|ch={{huge|ು}}|note=/u/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಊ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ൂ|ch={{huge|ೂ}}|note=uː}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಋ}}|tops=വട്ടുസുളി|l=kn|s=knda|ml=ൃ|ch={{huge|ೃ}}|note=ṛ}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೠ}}}}|tops={{Color|grey|ൠ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൄ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೄ}}}}|note={{Color|grey|/ṛː/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಌ}}}}|tops={{Color|grey|ഌ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൢ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೢ}}}}|note={{Color|grey|/l/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೡ}}}}|tops={{Color|grey|ൡ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൣ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೣ}}}}|note={{Color|grey|/lː/}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಎ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=െ|ch={{huge|ೆ}}|note=/e/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಏ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=േ|ch={{huge|ೇ}}|note=/eː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಐ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൈ|ch={{huge|ೈ}}|note=/ai/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಒ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൊ|ch={{huge|ೊ}}|note=/o/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಓ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ോ|ch={{huge|ೋ}}|note=/oː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha|സ്വരങ്ങളുടെ ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നമാണ് ({{lang|kn|ೕ}}). സാധാരണമായി തനിയെ ഒരിക്കല്ലും എഴുതാറില്ല; പകരം കൂട്ടുചിഹ്നത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്നു.}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಔ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൌ|ch={{huge|ೌ}}|note=/au/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಂ}}}}|tops={{Color|blue|അനുസ്വാരം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ം}}|ch={{Color|blue|{{huge|ം}}}}|note={{Color|blue|/aṃ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಃ}}}}|tops={{Color|blue|വിസർഗ്ഗം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ഃ}}|ch={{Color|blue|{{huge|ഃ}}}}|note={{Color|blue|/aḥ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೱ}}}}|tops={{Color|grey|ജിഹ്വാമൂലീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೱ}}}}|note={{Color|grey|/h̤/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೲ}}}}|tops={{Color|grey|ഉപധ്മാനീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೲ}}}}|note={{Color|grey|/ḫ/}}}} |} <small>{{Legend|darkred|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|blue|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|grey| ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=swarachin}} മലയാളത്തിൽ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്തോ ('''ഉദാ:''' കെ, കേ, കൈ) ഇരുവശങ്ങളിലുമായോ ('''ഉദാ:''' കൊ, കോ) വരാറുണ്ട്. എന്നാൽ കന്നഡ ലിപിയിൽ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്ത് സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന പതിവില്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ചിഹ്നങ്ങളും അക്ഷരത്തിന് മുകളിലോ വലതുവശത്തോ ആണ് ചേർക്കുന്നത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} === സ്വരചിഹ്ന ആകൃതി === അക്കാദമിക കാഴ്ചപ്പാടുകൾ പ്രകാരം, കന്നഡയിലെ സ്വരചിഹ്നങ്ങളുടെ പേരുകൾ അവയുടെ ആകൃതിയുമായും അവ വരയ്ക്കുന്ന രീതിയുമായും അഗാധമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രധാനപ്പെട്ട സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} * '''തലേക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ತಲೆಕಟ್ಟು}}): അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മുകളിലുള്ള തിരശ്ചീനമായ വര. ഇത് അന്തർലീനമായ 'അ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''ഇളിക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ಇಳಿಕಟ್ಟು}}): 'ആ' എന്ന ദീർഘസ്വരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന താഴോട്ടുള്ള വര. * '''ഗുഡി''' ({{lang|kn|ಗುಡಿ}}): 'ഇ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊളുത്ത് അഥവാ ക്ഷേത്രാകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''കൊമ്പു''' ({{lang|kn|ಕೊಂಬು}}): 'ഉ', 'ഊ' ({{lang|kn|ು}}, {{lang|kn|ೂ}}) എന്നീ സ്വരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊമ്പിൻ്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം . ഇവ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചെറിയ വിടവോടെ അല്പം താഴെയായാണ് ചേർക്കുന്നത്. * '''വട്ടുസുളി''' ({{lang|kn|ವಟ್ಟುಸುಳಿ}}): 'ഋ' ({{lang|kn|ಋ}}) കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന വട്ടത്തിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''[[കന്നഡ ലിപി #അർക്കാവൊത്തു|അർക്കാവൊത്തു]]''' ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}): ഒരു വ്യഞ്ജനാക്ഷരത്തിന് ശേഷം 'ര' ചേരുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} '''കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ:''' കന്നഡയിൽ ചില സ്വരചിഹ്നങ്ങൾക്ക് രണ്ടു ഭാഗങ്ങളുണ്ട്. 'ഈ' ({{lang|kn|ೀ}}), 'ഏ' ({{lang|kn|ೇ}}), 'ഓ' ({{lang|kn|ೋ}}) എന്നിവയെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഹ്രസ്വസ്വരത്തിനൊപ്പം വലതുവശത്തായി ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നം ({{lang|kn|ೕ}}) കൂടി നൽകുന്നു. അതുപോലെ 'ഐ' ({{lang|kn|ೈ}}) കാരത്തിന് മുകളിലായി 'എ' കാരത്തിൻ്റെ ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೆ}}) താഴെ വലതുവശത്തായി മറ്റൊരു ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೖ}}) ചേർന്നാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്. === [[വിരാമം]] === {{lang|kn|ಕ್}} (ക്) എന്നതുപോലെ [[കന്നഡ ലിപി #ചില്ലക്ഷരം|സ്വരസഹായമില്ലാത്ത കേവല വ്യഞ്ജനത്തെ]] സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഒരു പ്രത്യേക ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഈ ചിഹ്നത്തെയും പ്രക്രിയയെയും '''ഹലന്ത''' ({{lang|kn|ಹಲಂತ}}) എന്നും, അങ്ങനെ രൂപപ്പെടുന്ന അക്ഷരത്തെ '''അർദ്ധാക്ഷര''' ({{lang|kn|ಅರ್ಧಾಕ್ಷರ}}) എന്നും വിളിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അർദ്ധാക്ഷരങ്ങൾ |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ഹലന്ത|top=ಹಲಂತ|l=kn|s=knda|ml=്|ch={{huge| ್ }}|note=/ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ക + ്|top=(ಕ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ക്|ch={{huge|ಕ್}}|note=/kə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ത + ്|top=(ತ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ത്|ch={{huge|ತ್}}|note=/t̪ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=പ + ്|top=(ಪ + ್)|l=kn|s=knda|ml=പ്|ch={{huge|ಪ್}}|note=/pə̆/}} |} === കഗുണിത === കന്നഡയിലെ എഴുത്തുരീതിയിൽ അക്ഷരങ്ങളും സ്വരങ്ങളും ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളെ {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}} (കഗുണിത) എന്ന് വിളിക്കുന്നെ.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|17-19}} വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളും സ്വരചിഹ്നങ്ങളും സംയോജിച്ചാണ് ഇവയുണ്ടാകുന്നത്. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:80%" | <small>കന്നഡ കഗുണിത (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}})</small><ref name="Zydenbos2020">{{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |date=2020 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |title=A Manual of Modern Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992 |publisher=CrossAsia |location=Heidelberg |isbn=978-3-946742-82-1 |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|8-9}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|18-19}}<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅ}}<br><small>([[അ|<span style="color: white;">അ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಆ}}<br><small>([[ആ|<span style="color: white;">ആ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಇ}}<br><small>([[ഇ|<span style="color: white;">ഇ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಈ}}<br><small>([[ഈ|<span style="color: white;">ഈ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಉ}}<br><small>([[ഉ|<span style="color: white;">ഉ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಊ}}<br><small>([[ഊ|<span style="color: white;">ഊ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಋ}}<br><small>([[ഋ|<span style="color: white;">ഋ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೠ}}<br><small>([[ൠ|<span style="color: white;">ൠ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಎ}}<br><small>([[എ|<span style="color: white;">എ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಏ}}<br><small>([[ഏ|<span style="color: white;">ഏ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಐ}}<br><small>([[ഐ|<span style="color: white;">ഐ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಒ}}<br><small>([[ഒ|<span style="color: white;">ഒ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಓ}}<br><small>([[ഓ|<span style="color: white;">ഓ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಔ}}<br><small>([[ഔ|<span style="color: white;">ഔ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಂ}}<br><small>([[അം|<span style="color: white;">അം</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಃ}}<br><small>([[അഃ|<span style="color: white;">അഃ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn| ್ }}<br><small>([[്|<span style="color: white;">്</span>]])</small> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಕ}}<br><small>(ക)</small> |{{lang|kn|ಕಾ}} |{{lang|kn|ಕಿ}} |{{lang|kn|ಕೀ}} |{{lang|kn|ಕು}} |{{lang|kn|ಕೂ}} |{{lang|kn|ಕೃ}} |{{lang|kn|ಕೄ}} |{{lang|kn|ಕೆ}} |{{lang|kn|ಕೇ}} |{{lang|kn|ಕೈ}} |{{lang|kn|ಕೊ}} |{{lang|kn|ಕೋ}} |{{lang|kn|ಕೌ}} |{{lang|kn|ಕಂ}} |{{lang|kn|ಕಃ}} |{{lang|kn|ಕ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಖ}}<br><small>(ഖ)</small> |{{lang|kn|ಖಾ}} |{{lang|kn|ಖಿ}} |{{lang|kn|ಖೀ}} |{{lang|kn|ಖು}} |{{lang|kn|ಖೂ}} |{{lang|kn|ಖೃ}} |{{lang|kn|ಖೄ}} |{{lang|kn|ಖೆ}} |{{lang|kn|ಖೇ}} |{{lang|kn|ಖೈ}} |{{lang|kn|ಖೊ}} |{{lang|kn|ಖೋ}} |{{lang|kn|ಖೌ}} |{{lang|kn|ಖಂ}} |{{lang|kn|ಖಃ}} |{{lang|kn|ಖ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಗ}}<br><small>(ഗ)</small> |{{lang|kn|ಗಾ}} |{{lang|kn|ಗಿ}} |{{lang|kn|ಗೀ}} |{{lang|kn|ಗು}} |{{lang|kn|ಗೂ}} |{{lang|kn|ಗೃ}} |{{lang|kn|ಗೄ}} |{{lang|kn|ಗೆ}} |{{lang|kn|ಗೇ}} |{{lang|kn|ಗೈ}} |{{lang|kn|ಗೊ}} |{{lang|kn|ಗೋ}} |{{lang|kn|ಗೌ}} |{{lang|kn|ಗಂ}} |{{lang|kn|ಗಃ}} |{{lang|kn|ಗ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಘ}}<br><small>(ഘ)</small> |{{lang|kn|ಘಾ}} |{{lang|kn|ಘಿ}} |{{lang|kn|ಘೀ}} |{{lang|kn|ಘು}} |{{lang|kn|ಘೂ}} |{{lang|kn|ಘೃ}} |{{lang|kn|ಘೄ}} |{{lang|kn|ಘೆ}} |{{lang|kn|ಘೇ}} |{{lang|kn|ಘೈ}} |{{lang|kn|ಘೊ}} |{{lang|kn|ಘೋ}} |{{lang|kn|ಘೌ}} |{{lang|kn|ಘಂ}} |{{lang|kn|ಘಃ}} |{{lang|kn|ಘ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಙ}}<br><small>(ങ)</small> |{{lang|kn|ಙಾ}} |{{lang|kn|ಙಿ}} |{{lang|kn|ಙೀ}} |{{lang|kn|ಙು}} |{{lang|kn|ಙೂ}} |{{lang|kn|ಙೃ}} |{{lang|kn|ಙೄ}} |{{lang|kn|ಙೆ}} |{{lang|kn|ಙೇ}} |{{lang|kn|ಙೈ}} |{{lang|kn|ಙೊ}} |{{lang|kn|ಙೋ}} |{{lang|kn|ಙೌ}} |{{lang|kn|ಙಂ}} |{{lang|kn|ಙಃ}} |{{lang|kn|ಙ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಚ}}<br><small>(ച)</small> |{{lang|kn|ಚಾ}} |{{lang|kn|ಚಿ}} |{{lang|kn|ಚೀ}} |{{lang|kn|ಚು}} |{{lang|kn|ಚೂ}} |{{lang|kn|ಚೃ}} |{{lang|kn|ಚೄ}} |{{lang|kn|ಚೆ}} |{{lang|kn|ಚೇ}} |{{lang|kn|ಚೈ}} |{{lang|kn|ಚೊ}} |{{lang|kn|ಚೋ}} |{{lang|kn|ಚೌ}} |{{lang|kn|ಚಂ}} |{{lang|kn|ಚಃ}} |{{lang|kn|ಚ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಛ}}<br><small>(ഛ)</small> |{{lang|kn|ಛಾ}} |{{lang|kn|ಛಿ}} |{{lang|kn|ಛೀ}} |{{lang|kn|ಛು}} |{{lang|kn|ಛೂ}} |{{lang|kn|ಛೃ}} |{{lang|kn|ಛೄ}} |{{lang|kn|ಛೆ}} |{{lang|kn|ಛೇ}} |{{lang|kn|ಛೈ}} |{{lang|kn|ಛೊ}} |{{lang|kn|ಛೋ}} |{{lang|kn|ಛೌ}} |{{lang|kn|ಛಂ}} |{{lang|kn|ಛಃ}} |{{lang|kn|ಛ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಜ}}<br><small>(ജ)</small> |{{lang|kn|ಜಾ}} |{{lang|kn|ಜಿ}} |{{lang|kn|ಜೀ}} |{{lang|kn|ಜು}} |{{lang|kn|ಜೂ}} |{{lang|kn|ಜೃ}} |{{lang|kn|ಜೄ}} |{{lang|kn|ಜೆ}} |{{lang|kn|ಜೇ}} |{{lang|kn|ಜೈ}} |{{lang|kn|ಜೊ}} |{{lang|kn|ಜೋ}} |{{lang|kn|ಜೌ}} |{{lang|kn|ಜಂ}} |{{lang|kn|ಜಃ}} |{{lang|kn|ಜ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಝ}}<br><small>(ഝ)</small> |{{lang|kn|ಝಾ}} |{{lang|kn|ಝಿ}} |{{lang|kn|ಝೀ}} |{{lang|kn|ಝು}} |{{lang|kn|ಝೂ}} |{{lang|kn|ಝೃ}} |{{lang|kn|ಝೄ}} |{{lang|kn|ಝೆ}} |{{lang|kn|ಝೇ}} |{{lang|kn|ಝೈ}} |{{lang|kn|ಝೊ}} |{{lang|kn|ಝೋ}} |{{lang|kn|ಝೌ}} |{{lang|kn|ಝಂ}} |{{lang|kn|ಝಃ}} |{{lang|kn|ಝ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಞ}}<br><small>(ഞ)</small> |{{lang|kn|ಞಾ}} |{{lang|kn|ಞಿ}} |{{lang|kn|ಞೀ}} |{{lang|kn|ಞು}} |{{lang|kn|ಞೂ}} |{{lang|kn|ಞೃ}} |{{lang|kn|ಞೄ}} |{{lang|kn|ಞೆ}} |{{lang|kn|ಞೇ}} |{{lang|kn|ಞೈ}} |{{lang|kn|ಞೊ}} |{{lang|kn|ಞೋ}} |{{lang|kn|ಞೌ}} |{{lang|kn|ಞಂ}} |{{lang|kn|ಞಃ}} |{{lang|kn|ಞ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಟ}}<br><small>(ട)</small> |{{lang|kn|ಟಾ}} |{{lang|kn|ಟಿ}} |{{lang|kn|ಟೀ}} |{{lang|kn|ಟು}} |{{lang|kn|ಟೂ}} |{{lang|kn|ಟೃ}} |{{lang|kn|ಟೄ}} |{{lang|kn|ಟೆ}} |{{lang|kn|ಟೇ}} |{{lang|kn|ಟೈ}} |{{lang|kn|ಟೊ}} |{{lang|kn|ಟೋ}} |{{lang|kn|ಟೌ}} |{{lang|kn|ಟಂ}} |{{lang|kn|ಟಃ}} |{{lang|kn|ಟ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಠ}}<br><small>(ഠ)</small> |{{lang|kn|ಠಾ}} |{{lang|kn|ಠಿ}} |{{lang|kn|ಠೀ}} |{{lang|kn|ಠು}} |{{lang|kn|ಠೂ}} |{{lang|kn|ಠೃ}} |{{lang|kn|ಠೄ}} |{{lang|kn|ಠೆ}} |{{lang|kn|ಠೇ}} |{{lang|kn|ಠೈ}} |{{lang|kn|ಠೊ}} |{{lang|kn|ಠೋ}} |{{lang|kn|ಠೌ}} |{{lang|kn|ಠಂ}} |{{lang|kn|ಠಃ}} |{{lang|kn|ಠ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಡ}}<br><small>(ഡ)</small> |{{lang|kn|ಡಾ}} |{{lang|kn|ಡಿ}} |{{lang|kn|ಡೀ}} |{{lang|kn|ಡು}} |{{lang|kn|ಡೂ}} |{{lang|kn|ಡೃ}} |{{lang|kn|ಡೄ}} |{{lang|kn|ಡೆ}} |{{lang|kn|ಡೇ}} |{{lang|kn|ಡೈ}} |{{lang|kn|ಡೊ}} |{{lang|kn|ಡೋ}} |{{lang|kn|ಡೌ}} |{{lang|kn|ಡಂ}} |{{lang|kn|ಡಃ}} |{{lang|kn|ಡ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಢ}}<br><small>(ഢ)</small> |{{lang|kn|ಢಾ}} |{{lang|kn|ಢಿ}} |{{lang|kn|ಢೀ}} |{{lang|kn|ಢು}} |{{lang|kn|ಢೂ}} |{{lang|kn|ಢೃ}} |{{lang|kn|ಢೄ}} |{{lang|kn|ಢೆ}} |{{lang|kn|ಢೇ}} |{{lang|kn|ಢೈ}} |{{lang|kn|ಢೊ}} |{{lang|kn|ಢೋ}} |{{lang|kn|ಢೌ}} |{{lang|kn|ಢಂ}} |{{lang|kn|ಢಃ}} |{{lang|kn|ಢ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಣ}}<br><small>(ണ)</small> |{{lang|kn|ಣಾ}} |{{lang|kn|ಣಿ}} |{{lang|kn|ಣೀ}} |{{lang|kn|ಣು}} |{{lang|kn|ಣೂ}} |{{lang|kn|ಣೃ}} |{{lang|kn|ಣೄ}} |{{lang|kn|ಣೆ}} |{{lang|kn|ಣೇ}} |{{lang|kn|ಣೈ}} |{{lang|kn|ಣೊ}} |{{lang|kn|ಣೋ}} |{{lang|kn|ಣೌ}} |{{lang|kn|ಣಂ}} |{{lang|kn|ಣಃ}} |{{lang|kn|ಣ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ತ}}<br><small>(ത)</small> |{{lang|kn|ತಾ}} |{{lang|kn|ತಿ}} |{{lang|kn|ತೀ}} |{{lang|kn|ತು}} |{{lang|kn|ತೂ}} |{{lang|kn|ತೃ}} |{{lang|kn|ತೄ}} |{{lang|kn|ತೆ}} |{{lang|kn|ತೇ}} |{{lang|kn|ತೈ}} |{{lang|kn|ತೊ}} |{{lang|kn|ತೋ}} |{{lang|kn|ತೌ}} |{{lang|kn|ತಂ}} |{{lang|kn|ತಃ}} |{{lang|kn|ತ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಥ}}<br><small>(ഥ)</small> |{{lang|kn|ಥಾ}} |{{lang|kn|ಥಿ}} |{{lang|kn|ಥೀ}} |{{lang|kn|ಥು}} |{{lang|kn|ಥೂ}} |{{lang|kn|ಥೃ}} |{{lang|kn|ಥೄ}} |{{lang|kn|ಥೆ}} |{{lang|kn|ಥೇ}} |{{lang|kn|ಥೈ}} |{{lang|kn|ಥೊ}} |{{lang|kn|ಥೋ}} |{{lang|kn|ಥೌ}} |{{lang|kn|ಥಂ}} |{{lang|kn|ಥಃ}} |{{lang|kn|ಥ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ದ}}<br><small>(ദ)</small> |{{lang|kn|ದಾ}} |{{lang|kn|ದಿ}} |{{lang|kn|ದೀ}} |{{lang|kn|ದು}} |{{lang|kn|ದೂ}} |{{lang|kn|ದೃ}} |{{lang|kn|ದೄ}} |{{lang|kn|ದೆ}} |{{lang|kn|ದೇ}} |{{lang|kn|ದೈ}} |{{lang|kn|ದೊ}} |{{lang|kn|ದೋ}} |{{lang|kn|ದೌ}} |{{lang|kn|ದಂ}} |{{lang|kn|ದಃ}} |{{lang|kn|ದ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಧ}}<br><small>(ധ)</small> |{{lang|kn|ಧಾ}} |{{lang|kn|ಧಿ}} |{{lang|kn|ಧೀ}} |{{lang|kn|ಧು}} |{{lang|kn|ಧೂ}} |{{lang|kn|ಧೃ}} |{{lang|kn|ಧೄ}} |{{lang|kn|ಧೆ}} |{{lang|kn|ಧೇ}} |{{lang|kn|ಧೈ}} |{{lang|kn|ಧೊ}} |{{lang|kn|ಧೋ}} |{{lang|kn|ಧೌ}} |{{lang|kn|ಧಂ}} |{{lang|kn|ಧಃ}} |{{lang|kn|ಧ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ನ}}<br><small>(ന)</small> |{{lang|kn|ನಾ}} |{{lang|kn|ನಿ}} |{{lang|kn|ನೀ}} |{{lang|kn|ನು}} |{{lang|kn|ನೂ}} |{{lang|kn|ನೃ}} |{{lang|kn|ನೄ}} |{{lang|kn|ನೆ}} |{{lang|kn|ನೇ}} |{{lang|kn|ನೈ}} |{{lang|kn|ನೊ}} |{{lang|kn|ನೋ}} |{{lang|kn|ನೌ}} |{{lang|kn|ನಂ}} |{{lang|kn|ನಃ}} |{{lang|kn|ನ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಪ}}<br><small>(പ)</small> |{{lang|kn|ಪಾ}} |{{lang|kn|ಪಿ}} |{{lang|kn|ಪೀ}} |{{lang|kn|ಪು}} |{{lang|kn|ಪೂ}} |{{lang|kn|ಪೃ}} |{{lang|kn|ಪೄ}} |{{lang|kn|ಪೆ}} |{{lang|kn|ಪೇ}} |{{lang|kn|ಪೈ}} |{{lang|kn|ಪೊ}} |{{lang|kn|ಪೋ}} |{{lang|kn|ಪೌ}} |{{lang|kn|ಪಂ}} |{{lang|kn|ಪಃ}} |{{lang|kn|ಪ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಫ}}<br><small>(ഫ)</small> |{{lang|kn|ಫಾ}} |{{lang|kn|ಫಿ}} |{{lang|kn|ಫೀ}} |{{lang|kn|ಫು}} |{{lang|kn|ಫೂ}} |{{lang|kn|ಫೃ}} |{{lang|kn|ಫೄ}} |{{lang|kn|ಫೆ}} |{{lang|kn|ಫೇ}} |{{lang|kn|ಫೈ}} |{{lang|kn|ಫೊ}} |{{lang|kn|ಫೋ}} |{{lang|kn|ಫೌ}} |{{lang|kn|ಫಂ}} |{{lang|kn|ಫಃ}} |{{lang|kn|ಫ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಬ}}<br><small>(ബ)</small> |{{lang|kn|ಬಾ}} |{{lang|kn|ಬಿ}} |{{lang|kn|ಬೀ}} |{{lang|kn|ಬು}} |{{lang|kn|ಬೂ}} |{{lang|kn|ಬೃ}} |{{lang|kn|ಬೄ}} |{{lang|kn|ಬೆ}} |{{lang|kn|ಬೇ}} |{{lang|kn|ಬೈ}} |{{lang|kn|ಬೊ}} |{{lang|kn|ಬೋ}} |{{lang|kn|ಬೌ}} |{{lang|kn|ಬಂ}} |{{lang|kn|ಬಃ}} |{{lang|kn|ಬ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಭ}}<br><small>(ഭ)</small> |{{lang|kn|ಭಾ}} |{{lang|kn|ಭಿ}} |{{lang|kn|ಭೀ}} |{{lang|kn|ಭು}} |{{lang|kn|ಭೂ}} |{{lang|kn|ಭೃ}} |{{lang|kn|ಭೄ}} |{{lang|kn|ಭೆ}} |{{lang|kn|ಭೇ}} |{{lang|kn|ಭೈ}} |{{lang|kn|ಭೊ}} |{{lang|kn|ಭೋ}} |{{lang|kn|ಭೌ}} |{{lang|kn|ಭಂ}} |{{lang|kn|ಭಃ}} |{{lang|kn|ಭ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಮ}}<br><small>(മ)</small> |{{lang|kn|ಮಾ}} |{{lang|kn|ಮಿ}} |{{lang|kn|ಮೀ}} |{{lang|kn|ಮು}} |{{lang|kn|ಮೂ}} |{{lang|kn|ಮೃ}} |{{lang|kn|ಮೄ}} |{{lang|kn|ಮೆ}} |{{lang|kn|ಮೇ}} |{{lang|kn|ಮೈ}} |{{lang|kn|ಮೊ}} |{{lang|kn|ಮೋ}} |{{lang|kn|ಮೌ}} |{{lang|kn|ಮಂ}} |{{lang|kn|ಮಃ}} |{{lang|kn|ಮ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಯ}}<br><small>(യ)</small> |{{lang|kn|ಯಾ}} |{{lang|kn|ಯಿ}} |{{lang|kn|ಯೀ}} |{{lang|kn|ಯು}} |{{lang|kn|ಯೂ}} |{{lang|kn|ಯೃ}} |{{lang|kn|ಯೄ}} |{{lang|kn|ಯೆ}} |{{lang|kn|ಯೇ}} |{{lang|kn|ಯೈ}} |{{lang|kn|ಯೊ}} |{{lang|kn|ಯೋ}} |{{lang|kn|ಯೌ}} |{{lang|kn|ಯಂ}} |{{lang|kn|ಯಃ}} |{{lang|kn|ಯ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ರ}}<br><small>(ര)</small> |{{lang|kn|ರಾ}} |{{lang|kn|ರಿ}} |{{lang|kn|ರೀ}} |{{lang|kn|ರು}} |{{lang|kn|ರೂ}} |{{lang|kn|ರೃ}} |{{lang|kn|ರೄ}} |{{lang|kn|ರೆ}} |{{lang|kn|ರೇ}} |{{lang|kn|ರೈ}} |{{lang|kn|ರೊ}} |{{lang|kn|ರೋ}} |{{lang|kn|ರೌ}} |{{lang|kn|ರಂ}} |{{lang|kn|ರಃ}} |{{lang|kn|ರ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಱ}}<br><small>(റ)</small> |{{lang|kn|ಱಾ}} |{{lang|kn|ಱಿ}} |{{lang|kn|ಱೀ}} |{{lang|kn|ಱು}} |{{lang|kn|ಱೂ}} |{{lang|kn|ಱೃ}} |{{lang|kn|ಱೄ}} |{{lang|kn|ಱೆ}} |{{lang|kn|ಱೇ}} |{{lang|kn|ಱೈ}} |{{lang|kn|ಱೊ}} |{{lang|kn|ಱೋ}} |{{lang|kn|ಱೌ}} |{{lang|kn|ಱಂ}} |{{lang|kn|ಱಃ}} |{{lang|kn|ಱ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಲ}}<br><small>(ല)</small> |{{lang|kn|ಲಾ}} |{{lang|kn|ಲಿ}} |{{lang|kn|ಲೀ}} |{{lang|kn|ಲು}} |{{lang|kn|ಲೂ}} |{{lang|kn|ಲೃ}} |{{lang|kn|ಲೄ}} |{{lang|kn|ಲೆ}} |{{lang|kn|ಲೇ}} |{{lang|kn|ಲೈ}} |{{lang|kn|ಲೊ}} |{{lang|kn|ಲೋ}} |{{lang|kn|ಲೌ}} |{{lang|kn|ಲಂ}} |{{lang|kn|ಲಃ}} |{{lang|kn|ಲ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ವ}}<br><small>(വ)</small> |{{lang|kn|ವಾ}} |{{lang|kn|ವಿ}} |{{lang|kn|ವೀ}} |{{lang|kn|ವು}} |{{lang|kn|ವೂ}} |{{lang|kn|ವೃ}} |{{lang|kn|ವೄ}} |{{lang|kn|ವೆ}} |{{lang|kn|ವೇ}} |{{lang|kn|ವೈ}} |{{lang|kn|ವೊ}} |{{lang|kn|ವೋ}} |{{lang|kn|ವೌ}} |{{lang|kn|ವಂ}} |{{lang|kn|ವಃ}} |{{lang|kn|ವ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಶ}}<br><small>(ശ)</small> |{{lang|kn|ಶಾ}} |{{lang|kn|ಶಿ}} |{{lang|kn|ಶೀ}} |{{lang|kn|ಶು}} |{{lang|kn|ಶೂ}} |{{lang|kn|ಶೃ}} |{{lang|kn|ಶೄ}} |{{lang|kn|ಶೆ}} |{{lang|kn|ಶೇ}} |{{lang|kn|ಶೈ}} |{{lang|kn|ಶೊ}} |{{lang|kn|ಶೋ}} |{{lang|kn|ಶೌ}} |{{lang|kn|ಶಂ}} |{{lang|kn|ಶಃ}} |{{lang|kn|ಶ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಷ}}<br><small>(ഷ)</small> |{{lang|kn|ಷಾ}} |{{lang|kn|ಷಿ}} |{{lang|kn|ಷೀ}} |{{lang|kn|ಷು}} |{{lang|kn|ಷೂ}} |{{lang|kn|ಷೃ}} |{{lang|kn|ಷೄ}} |{{lang|kn|ಷೆ}} |{{lang|kn|ಷೇ}} |{{lang|kn|ಷೈ}} |{{lang|kn|ಷೊ}} |{{lang|kn|ಷೋ}} |{{lang|kn|ಷೌ}} |{{lang|kn|ಷಂ}} |{{lang|kn|ಷಃ}} |{{lang|kn|ಷ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಸ}}<br><small>(സ)</small> |{{lang|kn|ಸಾ}} |{{lang|kn|ಸಿ}} |{{lang|kn|ಸೀ}} |{{lang|kn|ಸು}} |{{lang|kn|ಸೂ}} |{{lang|kn|ಸೃ}} |{{lang|kn|ಸೄ}} |{{lang|kn|ಸೆ}} |{{lang|kn|ಸೇ}} |{{lang|kn|ಸೈ}} |{{lang|kn|ಸೊ}} |{{lang|kn|ಸೋ}} |{{lang|kn|ಸೌ}} |{{lang|kn|ಸಂ}} |{{lang|kn|ಸಃ}} |{{lang|kn|ಸ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಹ}}<br><small>(ഹ)</small> |{{lang|kn|ಹಾ}} |{{lang|kn|ಹಿ}} |{{lang|kn|ಹೀ}} |{{lang|kn|ಹು}} |{{lang|kn|ಹೂ}} |{{lang|kn|ಹೃ}} |{{lang|kn|ಹೄ}} |{{lang|kn|ಹೆ}} |{{lang|kn|ಹೇ}} |{{lang|kn|ಹೈ}} |{{lang|kn|ಹೊ}} |{{lang|kn|ಹೋ}} |{{lang|kn|ಹೌ}} |{{lang|kn|ಹಂ}} |{{lang|kn|ಹಃ}} |{{lang|kn|ಹ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಳ}}<br><small>(ള)</small> |{{lang|kn|ಳಾ}} |{{lang|kn|ಳಿ}} |{{lang|kn|ಳೀ}} |{{lang|kn|ಳು}} |{{lang|kn|ಳೂ}} |{{lang|kn|ಳೃ}} |{{lang|kn|ಳೄ}} |{{lang|kn|ಳೆ}} |{{lang|kn|ಳೇ}} |{{lang|kn|ಳೈ}} |{{lang|kn|ಳೊ}} |{{lang|kn|ಳೋ}} |{{lang|kn|ಳೌ}} |{{lang|kn|ಳಂ}} |{{lang|kn|ಳಃ}} |{{lang|kn|ಳ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೞ}}<br><small>(ഴ)</small> |{{lang|kn|ೞಾ}} |{{lang|kn|ೞಿ}} |{{lang|kn|ೞೀ}} |{{lang|kn|ೞು}} |{{lang|kn|ೞೂ}} |{{lang|kn|ೞೃ}} |{{lang|kn|ೞೄ}} |{{lang|kn|ೞೆ}} |{{lang|kn|ೞೇ}} |{{lang|kn|ೞೈ}} |{{lang|kn|ೞೊ}} |{{lang|kn|ೞೋ}} |{{lang|kn|ೞೌ}} |{{lang|kn|ೞಂ}} |{{lang|kn|ೞಃ}} |{{lang|kn|ೞ್}} |} {{Sticky table end}} == വ്യഞ്ജനങ്ങൾ == കന്നഡയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ ({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} വ്യഞ്ജന) പ്രധാനമായും '''വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും '''അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും രണ്ടായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു. === വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === നാവ് വായുടെ ഏതു ഭാഗത്താണ് സ്പർശിക്കുന്നത് എന്നതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള [[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|ഉച്ചാരണസ്ഥാനങ്ങൾ]] അനുസരിച്ചാണ് വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങളെ വിവിധ വർഗ്ഗങ്ങളായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നത്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}}<ref name="UnicodeKannada"/> ! style="background:darkred;"|[[അഘോഷം|<span style="color:#FFD300;">അഘോഷം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അനുനാസികം|<span style="color:#FFD300;">അനുനാസികം</span>]] |- ! style="background:darkred;"|[[കണ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">കണ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch=ಕ|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch=ಖ|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch=ಗ|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch=ಘ|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch=ಙ|ipa=ŋa}} |- ! style="background:darkred;"|[[താലവ്യം|<span style="color:#FFD300;">താലവ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch=ಚ|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch=ಛ|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch=ಜ|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch=ಝ|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch=ಞ|ipa=ɲad}} |- ! style="background:darkred;"|[[മൂർദ്ധന്യം|<span style="color:#FFD300;">മൂർദ്ധന്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch=ಟ|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch=ಠ|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch=ಡ|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch=ಢ|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch=ಣ|ipa=ɳa}} |- ! style="background:darkred;"|[[ദന്ത്യം|<span style="color:#FFD300;">ദന്ത്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch=ತ|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch=ಥ|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch=ದ|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch=ಧ|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch=ನ|ipa=n̪a}} |- ! style="background:darkred;"|[[ഓഷ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">ഓഷ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch=ಪ|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch=ಫ|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch=ಬ|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch=ಭ|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch=ಮ|ipa=ma}} |} === അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === മേൽപ്പറഞ്ഞ വർഗ്ഗീകരണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത വ്യഞ്ജനങ്ങളാണിവ: {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{large|ಱ}}|ipa=r|note={{noteTag|group=awargya|name=yardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ರ (ര) ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{large|ೞ}}|ipa=ɻa|note={{noteTag|group=awargya|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ಳ (ള) ഉപയോഗിക്കുന്നു. എന്നാൽ ബഡഗ ഭാഷ എഴുതാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{large|ೝ}}|ipa=ṉ|note={{noteTag|group=awargya|name=mardha|ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ ഉപയോഗത്തിലില്ല}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=awargya}} === ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ === ==== ചില്ലക്ഷരം ==== [[File:Kannada-archaic-n.png|thumb|100px|alt=Archaic n in Kannada script .|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ൻ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പഴയ രൂപം.]] കന്നഡ ലിപിയിൽ സ്വരസഹായം കൂടാതെ ഉച്ചരിക്കാവുന്ന ഏക [[ചില്ലക്ഷരം|ചില്ലക്ഷരമാണ്]] 'ൻ' ({{lang|kn|ೝ}}). '''നകാര പൊള്ളു''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು}}) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ അക്ഷരം പഴയ കന്നഡ കൃതികളിൽ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. 1980-കൾ വരെ ദക്ഷിണ കർണാടകയിലെ തീരദേശ മേഖലകളിൽ നിലനിന്നിരുന്ന ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ മുഖ്യധാരാ കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല. <ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20228r-kannada-nakaara-pollu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Nakaara Pollu |last=Srinidhi |first=A. |last2=Sreedatta |first2=A. |date=2021-01-07 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(നകാര പൊള്ളു)|tops=ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ೝ}}|ipa=ṉ}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ന + ്)|tops=ನ + ್|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ನ್}}|ipa=ṉ}} |} നിലവിൽ ഇതിനുപകരം {{lang|kn|ನ್}} (ന + വിരാമം) ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യം പരിഗണിച്ച് [[യൂണികോഡ്|യൂണികോഡ് 14.0]] പതിപ്പിൽ ഈ അക്ഷരത്തെ ഔദ്യോഗികമായി ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21016r-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #166 January 2021 on Script Proposals |publisher=Unicode Script Ad Hoc Group |date=2021-01-14 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ==== മൂർദ്ധന്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ==== പഴയ കന്നഡ സാഹിത്യത്തിൽ ആധുനിക മലയാളത്തിലെയും തമിഴിലെയും 'റ', 'ഴ' എന്നീ ഉച്ചാരണങ്ങൾക്ക് സമാനമായ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ നിലനിന്നിരുന്നു.<ref name="kannada literature">{{cite book |last=Rice |first=Edward P. |title=A History of Kanarese Literature |year=1921 |publisher=Oxford University Press |location=London |url=https://ignca.gov.in/Asi_data/21416.pdf|language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|14–15}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{huge|ಱ}}|ipa=r}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{huge|ೞ}}|ipa=ɻa}} |} [[File:Halmidi inscription10.png|thumb|right|[[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം|ഹൽമിഡി ശിലാശാസനത്തിൻ്റെ]] ലിഖിതങ്ങൾ]] ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. [[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ ഈ ലിഖിതത്തിലെ 8-10 വരികളിൽ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിൽ വൽക്കരിക്കുമ്പോൾ ഈ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കാണാം:<ref name="halmidi"/> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} ഇവ യഥാക്രമം 12-18 നൂറ്റാണ്ടുകളോടെ ഉപയോഗത്തിൽനിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമാവുകയും, പകരം {{lang|kn|ರ}} (ര), {{lang|kn|ಳ}} (ള) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ പ്രചാരത്തിൽ വരികയും ചെയ്തു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|11}} എന്നിരുന്നാലും, [[ബഡഗ ഭാഷ]] എഴുതാൻ {{lang|kn|ೞ}} (ഴ) ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. == കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ}} {{further|കൂട്ടക്ഷരം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്ക്]] (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}} അധവാ '''സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''')<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കന്നഡയിൽ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ എഴുതുമ്പോൾ, ആദ്യത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും രണ്ടാമത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം ആദ്യത്തേതിൻ്റെ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചെറിയ രൂപത്തിൽ ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ ചെറിയ കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളെ കന്നഡയിൽ '''ഒത്തു''' ({{lang|kn|ಒತ್ತು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|416-417}}<ref name="Kittel1903">{{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://archive.org/details/agrammarkannada00kittgoog/page/n34/mode/2up}}</ref>{{rp|10-15}} === കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുടെ രൂപങ്ങൾ (ഒത്തുകൾ) === മിക്ക വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കും അവയുടെ മുകളിലെ വര (തലക്കട്ട്) ഒഴിവാക്കി ചെറിയ രൂപത്തിൽ താഴെ എഴുതുന്ന രീതിയാണുള്ളത്. എന്നാൽ ത ({{lang|kn|ತ}}), ന ({{lang|kn|ನ}}), മ ({{lang|kn|ಮ}}), യ ({{lang|kn|ಯ}}), ര ({{lang|kn|ರ}}), ല ({{lang|kn|ಲ}}), വ ({{lang|kn|ವ}}), ശ ({{lang|kn|ಶ}}), സ ({{lang|kn|ಸ}}) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് അവയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങളാണുള്ളത്.<ref>{{cite web |title=Kannada Alphabet - Pronunciation and Language |url=https://omniglot.com/writing/kannada.htm |website=Omniglot |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+കന്നഡ ഒത്തുകൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತು}})<ref name="UnicodeKannada"/> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಕ}}|tops=ക-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ക|ch={{huge|◌್ಕ}}|ipa=/ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಖ}}|tops=ഖ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഖ|ch={{huge|◌್ಖ}}|ipa=/kʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಗ}}|tops=ഗ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഗ|ch={{huge|◌್ಗ}}|ipa=/ga/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಘ}}|tops=ഘ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഘ|ch={{huge|◌್ಘ}}|ipa=/gʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಙ}}|tops=ങ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ|ch={{huge|◌್ಙ}}|ipa=/ŋa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಚ}}|tops=ച-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ച|ch={{huge|◌್ಚ}}|ipa=/t͡ʃa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಛ}}|tops=ഛ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഛ|ch={{huge|◌್ಛ}}|ipa=/t͡ʃʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಜ}}|tops=ജ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ജ|ch={{huge|◌್ಜ}}|ipa=/d͡ʒa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಝ}}|tops=ഝ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഝ|ch={{huge|◌್ಝ}}|ipa=/d͡ʒʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಞ}}|tops=ഞ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഞ|ch={{huge|◌್ಞ}}|ipa=/ɲa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಟ}}|tops=ട-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ട|ch={{huge|◌್ಟ}}|ipa=/ʈa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಠ}}|tops=ഠ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഠ|ch={{huge|◌್ಠ}}|ipa=/ʈʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಡ}}|tops=ഡ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ|ch={{huge|◌್ಡ}}|ipa=/ɖa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಢ}}|tops=ഢ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഢ|ch={{huge|◌್ಢ}}|ipa=/ɖʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಣ}}|tops=ണ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ണ|ch={{huge|◌್ಣ}}|ipa=/ɳa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ತ}}|tops=ത-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ത|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ತ}}}}|ipa=/t̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಥ}}|tops=ഥ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഥ|ch={{huge|◌್ಥ}}|ipa=/t̪ʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ದ}}|tops=ദ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ദ|ch={{huge|◌್ದ}}|ipa=/d̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಧ}}|tops=ധ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ധ|ch={{huge|◌್ಧ}}|ipa=/d̪ʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ನ}}|tops=ന-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ന|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ನ}}}}|ipa=/n̪a/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಪ}}|tops=പ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>പ|ch={{huge|◌್ಪ}}|ipa=/pa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಫ}}|tops=ഫ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഫ|ch={{huge|◌್ಫ}}|ipa=/pʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಬ}}|tops=ബ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ബ|ch={{huge|◌್ಬ}}|ipa=/ba/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಭ}}|tops=ഭ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഭ|ch={{huge|◌್ಭ}}|ipa=/bʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಮ}}|tops=മ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>മ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಮ}}}}|ipa=/ma/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಯ}}|tops=യ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>യ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಯ}}}}|ipa=/ja/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ರ}}|tops=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ര|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ರ}}}}|ipa=/ra/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಲ}}|tops=ല-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ല|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಲ}}}}|ipa=/la/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ವ}}|tops=വ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>വ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ವ}}}}|ipa=/ʋa/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಶ}}|tops=ശ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ശ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಶ}}}}|ipa=/ʃa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಷ}}|tops=ഷ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ|ch={{huge|◌್ಷ}}|ipa=/ʂa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಸ}}|tops=സ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>സ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಸ}}}}|ipa=/sa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಹ}}|tops=ഹ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഹ|ch={{huge|◌್ಹ}}|ipa=/ha/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಳ}}|tops=ള-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ള|ch={{huge|◌್ಳ}}|ipa=/ɭa/}} |style="background:#ccc;"| |} <small>{{Legend|blue|ഈ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഒത്തുകൾ വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങൾ}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=otha}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ [[പഴയ കന്നഡ]] ഒത്തുകൾ |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಱ}}|tops=റ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>റ|ch={{huge|◌್ಱ}}|ipa=/ra/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ೞ}}|tops=ഴ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഴ|ch={{huge|◌್ೞ}}|ipa=/ɻa/}} |} കന്നഡയിൽ രണ്ട് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുള്ള 1296 മുഴുവൻ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും താഴെയുള്ള പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px;" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:70%" |കന്നഡ സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}}) !style="background:darkred;color:#FFD300;"| <small>വ്യഞ്ജനം<br>({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}})</small> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಕ }}}}<br><small>([[ക|<span style="color: white;">ക</span>]])</small>|ക|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಖ }}}}<br><small>([[ഖ|<span style="color: white;">ഖ</span>]])</small>|ഖ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಗ }}}}<br><small>([[ഗ|<span style="color: white;">ഗ</span>]])</small>|ഗ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಘ }}}}<br><small>([[ഘ|<span style="color: white;">ഘ</span>]])</small>|ഘ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಙ }}}}<br><small>([[ങ|<span style="color: white;">ങ</span>]])</small>|ങ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಚ }}}}<br><small>([[ച|<span style="color: white;">ച</span>]])</small>|ച|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಛ }}}}<br><small>([[ഛ|<span style="color: white;">ഛ</span>]])</small>|ഛ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಜ }}}}<br><small>([[ജ|<span style="color: white;">ജ</span>]])</small>|ജ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಝ }}}}<br><small>([[ഝ|<span style="color: white;">ഝ</span>]])</small>|ഝ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಞ }}}}<br><small>([[ഞ|<span style="color: white;">ഞ</span>]])</small>|ഞ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಟ }}}}<br><small>([[ട|<span style="color: white;">ട</span>]])</small>|ട|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಠ }}}}<br><small>([[ഠ|<span style="color: white;">ഠ</span>]])</small>|ഠ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಡ }}}}<br><small>([[ഡ|<span style="color: white;">ഡ</span>]])</small>|ഡ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಢ }}}}<br><small>([[ഢ|<span style="color: white;">ഢ</span>]])</small>|ഢ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಣ }}}}<br><small>([[ണ|<span style="color: white;">ണ</span>]])</small>|ണ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ತ }}}}<br><small>([[ത|<span style="color: white;">ത</span>]])</small>|ത|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಥ }}}}<br><small>([[ഥ|<span style="color: white;">ഥ</span>]])</small>|ഥ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ದ }}}}<br><small>([[ദ|<span style="color: white;">ദ</span>]])</small>|ദ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಧ }}}}<br><small>([[ധ|<span style="color: white;">ധ</span>]])</small>|ധ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ನ }}}}<br><small>([[ന|<span style="color: white;">ന</span>]])</small>|ന|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಪ }}}}<br><small>([[പ|<span style="color: white;">പ</span>]])</small>|പ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಫ }}}}<br><small>([[ഫ|<span style="color: white;">ഫ</span>]])</small>|ഫ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಬ }}}}<br><small>([[ബ|<span style="color: white;">ബ</span>]])</small>|ബ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಭ }}}}<br><small>([[ഭ|<span style="color: white;">ഭ</span>]])</small>|ഭ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಮ }}}}<br><small>([[മ|<span style="color: white;">മ</span>]])</small>|മ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಯ }}}}<br><small>([[യ|<span style="color: white;">യ</span>]])|യ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ರ }}}}<br><small>([[ര|<span style="color: white;">ര</span>]])|ര|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಱ }}}}<br><small>([[റ|<span style="color: white;">റ</span>]])</small>|റ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಲ }}}}<br><small>([[ല|<span style="color: white;">ല</span>]])</small>|ല|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ವ }}}}<br><small>([[വ|<span style="color: white;">വ</span>]])|വ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಶ }}}}<br><small>([[ശ|<span style="color: white;">ശ</span>]])</small>|ശ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಷ }}}}<br><small>([[ഷ|<span style="color: white;">ഷ</span>]])</small>|ഷ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಸ }}}}<br><small>([[സ|<span style="color: white;">സ</span>]])</small>|സ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಹ }}}}<br><small>([[ഹ|<span style="color: white;">ഹ</span>]])</small>|ഹ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಳ }}}}<br><small>([[ള|<span style="color: white;">ള</span>]])</small>|ള|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ೞ }}}}<br><small>([[ഴ|<span style="color: white;">ഴ</span>]])</small>|ഴ|dotted=no}}</span> |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಕ್}}}}<br><small>(ക്)</small> |style=color:#0048BA;"|'''ಕ್ಕ''' ||ಕ್ಖ ||ಕ್ಗ ||ಕ್ಘ ||ಕ್ಙ ||ಕ್ಚ ||ಕ್ಛ ||ಕ್ಜ ||ಕ್ಝ ||ಕ್ಞ ||ಕ್ಟ ||ಕ್ಠ ||ಕ್ಡ ||ಕ್ಢ ||ಕ್ಣ ||ಕ್ತ ||ಕ್ಥ ||ಕ್ದ ||ಕ್ಧ ||ಕ್ನ ||ಕ್ಪ ||ಕ್ಫ ||ಕ್ಬ ||ಕ್ಭ ||ಕ್ಮ ||ಕ್ಯ ||ಕ್ರ ||ಕ್ಱ ||ಕ್ಲ ||ಕ್ವ ||ಕ್ಶ ||style=color:#E23D28;"|'''ಕ್ಷ''' ||ಕ್ಸ ||ಕ್ಹ ||ಕ್ಳ ||ಕ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಖ್}}}}<br><small>(ഖ്)</small> |ಖ್ಕ ||style=color:#0048BA;"|'''ಖ್ಖ''' ||ಖ್ಗ ||ಖ್ಘ ||ಖ್ಙ ||ಖ್ಚ ||ಖ್ಛ ||ಖ್ಜ ||ಖ್ಝ ||ಖ್ಞ ||ಖ್ಟ ||ಖ್ಠ ||ಖ್ಡ ||ಖ್ಢ ||ಖ್ಣ ||ಖ್ತ ||ಖ್ಥ ||ಖ್ದ ||ಖ್ಧ ||ಖ್ನ ||ಖ್ಪ ||ಖ್ಫ ||ಖ್ಬ ||ಖ್ಭ ||ಖ್ಮ ||ಖ್ಯ ||ಖ್ರ ||ಖ್ಱ ||ಖ್ಲ ||ಖ್ವ ||ಖ್ಶ ||ಖ್ಷ ||ಖ್ಸ ||ಖ್ಹ ||ಖ್ಳ ||ಖ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಗ್}}}}<br><small>(ഗ്)</small> |ಗ್ಕ ||ಗ್ಖ ||style=color:#0048BA;"|'''ಗ್ಗ''' ||ಗ್ಘ ||ಗ್ಙ ||ಗ್ಚ ||ಗ್ಛ ||ಗ್ಜ ||ಗ್ಝ ||ಗ್ಞ ||ಗ್ಟ ||ಗ್ಠ ||ಗ್ಡ ||ಗ್ಢ ||ಗ್ಣ ||ಗ್ತ ||ಗ್ಥ ||ಗ್ದ ||ಗ್ಧ ||ಗ್ನ ||ಗ್ಪ ||ಗ್ಫ ||ಗ್ಬ ||ಗ್ಭ ||ಗ್ಮ ||ಗ್ಯ ||ಗ್ರ ||ಗ್ಱ ||ಗ್ಲ ||ಗ್ವ ||ಗ್ಶ ||ಗ್ಷ ||ಗ್ಸ ||ಗ್ಹ ||ಗ್ಳ ||ಗ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಘ್}}}}<br><small>(ഘ്)</small> |ಘ್ಕ ||ಘ್ಖ ||ಘ್ಗ ||style=color:#0048BA;"|'''ಘ್ಘ''' ||ಘ್ಙ ||ಘ್ಚ ||ಘ್ಛ ||ಘ್ಜ ||ಘ್ಝ ||ಘ್ಞ ||ಘ್ಟ ||ಘ್ಠ ||ಘ್ಡ ||ಘ್ಢ ||ಘ್ಣ ||ಘ್ತ ||ಘ್ಥ ||ಘ್ದ ||ಘ್ಧ ||ಘ್ನ ||ಘ್ಪ ||ಘ್ಫ ||ಘ್ಬ ||ಘ್ಭ ||ಘ್ಮ ||ಘ್ಯ ||ಘ್ರ ||ಘ್ಱ ||ಘ್ಲ ||ಘ್ವ ||ಘ್ಶ ||ಘ್ಷ ||ಘ್ಸ ||ಘ್ಹ ||ಘ್ಳ ||ಘ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಙ್}}}}<br><small>(ങ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu|അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്. }}</small> |ಙ್ಕ ||ಙ್ಖ ||ಙ್ಗ ||ಙ್ಘ ||style=color:#0048BA;"|'''ಙ್ಙ''' ||ಙ್ಚ ||ಙ್ಛ ||ಙ್ಜ ||ಙ್ಝ ||ಙ್ಞ ||ಙ್ಟ ||ಙ್ಠ ||ಙ್ಡ ||ಙ್ಢ ||ಙ್ಣ ||ಙ್ತ ||ಙ್ಥ ||ಙ್ದ ||ಙ್ಧ ||ಙ್ನ ||ಙ್ಪ ||ಙ್ಫ ||ಙ್ಬ ||ಙ್ಭ ||ಙ್ಮ ||ಙ್ಯ ||ಙ್ರ ||ಙ್ಱ ||ಙ್ಲ ||ಙ್ವ ||ಙ್ಶ ||ಙ್ಷ ||ಙ್ಸ ||ಙ್ಹ ||ಙ್ಳ ||ಙ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಚ್}}}}<br><small>(ച്)</small> |ಚ್ಕ ||ಚ್ಖ ||ಚ್ಗ ||ಚ್ಘ ||ಚ್ಙ ||style=color:#0048BA;"|'''ಚ್ಚ''' ||ಚ್ಛ ||ಚ್ಜ ||ಚ್ಝ ||ಚ್ಞ ||ಚ್ಟ ||ಚ್ಠ ||ಚ್ಡ ||ಚ್ಢ ||ಚ್ಣ ||ಚ್ತ ||ಚ್ಥ ||ಚ್ದ ||ಚ್ಧ ||ಚ್ನ ||ಚ್ಪ ||ಚ್ಫ ||ಚ್ಬ ||ಚ್ಭ ||ಚ್ಮ ||ಚ್ಯ ||ಚ್ರ ||ಚ್ಱ ||ಚ್ಲ ||ಚ್ವ ||ಚ್ಶ ||ಚ್ಷ ||ಚ್ಸ ||ಚ್ಹ ||ಚ್ಳ ||ಚ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಛ್}}}}<br><small>(ഛ്)</small> |ಛ್ಕ ||ಛ್ಖ ||ಛ್ಗ ||ಛ್ಘ ||ಛ್ಙ ||ಛ್ಚ ||style=color:#0048BA;"|'''ಛ್ಛ''' ||ಛ್ಜ ||ಛ್ಝ ||ಛ್ಞ ||ಛ್ಟ ||ಛ್ಠ ||ಛ್ಡ ||ಛ್ಢ ||ಛ್ಣ ||ಛ್ತ ||ಛ್ಥ ||ಛ್ದ ||ಛ್ಧ ||ಛ್ನ ||ಛ್ಪ ||ಛ್ಫ ||ಛ್ಬ ||ಛ್ಭ ||ಛ್ಮ ||ಛ್ಯ ||ಛ್ರ ||ಛ್ಱ ||ಛ್ಲ ||ಛ್ವ ||ಛ್ಶ ||ಛ್ಷ ||ಛ್ಸ ||ಛ್ಹ ||ಛ್ಳ ||ಛ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಜ್}}}}<br><small>(ജ്)</small> |ಜ್ಕ ||ಜ್ಖ ||ಜ್ಗ ||ಜ್ಘ ||ಜ್ಙ ||ಜ್ಚ ||ಜ್ಛ ||style=color:#0048BA;"|'''ಜ್ಜ''' ||ಜ್ಝ ||style=color:#E23D28;"|'''ಜ್ಞ''' ||ಜ್ಟ ||ಜ್ಠ ||ಜ್ಡ ||ಜ್ಢ ||ಜ್ಣ ||ಜ್ತ ||ಜ್ಥ ||ಜ್ದ ||ಜ್ಧ ||ಜ್ನ ||ಜ್ಪ ||ಜ್ಫ ||ಜ್ಬ ||ಜ್ಭ ||ಜ್ಮ ||ಜ್ಯ ||ಜ್ರ ||ಜ್ಱ ||ಜ್ಲ ||ಜ್ವ ||ಜ್ಶ ||ಜ್ಷ ||ಜ್ಸ ||ಜ್ಹ ||ಜ್ಳ ||ಜ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಝ್}}}}<br><small>(ഝ്)</small> |ಝ್ಕ ||ಝ್ಖ ||ಝ್ಗ ||ಝ್ಘ ||ಝ್ಙ ||ಝ್ಚ ||ಝ್ಛ ||ಝ್ಜ ||style=color:#0048BA;"|'''ಝ್ಝ''' ||ಝ್ಞ ||ಝ್ಟ ||ಝ್ಠ ||ಝ್ಡ ||ಝ್ಢ ||ಝ್ಣ ||ಝ್ತ ||ಝ್ಥ ||ಝ್ದ ||ಝ್ಧ ||ಝ್ನ ||ಝ್ಪ ||ಝ್ಫ ||ಝ್ಬ ||ಝ್ಭ ||ಝ್ಮ ||ಝ್ಯ ||ಝ್ರ ||ಝ್ಱ ||ಝ್ಲ ||ಝ್ವ ||ಝ್ಶ ||ಝ್ಷ ||ಝ್ಸ ||ಝ್ಹ ||ಝ್ಳ ||ಝ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಞ್}}}}<br><small>(ഞ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಞ್ಕ ||ಞ್ಖ ||ಞ್ಗ ||ಞ್ಘ ||ಞ್ಙ ||ಞ್ಚ ||ಞ್ಛ ||ಞ್ಜ ||ಞ್ಝ ||style=color:#0048BA;"|'''ಞ್ಞ''' ||ಞ್ಟ ||ಞ್ಠ ||ಞ್ಡ ||ಞ್ಢ ||ಞ್ಣ ||ಞ್ತ ||ಞ್ಥ ||ಞ್ದ ||ಞ್ಧ ||ಞ್ನ ||ಞ್ಪ ||ಞ್ಫ ||ಞ್ಬ ||ಞ್ಭ ||ಞ್ಮ ||ಞ್ಯ ||ಞ್ರ ||ಞ್ಱ ||ಞ್ಲ ||ಞ್ವ ||ಞ್ಶ ||ಞ್ಷ ||ಞ್ಸ ||ಞ್ಹ ||ಞ್ಳ ||ಞ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಟ್}}}}<br><small>(ട്)</small> |ಟ್ಕ ||ಟ್ಖ ||ಟ್ಗ ||ಟ್ಘ ||ಟ್ಙ ||ಟ್ಚ ||ಟ್ಛ ||ಟ್ಜ ||ಟ್ಝ ||ಟ್ಞ ||style=color:#0048BA;"|'''ಟ್ಟ''' ||ಟ್ಠ ||ಟ್ಡ ||ಟ್ಢ ||ಟ್ಣ ||ಟ್ತ ||ಟ್ಥ ||ಟ್ದ ||ಟ್ಧ ||ಟ್ನ ||ಟ್ಪ ||ಟ್ಫ ||ಟ್ಬ ||ಟ್ಭ ||ಟ್ಮ ||ಟ್ಯ ||ಟ್ರ ||ಟ್ಱ ||ಟ್ಲ ||ಟ್ವ ||ಟ್ಶ ||ಟ್ಷ ||ಟ್ಸ ||ಟ್ಹ ||ಟ್ಳ ||ಟ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಠ್}}}}<br><small>(ഠ്)</small> |ಠ್ಕ ||ಠ್ಖ ||ಠ್ಗ ||ಠ್ಘ ||ಠ್ಙ ||ಠ್ಚ ||ಠ್ಛ ||ಠ್ಜ ||ಠ್ಝ ||ಠ್ಞ ||ಠ್ಟ ||style=color:#0048BA;"|'''ಠ್ಠ''' ||ಠ್ಡ ||ಠ್ಢ ||ಠ್ಣ ||ಠ್ತ ||ಠ್ಥ ||ಠ್ದ ||ಠ್ಧ ||ಠ್ನ ||ಠ್ಪ ||ಠ್ಫ ||ಠ್ಬ ||ಠ್ಭ ||ಠ್ಮ ||ಠ್ಯ ||ಠ್ರ ||ಠ್ಱ ||ಠ್ಲ ||ಠ್ವ ||ಠ್ಶ ||ಠ್ಷ ||ಠ್ಸ ||ಠ್ಹ ||ಠ್ಳ ||ಠ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಡ್}}}}<br><small>(ഡ്)</small> |ಡ್ಕ |ಡ್ಖ ||ಡ್ಗ ||ಡ್ಘ ||ಡ್ಙ ||ಡ್ಚ ||ಡ್ಛ ||ಡ್ಜ ||ಡ್ಝ ||ಡ್ಞ ||ಡ್ಟ ||ಡ್ಠ ||style=color:#0048BA;"|'''ಡ್ಡ''' ||ಡ್ಢ ||ಡ್ಣ ||ಡ್ತ ||ಡ್ಥ ||ಡ್ದ ||ಡ್ಧ ||ಡ್ನ ||ಡ್ಪ ||ಡ್ಫ ||ಡ್ಬ ||ಡ್ಭ ||ಡ್ಮ ||ಡ್ಯ ||ಡ್ರ ||ಡ್ಱ ||ಡ್ಲ ||ಡ್ವ ||ಡ್ಶ ||ಡ್ಷ ||ಡ್ಸ ||ಡ್ಹ ||ಡ್ಳ ||ಡ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಢ್}}}}<br><small>(ഢ്)</small> |ಢ್ಕ ||ಢ್ಖ ||ಢ್ಗ ||ಢ್ಘ ||ಢ್ಙ ||ಢ್ಚ ||ಢ್ಛ ||ಢ್ಜ ||ಢ್ಝ ||ಢ್ಞ ||ಢ್ಟ ||ಢ್ಠ ||ಢ್ಡ ||style=color:#0048BA;"|'''ಢ್ಢ''' ||ಢ್ಣ ||ಢ್ತ ||ಢ್ಥ ||ಢ್ದ ||ಢ್ಧ ||ಢ್ನ ||ಢ್ಪ ||ಢ್ಫ ||ಢ್ಬ ||ಢ್ಭ ||ಢ್ಮ ||ಢ್ಯ ||ಢ್ರ ||ಢ್ಱ ||ಢ್ಲ ||ಢ್ವ ||ಢ್ಶ ||ಢ್ಷ ||ಢ್ಸ ||ಢ್ಹ ||ಢ್ಳ ||ಢ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಣ್}}}}<br><small>(ണ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಣ್ಕ ||ಣ್ಖ ||ಣ್ಗ ||ಣ್ಘ ||ಣ್ಙ ||ಣ್ಚ ||ಣ್ಛ ||ಣ್ಜ ||ಣ್ಝ ||ಣ್ಞ ||ಣ್ಟ ||ಣ್ಠ ||ಣ್ಡ ||ಣ್ಢ ||style=color:#0048BA;"|'''ಣ್ಣ''' ||ಣ್ತ ||ಣ್ಥ ||ಣ್ದ ||ಣ್ಧ ||ಣ್ನ ||ಣ್ಪ ||ಣ್ಫ ||ಣ್ಬ ||ಣ್ಭ ||ಣ್ಮ ||ಣ್ಯ ||ಣ್ರ ||ಣ್ಱ ||ಣ್ಲ ||ಣ್ವ ||ಣ್ಶ ||ಣ್ಷ ||ಣ್ಸ ||ಣ್ಹ ||ಣ್ಳ ||ಣ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ತ್}}}}<br><small>(ത്)</small> |ತ್ಕ ||ತ್ಖ ||ತ್ಗ ||ತ್ಘ ||ತ್ಙ ||ತ್ಚ ||ತ್ಛ ||ತ್ಜ ||ತ್ಝ ||ತ್ಞ ||ತ್ಟ ||ತ್ಠ ||ತ್ಡ ||ತ್ಢ ||ತ್ಣ ||style=color:#0048BA;"|'''ತ್ತ''' ||ತ್ಥ ||ತ್ದ ||ತ್ಧ ||ತ್ನ ||ತ್ಪ ||ತ್ಫ ||ತ್ಬ ||ತ್ಭ ||ತ್ಮ ||ತ್ಯ ||style=color:#E23D28;"|'''ತ್ರ''' ||ತ್ಱ ||ತ್ಲ ||ತ್ವ ||ತ್ಶ ||ತ್ಷ ||ತ್ಸ ||ತ್ಹ ||ತ್ಳ ||ತ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಥ್}}}}<br><small>(ഥ്)</small> |ಥ್ಕ ||ಥ್ಖ ||ಥ್ಗ ||ಥ್ಘ ||ಥ್ಙ ||ಥ್ಚ ||ಥ್ಛ ||ಥ್ಜ ||ಥ್ಝ ||ಥ್ಞ ||ಥ್ಟ ||ಥ್ಠ ||ಥ್ಡ ||ಥ್ಢ ||ಥ್ಣ ||ಥ್ತ ||style=color:#0048BA;"|'''ಥ್ಥ''' ||ಥ್ದ ||ಥ್ಧ ||ಥ್ನ ||ಥ್ಪ ||ಥ್ಫ ||ಥ್ಬ ||ಥ್ಭ ||ಥ್ಮ ||ಥ್ಯ ||ಥ್ರ ||ಥ್ಱ ||ಥ್ಲ ||ಥ್ವ ||ಥ್ಶ ||ಥ್ಷ ||ಥ್ಸ ||ಥ್ಹ ||ಥ್ಳ ||ಥ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ದ್}}}}<br><small>(ദ്)</small> |ದ್ಕ ||ದ್ಖ ||ದ್ಗ ||ದ್ಘ ||ದ್ಙ ||ದ್ಚ ||ದ್ಛ ||ದ್ಜ ||ದ್ಝ ||ದ್ಞ ||ದ್ಟ ||ದ್ಠ ||ದ್ಡ ||ದ್ಢ ||ದ್ಣ ||ದ್ತ ||ದ್ಥ ||style=color:#0048BA;"|'''ದ್ದ''' ||ದ್ಧ ||ದ್ನ ||ದ್ಪ ||ದ್ಫ ||ದ್ಬ ||ದ್ಭ ||ದ್ಮ ||ದ್ಯ ||ದ್ರ ||ದ್ಱ ||ದ್ಲ ||ದ್ವ ||ದ್ಶ ||ದ್ಷ ||ದ್ಸ ||ದ್ಹ ||ದ್ಳ ||ದ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಧ್}}}}<br><small>(ധ്)</small> |ಧ್ಕ ||ಧ್ಖ ||ಧ್ಗ ||ಧ್ಘ ||ಧ್ಙ ||ಧ್ಚ ||ಧ್ಛ ||ಧ್ಜ ||ಧ್ಝ ||ಧ್ಞ ||ಧ್ಟ ||ಧ್ಠ ||ಧ್ಡ ||ಧ್ಢ ||ಧ್ಣ ||ಧ್ತ ||ಧ್ಥ ||ಧ್ದ ||style=color:#0048BA;"|'''ಧ್ಧ''' ||ಧ್ನ ||ಧ್ಪ ||ಧ್ಫ ||ಧ್ಬ ||ಧ್ಭ ||ಧ್ಮ ||ಧ್ಯ ||ಧ್ರ ||ಧ್ಱ ||ಧ್ಲ ||ಧ್ವ ||ಧ್ಶ ||ಧ್ಷ ||ಧ್ಸ ||ಧ್ಹ ||ಧ್ಳ ||ಧ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ನ್}}}}<br><small>(ന്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ನ್ಕ ||ನ್ಖ ||ನ್ಗ ||ನ್ಘ ||ನ್ಙ ||ನ್ಚ ||ನ್ಛ ||ನ್ಜ ||ನ್ಝ ||ನ್ಞ ||ನ್ಟ ||ನ್ಠ ||ನ್ಡ ||ನ್ಢ ||ನ್ಣ ||ನ್ತ ||ನ್ಥ ||ನ್ದ ||ನ್ಧ ||style=color:#0048BA;"|'''ನ್ನ''' ||ನ್ಪ ||ನ್ಫ ||ನ್ಬ ||ನ್ಭ ||ನ್ಮ ||ನ್ಯ ||ನ್ರ ||ನ್ಱ ||ನ್ಲ ||ನ್ವ ||ನ್ಶ ||ನ್ಷ ||ನ್ಸ ||ನ್ಹ ||ನ್ಳ ||ನ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಪ್}}}}<br><small>(പ്)</small> |ಪ್ಕ ||ಪ್ಖ ||ಪ್ಗ ||ಪ್ಘ ||ಪ್ಙ ||ಪ್ಚ ||ಪ್ಛ ||ಪ್ಜ ||ಪ್ಝ ||ಪ್ಞ ||ಪ್ಟ ||ಪ್ಠ ||ಪ್ಡ ||ಪ್ಢ ||ಪ್ಣ ||ಪ್ತ ||ಪ್ಥ ||ಪ್ದ ||ಪ್ಧ ||ಪ್ನ ||style=color:#0048BA;"|'''ಪ್ಪ''' ||ಪ್ಫ ||ಪ್ಬ ||ಪ್ಭ ||ಪ್ಮ ||ಪ್ಯ ||ಪ್ರ ||ಪ್ಱ ||ಪ್ಲ ||ಪ್ವ ||ಪ್ಶ ||ಪ್ಷ ||ಪ್ಸ ||ಪ್ಹ ||ಪ್ಳ ||ಪ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಫ್}}}}<br><small>(ഫ്)</small> |ಫ್ಕ ||ಫ್ಖ ||ಫ್ಗ ||ಫ್ಘ ||ಫ್ಙ ||ಫ್ಚ ||ಫ್ಛ ||ಫ್ಜ ||ಫ್ಝ ||ಫ್ಞ ||ಫ್ಟ ||ಫ್ಠ ||ಫ್ಡ ||ಫ್ಢ ||ಫ್ಣ ||ಫ್ತ ||ಫ್ಥ ||ಫ್ದ ||ಫ್ಧ ||ಫ್ನ ||ಫ್ಪ ||style=color:#0048BA;"|'''ಫ್ಫ''' ||ಫ್ಬ ||ಫ್ಭ ||ಫ್ಮ ||ಫ್ಯ ||ಫ್ರ ||ಫ್ಱ ||ಫ್ಲ ||ಫ್ವ ||ಫ್ಶ ||ಫ್ಷ ||ಫ್ಸ ||ಫ್ಹ ||ಫ್ಳ ||ಫ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಬ್}}}}<br><small>(ബ്)</small> |ಬ್ಕ ||ಬ್ಖ ||ಬ್ಗ ||ಬ್ಘ ||ಬ್ಙ ||ಬ್ಚ ||ಬ್ಛ ||ಬ್ಜ ||ಬ್ಝ ||ಬ್ಞ ||ಬ್ಟ ||ಬ್ಠ ||ಬ್ಡ ||ಬ್ಢ ||ಬ್ಣ ||ಬ್ತ ||ಬ್ಥ ||ಬ್ದ ||ಬ್ಧ ||ಬ್ನ ||ಬ್ಪ ||ಬ್ಫ ||style=color:#0048BA;"|'''ಬ್ಬ''' ||ಬ್ಭ ||ಬ್ಮ ||ಬ್ಯ ||ಬ್ರ ||ಬ್ಱ ||ಬ್ಲ ||ಬ್ವ ||ಬ್ಶ ||ಬ್ಷ ||ಬ್ಸ ||ಬ್ಹ ||ಬ್ಳ ||ಬ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಭ್}}}}<br><small>(ഭ്)</small> |ಭ್ಕ ||ಭ್ಖ ||ಭ್ಗ ||ಭ್ಘ ||ಭ್ಙ ||ಭ್ಚ ||ಭ್ಛ ||ಭ್ಜ ||ಭ್ಝ ||ಭ್ಞ ||ಭ್ಟ ||ಭ್ಠ ||ಭ್ಡ ||ಭ್ಢ ||ಭ್ಣ ||ಭ್ತ ||ಭ್ಥ ||ಭ್ದ ||ಭ್ಧ ||ಭ್ನ ||ಭ್ಪ ||ಭ್ಫ ||ಭ್ಬ ||style=color:#0048BA;"|'''ಭ್ಭ''' ||ಭ್ಮ ||ಭ್ಯ ||ಭ್ರ ||ಭ್ಱ ||ಭ್ಲ ||ಭ್ವ ||ಭ್ಶ ||ಭ್ಷ ||ಭ್ಸ ||ಭ್ಹ ||ಭ್ಳ ||ಭ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಮ್}}}}<br><small>(മ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಮ್ಕ ||ಮ್ಖ ||ಮ್ಗ ||ಮ್ಘ ||ಮ್ಙ ||ಮ್ಚ ||ಮ್ಛ ||ಮ್ಜ ||ಮ್ಝ ||ಮ್ಞ ||ಮ್ಟ ||ಮ್ಠ ||ಮ್ಡ ||ಮ್ಢ ||ಮ್ಣ ||ಮ್ತ ||ಮ್ಥ ||ಮ್ದ ||ಮ್ಧ ||ಮ್ನ ||ಮ್ಪ ||ಮ್ಫ ||ಮ್ಬ ||ಮ್ಭ ||style=color:#0048BA;"|'''ಮ್ಮ''' ||ಮ್ಯ ||ಮ್ರ ||ಮ್ಱ ||ಮ್ಲ ||ಮ್ವ ||ಮ್ಶ ||ಮ್ಷ ||ಮ್ಸ ||ಮ್ಹ ||ಮ್ಳ ||ಮ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಯ್}}}}<br><small>(യ്)</small> |ಯ್ಕ ||ಯ್ಖ ||ಯ್ಗ ||ಯ್ಘ ||ಯ್ಙ ||ಯ್ಚ ||ಯ್ಛ ||ಯ್ಜ ||ಯ್ಝ ||ಯ್ಞ ||ಯ್ಟ ||ಯ್ಠ ||ಯ್ಡ ||ಯ್ಢ ||ಯ್ಣ ||ಯ್ತ ||ಯ್ಥ ||ಯ್ದ ||ಯ್ಧ ||ಯ್ನ ||ಯ್ಪ ||ಯ್ಫ ||ಯ್ಬ ||ಯ್ಭ ||ಯ್ಮ ||style=color:#0048BA;"|'''ಯ್ಯ''' ||ಯ್ರ ||ಯ್ಱ ||ಯ್ಲ ||ಯ್ವ ||ಯ್ಶ ||ಯ್ಷ ||ಯ್ಸ ||ಯ್ಹ ||ಯ್ಳ ||ಯ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}}<br><small>(ര്){{noteTag|group=conjunct|name=arku|ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി {{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}} വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" എന്ന ചിഹ്നമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}</small> |'''ರ್ಕ''' ||'''ರ್ಖ''' ||'''ರ್ಗ''' ||'''ರ್ಘ''' ||'''ರ್ಙ''' ||'''ರ್ಚ''' ||'''ರ್ಛ''' ||'''ರ್ಜ''' ||'''ರ್ಝ''' ||'''ರ್ಞ''' ||'''ರ್ಟ''' ||'''ರ್ಠ''' ||'''ರ್ಡ''' ||'''ರ್ಢ''' ||'''ರ್ಣ''' ||'''ರ್ತ''' ||'''ರ್ಥ''' ||'''ರ್ದ''' ||'''ರ್ಧ''' ||'''ರ್ನ''' ||'''ರ್ಪ''' ||'''ರ್ಫ''' ||'''ರ್ಬ''' ||'''ರ್ಭ''' ||'''ರ್ಮ''' ||'''ರ್ಯ''' ||style=color:#0048BA;"|'''ರ್ರ''' ||'''ರ್ಱ''' ||'''ರ್ಲ''' ||'''ರ್ವ''' ||'''ರ್ಶ''' ||'''ರ್ಷ''' ||'''ರ್ಸ''' ||'''ರ್ಹ''' ||'''ರ್ಳ''' ||'''ರ್ೞ''' |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಱ್}}}}<br><small>(റ്)</small> |ಱ್ಕ ||ಱ್ಖ ||ಱ್ಗ ||ಱ್ಘ ||ಱ್ಙ ||ಱ್ಚ ||ಱ್ಛ ||ಱ್ಜ ||ಱ್ಝ ||ಱ್ಞ ||ಱ್ಟ ||ಱ್ಠ ||ಱ್ಡ ||ಱ್ಢ ||ಱ್ಣ ||ಱ್ತ ||ಱ್ಥ ||ಱ್ದ ||ಱ್ಧ ||ಱ್ನ ||ಱ್ಪ ||ಱ್ಫ ||ಱ್ಬ ||ಱ್ಭ ||ಱ್ಮ ||ಱ್ಯ ||ಱ್ರ ||style=color:#0048BA;"|'''ಱ್ಱ''' ||ಱ್ಲ ||ಱ್ವ ||ಱ್ಶ ||ಱ್ಷ ||ಱ್ಸ ||ಱ್ಹ ||ಱ್ಳ ||ಱ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಲ್}}}}<br><small>(ല്)</small> |ಲ್ಕ ||ಲ್ಖ ||ಲ್ಗ ||ಲ್ಘ ||ಲ್ಙ ||ಲ್ಚ ||ಲ್ಛ ||ಲ್ಜ ||ಲ್ಝ ||ಲ್ಞ ||ಲ್ಟ ||ಲ್ಠ ||ಲ್ಡ ||ಲ್ಢ ||ಲ್ಣ ||ಲ್ತ ||ಲ್ಥ ||ಲ್ದ ||ಲ್ಧ ||ಲ್ನ ||ಲ್ಪ ||ಲ್ಫ ||ಲ್ಬ ||ಲ್ಭ ||ಲ್ಮ ||ಲ್ಯ ||ಲ್ರ ||ಲ್ಱ ||style=color:#0048BA;"|'''ಲ್ಲ''' ||ಲ್ವ ||ಲ್ಶ ||ಲ್ಷ ||ಲ್ಸ ||ಲ್ಹ ||ಲ್ಳ ||ಲ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ವ್}}}}<br><small>(വ്)</small> |ವ್ಕ ||ವ್ಖ ||ವ್ಗ ||ವ್ಘ ||ವ್ಙ ||ವ್ಚ ||ವ್ಛ ||ವ್ಜ ||ವ್ಝ ||ವ್ಞ ||ವ್ಟ ||ವ್ಠ ||ವ್ಡ ||ವ್ಢ ||ವ್ಣ ||ವ್ತ ||ವ್ಥ ||ವ್ದ ||ವ್ಧ ||ವ್ನ ||ವ್ಪ ||ವ್ಫ ||ವ್ಬ ||ವ್ಭ ||ವ್ಮ ||ವ್ಯ ||ವ್ರ ||ವ್ಱ ||ವ್ಲ ||style=color:#0048BA;"|'''ವ್ವ''' ||ವ್ಶ ||ವ್ಷ ||ವ್ಸ ||ವ್ಹ ||ವ್ಳ ||ವ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಶ್}}}}<br><small>(ശ്)</small> |ಶ್ಕ ||ಶ್ಖ ||ಶ್ಗ ||ಶ್ಘ ||ಶ್ಙ ||ಶ್ಚ ||ಶ್ಛ ||ಶ್ಜ ||ಶ್ಝ ||ಶ್ಞ ||ಶ್ಟ ||ಶ್ಠ ||ಶ್ಡ ||ಶ್ಢ ||ಶ್ಣ ||ಶ್ತ ||ಶ್ಥ ||ಶ್ದ ||ಶ್ಧ ||ಶ್ನ ||ಶ್ಪ ||ಶ್ಫ ||ಶ್ಬ ||ಶ್ಭ ||ಶ್ಮ ||ಶ್ಯ ||ಶ್ರ ||ಶ್ಱ ||ಶ್ಲ ||ಶ್ವ ||style=color:#0048BA;"|'''ಶ್ಶ''' ||ಶ್ಷ ||ಶ್ಸ ||ಶ್ಹ ||ಶ್ಳ ||ಶ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಷ್}}}}<br><small>(ഷ്)</small> |ಷ್ಕ ||ಷ್ಖ ||ಷ್ಗ ||ಷ್ಘ ||ಷ್ಙ ||ಷ್ಚ ||ಷ್ಛ ||ಷ್ಜ ||ಷ್ಝ ||ಷ್ಞ ||ಷ್ಟ ||ಷ್ಠ ||ಷ್ಡ ||ಷ್ಢ ||ಷ್ಣ ||ಷ್ತ ||ಷ್ಥ ||ಷ್ದ ||ಷ್ಧ ||ಷ್ನ ||ಷ್ಪ ||ಷ್ಫ ||ಷ್ಬ ||ಷ್ಭ ||ಷ್ಮ ||ಷ್ಯ ||ಷ್ರ ||ಷ್ಱ ||ಷ್ಲ ||ಷ್ವ ||ಷ್ಶ ||style=color:#0048BA;"|'''ಷ್ಷ''' ||ಷ್ಸ ||ಷ್ಹ ||ಷ್ಳ ||ಷ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಸ್}}}}<br><small>(സ്)</small> |ಸ್ಕ ||ಸ್ಖ ||ಸ್ಗ ||ಸ್ಘ ||ಸ್ಙ ||ಸ್ಚ ||ಸ್ಛ ||ಸ್ಜ ||ಸ್ಝ ||ಸ್ಞ ||ಸ್ಟ ||ಸ್ಠ ||ಸ್ಡ ||ಸ್ಢ ||ಸ್ಣ ||ಸ್ತ ||ಸ್ಥ ||ಸ್ದ ||ಸ್ಧ ||ಸ್ನ ||ಸ್ಪ ||ಸ್ಫ ||ಸ್ಬ ||ಸ್ಭ ||ಸ್ಮ ||ಸ್ಯ ||ಸ್ರ ||ಸ್ಱ ||ಸ್ಲ ||ಸ್ವ ||ಸ್ಶ ||ಸ್ಷ ||style=color:#0048BA;"|'''ಸ್ಸ''' ||ಸ್ಹ ||ಸ್ಳ ||ಸ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{large|{{script|Knda|ಹ್}}}}<br><small>(ഹ്)</small> |ಹ್ಕ ||ಹ್ಖ ||ಹ್ಗ ||ಹ್ಘ ||ಹ್ಙ ||ಹ್ಚ ||ಹ್ಛ ||ಹ್ಜ ||ಹ್ಝ ||ಹ್ಞ ||ಹ್ಟ ||ಹ್ಠ ||ಹ್ಡ ||ಹ್ಢ ||ಹ್ಣ ||ಹ್ತ ||ಹ್ಥ ||ಹ್ದ ||ಹ್ಧ ||ಹ್ನ ||ಹ್ಪ ||ಹ್ಫ ||ಹ್ಬ ||ಹ್ಭ ||ಹ್ಮ ||ಹ್ಯ ||ಹ್ರ ||ಹ್ಱ ||ಹ್ಲ ||ಹ್ವ ||ಹ್ಶ ||ಹ್ಷ ||ಹ್ಸ ||style=color:#0048BA;"|'''ಹ್ಹ''' ||ಹ್ಳ ||ಹ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಳ್}}}}<br><small>(ള്)</small> |ಳ್ಕ ||ಳ್ಖ ||ಳ್ಗ ||ಳ್ಘ ||ಳ್ಙ ||ಳ್ಚ ||ಳ್ಛ ||ಳ್ಜ ||ಳ್ಝ ||ಳ್ಞ ||ಳ್ಟ ||ಳ್ಠ ||ಳ್ಡ ||ಳ್ಢ ||ಳ್ಣ ||ಳ್ತ ||ಳ್ಥ ||ಳ್ದ ||ಳ್ಧ ||ಳ್ನ ||ಳ್ಪ ||ಳ್ಫ ||ಳ್ಬ ||ಳ್ಭ ||ಳ್ಮ ||ಳ್ಯ ||ಳ್ರ ||ಳ್ಱ ||ಳ್ಲ ||ಳ್ವ ||ಳ್ಶ ||ಳ್ಷ ||ಳ್ಸ ||ಳ್ಹ ||style=color:#0048BA;"|'''ಳ್ಳ''' ||ಳ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ೞ್}}}}<br><small>(ഴ്)</small> |ೞ್ಕ ||ೞ್ಖ ||ೞ್ಗ ||ೞ್ಘ ||ೞ್ಙ ||ೞ್ಚ ||ೞ್ಛ ||ೞ್ಜ ||ೞ್ಝ ||ೞ್ಞ ||ೞ್ಟ ||ೞ್ಠ ||ೞ್ಡ ||ೞ್ಢ ||ೞ್ಣ ||ೞ್ತ ||ೞ್ಥ ||ೞ್ದ ||ೞ್ಧ ||ೞ್ನ ||ೞ್ಪ ||ೞ್ಫ ||ೞ್ಬ ||ೞ್ಭ ||ೞ್ಮ ||ೞ್ಯ ||ೞ್ರ ||ೞ್ಱ ||ೞ್ಲ ||ೞ್ವ ||ೞ್ಶ ||ೞ್ಷ ||ೞ್ಸ ||ೞ್ಹ ||ೞ್ಳ ||style=color:#0048BA;"|'''ೞ್ೞ''' |} {{Sticky table end}} <small>{{Legend|#0048BA|ഇവ കന്നഡയിലെ ദ്വിത്വാക്ഷരങ്ങളാണ് ({{lang|kn|{{script|Knda|ದ್ವಿತ್ವಾಕ್ಷರ}}}}).}}</small> <small>{{Legend|#E23D28|ഇവ താഴെ ഒത്തക്ഷരങ്ങളായി എഴുതുന്ന സംസ്കൃത മൂലമുള്ള കൂട്ടക്ഷരങ്ങളാണ്.}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=conjunct}} കന്നഡയിൽ പൊതുവായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ അടങ്ങിയ ചില ഉദാഹരണങ്ങൾ:<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|10}} {| class="wikitable" style="text-align:center;font-size:15px" ! കന്നഡ വാക്ക് ! മലയാള ഉച്ചാരണം ! മലയാള പരിഭാഷ |- | {{lang|kn|ಅಕ್ಕ}} || അക്ക || ചേച്ചി |- | {{lang|kn|ಉತ್ಖನ}} || ഉത്ഖന || ഉത്ഖനനം |- | {{lang|kn|ಹಗ್ಗ}} || ഹഗ്ഗ || കയർ |- | {{lang|kn|ಹೆಚ್ಚು}} || ഹെച്ചു || കൂടുതൽ |- | {{lang|kn|ಮ್ಲೇಚ್ಛ}} || മ്ലേച്ഛ || വിദേശി |- | {{lang|kn|ಅಜ್ಜ}} || അജ്ജ || മുത്തച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಜ್ಞಾನ}} || ജ്ഞാന || ജ്ഞാനം |- | {{lang|kn|ಬೆಟ್ಟ}} || ബെട്ട || കുന്ന് |- | {{lang|kn|ದಡ್ಡ}} || ദദ്ദ || മണ്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಣ್ಣಾ}} || അണ്ണ || ചേട്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಪ್ಪ}} || അപ്പ || അച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಕೊಬ್ಬು}} || കൊബ്ബു || കൊഴുപ്പ് |- | {{lang|kn|ಉದ್ಭವ}} || ഉദ്ഭവ || ഉത്ഭവം |- | {{lang|kn|ಅಮ್ಮ}} || അമ്മ || അമ്മ |- | {{lang|kn|ಅಯ್ಯ}} || അയ്യ || സർ {{efn|അങ്ങേയറ്റം ബഹുമാനത്തോടെ ഒരാളെ അഭിസംബോധന ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു}} |- | {{lang|kn|ಪ್ರಭಾವ}} || പ്രഭാവ || സ്വാധീനം |- | {{lang|kn|ಕ್ಲಿಷ್ಟ}} || ക്ലിഷ്ട || ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവ |- | {{lang|kn|ತತ್ವ}} || തത്വ || തത്വം |- | {{lang|kn|ಉತ್ಸವ}} || ഉത്സവ || ഉത്സവം |- | {{lang|kn|ಕಳ್ಳ}} || കള്ള || കള്ളൻ |} === ര ({{lang|kn|ರ}}) അക്ഷരത്തിൻ്റെ പ്രത്യേകതകൾ === [[File:Kannada archaic shrii.png|thumb|100px|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ಶ್ರೀ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പ്രാചീന "ശ്രീ".<ref name="kannadashri"/>]] കൂട്ടക്ഷരങ്ങളിൽ 'ര' ({{lang|kn|ರ}}) എന്ന അക്ഷരം വരുന്ന സ്ഥാനത്തിനനുസരിച്ച് അതിന് രണ്ട് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളുണ്ട്:<ref name="Schiffman" />{{rp|5–8}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ರ (ര) പ്രത്യേകതകൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=അർക്കാവൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} |} ==== അർക്കാവൊത്തു ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}) ==== ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, മലയാളത്തിലെ 'ർ' എന്നതിന് സമാനമായ ഉച്ചാരണം ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് മുൻപ് വന്നാൽ കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇത് അക്ഷരത്തിന് മുകളിലായി വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന ' {{lang|kn|ರ್}} ' എന്ന ചിഹ്നമാണ്. *'''ഉദാഹരണം:''' "കർണാടക" ({{lang|kn|ಕರ್ನಾಟಕ}}) എന്ന വാക്കിലെ /r̥n/ എന്ന ഉച്ചാരണം ർനാ ({{lang|kn|ರ್ನಾ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ ര‍്നാ ({{lang|kn|ರ‍್ನಾ}}) എന്നല്ല. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+അർക്കാവൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ക)|tops=ರ್ + ಕ|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥k/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത)|tops=ರ್ + ತ|l=kn|s=knda|ml=ർത|ch={{large|ರ್ತ}}|ipa=/r̥t̪/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ന)|tops=ರ್ + ನ|l=kn|s=knda|ml=ർന|ch={{large|ರ್ನ}}|ipa=/r̥n/}} |} ഉച്ചാരണത്തിൽ 'ര' ആദ്യം വരുമെങ്കിലും എഴുതുമ്പോൾ ഈ ചിഹ്നം രണ്ടാമതാണ് ചേർക്കുന്നത്. ==== ര-ഒത്തു ==== രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം 'ര' വരുമ്പോൾ അത് താഴെ വലതുവശത്തായി ' {{lang|kn|್ರ}} ' എന്ന രൂപത്തിൽ എഴുതുന്നു. *'''ഉദാഹരണം:''' പ്ര ({{lang|kn|ಪ್ರ}}), ക്ര ({{lang|kn|ಕ್ರ}}). {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ര-വൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-വൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=്ര|ch={{large|್ರ}}|ipa=/r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ര)|tops=ಕ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(പ് + ര)|tops=ಪ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=പ്ര|ch={{large|ಪ್ರ}}|ipa=/pr̥a/}} |} === അനുനാസികങ്ങളും അനുസ്വാരവും === {{lang|kn|ಙ}} (ങ), {{lang|kn|ಞ}} (ഞ), {{lang|kn|ಣ}} (ണ), {{lang|kn|ನ}} (ന), {{lang|kn|ಮ}} (മ) എന്നീ അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്.<ref>{{cite book |last=Sridhar |first=S. N. |title=Kannada (Descriptive Grammars) |year=1990 |publisher=Routledge |pages=290–292 |isbn=978-0-415-00317-9}}</ref> *'''ഉദാഹരണം:''' 'ബെംഗളൂരു' ({{lang|kn|ಬೆಂಗಳೂರು}}) എന്ന വാക്കിലെ /ങ്ഗ/ എന്നത് സാധാരണയായി /ംഗ/ ({{lang|kn|ಂಗ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ {{lang|kn|ಙ್ಗ}} ({{lang|kn|ಬೆಙ್ಗಳೂರು}}) എന്നല്ല. {{efn|ഉപയോഗിക്കുന്ന കമ്പ്യൂട്ടർ ഫോണ്ടിനനുസരിച്ച് ഡിജിറ്റൽ ഇടങ്ങളിൽ ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ ചിലപ്പോൾ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ വന്നേക്കാം.}} === സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ === കന്നഡയിൽ മൂന്നോ അതിലധികമോ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നും കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ആദ്യത്തെ അക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും, തുടർന്നുവരുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ ഒന്നിലധികം കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളായി (വൊത്തുകൾ) ക്രമത്തിൽ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ മുകളിൽ നിന്ന് താഴേക്കും ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തുമായാണ് വായിക്കേണ്ടത്. ==== ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്ന സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ (ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ) എഴുതാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും സ്വീകരിച്ച പദങ്ങളിലാണ് (തത്സമങ്ങൾ) ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ സാധാരണയായി കണ്ടുവരുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''സ്ത്രീ''' ({{lang|kn|ಸ್ತ್ರೀ}}): "വനിത" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. ഇതിൽ '''സ്ത്ര''' (സ്ത്ര) സ് + ത് + ര ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നു. * '''രാഷ്ട്ര''' ({{lang|kn|ರಾಷ್ಟ್ರ}}): "രാജ്യം" എന്നർത്ഥം. ഇതിൽ '''ഷ്ട്ര''' (ഷ്ട്ര) ഷ് + ട് + ര ({{lang|kn|ಷ್ + ಟ್ + ರ}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. * '''സൂക്ഷ്മ''' ({{lang|kn|ಸೂಕ್ಷ್ಮ}}): "ചെറിയ" അല്ലെങ്കിൽ "സൂക്ഷ്മമായ" എന്ന് അർത്ഥം. ഇതിലെ '''ക്ഷ്മ''' (ക്ഷ്മ) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ക് + ഷ് + മ ({{lang|kn|ಕ್ + ಷ್ + ಮ}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. * '''മത്സ്യ''' ({{lang|kn|ಮತ್ಸ್ಯ}}): "മീൻ" എന്ന് അർത്ഥം. ഇതിൽ '''ത്സ്യ''' (ത്സ്യ) ത് + സ് + യ ({{lang|kn|ತ್ + ಸ್ + ಯ}}) എന്നീ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേർന്ന് രൂപപ്പെടുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+സംസ്കൃത ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(സ് + ത് + ്ര)|tops=ಸ್ + ತ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര|ch={{huge|ಸ್ತ್ರೀ}}|ipa=/st̪r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഷ് + ട് + ്ര)|tops=ಷ್ + ಟ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ്ട്ര|ch={{huge|ಷ್ಟ್ರ}}|ipa=/ʂʈr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ്)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ}}|ipa=/kʂma/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ത് + സ് + ്യ)|tops=ತ್ + ಸ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ത്സ്യ|ch={{huge|ತ್ಸ್ಯ}}|ipa=/t̪sja/}} |} [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman" /> പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''മാഡ്സ്താനെ''' ({{lang|kn|ಮಾಡ್ಸ್ತಾನೆ}}): "അവൻ ചെയ്യിപ്പിക്കുന്നു" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. {{efn|"മാഡു" (ചെയ്യുക) എന്നതിനൊപ്പം പ്രയോജക പ്രത്യയമായ "ഇസു" ചേർന്ന് "മാഡിസു" ({{lang|kn|ಮಾಡಿಸು}}) എന്നാകുന്നു. ഇതിനൊപ്പം "താനെ" (ಅವನು - അവൻ) ചേരുമ്പോഴാണ് ഈ പദമുണ്ടാകുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ಡ್ಸ್ತ''' (ഡ്സ്ത) ഡ് + സ് + ത് ({{lang|kn|ಡ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം രൂപപ്പെടുന്നു. * '''തോർസ്തീനി''' ({{lang|kn|ತೋರ್ಸ್ತೀನಿ}}): "ഞാൻ കാണിച്ചുതരാം" എന്നാണ് അർത്ഥം.{{efn|തോരു (കാണിക്കുക) + ഇസു (പ്രയോജക പ്രത്യയം) + തീനി (ഞാൻ) എന്നിവ ചേർന്നാണ് ഈ പദം രൂപപ്പെടുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ರ್ಸ್ತ''' (ർസ്ത) എന്നത് ർ + സ് + ത് ({{lang|kn|ರ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന തനതായ കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരമാണ്. * '''ഉൾസ്കൊണ്ടു''' ({{lang|kn|ಉಳ್ಸ್ಕೊಂಡು}}): "സംരക്ഷിച്ച്" അല്ലെങ്കിൽ "ബാക്കിവെച്ച്" എന്നർത്ഥം വരുന്നു.{{efn|ഉളിസു + കൊണ്ടു -> ഉൾസ്കൊണ്ടു.}} ഇതിലെ '''ಳ್ಸ್ಕ''' (ൾസ്ക) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ള് + സ് + ക് ({{lang|kn|ಳ್ + ಸ್ + ಕ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+കന്നഡ ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഡ് + സ് + ത്)|tops=ಡ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ്സ്ത|ch={{huge|ಡ್ಸ್ತ}}|ipa=/ɖst̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത്)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ർസ്ത|ch={{huge|ರ್ಸ್ತ}}|ipa=/r̥st̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ള് + സ് + ക്)|tops=ಳ್ + ಸ್ + ಕ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ൾസ്ക|ch={{huge|ಳ್ಸ್ಕ}}|ipa=/ɭska/}} |} മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷകളിൽ]] നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, സംസാരഭാഷയിലെ ഇത്തരം ഉച്ചാരണങ്ങളെ അതേപടി ലിപിയിലേക്ക് പകർത്താൻ കന്നഡയിലെ കൂട്ടക്ഷര വ്യവസ്ഥ (വൊത്തുകൾ) വലിയ രീതിയിൽ സഹായിക്കുന്നുണ്ട്. ==== ചതുർസംയുക്താക്ഷരം ==== കന്നഡയിൽ നാല് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന അതിസങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും കടമെടുത്ത പദങ്ങളിലാണ് ഇവ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഒരു പൂർണ്ണ അക്ഷരത്തിനൊപ്പം മൂന്ന് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങൾ (വൊത്തുകൾ) കൂടിയോ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു അർക്കാവൊത്തും രണ്ട് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുമോ ചേർന്നാണ് അക്ഷരം എഴുതുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''ദാർഷ്ട്യ''' ({{lang|kn|ದಾರ್ಷ್ಟ್ಯ}}): "അഹങ്കാരം" അല്ലെങ്കിൽ "ധിക്കാരം" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}''' (ർഷ്ട്യ) എന്ന അക്ഷരത്തിൽ ർ + ഷ് + ട് + യ് ({{lang|kn|ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നാണിത് ഉണ്ടാകുന്നത്. * '''അസ്ത്ര്യ''' ({{lang|kn|ಅಸ್ತ್ರ್ಯ}}): "അസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}''' (സ്ത്ര്യ), സ് + ത് + ര് + യ് ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നതാണ്. * '''ലക്ഷ്മ്യ''' ({{lang|kn|ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}): "ലക്ഷ്മിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}''' (ക്ഷ്മ്യ) എന്നതും 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ (ക് + ഷ് + മ് + യ്) ഒന്നിച്ച് ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരമാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ചതുർസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ഷ് + ട് + ്യ)|tops=ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർഷ്ട്യ|ch={{huge|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}|ipa=/r̥ʂʈja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത് + ്യ)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര്യ|ch={{huge|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}|ipa=/st̪r̥ja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ് + ്യ)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ്യ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}|ipa=/kʂmja/}} |} കന്നഡയുടെ തനതായ വാക്കുകളിൽ നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഇല്ല. ==== പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം ==== നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മാത്രമല്ല, അപൂർവ്വമായി അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ വരെ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും കന്നഡ ലിപിയിലുണ്ട്. "പൂർണ്ണത" എന്ന് അർത്ഥമ്മുള്ള ''കാർത്സ്ന്യ'' ({{lang|kn|ಕಾರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന സംസ്കൃത വാക്ക് ഉത്തമ്മ ഉദാഹരണമാണ്.<ref name="stiehl_devanagari_writing">{{cite web |last1=Stiehl |first1=Ulrich |title=Devanagari-Schreibübungen |url=http://www.sanskritweb.net/deutsch/devanagari.pdf |accessdate=24 July 2017 |website=www.sanskritweb.net}}</ref> ഇതിലെ 'ർത്സ്ന്യ' ({{lang|kn|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ർ, ത്, സ്, ന്, യ് ({{lang|kn|ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ಯ್}}) എന്നിങ്ങനെ അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളുടെ സ്വരമില്ലാത്ത രൂപങ്ങൾ ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{cite web |title=Kannada Script Details |url=https://scriptsource.org/cms/scripts/page.php?item_id=script_detail&key=Knda |website=ScriptSource |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026 |page=20}}</ref> മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ് സംസ്കൃത വാക്ക് {{lang|kn|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}} (ങ്ക്ഷ്ണ്വ). {{efn| "''കടിക്കുന്ന''" എന്നർത്ഥം വരുന്ന {{lang|sa|दङ्क्ष्णु}} (ദംക്ഷ്ണു) എന്ന സംസ്കൃത നാമവിശേഷണം പുല്ലിംഗം, സ്ത്രീലിംഗം എന്നിവയുടെ ദ്വിവചനത്തിൽ ഷഷ്ഠി, സപ്തമി വിഭക്തികളിൽ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ {{lang|sa|दङ्क्ष्ण्वोः}} (ദങ്ക്ഷ്ണ്വോഃ) എന്ന രൂപം പ്രാപിക്കുന്നു. ഇതിനോട് സാമ്യമുള്ള മറ്റൊരു രൂപം ('''{{lang|sa|दङ्क्ष्णवः}}''' - ദങ്ക്ഷ്ണവഃ) ശുക്ല യജുർവേദത്തിലെ വാജസനേയി സംഹിതയിൽ (അധ്യായം 15, ശ്ലോകം 15) കാണാവുന്നതാണ്:<br>{{lang|sa|पुञ्जिकस्थला च क्रतुस्थला चाप्सरसौ '''दङ्क्ष्णवः''' पशवो हेतिः पौरुषेयो वधः प्रहेतिस्तेभ्यो नमो अस्तु ते नोऽवन्तु ते नो मृडयन्तु ते यं द्विष्मो यश्च नो द्वेष्टि तमेषां जम्भे दध्मः}}<br>{{lang|sa|{{script|mlym|പുഞ്ജികസ്ഥലാ ച ക്രതുസ്ഥലാ ചാപ്സരസൗ '''ദങ്ക്ഷ്ണവഃ''' പശവോ ഹേതിഃ പൗരുഷേയോ വധഃ പ്രഹേതിസ്തേഭ്യോ നമോ അസ്തു തേ നോഽവന്തു തേ നോ മൃഡയന്തു തേ യം ദ്വിഷ്മോ യശ്ച നോ ദ്വേഷ്ടി തമേഷാം ജമ്ഭേ ദധ്മഃ}}}}}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത് + സ് + ന് + ്യ)|tops=ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർത്സ്ന്യ|ch={{huge|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}|ipa=/r̥t̪snja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ങ് + ക് + ഷ് + ണ് +്വ)|tops=ಙ್ + ಕ್ + ಷ್ + ಣ್ + ವ|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ്ക്ഷ്ണ്വ|ch={{huge|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}}|ipa=/ŋkʂɳʋ/}} |} == മറ്റ് പ്രതീകങ്ങൾ == കന്നഡ ലിപിയിൽ സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരങ്ങൾക്കും വ്യഞ്ജനങ്ങൾക്കും പുറമെ, [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങൾ]], അന്യഭാഷാ ശബ്ദങ്ങൾ, വേദമന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്താൻ ചില പ്രത്യേക ചിഹ്നങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇവയുടെ വിവരങ്ങൾ താഴെ പറയുന്ന പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു:<ref name="Unicode"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! പ്രതീകം ! പേര് ! പ്രവർത്തനം |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಄}}}} || സിദ്ധം | പ്രാചീന ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും വേദമന്ത്രങ്ങളിലും മംഗളസൂചകമായി അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേക ഉച്ചാരണങ്ങൾ കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു അപൂർവ്വ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2016/16031-kannada-siddham.pdf |title=Proposal to encode the Kannada sign SIDDHAM in Unicode |date=2016 |publisher=Unicode Consortium|language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|೜}}}} || പ്രാചീന ശ്രീ | ഒരു മംഗളസൂചക പദമായ 'ശ്രീ' എന്നതിൻ്റെ പ്രാചീന ലിപിരൂപമാണിത്. ഇത് മറ്റ് അക്ഷരങ്ങളുമായി കൂട്ടിച്ചേർക്കാറില്ല.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="kannadashri">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22006-archaic-shrii.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Archaic Shri |date=2022 |publisher=Unicode Consortium |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22023-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #170 January 2022 on Script Proposals |date=2022 |publisher=Unicode Consortium|language=en |page=16 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಽ}}}} || [[അവഗ്രഹം]] | സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ സന്ധിചേരുമ്പോൾ 'അ' എന്ന സ്വരം ലോപിച്ചു എന്ന് കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ 'ഽ' എന്ന ചിഹ്നത്തിന് തുല്യമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' ശിവോಽഹം - {{lang|kn|ಶಿವೋಽಹಂ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಼}}}} || നുക്ത | [[ഉർദു]], [[ഇംഗ്ലീഷ്]] തുടങ്ങിയ അന്യഭാഷകളിലെ പ്രത്യേക ശബ്ദങ്ങളെ കന്നഡയിൽ കൃത്യമായി സൂചിപ്പിക്കാൻ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്ക് താഴെ നൽകുന്ന ബിന്ദുവാണിത്. ഉദാഹരണത്തിന് ഇംഗ്ലീഷിലെ ' {{lang|en|f}} ', ' {{lang|en|z}} ' എന്നീ ശബ്ദങ്ങൾ കന്നഡയിൽ എഴുതാൻ യഥാക്രമം {{lang|kn|ಫ಼}} (ഫ), {{lang|kn|ಜ಼}} (സ) എന്നിങ്ങനെ ഈ ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|7}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೳ}}}} || അപൂർവ്വ അനുസ്വരം | [[ഹവിഗന്നഡ ഉപഭാഷ|ഹാവ്യക കന്നഡ]], [[കൊങ്കണി]], [[അവധി ഭാഷ|അവധി]] എന്നിവ കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ നാദങ്ങളും സ്വരഭേദങ്ങളും കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20260-kannada-anusvara.pdf |title=Preliminary proposal to encode Kannada sign combining Anusvara right top |last=Shenoy Basty |first=Shashank |date=2020-08-24 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21114-kannada-sign-anusvara.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Spacing Anusvara in the UCS |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21130-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #168 July 2021 on Script Proposals |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |page=10 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಁ}}}} || ചന്ദ്രബിന്ദു | സ്വരങ്ങളുടെ അനുനാസിക ഉച്ചാരണത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ [[പഴയ കന്നഡ|പഴയ കന്നഡയിലോ]] സംസ്കൃത ഗ്രന്ഥങ്ങളിലോ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10392r2-chandrabindus.pdf |title=Request to encode South Indian CANDRABINDU-s |last=Sharma |first=Shriramana |date=2010-10-11 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10440-south-asia.pdf |title=Review of Indic-related L2 documents and Recommendations to the UTC |last1=Anderson |first1=Deborah |last2=McGowan |first2=Rick |last3=Whistler |first3=Ken |date=2010-10-27 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಀ}}}} || സ്വതന്ത്ര ചന്ദ്രബിന്ദു | [[വൈദികസംസ്‌കൃതം|വൈദികസംസ്‌കൃതവും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14166-kannada-candrabindu.pdf |title=Usage of Kannada Sign Spacing Candrabindu in Vedic texts |last=Srinidhi |first=A. |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> [[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗയും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14153-kannada-chandrabindu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Candrabindu |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ [[അനുസ്വരം]] കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്. സാധാരണ ചന്ദ്രബിന്ദുവിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, അക്ഷരത്തിന് മുകളിലല്ലാതെ വരികൾക്കിടയിൽ സ്വതന്ത്രമായി നിൽക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2015/15204-script-recs.pdf |title=Recommendations to UTC #144 July 2015 on Script Proposals |date=2015-07-25 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|್}}}} || [[വിരാമം]] | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിലെ സ്വരം ('അ' കാരാന്തം) ഇല്ലാതാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ ചന്ദ്രക്കലയ്ക്ക് സമം. കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനും വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ സ്വരമില്ലാതെ ഉച്ചരിക്കാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു ('''ഉദാഹരണം:''' ക + ് = ക് - {{lang|kn|ಕ್}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|3-4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೕ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ദീർഘസ്വരങ്ങളെ (പ്രത്യേകിച്ച് 'ഏ', 'ഓ' എന്നിവ) സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന സഹായ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2003">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03101-indic-dir/Kannada.pdf |title=Kannada Script Layout |date=2003-03-04 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೖ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം 'ഐ' എന്ന സ്വരം ചേർക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നത്തിൻ്റെ ഭാഗമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' കൈ - {{lang|kn|ಕೈ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="L2/L2003"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|।}}}} | ദണ്ഡ | ആധുനിക പൂർണ്ണവിരാമത്തിന് പകരമായി പഴയ കന്നഡ വാക്യങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2004"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|॥}}}} | ഇരട്ട ദണ്ഡ | പദ്യങ്ങളിൽ ശ്ലോകങ്ങളോ വലിയ ഖണ്ഡികകളോ അവസാനിക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="L2/L2004"/> |} == ഉദാഹരണ വാചകങ്ങൾ == === ഹൽമിഡി ശാസനം === ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. ഈ ലിഖിതത്തിലെ ആദ്യ 10 വരികൾ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിലും അവയുടെ മലയാളം വിവർത്തനവുമാണ് താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ഇതിൽ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} തുടങ്ങിയ പഴയ കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക.<ref name="halmidi">{{cite web |url=https://archive.org/details/annualreportofth014517mbp/page/n125/mode/2up |title=Annual Report of the Mysore Archaeological Department for the year 1936 |publisher=Government Branch Press, Bangalore |date=1938 |language=en |page=72–74 |access-date=14 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೧. ಜಯತಿ ಶ್ರೀ ಪರೀಷ್ವಂಗ ಶ್ಯಾರ್ಙ್ಗಮವ್ಯಾನತೇರ್ಧ<u>ನುಃ</u> । ದಾನವಾಕ್ಷ್ಣೋರ್ಯುಗಾಂತಾ<u>ಗ್ನಿಃ</u> ಶಿಷ್ಟಾನಾಂತು ಸುದರ್ಶ<u>ನಃ</u> ॥ ೨. ನಮಃ ಶ್ರೀಮತ್ಕದಂಬಪನ್ ತ್ಯಾಗಸಂಪನ್ನನ್ ಕಲಭೋರನಾ ಅರಿ ಕಕುಸ್ಥಭಟ್ಟೋರನಾಳೆ ೩. ನರಿದಾವಿಳೆ ನಾಡುಳ್ ಮೃಗೇಶ ನಾಗೇಂದ್ರಾಭೀಳರ್ಬ್ಬಟಹರಪ್ಪೋರ್ ಶ್ರೀ ಮೃಗೇಶ ನಾಗಾಹ್ವಯರ್ ೪. ಇರ್ವ್ವರಾ ಬಟರಿಕುಲಾಮಲವ್ಯೋಮ ತಾರಾಧಿನಾಥನ್ ಅಳಪಗಣ ಪಶುಪತಿಮಾ ದಕ್ಷಿಣಾಪಥ ೫. ಬಹುಶತಹವನಾಹವದುಳ್ ಪಶು ಪ್ರದಾನ ಶೌರ್ಯೋದ್ಯಮ ಭರಿತೋನ್ ದಾನಪಶುಪತಿಯೆಂದು ೬. ಪೊಗ<u>ೞೆ</u>ಪೊಟ್ಟಣ ಪಶುಪತಿನಾಮಧೇಯನಾಸರಕ್ಕೆಲ್ಲ ಬಟರಿಯಾ ಪ್ರೇಮಾಲಯ ಸುತಂಗೆ ೭. ಸೇಂದ್ರಕ ಬಾಣೋಭಯ ದೇಶದಾ ವೀರಪುರುಷ ಸಮಕ್ಷದೆ ಕೇಕಯ ಪಲ್ಲವರಂ ಕಾದೆ<u>ಱಿ</u>ದು ಪೆತ್ತ ಜಯನಾ ೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |1. വിജയശ്രീലാളിതനായി ശാർങ്ഗമെന്ന വില്ലേന്തിയവനും, അസുരനേത്രങ്ങൾക്ക് യുഗാന്തത്തിലെ അഗ്നിയെപ്പോലെ ഭയങ്കരനും, സജ്ജനങ്ങൾക്ക് മംഗളകാരിയുമായ വിഷ്ണു ഭഗവാൻ ജയിക്കട്ടെ. 2. ശ്രീമാനായ കദമ്പ രാജാവിനും, ത്യാഗസമ്പന്നനും കലഭോരന്മാരുടെ ശത്രുവും ഹൽമിഡി ഭരിക്കുന്നവനുമായ കകുസ്ഥഭട്ടോരനും നമസ്കാരം. 3. നരിദാവിളെ നാട്ടിൽ മൃഗരാജാവിനെപ്പോലെയും നാഗേന്ദ്രനെപ്പോലെയും ഭയങ്കരനും ശത്രുസംഹാരകനുമായ ശ്രീ മൃഗേശ നാഗൻ എന്ന വ്യക്തി. 4. ബടാരി കുലമാകുന്ന നിർമ്മലമായ ആകാശത്തിലെ ചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ളവനും, ദക്ഷിണാപഥത്തിലെ പശുപതിയെപ്പോലെ അലപഗണങ്ങളെ നയിക്കുന്നവനുമായ അളപൻ. 5. നൂറുകണക്കിന് യുദ്ധമാകുന്ന യാഗങ്ങളിൽ ശത്രുക്കളാകുന്ന പശുക്കളെ ബലി നൽകിയവനും, ശൗര്യവും ഉദ്യമവും നിറഞ്ഞവനുമായ 'ദാനപശുപതി' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നവൻ. 6. പുകഴ്പെറ്റ പശുപതി എന്ന നാമധാരിയും ബടാരി കുലത്തിലെ പ്രിയപ്പെട്ടവനുമായ ആ മകന്. 7. സേന്ദ്രക, ബാണ എന്നീ രണ്ട് ദേശങ്ങളിലെയും വീരപുരുഷന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ കേകയരെയും പല്ലവരെയും യുദ്ധത്തിൽ എതിർത്തു തോൽപ്പിച്ചു നേടിയ വിജയത്തിൻ്റെ സ്മരണയ്ക്കായി. 8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} === സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപന === താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്ന വാചകം [[അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം|സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനത്തിലെ]] വകുപ്പ് 1. നിന്നുള്ളതാണ്.<ref>{{cite web |title=Universal Declaration of Human Rights |url=https://www.un.org/en/universal-declaration-human-rights/index.html |website=www.un.org |access-date=29 March 2020 |language=en |date=6 October 2015}}</ref><ref name="UDHR_Kannada">{{cite web |url=https://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|title=Universal Declaration of Human Rights: Kannada|trans-title=ಮಾನವ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳ ಸಾವವತ್ರಿಕ್ ಪ್ಿಕ್ಟನ|url-status=live|archive-date=6 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221006183355/http://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|website=OHCHR.org|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|language=kn|page=3|access-date=17 January 2026}}</ref> ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{script|Knda|{{large|ನಿಬಂಧ್ನೆ ೧. - ಎಲ್ಲಾ ಮಾನವರು ಸ್ವತಂತ್ರರಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಿಳಿವು ಮತ್ತು ಅಂತಃಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಸಹೋದರ ಭಾವದಿಂದ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.}}}}}}}} ==== ([[ISO 15919]]) ലത്തീൻ വൽക്കരണം ==== {{blockindent|{{translit|kn|ISO|Ellā mānavaru svatantrarāgiyē huṭṭiddāre hāgu ghanate mattu adhikāragaḷalli samānarāgiddāre. Tiḷivu mattu antaḥsākṣīyannu paḍedavarāddarinda avaru obbarigobbaru sahōdara bhāvadinda naḍedukoḷḷabēku.|italic=yes}}}} ==== [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ]] അനുലേഖനം ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{IPA|/ellaː maːn̪ɐʋɐɾu sʋɐt̪ɐn̪t̪ɾɐɾaːɡijeː huʈʈid̪d̪aːɾe haːɡu gʱɐn̪ɐt̪e mɐt̪t̪u ɐd̪ʱikaːɾɐɡɐɭɐlli sɐmaːn̪ɐɾaːɡid̪d̪aːɾe ǁ t̪iɭiʋu mɐt̪t̪u ɐn̪t̪ɐkkɐɾɐɳɐɡɐɭɐn̪n̪u pɐɖed̪ɐʋɐraːd̪d̪ɐɾin̪d̪ɐ ɐʋɐɾu obbɐɾiɡobbɐɾu sɐhoːd̪ɐɾɐ bʱaːʋɐd̪in̪d̪ɐ n̪ɐɖed̪ukoɭɭɐbeːku ǁ/}}}}}} ==== മലയാളം പരിഭാഷ ==== {{blockindent|മനുഷ്യരെല്ലാവരും തുല്യാവകാശങ്ങളോടും അന്തസ്സോടും കൂടി സ്വതന്ത്രരായി ജനിച്ചവരാണ്. മനുഷ്യനു വിവേകവും മനഃസാക്ഷിയും സിദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർ പരസ്പരം സഹോദരഭാവത്തോടെ വർത്തിക്കേണ്ടതാണ്.}} == അക്കങ്ങൾ == [[File:Mysore Clocktower - clock face.jpg|thumb|220px|കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ള [[മൈസൂർ|മൈസൂരിലെ]] ഒരു ക്ലോക്ക്. {{efn|ഇതിൻ്റെ പുറത്തെ വൃത്തത്തിലുള്ള അക്കങ്ങളുടെ ക്രമീകരണം ശ്രദ്ധേയമാണ്: 3 (വലത്), 6 (താഴെ), 9 (ഇടത്), 12 (മുകളിൽ) എന്നീ അക്കങ്ങൾ നേരെയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. 1, 2, 4, 7, 8 എന്നീ അക്കങ്ങൾ വലത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞും, 5, 10, 11 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞുമാണ് നൽകിയിട്ടുള്ളത്. ഈ ക്രമീകരണം കാരണം ചെറിയ ചെരിവുകൾ അവഗണിച്ചാൽ എല്ലാ അക്കങ്ങളും സാധാരണ പോലെ എളുപ്പത്തിൽ വായിക്കാൻ സാധിക്കും (പ്രത്യേകിച്ച് 10, 11, 12 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് സാധാരണ പോലെ വായിക്കാം).}}]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്ക് പൂജ്യം മുതൽ ഒൻപത് വരെയുള്ള പത്ത് അക്കങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന തനതായ ഒരു സംഖ്യാസമ്പ്രദായമുണ്ട്. മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ദശാംശ വ്യവസ്ഥ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇവ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ആധുനിക കാലത്ത് [[അക്കം|ഇംഗ്ലീഷ് (ഹിന്ദു-അറബിൿ) അക്കങ്ങളുടെ]] ഉപയോഗം വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, കർണ്ണാടകയിലെ ഔദ്യോഗിക രേഖകളിലും പഴയ ക്ലോക്കുകളിലും കലണ്ടറുകളിലും നാണയങ്ങളിലും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഇപ്പോഴും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ കന്നഡ അക്കങ്ങൾ |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} കർണ്ണാടക സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് കന്നഡ അക്കങ്ങളാണ്. കർണ്ണാടകയിലെ KSRTC ബസ്സുകളിലും മറ്റും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് കാണാവുന്നതാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ കന്നഡ സംഖ്യകൾ <ref>{{cite web |url=https://www.omniglot.com/language/numbers/kannada.htm |title=Numbers in Kannada |author=Simon Ager |website=Omniglot |access-date=9 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ! കന്നഡ<br>അക്കങ്ങൾ ! അറബിൿ<br>അക്കങ്ങൾ ! കന്നഡ പേര്<br>(ഉച്ചാരണം) ! മലയാളം<br>പേര് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೦}} || 0 || {{lang|kn|ಸೊನ್ನೆ}} (സൊന്നേ) || പൂജ്യം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧}} || 1 || {{lang|kn|ಒಂದು}} (ഒന്ദു) || ഒന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨}} || 2 || {{lang|kn|ಎರಡು}} (എറഡു) || രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩}} || 3 || {{lang|kn|ಮೂರು}} (മൂരു) || മൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪}} || 4 || {{lang|kn|ನಾಲ್ಕು}} (നാൽകു) || നാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫}} || 5 || {{lang|kn|ಅಯ್ದು}} (അയ്ദു / ഐദു) || അഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬}} || 6 || {{lang|kn|ಆರು}} (ആറു) || ആറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭}} || 7 || {{lang|kn|ಏಳು}} (ഏളു) || ഏഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮}} || 8 || {{lang|kn|ಎಂಟು}} (എൺടു) || എട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯}} || 9 || {{lang|kn|ಒಂಬತ್ತು}} (ഒമ്പത്തു) || ഒൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦}} || 10 || {{lang|kn|ಹತ್ತು}} (ഹത്തു) || പത്ത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೧}} || 11 || {{lang|kn|ಹನ್ನೊಂದು}} (ഹന്നൊന്ദു) || പതിനൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೨}} || 12 || {{lang|kn|ಹನ್ನೆರಡು}} (ഹന്നെറഡു) || പന്ത്രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೩}} || 13 || {{lang|kn|ಹದಿಮೂರು}} (ഹദിമൂരു) || പതിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೪}} || 14 || {{lang|kn|ಹದಿನಾಲ್ಕು}} (ഹദിനാൽകു) || പതിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೫}} || 15 || {{lang|kn|ಹದಿನೈದು}} (ഹദിനൈദു) || പതിനഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೬}} || 16 || {{lang|kn|ಹದಿನಾರು}} (ഹദിനാറു) || പതിനാറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೭}} || 17 || {{lang|kn|ಹದಿನೇಳು}} (ഹദിനേളു) || പതിനേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೮}} || 18 || {{lang|kn|ಹದಿನೆಂಟು}} (ഹദിനെൺടു) || പതിനെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೯}} || 19 || {{lang|kn|ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು}} (ഹത്തൊമ്പത്തു) || പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೦}} || 20 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತು}} (ഇപ്പത്തു) || ഇരുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೧}} || 21 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂದು}} (ഇപ്പത്തൊന്ദു) || ഇരുപത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೨}} || 22 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎರಡು}} (ഇപ്പത്തെറഡു) || ഇരുപത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೩}} || 23 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಮೂರು}} (ഇപ്പത്തുമൂരു) || ഇരുപത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೪}} || 24 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (ഇപ്പത്തുനാൽകു) || ഇരുപത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೫}} || 25 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಐದು}} (ഇപ്പത്തൈദു) || ഇരുപത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೬}} || 26 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಆರು}} (ഇപ്പത്താറു) || ഇരുപത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೭}} || 27 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಏಳು}} (ഇപ്പത്തേളു) || ഇരുപത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೮}} || 28 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎಂಟು}} (ഇപ്പത്തെൺടു) || ഇരുപത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೯}} || 29 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (ഇപ്പത്തൊമ്പത്തു) || ഇരുപത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೦}} || 30 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತು}} (മൂവത്തു) || മുപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೧}} || 31 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಒಂದು}} (മുവത്തൊന്ദു) || മുപ്പത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೨}} || 32 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಎರಡು}} (മുവത്തെറഡു) || മുപ്പത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೩}} || 33 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಮೂರು}} (മുവത്തുമൂരു) || മുപ്പത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೪}} || 34 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (മൂവത്തുനാൽകു) || മുപ്പത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೫}} || 35 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಐದು}} (മൂവത്തൈദു) || മുപ്പത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೬}} || 36 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಆರು}} (മൂവത്താറു) || മുപ്പത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೭}} || 37 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಏಳು}} (മൂവത്തേളു) || മുപ്പത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೮}} || 38 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಎಂಟು}} (മൂവത്തെൺടു) || മുപ്പത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೯}} || 39 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (മൂവത്തൊമ്പത്തു) || മുപ്പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪೦}} || 40 || {{lang|kn|ನಲವತ್ತು}} (നലവത്തു) || നാൽപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫೦}} || 50 || {{lang|kn|ಐವತ್ತು}} (ഐവത്തു) || അൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬೦}} || 60 || {{lang|kn|ಅರುವತ್ತು}} (അറുവത്തു) || അറുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭೦}} || 70 || {{lang|kn|ಎಪ್ಪತ್ತು}} (എപ്പത്തു) || എഴുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮೦}} || 80 || {{lang|kn|ಎಂಬತ್ತು}} (എമ്പത്തു) || എൺപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯೦}} || 90 || {{lang|kn|ತೊಂಬತ್ತು}} (തൊമ്പത്തു) || തൊണ്ണൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦೦}} || 100 || {{lang|kn|ನೂರು}} (നൂറു) || നൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦೦}} || 1,000 || {{lang|kn|ಸಾವಿರ}} (സാവിര) || ആയിരം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,000 || {{lang|kn|ಒಂದು ಲಕ್ಷ}} (ഒന്ദു ലക്ഷ) || ഒരു ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦,೦೦,೦೦೦}} || 10,00,000 || {{lang|kn|ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ}} (ഹത്തു ലക്ഷ) || പത്ത് ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,00,000 || {{lang|kn|ಕೋಟಿ}} (കോടി) || ഒരു കോടി |} == ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ == {{main|തെലുഗു ലിപി}} ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ലിപികളായ തെലുങ്ക്, മലയാളം, തമിഴ് എന്നിവയുമായി കന്നഡ ലിപിക്ക് ചരിത്രപരമായി വലിയ സാമ്യങ്ങളുണ്ട്. ദ്രാവിഡ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട കന്നഡയും തെലുങ്കും ഒരേ ലിപി വ്യവസ്ഥയിൽ ([[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]) നിന്നാണ് വികസിച്ചുവന്നത്. അതിനാൽ ഈ രണ്ട് ലിപികളും തമ്മിൽ പരസ്പരം വായിക്കാൻ കഴിയുന്നത്ര അടുത്ത സാമ്യമുണ്ട്. കൂടാതെ, തമിഴ്-ബ്രാഹ്മിയിൽ നിന്നും വികസിച്ച [[ഗ്രന്ഥലിപി|ഗ്രന്ഥ ലിപിയുമായി]] കന്നഡ ലിപിക്ക് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. കർണ്ണാടകയുടെ തീരദേശങ്ങളിലും കേരളത്തിലെ കാസർഗോഡ് ഭാഗങ്ങളിലും [[കന്നഡ]], [[തുളു ഭാഷ|തുളു]], [[സംസ്കൃതം]] എന്നീ ഭാഷകൾ എഴുതാൻ [[തുളു ലിപി|തിഗളാരി ലിപി]] വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. തിഗളാരി ലിപിയും ആധുനിക മലയാള ലിപിയും ഒരേ മാതൃലിപിയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചവയായതിനാൽ, ഇവ തമ്മിൽ വളരെ അടുത്ത ഘടനാപരമായ സാമ്യം കാണാൻ സാധിക്കും. പഴയകാലത്ത് കേരളത്തിലെയും കർണ്ണാടകത്തിലെയും പണ്ഡിതർ വേദമന്ത്രങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ ഈ ലിപികൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;font-size: 18px;" |+ style="text-align:left;font-size: 80%;"| ദ്രാവിഡ ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}} |- style="text-align:centre;font-size: 90%;" ! [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ.]] !! /[[k]]/ !! /[[kʱ]]/ !! /[[g]]/ !! /[[gʱ]]/ !! /[[ŋ]]/ !! /[[t͡ʃ]]/ !! /[[t͡ʃʱ]]/ !! /[[d͡ʒ]]/ !! /[[d͡ʒʱ]]/ !! /[[ɲ]]/ !! /[[ʈ]]/ !! /[[ʈʱ]]/ !! /[[ɖ]]/ !! /[[ɖʱ]]/ !! /[[ɳ]]/ !! /[[t̪]]/ !! /[[t̪ʱ]]/ !! /[[d̪]]/ !! /[[d̪ʱ]]/ !! /[[n̪]]/ !! /[[n]]/ !! [[t]] !! /[[t͡s]]/ !! /[[d͡z]]/ !! /[[p]]/ !! /[[pʱ]]/ !! /[[b]]/ !! [[bʱ]] !! /[[m]]/ !! /[[j]]/ !! [[y]]!! [[ɾ]] !! /[[ɽ]]/ !! /[[r]]/ !! /[[l]]/ !! /[[ɭ]]/ !! /[[ɻ]]/ !! /[[ʋ]]/ !! /[[ʃ]]/ !! /[[ʂ]]/ !! /[[s]]/ !! /[[h]]/ !! /[[kʂ]]/ || /[[d͡ʒɲ]]/ |- ! [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി]] | {{script|Brah|𑀓}} || {{script|Brah|𑀔}} || {{script|Brah|𑀕}} || {{script|Brah|𑀖}} || {{script|Brah|𑀗}} || {{script|Brah|𑀘}} || {{script|Brah|𑀙}} || {{script|Brah|𑀚}} || {{script|Brah|𑀛}} || {{script|Brah|𑀜}} || {{script|Brah|𑀝}} || {{script|Brah|𑀞}} || {{script|Brah|𑀟}} || {{script|Brah|𑀠}} || {{script|Brah|𑀡}} || {{script|Brah|𑀢}} || {{script|Brah|𑀣}} || {{script|Brah|𑀤}}}} || {{script|Brah|𑀥}} || {{script|Brah|𑀦}} || {{script|Brah|𑀷}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀧}} || {{script|Brah|𑀨}} || {{script|Brah|𑀩}} || {{script|Brah|𑀪}} || {{script|Brah|𑀫}} || {{script|Brah|𑀬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀭}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀶}} || {{script|Brah|𑀮}} || {{script|Brah|𑁵}} || {{script|Brah|𑀵}} || {{script|Brah|𑀯}} || {{script|Brah|𑀰}} || {{script|Brah|𑀱}} || {{script|Brah|𑀲}} || {{script|Brah|𑀳}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀓𑁰𑀱}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀚𑁰𑀜}} |- ! [[തമിഴ് ലിപി|തമിഴ്]] | {{script|Taml|க}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ங}} || {{script|Taml|ச}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ஜ}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ஞ}} || {{script|Taml|ட}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ண}} || {{script|Taml|த}} || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ந}} || {{script|Taml|ன}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ப}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ம}} || {{script|Taml|ய}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ர}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ற}} || {{script|Taml|ல}} || {{script|Taml|ள}} || {{script|Taml|ழ}} || {{script|Taml|வ}} || {{script|Taml|ஶ}} || {{script|Taml|ஷ}} || {{script|Taml|ஸ}} || {{script|Taml|ஹ}} || {{script|Taml|க்ஷ}} ||style="background:#ccc;"|&nbsp; |- ! [[ഗ്രന്ഥ ലിപി|ഗ്രന്ഥ]] | {{script|Gran|𑌕}} || {{script|Gran|𑌖}} || {{script|Gran|𑌗}} || {{script|Gran|𑌘}} || {{script|Gran|𑌙}} || {{script|Gran|𑌚}} || {{script|Gran|𑌛}} || {{script|Gran|𑌜}} || {{script|Gran|𑌝}} || {{script|Gran|𑌞}} || {{script|Gran|𑌟}} || {{script|Gran|𑌠}} || {{script|Gran|𑌡}} || {{script|Gran|𑌢}} || {{script|Gran|𑌣}} || {{script|Gran|𑌤}} || {{script|Gran|𑌥}} || {{script|Gran|𑌦}} || {{script|Gran|𑌧}} || {{script|Gran|𑌨}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌪}} || {{script|Gran|𑌫}} || {{script|Gran|𑌬}} || {{script|Gran|𑌭}} || {{script|Gran|𑌮}} || {{script|Gran|𑌯}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌰}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌲}} || {{script|Gran|𑌳}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌵}} || {{script|Gran|𑌶}} || {{script|Gran|𑌷}} || {{script|Gran|𑌸}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌹}} || {{script|Gran|𑌕𑍍𑌷}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌜𑍍𑌞}} |- ![[തുളു ലിപി|തിഗളാരി]] | {{script|Tutg|𑎒}} || {{script|Tutg|𑎓}} || {{script|Tutg|𑎔}} || {{script|Tutg|𑎕}} || {{script|Tutg|𑎖}} || {{script|Tutg|𑎗}} || {{script|Tutg|𑎘}} || {{script|Tutg|𑎙}} || {{script|Tutg|𑎚}} || {{script|Tutg|𑎛}} || {{script|Tutg|𑎜}} || {{script|Tutg|𑎝}} || {{script|Tutg|𑎞}} || {{script|Tutg|𑎟}} || {{script|Tutg|𑎠}} || {{script|Tutg|𑎡}} || {{script|Tutg|𑎢}} || {{script|Tutg|𑎣}} || {{script|Tutg|𑎤}} || {{script|Tutg|𑎥}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎦}} || {{script|Tutg|𑎧}} || {{script|Tutg|𑎨}} || {{script|Tutg|𑎩}} || {{script|Tutg|𑎪}} || {{script|Tutg|𑎫}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎴}} || {{script|Tutg|𑎭}} || {{script|Tutg|𑎳}} || {{script|Tutg|𑎵}} || {{script|Tutg|𑎮}} || {{script|Tutg|𑎯}} || {{script|Tutg|𑎰}} || {{script|Tutg|𑎱}} || {{script|Tutg|𑎲}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} |- ![[മലയാള ലിപി|മലയാളം]] | ക || ഖ || ഗ || ഘ || ങ || ച || ഛ || ജ || ഝ || ഞ || ട || ഠ || ഡ || ഢ || ണ || ത || ഥ || ദ || ധ || ന || style="background:#cch; color:#808080"|ഩ || style="background:#ccc; color:#808080"|ഺ || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || പ || ഫ || ബ || ഭ || മ || യ || style="background:#ccc;"| || ര || style="background:#ccc;"| || റ || ല || ള || ഴ || വ || ശ || ഷ || സ || ഹ || style="background:#cch; color:#808080"|ക്ഷ || style="background:#cch; color:#808080"|ജ്ഞ |- ! [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | {{script|Knda|ಕ}} || {{script|Knda|ಖ}} || {{script|Knda|ಗ}} || {{script|Knda|ಘ}} || {{script|Knda|ಙ}} || {{script|Knda|ಚ}} || {{script|Knda|ಛ}} || {{script|Knda|ಜ}} || {{script|Knda|ಝ}} || {{script|Knda|ಞ}} || {{script|Knda|ಟ}} || {{script|Knda|ಠ}} || {{script|Knda|ಡ}} || {{script|Knda|ಢ}} || {{script|Knda|ಣ}} || {{script|Knda|ತ}} || {{script|Knda|ಥ}} || {{script|Knda|ದ}} || {{script|Knda|ಧ}} || {{script|Knda|ನ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ನ಼}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Knda|ಪ}} || {{script|Knda|ಫ}} || {{script|Knda|ಬ}} || {{script|Knda|ಭ}} || {{script|Knda|ಮ}} || {{script|Knda|ಯ}} || {{script|Knda|ಯ಼}} || {{script|Knda|ರ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ಱ}} || {{script|Knda|ಲ}} || {{script|Knda|ಳ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ೞ}} || {{script|Knda|ವ}} || {{script|Knda|ಶ}} || {{script|Knda|ಷ}} || {{script|Knda|ಸ}} || {{script|Knda|ಹ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಕ್ಷ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಜ್ಞ}} |- ! [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക്]] | {{script|Telu|క}} || {{script|Telu|ఖ}} || {{script|Telu|గ}} || {{script|Telu|ఘ}} || {{script|Telu|ఙ}} || {{script|Telu|చ}} || {{script|Telu|ఛ}} || {{script|Telu|జ}} || {{script|Telu|ఝ}} || {{script|Telu|ఞ}} || {{script|Telu|ట}} || {{script|Telu|ఠ}} || {{script|Telu|డ}} || {{script|Telu|ఢ}} || {{script|Telu|ణ}} || {{script|Telu|త}} || {{script|Telu|థ}} || {{script|Telu|ద}} || {{script|Telu|ధ}} || {{script|Telu|న}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౝ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౘ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౙ}} || {{script|Telu|ప}} || {{script|Telu|ఫ}} || {{script|Telu|బ}} || {{script|Telu|భ}} || {{script|Telu|మ}} || {{script|Telu|య}} || {{script|Telu|య఼}} || {{script|Telu|ర}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౚ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఱ}} || {{script|Telu|ల}} || {{script|Telu|ళ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఴ}} || {{script|Telu|వ}} || {{script|Telu|శ}} || {{script|Telu|ష}} || {{script|Telu|స}} || {{script|Telu|హ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|క్ష}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|జ్ఞ}} |- ! [[സിംഹള ലിപി|സിംഹള]] | {{script|Sinh|ක}} || {{script|Sinh|ඛ}} || {{script|Sinh|ග}} || {{script|Sinh|ඝ}} || {{script|Sinh|ඞ}} || {{script|Sinh|ච}} || {{script|Sinh|ඡ}} || {{script|Sinh|ජ}} || {{script|Sinh|ඣ}} || {{script|Sinh|ඤ}} || {{script|Sinh|ට}} || {{script|Sinh|ඨ}} || {{script|Sinh|ඩ}} || {{script|Sinh|ඪ}} || {{script|Sinh|ණ}} || {{script|Sinh|ත}} || {{script|Sinh|ථ}} || {{script|Sinh|ද}} || {{script|Sinh|ධ}} || {{script|Sinh|න}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ප}} || {{script|Sinh|ඵ}} || {{script|Sinh|බ}} || {{script|Sinh|භ}} || {{script|Sinh|ම}} || {{script|Sinh|ය}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ර}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Sinh|ල}} || {{script|Sinh|ළ}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ව}} || {{script|Sinh|ශ}} || {{script|Sinh|ෂ}} || {{script|Sinh|ස}} || {{script|Sinh|හ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ක්‍ෂ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ඥ}} |} {{Sticky table end}} <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> <small>{{Legend|#cch|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|#cch|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ വിരളമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}}}</small> <small>{{Legend|#ccc|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഈ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല.}}}}</small> == ലിപ്യന്തരണം == [[File:Kannada typewriter.JPG|thumb|250px|right|കന്നഡ ടൈപ്പ്റൈറ്റർ യന്ത്രം]] സാധാരണ കീബോർഡ് ഉപയോഗിച്ച് കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ടൈപ്പ് ചെയ്യുന്നതിനായി വിവിധ [[ലിപ്യന്തരണം|ലിപ്യന്തരണ]] രീതികളും സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകളും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. [[ഐട്രാൻസ്|ഐട്രാൻസിനെ]] (ITRANS) അടിസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[ബരഹ]]<ref name="baraha">{{cite web |url=http://baraha.com/ |title=Baraha – Free Indian Language Software |publisher=baraha.com}}</ref>, [[പദ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]]<ref name="pada software">{{cite web |url=http://pada.pro/ |title=Pada Software – For Indic Scripts|publisher=pada.pro}}</ref> എന്നിവ ഇതിനുദാഹരണങ്ങളാണ്. ഇതിനുപുറമെ ഗൂഗിൾ ഇൻപുട്ട് ടൂൾസ് (Google transliteration), മുൻകൂട്ടി വാക്കുകൾ പ്രവചിക്കാൻ കഴിയുന്ന ക്വിൽപാഡ്<ref name="Quillpad">{{cite web |url=http://quillpad.in/kannada |title=QuillPad – Typing in Kannada has never been easier |publisher=Quillpad.in |access-date=7 November 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081104021158/http://quillpad.in/kannada/ |archive-date=4 November 2008 |df=dmy-all }}</ref> (Quillpad) തുടങ്ങിയ നിരവധി ഓൺലൈൻ ടൂളുകളും ലഭ്യമാണ്. കർണാടക സർക്കാരിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക കന്നഡ ഇൻപുട്ട് സംവിധാനമായ [[നുഡി (സോഫ്റ്റ്‌വെയർ)|നുഡി]], അടിസ്ഥാനപരമായി ലിപ്യന്തരണത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന ഒരു ഫൊണറ്റിക് കീബോർഡ് ലേഔട്ടാണ്. === യൂണിക്കോഡ്‌ === കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ U+0C80 മുതൽ U+0CFF വരെയാണ്. {{കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ പട്ടിക}} == ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൽ == [[File:Memeulous Channel Logo.jpg|thumb|150px|right|"വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ഇമോട്ടിക്കോൺ]] കന്നഡ അക്ഷരമായ {{lang|kn|ಠ}} (ഠ) കാണാൻ ഒരു കണ്ണും പുരികവും പോലെയായതിനാൽ, ഇന്റർനെറ്റിൽ അനിഷ്ടമോ പുച്ഛമോ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന "വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ({{Tooltip|look of disapproval|ലുക്ക് ഓഫ് ഡിസപ്രൂവൽ|dotted=no}}) എന്ന ജനപ്രിയ [[ഇമോട്ടിക്കോൺ|ഇമോട്ടിക്കോണിൽ]] ("ಠ_ಠ") ഇത് ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.<ref>{{cite news |url=http://www.maximumpc.com/article/features/browser_extension_week_look_disapproval |title= Browser Extension of the Week: Look of Disapproval |newspaper= Pcgamer |publisher= Maximum PC |access-date=2013-04-24 }}</ref> സമാനമായി, {{lang|kn|ರೃ}} (രൃ) എന്ന അക്ഷരം ഒരു കണ്ണടയെ സൂചിപ്പിക്കാനും, {{lang|kn|ಥ}} (ഥ) എന്ന അക്ഷരം കണ്ണുനീർ വരുന്ന ഒരു കണ്ണിനെ സൂചിപ്പിക്കാനും ഇമോട്ടിക്കോണുകളിൽ ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്== * [[കന്നഡ]] *[[കദംബ ലിപി]] *[[കന്നഡ വ്യാകരണം]] *[[കന്നഡ സാഹിത്യം]] ==കുറിപ്പുകൾ== <references group="lower-alpha" /> ==അവലംബങ്ങൾ== <references /> == ഗ്രന്ഥസൂചി == * {{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://www.google.co.in/books/edition/A_grammar_of_the_Kanna%E1%B8%8Da_language/PHjy9H4haZwC?hl=en&gbpv=1&printsec=frontcover}} * {{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |isbn=978-0-295-96031-9}} * {{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |title=A Manual of Modern Kannada |year=2020 |publisher=CrossAsia |isbn=978-3-946742-82-1 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://www.omniglot.com/writing/kannada.htm കന്നഡ വർണ്ണമാല] *[http://www.kannadalibrary.com കന്നഡ പാഠങ്ങൾ] *[https://03662671545803034101.googlegroups.com/attach/d1a5ce02615957f3/Kannada_script_evolution.jpg?part=2&view=1&vt=ANaJVrELtCoY6CYhEk-wqTrFospXVSggzb7QyJ4gLiCTtcbIN6f9OQt8SEhQj4Ed-rvU_I0rf6va_8wt1tzqVOfpuyyY0lNXpm5M89jl7FMAzAk0UzCgQuw കന്നഡ ലിപിയുടെ വികാസം] *[https://fonts.google.com/noto/fonts?script=Knda&preview.script=Knda നോട്ടോ ഗൂഗിൾ കന്നഡ ഫോൺട്ട്] {{കന്നഡ ഭാഷ}} {{ഭാരതീയ ലിപികൾ}} {{വിവിധതരം എഴുത്തുരീതികൾ}} [[വർഗ്ഗം:കന്നഡ]] [[വർഗ്ഗം:കൊങ്കണി]] [[വർഗ്ഗം:തുളു ഭാഷ]] [[വർഗ്ഗം:ലിപികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബ്രാഹ്മി ലിപികൾ]] 2feckha97p5ljt1110d66gcablt9plk 4613970 4613969 2026-04-17T04:38:39Z Symphonicallyu 155269 /* സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ */ 4613970 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kannada_alphabet}} {{Short description|ബ്രാഹ്മിക് കുടുംബത്തിലെ ഒരു അബുഗിഡ എഴുത്തുരീതി}} {{Infobox writing system | name = കന്നഡ ലിപി | nativename = | altname = {{lang|kn|{{Script|knda|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}}} | type = [[അബുഗിഡ]] | time = എ.ഡി. 4-ാം നൂറ്റാണ്ട്<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bengaluru/shivamogga-engraving-shows-kannada-was-in-use-7-decades-earlier-than-known/articleshow/60269034.cms|title = Shivamogga engraving shows Kannada was in use 7 decades earlier than known| work=The Times of India |date = 29 Aug 2017}}</ref> – നിലവിൽ | languages = [[കന്നഡ]]<br/>[[സംസ്കൃതം]]<br/>[[തുളു]]<br/>[[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]<br/>[[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗ]]<br/>[[ബ്യാരി ഭാഷ|ബ്യാരി]]<br/>[[സങ്കേതി ഭാഷ|സങ്കേതി]]<br/>[[കൊങ്കണി]]<br/>[[മറാഠി ഭാഷ|മറാത്തി]] | fam1 = [[ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] | fam2 = [[പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക് ലിപി|പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക്]] | fam3 = [[ഫിനീഷ്യൻ അക്ഷരമാല|ഫിനീഷ്യൻ]] | fam4 = [[അരമായ അക്ഷരമാല|അരമായ]] | fam5 = [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി]] | fam6 = [[കദംബ ലിപി]] | fam7 = [[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]<ref>{{Cite web|url=https://karnatakaitihasaacademy.org/evolution-of-kannada-script/|title = Kannada Language|date = 12 March 2017}}</ref> | sisters = [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപി]] | children = [[ഗോയ്‌കാനഡീ]]<ref name="goy">{{cite book|last=Ghantkar|first=Gajanana|title=History of Goa through Gõykanadi script |year=1993|pages=Page x|language=en, kok, mr, kn}}</ref> | unicode = [https://www.unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf U+0C80–U+0CFF] | iso15924 = Knda | sample = [[File:Kannada Aksharamala.svg|300px|center]] | caption = <center><small>കന്നഡ അക്ഷരമാലെ</center></small> | text_sample = [[File:Stanza from Kavirajamarga.svg|300px|center]] | text_sample_caption = <center><small>ജനങ്ങളുടെ സാഹിത്യ നൈപുണ്യത്തെ പുകഴ്ത്തുന്ന ''[[കവിരാജമാർഗ്ഗ|കവിരാജമാർഗ്ഗത്തിലെ]]'' ഒരു ശ്ലോകം കന്നഡ ലിപിയിൽ എഴുതിയത്.</center></small> | map = [[File:Kannada language distribution.svg|300px|center]] | mapcaption = <small><center>{{Legend|#2a7fff|ഭൂരിപക്ഷം ആളുകളും കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു}}{{Legend|#80b3ff|ഗണ്യമായ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു ഭാഷകൾക്കൊപ്പം കന്നഡയും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു. <ref>http://www.columbia.edu/itc/mealac/pritchett/00maplinks/overview/languages/himal1992max.jpg</ref>}}</center></small> }} {{Contains special characters | special = [[കന്നഡ]] | fix = സഹായം:കന്നഡ ലിപി | characters = [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | image = Kaknda NotoSansKannada-Regular.svg }} {{ബ്രാഹ്മി}} [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷാസമൂഹത്തിൽ]] പെട്ട [[കന്നഡ]] ഭാഷ എഴുതാനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പുരാതനമായ ഒരു [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ഭാരതീയ ലിപിയാണ്]] '''കന്നഡ ലിപി''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}).<ref name="WWS">{{cite book | title=The World's Writing Systems | year=1996 | editor1-first=Peter T. | editor1-last=Daniels | editor1-link=Peter T. Daniels | editor2-last=Bright | editor2-first=William | editor2-link=William O. Bright | author-first=Norman | author-last=Zide | author-link=Norman Zide | publisher=Oxford University Press, Inc | isbn=978-0195079937 | url-access=registration | url=https://archive.org/details/isbn_9780195079937/page/412/mode/2up|language= en }}</ref>{{rp|412-418}} ഇന്ത്യയുടെ [[ഇന്ത്യയുടെ ഔദ്യോഗിക ലിപികൾ|ഔദ്യോഗിക ലിപികളിലൊന്നായ]] ഇത്,<ref>{{cite web |url=https://www.mha.gov.in/sites/default/files/EighthSchedule_19052017.pdf |title=Eighth Schedule of the Constitution of India |publisher=Ministry of Home Affairs, Government of India |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> [[കർണാടക|കർണാടകയിൽ]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്കായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ള ഏക ഔദ്യോഗിക ലിപി കൂടിയാണ്.<ref>{{cite web |url=https://dpal.karnataka.gov.in/storage/pdf-files/Acts%201963/26%20of%201963%20(E).pdf |title=The Karnataka Official Language Act, 1963 |publisher=Department of Parliamentary Affairs and Legislation, Government of Karnataka |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> കന്നഡ കൂടാതെ [[ബ്യാരി]]യും [[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]യും [[തുളു]]വും [[കൊങ്കണി]]യും എഴുതാൻ കന്നഡ ലിപി ഉപയോഗിക്കുന്നു <ref>{{cite web|url=http://www.belachurch.com/appeal.php|title=An Appeal|publisher=ബേള പള്ളി|accessdate=2014-06-30|archive-date=2014-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140801191554/http://belachurch.com/appeal.php|url-status=dead}}</ref><ref name="konkani1">{{cite book|first1=George|last1=Cardona|first2=Dhanesh|last2=Jain|title=The Indo-Aryan Languages|year=2007|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-77294-5|pages=804, 805}}<!--ISBN 0-415-77294-X--></ref>. [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി |ദക്ഷിണേന്ത്യൻ]] [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലെ]] [[കദംബ ലിപി|കദംബ]] എന്ന ലിപിയിൽനിന്ന് ഉത്ഭവിച്ചതിനാൽ<ref name="WWS"/>{{rp|412}}, ഇതിലെ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ലിപികളുമായി]], പ്രത്യേകിച്ച് [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്കുമായി]] വളരെ സാമ്യമുണ്ട്. അതേ പോലെ തന്നെ [[ഗോയ്‌കാനഡീ]] എന്ന് പേരുള്ള [[കദംബ ലിപി]]യുമായി സാമ്യമുള്ള കന്നഡ ഉപലിപിയാണ് ഇന്ന് [[ഗോവ]] പ്രദേശങ്ങളിൽ കൊങ്കണി എഴുതാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.<ref name="ref1">{{cite book|last=National Archives of India|title=Indian archives, Volume 34|year=1985|publisher=National Archives of India|pages=4}}</ref> 49 അക്ഷരങ്ങളുള്ള ഒരു [[സ്വനിമം|സ്വനിമ]] [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] ലിപിയാണ് കന്നഡ ലിപി<ref>{{cite book | title = Handbook of scripts and alphabets | url = https://archive.org/details/routledgehandboo00camp | first = George L. | last = Campbell | publisher = [[Routledge]], [[New York]] | date = 1997-11-06 | edition = 1st | accessdate = 2007-02-23 | pages = [https://archive.org/details/routledgehandboo00camp/page/n47 84]–5 | isbn = 978-0-415-13715-7 | oclc = 34473667}}</ref>. അക്ഷരങ്ങളെ പ്രധാനമായും മൂന്നായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു: {{lang|kn|ಸ್ವರ}} ([[സ്വരം|സ്വര]]), {{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} ([[വ്യഞ്ജനം|വ്യഞ്ജന]]), {{lang|kn|ಯೋಗವಾಹಕ}} (യോഗവാഹക). വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ സഹജമായി ഒരു സ്വരശബ്ദം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സ്വരങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യമില്ലാത്തപ്പോൾ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്ന് കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತಕ್ಷರ}} ഒത്തക്ഷര)<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} രൂപപ്പെടുന്നു. അല്ലാത്തപക്ഷം ഓരോ അക്ഷരവും ഓരോ സ്വതന്ത്ര ശബ്ദത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി, കന്നഡ ലിപി ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ടാണ് എഴുതുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|412}} [[ഇന്ത്യയിലെ ഭാഷകൾ|ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിൽ]] [[തമിഴ്|തമിഴിന്]] തൊട്ടുപിന്നിലായി മുപ്പതിനായിരത്തിലധികം ശിലാശാസനങ്ങളും ചെപ്പേടുകളും കന്നഡ ലിപിയിൽ കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട് എന്നത് ഈ ഭാഷയുടെ ലിഖിതചരിത്രത്തിന്റെ അതിവിപുലമായ വ്യാപ്തിയെയും സമ്പന്നതയെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite book |last=Kamath |first=Suryanath U. |title=A Concise History of Karnataka: From Pre-historic Times to the Present |year=2001 |orig-year=1980 |publisher=Jupiter books |location=Bangalore |page=15 |oclc=7796041 |language=en}}</ref><ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|1}} == ചരിത്രം == [[File:Kanheri-brahmi.jpg|thumb|upright|right|[[കാനേരി ഗുഹകൾ|കാനേരി ഗുഹകളിലെ]] ബ്രാഹ്മി ലിപി]] കന്നഡ ലിപി ഏതാണ്ട് പത്താം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി#പഴയ കന്നഡ ലിപി|പഴയ കന്നഡ ലിപി]]യിൽ നിന്നാണ് രൂപംകൊണ്ടത്.<ref>{{cite book|last=Salomon|first=Richard|title=Indian Epigraphy: A Guide to the Study of Inscriptions in Sanskrit, Prakrit, and the other Indo-Aryan Languages|year=1998|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0195099843|pages=39-41}}</ref> പഴയ കന്നഡ ലിപി ക്രിസ്ത്വബ്ദം നാലാം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി]]യുടെ തുടർച്ച തന്നെയാണ്. ഈ പ്രാചീന ലിപി ക്രി.പൂ. മൂന്നാം ശതകത്തിൽ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപിയിൽ]] നിന്നാണ് വികസിച്ചത്. [[അശോക ചക്രവർത്തി]]യുടെ ശിലാലിഖിതങ്ങളിൽ ഇതിന്റെ ആദ്യകാല രൂപങ്ങൾ തിരിച്ചറിയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പിന്നീട് കല്യാണി ചാലൂക്യരുടെയും ഹോയ്സള രാജവംശത്തിന്റെയും കാലഘട്ടത്തിൽ (11-13 നൂറ്റാണ്ടുകൾ) കന്നഡ ലിപി ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരവും അലങ്കാരപൂർണ്ണവുമായ രൂപം കൈവരിച്ചു. ശിലാശാസനങ്ങൾ കൊത്തിവയ്ക്കാൻ പ്രധാനമായും മൃദുവായ [[മാക്കല്ല്|മാക്കല്ലുകൾ]] ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതിനാലാണ് അക്ഷരങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ വക്രതയും ഉരുണ്ട ആകൃതിയും ലഭിച്ചത്. പിൽക്കാലത്ത്, മൈസൂർ വൊഡയാർ രാജാക്കന്മാരുടെ ഭരണകാലത്ത് ഭരണപരമായ രേഖകളും ഭൂമി സംബന്ധമായ വിവരങ്ങളും സൂക്ഷിക്കാൻ '''മോഡി ലിപി''' വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. പേനയെടുക്കാതെ തുടർച്ചയായി എഴുതാൻ കഴിയുന്ന ഈ ലിപി, രേഖകൾ വേഗത്തിൽ എഴുതാനും രഹസ്യമായി സൂക്ഷിക്കാനും സഹായിച്ചിരുന്നു. പന്ത്രണ്ടും പതിമൂന്നും നൂറ്റാണ്ടുകളോടെയാണ് കന്നഡ ലിപിയും [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപിയും]] തമ്മിൽ പ്രകടമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ കണ്ടുതുടങ്ങിയത്.<ref>{{Cite book|last=Krishnamurti|first=Bhadriraju|title=The Dravidian Languages|publisher=Cambridge University Press|year=2003|isbn=978-0521771115|pages=78-79}}</ref> പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാർ|ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാരുടെ]], പ്രത്യേകിച്ച് ബാസൽ മിഷന്റെ കടന്നുവരവോടെയാണ് കന്നഡ ലിപി അച്ചടിയിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. 1817-ൽ വില്യം കെയറി ശ്രീരാമപുരത്ത്വെ ച്ച് അച്ചടിച്ച കന്നഡ വ്യാകരണ പുസ്തകമാണ് അച്ചടിക്കപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ കന്നഡ ഗ്രന്ഥം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite book|last=Kamath|first=Suryanath U.|title=A concise history of Karnataka: from pre-historic times to the present|year=2001|publisher=Jupiter books|location=Bangalore|oclc=7796041|pages=279–280}}</ref> റെവറന്റ് ഫെർഡിനാൻഡ് കിറ്റലിനെപ്പോലുള്ളവരുടെ സംഭാവനകൾ ആധുനിക കന്നഡ അച്ചടി ലിപിയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുന്നതിലും അക്ഷരങ്ങൾക്ക് ഇന്നത്തെ ഉരുണ്ട രൂപം കൈവരുന്നതിലും നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ചു. == വർണ്ണമാല == {{main|കന്നഡ അക്ഷരമാലെ}} {{further|അക്ഷരമാലെ}} കന്നഡ അക്ഷരമാലയിൽ (അല്ലെങ്കിൽ വർണ്ണമാലെ {{lang|kn|ವರ್ಣಮಾಲೆ}} ) പ്രധാനമായും [[സ്വരം|സ്വരങ്ങൾ]], [[വ്യഞ്ജനങ്ങൾ]], യോഗവാഹങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിച്ചിട്ടുള്ള 49 അടിസ്ഥാന അക്ഷരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/> മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് എഴുതുന്ന ഈ [[അബുഗിഡാ|അബുഗിഡാ ലിപിയിൽ]], വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പം [[സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ]] ചേർത്താണ് [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും]] [[വാക്ക്|വാക്കുകളും]] രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്. കന്നഡയിൽ അക്ഷരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കാൻ {{lang|kn|ಅಕ್ಷರ}} (അക്ഷര), {{lang|kn|ಅಕ್ಕರ}} (അക്കര), {{lang|kn|ವರ್ಣ}} (വർണ്ണ) എന്നീ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ദൃശ്യവും ശ്രാവ്യവുമായ പ്രതിനിധാനങ്ങൾ നൽകുന്നതിനായി ഓരോ അക്ഷരത്തിനും അതിൻ്റേതായ രൂപവും ({{lang|kn|ಆಕಾರ}} "ആകാര") ശബ്ദവും ({{lang|kn|ಶಬ್ದ}} "ശബ്ദ") ഉണ്ട്.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|5}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ [[കന്നഡ അക്ഷരമാലെ]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ}}}})<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10-13}}<ref name="UnicodeKannada">{{cite web |url=https://unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf |title=Kannada: Range: 0C80–0CFF |website=The Unicode Standard, Version 15.1 |publisher=Unicode, Inc. |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref><ref name="Unicode"/>{{rp|15}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ</span>]] <span style="color:#FFD300;">(<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಸ್ವರ}}}})</span> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അ]]|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ആ]]|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഇ]]|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഈ]]|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഉ]]|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഊ]]|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=ru}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[എ]]|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഏ]]|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഐ]]|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഒ]]|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഓ]]|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഔ]]|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അം]]|ch={{large|ಅಂ}}|ipa=am̃}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അഃ]]|ch={{large|ಅಃ}}|ipa=ah}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #വ്യഞ്ജനങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">വ്യഞ്ജനങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ವ್ಯಂಜನ}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch={{large|ಕ}}|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch={{large|ಖ}}|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch={{large|ಗ}}|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch={{large|ಘ}}|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch={{large|ಙ}}|ipa=ŋa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch={{large|ಚ}}|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch={{large|ಛ}}|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch={{large|ಜ}}|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch={{large|ಝ}}|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch={{large|ಞ}}|ipa=ɲa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch={{large|ಟ}}|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch={{large|ಠ}}|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch={{large|ಡ}}|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch={{large|ಢ}}|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch={{large|ಣ}}|ipa=ɳa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch={{large|ತ}}|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch={{large|ಥ}}|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch={{large|ದ}}|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch={{large|ಧ}}|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch={{large|ನ}}|ipa=n̪a}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch={{large|ಪ}}|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch={{large|ಫ}}|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch={{large|ಬ}}|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch={{large|ಭ}}|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch={{large|ಮ}}|ipa=ma}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #അക്കങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">അക്കങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಂಕಿಗಳು}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} == സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ == ആധുനിക കന്നഡയിൽ പതിമൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങളാണുള്ളത് ({{lang|kn|ಸ್ವರ}} സ്വര). കന്നഡ ലിപി ഒരു [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] വ്യവസ്ഥയാണ് പിന്തുടരുന്നത്; അതായത്, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം സ്വരം വരുമ്പോൾ അത് മറ്റൊരു അക്ഷരമായി എഴുതുന്നതിന് പകരം വ്യഞ്ജനത്തിനൊപ്പം ഒരു സ്വരചിഹ്നമായി ചേർക്കുന്നു. സംസ്കൃതത്തിലെ സ്വരങ്ങൾക്ക് സമാനമായി ഇപ്പോൾ അത്ര ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത മറ്റ് മൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ കൂടിയുണ്ട്. കന്നഡ ഭാഷയിൽ സ്വരങ്ങളുടെ ഉച്ചാരണദൈർഘ്യത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുള്ളതിനാൽ മറ്റ് [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലേതുപോലെ]] കന്നഡയിലും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾക്കും ദീർഘസ്വരങ്ങൾക്കുമായി പ്രത്യേക സ്വരചിഹ്നങ്ങളുണ്ട്. ചെറിയ ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ಹ್ರಸ್ವ}} ([[ഹ്രസ്വം|ഹ്രസ്വ]]) എന്നും നീണ്ട ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ದೀರ್ಘ}} ([[ദീർഘം|ദീർഘ]]) എന്നും വിളിക്കുന്നു.<ref name="Unicode">{{cite web |last=Srinatha Sastry |first=C. V. |title=UNICODE for Kannada, General Information & Description |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03068-kannada.pdf |website=UNICODE |access-date=2024-07-31}}</ref>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10}} ! rowspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|<span style="color:#FFD300;">ഉച്ചാരണസ്ഥാനം →</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മുൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മുൻ</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മധ്യ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[പിൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">പിൻ</span>]] |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[സംവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">സംവൃതം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഇ|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഈ|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഉ|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഊ|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[അർദ്ധവിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=എ|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഏ|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഒ|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[വിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">വിവൃതം</span>]] | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ആ|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} | colspan="2" | |} കന്നഡ ലിപിയിലെ മറ്റു സ്വരാക്ഷരങ്ങളെയും പ്രധാനമായും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾ, ദീർഘസ്വരങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിക്കാം. യോഗവാഹങ്ങൾ (അനുസ്വാരവും വിസർഗ്ഗവും) ഇതിനൊപ്പമാണ് പഠിക്കാറുള്ളത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ ദ്വിസ്വരം<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കൂട്ടക്ഷരം|<span style="color:#FFD300;">ദ്വിസ്വരം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഐ|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ സംസ്കൃത സ്വരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} ! rowspan="3"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|സംസ്കൃത<br>സ്വരങ്ങൾ ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=r}} | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൠ]]|ch={{large|ೠ}}|ipa=rː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |- | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഌ]]|ch={{large|ಌ}}|ipa=l|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൡ]]|ch={{large|ೡ}}|ipa=lː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=swara}} === യോഗവാഹം === ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് ''യോഗവാഹ'' (പകുതി സ്വരവും പകുതി വ്യഞ്ജനവും) അക്ഷരങ്ങളുണ്ട്. ഇവ ''അർദ്ധവിസർഗ്ഗം'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന മറ്റ് രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങളുമുണ്ട്.<ref name="L2/L2004">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2004/04364-n2860-kannada.pdf |title=Proposal to add Kannada characters Jihvamuliya and Upadhmaniya |last=Everson |first=Michael |date=2004-10-22 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref name="Kittel1903"/>{{rp|12-14}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ യോഗവാഹങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ചിഹ്നത്തിൻ്റെ രൂപം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch= ം|ml=ം}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch= ഃ|ml=ഃ}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ೱ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ೲ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ಅ (അ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch=ಅಂ|ml=[[അം]]}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch=ಅಃ|ml=[[അഃ]]}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ಅೱ|iso=h̤|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ಅೲ|iso=ḫ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ದ (ദ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|l=kn|top=ದ + ം|ch=ದಂ|ipa=/d̪am̃/}} |{{letter|l=kn|top=ದ + ഃ|ch=ದಃ|ipa=/d̪ah/}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೱ|ch=ದೱ| ipa=[x]|note={{noteTag|group=yoga|name=kh|ಕ (ക) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം k-ൽ നിന്നും kh-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೲ|ch=ದೲ| ipa=[ɸ]|note={{noteTag|group=yoga|name=ph|ಪ (പ) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം p-ൽ നിന്നും ph-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു (ഇംഗ്ലീഷിലെ ''fan'' ലെ ''f'' ന് സമാനമാണ്, എന്നാൽ ചുണ്ടുകൾ പല്ലിൽ മുട്ടുന്നില്ല).}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=yoga}} == സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}} {{further|സ്വരചിഹ്നം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ചേർത്തെഴുതുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങളെ '''സ്വര ചിഹ്നഗളു''' ({{lang|kn|ಸ್ವರ ಚಿಹ್ನೆಗಳು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. {{efn|[[സംസ്കൃതം|സംസ്‌കൃതത്തിൽ]] ഇവ ''മാത്രകൾ'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു.}}<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} സ്വതന്ത്രമായ നിലനിൽപ്പില്ലാത്ത ഈ ചിഹ്നങ്ങൾ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാറുള്ളൂ. യാതൊരു ചിഹ്നങ്ങളുമില്ലാത്ത വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിൽ ('''ഉദാ:''' {{lang|kn|ಕ}} /ക/) സ്വാഭാവികമായും 'അ' ({{lang|kn|ಅ}}) എന്ന സ്വരം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഒരു വ്യഞ്ജനത്തോടൊപ്പം മറ്റൊരു സ്വരചിഹ്നം ചേർക്കുമ്പോൾ, സ്വാഭാവികമായുള്ള ഈ 'അ' കാരം ഇല്ലാതാകുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸ್ವರಚಿಹ್ನ}})<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Nidamarthy2021">{{cite journal |last=Nidamarthy |first=Sushilkumar |date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |title=Analysis of Kannada script consonants, sub forms, vowels, signs and bring all consonants under "Perfect single consonant form" |journal=Shikshan Sanshodhan: Journal of Arts, Humanities and Social Sciences |volume=4 |issue=8 |pages=54–66 |issn=2581-6241 |url=https://shikshansanshodhan.researchculturesociety.org/wp-content/uploads/SS202108011.pdf |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|16}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಅ}}|tops=തലേക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{huge|-}}|note=/a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಆ}}|tops=ഇളിക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=ാ|ch={{huge|ಾ}}|note=/aː/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಇ}}|tops=ഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ി|ch={{huge|ಿ}}|note=/i/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಈ}}|tops=ദീർഘഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ീ|ch={{huge|ೀ}}|note=/iː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಉ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ു|ch={{huge|ು}}|note=/u/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಊ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ൂ|ch={{huge|ೂ}}|note=uː}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಋ}}|tops=വട്ടുസുളി|l=kn|s=knda|ml=ൃ|ch={{huge|ೃ}}|note=ṛ}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೠ}}}}|tops={{Color|grey|ൠ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൄ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೄ}}}}|note={{Color|grey|/ṛː/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಌ}}}}|tops={{Color|grey|ഌ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൢ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೢ}}}}|note={{Color|grey|/l/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೡ}}}}|tops={{Color|grey|ൡ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൣ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೣ}}}}|note={{Color|grey|/lː/}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಎ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=െ|ch={{huge|ೆ}}|note=/e/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಏ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=േ|ch={{huge|ೇ}}|note=/eː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಐ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൈ|ch={{huge|ೈ}}|note=/ai/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಒ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൊ|ch={{huge|ೊ}}|note=/o/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಓ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ോ|ch={{huge|ೋ}}|note=/oː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha|സ്വരങ്ങളുടെ ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നമാണ് ({{lang|kn|ೕ}}). സാധാരണമായി തനിയെ ഒരിക്കല്ലും എഴുതാറില്ല; പകരം കൂട്ടുചിഹ്നത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്നു.}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಔ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൌ|ch={{huge|ೌ}}|note=/au/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಂ}}}}|tops={{Color|blue|അനുസ്വാരം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ം}}|ch={{Color|blue|{{huge|ം}}}}|note={{Color|blue|/aṃ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಃ}}}}|tops={{Color|blue|വിസർഗ്ഗം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ഃ}}|ch={{Color|blue|{{huge|ഃ}}}}|note={{Color|blue|/aḥ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೱ}}}}|tops={{Color|grey|ജിഹ്വാമൂലീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೱ}}}}|note={{Color|grey|/h̤/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೲ}}}}|tops={{Color|grey|ഉപധ്മാനീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೲ}}}}|note={{Color|grey|/ḫ/}}}} |} <small>{{Legend|darkred|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|blue|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|grey| ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=swarachin}} മലയാളത്തിൽ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്തോ ('''ഉദാ:''' കെ, കേ, കൈ) ഇരുവശങ്ങളിലുമായോ ('''ഉദാ:''' കൊ, കോ) വരാറുണ്ട്. എന്നാൽ കന്നഡ ലിപിയിൽ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്ത് സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന പതിവില്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ചിഹ്നങ്ങളും അക്ഷരത്തിന് മുകളിലോ വലതുവശത്തോ ആണ് ചേർക്കുന്നത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} === സ്വരചിഹ്ന ആകൃതി === അക്കാദമിക കാഴ്ചപ്പാടുകൾ പ്രകാരം, കന്നഡയിലെ സ്വരചിഹ്നങ്ങളുടെ പേരുകൾ അവയുടെ ആകൃതിയുമായും അവ വരയ്ക്കുന്ന രീതിയുമായും അഗാധമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രധാനപ്പെട്ട സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} * '''തലേക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ತಲೆಕಟ್ಟು}}): അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മുകളിലുള്ള തിരശ്ചീനമായ വര. ഇത് അന്തർലീനമായ 'അ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''ഇളിക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ಇಳಿಕಟ್ಟು}}): 'ആ' എന്ന ദീർഘസ്വരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന താഴോട്ടുള്ള വര. * '''ഗുഡി''' ({{lang|kn|ಗುಡಿ}}): 'ഇ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊളുത്ത് അഥവാ ക്ഷേത്രാകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''കൊമ്പു''' ({{lang|kn|ಕೊಂಬು}}): 'ഉ', 'ഊ' ({{lang|kn|ು}}, {{lang|kn|ೂ}}) എന്നീ സ്വരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊമ്പിൻ്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം . ഇവ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചെറിയ വിടവോടെ അല്പം താഴെയായാണ് ചേർക്കുന്നത്. * '''വട്ടുസുളി''' ({{lang|kn|ವಟ್ಟುಸುಳಿ}}): 'ഋ' ({{lang|kn|ಋ}}) കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന വട്ടത്തിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''[[കന്നഡ ലിപി #അർക്കാവൊത്തു|അർക്കാവൊത്തു]]''' ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}): ഒരു വ്യഞ്ജനാക്ഷരത്തിന് ശേഷം 'ര' ചേരുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} '''കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ:''' കന്നഡയിൽ ചില സ്വരചിഹ്നങ്ങൾക്ക് രണ്ടു ഭാഗങ്ങളുണ്ട്. 'ഈ' ({{lang|kn|ೀ}}), 'ഏ' ({{lang|kn|ೇ}}), 'ഓ' ({{lang|kn|ೋ}}) എന്നിവയെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഹ്രസ്വസ്വരത്തിനൊപ്പം വലതുവശത്തായി ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നം ({{lang|kn|ೕ}}) കൂടി നൽകുന്നു. അതുപോലെ 'ഐ' ({{lang|kn|ೈ}}) കാരത്തിന് മുകളിലായി 'എ' കാരത്തിൻ്റെ ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೆ}}) താഴെ വലതുവശത്തായി മറ്റൊരു ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೖ}}) ചേർന്നാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്. === [[വിരാമം]] === {{lang|kn|ಕ್}} (ക്) എന്നതുപോലെ [[കന്നഡ ലിപി #ചില്ലക്ഷരം|സ്വരസഹായമില്ലാത്ത കേവല വ്യഞ്ജനത്തെ]] സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഒരു പ്രത്യേക ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഈ ചിഹ്നത്തെയും പ്രക്രിയയെയും '''ഹലന്ത''' ({{lang|kn|ಹಲಂತ}}) എന്നും, അങ്ങനെ രൂപപ്പെടുന്ന അക്ഷരത്തെ '''അർദ്ധാക്ഷര''' ({{lang|kn|ಅರ್ಧಾಕ್ಷರ}}) എന്നും വിളിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ അർദ്ധാക്ഷരങ്ങൾ |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ഹലന്ത|top=ಹಲಂತ|l=kn|s=knda|ml=്|ch={{huge| ್ }}|note=/ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ക + ്|top=(ಕ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ക്|ch={{huge|ಕ್}}|note=/kə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ത + ്|top=(ತ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ത്|ch={{huge|ತ್}}|note=/t̪ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=പ + ്|top=(ಪ + ್)|l=kn|s=knda|ml=പ്|ch={{huge|ಪ್}}|note=/pə̆/}} |} === കഗുണിത === കന്നഡയിലെ എഴുത്തുരീതിയിൽ അക്ഷരങ്ങളും സ്വരങ്ങളും ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളെ {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}} (കഗുണിത) എന്ന് വിളിക്കുന്നെ.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|17-19}} വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളും സ്വരചിഹ്നങ്ങളും സംയോജിച്ചാണ് ഇവയുണ്ടാകുന്നത്. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:80%" | <small>കന്നഡ കഗുണിത (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}})</small><ref name="Zydenbos2020">{{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |date=2020 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |title=A Manual of Modern Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992 |publisher=CrossAsia |location=Heidelberg |isbn=978-3-946742-82-1 |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|8-9}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|18-19}}<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅ}}<br><small>([[അ|<span style="color: white;">അ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಆ}}<br><small>([[ആ|<span style="color: white;">ആ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಇ}}<br><small>([[ഇ|<span style="color: white;">ഇ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಈ}}<br><small>([[ഈ|<span style="color: white;">ഈ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಉ}}<br><small>([[ഉ|<span style="color: white;">ഉ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಊ}}<br><small>([[ഊ|<span style="color: white;">ഊ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಋ}}<br><small>([[ഋ|<span style="color: white;">ഋ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೠ}}<br><small>([[ൠ|<span style="color: white;">ൠ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಎ}}<br><small>([[എ|<span style="color: white;">എ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಏ}}<br><small>([[ഏ|<span style="color: white;">ഏ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಐ}}<br><small>([[ഐ|<span style="color: white;">ഐ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಒ}}<br><small>([[ഒ|<span style="color: white;">ഒ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಓ}}<br><small>([[ഓ|<span style="color: white;">ഓ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಔ}}<br><small>([[ഔ|<span style="color: white;">ഔ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಂ}}<br><small>([[അം|<span style="color: white;">അം</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಃ}}<br><small>([[അഃ|<span style="color: white;">അഃ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn| ್ }}<br><small>([[്|<span style="color: white;">്</span>]])</small> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಕ}}<br><small>(ക)</small> |{{lang|kn|ಕಾ}} |{{lang|kn|ಕಿ}} |{{lang|kn|ಕೀ}} |{{lang|kn|ಕು}} |{{lang|kn|ಕೂ}} |{{lang|kn|ಕೃ}} |{{lang|kn|ಕೄ}} |{{lang|kn|ಕೆ}} |{{lang|kn|ಕೇ}} |{{lang|kn|ಕೈ}} |{{lang|kn|ಕೊ}} |{{lang|kn|ಕೋ}} |{{lang|kn|ಕೌ}} |{{lang|kn|ಕಂ}} |{{lang|kn|ಕಃ}} |{{lang|kn|ಕ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಖ}}<br><small>(ഖ)</small> |{{lang|kn|ಖಾ}} |{{lang|kn|ಖಿ}} |{{lang|kn|ಖೀ}} |{{lang|kn|ಖು}} |{{lang|kn|ಖೂ}} |{{lang|kn|ಖೃ}} |{{lang|kn|ಖೄ}} |{{lang|kn|ಖೆ}} |{{lang|kn|ಖೇ}} |{{lang|kn|ಖೈ}} |{{lang|kn|ಖೊ}} |{{lang|kn|ಖೋ}} |{{lang|kn|ಖೌ}} |{{lang|kn|ಖಂ}} |{{lang|kn|ಖಃ}} |{{lang|kn|ಖ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಗ}}<br><small>(ഗ)</small> |{{lang|kn|ಗಾ}} |{{lang|kn|ಗಿ}} |{{lang|kn|ಗೀ}} |{{lang|kn|ಗು}} |{{lang|kn|ಗೂ}} |{{lang|kn|ಗೃ}} |{{lang|kn|ಗೄ}} |{{lang|kn|ಗೆ}} |{{lang|kn|ಗೇ}} |{{lang|kn|ಗೈ}} |{{lang|kn|ಗೊ}} |{{lang|kn|ಗೋ}} |{{lang|kn|ಗೌ}} |{{lang|kn|ಗಂ}} |{{lang|kn|ಗಃ}} |{{lang|kn|ಗ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಘ}}<br><small>(ഘ)</small> |{{lang|kn|ಘಾ}} |{{lang|kn|ಘಿ}} |{{lang|kn|ಘೀ}} |{{lang|kn|ಘು}} |{{lang|kn|ಘೂ}} |{{lang|kn|ಘೃ}} |{{lang|kn|ಘೄ}} |{{lang|kn|ಘೆ}} |{{lang|kn|ಘೇ}} |{{lang|kn|ಘೈ}} |{{lang|kn|ಘೊ}} |{{lang|kn|ಘೋ}} |{{lang|kn|ಘೌ}} |{{lang|kn|ಘಂ}} |{{lang|kn|ಘಃ}} |{{lang|kn|ಘ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಙ}}<br><small>(ങ)</small> |{{lang|kn|ಙಾ}} |{{lang|kn|ಙಿ}} |{{lang|kn|ಙೀ}} |{{lang|kn|ಙು}} |{{lang|kn|ಙೂ}} |{{lang|kn|ಙೃ}} |{{lang|kn|ಙೄ}} |{{lang|kn|ಙೆ}} |{{lang|kn|ಙೇ}} |{{lang|kn|ಙೈ}} |{{lang|kn|ಙೊ}} |{{lang|kn|ಙೋ}} |{{lang|kn|ಙೌ}} |{{lang|kn|ಙಂ}} |{{lang|kn|ಙಃ}} |{{lang|kn|ಙ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಚ}}<br><small>(ച)</small> |{{lang|kn|ಚಾ}} |{{lang|kn|ಚಿ}} |{{lang|kn|ಚೀ}} |{{lang|kn|ಚು}} |{{lang|kn|ಚೂ}} |{{lang|kn|ಚೃ}} |{{lang|kn|ಚೄ}} |{{lang|kn|ಚೆ}} |{{lang|kn|ಚೇ}} |{{lang|kn|ಚೈ}} |{{lang|kn|ಚೊ}} |{{lang|kn|ಚೋ}} |{{lang|kn|ಚೌ}} |{{lang|kn|ಚಂ}} |{{lang|kn|ಚಃ}} |{{lang|kn|ಚ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಛ}}<br><small>(ഛ)</small> |{{lang|kn|ಛಾ}} |{{lang|kn|ಛಿ}} |{{lang|kn|ಛೀ}} |{{lang|kn|ಛು}} |{{lang|kn|ಛೂ}} |{{lang|kn|ಛೃ}} |{{lang|kn|ಛೄ}} |{{lang|kn|ಛೆ}} |{{lang|kn|ಛೇ}} |{{lang|kn|ಛೈ}} |{{lang|kn|ಛೊ}} |{{lang|kn|ಛೋ}} |{{lang|kn|ಛೌ}} |{{lang|kn|ಛಂ}} |{{lang|kn|ಛಃ}} |{{lang|kn|ಛ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಜ}}<br><small>(ജ)</small> |{{lang|kn|ಜಾ}} |{{lang|kn|ಜಿ}} |{{lang|kn|ಜೀ}} |{{lang|kn|ಜು}} |{{lang|kn|ಜೂ}} |{{lang|kn|ಜೃ}} |{{lang|kn|ಜೄ}} |{{lang|kn|ಜೆ}} |{{lang|kn|ಜೇ}} |{{lang|kn|ಜೈ}} |{{lang|kn|ಜೊ}} |{{lang|kn|ಜೋ}} |{{lang|kn|ಜೌ}} |{{lang|kn|ಜಂ}} |{{lang|kn|ಜಃ}} |{{lang|kn|ಜ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಝ}}<br><small>(ഝ)</small> |{{lang|kn|ಝಾ}} |{{lang|kn|ಝಿ}} |{{lang|kn|ಝೀ}} |{{lang|kn|ಝು}} |{{lang|kn|ಝೂ}} |{{lang|kn|ಝೃ}} |{{lang|kn|ಝೄ}} |{{lang|kn|ಝೆ}} |{{lang|kn|ಝೇ}} |{{lang|kn|ಝೈ}} |{{lang|kn|ಝೊ}} |{{lang|kn|ಝೋ}} |{{lang|kn|ಝೌ}} |{{lang|kn|ಝಂ}} |{{lang|kn|ಝಃ}} |{{lang|kn|ಝ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಞ}}<br><small>(ഞ)</small> |{{lang|kn|ಞಾ}} |{{lang|kn|ಞಿ}} |{{lang|kn|ಞೀ}} |{{lang|kn|ಞು}} |{{lang|kn|ಞೂ}} |{{lang|kn|ಞೃ}} |{{lang|kn|ಞೄ}} |{{lang|kn|ಞೆ}} |{{lang|kn|ಞೇ}} |{{lang|kn|ಞೈ}} |{{lang|kn|ಞೊ}} |{{lang|kn|ಞೋ}} |{{lang|kn|ಞೌ}} |{{lang|kn|ಞಂ}} |{{lang|kn|ಞಃ}} |{{lang|kn|ಞ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಟ}}<br><small>(ട)</small> |{{lang|kn|ಟಾ}} |{{lang|kn|ಟಿ}} |{{lang|kn|ಟೀ}} |{{lang|kn|ಟು}} |{{lang|kn|ಟೂ}} |{{lang|kn|ಟೃ}} |{{lang|kn|ಟೄ}} |{{lang|kn|ಟೆ}} |{{lang|kn|ಟೇ}} |{{lang|kn|ಟೈ}} |{{lang|kn|ಟೊ}} |{{lang|kn|ಟೋ}} |{{lang|kn|ಟೌ}} |{{lang|kn|ಟಂ}} |{{lang|kn|ಟಃ}} |{{lang|kn|ಟ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಠ}}<br><small>(ഠ)</small> |{{lang|kn|ಠಾ}} |{{lang|kn|ಠಿ}} |{{lang|kn|ಠೀ}} |{{lang|kn|ಠು}} |{{lang|kn|ಠೂ}} |{{lang|kn|ಠೃ}} |{{lang|kn|ಠೄ}} |{{lang|kn|ಠೆ}} |{{lang|kn|ಠೇ}} |{{lang|kn|ಠೈ}} |{{lang|kn|ಠೊ}} |{{lang|kn|ಠೋ}} |{{lang|kn|ಠೌ}} |{{lang|kn|ಠಂ}} |{{lang|kn|ಠಃ}} |{{lang|kn|ಠ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಡ}}<br><small>(ഡ)</small> |{{lang|kn|ಡಾ}} |{{lang|kn|ಡಿ}} |{{lang|kn|ಡೀ}} |{{lang|kn|ಡು}} |{{lang|kn|ಡೂ}} |{{lang|kn|ಡೃ}} |{{lang|kn|ಡೄ}} |{{lang|kn|ಡೆ}} |{{lang|kn|ಡೇ}} |{{lang|kn|ಡೈ}} |{{lang|kn|ಡೊ}} |{{lang|kn|ಡೋ}} |{{lang|kn|ಡೌ}} |{{lang|kn|ಡಂ}} |{{lang|kn|ಡಃ}} |{{lang|kn|ಡ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಢ}}<br><small>(ഢ)</small> |{{lang|kn|ಢಾ}} |{{lang|kn|ಢಿ}} |{{lang|kn|ಢೀ}} |{{lang|kn|ಢು}} |{{lang|kn|ಢೂ}} |{{lang|kn|ಢೃ}} |{{lang|kn|ಢೄ}} |{{lang|kn|ಢೆ}} |{{lang|kn|ಢೇ}} |{{lang|kn|ಢೈ}} |{{lang|kn|ಢೊ}} |{{lang|kn|ಢೋ}} |{{lang|kn|ಢೌ}} |{{lang|kn|ಢಂ}} |{{lang|kn|ಢಃ}} |{{lang|kn|ಢ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಣ}}<br><small>(ണ)</small> |{{lang|kn|ಣಾ}} |{{lang|kn|ಣಿ}} |{{lang|kn|ಣೀ}} |{{lang|kn|ಣು}} |{{lang|kn|ಣೂ}} |{{lang|kn|ಣೃ}} |{{lang|kn|ಣೄ}} |{{lang|kn|ಣೆ}} |{{lang|kn|ಣೇ}} |{{lang|kn|ಣೈ}} |{{lang|kn|ಣೊ}} |{{lang|kn|ಣೋ}} |{{lang|kn|ಣೌ}} |{{lang|kn|ಣಂ}} |{{lang|kn|ಣಃ}} |{{lang|kn|ಣ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ತ}}<br><small>(ത)</small> |{{lang|kn|ತಾ}} |{{lang|kn|ತಿ}} |{{lang|kn|ತೀ}} |{{lang|kn|ತು}} |{{lang|kn|ತೂ}} |{{lang|kn|ತೃ}} |{{lang|kn|ತೄ}} |{{lang|kn|ತೆ}} |{{lang|kn|ತೇ}} |{{lang|kn|ತೈ}} |{{lang|kn|ತೊ}} |{{lang|kn|ತೋ}} |{{lang|kn|ತೌ}} |{{lang|kn|ತಂ}} |{{lang|kn|ತಃ}} |{{lang|kn|ತ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಥ}}<br><small>(ഥ)</small> |{{lang|kn|ಥಾ}} |{{lang|kn|ಥಿ}} |{{lang|kn|ಥೀ}} |{{lang|kn|ಥು}} |{{lang|kn|ಥೂ}} |{{lang|kn|ಥೃ}} |{{lang|kn|ಥೄ}} |{{lang|kn|ಥೆ}} |{{lang|kn|ಥೇ}} |{{lang|kn|ಥೈ}} |{{lang|kn|ಥೊ}} |{{lang|kn|ಥೋ}} |{{lang|kn|ಥೌ}} |{{lang|kn|ಥಂ}} |{{lang|kn|ಥಃ}} |{{lang|kn|ಥ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ದ}}<br><small>(ദ)</small> |{{lang|kn|ದಾ}} |{{lang|kn|ದಿ}} |{{lang|kn|ದೀ}} |{{lang|kn|ದು}} |{{lang|kn|ದೂ}} |{{lang|kn|ದೃ}} |{{lang|kn|ದೄ}} |{{lang|kn|ದೆ}} |{{lang|kn|ದೇ}} |{{lang|kn|ದೈ}} |{{lang|kn|ದೊ}} |{{lang|kn|ದೋ}} |{{lang|kn|ದೌ}} |{{lang|kn|ದಂ}} |{{lang|kn|ದಃ}} |{{lang|kn|ದ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಧ}}<br><small>(ധ)</small> |{{lang|kn|ಧಾ}} |{{lang|kn|ಧಿ}} |{{lang|kn|ಧೀ}} |{{lang|kn|ಧು}} |{{lang|kn|ಧೂ}} |{{lang|kn|ಧೃ}} |{{lang|kn|ಧೄ}} |{{lang|kn|ಧೆ}} |{{lang|kn|ಧೇ}} |{{lang|kn|ಧೈ}} |{{lang|kn|ಧೊ}} |{{lang|kn|ಧೋ}} |{{lang|kn|ಧೌ}} |{{lang|kn|ಧಂ}} |{{lang|kn|ಧಃ}} |{{lang|kn|ಧ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ನ}}<br><small>(ന)</small> |{{lang|kn|ನಾ}} |{{lang|kn|ನಿ}} |{{lang|kn|ನೀ}} |{{lang|kn|ನು}} |{{lang|kn|ನೂ}} |{{lang|kn|ನೃ}} |{{lang|kn|ನೄ}} |{{lang|kn|ನೆ}} |{{lang|kn|ನೇ}} |{{lang|kn|ನೈ}} |{{lang|kn|ನೊ}} |{{lang|kn|ನೋ}} |{{lang|kn|ನೌ}} |{{lang|kn|ನಂ}} |{{lang|kn|ನಃ}} |{{lang|kn|ನ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಪ}}<br><small>(പ)</small> |{{lang|kn|ಪಾ}} |{{lang|kn|ಪಿ}} |{{lang|kn|ಪೀ}} |{{lang|kn|ಪು}} |{{lang|kn|ಪೂ}} |{{lang|kn|ಪೃ}} |{{lang|kn|ಪೄ}} |{{lang|kn|ಪೆ}} |{{lang|kn|ಪೇ}} |{{lang|kn|ಪೈ}} |{{lang|kn|ಪೊ}} |{{lang|kn|ಪೋ}} |{{lang|kn|ಪೌ}} |{{lang|kn|ಪಂ}} |{{lang|kn|ಪಃ}} |{{lang|kn|ಪ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಫ}}<br><small>(ഫ)</small> |{{lang|kn|ಫಾ}} |{{lang|kn|ಫಿ}} |{{lang|kn|ಫೀ}} |{{lang|kn|ಫು}} |{{lang|kn|ಫೂ}} |{{lang|kn|ಫೃ}} |{{lang|kn|ಫೄ}} |{{lang|kn|ಫೆ}} |{{lang|kn|ಫೇ}} |{{lang|kn|ಫೈ}} |{{lang|kn|ಫೊ}} |{{lang|kn|ಫೋ}} |{{lang|kn|ಫೌ}} |{{lang|kn|ಫಂ}} |{{lang|kn|ಫಃ}} |{{lang|kn|ಫ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಬ}}<br><small>(ബ)</small> |{{lang|kn|ಬಾ}} |{{lang|kn|ಬಿ}} |{{lang|kn|ಬೀ}} |{{lang|kn|ಬು}} |{{lang|kn|ಬೂ}} |{{lang|kn|ಬೃ}} |{{lang|kn|ಬೄ}} |{{lang|kn|ಬೆ}} |{{lang|kn|ಬೇ}} |{{lang|kn|ಬೈ}} |{{lang|kn|ಬೊ}} |{{lang|kn|ಬೋ}} |{{lang|kn|ಬೌ}} |{{lang|kn|ಬಂ}} |{{lang|kn|ಬಃ}} |{{lang|kn|ಬ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಭ}}<br><small>(ഭ)</small> |{{lang|kn|ಭಾ}} |{{lang|kn|ಭಿ}} |{{lang|kn|ಭೀ}} |{{lang|kn|ಭು}} |{{lang|kn|ಭೂ}} |{{lang|kn|ಭೃ}} |{{lang|kn|ಭೄ}} |{{lang|kn|ಭೆ}} |{{lang|kn|ಭೇ}} |{{lang|kn|ಭೈ}} |{{lang|kn|ಭೊ}} |{{lang|kn|ಭೋ}} |{{lang|kn|ಭೌ}} |{{lang|kn|ಭಂ}} |{{lang|kn|ಭಃ}} |{{lang|kn|ಭ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಮ}}<br><small>(മ)</small> |{{lang|kn|ಮಾ}} |{{lang|kn|ಮಿ}} |{{lang|kn|ಮೀ}} |{{lang|kn|ಮು}} |{{lang|kn|ಮೂ}} |{{lang|kn|ಮೃ}} |{{lang|kn|ಮೄ}} |{{lang|kn|ಮೆ}} |{{lang|kn|ಮೇ}} |{{lang|kn|ಮೈ}} |{{lang|kn|ಮೊ}} |{{lang|kn|ಮೋ}} |{{lang|kn|ಮೌ}} |{{lang|kn|ಮಂ}} |{{lang|kn|ಮಃ}} |{{lang|kn|ಮ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಯ}}<br><small>(യ)</small> |{{lang|kn|ಯಾ}} |{{lang|kn|ಯಿ}} |{{lang|kn|ಯೀ}} |{{lang|kn|ಯು}} |{{lang|kn|ಯೂ}} |{{lang|kn|ಯೃ}} |{{lang|kn|ಯೄ}} |{{lang|kn|ಯೆ}} |{{lang|kn|ಯೇ}} |{{lang|kn|ಯೈ}} |{{lang|kn|ಯೊ}} |{{lang|kn|ಯೋ}} |{{lang|kn|ಯೌ}} |{{lang|kn|ಯಂ}} |{{lang|kn|ಯಃ}} |{{lang|kn|ಯ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ರ}}<br><small>(ര)</small> |{{lang|kn|ರಾ}} |{{lang|kn|ರಿ}} |{{lang|kn|ರೀ}} |{{lang|kn|ರು}} |{{lang|kn|ರೂ}} |{{lang|kn|ರೃ}} |{{lang|kn|ರೄ}} |{{lang|kn|ರೆ}} |{{lang|kn|ರೇ}} |{{lang|kn|ರೈ}} |{{lang|kn|ರೊ}} |{{lang|kn|ರೋ}} |{{lang|kn|ರೌ}} |{{lang|kn|ರಂ}} |{{lang|kn|ರಃ}} |{{lang|kn|ರ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಱ}}<br><small>(റ)</small> |{{lang|kn|ಱಾ}} |{{lang|kn|ಱಿ}} |{{lang|kn|ಱೀ}} |{{lang|kn|ಱು}} |{{lang|kn|ಱೂ}} |{{lang|kn|ಱೃ}} |{{lang|kn|ಱೄ}} |{{lang|kn|ಱೆ}} |{{lang|kn|ಱೇ}} |{{lang|kn|ಱೈ}} |{{lang|kn|ಱೊ}} |{{lang|kn|ಱೋ}} |{{lang|kn|ಱೌ}} |{{lang|kn|ಱಂ}} |{{lang|kn|ಱಃ}} |{{lang|kn|ಱ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಲ}}<br><small>(ല)</small> |{{lang|kn|ಲಾ}} |{{lang|kn|ಲಿ}} |{{lang|kn|ಲೀ}} |{{lang|kn|ಲು}} |{{lang|kn|ಲೂ}} |{{lang|kn|ಲೃ}} |{{lang|kn|ಲೄ}} |{{lang|kn|ಲೆ}} |{{lang|kn|ಲೇ}} |{{lang|kn|ಲೈ}} |{{lang|kn|ಲೊ}} |{{lang|kn|ಲೋ}} |{{lang|kn|ಲೌ}} |{{lang|kn|ಲಂ}} |{{lang|kn|ಲಃ}} |{{lang|kn|ಲ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ವ}}<br><small>(വ)</small> |{{lang|kn|ವಾ}} |{{lang|kn|ವಿ}} |{{lang|kn|ವೀ}} |{{lang|kn|ವು}} |{{lang|kn|ವೂ}} |{{lang|kn|ವೃ}} |{{lang|kn|ವೄ}} |{{lang|kn|ವೆ}} |{{lang|kn|ವೇ}} |{{lang|kn|ವೈ}} |{{lang|kn|ವೊ}} |{{lang|kn|ವೋ}} |{{lang|kn|ವೌ}} |{{lang|kn|ವಂ}} |{{lang|kn|ವಃ}} |{{lang|kn|ವ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಶ}}<br><small>(ശ)</small> |{{lang|kn|ಶಾ}} |{{lang|kn|ಶಿ}} |{{lang|kn|ಶೀ}} |{{lang|kn|ಶು}} |{{lang|kn|ಶೂ}} |{{lang|kn|ಶೃ}} |{{lang|kn|ಶೄ}} |{{lang|kn|ಶೆ}} |{{lang|kn|ಶೇ}} |{{lang|kn|ಶೈ}} |{{lang|kn|ಶೊ}} |{{lang|kn|ಶೋ}} |{{lang|kn|ಶೌ}} |{{lang|kn|ಶಂ}} |{{lang|kn|ಶಃ}} |{{lang|kn|ಶ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಷ}}<br><small>(ഷ)</small> |{{lang|kn|ಷಾ}} |{{lang|kn|ಷಿ}} |{{lang|kn|ಷೀ}} |{{lang|kn|ಷು}} |{{lang|kn|ಷೂ}} |{{lang|kn|ಷೃ}} |{{lang|kn|ಷೄ}} |{{lang|kn|ಷೆ}} |{{lang|kn|ಷೇ}} |{{lang|kn|ಷೈ}} |{{lang|kn|ಷೊ}} |{{lang|kn|ಷೋ}} |{{lang|kn|ಷೌ}} |{{lang|kn|ಷಂ}} |{{lang|kn|ಷಃ}} |{{lang|kn|ಷ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಸ}}<br><small>(സ)</small> |{{lang|kn|ಸಾ}} |{{lang|kn|ಸಿ}} |{{lang|kn|ಸೀ}} |{{lang|kn|ಸು}} |{{lang|kn|ಸೂ}} |{{lang|kn|ಸೃ}} |{{lang|kn|ಸೄ}} |{{lang|kn|ಸೆ}} |{{lang|kn|ಸೇ}} |{{lang|kn|ಸೈ}} |{{lang|kn|ಸೊ}} |{{lang|kn|ಸೋ}} |{{lang|kn|ಸೌ}} |{{lang|kn|ಸಂ}} |{{lang|kn|ಸಃ}} |{{lang|kn|ಸ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಹ}}<br><small>(ഹ)</small> |{{lang|kn|ಹಾ}} |{{lang|kn|ಹಿ}} |{{lang|kn|ಹೀ}} |{{lang|kn|ಹು}} |{{lang|kn|ಹೂ}} |{{lang|kn|ಹೃ}} |{{lang|kn|ಹೄ}} |{{lang|kn|ಹೆ}} |{{lang|kn|ಹೇ}} |{{lang|kn|ಹೈ}} |{{lang|kn|ಹೊ}} |{{lang|kn|ಹೋ}} |{{lang|kn|ಹೌ}} |{{lang|kn|ಹಂ}} |{{lang|kn|ಹಃ}} |{{lang|kn|ಹ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಳ}}<br><small>(ള)</small> |{{lang|kn|ಳಾ}} |{{lang|kn|ಳಿ}} |{{lang|kn|ಳೀ}} |{{lang|kn|ಳು}} |{{lang|kn|ಳೂ}} |{{lang|kn|ಳೃ}} |{{lang|kn|ಳೄ}} |{{lang|kn|ಳೆ}} |{{lang|kn|ಳೇ}} |{{lang|kn|ಳೈ}} |{{lang|kn|ಳೊ}} |{{lang|kn|ಳೋ}} |{{lang|kn|ಳೌ}} |{{lang|kn|ಳಂ}} |{{lang|kn|ಳಃ}} |{{lang|kn|ಳ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೞ}}<br><small>(ഴ)</small> |{{lang|kn|ೞಾ}} |{{lang|kn|ೞಿ}} |{{lang|kn|ೞೀ}} |{{lang|kn|ೞು}} |{{lang|kn|ೞೂ}} |{{lang|kn|ೞೃ}} |{{lang|kn|ೞೄ}} |{{lang|kn|ೞೆ}} |{{lang|kn|ೞೇ}} |{{lang|kn|ೞೈ}} |{{lang|kn|ೞೊ}} |{{lang|kn|ೞೋ}} |{{lang|kn|ೞೌ}} |{{lang|kn|ೞಂ}} |{{lang|kn|ೞಃ}} |{{lang|kn|ೞ್}} |} {{Sticky table end}} == വ്യഞ്ജനങ്ങൾ == കന്നഡയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ ({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} വ്യഞ്ജന) പ്രധാനമായും '''വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും '''അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും രണ്ടായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു. === വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === നാവ് വായുടെ ഏതു ഭാഗത്താണ് സ്പർശിക്കുന്നത് എന്നതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള [[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|ഉച്ചാരണസ്ഥാനങ്ങൾ]] അനുസരിച്ചാണ് വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങളെ വിവിധ വർഗ്ഗങ്ങളായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നത്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}}<ref name="UnicodeKannada"/> ! style="background:darkred;"|[[അഘോഷം|<span style="color:#FFD300;">അഘോഷം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അനുനാസികം|<span style="color:#FFD300;">അനുനാസികം</span>]] |- ! style="background:darkred;"|[[കണ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">കണ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch=ಕ|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch=ಖ|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch=ಗ|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch=ಘ|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch=ಙ|ipa=ŋa}} |- ! style="background:darkred;"|[[താലവ്യം|<span style="color:#FFD300;">താലവ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch=ಚ|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch=ಛ|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch=ಜ|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch=ಝ|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch=ಞ|ipa=ɲad}} |- ! style="background:darkred;"|[[മൂർദ്ധന്യം|<span style="color:#FFD300;">മൂർദ്ധന്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch=ಟ|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch=ಠ|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch=ಡ|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch=ಢ|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch=ಣ|ipa=ɳa}} |- ! style="background:darkred;"|[[ദന്ത്യം|<span style="color:#FFD300;">ദന്ത്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch=ತ|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch=ಥ|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch=ದ|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch=ಧ|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch=ನ|ipa=n̪a}} |- ! style="background:darkred;"|[[ഓഷ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">ഓഷ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch=ಪ|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch=ಫ|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch=ಬ|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch=ಭ|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch=ಮ|ipa=ma}} |} === അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === മേൽപ്പറഞ്ഞ വർഗ്ഗീകരണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത വ്യഞ്ജനങ്ങളാണിവ: {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{large|ಱ}}|ipa=r|note={{noteTag|group=awargya|name=yardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ರ (ര) ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{large|ೞ}}|ipa=ɻa|note={{noteTag|group=awargya|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ಳ (ള) ഉപയോഗിക്കുന്നു. എന്നാൽ ബഡഗ ഭാഷ എഴുതാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{large|ೝ}}|ipa=ṉ|note={{noteTag|group=awargya|name=mardha|ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ ഉപയോഗത്തിലില്ല}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=awargya}} === ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ === ==== ചില്ലക്ഷരം ==== [[File:Kannada-archaic-n.png|thumb|100px|alt=Archaic n in Kannada script .|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ൻ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പഴയ രൂപം.]] കന്നഡ ലിപിയിൽ സ്വരസഹായം കൂടാതെ ഉച്ചരിക്കാവുന്ന ഏക [[ചില്ലക്ഷരം|ചില്ലക്ഷരമാണ്]] 'ൻ' ({{lang|kn|ೝ}}). '''നകാര പൊള്ളു''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು}}) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ അക്ഷരം പഴയ കന്നഡ കൃതികളിൽ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. 1980-കൾ വരെ ദക്ഷിണ കർണാടകയിലെ തീരദേശ മേഖലകളിൽ നിലനിന്നിരുന്ന ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ മുഖ്യധാരാ കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല. <ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20228r-kannada-nakaara-pollu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Nakaara Pollu |last=Srinidhi |first=A. |last2=Sreedatta |first2=A. |date=2021-01-07 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(നകാര പൊള്ളു)|tops=ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ೝ}}|ipa=ṉ}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ന + ്)|tops=ನ + ್|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ನ್}}|ipa=ṉ}} |} നിലവിൽ ഇതിനുപകരം {{lang|kn|ನ್}} (ന + വിരാമം) ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യം പരിഗണിച്ച് [[യൂണികോഡ്|യൂണികോഡ് 14.0]] പതിപ്പിൽ ഈ അക്ഷരത്തെ ഔദ്യോഗികമായി ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21016r-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #166 January 2021 on Script Proposals |publisher=Unicode Script Ad Hoc Group |date=2021-01-14 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ==== മൂർദ്ധന്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ==== പഴയ കന്നഡ സാഹിത്യത്തിൽ ആധുനിക മലയാളത്തിലെയും തമിഴിലെയും 'റ', 'ഴ' എന്നീ ഉച്ചാരണങ്ങൾക്ക് സമാനമായ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ നിലനിന്നിരുന്നു.<ref name="kannada literature">{{cite book |last=Rice |first=Edward P. |title=A History of Kanarese Literature |year=1921 |publisher=Oxford University Press |location=London |url=https://ignca.gov.in/Asi_data/21416.pdf|language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|14–15}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{huge|ಱ}}|ipa=r}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{huge|ೞ}}|ipa=ɻa}} |} [[File:Halmidi inscription10.png|thumb|right|[[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം|ഹൽമിഡി ശിലാശാസനത്തിൻ്റെ]] ലിഖിതങ്ങൾ]] ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. [[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ ഈ ലിഖിതത്തിലെ 8-10 വരികളിൽ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിൽ വൽക്കരിക്കുമ്പോൾ ഈ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കാണാം:<ref name="halmidi"/> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} ഇവ യഥാക്രമം 12-18 നൂറ്റാണ്ടുകളോടെ ഉപയോഗത്തിൽനിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമാവുകയും, പകരം {{lang|kn|ರ}} (ര), {{lang|kn|ಳ}} (ള) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ പ്രചാരത്തിൽ വരികയും ചെയ്തു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|11}} എന്നിരുന്നാലും, [[ബഡഗ ഭാഷ]] എഴുതാൻ {{lang|kn|ೞ}} (ഴ) ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. == കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ}} {{further|കൂട്ടക്ഷരം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്ക്]] (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}} അധവാ '''സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''')<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കന്നഡയിൽ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ എഴുതുമ്പോൾ, ആദ്യത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും രണ്ടാമത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം ആദ്യത്തേതിൻ്റെ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചെറിയ രൂപത്തിൽ ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ ചെറിയ കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളെ കന്നഡയിൽ '''ഒത്തു''' ({{lang|kn|ಒತ್ತು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|416-417}}<ref name="Kittel1903">{{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://archive.org/details/agrammarkannada00kittgoog/page/n34/mode/2up}}</ref>{{rp|10-15}} === കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുടെ രൂപങ്ങൾ (ഒത്തുകൾ) === മിക്ക വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കും അവയുടെ മുകളിലെ വര (തലക്കട്ട്) ഒഴിവാക്കി ചെറിയ രൂപത്തിൽ താഴെ എഴുതുന്ന രീതിയാണുള്ളത്. എന്നാൽ ത ({{lang|kn|ತ}}), ന ({{lang|kn|ನ}}), മ ({{lang|kn|ಮ}}), യ ({{lang|kn|ಯ}}), ര ({{lang|kn|ರ}}), ല ({{lang|kn|ಲ}}), വ ({{lang|kn|ವ}}), ശ ({{lang|kn|ಶ}}), സ ({{lang|kn|ಸ}}) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് അവയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങളാണുള്ളത്.<ref>{{cite web |title=Kannada Alphabet - Pronunciation and Language |url=https://omniglot.com/writing/kannada.htm |website=Omniglot |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+കന്നഡ ഒത്തുകൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತು}})<ref name="UnicodeKannada"/> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಕ}}|tops=ക-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ക|ch={{huge|◌್ಕ}}|ipa=/ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಖ}}|tops=ഖ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഖ|ch={{huge|◌್ಖ}}|ipa=/kʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಗ}}|tops=ഗ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഗ|ch={{huge|◌್ಗ}}|ipa=/ga/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಘ}}|tops=ഘ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഘ|ch={{huge|◌್ಘ}}|ipa=/gʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಙ}}|tops=ങ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ|ch={{huge|◌್ಙ}}|ipa=/ŋa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಚ}}|tops=ച-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ച|ch={{huge|◌್ಚ}}|ipa=/t͡ʃa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಛ}}|tops=ഛ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഛ|ch={{huge|◌್ಛ}}|ipa=/t͡ʃʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಜ}}|tops=ജ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ജ|ch={{huge|◌್ಜ}}|ipa=/d͡ʒa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಝ}}|tops=ഝ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഝ|ch={{huge|◌್ಝ}}|ipa=/d͡ʒʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಞ}}|tops=ഞ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഞ|ch={{huge|◌್ಞ}}|ipa=/ɲa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಟ}}|tops=ട-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ട|ch={{huge|◌್ಟ}}|ipa=/ʈa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಠ}}|tops=ഠ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഠ|ch={{huge|◌್ಠ}}|ipa=/ʈʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಡ}}|tops=ഡ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ|ch={{huge|◌್ಡ}}|ipa=/ɖa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಢ}}|tops=ഢ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഢ|ch={{huge|◌್ಢ}}|ipa=/ɖʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಣ}}|tops=ണ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ണ|ch={{huge|◌್ಣ}}|ipa=/ɳa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ತ}}|tops=ത-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ത|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ತ}}}}|ipa=/t̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಥ}}|tops=ഥ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഥ|ch={{huge|◌್ಥ}}|ipa=/t̪ʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ದ}}|tops=ദ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ദ|ch={{huge|◌್ದ}}|ipa=/d̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಧ}}|tops=ധ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ധ|ch={{huge|◌್ಧ}}|ipa=/d̪ʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ನ}}|tops=ന-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ന|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ನ}}}}|ipa=/n̪a/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಪ}}|tops=പ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>പ|ch={{huge|◌್ಪ}}|ipa=/pa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಫ}}|tops=ഫ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഫ|ch={{huge|◌್ಫ}}|ipa=/pʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಬ}}|tops=ബ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ബ|ch={{huge|◌್ಬ}}|ipa=/ba/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಭ}}|tops=ഭ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഭ|ch={{huge|◌್ಭ}}|ipa=/bʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಮ}}|tops=മ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>മ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಮ}}}}|ipa=/ma/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಯ}}|tops=യ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>യ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಯ}}}}|ipa=/ja/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ರ}}|tops=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ര|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ರ}}}}|ipa=/ra/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಲ}}|tops=ല-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ല|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಲ}}}}|ipa=/la/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ವ}}|tops=വ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>വ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ವ}}}}|ipa=/ʋa/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಶ}}|tops=ശ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ശ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಶ}}}}|ipa=/ʃa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಷ}}|tops=ഷ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ|ch={{huge|◌್ಷ}}|ipa=/ʂa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಸ}}|tops=സ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>സ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಸ}}}}|ipa=/sa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಹ}}|tops=ഹ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഹ|ch={{huge|◌್ಹ}}|ipa=/ha/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಳ}}|tops=ള-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ള|ch={{huge|◌್ಳ}}|ipa=/ɭa/}} |style="background:#ccc;"| |} <small>{{Legend|blue|ഈ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഒത്തുകൾ വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങൾ}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=otha}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ [[പഴയ കന്നഡ]] ഒത്തുകൾ |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಱ}}|tops=റ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>റ|ch={{huge|◌್ಱ}}|ipa=/ra/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ೞ}}|tops=ഴ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഴ|ch={{huge|◌್ೞ}}|ipa=/ɻa/}} |} കന്നഡയിൽ രണ്ട് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുള്ള 1296 മുഴുവൻ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും താഴെയുള്ള പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px;" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:70%" |കന്നഡ സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}}) !style="background:darkred;color:#FFD300;"| <small>വ്യഞ്ജനം<br>({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}})</small> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಕ }}}}<br><small>([[ക|<span style="color: white;">ക</span>]])</small>|ക|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಖ }}}}<br><small>([[ഖ|<span style="color: white;">ഖ</span>]])</small>|ഖ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಗ }}}}<br><small>([[ഗ|<span style="color: white;">ഗ</span>]])</small>|ഗ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಘ }}}}<br><small>([[ഘ|<span style="color: white;">ഘ</span>]])</small>|ഘ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಙ }}}}<br><small>([[ങ|<span style="color: white;">ങ</span>]])</small>|ങ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಚ }}}}<br><small>([[ച|<span style="color: white;">ച</span>]])</small>|ച|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಛ }}}}<br><small>([[ഛ|<span style="color: white;">ഛ</span>]])</small>|ഛ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಜ }}}}<br><small>([[ജ|<span style="color: white;">ജ</span>]])</small>|ജ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಝ }}}}<br><small>([[ഝ|<span style="color: white;">ഝ</span>]])</small>|ഝ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಞ }}}}<br><small>([[ഞ|<span style="color: white;">ഞ</span>]])</small>|ഞ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಟ }}}}<br><small>([[ട|<span style="color: white;">ട</span>]])</small>|ട|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಠ }}}}<br><small>([[ഠ|<span style="color: white;">ഠ</span>]])</small>|ഠ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಡ }}}}<br><small>([[ഡ|<span style="color: white;">ഡ</span>]])</small>|ഡ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಢ }}}}<br><small>([[ഢ|<span style="color: white;">ഢ</span>]])</small>|ഢ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಣ }}}}<br><small>([[ണ|<span style="color: white;">ണ</span>]])</small>|ണ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ತ }}}}<br><small>([[ത|<span style="color: white;">ത</span>]])</small>|ത|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಥ }}}}<br><small>([[ഥ|<span style="color: white;">ഥ</span>]])</small>|ഥ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ದ }}}}<br><small>([[ദ|<span style="color: white;">ദ</span>]])</small>|ദ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಧ }}}}<br><small>([[ധ|<span style="color: white;">ധ</span>]])</small>|ധ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ನ }}}}<br><small>([[ന|<span style="color: white;">ന</span>]])</small>|ന|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಪ }}}}<br><small>([[പ|<span style="color: white;">പ</span>]])</small>|പ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಫ }}}}<br><small>([[ഫ|<span style="color: white;">ഫ</span>]])</small>|ഫ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಬ }}}}<br><small>([[ബ|<span style="color: white;">ബ</span>]])</small>|ബ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಭ }}}}<br><small>([[ഭ|<span style="color: white;">ഭ</span>]])</small>|ഭ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಮ }}}}<br><small>([[മ|<span style="color: white;">മ</span>]])</small>|മ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಯ }}}}<br><small>([[യ|<span style="color: white;">യ</span>]])|യ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ರ }}}}<br><small>([[ര|<span style="color: white;">ര</span>]])|ര|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಱ }}}}<br><small>([[റ|<span style="color: white;">റ</span>]])</small>|റ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಲ }}}}<br><small>([[ല|<span style="color: white;">ല</span>]])</small>|ല|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ವ }}}}<br><small>([[വ|<span style="color: white;">വ</span>]])|വ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಶ }}}}<br><small>([[ശ|<span style="color: white;">ശ</span>]])</small>|ശ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಷ }}}}<br><small>([[ഷ|<span style="color: white;">ഷ</span>]])</small>|ഷ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಸ }}}}<br><small>([[സ|<span style="color: white;">സ</span>]])</small>|സ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಹ }}}}<br><small>([[ഹ|<span style="color: white;">ഹ</span>]])</small>|ഹ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಳ }}}}<br><small>([[ള|<span style="color: white;">ള</span>]])</small>|ള|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ೞ }}}}<br><small>([[ഴ|<span style="color: white;">ഴ</span>]])</small>|ഴ|dotted=no}}</span> |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಕ್}}}}<br><small>(ക്)</small> |style=color:#0048BA;"|'''ಕ್ಕ''' ||ಕ್ಖ ||ಕ್ಗ ||ಕ್ಘ ||ಕ್ಙ ||ಕ್ಚ ||ಕ್ಛ ||ಕ್ಜ ||ಕ್ಝ ||ಕ್ಞ ||ಕ್ಟ ||ಕ್ಠ ||ಕ್ಡ ||ಕ್ಢ ||ಕ್ಣ ||ಕ್ತ ||ಕ್ಥ ||ಕ್ದ ||ಕ್ಧ ||ಕ್ನ ||ಕ್ಪ ||ಕ್ಫ ||ಕ್ಬ ||ಕ್ಭ ||ಕ್ಮ ||ಕ್ಯ ||ಕ್ರ ||ಕ್ಱ ||ಕ್ಲ ||ಕ್ವ ||ಕ್ಶ ||style=color:#E23D28;"|'''ಕ್ಷ''' ||ಕ್ಸ ||ಕ್ಹ ||ಕ್ಳ ||ಕ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಖ್}}}}<br><small>(ഖ്)</small> |ಖ್ಕ ||style=color:#0048BA;"|'''ಖ್ಖ''' ||ಖ್ಗ ||ಖ್ಘ ||ಖ್ಙ ||ಖ್ಚ ||ಖ್ಛ ||ಖ್ಜ ||ಖ್ಝ ||ಖ್ಞ ||ಖ್ಟ ||ಖ್ಠ ||ಖ್ಡ ||ಖ್ಢ ||ಖ್ಣ ||ಖ್ತ ||ಖ್ಥ ||ಖ್ದ ||ಖ್ಧ ||ಖ್ನ ||ಖ್ಪ ||ಖ್ಫ ||ಖ್ಬ ||ಖ್ಭ ||ಖ್ಮ ||ಖ್ಯ ||ಖ್ರ ||ಖ್ಱ ||ಖ್ಲ ||ಖ್ವ ||ಖ್ಶ ||ಖ್ಷ ||ಖ್ಸ ||ಖ್ಹ ||ಖ್ಳ ||ಖ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಗ್}}}}<br><small>(ഗ്)</small> |ಗ್ಕ ||ಗ್ಖ ||style=color:#0048BA;"|'''ಗ್ಗ''' ||ಗ್ಘ ||ಗ್ಙ ||ಗ್ಚ ||ಗ್ಛ ||ಗ್ಜ ||ಗ್ಝ ||ಗ್ಞ ||ಗ್ಟ ||ಗ್ಠ ||ಗ್ಡ ||ಗ್ಢ ||ಗ್ಣ ||ಗ್ತ ||ಗ್ಥ ||ಗ್ದ ||ಗ್ಧ ||ಗ್ನ ||ಗ್ಪ ||ಗ್ಫ ||ಗ್ಬ ||ಗ್ಭ ||ಗ್ಮ ||ಗ್ಯ ||ಗ್ರ ||ಗ್ಱ ||ಗ್ಲ ||ಗ್ವ ||ಗ್ಶ ||ಗ್ಷ ||ಗ್ಸ ||ಗ್ಹ ||ಗ್ಳ ||ಗ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಘ್}}}}<br><small>(ഘ്)</small> |ಘ್ಕ ||ಘ್ಖ ||ಘ್ಗ ||style=color:#0048BA;"|'''ಘ್ಘ''' ||ಘ್ಙ ||ಘ್ಚ ||ಘ್ಛ ||ಘ್ಜ ||ಘ್ಝ ||ಘ್ಞ ||ಘ್ಟ ||ಘ್ಠ ||ಘ್ಡ ||ಘ್ಢ ||ಘ್ಣ ||ಘ್ತ ||ಘ್ಥ ||ಘ್ದ ||ಘ್ಧ ||ಘ್ನ ||ಘ್ಪ ||ಘ್ಫ ||ಘ್ಬ ||ಘ್ಭ ||ಘ್ಮ ||ಘ್ಯ ||ಘ್ರ ||ಘ್ಱ ||ಘ್ಲ ||ಘ್ವ ||ಘ್ಶ ||ಘ್ಷ ||ಘ್ಸ ||ಘ್ಹ ||ಘ್ಳ ||ಘ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಙ್}}}}<br><small>(ങ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu|അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്. }}</small> |ಙ್ಕ ||ಙ್ಖ ||ಙ್ಗ ||ಙ್ಘ ||style=color:#0048BA;"|'''ಙ್ಙ''' ||ಙ್ಚ ||ಙ್ಛ ||ಙ್ಜ ||ಙ್ಝ ||ಙ್ಞ ||ಙ್ಟ ||ಙ್ಠ ||ಙ್ಡ ||ಙ್ಢ ||ಙ್ಣ ||ಙ್ತ ||ಙ್ಥ ||ಙ್ದ ||ಙ್ಧ ||ಙ್ನ ||ಙ್ಪ ||ಙ್ಫ ||ಙ್ಬ ||ಙ್ಭ ||ಙ್ಮ ||ಙ್ಯ ||ಙ್ರ ||ಙ್ಱ ||ಙ್ಲ ||ಙ್ವ ||ಙ್ಶ ||ಙ್ಷ ||ಙ್ಸ ||ಙ್ಹ ||ಙ್ಳ ||ಙ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಚ್}}}}<br><small>(ച്)</small> |ಚ್ಕ ||ಚ್ಖ ||ಚ್ಗ ||ಚ್ಘ ||ಚ್ಙ ||style=color:#0048BA;"|'''ಚ್ಚ''' ||ಚ್ಛ ||ಚ್ಜ ||ಚ್ಝ ||ಚ್ಞ ||ಚ್ಟ ||ಚ್ಠ ||ಚ್ಡ ||ಚ್ಢ ||ಚ್ಣ ||ಚ್ತ ||ಚ್ಥ ||ಚ್ದ ||ಚ್ಧ ||ಚ್ನ ||ಚ್ಪ ||ಚ್ಫ ||ಚ್ಬ ||ಚ್ಭ ||ಚ್ಮ ||ಚ್ಯ ||ಚ್ರ ||ಚ್ಱ ||ಚ್ಲ ||ಚ್ವ ||ಚ್ಶ ||ಚ್ಷ ||ಚ್ಸ ||ಚ್ಹ ||ಚ್ಳ ||ಚ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಛ್}}}}<br><small>(ഛ്)</small> |ಛ್ಕ ||ಛ್ಖ ||ಛ್ಗ ||ಛ್ಘ ||ಛ್ಙ ||ಛ್ಚ ||style=color:#0048BA;"|'''ಛ್ಛ''' ||ಛ್ಜ ||ಛ್ಝ ||ಛ್ಞ ||ಛ್ಟ ||ಛ್ಠ ||ಛ್ಡ ||ಛ್ಢ ||ಛ್ಣ ||ಛ್ತ ||ಛ್ಥ ||ಛ್ದ ||ಛ್ಧ ||ಛ್ನ ||ಛ್ಪ ||ಛ್ಫ ||ಛ್ಬ ||ಛ್ಭ ||ಛ್ಮ ||ಛ್ಯ ||ಛ್ರ ||ಛ್ಱ ||ಛ್ಲ ||ಛ್ವ ||ಛ್ಶ ||ಛ್ಷ ||ಛ್ಸ ||ಛ್ಹ ||ಛ್ಳ ||ಛ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಜ್}}}}<br><small>(ജ്)</small> |ಜ್ಕ ||ಜ್ಖ ||ಜ್ಗ ||ಜ್ಘ ||ಜ್ಙ ||ಜ್ಚ ||ಜ್ಛ ||style=color:#0048BA;"|'''ಜ್ಜ''' ||ಜ್ಝ ||style=color:#E23D28;"|'''ಜ್ಞ''' ||ಜ್ಟ ||ಜ್ಠ ||ಜ್ಡ ||ಜ್ಢ ||ಜ್ಣ ||ಜ್ತ ||ಜ್ಥ ||ಜ್ದ ||ಜ್ಧ ||ಜ್ನ ||ಜ್ಪ ||ಜ್ಫ ||ಜ್ಬ ||ಜ್ಭ ||ಜ್ಮ ||ಜ್ಯ ||ಜ್ರ ||ಜ್ಱ ||ಜ್ಲ ||ಜ್ವ ||ಜ್ಶ ||ಜ್ಷ ||ಜ್ಸ ||ಜ್ಹ ||ಜ್ಳ ||ಜ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಝ್}}}}<br><small>(ഝ്)</small> |ಝ್ಕ ||ಝ್ಖ ||ಝ್ಗ ||ಝ್ಘ ||ಝ್ಙ ||ಝ್ಚ ||ಝ್ಛ ||ಝ್ಜ ||style=color:#0048BA;"|'''ಝ್ಝ''' ||ಝ್ಞ ||ಝ್ಟ ||ಝ್ಠ ||ಝ್ಡ ||ಝ್ಢ ||ಝ್ಣ ||ಝ್ತ ||ಝ್ಥ ||ಝ್ದ ||ಝ್ಧ ||ಝ್ನ ||ಝ್ಪ ||ಝ್ಫ ||ಝ್ಬ ||ಝ್ಭ ||ಝ್ಮ ||ಝ್ಯ ||ಝ್ರ ||ಝ್ಱ ||ಝ್ಲ ||ಝ್ವ ||ಝ್ಶ ||ಝ್ಷ ||ಝ್ಸ ||ಝ್ಹ ||ಝ್ಳ ||ಝ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಞ್}}}}<br><small>(ഞ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಞ್ಕ ||ಞ್ಖ ||ಞ್ಗ ||ಞ್ಘ ||ಞ್ಙ ||ಞ್ಚ ||ಞ್ಛ ||ಞ್ಜ ||ಞ್ಝ ||style=color:#0048BA;"|'''ಞ್ಞ''' ||ಞ್ಟ ||ಞ್ಠ ||ಞ್ಡ ||ಞ್ಢ ||ಞ್ಣ ||ಞ್ತ ||ಞ್ಥ ||ಞ್ದ ||ಞ್ಧ ||ಞ್ನ ||ಞ್ಪ ||ಞ್ಫ ||ಞ್ಬ ||ಞ್ಭ ||ಞ್ಮ ||ಞ್ಯ ||ಞ್ರ ||ಞ್ಱ ||ಞ್ಲ ||ಞ್ವ ||ಞ್ಶ ||ಞ್ಷ ||ಞ್ಸ ||ಞ್ಹ ||ಞ್ಳ ||ಞ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಟ್}}}}<br><small>(ട്)</small> |ಟ್ಕ ||ಟ್ಖ ||ಟ್ಗ ||ಟ್ಘ ||ಟ್ಙ ||ಟ್ಚ ||ಟ್ಛ ||ಟ್ಜ ||ಟ್ಝ ||ಟ್ಞ ||style=color:#0048BA;"|'''ಟ್ಟ''' ||ಟ್ಠ ||ಟ್ಡ ||ಟ್ಢ ||ಟ್ಣ ||ಟ್ತ ||ಟ್ಥ ||ಟ್ದ ||ಟ್ಧ ||ಟ್ನ ||ಟ್ಪ ||ಟ್ಫ ||ಟ್ಬ ||ಟ್ಭ ||ಟ್ಮ ||ಟ್ಯ ||ಟ್ರ ||ಟ್ಱ ||ಟ್ಲ ||ಟ್ವ ||ಟ್ಶ ||ಟ್ಷ ||ಟ್ಸ ||ಟ್ಹ ||ಟ್ಳ ||ಟ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಠ್}}}}<br><small>(ഠ്)</small> |ಠ್ಕ ||ಠ್ಖ ||ಠ್ಗ ||ಠ್ಘ ||ಠ್ಙ ||ಠ್ಚ ||ಠ್ಛ ||ಠ್ಜ ||ಠ್ಝ ||ಠ್ಞ ||ಠ್ಟ ||style=color:#0048BA;"|'''ಠ್ಠ''' ||ಠ್ಡ ||ಠ್ಢ ||ಠ್ಣ ||ಠ್ತ ||ಠ್ಥ ||ಠ್ದ ||ಠ್ಧ ||ಠ್ನ ||ಠ್ಪ ||ಠ್ಫ ||ಠ್ಬ ||ಠ್ಭ ||ಠ್ಮ ||ಠ್ಯ ||ಠ್ರ ||ಠ್ಱ ||ಠ್ಲ ||ಠ್ವ ||ಠ್ಶ ||ಠ್ಷ ||ಠ್ಸ ||ಠ್ಹ ||ಠ್ಳ ||ಠ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಡ್}}}}<br><small>(ഡ്)</small> |ಡ್ಕ |ಡ್ಖ ||ಡ್ಗ ||ಡ್ಘ ||ಡ್ಙ ||ಡ್ಚ ||ಡ್ಛ ||ಡ್ಜ ||ಡ್ಝ ||ಡ್ಞ ||ಡ್ಟ ||ಡ್ಠ ||style=color:#0048BA;"|'''ಡ್ಡ''' ||ಡ್ಢ ||ಡ್ಣ ||ಡ್ತ ||ಡ್ಥ ||ಡ್ದ ||ಡ್ಧ ||ಡ್ನ ||ಡ್ಪ ||ಡ್ಫ ||ಡ್ಬ ||ಡ್ಭ ||ಡ್ಮ ||ಡ್ಯ ||ಡ್ರ ||ಡ್ಱ ||ಡ್ಲ ||ಡ್ವ ||ಡ್ಶ ||ಡ್ಷ ||ಡ್ಸ ||ಡ್ಹ ||ಡ್ಳ ||ಡ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಢ್}}}}<br><small>(ഢ്)</small> |ಢ್ಕ ||ಢ್ಖ ||ಢ್ಗ ||ಢ್ಘ ||ಢ್ಙ ||ಢ್ಚ ||ಢ್ಛ ||ಢ್ಜ ||ಢ್ಝ ||ಢ್ಞ ||ಢ್ಟ ||ಢ್ಠ ||ಢ್ಡ ||style=color:#0048BA;"|'''ಢ್ಢ''' ||ಢ್ಣ ||ಢ್ತ ||ಢ್ಥ ||ಢ್ದ ||ಢ್ಧ ||ಢ್ನ ||ಢ್ಪ ||ಢ್ಫ ||ಢ್ಬ ||ಢ್ಭ ||ಢ್ಮ ||ಢ್ಯ ||ಢ್ರ ||ಢ್ಱ ||ಢ್ಲ ||ಢ್ವ ||ಢ್ಶ ||ಢ್ಷ ||ಢ್ಸ ||ಢ್ಹ ||ಢ್ಳ ||ಢ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಣ್}}}}<br><small>(ണ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಣ್ಕ ||ಣ್ಖ ||ಣ್ಗ ||ಣ್ಘ ||ಣ್ಙ ||ಣ್ಚ ||ಣ್ಛ ||ಣ್ಜ ||ಣ್ಝ ||ಣ್ಞ ||ಣ್ಟ ||ಣ್ಠ ||ಣ್ಡ ||ಣ್ಢ ||style=color:#0048BA;"|'''ಣ್ಣ''' ||ಣ್ತ ||ಣ್ಥ ||ಣ್ದ ||ಣ್ಧ ||ಣ್ನ ||ಣ್ಪ ||ಣ್ಫ ||ಣ್ಬ ||ಣ್ಭ ||ಣ್ಮ ||ಣ್ಯ ||ಣ್ರ ||ಣ್ಱ ||ಣ್ಲ ||ಣ್ವ ||ಣ್ಶ ||ಣ್ಷ ||ಣ್ಸ ||ಣ್ಹ ||ಣ್ಳ ||ಣ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ತ್}}}}<br><small>(ത്)</small> |ತ್ಕ ||ತ್ಖ ||ತ್ಗ ||ತ್ಘ ||ತ್ಙ ||ತ್ಚ ||ತ್ಛ ||ತ್ಜ ||ತ್ಝ ||ತ್ಞ ||ತ್ಟ ||ತ್ಠ ||ತ್ಡ ||ತ್ಢ ||ತ್ಣ ||style=color:#0048BA;"|'''ತ್ತ''' ||ತ್ಥ ||ತ್ದ ||ತ್ಧ ||ತ್ನ ||ತ್ಪ ||ತ್ಫ ||ತ್ಬ ||ತ್ಭ ||ತ್ಮ ||ತ್ಯ ||style=color:#E23D28;"|'''ತ್ರ''' ||ತ್ಱ ||ತ್ಲ ||ತ್ವ ||ತ್ಶ ||ತ್ಷ ||ತ್ಸ ||ತ್ಹ ||ತ್ಳ ||ತ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಥ್}}}}<br><small>(ഥ്)</small> |ಥ್ಕ ||ಥ್ಖ ||ಥ್ಗ ||ಥ್ಘ ||ಥ್ಙ ||ಥ್ಚ ||ಥ್ಛ ||ಥ್ಜ ||ಥ್ಝ ||ಥ್ಞ ||ಥ್ಟ ||ಥ್ಠ ||ಥ್ಡ ||ಥ್ಢ ||ಥ್ಣ ||ಥ್ತ ||style=color:#0048BA;"|'''ಥ್ಥ''' ||ಥ್ದ ||ಥ್ಧ ||ಥ್ನ ||ಥ್ಪ ||ಥ್ಫ ||ಥ್ಬ ||ಥ್ಭ ||ಥ್ಮ ||ಥ್ಯ ||ಥ್ರ ||ಥ್ಱ ||ಥ್ಲ ||ಥ್ವ ||ಥ್ಶ ||ಥ್ಷ ||ಥ್ಸ ||ಥ್ಹ ||ಥ್ಳ ||ಥ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ದ್}}}}<br><small>(ദ്)</small> |ದ್ಕ ||ದ್ಖ ||ದ್ಗ ||ದ್ಘ ||ದ್ಙ ||ದ್ಚ ||ದ್ಛ ||ದ್ಜ ||ದ್ಝ ||ದ್ಞ ||ದ್ಟ ||ದ್ಠ ||ದ್ಡ ||ದ್ಢ ||ದ್ಣ ||ದ್ತ ||ದ್ಥ ||style=color:#0048BA;"|'''ದ್ದ''' ||ದ್ಧ ||ದ್ನ ||ದ್ಪ ||ದ್ಫ ||ದ್ಬ ||ದ್ಭ ||ದ್ಮ ||ದ್ಯ ||ದ್ರ ||ದ್ಱ ||ದ್ಲ ||ದ್ವ ||ದ್ಶ ||ದ್ಷ ||ದ್ಸ ||ದ್ಹ ||ದ್ಳ ||ದ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಧ್}}}}<br><small>(ധ്)</small> |ಧ್ಕ ||ಧ್ಖ ||ಧ್ಗ ||ಧ್ಘ ||ಧ್ಙ ||ಧ್ಚ ||ಧ್ಛ ||ಧ್ಜ ||ಧ್ಝ ||ಧ್ಞ ||ಧ್ಟ ||ಧ್ಠ ||ಧ್ಡ ||ಧ್ಢ ||ಧ್ಣ ||ಧ್ತ ||ಧ್ಥ ||ಧ್ದ ||style=color:#0048BA;"|'''ಧ್ಧ''' ||ಧ್ನ ||ಧ್ಪ ||ಧ್ಫ ||ಧ್ಬ ||ಧ್ಭ ||ಧ್ಮ ||ಧ್ಯ ||ಧ್ರ ||ಧ್ಱ ||ಧ್ಲ ||ಧ್ವ ||ಧ್ಶ ||ಧ್ಷ ||ಧ್ಸ ||ಧ್ಹ ||ಧ್ಳ ||ಧ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ನ್}}}}<br><small>(ന്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ನ್ಕ ||ನ್ಖ ||ನ್ಗ ||ನ್ಘ ||ನ್ಙ ||ನ್ಚ ||ನ್ಛ ||ನ್ಜ ||ನ್ಝ ||ನ್ಞ ||ನ್ಟ ||ನ್ಠ ||ನ್ಡ ||ನ್ಢ ||ನ್ಣ ||ನ್ತ ||ನ್ಥ ||ನ್ದ ||ನ್ಧ ||style=color:#0048BA;"|'''ನ್ನ''' ||ನ್ಪ ||ನ್ಫ ||ನ್ಬ ||ನ್ಭ ||ನ್ಮ ||ನ್ಯ ||ನ್ರ ||ನ್ಱ ||ನ್ಲ ||ನ್ವ ||ನ್ಶ ||ನ್ಷ ||ನ್ಸ ||ನ್ಹ ||ನ್ಳ ||ನ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಪ್}}}}<br><small>(പ്)</small> |ಪ್ಕ ||ಪ್ಖ ||ಪ್ಗ ||ಪ್ಘ ||ಪ್ಙ ||ಪ್ಚ ||ಪ್ಛ ||ಪ್ಜ ||ಪ್ಝ ||ಪ್ಞ ||ಪ್ಟ ||ಪ್ಠ ||ಪ್ಡ ||ಪ್ಢ ||ಪ್ಣ ||ಪ್ತ ||ಪ್ಥ ||ಪ್ದ ||ಪ್ಧ ||ಪ್ನ ||style=color:#0048BA;"|'''ಪ್ಪ''' ||ಪ್ಫ ||ಪ್ಬ ||ಪ್ಭ ||ಪ್ಮ ||ಪ್ಯ ||ಪ್ರ ||ಪ್ಱ ||ಪ್ಲ ||ಪ್ವ ||ಪ್ಶ ||ಪ್ಷ ||ಪ್ಸ ||ಪ್ಹ ||ಪ್ಳ ||ಪ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಫ್}}}}<br><small>(ഫ്)</small> |ಫ್ಕ ||ಫ್ಖ ||ಫ್ಗ ||ಫ್ಘ ||ಫ್ಙ ||ಫ್ಚ ||ಫ್ಛ ||ಫ್ಜ ||ಫ್ಝ ||ಫ್ಞ ||ಫ್ಟ ||ಫ್ಠ ||ಫ್ಡ ||ಫ್ಢ ||ಫ್ಣ ||ಫ್ತ ||ಫ್ಥ ||ಫ್ದ ||ಫ್ಧ ||ಫ್ನ ||ಫ್ಪ ||style=color:#0048BA;"|'''ಫ್ಫ''' ||ಫ್ಬ ||ಫ್ಭ ||ಫ್ಮ ||ಫ್ಯ ||ಫ್ರ ||ಫ್ಱ ||ಫ್ಲ ||ಫ್ವ ||ಫ್ಶ ||ಫ್ಷ ||ಫ್ಸ ||ಫ್ಹ ||ಫ್ಳ ||ಫ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಬ್}}}}<br><small>(ബ്)</small> |ಬ್ಕ ||ಬ್ಖ ||ಬ್ಗ ||ಬ್ಘ ||ಬ್ಙ ||ಬ್ಚ ||ಬ್ಛ ||ಬ್ಜ ||ಬ್ಝ ||ಬ್ಞ ||ಬ್ಟ ||ಬ್ಠ ||ಬ್ಡ ||ಬ್ಢ ||ಬ್ಣ ||ಬ್ತ ||ಬ್ಥ ||ಬ್ದ ||ಬ್ಧ ||ಬ್ನ ||ಬ್ಪ ||ಬ್ಫ ||style=color:#0048BA;"|'''ಬ್ಬ''' ||ಬ್ಭ ||ಬ್ಮ ||ಬ್ಯ ||ಬ್ರ ||ಬ್ಱ ||ಬ್ಲ ||ಬ್ವ ||ಬ್ಶ ||ಬ್ಷ ||ಬ್ಸ ||ಬ್ಹ ||ಬ್ಳ ||ಬ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಭ್}}}}<br><small>(ഭ്)</small> |ಭ್ಕ ||ಭ್ಖ ||ಭ್ಗ ||ಭ್ಘ ||ಭ್ಙ ||ಭ್ಚ ||ಭ್ಛ ||ಭ್ಜ ||ಭ್ಝ ||ಭ್ಞ ||ಭ್ಟ ||ಭ್ಠ ||ಭ್ಡ ||ಭ್ಢ ||ಭ್ಣ ||ಭ್ತ ||ಭ್ಥ ||ಭ್ದ ||ಭ್ಧ ||ಭ್ನ ||ಭ್ಪ ||ಭ್ಫ ||ಭ್ಬ ||style=color:#0048BA;"|'''ಭ್ಭ''' ||ಭ್ಮ ||ಭ್ಯ ||ಭ್ರ ||ಭ್ಱ ||ಭ್ಲ ||ಭ್ವ ||ಭ್ಶ ||ಭ್ಷ ||ಭ್ಸ ||ಭ್ಹ ||ಭ್ಳ ||ಭ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಮ್}}}}<br><small>(മ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಮ್ಕ ||ಮ್ಖ ||ಮ್ಗ ||ಮ್ಘ ||ಮ್ಙ ||ಮ್ಚ ||ಮ್ಛ ||ಮ್ಜ ||ಮ್ಝ ||ಮ್ಞ ||ಮ್ಟ ||ಮ್ಠ ||ಮ್ಡ ||ಮ್ಢ ||ಮ್ಣ ||ಮ್ತ ||ಮ್ಥ ||ಮ್ದ ||ಮ್ಧ ||ಮ್ನ ||ಮ್ಪ ||ಮ್ಫ ||ಮ್ಬ ||ಮ್ಭ ||style=color:#0048BA;"|'''ಮ್ಮ''' ||ಮ್ಯ ||ಮ್ರ ||ಮ್ಱ ||ಮ್ಲ ||ಮ್ವ ||ಮ್ಶ ||ಮ್ಷ ||ಮ್ಸ ||ಮ್ಹ ||ಮ್ಳ ||ಮ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಯ್}}}}<br><small>(യ്)</small> |ಯ್ಕ ||ಯ್ಖ ||ಯ್ಗ ||ಯ್ಘ ||ಯ್ಙ ||ಯ್ಚ ||ಯ್ಛ ||ಯ್ಜ ||ಯ್ಝ ||ಯ್ಞ ||ಯ್ಟ ||ಯ್ಠ ||ಯ್ಡ ||ಯ್ಢ ||ಯ್ಣ ||ಯ್ತ ||ಯ್ಥ ||ಯ್ದ ||ಯ್ಧ ||ಯ್ನ ||ಯ್ಪ ||ಯ್ಫ ||ಯ್ಬ ||ಯ್ಭ ||ಯ್ಮ ||style=color:#0048BA;"|'''ಯ್ಯ''' ||ಯ್ರ ||ಯ್ಱ ||ಯ್ಲ ||ಯ್ವ ||ಯ್ಶ ||ಯ್ಷ ||ಯ್ಸ ||ಯ್ಹ ||ಯ್ಳ ||ಯ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}}<br><small>(ര്){{noteTag|group=conjunct|name=arku|ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി {{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}} വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" എന്ന ചിഹ്നമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}</small> |'''ರ್ಕ''' ||'''ರ್ಖ''' ||'''ರ್ಗ''' ||'''ರ್ಘ''' ||'''ರ್ಙ''' ||'''ರ್ಚ''' ||'''ರ್ಛ''' ||'''ರ್ಜ''' ||'''ರ್ಝ''' ||'''ರ್ಞ''' ||'''ರ್ಟ''' ||'''ರ್ಠ''' ||'''ರ್ಡ''' ||'''ರ್ಢ''' ||'''ರ್ಣ''' ||'''ರ್ತ''' ||'''ರ್ಥ''' ||'''ರ್ದ''' ||'''ರ್ಧ''' ||'''ರ್ನ''' ||'''ರ್ಪ''' ||'''ರ್ಫ''' ||'''ರ್ಬ''' ||'''ರ್ಭ''' ||'''ರ್ಮ''' ||'''ರ್ಯ''' ||style=color:#0048BA;"|'''ರ್ರ''' ||'''ರ್ಱ''' ||'''ರ್ಲ''' ||'''ರ್ವ''' ||'''ರ್ಶ''' ||'''ರ್ಷ''' ||'''ರ್ಸ''' ||'''ರ್ಹ''' ||'''ರ್ಳ''' ||'''ರ್ೞ''' |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಱ್}}}}<br><small>(റ്)</small> |ಱ್ಕ ||ಱ್ಖ ||ಱ್ಗ ||ಱ್ಘ ||ಱ್ಙ ||ಱ್ಚ ||ಱ್ಛ ||ಱ್ಜ ||ಱ್ಝ ||ಱ್ಞ ||ಱ್ಟ ||ಱ್ಠ ||ಱ್ಡ ||ಱ್ಢ ||ಱ್ಣ ||ಱ್ತ ||ಱ್ಥ ||ಱ್ದ ||ಱ್ಧ ||ಱ್ನ ||ಱ್ಪ ||ಱ್ಫ ||ಱ್ಬ ||ಱ್ಭ ||ಱ್ಮ ||ಱ್ಯ ||ಱ್ರ ||style=color:#0048BA;"|'''ಱ್ಱ''' ||ಱ್ಲ ||ಱ್ವ ||ಱ್ಶ ||ಱ್ಷ ||ಱ್ಸ ||ಱ್ಹ ||ಱ್ಳ ||ಱ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಲ್}}}}<br><small>(ല്)</small> |ಲ್ಕ ||ಲ್ಖ ||ಲ್ಗ ||ಲ್ಘ ||ಲ್ಙ ||ಲ್ಚ ||ಲ್ಛ ||ಲ್ಜ ||ಲ್ಝ ||ಲ್ಞ ||ಲ್ಟ ||ಲ್ಠ ||ಲ್ಡ ||ಲ್ಢ ||ಲ್ಣ ||ಲ್ತ ||ಲ್ಥ ||ಲ್ದ ||ಲ್ಧ ||ಲ್ನ ||ಲ್ಪ ||ಲ್ಫ ||ಲ್ಬ ||ಲ್ಭ ||ಲ್ಮ ||ಲ್ಯ ||ಲ್ರ ||ಲ್ಱ ||style=color:#0048BA;"|'''ಲ್ಲ''' ||ಲ್ವ ||ಲ್ಶ ||ಲ್ಷ ||ಲ್ಸ ||ಲ್ಹ ||ಲ್ಳ ||ಲ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ವ್}}}}<br><small>(വ്)</small> |ವ್ಕ ||ವ್ಖ ||ವ್ಗ ||ವ್ಘ ||ವ್ಙ ||ವ್ಚ ||ವ್ಛ ||ವ್ಜ ||ವ್ಝ ||ವ್ಞ ||ವ್ಟ ||ವ್ಠ ||ವ್ಡ ||ವ್ಢ ||ವ್ಣ ||ವ್ತ ||ವ್ಥ ||ವ್ದ ||ವ್ಧ ||ವ್ನ ||ವ್ಪ ||ವ್ಫ ||ವ್ಬ ||ವ್ಭ ||ವ್ಮ ||ವ್ಯ ||ವ್ರ ||ವ್ಱ ||ವ್ಲ ||style=color:#0048BA;"|'''ವ್ವ''' ||ವ್ಶ ||ವ್ಷ ||ವ್ಸ ||ವ್ಹ ||ವ್ಳ ||ವ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಶ್}}}}<br><small>(ശ്)</small> |ಶ್ಕ ||ಶ್ಖ ||ಶ್ಗ ||ಶ್ಘ ||ಶ್ಙ ||ಶ್ಚ ||ಶ್ಛ ||ಶ್ಜ ||ಶ್ಝ ||ಶ್ಞ ||ಶ್ಟ ||ಶ್ಠ ||ಶ್ಡ ||ಶ್ಢ ||ಶ್ಣ ||ಶ್ತ ||ಶ್ಥ ||ಶ್ದ ||ಶ್ಧ ||ಶ್ನ ||ಶ್ಪ ||ಶ್ಫ ||ಶ್ಬ ||ಶ್ಭ ||ಶ್ಮ ||ಶ್ಯ ||ಶ್ರ ||ಶ್ಱ ||ಶ್ಲ ||ಶ್ವ ||style=color:#0048BA;"|'''ಶ್ಶ''' ||ಶ್ಷ ||ಶ್ಸ ||ಶ್ಹ ||ಶ್ಳ ||ಶ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಷ್}}}}<br><small>(ഷ്)</small> |ಷ್ಕ ||ಷ್ಖ ||ಷ್ಗ ||ಷ್ಘ ||ಷ್ಙ ||ಷ್ಚ ||ಷ್ಛ ||ಷ್ಜ ||ಷ್ಝ ||ಷ್ಞ ||ಷ್ಟ ||ಷ್ಠ ||ಷ್ಡ ||ಷ್ಢ ||ಷ್ಣ ||ಷ್ತ ||ಷ್ಥ ||ಷ್ದ ||ಷ್ಧ ||ಷ್ನ ||ಷ್ಪ ||ಷ್ಫ ||ಷ್ಬ ||ಷ್ಭ ||ಷ್ಮ ||ಷ್ಯ ||ಷ್ರ ||ಷ್ಱ ||ಷ್ಲ ||ಷ್ವ ||ಷ್ಶ ||style=color:#0048BA;"|'''ಷ್ಷ''' ||ಷ್ಸ ||ಷ್ಹ ||ಷ್ಳ ||ಷ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಸ್}}}}<br><small>(സ്)</small> |ಸ್ಕ ||ಸ್ಖ ||ಸ್ಗ ||ಸ್ಘ ||ಸ್ಙ ||ಸ್ಚ ||ಸ್ಛ ||ಸ್ಜ ||ಸ್ಝ ||ಸ್ಞ ||ಸ್ಟ ||ಸ್ಠ ||ಸ್ಡ ||ಸ್ಢ ||ಸ್ಣ ||ಸ್ತ ||ಸ್ಥ ||ಸ್ದ ||ಸ್ಧ ||ಸ್ನ ||ಸ್ಪ ||ಸ್ಫ ||ಸ್ಬ ||ಸ್ಭ ||ಸ್ಮ ||ಸ್ಯ ||ಸ್ರ ||ಸ್ಱ ||ಸ್ಲ ||ಸ್ವ ||ಸ್ಶ ||ಸ್ಷ ||style=color:#0048BA;"|'''ಸ್ಸ''' ||ಸ್ಹ ||ಸ್ಳ ||ಸ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{large|{{script|Knda|ಹ್}}}}<br><small>(ഹ്)</small> |ಹ್ಕ ||ಹ್ಖ ||ಹ್ಗ ||ಹ್ಘ ||ಹ್ಙ ||ಹ್ಚ ||ಹ್ಛ ||ಹ್ಜ ||ಹ್ಝ ||ಹ್ಞ ||ಹ್ಟ ||ಹ್ಠ ||ಹ್ಡ ||ಹ್ಢ ||ಹ್ಣ ||ಹ್ತ ||ಹ್ಥ ||ಹ್ದ ||ಹ್ಧ ||ಹ್ನ ||ಹ್ಪ ||ಹ್ಫ ||ಹ್ಬ ||ಹ್ಭ ||ಹ್ಮ ||ಹ್ಯ ||ಹ್ರ ||ಹ್ಱ ||ಹ್ಲ ||ಹ್ವ ||ಹ್ಶ ||ಹ್ಷ ||ಹ್ಸ ||style=color:#0048BA;"|'''ಹ್ಹ''' ||ಹ್ಳ ||ಹ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಳ್}}}}<br><small>(ള്)</small> |ಳ್ಕ ||ಳ್ಖ ||ಳ್ಗ ||ಳ್ಘ ||ಳ್ಙ ||ಳ್ಚ ||ಳ್ಛ ||ಳ್ಜ ||ಳ್ಝ ||ಳ್ಞ ||ಳ್ಟ ||ಳ್ಠ ||ಳ್ಡ ||ಳ್ಢ ||ಳ್ಣ ||ಳ್ತ ||ಳ್ಥ ||ಳ್ದ ||ಳ್ಧ ||ಳ್ನ ||ಳ್ಪ ||ಳ್ಫ ||ಳ್ಬ ||ಳ್ಭ ||ಳ್ಮ ||ಳ್ಯ ||ಳ್ರ ||ಳ್ಱ ||ಳ್ಲ ||ಳ್ವ ||ಳ್ಶ ||ಳ್ಷ ||ಳ್ಸ ||ಳ್ಹ ||style=color:#0048BA;"|'''ಳ್ಳ''' ||ಳ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ೞ್}}}}<br><small>(ഴ്)</small> |ೞ್ಕ ||ೞ್ಖ ||ೞ್ಗ ||ೞ್ಘ ||ೞ್ಙ ||ೞ್ಚ ||ೞ್ಛ ||ೞ್ಜ ||ೞ್ಝ ||ೞ್ಞ ||ೞ್ಟ ||ೞ್ಠ ||ೞ್ಡ ||ೞ್ಢ ||ೞ್ಣ ||ೞ್ತ ||ೞ್ಥ ||ೞ್ದ ||ೞ್ಧ ||ೞ್ನ ||ೞ್ಪ ||ೞ್ಫ ||ೞ್ಬ ||ೞ್ಭ ||ೞ್ಮ ||ೞ್ಯ ||ೞ್ರ ||ೞ್ಱ ||ೞ್ಲ ||ೞ್ವ ||ೞ್ಶ ||ೞ್ಷ ||ೞ್ಸ ||ೞ್ಹ ||ೞ್ಳ ||style=color:#0048BA;"|'''ೞ್ೞ''' |} {{Sticky table end}} <small>{{Legend|#0048BA|ഇവ കന്നഡയിലെ ദ്വിത്വാക്ഷരങ്ങളാണ് ({{lang|kn|{{script|Knda|ದ್ವಿತ್ವಾಕ್ಷರ}}}}).}}</small> <small>{{Legend|#E23D28|ഇവ താഴെ ഒത്തക്ഷരങ്ങളായി എഴുതുന്ന സംസ്കൃത മൂലമുള്ള കൂട്ടക്ഷരങ്ങളാണ്.}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=conjunct}} കന്നഡയിൽ പൊതുവായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ അടങ്ങിയ ചില ഉദാഹരണങ്ങൾ:<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|10}} {| class="wikitable" style="text-align:center;font-size:15px" ! കന്നഡ വാക്ക് ! മലയാള ഉച്ചാരണം ! മലയാള പരിഭാഷ |- | {{lang|kn|ಅಕ್ಕ}} || അക്ക || ചേച്ചി |- | {{lang|kn|ಉತ್ಖನ}} || ഉത്ഖന || ഉത്ഖനനം |- | {{lang|kn|ಹಗ್ಗ}} || ഹഗ്ഗ || കയർ |- | {{lang|kn|ಹೆಚ್ಚು}} || ഹെച്ചു || കൂടുതൽ |- | {{lang|kn|ಮ್ಲೇಚ್ಛ}} || മ്ലേച്ഛ || വിദേശി |- | {{lang|kn|ಅಜ್ಜ}} || അജ്ജ || മുത്തച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಜ್ಞಾನ}} || ജ്ഞാന || ജ്ഞാനം |- | {{lang|kn|ಬೆಟ್ಟ}} || ബെട്ട || കുന്ന് |- | {{lang|kn|ದಡ್ಡ}} || ദദ്ദ || മണ്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಣ್ಣಾ}} || അണ്ണ || ചേട്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಪ್ಪ}} || അപ്പ || അച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಕೊಬ್ಬು}} || കൊബ്ബു || കൊഴുപ്പ് |- | {{lang|kn|ಉದ್ಭವ}} || ഉദ്ഭവ || ഉത്ഭവം |- | {{lang|kn|ಅಮ್ಮ}} || അമ്മ || അമ്മ |- | {{lang|kn|ಅಯ್ಯ}} || അയ്യ || സർ {{efn|അങ്ങേയറ്റം ബഹുമാനത്തോടെ ഒരാളെ അഭിസംബോധന ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു}} |- | {{lang|kn|ಪ್ರಭಾವ}} || പ്രഭാവ || സ്വാധീനം |- | {{lang|kn|ಕ್ಲಿಷ್ಟ}} || ക്ലിഷ്ട || ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവ |- | {{lang|kn|ತತ್ವ}} || തത്വ || തത്വം |- | {{lang|kn|ಉತ್ಸವ}} || ഉത്സവ || ഉത്സവം |- | {{lang|kn|ಕಳ್ಳ}} || കള്ള || കള്ളൻ |} === ര ({{lang|kn|ರ}}) അക്ഷരത്തിൻ്റെ പ്രത്യേകതകൾ === [[File:Kannada archaic shrii.png|thumb|100px|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ಶ್ರೀ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പ്രാചീന "ശ്രീ".<ref name="kannadashri"/>]] കൂട്ടക്ഷരങ്ങളിൽ 'ര' ({{lang|kn|ರ}}) എന്ന അക്ഷരം വരുന്ന സ്ഥാനത്തിനനുസരിച്ച് അതിന് രണ്ട് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളുണ്ട്:<ref name="Schiffman" />{{rp|5–8}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ರ (ര) പ്രത്യേകതകൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=അർക്കാവൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} |} ==== അർക്കാവൊത്തു ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}) ==== ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, മലയാളത്തിലെ 'ർ' എന്നതിന് സമാനമായ ഉച്ചാരണം ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് മുൻപ് വന്നാൽ കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇത് അക്ഷരത്തിന് മുകളിലായി വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന ' {{lang|kn|ರ್}} ' എന്ന ചിഹ്നമാണ്. *'''ഉദാഹരണം:''' "കർണാടക" ({{lang|kn|ಕರ್ನಾಟಕ}}) എന്ന വാക്കിലെ /r̥n/ എന്ന ഉച്ചാരണം ർനാ ({{lang|kn|ರ್ನಾ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ ര‍്നാ ({{lang|kn|ರ‍್ನಾ}}) എന്നല്ല. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+അർക്കാവൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ക)|tops=ರ್ + ಕ|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥k/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത)|tops=ರ್ + ತ|l=kn|s=knda|ml=ർത|ch={{large|ರ್ತ}}|ipa=/r̥t̪/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ന)|tops=ರ್ + ನ|l=kn|s=knda|ml=ർന|ch={{large|ರ್ನ}}|ipa=/r̥n/}} |} ഉച്ചാരണത്തിൽ 'ര' ആദ്യം വരുമെങ്കിലും എഴുതുമ്പോൾ ഈ ചിഹ്നം രണ്ടാമതാണ് ചേർക്കുന്നത്. ==== ര-ഒത്തു ==== രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം 'ര' വരുമ്പോൾ അത് താഴെ വലതുവശത്തായി ' {{lang|kn|್ರ}} ' എന്ന രൂപത്തിൽ എഴുതുന്നു. *'''ഉദാഹരണം:''' പ്ര ({{lang|kn|ಪ್ರ}}), ക്ര ({{lang|kn|ಕ್ರ}}). {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ര-വൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-വൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=്ര|ch={{large|್ರ}}|ipa=/r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ര)|tops=ಕ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(പ് + ര)|tops=ಪ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=പ്ര|ch={{large|ಪ್ರ}}|ipa=/pr̥a/}} |} === അനുനാസികങ്ങളും അനുസ്വാരവും === {{lang|kn|ಙ}} (ങ), {{lang|kn|ಞ}} (ഞ), {{lang|kn|ಣ}} (ണ), {{lang|kn|ನ}} (ന), {{lang|kn|ಮ}} (മ) എന്നീ അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്.<ref>{{cite book |last=Sridhar |first=S. N. |title=Kannada (Descriptive Grammars) |year=1990 |publisher=Routledge |pages=290–292 |isbn=978-0-415-00317-9}}</ref> *'''ഉദാഹരണം:''' 'ബെംഗളൂരു' ({{lang|kn|ಬೆಂಗಳೂರು}}) എന്ന വാക്കിലെ /ങ്ഗ/ എന്നത് സാധാരണയായി /ംഗ/ ({{lang|kn|ಂಗ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ {{lang|kn|ಙ್ಗ}} ({{lang|kn|ಬೆಙ್ಗಳೂರು}}) എന്നല്ല. {{efn|ഉപയോഗിക്കുന്ന കമ്പ്യൂട്ടർ ഫോണ്ടിനനുസരിച്ച് ഡിജിറ്റൽ ഇടങ്ങളിൽ ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ ചിലപ്പോൾ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ വന്നേക്കാം.}} === സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ === കന്നഡയിൽ മൂന്നോ അതിലധികമോ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നും കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ആദ്യത്തെ അക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും, തുടർന്നുവരുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ ഒന്നിലധികം കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളായി (വൊത്തുകൾ) ക്രമത്തിൽ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ മുകളിൽ നിന്ന് താഴേക്കും ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തുമായാണ് വായിക്കേണ്ടത്. ==== ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്ന സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ (ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ) എഴുതാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും സ്വീകരിച്ച പദങ്ങളിലാണ് (തത്സമങ്ങൾ) ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ സാധാരണയായി കണ്ടുവരുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''സ്ത്രീ''' ({{lang|kn|ಸ್ತ್ರೀ}}): "വനിത" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. ഇതിൽ '''സ്ത്ര''' (സ്ത്ര) സ് + ത് + ര ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നു. * '''രാഷ്ട്ര''' ({{lang|kn|ರಾಷ್ಟ್ರ}}): "രാജ്യം" എന്നർത്ഥം. ഇതിൽ '''ഷ്ട്ര''' (ഷ്ട്ര) ഷ് + ട് + ര ({{lang|kn|ಷ್ + ಟ್ + ರ}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. * '''സൂക്ഷ്മ''' ({{lang|kn|ಸೂಕ್ಷ್ಮ}}): "ചെറിയ" അല്ലെങ്കിൽ "സൂക്ഷ്മമായ" എന്ന് അർത്ഥം. ഇതിലെ '''ക്ഷ്മ''' (ക്ഷ്മ) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ക് + ഷ് + മ ({{lang|kn|ಕ್ + ಷ್ + ಮ}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. * '''മത്സ്യ''' ({{lang|kn|ಮತ್ಸ್ಯ}}): "മീൻ" എന്ന് അർത്ഥം. ഇതിൽ '''ത്സ്യ''' (ത്സ്യ) ത് + സ് + യ ({{lang|kn|ತ್ + ಸ್ + ಯ}}) എന്നീ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേർന്ന് രൂപപ്പെടുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+സംസ്കൃത ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(സ് + ത് + ്ര)|tops=ಸ್ + ತ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര|ch={{huge|ಸ್ತ್ರೀ}}|ipa=/st̪r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഷ് + ട് + ്ര)|tops=ಷ್ + ಟ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ്ട്ര|ch={{huge|ಷ್ಟ್ರ}}|ipa=/ʂʈr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ്)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ}}|ipa=/kʂma/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ത് + സ് + ്യ)|tops=ತ್ + ಸ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ത്സ്യ|ch={{huge|ತ್ಸ್ಯ}}|ipa=/t̪sja/}} |} [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman" /> പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''മാഡ്സ്താനെ''' ({{lang|kn|ಮಾಡ್ಸ್ತಾನೆ}}): "അവൻ ചെയ്യിപ്പിക്കുന്നു" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. {{efn|"മാഡു" (ചെയ്യുക) എന്നതിനൊപ്പം പ്രയോജക പ്രത്യയമായ "ഇസു" ചേർന്ന് "മാഡിസു" ({{lang|kn|ಮಾಡಿಸು}}) എന്നാകുന്നു. ഇതിനൊപ്പം "താനെ" (ಅವನು - അവൻ) ചേരുമ്പോഴാണ് ഈ പദമുണ്ടാകുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ಡ್ಸ್ತ''' (ഡ്സ്ത) ഡ് + സ് + ത് ({{lang|kn|ಡ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം രൂപപ്പെടുന്നു. * '''തോർസ്തീനി''' ({{lang|kn|ತೋರ್ಸ್ತೀನಿ}}): "ഞാൻ കാണിച്ചുതരാം" എന്നാണ് അർത്ഥം.{{efn|തോരു (കാണിക്കുക) + ഇസു (പ്രയോജക പ്രത്യയം) + തീനി (ഞാൻ) എന്നിവ ചേർന്നാണ് ഈ പദം രൂപപ്പെടുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ರ್ಸ್ತ''' (ർസ്ത) എന്നത് ർ + സ് + ത് ({{lang|kn|ರ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന തനതായ കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരമാണ്. * '''ഉൾസ്കൊണ്ടു''' ({{lang|kn|ಉಳ್ಸ್ಕೊಂಡು}}): "സംരക്ഷിച്ച്" അല്ലെങ്കിൽ "ബാക്കിവെച്ച്" എന്നർത്ഥം വരുന്നു.{{efn|ഉളിസു + കൊണ്ടു -> ഉൾസ്കൊണ്ടു.}} ഇതിലെ '''ಳ್ಸ್ಕ''' (ൾസ്ക) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ള് + സ് + ക് ({{lang|kn|ಳ್ + ಸ್ + ಕ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+കന്നഡ ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഡ് + സ് + ത്)|tops=ಡ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ്സ്ത|ch={{huge|ಡ್ಸ್ತ}}|ipa=/ɖst̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത്)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ർസ്ത|ch={{huge|ರ್ಸ್ತ}}|ipa=/r̥st̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ള് + സ് + ക്)|tops=ಳ್ + ಸ್ + ಕ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ൾസ്ക|ch={{huge|ಳ್ಸ್ಕ}}|ipa=/ɭska/}} |} മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷകളിൽ]] നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, സംസാരഭാഷയിലെ ഇത്തരം ഉച്ചാരണങ്ങളെ അതേപടി ലിപിയിലേക്ക് പകർത്താൻ കന്നഡയിലെ കൂട്ടക്ഷര വ്യവസ്ഥ (വൊത്തുകൾ) വലിയ രീതിയിൽ സഹായിക്കുന്നുണ്ട്. ==== ചതുർസംയുക്താക്ഷരം ==== കന്നഡയിൽ നാല് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന അതിസങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും കടമെടുത്ത പദങ്ങളിലാണ് ഇവ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഒരു പൂർണ്ണ അക്ഷരത്തിനൊപ്പം മൂന്ന് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങൾ (വൊത്തുകൾ) കൂടിയോ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു അർക്കാവൊത്തും രണ്ട് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുമോ ചേർന്നാണ് അക്ഷരം എഴുതുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''ദാർഷ്ട്യ''' ({{lang|kn|ದಾರ್ಷ್ಟ್ಯ}}): "അഹങ്കാരം" അല്ലെങ്കിൽ "ധിക്കാരം" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}''' (ർഷ്ട്യ) എന്ന അക്ഷരത്തിൽ ർ + ഷ് + ട് + യ് ({{lang|kn|ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നാണിത് ഉണ്ടാകുന്നത്. * '''അസ്ത്ര്യ''' ({{lang|kn|ಅಸ್ತ್ರ್ಯ}}): "അസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}''' (സ്ത്ര്യ), സ് + ത് + ര് + യ് ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നതാണ്. * '''ലക്ഷ്മ്യ''' ({{lang|kn|ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}): "ലക്ഷ്മിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}''' (ക്ഷ്മ്യ) എന്നതും 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ (ക് + ഷ് + മ് + യ്) ഒന്നിച്ച് ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരമാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ചതുർസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ഷ് + ട് + ്യ)|tops=ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർഷ്ട്യ|ch={{huge|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}|ipa=/r̥ʂʈja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത് + ്യ)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര്യ|ch={{huge|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}|ipa=/st̪r̥ja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ് + ്യ)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ്യ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}|ipa=/kʂmja/}} |} കന്നഡയുടെ തനതായ വാക്കുകളിൽ നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഇല്ല. ==== പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം ==== നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മാത്രമല്ല, അപൂർവ്വമായി അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ വരെ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും കന്നഡ ലിപിയിലുണ്ട്. "പൂർണ്ണത" എന്ന് അർത്ഥമ്മുള്ള ''കാർത്സ്ന്യ'' ({{lang|kn|ಕಾರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന സംസ്കൃത വാക്ക് ഉത്തമ്മ ഉദാഹരണമാണ്.<ref name="stiehl_devanagari_writing">{{cite web |last1=Stiehl |first1=Ulrich |title=Devanagari-Schreibübungen |url=http://www.sanskritweb.net/deutsch/devanagari.pdf |accessdate=24 July 2017 |website=www.sanskritweb.net}}</ref> ഇതിലെ 'ർത്സ്ന്യ' ({{lang|kn|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ർ, ത്, സ്, ന്, യ് ({{lang|kn|ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ಯ್}}) എന്നിങ്ങനെ അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളുടെ സ്വരമില്ലാത്ത രൂപങ്ങൾ ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{cite web |title=Kannada Script Details |url=https://scriptsource.org/cms/scripts/page.php?item_id=script_detail&key=Knda |website=ScriptSource |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026 |page=20}}</ref> മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ് സംസ്കൃത വാക്ക് {{lang|kn|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}} (ങ്ക്ഷ്ണ്വ). {{efn| "''കടിക്കുന്ന''" എന്നർത്ഥം വരുന്ന {{lang|sa|दङ्क्ष्णु}} (ദംക്ഷ്ണു) എന്ന സംസ്കൃത നാമവിശേഷണം പുല്ലിംഗം, സ്ത്രീലിംഗം എന്നിവയുടെ ദ്വിവചനത്തിൽ ഷഷ്ഠി, സപ്തമി വിഭക്തികളിൽ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ {{lang|sa|दङ्क्ष्ण्वोः}} (ദങ്ക്ഷ്ണ്വോഃ) എന്ന രൂപം പ്രാപിക്കുന്നു. ഇതിനോട് സാമ്യമുള്ള മറ്റൊരു രൂപം ('''{{lang|sa|दङ्क्ष्णवः}}''' - ദങ്ക്ഷ്ണവഃ) ശുക്ല യജുർവേദത്തിലെ വാജസനേയി സംഹിതയിൽ (അധ്യായം 15, ശ്ലോകം 15) കാണാവുന്നതാണ്:<br>{{lang|sa|पुञ्जिकस्थला च क्रतुस्थला चाप्सरसौ '''दङ्क्ष्णवः''' पशवो हेतिः पौरुषेयो वधः प्रहेतिस्तेभ्यो नमो अस्तु ते नोऽवन्तु ते नो मृडयन्तु ते यं द्विष्मो यश्च नो द्वेष्टि तमेषां जम्भे दध्मः}}<br>{{lang|sa|{{script|mlym|പുഞ്ജികസ്ഥലാ ച ക്രതുസ്ഥലാ ചാപ്സരസൗ '''ദങ്ക്ഷ്ണവഃ''' പശവോ ഹേതിഃ പൗരുഷേയോ വധഃ പ്രഹേതിസ്തേഭ്യോ നമോ അസ്തു തേ നോഽവന്തു തേ നോ മൃഡയന്തു തേ യം ദ്വിഷ്മോ യശ്ച നോ ദ്വേഷ്ടി തമേഷാം ജമ്ഭേ ദധ്മഃ}}}}}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത് + സ് + ന് + ്യ)|tops=ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർത്സ്ന്യ|ch={{huge|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}|ipa=/r̥t̪snja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ങ് + ക് + ഷ് + ണ് +്വ)|tops=ಙ್ + ಕ್ + ಷ್ + ಣ್ + ವ|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ്ക്ഷ്ണ്വ|ch={{huge|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}}|ipa=/ŋkʂɳʋ/}} |} == മറ്റ് പ്രതീകങ്ങൾ == കന്നഡ ലിപിയിൽ സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരങ്ങൾക്കും വ്യഞ്ജനങ്ങൾക്കും പുറമെ, [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങൾ]], അന്യഭാഷാ ശബ്ദങ്ങൾ, വേദമന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്താൻ ചില പ്രത്യേക ചിഹ്നങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇവയുടെ വിവരങ്ങൾ താഴെ പറയുന്ന പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു:<ref name="Unicode"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! പ്രതീകം ! പേര് ! പ്രവർത്തനം |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಄}}}} || സിദ്ധം | പ്രാചീന ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും വേദമന്ത്രങ്ങളിലും മംഗളസൂചകമായി അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേക ഉച്ചാരണങ്ങൾ കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു അപൂർവ്വ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2016/16031-kannada-siddham.pdf |title=Proposal to encode the Kannada sign SIDDHAM in Unicode |date=2016 |publisher=Unicode Consortium|language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|೜}}}} || പ്രാചീന ശ്രീ | ഒരു മംഗളസൂചക പദമായ 'ശ്രീ' എന്നതിൻ്റെ പ്രാചീന ലിപിരൂപമാണിത്. ഇത് മറ്റ് അക്ഷരങ്ങളുമായി കൂട്ടിച്ചേർക്കാറില്ല.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="kannadashri">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22006-archaic-shrii.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Archaic Shri |date=2022 |publisher=Unicode Consortium |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22023-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #170 January 2022 on Script Proposals |date=2022 |publisher=Unicode Consortium|language=en |page=16 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಽ}}}} || [[അവഗ്രഹം]] | സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ സന്ധിചേരുമ്പോൾ 'അ' എന്ന സ്വരം ലോപിച്ചു എന്ന് കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ 'ഽ' എന്ന ചിഹ്നത്തിന് തുല്യമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' ശിവോಽഹം - {{lang|kn|ಶಿವೋಽಹಂ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಼}}}} || നുക്ത | [[ഉർദു]], [[ഇംഗ്ലീഷ്]] തുടങ്ങിയ അന്യഭാഷകളിലെ പ്രത്യേക ശബ്ദങ്ങളെ കന്നഡയിൽ കൃത്യമായി സൂചിപ്പിക്കാൻ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്ക് താഴെ നൽകുന്ന ബിന്ദുവാണിത്. ഉദാഹരണത്തിന് ഇംഗ്ലീഷിലെ ' {{lang|en|f}} ', ' {{lang|en|z}} ' എന്നീ ശബ്ദങ്ങൾ കന്നഡയിൽ എഴുതാൻ യഥാക്രമം {{lang|kn|ಫ಼}} (ഫ), {{lang|kn|ಜ಼}} (സ) എന്നിങ്ങനെ ഈ ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|7}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೳ}}}} || അപൂർവ്വ അനുസ്വരം | [[ഹവിഗന്നഡ ഉപഭാഷ|ഹാവ്യക കന്നഡ]], [[കൊങ്കണി]], [[അവധി ഭാഷ|അവധി]] എന്നിവ കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ നാദങ്ങളും സ്വരഭേദങ്ങളും കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20260-kannada-anusvara.pdf |title=Preliminary proposal to encode Kannada sign combining Anusvara right top |last=Shenoy Basty |first=Shashank |date=2020-08-24 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21114-kannada-sign-anusvara.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Spacing Anusvara in the UCS |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21130-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #168 July 2021 on Script Proposals |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |page=10 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಁ}}}} || ചന്ദ്രബിന്ദു | സ്വരങ്ങളുടെ അനുനാസിക ഉച്ചാരണത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ [[പഴയ കന്നഡ|പഴയ കന്നഡയിലോ]] സംസ്കൃത ഗ്രന്ഥങ്ങളിലോ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10392r2-chandrabindus.pdf |title=Request to encode South Indian CANDRABINDU-s |last=Sharma |first=Shriramana |date=2010-10-11 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10440-south-asia.pdf |title=Review of Indic-related L2 documents and Recommendations to the UTC |last1=Anderson |first1=Deborah |last2=McGowan |first2=Rick |last3=Whistler |first3=Ken |date=2010-10-27 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಀ}}}} || സ്വതന്ത്ര ചന്ദ്രബിന്ദു | [[വൈദികസംസ്‌കൃതം|വൈദികസംസ്‌കൃതവും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14166-kannada-candrabindu.pdf |title=Usage of Kannada Sign Spacing Candrabindu in Vedic texts |last=Srinidhi |first=A. |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> [[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗയും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14153-kannada-chandrabindu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Candrabindu |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ [[അനുസ്വരം]] കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്. സാധാരണ ചന്ദ്രബിന്ദുവിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, അക്ഷരത്തിന് മുകളിലല്ലാതെ വരികൾക്കിടയിൽ സ്വതന്ത്രമായി നിൽക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2015/15204-script-recs.pdf |title=Recommendations to UTC #144 July 2015 on Script Proposals |date=2015-07-25 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|್}}}} || [[വിരാമം]] | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിലെ സ്വരം ('അ' കാരാന്തം) ഇല്ലാതാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ ചന്ദ്രക്കലയ്ക്ക് സമം. കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനും വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ സ്വരമില്ലാതെ ഉച്ചരിക്കാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു ('''ഉദാഹരണം:''' ക + ് = ക് - {{lang|kn|ಕ್}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|3-4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೕ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ദീർഘസ്വരങ്ങളെ (പ്രത്യേകിച്ച് 'ഏ', 'ഓ' എന്നിവ) സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന സഹായ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2003">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03101-indic-dir/Kannada.pdf |title=Kannada Script Layout |date=2003-03-04 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೖ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം 'ഐ' എന്ന സ്വരം ചേർക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നത്തിൻ്റെ ഭാഗമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' കൈ - {{lang|kn|ಕೈ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="L2/L2003"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|।}}}} | ദണ്ഡ | ആധുനിക പൂർണ്ണവിരാമത്തിന് പകരമായി പഴയ കന്നഡ വാക്യങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2004"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|॥}}}} | ഇരട്ട ദണ്ഡ | പദ്യങ്ങളിൽ ശ്ലോകങ്ങളോ വലിയ ഖണ്ഡികകളോ അവസാനിക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="L2/L2004"/> |} == ഉദാഹരണ വാചകങ്ങൾ == === ഹൽമിഡി ശാസനം === ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. ഈ ലിഖിതത്തിലെ ആദ്യ 10 വരികൾ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിലും അവയുടെ മലയാളം വിവർത്തനവുമാണ് താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ഇതിൽ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} തുടങ്ങിയ പഴയ കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക.<ref name="halmidi">{{cite web |url=https://archive.org/details/annualreportofth014517mbp/page/n125/mode/2up |title=Annual Report of the Mysore Archaeological Department for the year 1936 |publisher=Government Branch Press, Bangalore |date=1938 |language=en |page=72–74 |access-date=14 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೧. ಜಯತಿ ಶ್ರೀ ಪರೀಷ್ವಂಗ ಶ್ಯಾರ್ಙ್ಗಮವ್ಯಾನತೇರ್ಧ<u>ನುಃ</u> । ದಾನವಾಕ್ಷ್ಣೋರ್ಯುಗಾಂತಾ<u>ಗ್ನಿಃ</u> ಶಿಷ್ಟಾನಾಂತು ಸುದರ್ಶ<u>ನಃ</u> ॥ ೨. ನಮಃ ಶ್ರೀಮತ್ಕದಂಬಪನ್ ತ್ಯಾಗಸಂಪನ್ನನ್ ಕಲಭೋರನಾ ಅರಿ ಕಕುಸ್ಥಭಟ್ಟೋರನಾಳೆ ೩. ನರಿದಾವಿಳೆ ನಾಡುಳ್ ಮೃಗೇಶ ನಾಗೇಂದ್ರಾಭೀಳರ್ಬ್ಬಟಹರಪ್ಪೋರ್ ಶ್ರೀ ಮೃಗೇಶ ನಾಗಾಹ್ವಯರ್ ೪. ಇರ್ವ್ವರಾ ಬಟರಿಕುಲಾಮಲವ್ಯೋಮ ತಾರಾಧಿನಾಥನ್ ಅಳಪಗಣ ಪಶುಪತಿಮಾ ದಕ್ಷಿಣಾಪಥ ೫. ಬಹುಶತಹವನಾಹವದುಳ್ ಪಶು ಪ್ರದಾನ ಶೌರ್ಯೋದ್ಯಮ ಭರಿತೋನ್ ದಾನಪಶುಪತಿಯೆಂದು ೬. ಪೊಗ<u>ೞೆ</u>ಪೊಟ್ಟಣ ಪಶುಪತಿನಾಮಧೇಯನಾಸರಕ್ಕೆಲ್ಲ ಬಟರಿಯಾ ಪ್ರೇಮಾಲಯ ಸುತಂಗೆ ೭. ಸೇಂದ್ರಕ ಬಾಣೋಭಯ ದೇಶದಾ ವೀರಪುರುಷ ಸಮಕ್ಷದೆ ಕೇಕಯ ಪಲ್ಲವರಂ ಕಾದೆ<u>ಱಿ</u>ದು ಪೆತ್ತ ಜಯನಾ ೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |1. വിജയശ്രീലാളിതനായി ശാർങ്ഗമെന്ന വില്ലേന്തിയവനും, അസുരനേത്രങ്ങൾക്ക് യുഗാന്തത്തിലെ അഗ്നിയെപ്പോലെ ഭയങ്കരനും, സജ്ജനങ്ങൾക്ക് മംഗളകാരിയുമായ വിഷ്ണു ഭഗവാൻ ജയിക്കട്ടെ. 2. ശ്രീമാനായ കദമ്പ രാജാവിനും, ത്യാഗസമ്പന്നനും കലഭോരന്മാരുടെ ശത്രുവും ഹൽമിഡി ഭരിക്കുന്നവനുമായ കകുസ്ഥഭട്ടോരനും നമസ്കാരം. 3. നരിദാവിളെ നാട്ടിൽ മൃഗരാജാവിനെപ്പോലെയും നാഗേന്ദ്രനെപ്പോലെയും ഭയങ്കരനും ശത്രുസംഹാരകനുമായ ശ്രീ മൃഗേശ നാഗൻ എന്ന വ്യക്തി. 4. ബടാരി കുലമാകുന്ന നിർമ്മലമായ ആകാശത്തിലെ ചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ളവനും, ദക്ഷിണാപഥത്തിലെ പശുപതിയെപ്പോലെ അലപഗണങ്ങളെ നയിക്കുന്നവനുമായ അളപൻ. 5. നൂറുകണക്കിന് യുദ്ധമാകുന്ന യാഗങ്ങളിൽ ശത്രുക്കളാകുന്ന പശുക്കളെ ബലി നൽകിയവനും, ശൗര്യവും ഉദ്യമവും നിറഞ്ഞവനുമായ 'ദാനപശുപതി' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നവൻ. 6. പുകഴ്പെറ്റ പശുപതി എന്ന നാമധാരിയും ബടാരി കുലത്തിലെ പ്രിയപ്പെട്ടവനുമായ ആ മകന്. 7. സേന്ദ്രക, ബാണ എന്നീ രണ്ട് ദേശങ്ങളിലെയും വീരപുരുഷന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ കേകയരെയും പല്ലവരെയും യുദ്ധത്തിൽ എതിർത്തു തോൽപ്പിച്ചു നേടിയ വിജയത്തിൻ്റെ സ്മരണയ്ക്കായി. 8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} === സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപന === താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്ന വാചകം [[അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം|സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനത്തിലെ]] വകുപ്പ് 1. നിന്നുള്ളതാണ്.<ref>{{cite web |title=Universal Declaration of Human Rights |url=https://www.un.org/en/universal-declaration-human-rights/index.html |website=www.un.org |access-date=29 March 2020 |language=en |date=6 October 2015}}</ref><ref name="UDHR_Kannada">{{cite web |url=https://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|title=Universal Declaration of Human Rights: Kannada|trans-title=ಮಾನವ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳ ಸಾವವತ್ರಿಕ್ ಪ್ಿಕ್ಟನ|url-status=live|archive-date=6 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221006183355/http://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|website=OHCHR.org|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|language=kn|page=3|access-date=17 January 2026}}</ref> ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{script|Knda|{{large|ನಿಬಂಧ್ನೆ ೧. - ಎಲ್ಲಾ ಮಾನವರು ಸ್ವತಂತ್ರರಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಿಳಿವು ಮತ್ತು ಅಂತಃಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಸಹೋದರ ಭಾವದಿಂದ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.}}}}}}}} ==== ([[ISO 15919]]) ലത്തീൻ വൽക്കരണം ==== {{blockindent|{{translit|kn|ISO|Ellā mānavaru svatantrarāgiyē huṭṭiddāre hāgu ghanate mattu adhikāragaḷalli samānarāgiddāre. Tiḷivu mattu antaḥsākṣīyannu paḍedavarāddarinda avaru obbarigobbaru sahōdara bhāvadinda naḍedukoḷḷabēku.|italic=yes}}}} ==== [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ]] അനുലേഖനം ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{IPA|/ellaː maːn̪ɐʋɐɾu sʋɐt̪ɐn̪t̪ɾɐɾaːɡijeː huʈʈid̪d̪aːɾe haːɡu gʱɐn̪ɐt̪e mɐt̪t̪u ɐd̪ʱikaːɾɐɡɐɭɐlli sɐmaːn̪ɐɾaːɡid̪d̪aːɾe ǁ t̪iɭiʋu mɐt̪t̪u ɐn̪t̪ɐkkɐɾɐɳɐɡɐɭɐn̪n̪u pɐɖed̪ɐʋɐraːd̪d̪ɐɾin̪d̪ɐ ɐʋɐɾu obbɐɾiɡobbɐɾu sɐhoːd̪ɐɾɐ bʱaːʋɐd̪in̪d̪ɐ n̪ɐɖed̪ukoɭɭɐbeːku ǁ/}}}}}} ==== മലയാളം പരിഭാഷ ==== {{blockindent|മനുഷ്യരെല്ലാവരും തുല്യാവകാശങ്ങളോടും അന്തസ്സോടും കൂടി സ്വതന്ത്രരായി ജനിച്ചവരാണ്. മനുഷ്യനു വിവേകവും മനഃസാക്ഷിയും സിദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർ പരസ്പരം സഹോദരഭാവത്തോടെ വർത്തിക്കേണ്ടതാണ്.}} == അക്കങ്ങൾ == [[File:Mysore Clocktower - clock face.jpg|thumb|220px|കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ള [[മൈസൂർ|മൈസൂരിലെ]] ഒരു ക്ലോക്ക്. {{efn|ഇതിൻ്റെ പുറത്തെ വൃത്തത്തിലുള്ള അക്കങ്ങളുടെ ക്രമീകരണം ശ്രദ്ധേയമാണ്: 3 (വലത്), 6 (താഴെ), 9 (ഇടത്), 12 (മുകളിൽ) എന്നീ അക്കങ്ങൾ നേരെയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. 1, 2, 4, 7, 8 എന്നീ അക്കങ്ങൾ വലത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞും, 5, 10, 11 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞുമാണ് നൽകിയിട്ടുള്ളത്. ഈ ക്രമീകരണം കാരണം ചെറിയ ചെരിവുകൾ അവഗണിച്ചാൽ എല്ലാ അക്കങ്ങളും സാധാരണ പോലെ എളുപ്പത്തിൽ വായിക്കാൻ സാധിക്കും (പ്രത്യേകിച്ച് 10, 11, 12 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് സാധാരണ പോലെ വായിക്കാം).}}]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്ക് പൂജ്യം മുതൽ ഒൻപത് വരെയുള്ള പത്ത് അക്കങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന തനതായ ഒരു സംഖ്യാസമ്പ്രദായമുണ്ട്. മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ദശാംശ വ്യവസ്ഥ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇവ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ആധുനിക കാലത്ത് [[അക്കം|ഇംഗ്ലീഷ് (ഹിന്ദു-അറബിൿ) അക്കങ്ങളുടെ]] ഉപയോഗം വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, കർണ്ണാടകയിലെ ഔദ്യോഗിക രേഖകളിലും പഴയ ക്ലോക്കുകളിലും കലണ്ടറുകളിലും നാണയങ്ങളിലും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഇപ്പോഴും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ കന്നഡ അക്കങ്ങൾ |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} കർണ്ണാടക സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് കന്നഡ അക്കങ്ങളാണ്. കർണ്ണാടകയിലെ KSRTC ബസ്സുകളിലും മറ്റും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് കാണാവുന്നതാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ കന്നഡ സംഖ്യകൾ <ref>{{cite web |url=https://www.omniglot.com/language/numbers/kannada.htm |title=Numbers in Kannada |author=Simon Ager |website=Omniglot |access-date=9 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ! കന്നഡ<br>അക്കങ്ങൾ ! അറബിൿ<br>അക്കങ്ങൾ ! കന്നഡ പേര്<br>(ഉച്ചാരണം) ! മലയാളം<br>പേര് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೦}} || 0 || {{lang|kn|ಸೊನ್ನೆ}} (സൊന്നേ) || പൂജ്യം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧}} || 1 || {{lang|kn|ಒಂದು}} (ഒന്ദു) || ഒന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨}} || 2 || {{lang|kn|ಎರಡು}} (എറഡു) || രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩}} || 3 || {{lang|kn|ಮೂರು}} (മൂരു) || മൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪}} || 4 || {{lang|kn|ನಾಲ್ಕು}} (നാൽകു) || നാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫}} || 5 || {{lang|kn|ಅಯ್ದು}} (അയ്ദു / ഐദു) || അഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬}} || 6 || {{lang|kn|ಆರು}} (ആറു) || ആറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭}} || 7 || {{lang|kn|ಏಳು}} (ഏളു) || ഏഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮}} || 8 || {{lang|kn|ಎಂಟು}} (എൺടു) || എട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯}} || 9 || {{lang|kn|ಒಂಬತ್ತು}} (ഒമ്പത്തു) || ഒൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦}} || 10 || {{lang|kn|ಹತ್ತು}} (ഹത്തു) || പത്ത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೧}} || 11 || {{lang|kn|ಹನ್ನೊಂದು}} (ഹന്നൊന്ദു) || പതിനൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೨}} || 12 || {{lang|kn|ಹನ್ನೆರಡು}} (ഹന്നെറഡു) || പന്ത്രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೩}} || 13 || {{lang|kn|ಹದಿಮೂರು}} (ഹദിമൂരു) || പതിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೪}} || 14 || {{lang|kn|ಹದಿನಾಲ್ಕು}} (ഹദിനാൽകു) || പതിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೫}} || 15 || {{lang|kn|ಹದಿನೈದು}} (ഹദിനൈദു) || പതിനഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೬}} || 16 || {{lang|kn|ಹದಿನಾರು}} (ഹദിനാറു) || പതിനാറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೭}} || 17 || {{lang|kn|ಹದಿನೇಳು}} (ഹദിനേളു) || പതിനേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೮}} || 18 || {{lang|kn|ಹದಿನೆಂಟು}} (ഹദിനെൺടു) || പതിനെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೯}} || 19 || {{lang|kn|ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು}} (ഹത്തൊമ്പത്തു) || പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೦}} || 20 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತು}} (ഇപ്പത്തു) || ഇരുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೧}} || 21 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂದು}} (ഇപ്പത്തൊന്ദു) || ഇരുപത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೨}} || 22 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎರಡು}} (ഇപ്പത്തെറഡു) || ഇരുപത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೩}} || 23 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಮೂರು}} (ഇപ്പത്തുമൂരു) || ഇരുപത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೪}} || 24 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (ഇപ്പത്തുനാൽകു) || ഇരുപത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೫}} || 25 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಐದು}} (ഇപ്പത്തൈദു) || ഇരുപത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೬}} || 26 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಆರು}} (ഇപ്പത്താറു) || ഇരുപത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೭}} || 27 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಏಳು}} (ഇപ്പത്തേളു) || ഇരുപത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೮}} || 28 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎಂಟು}} (ഇപ്പത്തെൺടു) || ഇരുപത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೯}} || 29 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (ഇപ്പത്തൊമ്പത്തു) || ഇരുപത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೦}} || 30 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತು}} (മൂവത്തു) || മുപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೧}} || 31 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಒಂದು}} (മുവത്തൊന്ദു) || മുപ്പത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೨}} || 32 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಎರಡು}} (മുവത്തെറഡു) || മുപ്പത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೩}} || 33 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಮೂರು}} (മുവത്തുമൂരു) || മുപ്പത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೪}} || 34 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (മൂവത്തുനാൽകു) || മുപ്പത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೫}} || 35 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಐದು}} (മൂവത്തൈദു) || മുപ്പത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೬}} || 36 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಆರು}} (മൂവത്താറു) || മുപ്പത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೭}} || 37 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಏಳು}} (മൂവത്തേളു) || മുപ്പത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೮}} || 38 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಎಂಟು}} (മൂവത്തെൺടു) || മുപ്പത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೯}} || 39 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (മൂവത്തൊമ്പത്തു) || മുപ്പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪೦}} || 40 || {{lang|kn|ನಲವತ್ತು}} (നലവത്തു) || നാൽപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫೦}} || 50 || {{lang|kn|ಐವತ್ತು}} (ഐവത്തു) || അൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬೦}} || 60 || {{lang|kn|ಅರುವತ್ತು}} (അറുവത്തു) || അറുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭೦}} || 70 || {{lang|kn|ಎಪ್ಪತ್ತು}} (എപ്പത്തു) || എഴുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮೦}} || 80 || {{lang|kn|ಎಂಬತ್ತು}} (എമ്പത്തു) || എൺപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯೦}} || 90 || {{lang|kn|ತೊಂಬತ್ತು}} (തൊമ്പത്തു) || തൊണ്ണൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦೦}} || 100 || {{lang|kn|ನೂರು}} (നൂറു) || നൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦೦}} || 1,000 || {{lang|kn|ಸಾವಿರ}} (സാവിര) || ആയിരം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,000 || {{lang|kn|ಒಂದು ಲಕ್ಷ}} (ഒന്ദു ലക്ഷ) || ഒരു ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦,೦೦,೦೦೦}} || 10,00,000 || {{lang|kn|ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ}} (ഹത്തു ലക്ഷ) || പത്ത് ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,00,000 || {{lang|kn|ಕೋಟಿ}} (കോടി) || ഒരു കോടി |} == ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ == {{main|തെലുഗു ലിപി}} ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ലിപികളായ തെലുങ്ക്, മലയാളം, തമിഴ് എന്നിവയുമായി കന്നഡ ലിപിക്ക് ചരിത്രപരമായി വലിയ സാമ്യങ്ങളുണ്ട്. ദ്രാവിഡ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട കന്നഡയും തെലുങ്കും ഒരേ ലിപി വ്യവസ്ഥയിൽ ([[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]) നിന്നാണ് വികസിച്ചുവന്നത്. അതിനാൽ ഈ രണ്ട് ലിപികളും തമ്മിൽ പരസ്പരം വായിക്കാൻ കഴിയുന്നത്ര അടുത്ത സാമ്യമുണ്ട്. കൂടാതെ, തമിഴ്-ബ്രാഹ്മിയിൽ നിന്നും വികസിച്ച [[ഗ്രന്ഥലിപി|ഗ്രന്ഥ ലിപിയുമായി]] കന്നഡ ലിപിക്ക് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. കർണ്ണാടകയുടെ തീരദേശങ്ങളിലും കേരളത്തിലെ കാസർഗോഡ് ഭാഗങ്ങളിലും [[കന്നഡ]], [[തുളു ഭാഷ|തുളു]], [[സംസ്കൃതം]] എന്നീ ഭാഷകൾ എഴുതാൻ [[തുളു ലിപി|തിഗളാരി ലിപി]] വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. തിഗളാരി ലിപിയും ആധുനിക മലയാള ലിപിയും ഒരേ മാതൃലിപിയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചവയായതിനാൽ, ഇവ തമ്മിൽ വളരെ അടുത്ത ഘടനാപരമായ സാമ്യം കാണാൻ സാധിക്കും. പഴയകാലത്ത് കേരളത്തിലെയും കർണ്ണാടകത്തിലെയും പണ്ഡിതർ വേദമന്ത്രങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ ഈ ലിപികൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;font-size: 18px;" |+ style="text-align:left;font-size: 80%;"| ദ്രാവിഡ ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}} |- style="text-align:centre;font-size: 90%;" ! [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ.]] !! /[[k]]/ !! /[[kʱ]]/ !! /[[g]]/ !! /[[gʱ]]/ !! /[[ŋ]]/ !! /[[t͡ʃ]]/ !! /[[t͡ʃʱ]]/ !! /[[d͡ʒ]]/ !! /[[d͡ʒʱ]]/ !! /[[ɲ]]/ !! /[[ʈ]]/ !! /[[ʈʱ]]/ !! /[[ɖ]]/ !! /[[ɖʱ]]/ !! /[[ɳ]]/ !! /[[t̪]]/ !! /[[t̪ʱ]]/ !! /[[d̪]]/ !! /[[d̪ʱ]]/ !! /[[n̪]]/ !! /[[n]]/ !! [[t]] !! /[[t͡s]]/ !! /[[d͡z]]/ !! /[[p]]/ !! /[[pʱ]]/ !! /[[b]]/ !! [[bʱ]] !! /[[m]]/ !! /[[j]]/ !! [[y]]!! [[ɾ]] !! /[[ɽ]]/ !! /[[r]]/ !! /[[l]]/ !! /[[ɭ]]/ !! /[[ɻ]]/ !! /[[ʋ]]/ !! /[[ʃ]]/ !! /[[ʂ]]/ !! /[[s]]/ !! /[[h]]/ !! /[[kʂ]]/ || /[[d͡ʒɲ]]/ |- ! [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി]] | {{script|Brah|𑀓}} || {{script|Brah|𑀔}} || {{script|Brah|𑀕}} || {{script|Brah|𑀖}} || {{script|Brah|𑀗}} || {{script|Brah|𑀘}} || {{script|Brah|𑀙}} || {{script|Brah|𑀚}} || {{script|Brah|𑀛}} || {{script|Brah|𑀜}} || {{script|Brah|𑀝}} || {{script|Brah|𑀞}} || {{script|Brah|𑀟}} || {{script|Brah|𑀠}} || {{script|Brah|𑀡}} || {{script|Brah|𑀢}} || {{script|Brah|𑀣}} || {{script|Brah|𑀤}}}} || {{script|Brah|𑀥}} || {{script|Brah|𑀦}} || {{script|Brah|𑀷}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀧}} || {{script|Brah|𑀨}} || {{script|Brah|𑀩}} || {{script|Brah|𑀪}} || {{script|Brah|𑀫}} || {{script|Brah|𑀬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀭}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀶}} || {{script|Brah|𑀮}} || {{script|Brah|𑁵}} || {{script|Brah|𑀵}} || {{script|Brah|𑀯}} || {{script|Brah|𑀰}} || {{script|Brah|𑀱}} || {{script|Brah|𑀲}} || {{script|Brah|𑀳}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀓𑁰𑀱}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀚𑁰𑀜}} |- ! [[തമിഴ് ലിപി|തമിഴ്]] | {{script|Taml|க}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ங}} || {{script|Taml|ச}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ஜ}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ஞ}} || {{script|Taml|ட}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ண}} || {{script|Taml|த}} || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ந}} || {{script|Taml|ன}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ப}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ம}} || {{script|Taml|ய}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ர}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ற}} || {{script|Taml|ல}} || {{script|Taml|ள}} || {{script|Taml|ழ}} || {{script|Taml|வ}} || {{script|Taml|ஶ}} || {{script|Taml|ஷ}} || {{script|Taml|ஸ}} || {{script|Taml|ஹ}} || {{script|Taml|க்ஷ}} ||style="background:#ccc;"|&nbsp; |- ! [[ഗ്രന്ഥ ലിപി|ഗ്രന്ഥ]] | {{script|Gran|𑌕}} || {{script|Gran|𑌖}} || {{script|Gran|𑌗}} || {{script|Gran|𑌘}} || {{script|Gran|𑌙}} || {{script|Gran|𑌚}} || {{script|Gran|𑌛}} || {{script|Gran|𑌜}} || {{script|Gran|𑌝}} || {{script|Gran|𑌞}} || {{script|Gran|𑌟}} || {{script|Gran|𑌠}} || {{script|Gran|𑌡}} || {{script|Gran|𑌢}} || {{script|Gran|𑌣}} || {{script|Gran|𑌤}} || {{script|Gran|𑌥}} || {{script|Gran|𑌦}} || {{script|Gran|𑌧}} || {{script|Gran|𑌨}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌪}} || {{script|Gran|𑌫}} || {{script|Gran|𑌬}} || {{script|Gran|𑌭}} || {{script|Gran|𑌮}} || {{script|Gran|𑌯}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌰}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌲}} || {{script|Gran|𑌳}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌵}} || {{script|Gran|𑌶}} || {{script|Gran|𑌷}} || {{script|Gran|𑌸}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌹}} || {{script|Gran|𑌕𑍍𑌷}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌜𑍍𑌞}} |- ![[തുളു ലിപി|തിഗളാരി]] | {{script|Tutg|𑎒}} || {{script|Tutg|𑎓}} || {{script|Tutg|𑎔}} || {{script|Tutg|𑎕}} || {{script|Tutg|𑎖}} || {{script|Tutg|𑎗}} || {{script|Tutg|𑎘}} || {{script|Tutg|𑎙}} || {{script|Tutg|𑎚}} || {{script|Tutg|𑎛}} || {{script|Tutg|𑎜}} || {{script|Tutg|𑎝}} || {{script|Tutg|𑎞}} || {{script|Tutg|𑎟}} || {{script|Tutg|𑎠}} || {{script|Tutg|𑎡}} || {{script|Tutg|𑎢}} || {{script|Tutg|𑎣}} || {{script|Tutg|𑎤}} || {{script|Tutg|𑎥}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎦}} || {{script|Tutg|𑎧}} || {{script|Tutg|𑎨}} || {{script|Tutg|𑎩}} || {{script|Tutg|𑎪}} || {{script|Tutg|𑎫}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎴}} || {{script|Tutg|𑎭}} || {{script|Tutg|𑎳}} || {{script|Tutg|𑎵}} || {{script|Tutg|𑎮}} || {{script|Tutg|𑎯}} || {{script|Tutg|𑎰}} || {{script|Tutg|𑎱}} || {{script|Tutg|𑎲}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} |- ![[മലയാള ലിപി|മലയാളം]] | ക || ഖ || ഗ || ഘ || ങ || ച || ഛ || ജ || ഝ || ഞ || ട || ഠ || ഡ || ഢ || ണ || ത || ഥ || ദ || ധ || ന || style="background:#cch; color:#808080"|ഩ || style="background:#ccc; color:#808080"|ഺ || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || പ || ഫ || ബ || ഭ || മ || യ || style="background:#ccc;"| || ര || style="background:#ccc;"| || റ || ല || ള || ഴ || വ || ശ || ഷ || സ || ഹ || style="background:#cch; color:#808080"|ക്ഷ || style="background:#cch; color:#808080"|ജ്ഞ |- ! [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | {{script|Knda|ಕ}} || {{script|Knda|ಖ}} || {{script|Knda|ಗ}} || {{script|Knda|ಘ}} || {{script|Knda|ಙ}} || {{script|Knda|ಚ}} || {{script|Knda|ಛ}} || {{script|Knda|ಜ}} || {{script|Knda|ಝ}} || {{script|Knda|ಞ}} || {{script|Knda|ಟ}} || {{script|Knda|ಠ}} || {{script|Knda|ಡ}} || {{script|Knda|ಢ}} || {{script|Knda|ಣ}} || {{script|Knda|ತ}} || {{script|Knda|ಥ}} || {{script|Knda|ದ}} || {{script|Knda|ಧ}} || {{script|Knda|ನ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ನ಼}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Knda|ಪ}} || {{script|Knda|ಫ}} || {{script|Knda|ಬ}} || {{script|Knda|ಭ}} || {{script|Knda|ಮ}} || {{script|Knda|ಯ}} || {{script|Knda|ಯ಼}} || {{script|Knda|ರ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ಱ}} || {{script|Knda|ಲ}} || {{script|Knda|ಳ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ೞ}} || {{script|Knda|ವ}} || {{script|Knda|ಶ}} || {{script|Knda|ಷ}} || {{script|Knda|ಸ}} || {{script|Knda|ಹ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಕ್ಷ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಜ್ಞ}} |- ! [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക്]] | {{script|Telu|క}} || {{script|Telu|ఖ}} || {{script|Telu|గ}} || {{script|Telu|ఘ}} || {{script|Telu|ఙ}} || {{script|Telu|చ}} || {{script|Telu|ఛ}} || {{script|Telu|జ}} || {{script|Telu|ఝ}} || {{script|Telu|ఞ}} || {{script|Telu|ట}} || {{script|Telu|ఠ}} || {{script|Telu|డ}} || {{script|Telu|ఢ}} || {{script|Telu|ణ}} || {{script|Telu|త}} || {{script|Telu|థ}} || {{script|Telu|ద}} || {{script|Telu|ధ}} || {{script|Telu|న}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౝ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౘ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౙ}} || {{script|Telu|ప}} || {{script|Telu|ఫ}} || {{script|Telu|బ}} || {{script|Telu|భ}} || {{script|Telu|మ}} || {{script|Telu|య}} || {{script|Telu|య఼}} || {{script|Telu|ర}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౚ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఱ}} || {{script|Telu|ల}} || {{script|Telu|ళ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఴ}} || {{script|Telu|వ}} || {{script|Telu|శ}} || {{script|Telu|ష}} || {{script|Telu|స}} || {{script|Telu|హ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|క్ష}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|జ్ఞ}} |- ! [[സിംഹള ലിപി|സിംഹള]] | {{script|Sinh|ක}} || {{script|Sinh|ඛ}} || {{script|Sinh|ග}} || {{script|Sinh|ඝ}} || {{script|Sinh|ඞ}} || {{script|Sinh|ච}} || {{script|Sinh|ඡ}} || {{script|Sinh|ජ}} || {{script|Sinh|ඣ}} || {{script|Sinh|ඤ}} || {{script|Sinh|ට}} || {{script|Sinh|ඨ}} || {{script|Sinh|ඩ}} || {{script|Sinh|ඪ}} || {{script|Sinh|ණ}} || {{script|Sinh|ත}} || {{script|Sinh|ථ}} || {{script|Sinh|ද}} || {{script|Sinh|ධ}} || {{script|Sinh|න}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ප}} || {{script|Sinh|ඵ}} || {{script|Sinh|බ}} || {{script|Sinh|භ}} || {{script|Sinh|ම}} || {{script|Sinh|ය}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ර}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Sinh|ල}} || {{script|Sinh|ළ}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ව}} || {{script|Sinh|ශ}} || {{script|Sinh|ෂ}} || {{script|Sinh|ස}} || {{script|Sinh|හ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ක්‍ෂ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ඥ}} |} {{Sticky table end}} <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> <small>{{Legend|#cch|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|#cch|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ വിരളമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}}}</small> <small>{{Legend|#ccc|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഈ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല.}}}}</small> == ലിപ്യന്തരണം == [[File:Kannada typewriter.JPG|thumb|250px|right|കന്നഡ ടൈപ്പ്റൈറ്റർ യന്ത്രം]] സാധാരണ കീബോർഡ് ഉപയോഗിച്ച് കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ടൈപ്പ് ചെയ്യുന്നതിനായി വിവിധ [[ലിപ്യന്തരണം|ലിപ്യന്തരണ]] രീതികളും സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകളും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. [[ഐട്രാൻസ്|ഐട്രാൻസിനെ]] (ITRANS) അടിസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[ബരഹ]]<ref name="baraha">{{cite web |url=http://baraha.com/ |title=Baraha – Free Indian Language Software |publisher=baraha.com}}</ref>, [[പദ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]]<ref name="pada software">{{cite web |url=http://pada.pro/ |title=Pada Software – For Indic Scripts|publisher=pada.pro}}</ref> എന്നിവ ഇതിനുദാഹരണങ്ങളാണ്. ഇതിനുപുറമെ ഗൂഗിൾ ഇൻപുട്ട് ടൂൾസ് (Google transliteration), മുൻകൂട്ടി വാക്കുകൾ പ്രവചിക്കാൻ കഴിയുന്ന ക്വിൽപാഡ്<ref name="Quillpad">{{cite web |url=http://quillpad.in/kannada |title=QuillPad – Typing in Kannada has never been easier |publisher=Quillpad.in |access-date=7 November 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081104021158/http://quillpad.in/kannada/ |archive-date=4 November 2008 |df=dmy-all }}</ref> (Quillpad) തുടങ്ങിയ നിരവധി ഓൺലൈൻ ടൂളുകളും ലഭ്യമാണ്. കർണാടക സർക്കാരിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക കന്നഡ ഇൻപുട്ട് സംവിധാനമായ [[നുഡി (സോഫ്റ്റ്‌വെയർ)|നുഡി]], അടിസ്ഥാനപരമായി ലിപ്യന്തരണത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന ഒരു ഫൊണറ്റിക് കീബോർഡ് ലേഔട്ടാണ്. === യൂണിക്കോഡ്‌ === കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ U+0C80 മുതൽ U+0CFF വരെയാണ്. {{കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ പട്ടിക}} == ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൽ == [[File:Memeulous Channel Logo.jpg|thumb|150px|right|"വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ഇമോട്ടിക്കോൺ]] കന്നഡ അക്ഷരമായ {{lang|kn|ಠ}} (ഠ) കാണാൻ ഒരു കണ്ണും പുരികവും പോലെയായതിനാൽ, ഇന്റർനെറ്റിൽ അനിഷ്ടമോ പുച്ഛമോ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന "വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ({{Tooltip|look of disapproval|ലുക്ക് ഓഫ് ഡിസപ്രൂവൽ|dotted=no}}) എന്ന ജനപ്രിയ [[ഇമോട്ടിക്കോൺ|ഇമോട്ടിക്കോണിൽ]] ("ಠ_ಠ") ഇത് ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.<ref>{{cite news |url=http://www.maximumpc.com/article/features/browser_extension_week_look_disapproval |title= Browser Extension of the Week: Look of Disapproval |newspaper= Pcgamer |publisher= Maximum PC |access-date=2013-04-24 }}</ref> സമാനമായി, {{lang|kn|ರೃ}} (രൃ) എന്ന അക്ഷരം ഒരു കണ്ണടയെ സൂചിപ്പിക്കാനും, {{lang|kn|ಥ}} (ഥ) എന്ന അക്ഷരം കണ്ണുനീർ വരുന്ന ഒരു കണ്ണിനെ സൂചിപ്പിക്കാനും ഇമോട്ടിക്കോണുകളിൽ ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്== * [[കന്നഡ]] *[[കദംബ ലിപി]] *[[കന്നഡ വ്യാകരണം]] *[[കന്നഡ സാഹിത്യം]] ==കുറിപ്പുകൾ== <references group="lower-alpha" /> ==അവലംബങ്ങൾ== <references /> == ഗ്രന്ഥസൂചി == * {{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://www.google.co.in/books/edition/A_grammar_of_the_Kanna%E1%B8%8Da_language/PHjy9H4haZwC?hl=en&gbpv=1&printsec=frontcover}} * {{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |isbn=978-0-295-96031-9}} * {{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |title=A Manual of Modern Kannada |year=2020 |publisher=CrossAsia |isbn=978-3-946742-82-1 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://www.omniglot.com/writing/kannada.htm കന്നഡ വർണ്ണമാല] *[http://www.kannadalibrary.com കന്നഡ പാഠങ്ങൾ] *[https://03662671545803034101.googlegroups.com/attach/d1a5ce02615957f3/Kannada_script_evolution.jpg?part=2&view=1&vt=ANaJVrELtCoY6CYhEk-wqTrFospXVSggzb7QyJ4gLiCTtcbIN6f9OQt8SEhQj4Ed-rvU_I0rf6va_8wt1tzqVOfpuyyY0lNXpm5M89jl7FMAzAk0UzCgQuw കന്നഡ ലിപിയുടെ വികാസം] *[https://fonts.google.com/noto/fonts?script=Knda&preview.script=Knda നോട്ടോ ഗൂഗിൾ കന്നഡ ഫോൺട്ട്] {{കന്നഡ ഭാഷ}} {{ഭാരതീയ ലിപികൾ}} {{വിവിധതരം എഴുത്തുരീതികൾ}} [[വർഗ്ഗം:കന്നഡ]] [[വർഗ്ഗം:കൊങ്കണി]] [[വർഗ്ഗം:തുളു ഭാഷ]] [[വർഗ്ഗം:ലിപികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബ്രാഹ്മി ലിപികൾ]] 5wrh0xhyt3lmeqfhpo4p4rpu1ksm3kf 4613971 4613970 2026-04-17T04:39:44Z Symphonicallyu 155269 /* ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ */ 4613971 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kannada_alphabet}} {{Short description|ബ്രാഹ്മിക് കുടുംബത്തിലെ ഒരു അബുഗിഡ എഴുത്തുരീതി}} {{Infobox writing system | name = കന്നഡ ലിപി | nativename = | altname = {{lang|kn|{{Script|knda|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}}} | type = [[അബുഗിഡ]] | time = എ.ഡി. 4-ാം നൂറ്റാണ്ട്<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bengaluru/shivamogga-engraving-shows-kannada-was-in-use-7-decades-earlier-than-known/articleshow/60269034.cms|title = Shivamogga engraving shows Kannada was in use 7 decades earlier than known| work=The Times of India |date = 29 Aug 2017}}</ref> – നിലവിൽ | languages = [[കന്നഡ]]<br/>[[സംസ്കൃതം]]<br/>[[തുളു]]<br/>[[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]<br/>[[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗ]]<br/>[[ബ്യാരി ഭാഷ|ബ്യാരി]]<br/>[[സങ്കേതി ഭാഷ|സങ്കേതി]]<br/>[[കൊങ്കണി]]<br/>[[മറാഠി ഭാഷ|മറാത്തി]] | fam1 = [[ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] | fam2 = [[പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക് ലിപി|പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക്]] | fam3 = [[ഫിനീഷ്യൻ അക്ഷരമാല|ഫിനീഷ്യൻ]] | fam4 = [[അരമായ അക്ഷരമാല|അരമായ]] | fam5 = [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി]] | fam6 = [[കദംബ ലിപി]] | fam7 = [[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]<ref>{{Cite web|url=https://karnatakaitihasaacademy.org/evolution-of-kannada-script/|title = Kannada Language|date = 12 March 2017}}</ref> | sisters = [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപി]] | children = [[ഗോയ്‌കാനഡീ]]<ref name="goy">{{cite book|last=Ghantkar|first=Gajanana|title=History of Goa through Gõykanadi script |year=1993|pages=Page x|language=en, kok, mr, kn}}</ref> | unicode = [https://www.unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf U+0C80–U+0CFF] | iso15924 = Knda | sample = [[File:Kannada Aksharamala.svg|300px|center]] | caption = <center><small>കന്നഡ അക്ഷരമാലെ</center></small> | text_sample = [[File:Stanza from Kavirajamarga.svg|300px|center]] | text_sample_caption = <center><small>ജനങ്ങളുടെ സാഹിത്യ നൈപുണ്യത്തെ പുകഴ്ത്തുന്ന ''[[കവിരാജമാർഗ്ഗ|കവിരാജമാർഗ്ഗത്തിലെ]]'' ഒരു ശ്ലോകം കന്നഡ ലിപിയിൽ എഴുതിയത്.</center></small> | map = [[File:Kannada language distribution.svg|300px|center]] | mapcaption = <small><center>{{Legend|#2a7fff|ഭൂരിപക്ഷം ആളുകളും കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു}}{{Legend|#80b3ff|ഗണ്യമായ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു ഭാഷകൾക്കൊപ്പം കന്നഡയും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു. <ref>http://www.columbia.edu/itc/mealac/pritchett/00maplinks/overview/languages/himal1992max.jpg</ref>}}</center></small> }} {{Contains special characters | special = [[കന്നഡ]] | fix = സഹായം:കന്നഡ ലിപി | characters = [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | image = Kaknda NotoSansKannada-Regular.svg }} {{ബ്രാഹ്മി}} [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷാസമൂഹത്തിൽ]] പെട്ട [[കന്നഡ]] ഭാഷ എഴുതാനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പുരാതനമായ ഒരു [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ഭാരതീയ ലിപിയാണ്]] '''കന്നഡ ലിപി''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}).<ref name="WWS">{{cite book | title=The World's Writing Systems | year=1996 | editor1-first=Peter T. | editor1-last=Daniels | editor1-link=Peter T. Daniels | editor2-last=Bright | editor2-first=William | editor2-link=William O. Bright | author-first=Norman | author-last=Zide | author-link=Norman Zide | publisher=Oxford University Press, Inc | isbn=978-0195079937 | url-access=registration | url=https://archive.org/details/isbn_9780195079937/page/412/mode/2up|language= en }}</ref>{{rp|412-418}} ഇന്ത്യയുടെ [[ഇന്ത്യയുടെ ഔദ്യോഗിക ലിപികൾ|ഔദ്യോഗിക ലിപികളിലൊന്നായ]] ഇത്,<ref>{{cite web |url=https://www.mha.gov.in/sites/default/files/EighthSchedule_19052017.pdf |title=Eighth Schedule of the Constitution of India |publisher=Ministry of Home Affairs, Government of India |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> [[കർണാടക|കർണാടകയിൽ]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്കായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ള ഏക ഔദ്യോഗിക ലിപി കൂടിയാണ്.<ref>{{cite web |url=https://dpal.karnataka.gov.in/storage/pdf-files/Acts%201963/26%20of%201963%20(E).pdf |title=The Karnataka Official Language Act, 1963 |publisher=Department of Parliamentary Affairs and Legislation, Government of Karnataka |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> കന്നഡ കൂടാതെ [[ബ്യാരി]]യും [[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]യും [[തുളു]]വും [[കൊങ്കണി]]യും എഴുതാൻ കന്നഡ ലിപി ഉപയോഗിക്കുന്നു <ref>{{cite web|url=http://www.belachurch.com/appeal.php|title=An Appeal|publisher=ബേള പള്ളി|accessdate=2014-06-30|archive-date=2014-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140801191554/http://belachurch.com/appeal.php|url-status=dead}}</ref><ref name="konkani1">{{cite book|first1=George|last1=Cardona|first2=Dhanesh|last2=Jain|title=The Indo-Aryan Languages|year=2007|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-77294-5|pages=804, 805}}<!--ISBN 0-415-77294-X--></ref>. [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി |ദക്ഷിണേന്ത്യൻ]] [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലെ]] [[കദംബ ലിപി|കദംബ]] എന്ന ലിപിയിൽനിന്ന് ഉത്ഭവിച്ചതിനാൽ<ref name="WWS"/>{{rp|412}}, ഇതിലെ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ലിപികളുമായി]], പ്രത്യേകിച്ച് [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്കുമായി]] വളരെ സാമ്യമുണ്ട്. അതേ പോലെ തന്നെ [[ഗോയ്‌കാനഡീ]] എന്ന് പേരുള്ള [[കദംബ ലിപി]]യുമായി സാമ്യമുള്ള കന്നഡ ഉപലിപിയാണ് ഇന്ന് [[ഗോവ]] പ്രദേശങ്ങളിൽ കൊങ്കണി എഴുതാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.<ref name="ref1">{{cite book|last=National Archives of India|title=Indian archives, Volume 34|year=1985|publisher=National Archives of India|pages=4}}</ref> 49 അക്ഷരങ്ങളുള്ള ഒരു [[സ്വനിമം|സ്വനിമ]] [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] ലിപിയാണ് കന്നഡ ലിപി<ref>{{cite book | title = Handbook of scripts and alphabets | url = https://archive.org/details/routledgehandboo00camp | first = George L. | last = Campbell | publisher = [[Routledge]], [[New York]] | date = 1997-11-06 | edition = 1st | accessdate = 2007-02-23 | pages = [https://archive.org/details/routledgehandboo00camp/page/n47 84]–5 | isbn = 978-0-415-13715-7 | oclc = 34473667}}</ref>. അക്ഷരങ്ങളെ പ്രധാനമായും മൂന്നായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു: {{lang|kn|ಸ್ವರ}} ([[സ്വരം|സ്വര]]), {{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} ([[വ്യഞ്ജനം|വ്യഞ്ജന]]), {{lang|kn|ಯೋಗವಾಹಕ}} (യോഗവാഹക). വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ സഹജമായി ഒരു സ്വരശബ്ദം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സ്വരങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യമില്ലാത്തപ്പോൾ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്ന് കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತಕ್ಷರ}} ഒത്തക്ഷര)<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} രൂപപ്പെടുന്നു. അല്ലാത്തപക്ഷം ഓരോ അക്ഷരവും ഓരോ സ്വതന്ത്ര ശബ്ദത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി, കന്നഡ ലിപി ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ടാണ് എഴുതുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|412}} [[ഇന്ത്യയിലെ ഭാഷകൾ|ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിൽ]] [[തമിഴ്|തമിഴിന്]] തൊട്ടുപിന്നിലായി മുപ്പതിനായിരത്തിലധികം ശിലാശാസനങ്ങളും ചെപ്പേടുകളും കന്നഡ ലിപിയിൽ കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട് എന്നത് ഈ ഭാഷയുടെ ലിഖിതചരിത്രത്തിന്റെ അതിവിപുലമായ വ്യാപ്തിയെയും സമ്പന്നതയെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite book |last=Kamath |first=Suryanath U. |title=A Concise History of Karnataka: From Pre-historic Times to the Present |year=2001 |orig-year=1980 |publisher=Jupiter books |location=Bangalore |page=15 |oclc=7796041 |language=en}}</ref><ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|1}} == ചരിത്രം == [[File:Kanheri-brahmi.jpg|thumb|upright|right|[[കാനേരി ഗുഹകൾ|കാനേരി ഗുഹകളിലെ]] ബ്രാഹ്മി ലിപി]] കന്നഡ ലിപി ഏതാണ്ട് പത്താം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി#പഴയ കന്നഡ ലിപി|പഴയ കന്നഡ ലിപി]]യിൽ നിന്നാണ് രൂപംകൊണ്ടത്.<ref>{{cite book|last=Salomon|first=Richard|title=Indian Epigraphy: A Guide to the Study of Inscriptions in Sanskrit, Prakrit, and the other Indo-Aryan Languages|year=1998|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0195099843|pages=39-41}}</ref> പഴയ കന്നഡ ലിപി ക്രിസ്ത്വബ്ദം നാലാം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി]]യുടെ തുടർച്ച തന്നെയാണ്. ഈ പ്രാചീന ലിപി ക്രി.പൂ. മൂന്നാം ശതകത്തിൽ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപിയിൽ]] നിന്നാണ് വികസിച്ചത്. [[അശോക ചക്രവർത്തി]]യുടെ ശിലാലിഖിതങ്ങളിൽ ഇതിന്റെ ആദ്യകാല രൂപങ്ങൾ തിരിച്ചറിയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പിന്നീട് കല്യാണി ചാലൂക്യരുടെയും ഹോയ്സള രാജവംശത്തിന്റെയും കാലഘട്ടത്തിൽ (11-13 നൂറ്റാണ്ടുകൾ) കന്നഡ ലിപി ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരവും അലങ്കാരപൂർണ്ണവുമായ രൂപം കൈവരിച്ചു. ശിലാശാസനങ്ങൾ കൊത്തിവയ്ക്കാൻ പ്രധാനമായും മൃദുവായ [[മാക്കല്ല്|മാക്കല്ലുകൾ]] ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതിനാലാണ് അക്ഷരങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ വക്രതയും ഉരുണ്ട ആകൃതിയും ലഭിച്ചത്. പിൽക്കാലത്ത്, മൈസൂർ വൊഡയാർ രാജാക്കന്മാരുടെ ഭരണകാലത്ത് ഭരണപരമായ രേഖകളും ഭൂമി സംബന്ധമായ വിവരങ്ങളും സൂക്ഷിക്കാൻ '''മോഡി ലിപി''' വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. പേനയെടുക്കാതെ തുടർച്ചയായി എഴുതാൻ കഴിയുന്ന ഈ ലിപി, രേഖകൾ വേഗത്തിൽ എഴുതാനും രഹസ്യമായി സൂക്ഷിക്കാനും സഹായിച്ചിരുന്നു. പന്ത്രണ്ടും പതിമൂന്നും നൂറ്റാണ്ടുകളോടെയാണ് കന്നഡ ലിപിയും [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപിയും]] തമ്മിൽ പ്രകടമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ കണ്ടുതുടങ്ങിയത്.<ref>{{Cite book|last=Krishnamurti|first=Bhadriraju|title=The Dravidian Languages|publisher=Cambridge University Press|year=2003|isbn=978-0521771115|pages=78-79}}</ref> പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാർ|ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാരുടെ]], പ്രത്യേകിച്ച് ബാസൽ മിഷന്റെ കടന്നുവരവോടെയാണ് കന്നഡ ലിപി അച്ചടിയിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. 1817-ൽ വില്യം കെയറി ശ്രീരാമപുരത്ത്വെ ച്ച് അച്ചടിച്ച കന്നഡ വ്യാകരണ പുസ്തകമാണ് അച്ചടിക്കപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ കന്നഡ ഗ്രന്ഥം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite book|last=Kamath|first=Suryanath U.|title=A concise history of Karnataka: from pre-historic times to the present|year=2001|publisher=Jupiter books|location=Bangalore|oclc=7796041|pages=279–280}}</ref> റെവറന്റ് ഫെർഡിനാൻഡ് കിറ്റലിനെപ്പോലുള്ളവരുടെ സംഭാവനകൾ ആധുനിക കന്നഡ അച്ചടി ലിപിയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുന്നതിലും അക്ഷരങ്ങൾക്ക് ഇന്നത്തെ ഉരുണ്ട രൂപം കൈവരുന്നതിലും നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ചു. == വർണ്ണമാല == {{main|കന്നഡ അക്ഷരമാലെ}} {{further|അക്ഷരമാലെ}} കന്നഡ അക്ഷരമാലയിൽ (അല്ലെങ്കിൽ വർണ്ണമാലെ {{lang|kn|ವರ್ಣಮಾಲೆ}} ) പ്രധാനമായും [[സ്വരം|സ്വരങ്ങൾ]], [[വ്യഞ്ജനങ്ങൾ]], യോഗവാഹങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിച്ചിട്ടുള്ള 49 അടിസ്ഥാന അക്ഷരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/> മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് എഴുതുന്ന ഈ [[അബുഗിഡാ|അബുഗിഡാ ലിപിയിൽ]], വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പം [[സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ]] ചേർത്താണ് [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും]] [[വാക്ക്|വാക്കുകളും]] രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്. കന്നഡയിൽ അക്ഷരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കാൻ {{lang|kn|ಅಕ್ಷರ}} (അക്ഷര), {{lang|kn|ಅಕ್ಕರ}} (അക്കര), {{lang|kn|ವರ್ಣ}} (വർണ്ണ) എന്നീ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ദൃശ്യവും ശ്രാവ്യവുമായ പ്രതിനിധാനങ്ങൾ നൽകുന്നതിനായി ഓരോ അക്ഷരത്തിനും അതിൻ്റേതായ രൂപവും ({{lang|kn|ಆಕಾರ}} "ആകാര") ശബ്ദവും ({{lang|kn|ಶಬ್ದ}} "ശബ്ദ") ഉണ്ട്.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|5}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ [[കന്നഡ അക്ഷരമാലെ]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ}}}})<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10-13}}<ref name="UnicodeKannada">{{cite web |url=https://unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf |title=Kannada: Range: 0C80–0CFF |website=The Unicode Standard, Version 15.1 |publisher=Unicode, Inc. |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref><ref name="Unicode"/>{{rp|15}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ</span>]] <span style="color:#FFD300;">(<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಸ್ವರ}}}})</span> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അ]]|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ആ]]|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഇ]]|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഈ]]|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഉ]]|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഊ]]|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=ru}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[എ]]|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഏ]]|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഐ]]|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഒ]]|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഓ]]|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഔ]]|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അം]]|ch={{large|ಅಂ}}|ipa=am̃}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അഃ]]|ch={{large|ಅಃ}}|ipa=ah}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #വ്യഞ്ജനങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">വ്യഞ്ജനങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ವ್ಯಂಜನ}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch={{large|ಕ}}|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch={{large|ಖ}}|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch={{large|ಗ}}|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch={{large|ಘ}}|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch={{large|ಙ}}|ipa=ŋa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch={{large|ಚ}}|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch={{large|ಛ}}|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch={{large|ಜ}}|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch={{large|ಝ}}|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch={{large|ಞ}}|ipa=ɲa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch={{large|ಟ}}|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch={{large|ಠ}}|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch={{large|ಡ}}|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch={{large|ಢ}}|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch={{large|ಣ}}|ipa=ɳa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch={{large|ತ}}|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch={{large|ಥ}}|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch={{large|ದ}}|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch={{large|ಧ}}|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch={{large|ನ}}|ipa=n̪a}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch={{large|ಪ}}|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch={{large|ಫ}}|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch={{large|ಬ}}|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch={{large|ಭ}}|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch={{large|ಮ}}|ipa=ma}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #അക്കങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">അക്കങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಂಕಿಗಳು}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} == സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ == ആധുനിക കന്നഡയിൽ പതിമൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങളാണുള്ളത് ({{lang|kn|ಸ್ವರ}} സ്വര). കന്നഡ ലിപി ഒരു [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] വ്യവസ്ഥയാണ് പിന്തുടരുന്നത്; അതായത്, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം സ്വരം വരുമ്പോൾ അത് മറ്റൊരു അക്ഷരമായി എഴുതുന്നതിന് പകരം വ്യഞ്ജനത്തിനൊപ്പം ഒരു സ്വരചിഹ്നമായി ചേർക്കുന്നു. സംസ്കൃതത്തിലെ സ്വരങ്ങൾക്ക് സമാനമായി ഇപ്പോൾ അത്ര ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത മറ്റ് മൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ കൂടിയുണ്ട്. കന്നഡ ഭാഷയിൽ സ്വരങ്ങളുടെ ഉച്ചാരണദൈർഘ്യത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുള്ളതിനാൽ മറ്റ് [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലേതുപോലെ]] കന്നഡയിലും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾക്കും ദീർഘസ്വരങ്ങൾക്കുമായി പ്രത്യേക സ്വരചിഹ്നങ്ങളുണ്ട്. ചെറിയ ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ಹ್ರಸ್ವ}} ([[ഹ്രസ്വം|ഹ്രസ്വ]]) എന്നും നീണ്ട ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ದೀರ್ಘ}} ([[ദീർഘം|ദീർഘ]]) എന്നും വിളിക്കുന്നു.<ref name="Unicode">{{cite web |last=Srinatha Sastry |first=C. V. |title=UNICODE for Kannada, General Information & Description |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03068-kannada.pdf |website=UNICODE |access-date=2024-07-31}}</ref>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10}} ! rowspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|<span style="color:#FFD300;">ഉച്ചാരണസ്ഥാനം →</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മുൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മുൻ</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മധ്യ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[പിൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">പിൻ</span>]] |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[സംവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">സംവൃതം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഇ|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഈ|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഉ|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഊ|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[അർദ്ധവിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=എ|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഏ|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഒ|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[വിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">വിവൃതം</span>]] | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ആ|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} | colspan="2" | |} കന്നഡ ലിപിയിലെ മറ്റു സ്വരാക്ഷരങ്ങളെയും പ്രധാനമായും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾ, ദീർഘസ്വരങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിക്കാം. യോഗവാഹങ്ങൾ (അനുസ്വാരവും വിസർഗ്ഗവും) ഇതിനൊപ്പമാണ് പഠിക്കാറുള്ളത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ ദ്വിസ്വരം<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കൂട്ടക്ഷരം|<span style="color:#FFD300;">ദ്വിസ്വരം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഐ|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ സംസ്കൃത സ്വരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} ! rowspan="3"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|സംസ്കൃത<br>സ്വരങ്ങൾ ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=r}} | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൠ]]|ch={{large|ೠ}}|ipa=rː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |- | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഌ]]|ch={{large|ಌ}}|ipa=l|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൡ]]|ch={{large|ೡ}}|ipa=lː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=swara}} === യോഗവാഹം === ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് ''യോഗവാഹ'' (പകുതി സ്വരവും പകുതി വ്യഞ്ജനവും) അക്ഷരങ്ങളുണ്ട്. ഇവ ''അർദ്ധവിസർഗ്ഗം'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന മറ്റ് രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങളുമുണ്ട്.<ref name="L2/L2004">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2004/04364-n2860-kannada.pdf |title=Proposal to add Kannada characters Jihvamuliya and Upadhmaniya |last=Everson |first=Michael |date=2004-10-22 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref name="Kittel1903"/>{{rp|12-14}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ യോഗവാഹങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ചിഹ്നത്തിൻ്റെ രൂപം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch= ം|ml=ം}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch= ഃ|ml=ഃ}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ೱ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ೲ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ಅ (അ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch=ಅಂ|ml=[[അം]]}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch=ಅಃ|ml=[[അഃ]]}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ಅೱ|iso=h̤|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ಅೲ|iso=ḫ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ದ (ദ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|l=kn|top=ದ + ം|ch=ದಂ|ipa=/d̪am̃/}} |{{letter|l=kn|top=ದ + ഃ|ch=ದಃ|ipa=/d̪ah/}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೱ|ch=ದೱ| ipa=[x]|note={{noteTag|group=yoga|name=kh|ಕ (ക) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം k-ൽ നിന്നും kh-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೲ|ch=ದೲ| ipa=[ɸ]|note={{noteTag|group=yoga|name=ph|ಪ (പ) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം p-ൽ നിന്നും ph-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു (ഇംഗ്ലീഷിലെ ''fan'' ലെ ''f'' ന് സമാനമാണ്, എന്നാൽ ചുണ്ടുകൾ പല്ലിൽ മുട്ടുന്നില്ല).}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=yoga}} == സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}} {{further|സ്വരചിഹ്നം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ചേർത്തെഴുതുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങളെ '''സ്വര ചിഹ്നഗളു''' ({{lang|kn|ಸ್ವರ ಚಿಹ್ನೆಗಳು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. {{efn|[[സംസ്കൃതം|സംസ്‌കൃതത്തിൽ]] ഇവ ''മാത്രകൾ'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു.}}<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} സ്വതന്ത്രമായ നിലനിൽപ്പില്ലാത്ത ഈ ചിഹ്നങ്ങൾ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാറുള്ളൂ. യാതൊരു ചിഹ്നങ്ങളുമില്ലാത്ത വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിൽ ('''ഉദാ:''' {{lang|kn|ಕ}} /ക/) സ്വാഭാവികമായും 'അ' ({{lang|kn|ಅ}}) എന്ന സ്വരം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഒരു വ്യഞ്ജനത്തോടൊപ്പം മറ്റൊരു സ്വരചിഹ്നം ചേർക്കുമ്പോൾ, സ്വാഭാവികമായുള്ള ഈ 'അ' കാരം ഇല്ലാതാകുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸ್ವರಚಿಹ್ನ}})<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Nidamarthy2021">{{cite journal |last=Nidamarthy |first=Sushilkumar |date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |title=Analysis of Kannada script consonants, sub forms, vowels, signs and bring all consonants under "Perfect single consonant form" |journal=Shikshan Sanshodhan: Journal of Arts, Humanities and Social Sciences |volume=4 |issue=8 |pages=54–66 |issn=2581-6241 |url=https://shikshansanshodhan.researchculturesociety.org/wp-content/uploads/SS202108011.pdf |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|16}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಅ}}|tops=തലേക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{huge|-}}|note=/a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಆ}}|tops=ഇളിക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=ാ|ch={{huge|ಾ}}|note=/aː/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಇ}}|tops=ഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ി|ch={{huge|ಿ}}|note=/i/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಈ}}|tops=ദീർഘഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ീ|ch={{huge|ೀ}}|note=/iː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಉ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ു|ch={{huge|ು}}|note=/u/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಊ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ൂ|ch={{huge|ೂ}}|note=uː}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಋ}}|tops=വട്ടുസുളി|l=kn|s=knda|ml=ൃ|ch={{huge|ೃ}}|note=ṛ}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೠ}}}}|tops={{Color|grey|ൠ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൄ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೄ}}}}|note={{Color|grey|/ṛː/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಌ}}}}|tops={{Color|grey|ഌ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൢ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೢ}}}}|note={{Color|grey|/l/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೡ}}}}|tops={{Color|grey|ൡ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൣ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೣ}}}}|note={{Color|grey|/lː/}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಎ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=െ|ch={{huge|ೆ}}|note=/e/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಏ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=േ|ch={{huge|ೇ}}|note=/eː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಐ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൈ|ch={{huge|ೈ}}|note=/ai/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಒ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൊ|ch={{huge|ೊ}}|note=/o/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಓ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ോ|ch={{huge|ೋ}}|note=/oː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha|സ്വരങ്ങളുടെ ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നമാണ് ({{lang|kn|ೕ}}). സാധാരണമായി തനിയെ ഒരിക്കല്ലും എഴുതാറില്ല; പകരം കൂട്ടുചിഹ്നത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്നു.}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಔ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൌ|ch={{huge|ೌ}}|note=/au/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಂ}}}}|tops={{Color|blue|അനുസ്വാരം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ം}}|ch={{Color|blue|{{huge|ം}}}}|note={{Color|blue|/aṃ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಃ}}}}|tops={{Color|blue|വിസർഗ്ഗം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ഃ}}|ch={{Color|blue|{{huge|ഃ}}}}|note={{Color|blue|/aḥ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೱ}}}}|tops={{Color|grey|ജിഹ്വാമൂലീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೱ}}}}|note={{Color|grey|/h̤/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೲ}}}}|tops={{Color|grey|ഉപധ്മാനീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೲ}}}}|note={{Color|grey|/ḫ/}}}} |} <small>{{Legend|darkred|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|blue|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|grey| ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=swarachin}} മലയാളത്തിൽ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്തോ ('''ഉദാ:''' കെ, കേ, കൈ) ഇരുവശങ്ങളിലുമായോ ('''ഉദാ:''' കൊ, കോ) വരാറുണ്ട്. എന്നാൽ കന്നഡ ലിപിയിൽ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്ത് സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന പതിവില്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ചിഹ്നങ്ങളും അക്ഷരത്തിന് മുകളിലോ വലതുവശത്തോ ആണ് ചേർക്കുന്നത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} === സ്വരചിഹ്ന ആകൃതി === അക്കാദമിക കാഴ്ചപ്പാടുകൾ പ്രകാരം, കന്നഡയിലെ സ്വരചിഹ്നങ്ങളുടെ പേരുകൾ അവയുടെ ആകൃതിയുമായും അവ വരയ്ക്കുന്ന രീതിയുമായും അഗാധമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രധാനപ്പെട്ട സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} * '''തലേക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ತಲೆಕಟ್ಟು}}): അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മുകളിലുള്ള തിരശ്ചീനമായ വര. ഇത് അന്തർലീനമായ 'അ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''ഇളിക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ಇಳಿಕಟ್ಟು}}): 'ആ' എന്ന ദീർഘസ്വരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന താഴോട്ടുള്ള വര. * '''ഗുഡി''' ({{lang|kn|ಗುಡಿ}}): 'ഇ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊളുത്ത് അഥവാ ക്ഷേത്രാകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''കൊമ്പു''' ({{lang|kn|ಕೊಂಬು}}): 'ഉ', 'ഊ' ({{lang|kn|ು}}, {{lang|kn|ೂ}}) എന്നീ സ്വരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊമ്പിൻ്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം . ഇവ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചെറിയ വിടവോടെ അല്പം താഴെയായാണ് ചേർക്കുന്നത്. * '''വട്ടുസുളി''' ({{lang|kn|ವಟ್ಟುಸುಳಿ}}): 'ഋ' ({{lang|kn|ಋ}}) കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന വട്ടത്തിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''[[കന്നഡ ലിപി #അർക്കാവൊത്തു|അർക്കാവൊത്തു]]''' ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}): ഒരു വ്യഞ്ജനാക്ഷരത്തിന് ശേഷം 'ര' ചേരുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} '''കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ:''' കന്നഡയിൽ ചില സ്വരചിഹ്നങ്ങൾക്ക് രണ്ടു ഭാഗങ്ങളുണ്ട്. 'ഈ' ({{lang|kn|ೀ}}), 'ഏ' ({{lang|kn|ೇ}}), 'ഓ' ({{lang|kn|ೋ}}) എന്നിവയെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഹ്രസ്വസ്വരത്തിനൊപ്പം വലതുവശത്തായി ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നം ({{lang|kn|ೕ}}) കൂടി നൽകുന്നു. അതുപോലെ 'ഐ' ({{lang|kn|ೈ}}) കാരത്തിന് മുകളിലായി 'എ' കാരത്തിൻ്റെ ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೆ}}) താഴെ വലതുവശത്തായി മറ്റൊരു ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೖ}}) ചേർന്നാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്. === [[വിരാമം]] === {{lang|kn|ಕ್}} (ക്) എന്നതുപോലെ [[കന്നഡ ലിപി #ചില്ലക്ഷരം|സ്വരസഹായമില്ലാത്ത കേവല വ്യഞ്ജനത്തെ]] സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഒരു പ്രത്യേക ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഈ ചിഹ്നത്തെയും പ്രക്രിയയെയും '''ഹലന്ത''' ({{lang|kn|ಹಲಂತ}}) എന്നും, അങ്ങനെ രൂപപ്പെടുന്ന അക്ഷരത്തെ '''അർദ്ധാക്ഷര''' ({{lang|kn|ಅರ್ಧಾಕ್ಷರ}}) എന്നും വിളിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ അർദ്ധാക്ഷരങ്ങൾ |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ഹലന്ത|top=ಹಲಂತ|l=kn|s=knda|ml=്|ch={{huge| ್ }}|note=/ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ക + ്|top=(ಕ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ക്|ch={{huge|ಕ್}}|note=/kə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ത + ്|top=(ತ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ത്|ch={{huge|ತ್}}|note=/t̪ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=പ + ്|top=(ಪ + ್)|l=kn|s=knda|ml=പ്|ch={{huge|ಪ್}}|note=/pə̆/}} |} === കഗുണിത === കന്നഡയിലെ എഴുത്തുരീതിയിൽ അക്ഷരങ്ങളും സ്വരങ്ങളും ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളെ {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}} (കഗുണിത) എന്ന് വിളിക്കുന്നെ.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|17-19}} വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളും സ്വരചിഹ്നങ്ങളും സംയോജിച്ചാണ് ഇവയുണ്ടാകുന്നത്. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:80%" | <small>കന്നഡ കഗുണിത (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}})</small><ref name="Zydenbos2020">{{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |date=2020 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |title=A Manual of Modern Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992 |publisher=CrossAsia |location=Heidelberg |isbn=978-3-946742-82-1 |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|8-9}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|18-19}}<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅ}}<br><small>([[അ|<span style="color: white;">അ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಆ}}<br><small>([[ആ|<span style="color: white;">ആ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಇ}}<br><small>([[ഇ|<span style="color: white;">ഇ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಈ}}<br><small>([[ഈ|<span style="color: white;">ഈ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಉ}}<br><small>([[ഉ|<span style="color: white;">ഉ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಊ}}<br><small>([[ഊ|<span style="color: white;">ഊ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಋ}}<br><small>([[ഋ|<span style="color: white;">ഋ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೠ}}<br><small>([[ൠ|<span style="color: white;">ൠ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಎ}}<br><small>([[എ|<span style="color: white;">എ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಏ}}<br><small>([[ഏ|<span style="color: white;">ഏ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಐ}}<br><small>([[ഐ|<span style="color: white;">ഐ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಒ}}<br><small>([[ഒ|<span style="color: white;">ഒ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಓ}}<br><small>([[ഓ|<span style="color: white;">ഓ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಔ}}<br><small>([[ഔ|<span style="color: white;">ഔ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಂ}}<br><small>([[അം|<span style="color: white;">അം</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಃ}}<br><small>([[അഃ|<span style="color: white;">അഃ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn| ್ }}<br><small>([[്|<span style="color: white;">്</span>]])</small> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಕ}}<br><small>(ക)</small> |{{lang|kn|ಕಾ}} |{{lang|kn|ಕಿ}} |{{lang|kn|ಕೀ}} |{{lang|kn|ಕು}} |{{lang|kn|ಕೂ}} |{{lang|kn|ಕೃ}} |{{lang|kn|ಕೄ}} |{{lang|kn|ಕೆ}} |{{lang|kn|ಕೇ}} |{{lang|kn|ಕೈ}} |{{lang|kn|ಕೊ}} |{{lang|kn|ಕೋ}} |{{lang|kn|ಕೌ}} |{{lang|kn|ಕಂ}} |{{lang|kn|ಕಃ}} |{{lang|kn|ಕ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಖ}}<br><small>(ഖ)</small> |{{lang|kn|ಖಾ}} |{{lang|kn|ಖಿ}} |{{lang|kn|ಖೀ}} |{{lang|kn|ಖು}} |{{lang|kn|ಖೂ}} |{{lang|kn|ಖೃ}} |{{lang|kn|ಖೄ}} |{{lang|kn|ಖೆ}} |{{lang|kn|ಖೇ}} |{{lang|kn|ಖೈ}} |{{lang|kn|ಖೊ}} |{{lang|kn|ಖೋ}} |{{lang|kn|ಖೌ}} |{{lang|kn|ಖಂ}} |{{lang|kn|ಖಃ}} |{{lang|kn|ಖ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಗ}}<br><small>(ഗ)</small> |{{lang|kn|ಗಾ}} |{{lang|kn|ಗಿ}} |{{lang|kn|ಗೀ}} |{{lang|kn|ಗು}} |{{lang|kn|ಗೂ}} |{{lang|kn|ಗೃ}} |{{lang|kn|ಗೄ}} |{{lang|kn|ಗೆ}} |{{lang|kn|ಗೇ}} |{{lang|kn|ಗೈ}} |{{lang|kn|ಗೊ}} |{{lang|kn|ಗೋ}} |{{lang|kn|ಗೌ}} |{{lang|kn|ಗಂ}} |{{lang|kn|ಗಃ}} |{{lang|kn|ಗ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಘ}}<br><small>(ഘ)</small> |{{lang|kn|ಘಾ}} |{{lang|kn|ಘಿ}} |{{lang|kn|ಘೀ}} |{{lang|kn|ಘು}} |{{lang|kn|ಘೂ}} |{{lang|kn|ಘೃ}} |{{lang|kn|ಘೄ}} |{{lang|kn|ಘೆ}} |{{lang|kn|ಘೇ}} |{{lang|kn|ಘೈ}} |{{lang|kn|ಘೊ}} |{{lang|kn|ಘೋ}} |{{lang|kn|ಘೌ}} |{{lang|kn|ಘಂ}} |{{lang|kn|ಘಃ}} |{{lang|kn|ಘ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಙ}}<br><small>(ങ)</small> |{{lang|kn|ಙಾ}} |{{lang|kn|ಙಿ}} |{{lang|kn|ಙೀ}} |{{lang|kn|ಙು}} |{{lang|kn|ಙೂ}} |{{lang|kn|ಙೃ}} |{{lang|kn|ಙೄ}} |{{lang|kn|ಙೆ}} |{{lang|kn|ಙೇ}} |{{lang|kn|ಙೈ}} |{{lang|kn|ಙೊ}} |{{lang|kn|ಙೋ}} |{{lang|kn|ಙೌ}} |{{lang|kn|ಙಂ}} |{{lang|kn|ಙಃ}} |{{lang|kn|ಙ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಚ}}<br><small>(ച)</small> |{{lang|kn|ಚಾ}} |{{lang|kn|ಚಿ}} |{{lang|kn|ಚೀ}} |{{lang|kn|ಚು}} |{{lang|kn|ಚೂ}} |{{lang|kn|ಚೃ}} |{{lang|kn|ಚೄ}} |{{lang|kn|ಚೆ}} |{{lang|kn|ಚೇ}} |{{lang|kn|ಚೈ}} |{{lang|kn|ಚೊ}} |{{lang|kn|ಚೋ}} |{{lang|kn|ಚೌ}} |{{lang|kn|ಚಂ}} |{{lang|kn|ಚಃ}} |{{lang|kn|ಚ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಛ}}<br><small>(ഛ)</small> |{{lang|kn|ಛಾ}} |{{lang|kn|ಛಿ}} |{{lang|kn|ಛೀ}} |{{lang|kn|ಛು}} |{{lang|kn|ಛೂ}} |{{lang|kn|ಛೃ}} |{{lang|kn|ಛೄ}} |{{lang|kn|ಛೆ}} |{{lang|kn|ಛೇ}} |{{lang|kn|ಛೈ}} |{{lang|kn|ಛೊ}} |{{lang|kn|ಛೋ}} |{{lang|kn|ಛೌ}} |{{lang|kn|ಛಂ}} |{{lang|kn|ಛಃ}} |{{lang|kn|ಛ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಜ}}<br><small>(ജ)</small> |{{lang|kn|ಜಾ}} |{{lang|kn|ಜಿ}} |{{lang|kn|ಜೀ}} |{{lang|kn|ಜು}} |{{lang|kn|ಜೂ}} |{{lang|kn|ಜೃ}} |{{lang|kn|ಜೄ}} |{{lang|kn|ಜೆ}} |{{lang|kn|ಜೇ}} |{{lang|kn|ಜೈ}} |{{lang|kn|ಜೊ}} |{{lang|kn|ಜೋ}} |{{lang|kn|ಜೌ}} |{{lang|kn|ಜಂ}} |{{lang|kn|ಜಃ}} |{{lang|kn|ಜ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಝ}}<br><small>(ഝ)</small> |{{lang|kn|ಝಾ}} |{{lang|kn|ಝಿ}} |{{lang|kn|ಝೀ}} |{{lang|kn|ಝು}} |{{lang|kn|ಝೂ}} |{{lang|kn|ಝೃ}} |{{lang|kn|ಝೄ}} |{{lang|kn|ಝೆ}} |{{lang|kn|ಝೇ}} |{{lang|kn|ಝೈ}} |{{lang|kn|ಝೊ}} |{{lang|kn|ಝೋ}} |{{lang|kn|ಝೌ}} |{{lang|kn|ಝಂ}} |{{lang|kn|ಝಃ}} |{{lang|kn|ಝ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಞ}}<br><small>(ഞ)</small> |{{lang|kn|ಞಾ}} |{{lang|kn|ಞಿ}} |{{lang|kn|ಞೀ}} |{{lang|kn|ಞು}} |{{lang|kn|ಞೂ}} |{{lang|kn|ಞೃ}} |{{lang|kn|ಞೄ}} |{{lang|kn|ಞೆ}} |{{lang|kn|ಞೇ}} |{{lang|kn|ಞೈ}} |{{lang|kn|ಞೊ}} |{{lang|kn|ಞೋ}} |{{lang|kn|ಞೌ}} |{{lang|kn|ಞಂ}} |{{lang|kn|ಞಃ}} |{{lang|kn|ಞ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಟ}}<br><small>(ട)</small> |{{lang|kn|ಟಾ}} |{{lang|kn|ಟಿ}} |{{lang|kn|ಟೀ}} |{{lang|kn|ಟು}} |{{lang|kn|ಟೂ}} |{{lang|kn|ಟೃ}} |{{lang|kn|ಟೄ}} |{{lang|kn|ಟೆ}} |{{lang|kn|ಟೇ}} |{{lang|kn|ಟೈ}} |{{lang|kn|ಟೊ}} |{{lang|kn|ಟೋ}} |{{lang|kn|ಟೌ}} |{{lang|kn|ಟಂ}} |{{lang|kn|ಟಃ}} |{{lang|kn|ಟ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಠ}}<br><small>(ഠ)</small> |{{lang|kn|ಠಾ}} |{{lang|kn|ಠಿ}} |{{lang|kn|ಠೀ}} |{{lang|kn|ಠು}} |{{lang|kn|ಠೂ}} |{{lang|kn|ಠೃ}} |{{lang|kn|ಠೄ}} |{{lang|kn|ಠೆ}} |{{lang|kn|ಠೇ}} |{{lang|kn|ಠೈ}} |{{lang|kn|ಠೊ}} |{{lang|kn|ಠೋ}} |{{lang|kn|ಠೌ}} |{{lang|kn|ಠಂ}} |{{lang|kn|ಠಃ}} |{{lang|kn|ಠ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಡ}}<br><small>(ഡ)</small> |{{lang|kn|ಡಾ}} |{{lang|kn|ಡಿ}} |{{lang|kn|ಡೀ}} |{{lang|kn|ಡು}} |{{lang|kn|ಡೂ}} |{{lang|kn|ಡೃ}} |{{lang|kn|ಡೄ}} |{{lang|kn|ಡೆ}} |{{lang|kn|ಡೇ}} |{{lang|kn|ಡೈ}} |{{lang|kn|ಡೊ}} |{{lang|kn|ಡೋ}} |{{lang|kn|ಡೌ}} |{{lang|kn|ಡಂ}} |{{lang|kn|ಡಃ}} |{{lang|kn|ಡ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಢ}}<br><small>(ഢ)</small> |{{lang|kn|ಢಾ}} |{{lang|kn|ಢಿ}} |{{lang|kn|ಢೀ}} |{{lang|kn|ಢು}} |{{lang|kn|ಢೂ}} |{{lang|kn|ಢೃ}} |{{lang|kn|ಢೄ}} |{{lang|kn|ಢೆ}} |{{lang|kn|ಢೇ}} |{{lang|kn|ಢೈ}} |{{lang|kn|ಢೊ}} |{{lang|kn|ಢೋ}} |{{lang|kn|ಢೌ}} |{{lang|kn|ಢಂ}} |{{lang|kn|ಢಃ}} |{{lang|kn|ಢ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಣ}}<br><small>(ണ)</small> |{{lang|kn|ಣಾ}} |{{lang|kn|ಣಿ}} |{{lang|kn|ಣೀ}} |{{lang|kn|ಣು}} |{{lang|kn|ಣೂ}} |{{lang|kn|ಣೃ}} |{{lang|kn|ಣೄ}} |{{lang|kn|ಣೆ}} |{{lang|kn|ಣೇ}} |{{lang|kn|ಣೈ}} |{{lang|kn|ಣೊ}} |{{lang|kn|ಣೋ}} |{{lang|kn|ಣೌ}} |{{lang|kn|ಣಂ}} |{{lang|kn|ಣಃ}} |{{lang|kn|ಣ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ತ}}<br><small>(ത)</small> |{{lang|kn|ತಾ}} |{{lang|kn|ತಿ}} |{{lang|kn|ತೀ}} |{{lang|kn|ತು}} |{{lang|kn|ತೂ}} |{{lang|kn|ತೃ}} |{{lang|kn|ತೄ}} |{{lang|kn|ತೆ}} |{{lang|kn|ತೇ}} |{{lang|kn|ತೈ}} |{{lang|kn|ತೊ}} |{{lang|kn|ತೋ}} |{{lang|kn|ತೌ}} |{{lang|kn|ತಂ}} |{{lang|kn|ತಃ}} |{{lang|kn|ತ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಥ}}<br><small>(ഥ)</small> |{{lang|kn|ಥಾ}} |{{lang|kn|ಥಿ}} |{{lang|kn|ಥೀ}} |{{lang|kn|ಥು}} |{{lang|kn|ಥೂ}} |{{lang|kn|ಥೃ}} |{{lang|kn|ಥೄ}} |{{lang|kn|ಥೆ}} |{{lang|kn|ಥೇ}} |{{lang|kn|ಥೈ}} |{{lang|kn|ಥೊ}} |{{lang|kn|ಥೋ}} |{{lang|kn|ಥೌ}} |{{lang|kn|ಥಂ}} |{{lang|kn|ಥಃ}} |{{lang|kn|ಥ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ದ}}<br><small>(ദ)</small> |{{lang|kn|ದಾ}} |{{lang|kn|ದಿ}} |{{lang|kn|ದೀ}} |{{lang|kn|ದು}} |{{lang|kn|ದೂ}} |{{lang|kn|ದೃ}} |{{lang|kn|ದೄ}} |{{lang|kn|ದೆ}} |{{lang|kn|ದೇ}} |{{lang|kn|ದೈ}} |{{lang|kn|ದೊ}} |{{lang|kn|ದೋ}} |{{lang|kn|ದೌ}} |{{lang|kn|ದಂ}} |{{lang|kn|ದಃ}} |{{lang|kn|ದ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಧ}}<br><small>(ധ)</small> |{{lang|kn|ಧಾ}} |{{lang|kn|ಧಿ}} |{{lang|kn|ಧೀ}} |{{lang|kn|ಧು}} |{{lang|kn|ಧೂ}} |{{lang|kn|ಧೃ}} |{{lang|kn|ಧೄ}} |{{lang|kn|ಧೆ}} |{{lang|kn|ಧೇ}} |{{lang|kn|ಧೈ}} |{{lang|kn|ಧೊ}} |{{lang|kn|ಧೋ}} |{{lang|kn|ಧೌ}} |{{lang|kn|ಧಂ}} |{{lang|kn|ಧಃ}} |{{lang|kn|ಧ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ನ}}<br><small>(ന)</small> |{{lang|kn|ನಾ}} |{{lang|kn|ನಿ}} |{{lang|kn|ನೀ}} |{{lang|kn|ನು}} |{{lang|kn|ನೂ}} |{{lang|kn|ನೃ}} |{{lang|kn|ನೄ}} |{{lang|kn|ನೆ}} |{{lang|kn|ನೇ}} |{{lang|kn|ನೈ}} |{{lang|kn|ನೊ}} |{{lang|kn|ನೋ}} |{{lang|kn|ನೌ}} |{{lang|kn|ನಂ}} |{{lang|kn|ನಃ}} |{{lang|kn|ನ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಪ}}<br><small>(പ)</small> |{{lang|kn|ಪಾ}} |{{lang|kn|ಪಿ}} |{{lang|kn|ಪೀ}} |{{lang|kn|ಪು}} |{{lang|kn|ಪೂ}} |{{lang|kn|ಪೃ}} |{{lang|kn|ಪೄ}} |{{lang|kn|ಪೆ}} |{{lang|kn|ಪೇ}} |{{lang|kn|ಪೈ}} |{{lang|kn|ಪೊ}} |{{lang|kn|ಪೋ}} |{{lang|kn|ಪೌ}} |{{lang|kn|ಪಂ}} |{{lang|kn|ಪಃ}} |{{lang|kn|ಪ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಫ}}<br><small>(ഫ)</small> |{{lang|kn|ಫಾ}} |{{lang|kn|ಫಿ}} |{{lang|kn|ಫೀ}} |{{lang|kn|ಫು}} |{{lang|kn|ಫೂ}} |{{lang|kn|ಫೃ}} |{{lang|kn|ಫೄ}} |{{lang|kn|ಫೆ}} |{{lang|kn|ಫೇ}} |{{lang|kn|ಫೈ}} |{{lang|kn|ಫೊ}} |{{lang|kn|ಫೋ}} |{{lang|kn|ಫೌ}} |{{lang|kn|ಫಂ}} |{{lang|kn|ಫಃ}} |{{lang|kn|ಫ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಬ}}<br><small>(ബ)</small> |{{lang|kn|ಬಾ}} |{{lang|kn|ಬಿ}} |{{lang|kn|ಬೀ}} |{{lang|kn|ಬು}} |{{lang|kn|ಬೂ}} |{{lang|kn|ಬೃ}} |{{lang|kn|ಬೄ}} |{{lang|kn|ಬೆ}} |{{lang|kn|ಬೇ}} |{{lang|kn|ಬೈ}} |{{lang|kn|ಬೊ}} |{{lang|kn|ಬೋ}} |{{lang|kn|ಬೌ}} |{{lang|kn|ಬಂ}} |{{lang|kn|ಬಃ}} |{{lang|kn|ಬ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಭ}}<br><small>(ഭ)</small> |{{lang|kn|ಭಾ}} |{{lang|kn|ಭಿ}} |{{lang|kn|ಭೀ}} |{{lang|kn|ಭು}} |{{lang|kn|ಭೂ}} |{{lang|kn|ಭೃ}} |{{lang|kn|ಭೄ}} |{{lang|kn|ಭೆ}} |{{lang|kn|ಭೇ}} |{{lang|kn|ಭೈ}} |{{lang|kn|ಭೊ}} |{{lang|kn|ಭೋ}} |{{lang|kn|ಭೌ}} |{{lang|kn|ಭಂ}} |{{lang|kn|ಭಃ}} |{{lang|kn|ಭ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಮ}}<br><small>(മ)</small> |{{lang|kn|ಮಾ}} |{{lang|kn|ಮಿ}} |{{lang|kn|ಮೀ}} |{{lang|kn|ಮು}} |{{lang|kn|ಮೂ}} |{{lang|kn|ಮೃ}} |{{lang|kn|ಮೄ}} |{{lang|kn|ಮೆ}} |{{lang|kn|ಮೇ}} |{{lang|kn|ಮೈ}} |{{lang|kn|ಮೊ}} |{{lang|kn|ಮೋ}} |{{lang|kn|ಮೌ}} |{{lang|kn|ಮಂ}} |{{lang|kn|ಮಃ}} |{{lang|kn|ಮ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಯ}}<br><small>(യ)</small> |{{lang|kn|ಯಾ}} |{{lang|kn|ಯಿ}} |{{lang|kn|ಯೀ}} |{{lang|kn|ಯು}} |{{lang|kn|ಯೂ}} |{{lang|kn|ಯೃ}} |{{lang|kn|ಯೄ}} |{{lang|kn|ಯೆ}} |{{lang|kn|ಯೇ}} |{{lang|kn|ಯೈ}} |{{lang|kn|ಯೊ}} |{{lang|kn|ಯೋ}} |{{lang|kn|ಯೌ}} |{{lang|kn|ಯಂ}} |{{lang|kn|ಯಃ}} |{{lang|kn|ಯ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ರ}}<br><small>(ര)</small> |{{lang|kn|ರಾ}} |{{lang|kn|ರಿ}} |{{lang|kn|ರೀ}} |{{lang|kn|ರು}} |{{lang|kn|ರೂ}} |{{lang|kn|ರೃ}} |{{lang|kn|ರೄ}} |{{lang|kn|ರೆ}} |{{lang|kn|ರೇ}} |{{lang|kn|ರೈ}} |{{lang|kn|ರೊ}} |{{lang|kn|ರೋ}} |{{lang|kn|ರೌ}} |{{lang|kn|ರಂ}} |{{lang|kn|ರಃ}} |{{lang|kn|ರ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಱ}}<br><small>(റ)</small> |{{lang|kn|ಱಾ}} |{{lang|kn|ಱಿ}} |{{lang|kn|ಱೀ}} |{{lang|kn|ಱು}} |{{lang|kn|ಱೂ}} |{{lang|kn|ಱೃ}} |{{lang|kn|ಱೄ}} |{{lang|kn|ಱೆ}} |{{lang|kn|ಱೇ}} |{{lang|kn|ಱೈ}} |{{lang|kn|ಱೊ}} |{{lang|kn|ಱೋ}} |{{lang|kn|ಱೌ}} |{{lang|kn|ಱಂ}} |{{lang|kn|ಱಃ}} |{{lang|kn|ಱ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಲ}}<br><small>(ല)</small> |{{lang|kn|ಲಾ}} |{{lang|kn|ಲಿ}} |{{lang|kn|ಲೀ}} |{{lang|kn|ಲು}} |{{lang|kn|ಲೂ}} |{{lang|kn|ಲೃ}} |{{lang|kn|ಲೄ}} |{{lang|kn|ಲೆ}} |{{lang|kn|ಲೇ}} |{{lang|kn|ಲೈ}} |{{lang|kn|ಲೊ}} |{{lang|kn|ಲೋ}} |{{lang|kn|ಲೌ}} |{{lang|kn|ಲಂ}} |{{lang|kn|ಲಃ}} |{{lang|kn|ಲ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ವ}}<br><small>(വ)</small> |{{lang|kn|ವಾ}} |{{lang|kn|ವಿ}} |{{lang|kn|ವೀ}} |{{lang|kn|ವು}} |{{lang|kn|ವೂ}} |{{lang|kn|ವೃ}} |{{lang|kn|ವೄ}} |{{lang|kn|ವೆ}} |{{lang|kn|ವೇ}} |{{lang|kn|ವೈ}} |{{lang|kn|ವೊ}} |{{lang|kn|ವೋ}} |{{lang|kn|ವೌ}} |{{lang|kn|ವಂ}} |{{lang|kn|ವಃ}} |{{lang|kn|ವ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಶ}}<br><small>(ശ)</small> |{{lang|kn|ಶಾ}} |{{lang|kn|ಶಿ}} |{{lang|kn|ಶೀ}} |{{lang|kn|ಶು}} |{{lang|kn|ಶೂ}} |{{lang|kn|ಶೃ}} |{{lang|kn|ಶೄ}} |{{lang|kn|ಶೆ}} |{{lang|kn|ಶೇ}} |{{lang|kn|ಶೈ}} |{{lang|kn|ಶೊ}} |{{lang|kn|ಶೋ}} |{{lang|kn|ಶೌ}} |{{lang|kn|ಶಂ}} |{{lang|kn|ಶಃ}} |{{lang|kn|ಶ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಷ}}<br><small>(ഷ)</small> |{{lang|kn|ಷಾ}} |{{lang|kn|ಷಿ}} |{{lang|kn|ಷೀ}} |{{lang|kn|ಷು}} |{{lang|kn|ಷೂ}} |{{lang|kn|ಷೃ}} |{{lang|kn|ಷೄ}} |{{lang|kn|ಷೆ}} |{{lang|kn|ಷೇ}} |{{lang|kn|ಷೈ}} |{{lang|kn|ಷೊ}} |{{lang|kn|ಷೋ}} |{{lang|kn|ಷೌ}} |{{lang|kn|ಷಂ}} |{{lang|kn|ಷಃ}} |{{lang|kn|ಷ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಸ}}<br><small>(സ)</small> |{{lang|kn|ಸಾ}} |{{lang|kn|ಸಿ}} |{{lang|kn|ಸೀ}} |{{lang|kn|ಸು}} |{{lang|kn|ಸೂ}} |{{lang|kn|ಸೃ}} |{{lang|kn|ಸೄ}} |{{lang|kn|ಸೆ}} |{{lang|kn|ಸೇ}} |{{lang|kn|ಸೈ}} |{{lang|kn|ಸೊ}} |{{lang|kn|ಸೋ}} |{{lang|kn|ಸೌ}} |{{lang|kn|ಸಂ}} |{{lang|kn|ಸಃ}} |{{lang|kn|ಸ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಹ}}<br><small>(ഹ)</small> |{{lang|kn|ಹಾ}} |{{lang|kn|ಹಿ}} |{{lang|kn|ಹೀ}} |{{lang|kn|ಹು}} |{{lang|kn|ಹೂ}} |{{lang|kn|ಹೃ}} |{{lang|kn|ಹೄ}} |{{lang|kn|ಹೆ}} |{{lang|kn|ಹೇ}} |{{lang|kn|ಹೈ}} |{{lang|kn|ಹೊ}} |{{lang|kn|ಹೋ}} |{{lang|kn|ಹೌ}} |{{lang|kn|ಹಂ}} |{{lang|kn|ಹಃ}} |{{lang|kn|ಹ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಳ}}<br><small>(ള)</small> |{{lang|kn|ಳಾ}} |{{lang|kn|ಳಿ}} |{{lang|kn|ಳೀ}} |{{lang|kn|ಳು}} |{{lang|kn|ಳೂ}} |{{lang|kn|ಳೃ}} |{{lang|kn|ಳೄ}} |{{lang|kn|ಳೆ}} |{{lang|kn|ಳೇ}} |{{lang|kn|ಳೈ}} |{{lang|kn|ಳೊ}} |{{lang|kn|ಳೋ}} |{{lang|kn|ಳೌ}} |{{lang|kn|ಳಂ}} |{{lang|kn|ಳಃ}} |{{lang|kn|ಳ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೞ}}<br><small>(ഴ)</small> |{{lang|kn|ೞಾ}} |{{lang|kn|ೞಿ}} |{{lang|kn|ೞೀ}} |{{lang|kn|ೞು}} |{{lang|kn|ೞೂ}} |{{lang|kn|ೞೃ}} |{{lang|kn|ೞೄ}} |{{lang|kn|ೞೆ}} |{{lang|kn|ೞೇ}} |{{lang|kn|ೞೈ}} |{{lang|kn|ೞೊ}} |{{lang|kn|ೞೋ}} |{{lang|kn|ೞೌ}} |{{lang|kn|ೞಂ}} |{{lang|kn|ೞಃ}} |{{lang|kn|ೞ್}} |} {{Sticky table end}} == വ്യഞ്ജനങ്ങൾ == കന്നഡയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ ({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} വ്യഞ്ജന) പ്രധാനമായും '''വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും '''അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും രണ്ടായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു. === വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === നാവ് വായുടെ ഏതു ഭാഗത്താണ് സ്പർശിക്കുന്നത് എന്നതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള [[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|ഉച്ചാരണസ്ഥാനങ്ങൾ]] അനുസരിച്ചാണ് വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങളെ വിവിധ വർഗ്ഗങ്ങളായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നത്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}}<ref name="UnicodeKannada"/> ! style="background:darkred;"|[[അഘോഷം|<span style="color:#FFD300;">അഘോഷം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അനുനാസികം|<span style="color:#FFD300;">അനുനാസികം</span>]] |- ! style="background:darkred;"|[[കണ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">കണ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch=ಕ|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch=ಖ|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch=ಗ|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch=ಘ|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch=ಙ|ipa=ŋa}} |- ! style="background:darkred;"|[[താലവ്യം|<span style="color:#FFD300;">താലവ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch=ಚ|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch=ಛ|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch=ಜ|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch=ಝ|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch=ಞ|ipa=ɲad}} |- ! style="background:darkred;"|[[മൂർദ്ധന്യം|<span style="color:#FFD300;">മൂർദ്ധന്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch=ಟ|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch=ಠ|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch=ಡ|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch=ಢ|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch=ಣ|ipa=ɳa}} |- ! style="background:darkred;"|[[ദന്ത്യം|<span style="color:#FFD300;">ദന്ത്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch=ತ|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch=ಥ|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch=ದ|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch=ಧ|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch=ನ|ipa=n̪a}} |- ! style="background:darkred;"|[[ഓഷ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">ഓഷ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch=ಪ|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch=ಫ|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch=ಬ|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch=ಭ|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch=ಮ|ipa=ma}} |} === അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === മേൽപ്പറഞ്ഞ വർഗ്ഗീകരണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത വ്യഞ്ജനങ്ങളാണിവ: {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{large|ಱ}}|ipa=r|note={{noteTag|group=awargya|name=yardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ರ (ര) ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{large|ೞ}}|ipa=ɻa|note={{noteTag|group=awargya|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ಳ (ള) ഉപയോഗിക്കുന്നു. എന്നാൽ ബഡഗ ഭാഷ എഴുതാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{large|ೝ}}|ipa=ṉ|note={{noteTag|group=awargya|name=mardha|ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ ഉപയോഗത്തിലില്ല}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=awargya}} === ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ === ==== ചില്ലക്ഷരം ==== [[File:Kannada-archaic-n.png|thumb|100px|alt=Archaic n in Kannada script .|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ൻ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പഴയ രൂപം.]] കന്നഡ ലിപിയിൽ സ്വരസഹായം കൂടാതെ ഉച്ചരിക്കാവുന്ന ഏക [[ചില്ലക്ഷരം|ചില്ലക്ഷരമാണ്]] 'ൻ' ({{lang|kn|ೝ}}). '''നകാര പൊള്ളു''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು}}) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ അക്ഷരം പഴയ കന്നഡ കൃതികളിൽ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. 1980-കൾ വരെ ദക്ഷിണ കർണാടകയിലെ തീരദേശ മേഖലകളിൽ നിലനിന്നിരുന്ന ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ മുഖ്യധാരാ കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല. <ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20228r-kannada-nakaara-pollu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Nakaara Pollu |last=Srinidhi |first=A. |last2=Sreedatta |first2=A. |date=2021-01-07 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(നകാര പൊള്ളു)|tops=ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ೝ}}|ipa=ṉ}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ന + ്)|tops=ನ + ್|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ನ್}}|ipa=ṉ}} |} നിലവിൽ ഇതിനുപകരം {{lang|kn|ನ್}} (ന + വിരാമം) ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യം പരിഗണിച്ച് [[യൂണികോഡ്|യൂണികോഡ് 14.0]] പതിപ്പിൽ ഈ അക്ഷരത്തെ ഔദ്യോഗികമായി ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21016r-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #166 January 2021 on Script Proposals |publisher=Unicode Script Ad Hoc Group |date=2021-01-14 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ==== മൂർദ്ധന്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ==== പഴയ കന്നഡ സാഹിത്യത്തിൽ ആധുനിക മലയാളത്തിലെയും തമിഴിലെയും 'റ', 'ഴ' എന്നീ ഉച്ചാരണങ്ങൾക്ക് സമാനമായ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ നിലനിന്നിരുന്നു.<ref name="kannada literature">{{cite book |last=Rice |first=Edward P. |title=A History of Kanarese Literature |year=1921 |publisher=Oxford University Press |location=London |url=https://ignca.gov.in/Asi_data/21416.pdf|language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|14–15}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{huge|ಱ}}|ipa=r}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{huge|ೞ}}|ipa=ɻa}} |} [[File:Halmidi inscription10.png|thumb|right|[[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം|ഹൽമിഡി ശിലാശാസനത്തിൻ്റെ]] ലിഖിതങ്ങൾ]] ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. [[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ ഈ ലിഖിതത്തിലെ 8-10 വരികളിൽ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിൽ വൽക്കരിക്കുമ്പോൾ ഈ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കാണാം:<ref name="halmidi"/> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} ഇവ യഥാക്രമം 12-18 നൂറ്റാണ്ടുകളോടെ ഉപയോഗത്തിൽനിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമാവുകയും, പകരം {{lang|kn|ರ}} (ര), {{lang|kn|ಳ}} (ള) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ പ്രചാരത്തിൽ വരികയും ചെയ്തു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|11}} എന്നിരുന്നാലും, [[ബഡഗ ഭാഷ]] എഴുതാൻ {{lang|kn|ೞ}} (ഴ) ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. == കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ}} {{further|കൂട്ടക്ഷരം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്ക്]] (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}} അധവാ '''സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''')<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കന്നഡയിൽ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ എഴുതുമ്പോൾ, ആദ്യത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും രണ്ടാമത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം ആദ്യത്തേതിൻ്റെ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചെറിയ രൂപത്തിൽ ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ ചെറിയ കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളെ കന്നഡയിൽ '''ഒത്തു''' ({{lang|kn|ಒತ್ತು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|416-417}}<ref name="Kittel1903">{{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://archive.org/details/agrammarkannada00kittgoog/page/n34/mode/2up}}</ref>{{rp|10-15}} === കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുടെ രൂപങ്ങൾ (ഒത്തുകൾ) === മിക്ക വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കും അവയുടെ മുകളിലെ വര (തലക്കട്ട്) ഒഴിവാക്കി ചെറിയ രൂപത്തിൽ താഴെ എഴുതുന്ന രീതിയാണുള്ളത്. എന്നാൽ ത ({{lang|kn|ತ}}), ന ({{lang|kn|ನ}}), മ ({{lang|kn|ಮ}}), യ ({{lang|kn|ಯ}}), ര ({{lang|kn|ರ}}), ല ({{lang|kn|ಲ}}), വ ({{lang|kn|ವ}}), ശ ({{lang|kn|ಶ}}), സ ({{lang|kn|ಸ}}) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് അവയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങളാണുള്ളത്.<ref>{{cite web |title=Kannada Alphabet - Pronunciation and Language |url=https://omniglot.com/writing/kannada.htm |website=Omniglot |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+കന്നഡ ഒത്തുകൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತು}})<ref name="UnicodeKannada"/> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಕ}}|tops=ക-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ക|ch={{huge|◌್ಕ}}|ipa=/ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಖ}}|tops=ഖ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഖ|ch={{huge|◌್ಖ}}|ipa=/kʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಗ}}|tops=ഗ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഗ|ch={{huge|◌್ಗ}}|ipa=/ga/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಘ}}|tops=ഘ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഘ|ch={{huge|◌್ಘ}}|ipa=/gʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಙ}}|tops=ങ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ|ch={{huge|◌್ಙ}}|ipa=/ŋa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಚ}}|tops=ച-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ച|ch={{huge|◌್ಚ}}|ipa=/t͡ʃa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಛ}}|tops=ഛ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഛ|ch={{huge|◌್ಛ}}|ipa=/t͡ʃʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಜ}}|tops=ജ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ജ|ch={{huge|◌್ಜ}}|ipa=/d͡ʒa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಝ}}|tops=ഝ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഝ|ch={{huge|◌್ಝ}}|ipa=/d͡ʒʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಞ}}|tops=ഞ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഞ|ch={{huge|◌್ಞ}}|ipa=/ɲa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಟ}}|tops=ട-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ട|ch={{huge|◌್ಟ}}|ipa=/ʈa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಠ}}|tops=ഠ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഠ|ch={{huge|◌್ಠ}}|ipa=/ʈʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಡ}}|tops=ഡ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ|ch={{huge|◌್ಡ}}|ipa=/ɖa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಢ}}|tops=ഢ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഢ|ch={{huge|◌್ಢ}}|ipa=/ɖʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಣ}}|tops=ണ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ണ|ch={{huge|◌್ಣ}}|ipa=/ɳa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ತ}}|tops=ത-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ത|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ತ}}}}|ipa=/t̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಥ}}|tops=ഥ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഥ|ch={{huge|◌್ಥ}}|ipa=/t̪ʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ದ}}|tops=ദ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ദ|ch={{huge|◌್ದ}}|ipa=/d̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಧ}}|tops=ധ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ധ|ch={{huge|◌್ಧ}}|ipa=/d̪ʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ನ}}|tops=ന-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ന|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ನ}}}}|ipa=/n̪a/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಪ}}|tops=പ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>പ|ch={{huge|◌್ಪ}}|ipa=/pa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಫ}}|tops=ഫ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഫ|ch={{huge|◌್ಫ}}|ipa=/pʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಬ}}|tops=ബ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ബ|ch={{huge|◌್ಬ}}|ipa=/ba/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಭ}}|tops=ഭ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഭ|ch={{huge|◌್ಭ}}|ipa=/bʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಮ}}|tops=മ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>മ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಮ}}}}|ipa=/ma/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಯ}}|tops=യ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>യ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಯ}}}}|ipa=/ja/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ರ}}|tops=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ര|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ರ}}}}|ipa=/ra/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಲ}}|tops=ല-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ല|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಲ}}}}|ipa=/la/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ವ}}|tops=വ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>വ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ವ}}}}|ipa=/ʋa/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಶ}}|tops=ശ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ശ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಶ}}}}|ipa=/ʃa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಷ}}|tops=ഷ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ|ch={{huge|◌್ಷ}}|ipa=/ʂa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಸ}}|tops=സ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>സ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಸ}}}}|ipa=/sa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಹ}}|tops=ഹ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഹ|ch={{huge|◌್ಹ}}|ipa=/ha/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಳ}}|tops=ള-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ള|ch={{huge|◌್ಳ}}|ipa=/ɭa/}} |style="background:#ccc;"| |} <small>{{Legend|blue|ഈ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഒത്തുകൾ വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങൾ}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=otha}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ [[പഴയ കന്നഡ]] ഒത്തുകൾ |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಱ}}|tops=റ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>റ|ch={{huge|◌್ಱ}}|ipa=/ra/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ೞ}}|tops=ഴ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഴ|ch={{huge|◌್ೞ}}|ipa=/ɻa/}} |} കന്നഡയിൽ രണ്ട് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുള്ള 1296 മുഴുവൻ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും താഴെയുള്ള പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px;" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:70%" |കന്നഡ സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}}) !style="background:darkred;color:#FFD300;"| <small>വ്യഞ്ജനം<br>({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}})</small> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಕ }}}}<br><small>([[ക|<span style="color: white;">ക</span>]])</small>|ക|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಖ }}}}<br><small>([[ഖ|<span style="color: white;">ഖ</span>]])</small>|ഖ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಗ }}}}<br><small>([[ഗ|<span style="color: white;">ഗ</span>]])</small>|ഗ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಘ }}}}<br><small>([[ഘ|<span style="color: white;">ഘ</span>]])</small>|ഘ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಙ }}}}<br><small>([[ങ|<span style="color: white;">ങ</span>]])</small>|ങ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಚ }}}}<br><small>([[ച|<span style="color: white;">ച</span>]])</small>|ച|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಛ }}}}<br><small>([[ഛ|<span style="color: white;">ഛ</span>]])</small>|ഛ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಜ }}}}<br><small>([[ജ|<span style="color: white;">ജ</span>]])</small>|ജ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಝ }}}}<br><small>([[ഝ|<span style="color: white;">ഝ</span>]])</small>|ഝ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಞ }}}}<br><small>([[ഞ|<span style="color: white;">ഞ</span>]])</small>|ഞ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಟ }}}}<br><small>([[ട|<span style="color: white;">ട</span>]])</small>|ട|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಠ }}}}<br><small>([[ഠ|<span style="color: white;">ഠ</span>]])</small>|ഠ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಡ }}}}<br><small>([[ഡ|<span style="color: white;">ഡ</span>]])</small>|ഡ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಢ }}}}<br><small>([[ഢ|<span style="color: white;">ഢ</span>]])</small>|ഢ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಣ }}}}<br><small>([[ണ|<span style="color: white;">ണ</span>]])</small>|ണ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ತ }}}}<br><small>([[ത|<span style="color: white;">ത</span>]])</small>|ത|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಥ }}}}<br><small>([[ഥ|<span style="color: white;">ഥ</span>]])</small>|ഥ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ದ }}}}<br><small>([[ദ|<span style="color: white;">ദ</span>]])</small>|ദ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಧ }}}}<br><small>([[ധ|<span style="color: white;">ധ</span>]])</small>|ധ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ನ }}}}<br><small>([[ന|<span style="color: white;">ന</span>]])</small>|ന|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಪ }}}}<br><small>([[പ|<span style="color: white;">പ</span>]])</small>|പ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಫ }}}}<br><small>([[ഫ|<span style="color: white;">ഫ</span>]])</small>|ഫ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಬ }}}}<br><small>([[ബ|<span style="color: white;">ബ</span>]])</small>|ബ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಭ }}}}<br><small>([[ഭ|<span style="color: white;">ഭ</span>]])</small>|ഭ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಮ }}}}<br><small>([[മ|<span style="color: white;">മ</span>]])</small>|മ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಯ }}}}<br><small>([[യ|<span style="color: white;">യ</span>]])|യ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ರ }}}}<br><small>([[ര|<span style="color: white;">ര</span>]])|ര|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಱ }}}}<br><small>([[റ|<span style="color: white;">റ</span>]])</small>|റ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಲ }}}}<br><small>([[ല|<span style="color: white;">ല</span>]])</small>|ല|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ವ }}}}<br><small>([[വ|<span style="color: white;">വ</span>]])|വ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಶ }}}}<br><small>([[ശ|<span style="color: white;">ശ</span>]])</small>|ശ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಷ }}}}<br><small>([[ഷ|<span style="color: white;">ഷ</span>]])</small>|ഷ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಸ }}}}<br><small>([[സ|<span style="color: white;">സ</span>]])</small>|സ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಹ }}}}<br><small>([[ഹ|<span style="color: white;">ഹ</span>]])</small>|ഹ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಳ }}}}<br><small>([[ള|<span style="color: white;">ള</span>]])</small>|ള|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ೞ }}}}<br><small>([[ഴ|<span style="color: white;">ഴ</span>]])</small>|ഴ|dotted=no}}</span> |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಕ್}}}}<br><small>(ക്)</small> |style=color:#0048BA;"|'''ಕ್ಕ''' ||ಕ್ಖ ||ಕ್ಗ ||ಕ್ಘ ||ಕ್ಙ ||ಕ್ಚ ||ಕ್ಛ ||ಕ್ಜ ||ಕ್ಝ ||ಕ್ಞ ||ಕ್ಟ ||ಕ್ಠ ||ಕ್ಡ ||ಕ್ಢ ||ಕ್ಣ ||ಕ್ತ ||ಕ್ಥ ||ಕ್ದ ||ಕ್ಧ ||ಕ್ನ ||ಕ್ಪ ||ಕ್ಫ ||ಕ್ಬ ||ಕ್ಭ ||ಕ್ಮ ||ಕ್ಯ ||ಕ್ರ ||ಕ್ಱ ||ಕ್ಲ ||ಕ್ವ ||ಕ್ಶ ||style=color:#E23D28;"|'''ಕ್ಷ''' ||ಕ್ಸ ||ಕ್ಹ ||ಕ್ಳ ||ಕ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಖ್}}}}<br><small>(ഖ്)</small> |ಖ್ಕ ||style=color:#0048BA;"|'''ಖ್ಖ''' ||ಖ್ಗ ||ಖ್ಘ ||ಖ್ಙ ||ಖ್ಚ ||ಖ್ಛ ||ಖ್ಜ ||ಖ್ಝ ||ಖ್ಞ ||ಖ್ಟ ||ಖ್ಠ ||ಖ್ಡ ||ಖ್ಢ ||ಖ್ಣ ||ಖ್ತ ||ಖ್ಥ ||ಖ್ದ ||ಖ್ಧ ||ಖ್ನ ||ಖ್ಪ ||ಖ್ಫ ||ಖ್ಬ ||ಖ್ಭ ||ಖ್ಮ ||ಖ್ಯ ||ಖ್ರ ||ಖ್ಱ ||ಖ್ಲ ||ಖ್ವ ||ಖ್ಶ ||ಖ್ಷ ||ಖ್ಸ ||ಖ್ಹ ||ಖ್ಳ ||ಖ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಗ್}}}}<br><small>(ഗ്)</small> |ಗ್ಕ ||ಗ್ಖ ||style=color:#0048BA;"|'''ಗ್ಗ''' ||ಗ್ಘ ||ಗ್ಙ ||ಗ್ಚ ||ಗ್ಛ ||ಗ್ಜ ||ಗ್ಝ ||ಗ್ಞ ||ಗ್ಟ ||ಗ್ಠ ||ಗ್ಡ ||ಗ್ಢ ||ಗ್ಣ ||ಗ್ತ ||ಗ್ಥ ||ಗ್ದ ||ಗ್ಧ ||ಗ್ನ ||ಗ್ಪ ||ಗ್ಫ ||ಗ್ಬ ||ಗ್ಭ ||ಗ್ಮ ||ಗ್ಯ ||ಗ್ರ ||ಗ್ಱ ||ಗ್ಲ ||ಗ್ವ ||ಗ್ಶ ||ಗ್ಷ ||ಗ್ಸ ||ಗ್ಹ ||ಗ್ಳ ||ಗ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಘ್}}}}<br><small>(ഘ്)</small> |ಘ್ಕ ||ಘ್ಖ ||ಘ್ಗ ||style=color:#0048BA;"|'''ಘ್ಘ''' ||ಘ್ಙ ||ಘ್ಚ ||ಘ್ಛ ||ಘ್ಜ ||ಘ್ಝ ||ಘ್ಞ ||ಘ್ಟ ||ಘ್ಠ ||ಘ್ಡ ||ಘ್ಢ ||ಘ್ಣ ||ಘ್ತ ||ಘ್ಥ ||ಘ್ದ ||ಘ್ಧ ||ಘ್ನ ||ಘ್ಪ ||ಘ್ಫ ||ಘ್ಬ ||ಘ್ಭ ||ಘ್ಮ ||ಘ್ಯ ||ಘ್ರ ||ಘ್ಱ ||ಘ್ಲ ||ಘ್ವ ||ಘ್ಶ ||ಘ್ಷ ||ಘ್ಸ ||ಘ್ಹ ||ಘ್ಳ ||ಘ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಙ್}}}}<br><small>(ങ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu|അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്. }}</small> |ಙ್ಕ ||ಙ್ಖ ||ಙ್ಗ ||ಙ್ಘ ||style=color:#0048BA;"|'''ಙ್ಙ''' ||ಙ್ಚ ||ಙ್ಛ ||ಙ್ಜ ||ಙ್ಝ ||ಙ್ಞ ||ಙ್ಟ ||ಙ್ಠ ||ಙ್ಡ ||ಙ್ಢ ||ಙ್ಣ ||ಙ್ತ ||ಙ್ಥ ||ಙ್ದ ||ಙ್ಧ ||ಙ್ನ ||ಙ್ಪ ||ಙ್ಫ ||ಙ್ಬ ||ಙ್ಭ ||ಙ್ಮ ||ಙ್ಯ ||ಙ್ರ ||ಙ್ಱ ||ಙ್ಲ ||ಙ್ವ ||ಙ್ಶ ||ಙ್ಷ ||ಙ್ಸ ||ಙ್ಹ ||ಙ್ಳ ||ಙ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಚ್}}}}<br><small>(ച്)</small> |ಚ್ಕ ||ಚ್ಖ ||ಚ್ಗ ||ಚ್ಘ ||ಚ್ಙ ||style=color:#0048BA;"|'''ಚ್ಚ''' ||ಚ್ಛ ||ಚ್ಜ ||ಚ್ಝ ||ಚ್ಞ ||ಚ್ಟ ||ಚ್ಠ ||ಚ್ಡ ||ಚ್ಢ ||ಚ್ಣ ||ಚ್ತ ||ಚ್ಥ ||ಚ್ದ ||ಚ್ಧ ||ಚ್ನ ||ಚ್ಪ ||ಚ್ಫ ||ಚ್ಬ ||ಚ್ಭ ||ಚ್ಮ ||ಚ್ಯ ||ಚ್ರ ||ಚ್ಱ ||ಚ್ಲ ||ಚ್ವ ||ಚ್ಶ ||ಚ್ಷ ||ಚ್ಸ ||ಚ್ಹ ||ಚ್ಳ ||ಚ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಛ್}}}}<br><small>(ഛ്)</small> |ಛ್ಕ ||ಛ್ಖ ||ಛ್ಗ ||ಛ್ಘ ||ಛ್ಙ ||ಛ್ಚ ||style=color:#0048BA;"|'''ಛ್ಛ''' ||ಛ್ಜ ||ಛ್ಝ ||ಛ್ಞ ||ಛ್ಟ ||ಛ್ಠ ||ಛ್ಡ ||ಛ್ಢ ||ಛ್ಣ ||ಛ್ತ ||ಛ್ಥ ||ಛ್ದ ||ಛ್ಧ ||ಛ್ನ ||ಛ್ಪ ||ಛ್ಫ ||ಛ್ಬ ||ಛ್ಭ ||ಛ್ಮ ||ಛ್ಯ ||ಛ್ರ ||ಛ್ಱ ||ಛ್ಲ ||ಛ್ವ ||ಛ್ಶ ||ಛ್ಷ ||ಛ್ಸ ||ಛ್ಹ ||ಛ್ಳ ||ಛ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಜ್}}}}<br><small>(ജ്)</small> |ಜ್ಕ ||ಜ್ಖ ||ಜ್ಗ ||ಜ್ಘ ||ಜ್ಙ ||ಜ್ಚ ||ಜ್ಛ ||style=color:#0048BA;"|'''ಜ್ಜ''' ||ಜ್ಝ ||style=color:#E23D28;"|'''ಜ್ಞ''' ||ಜ್ಟ ||ಜ್ಠ ||ಜ್ಡ ||ಜ್ಢ ||ಜ್ಣ ||ಜ್ತ ||ಜ್ಥ ||ಜ್ದ ||ಜ್ಧ ||ಜ್ನ ||ಜ್ಪ ||ಜ್ಫ ||ಜ್ಬ ||ಜ್ಭ ||ಜ್ಮ ||ಜ್ಯ ||ಜ್ರ ||ಜ್ಱ ||ಜ್ಲ ||ಜ್ವ ||ಜ್ಶ ||ಜ್ಷ ||ಜ್ಸ ||ಜ್ಹ ||ಜ್ಳ ||ಜ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಝ್}}}}<br><small>(ഝ്)</small> |ಝ್ಕ ||ಝ್ಖ ||ಝ್ಗ ||ಝ್ಘ ||ಝ್ಙ ||ಝ್ಚ ||ಝ್ಛ ||ಝ್ಜ ||style=color:#0048BA;"|'''ಝ್ಝ''' ||ಝ್ಞ ||ಝ್ಟ ||ಝ್ಠ ||ಝ್ಡ ||ಝ್ಢ ||ಝ್ಣ ||ಝ್ತ ||ಝ್ಥ ||ಝ್ದ ||ಝ್ಧ ||ಝ್ನ ||ಝ್ಪ ||ಝ್ಫ ||ಝ್ಬ ||ಝ್ಭ ||ಝ್ಮ ||ಝ್ಯ ||ಝ್ರ ||ಝ್ಱ ||ಝ್ಲ ||ಝ್ವ ||ಝ್ಶ ||ಝ್ಷ ||ಝ್ಸ ||ಝ್ಹ ||ಝ್ಳ ||ಝ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಞ್}}}}<br><small>(ഞ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಞ್ಕ ||ಞ್ಖ ||ಞ್ಗ ||ಞ್ಘ ||ಞ್ಙ ||ಞ್ಚ ||ಞ್ಛ ||ಞ್ಜ ||ಞ್ಝ ||style=color:#0048BA;"|'''ಞ್ಞ''' ||ಞ್ಟ ||ಞ್ಠ ||ಞ್ಡ ||ಞ್ಢ ||ಞ್ಣ ||ಞ್ತ ||ಞ್ಥ ||ಞ್ದ ||ಞ್ಧ ||ಞ್ನ ||ಞ್ಪ ||ಞ್ಫ ||ಞ್ಬ ||ಞ್ಭ ||ಞ್ಮ ||ಞ್ಯ ||ಞ್ರ ||ಞ್ಱ ||ಞ್ಲ ||ಞ್ವ ||ಞ್ಶ ||ಞ್ಷ ||ಞ್ಸ ||ಞ್ಹ ||ಞ್ಳ ||ಞ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಟ್}}}}<br><small>(ട്)</small> |ಟ್ಕ ||ಟ್ಖ ||ಟ್ಗ ||ಟ್ಘ ||ಟ್ಙ ||ಟ್ಚ ||ಟ್ಛ ||ಟ್ಜ ||ಟ್ಝ ||ಟ್ಞ ||style=color:#0048BA;"|'''ಟ್ಟ''' ||ಟ್ಠ ||ಟ್ಡ ||ಟ್ಢ ||ಟ್ಣ ||ಟ್ತ ||ಟ್ಥ ||ಟ್ದ ||ಟ್ಧ ||ಟ್ನ ||ಟ್ಪ ||ಟ್ಫ ||ಟ್ಬ ||ಟ್ಭ ||ಟ್ಮ ||ಟ್ಯ ||ಟ್ರ ||ಟ್ಱ ||ಟ್ಲ ||ಟ್ವ ||ಟ್ಶ ||ಟ್ಷ ||ಟ್ಸ ||ಟ್ಹ ||ಟ್ಳ ||ಟ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಠ್}}}}<br><small>(ഠ്)</small> |ಠ್ಕ ||ಠ್ಖ ||ಠ್ಗ ||ಠ್ಘ ||ಠ್ಙ ||ಠ್ಚ ||ಠ್ಛ ||ಠ್ಜ ||ಠ್ಝ ||ಠ್ಞ ||ಠ್ಟ ||style=color:#0048BA;"|'''ಠ್ಠ''' ||ಠ್ಡ ||ಠ್ಢ ||ಠ್ಣ ||ಠ್ತ ||ಠ್ಥ ||ಠ್ದ ||ಠ್ಧ ||ಠ್ನ ||ಠ್ಪ ||ಠ್ಫ ||ಠ್ಬ ||ಠ್ಭ ||ಠ್ಮ ||ಠ್ಯ ||ಠ್ರ ||ಠ್ಱ ||ಠ್ಲ ||ಠ್ವ ||ಠ್ಶ ||ಠ್ಷ ||ಠ್ಸ ||ಠ್ಹ ||ಠ್ಳ ||ಠ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಡ್}}}}<br><small>(ഡ്)</small> |ಡ್ಕ |ಡ್ಖ ||ಡ್ಗ ||ಡ್ಘ ||ಡ್ಙ ||ಡ್ಚ ||ಡ್ಛ ||ಡ್ಜ ||ಡ್ಝ ||ಡ್ಞ ||ಡ್ಟ ||ಡ್ಠ ||style=color:#0048BA;"|'''ಡ್ಡ''' ||ಡ್ಢ ||ಡ್ಣ ||ಡ್ತ ||ಡ್ಥ ||ಡ್ದ ||ಡ್ಧ ||ಡ್ನ ||ಡ್ಪ ||ಡ್ಫ ||ಡ್ಬ ||ಡ್ಭ ||ಡ್ಮ ||ಡ್ಯ ||ಡ್ರ ||ಡ್ಱ ||ಡ್ಲ ||ಡ್ವ ||ಡ್ಶ ||ಡ್ಷ ||ಡ್ಸ ||ಡ್ಹ ||ಡ್ಳ ||ಡ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಢ್}}}}<br><small>(ഢ്)</small> |ಢ್ಕ ||ಢ್ಖ ||ಢ್ಗ ||ಢ್ಘ ||ಢ್ಙ ||ಢ್ಚ ||ಢ್ಛ ||ಢ್ಜ ||ಢ್ಝ ||ಢ್ಞ ||ಢ್ಟ ||ಢ್ಠ ||ಢ್ಡ ||style=color:#0048BA;"|'''ಢ್ಢ''' ||ಢ್ಣ ||ಢ್ತ ||ಢ್ಥ ||ಢ್ದ ||ಢ್ಧ ||ಢ್ನ ||ಢ್ಪ ||ಢ್ಫ ||ಢ್ಬ ||ಢ್ಭ ||ಢ್ಮ ||ಢ್ಯ ||ಢ್ರ ||ಢ್ಱ ||ಢ್ಲ ||ಢ್ವ ||ಢ್ಶ ||ಢ್ಷ ||ಢ್ಸ ||ಢ್ಹ ||ಢ್ಳ ||ಢ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಣ್}}}}<br><small>(ണ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಣ್ಕ ||ಣ್ಖ ||ಣ್ಗ ||ಣ್ಘ ||ಣ್ಙ ||ಣ್ಚ ||ಣ್ಛ ||ಣ್ಜ ||ಣ್ಝ ||ಣ್ಞ ||ಣ್ಟ ||ಣ್ಠ ||ಣ್ಡ ||ಣ್ಢ ||style=color:#0048BA;"|'''ಣ್ಣ''' ||ಣ್ತ ||ಣ್ಥ ||ಣ್ದ ||ಣ್ಧ ||ಣ್ನ ||ಣ್ಪ ||ಣ್ಫ ||ಣ್ಬ ||ಣ್ಭ ||ಣ್ಮ ||ಣ್ಯ ||ಣ್ರ ||ಣ್ಱ ||ಣ್ಲ ||ಣ್ವ ||ಣ್ಶ ||ಣ್ಷ ||ಣ್ಸ ||ಣ್ಹ ||ಣ್ಳ ||ಣ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ತ್}}}}<br><small>(ത്)</small> |ತ್ಕ ||ತ್ಖ ||ತ್ಗ ||ತ್ಘ ||ತ್ಙ ||ತ್ಚ ||ತ್ಛ ||ತ್ಜ ||ತ್ಝ ||ತ್ಞ ||ತ್ಟ ||ತ್ಠ ||ತ್ಡ ||ತ್ಢ ||ತ್ಣ ||style=color:#0048BA;"|'''ತ್ತ''' ||ತ್ಥ ||ತ್ದ ||ತ್ಧ ||ತ್ನ ||ತ್ಪ ||ತ್ಫ ||ತ್ಬ ||ತ್ಭ ||ತ್ಮ ||ತ್ಯ ||style=color:#E23D28;"|'''ತ್ರ''' ||ತ್ಱ ||ತ್ಲ ||ತ್ವ ||ತ್ಶ ||ತ್ಷ ||ತ್ಸ ||ತ್ಹ ||ತ್ಳ ||ತ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಥ್}}}}<br><small>(ഥ്)</small> |ಥ್ಕ ||ಥ್ಖ ||ಥ್ಗ ||ಥ್ಘ ||ಥ್ಙ ||ಥ್ಚ ||ಥ್ಛ ||ಥ್ಜ ||ಥ್ಝ ||ಥ್ಞ ||ಥ್ಟ ||ಥ್ಠ ||ಥ್ಡ ||ಥ್ಢ ||ಥ್ಣ ||ಥ್ತ ||style=color:#0048BA;"|'''ಥ್ಥ''' ||ಥ್ದ ||ಥ್ಧ ||ಥ್ನ ||ಥ್ಪ ||ಥ್ಫ ||ಥ್ಬ ||ಥ್ಭ ||ಥ್ಮ ||ಥ್ಯ ||ಥ್ರ ||ಥ್ಱ ||ಥ್ಲ ||ಥ್ವ ||ಥ್ಶ ||ಥ್ಷ ||ಥ್ಸ ||ಥ್ಹ ||ಥ್ಳ ||ಥ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ದ್}}}}<br><small>(ദ്)</small> |ದ್ಕ ||ದ್ಖ ||ದ್ಗ ||ದ್ಘ ||ದ್ಙ ||ದ್ಚ ||ದ್ಛ ||ದ್ಜ ||ದ್ಝ ||ದ್ಞ ||ದ್ಟ ||ದ್ಠ ||ದ್ಡ ||ದ್ಢ ||ದ್ಣ ||ದ್ತ ||ದ್ಥ ||style=color:#0048BA;"|'''ದ್ದ''' ||ದ್ಧ ||ದ್ನ ||ದ್ಪ ||ದ್ಫ ||ದ್ಬ ||ದ್ಭ ||ದ್ಮ ||ದ್ಯ ||ದ್ರ ||ದ್ಱ ||ದ್ಲ ||ದ್ವ ||ದ್ಶ ||ದ್ಷ ||ದ್ಸ ||ದ್ಹ ||ದ್ಳ ||ದ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಧ್}}}}<br><small>(ധ്)</small> |ಧ್ಕ ||ಧ್ಖ ||ಧ್ಗ ||ಧ್ಘ ||ಧ್ಙ ||ಧ್ಚ ||ಧ್ಛ ||ಧ್ಜ ||ಧ್ಝ ||ಧ್ಞ ||ಧ್ಟ ||ಧ್ಠ ||ಧ್ಡ ||ಧ್ಢ ||ಧ್ಣ ||ಧ್ತ ||ಧ್ಥ ||ಧ್ದ ||style=color:#0048BA;"|'''ಧ್ಧ''' ||ಧ್ನ ||ಧ್ಪ ||ಧ್ಫ ||ಧ್ಬ ||ಧ್ಭ ||ಧ್ಮ ||ಧ್ಯ ||ಧ್ರ ||ಧ್ಱ ||ಧ್ಲ ||ಧ್ವ ||ಧ್ಶ ||ಧ್ಷ ||ಧ್ಸ ||ಧ್ಹ ||ಧ್ಳ ||ಧ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ನ್}}}}<br><small>(ന്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ನ್ಕ ||ನ್ಖ ||ನ್ಗ ||ನ್ಘ ||ನ್ಙ ||ನ್ಚ ||ನ್ಛ ||ನ್ಜ ||ನ್ಝ ||ನ್ಞ ||ನ್ಟ ||ನ್ಠ ||ನ್ಡ ||ನ್ಢ ||ನ್ಣ ||ನ್ತ ||ನ್ಥ ||ನ್ದ ||ನ್ಧ ||style=color:#0048BA;"|'''ನ್ನ''' ||ನ್ಪ ||ನ್ಫ ||ನ್ಬ ||ನ್ಭ ||ನ್ಮ ||ನ್ಯ ||ನ್ರ ||ನ್ಱ ||ನ್ಲ ||ನ್ವ ||ನ್ಶ ||ನ್ಷ ||ನ್ಸ ||ನ್ಹ ||ನ್ಳ ||ನ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಪ್}}}}<br><small>(പ്)</small> |ಪ್ಕ ||ಪ್ಖ ||ಪ್ಗ ||ಪ್ಘ ||ಪ್ಙ ||ಪ್ಚ ||ಪ್ಛ ||ಪ್ಜ ||ಪ್ಝ ||ಪ್ಞ ||ಪ್ಟ ||ಪ್ಠ ||ಪ್ಡ ||ಪ್ಢ ||ಪ್ಣ ||ಪ್ತ ||ಪ್ಥ ||ಪ್ದ ||ಪ್ಧ ||ಪ್ನ ||style=color:#0048BA;"|'''ಪ್ಪ''' ||ಪ್ಫ ||ಪ್ಬ ||ಪ್ಭ ||ಪ್ಮ ||ಪ್ಯ ||ಪ್ರ ||ಪ್ಱ ||ಪ್ಲ ||ಪ್ವ ||ಪ್ಶ ||ಪ್ಷ ||ಪ್ಸ ||ಪ್ಹ ||ಪ್ಳ ||ಪ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಫ್}}}}<br><small>(ഫ്)</small> |ಫ್ಕ ||ಫ್ಖ ||ಫ್ಗ ||ಫ್ಘ ||ಫ್ಙ ||ಫ್ಚ ||ಫ್ಛ ||ಫ್ಜ ||ಫ್ಝ ||ಫ್ಞ ||ಫ್ಟ ||ಫ್ಠ ||ಫ್ಡ ||ಫ್ಢ ||ಫ್ಣ ||ಫ್ತ ||ಫ್ಥ ||ಫ್ದ ||ಫ್ಧ ||ಫ್ನ ||ಫ್ಪ ||style=color:#0048BA;"|'''ಫ್ಫ''' ||ಫ್ಬ ||ಫ್ಭ ||ಫ್ಮ ||ಫ್ಯ ||ಫ್ರ ||ಫ್ಱ ||ಫ್ಲ ||ಫ್ವ ||ಫ್ಶ ||ಫ್ಷ ||ಫ್ಸ ||ಫ್ಹ ||ಫ್ಳ ||ಫ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಬ್}}}}<br><small>(ബ്)</small> |ಬ್ಕ ||ಬ್ಖ ||ಬ್ಗ ||ಬ್ಘ ||ಬ್ಙ ||ಬ್ಚ ||ಬ್ಛ ||ಬ್ಜ ||ಬ್ಝ ||ಬ್ಞ ||ಬ್ಟ ||ಬ್ಠ ||ಬ್ಡ ||ಬ್ಢ ||ಬ್ಣ ||ಬ್ತ ||ಬ್ಥ ||ಬ್ದ ||ಬ್ಧ ||ಬ್ನ ||ಬ್ಪ ||ಬ್ಫ ||style=color:#0048BA;"|'''ಬ್ಬ''' ||ಬ್ಭ ||ಬ್ಮ ||ಬ್ಯ ||ಬ್ರ ||ಬ್ಱ ||ಬ್ಲ ||ಬ್ವ ||ಬ್ಶ ||ಬ್ಷ ||ಬ್ಸ ||ಬ್ಹ ||ಬ್ಳ ||ಬ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಭ್}}}}<br><small>(ഭ്)</small> |ಭ್ಕ ||ಭ್ಖ ||ಭ್ಗ ||ಭ್ಘ ||ಭ್ಙ ||ಭ್ಚ ||ಭ್ಛ ||ಭ್ಜ ||ಭ್ಝ ||ಭ್ಞ ||ಭ್ಟ ||ಭ್ಠ ||ಭ್ಡ ||ಭ್ಢ ||ಭ್ಣ ||ಭ್ತ ||ಭ್ಥ ||ಭ್ದ ||ಭ್ಧ ||ಭ್ನ ||ಭ್ಪ ||ಭ್ಫ ||ಭ್ಬ ||style=color:#0048BA;"|'''ಭ್ಭ''' ||ಭ್ಮ ||ಭ್ಯ ||ಭ್ರ ||ಭ್ಱ ||ಭ್ಲ ||ಭ್ವ ||ಭ್ಶ ||ಭ್ಷ ||ಭ್ಸ ||ಭ್ಹ ||ಭ್ಳ ||ಭ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಮ್}}}}<br><small>(മ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಮ್ಕ ||ಮ್ಖ ||ಮ್ಗ ||ಮ್ಘ ||ಮ್ಙ ||ಮ್ಚ ||ಮ್ಛ ||ಮ್ಜ ||ಮ್ಝ ||ಮ್ಞ ||ಮ್ಟ ||ಮ್ಠ ||ಮ್ಡ ||ಮ್ಢ ||ಮ್ಣ ||ಮ್ತ ||ಮ್ಥ ||ಮ್ದ ||ಮ್ಧ ||ಮ್ನ ||ಮ್ಪ ||ಮ್ಫ ||ಮ್ಬ ||ಮ್ಭ ||style=color:#0048BA;"|'''ಮ್ಮ''' ||ಮ್ಯ ||ಮ್ರ ||ಮ್ಱ ||ಮ್ಲ ||ಮ್ವ ||ಮ್ಶ ||ಮ್ಷ ||ಮ್ಸ ||ಮ್ಹ ||ಮ್ಳ ||ಮ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಯ್}}}}<br><small>(യ്)</small> |ಯ್ಕ ||ಯ್ಖ ||ಯ್ಗ ||ಯ್ಘ ||ಯ್ಙ ||ಯ್ಚ ||ಯ್ಛ ||ಯ್ಜ ||ಯ್ಝ ||ಯ್ಞ ||ಯ್ಟ ||ಯ್ಠ ||ಯ್ಡ ||ಯ್ಢ ||ಯ್ಣ ||ಯ್ತ ||ಯ್ಥ ||ಯ್ದ ||ಯ್ಧ ||ಯ್ನ ||ಯ್ಪ ||ಯ್ಫ ||ಯ್ಬ ||ಯ್ಭ ||ಯ್ಮ ||style=color:#0048BA;"|'''ಯ್ಯ''' ||ಯ್ರ ||ಯ್ಱ ||ಯ್ಲ ||ಯ್ವ ||ಯ್ಶ ||ಯ್ಷ ||ಯ್ಸ ||ಯ್ಹ ||ಯ್ಳ ||ಯ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}}<br><small>(ര്){{noteTag|group=conjunct|name=arku|ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി {{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}} വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" എന്ന ചിഹ്നമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}</small> |'''ರ್ಕ''' ||'''ರ್ಖ''' ||'''ರ್ಗ''' ||'''ರ್ಘ''' ||'''ರ್ಙ''' ||'''ರ್ಚ''' ||'''ರ್ಛ''' ||'''ರ್ಜ''' ||'''ರ್ಝ''' ||'''ರ್ಞ''' ||'''ರ್ಟ''' ||'''ರ್ಠ''' ||'''ರ್ಡ''' ||'''ರ್ಢ''' ||'''ರ್ಣ''' ||'''ರ್ತ''' ||'''ರ್ಥ''' ||'''ರ್ದ''' ||'''ರ್ಧ''' ||'''ರ್ನ''' ||'''ರ್ಪ''' ||'''ರ್ಫ''' ||'''ರ್ಬ''' ||'''ರ್ಭ''' ||'''ರ್ಮ''' ||'''ರ್ಯ''' ||style=color:#0048BA;"|'''ರ್ರ''' ||'''ರ್ಱ''' ||'''ರ್ಲ''' ||'''ರ್ವ''' ||'''ರ್ಶ''' ||'''ರ್ಷ''' ||'''ರ್ಸ''' ||'''ರ್ಹ''' ||'''ರ್ಳ''' ||'''ರ್ೞ''' |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಱ್}}}}<br><small>(റ്)</small> |ಱ್ಕ ||ಱ್ಖ ||ಱ್ಗ ||ಱ್ಘ ||ಱ್ಙ ||ಱ್ಚ ||ಱ್ಛ ||ಱ್ಜ ||ಱ್ಝ ||ಱ್ಞ ||ಱ್ಟ ||ಱ್ಠ ||ಱ್ಡ ||ಱ್ಢ ||ಱ್ಣ ||ಱ್ತ ||ಱ್ಥ ||ಱ್ದ ||ಱ್ಧ ||ಱ್ನ ||ಱ್ಪ ||ಱ್ಫ ||ಱ್ಬ ||ಱ್ಭ ||ಱ್ಮ ||ಱ್ಯ ||ಱ್ರ ||style=color:#0048BA;"|'''ಱ್ಱ''' ||ಱ್ಲ ||ಱ್ವ ||ಱ್ಶ ||ಱ್ಷ ||ಱ್ಸ ||ಱ್ಹ ||ಱ್ಳ ||ಱ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಲ್}}}}<br><small>(ല്)</small> |ಲ್ಕ ||ಲ್ಖ ||ಲ್ಗ ||ಲ್ಘ ||ಲ್ಙ ||ಲ್ಚ ||ಲ್ಛ ||ಲ್ಜ ||ಲ್ಝ ||ಲ್ಞ ||ಲ್ಟ ||ಲ್ಠ ||ಲ್ಡ ||ಲ್ಢ ||ಲ್ಣ ||ಲ್ತ ||ಲ್ಥ ||ಲ್ದ ||ಲ್ಧ ||ಲ್ನ ||ಲ್ಪ ||ಲ್ಫ ||ಲ್ಬ ||ಲ್ಭ ||ಲ್ಮ ||ಲ್ಯ ||ಲ್ರ ||ಲ್ಱ ||style=color:#0048BA;"|'''ಲ್ಲ''' ||ಲ್ವ ||ಲ್ಶ ||ಲ್ಷ ||ಲ್ಸ ||ಲ್ಹ ||ಲ್ಳ ||ಲ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ವ್}}}}<br><small>(വ്)</small> |ವ್ಕ ||ವ್ಖ ||ವ್ಗ ||ವ್ಘ ||ವ್ಙ ||ವ್ಚ ||ವ್ಛ ||ವ್ಜ ||ವ್ಝ ||ವ್ಞ ||ವ್ಟ ||ವ್ಠ ||ವ್ಡ ||ವ್ಢ ||ವ್ಣ ||ವ್ತ ||ವ್ಥ ||ವ್ದ ||ವ್ಧ ||ವ್ನ ||ವ್ಪ ||ವ್ಫ ||ವ್ಬ ||ವ್ಭ ||ವ್ಮ ||ವ್ಯ ||ವ್ರ ||ವ್ಱ ||ವ್ಲ ||style=color:#0048BA;"|'''ವ್ವ''' ||ವ್ಶ ||ವ್ಷ ||ವ್ಸ ||ವ್ಹ ||ವ್ಳ ||ವ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಶ್}}}}<br><small>(ശ്)</small> |ಶ್ಕ ||ಶ್ಖ ||ಶ್ಗ ||ಶ್ಘ ||ಶ್ಙ ||ಶ್ಚ ||ಶ್ಛ ||ಶ್ಜ ||ಶ್ಝ ||ಶ್ಞ ||ಶ್ಟ ||ಶ್ಠ ||ಶ್ಡ ||ಶ್ಢ ||ಶ್ಣ ||ಶ್ತ ||ಶ್ಥ ||ಶ್ದ ||ಶ್ಧ ||ಶ್ನ ||ಶ್ಪ ||ಶ್ಫ ||ಶ್ಬ ||ಶ್ಭ ||ಶ್ಮ ||ಶ್ಯ ||ಶ್ರ ||ಶ್ಱ ||ಶ್ಲ ||ಶ್ವ ||style=color:#0048BA;"|'''ಶ್ಶ''' ||ಶ್ಷ ||ಶ್ಸ ||ಶ್ಹ ||ಶ್ಳ ||ಶ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಷ್}}}}<br><small>(ഷ്)</small> |ಷ್ಕ ||ಷ್ಖ ||ಷ್ಗ ||ಷ್ಘ ||ಷ್ಙ ||ಷ್ಚ ||ಷ್ಛ ||ಷ್ಜ ||ಷ್ಝ ||ಷ್ಞ ||ಷ್ಟ ||ಷ್ಠ ||ಷ್ಡ ||ಷ್ಢ ||ಷ್ಣ ||ಷ್ತ ||ಷ್ಥ ||ಷ್ದ ||ಷ್ಧ ||ಷ್ನ ||ಷ್ಪ ||ಷ್ಫ ||ಷ್ಬ ||ಷ್ಭ ||ಷ್ಮ ||ಷ್ಯ ||ಷ್ರ ||ಷ್ಱ ||ಷ್ಲ ||ಷ್ವ ||ಷ್ಶ ||style=color:#0048BA;"|'''ಷ್ಷ''' ||ಷ್ಸ ||ಷ್ಹ ||ಷ್ಳ ||ಷ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಸ್}}}}<br><small>(സ്)</small> |ಸ್ಕ ||ಸ್ಖ ||ಸ್ಗ ||ಸ್ಘ ||ಸ್ಙ ||ಸ್ಚ ||ಸ್ಛ ||ಸ್ಜ ||ಸ್ಝ ||ಸ್ಞ ||ಸ್ಟ ||ಸ್ಠ ||ಸ್ಡ ||ಸ್ಢ ||ಸ್ಣ ||ಸ್ತ ||ಸ್ಥ ||ಸ್ದ ||ಸ್ಧ ||ಸ್ನ ||ಸ್ಪ ||ಸ್ಫ ||ಸ್ಬ ||ಸ್ಭ ||ಸ್ಮ ||ಸ್ಯ ||ಸ್ರ ||ಸ್ಱ ||ಸ್ಲ ||ಸ್ವ ||ಸ್ಶ ||ಸ್ಷ ||style=color:#0048BA;"|'''ಸ್ಸ''' ||ಸ್ಹ ||ಸ್ಳ ||ಸ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{large|{{script|Knda|ಹ್}}}}<br><small>(ഹ്)</small> |ಹ್ಕ ||ಹ್ಖ ||ಹ್ಗ ||ಹ್ಘ ||ಹ್ಙ ||ಹ್ಚ ||ಹ್ಛ ||ಹ್ಜ ||ಹ್ಝ ||ಹ್ಞ ||ಹ್ಟ ||ಹ್ಠ ||ಹ್ಡ ||ಹ್ಢ ||ಹ್ಣ ||ಹ್ತ ||ಹ್ಥ ||ಹ್ದ ||ಹ್ಧ ||ಹ್ನ ||ಹ್ಪ ||ಹ್ಫ ||ಹ್ಬ ||ಹ್ಭ ||ಹ್ಮ ||ಹ್ಯ ||ಹ್ರ ||ಹ್ಱ ||ಹ್ಲ ||ಹ್ವ ||ಹ್ಶ ||ಹ್ಷ ||ಹ್ಸ ||style=color:#0048BA;"|'''ಹ್ಹ''' ||ಹ್ಳ ||ಹ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಳ್}}}}<br><small>(ള്)</small> |ಳ್ಕ ||ಳ್ಖ ||ಳ್ಗ ||ಳ್ಘ ||ಳ್ಙ ||ಳ್ಚ ||ಳ್ಛ ||ಳ್ಜ ||ಳ್ಝ ||ಳ್ಞ ||ಳ್ಟ ||ಳ್ಠ ||ಳ್ಡ ||ಳ್ಢ ||ಳ್ಣ ||ಳ್ತ ||ಳ್ಥ ||ಳ್ದ ||ಳ್ಧ ||ಳ್ನ ||ಳ್ಪ ||ಳ್ಫ ||ಳ್ಬ ||ಳ್ಭ ||ಳ್ಮ ||ಳ್ಯ ||ಳ್ರ ||ಳ್ಱ ||ಳ್ಲ ||ಳ್ವ ||ಳ್ಶ ||ಳ್ಷ ||ಳ್ಸ ||ಳ್ಹ ||style=color:#0048BA;"|'''ಳ್ಳ''' ||ಳ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ೞ್}}}}<br><small>(ഴ്)</small> |ೞ್ಕ ||ೞ್ಖ ||ೞ್ಗ ||ೞ್ಘ ||ೞ್ಙ ||ೞ್ಚ ||ೞ್ಛ ||ೞ್ಜ ||ೞ್ಝ ||ೞ್ಞ ||ೞ್ಟ ||ೞ್ಠ ||ೞ್ಡ ||ೞ್ಢ ||ೞ್ಣ ||ೞ್ತ ||ೞ್ಥ ||ೞ್ದ ||ೞ್ಧ ||ೞ್ನ ||ೞ್ಪ ||ೞ್ಫ ||ೞ್ಬ ||ೞ್ಭ ||ೞ್ಮ ||ೞ್ಯ ||ೞ್ರ ||ೞ್ಱ ||ೞ್ಲ ||ೞ್ವ ||ೞ್ಶ ||ೞ್ಷ ||ೞ್ಸ ||ೞ್ಹ ||ೞ್ಳ ||style=color:#0048BA;"|'''ೞ್ೞ''' |} {{Sticky table end}} <small>{{Legend|#0048BA|ഇവ കന്നഡയിലെ ദ്വിത്വാക്ഷരങ്ങളാണ് ({{lang|kn|{{script|Knda|ದ್ವಿತ್ವಾಕ್ಷರ}}}}).}}</small> <small>{{Legend|#E23D28|ഇവ താഴെ ഒത്തക്ഷരങ്ങളായി എഴുതുന്ന സംസ്കൃത മൂലമുള്ള കൂട്ടക്ഷരങ്ങളാണ്.}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=conjunct}} കന്നഡയിൽ പൊതുവായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ അടങ്ങിയ ചില ഉദാഹരണങ്ങൾ:<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|10}} {| class="wikitable" style="text-align:center;font-size:15px" ! കന്നഡ വാക്ക് ! മലയാള ഉച്ചാരണം ! മലയാള പരിഭാഷ |- | {{lang|kn|ಅಕ್ಕ}} || അക്ക || ചേച്ചി |- | {{lang|kn|ಉತ್ಖನ}} || ഉത്ഖന || ഉത്ഖനനം |- | {{lang|kn|ಹಗ್ಗ}} || ഹഗ്ഗ || കയർ |- | {{lang|kn|ಹೆಚ್ಚು}} || ഹെച്ചു || കൂടുതൽ |- | {{lang|kn|ಮ್ಲೇಚ್ಛ}} || മ്ലേച്ഛ || വിദേശി |- | {{lang|kn|ಅಜ್ಜ}} || അജ്ജ || മുത്തച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಜ್ಞಾನ}} || ജ്ഞാന || ജ്ഞാനം |- | {{lang|kn|ಬೆಟ್ಟ}} || ബെട്ട || കുന്ന് |- | {{lang|kn|ದಡ್ಡ}} || ദദ്ദ || മണ്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಣ್ಣಾ}} || അണ്ണ || ചേട്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಪ್ಪ}} || അപ്പ || അച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಕೊಬ್ಬು}} || കൊബ്ബു || കൊഴുപ്പ് |- | {{lang|kn|ಉದ್ಭವ}} || ഉദ്ഭവ || ഉത്ഭവം |- | {{lang|kn|ಅಮ್ಮ}} || അമ്മ || അമ്മ |- | {{lang|kn|ಅಯ್ಯ}} || അയ്യ || സർ {{efn|അങ്ങേയറ്റം ബഹുമാനത്തോടെ ഒരാളെ അഭിസംബോധന ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു}} |- | {{lang|kn|ಪ್ರಭಾವ}} || പ്രഭാവ || സ്വാധീനം |- | {{lang|kn|ಕ್ಲಿಷ್ಟ}} || ക്ലിഷ്ട || ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവ |- | {{lang|kn|ತತ್ವ}} || തത്വ || തത്വം |- | {{lang|kn|ಉತ್ಸವ}} || ഉത്സവ || ഉത്സവം |- | {{lang|kn|ಕಳ್ಳ}} || കള്ള || കള്ളൻ |} === ര ({{lang|kn|ರ}}) അക്ഷരത്തിൻ്റെ പ്രത്യേകതകൾ === [[File:Kannada archaic shrii.png|thumb|100px|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ಶ್ರೀ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പ്രാചീന "ശ്രീ".<ref name="kannadashri"/>]] കൂട്ടക്ഷരങ്ങളിൽ 'ര' ({{lang|kn|ರ}}) എന്ന അക്ഷരം വരുന്ന സ്ഥാനത്തിനനുസരിച്ച് അതിന് രണ്ട് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളുണ്ട്:<ref name="Schiffman" />{{rp|5–8}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ರ (ര) പ്രത്യേകതകൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=അർക്കാവൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} |} ==== അർക്കാവൊത്തു ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}) ==== ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, മലയാളത്തിലെ 'ർ' എന്നതിന് സമാനമായ ഉച്ചാരണം ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് മുൻപ് വന്നാൽ കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇത് അക്ഷരത്തിന് മുകളിലായി വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന ' {{lang|kn|ರ್}} ' എന്ന ചിഹ്നമാണ്. *'''ഉദാഹരണം:''' "കർണാടക" ({{lang|kn|ಕರ್ನಾಟಕ}}) എന്ന വാക്കിലെ /r̥n/ എന്ന ഉച്ചാരണം ർനാ ({{lang|kn|ರ್ನಾ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ ര‍്നാ ({{lang|kn|ರ‍್ನಾ}}) എന്നല്ല. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+അർക്കാവൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ക)|tops=ರ್ + ಕ|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥k/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത)|tops=ರ್ + ತ|l=kn|s=knda|ml=ർത|ch={{large|ರ್ತ}}|ipa=/r̥t̪/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ന)|tops=ರ್ + ನ|l=kn|s=knda|ml=ർന|ch={{large|ರ್ನ}}|ipa=/r̥n/}} |} ഉച്ചാരണത്തിൽ 'ര' ആദ്യം വരുമെങ്കിലും എഴുതുമ്പോൾ ഈ ചിഹ്നം രണ്ടാമതാണ് ചേർക്കുന്നത്. ==== ര-ഒത്തു ==== രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം 'ര' വരുമ്പോൾ അത് താഴെ വലതുവശത്തായി ' {{lang|kn|್ರ}} ' എന്ന രൂപത്തിൽ എഴുതുന്നു. *'''ഉദാഹരണം:''' പ്ര ({{lang|kn|ಪ್ರ}}), ക്ര ({{lang|kn|ಕ್ರ}}). {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ര-വൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-വൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=്ര|ch={{large|್ರ}}|ipa=/r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ര)|tops=ಕ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(പ് + ര)|tops=ಪ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=പ്ര|ch={{large|ಪ್ರ}}|ipa=/pr̥a/}} |} === അനുനാസികങ്ങളും അനുസ്വാരവും === {{lang|kn|ಙ}} (ങ), {{lang|kn|ಞ}} (ഞ), {{lang|kn|ಣ}} (ണ), {{lang|kn|ನ}} (ന), {{lang|kn|ಮ}} (മ) എന്നീ അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്.<ref>{{cite book |last=Sridhar |first=S. N. |title=Kannada (Descriptive Grammars) |year=1990 |publisher=Routledge |pages=290–292 |isbn=978-0-415-00317-9}}</ref> *'''ഉദാഹരണം:''' 'ബെംഗളൂരു' ({{lang|kn|ಬೆಂಗಳೂರು}}) എന്ന വാക്കിലെ /ങ്ഗ/ എന്നത് സാധാരണയായി /ംഗ/ ({{lang|kn|ಂಗ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ {{lang|kn|ಙ್ಗ}} ({{lang|kn|ಬೆಙ್ಗಳೂರು}}) എന്നല്ല. {{efn|ഉപയോഗിക്കുന്ന കമ്പ്യൂട്ടർ ഫോണ്ടിനനുസരിച്ച് ഡിജിറ്റൽ ഇടങ്ങളിൽ ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ ചിലപ്പോൾ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ വന്നേക്കാം.}} === സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ === കന്നഡയിൽ മൂന്നോ അതിലധികമോ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നും കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ആദ്യത്തെ അക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും, തുടർന്നുവരുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ ഒന്നിലധികം കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളായി (വൊത്തുകൾ) ക്രമത്തിൽ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ മുകളിൽ നിന്ന് താഴേക്കും ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തുമായാണ് വായിക്കേണ്ടത്. ==== ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്ന സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ (ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ) എഴുതാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും സ്വീകരിച്ച പദങ്ങളിലാണ് (തത്സമങ്ങൾ) ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ സാധാരണയായി കണ്ടുവരുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''സ്ത്രീ''' ({{lang|kn|ಸ್ತ್ರೀ}}): "വനിത" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. ഇതിൽ '''സ്ത്ര''' (സ്ത്ര) സ് + ത് + ര ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നു. * '''രാഷ്ട്ര''' ({{lang|kn|ರಾಷ್ಟ್ರ}}): "രാജ്യം" എന്നർത്ഥം. ഇതിൽ '''ഷ്ട്ര''' (ഷ്ട്ര) ഷ് + ട് + ര ({{lang|kn|ಷ್ + ಟ್ + ರ}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. * '''സൂക്ഷ്മ''' ({{lang|kn|ಸೂಕ್ಷ್ಮ}}): "ചെറിയ" അല്ലെങ്കിൽ "സൂക്ഷ്മമായ" എന്ന് അർത്ഥം. ഇതിലെ '''ക്ഷ്മ''' (ക്ഷ്മ) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ക് + ഷ് + മ ({{lang|kn|ಕ್ + ಷ್ + ಮ}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. * '''മത്സ്യ''' ({{lang|kn|ಮತ್ಸ್ಯ}}): "മീൻ" എന്ന് അർത്ഥം. ഇതിൽ '''ത്സ്യ''' (ത്സ്യ) ത് + സ് + യ ({{lang|kn|ತ್ + ಸ್ + ಯ}}) എന്നീ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേർന്ന് രൂപപ്പെടുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+സംസ്കൃത ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(സ് + ത് + ്ര)|tops=ಸ್ + ತ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര|ch={{huge|ಸ್ತ್ರೀ}}|ipa=/st̪r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഷ് + ട് + ്ര)|tops=ಷ್ + ಟ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ്ട്ര|ch={{huge|ಷ್ಟ್ರ}}|ipa=/ʂʈr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ്)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ}}|ipa=/kʂma/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ത് + സ് + ്യ)|tops=ತ್ + ಸ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ത്സ്യ|ch={{huge|ತ್ಸ್ಯ}}|ipa=/t̪sja/}} |} [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman" /> പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''മാഡ്സ്താനെ''' ({{lang|kn|ಮಾಡ್ಸ್ತಾನೆ}}): "അവൻ ചെയ്യിപ്പിക്കുന്നു" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. {{efn|"മാഡു" (ചെയ്യുക) എന്നതിനൊപ്പം പ്രയോജക പ്രത്യയമായ "ഇസു" ചേർന്ന് "മാഡിസു" ({{lang|kn|ಮಾಡಿಸು}}) എന്നാകുന്നു. ഇതിനൊപ്പം "താനെ" (ಅವನು - അവൻ) ചേരുമ്പോഴാണ് ഈ പദമുണ്ടാകുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ಡ್ಸ್ತ''' (ഡ്സ്ത) ഡ് + സ് + ത് ({{lang|kn|ಡ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം രൂപപ്പെടുന്നു. * '''തോർസ്തീനി''' ({{lang|kn|ತೋರ್ಸ್ತೀನಿ}}): "ഞാൻ കാണിച്ചുതരാം" എന്നാണ് അർത്ഥം.{{efn|തോരു (കാണിക്കുക) + ഇസു (പ്രയോജക പ്രത്യയം) + തീനി (ഞാൻ) എന്നിവ ചേർന്നാണ് ഈ പദം രൂപപ്പെടുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ರ್ಸ್ತ''' (ർസ്ത) എന്നത് ർ + സ് + ത് ({{lang|kn|ರ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന തനതായ കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരമാണ്. * '''ഉൾസ്കൊണ്ടു''' ({{lang|kn|ಉಳ್ಸ್ಕೊಂಡು}}): "സംരക്ഷിച്ച്" അല്ലെങ്കിൽ "ബാക്കിവെച്ച്" എന്നർത്ഥം വരുന്നു.{{efn|ഉളിസു + കൊണ്ടു -> ഉൾസ്കൊണ്ടു.}} ഇതിലെ '''ಳ್ಸ್ಕ''' (ൾസ്ക) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ള് + സ് + ക് ({{lang|kn|ಳ್ + ಸ್ + ಕ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+കന്നഡ ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഡ് + സ് + ത്)|tops=ಡ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ്സ്ത|ch={{huge|ಡ್ಸ್ತ}}|ipa=/ɖst̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത്)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ർസ്ത|ch={{huge|ರ್ಸ್ತ}}|ipa=/r̥st̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ള് + സ് + ക്)|tops=ಳ್ + ಸ್ + ಕ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ൾസ്ക|ch={{huge|ಳ್ಸ್ಕ}}|ipa=/ɭska/}} |} മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷകളിൽ]] നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, സംസാരഭാഷയിലെ ഇത്തരം ഉച്ചാരണങ്ങളെ അതേപടി ലിപിയിലേക്ക് പകർത്താൻ കന്നഡയിലെ കൂട്ടക്ഷര വ്യവസ്ഥ (വൊത്തുകൾ) വലിയ രീതിയിൽ സഹായിക്കുന്നുണ്ട്. ==== ചതുർസംയുക്താക്ഷരം ==== കന്നഡയിൽ നാല് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന അതിസങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും കടമെടുത്ത പദങ്ങളിലാണ് ഇവ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഒരു പൂർണ്ണ അക്ഷരത്തിനൊപ്പം മൂന്ന് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങൾ (വൊത്തുകൾ) കൂടിയോ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു അർക്കാവൊത്തും രണ്ട് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുമോ ചേർന്നാണ് അക്ഷരം എഴുതുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''ദാർഷ്ട്യ''' ({{lang|kn|ದಾರ್ಷ್ಟ್ಯ}}): "അഹങ്കാരം" അല്ലെങ്കിൽ "ധിക്കാരം" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}''' (ർഷ്ട്യ) എന്ന അക്ഷരത്തിൽ ർ + ഷ് + ട് + യ് ({{lang|kn|ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നാണിത് ഉണ്ടാകുന്നത്. * '''അസ്ത്ര്യ''' ({{lang|kn|ಅಸ್ತ್ರ್ಯ}}): "അസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}''' (സ്ത്ര്യ), സ് + ത് + ര് + യ് ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നതാണ്. * '''ലക്ഷ്മ്യ''' ({{lang|kn|ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}): "ലക്ഷ്മിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}''' (ക്ഷ്മ്യ) എന്നതും 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ (ക് + ഷ് + മ് + യ്) ഒന്നിച്ച് ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരമാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ചതുർസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ഷ് + ട് + ്യ)|tops=ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർഷ്ട്യ|ch={{huge|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}|ipa=/r̥ʂʈja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത് + ്യ)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര്യ|ch={{huge|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}|ipa=/st̪r̥ja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ് + ്യ)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ്യ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}|ipa=/kʂmja/}} |} കന്നഡയുടെ തനതായ വാക്കുകളിൽ നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഇല്ല. ==== പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം ==== നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മാത്രമല്ല, അപൂർവ്വമായി അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ വരെ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും കന്നഡ ലിപിയിലുണ്ട്. "പൂർണ്ണത" എന്ന് അർത്ഥമ്മുള്ള ''കാർത്സ്ന്യ'' ({{lang|kn|ಕಾರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന സംസ്കൃത വാക്ക് ഉത്തമ്മ ഉദാഹരണമാണ്.<ref name="stiehl_devanagari_writing">{{cite web |last1=Stiehl |first1=Ulrich |title=Devanagari-Schreibübungen |url=http://www.sanskritweb.net/deutsch/devanagari.pdf |accessdate=24 July 2017 |website=www.sanskritweb.net}}</ref> ഇതിലെ 'ർത്സ്ന്യ' ({{lang|kn|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ർ, ത്, സ്, ന്, യ് ({{lang|kn|ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ಯ್}}) എന്നിങ്ങനെ അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളുടെ സ്വരമില്ലാത്ത രൂപങ്ങൾ ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{cite web |title=Kannada Script Details |url=https://scriptsource.org/cms/scripts/page.php?item_id=script_detail&key=Knda |website=ScriptSource |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026 |page=20}}</ref> മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ് സംസ്കൃത വാക്ക് {{lang|kn|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}} (ങ്ക്ഷ്ണ്വ). {{efn| "''കടിക്കുന്ന''" എന്നർത്ഥം വരുന്ന {{lang|sa|दङ्क्ष्णु}} (ദംക്ഷ്ണു) എന്ന സംസ്കൃത നാമവിശേഷണം പുല്ലിംഗം, സ്ത്രീലിംഗം എന്നിവയുടെ ദ്വിവചനത്തിൽ ഷഷ്ഠി, സപ്തമി വിഭക്തികളിൽ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ {{lang|sa|दङ्क्ष्ण्वोः}} (ദങ്ക്ഷ്ണ്വോഃ) എന്ന രൂപം പ്രാപിക്കുന്നു. ഇതിനോട് സാമ്യമുള്ള മറ്റൊരു രൂപം ('''{{lang|sa|दङ्क्ष्णवः}}''' - ദങ്ക്ഷ്ണവഃ) ശുക്ല യജുർവേദത്തിലെ വാജസനേയി സംഹിതയിൽ (അധ്യായം 15, ശ്ലോകം 15) കാണാവുന്നതാണ്:<br>{{lang|sa|पुञ्जिकस्थला च क्रतुस्थला चाप्सरसौ '''दङ्क्ष्णवः''' पशवो हेतिः पौरुषेयो वधः प्रहेतिस्तेभ्यो नमो अस्तु ते नोऽवन्तु ते नो मृडयन्तु ते यं द्विष्मो यश्च नो द्वेष्टि तमेषां जम्भे दध्मः}}<br>{{lang|sa|{{script|mlym|പുഞ്ജികസ്ഥലാ ച ക്രതുസ്ഥലാ ചാപ്സരസൗ '''ദങ്ക്ഷ്ണവഃ''' പശവോ ഹേതിഃ പൗരുഷേയോ വധഃ പ്രഹേതിസ്തേഭ്യോ നമോ അസ്തു തേ നോഽവന്തു തേ നോ മൃഡയന്തു തേ യം ദ്വിഷ്മോ യശ്ച നോ ദ്വേഷ്ടി തമേഷാം ജമ്ഭേ ദധ്മഃ}}}}}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത് + സ് + ന് + ്യ)|tops=ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർത്സ്ന്യ|ch={{huge|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}|ipa=/r̥t̪snja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ങ് + ക് + ഷ് + ണ് +്വ)|tops=ಙ್ + ಕ್ + ಷ್ + ಣ್ + ವ|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ്ക്ഷ്ണ്വ|ch={{huge|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}}|ipa=/ŋkʂɳʋ/}} |} == മറ്റ് പ്രതീകങ്ങൾ == കന്നഡ ലിപിയിൽ സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരങ്ങൾക്കും വ്യഞ്ജനങ്ങൾക്കും പുറമെ, [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങൾ]], അന്യഭാഷാ ശബ്ദങ്ങൾ, വേദമന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്താൻ ചില പ്രത്യേക ചിഹ്നങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇവയുടെ വിവരങ്ങൾ താഴെ പറയുന്ന പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു:<ref name="Unicode"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! പ്രതീകം ! പേര് ! പ്രവർത്തനം |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಄}}}} || സിദ്ധം | പ്രാചീന ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും വേദമന്ത്രങ്ങളിലും മംഗളസൂചകമായി അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേക ഉച്ചാരണങ്ങൾ കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു അപൂർവ്വ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2016/16031-kannada-siddham.pdf |title=Proposal to encode the Kannada sign SIDDHAM in Unicode |date=2016 |publisher=Unicode Consortium|language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|೜}}}} || പ്രാചീന ശ്രീ | ഒരു മംഗളസൂചക പദമായ 'ശ്രീ' എന്നതിൻ്റെ പ്രാചീന ലിപിരൂപമാണിത്. ഇത് മറ്റ് അക്ഷരങ്ങളുമായി കൂട്ടിച്ചേർക്കാറില്ല.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="kannadashri">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22006-archaic-shrii.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Archaic Shri |date=2022 |publisher=Unicode Consortium |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22023-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #170 January 2022 on Script Proposals |date=2022 |publisher=Unicode Consortium|language=en |page=16 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಽ}}}} || [[അവഗ്രഹം]] | സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ സന്ധിചേരുമ്പോൾ 'അ' എന്ന സ്വരം ലോപിച്ചു എന്ന് കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ 'ഽ' എന്ന ചിഹ്നത്തിന് തുല്യമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' ശിവോಽഹം - {{lang|kn|ಶಿವೋಽಹಂ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಼}}}} || നുക്ത | [[ഉർദു]], [[ഇംഗ്ലീഷ്]] തുടങ്ങിയ അന്യഭാഷകളിലെ പ്രത്യേക ശബ്ദങ്ങളെ കന്നഡയിൽ കൃത്യമായി സൂചിപ്പിക്കാൻ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്ക് താഴെ നൽകുന്ന ബിന്ദുവാണിത്. ഉദാഹരണത്തിന് ഇംഗ്ലീഷിലെ ' {{lang|en|f}} ', ' {{lang|en|z}} ' എന്നീ ശബ്ദങ്ങൾ കന്നഡയിൽ എഴുതാൻ യഥാക്രമം {{lang|kn|ಫ಼}} (ഫ), {{lang|kn|ಜ಼}} (സ) എന്നിങ്ങനെ ഈ ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|7}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೳ}}}} || അപൂർവ്വ അനുസ്വരം | [[ഹവിഗന്നഡ ഉപഭാഷ|ഹാവ്യക കന്നഡ]], [[കൊങ്കണി]], [[അവധി ഭാഷ|അവധി]] എന്നിവ കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ നാദങ്ങളും സ്വരഭേദങ്ങളും കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20260-kannada-anusvara.pdf |title=Preliminary proposal to encode Kannada sign combining Anusvara right top |last=Shenoy Basty |first=Shashank |date=2020-08-24 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21114-kannada-sign-anusvara.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Spacing Anusvara in the UCS |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21130-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #168 July 2021 on Script Proposals |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |page=10 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಁ}}}} || ചന്ദ്രബിന്ദു | സ്വരങ്ങളുടെ അനുനാസിക ഉച്ചാരണത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ [[പഴയ കന്നഡ|പഴയ കന്നഡയിലോ]] സംസ്കൃത ഗ്രന്ഥങ്ങളിലോ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10392r2-chandrabindus.pdf |title=Request to encode South Indian CANDRABINDU-s |last=Sharma |first=Shriramana |date=2010-10-11 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10440-south-asia.pdf |title=Review of Indic-related L2 documents and Recommendations to the UTC |last1=Anderson |first1=Deborah |last2=McGowan |first2=Rick |last3=Whistler |first3=Ken |date=2010-10-27 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಀ}}}} || സ്വതന്ത്ര ചന്ദ്രബിന്ദു | [[വൈദികസംസ്‌കൃതം|വൈദികസംസ്‌കൃതവും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14166-kannada-candrabindu.pdf |title=Usage of Kannada Sign Spacing Candrabindu in Vedic texts |last=Srinidhi |first=A. |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> [[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗയും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14153-kannada-chandrabindu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Candrabindu |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ [[അനുസ്വരം]] കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്. സാധാരണ ചന്ദ്രബിന്ദുവിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, അക്ഷരത്തിന് മുകളിലല്ലാതെ വരികൾക്കിടയിൽ സ്വതന്ത്രമായി നിൽക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2015/15204-script-recs.pdf |title=Recommendations to UTC #144 July 2015 on Script Proposals |date=2015-07-25 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|್}}}} || [[വിരാമം]] | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിലെ സ്വരം ('അ' കാരാന്തം) ഇല്ലാതാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ ചന്ദ്രക്കലയ്ക്ക് സമം. കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനും വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ സ്വരമില്ലാതെ ഉച്ചരിക്കാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു ('''ഉദാഹരണം:''' ക + ് = ക് - {{lang|kn|ಕ್}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|3-4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೕ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ദീർഘസ്വരങ്ങളെ (പ്രത്യേകിച്ച് 'ഏ', 'ഓ' എന്നിവ) സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന സഹായ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2003">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03101-indic-dir/Kannada.pdf |title=Kannada Script Layout |date=2003-03-04 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೖ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം 'ഐ' എന്ന സ്വരം ചേർക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നത്തിൻ്റെ ഭാഗമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' കൈ - {{lang|kn|ಕೈ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="L2/L2003"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|।}}}} | ദണ്ഡ | ആധുനിക പൂർണ്ണവിരാമത്തിന് പകരമായി പഴയ കന്നഡ വാക്യങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2004"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|॥}}}} | ഇരട്ട ദണ്ഡ | പദ്യങ്ങളിൽ ശ്ലോകങ്ങളോ വലിയ ഖണ്ഡികകളോ അവസാനിക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="L2/L2004"/> |} == ഉദാഹരണ വാചകങ്ങൾ == === ഹൽമിഡി ശാസനം === ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. ഈ ലിഖിതത്തിലെ ആദ്യ 10 വരികൾ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിലും അവയുടെ മലയാളം വിവർത്തനവുമാണ് താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ഇതിൽ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} തുടങ്ങിയ പഴയ കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക.<ref name="halmidi">{{cite web |url=https://archive.org/details/annualreportofth014517mbp/page/n125/mode/2up |title=Annual Report of the Mysore Archaeological Department for the year 1936 |publisher=Government Branch Press, Bangalore |date=1938 |language=en |page=72–74 |access-date=14 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೧. ಜಯತಿ ಶ್ರೀ ಪರೀಷ್ವಂಗ ಶ್ಯಾರ್ಙ್ಗಮವ್ಯಾನತೇರ್ಧ<u>ನುಃ</u> । ದಾನವಾಕ್ಷ್ಣೋರ್ಯುಗಾಂತಾ<u>ಗ್ನಿಃ</u> ಶಿಷ್ಟಾನಾಂತು ಸುದರ್ಶ<u>ನಃ</u> ॥ ೨. ನಮಃ ಶ್ರೀಮತ್ಕದಂಬಪನ್ ತ್ಯಾಗಸಂಪನ್ನನ್ ಕಲಭೋರನಾ ಅರಿ ಕಕುಸ್ಥಭಟ್ಟೋರನಾಳೆ ೩. ನರಿದಾವಿಳೆ ನಾಡುಳ್ ಮೃಗೇಶ ನಾಗೇಂದ್ರಾಭೀಳರ್ಬ್ಬಟಹರಪ್ಪೋರ್ ಶ್ರೀ ಮೃಗೇಶ ನಾಗಾಹ್ವಯರ್ ೪. ಇರ್ವ್ವರಾ ಬಟರಿಕುಲಾಮಲವ್ಯೋಮ ತಾರಾಧಿನಾಥನ್ ಅಳಪಗಣ ಪಶುಪತಿಮಾ ದಕ್ಷಿಣಾಪಥ ೫. ಬಹುಶತಹವನಾಹವದುಳ್ ಪಶು ಪ್ರದಾನ ಶೌರ್ಯೋದ್ಯಮ ಭರಿತೋನ್ ದಾನಪಶುಪತಿಯೆಂದು ೬. ಪೊಗ<u>ೞೆ</u>ಪೊಟ್ಟಣ ಪಶುಪತಿನಾಮಧೇಯನಾಸರಕ್ಕೆಲ್ಲ ಬಟರಿಯಾ ಪ್ರೇಮಾಲಯ ಸುತಂಗೆ ೭. ಸೇಂದ್ರಕ ಬಾಣೋಭಯ ದೇಶದಾ ವೀರಪುರುಷ ಸಮಕ್ಷದೆ ಕೇಕಯ ಪಲ್ಲವರಂ ಕಾದೆ<u>ಱಿ</u>ದು ಪೆತ್ತ ಜಯನಾ ೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |1. വിജയശ്രീലാളിതനായി ശാർങ്ഗമെന്ന വില്ലേന്തിയവനും, അസുരനേത്രങ്ങൾക്ക് യുഗാന്തത്തിലെ അഗ്നിയെപ്പോലെ ഭയങ്കരനും, സജ്ജനങ്ങൾക്ക് മംഗളകാരിയുമായ വിഷ്ണു ഭഗവാൻ ജയിക്കട്ടെ. 2. ശ്രീമാനായ കദമ്പ രാജാവിനും, ത്യാഗസമ്പന്നനും കലഭോരന്മാരുടെ ശത്രുവും ഹൽമിഡി ഭരിക്കുന്നവനുമായ കകുസ്ഥഭട്ടോരനും നമസ്കാരം. 3. നരിദാവിളെ നാട്ടിൽ മൃഗരാജാവിനെപ്പോലെയും നാഗേന്ദ്രനെപ്പോലെയും ഭയങ്കരനും ശത്രുസംഹാരകനുമായ ശ്രീ മൃഗേശ നാഗൻ എന്ന വ്യക്തി. 4. ബടാരി കുലമാകുന്ന നിർമ്മലമായ ആകാശത്തിലെ ചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ളവനും, ദക്ഷിണാപഥത്തിലെ പശുപതിയെപ്പോലെ അലപഗണങ്ങളെ നയിക്കുന്നവനുമായ അളപൻ. 5. നൂറുകണക്കിന് യുദ്ധമാകുന്ന യാഗങ്ങളിൽ ശത്രുക്കളാകുന്ന പശുക്കളെ ബലി നൽകിയവനും, ശൗര്യവും ഉദ്യമവും നിറഞ്ഞവനുമായ 'ദാനപശുപതി' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നവൻ. 6. പുകഴ്പെറ്റ പശുപതി എന്ന നാമധാരിയും ബടാരി കുലത്തിലെ പ്രിയപ്പെട്ടവനുമായ ആ മകന്. 7. സേന്ദ്രക, ബാണ എന്നീ രണ്ട് ദേശങ്ങളിലെയും വീരപുരുഷന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ കേകയരെയും പല്ലവരെയും യുദ്ധത്തിൽ എതിർത്തു തോൽപ്പിച്ചു നേടിയ വിജയത്തിൻ്റെ സ്മരണയ്ക്കായി. 8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} === സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപന === താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്ന വാചകം [[അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം|സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനത്തിലെ]] വകുപ്പ് 1. നിന്നുള്ളതാണ്.<ref>{{cite web |title=Universal Declaration of Human Rights |url=https://www.un.org/en/universal-declaration-human-rights/index.html |website=www.un.org |access-date=29 March 2020 |language=en |date=6 October 2015}}</ref><ref name="UDHR_Kannada">{{cite web |url=https://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|title=Universal Declaration of Human Rights: Kannada|trans-title=ಮಾನವ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳ ಸಾವವತ್ರಿಕ್ ಪ್ಿಕ್ಟನ|url-status=live|archive-date=6 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221006183355/http://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|website=OHCHR.org|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|language=kn|page=3|access-date=17 January 2026}}</ref> ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{script|Knda|{{large|ನಿಬಂಧ್ನೆ ೧. - ಎಲ್ಲಾ ಮಾನವರು ಸ್ವತಂತ್ರರಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಿಳಿವು ಮತ್ತು ಅಂತಃಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಸಹೋದರ ಭಾವದಿಂದ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.}}}}}}}} ==== ([[ISO 15919]]) ലത്തീൻ വൽക്കരണം ==== {{blockindent|{{translit|kn|ISO|Ellā mānavaru svatantrarāgiyē huṭṭiddāre hāgu ghanate mattu adhikāragaḷalli samānarāgiddāre. Tiḷivu mattu antaḥsākṣīyannu paḍedavarāddarinda avaru obbarigobbaru sahōdara bhāvadinda naḍedukoḷḷabēku.|italic=yes}}}} ==== [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ]] അനുലേഖനം ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{IPA|/ellaː maːn̪ɐʋɐɾu sʋɐt̪ɐn̪t̪ɾɐɾaːɡijeː huʈʈid̪d̪aːɾe haːɡu gʱɐn̪ɐt̪e mɐt̪t̪u ɐd̪ʱikaːɾɐɡɐɭɐlli sɐmaːn̪ɐɾaːɡid̪d̪aːɾe ǁ t̪iɭiʋu mɐt̪t̪u ɐn̪t̪ɐkkɐɾɐɳɐɡɐɭɐn̪n̪u pɐɖed̪ɐʋɐraːd̪d̪ɐɾin̪d̪ɐ ɐʋɐɾu obbɐɾiɡobbɐɾu sɐhoːd̪ɐɾɐ bʱaːʋɐd̪in̪d̪ɐ n̪ɐɖed̪ukoɭɭɐbeːku ǁ/}}}}}} ==== മലയാളം പരിഭാഷ ==== {{blockindent|മനുഷ്യരെല്ലാവരും തുല്യാവകാശങ്ങളോടും അന്തസ്സോടും കൂടി സ്വതന്ത്രരായി ജനിച്ചവരാണ്. മനുഷ്യനു വിവേകവും മനഃസാക്ഷിയും സിദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർ പരസ്പരം സഹോദരഭാവത്തോടെ വർത്തിക്കേണ്ടതാണ്.}} == അക്കങ്ങൾ == [[File:Mysore Clocktower - clock face.jpg|thumb|220px|കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ള [[മൈസൂർ|മൈസൂരിലെ]] ഒരു ക്ലോക്ക്. {{efn|ഇതിൻ്റെ പുറത്തെ വൃത്തത്തിലുള്ള അക്കങ്ങളുടെ ക്രമീകരണം ശ്രദ്ധേയമാണ്: 3 (വലത്), 6 (താഴെ), 9 (ഇടത്), 12 (മുകളിൽ) എന്നീ അക്കങ്ങൾ നേരെയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. 1, 2, 4, 7, 8 എന്നീ അക്കങ്ങൾ വലത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞും, 5, 10, 11 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞുമാണ് നൽകിയിട്ടുള്ളത്. ഈ ക്രമീകരണം കാരണം ചെറിയ ചെരിവുകൾ അവഗണിച്ചാൽ എല്ലാ അക്കങ്ങളും സാധാരണ പോലെ എളുപ്പത്തിൽ വായിക്കാൻ സാധിക്കും (പ്രത്യേകിച്ച് 10, 11, 12 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് സാധാരണ പോലെ വായിക്കാം).}}]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്ക് പൂജ്യം മുതൽ ഒൻപത് വരെയുള്ള പത്ത് അക്കങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന തനതായ ഒരു സംഖ്യാസമ്പ്രദായമുണ്ട്. മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ദശാംശ വ്യവസ്ഥ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇവ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ആധുനിക കാലത്ത് [[അക്കം|ഇംഗ്ലീഷ് (ഹിന്ദു-അറബിൿ) അക്കങ്ങളുടെ]] ഉപയോഗം വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, കർണ്ണാടകയിലെ ഔദ്യോഗിക രേഖകളിലും പഴയ ക്ലോക്കുകളിലും കലണ്ടറുകളിലും നാണയങ്ങളിലും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഇപ്പോഴും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ കന്നഡ അക്കങ്ങൾ |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} കർണ്ണാടക സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് കന്നഡ അക്കങ്ങളാണ്. കർണ്ണാടകയിലെ KSRTC ബസ്സുകളിലും മറ്റും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് കാണാവുന്നതാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ കന്നഡ സംഖ്യകൾ <ref>{{cite web |url=https://www.omniglot.com/language/numbers/kannada.htm |title=Numbers in Kannada |author=Simon Ager |website=Omniglot |access-date=9 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ! കന്നഡ<br>അക്കങ്ങൾ ! അറബിൿ<br>അക്കങ്ങൾ ! കന്നഡ പേര്<br>(ഉച്ചാരണം) ! മലയാളം<br>പേര് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೦}} || 0 || {{lang|kn|ಸೊನ್ನೆ}} (സൊന്നേ) || പൂജ്യം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧}} || 1 || {{lang|kn|ಒಂದು}} (ഒന്ദു) || ഒന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨}} || 2 || {{lang|kn|ಎರಡು}} (എറഡു) || രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩}} || 3 || {{lang|kn|ಮೂರು}} (മൂരു) || മൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪}} || 4 || {{lang|kn|ನಾಲ್ಕು}} (നാൽകു) || നാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫}} || 5 || {{lang|kn|ಅಯ್ದು}} (അയ്ദു / ഐദു) || അഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬}} || 6 || {{lang|kn|ಆರು}} (ആറു) || ആറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭}} || 7 || {{lang|kn|ಏಳು}} (ഏളു) || ഏഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮}} || 8 || {{lang|kn|ಎಂಟು}} (എൺടു) || എട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯}} || 9 || {{lang|kn|ಒಂಬತ್ತು}} (ഒമ്പത്തു) || ഒൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦}} || 10 || {{lang|kn|ಹತ್ತು}} (ഹത്തു) || പത്ത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೧}} || 11 || {{lang|kn|ಹನ್ನೊಂದು}} (ഹന്നൊന്ദു) || പതിനൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೨}} || 12 || {{lang|kn|ಹನ್ನೆರಡು}} (ഹന്നെറഡു) || പന്ത്രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೩}} || 13 || {{lang|kn|ಹದಿಮೂರು}} (ഹദിമൂരു) || പതിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೪}} || 14 || {{lang|kn|ಹದಿನಾಲ್ಕು}} (ഹദിനാൽകു) || പതിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೫}} || 15 || {{lang|kn|ಹದಿನೈದು}} (ഹദിനൈദു) || പതിനഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೬}} || 16 || {{lang|kn|ಹದಿನಾರು}} (ഹദിനാറു) || പതിനാറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೭}} || 17 || {{lang|kn|ಹದಿನೇಳು}} (ഹദിനേളു) || പതിനേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೮}} || 18 || {{lang|kn|ಹದಿನೆಂಟು}} (ഹദിനെൺടു) || പതിനെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೯}} || 19 || {{lang|kn|ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು}} (ഹത്തൊമ്പത്തു) || പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೦}} || 20 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತು}} (ഇപ്പത്തു) || ഇരുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೧}} || 21 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂದು}} (ഇപ്പത്തൊന്ദു) || ഇരുപത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೨}} || 22 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎರಡು}} (ഇപ്പത്തെറഡു) || ഇരുപത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೩}} || 23 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಮೂರು}} (ഇപ്പത്തുമൂരു) || ഇരുപത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೪}} || 24 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (ഇപ്പത്തുനാൽകു) || ഇരുപത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೫}} || 25 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಐದು}} (ഇപ്പത്തൈദു) || ഇരുപത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೬}} || 26 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಆರು}} (ഇപ്പത്താറു) || ഇരുപത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೭}} || 27 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಏಳು}} (ഇപ്പത്തേളു) || ഇരുപത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೮}} || 28 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎಂಟು}} (ഇപ്പത്തെൺടു) || ഇരുപത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೯}} || 29 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (ഇപ്പത്തൊമ്പത്തു) || ഇരുപത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೦}} || 30 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತು}} (മൂവത്തു) || മുപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೧}} || 31 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಒಂದು}} (മുവത്തൊന്ദു) || മുപ്പത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೨}} || 32 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಎರಡು}} (മുവത്തെറഡു) || മുപ്പത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೩}} || 33 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಮೂರು}} (മുവത്തുമൂരു) || മുപ്പത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೪}} || 34 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (മൂവത്തുനാൽകു) || മുപ്പത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೫}} || 35 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಐದು}} (മൂവത്തൈദു) || മുപ്പത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೬}} || 36 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಆರು}} (മൂവത്താറു) || മുപ്പത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೭}} || 37 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಏಳು}} (മൂവത്തേളു) || മുപ്പത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೮}} || 38 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಎಂಟು}} (മൂവത്തെൺടു) || മുപ്പത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೯}} || 39 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (മൂവത്തൊമ്പത്തു) || മുപ്പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪೦}} || 40 || {{lang|kn|ನಲವತ್ತು}} (നലവത്തു) || നാൽപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫೦}} || 50 || {{lang|kn|ಐವತ್ತು}} (ഐവത്തു) || അൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬೦}} || 60 || {{lang|kn|ಅರುವತ್ತು}} (അറുവത്തു) || അറുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭೦}} || 70 || {{lang|kn|ಎಪ್ಪತ್ತು}} (എപ്പത്തു) || എഴുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮೦}} || 80 || {{lang|kn|ಎಂಬತ್ತು}} (എമ്പത്തു) || എൺപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯೦}} || 90 || {{lang|kn|ತೊಂಬತ್ತು}} (തൊമ്പത്തു) || തൊണ്ണൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦೦}} || 100 || {{lang|kn|ನೂರು}} (നൂറു) || നൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦೦}} || 1,000 || {{lang|kn|ಸಾವಿರ}} (സാവിര) || ആയിരം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,000 || {{lang|kn|ಒಂದು ಲಕ್ಷ}} (ഒന്ദു ലക്ഷ) || ഒരു ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦,೦೦,೦೦೦}} || 10,00,000 || {{lang|kn|ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ}} (ഹത്തു ലക്ഷ) || പത്ത് ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,00,000 || {{lang|kn|ಕೋಟಿ}} (കോടി) || ഒരു കോടി |} == ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ == {{main|തെലുഗു ലിപി}} ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ലിപികളായ തെലുങ്ക്, മലയാളം, തമിഴ് എന്നിവയുമായി കന്നഡ ലിപിക്ക് ചരിത്രപരമായി വലിയ സാമ്യങ്ങളുണ്ട്. ദ്രാവിഡ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട കന്നഡയും തെലുങ്കും ഒരേ ലിപി വ്യവസ്ഥയിൽ ([[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]) നിന്നാണ് വികസിച്ചുവന്നത്. അതിനാൽ ഈ രണ്ട് ലിപികളും തമ്മിൽ പരസ്പരം വായിക്കാൻ കഴിയുന്നത്ര അടുത്ത സാമ്യമുണ്ട്. കൂടാതെ, തമിഴ്-ബ്രാഹ്മിയിൽ നിന്നും വികസിച്ച [[ഗ്രന്ഥലിപി|ഗ്രന്ഥ ലിപിയുമായി]] കന്നഡ ലിപിക്ക് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. കർണ്ണാടകയുടെ തീരദേശങ്ങളിലും കേരളത്തിലെ കാസർഗോഡ് ഭാഗങ്ങളിലും [[കന്നഡ]], [[തുളു ഭാഷ|തുളു]], [[സംസ്കൃതം]] എന്നീ ഭാഷകൾ എഴുതാൻ [[തുളു ലിപി|തിഗളാരി ലിപി]] വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. തിഗളാരി ലിപിയും ആധുനിക മലയാള ലിപിയും ഒരേ മാതൃലിപിയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചവയായതിനാൽ, ഇവ തമ്മിൽ വളരെ അടുത്ത ഘടനാപരമായ സാമ്യം കാണാൻ സാധിക്കും. പഴയകാലത്ത് കേരളത്തിലെയും കർണ്ണാടകത്തിലെയും പണ്ഡിതർ വേദമന്ത്രങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ ഈ ലിപികൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;font-size: 18px;" |+ style="text-align:left;font-size: 80%;"| ദ്രാവിഡ ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}} |- style="text-align:centre;font-size: 90%;" ! [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ.]] !! /[[k]]/ !! /[[kʱ]]/ !! /[[g]]/ !! /[[gʱ]]/ !! /[[ŋ]]/ !! /[[t͡ʃ]]/ !! /[[t͡ʃʱ]]/ !! /[[d͡ʒ]]/ !! /[[d͡ʒʱ]]/ !! /[[ɲ]]/ !! /[[ʈ]]/ !! /[[ʈʱ]]/ !! /[[ɖ]]/ !! /[[ɖʱ]]/ !! /[[ɳ]]/ !! /[[t̪]]/ !! /[[t̪ʱ]]/ !! /[[d̪]]/ !! /[[d̪ʱ]]/ !! /[[n̪]]/ !! /[[n]]/ !! [[t]] !! /[[t͡s]]/ !! /[[d͡z]]/ !! /[[p]]/ !! /[[pʱ]]/ !! /[[b]]/ !! [[bʱ]] !! /[[m]]/ !! /[[j]]/ !! [[y]]!! [[ɾ]] !! /[[ɽ]]/ !! /[[r]]/ !! /[[l]]/ !! /[[ɭ]]/ !! /[[ɻ]]/ !! /[[ʋ]]/ !! /[[ʃ]]/ !! /[[ʂ]]/ !! /[[s]]/ !! /[[h]]/ !! /[[kʂ]]/ || /[[d͡ʒɲ]]/ |- ! [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി]] | {{script|Brah|𑀓}} || {{script|Brah|𑀔}} || {{script|Brah|𑀕}} || {{script|Brah|𑀖}} || {{script|Brah|𑀗}} || {{script|Brah|𑀘}} || {{script|Brah|𑀙}} || {{script|Brah|𑀚}} || {{script|Brah|𑀛}} || {{script|Brah|𑀜}} || {{script|Brah|𑀝}} || {{script|Brah|𑀞}} || {{script|Brah|𑀟}} || {{script|Brah|𑀠}} || {{script|Brah|𑀡}} || {{script|Brah|𑀢}} || {{script|Brah|𑀣}} || {{script|Brah|𑀤}}}} || {{script|Brah|𑀥}} || {{script|Brah|𑀦}} || {{script|Brah|𑀷}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀧}} || {{script|Brah|𑀨}} || {{script|Brah|𑀩}} || {{script|Brah|𑀪}} || {{script|Brah|𑀫}} || {{script|Brah|𑀬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀭}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀶}} || {{script|Brah|𑀮}} || {{script|Brah|𑁵}} || {{script|Brah|𑀵}} || {{script|Brah|𑀯}} || {{script|Brah|𑀰}} || {{script|Brah|𑀱}} || {{script|Brah|𑀲}} || {{script|Brah|𑀳}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀓𑁰𑀱}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀚𑁰𑀜}} |- ! [[തമിഴ് ലിപി|തമിഴ്]] | {{script|Taml|க}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ங}} || {{script|Taml|ச}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ஜ}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ஞ}} || {{script|Taml|ட}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ண}} || {{script|Taml|த}} || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ந}} || {{script|Taml|ன}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ப}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ம}} || {{script|Taml|ய}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ர}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ற}} || {{script|Taml|ல}} || {{script|Taml|ள}} || {{script|Taml|ழ}} || {{script|Taml|வ}} || {{script|Taml|ஶ}} || {{script|Taml|ஷ}} || {{script|Taml|ஸ}} || {{script|Taml|ஹ}} || {{script|Taml|க்ஷ}} ||style="background:#ccc;"|&nbsp; |- ! [[ഗ്രന്ഥ ലിപി|ഗ്രന്ഥ]] | {{script|Gran|𑌕}} || {{script|Gran|𑌖}} || {{script|Gran|𑌗}} || {{script|Gran|𑌘}} || {{script|Gran|𑌙}} || {{script|Gran|𑌚}} || {{script|Gran|𑌛}} || {{script|Gran|𑌜}} || {{script|Gran|𑌝}} || {{script|Gran|𑌞}} || {{script|Gran|𑌟}} || {{script|Gran|𑌠}} || {{script|Gran|𑌡}} || {{script|Gran|𑌢}} || {{script|Gran|𑌣}} || {{script|Gran|𑌤}} || {{script|Gran|𑌥}} || {{script|Gran|𑌦}} || {{script|Gran|𑌧}} || {{script|Gran|𑌨}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌪}} || {{script|Gran|𑌫}} || {{script|Gran|𑌬}} || {{script|Gran|𑌭}} || {{script|Gran|𑌮}} || {{script|Gran|𑌯}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌰}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌲}} || {{script|Gran|𑌳}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌵}} || {{script|Gran|𑌶}} || {{script|Gran|𑌷}} || {{script|Gran|𑌸}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌹}} || {{script|Gran|𑌕𑍍𑌷}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌜𑍍𑌞}} |- ![[തുളു ലിപി|തിഗളാരി]] | {{script|Tutg|𑎒}} || {{script|Tutg|𑎓}} || {{script|Tutg|𑎔}} || {{script|Tutg|𑎕}} || {{script|Tutg|𑎖}} || {{script|Tutg|𑎗}} || {{script|Tutg|𑎘}} || {{script|Tutg|𑎙}} || {{script|Tutg|𑎚}} || {{script|Tutg|𑎛}} || {{script|Tutg|𑎜}} || {{script|Tutg|𑎝}} || {{script|Tutg|𑎞}} || {{script|Tutg|𑎟}} || {{script|Tutg|𑎠}} || {{script|Tutg|𑎡}} || {{script|Tutg|𑎢}} || {{script|Tutg|𑎣}} || {{script|Tutg|𑎤}} || {{script|Tutg|𑎥}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎦}} || {{script|Tutg|𑎧}} || {{script|Tutg|𑎨}} || {{script|Tutg|𑎩}} || {{script|Tutg|𑎪}} || {{script|Tutg|𑎫}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎴}} || {{script|Tutg|𑎭}} || {{script|Tutg|𑎳}} || {{script|Tutg|𑎵}} || {{script|Tutg|𑎮}} || {{script|Tutg|𑎯}} || {{script|Tutg|𑎰}} || {{script|Tutg|𑎱}} || {{script|Tutg|𑎲}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} |- ![[മലയാള ലിപി|മലയാളം]] | ക || ഖ || ഗ || ഘ || ങ || ച || ഛ || ജ || ഝ || ഞ || ട || ഠ || ഡ || ഢ || ണ || ത || ഥ || ദ || ധ || ന || style="background:#cch; color:#808080"|ഩ || style="background:#ccc; color:#808080"|ഺ || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || പ || ഫ || ബ || ഭ || മ || യ || style="background:#ccc;"| || ര || style="background:#ccc;"| || റ || ല || ള || ഴ || വ || ശ || ഷ || സ || ഹ || style="background:#cch; color:#808080"|ക്ഷ || style="background:#cch; color:#808080"|ജ്ഞ |- ! [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | {{script|Knda|ಕ}} || {{script|Knda|ಖ}} || {{script|Knda|ಗ}} || {{script|Knda|ಘ}} || {{script|Knda|ಙ}} || {{script|Knda|ಚ}} || {{script|Knda|ಛ}} || {{script|Knda|ಜ}} || {{script|Knda|ಝ}} || {{script|Knda|ಞ}} || {{script|Knda|ಟ}} || {{script|Knda|ಠ}} || {{script|Knda|ಡ}} || {{script|Knda|ಢ}} || {{script|Knda|ಣ}} || {{script|Knda|ತ}} || {{script|Knda|ಥ}} || {{script|Knda|ದ}} || {{script|Knda|ಧ}} || {{script|Knda|ನ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ನ಼}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Knda|ಪ}} || {{script|Knda|ಫ}} || {{script|Knda|ಬ}} || {{script|Knda|ಭ}} || {{script|Knda|ಮ}} || {{script|Knda|ಯ}} || {{script|Knda|ಯ಼}} || {{script|Knda|ರ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ಱ}} || {{script|Knda|ಲ}} || {{script|Knda|ಳ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ೞ}} || {{script|Knda|ವ}} || {{script|Knda|ಶ}} || {{script|Knda|ಷ}} || {{script|Knda|ಸ}} || {{script|Knda|ಹ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಕ್ಷ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಜ್ಞ}} |- ! [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക്]] | {{script|Telu|క}} || {{script|Telu|ఖ}} || {{script|Telu|గ}} || {{script|Telu|ఘ}} || {{script|Telu|ఙ}} || {{script|Telu|చ}} || {{script|Telu|ఛ}} || {{script|Telu|జ}} || {{script|Telu|ఝ}} || {{script|Telu|ఞ}} || {{script|Telu|ట}} || {{script|Telu|ఠ}} || {{script|Telu|డ}} || {{script|Telu|ఢ}} || {{script|Telu|ణ}} || {{script|Telu|త}} || {{script|Telu|థ}} || {{script|Telu|ద}} || {{script|Telu|ధ}} || {{script|Telu|న}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౝ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౘ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౙ}} || {{script|Telu|ప}} || {{script|Telu|ఫ}} || {{script|Telu|బ}} || {{script|Telu|భ}} || {{script|Telu|మ}} || {{script|Telu|య}} || {{script|Telu|య఼}} || {{script|Telu|ర}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౚ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఱ}} || {{script|Telu|ల}} || {{script|Telu|ళ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఴ}} || {{script|Telu|వ}} || {{script|Telu|శ}} || {{script|Telu|ష}} || {{script|Telu|స}} || {{script|Telu|హ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|క్ష}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|జ్ఞ}} |- ! [[സിംഹള ലിപി|സിംഹള]] | {{script|Sinh|ක}} || {{script|Sinh|ඛ}} || {{script|Sinh|ග}} || {{script|Sinh|ඝ}} || {{script|Sinh|ඞ}} || {{script|Sinh|ච}} || {{script|Sinh|ඡ}} || {{script|Sinh|ජ}} || {{script|Sinh|ඣ}} || {{script|Sinh|ඤ}} || {{script|Sinh|ට}} || {{script|Sinh|ඨ}} || {{script|Sinh|ඩ}} || {{script|Sinh|ඪ}} || {{script|Sinh|ණ}} || {{script|Sinh|ත}} || {{script|Sinh|ථ}} || {{script|Sinh|ද}} || {{script|Sinh|ධ}} || {{script|Sinh|න}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ප}} || {{script|Sinh|ඵ}} || {{script|Sinh|බ}} || {{script|Sinh|භ}} || {{script|Sinh|ම}} || {{script|Sinh|ය}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ර}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Sinh|ල}} || {{script|Sinh|ළ}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ව}} || {{script|Sinh|ශ}} || {{script|Sinh|ෂ}} || {{script|Sinh|ස}} || {{script|Sinh|හ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ක්‍ෂ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ඥ}} |} {{Sticky table end}} <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> <small>{{Legend|#cch|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|#cch|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ വിരളമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}}}</small> <small>{{Legend|#ccc|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഈ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല.}}}}</small> == ലിപ്യന്തരണം == [[File:Kannada typewriter.JPG|thumb|250px|right|കന്നഡ ടൈപ്പ്റൈറ്റർ യന്ത്രം]] സാധാരണ കീബോർഡ് ഉപയോഗിച്ച് കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ടൈപ്പ് ചെയ്യുന്നതിനായി വിവിധ [[ലിപ്യന്തരണം|ലിപ്യന്തരണ]] രീതികളും സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകളും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. [[ഐട്രാൻസ്|ഐട്രാൻസിനെ]] (ITRANS) അടിസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[ബരഹ]]<ref name="baraha">{{cite web |url=http://baraha.com/ |title=Baraha – Free Indian Language Software |publisher=baraha.com}}</ref>, [[പദ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]]<ref name="pada software">{{cite web |url=http://pada.pro/ |title=Pada Software – For Indic Scripts|publisher=pada.pro}}</ref> എന്നിവ ഇതിനുദാഹരണങ്ങളാണ്. ഇതിനുപുറമെ ഗൂഗിൾ ഇൻപുട്ട് ടൂൾസ് (Google transliteration), മുൻകൂട്ടി വാക്കുകൾ പ്രവചിക്കാൻ കഴിയുന്ന ക്വിൽപാഡ്<ref name="Quillpad">{{cite web |url=http://quillpad.in/kannada |title=QuillPad – Typing in Kannada has never been easier |publisher=Quillpad.in |access-date=7 November 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081104021158/http://quillpad.in/kannada/ |archive-date=4 November 2008 |df=dmy-all }}</ref> (Quillpad) തുടങ്ങിയ നിരവധി ഓൺലൈൻ ടൂളുകളും ലഭ്യമാണ്. കർണാടക സർക്കാരിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക കന്നഡ ഇൻപുട്ട് സംവിധാനമായ [[നുഡി (സോഫ്റ്റ്‌വെയർ)|നുഡി]], അടിസ്ഥാനപരമായി ലിപ്യന്തരണത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന ഒരു ഫൊണറ്റിക് കീബോർഡ് ലേഔട്ടാണ്. === യൂണിക്കോഡ്‌ === കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ U+0C80 മുതൽ U+0CFF വരെയാണ്. {{കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ പട്ടിക}} == ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൽ == [[File:Memeulous Channel Logo.jpg|thumb|150px|right|"വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ഇമോട്ടിക്കോൺ]] കന്നഡ അക്ഷരമായ {{lang|kn|ಠ}} (ഠ) കാണാൻ ഒരു കണ്ണും പുരികവും പോലെയായതിനാൽ, ഇന്റർനെറ്റിൽ അനിഷ്ടമോ പുച്ഛമോ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന "വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ({{Tooltip|look of disapproval|ലുക്ക് ഓഫ് ഡിസപ്രൂവൽ|dotted=no}}) എന്ന ജനപ്രിയ [[ഇമോട്ടിക്കോൺ|ഇമോട്ടിക്കോണിൽ]] ("ಠ_ಠ") ഇത് ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.<ref>{{cite news |url=http://www.maximumpc.com/article/features/browser_extension_week_look_disapproval |title= Browser Extension of the Week: Look of Disapproval |newspaper= Pcgamer |publisher= Maximum PC |access-date=2013-04-24 }}</ref> സമാനമായി, {{lang|kn|ರೃ}} (രൃ) എന്ന അക്ഷരം ഒരു കണ്ണടയെ സൂചിപ്പിക്കാനും, {{lang|kn|ಥ}} (ഥ) എന്ന അക്ഷരം കണ്ണുനീർ വരുന്ന ഒരു കണ്ണിനെ സൂചിപ്പിക്കാനും ഇമോട്ടിക്കോണുകളിൽ ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്== * [[കന്നഡ]] *[[കദംബ ലിപി]] *[[കന്നഡ വ്യാകരണം]] *[[കന്നഡ സാഹിത്യം]] ==കുറിപ്പുകൾ== <references group="lower-alpha" /> ==അവലംബങ്ങൾ== <references /> == ഗ്രന്ഥസൂചി == * {{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://www.google.co.in/books/edition/A_grammar_of_the_Kanna%E1%B8%8Da_language/PHjy9H4haZwC?hl=en&gbpv=1&printsec=frontcover}} * {{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |isbn=978-0-295-96031-9}} * {{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |title=A Manual of Modern Kannada |year=2020 |publisher=CrossAsia |isbn=978-3-946742-82-1 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://www.omniglot.com/writing/kannada.htm കന്നഡ വർണ്ണമാല] *[http://www.kannadalibrary.com കന്നഡ പാഠങ്ങൾ] *[https://03662671545803034101.googlegroups.com/attach/d1a5ce02615957f3/Kannada_script_evolution.jpg?part=2&view=1&vt=ANaJVrELtCoY6CYhEk-wqTrFospXVSggzb7QyJ4gLiCTtcbIN6f9OQt8SEhQj4Ed-rvU_I0rf6va_8wt1tzqVOfpuyyY0lNXpm5M89jl7FMAzAk0UzCgQuw കന്നഡ ലിപിയുടെ വികാസം] *[https://fonts.google.com/noto/fonts?script=Knda&preview.script=Knda നോട്ടോ ഗൂഗിൾ കന്നഡ ഫോൺട്ട്] {{കന്നഡ ഭാഷ}} {{ഭാരതീയ ലിപികൾ}} {{വിവിധതരം എഴുത്തുരീതികൾ}} [[വർഗ്ഗം:കന്നഡ]] [[വർഗ്ഗം:കൊങ്കണി]] [[വർഗ്ഗം:തുളു ഭാഷ]] [[വർഗ്ഗം:ലിപികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബ്രാഹ്മി ലിപികൾ]] mw2piek5zpv8pxfj47cv352mdseor4l 4613972 4613971 2026-04-17T04:43:02Z Symphonicallyu 155269 /* ര ({{lang|kn|ರ}}) അക്ഷരത്തിൻ്റെ പ്രത്യേകതകൾ */ 4613972 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kannada_alphabet}} {{Short description|ബ്രാഹ്മിക് കുടുംബത്തിലെ ഒരു അബുഗിഡ എഴുത്തുരീതി}} {{Infobox writing system | name = കന്നഡ ലിപി | nativename = | altname = {{lang|kn|{{Script|knda|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}}} | type = [[അബുഗിഡ]] | time = എ.ഡി. 4-ാം നൂറ്റാണ്ട്<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bengaluru/shivamogga-engraving-shows-kannada-was-in-use-7-decades-earlier-than-known/articleshow/60269034.cms|title = Shivamogga engraving shows Kannada was in use 7 decades earlier than known| work=The Times of India |date = 29 Aug 2017}}</ref> – നിലവിൽ | languages = [[കന്നഡ]]<br/>[[സംസ്കൃതം]]<br/>[[തുളു]]<br/>[[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]<br/>[[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗ]]<br/>[[ബ്യാരി ഭാഷ|ബ്യാരി]]<br/>[[സങ്കേതി ഭാഷ|സങ്കേതി]]<br/>[[കൊങ്കണി]]<br/>[[മറാഠി ഭാഷ|മറാത്തി]] | fam1 = [[ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] | fam2 = [[പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക് ലിപി|പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക്]] | fam3 = [[ഫിനീഷ്യൻ അക്ഷരമാല|ഫിനീഷ്യൻ]] | fam4 = [[അരമായ അക്ഷരമാല|അരമായ]] | fam5 = [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി]] | fam6 = [[കദംബ ലിപി]] | fam7 = [[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]<ref>{{Cite web|url=https://karnatakaitihasaacademy.org/evolution-of-kannada-script/|title = Kannada Language|date = 12 March 2017}}</ref> | sisters = [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപി]] | children = [[ഗോയ്‌കാനഡീ]]<ref name="goy">{{cite book|last=Ghantkar|first=Gajanana|title=History of Goa through Gõykanadi script |year=1993|pages=Page x|language=en, kok, mr, kn}}</ref> | unicode = [https://www.unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf U+0C80–U+0CFF] | iso15924 = Knda | sample = [[File:Kannada Aksharamala.svg|300px|center]] | caption = <center><small>കന്നഡ അക്ഷരമാലെ</center></small> | text_sample = [[File:Stanza from Kavirajamarga.svg|300px|center]] | text_sample_caption = <center><small>ജനങ്ങളുടെ സാഹിത്യ നൈപുണ്യത്തെ പുകഴ്ത്തുന്ന ''[[കവിരാജമാർഗ്ഗ|കവിരാജമാർഗ്ഗത്തിലെ]]'' ഒരു ശ്ലോകം കന്നഡ ലിപിയിൽ എഴുതിയത്.</center></small> | map = [[File:Kannada language distribution.svg|300px|center]] | mapcaption = <small><center>{{Legend|#2a7fff|ഭൂരിപക്ഷം ആളുകളും കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു}}{{Legend|#80b3ff|ഗണ്യമായ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു ഭാഷകൾക്കൊപ്പം കന്നഡയും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു. <ref>http://www.columbia.edu/itc/mealac/pritchett/00maplinks/overview/languages/himal1992max.jpg</ref>}}</center></small> }} {{Contains special characters | special = [[കന്നഡ]] | fix = സഹായം:കന്നഡ ലിപി | characters = [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | image = Kaknda NotoSansKannada-Regular.svg }} {{ബ്രാഹ്മി}} [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷാസമൂഹത്തിൽ]] പെട്ട [[കന്നഡ]] ഭാഷ എഴുതാനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പുരാതനമായ ഒരു [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ഭാരതീയ ലിപിയാണ്]] '''കന്നഡ ലിപി''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}).<ref name="WWS">{{cite book | title=The World's Writing Systems | year=1996 | editor1-first=Peter T. | editor1-last=Daniels | editor1-link=Peter T. Daniels | editor2-last=Bright | editor2-first=William | editor2-link=William O. Bright | author-first=Norman | author-last=Zide | author-link=Norman Zide | publisher=Oxford University Press, Inc | isbn=978-0195079937 | url-access=registration | url=https://archive.org/details/isbn_9780195079937/page/412/mode/2up|language= en }}</ref>{{rp|412-418}} ഇന്ത്യയുടെ [[ഇന്ത്യയുടെ ഔദ്യോഗിക ലിപികൾ|ഔദ്യോഗിക ലിപികളിലൊന്നായ]] ഇത്,<ref>{{cite web |url=https://www.mha.gov.in/sites/default/files/EighthSchedule_19052017.pdf |title=Eighth Schedule of the Constitution of India |publisher=Ministry of Home Affairs, Government of India |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> [[കർണാടക|കർണാടകയിൽ]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്കായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ള ഏക ഔദ്യോഗിക ലിപി കൂടിയാണ്.<ref>{{cite web |url=https://dpal.karnataka.gov.in/storage/pdf-files/Acts%201963/26%20of%201963%20(E).pdf |title=The Karnataka Official Language Act, 1963 |publisher=Department of Parliamentary Affairs and Legislation, Government of Karnataka |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> കന്നഡ കൂടാതെ [[ബ്യാരി]]യും [[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]യും [[തുളു]]വും [[കൊങ്കണി]]യും എഴുതാൻ കന്നഡ ലിപി ഉപയോഗിക്കുന്നു <ref>{{cite web|url=http://www.belachurch.com/appeal.php|title=An Appeal|publisher=ബേള പള്ളി|accessdate=2014-06-30|archive-date=2014-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140801191554/http://belachurch.com/appeal.php|url-status=dead}}</ref><ref name="konkani1">{{cite book|first1=George|last1=Cardona|first2=Dhanesh|last2=Jain|title=The Indo-Aryan Languages|year=2007|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-77294-5|pages=804, 805}}<!--ISBN 0-415-77294-X--></ref>. [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി |ദക്ഷിണേന്ത്യൻ]] [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലെ]] [[കദംബ ലിപി|കദംബ]] എന്ന ലിപിയിൽനിന്ന് ഉത്ഭവിച്ചതിനാൽ<ref name="WWS"/>{{rp|412}}, ഇതിലെ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ലിപികളുമായി]], പ്രത്യേകിച്ച് [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്കുമായി]] വളരെ സാമ്യമുണ്ട്. അതേ പോലെ തന്നെ [[ഗോയ്‌കാനഡീ]] എന്ന് പേരുള്ള [[കദംബ ലിപി]]യുമായി സാമ്യമുള്ള കന്നഡ ഉപലിപിയാണ് ഇന്ന് [[ഗോവ]] പ്രദേശങ്ങളിൽ കൊങ്കണി എഴുതാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.<ref name="ref1">{{cite book|last=National Archives of India|title=Indian archives, Volume 34|year=1985|publisher=National Archives of India|pages=4}}</ref> 49 അക്ഷരങ്ങളുള്ള ഒരു [[സ്വനിമം|സ്വനിമ]] [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] ലിപിയാണ് കന്നഡ ലിപി<ref>{{cite book | title = Handbook of scripts and alphabets | url = https://archive.org/details/routledgehandboo00camp | first = George L. | last = Campbell | publisher = [[Routledge]], [[New York]] | date = 1997-11-06 | edition = 1st | accessdate = 2007-02-23 | pages = [https://archive.org/details/routledgehandboo00camp/page/n47 84]–5 | isbn = 978-0-415-13715-7 | oclc = 34473667}}</ref>. അക്ഷരങ്ങളെ പ്രധാനമായും മൂന്നായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു: {{lang|kn|ಸ್ವರ}} ([[സ്വരം|സ്വര]]), {{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} ([[വ്യഞ്ജനം|വ്യഞ്ജന]]), {{lang|kn|ಯೋಗವಾಹಕ}} (യോഗവാഹക). വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ സഹജമായി ഒരു സ്വരശബ്ദം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സ്വരങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യമില്ലാത്തപ്പോൾ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്ന് കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತಕ್ಷರ}} ഒത്തക്ഷര)<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} രൂപപ്പെടുന്നു. അല്ലാത്തപക്ഷം ഓരോ അക്ഷരവും ഓരോ സ്വതന്ത്ര ശബ്ദത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി, കന്നഡ ലിപി ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ടാണ് എഴുതുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|412}} [[ഇന്ത്യയിലെ ഭാഷകൾ|ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിൽ]] [[തമിഴ്|തമിഴിന്]] തൊട്ടുപിന്നിലായി മുപ്പതിനായിരത്തിലധികം ശിലാശാസനങ്ങളും ചെപ്പേടുകളും കന്നഡ ലിപിയിൽ കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട് എന്നത് ഈ ഭാഷയുടെ ലിഖിതചരിത്രത്തിന്റെ അതിവിപുലമായ വ്യാപ്തിയെയും സമ്പന്നതയെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite book |last=Kamath |first=Suryanath U. |title=A Concise History of Karnataka: From Pre-historic Times to the Present |year=2001 |orig-year=1980 |publisher=Jupiter books |location=Bangalore |page=15 |oclc=7796041 |language=en}}</ref><ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|1}} == ചരിത്രം == [[File:Kanheri-brahmi.jpg|thumb|upright|right|[[കാനേരി ഗുഹകൾ|കാനേരി ഗുഹകളിലെ]] ബ്രാഹ്മി ലിപി]] കന്നഡ ലിപി ഏതാണ്ട് പത്താം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി#പഴയ കന്നഡ ലിപി|പഴയ കന്നഡ ലിപി]]യിൽ നിന്നാണ് രൂപംകൊണ്ടത്.<ref>{{cite book|last=Salomon|first=Richard|title=Indian Epigraphy: A Guide to the Study of Inscriptions in Sanskrit, Prakrit, and the other Indo-Aryan Languages|year=1998|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0195099843|pages=39-41}}</ref> പഴയ കന്നഡ ലിപി ക്രിസ്ത്വബ്ദം നാലാം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി]]യുടെ തുടർച്ച തന്നെയാണ്. ഈ പ്രാചീന ലിപി ക്രി.പൂ. മൂന്നാം ശതകത്തിൽ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപിയിൽ]] നിന്നാണ് വികസിച്ചത്. [[അശോക ചക്രവർത്തി]]യുടെ ശിലാലിഖിതങ്ങളിൽ ഇതിന്റെ ആദ്യകാല രൂപങ്ങൾ തിരിച്ചറിയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പിന്നീട് കല്യാണി ചാലൂക്യരുടെയും ഹോയ്സള രാജവംശത്തിന്റെയും കാലഘട്ടത്തിൽ (11-13 നൂറ്റാണ്ടുകൾ) കന്നഡ ലിപി ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരവും അലങ്കാരപൂർണ്ണവുമായ രൂപം കൈവരിച്ചു. ശിലാശാസനങ്ങൾ കൊത്തിവയ്ക്കാൻ പ്രധാനമായും മൃദുവായ [[മാക്കല്ല്|മാക്കല്ലുകൾ]] ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതിനാലാണ് അക്ഷരങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ വക്രതയും ഉരുണ്ട ആകൃതിയും ലഭിച്ചത്. പിൽക്കാലത്ത്, മൈസൂർ വൊഡയാർ രാജാക്കന്മാരുടെ ഭരണകാലത്ത് ഭരണപരമായ രേഖകളും ഭൂമി സംബന്ധമായ വിവരങ്ങളും സൂക്ഷിക്കാൻ '''മോഡി ലിപി''' വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. പേനയെടുക്കാതെ തുടർച്ചയായി എഴുതാൻ കഴിയുന്ന ഈ ലിപി, രേഖകൾ വേഗത്തിൽ എഴുതാനും രഹസ്യമായി സൂക്ഷിക്കാനും സഹായിച്ചിരുന്നു. പന്ത്രണ്ടും പതിമൂന്നും നൂറ്റാണ്ടുകളോടെയാണ് കന്നഡ ലിപിയും [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപിയും]] തമ്മിൽ പ്രകടമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ കണ്ടുതുടങ്ങിയത്.<ref>{{Cite book|last=Krishnamurti|first=Bhadriraju|title=The Dravidian Languages|publisher=Cambridge University Press|year=2003|isbn=978-0521771115|pages=78-79}}</ref> പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാർ|ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാരുടെ]], പ്രത്യേകിച്ച് ബാസൽ മിഷന്റെ കടന്നുവരവോടെയാണ് കന്നഡ ലിപി അച്ചടിയിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. 1817-ൽ വില്യം കെയറി ശ്രീരാമപുരത്ത്വെ ച്ച് അച്ചടിച്ച കന്നഡ വ്യാകരണ പുസ്തകമാണ് അച്ചടിക്കപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ കന്നഡ ഗ്രന്ഥം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite book|last=Kamath|first=Suryanath U.|title=A concise history of Karnataka: from pre-historic times to the present|year=2001|publisher=Jupiter books|location=Bangalore|oclc=7796041|pages=279–280}}</ref> റെവറന്റ് ഫെർഡിനാൻഡ് കിറ്റലിനെപ്പോലുള്ളവരുടെ സംഭാവനകൾ ആധുനിക കന്നഡ അച്ചടി ലിപിയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുന്നതിലും അക്ഷരങ്ങൾക്ക് ഇന്നത്തെ ഉരുണ്ട രൂപം കൈവരുന്നതിലും നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ചു. == വർണ്ണമാല == {{main|കന്നഡ അക്ഷരമാലെ}} {{further|അക്ഷരമാലെ}} കന്നഡ അക്ഷരമാലയിൽ (അല്ലെങ്കിൽ വർണ്ണമാലെ {{lang|kn|ವರ್ಣಮಾಲೆ}} ) പ്രധാനമായും [[സ്വരം|സ്വരങ്ങൾ]], [[വ്യഞ്ജനങ്ങൾ]], യോഗവാഹങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിച്ചിട്ടുള്ള 49 അടിസ്ഥാന അക്ഷരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/> മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് എഴുതുന്ന ഈ [[അബുഗിഡാ|അബുഗിഡാ ലിപിയിൽ]], വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പം [[സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ]] ചേർത്താണ് [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും]] [[വാക്ക്|വാക്കുകളും]] രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്. കന്നഡയിൽ അക്ഷരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കാൻ {{lang|kn|ಅಕ್ಷರ}} (അക്ഷര), {{lang|kn|ಅಕ್ಕರ}} (അക്കര), {{lang|kn|ವರ್ಣ}} (വർണ്ണ) എന്നീ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ദൃശ്യവും ശ്രാവ്യവുമായ പ്രതിനിധാനങ്ങൾ നൽകുന്നതിനായി ഓരോ അക്ഷരത്തിനും അതിൻ്റേതായ രൂപവും ({{lang|kn|ಆಕಾರ}} "ആകാര") ശബ്ദവും ({{lang|kn|ಶಬ್ದ}} "ശബ്ദ") ഉണ്ട്.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|5}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ [[കന്നഡ അക്ഷരമാലെ]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ}}}})<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10-13}}<ref name="UnicodeKannada">{{cite web |url=https://unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf |title=Kannada: Range: 0C80–0CFF |website=The Unicode Standard, Version 15.1 |publisher=Unicode, Inc. |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref><ref name="Unicode"/>{{rp|15}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ</span>]] <span style="color:#FFD300;">(<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಸ್ವರ}}}})</span> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അ]]|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ആ]]|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഇ]]|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഈ]]|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഉ]]|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഊ]]|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=ru}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[എ]]|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഏ]]|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഐ]]|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഒ]]|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഓ]]|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഔ]]|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അം]]|ch={{large|ಅಂ}}|ipa=am̃}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അഃ]]|ch={{large|ಅಃ}}|ipa=ah}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #വ്യഞ്ജനങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">വ്യഞ്ജനങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ವ್ಯಂಜನ}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch={{large|ಕ}}|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch={{large|ಖ}}|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch={{large|ಗ}}|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch={{large|ಘ}}|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch={{large|ಙ}}|ipa=ŋa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch={{large|ಚ}}|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch={{large|ಛ}}|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch={{large|ಜ}}|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch={{large|ಝ}}|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch={{large|ಞ}}|ipa=ɲa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch={{large|ಟ}}|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch={{large|ಠ}}|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch={{large|ಡ}}|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch={{large|ಢ}}|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch={{large|ಣ}}|ipa=ɳa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch={{large|ತ}}|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch={{large|ಥ}}|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch={{large|ದ}}|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch={{large|ಧ}}|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch={{large|ನ}}|ipa=n̪a}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch={{large|ಪ}}|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch={{large|ಫ}}|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch={{large|ಬ}}|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch={{large|ಭ}}|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch={{large|ಮ}}|ipa=ma}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #അക്കങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">അക്കങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಂಕಿಗಳು}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} == സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ == ആധുനിക കന്നഡയിൽ പതിമൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങളാണുള്ളത് ({{lang|kn|ಸ್ವರ}} സ്വര). കന്നഡ ലിപി ഒരു [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] വ്യവസ്ഥയാണ് പിന്തുടരുന്നത്; അതായത്, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം സ്വരം വരുമ്പോൾ അത് മറ്റൊരു അക്ഷരമായി എഴുതുന്നതിന് പകരം വ്യഞ്ജനത്തിനൊപ്പം ഒരു സ്വരചിഹ്നമായി ചേർക്കുന്നു. സംസ്കൃതത്തിലെ സ്വരങ്ങൾക്ക് സമാനമായി ഇപ്പോൾ അത്ര ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത മറ്റ് മൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ കൂടിയുണ്ട്. കന്നഡ ഭാഷയിൽ സ്വരങ്ങളുടെ ഉച്ചാരണദൈർഘ്യത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുള്ളതിനാൽ മറ്റ് [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലേതുപോലെ]] കന്നഡയിലും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾക്കും ദീർഘസ്വരങ്ങൾക്കുമായി പ്രത്യേക സ്വരചിഹ്നങ്ങളുണ്ട്. ചെറിയ ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ಹ್ರಸ್ವ}} ([[ഹ്രസ്വം|ഹ്രസ്വ]]) എന്നും നീണ്ട ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ದೀರ್ಘ}} ([[ദീർഘം|ദീർഘ]]) എന്നും വിളിക്കുന്നു.<ref name="Unicode">{{cite web |last=Srinatha Sastry |first=C. V. |title=UNICODE for Kannada, General Information & Description |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03068-kannada.pdf |website=UNICODE |access-date=2024-07-31}}</ref>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10}} ! rowspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|<span style="color:#FFD300;">ഉച്ചാരണസ്ഥാനം →</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മുൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മുൻ</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മധ്യ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[പിൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">പിൻ</span>]] |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[സംവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">സംവൃതം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഇ|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഈ|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഉ|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഊ|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[അർദ്ധവിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=എ|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഏ|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഒ|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[വിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">വിവൃതം</span>]] | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ആ|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} | colspan="2" | |} കന്നഡ ലിപിയിലെ മറ്റു സ്വരാക്ഷരങ്ങളെയും പ്രധാനമായും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾ, ദീർഘസ്വരങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിക്കാം. യോഗവാഹങ്ങൾ (അനുസ്വാരവും വിസർഗ്ഗവും) ഇതിനൊപ്പമാണ് പഠിക്കാറുള്ളത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ ദ്വിസ്വരം<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കൂട്ടക്ഷരം|<span style="color:#FFD300;">ദ്വിസ്വരം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഐ|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ സംസ്കൃത സ്വരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} ! rowspan="3"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|സംസ്കൃത<br>സ്വരങ്ങൾ ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=r}} | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൠ]]|ch={{large|ೠ}}|ipa=rː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |- | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഌ]]|ch={{large|ಌ}}|ipa=l|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൡ]]|ch={{large|ೡ}}|ipa=lː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=swara}} === യോഗവാഹം === ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് ''യോഗവാഹ'' (പകുതി സ്വരവും പകുതി വ്യഞ്ജനവും) അക്ഷരങ്ങളുണ്ട്. ഇവ ''അർദ്ധവിസർഗ്ഗം'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന മറ്റ് രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങളുമുണ്ട്.<ref name="L2/L2004">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2004/04364-n2860-kannada.pdf |title=Proposal to add Kannada characters Jihvamuliya and Upadhmaniya |last=Everson |first=Michael |date=2004-10-22 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref name="Kittel1903"/>{{rp|12-14}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ യോഗവാഹങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ചിഹ്നത്തിൻ്റെ രൂപം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch= ം|ml=ം}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch= ഃ|ml=ഃ}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ೱ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ೲ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ಅ (അ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch=ಅಂ|ml=[[അം]]}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch=ಅಃ|ml=[[അഃ]]}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ಅೱ|iso=h̤|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ಅೲ|iso=ḫ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ದ (ദ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|l=kn|top=ದ + ം|ch=ದಂ|ipa=/d̪am̃/}} |{{letter|l=kn|top=ದ + ഃ|ch=ದಃ|ipa=/d̪ah/}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೱ|ch=ದೱ| ipa=[x]|note={{noteTag|group=yoga|name=kh|ಕ (ക) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം k-ൽ നിന്നും kh-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೲ|ch=ದೲ| ipa=[ɸ]|note={{noteTag|group=yoga|name=ph|ಪ (പ) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം p-ൽ നിന്നും ph-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു (ഇംഗ്ലീഷിലെ ''fan'' ലെ ''f'' ന് സമാനമാണ്, എന്നാൽ ചുണ്ടുകൾ പല്ലിൽ മുട്ടുന്നില്ല).}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=yoga}} == സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}} {{further|സ്വരചിഹ്നം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ചേർത്തെഴുതുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങളെ '''സ്വര ചിഹ്നഗളു''' ({{lang|kn|ಸ್ವರ ಚಿಹ್ನೆಗಳು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. {{efn|[[സംസ്കൃതം|സംസ്‌കൃതത്തിൽ]] ഇവ ''മാത്രകൾ'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു.}}<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} സ്വതന്ത്രമായ നിലനിൽപ്പില്ലാത്ത ഈ ചിഹ്നങ്ങൾ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാറുള്ളൂ. യാതൊരു ചിഹ്നങ്ങളുമില്ലാത്ത വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിൽ ('''ഉദാ:''' {{lang|kn|ಕ}} /ക/) സ്വാഭാവികമായും 'അ' ({{lang|kn|ಅ}}) എന്ന സ്വരം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഒരു വ്യഞ്ജനത്തോടൊപ്പം മറ്റൊരു സ്വരചിഹ്നം ചേർക്കുമ്പോൾ, സ്വാഭാവികമായുള്ള ഈ 'അ' കാരം ഇല്ലാതാകുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸ್ವರಚಿಹ್ನ}})<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Nidamarthy2021">{{cite journal |last=Nidamarthy |first=Sushilkumar |date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |title=Analysis of Kannada script consonants, sub forms, vowels, signs and bring all consonants under "Perfect single consonant form" |journal=Shikshan Sanshodhan: Journal of Arts, Humanities and Social Sciences |volume=4 |issue=8 |pages=54–66 |issn=2581-6241 |url=https://shikshansanshodhan.researchculturesociety.org/wp-content/uploads/SS202108011.pdf |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|16}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಅ}}|tops=തലേക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{huge|-}}|note=/a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಆ}}|tops=ഇളിക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=ാ|ch={{huge|ಾ}}|note=/aː/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಇ}}|tops=ഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ി|ch={{huge|ಿ}}|note=/i/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಈ}}|tops=ദീർഘഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ീ|ch={{huge|ೀ}}|note=/iː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಉ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ു|ch={{huge|ು}}|note=/u/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಊ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ൂ|ch={{huge|ೂ}}|note=uː}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಋ}}|tops=വട്ടുസുളി|l=kn|s=knda|ml=ൃ|ch={{huge|ೃ}}|note=ṛ}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೠ}}}}|tops={{Color|grey|ൠ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൄ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೄ}}}}|note={{Color|grey|/ṛː/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಌ}}}}|tops={{Color|grey|ഌ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൢ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೢ}}}}|note={{Color|grey|/l/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೡ}}}}|tops={{Color|grey|ൡ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൣ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೣ}}}}|note={{Color|grey|/lː/}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಎ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=െ|ch={{huge|ೆ}}|note=/e/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಏ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=േ|ch={{huge|ೇ}}|note=/eː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಐ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൈ|ch={{huge|ೈ}}|note=/ai/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಒ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൊ|ch={{huge|ೊ}}|note=/o/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಓ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ോ|ch={{huge|ೋ}}|note=/oː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha|സ്വരങ്ങളുടെ ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നമാണ് ({{lang|kn|ೕ}}). സാധാരണമായി തനിയെ ഒരിക്കല്ലും എഴുതാറില്ല; പകരം കൂട്ടുചിഹ്നത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്നു.}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಔ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൌ|ch={{huge|ೌ}}|note=/au/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಂ}}}}|tops={{Color|blue|അനുസ്വാരം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ം}}|ch={{Color|blue|{{huge|ം}}}}|note={{Color|blue|/aṃ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಃ}}}}|tops={{Color|blue|വിസർഗ്ഗം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ഃ}}|ch={{Color|blue|{{huge|ഃ}}}}|note={{Color|blue|/aḥ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೱ}}}}|tops={{Color|grey|ജിഹ്വാമൂലീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೱ}}}}|note={{Color|grey|/h̤/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೲ}}}}|tops={{Color|grey|ഉപധ്മാനീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೲ}}}}|note={{Color|grey|/ḫ/}}}} |} <small>{{Legend|darkred|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|blue|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|grey| ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=swarachin}} മലയാളത്തിൽ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്തോ ('''ഉദാ:''' കെ, കേ, കൈ) ഇരുവശങ്ങളിലുമായോ ('''ഉദാ:''' കൊ, കോ) വരാറുണ്ട്. എന്നാൽ കന്നഡ ലിപിയിൽ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്ത് സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന പതിവില്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ചിഹ്നങ്ങളും അക്ഷരത്തിന് മുകളിലോ വലതുവശത്തോ ആണ് ചേർക്കുന്നത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} === സ്വരചിഹ്ന ആകൃതി === അക്കാദമിക കാഴ്ചപ്പാടുകൾ പ്രകാരം, കന്നഡയിലെ സ്വരചിഹ്നങ്ങളുടെ പേരുകൾ അവയുടെ ആകൃതിയുമായും അവ വരയ്ക്കുന്ന രീതിയുമായും അഗാധമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രധാനപ്പെട്ട സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} * '''തലേക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ತಲೆಕಟ್ಟು}}): അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മുകളിലുള്ള തിരശ്ചീനമായ വര. ഇത് അന്തർലീനമായ 'അ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''ഇളിക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ಇಳಿಕಟ್ಟು}}): 'ആ' എന്ന ദീർഘസ്വരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന താഴോട്ടുള്ള വര. * '''ഗുഡി''' ({{lang|kn|ಗುಡಿ}}): 'ഇ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊളുത്ത് അഥവാ ക്ഷേത്രാകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''കൊമ്പു''' ({{lang|kn|ಕೊಂಬು}}): 'ഉ', 'ഊ' ({{lang|kn|ು}}, {{lang|kn|ೂ}}) എന്നീ സ്വരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊമ്പിൻ്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം . ഇവ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചെറിയ വിടവോടെ അല്പം താഴെയായാണ് ചേർക്കുന്നത്. * '''വട്ടുസുളി''' ({{lang|kn|ವಟ್ಟುಸುಳಿ}}): 'ഋ' ({{lang|kn|ಋ}}) കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന വട്ടത്തിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''[[കന്നഡ ലിപി #അർക്കാവൊത്തു|അർക്കാവൊത്തു]]''' ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}): ഒരു വ്യഞ്ജനാക്ഷരത്തിന് ശേഷം 'ര' ചേരുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} '''കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ:''' കന്നഡയിൽ ചില സ്വരചിഹ്നങ്ങൾക്ക് രണ്ടു ഭാഗങ്ങളുണ്ട്. 'ഈ' ({{lang|kn|ೀ}}), 'ഏ' ({{lang|kn|ೇ}}), 'ഓ' ({{lang|kn|ೋ}}) എന്നിവയെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഹ്രസ്വസ്വരത്തിനൊപ്പം വലതുവശത്തായി ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നം ({{lang|kn|ೕ}}) കൂടി നൽകുന്നു. അതുപോലെ 'ഐ' ({{lang|kn|ೈ}}) കാരത്തിന് മുകളിലായി 'എ' കാരത്തിൻ്റെ ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೆ}}) താഴെ വലതുവശത്തായി മറ്റൊരു ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೖ}}) ചേർന്നാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്. === [[വിരാമം]] === {{lang|kn|ಕ್}} (ക്) എന്നതുപോലെ [[കന്നഡ ലിപി #ചില്ലക്ഷരം|സ്വരസഹായമില്ലാത്ത കേവല വ്യഞ്ജനത്തെ]] സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഒരു പ്രത്യേക ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഈ ചിഹ്നത്തെയും പ്രക്രിയയെയും '''ഹലന്ത''' ({{lang|kn|ಹಲಂತ}}) എന്നും, അങ്ങനെ രൂപപ്പെടുന്ന അക്ഷരത്തെ '''അർദ്ധാക്ഷര''' ({{lang|kn|ಅರ್ಧಾಕ್ಷರ}}) എന്നും വിളിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ അർദ്ധാക്ഷരങ്ങൾ |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ഹലന്ത|top=ಹಲಂತ|l=kn|s=knda|ml=്|ch={{huge| ್ }}|note=/ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ക + ്|top=(ಕ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ക്|ch={{huge|ಕ್}}|note=/kə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ത + ്|top=(ತ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ത്|ch={{huge|ತ್}}|note=/t̪ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=പ + ്|top=(ಪ + ್)|l=kn|s=knda|ml=പ്|ch={{huge|ಪ್}}|note=/pə̆/}} |} === കഗുണിത === കന്നഡയിലെ എഴുത്തുരീതിയിൽ അക്ഷരങ്ങളും സ്വരങ്ങളും ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളെ {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}} (കഗുണിത) എന്ന് വിളിക്കുന്നെ.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|17-19}} വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളും സ്വരചിഹ്നങ്ങളും സംയോജിച്ചാണ് ഇവയുണ്ടാകുന്നത്. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:80%" | <small>കന്നഡ കഗുണിത (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}})</small><ref name="Zydenbos2020">{{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |date=2020 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |title=A Manual of Modern Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992 |publisher=CrossAsia |location=Heidelberg |isbn=978-3-946742-82-1 |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|8-9}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|18-19}}<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅ}}<br><small>([[അ|<span style="color: white;">അ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಆ}}<br><small>([[ആ|<span style="color: white;">ആ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಇ}}<br><small>([[ഇ|<span style="color: white;">ഇ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಈ}}<br><small>([[ഈ|<span style="color: white;">ഈ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಉ}}<br><small>([[ഉ|<span style="color: white;">ഉ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಊ}}<br><small>([[ഊ|<span style="color: white;">ഊ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಋ}}<br><small>([[ഋ|<span style="color: white;">ഋ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೠ}}<br><small>([[ൠ|<span style="color: white;">ൠ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಎ}}<br><small>([[എ|<span style="color: white;">എ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಏ}}<br><small>([[ഏ|<span style="color: white;">ഏ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಐ}}<br><small>([[ഐ|<span style="color: white;">ഐ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಒ}}<br><small>([[ഒ|<span style="color: white;">ഒ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಓ}}<br><small>([[ഓ|<span style="color: white;">ഓ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಔ}}<br><small>([[ഔ|<span style="color: white;">ഔ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಂ}}<br><small>([[അം|<span style="color: white;">അം</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಃ}}<br><small>([[അഃ|<span style="color: white;">അഃ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn| ್ }}<br><small>([[്|<span style="color: white;">്</span>]])</small> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಕ}}<br><small>(ക)</small> |{{lang|kn|ಕಾ}} |{{lang|kn|ಕಿ}} |{{lang|kn|ಕೀ}} |{{lang|kn|ಕು}} |{{lang|kn|ಕೂ}} |{{lang|kn|ಕೃ}} |{{lang|kn|ಕೄ}} |{{lang|kn|ಕೆ}} |{{lang|kn|ಕೇ}} |{{lang|kn|ಕೈ}} |{{lang|kn|ಕೊ}} |{{lang|kn|ಕೋ}} |{{lang|kn|ಕೌ}} |{{lang|kn|ಕಂ}} |{{lang|kn|ಕಃ}} |{{lang|kn|ಕ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಖ}}<br><small>(ഖ)</small> |{{lang|kn|ಖಾ}} |{{lang|kn|ಖಿ}} |{{lang|kn|ಖೀ}} |{{lang|kn|ಖು}} |{{lang|kn|ಖೂ}} |{{lang|kn|ಖೃ}} |{{lang|kn|ಖೄ}} |{{lang|kn|ಖೆ}} |{{lang|kn|ಖೇ}} |{{lang|kn|ಖೈ}} |{{lang|kn|ಖೊ}} |{{lang|kn|ಖೋ}} |{{lang|kn|ಖೌ}} |{{lang|kn|ಖಂ}} |{{lang|kn|ಖಃ}} |{{lang|kn|ಖ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಗ}}<br><small>(ഗ)</small> |{{lang|kn|ಗಾ}} |{{lang|kn|ಗಿ}} |{{lang|kn|ಗೀ}} |{{lang|kn|ಗು}} |{{lang|kn|ಗೂ}} |{{lang|kn|ಗೃ}} |{{lang|kn|ಗೄ}} |{{lang|kn|ಗೆ}} |{{lang|kn|ಗೇ}} |{{lang|kn|ಗೈ}} |{{lang|kn|ಗೊ}} |{{lang|kn|ಗೋ}} |{{lang|kn|ಗೌ}} |{{lang|kn|ಗಂ}} |{{lang|kn|ಗಃ}} |{{lang|kn|ಗ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಘ}}<br><small>(ഘ)</small> |{{lang|kn|ಘಾ}} |{{lang|kn|ಘಿ}} |{{lang|kn|ಘೀ}} |{{lang|kn|ಘು}} |{{lang|kn|ಘೂ}} |{{lang|kn|ಘೃ}} |{{lang|kn|ಘೄ}} |{{lang|kn|ಘೆ}} |{{lang|kn|ಘೇ}} |{{lang|kn|ಘೈ}} |{{lang|kn|ಘೊ}} |{{lang|kn|ಘೋ}} |{{lang|kn|ಘೌ}} |{{lang|kn|ಘಂ}} |{{lang|kn|ಘಃ}} |{{lang|kn|ಘ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಙ}}<br><small>(ങ)</small> |{{lang|kn|ಙಾ}} |{{lang|kn|ಙಿ}} |{{lang|kn|ಙೀ}} |{{lang|kn|ಙು}} |{{lang|kn|ಙೂ}} |{{lang|kn|ಙೃ}} |{{lang|kn|ಙೄ}} |{{lang|kn|ಙೆ}} |{{lang|kn|ಙೇ}} |{{lang|kn|ಙೈ}} |{{lang|kn|ಙೊ}} |{{lang|kn|ಙೋ}} |{{lang|kn|ಙೌ}} |{{lang|kn|ಙಂ}} |{{lang|kn|ಙಃ}} |{{lang|kn|ಙ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಚ}}<br><small>(ച)</small> |{{lang|kn|ಚಾ}} |{{lang|kn|ಚಿ}} |{{lang|kn|ಚೀ}} |{{lang|kn|ಚು}} |{{lang|kn|ಚೂ}} |{{lang|kn|ಚೃ}} |{{lang|kn|ಚೄ}} |{{lang|kn|ಚೆ}} |{{lang|kn|ಚೇ}} |{{lang|kn|ಚೈ}} |{{lang|kn|ಚೊ}} |{{lang|kn|ಚೋ}} |{{lang|kn|ಚೌ}} |{{lang|kn|ಚಂ}} |{{lang|kn|ಚಃ}} |{{lang|kn|ಚ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಛ}}<br><small>(ഛ)</small> |{{lang|kn|ಛಾ}} |{{lang|kn|ಛಿ}} |{{lang|kn|ಛೀ}} |{{lang|kn|ಛು}} |{{lang|kn|ಛೂ}} |{{lang|kn|ಛೃ}} |{{lang|kn|ಛೄ}} |{{lang|kn|ಛೆ}} |{{lang|kn|ಛೇ}} |{{lang|kn|ಛೈ}} |{{lang|kn|ಛೊ}} |{{lang|kn|ಛೋ}} |{{lang|kn|ಛೌ}} |{{lang|kn|ಛಂ}} |{{lang|kn|ಛಃ}} |{{lang|kn|ಛ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಜ}}<br><small>(ജ)</small> |{{lang|kn|ಜಾ}} |{{lang|kn|ಜಿ}} |{{lang|kn|ಜೀ}} |{{lang|kn|ಜು}} |{{lang|kn|ಜೂ}} |{{lang|kn|ಜೃ}} |{{lang|kn|ಜೄ}} |{{lang|kn|ಜೆ}} |{{lang|kn|ಜೇ}} |{{lang|kn|ಜೈ}} |{{lang|kn|ಜೊ}} |{{lang|kn|ಜೋ}} |{{lang|kn|ಜೌ}} |{{lang|kn|ಜಂ}} |{{lang|kn|ಜಃ}} |{{lang|kn|ಜ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಝ}}<br><small>(ഝ)</small> |{{lang|kn|ಝಾ}} |{{lang|kn|ಝಿ}} |{{lang|kn|ಝೀ}} |{{lang|kn|ಝು}} |{{lang|kn|ಝೂ}} |{{lang|kn|ಝೃ}} |{{lang|kn|ಝೄ}} |{{lang|kn|ಝೆ}} |{{lang|kn|ಝೇ}} |{{lang|kn|ಝೈ}} |{{lang|kn|ಝೊ}} |{{lang|kn|ಝೋ}} |{{lang|kn|ಝೌ}} |{{lang|kn|ಝಂ}} |{{lang|kn|ಝಃ}} |{{lang|kn|ಝ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಞ}}<br><small>(ഞ)</small> |{{lang|kn|ಞಾ}} |{{lang|kn|ಞಿ}} |{{lang|kn|ಞೀ}} |{{lang|kn|ಞು}} |{{lang|kn|ಞೂ}} |{{lang|kn|ಞೃ}} |{{lang|kn|ಞೄ}} |{{lang|kn|ಞೆ}} |{{lang|kn|ಞೇ}} |{{lang|kn|ಞೈ}} |{{lang|kn|ಞೊ}} |{{lang|kn|ಞೋ}} |{{lang|kn|ಞೌ}} |{{lang|kn|ಞಂ}} |{{lang|kn|ಞಃ}} |{{lang|kn|ಞ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಟ}}<br><small>(ട)</small> |{{lang|kn|ಟಾ}} |{{lang|kn|ಟಿ}} |{{lang|kn|ಟೀ}} |{{lang|kn|ಟು}} |{{lang|kn|ಟೂ}} |{{lang|kn|ಟೃ}} |{{lang|kn|ಟೄ}} |{{lang|kn|ಟೆ}} |{{lang|kn|ಟೇ}} |{{lang|kn|ಟೈ}} |{{lang|kn|ಟೊ}} |{{lang|kn|ಟೋ}} |{{lang|kn|ಟೌ}} |{{lang|kn|ಟಂ}} |{{lang|kn|ಟಃ}} |{{lang|kn|ಟ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಠ}}<br><small>(ഠ)</small> |{{lang|kn|ಠಾ}} |{{lang|kn|ಠಿ}} |{{lang|kn|ಠೀ}} |{{lang|kn|ಠು}} |{{lang|kn|ಠೂ}} |{{lang|kn|ಠೃ}} |{{lang|kn|ಠೄ}} |{{lang|kn|ಠೆ}} |{{lang|kn|ಠೇ}} |{{lang|kn|ಠೈ}} |{{lang|kn|ಠೊ}} |{{lang|kn|ಠೋ}} |{{lang|kn|ಠೌ}} |{{lang|kn|ಠಂ}} |{{lang|kn|ಠಃ}} |{{lang|kn|ಠ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಡ}}<br><small>(ഡ)</small> |{{lang|kn|ಡಾ}} |{{lang|kn|ಡಿ}} |{{lang|kn|ಡೀ}} |{{lang|kn|ಡು}} |{{lang|kn|ಡೂ}} |{{lang|kn|ಡೃ}} |{{lang|kn|ಡೄ}} |{{lang|kn|ಡೆ}} |{{lang|kn|ಡೇ}} |{{lang|kn|ಡೈ}} |{{lang|kn|ಡೊ}} |{{lang|kn|ಡೋ}} |{{lang|kn|ಡೌ}} |{{lang|kn|ಡಂ}} |{{lang|kn|ಡಃ}} |{{lang|kn|ಡ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಢ}}<br><small>(ഢ)</small> |{{lang|kn|ಢಾ}} |{{lang|kn|ಢಿ}} |{{lang|kn|ಢೀ}} |{{lang|kn|ಢು}} |{{lang|kn|ಢೂ}} |{{lang|kn|ಢೃ}} |{{lang|kn|ಢೄ}} |{{lang|kn|ಢೆ}} |{{lang|kn|ಢೇ}} |{{lang|kn|ಢೈ}} |{{lang|kn|ಢೊ}} |{{lang|kn|ಢೋ}} |{{lang|kn|ಢೌ}} |{{lang|kn|ಢಂ}} |{{lang|kn|ಢಃ}} |{{lang|kn|ಢ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಣ}}<br><small>(ണ)</small> |{{lang|kn|ಣಾ}} |{{lang|kn|ಣಿ}} |{{lang|kn|ಣೀ}} |{{lang|kn|ಣು}} |{{lang|kn|ಣೂ}} |{{lang|kn|ಣೃ}} |{{lang|kn|ಣೄ}} |{{lang|kn|ಣೆ}} |{{lang|kn|ಣೇ}} |{{lang|kn|ಣೈ}} |{{lang|kn|ಣೊ}} |{{lang|kn|ಣೋ}} |{{lang|kn|ಣೌ}} |{{lang|kn|ಣಂ}} |{{lang|kn|ಣಃ}} |{{lang|kn|ಣ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ತ}}<br><small>(ത)</small> |{{lang|kn|ತಾ}} |{{lang|kn|ತಿ}} |{{lang|kn|ತೀ}} |{{lang|kn|ತು}} |{{lang|kn|ತೂ}} |{{lang|kn|ತೃ}} |{{lang|kn|ತೄ}} |{{lang|kn|ತೆ}} |{{lang|kn|ತೇ}} |{{lang|kn|ತೈ}} |{{lang|kn|ತೊ}} |{{lang|kn|ತೋ}} |{{lang|kn|ತೌ}} |{{lang|kn|ತಂ}} |{{lang|kn|ತಃ}} |{{lang|kn|ತ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಥ}}<br><small>(ഥ)</small> |{{lang|kn|ಥಾ}} |{{lang|kn|ಥಿ}} |{{lang|kn|ಥೀ}} |{{lang|kn|ಥು}} |{{lang|kn|ಥೂ}} |{{lang|kn|ಥೃ}} |{{lang|kn|ಥೄ}} |{{lang|kn|ಥೆ}} |{{lang|kn|ಥೇ}} |{{lang|kn|ಥೈ}} |{{lang|kn|ಥೊ}} |{{lang|kn|ಥೋ}} |{{lang|kn|ಥೌ}} |{{lang|kn|ಥಂ}} |{{lang|kn|ಥಃ}} |{{lang|kn|ಥ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ದ}}<br><small>(ദ)</small> |{{lang|kn|ದಾ}} |{{lang|kn|ದಿ}} |{{lang|kn|ದೀ}} |{{lang|kn|ದು}} |{{lang|kn|ದೂ}} |{{lang|kn|ದೃ}} |{{lang|kn|ದೄ}} |{{lang|kn|ದೆ}} |{{lang|kn|ದೇ}} |{{lang|kn|ದೈ}} |{{lang|kn|ದೊ}} |{{lang|kn|ದೋ}} |{{lang|kn|ದೌ}} |{{lang|kn|ದಂ}} |{{lang|kn|ದಃ}} |{{lang|kn|ದ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಧ}}<br><small>(ധ)</small> |{{lang|kn|ಧಾ}} |{{lang|kn|ಧಿ}} |{{lang|kn|ಧೀ}} |{{lang|kn|ಧು}} |{{lang|kn|ಧೂ}} |{{lang|kn|ಧೃ}} |{{lang|kn|ಧೄ}} |{{lang|kn|ಧೆ}} |{{lang|kn|ಧೇ}} |{{lang|kn|ಧೈ}} |{{lang|kn|ಧೊ}} |{{lang|kn|ಧೋ}} |{{lang|kn|ಧೌ}} |{{lang|kn|ಧಂ}} |{{lang|kn|ಧಃ}} |{{lang|kn|ಧ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ನ}}<br><small>(ന)</small> |{{lang|kn|ನಾ}} |{{lang|kn|ನಿ}} |{{lang|kn|ನೀ}} |{{lang|kn|ನು}} |{{lang|kn|ನೂ}} |{{lang|kn|ನೃ}} |{{lang|kn|ನೄ}} |{{lang|kn|ನೆ}} |{{lang|kn|ನೇ}} |{{lang|kn|ನೈ}} |{{lang|kn|ನೊ}} |{{lang|kn|ನೋ}} |{{lang|kn|ನೌ}} |{{lang|kn|ನಂ}} |{{lang|kn|ನಃ}} |{{lang|kn|ನ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಪ}}<br><small>(പ)</small> |{{lang|kn|ಪಾ}} |{{lang|kn|ಪಿ}} |{{lang|kn|ಪೀ}} |{{lang|kn|ಪು}} |{{lang|kn|ಪೂ}} |{{lang|kn|ಪೃ}} |{{lang|kn|ಪೄ}} |{{lang|kn|ಪೆ}} |{{lang|kn|ಪೇ}} |{{lang|kn|ಪೈ}} |{{lang|kn|ಪೊ}} |{{lang|kn|ಪೋ}} |{{lang|kn|ಪೌ}} |{{lang|kn|ಪಂ}} |{{lang|kn|ಪಃ}} |{{lang|kn|ಪ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಫ}}<br><small>(ഫ)</small> |{{lang|kn|ಫಾ}} |{{lang|kn|ಫಿ}} |{{lang|kn|ಫೀ}} |{{lang|kn|ಫು}} |{{lang|kn|ಫೂ}} |{{lang|kn|ಫೃ}} |{{lang|kn|ಫೄ}} |{{lang|kn|ಫೆ}} |{{lang|kn|ಫೇ}} |{{lang|kn|ಫೈ}} |{{lang|kn|ಫೊ}} |{{lang|kn|ಫೋ}} |{{lang|kn|ಫೌ}} |{{lang|kn|ಫಂ}} |{{lang|kn|ಫಃ}} |{{lang|kn|ಫ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಬ}}<br><small>(ബ)</small> |{{lang|kn|ಬಾ}} |{{lang|kn|ಬಿ}} |{{lang|kn|ಬೀ}} |{{lang|kn|ಬು}} |{{lang|kn|ಬೂ}} |{{lang|kn|ಬೃ}} |{{lang|kn|ಬೄ}} |{{lang|kn|ಬೆ}} |{{lang|kn|ಬೇ}} |{{lang|kn|ಬೈ}} |{{lang|kn|ಬೊ}} |{{lang|kn|ಬೋ}} |{{lang|kn|ಬೌ}} |{{lang|kn|ಬಂ}} |{{lang|kn|ಬಃ}} |{{lang|kn|ಬ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಭ}}<br><small>(ഭ)</small> |{{lang|kn|ಭಾ}} |{{lang|kn|ಭಿ}} |{{lang|kn|ಭೀ}} |{{lang|kn|ಭು}} |{{lang|kn|ಭೂ}} |{{lang|kn|ಭೃ}} |{{lang|kn|ಭೄ}} |{{lang|kn|ಭೆ}} |{{lang|kn|ಭೇ}} |{{lang|kn|ಭೈ}} |{{lang|kn|ಭೊ}} |{{lang|kn|ಭೋ}} |{{lang|kn|ಭೌ}} |{{lang|kn|ಭಂ}} |{{lang|kn|ಭಃ}} |{{lang|kn|ಭ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಮ}}<br><small>(മ)</small> |{{lang|kn|ಮಾ}} |{{lang|kn|ಮಿ}} |{{lang|kn|ಮೀ}} |{{lang|kn|ಮು}} |{{lang|kn|ಮೂ}} |{{lang|kn|ಮೃ}} |{{lang|kn|ಮೄ}} |{{lang|kn|ಮೆ}} |{{lang|kn|ಮೇ}} |{{lang|kn|ಮೈ}} |{{lang|kn|ಮೊ}} |{{lang|kn|ಮೋ}} |{{lang|kn|ಮೌ}} |{{lang|kn|ಮಂ}} |{{lang|kn|ಮಃ}} |{{lang|kn|ಮ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಯ}}<br><small>(യ)</small> |{{lang|kn|ಯಾ}} |{{lang|kn|ಯಿ}} |{{lang|kn|ಯೀ}} |{{lang|kn|ಯು}} |{{lang|kn|ಯೂ}} |{{lang|kn|ಯೃ}} |{{lang|kn|ಯೄ}} |{{lang|kn|ಯೆ}} |{{lang|kn|ಯೇ}} |{{lang|kn|ಯೈ}} |{{lang|kn|ಯೊ}} |{{lang|kn|ಯೋ}} |{{lang|kn|ಯೌ}} |{{lang|kn|ಯಂ}} |{{lang|kn|ಯಃ}} |{{lang|kn|ಯ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ರ}}<br><small>(ര)</small> |{{lang|kn|ರಾ}} |{{lang|kn|ರಿ}} |{{lang|kn|ರೀ}} |{{lang|kn|ರು}} |{{lang|kn|ರೂ}} |{{lang|kn|ರೃ}} |{{lang|kn|ರೄ}} |{{lang|kn|ರೆ}} |{{lang|kn|ರೇ}} |{{lang|kn|ರೈ}} |{{lang|kn|ರೊ}} |{{lang|kn|ರೋ}} |{{lang|kn|ರೌ}} |{{lang|kn|ರಂ}} |{{lang|kn|ರಃ}} |{{lang|kn|ರ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಱ}}<br><small>(റ)</small> |{{lang|kn|ಱಾ}} |{{lang|kn|ಱಿ}} |{{lang|kn|ಱೀ}} |{{lang|kn|ಱು}} |{{lang|kn|ಱೂ}} |{{lang|kn|ಱೃ}} |{{lang|kn|ಱೄ}} |{{lang|kn|ಱೆ}} |{{lang|kn|ಱೇ}} |{{lang|kn|ಱೈ}} |{{lang|kn|ಱೊ}} |{{lang|kn|ಱೋ}} |{{lang|kn|ಱೌ}} |{{lang|kn|ಱಂ}} |{{lang|kn|ಱಃ}} |{{lang|kn|ಱ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಲ}}<br><small>(ല)</small> |{{lang|kn|ಲಾ}} |{{lang|kn|ಲಿ}} |{{lang|kn|ಲೀ}} |{{lang|kn|ಲು}} |{{lang|kn|ಲೂ}} |{{lang|kn|ಲೃ}} |{{lang|kn|ಲೄ}} |{{lang|kn|ಲೆ}} |{{lang|kn|ಲೇ}} |{{lang|kn|ಲೈ}} |{{lang|kn|ಲೊ}} |{{lang|kn|ಲೋ}} |{{lang|kn|ಲೌ}} |{{lang|kn|ಲಂ}} |{{lang|kn|ಲಃ}} |{{lang|kn|ಲ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ವ}}<br><small>(വ)</small> |{{lang|kn|ವಾ}} |{{lang|kn|ವಿ}} |{{lang|kn|ವೀ}} |{{lang|kn|ವು}} |{{lang|kn|ವೂ}} |{{lang|kn|ವೃ}} |{{lang|kn|ವೄ}} |{{lang|kn|ವೆ}} |{{lang|kn|ವೇ}} |{{lang|kn|ವೈ}} |{{lang|kn|ವೊ}} |{{lang|kn|ವೋ}} |{{lang|kn|ವೌ}} |{{lang|kn|ವಂ}} |{{lang|kn|ವಃ}} |{{lang|kn|ವ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಶ}}<br><small>(ശ)</small> |{{lang|kn|ಶಾ}} |{{lang|kn|ಶಿ}} |{{lang|kn|ಶೀ}} |{{lang|kn|ಶು}} |{{lang|kn|ಶೂ}} |{{lang|kn|ಶೃ}} |{{lang|kn|ಶೄ}} |{{lang|kn|ಶೆ}} |{{lang|kn|ಶೇ}} |{{lang|kn|ಶೈ}} |{{lang|kn|ಶೊ}} |{{lang|kn|ಶೋ}} |{{lang|kn|ಶೌ}} |{{lang|kn|ಶಂ}} |{{lang|kn|ಶಃ}} |{{lang|kn|ಶ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಷ}}<br><small>(ഷ)</small> |{{lang|kn|ಷಾ}} |{{lang|kn|ಷಿ}} |{{lang|kn|ಷೀ}} |{{lang|kn|ಷು}} |{{lang|kn|ಷೂ}} |{{lang|kn|ಷೃ}} |{{lang|kn|ಷೄ}} |{{lang|kn|ಷೆ}} |{{lang|kn|ಷೇ}} |{{lang|kn|ಷೈ}} |{{lang|kn|ಷೊ}} |{{lang|kn|ಷೋ}} |{{lang|kn|ಷೌ}} |{{lang|kn|ಷಂ}} |{{lang|kn|ಷಃ}} |{{lang|kn|ಷ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಸ}}<br><small>(സ)</small> |{{lang|kn|ಸಾ}} |{{lang|kn|ಸಿ}} |{{lang|kn|ಸೀ}} |{{lang|kn|ಸು}} |{{lang|kn|ಸೂ}} |{{lang|kn|ಸೃ}} |{{lang|kn|ಸೄ}} |{{lang|kn|ಸೆ}} |{{lang|kn|ಸೇ}} |{{lang|kn|ಸೈ}} |{{lang|kn|ಸೊ}} |{{lang|kn|ಸೋ}} |{{lang|kn|ಸೌ}} |{{lang|kn|ಸಂ}} |{{lang|kn|ಸಃ}} |{{lang|kn|ಸ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಹ}}<br><small>(ഹ)</small> |{{lang|kn|ಹಾ}} |{{lang|kn|ಹಿ}} |{{lang|kn|ಹೀ}} |{{lang|kn|ಹು}} |{{lang|kn|ಹೂ}} |{{lang|kn|ಹೃ}} |{{lang|kn|ಹೄ}} |{{lang|kn|ಹೆ}} |{{lang|kn|ಹೇ}} |{{lang|kn|ಹೈ}} |{{lang|kn|ಹೊ}} |{{lang|kn|ಹೋ}} |{{lang|kn|ಹೌ}} |{{lang|kn|ಹಂ}} |{{lang|kn|ಹಃ}} |{{lang|kn|ಹ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಳ}}<br><small>(ള)</small> |{{lang|kn|ಳಾ}} |{{lang|kn|ಳಿ}} |{{lang|kn|ಳೀ}} |{{lang|kn|ಳು}} |{{lang|kn|ಳೂ}} |{{lang|kn|ಳೃ}} |{{lang|kn|ಳೄ}} |{{lang|kn|ಳೆ}} |{{lang|kn|ಳೇ}} |{{lang|kn|ಳೈ}} |{{lang|kn|ಳೊ}} |{{lang|kn|ಳೋ}} |{{lang|kn|ಳೌ}} |{{lang|kn|ಳಂ}} |{{lang|kn|ಳಃ}} |{{lang|kn|ಳ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೞ}}<br><small>(ഴ)</small> |{{lang|kn|ೞಾ}} |{{lang|kn|ೞಿ}} |{{lang|kn|ೞೀ}} |{{lang|kn|ೞು}} |{{lang|kn|ೞೂ}} |{{lang|kn|ೞೃ}} |{{lang|kn|ೞೄ}} |{{lang|kn|ೞೆ}} |{{lang|kn|ೞೇ}} |{{lang|kn|ೞೈ}} |{{lang|kn|ೞೊ}} |{{lang|kn|ೞೋ}} |{{lang|kn|ೞೌ}} |{{lang|kn|ೞಂ}} |{{lang|kn|ೞಃ}} |{{lang|kn|ೞ್}} |} {{Sticky table end}} == വ്യഞ്ജനങ്ങൾ == കന്നഡയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ ({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} വ്യഞ്ജന) പ്രധാനമായും '''വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും '''അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും രണ്ടായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു. === വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === നാവ് വായുടെ ഏതു ഭാഗത്താണ് സ്പർശിക്കുന്നത് എന്നതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള [[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|ഉച്ചാരണസ്ഥാനങ്ങൾ]] അനുസരിച്ചാണ് വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങളെ വിവിധ വർഗ്ഗങ്ങളായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നത്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}}<ref name="UnicodeKannada"/> ! style="background:darkred;"|[[അഘോഷം|<span style="color:#FFD300;">അഘോഷം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അനുനാസികം|<span style="color:#FFD300;">അനുനാസികം</span>]] |- ! style="background:darkred;"|[[കണ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">കണ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch=ಕ|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch=ಖ|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch=ಗ|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch=ಘ|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch=ಙ|ipa=ŋa}} |- ! style="background:darkred;"|[[താലവ്യം|<span style="color:#FFD300;">താലവ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch=ಚ|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch=ಛ|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch=ಜ|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch=ಝ|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch=ಞ|ipa=ɲad}} |- ! style="background:darkred;"|[[മൂർദ്ധന്യം|<span style="color:#FFD300;">മൂർദ്ധന്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch=ಟ|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch=ಠ|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch=ಡ|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch=ಢ|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch=ಣ|ipa=ɳa}} |- ! style="background:darkred;"|[[ദന്ത്യം|<span style="color:#FFD300;">ദന്ത്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch=ತ|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch=ಥ|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch=ದ|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch=ಧ|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch=ನ|ipa=n̪a}} |- ! style="background:darkred;"|[[ഓഷ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">ഓഷ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch=ಪ|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch=ಫ|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch=ಬ|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch=ಭ|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch=ಮ|ipa=ma}} |} === അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === മേൽപ്പറഞ്ഞ വർഗ്ഗീകരണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത വ്യഞ്ജനങ്ങളാണിവ: {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{large|ಱ}}|ipa=r|note={{noteTag|group=awargya|name=yardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ರ (ര) ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{large|ೞ}}|ipa=ɻa|note={{noteTag|group=awargya|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ಳ (ള) ഉപയോഗിക്കുന്നു. എന്നാൽ ബഡഗ ഭാഷ എഴുതാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{large|ೝ}}|ipa=ṉ|note={{noteTag|group=awargya|name=mardha|ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ ഉപയോഗത്തിലില്ല}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=awargya}} === ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ === ==== ചില്ലക്ഷരം ==== [[File:Kannada-archaic-n.png|thumb|100px|alt=Archaic n in Kannada script .|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ൻ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പഴയ രൂപം.]] കന്നഡ ലിപിയിൽ സ്വരസഹായം കൂടാതെ ഉച്ചരിക്കാവുന്ന ഏക [[ചില്ലക്ഷരം|ചില്ലക്ഷരമാണ്]] 'ൻ' ({{lang|kn|ೝ}}). '''നകാര പൊള്ളു''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು}}) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ അക്ഷരം പഴയ കന്നഡ കൃതികളിൽ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. 1980-കൾ വരെ ദക്ഷിണ കർണാടകയിലെ തീരദേശ മേഖലകളിൽ നിലനിന്നിരുന്ന ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ മുഖ്യധാരാ കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല. <ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20228r-kannada-nakaara-pollu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Nakaara Pollu |last=Srinidhi |first=A. |last2=Sreedatta |first2=A. |date=2021-01-07 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(നകാര പൊള്ളു)|tops=ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ೝ}}|ipa=ṉ}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ന + ്)|tops=ನ + ್|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ನ್}}|ipa=ṉ}} |} നിലവിൽ ഇതിനുപകരം {{lang|kn|ನ್}} (ന + വിരാമം) ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യം പരിഗണിച്ച് [[യൂണികോഡ്|യൂണികോഡ് 14.0]] പതിപ്പിൽ ഈ അക്ഷരത്തെ ഔദ്യോഗികമായി ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21016r-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #166 January 2021 on Script Proposals |publisher=Unicode Script Ad Hoc Group |date=2021-01-14 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ==== മൂർദ്ധന്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ==== പഴയ കന്നഡ സാഹിത്യത്തിൽ ആധുനിക മലയാളത്തിലെയും തമിഴിലെയും 'റ', 'ഴ' എന്നീ ഉച്ചാരണങ്ങൾക്ക് സമാനമായ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ നിലനിന്നിരുന്നു.<ref name="kannada literature">{{cite book |last=Rice |first=Edward P. |title=A History of Kanarese Literature |year=1921 |publisher=Oxford University Press |location=London |url=https://ignca.gov.in/Asi_data/21416.pdf|language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|14–15}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{huge|ಱ}}|ipa=r}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{huge|ೞ}}|ipa=ɻa}} |} [[File:Halmidi inscription10.png|thumb|right|[[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം|ഹൽമിഡി ശിലാശാസനത്തിൻ്റെ]] ലിഖിതങ്ങൾ]] ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. [[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ ഈ ലിഖിതത്തിലെ 8-10 വരികളിൽ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിൽ വൽക്കരിക്കുമ്പോൾ ഈ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കാണാം:<ref name="halmidi"/> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} ഇവ യഥാക്രമം 12-18 നൂറ്റാണ്ടുകളോടെ ഉപയോഗത്തിൽനിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമാവുകയും, പകരം {{lang|kn|ರ}} (ര), {{lang|kn|ಳ}} (ള) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ പ്രചാരത്തിൽ വരികയും ചെയ്തു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|11}} എന്നിരുന്നാലും, [[ബഡഗ ഭാഷ]] എഴുതാൻ {{lang|kn|ೞ}} (ഴ) ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. == കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ}} {{further|കൂട്ടക്ഷരം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്ക്]] (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}} അധവാ '''സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''')<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കന്നഡയിൽ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ എഴുതുമ്പോൾ, ആദ്യത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും രണ്ടാമത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം ആദ്യത്തേതിൻ്റെ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചെറിയ രൂപത്തിൽ ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ ചെറിയ കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളെ കന്നഡയിൽ '''ഒത്തു''' ({{lang|kn|ಒತ್ತು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|416-417}}<ref name="Kittel1903">{{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://archive.org/details/agrammarkannada00kittgoog/page/n34/mode/2up}}</ref>{{rp|10-15}} === കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുടെ രൂപങ്ങൾ (ഒത്തുകൾ) === മിക്ക വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കും അവയുടെ മുകളിലെ വര (തലക്കട്ട്) ഒഴിവാക്കി ചെറിയ രൂപത്തിൽ താഴെ എഴുതുന്ന രീതിയാണുള്ളത്. എന്നാൽ ത ({{lang|kn|ತ}}), ന ({{lang|kn|ನ}}), മ ({{lang|kn|ಮ}}), യ ({{lang|kn|ಯ}}), ര ({{lang|kn|ರ}}), ല ({{lang|kn|ಲ}}), വ ({{lang|kn|ವ}}), ശ ({{lang|kn|ಶ}}), സ ({{lang|kn|ಸ}}) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് അവയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങളാണുള്ളത്.<ref>{{cite web |title=Kannada Alphabet - Pronunciation and Language |url=https://omniglot.com/writing/kannada.htm |website=Omniglot |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+കന്നഡ ഒത്തുകൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತು}})<ref name="UnicodeKannada"/> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಕ}}|tops=ക-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ക|ch={{huge|◌್ಕ}}|ipa=/ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಖ}}|tops=ഖ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഖ|ch={{huge|◌್ಖ}}|ipa=/kʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಗ}}|tops=ഗ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഗ|ch={{huge|◌್ಗ}}|ipa=/ga/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಘ}}|tops=ഘ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഘ|ch={{huge|◌್ಘ}}|ipa=/gʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಙ}}|tops=ങ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ|ch={{huge|◌್ಙ}}|ipa=/ŋa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಚ}}|tops=ച-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ച|ch={{huge|◌್ಚ}}|ipa=/t͡ʃa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಛ}}|tops=ഛ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഛ|ch={{huge|◌್ಛ}}|ipa=/t͡ʃʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಜ}}|tops=ജ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ജ|ch={{huge|◌್ಜ}}|ipa=/d͡ʒa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಝ}}|tops=ഝ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഝ|ch={{huge|◌್ಝ}}|ipa=/d͡ʒʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಞ}}|tops=ഞ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഞ|ch={{huge|◌್ಞ}}|ipa=/ɲa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಟ}}|tops=ട-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ട|ch={{huge|◌್ಟ}}|ipa=/ʈa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಠ}}|tops=ഠ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഠ|ch={{huge|◌್ಠ}}|ipa=/ʈʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಡ}}|tops=ഡ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ|ch={{huge|◌್ಡ}}|ipa=/ɖa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಢ}}|tops=ഢ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഢ|ch={{huge|◌್ಢ}}|ipa=/ɖʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಣ}}|tops=ണ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ണ|ch={{huge|◌್ಣ}}|ipa=/ɳa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ತ}}|tops=ത-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ത|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ತ}}}}|ipa=/t̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಥ}}|tops=ഥ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഥ|ch={{huge|◌್ಥ}}|ipa=/t̪ʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ದ}}|tops=ദ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ദ|ch={{huge|◌್ದ}}|ipa=/d̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಧ}}|tops=ധ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ധ|ch={{huge|◌್ಧ}}|ipa=/d̪ʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ನ}}|tops=ന-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ന|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ನ}}}}|ipa=/n̪a/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಪ}}|tops=പ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>പ|ch={{huge|◌್ಪ}}|ipa=/pa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಫ}}|tops=ഫ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഫ|ch={{huge|◌್ಫ}}|ipa=/pʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಬ}}|tops=ബ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ബ|ch={{huge|◌್ಬ}}|ipa=/ba/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಭ}}|tops=ഭ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഭ|ch={{huge|◌್ಭ}}|ipa=/bʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಮ}}|tops=മ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>മ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಮ}}}}|ipa=/ma/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಯ}}|tops=യ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>യ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಯ}}}}|ipa=/ja/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ರ}}|tops=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ര|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ರ}}}}|ipa=/ra/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಲ}}|tops=ല-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ല|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಲ}}}}|ipa=/la/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ವ}}|tops=വ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>വ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ವ}}}}|ipa=/ʋa/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಶ}}|tops=ശ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ശ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಶ}}}}|ipa=/ʃa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಷ}}|tops=ഷ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ|ch={{huge|◌್ಷ}}|ipa=/ʂa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಸ}}|tops=സ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>സ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಸ}}}}|ipa=/sa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಹ}}|tops=ഹ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഹ|ch={{huge|◌್ಹ}}|ipa=/ha/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಳ}}|tops=ള-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ള|ch={{huge|◌್ಳ}}|ipa=/ɭa/}} |style="background:#ccc;"| |} <small>{{Legend|blue|ഈ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഒത്തുകൾ വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങൾ}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=otha}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ [[പഴയ കന്നഡ]] ഒത്തുകൾ |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಱ}}|tops=റ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>റ|ch={{huge|◌್ಱ}}|ipa=/ra/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ೞ}}|tops=ഴ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഴ|ch={{huge|◌್ೞ}}|ipa=/ɻa/}} |} കന്നഡയിൽ രണ്ട് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുള്ള 1296 മുഴുവൻ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും താഴെയുള്ള പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px;" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:70%" |കന്നഡ സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}}) !style="background:darkred;color:#FFD300;"| <small>വ്യഞ്ജനം<br>({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}})</small> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಕ }}}}<br><small>([[ക|<span style="color: white;">ക</span>]])</small>|ക|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಖ }}}}<br><small>([[ഖ|<span style="color: white;">ഖ</span>]])</small>|ഖ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಗ }}}}<br><small>([[ഗ|<span style="color: white;">ഗ</span>]])</small>|ഗ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಘ }}}}<br><small>([[ഘ|<span style="color: white;">ഘ</span>]])</small>|ഘ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಙ }}}}<br><small>([[ങ|<span style="color: white;">ങ</span>]])</small>|ങ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಚ }}}}<br><small>([[ച|<span style="color: white;">ച</span>]])</small>|ച|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಛ }}}}<br><small>([[ഛ|<span style="color: white;">ഛ</span>]])</small>|ഛ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಜ }}}}<br><small>([[ജ|<span style="color: white;">ജ</span>]])</small>|ജ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಝ }}}}<br><small>([[ഝ|<span style="color: white;">ഝ</span>]])</small>|ഝ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಞ }}}}<br><small>([[ഞ|<span style="color: white;">ഞ</span>]])</small>|ഞ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಟ }}}}<br><small>([[ട|<span style="color: white;">ട</span>]])</small>|ട|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಠ }}}}<br><small>([[ഠ|<span style="color: white;">ഠ</span>]])</small>|ഠ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಡ }}}}<br><small>([[ഡ|<span style="color: white;">ഡ</span>]])</small>|ഡ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಢ }}}}<br><small>([[ഢ|<span style="color: white;">ഢ</span>]])</small>|ഢ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಣ }}}}<br><small>([[ണ|<span style="color: white;">ണ</span>]])</small>|ണ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ತ }}}}<br><small>([[ത|<span style="color: white;">ത</span>]])</small>|ത|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಥ }}}}<br><small>([[ഥ|<span style="color: white;">ഥ</span>]])</small>|ഥ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ದ }}}}<br><small>([[ദ|<span style="color: white;">ദ</span>]])</small>|ദ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಧ }}}}<br><small>([[ധ|<span style="color: white;">ധ</span>]])</small>|ധ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ನ }}}}<br><small>([[ന|<span style="color: white;">ന</span>]])</small>|ന|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಪ }}}}<br><small>([[പ|<span style="color: white;">പ</span>]])</small>|പ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಫ }}}}<br><small>([[ഫ|<span style="color: white;">ഫ</span>]])</small>|ഫ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಬ }}}}<br><small>([[ബ|<span style="color: white;">ബ</span>]])</small>|ബ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಭ }}}}<br><small>([[ഭ|<span style="color: white;">ഭ</span>]])</small>|ഭ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಮ }}}}<br><small>([[മ|<span style="color: white;">മ</span>]])</small>|മ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಯ }}}}<br><small>([[യ|<span style="color: white;">യ</span>]])|യ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ರ }}}}<br><small>([[ര|<span style="color: white;">ര</span>]])|ര|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಱ }}}}<br><small>([[റ|<span style="color: white;">റ</span>]])</small>|റ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಲ }}}}<br><small>([[ല|<span style="color: white;">ല</span>]])</small>|ല|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ವ }}}}<br><small>([[വ|<span style="color: white;">വ</span>]])|വ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಶ }}}}<br><small>([[ശ|<span style="color: white;">ശ</span>]])</small>|ശ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಷ }}}}<br><small>([[ഷ|<span style="color: white;">ഷ</span>]])</small>|ഷ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಸ }}}}<br><small>([[സ|<span style="color: white;">സ</span>]])</small>|സ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಹ }}}}<br><small>([[ഹ|<span style="color: white;">ഹ</span>]])</small>|ഹ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಳ }}}}<br><small>([[ള|<span style="color: white;">ള</span>]])</small>|ള|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ೞ }}}}<br><small>([[ഴ|<span style="color: white;">ഴ</span>]])</small>|ഴ|dotted=no}}</span> |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಕ್}}}}<br><small>(ക്)</small> |style=color:#0048BA;"|'''ಕ್ಕ''' ||ಕ್ಖ ||ಕ್ಗ ||ಕ್ಘ ||ಕ್ಙ ||ಕ್ಚ ||ಕ್ಛ ||ಕ್ಜ ||ಕ್ಝ ||ಕ್ಞ ||ಕ್ಟ ||ಕ್ಠ ||ಕ್ಡ ||ಕ್ಢ ||ಕ್ಣ ||ಕ್ತ ||ಕ್ಥ ||ಕ್ದ ||ಕ್ಧ ||ಕ್ನ ||ಕ್ಪ ||ಕ್ಫ ||ಕ್ಬ ||ಕ್ಭ ||ಕ್ಮ ||ಕ್ಯ ||ಕ್ರ ||ಕ್ಱ ||ಕ್ಲ ||ಕ್ವ ||ಕ್ಶ ||style=color:#E23D28;"|'''ಕ್ಷ''' ||ಕ್ಸ ||ಕ್ಹ ||ಕ್ಳ ||ಕ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಖ್}}}}<br><small>(ഖ്)</small> |ಖ್ಕ ||style=color:#0048BA;"|'''ಖ್ಖ''' ||ಖ್ಗ ||ಖ್ಘ ||ಖ್ಙ ||ಖ್ಚ ||ಖ್ಛ ||ಖ್ಜ ||ಖ್ಝ ||ಖ್ಞ ||ಖ್ಟ ||ಖ್ಠ ||ಖ್ಡ ||ಖ್ಢ ||ಖ್ಣ ||ಖ್ತ ||ಖ್ಥ ||ಖ್ದ ||ಖ್ಧ ||ಖ್ನ ||ಖ್ಪ ||ಖ್ಫ ||ಖ್ಬ ||ಖ್ಭ ||ಖ್ಮ ||ಖ್ಯ ||ಖ್ರ ||ಖ್ಱ ||ಖ್ಲ ||ಖ್ವ ||ಖ್ಶ ||ಖ್ಷ ||ಖ್ಸ ||ಖ್ಹ ||ಖ್ಳ ||ಖ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಗ್}}}}<br><small>(ഗ്)</small> |ಗ್ಕ ||ಗ್ಖ ||style=color:#0048BA;"|'''ಗ್ಗ''' ||ಗ್ಘ ||ಗ್ಙ ||ಗ್ಚ ||ಗ್ಛ ||ಗ್ಜ ||ಗ್ಝ ||ಗ್ಞ ||ಗ್ಟ ||ಗ್ಠ ||ಗ್ಡ ||ಗ್ಢ ||ಗ್ಣ ||ಗ್ತ ||ಗ್ಥ ||ಗ್ದ ||ಗ್ಧ ||ಗ್ನ ||ಗ್ಪ ||ಗ್ಫ ||ಗ್ಬ ||ಗ್ಭ ||ಗ್ಮ ||ಗ್ಯ ||ಗ್ರ ||ಗ್ಱ ||ಗ್ಲ ||ಗ್ವ ||ಗ್ಶ ||ಗ್ಷ ||ಗ್ಸ ||ಗ್ಹ ||ಗ್ಳ ||ಗ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಘ್}}}}<br><small>(ഘ്)</small> |ಘ್ಕ ||ಘ್ಖ ||ಘ್ಗ ||style=color:#0048BA;"|'''ಘ್ಘ''' ||ಘ್ಙ ||ಘ್ಚ ||ಘ್ಛ ||ಘ್ಜ ||ಘ್ಝ ||ಘ್ಞ ||ಘ್ಟ ||ಘ್ಠ ||ಘ್ಡ ||ಘ್ಢ ||ಘ್ಣ ||ಘ್ತ ||ಘ್ಥ ||ಘ್ದ ||ಘ್ಧ ||ಘ್ನ ||ಘ್ಪ ||ಘ್ಫ ||ಘ್ಬ ||ಘ್ಭ ||ಘ್ಮ ||ಘ್ಯ ||ಘ್ರ ||ಘ್ಱ ||ಘ್ಲ ||ಘ್ವ ||ಘ್ಶ ||ಘ್ಷ ||ಘ್ಸ ||ಘ್ಹ ||ಘ್ಳ ||ಘ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಙ್}}}}<br><small>(ങ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu|അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്. }}</small> |ಙ್ಕ ||ಙ್ಖ ||ಙ್ಗ ||ಙ್ಘ ||style=color:#0048BA;"|'''ಙ್ಙ''' ||ಙ್ಚ ||ಙ್ಛ ||ಙ್ಜ ||ಙ್ಝ ||ಙ್ಞ ||ಙ್ಟ ||ಙ್ಠ ||ಙ್ಡ ||ಙ್ಢ ||ಙ್ಣ ||ಙ್ತ ||ಙ್ಥ ||ಙ್ದ ||ಙ್ಧ ||ಙ್ನ ||ಙ್ಪ ||ಙ್ಫ ||ಙ್ಬ ||ಙ್ಭ ||ಙ್ಮ ||ಙ್ಯ ||ಙ್ರ ||ಙ್ಱ ||ಙ್ಲ ||ಙ್ವ ||ಙ್ಶ ||ಙ್ಷ ||ಙ್ಸ ||ಙ್ಹ ||ಙ್ಳ ||ಙ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಚ್}}}}<br><small>(ച്)</small> |ಚ್ಕ ||ಚ್ಖ ||ಚ್ಗ ||ಚ್ಘ ||ಚ್ಙ ||style=color:#0048BA;"|'''ಚ್ಚ''' ||ಚ್ಛ ||ಚ್ಜ ||ಚ್ಝ ||ಚ್ಞ ||ಚ್ಟ ||ಚ್ಠ ||ಚ್ಡ ||ಚ್ಢ ||ಚ್ಣ ||ಚ್ತ ||ಚ್ಥ ||ಚ್ದ ||ಚ್ಧ ||ಚ್ನ ||ಚ್ಪ ||ಚ್ಫ ||ಚ್ಬ ||ಚ್ಭ ||ಚ್ಮ ||ಚ್ಯ ||ಚ್ರ ||ಚ್ಱ ||ಚ್ಲ ||ಚ್ವ ||ಚ್ಶ ||ಚ್ಷ ||ಚ್ಸ ||ಚ್ಹ ||ಚ್ಳ ||ಚ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಛ್}}}}<br><small>(ഛ്)</small> |ಛ್ಕ ||ಛ್ಖ ||ಛ್ಗ ||ಛ್ಘ ||ಛ್ಙ ||ಛ್ಚ ||style=color:#0048BA;"|'''ಛ್ಛ''' ||ಛ್ಜ ||ಛ್ಝ ||ಛ್ಞ ||ಛ್ಟ ||ಛ್ಠ ||ಛ್ಡ ||ಛ್ಢ ||ಛ್ಣ ||ಛ್ತ ||ಛ್ಥ ||ಛ್ದ ||ಛ್ಧ ||ಛ್ನ ||ಛ್ಪ ||ಛ್ಫ ||ಛ್ಬ ||ಛ್ಭ ||ಛ್ಮ ||ಛ್ಯ ||ಛ್ರ ||ಛ್ಱ ||ಛ್ಲ ||ಛ್ವ ||ಛ್ಶ ||ಛ್ಷ ||ಛ್ಸ ||ಛ್ಹ ||ಛ್ಳ ||ಛ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಜ್}}}}<br><small>(ജ്)</small> |ಜ್ಕ ||ಜ್ಖ ||ಜ್ಗ ||ಜ್ಘ ||ಜ್ಙ ||ಜ್ಚ ||ಜ್ಛ ||style=color:#0048BA;"|'''ಜ್ಜ''' ||ಜ್ಝ ||style=color:#E23D28;"|'''ಜ್ಞ''' ||ಜ್ಟ ||ಜ್ಠ ||ಜ್ಡ ||ಜ್ಢ ||ಜ್ಣ ||ಜ್ತ ||ಜ್ಥ ||ಜ್ದ ||ಜ್ಧ ||ಜ್ನ ||ಜ್ಪ ||ಜ್ಫ ||ಜ್ಬ ||ಜ್ಭ ||ಜ್ಮ ||ಜ್ಯ ||ಜ್ರ ||ಜ್ಱ ||ಜ್ಲ ||ಜ್ವ ||ಜ್ಶ ||ಜ್ಷ ||ಜ್ಸ ||ಜ್ಹ ||ಜ್ಳ ||ಜ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಝ್}}}}<br><small>(ഝ്)</small> |ಝ್ಕ ||ಝ್ಖ ||ಝ್ಗ ||ಝ್ಘ ||ಝ್ಙ ||ಝ್ಚ ||ಝ್ಛ ||ಝ್ಜ ||style=color:#0048BA;"|'''ಝ್ಝ''' ||ಝ್ಞ ||ಝ್ಟ ||ಝ್ಠ ||ಝ್ಡ ||ಝ್ಢ ||ಝ್ಣ ||ಝ್ತ ||ಝ್ಥ ||ಝ್ದ ||ಝ್ಧ ||ಝ್ನ ||ಝ್ಪ ||ಝ್ಫ ||ಝ್ಬ ||ಝ್ಭ ||ಝ್ಮ ||ಝ್ಯ ||ಝ್ರ ||ಝ್ಱ ||ಝ್ಲ ||ಝ್ವ ||ಝ್ಶ ||ಝ್ಷ ||ಝ್ಸ ||ಝ್ಹ ||ಝ್ಳ ||ಝ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಞ್}}}}<br><small>(ഞ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಞ್ಕ ||ಞ್ಖ ||ಞ್ಗ ||ಞ್ಘ ||ಞ್ಙ ||ಞ್ಚ ||ಞ್ಛ ||ಞ್ಜ ||ಞ್ಝ ||style=color:#0048BA;"|'''ಞ್ಞ''' ||ಞ್ಟ ||ಞ್ಠ ||ಞ್ಡ ||ಞ್ಢ ||ಞ್ಣ ||ಞ್ತ ||ಞ್ಥ ||ಞ್ದ ||ಞ್ಧ ||ಞ್ನ ||ಞ್ಪ ||ಞ್ಫ ||ಞ್ಬ ||ಞ್ಭ ||ಞ್ಮ ||ಞ್ಯ ||ಞ್ರ ||ಞ್ಱ ||ಞ್ಲ ||ಞ್ವ ||ಞ್ಶ ||ಞ್ಷ ||ಞ್ಸ ||ಞ್ಹ ||ಞ್ಳ ||ಞ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಟ್}}}}<br><small>(ട്)</small> |ಟ್ಕ ||ಟ್ಖ ||ಟ್ಗ ||ಟ್ಘ ||ಟ್ಙ ||ಟ್ಚ ||ಟ್ಛ ||ಟ್ಜ ||ಟ್ಝ ||ಟ್ಞ ||style=color:#0048BA;"|'''ಟ್ಟ''' ||ಟ್ಠ ||ಟ್ಡ ||ಟ್ಢ ||ಟ್ಣ ||ಟ್ತ ||ಟ್ಥ ||ಟ್ದ ||ಟ್ಧ ||ಟ್ನ ||ಟ್ಪ ||ಟ್ಫ ||ಟ್ಬ ||ಟ್ಭ ||ಟ್ಮ ||ಟ್ಯ ||ಟ್ರ ||ಟ್ಱ ||ಟ್ಲ ||ಟ್ವ ||ಟ್ಶ ||ಟ್ಷ ||ಟ್ಸ ||ಟ್ಹ ||ಟ್ಳ ||ಟ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಠ್}}}}<br><small>(ഠ്)</small> |ಠ್ಕ ||ಠ್ಖ ||ಠ್ಗ ||ಠ್ಘ ||ಠ್ಙ ||ಠ್ಚ ||ಠ್ಛ ||ಠ್ಜ ||ಠ್ಝ ||ಠ್ಞ ||ಠ್ಟ ||style=color:#0048BA;"|'''ಠ್ಠ''' ||ಠ್ಡ ||ಠ್ಢ ||ಠ್ಣ ||ಠ್ತ ||ಠ್ಥ ||ಠ್ದ ||ಠ್ಧ ||ಠ್ನ ||ಠ್ಪ ||ಠ್ಫ ||ಠ್ಬ ||ಠ್ಭ ||ಠ್ಮ ||ಠ್ಯ ||ಠ್ರ ||ಠ್ಱ ||ಠ್ಲ ||ಠ್ವ ||ಠ್ಶ ||ಠ್ಷ ||ಠ್ಸ ||ಠ್ಹ ||ಠ್ಳ ||ಠ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಡ್}}}}<br><small>(ഡ്)</small> |ಡ್ಕ |ಡ್ಖ ||ಡ್ಗ ||ಡ್ಘ ||ಡ್ಙ ||ಡ್ಚ ||ಡ್ಛ ||ಡ್ಜ ||ಡ್ಝ ||ಡ್ಞ ||ಡ್ಟ ||ಡ್ಠ ||style=color:#0048BA;"|'''ಡ್ಡ''' ||ಡ್ಢ ||ಡ್ಣ ||ಡ್ತ ||ಡ್ಥ ||ಡ್ದ ||ಡ್ಧ ||ಡ್ನ ||ಡ್ಪ ||ಡ್ಫ ||ಡ್ಬ ||ಡ್ಭ ||ಡ್ಮ ||ಡ್ಯ ||ಡ್ರ ||ಡ್ಱ ||ಡ್ಲ ||ಡ್ವ ||ಡ್ಶ ||ಡ್ಷ ||ಡ್ಸ ||ಡ್ಹ ||ಡ್ಳ ||ಡ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಢ್}}}}<br><small>(ഢ്)</small> |ಢ್ಕ ||ಢ್ಖ ||ಢ್ಗ ||ಢ್ಘ ||ಢ್ಙ ||ಢ್ಚ ||ಢ್ಛ ||ಢ್ಜ ||ಢ್ಝ ||ಢ್ಞ ||ಢ್ಟ ||ಢ್ಠ ||ಢ್ಡ ||style=color:#0048BA;"|'''ಢ್ಢ''' ||ಢ್ಣ ||ಢ್ತ ||ಢ್ಥ ||ಢ್ದ ||ಢ್ಧ ||ಢ್ನ ||ಢ್ಪ ||ಢ್ಫ ||ಢ್ಬ ||ಢ್ಭ ||ಢ್ಮ ||ಢ್ಯ ||ಢ್ರ ||ಢ್ಱ ||ಢ್ಲ ||ಢ್ವ ||ಢ್ಶ ||ಢ್ಷ ||ಢ್ಸ ||ಢ್ಹ ||ಢ್ಳ ||ಢ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಣ್}}}}<br><small>(ണ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಣ್ಕ ||ಣ್ಖ ||ಣ್ಗ ||ಣ್ಘ ||ಣ್ಙ ||ಣ್ಚ ||ಣ್ಛ ||ಣ್ಜ ||ಣ್ಝ ||ಣ್ಞ ||ಣ್ಟ ||ಣ್ಠ ||ಣ್ಡ ||ಣ್ಢ ||style=color:#0048BA;"|'''ಣ್ಣ''' ||ಣ್ತ ||ಣ್ಥ ||ಣ್ದ ||ಣ್ಧ ||ಣ್ನ ||ಣ್ಪ ||ಣ್ಫ ||ಣ್ಬ ||ಣ್ಭ ||ಣ್ಮ ||ಣ್ಯ ||ಣ್ರ ||ಣ್ಱ ||ಣ್ಲ ||ಣ್ವ ||ಣ್ಶ ||ಣ್ಷ ||ಣ್ಸ ||ಣ್ಹ ||ಣ್ಳ ||ಣ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ತ್}}}}<br><small>(ത്)</small> |ತ್ಕ ||ತ್ಖ ||ತ್ಗ ||ತ್ಘ ||ತ್ಙ ||ತ್ಚ ||ತ್ಛ ||ತ್ಜ ||ತ್ಝ ||ತ್ಞ ||ತ್ಟ ||ತ್ಠ ||ತ್ಡ ||ತ್ಢ ||ತ್ಣ ||style=color:#0048BA;"|'''ತ್ತ''' ||ತ್ಥ ||ತ್ದ ||ತ್ಧ ||ತ್ನ ||ತ್ಪ ||ತ್ಫ ||ತ್ಬ ||ತ್ಭ ||ತ್ಮ ||ತ್ಯ ||style=color:#E23D28;"|'''ತ್ರ''' ||ತ್ಱ ||ತ್ಲ ||ತ್ವ ||ತ್ಶ ||ತ್ಷ ||ತ್ಸ ||ತ್ಹ ||ತ್ಳ ||ತ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಥ್}}}}<br><small>(ഥ്)</small> |ಥ್ಕ ||ಥ್ಖ ||ಥ್ಗ ||ಥ್ಘ ||ಥ್ಙ ||ಥ್ಚ ||ಥ್ಛ ||ಥ್ಜ ||ಥ್ಝ ||ಥ್ಞ ||ಥ್ಟ ||ಥ್ಠ ||ಥ್ಡ ||ಥ್ಢ ||ಥ್ಣ ||ಥ್ತ ||style=color:#0048BA;"|'''ಥ್ಥ''' ||ಥ್ದ ||ಥ್ಧ ||ಥ್ನ ||ಥ್ಪ ||ಥ್ಫ ||ಥ್ಬ ||ಥ್ಭ ||ಥ್ಮ ||ಥ್ಯ ||ಥ್ರ ||ಥ್ಱ ||ಥ್ಲ ||ಥ್ವ ||ಥ್ಶ ||ಥ್ಷ ||ಥ್ಸ ||ಥ್ಹ ||ಥ್ಳ ||ಥ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ದ್}}}}<br><small>(ദ്)</small> |ದ್ಕ ||ದ್ಖ ||ದ್ಗ ||ದ್ಘ ||ದ್ಙ ||ದ್ಚ ||ದ್ಛ ||ದ್ಜ ||ದ್ಝ ||ದ್ಞ ||ದ್ಟ ||ದ್ಠ ||ದ್ಡ ||ದ್ಢ ||ದ್ಣ ||ದ್ತ ||ದ್ಥ ||style=color:#0048BA;"|'''ದ್ದ''' ||ದ್ಧ ||ದ್ನ ||ದ್ಪ ||ದ್ಫ ||ದ್ಬ ||ದ್ಭ ||ದ್ಮ ||ದ್ಯ ||ದ್ರ ||ದ್ಱ ||ದ್ಲ ||ದ್ವ ||ದ್ಶ ||ದ್ಷ ||ದ್ಸ ||ದ್ಹ ||ದ್ಳ ||ದ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಧ್}}}}<br><small>(ധ്)</small> |ಧ್ಕ ||ಧ್ಖ ||ಧ್ಗ ||ಧ್ಘ ||ಧ್ಙ ||ಧ್ಚ ||ಧ್ಛ ||ಧ್ಜ ||ಧ್ಝ ||ಧ್ಞ ||ಧ್ಟ ||ಧ್ಠ ||ಧ್ಡ ||ಧ್ಢ ||ಧ್ಣ ||ಧ್ತ ||ಧ್ಥ ||ಧ್ದ ||style=color:#0048BA;"|'''ಧ್ಧ''' ||ಧ್ನ ||ಧ್ಪ ||ಧ್ಫ ||ಧ್ಬ ||ಧ್ಭ ||ಧ್ಮ ||ಧ್ಯ ||ಧ್ರ ||ಧ್ಱ ||ಧ್ಲ ||ಧ್ವ ||ಧ್ಶ ||ಧ್ಷ ||ಧ್ಸ ||ಧ್ಹ ||ಧ್ಳ ||ಧ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ನ್}}}}<br><small>(ന്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ನ್ಕ ||ನ್ಖ ||ನ್ಗ ||ನ್ಘ ||ನ್ಙ ||ನ್ಚ ||ನ್ಛ ||ನ್ಜ ||ನ್ಝ ||ನ್ಞ ||ನ್ಟ ||ನ್ಠ ||ನ್ಡ ||ನ್ಢ ||ನ್ಣ ||ನ್ತ ||ನ್ಥ ||ನ್ದ ||ನ್ಧ ||style=color:#0048BA;"|'''ನ್ನ''' ||ನ್ಪ ||ನ್ಫ ||ನ್ಬ ||ನ್ಭ ||ನ್ಮ ||ನ್ಯ ||ನ್ರ ||ನ್ಱ ||ನ್ಲ ||ನ್ವ ||ನ್ಶ ||ನ್ಷ ||ನ್ಸ ||ನ್ಹ ||ನ್ಳ ||ನ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಪ್}}}}<br><small>(പ്)</small> |ಪ್ಕ ||ಪ್ಖ ||ಪ್ಗ ||ಪ್ಘ ||ಪ್ಙ ||ಪ್ಚ ||ಪ್ಛ ||ಪ್ಜ ||ಪ್ಝ ||ಪ್ಞ ||ಪ್ಟ ||ಪ್ಠ ||ಪ್ಡ ||ಪ್ಢ ||ಪ್ಣ ||ಪ್ತ ||ಪ್ಥ ||ಪ್ದ ||ಪ್ಧ ||ಪ್ನ ||style=color:#0048BA;"|'''ಪ್ಪ''' ||ಪ್ಫ ||ಪ್ಬ ||ಪ್ಭ ||ಪ್ಮ ||ಪ್ಯ ||ಪ್ರ ||ಪ್ಱ ||ಪ್ಲ ||ಪ್ವ ||ಪ್ಶ ||ಪ್ಷ ||ಪ್ಸ ||ಪ್ಹ ||ಪ್ಳ ||ಪ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಫ್}}}}<br><small>(ഫ്)</small> |ಫ್ಕ ||ಫ್ಖ ||ಫ್ಗ ||ಫ್ಘ ||ಫ್ಙ ||ಫ್ಚ ||ಫ್ಛ ||ಫ್ಜ ||ಫ್ಝ ||ಫ್ಞ ||ಫ್ಟ ||ಫ್ಠ ||ಫ್ಡ ||ಫ್ಢ ||ಫ್ಣ ||ಫ್ತ ||ಫ್ಥ ||ಫ್ದ ||ಫ್ಧ ||ಫ್ನ ||ಫ್ಪ ||style=color:#0048BA;"|'''ಫ್ಫ''' ||ಫ್ಬ ||ಫ್ಭ ||ಫ್ಮ ||ಫ್ಯ ||ಫ್ರ ||ಫ್ಱ ||ಫ್ಲ ||ಫ್ವ ||ಫ್ಶ ||ಫ್ಷ ||ಫ್ಸ ||ಫ್ಹ ||ಫ್ಳ ||ಫ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಬ್}}}}<br><small>(ബ്)</small> |ಬ್ಕ ||ಬ್ಖ ||ಬ್ಗ ||ಬ್ಘ ||ಬ್ಙ ||ಬ್ಚ ||ಬ್ಛ ||ಬ್ಜ ||ಬ್ಝ ||ಬ್ಞ ||ಬ್ಟ ||ಬ್ಠ ||ಬ್ಡ ||ಬ್ಢ ||ಬ್ಣ ||ಬ್ತ ||ಬ್ಥ ||ಬ್ದ ||ಬ್ಧ ||ಬ್ನ ||ಬ್ಪ ||ಬ್ಫ ||style=color:#0048BA;"|'''ಬ್ಬ''' ||ಬ್ಭ ||ಬ್ಮ ||ಬ್ಯ ||ಬ್ರ ||ಬ್ಱ ||ಬ್ಲ ||ಬ್ವ ||ಬ್ಶ ||ಬ್ಷ ||ಬ್ಸ ||ಬ್ಹ ||ಬ್ಳ ||ಬ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಭ್}}}}<br><small>(ഭ്)</small> |ಭ್ಕ ||ಭ್ಖ ||ಭ್ಗ ||ಭ್ಘ ||ಭ್ಙ ||ಭ್ಚ ||ಭ್ಛ ||ಭ್ಜ ||ಭ್ಝ ||ಭ್ಞ ||ಭ್ಟ ||ಭ್ಠ ||ಭ್ಡ ||ಭ್ಢ ||ಭ್ಣ ||ಭ್ತ ||ಭ್ಥ ||ಭ್ದ ||ಭ್ಧ ||ಭ್ನ ||ಭ್ಪ ||ಭ್ಫ ||ಭ್ಬ ||style=color:#0048BA;"|'''ಭ್ಭ''' ||ಭ್ಮ ||ಭ್ಯ ||ಭ್ರ ||ಭ್ಱ ||ಭ್ಲ ||ಭ್ವ ||ಭ್ಶ ||ಭ್ಷ ||ಭ್ಸ ||ಭ್ಹ ||ಭ್ಳ ||ಭ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಮ್}}}}<br><small>(മ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಮ್ಕ ||ಮ್ಖ ||ಮ್ಗ ||ಮ್ಘ ||ಮ್ಙ ||ಮ್ಚ ||ಮ್ಛ ||ಮ್ಜ ||ಮ್ಝ ||ಮ್ಞ ||ಮ್ಟ ||ಮ್ಠ ||ಮ್ಡ ||ಮ್ಢ ||ಮ್ಣ ||ಮ್ತ ||ಮ್ಥ ||ಮ್ದ ||ಮ್ಧ ||ಮ್ನ ||ಮ್ಪ ||ಮ್ಫ ||ಮ್ಬ ||ಮ್ಭ ||style=color:#0048BA;"|'''ಮ್ಮ''' ||ಮ್ಯ ||ಮ್ರ ||ಮ್ಱ ||ಮ್ಲ ||ಮ್ವ ||ಮ್ಶ ||ಮ್ಷ ||ಮ್ಸ ||ಮ್ಹ ||ಮ್ಳ ||ಮ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಯ್}}}}<br><small>(യ്)</small> |ಯ್ಕ ||ಯ್ಖ ||ಯ್ಗ ||ಯ್ಘ ||ಯ್ಙ ||ಯ್ಚ ||ಯ್ಛ ||ಯ್ಜ ||ಯ್ಝ ||ಯ್ಞ ||ಯ್ಟ ||ಯ್ಠ ||ಯ್ಡ ||ಯ್ಢ ||ಯ್ಣ ||ಯ್ತ ||ಯ್ಥ ||ಯ್ದ ||ಯ್ಧ ||ಯ್ನ ||ಯ್ಪ ||ಯ್ಫ ||ಯ್ಬ ||ಯ್ಭ ||ಯ್ಮ ||style=color:#0048BA;"|'''ಯ್ಯ''' ||ಯ್ರ ||ಯ್ಱ ||ಯ್ಲ ||ಯ್ವ ||ಯ್ಶ ||ಯ್ಷ ||ಯ್ಸ ||ಯ್ಹ ||ಯ್ಳ ||ಯ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}}<br><small>(ര്){{noteTag|group=conjunct|name=arku|ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി {{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}} വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" എന്ന ചിഹ്നമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}</small> |'''ರ್ಕ''' ||'''ರ್ಖ''' ||'''ರ್ಗ''' ||'''ರ್ಘ''' ||'''ರ್ಙ''' ||'''ರ್ಚ''' ||'''ರ್ಛ''' ||'''ರ್ಜ''' ||'''ರ್ಝ''' ||'''ರ್ಞ''' ||'''ರ್ಟ''' ||'''ರ್ಠ''' ||'''ರ್ಡ''' ||'''ರ್ಢ''' ||'''ರ್ಣ''' ||'''ರ್ತ''' ||'''ರ್ಥ''' ||'''ರ್ದ''' ||'''ರ್ಧ''' ||'''ರ್ನ''' ||'''ರ್ಪ''' ||'''ರ್ಫ''' ||'''ರ್ಬ''' ||'''ರ್ಭ''' ||'''ರ್ಮ''' ||'''ರ್ಯ''' ||style=color:#0048BA;"|'''ರ್ರ''' ||'''ರ್ಱ''' ||'''ರ್ಲ''' ||'''ರ್ವ''' ||'''ರ್ಶ''' ||'''ರ್ಷ''' ||'''ರ್ಸ''' ||'''ರ್ಹ''' ||'''ರ್ಳ''' ||'''ರ್ೞ''' |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಱ್}}}}<br><small>(റ്)</small> |ಱ್ಕ ||ಱ್ಖ ||ಱ್ಗ ||ಱ್ಘ ||ಱ್ಙ ||ಱ್ಚ ||ಱ್ಛ ||ಱ್ಜ ||ಱ್ಝ ||ಱ್ಞ ||ಱ್ಟ ||ಱ್ಠ ||ಱ್ಡ ||ಱ್ಢ ||ಱ್ಣ ||ಱ್ತ ||ಱ್ಥ ||ಱ್ದ ||ಱ್ಧ ||ಱ್ನ ||ಱ್ಪ ||ಱ್ಫ ||ಱ್ಬ ||ಱ್ಭ ||ಱ್ಮ ||ಱ್ಯ ||ಱ್ರ ||style=color:#0048BA;"|'''ಱ್ಱ''' ||ಱ್ಲ ||ಱ್ವ ||ಱ್ಶ ||ಱ್ಷ ||ಱ್ಸ ||ಱ್ಹ ||ಱ್ಳ ||ಱ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಲ್}}}}<br><small>(ല്)</small> |ಲ್ಕ ||ಲ್ಖ ||ಲ್ಗ ||ಲ್ಘ ||ಲ್ಙ ||ಲ್ಚ ||ಲ್ಛ ||ಲ್ಜ ||ಲ್ಝ ||ಲ್ಞ ||ಲ್ಟ ||ಲ್ಠ ||ಲ್ಡ ||ಲ್ಢ ||ಲ್ಣ ||ಲ್ತ ||ಲ್ಥ ||ಲ್ದ ||ಲ್ಧ ||ಲ್ನ ||ಲ್ಪ ||ಲ್ಫ ||ಲ್ಬ ||ಲ್ಭ ||ಲ್ಮ ||ಲ್ಯ ||ಲ್ರ ||ಲ್ಱ ||style=color:#0048BA;"|'''ಲ್ಲ''' ||ಲ್ವ ||ಲ್ಶ ||ಲ್ಷ ||ಲ್ಸ ||ಲ್ಹ ||ಲ್ಳ ||ಲ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ವ್}}}}<br><small>(വ്)</small> |ವ್ಕ ||ವ್ಖ ||ವ್ಗ ||ವ್ಘ ||ವ್ಙ ||ವ್ಚ ||ವ್ಛ ||ವ್ಜ ||ವ್ಝ ||ವ್ಞ ||ವ್ಟ ||ವ್ಠ ||ವ್ಡ ||ವ್ಢ ||ವ್ಣ ||ವ್ತ ||ವ್ಥ ||ವ್ದ ||ವ್ಧ ||ವ್ನ ||ವ್ಪ ||ವ್ಫ ||ವ್ಬ ||ವ್ಭ ||ವ್ಮ ||ವ್ಯ ||ವ್ರ ||ವ್ಱ ||ವ್ಲ ||style=color:#0048BA;"|'''ವ್ವ''' ||ವ್ಶ ||ವ್ಷ ||ವ್ಸ ||ವ್ಹ ||ವ್ಳ ||ವ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಶ್}}}}<br><small>(ശ്)</small> |ಶ್ಕ ||ಶ್ಖ ||ಶ್ಗ ||ಶ್ಘ ||ಶ್ಙ ||ಶ್ಚ ||ಶ್ಛ ||ಶ್ಜ ||ಶ್ಝ ||ಶ್ಞ ||ಶ್ಟ ||ಶ್ಠ ||ಶ್ಡ ||ಶ್ಢ ||ಶ್ಣ ||ಶ್ತ ||ಶ್ಥ ||ಶ್ದ ||ಶ್ಧ ||ಶ್ನ ||ಶ್ಪ ||ಶ್ಫ ||ಶ್ಬ ||ಶ್ಭ ||ಶ್ಮ ||ಶ್ಯ ||ಶ್ರ ||ಶ್ಱ ||ಶ್ಲ ||ಶ್ವ ||style=color:#0048BA;"|'''ಶ್ಶ''' ||ಶ್ಷ ||ಶ್ಸ ||ಶ್ಹ ||ಶ್ಳ ||ಶ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಷ್}}}}<br><small>(ഷ്)</small> |ಷ್ಕ ||ಷ್ಖ ||ಷ್ಗ ||ಷ್ಘ ||ಷ್ಙ ||ಷ್ಚ ||ಷ್ಛ ||ಷ್ಜ ||ಷ್ಝ ||ಷ್ಞ ||ಷ್ಟ ||ಷ್ಠ ||ಷ್ಡ ||ಷ್ಢ ||ಷ್ಣ ||ಷ್ತ ||ಷ್ಥ ||ಷ್ದ ||ಷ್ಧ ||ಷ್ನ ||ಷ್ಪ ||ಷ್ಫ ||ಷ್ಬ ||ಷ್ಭ ||ಷ್ಮ ||ಷ್ಯ ||ಷ್ರ ||ಷ್ಱ ||ಷ್ಲ ||ಷ್ವ ||ಷ್ಶ ||style=color:#0048BA;"|'''ಷ್ಷ''' ||ಷ್ಸ ||ಷ್ಹ ||ಷ್ಳ ||ಷ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಸ್}}}}<br><small>(സ്)</small> |ಸ್ಕ ||ಸ್ಖ ||ಸ್ಗ ||ಸ್ಘ ||ಸ್ಙ ||ಸ್ಚ ||ಸ್ಛ ||ಸ್ಜ ||ಸ್ಝ ||ಸ್ಞ ||ಸ್ಟ ||ಸ್ಠ ||ಸ್ಡ ||ಸ್ಢ ||ಸ್ಣ ||ಸ್ತ ||ಸ್ಥ ||ಸ್ದ ||ಸ್ಧ ||ಸ್ನ ||ಸ್ಪ ||ಸ್ಫ ||ಸ್ಬ ||ಸ್ಭ ||ಸ್ಮ ||ಸ್ಯ ||ಸ್ರ ||ಸ್ಱ ||ಸ್ಲ ||ಸ್ವ ||ಸ್ಶ ||ಸ್ಷ ||style=color:#0048BA;"|'''ಸ್ಸ''' ||ಸ್ಹ ||ಸ್ಳ ||ಸ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{large|{{script|Knda|ಹ್}}}}<br><small>(ഹ്)</small> |ಹ್ಕ ||ಹ್ಖ ||ಹ್ಗ ||ಹ್ಘ ||ಹ್ಙ ||ಹ್ಚ ||ಹ್ಛ ||ಹ್ಜ ||ಹ್ಝ ||ಹ್ಞ ||ಹ್ಟ ||ಹ್ಠ ||ಹ್ಡ ||ಹ್ಢ ||ಹ್ಣ ||ಹ್ತ ||ಹ್ಥ ||ಹ್ದ ||ಹ್ಧ ||ಹ್ನ ||ಹ್ಪ ||ಹ್ಫ ||ಹ್ಬ ||ಹ್ಭ ||ಹ್ಮ ||ಹ್ಯ ||ಹ್ರ ||ಹ್ಱ ||ಹ್ಲ ||ಹ್ವ ||ಹ್ಶ ||ಹ್ಷ ||ಹ್ಸ ||style=color:#0048BA;"|'''ಹ್ಹ''' ||ಹ್ಳ ||ಹ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಳ್}}}}<br><small>(ള്)</small> |ಳ್ಕ ||ಳ್ಖ ||ಳ್ಗ ||ಳ್ಘ ||ಳ್ಙ ||ಳ್ಚ ||ಳ್ಛ ||ಳ್ಜ ||ಳ್ಝ ||ಳ್ಞ ||ಳ್ಟ ||ಳ್ಠ ||ಳ್ಡ ||ಳ್ಢ ||ಳ್ಣ ||ಳ್ತ ||ಳ್ಥ ||ಳ್ದ ||ಳ್ಧ ||ಳ್ನ ||ಳ್ಪ ||ಳ್ಫ ||ಳ್ಬ ||ಳ್ಭ ||ಳ್ಮ ||ಳ್ಯ ||ಳ್ರ ||ಳ್ಱ ||ಳ್ಲ ||ಳ್ವ ||ಳ್ಶ ||ಳ್ಷ ||ಳ್ಸ ||ಳ್ಹ ||style=color:#0048BA;"|'''ಳ್ಳ''' ||ಳ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ೞ್}}}}<br><small>(ഴ്)</small> |ೞ್ಕ ||ೞ್ಖ ||ೞ್ಗ ||ೞ್ಘ ||ೞ್ಙ ||ೞ್ಚ ||ೞ್ಛ ||ೞ್ಜ ||ೞ್ಝ ||ೞ್ಞ ||ೞ್ಟ ||ೞ್ಠ ||ೞ್ಡ ||ೞ್ಢ ||ೞ್ಣ ||ೞ್ತ ||ೞ್ಥ ||ೞ್ದ ||ೞ್ಧ ||ೞ್ನ ||ೞ್ಪ ||ೞ್ಫ ||ೞ್ಬ ||ೞ್ಭ ||ೞ್ಮ ||ೞ್ಯ ||ೞ್ರ ||ೞ್ಱ ||ೞ್ಲ ||ೞ್ವ ||ೞ್ಶ ||ೞ್ಷ ||ೞ್ಸ ||ೞ್ಹ ||ೞ್ಳ ||style=color:#0048BA;"|'''ೞ್ೞ''' |} {{Sticky table end}} <small>{{Legend|#0048BA|ഇവ കന്നഡയിലെ ദ്വിത്വാക്ഷരങ്ങളാണ് ({{lang|kn|{{script|Knda|ದ್ವಿತ್ವಾಕ್ಷರ}}}}).}}</small> <small>{{Legend|#E23D28|ഇവ താഴെ ഒത്തക്ഷരങ്ങളായി എഴുതുന്ന സംസ്കൃത മൂലമുള്ള കൂട്ടക്ഷരങ്ങളാണ്.}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=conjunct}} കന്നഡയിൽ പൊതുവായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ അടങ്ങിയ ചില ഉദാഹരണങ്ങൾ:<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|10}} {| class="wikitable" style="text-align:center;font-size:15px" ! കന്നഡ വാക്ക് ! മലയാള ഉച്ചാരണം ! മലയാള പരിഭാഷ |- | {{lang|kn|ಅಕ್ಕ}} || അക്ക || ചേച്ചി |- | {{lang|kn|ಉತ್ಖನ}} || ഉത്ഖന || ഉത്ഖനനം |- | {{lang|kn|ಹಗ್ಗ}} || ഹഗ്ഗ || കയർ |- | {{lang|kn|ಹೆಚ್ಚು}} || ഹെച്ചു || കൂടുതൽ |- | {{lang|kn|ಮ್ಲೇಚ್ಛ}} || മ്ലേച്ഛ || വിദേശി |- | {{lang|kn|ಅಜ್ಜ}} || അജ്ജ || മുത്തച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಜ್ಞಾನ}} || ജ്ഞാന || ജ്ഞാനം |- | {{lang|kn|ಬೆಟ್ಟ}} || ബെട്ട || കുന്ന് |- | {{lang|kn|ದಡ್ಡ}} || ദദ്ദ || മണ്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಣ್ಣಾ}} || അണ്ണ || ചേട്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಪ್ಪ}} || അപ്പ || അച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಕೊಬ್ಬು}} || കൊബ്ബു || കൊഴുപ്പ് |- | {{lang|kn|ಉದ್ಭವ}} || ഉദ്ഭവ || ഉത്ഭവം |- | {{lang|kn|ಅಮ್ಮ}} || അമ്മ || അമ്മ |- | {{lang|kn|ಅಯ್ಯ}} || അയ്യ || സർ {{efn|അങ്ങേയറ്റം ബഹുമാനത്തോടെ ഒരാളെ അഭിസംബോധന ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു}} |- | {{lang|kn|ಪ್ರಭಾವ}} || പ്രഭാവ || സ്വാധീനം |- | {{lang|kn|ಕ್ಲಿಷ್ಟ}} || ക്ലിഷ്ട || ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവ |- | {{lang|kn|ತತ್ವ}} || തത്വ || തത്വം |- | {{lang|kn|ಉತ್ಸವ}} || ഉത്സവ || ഉത്സവം |- | {{lang|kn|ಕಳ್ಳ}} || കള്ള || കള്ളൻ |} === ര ({{lang|kn|ರ}}) അക്ഷരത്തിൻ്റെ പ്രത്യേകതകൾ === [[File:Kannada archaic shrii.png|thumb|100px|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ಶ್ರೀ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പ്രാചീന "ശ്രീ".<ref name="kannadashri"/>]] കൂട്ടക്ഷരങ്ങളിൽ 'ര' ({{lang|kn|ರ}}) എന്ന അക്ഷരം വരുന്ന സ്ഥാനത്തിനനുസരിച്ച് അതിന് രണ്ട് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളുണ്ട്:<ref name="Schiffman">{{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |isbn=978-0-295-96031-9}}</ref>{{rp|5–8}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ರ (ര) പ്രത്യേകതകൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=അർക്കാവൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} |} ==== അർക്കാവൊത്തു ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}) ==== ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, മലയാളത്തിലെ 'ർ' എന്നതിന് സമാനമായ ഉച്ചാരണം ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് മുൻപ് വന്നാൽ കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇത് അക്ഷരത്തിന് മുകളിലായി വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന ' {{lang|kn|ರ್}} ' എന്ന ചിഹ്നമാണ്. *'''ഉദാഹരണം:''' "കർണാടക" ({{lang|kn|ಕರ್ನಾಟಕ}}) എന്ന വാക്കിലെ /r̥n/ എന്ന ഉച്ചാരണം ർനാ ({{lang|kn|ರ್ನಾ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ ര‍്നാ ({{lang|kn|ರ‍್ನಾ}}) എന്നല്ല. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+അർക്കാവൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ക)|tops=ರ್ + ಕ|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥k/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത)|tops=ರ್ + ತ|l=kn|s=knda|ml=ർത|ch={{large|ರ್ತ}}|ipa=/r̥t̪/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ന)|tops=ರ್ + ನ|l=kn|s=knda|ml=ർന|ch={{large|ರ್ನ}}|ipa=/r̥n/}} |} ഉച്ചാരണത്തിൽ 'ര' ആദ്യം വരുമെങ്കിലും എഴുതുമ്പോൾ ഈ ചിഹ്നം രണ്ടാമതാണ് ചേർക്കുന്നത്. ==== ര-ഒത്തു ==== രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം 'ര' വരുമ്പോൾ അത് താഴെ വലതുവശത്തായി ' {{lang|kn|್ರ}} ' എന്ന രൂപത്തിൽ എഴുതുന്നു. *'''ഉദാഹരണം:''' പ്ര ({{lang|kn|ಪ್ರ}}), ക്ര ({{lang|kn|ಕ್ರ}}). {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ര-വൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-വൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=്ര|ch={{large|್ರ}}|ipa=/r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ര)|tops=ಕ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(പ് + ര)|tops=ಪ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=പ്ര|ch={{large|ಪ್ರ}}|ipa=/pr̥a/}} |} === അനുനാസികങ്ങളും അനുസ്വാരവും === {{lang|kn|ಙ}} (ങ), {{lang|kn|ಞ}} (ഞ), {{lang|kn|ಣ}} (ണ), {{lang|kn|ನ}} (ന), {{lang|kn|ಮ}} (മ) എന്നീ അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്.<ref>{{cite book |last=Sridhar |first=S. N. |title=Kannada (Descriptive Grammars) |year=1990 |publisher=Routledge |pages=290–292 |isbn=978-0-415-00317-9}}</ref> *'''ഉദാഹരണം:''' 'ബെംഗളൂരു' ({{lang|kn|ಬೆಂಗಳೂರು}}) എന്ന വാക്കിലെ /ങ്ഗ/ എന്നത് സാധാരണയായി /ംഗ/ ({{lang|kn|ಂಗ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ {{lang|kn|ಙ್ಗ}} ({{lang|kn|ಬೆಙ್ಗಳೂರು}}) എന്നല്ല. {{efn|ഉപയോഗിക്കുന്ന കമ്പ്യൂട്ടർ ഫോണ്ടിനനുസരിച്ച് ഡിജിറ്റൽ ഇടങ്ങളിൽ ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ ചിലപ്പോൾ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ വന്നേക്കാം.}} === സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ === കന്നഡയിൽ മൂന്നോ അതിലധികമോ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നും കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ആദ്യത്തെ അക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും, തുടർന്നുവരുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ ഒന്നിലധികം കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളായി (വൊത്തുകൾ) ക്രമത്തിൽ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ മുകളിൽ നിന്ന് താഴേക്കും ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തുമായാണ് വായിക്കേണ്ടത്. ==== ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്ന സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ (ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ) എഴുതാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും സ്വീകരിച്ച പദങ്ങളിലാണ് (തത്സമങ്ങൾ) ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ സാധാരണയായി കണ്ടുവരുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''സ്ത്രീ''' ({{lang|kn|ಸ್ತ್ರೀ}}): "വനിത" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. ഇതിൽ '''സ്ത്ര''' (സ്ത്ര) സ് + ത് + ര ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നു. * '''രാഷ്ട്ര''' ({{lang|kn|ರಾಷ್ಟ್ರ}}): "രാജ്യം" എന്നർത്ഥം. ഇതിൽ '''ഷ്ട്ര''' (ഷ്ട്ര) ഷ് + ട് + ര ({{lang|kn|ಷ್ + ಟ್ + ರ}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. * '''സൂക്ഷ്മ''' ({{lang|kn|ಸೂಕ್ಷ್ಮ}}): "ചെറിയ" അല്ലെങ്കിൽ "സൂക്ഷ്മമായ" എന്ന് അർത്ഥം. ഇതിലെ '''ക്ഷ്മ''' (ക്ഷ്മ) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ക് + ഷ് + മ ({{lang|kn|ಕ್ + ಷ್ + ಮ}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. * '''മത്സ്യ''' ({{lang|kn|ಮತ್ಸ್ಯ}}): "മീൻ" എന്ന് അർത്ഥം. ഇതിൽ '''ത്സ്യ''' (ത്സ്യ) ത് + സ് + യ ({{lang|kn|ತ್ + ಸ್ + ಯ}}) എന്നീ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേർന്ന് രൂപപ്പെടുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+സംസ്കൃത ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(സ് + ത് + ്ര)|tops=ಸ್ + ತ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര|ch={{huge|ಸ್ತ್ರೀ}}|ipa=/st̪r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഷ് + ട് + ്ര)|tops=ಷ್ + ಟ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ്ട്ര|ch={{huge|ಷ್ಟ್ರ}}|ipa=/ʂʈr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ്)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ}}|ipa=/kʂma/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ത് + സ് + ്യ)|tops=ತ್ + ಸ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ത്സ്യ|ch={{huge|ತ್ಸ್ಯ}}|ipa=/t̪sja/}} |} [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman" /> പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''മാഡ്സ്താനെ''' ({{lang|kn|ಮಾಡ್ಸ್ತಾನೆ}}): "അവൻ ചെയ്യിപ്പിക്കുന്നു" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. {{efn|"മാഡു" (ചെയ്യുക) എന്നതിനൊപ്പം പ്രയോജക പ്രത്യയമായ "ഇസു" ചേർന്ന് "മാഡിസു" ({{lang|kn|ಮಾಡಿಸು}}) എന്നാകുന്നു. ഇതിനൊപ്പം "താനെ" (ಅವನು - അവൻ) ചേരുമ്പോഴാണ് ഈ പദമുണ്ടാകുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ಡ್ಸ್ತ''' (ഡ്സ്ത) ഡ് + സ് + ത് ({{lang|kn|ಡ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം രൂപപ്പെടുന്നു. * '''തോർസ്തീനി''' ({{lang|kn|ತೋರ್ಸ್ತೀನಿ}}): "ഞാൻ കാണിച്ചുതരാം" എന്നാണ് അർത്ഥം.{{efn|തോരു (കാണിക്കുക) + ഇസു (പ്രയോജക പ്രത്യയം) + തീനി (ഞാൻ) എന്നിവ ചേർന്നാണ് ഈ പദം രൂപപ്പെടുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ರ್ಸ್ತ''' (ർസ്ത) എന്നത് ർ + സ് + ത് ({{lang|kn|ರ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന തനതായ കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരമാണ്. * '''ഉൾസ്കൊണ്ടു''' ({{lang|kn|ಉಳ್ಸ್ಕೊಂಡು}}): "സംരക്ഷിച്ച്" അല്ലെങ്കിൽ "ബാക്കിവെച്ച്" എന്നർത്ഥം വരുന്നു.{{efn|ഉളിസു + കൊണ്ടു -> ഉൾസ്കൊണ്ടു.}} ഇതിലെ '''ಳ್ಸ್ಕ''' (ൾസ്ക) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ള് + സ് + ക് ({{lang|kn|ಳ್ + ಸ್ + ಕ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+കന്നഡ ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഡ് + സ് + ത്)|tops=ಡ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ്സ്ത|ch={{huge|ಡ್ಸ್ತ}}|ipa=/ɖst̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത്)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ർസ്ത|ch={{huge|ರ್ಸ್ತ}}|ipa=/r̥st̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ള് + സ് + ക്)|tops=ಳ್ + ಸ್ + ಕ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ൾസ്ക|ch={{huge|ಳ್ಸ್ಕ}}|ipa=/ɭska/}} |} മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷകളിൽ]] നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, സംസാരഭാഷയിലെ ഇത്തരം ഉച്ചാരണങ്ങളെ അതേപടി ലിപിയിലേക്ക് പകർത്താൻ കന്നഡയിലെ കൂട്ടക്ഷര വ്യവസ്ഥ (വൊത്തുകൾ) വലിയ രീതിയിൽ സഹായിക്കുന്നുണ്ട്. ==== ചതുർസംയുക്താക്ഷരം ==== കന്നഡയിൽ നാല് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന അതിസങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും കടമെടുത്ത പദങ്ങളിലാണ് ഇവ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഒരു പൂർണ്ണ അക്ഷരത്തിനൊപ്പം മൂന്ന് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങൾ (വൊത്തുകൾ) കൂടിയോ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു അർക്കാവൊത്തും രണ്ട് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുമോ ചേർന്നാണ് അക്ഷരം എഴുതുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''ദാർഷ്ട്യ''' ({{lang|kn|ದಾರ್ಷ್ಟ್ಯ}}): "അഹങ്കാരം" അല്ലെങ്കിൽ "ധിക്കാരം" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}''' (ർഷ്ട്യ) എന്ന അക്ഷരത്തിൽ ർ + ഷ് + ട് + യ് ({{lang|kn|ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നാണിത് ഉണ്ടാകുന്നത്. * '''അസ്ത്ര്യ''' ({{lang|kn|ಅಸ್ತ್ರ್ಯ}}): "അസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}''' (സ്ത്ര്യ), സ് + ത് + ര് + യ് ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നതാണ്. * '''ലക്ഷ്മ്യ''' ({{lang|kn|ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}): "ലക്ഷ്മിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}''' (ക്ഷ്മ്യ) എന്നതും 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ (ക് + ഷ് + മ് + യ്) ഒന്നിച്ച് ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരമാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ചതുർസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ഷ് + ട് + ്യ)|tops=ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർഷ്ട്യ|ch={{huge|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}|ipa=/r̥ʂʈja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത് + ്യ)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര്യ|ch={{huge|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}|ipa=/st̪r̥ja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ് + ്യ)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ്യ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}|ipa=/kʂmja/}} |} കന്നഡയുടെ തനതായ വാക്കുകളിൽ നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഇല്ല. ==== പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം ==== നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മാത്രമല്ല, അപൂർവ്വമായി അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ വരെ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും കന്നഡ ലിപിയിലുണ്ട്. "പൂർണ്ണത" എന്ന് അർത്ഥമ്മുള്ള ''കാർത്സ്ന്യ'' ({{lang|kn|ಕಾರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന സംസ്കൃത വാക്ക് ഉത്തമ്മ ഉദാഹരണമാണ്.<ref name="stiehl_devanagari_writing">{{cite web |last1=Stiehl |first1=Ulrich |title=Devanagari-Schreibübungen |url=http://www.sanskritweb.net/deutsch/devanagari.pdf |accessdate=24 July 2017 |website=www.sanskritweb.net}}</ref> ഇതിലെ 'ർത്സ്ന്യ' ({{lang|kn|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ർ, ത്, സ്, ന്, യ് ({{lang|kn|ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ಯ್}}) എന്നിങ്ങനെ അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളുടെ സ്വരമില്ലാത്ത രൂപങ്ങൾ ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{cite web |title=Kannada Script Details |url=https://scriptsource.org/cms/scripts/page.php?item_id=script_detail&key=Knda |website=ScriptSource |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026 |page=20}}</ref> മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ് സംസ്കൃത വാക്ക് {{lang|kn|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}} (ങ്ക്ഷ്ണ്വ). {{efn| "''കടിക്കുന്ന''" എന്നർത്ഥം വരുന്ന {{lang|sa|दङ्क्ष्णु}} (ദംക്ഷ്ണു) എന്ന സംസ്കൃത നാമവിശേഷണം പുല്ലിംഗം, സ്ത്രീലിംഗം എന്നിവയുടെ ദ്വിവചനത്തിൽ ഷഷ്ഠി, സപ്തമി വിഭക്തികളിൽ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ {{lang|sa|दङ्क्ष्ण्वोः}} (ദങ്ക്ഷ്ണ്വോഃ) എന്ന രൂപം പ്രാപിക്കുന്നു. ഇതിനോട് സാമ്യമുള്ള മറ്റൊരു രൂപം ('''{{lang|sa|दङ्क्ष्णवः}}''' - ദങ്ക്ഷ്ണവഃ) ശുക്ല യജുർവേദത്തിലെ വാജസനേയി സംഹിതയിൽ (അധ്യായം 15, ശ്ലോകം 15) കാണാവുന്നതാണ്:<br>{{lang|sa|पुञ्जिकस्थला च क्रतुस्थला चाप्सरसौ '''दङ्क्ष्णवः''' पशवो हेतिः पौरुषेयो वधः प्रहेतिस्तेभ्यो नमो अस्तु ते नोऽवन्तु ते नो मृडयन्तु ते यं द्विष्मो यश्च नो द्वेष्टि तमेषां जम्भे दध्मः}}<br>{{lang|sa|{{script|mlym|പുഞ്ജികസ്ഥലാ ച ക്രതുസ്ഥലാ ചാപ്സരസൗ '''ദങ്ക്ഷ്ണവഃ''' പശവോ ഹേതിഃ പൗരുഷേയോ വധഃ പ്രഹേതിസ്തേഭ്യോ നമോ അസ്തു തേ നോഽവന്തു തേ നോ മൃഡയന്തു തേ യം ദ്വിഷ്മോ യശ്ച നോ ദ്വേഷ്ടി തമേഷാം ജമ്ഭേ ദധ്മഃ}}}}}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത് + സ് + ന് + ്യ)|tops=ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർത്സ്ന്യ|ch={{huge|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}|ipa=/r̥t̪snja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ങ് + ക് + ഷ് + ണ് +്വ)|tops=ಙ್ + ಕ್ + ಷ್ + ಣ್ + ವ|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ്ക്ഷ്ണ്വ|ch={{huge|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}}|ipa=/ŋkʂɳʋ/}} |} == മറ്റ് പ്രതീകങ്ങൾ == കന്നഡ ലിപിയിൽ സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരങ്ങൾക്കും വ്യഞ്ജനങ്ങൾക്കും പുറമെ, [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങൾ]], അന്യഭാഷാ ശബ്ദങ്ങൾ, വേദമന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്താൻ ചില പ്രത്യേക ചിഹ്നങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇവയുടെ വിവരങ്ങൾ താഴെ പറയുന്ന പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു:<ref name="Unicode"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! പ്രതീകം ! പേര് ! പ്രവർത്തനം |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಄}}}} || സിദ്ധം | പ്രാചീന ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും വേദമന്ത്രങ്ങളിലും മംഗളസൂചകമായി അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേക ഉച്ചാരണങ്ങൾ കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു അപൂർവ്വ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2016/16031-kannada-siddham.pdf |title=Proposal to encode the Kannada sign SIDDHAM in Unicode |date=2016 |publisher=Unicode Consortium|language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|೜}}}} || പ്രാചീന ശ്രീ | ഒരു മംഗളസൂചക പദമായ 'ശ്രീ' എന്നതിൻ്റെ പ്രാചീന ലിപിരൂപമാണിത്. ഇത് മറ്റ് അക്ഷരങ്ങളുമായി കൂട്ടിച്ചേർക്കാറില്ല.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="kannadashri">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22006-archaic-shrii.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Archaic Shri |date=2022 |publisher=Unicode Consortium |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22023-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #170 January 2022 on Script Proposals |date=2022 |publisher=Unicode Consortium|language=en |page=16 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಽ}}}} || [[അവഗ്രഹം]] | സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ സന്ധിചേരുമ്പോൾ 'അ' എന്ന സ്വരം ലോപിച്ചു എന്ന് കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ 'ഽ' എന്ന ചിഹ്നത്തിന് തുല്യമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' ശിവോಽഹം - {{lang|kn|ಶಿವೋಽಹಂ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಼}}}} || നുക്ത | [[ഉർദു]], [[ഇംഗ്ലീഷ്]] തുടങ്ങിയ അന്യഭാഷകളിലെ പ്രത്യേക ശബ്ദങ്ങളെ കന്നഡയിൽ കൃത്യമായി സൂചിപ്പിക്കാൻ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്ക് താഴെ നൽകുന്ന ബിന്ദുവാണിത്. ഉദാഹരണത്തിന് ഇംഗ്ലീഷിലെ ' {{lang|en|f}} ', ' {{lang|en|z}} ' എന്നീ ശബ്ദങ്ങൾ കന്നഡയിൽ എഴുതാൻ യഥാക്രമം {{lang|kn|ಫ಼}} (ഫ), {{lang|kn|ಜ಼}} (സ) എന്നിങ്ങനെ ഈ ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|7}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೳ}}}} || അപൂർവ്വ അനുസ്വരം | [[ഹവിഗന്നഡ ഉപഭാഷ|ഹാവ്യക കന്നഡ]], [[കൊങ്കണി]], [[അവധി ഭാഷ|അവധി]] എന്നിവ കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ നാദങ്ങളും സ്വരഭേദങ്ങളും കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20260-kannada-anusvara.pdf |title=Preliminary proposal to encode Kannada sign combining Anusvara right top |last=Shenoy Basty |first=Shashank |date=2020-08-24 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21114-kannada-sign-anusvara.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Spacing Anusvara in the UCS |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21130-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #168 July 2021 on Script Proposals |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |page=10 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಁ}}}} || ചന്ദ്രബിന്ദു | സ്വരങ്ങളുടെ അനുനാസിക ഉച്ചാരണത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ [[പഴയ കന്നഡ|പഴയ കന്നഡയിലോ]] സംസ്കൃത ഗ്രന്ഥങ്ങളിലോ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10392r2-chandrabindus.pdf |title=Request to encode South Indian CANDRABINDU-s |last=Sharma |first=Shriramana |date=2010-10-11 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10440-south-asia.pdf |title=Review of Indic-related L2 documents and Recommendations to the UTC |last1=Anderson |first1=Deborah |last2=McGowan |first2=Rick |last3=Whistler |first3=Ken |date=2010-10-27 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಀ}}}} || സ്വതന്ത്ര ചന്ദ്രബിന്ദു | [[വൈദികസംസ്‌കൃതം|വൈദികസംസ്‌കൃതവും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14166-kannada-candrabindu.pdf |title=Usage of Kannada Sign Spacing Candrabindu in Vedic texts |last=Srinidhi |first=A. |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> [[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗയും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14153-kannada-chandrabindu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Candrabindu |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ [[അനുസ്വരം]] കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്. സാധാരണ ചന്ദ്രബിന്ദുവിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, അക്ഷരത്തിന് മുകളിലല്ലാതെ വരികൾക്കിടയിൽ സ്വതന്ത്രമായി നിൽക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2015/15204-script-recs.pdf |title=Recommendations to UTC #144 July 2015 on Script Proposals |date=2015-07-25 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|್}}}} || [[വിരാമം]] | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിലെ സ്വരം ('അ' കാരാന്തം) ഇല്ലാതാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ ചന്ദ്രക്കലയ്ക്ക് സമം. കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനും വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ സ്വരമില്ലാതെ ഉച്ചരിക്കാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു ('''ഉദാഹരണം:''' ക + ് = ക് - {{lang|kn|ಕ್}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|3-4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೕ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ദീർഘസ്വരങ്ങളെ (പ്രത്യേകിച്ച് 'ഏ', 'ഓ' എന്നിവ) സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന സഹായ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2003">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03101-indic-dir/Kannada.pdf |title=Kannada Script Layout |date=2003-03-04 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೖ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം 'ഐ' എന്ന സ്വരം ചേർക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നത്തിൻ്റെ ഭാഗമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' കൈ - {{lang|kn|ಕೈ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="L2/L2003"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|।}}}} | ദണ്ഡ | ആധുനിക പൂർണ്ണവിരാമത്തിന് പകരമായി പഴയ കന്നഡ വാക്യങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2004"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|॥}}}} | ഇരട്ട ദണ്ഡ | പദ്യങ്ങളിൽ ശ്ലോകങ്ങളോ വലിയ ഖണ്ഡികകളോ അവസാനിക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="L2/L2004"/> |} == ഉദാഹരണ വാചകങ്ങൾ == === ഹൽമിഡി ശാസനം === ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. ഈ ലിഖിതത്തിലെ ആദ്യ 10 വരികൾ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിലും അവയുടെ മലയാളം വിവർത്തനവുമാണ് താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ഇതിൽ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} തുടങ്ങിയ പഴയ കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക.<ref name="halmidi">{{cite web |url=https://archive.org/details/annualreportofth014517mbp/page/n125/mode/2up |title=Annual Report of the Mysore Archaeological Department for the year 1936 |publisher=Government Branch Press, Bangalore |date=1938 |language=en |page=72–74 |access-date=14 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೧. ಜಯತಿ ಶ್ರೀ ಪರೀಷ್ವಂಗ ಶ್ಯಾರ್ಙ್ಗಮವ್ಯಾನತೇರ್ಧ<u>ನುಃ</u> । ದಾನವಾಕ್ಷ್ಣೋರ್ಯುಗಾಂತಾ<u>ಗ್ನಿಃ</u> ಶಿಷ್ಟಾನಾಂತು ಸುದರ್ಶ<u>ನಃ</u> ॥ ೨. ನಮಃ ಶ್ರೀಮತ್ಕದಂಬಪನ್ ತ್ಯಾಗಸಂಪನ್ನನ್ ಕಲಭೋರನಾ ಅರಿ ಕಕುಸ್ಥಭಟ್ಟೋರನಾಳೆ ೩. ನರಿದಾವಿಳೆ ನಾಡುಳ್ ಮೃಗೇಶ ನಾಗೇಂದ್ರಾಭೀಳರ್ಬ್ಬಟಹರಪ್ಪೋರ್ ಶ್ರೀ ಮೃಗೇಶ ನಾಗಾಹ್ವಯರ್ ೪. ಇರ್ವ್ವರಾ ಬಟರಿಕುಲಾಮಲವ್ಯೋಮ ತಾರಾಧಿನಾಥನ್ ಅಳಪಗಣ ಪಶುಪತಿಮಾ ದಕ್ಷಿಣಾಪಥ ೫. ಬಹುಶತಹವನಾಹವದುಳ್ ಪಶು ಪ್ರದಾನ ಶೌರ್ಯೋದ್ಯಮ ಭರಿತೋನ್ ದಾನಪಶುಪತಿಯೆಂದು ೬. ಪೊಗ<u>ೞೆ</u>ಪೊಟ್ಟಣ ಪಶುಪತಿನಾಮಧೇಯನಾಸರಕ್ಕೆಲ್ಲ ಬಟರಿಯಾ ಪ್ರೇಮಾಲಯ ಸುತಂಗೆ ೭. ಸೇಂದ್ರಕ ಬಾಣೋಭಯ ದೇಶದಾ ವೀರಪುರುಷ ಸಮಕ್ಷದೆ ಕೇಕಯ ಪಲ್ಲವರಂ ಕಾದೆ<u>ಱಿ</u>ದು ಪೆತ್ತ ಜಯನಾ ೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |1. വിജയശ്രീലാളിതനായി ശാർങ്ഗമെന്ന വില്ലേന്തിയവനും, അസുരനേത്രങ്ങൾക്ക് യുഗാന്തത്തിലെ അഗ്നിയെപ്പോലെ ഭയങ്കരനും, സജ്ജനങ്ങൾക്ക് മംഗളകാരിയുമായ വിഷ്ണു ഭഗവാൻ ജയിക്കട്ടെ. 2. ശ്രീമാനായ കദമ്പ രാജാവിനും, ത്യാഗസമ്പന്നനും കലഭോരന്മാരുടെ ശത്രുവും ഹൽമിഡി ഭരിക്കുന്നവനുമായ കകുസ്ഥഭട്ടോരനും നമസ്കാരം. 3. നരിദാവിളെ നാട്ടിൽ മൃഗരാജാവിനെപ്പോലെയും നാഗേന്ദ്രനെപ്പോലെയും ഭയങ്കരനും ശത്രുസംഹാരകനുമായ ശ്രീ മൃഗേശ നാഗൻ എന്ന വ്യക്തി. 4. ബടാരി കുലമാകുന്ന നിർമ്മലമായ ആകാശത്തിലെ ചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ളവനും, ദക്ഷിണാപഥത്തിലെ പശുപതിയെപ്പോലെ അലപഗണങ്ങളെ നയിക്കുന്നവനുമായ അളപൻ. 5. നൂറുകണക്കിന് യുദ്ധമാകുന്ന യാഗങ്ങളിൽ ശത്രുക്കളാകുന്ന പശുക്കളെ ബലി നൽകിയവനും, ശൗര്യവും ഉദ്യമവും നിറഞ്ഞവനുമായ 'ദാനപശുപതി' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നവൻ. 6. പുകഴ്പെറ്റ പശുപതി എന്ന നാമധാരിയും ബടാരി കുലത്തിലെ പ്രിയപ്പെട്ടവനുമായ ആ മകന്. 7. സേന്ദ്രക, ബാണ എന്നീ രണ്ട് ദേശങ്ങളിലെയും വീരപുരുഷന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ കേകയരെയും പല്ലവരെയും യുദ്ധത്തിൽ എതിർത്തു തോൽപ്പിച്ചു നേടിയ വിജയത്തിൻ്റെ സ്മരണയ്ക്കായി. 8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} === സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപന === താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്ന വാചകം [[അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം|സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനത്തിലെ]] വകുപ്പ് 1. നിന്നുള്ളതാണ്.<ref>{{cite web |title=Universal Declaration of Human Rights |url=https://www.un.org/en/universal-declaration-human-rights/index.html |website=www.un.org |access-date=29 March 2020 |language=en |date=6 October 2015}}</ref><ref name="UDHR_Kannada">{{cite web |url=https://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|title=Universal Declaration of Human Rights: Kannada|trans-title=ಮಾನವ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳ ಸಾವವತ್ರಿಕ್ ಪ್ಿಕ್ಟನ|url-status=live|archive-date=6 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221006183355/http://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|website=OHCHR.org|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|language=kn|page=3|access-date=17 January 2026}}</ref> ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{script|Knda|{{large|ನಿಬಂಧ್ನೆ ೧. - ಎಲ್ಲಾ ಮಾನವರು ಸ್ವತಂತ್ರರಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಿಳಿವು ಮತ್ತು ಅಂತಃಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಸಹೋದರ ಭಾವದಿಂದ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.}}}}}}}} ==== ([[ISO 15919]]) ലത്തീൻ വൽക്കരണം ==== {{blockindent|{{translit|kn|ISO|Ellā mānavaru svatantrarāgiyē huṭṭiddāre hāgu ghanate mattu adhikāragaḷalli samānarāgiddāre. Tiḷivu mattu antaḥsākṣīyannu paḍedavarāddarinda avaru obbarigobbaru sahōdara bhāvadinda naḍedukoḷḷabēku.|italic=yes}}}} ==== [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ]] അനുലേഖനം ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{IPA|/ellaː maːn̪ɐʋɐɾu sʋɐt̪ɐn̪t̪ɾɐɾaːɡijeː huʈʈid̪d̪aːɾe haːɡu gʱɐn̪ɐt̪e mɐt̪t̪u ɐd̪ʱikaːɾɐɡɐɭɐlli sɐmaːn̪ɐɾaːɡid̪d̪aːɾe ǁ t̪iɭiʋu mɐt̪t̪u ɐn̪t̪ɐkkɐɾɐɳɐɡɐɭɐn̪n̪u pɐɖed̪ɐʋɐraːd̪d̪ɐɾin̪d̪ɐ ɐʋɐɾu obbɐɾiɡobbɐɾu sɐhoːd̪ɐɾɐ bʱaːʋɐd̪in̪d̪ɐ n̪ɐɖed̪ukoɭɭɐbeːku ǁ/}}}}}} ==== മലയാളം പരിഭാഷ ==== {{blockindent|മനുഷ്യരെല്ലാവരും തുല്യാവകാശങ്ങളോടും അന്തസ്സോടും കൂടി സ്വതന്ത്രരായി ജനിച്ചവരാണ്. മനുഷ്യനു വിവേകവും മനഃസാക്ഷിയും സിദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർ പരസ്പരം സഹോദരഭാവത്തോടെ വർത്തിക്കേണ്ടതാണ്.}} == അക്കങ്ങൾ == [[File:Mysore Clocktower - clock face.jpg|thumb|220px|കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ള [[മൈസൂർ|മൈസൂരിലെ]] ഒരു ക്ലോക്ക്. {{efn|ഇതിൻ്റെ പുറത്തെ വൃത്തത്തിലുള്ള അക്കങ്ങളുടെ ക്രമീകരണം ശ്രദ്ധേയമാണ്: 3 (വലത്), 6 (താഴെ), 9 (ഇടത്), 12 (മുകളിൽ) എന്നീ അക്കങ്ങൾ നേരെയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. 1, 2, 4, 7, 8 എന്നീ അക്കങ്ങൾ വലത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞും, 5, 10, 11 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞുമാണ് നൽകിയിട്ടുള്ളത്. ഈ ക്രമീകരണം കാരണം ചെറിയ ചെരിവുകൾ അവഗണിച്ചാൽ എല്ലാ അക്കങ്ങളും സാധാരണ പോലെ എളുപ്പത്തിൽ വായിക്കാൻ സാധിക്കും (പ്രത്യേകിച്ച് 10, 11, 12 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് സാധാരണ പോലെ വായിക്കാം).}}]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്ക് പൂജ്യം മുതൽ ഒൻപത് വരെയുള്ള പത്ത് അക്കങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന തനതായ ഒരു സംഖ്യാസമ്പ്രദായമുണ്ട്. മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ദശാംശ വ്യവസ്ഥ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇവ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ആധുനിക കാലത്ത് [[അക്കം|ഇംഗ്ലീഷ് (ഹിന്ദു-അറബിൿ) അക്കങ്ങളുടെ]] ഉപയോഗം വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, കർണ്ണാടകയിലെ ഔദ്യോഗിക രേഖകളിലും പഴയ ക്ലോക്കുകളിലും കലണ്ടറുകളിലും നാണയങ്ങളിലും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഇപ്പോഴും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ കന്നഡ അക്കങ്ങൾ |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} കർണ്ണാടക സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് കന്നഡ അക്കങ്ങളാണ്. കർണ്ണാടകയിലെ KSRTC ബസ്സുകളിലും മറ്റും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് കാണാവുന്നതാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ കന്നഡ സംഖ്യകൾ <ref>{{cite web |url=https://www.omniglot.com/language/numbers/kannada.htm |title=Numbers in Kannada |author=Simon Ager |website=Omniglot |access-date=9 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ! കന്നഡ<br>അക്കങ്ങൾ ! അറബിൿ<br>അക്കങ്ങൾ ! കന്നഡ പേര്<br>(ഉച്ചാരണം) ! മലയാളം<br>പേര് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೦}} || 0 || {{lang|kn|ಸೊನ್ನೆ}} (സൊന്നേ) || പൂജ്യം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧}} || 1 || {{lang|kn|ಒಂದು}} (ഒന്ദു) || ഒന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨}} || 2 || {{lang|kn|ಎರಡು}} (എറഡു) || രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩}} || 3 || {{lang|kn|ಮೂರು}} (മൂരു) || മൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪}} || 4 || {{lang|kn|ನಾಲ್ಕು}} (നാൽകു) || നാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫}} || 5 || {{lang|kn|ಅಯ್ದು}} (അയ്ദു / ഐദു) || അഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬}} || 6 || {{lang|kn|ಆರು}} (ആറു) || ആറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭}} || 7 || {{lang|kn|ಏಳು}} (ഏളു) || ഏഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮}} || 8 || {{lang|kn|ಎಂಟು}} (എൺടു) || എട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯}} || 9 || {{lang|kn|ಒಂಬತ್ತು}} (ഒമ്പത്തു) || ഒൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦}} || 10 || {{lang|kn|ಹತ್ತು}} (ഹത്തു) || പത്ത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೧}} || 11 || {{lang|kn|ಹನ್ನೊಂದು}} (ഹന്നൊന്ദു) || പതിനൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೨}} || 12 || {{lang|kn|ಹನ್ನೆರಡು}} (ഹന്നെറഡു) || പന്ത്രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೩}} || 13 || {{lang|kn|ಹದಿಮೂರು}} (ഹദിമൂരു) || പതിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೪}} || 14 || {{lang|kn|ಹದಿನಾಲ್ಕು}} (ഹദിനാൽകു) || പതിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೫}} || 15 || {{lang|kn|ಹದಿನೈದು}} (ഹദിനൈദു) || പതിനഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೬}} || 16 || {{lang|kn|ಹದಿನಾರು}} (ഹദിനാറു) || പതിനാറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೭}} || 17 || {{lang|kn|ಹದಿನೇಳು}} (ഹദിനേളു) || പതിനേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೮}} || 18 || {{lang|kn|ಹದಿನೆಂಟು}} (ഹദിനെൺടു) || പതിനെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೯}} || 19 || {{lang|kn|ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು}} (ഹത്തൊമ്പത്തു) || പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೦}} || 20 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತು}} (ഇപ്പത്തു) || ഇരുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೧}} || 21 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂದು}} (ഇപ്പത്തൊന്ദു) || ഇരുപത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೨}} || 22 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎರಡು}} (ഇപ്പത്തെറഡു) || ഇരുപത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೩}} || 23 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಮೂರು}} (ഇപ്പത്തുമൂരു) || ഇരുപത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೪}} || 24 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (ഇപ്പത്തുനാൽകു) || ഇരുപത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೫}} || 25 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಐದು}} (ഇപ്പത്തൈദു) || ഇരുപത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೬}} || 26 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಆರು}} (ഇപ്പത്താറു) || ഇരുപത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೭}} || 27 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಏಳು}} (ഇപ്പത്തേളു) || ഇരുപത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೮}} || 28 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎಂಟು}} (ഇപ്പത്തെൺടു) || ഇരുപത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೯}} || 29 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (ഇപ്പത്തൊമ്പത്തു) || ഇരുപത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೦}} || 30 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತು}} (മൂവത്തു) || മുപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೧}} || 31 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಒಂದು}} (മുവത്തൊന്ദു) || മുപ്പത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೨}} || 32 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಎರಡು}} (മുവത്തെറഡു) || മുപ്പത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೩}} || 33 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಮೂರು}} (മുവത്തുമൂരു) || മുപ്പത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೪}} || 34 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (മൂവത്തുനാൽകു) || മുപ്പത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೫}} || 35 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಐದು}} (മൂവത്തൈദു) || മുപ്പത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೬}} || 36 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಆರು}} (മൂവത്താറു) || മുപ്പത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೭}} || 37 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಏಳು}} (മൂവത്തേളു) || മുപ്പത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೮}} || 38 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಎಂಟು}} (മൂവത്തെൺടു) || മുപ്പത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೯}} || 39 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (മൂവത്തൊമ്പത്തു) || മുപ്പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪೦}} || 40 || {{lang|kn|ನಲವತ್ತು}} (നലവത്തു) || നാൽപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫೦}} || 50 || {{lang|kn|ಐವತ್ತು}} (ഐവത്തു) || അൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬೦}} || 60 || {{lang|kn|ಅರುವತ್ತು}} (അറുവത്തു) || അറുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭೦}} || 70 || {{lang|kn|ಎಪ್ಪತ್ತು}} (എപ്പത്തു) || എഴുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮೦}} || 80 || {{lang|kn|ಎಂಬತ್ತು}} (എമ്പത്തു) || എൺപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯೦}} || 90 || {{lang|kn|ತೊಂಬತ್ತು}} (തൊമ്പത്തു) || തൊണ്ണൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦೦}} || 100 || {{lang|kn|ನೂರು}} (നൂറു) || നൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦೦}} || 1,000 || {{lang|kn|ಸಾವಿರ}} (സാവിര) || ആയിരം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,000 || {{lang|kn|ಒಂದು ಲಕ್ಷ}} (ഒന്ദു ലക്ഷ) || ഒരു ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦,೦೦,೦೦೦}} || 10,00,000 || {{lang|kn|ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ}} (ഹത്തു ലക്ഷ) || പത്ത് ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,00,000 || {{lang|kn|ಕೋಟಿ}} (കോടി) || ഒരു കോടി |} == ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ == {{main|തെലുഗു ലിപി}} ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ലിപികളായ തെലുങ്ക്, മലയാളം, തമിഴ് എന്നിവയുമായി കന്നഡ ലിപിക്ക് ചരിത്രപരമായി വലിയ സാമ്യങ്ങളുണ്ട്. ദ്രാവിഡ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട കന്നഡയും തെലുങ്കും ഒരേ ലിപി വ്യവസ്ഥയിൽ ([[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]) നിന്നാണ് വികസിച്ചുവന്നത്. അതിനാൽ ഈ രണ്ട് ലിപികളും തമ്മിൽ പരസ്പരം വായിക്കാൻ കഴിയുന്നത്ര അടുത്ത സാമ്യമുണ്ട്. കൂടാതെ, തമിഴ്-ബ്രാഹ്മിയിൽ നിന്നും വികസിച്ച [[ഗ്രന്ഥലിപി|ഗ്രന്ഥ ലിപിയുമായി]] കന്നഡ ലിപിക്ക് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. കർണ്ണാടകയുടെ തീരദേശങ്ങളിലും കേരളത്തിലെ കാസർഗോഡ് ഭാഗങ്ങളിലും [[കന്നഡ]], [[തുളു ഭാഷ|തുളു]], [[സംസ്കൃതം]] എന്നീ ഭാഷകൾ എഴുതാൻ [[തുളു ലിപി|തിഗളാരി ലിപി]] വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. തിഗളാരി ലിപിയും ആധുനിക മലയാള ലിപിയും ഒരേ മാതൃലിപിയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചവയായതിനാൽ, ഇവ തമ്മിൽ വളരെ അടുത്ത ഘടനാപരമായ സാമ്യം കാണാൻ സാധിക്കും. പഴയകാലത്ത് കേരളത്തിലെയും കർണ്ണാടകത്തിലെയും പണ്ഡിതർ വേദമന്ത്രങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ ഈ ലിപികൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;font-size: 18px;" |+ style="text-align:left;font-size: 80%;"| ദ്രാവിഡ ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}} |- style="text-align:centre;font-size: 90%;" ! [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ.]] !! /[[k]]/ !! /[[kʱ]]/ !! /[[g]]/ !! /[[gʱ]]/ !! /[[ŋ]]/ !! /[[t͡ʃ]]/ !! /[[t͡ʃʱ]]/ !! /[[d͡ʒ]]/ !! /[[d͡ʒʱ]]/ !! /[[ɲ]]/ !! /[[ʈ]]/ !! /[[ʈʱ]]/ !! /[[ɖ]]/ !! /[[ɖʱ]]/ !! /[[ɳ]]/ !! /[[t̪]]/ !! /[[t̪ʱ]]/ !! /[[d̪]]/ !! /[[d̪ʱ]]/ !! /[[n̪]]/ !! /[[n]]/ !! [[t]] !! /[[t͡s]]/ !! /[[d͡z]]/ !! /[[p]]/ !! /[[pʱ]]/ !! /[[b]]/ !! [[bʱ]] !! /[[m]]/ !! /[[j]]/ !! [[y]]!! [[ɾ]] !! /[[ɽ]]/ !! /[[r]]/ !! /[[l]]/ !! /[[ɭ]]/ !! /[[ɻ]]/ !! /[[ʋ]]/ !! /[[ʃ]]/ !! /[[ʂ]]/ !! /[[s]]/ !! /[[h]]/ !! /[[kʂ]]/ || /[[d͡ʒɲ]]/ |- ! [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി]] | {{script|Brah|𑀓}} || {{script|Brah|𑀔}} || {{script|Brah|𑀕}} || {{script|Brah|𑀖}} || {{script|Brah|𑀗}} || {{script|Brah|𑀘}} || {{script|Brah|𑀙}} || {{script|Brah|𑀚}} || {{script|Brah|𑀛}} || {{script|Brah|𑀜}} || {{script|Brah|𑀝}} || {{script|Brah|𑀞}} || {{script|Brah|𑀟}} || {{script|Brah|𑀠}} || {{script|Brah|𑀡}} || {{script|Brah|𑀢}} || {{script|Brah|𑀣}} || {{script|Brah|𑀤}}}} || {{script|Brah|𑀥}} || {{script|Brah|𑀦}} || {{script|Brah|𑀷}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀧}} || {{script|Brah|𑀨}} || {{script|Brah|𑀩}} || {{script|Brah|𑀪}} || {{script|Brah|𑀫}} || {{script|Brah|𑀬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀭}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀶}} || {{script|Brah|𑀮}} || {{script|Brah|𑁵}} || {{script|Brah|𑀵}} || {{script|Brah|𑀯}} || {{script|Brah|𑀰}} || {{script|Brah|𑀱}} || {{script|Brah|𑀲}} || {{script|Brah|𑀳}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀓𑁰𑀱}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀚𑁰𑀜}} |- ! [[തമിഴ് ലിപി|തമിഴ്]] | {{script|Taml|க}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ங}} || {{script|Taml|ச}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ஜ}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ஞ}} || {{script|Taml|ட}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ண}} || {{script|Taml|த}} || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ந}} || {{script|Taml|ன}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ப}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ம}} || {{script|Taml|ய}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ர}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ற}} || {{script|Taml|ல}} || {{script|Taml|ள}} || {{script|Taml|ழ}} || {{script|Taml|வ}} || {{script|Taml|ஶ}} || {{script|Taml|ஷ}} || {{script|Taml|ஸ}} || {{script|Taml|ஹ}} || {{script|Taml|க்ஷ}} ||style="background:#ccc;"|&nbsp; |- ! [[ഗ്രന്ഥ ലിപി|ഗ്രന്ഥ]] | {{script|Gran|𑌕}} || {{script|Gran|𑌖}} || {{script|Gran|𑌗}} || {{script|Gran|𑌘}} || {{script|Gran|𑌙}} || {{script|Gran|𑌚}} || {{script|Gran|𑌛}} || {{script|Gran|𑌜}} || {{script|Gran|𑌝}} || {{script|Gran|𑌞}} || {{script|Gran|𑌟}} || {{script|Gran|𑌠}} || {{script|Gran|𑌡}} || {{script|Gran|𑌢}} || {{script|Gran|𑌣}} || {{script|Gran|𑌤}} || {{script|Gran|𑌥}} || {{script|Gran|𑌦}} || {{script|Gran|𑌧}} || {{script|Gran|𑌨}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌪}} || {{script|Gran|𑌫}} || {{script|Gran|𑌬}} || {{script|Gran|𑌭}} || {{script|Gran|𑌮}} || {{script|Gran|𑌯}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌰}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌲}} || {{script|Gran|𑌳}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌵}} || {{script|Gran|𑌶}} || {{script|Gran|𑌷}} || {{script|Gran|𑌸}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌹}} || {{script|Gran|𑌕𑍍𑌷}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌜𑍍𑌞}} |- ![[തുളു ലിപി|തിഗളാരി]] | {{script|Tutg|𑎒}} || {{script|Tutg|𑎓}} || {{script|Tutg|𑎔}} || {{script|Tutg|𑎕}} || {{script|Tutg|𑎖}} || {{script|Tutg|𑎗}} || {{script|Tutg|𑎘}} || {{script|Tutg|𑎙}} || {{script|Tutg|𑎚}} || {{script|Tutg|𑎛}} || {{script|Tutg|𑎜}} || {{script|Tutg|𑎝}} || {{script|Tutg|𑎞}} || {{script|Tutg|𑎟}} || {{script|Tutg|𑎠}} || {{script|Tutg|𑎡}} || {{script|Tutg|𑎢}} || {{script|Tutg|𑎣}} || {{script|Tutg|𑎤}} || {{script|Tutg|𑎥}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎦}} || {{script|Tutg|𑎧}} || {{script|Tutg|𑎨}} || {{script|Tutg|𑎩}} || {{script|Tutg|𑎪}} || {{script|Tutg|𑎫}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎴}} || {{script|Tutg|𑎭}} || {{script|Tutg|𑎳}} || {{script|Tutg|𑎵}} || {{script|Tutg|𑎮}} || {{script|Tutg|𑎯}} || {{script|Tutg|𑎰}} || {{script|Tutg|𑎱}} || {{script|Tutg|𑎲}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} |- ![[മലയാള ലിപി|മലയാളം]] | ക || ഖ || ഗ || ഘ || ങ || ച || ഛ || ജ || ഝ || ഞ || ട || ഠ || ഡ || ഢ || ണ || ത || ഥ || ദ || ധ || ന || style="background:#cch; color:#808080"|ഩ || style="background:#ccc; color:#808080"|ഺ || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || പ || ഫ || ബ || ഭ || മ || യ || style="background:#ccc;"| || ര || style="background:#ccc;"| || റ || ല || ള || ഴ || വ || ശ || ഷ || സ || ഹ || style="background:#cch; color:#808080"|ക്ഷ || style="background:#cch; color:#808080"|ജ്ഞ |- ! [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | {{script|Knda|ಕ}} || {{script|Knda|ಖ}} || {{script|Knda|ಗ}} || {{script|Knda|ಘ}} || {{script|Knda|ಙ}} || {{script|Knda|ಚ}} || {{script|Knda|ಛ}} || {{script|Knda|ಜ}} || {{script|Knda|ಝ}} || {{script|Knda|ಞ}} || {{script|Knda|ಟ}} || {{script|Knda|ಠ}} || {{script|Knda|ಡ}} || {{script|Knda|ಢ}} || {{script|Knda|ಣ}} || {{script|Knda|ತ}} || {{script|Knda|ಥ}} || {{script|Knda|ದ}} || {{script|Knda|ಧ}} || {{script|Knda|ನ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ನ಼}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Knda|ಪ}} || {{script|Knda|ಫ}} || {{script|Knda|ಬ}} || {{script|Knda|ಭ}} || {{script|Knda|ಮ}} || {{script|Knda|ಯ}} || {{script|Knda|ಯ಼}} || {{script|Knda|ರ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ಱ}} || {{script|Knda|ಲ}} || {{script|Knda|ಳ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ೞ}} || {{script|Knda|ವ}} || {{script|Knda|ಶ}} || {{script|Knda|ಷ}} || {{script|Knda|ಸ}} || {{script|Knda|ಹ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಕ್ಷ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಜ್ಞ}} |- ! [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക്]] | {{script|Telu|క}} || {{script|Telu|ఖ}} || {{script|Telu|గ}} || {{script|Telu|ఘ}} || {{script|Telu|ఙ}} || {{script|Telu|చ}} || {{script|Telu|ఛ}} || {{script|Telu|జ}} || {{script|Telu|ఝ}} || {{script|Telu|ఞ}} || {{script|Telu|ట}} || {{script|Telu|ఠ}} || {{script|Telu|డ}} || {{script|Telu|ఢ}} || {{script|Telu|ణ}} || {{script|Telu|త}} || {{script|Telu|థ}} || {{script|Telu|ద}} || {{script|Telu|ధ}} || {{script|Telu|న}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౝ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౘ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౙ}} || {{script|Telu|ప}} || {{script|Telu|ఫ}} || {{script|Telu|బ}} || {{script|Telu|భ}} || {{script|Telu|మ}} || {{script|Telu|య}} || {{script|Telu|య఼}} || {{script|Telu|ర}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౚ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఱ}} || {{script|Telu|ల}} || {{script|Telu|ళ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఴ}} || {{script|Telu|వ}} || {{script|Telu|శ}} || {{script|Telu|ష}} || {{script|Telu|స}} || {{script|Telu|హ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|క్ష}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|జ్ఞ}} |- ! [[സിംഹള ലിപി|സിംഹള]] | {{script|Sinh|ක}} || {{script|Sinh|ඛ}} || {{script|Sinh|ග}} || {{script|Sinh|ඝ}} || {{script|Sinh|ඞ}} || {{script|Sinh|ච}} || {{script|Sinh|ඡ}} || {{script|Sinh|ජ}} || {{script|Sinh|ඣ}} || {{script|Sinh|ඤ}} || {{script|Sinh|ට}} || {{script|Sinh|ඨ}} || {{script|Sinh|ඩ}} || {{script|Sinh|ඪ}} || {{script|Sinh|ණ}} || {{script|Sinh|ත}} || {{script|Sinh|ථ}} || {{script|Sinh|ද}} || {{script|Sinh|ධ}} || {{script|Sinh|න}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ප}} || {{script|Sinh|ඵ}} || {{script|Sinh|බ}} || {{script|Sinh|භ}} || {{script|Sinh|ම}} || {{script|Sinh|ය}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ර}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Sinh|ල}} || {{script|Sinh|ළ}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ව}} || {{script|Sinh|ශ}} || {{script|Sinh|ෂ}} || {{script|Sinh|ස}} || {{script|Sinh|හ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ක්‍ෂ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ඥ}} |} {{Sticky table end}} <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> <small>{{Legend|#cch|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|#cch|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ വിരളമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}}}</small> <small>{{Legend|#ccc|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഈ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല.}}}}</small> == ലിപ്യന്തരണം == [[File:Kannada typewriter.JPG|thumb|250px|right|കന്നഡ ടൈപ്പ്റൈറ്റർ യന്ത്രം]] സാധാരണ കീബോർഡ് ഉപയോഗിച്ച് കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ടൈപ്പ് ചെയ്യുന്നതിനായി വിവിധ [[ലിപ്യന്തരണം|ലിപ്യന്തരണ]] രീതികളും സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകളും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. [[ഐട്രാൻസ്|ഐട്രാൻസിനെ]] (ITRANS) അടിസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[ബരഹ]]<ref name="baraha">{{cite web |url=http://baraha.com/ |title=Baraha – Free Indian Language Software |publisher=baraha.com}}</ref>, [[പദ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]]<ref name="pada software">{{cite web |url=http://pada.pro/ |title=Pada Software – For Indic Scripts|publisher=pada.pro}}</ref> എന്നിവ ഇതിനുദാഹരണങ്ങളാണ്. ഇതിനുപുറമെ ഗൂഗിൾ ഇൻപുട്ട് ടൂൾസ് (Google transliteration), മുൻകൂട്ടി വാക്കുകൾ പ്രവചിക്കാൻ കഴിയുന്ന ക്വിൽപാഡ്<ref name="Quillpad">{{cite web |url=http://quillpad.in/kannada |title=QuillPad – Typing in Kannada has never been easier |publisher=Quillpad.in |access-date=7 November 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081104021158/http://quillpad.in/kannada/ |archive-date=4 November 2008 |df=dmy-all }}</ref> (Quillpad) തുടങ്ങിയ നിരവധി ഓൺലൈൻ ടൂളുകളും ലഭ്യമാണ്. കർണാടക സർക്കാരിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക കന്നഡ ഇൻപുട്ട് സംവിധാനമായ [[നുഡി (സോഫ്റ്റ്‌വെയർ)|നുഡി]], അടിസ്ഥാനപരമായി ലിപ്യന്തരണത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന ഒരു ഫൊണറ്റിക് കീബോർഡ് ലേഔട്ടാണ്. === യൂണിക്കോഡ്‌ === കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ U+0C80 മുതൽ U+0CFF വരെയാണ്. {{കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ പട്ടിക}} == ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൽ == [[File:Memeulous Channel Logo.jpg|thumb|150px|right|"വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ഇമോട്ടിക്കോൺ]] കന്നഡ അക്ഷരമായ {{lang|kn|ಠ}} (ഠ) കാണാൻ ഒരു കണ്ണും പുരികവും പോലെയായതിനാൽ, ഇന്റർനെറ്റിൽ അനിഷ്ടമോ പുച്ഛമോ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന "വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ({{Tooltip|look of disapproval|ലുക്ക് ഓഫ് ഡിസപ്രൂവൽ|dotted=no}}) എന്ന ജനപ്രിയ [[ഇമോട്ടിക്കോൺ|ഇമോട്ടിക്കോണിൽ]] ("ಠ_ಠ") ഇത് ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.<ref>{{cite news |url=http://www.maximumpc.com/article/features/browser_extension_week_look_disapproval |title= Browser Extension of the Week: Look of Disapproval |newspaper= Pcgamer |publisher= Maximum PC |access-date=2013-04-24 }}</ref> സമാനമായി, {{lang|kn|ರೃ}} (രൃ) എന്ന അക്ഷരം ഒരു കണ്ണടയെ സൂചിപ്പിക്കാനും, {{lang|kn|ಥ}} (ഥ) എന്ന അക്ഷരം കണ്ണുനീർ വരുന്ന ഒരു കണ്ണിനെ സൂചിപ്പിക്കാനും ഇമോട്ടിക്കോണുകളിൽ ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്== * [[കന്നഡ]] *[[കദംബ ലിപി]] *[[കന്നഡ വ്യാകരണം]] *[[കന്നഡ സാഹിത്യം]] ==കുറിപ്പുകൾ== <references group="lower-alpha" /> ==അവലംബങ്ങൾ== <references /> == ഗ്രന്ഥസൂചി == * {{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://www.google.co.in/books/edition/A_grammar_of_the_Kanna%E1%B8%8Da_language/PHjy9H4haZwC?hl=en&gbpv=1&printsec=frontcover}} * {{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |isbn=978-0-295-96031-9}} * {{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |title=A Manual of Modern Kannada |year=2020 |publisher=CrossAsia |isbn=978-3-946742-82-1 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://www.omniglot.com/writing/kannada.htm കന്നഡ വർണ്ണമാല] *[http://www.kannadalibrary.com കന്നഡ പാഠങ്ങൾ] *[https://03662671545803034101.googlegroups.com/attach/d1a5ce02615957f3/Kannada_script_evolution.jpg?part=2&view=1&vt=ANaJVrELtCoY6CYhEk-wqTrFospXVSggzb7QyJ4gLiCTtcbIN6f9OQt8SEhQj4Ed-rvU_I0rf6va_8wt1tzqVOfpuyyY0lNXpm5M89jl7FMAzAk0UzCgQuw കന്നഡ ലിപിയുടെ വികാസം] *[https://fonts.google.com/noto/fonts?script=Knda&preview.script=Knda നോട്ടോ ഗൂഗിൾ കന്നഡ ഫോൺട്ട്] {{കന്നഡ ഭാഷ}} {{ഭാരതീയ ലിപികൾ}} {{വിവിധതരം എഴുത്തുരീതികൾ}} [[വർഗ്ഗം:കന്നഡ]] [[വർഗ്ഗം:കൊങ്കണി]] [[വർഗ്ഗം:തുളു ഭാഷ]] [[വർഗ്ഗം:ലിപികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബ്രാഹ്മി ലിപികൾ]] gg2jezexlfijftr6kin3bvgyr71bk44 4613986 4613972 2026-04-17T06:30:03Z Symphonicallyu 155269 4613986 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Kannada_alphabet}} {{Short description|ബ്രാഹ്മിക് കുടുംബത്തിലെ ഒരു അബുഗിഡ എഴുത്തുരീതി}} {{Infobox writing system | name = കന്നഡ ലിപി | nativename = | altname = {{lang|kn|{{Script|knda|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}}} | type = [[അബുഗിഡ]] | time = എ.ഡി. 4-ാം നൂറ്റാണ്ട്<ref>{{Cite web|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/bengaluru/shivamogga-engraving-shows-kannada-was-in-use-7-decades-earlier-than-known/articleshow/60269034.cms|title = Shivamogga engraving shows Kannada was in use 7 decades earlier than known| work=The Times of India |date = 29 Aug 2017}}</ref> – നിലവിൽ | languages = [[കന്നഡ]]<br/>[[സംസ്കൃതം]]<br/>[[തുളു]]<br/>[[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]<br/>[[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗ]]<br/>[[ബ്യാരി ഭാഷ|ബ്യാരി]]<br/>[[സങ്കേതി ഭാഷ|സങ്കേതി]]<br/>[[കൊങ്കണി]]<br/>[[മറാഠി ഭാഷ|മറാത്തി]] | fam1 = [[ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] | fam2 = [[പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക് ലിപി|പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക്]] | fam3 = [[ഫിനീഷ്യൻ അക്ഷരമാല|ഫിനീഷ്യൻ]] | fam4 = [[അരമായ അക്ഷരമാല|അരമായ]] | fam5 = [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി]] | fam6 = [[കദംബ ലിപി]] | fam7 = [[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]<ref>{{Cite web|url=https://karnatakaitihasaacademy.org/evolution-of-kannada-script/|title = Kannada Language|date = 12 March 2017}}</ref> | sisters = [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപി]] | children = [[ഗോയ്‌കാനഡീ]]<ref name="goy">{{cite book|last=Ghantkar|first=Gajanana|title=History of Goa through Gõykanadi script |year=1993|pages=Page x|language=en, kok, mr, kn}}</ref> | unicode = [https://www.unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf U+0C80–U+0CFF] | iso15924 = Knda | sample = [[File:Kannada Aksharamala.svg|300px|center]] | caption = <center><small>കന്നഡ അക്ഷരമാലെ</small></center> | text_sample = [[File:Stanza from Kavirajamarga.svg|300px|center]] | text_sample_caption = <small><center>ജനങ്ങളുടെ സാഹിത്യ നൈപുണ്യത്തെ പുകഴ്ത്തുന്ന ''[[കവിരാജമാർഗ്ഗ|കവിരാജമാർഗ്ഗത്തിലെ]]'' ഒരു ശ്ലോകം കന്നഡ ലിപിയിൽ എഴുതിയത്.</center></small> | map = [[File:Kannada language distribution.svg|300px|center]] | mapcaption = <small><center>{{Legend|#2a7fff|ഭൂരിപക്ഷം ആളുകളും കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു}}{{Legend|#80b3ff|ഗണ്യമായ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു ഭാഷകൾക്കൊപ്പം കന്നഡയും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു. <ref>http://www.columbia.edu/itc/mealac/pritchett/00maplinks/overview/languages/himal1992max.jpg</ref>}}</center></small> }} {{Contains special characters | special = [[കന്നഡ]] | fix = സഹായം:കന്നഡ ലിപി | characters = [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | image = Kaknda NotoSansKannada-Regular.svg }} {{ബ്രാഹ്മി}} [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷാസമൂഹത്തിൽ]] പെട്ട [[കന്നഡ]] ഭാഷ എഴുതാനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പുരാതനമായ ഒരു [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ഭാരതീയ ലിപിയാണ്]] '''കന്നഡ ലിപി''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ}}).<ref name="WWS">{{cite book | title=The World's Writing Systems | year=1996 | editor1-first=Peter T. | editor1-last=Daniels | editor1-link=Peter T. Daniels | editor2-last=Bright | editor2-first=William | editor2-link=William O. Bright | author-first=Norman | author-last=Zide | author-link=Norman Zide | publisher=Oxford University Press, Inc | isbn=978-0195079937 | url-access=registration | url=https://archive.org/details/isbn_9780195079937/page/412/mode/2up|language= en }}</ref>{{rp|412-418}} ഇന്ത്യയുടെ [[ഇന്ത്യയുടെ ഔദ്യോഗിക ലിപികൾ|ഔദ്യോഗിക ലിപികളിലൊന്നായ]] ഇത്,<ref>{{cite web |url=https://www.mha.gov.in/sites/default/files/EighthSchedule_19052017.pdf |title=Eighth Schedule of the Constitution of India |publisher=Ministry of Home Affairs, Government of India |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> [[കർണാടക|കർണാടകയിൽ]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്കായി അംഗീകരിച്ചിട്ടുള്ള ഏക ഔദ്യോഗിക ലിപി കൂടിയാണ്.<ref>{{cite web |url=https://dpal.karnataka.gov.in/storage/pdf-files/Acts%201963/26%20of%201963%20(E).pdf |title=The Karnataka Official Language Act, 1963 |publisher=Department of Parliamentary Affairs and Legislation, Government of Karnataka |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> കന്നഡ കൂടാതെ [[ബ്യാരി]]യും [[കൊഡവ ഭാഷ|കൊഡവ]]യും [[തുളു]]വും [[കൊങ്കണി]]യും എഴുതാൻ കന്നഡ ലിപി ഉപയോഗിക്കുന്നു <ref>{{cite web|url=http://www.belachurch.com/appeal.php|title=An Appeal|publisher=ബേള പള്ളി|accessdate=2014-06-30|archive-date=2014-08-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140801191554/http://belachurch.com/appeal.php|url-status=dead}}</ref><ref name="konkani1">{{cite book|first1=George|last1=Cardona|first2=Dhanesh|last2=Jain|title=The Indo-Aryan Languages|year=2007|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-77294-5|pages=804, 805}}<!--ISBN 0-415-77294-X--></ref>. [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി |ദക്ഷിണേന്ത്യൻ]] [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലെ]] [[കദംബ ലിപി|കദംബ]] എന്ന ലിപിയിൽനിന്ന് ഉത്ഭവിച്ചതിനാൽ<ref name="WWS"/>{{rp|412}}, ഇതിലെ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ലിപികളുമായി]], പ്രത്യേകിച്ച് [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്കുമായി]] വളരെ സാമ്യമുണ്ട്. അതേ പോലെ തന്നെ [[ഗോയ്‌കാനഡീ]] എന്ന് പേരുള്ള [[കദംബ ലിപി]]യുമായി സാമ്യമുള്ള കന്നഡ ഉപലിപിയാണ് ഇന്ന് [[ഗോവ]] പ്രദേശങ്ങളിൽ കൊങ്കണി എഴുതാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.<ref name="ref1">{{cite book|last=National Archives of India|title=Indian archives, Volume 34|year=1985|publisher=National Archives of India|pages=4}}</ref> 49 അക്ഷരങ്ങളുള്ള ഒരു [[സ്വനിമം|സ്വനിമ]] [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] ലിപിയാണ് കന്നഡ ലിപി<ref>{{cite book | title = Handbook of scripts and alphabets | url = https://archive.org/details/routledgehandboo00camp | first = George L. | last = Campbell | publisher = [[Routledge]], [[New York]] | date = 1997-11-06 | edition = 1st | accessdate = 2007-02-23 | pages = [https://archive.org/details/routledgehandboo00camp/page/n47 84]–5 | isbn = 978-0-415-13715-7 | oclc = 34473667}}</ref>. അക്ഷരങ്ങളെ പ്രധാനമായും മൂന്നായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു: {{lang|kn|ಸ್ವರ}} ([[സ്വരം|സ്വര]]), {{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} ([[വ്യഞ്ജനം|വ്യഞ്ജന]]), {{lang|kn|ಯೋಗವಾಹಕ}} (യോഗവാഹക). വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ സഹജമായി ഒരു സ്വരശബ്ദം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. സ്വരങ്ങളുടെ സാന്നിധ്യമില്ലാത്തപ്പോൾ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കൂടിച്ചേർന്ന് കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತಕ್ಷರ}} ഒത്തക്ഷര)<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} രൂപപ്പെടുന്നു. അല്ലാത്തപക്ഷം ഓരോ അക്ഷരവും ഓരോ സ്വതന്ത്ര ശബ്ദത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. പരമ്പരാഗതമായി, കന്നഡ ലിപി ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ടാണ് എഴുതുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|412}} [[ഇന്ത്യയിലെ ഭാഷകൾ|ഇന്ത്യൻ ഭാഷകളിൽ]] [[തമിഴ്|തമിഴിന്]] തൊട്ടുപിന്നിലായി മുപ്പതിനായിരത്തിലധികം ശിലാശാസനങ്ങളും ചെപ്പേടുകളും കന്നഡ ലിപിയിൽ കണ്ടെടുത്തിട്ടുണ്ട് എന്നത് ഈ ഭാഷയുടെ ലിഖിതചരിത്രത്തിന്റെ അതിവിപുലമായ വ്യാപ്തിയെയും സമ്പന്നതയെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite book |last=Kamath |first=Suryanath U. |title=A Concise History of Karnataka: From Pre-historic Times to the Present |year=2001 |orig-year=1980 |publisher=Jupiter books |location=Bangalore |page=15 |oclc=7796041 |language=en}}</ref><ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|1}} == ചരിത്രം == [[File:Kanheri-brahmi.jpg|thumb|upright|right|[[കാനേരി ഗുഹകൾ|കാനേരി ഗുഹകളിലെ]] ബ്രാഹ്മി ലിപി]] കന്നഡ ലിപി ഏതാണ്ട് പത്താം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി#പഴയ കന്നഡ ലിപി|പഴയ കന്നഡ ലിപി]]യിൽ നിന്നാണ് രൂപംകൊണ്ടത്.<ref>{{cite book|last=Salomon|first=Richard|title=Indian Epigraphy: A Guide to the Study of Inscriptions in Sanskrit, Prakrit, and the other Indo-Aryan Languages|year=1998|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0195099843|pages=39-41}}</ref> പഴയ കന്നഡ ലിപി ക്രിസ്ത്വബ്ദം നാലാം ശതകത്തിൽ വികസിച്ച [[കദംബ ലിപി]]യുടെ തുടർച്ച തന്നെയാണ്. ഈ പ്രാചീന ലിപി ക്രി.പൂ. മൂന്നാം ശതകത്തിൽ ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്ന [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപിയിൽ]] നിന്നാണ് വികസിച്ചത്. [[അശോക ചക്രവർത്തി]]യുടെ ശിലാലിഖിതങ്ങളിൽ ഇതിന്റെ ആദ്യകാല രൂപങ്ങൾ തിരിച്ചറിയപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. പിന്നീട് കല്യാണി ചാലൂക്യരുടെയും ഹോയ്സള രാജവംശത്തിന്റെയും കാലഘട്ടത്തിൽ (11-13 നൂറ്റാണ്ടുകൾ) കന്നഡ ലിപി ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരവും അലങ്കാരപൂർണ്ണവുമായ രൂപം കൈവരിച്ചു. ശിലാശാസനങ്ങൾ കൊത്തിവയ്ക്കാൻ പ്രധാനമായും മൃദുവായ [[മാക്കല്ല്|മാക്കല്ലുകൾ]] ഉപയോഗിച്ചിരുന്നതിനാലാണ് അക്ഷരങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ വക്രതയും ഉരുണ്ട ആകൃതിയും ലഭിച്ചത്. പിൽക്കാലത്ത്, മൈസൂർ വൊഡയാർ രാജാക്കന്മാരുടെ ഭരണകാലത്ത് ഭരണപരമായ രേഖകളും ഭൂമി സംബന്ധമായ വിവരങ്ങളും സൂക്ഷിക്കാൻ '''മോഡി ലിപി''' വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. പേനയെടുക്കാതെ തുടർച്ചയായി എഴുതാൻ കഴിയുന്ന ഈ ലിപി, രേഖകൾ വേഗത്തിൽ എഴുതാനും രഹസ്യമായി സൂക്ഷിക്കാനും സഹായിച്ചിരുന്നു. പന്ത്രണ്ടും പതിമൂന്നും നൂറ്റാണ്ടുകളോടെയാണ് കന്നഡ ലിപിയും [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക് ലിപിയും]] തമ്മിൽ പ്രകടമായ വ്യത്യാസങ്ങൾ കണ്ടുതുടങ്ങിയത്.<ref>{{Cite book|last=Krishnamurti|first=Bhadriraju|title=The Dravidian Languages|publisher=Cambridge University Press|year=2003|isbn=978-0521771115|pages=78-79}}</ref> പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ [[ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാർ|ക്രിസ്ത്യൻ മിഷനറിമാരുടെ]], പ്രത്യേകിച്ച് ബാസൽ മിഷന്റെ കടന്നുവരവോടെയാണ് കന്നഡ ലിപി അച്ചടിയിലേക്ക് കടക്കുന്നത്. 1817-ൽ വില്യം കെയറി ശ്രീരാമപുരത്ത്വെ ച്ച് അച്ചടിച്ച കന്നഡ വ്യാകരണ പുസ്തകമാണ് അച്ചടിക്കപ്പെട്ട ആദ്യത്തെ കന്നഡ ഗ്രന്ഥം എന്ന് കരുതപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite book|last=Kamath|first=Suryanath U.|title=A concise history of Karnataka: from pre-historic times to the present|year=2001|publisher=Jupiter books|location=Bangalore|oclc=7796041|pages=279–280}}</ref> റെവറന്റ് ഫെർഡിനാൻഡ് കിറ്റലിനെപ്പോലുള്ളവരുടെ സംഭാവനകൾ ആധുനിക കന്നഡ അച്ചടി ലിപിയുടെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ നിശ്ചയിക്കുന്നതിലും അക്ഷരങ്ങൾക്ക് ഇന്നത്തെ ഉരുണ്ട രൂപം കൈവരുന്നതിലും നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിച്ചു. == വർണ്ണമാല == {{main|കന്നഡ അക്ഷരമാലെ}} {{further|അക്ഷരമാലെ}} കന്നഡ അക്ഷരമാലയിൽ (അല്ലെങ്കിൽ വർണ്ണമാലെ {{lang|kn|ವರ್ಣಮಾಲೆ}} ) പ്രധാനമായും [[സ്വരം|സ്വരങ്ങൾ]], [[വ്യഞ്ജനങ്ങൾ]], യോഗവാഹങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിച്ചിട്ടുള്ള 49 അടിസ്ഥാന അക്ഷരങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/> മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് എഴുതുന്ന ഈ [[അബുഗിഡാ|അബുഗിഡാ ലിപിയിൽ]], വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പം [[സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ]] ചേർത്താണ് [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും]] [[വാക്ക്|വാക്കുകളും]] രൂപപ്പെടുത്തുന്നത്. കന്നഡയിൽ അക്ഷരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കാൻ {{lang|kn|ಅಕ್ಷರ}} (അക്ഷര), {{lang|kn|ಅಕ್ಕರ}} (അക്കര), {{lang|kn|ವರ್ಣ}} (വർണ്ണ) എന്നീ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ദൃശ്യവും ശ്രാവ്യവുമായ പ്രതിനിധാനങ്ങൾ നൽകുന്നതിനായി ഓരോ അക്ഷരത്തിനും അതിൻ്റേതായ രൂപവും ({{lang|kn|ಆಕಾರ}} "ആകാര") ശബ്ദവും ({{lang|kn|ಶಬ್ದ}} "ശബ്ദ") ഉണ്ട്.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|5}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ [[കന്നഡ അക്ഷരമാലെ]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ}}}})<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10-13}}<ref name="UnicodeKannada">{{cite web |url=https://unicode.org/charts/PDF/U0C80.pdf |title=Kannada: Range: 0C80–0CFF |website=The Unicode Standard, Version 15.1 |publisher=Unicode, Inc. |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref><ref name="Unicode"/>{{rp|15}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ</span>]] <span style="color:#FFD300;">(<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಸ್ವರ}}}})</span> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അ]]|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ആ]]|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഇ]]|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഈ]]|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഉ]]|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഊ]]|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=ru}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[എ]]|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഏ]]|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഐ]]|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഒ]]|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഓ]]|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഔ]]|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അം]]|ch={{large|ಅಂ}}|ipa=am̃}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[അഃ]]|ch={{large|ಅಃ}}|ipa=ah}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #വ്യഞ്ജനങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">വ്യഞ്ജനങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ವ್ಯಂಜನ}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch={{large|ಕ}}|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch={{large|ಖ}}|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch={{large|ಗ}}|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch={{large|ಘ}}|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch={{large|ಙ}}|ipa=ŋa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch={{large|ಚ}}|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch={{large|ಛ}}|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch={{large|ಜ}}|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch={{large|ಝ}}|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch={{large|ಞ}}|ipa=ɲa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch={{large|ಟ}}|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch={{large|ಠ}}|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch={{large|ಡ}}|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch={{large|ಢ}}|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch={{large|ಣ}}|ipa=ɳa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch={{large|ತ}}|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch={{large|ಥ}}|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch={{large|ದ}}|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch={{large|ಧ}}|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch={{large|ನ}}|ipa=n̪a}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch={{large|ಪ}}|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch={{large|ಫ}}|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch={{large|ಬ}}|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch={{large|ಭ}}|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch={{large|ಮ}}|ipa=ma}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |- |colspan="5"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കന്നഡ ലിപി #അക്കങ്ങൾ|<span style="color:#FFD300;">അക്കങ്ങൾ</span>]] (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|{{script|knda|ಅಂಕಿಗಳು}}}}) |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} == സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ == ആധുനിക കന്നഡയിൽ പതിമൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങളാണുള്ളത് ({{lang|kn|ಸ್ವರ}} സ്വര). കന്നഡ ലിപി ഒരു [[അബുഗിഡ|അബുഗിഡാ]] വ്യവസ്ഥയാണ് പിന്തുടരുന്നത്; അതായത്, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം സ്വരം വരുമ്പോൾ അത് മറ്റൊരു അക്ഷരമായി എഴുതുന്നതിന് പകരം വ്യഞ്ജനത്തിനൊപ്പം ഒരു സ്വരചിഹ്നമായി ചേർക്കുന്നു. സംസ്കൃതത്തിലെ സ്വരങ്ങൾക്ക് സമാനമായി ഇപ്പോൾ അത്ര ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത മറ്റ് മൂന്ന് സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ കൂടിയുണ്ട്. കന്നഡ ഭാഷയിൽ സ്വരങ്ങളുടെ ഉച്ചാരണദൈർഘ്യത്തിന് വലിയ പ്രാധാന്യമുള്ളതിനാൽ മറ്റ് [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ബ്രാഹ്മി ലിപികളിലേതുപോലെ]] കന്നഡയിലും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾക്കും ദീർഘസ്വരങ്ങൾക്കുമായി പ്രത്യേക സ്വരചിഹ്നങ്ങളുണ്ട്. ചെറിയ ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ಹ್ರಸ್ವ}} ([[ഹ്രസ്വം|ഹ്രസ്വ]]) എന്നും നീണ്ട ഉച്ചാരണമുള്ള സ്വരങ്ങളെ {{lang|kn|ದೀರ್ಘ}} ([[ദീർഘം|ദീർഘ]]) എന്നും വിളിക്കുന്നു.<ref name="Unicode">{{cite web |last=Srinatha Sastry |first=C. V. |title=UNICODE for Kannada, General Information & Description |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03068-kannada.pdf |website=UNICODE |access-date=2024-07-31}}</ref>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;;background:#FFD300;" |+ സ്വരാക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|10}} ! rowspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|<span style="color:#FFD300;">ഉച്ചാരണസ്ഥാനം →</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മുൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മുൻ</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[മധ്യ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] ! colspan="2" style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[പിൻ സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">പിൻ</span>]] |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[സംവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">സംവൃതം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഇ|ch={{large|ಇ}}|ipa=i}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഈ|ch={{large|ಈ}}|ipa=iː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഉ|ch={{large|ಉ}}|ipa=u}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഊ|ch={{large|ಊ}}|ipa=uː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[അർദ്ധവിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">മധ്യം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=എ|ch={{large|ಎ}}|ipa=e}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഏ|ch={{large|ಏ}}|ipa=eː}} | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഒ|ch={{large|ಒ}}|ipa=o}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಓ}}|ipa=oː}} |- !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[വിവൃത സ്വരം|<span style="color:#FFD300;">വിവൃതം</span>]] | colspan="2" | | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{large|ಅ}}|ipa=a}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ആ|ch={{large|ಆ}}|ipa=aː}} | colspan="2" | |} കന്നഡ ലിപിയിലെ മറ്റു സ്വരാക്ഷരങ്ങളെയും പ്രധാനമായും ഹ്രസ്വസ്വരങ്ങൾ, ദീർഘസ്വരങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെ തരംതിരിക്കാം. യോഗവാഹങ്ങൾ (അനുസ്വാരവും വിസർഗ്ഗവും) ഇതിനൊപ്പമാണ് പഠിക്കാറുള്ളത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ ദ്വിസ്വരം<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} !style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|[[കൂട്ടക്ഷരം|<span style="color:#FFD300;">ദ്വിസ്വരം</span>]] | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഐ|ch={{large|ಐ}}|ipa=ai}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ഓ|ch={{large|ಔ}}|ipa=au}} |} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ സംസ്കൃത സ്വരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|2-3}} ! rowspan="3"; style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|സംസ്കൃത<br>സ്വരങ്ങൾ ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ഹ്രസ്വം</small> ! style="text-align:center;color:#FFD300;;background:darkred;"|<small>ദീർഘം</small> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഋ]]|ch={{large|ಋ}}|ipa=r}} | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൠ]]|ch={{large|ೠ}}|ipa=rː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |- | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഌ]]|ch={{large|ಌ}}|ipa=l|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> | <span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൡ]]|ch={{large|ೡ}}|ipa=lː|note={{noteTag|group=swara|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=swara}} === യോഗവാഹം === ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് ''യോഗവാഹ'' (പകുതി സ്വരവും പകുതി വ്യഞ്ജനവും) അക്ഷരങ്ങളുണ്ട്. ഇവ ''അർദ്ധവിസർഗ്ഗം'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു. കൂടാതെ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത]] ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന മറ്റ് രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങളുമുണ്ട്.<ref name="L2/L2004">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2004/04364-n2860-kannada.pdf |title=Proposal to add Kannada characters Jihvamuliya and Upadhmaniya |last=Everson |first=Michael |date=2004-10-22 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref name="Kittel1903"/>{{rp|12-14}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ യോഗവാഹങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ചിഹ്നത്തിൻ്റെ രൂപം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch= ം|ml=ം}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch= ഃ|ml=ഃ}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ೱ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ೲ|ml=ഃ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ಅ (അ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|top=[[അനുസ്വാരം]]|l=kn|ch=ಅಂ|ml=[[അം]]}} |{{letter|top=[[വിസർഗ്ഗം]]|l=kn|ch=ಅಃ|ml=[[അഃ]]}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ജിഹ്വാമൂലീയം]]|l=kn|ch=ಅೱ|iso=h̤|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|top=[[ഉപധ്മാനീയം]]|l=kn|ch=ಅೲ|iso=ḫ|note={{noteTag|group=yoga|name=ardha}}}}</span> |- ! style="background:darkred;color:#FFD300;"| ದ (ദ) <br>അക്ഷരത്തോടൊപ്പമുള്ള<br>ചിഹ്നം |{{letter|l=kn|top=ದ + ം|ch=ದಂ|ipa=/d̪am̃/}} |{{letter|l=kn|top=ದ + ഃ|ch=ದಃ|ipa=/d̪ah/}} |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೱ|ch=ದೱ| ipa=[x]|note={{noteTag|group=yoga|name=kh|ಕ (ക) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം k-ൽ നിന്നും kh-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:#C95A49;background:#FED85D;">{{letter|l=kn|top=ದ + ೲ|ch=ದೲ| ipa=[ɸ]|note={{noteTag|group=yoga|name=ph|ಪ (പ) എന്നതിൻ്റെ ഉച്ചാരണം p-ൽ നിന്നും ph-ലേക്ക് മാറ്റുന്നു (ഇംഗ്ലീഷിലെ ''fan'' ലെ ''f'' ന് സമാനമാണ്, എന്നാൽ ചുണ്ടുകൾ പല്ലിൽ മുട്ടുന്നില്ല).}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=yoga}} == സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}} {{further|സ്വരചിഹ്നം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ചേർത്തെഴുതുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങളെ '''സ്വര ചിഹ്നഗളു''' ({{lang|kn|ಸ್ವರ ಚಿಹ್ನೆಗಳು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. {{efn|[[സംസ്കൃതം|സംസ്‌കൃതത്തിൽ]] ഇവ ''മാത്രകൾ'' എന്നറിയപ്പെടുന്നു.}}<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} സ്വതന്ത്രമായ നിലനിൽപ്പില്ലാത്ത ഈ ചിഹ്നങ്ങൾ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്കൊപ്പമോ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാറുള്ളൂ. യാതൊരു ചിഹ്നങ്ങളുമില്ലാത്ത വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിൽ ('''ഉദാ:''' {{lang|kn|ಕ}} /ക/) സ്വാഭാവികമായും 'അ' ({{lang|kn|ಅ}}) എന്ന സ്വരം അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. ഒരു വ്യഞ്ജനത്തോടൊപ്പം മറ്റൊരു സ്വരചിഹ്നം ചേർക്കുമ്പോൾ, സ്വാഭാവികമായുള്ള ഈ 'അ' കാരം ഇല്ലാതാകുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+കന്നഡ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸ್ವರಚಿಹ್ನ}})<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Nidamarthy2021">{{cite journal |last=Nidamarthy |first=Sushilkumar |date=ഓഗസ്റ്റ് 2021 |title=Analysis of Kannada script consonants, sub forms, vowels, signs and bring all consonants under "Perfect single consonant form" |journal=Shikshan Sanshodhan: Journal of Arts, Humanities and Social Sciences |volume=4 |issue=8 |pages=54–66 |issn=2581-6241 |url=https://shikshansanshodhan.researchculturesociety.org/wp-content/uploads/SS202108011.pdf |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|16}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಅ}}|tops=തലേക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=അ|ch={{huge|-}}|note=/a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಆ}}|tops=ഇളിക്കട്ടു|l=kn|s=knda|ml=ാ|ch={{huge|ಾ}}|note=/aː/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಇ}}|tops=ഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ി|ch={{huge|ಿ}}|note=/i/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಈ}}|tops=ദീർഘഗുഡി|l=kn|s=knda|ml=ീ|ch={{huge|ೀ}}|note=/iː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಉ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ു|ch={{huge|ು}}|note=/u/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಊ}}|tops=കൊമ്പു|l=kn|s=knda|ml=ൂ|ch={{huge|ೂ}}|note=uː}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಋ}}|tops=വട്ടുസുളി|l=kn|s=knda|ml=ൃ|ch={{huge|ೃ}}|note=ṛ}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೠ}}}}|tops={{Color|grey|ൠ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൄ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೄ}}}}|note={{Color|grey|/ṛː/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಌ}}}}|tops={{Color|grey|ഌ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൢ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೢ}}}}|note={{Color|grey|/l/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ೡ}}}}|tops={{Color|grey|ൡ-ചിഹ്ന}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ൣ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೣ}}}}|note={{Color|grey|/lː/}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಎ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=െ|ch={{huge|ೆ}}|note=/e/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಏ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=േ|ch={{huge|ೇ}}|note=/eː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಐ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൈ|ch={{huge|ೈ}}|note=/ai/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಒ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൊ|ch={{huge|ೊ}}|note=/o/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಓ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ോ|ch={{huge|ೋ}}|note=/oː/ {{noteTag|group=swarachin|name=dergha|സ്വരങ്ങളുടെ ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നമാണ് ({{lang|kn|ೕ}}). സാധാരണമായി തനിയെ ഒരിക്കല്ലും എഴുതാറില്ല; പകരം കൂട്ടുചിഹ്നത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്നു.}}}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಔ}}|tops=കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=ൌ|ch={{huge|ೌ}}|note=/au/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಂ}}}}|tops={{Color|blue|അനുസ്വാരം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ം}}|ch={{Color|blue|{{huge|ം}}}}|note={{Color|blue|/aṃ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|blue|{{huge|ಅಃ}}}}|tops={{Color|blue|വിസർഗ്ഗം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|blue|ഃ}}|ch={{Color|blue|{{huge|ഃ}}}}|note={{Color|blue|/aḥ/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೱ}}}}|tops={{Color|grey|ജിഹ്വാമൂലീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೱ}}}}|note={{Color|grey|/h̤/}}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{Color|grey|{{huge|ಅೲ}}}}|tops={{Color|grey|ഉപധ്മാനീയം}}|l=kn|s=knda|ml={{Color|grey|ഃ}}|ch={{Color|grey|{{huge|ೲ}}}}|note={{Color|grey|/ḫ/}}}} |} <small>{{Legend|darkred|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|blue|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന രണ്ട് യോഗവാഹങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|grey| ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നാൽ സംസ്കൃത ലിപ്യന്തരണത്തിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നു}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=swarachin}} മലയാളത്തിൽ സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്തോ ('''ഉദാ:''' കെ, കേ, കൈ) ഇരുവശങ്ങളിലുമായോ ('''ഉദാ:''' കൊ, കോ) വരാറുണ്ട്. എന്നാൽ കന്നഡ ലിപിയിൽ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഇടതുവശത്ത് സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ ചേർക്കുന്ന പതിവില്ല. മിക്കവാറും എല്ലാ ചിഹ്നങ്ങളും അക്ഷരത്തിന് മുകളിലോ വലതുവശത്തോ ആണ് ചേർക്കുന്നത്.<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} === സ്വരചിഹ്ന ആകൃതി === അക്കാദമിക കാഴ്ചപ്പാടുകൾ പ്രകാരം, കന്നഡയിലെ സ്വരചിഹ്നങ്ങളുടെ പേരുകൾ അവയുടെ ആകൃതിയുമായും അവ വരയ്ക്കുന്ന രീതിയുമായും അഗാധമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. പ്രധാനപ്പെട്ട സ്വരചിഹ്നങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:<ref name="Unicode"/>{{rp|3}} * '''തലേക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ತಲೆಕಟ್ಟು}}): അക്ഷരങ്ങൾക്ക് മുകളിലുള്ള തിരശ്ചീനമായ വര. ഇത് അന്തർലീനമായ 'അ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''ഇളിക്കട്ടു''' ({{lang|kn|ಇಳಿಕಟ್ಟು}}): 'ആ' എന്ന ദീർഘസ്വരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന താഴോട്ടുള്ള വര. * '''ഗുഡി''' ({{lang|kn|ಗುಡಿ}}): 'ഇ' കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊളുത്ത് അഥവാ ക്ഷേത്രാകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''കൊമ്പു''' ({{lang|kn|ಕೊಂಬು}}): 'ഉ', 'ഊ' ({{lang|kn|ು}}, {{lang|kn|ೂ}}) എന്നീ സ്വരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന കൊമ്പിൻ്റെ ആകൃതിയിലുള്ള ചിഹ്നം . ഇവ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചെറിയ വിടവോടെ അല്പം താഴെയായാണ് ചേർക്കുന്നത്. * '''വട്ടുസുളി''' ({{lang|kn|ವಟ್ಟುಸುಳಿ}}): 'ഋ' ({{lang|kn|ಋ}}) കാരത്തെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന വട്ടത്തിലുള്ള ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} * '''[[കന്നഡ ലിപി #അർക്കാവൊത്തു|അർക്കാവൊത്തു]]''' ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}): ഒരു വ്യഞ്ജനാക്ഷരത്തിന് ശേഷം 'ര' ചേരുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നം.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|5}} '''കൂട്ടുചിഹ്നങ്ങൾ:''' കന്നഡയിൽ ചില സ്വരചിഹ്നങ്ങൾക്ക് രണ്ടു ഭാഗങ്ങളുണ്ട്. 'ഈ' ({{lang|kn|ೀ}}), 'ഏ' ({{lang|kn|ೇ}}), 'ഓ' ({{lang|kn|ೋ}}) എന്നിവയെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഹ്രസ്വസ്വരത്തിനൊപ്പം വലതുവശത്തായി ദീർഘം സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു അധികചിഹ്നം ({{lang|kn|ೕ}}) കൂടി നൽകുന്നു. അതുപോലെ 'ഐ' ({{lang|kn|ೈ}}) കാരത്തിന് മുകളിലായി 'എ' കാരത്തിൻ്റെ ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೆ}}) താഴെ വലതുവശത്തായി മറ്റൊരു ചിഹ്നവും ({{lang|kn|ೖ}}) ചേർന്നാണ് രൂപപ്പെടുന്നത്. === [[വിരാമം]] === {{lang|kn|ಕ್}} (ക്) എന്നതുപോലെ [[കന്നഡ ലിപി #ചില്ലക്ഷരം|സ്വരസഹായമില്ലാത്ത കേവല വ്യഞ്ജനത്തെ]] സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഒരു പ്രത്യേക ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഈ ചിഹ്നത്തെയും പ്രക്രിയയെയും '''ഹലന്ത''' ({{lang|kn|ಹಲಂತ}}) എന്നും, അങ്ങനെ രൂപപ്പെടുന്ന അക്ഷരത്തെ '''അർദ്ധാക്ഷര''' ({{lang|kn|ಅರ್ಧಾಕ್ಷರ}}) എന്നും വിളിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ അർദ്ധാക്ഷരങ്ങൾ |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ഹലന്ത|top=ಹಲಂತ|l=kn|s=knda|ml=്|ch={{huge| ್ }}|note=/ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ക + ്|top=(ಕ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ക്|ch={{huge|ಕ್}}|note=/kə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=ത + ്|top=(ತ + ್)|l=kn|s=knda|ml=ത്|ch={{huge|ತ್}}|note=/t̪ə̆/}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|tops=പ + ്|top=(ಪ + ್)|l=kn|s=knda|ml=പ്|ch={{huge|ಪ್}}|note=/pə̆/}} |} === കഗുണിത === കന്നഡയിലെ എഴുത്തുരീതിയിൽ അക്ഷരങ്ങളും സ്വരങ്ങളും ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളെ {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}} (കഗുണിത) എന്ന് വിളിക്കുന്നെ.<ref name="Kittel1903"/>{{rp|17-19}} വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളും സ്വരചിഹ്നങ്ങളും സംയോജിച്ചാണ് ഇവയുണ്ടാകുന്നത്. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:80%" | <small>കന്നഡ കഗുണിത (<small>കന്നഡ:</small> {{lang|kn|ಕಗುಣಿತ}})</small><ref name="Zydenbos2020">{{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |date=2020 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |title=A Manual of Modern Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992 |publisher=CrossAsia |location=Heidelberg |isbn=978-3-946742-82-1 |language=en |access-date=15 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|8-9}}<ref name="Kittel1903"/>{{rp|18-19}}<ref name="UnicodeKannada"/> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅ}}<br><small>([[അ|<span style="color: white;">അ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಆ}}<br><small>([[ആ|<span style="color: white;">ആ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಇ}}<br><small>([[ഇ|<span style="color: white;">ഇ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಈ}}<br><small>([[ഈ|<span style="color: white;">ഈ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಉ}}<br><small>([[ഉ|<span style="color: white;">ഉ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಊ}}<br><small>([[ഊ|<span style="color: white;">ഊ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಋ}}<br><small>([[ഋ|<span style="color: white;">ഋ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೠ}}<br><small>([[ൠ|<span style="color: white;">ൠ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಎ}}<br><small>([[എ|<span style="color: white;">എ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಏ}}<br><small>([[ഏ|<span style="color: white;">ഏ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಐ}}<br><small>([[ഐ|<span style="color: white;">ഐ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಒ}}<br><small>([[ഒ|<span style="color: white;">ഒ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಓ}}<br><small>([[ഓ|<span style="color: white;">ഓ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಔ}}<br><small>([[ഔ|<span style="color: white;">ഔ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಂ}}<br><small>([[അം|<span style="color: white;">അം</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಅಃ}}<br><small>([[അഃ|<span style="color: white;">അഃ</span>]])</small> ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn| ್ }}<br><small>([[്|<span style="color: white;">്</span>]])</small> |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಕ}}<br><small>(ക)</small> |{{lang|kn|ಕಾ}} |{{lang|kn|ಕಿ}} |{{lang|kn|ಕೀ}} |{{lang|kn|ಕು}} |{{lang|kn|ಕೂ}} |{{lang|kn|ಕೃ}} |{{lang|kn|ಕೄ}} |{{lang|kn|ಕೆ}} |{{lang|kn|ಕೇ}} |{{lang|kn|ಕೈ}} |{{lang|kn|ಕೊ}} |{{lang|kn|ಕೋ}} |{{lang|kn|ಕೌ}} |{{lang|kn|ಕಂ}} |{{lang|kn|ಕಃ}} |{{lang|kn|ಕ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಖ}}<br><small>(ഖ)</small> |{{lang|kn|ಖಾ}} |{{lang|kn|ಖಿ}} |{{lang|kn|ಖೀ}} |{{lang|kn|ಖು}} |{{lang|kn|ಖೂ}} |{{lang|kn|ಖೃ}} |{{lang|kn|ಖೄ}} |{{lang|kn|ಖೆ}} |{{lang|kn|ಖೇ}} |{{lang|kn|ಖೈ}} |{{lang|kn|ಖೊ}} |{{lang|kn|ಖೋ}} |{{lang|kn|ಖೌ}} |{{lang|kn|ಖಂ}} |{{lang|kn|ಖಃ}} |{{lang|kn|ಖ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಗ}}<br><small>(ഗ)</small> |{{lang|kn|ಗಾ}} |{{lang|kn|ಗಿ}} |{{lang|kn|ಗೀ}} |{{lang|kn|ಗು}} |{{lang|kn|ಗೂ}} |{{lang|kn|ಗೃ}} |{{lang|kn|ಗೄ}} |{{lang|kn|ಗೆ}} |{{lang|kn|ಗೇ}} |{{lang|kn|ಗೈ}} |{{lang|kn|ಗೊ}} |{{lang|kn|ಗೋ}} |{{lang|kn|ಗೌ}} |{{lang|kn|ಗಂ}} |{{lang|kn|ಗಃ}} |{{lang|kn|ಗ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಘ}}<br><small>(ഘ)</small> |{{lang|kn|ಘಾ}} |{{lang|kn|ಘಿ}} |{{lang|kn|ಘೀ}} |{{lang|kn|ಘು}} |{{lang|kn|ಘೂ}} |{{lang|kn|ಘೃ}} |{{lang|kn|ಘೄ}} |{{lang|kn|ಘೆ}} |{{lang|kn|ಘೇ}} |{{lang|kn|ಘೈ}} |{{lang|kn|ಘೊ}} |{{lang|kn|ಘೋ}} |{{lang|kn|ಘೌ}} |{{lang|kn|ಘಂ}} |{{lang|kn|ಘಃ}} |{{lang|kn|ಘ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಙ}}<br><small>(ങ)</small> |{{lang|kn|ಙಾ}} |{{lang|kn|ಙಿ}} |{{lang|kn|ಙೀ}} |{{lang|kn|ಙು}} |{{lang|kn|ಙೂ}} |{{lang|kn|ಙೃ}} |{{lang|kn|ಙೄ}} |{{lang|kn|ಙೆ}} |{{lang|kn|ಙೇ}} |{{lang|kn|ಙೈ}} |{{lang|kn|ಙೊ}} |{{lang|kn|ಙೋ}} |{{lang|kn|ಙೌ}} |{{lang|kn|ಙಂ}} |{{lang|kn|ಙಃ}} |{{lang|kn|ಙ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಚ}}<br><small>(ച)</small> |{{lang|kn|ಚಾ}} |{{lang|kn|ಚಿ}} |{{lang|kn|ಚೀ}} |{{lang|kn|ಚು}} |{{lang|kn|ಚೂ}} |{{lang|kn|ಚೃ}} |{{lang|kn|ಚೄ}} |{{lang|kn|ಚೆ}} |{{lang|kn|ಚೇ}} |{{lang|kn|ಚೈ}} |{{lang|kn|ಚೊ}} |{{lang|kn|ಚೋ}} |{{lang|kn|ಚೌ}} |{{lang|kn|ಚಂ}} |{{lang|kn|ಚಃ}} |{{lang|kn|ಚ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಛ}}<br><small>(ഛ)</small> |{{lang|kn|ಛಾ}} |{{lang|kn|ಛಿ}} |{{lang|kn|ಛೀ}} |{{lang|kn|ಛು}} |{{lang|kn|ಛೂ}} |{{lang|kn|ಛೃ}} |{{lang|kn|ಛೄ}} |{{lang|kn|ಛೆ}} |{{lang|kn|ಛೇ}} |{{lang|kn|ಛೈ}} |{{lang|kn|ಛೊ}} |{{lang|kn|ಛೋ}} |{{lang|kn|ಛೌ}} |{{lang|kn|ಛಂ}} |{{lang|kn|ಛಃ}} |{{lang|kn|ಛ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಜ}}<br><small>(ജ)</small> |{{lang|kn|ಜಾ}} |{{lang|kn|ಜಿ}} |{{lang|kn|ಜೀ}} |{{lang|kn|ಜು}} |{{lang|kn|ಜೂ}} |{{lang|kn|ಜೃ}} |{{lang|kn|ಜೄ}} |{{lang|kn|ಜೆ}} |{{lang|kn|ಜೇ}} |{{lang|kn|ಜೈ}} |{{lang|kn|ಜೊ}} |{{lang|kn|ಜೋ}} |{{lang|kn|ಜೌ}} |{{lang|kn|ಜಂ}} |{{lang|kn|ಜಃ}} |{{lang|kn|ಜ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಝ}}<br><small>(ഝ)</small> |{{lang|kn|ಝಾ}} |{{lang|kn|ಝಿ}} |{{lang|kn|ಝೀ}} |{{lang|kn|ಝು}} |{{lang|kn|ಝೂ}} |{{lang|kn|ಝೃ}} |{{lang|kn|ಝೄ}} |{{lang|kn|ಝೆ}} |{{lang|kn|ಝೇ}} |{{lang|kn|ಝೈ}} |{{lang|kn|ಝೊ}} |{{lang|kn|ಝೋ}} |{{lang|kn|ಝೌ}} |{{lang|kn|ಝಂ}} |{{lang|kn|ಝಃ}} |{{lang|kn|ಝ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಞ}}<br><small>(ഞ)</small> |{{lang|kn|ಞಾ}} |{{lang|kn|ಞಿ}} |{{lang|kn|ಞೀ}} |{{lang|kn|ಞು}} |{{lang|kn|ಞೂ}} |{{lang|kn|ಞೃ}} |{{lang|kn|ಞೄ}} |{{lang|kn|ಞೆ}} |{{lang|kn|ಞೇ}} |{{lang|kn|ಞೈ}} |{{lang|kn|ಞೊ}} |{{lang|kn|ಞೋ}} |{{lang|kn|ಞೌ}} |{{lang|kn|ಞಂ}} |{{lang|kn|ಞಃ}} |{{lang|kn|ಞ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಟ}}<br><small>(ട)</small> |{{lang|kn|ಟಾ}} |{{lang|kn|ಟಿ}} |{{lang|kn|ಟೀ}} |{{lang|kn|ಟು}} |{{lang|kn|ಟೂ}} |{{lang|kn|ಟೃ}} |{{lang|kn|ಟೄ}} |{{lang|kn|ಟೆ}} |{{lang|kn|ಟೇ}} |{{lang|kn|ಟೈ}} |{{lang|kn|ಟೊ}} |{{lang|kn|ಟೋ}} |{{lang|kn|ಟೌ}} |{{lang|kn|ಟಂ}} |{{lang|kn|ಟಃ}} |{{lang|kn|ಟ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಠ}}<br><small>(ഠ)</small> |{{lang|kn|ಠಾ}} |{{lang|kn|ಠಿ}} |{{lang|kn|ಠೀ}} |{{lang|kn|ಠು}} |{{lang|kn|ಠೂ}} |{{lang|kn|ಠೃ}} |{{lang|kn|ಠೄ}} |{{lang|kn|ಠೆ}} |{{lang|kn|ಠೇ}} |{{lang|kn|ಠೈ}} |{{lang|kn|ಠೊ}} |{{lang|kn|ಠೋ}} |{{lang|kn|ಠೌ}} |{{lang|kn|ಠಂ}} |{{lang|kn|ಠಃ}} |{{lang|kn|ಠ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಡ}}<br><small>(ഡ)</small> |{{lang|kn|ಡಾ}} |{{lang|kn|ಡಿ}} |{{lang|kn|ಡೀ}} |{{lang|kn|ಡು}} |{{lang|kn|ಡೂ}} |{{lang|kn|ಡೃ}} |{{lang|kn|ಡೄ}} |{{lang|kn|ಡೆ}} |{{lang|kn|ಡೇ}} |{{lang|kn|ಡೈ}} |{{lang|kn|ಡೊ}} |{{lang|kn|ಡೋ}} |{{lang|kn|ಡೌ}} |{{lang|kn|ಡಂ}} |{{lang|kn|ಡಃ}} |{{lang|kn|ಡ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಢ}}<br><small>(ഢ)</small> |{{lang|kn|ಢಾ}} |{{lang|kn|ಢಿ}} |{{lang|kn|ಢೀ}} |{{lang|kn|ಢು}} |{{lang|kn|ಢೂ}} |{{lang|kn|ಢೃ}} |{{lang|kn|ಢೄ}} |{{lang|kn|ಢೆ}} |{{lang|kn|ಢೇ}} |{{lang|kn|ಢೈ}} |{{lang|kn|ಢೊ}} |{{lang|kn|ಢೋ}} |{{lang|kn|ಢೌ}} |{{lang|kn|ಢಂ}} |{{lang|kn|ಢಃ}} |{{lang|kn|ಢ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಣ}}<br><small>(ണ)</small> |{{lang|kn|ಣಾ}} |{{lang|kn|ಣಿ}} |{{lang|kn|ಣೀ}} |{{lang|kn|ಣು}} |{{lang|kn|ಣೂ}} |{{lang|kn|ಣೃ}} |{{lang|kn|ಣೄ}} |{{lang|kn|ಣೆ}} |{{lang|kn|ಣೇ}} |{{lang|kn|ಣೈ}} |{{lang|kn|ಣೊ}} |{{lang|kn|ಣೋ}} |{{lang|kn|ಣೌ}} |{{lang|kn|ಣಂ}} |{{lang|kn|ಣಃ}} |{{lang|kn|ಣ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ತ}}<br><small>(ത)</small> |{{lang|kn|ತಾ}} |{{lang|kn|ತಿ}} |{{lang|kn|ತೀ}} |{{lang|kn|ತು}} |{{lang|kn|ತೂ}} |{{lang|kn|ತೃ}} |{{lang|kn|ತೄ}} |{{lang|kn|ತೆ}} |{{lang|kn|ತೇ}} |{{lang|kn|ತೈ}} |{{lang|kn|ತೊ}} |{{lang|kn|ತೋ}} |{{lang|kn|ತೌ}} |{{lang|kn|ತಂ}} |{{lang|kn|ತಃ}} |{{lang|kn|ತ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಥ}}<br><small>(ഥ)</small> |{{lang|kn|ಥಾ}} |{{lang|kn|ಥಿ}} |{{lang|kn|ಥೀ}} |{{lang|kn|ಥು}} |{{lang|kn|ಥೂ}} |{{lang|kn|ಥೃ}} |{{lang|kn|ಥೄ}} |{{lang|kn|ಥೆ}} |{{lang|kn|ಥೇ}} |{{lang|kn|ಥೈ}} |{{lang|kn|ಥೊ}} |{{lang|kn|ಥೋ}} |{{lang|kn|ಥೌ}} |{{lang|kn|ಥಂ}} |{{lang|kn|ಥಃ}} |{{lang|kn|ಥ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ದ}}<br><small>(ദ)</small> |{{lang|kn|ದಾ}} |{{lang|kn|ದಿ}} |{{lang|kn|ದೀ}} |{{lang|kn|ದು}} |{{lang|kn|ದೂ}} |{{lang|kn|ದೃ}} |{{lang|kn|ದೄ}} |{{lang|kn|ದೆ}} |{{lang|kn|ದೇ}} |{{lang|kn|ದೈ}} |{{lang|kn|ದೊ}} |{{lang|kn|ದೋ}} |{{lang|kn|ದೌ}} |{{lang|kn|ದಂ}} |{{lang|kn|ದಃ}} |{{lang|kn|ದ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಧ}}<br><small>(ധ)</small> |{{lang|kn|ಧಾ}} |{{lang|kn|ಧಿ}} |{{lang|kn|ಧೀ}} |{{lang|kn|ಧು}} |{{lang|kn|ಧೂ}} |{{lang|kn|ಧೃ}} |{{lang|kn|ಧೄ}} |{{lang|kn|ಧೆ}} |{{lang|kn|ಧೇ}} |{{lang|kn|ಧೈ}} |{{lang|kn|ಧೊ}} |{{lang|kn|ಧೋ}} |{{lang|kn|ಧೌ}} |{{lang|kn|ಧಂ}} |{{lang|kn|ಧಃ}} |{{lang|kn|ಧ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ನ}}<br><small>(ന)</small> |{{lang|kn|ನಾ}} |{{lang|kn|ನಿ}} |{{lang|kn|ನೀ}} |{{lang|kn|ನು}} |{{lang|kn|ನೂ}} |{{lang|kn|ನೃ}} |{{lang|kn|ನೄ}} |{{lang|kn|ನೆ}} |{{lang|kn|ನೇ}} |{{lang|kn|ನೈ}} |{{lang|kn|ನೊ}} |{{lang|kn|ನೋ}} |{{lang|kn|ನೌ}} |{{lang|kn|ನಂ}} |{{lang|kn|ನಃ}} |{{lang|kn|ನ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಪ}}<br><small>(പ)</small> |{{lang|kn|ಪಾ}} |{{lang|kn|ಪಿ}} |{{lang|kn|ಪೀ}} |{{lang|kn|ಪು}} |{{lang|kn|ಪೂ}} |{{lang|kn|ಪೃ}} |{{lang|kn|ಪೄ}} |{{lang|kn|ಪೆ}} |{{lang|kn|ಪೇ}} |{{lang|kn|ಪೈ}} |{{lang|kn|ಪೊ}} |{{lang|kn|ಪೋ}} |{{lang|kn|ಪೌ}} |{{lang|kn|ಪಂ}} |{{lang|kn|ಪಃ}} |{{lang|kn|ಪ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಫ}}<br><small>(ഫ)</small> |{{lang|kn|ಫಾ}} |{{lang|kn|ಫಿ}} |{{lang|kn|ಫೀ}} |{{lang|kn|ಫು}} |{{lang|kn|ಫೂ}} |{{lang|kn|ಫೃ}} |{{lang|kn|ಫೄ}} |{{lang|kn|ಫೆ}} |{{lang|kn|ಫೇ}} |{{lang|kn|ಫೈ}} |{{lang|kn|ಫೊ}} |{{lang|kn|ಫೋ}} |{{lang|kn|ಫೌ}} |{{lang|kn|ಫಂ}} |{{lang|kn|ಫಃ}} |{{lang|kn|ಫ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಬ}}<br><small>(ബ)</small> |{{lang|kn|ಬಾ}} |{{lang|kn|ಬಿ}} |{{lang|kn|ಬೀ}} |{{lang|kn|ಬು}} |{{lang|kn|ಬೂ}} |{{lang|kn|ಬೃ}} |{{lang|kn|ಬೄ}} |{{lang|kn|ಬೆ}} |{{lang|kn|ಬೇ}} |{{lang|kn|ಬೈ}} |{{lang|kn|ಬೊ}} |{{lang|kn|ಬೋ}} |{{lang|kn|ಬೌ}} |{{lang|kn|ಬಂ}} |{{lang|kn|ಬಃ}} |{{lang|kn|ಬ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಭ}}<br><small>(ഭ)</small> |{{lang|kn|ಭಾ}} |{{lang|kn|ಭಿ}} |{{lang|kn|ಭೀ}} |{{lang|kn|ಭು}} |{{lang|kn|ಭೂ}} |{{lang|kn|ಭೃ}} |{{lang|kn|ಭೄ}} |{{lang|kn|ಭೆ}} |{{lang|kn|ಭೇ}} |{{lang|kn|ಭೈ}} |{{lang|kn|ಭೊ}} |{{lang|kn|ಭೋ}} |{{lang|kn|ಭೌ}} |{{lang|kn|ಭಂ}} |{{lang|kn|ಭಃ}} |{{lang|kn|ಭ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಮ}}<br><small>(മ)</small> |{{lang|kn|ಮಾ}} |{{lang|kn|ಮಿ}} |{{lang|kn|ಮೀ}} |{{lang|kn|ಮು}} |{{lang|kn|ಮೂ}} |{{lang|kn|ಮೃ}} |{{lang|kn|ಮೄ}} |{{lang|kn|ಮೆ}} |{{lang|kn|ಮೇ}} |{{lang|kn|ಮೈ}} |{{lang|kn|ಮೊ}} |{{lang|kn|ಮೋ}} |{{lang|kn|ಮೌ}} |{{lang|kn|ಮಂ}} |{{lang|kn|ಮಃ}} |{{lang|kn|ಮ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಯ}}<br><small>(യ)</small> |{{lang|kn|ಯಾ}} |{{lang|kn|ಯಿ}} |{{lang|kn|ಯೀ}} |{{lang|kn|ಯು}} |{{lang|kn|ಯೂ}} |{{lang|kn|ಯೃ}} |{{lang|kn|ಯೄ}} |{{lang|kn|ಯೆ}} |{{lang|kn|ಯೇ}} |{{lang|kn|ಯೈ}} |{{lang|kn|ಯೊ}} |{{lang|kn|ಯೋ}} |{{lang|kn|ಯೌ}} |{{lang|kn|ಯಂ}} |{{lang|kn|ಯಃ}} |{{lang|kn|ಯ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ರ}}<br><small>(ര)</small> |{{lang|kn|ರಾ}} |{{lang|kn|ರಿ}} |{{lang|kn|ರೀ}} |{{lang|kn|ರು}} |{{lang|kn|ರೂ}} |{{lang|kn|ರೃ}} |{{lang|kn|ರೄ}} |{{lang|kn|ರೆ}} |{{lang|kn|ರೇ}} |{{lang|kn|ರೈ}} |{{lang|kn|ರೊ}} |{{lang|kn|ರೋ}} |{{lang|kn|ರೌ}} |{{lang|kn|ರಂ}} |{{lang|kn|ರಃ}} |{{lang|kn|ರ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಱ}}<br><small>(റ)</small> |{{lang|kn|ಱಾ}} |{{lang|kn|ಱಿ}} |{{lang|kn|ಱೀ}} |{{lang|kn|ಱು}} |{{lang|kn|ಱೂ}} |{{lang|kn|ಱೃ}} |{{lang|kn|ಱೄ}} |{{lang|kn|ಱೆ}} |{{lang|kn|ಱೇ}} |{{lang|kn|ಱೈ}} |{{lang|kn|ಱೊ}} |{{lang|kn|ಱೋ}} |{{lang|kn|ಱೌ}} |{{lang|kn|ಱಂ}} |{{lang|kn|ಱಃ}} |{{lang|kn|ಱ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಲ}}<br><small>(ല)</small> |{{lang|kn|ಲಾ}} |{{lang|kn|ಲಿ}} |{{lang|kn|ಲೀ}} |{{lang|kn|ಲು}} |{{lang|kn|ಲೂ}} |{{lang|kn|ಲೃ}} |{{lang|kn|ಲೄ}} |{{lang|kn|ಲೆ}} |{{lang|kn|ಲೇ}} |{{lang|kn|ಲೈ}} |{{lang|kn|ಲೊ}} |{{lang|kn|ಲೋ}} |{{lang|kn|ಲೌ}} |{{lang|kn|ಲಂ}} |{{lang|kn|ಲಃ}} |{{lang|kn|ಲ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ವ}}<br><small>(വ)</small> |{{lang|kn|ವಾ}} |{{lang|kn|ವಿ}} |{{lang|kn|ವೀ}} |{{lang|kn|ವು}} |{{lang|kn|ವೂ}} |{{lang|kn|ವೃ}} |{{lang|kn|ವೄ}} |{{lang|kn|ವೆ}} |{{lang|kn|ವೇ}} |{{lang|kn|ವೈ}} |{{lang|kn|ವೊ}} |{{lang|kn|ವೋ}} |{{lang|kn|ವೌ}} |{{lang|kn|ವಂ}} |{{lang|kn|ವಃ}} |{{lang|kn|ವ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಶ}}<br><small>(ശ)</small> |{{lang|kn|ಶಾ}} |{{lang|kn|ಶಿ}} |{{lang|kn|ಶೀ}} |{{lang|kn|ಶು}} |{{lang|kn|ಶೂ}} |{{lang|kn|ಶೃ}} |{{lang|kn|ಶೄ}} |{{lang|kn|ಶೆ}} |{{lang|kn|ಶೇ}} |{{lang|kn|ಶೈ}} |{{lang|kn|ಶೊ}} |{{lang|kn|ಶೋ}} |{{lang|kn|ಶೌ}} |{{lang|kn|ಶಂ}} |{{lang|kn|ಶಃ}} |{{lang|kn|ಶ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಷ}}<br><small>(ഷ)</small> |{{lang|kn|ಷಾ}} |{{lang|kn|ಷಿ}} |{{lang|kn|ಷೀ}} |{{lang|kn|ಷು}} |{{lang|kn|ಷೂ}} |{{lang|kn|ಷೃ}} |{{lang|kn|ಷೄ}} |{{lang|kn|ಷೆ}} |{{lang|kn|ಷೇ}} |{{lang|kn|ಷೈ}} |{{lang|kn|ಷೊ}} |{{lang|kn|ಷೋ}} |{{lang|kn|ಷೌ}} |{{lang|kn|ಷಂ}} |{{lang|kn|ಷಃ}} |{{lang|kn|ಷ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಸ}}<br><small>(സ)</small> |{{lang|kn|ಸಾ}} |{{lang|kn|ಸಿ}} |{{lang|kn|ಸೀ}} |{{lang|kn|ಸು}} |{{lang|kn|ಸೂ}} |{{lang|kn|ಸೃ}} |{{lang|kn|ಸೄ}} |{{lang|kn|ಸೆ}} |{{lang|kn|ಸೇ}} |{{lang|kn|ಸೈ}} |{{lang|kn|ಸೊ}} |{{lang|kn|ಸೋ}} |{{lang|kn|ಸೌ}} |{{lang|kn|ಸಂ}} |{{lang|kn|ಸಃ}} |{{lang|kn|ಸ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಹ}}<br><small>(ഹ)</small> |{{lang|kn|ಹಾ}} |{{lang|kn|ಹಿ}} |{{lang|kn|ಹೀ}} |{{lang|kn|ಹು}} |{{lang|kn|ಹೂ}} |{{lang|kn|ಹೃ}} |{{lang|kn|ಹೄ}} |{{lang|kn|ಹೆ}} |{{lang|kn|ಹೇ}} |{{lang|kn|ಹೈ}} |{{lang|kn|ಹೊ}} |{{lang|kn|ಹೋ}} |{{lang|kn|ಹೌ}} |{{lang|kn|ಹಂ}} |{{lang|kn|ಹಃ}} |{{lang|kn|ಹ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ಳ}}<br><small>(ള)</small> |{{lang|kn|ಳಾ}} |{{lang|kn|ಳಿ}} |{{lang|kn|ಳೀ}} |{{lang|kn|ಳು}} |{{lang|kn|ಳೂ}} |{{lang|kn|ಳೃ}} |{{lang|kn|ಳೄ}} |{{lang|kn|ಳೆ}} |{{lang|kn|ಳೇ}} |{{lang|kn|ಳೈ}} |{{lang|kn|ಳೊ}} |{{lang|kn|ಳೋ}} |{{lang|kn|ಳೌ}} |{{lang|kn|ಳಂ}} |{{lang|kn|ಳಃ}} |{{lang|kn|ಳ್}} |- ! style="color:#FFD300;background:darkred;"|{{lang|kn|ೞ}}<br><small>(ഴ)</small> |{{lang|kn|ೞಾ}} |{{lang|kn|ೞಿ}} |{{lang|kn|ೞೀ}} |{{lang|kn|ೞು}} |{{lang|kn|ೞೂ}} |{{lang|kn|ೞೃ}} |{{lang|kn|ೞೄ}} |{{lang|kn|ೞೆ}} |{{lang|kn|ೞೇ}} |{{lang|kn|ೞೈ}} |{{lang|kn|ೞೊ}} |{{lang|kn|ೞೋ}} |{{lang|kn|ೞೌ}} |{{lang|kn|ೞಂ}} |{{lang|kn|ೞಃ}} |{{lang|kn|ೞ್}} |} {{Sticky table end}} == വ്യഞ്ജനങ്ങൾ == കന്നഡയിൽ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ ({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}} വ്യഞ്ജന) പ്രധാനമായും '''വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും '''അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ''' എന്നും രണ്ടായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു. === വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === നാവ് വായുടെ ഏതു ഭാഗത്താണ് സ്പർശിക്കുന്നത് എന്നതിനെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള [[ഉച്ചാരണസ്ഥാനം|ഉച്ചാരണസ്ഥാനങ്ങൾ]] അനുസരിച്ചാണ് വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങളെ വിവിധ വർഗ്ഗങ്ങളായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നത്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ വർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}}<ref name="UnicodeKannada"/> ! style="background:darkred;"|[[അഘോഷം|<span style="color:#FFD300;">അഘോഷം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അൽപപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">അൽപപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[മഹാപ്രാണം|<span style="color:#FFD300;">മഹാപ്രാണം</span>]] ! style="background:darkred;"|[[അനുനാസികം|<span style="color:#FFD300;">അനുനാസികം</span>]] |- ! style="background:darkred;"|[[കണ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">കണ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ക]]|ch=ಕ|ipa=ka}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഖ]]|ch=ಖ|ipa=kʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഗ]]|ch=ಗ|ipa=ga}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഘ]]|ch=ಘ|ipa=gʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ങ]]|ch=ಙ|ipa=ŋa}} |- ! style="background:darkred;"|[[താലവ്യം|<span style="color:#FFD300;">താലവ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ച]]|ch=ಚ|ipa=t͡ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഛ]]|ch=ಛ|ipa=t͡ʃʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ജ]]|ch=ಜ|ipa=d͡ʒa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഝ]]|ch=ಝ|ipa=d͡ʒʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഞ]]|ch=ಞ|ipa=ɲad}} |- ! style="background:darkred;"|[[മൂർദ്ധന്യം|<span style="color:#FFD300;">മൂർദ്ധന്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ട]]|ch=ಟ|ipa=ʈa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഠ]]|ch=ಠ|ipa=ʈʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഡ]]|ch=ಡ|ipa=ɖa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഢ]]|ch=ಢ|ipa=ɖʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ണ]]|ch=ಣ|ipa=ɳa}} |- ! style="background:darkred;"|[[ദന്ത്യം|<span style="color:#FFD300;">ദന്ത്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ത]]|ch=ತ|ipa=t̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഥ]]|ch=ಥ|ipa=t̪ʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ദ]]|ch=ದ|ipa=d̪a}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ധ]]|ch=ಧ|ipa=d̪ʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ന]]|ch=ನ|ipa=n̪a}} |- ! style="background:darkred;"|[[ഓഷ്ഠ്യം|<span style="color:#FFD300;">ഓഷ്ഠ്യം</span>]] |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[പ]]|ch=ಪ|ipa=pa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഫ]]|ch=ಫ|ipa=pʰa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ബ]]|ch=ಬ|ipa=ba}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഭ]]|ch=ಭ|ipa=bʱa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[മ]]|ch=ಮ|ipa=ma}} |} === അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ === മേൽപ്പറഞ്ഞ വർഗ്ഗീകരണങ്ങളിൽ ഉൾപ്പെടാത്ത വ്യഞ്ജനങ്ങളാണിവ: {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;background:#FFD300;" |+ അവർഗ്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[യ]]|ch={{large|ಯ}}|ipa=ja}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ര]]|ch={{large|ರ}}|ipa=ra}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{large|ಱ}}|ipa=r|note={{noteTag|group=awargya|name=yardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ರ (ര) ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ല]]|ch={{large|ಲ}}|ipa=la}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[വ]]|ch={{large|ವ}}|ipa=ʋa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ശ]]|ch={{large|ಶ}}|ipa=ʃa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഷ]]|ch={{large|ಷ}}|ipa=ʂa}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[സ]]|ch={{large|ಸ}}|ipa=sa}} |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഹ]]|ch={{large|ಹ}}|ipa=ha}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ള]]|ch={{large|ಳ}}|ipa=ɭa}} |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{large|ೞ}}|ipa=ɻa|note={{noteTag|group=awargya|name=ardha|ആധുനിക കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല, പകരം യഥാക്രമം ಳ (ള) ഉപയോഗിക്കുന്നു. എന്നാൽ ബഡഗ ഭാഷ എഴുതാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}}}</span> |<span style="color:grey;">{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{large|ೝ}}|ipa=ṉ|note={{noteTag|group=awargya|name=mardha|ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ ഉപയോഗത്തിലില്ല}}}}</span> |} <small>'''കുറിപ്പ്:'''</small> {{noteFoot|group=awargya}} === ഉപയോഗത്തിലില്ലാത്ത കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ === ==== ചില്ലക്ഷരം ==== [[File:Kannada-archaic-n.png|thumb|100px|alt=Archaic n in Kannada script .|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ൻ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പഴയ രൂപം.]] കന്നഡ ലിപിയിൽ സ്വരസഹായം കൂടാതെ ഉച്ചരിക്കാവുന്ന ഏക [[ചില്ലക്ഷരം|ചില്ലക്ഷരമാണ്]] 'ൻ' ({{lang|kn|ೝ}}). '''നകാര പൊള്ളു''' (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು}}) എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഈ അക്ഷരം പഴയ കന്നഡ കൃതികളിൽ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. 1980-കൾ വരെ ദക്ഷിണ കർണാടകയിലെ തീരദേശ മേഖലകളിൽ നിലനിന്നിരുന്ന ഈ അക്ഷരം ഇപ്പോൾ മുഖ്യധാരാ കന്നഡയിൽ ഉപയോഗിക്കാറില്ല. <ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20228r-kannada-nakaara-pollu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Nakaara Pollu |last=Srinidhi |first=A. |last2=Sreedatta |first2=A. |date=2021-01-07 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(നകാര പൊള്ളു)|tops=ನಕಾರ ಪೊಲ್ಲು|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ೝ}}|ipa=ṉ}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ന + ്)|tops=ನ + ್|l=kn|s=knda|ml=[[ൻ]]|ch={{huge|ನ್}}|ipa=ṉ}} |} നിലവിൽ ഇതിനുപകരം {{lang|kn|ನ್}} (ന + വിരാമം) ആണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ചരിത്രപരമായ പ്രാധാന്യം പരിഗണിച്ച് [[യൂണികോഡ്|യൂണികോഡ് 14.0]] പതിപ്പിൽ ഈ അക്ഷരത്തെ ഔദ്യോഗികമായി ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21016r-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #166 January 2021 on Script Proposals |publisher=Unicode Script Ad Hoc Group |date=2021-01-14 |language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ==== മൂർദ്ധന്യ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ==== പഴയ കന്നഡ സാഹിത്യത്തിൽ ആധുനിക മലയാളത്തിലെയും തമിഴിലെയും 'റ', 'ഴ' എന്നീ ഉച്ചാരണങ്ങൾക്ക് സമാനമായ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ നിലനിന്നിരുന്നു.<ref name="kannada literature">{{cite book |last=Rice |first=Edward P. |title=A History of Kanarese Literature |year=1921 |publisher=Oxford University Press |location=London |url=https://ignca.gov.in/Asi_data/21416.pdf|language=en |access-date=16 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref>{{rp|14–15}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |- |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[റ]]|ch={{huge|ಱ}}|ipa=r}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|l=kn|s=knda|ml=[[ഴ]]|ch={{huge|ೞ}}|ipa=ɻa}} |} [[File:Halmidi inscription10.png|thumb|right|[[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം|ഹൽമിഡി ശിലാശാസനത്തിൻ്റെ]] ലിഖിതങ്ങൾ]] ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. [[കദംബ ലിപി|കദംബ ലിപിയിൽ]] എഴുതിയ ഈ ലിഖിതത്തിലെ 8-10 വരികളിൽ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിൽ വൽക്കരിക്കുമ്പോൾ ഈ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ കാണാം:<ref name="halmidi"/> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} ഇവ യഥാക്രമം 12-18 നൂറ്റാണ്ടുകളോടെ ഉപയോഗത്തിൽനിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമാവുകയും, പകരം {{lang|kn|ರ}} (ര), {{lang|kn|ಳ}} (ള) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾ പ്രചാരത്തിൽ വരികയും ചെയ്തു.<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|11}} എന്നിരുന്നാലും, [[ബഡഗ ഭാഷ]] എഴുതാൻ {{lang|kn|ೞ}} (ഴ) ഇപ്പോഴും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. == കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ == {{main|കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ}} {{further|കൂട്ടക്ഷരം}} കന്നഡ ലിപിയിൽ [[കൂട്ടക്ഷരം|കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾക്ക്]] (<small>[[കന്നഡ]]:</small> {{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}} അധവാ '''സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ''')<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|6-7}} വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കന്നഡയിൽ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ എഴുതുമ്പോൾ, ആദ്യത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും രണ്ടാമത്തെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരം ആദ്യത്തേതിൻ്റെ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചെറിയ രൂപത്തിൽ ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ ചെറിയ കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളെ കന്നഡയിൽ '''ഒത്തു''' ({{lang|kn|ಒತ್ತು}}) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്.<ref name="WWS"/>{{rp|416-417}}<ref name="Kittel1903">{{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://archive.org/details/agrammarkannada00kittgoog/page/n34/mode/2up}}</ref>{{rp|10-15}} === കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുടെ രൂപങ്ങൾ (ഒത്തുകൾ) === മിക്ക വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്കും അവയുടെ മുകളിലെ വര (തലക്കട്ട്) ഒഴിവാക്കി ചെറിയ രൂപത്തിൽ താഴെ എഴുതുന്ന രീതിയാണുള്ളത്. എന്നാൽ ത ({{lang|kn|ತ}}), ന ({{lang|kn|ನ}}), മ ({{lang|kn|ಮ}}), യ ({{lang|kn|ಯ}}), ര ({{lang|kn|ರ}}), ല ({{lang|kn|ಲ}}), വ ({{lang|kn|ವ}}), ശ ({{lang|kn|ಶ}}), സ ({{lang|kn|ಸ}}) എന്നീ അക്ഷരങ്ങൾക്ക് അവയുടെ യഥാർത്ഥ രൂപത്തിൽ നിന്നും തികച്ചും വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങളാണുള്ളത്.<ref>{{cite web |title=Kannada Alphabet - Pronunciation and Language |url=https://omniglot.com/writing/kannada.htm |website=Omniglot |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+കന്നഡ ഒത്തുകൾ ({{lang|kn|ಒತ್ತು}})<ref name="UnicodeKannada"/> |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಕ}}|tops=ക-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ക|ch={{huge|◌್ಕ}}|ipa=/ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಖ}}|tops=ഖ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഖ|ch={{huge|◌್ಖ}}|ipa=/kʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಗ}}|tops=ഗ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഗ|ch={{huge|◌್ಗ}}|ipa=/ga/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಘ}}|tops=ഘ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഘ|ch={{huge|◌್ಘ}}|ipa=/gʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಙ}}|tops=ങ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ|ch={{huge|◌್ಙ}}|ipa=/ŋa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಚ}}|tops=ച-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ച|ch={{huge|◌್ಚ}}|ipa=/t͡ʃa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಛ}}|tops=ഛ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഛ|ch={{huge|◌್ಛ}}|ipa=/t͡ʃʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಜ}}|tops=ജ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ജ|ch={{huge|◌್ಜ}}|ipa=/d͡ʒa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಝ}}|tops=ഝ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഝ|ch={{huge|◌್ಝ}}|ipa=/d͡ʒʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಞ}}|tops=ഞ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഞ|ch={{huge|◌್ಞ}}|ipa=/ɲa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಟ}}|tops=ട-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ട|ch={{huge|◌್ಟ}}|ipa=/ʈa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಠ}}|tops=ഠ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഠ|ch={{huge|◌್ಠ}}|ipa=/ʈʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಡ}}|tops=ഡ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ|ch={{huge|◌್ಡ}}|ipa=/ɖa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಢ}}|tops=ഢ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഢ|ch={{huge|◌್ಢ}}|ipa=/ɖʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಣ}}|tops=ണ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ണ|ch={{huge|◌್ಣ}}|ipa=/ɳa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ತ}}|tops=ത-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ത|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ತ}}}}|ipa=/t̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಥ}}|tops=ഥ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഥ|ch={{huge|◌್ಥ}}|ipa=/t̪ʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ದ}}|tops=ദ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ദ|ch={{huge|◌್ದ}}|ipa=/d̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಧ}}|tops=ധ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ധ|ch={{huge|◌್ಧ}}|ipa=/d̪ʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ನ}}|tops=ന-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ന|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ನ}}}}|ipa=/n̪a/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಪ}}|tops=പ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>പ|ch={{huge|◌್ಪ}}|ipa=/pa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಫ}}|tops=ഫ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഫ|ch={{huge|◌್ಫ}}|ipa=/pʰa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಬ}}|tops=ബ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ബ|ch={{huge|◌್ಬ}}|ipa=/ba/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಭ}}|tops=ഭ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഭ|ch={{huge|◌್ಭ}}|ipa=/bʱa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಮ}}|tops=മ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>മ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಮ}}}}|ipa=/ma/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಯ}}|tops=യ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>യ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಯ}}}}|ipa=/ja/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ರ}}|tops=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ര|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ರ}}}}|ipa=/ra/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಲ}}|tops=ല-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ല|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಲ}}}}|ipa=/la/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ವ}}|tops=വ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>വ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ವ}}}}|ipa=/ʋa/|note={{noteTag|group=otha|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಶ}}|tops=ശ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ശ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಶ}}}}|ipa=/ʃa/}} |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಷ}}|tops=ഷ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ|ch={{huge|◌್ಷ}}|ipa=/ʂa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಸ}}|tops=സ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>സ|ch={{Color|blue|{{huge|◌್ಸ}}}}|ipa=/sa/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಹ}}|tops=ഹ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഹ|ch={{huge|◌್ಹ}}|ipa=/ha/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಳ}}|tops=ള-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ള|ch={{huge|◌್ಳ}}|ipa=/ɭa/}} |style="background:#ccc;"| |} <small>{{Legend|blue|ഈ അക്ഷരങ്ങളുടെ ഒത്തുകൾ വ്യത്യസ്തമായ കീഴ്ചിഹ്ന രൂപങ്ങൾ}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=otha}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ [[പഴയ കന്നഡ]] ഒത്തുകൾ |- | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ಱ}}|tops=റ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>റ|ch={{huge|◌್ಱ}}|ipa=/ra/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top={{huge|ೞ}}|tops=ഴ-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=<br>ഴ|ch={{huge|◌್ೞ}}|ipa=/ɻa/}} |} കന്നഡയിൽ രണ്ട് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകാൻ സാധ്യതയുള്ള 1296 മുഴുവൻ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും താഴെയുള്ള പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;width:100%;overflow:scroll;color:darkred;background-color:#FFD300;font-size:22px;" |+ class="nowrap" style="text-align:left;font-size:70%" |കന്നഡ സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ({{lang|kn|ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರಗಳು}}) !style="background:darkred;color:#FFD300;"| <small>വ്യഞ്ജനം<br>({{lang|kn|ವ್ಯಂಜನ}})</small> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಕ }}}}<br><small>([[ക|<span style="color: white;">ക</span>]])</small>|ക|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಖ }}}}<br><small>([[ഖ|<span style="color: white;">ഖ</span>]])</small>|ഖ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಗ }}}}<br><small>([[ഗ|<span style="color: white;">ഗ</span>]])</small>|ഗ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಘ }}}}<br><small>([[ഘ|<span style="color: white;">ഘ</span>]])</small>|ഘ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಙ }}}}<br><small>([[ങ|<span style="color: white;">ങ</span>]])</small>|ങ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಚ }}}}<br><small>([[ച|<span style="color: white;">ച</span>]])</small>|ച|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಛ }}}}<br><small>([[ഛ|<span style="color: white;">ഛ</span>]])</small>|ഛ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಜ }}}}<br><small>([[ജ|<span style="color: white;">ജ</span>]])</small>|ജ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಝ }}}}<br><small>([[ഝ|<span style="color: white;">ഝ</span>]])</small>|ഝ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಞ }}}}<br><small>([[ഞ|<span style="color: white;">ഞ</span>]])</small>|ഞ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಟ }}}}<br><small>([[ട|<span style="color: white;">ട</span>]])</small>|ട|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಠ }}}}<br><small>([[ഠ|<span style="color: white;">ഠ</span>]])</small>|ഠ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಡ }}}}<br><small>([[ഡ|<span style="color: white;">ഡ</span>]])</small>|ഡ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಢ }}}}<br><small>([[ഢ|<span style="color: white;">ഢ</span>]])</small>|ഢ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಣ }}}}<br><small>([[ണ|<span style="color: white;">ണ</span>]])</small>|ണ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ತ }}}}<br><small>([[ത|<span style="color: white;">ത</span>]])</small>|ത|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಥ }}}}<br><small>([[ഥ|<span style="color: white;">ഥ</span>]])</small>|ഥ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ದ }}}}<br><small>([[ദ|<span style="color: white;">ദ</span>]])</small>|ദ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಧ }}}}<br><small>([[ധ|<span style="color: white;">ധ</span>]])</small>|ധ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ನ }}}}<br><small>([[ന|<span style="color: white;">ന</span>]])</small>|ന|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಪ }}}}<br><small>([[പ|<span style="color: white;">പ</span>]])</small>|പ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಫ }}}}<br><small>([[ഫ|<span style="color: white;">ഫ</span>]])</small>|ഫ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಬ }}}}<br><small>([[ബ|<span style="color: white;">ബ</span>]])</small>|ബ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಭ }}}}<br><small>([[ഭ|<span style="color: white;">ഭ</span>]])</small>|ഭ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಮ }}}}<br><small>([[മ|<span style="color: white;">മ</span>]])</small>|മ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಯ }}}}<br><small>([[യ|<span style="color: white;">യ</span>]])|യ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ರ }}}}<br><small>([[ര|<span style="color: white;">ര</span>]])|ര|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva|ഈ അക്ഷരം ഒരു സംയുക്താക്ഷരത്തിലെ രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമാകുമ്പോൾ ഒരു സ്വരചിഹ്നമായാണ് പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. }}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಱ }}}}<br><small>([[റ|<span style="color: white;">റ</span>]])</small>|റ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಲ }}}}<br><small>([[ല|<span style="color: white;">ല</span>]])</small>|ല|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ವ }}}}<br><small>([[വ|<span style="color: white;">വ</span>]])|വ|dotted=no}}<br>{{noteTag|group=conjunct|name=sva}}</small></span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಶ }}}}<br><small>([[ശ|<span style="color: white;">ശ</span>]])</small>|ശ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಷ }}}}<br><small>([[ഷ|<span style="color: white;">ഷ</span>]])</small>|ഷ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಸ }}}}<br><small>([[സ|<span style="color: white;">സ</span>]])</small>|സ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಹ }}}}<br><small>([[ഹ|<span style="color: white;">ഹ</span>]])</small>|ഹ|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ಳ }}}}<br><small>([[ള|<span style="color: white;">ള</span>]])</small>|ള|dotted=no}}</span> ! style="background:darkred;"|<span style="color:#FFD300;">{{Tooltip|{{large|{{script|Knda| ್ೞ }}}}<br><small>([[ഴ|<span style="color: white;">ഴ</span>]])</small>|ഴ|dotted=no}}</span> |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಕ್}}}}<br><small>(ക്)</small> |style=color:#0048BA;"|'''ಕ್ಕ''' ||ಕ್ಖ ||ಕ್ಗ ||ಕ್ಘ ||ಕ್ಙ ||ಕ್ಚ ||ಕ್ಛ ||ಕ್ಜ ||ಕ್ಝ ||ಕ್ಞ ||ಕ್ಟ ||ಕ್ಠ ||ಕ್ಡ ||ಕ್ಢ ||ಕ್ಣ ||ಕ್ತ ||ಕ್ಥ ||ಕ್ದ ||ಕ್ಧ ||ಕ್ನ ||ಕ್ಪ ||ಕ್ಫ ||ಕ್ಬ ||ಕ್ಭ ||ಕ್ಮ ||ಕ್ಯ ||ಕ್ರ ||ಕ್ಱ ||ಕ್ಲ ||ಕ್ವ ||ಕ್ಶ ||style=color:#E23D28;"|'''ಕ್ಷ''' ||ಕ್ಸ ||ಕ್ಹ ||ಕ್ಳ ||ಕ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಖ್}}}}<br><small>(ഖ്)</small> |ಖ್ಕ ||style=color:#0048BA;"|'''ಖ್ಖ''' ||ಖ್ಗ ||ಖ್ಘ ||ಖ್ಙ ||ಖ್ಚ ||ಖ್ಛ ||ಖ್ಜ ||ಖ್ಝ ||ಖ್ಞ ||ಖ್ಟ ||ಖ್ಠ ||ಖ್ಡ ||ಖ್ಢ ||ಖ್ಣ ||ಖ್ತ ||ಖ್ಥ ||ಖ್ದ ||ಖ್ಧ ||ಖ್ನ ||ಖ್ಪ ||ಖ್ಫ ||ಖ್ಬ ||ಖ್ಭ ||ಖ್ಮ ||ಖ್ಯ ||ಖ್ರ ||ಖ್ಱ ||ಖ್ಲ ||ಖ್ವ ||ಖ್ಶ ||ಖ್ಷ ||ಖ್ಸ ||ಖ್ಹ ||ಖ್ಳ ||ಖ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಗ್}}}}<br><small>(ഗ്)</small> |ಗ್ಕ ||ಗ್ಖ ||style=color:#0048BA;"|'''ಗ್ಗ''' ||ಗ್ಘ ||ಗ್ಙ ||ಗ್ಚ ||ಗ್ಛ ||ಗ್ಜ ||ಗ್ಝ ||ಗ್ಞ ||ಗ್ಟ ||ಗ್ಠ ||ಗ್ಡ ||ಗ್ಢ ||ಗ್ಣ ||ಗ್ತ ||ಗ್ಥ ||ಗ್ದ ||ಗ್ಧ ||ಗ್ನ ||ಗ್ಪ ||ಗ್ಫ ||ಗ್ಬ ||ಗ್ಭ ||ಗ್ಮ ||ಗ್ಯ ||ಗ್ರ ||ಗ್ಱ ||ಗ್ಲ ||ಗ್ವ ||ಗ್ಶ ||ಗ್ಷ ||ಗ್ಸ ||ಗ್ಹ ||ಗ್ಳ ||ಗ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಘ್}}}}<br><small>(ഘ്)</small> |ಘ್ಕ ||ಘ್ಖ ||ಘ್ಗ ||style=color:#0048BA;"|'''ಘ್ಘ''' ||ಘ್ಙ ||ಘ್ಚ ||ಘ್ಛ ||ಘ್ಜ ||ಘ್ಝ ||ಘ್ಞ ||ಘ್ಟ ||ಘ್ಠ ||ಘ್ಡ ||ಘ್ಢ ||ಘ್ಣ ||ಘ್ತ ||ಘ್ಥ ||ಘ್ದ ||ಘ್ಧ ||ಘ್ನ ||ಘ್ಪ ||ಘ್ಫ ||ಘ್ಬ ||ಘ್ಭ ||ಘ್ಮ ||ಘ್ಯ ||ಘ್ರ ||ಘ್ಱ ||ಘ್ಲ ||ಘ್ವ ||ಘ್ಶ ||ಘ್ಷ ||ಘ್ಸ ||ಘ್ಹ ||ಘ್ಳ ||ಘ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಙ್}}}}<br><small>(ങ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu|അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്. }}</small> |ಙ್ಕ ||ಙ್ಖ ||ಙ್ಗ ||ಙ್ಘ ||style=color:#0048BA;"|'''ಙ್ಙ''' ||ಙ್ಚ ||ಙ್ಛ ||ಙ್ಜ ||ಙ್ಝ ||ಙ್ಞ ||ಙ್ಟ ||ಙ್ಠ ||ಙ್ಡ ||ಙ್ಢ ||ಙ್ಣ ||ಙ್ತ ||ಙ್ಥ ||ಙ್ದ ||ಙ್ಧ ||ಙ್ನ ||ಙ್ಪ ||ಙ್ಫ ||ಙ್ಬ ||ಙ್ಭ ||ಙ್ಮ ||ಙ್ಯ ||ಙ್ರ ||ಙ್ಱ ||ಙ್ಲ ||ಙ್ವ ||ಙ್ಶ ||ಙ್ಷ ||ಙ್ಸ ||ಙ್ಹ ||ಙ್ಳ ||ಙ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಚ್}}}}<br><small>(ച്)</small> |ಚ್ಕ ||ಚ್ಖ ||ಚ್ಗ ||ಚ್ಘ ||ಚ್ಙ ||style=color:#0048BA;"|'''ಚ್ಚ''' ||ಚ್ಛ ||ಚ್ಜ ||ಚ್ಝ ||ಚ್ಞ ||ಚ್ಟ ||ಚ್ಠ ||ಚ್ಡ ||ಚ್ಢ ||ಚ್ಣ ||ಚ್ತ ||ಚ್ಥ ||ಚ್ದ ||ಚ್ಧ ||ಚ್ನ ||ಚ್ಪ ||ಚ್ಫ ||ಚ್ಬ ||ಚ್ಭ ||ಚ್ಮ ||ಚ್ಯ ||ಚ್ರ ||ಚ್ಱ ||ಚ್ಲ ||ಚ್ವ ||ಚ್ಶ ||ಚ್ಷ ||ಚ್ಸ ||ಚ್ಹ ||ಚ್ಳ ||ಚ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಛ್}}}}<br><small>(ഛ്)</small> |ಛ್ಕ ||ಛ್ಖ ||ಛ್ಗ ||ಛ್ಘ ||ಛ್ಙ ||ಛ್ಚ ||style=color:#0048BA;"|'''ಛ್ಛ''' ||ಛ್ಜ ||ಛ್ಝ ||ಛ್ಞ ||ಛ್ಟ ||ಛ್ಠ ||ಛ್ಡ ||ಛ್ಢ ||ಛ್ಣ ||ಛ್ತ ||ಛ್ಥ ||ಛ್ದ ||ಛ್ಧ ||ಛ್ನ ||ಛ್ಪ ||ಛ್ಫ ||ಛ್ಬ ||ಛ್ಭ ||ಛ್ಮ ||ಛ್ಯ ||ಛ್ರ ||ಛ್ಱ ||ಛ್ಲ ||ಛ್ವ ||ಛ್ಶ ||ಛ್ಷ ||ಛ್ಸ ||ಛ್ಹ ||ಛ್ಳ ||ಛ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಜ್}}}}<br><small>(ജ്)</small> |ಜ್ಕ ||ಜ್ಖ ||ಜ್ಗ ||ಜ್ಘ ||ಜ್ಙ ||ಜ್ಚ ||ಜ್ಛ ||style=color:#0048BA;"|'''ಜ್ಜ''' ||ಜ್ಝ ||style=color:#E23D28;"|'''ಜ್ಞ''' ||ಜ್ಟ ||ಜ್ಠ ||ಜ್ಡ ||ಜ್ಢ ||ಜ್ಣ ||ಜ್ತ ||ಜ್ಥ ||ಜ್ದ ||ಜ್ಧ ||ಜ್ನ ||ಜ್ಪ ||ಜ್ಫ ||ಜ್ಬ ||ಜ್ಭ ||ಜ್ಮ ||ಜ್ಯ ||ಜ್ರ ||ಜ್ಱ ||ಜ್ಲ ||ಜ್ವ ||ಜ್ಶ ||ಜ್ಷ ||ಜ್ಸ ||ಜ್ಹ ||ಜ್ಳ ||ಜ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಝ್}}}}<br><small>(ഝ്)</small> |ಝ್ಕ ||ಝ್ಖ ||ಝ್ಗ ||ಝ್ಘ ||ಝ್ಙ ||ಝ್ಚ ||ಝ್ಛ ||ಝ್ಜ ||style=color:#0048BA;"|'''ಝ್ಝ''' ||ಝ್ಞ ||ಝ್ಟ ||ಝ್ಠ ||ಝ್ಡ ||ಝ್ಢ ||ಝ್ಣ ||ಝ್ತ ||ಝ್ಥ ||ಝ್ದ ||ಝ್ಧ ||ಝ್ನ ||ಝ್ಪ ||ಝ್ಫ ||ಝ್ಬ ||ಝ್ಭ ||ಝ್ಮ ||ಝ್ಯ ||ಝ್ರ ||ಝ್ಱ ||ಝ್ಲ ||ಝ್ವ ||ಝ್ಶ ||ಝ್ಷ ||ಝ್ಸ ||ಝ್ಹ ||ಝ್ಳ ||ಝ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಞ್}}}}<br><small>(ഞ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಞ್ಕ ||ಞ್ಖ ||ಞ್ಗ ||ಞ್ಘ ||ಞ್ಙ ||ಞ್ಚ ||ಞ್ಛ ||ಞ್ಜ ||ಞ್ಝ ||style=color:#0048BA;"|'''ಞ್ಞ''' ||ಞ್ಟ ||ಞ್ಠ ||ಞ್ಡ ||ಞ್ಢ ||ಞ್ಣ ||ಞ್ತ ||ಞ್ಥ ||ಞ್ದ ||ಞ್ಧ ||ಞ್ನ ||ಞ್ಪ ||ಞ್ಫ ||ಞ್ಬ ||ಞ್ಭ ||ಞ್ಮ ||ಞ್ಯ ||ಞ್ರ ||ಞ್ಱ ||ಞ್ಲ ||ಞ್ವ ||ಞ್ಶ ||ಞ್ಷ ||ಞ್ಸ ||ಞ್ಹ ||ಞ್ಳ ||ಞ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಟ್}}}}<br><small>(ട്)</small> |ಟ್ಕ ||ಟ್ಖ ||ಟ್ಗ ||ಟ್ಘ ||ಟ್ಙ ||ಟ್ಚ ||ಟ್ಛ ||ಟ್ಜ ||ಟ್ಝ ||ಟ್ಞ ||style=color:#0048BA;"|'''ಟ್ಟ''' ||ಟ್ಠ ||ಟ್ಡ ||ಟ್ಢ ||ಟ್ಣ ||ಟ್ತ ||ಟ್ಥ ||ಟ್ದ ||ಟ್ಧ ||ಟ್ನ ||ಟ್ಪ ||ಟ್ಫ ||ಟ್ಬ ||ಟ್ಭ ||ಟ್ಮ ||ಟ್ಯ ||ಟ್ರ ||ಟ್ಱ ||ಟ್ಲ ||ಟ್ವ ||ಟ್ಶ ||ಟ್ಷ ||ಟ್ಸ ||ಟ್ಹ ||ಟ್ಳ ||ಟ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಠ್}}}}<br><small>(ഠ്)</small> |ಠ್ಕ ||ಠ್ಖ ||ಠ್ಗ ||ಠ್ಘ ||ಠ್ಙ ||ಠ್ಚ ||ಠ್ಛ ||ಠ್ಜ ||ಠ್ಝ ||ಠ್ಞ ||ಠ್ಟ ||style=color:#0048BA;"|'''ಠ್ಠ''' ||ಠ್ಡ ||ಠ್ಢ ||ಠ್ಣ ||ಠ್ತ ||ಠ್ಥ ||ಠ್ದ ||ಠ್ಧ ||ಠ್ನ ||ಠ್ಪ ||ಠ್ಫ ||ಠ್ಬ ||ಠ್ಭ ||ಠ್ಮ ||ಠ್ಯ ||ಠ್ರ ||ಠ್ಱ ||ಠ್ಲ ||ಠ್ವ ||ಠ್ಶ ||ಠ್ಷ ||ಠ್ಸ ||ಠ್ಹ ||ಠ್ಳ ||ಠ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಡ್}}}}<br><small>(ഡ്)</small> |ಡ್ಕ |ಡ್ಖ ||ಡ್ಗ ||ಡ್ಘ ||ಡ್ಙ ||ಡ್ಚ ||ಡ್ಛ ||ಡ್ಜ ||ಡ್ಝ ||ಡ್ಞ ||ಡ್ಟ ||ಡ್ಠ ||style=color:#0048BA;"|'''ಡ್ಡ''' ||ಡ್ಢ ||ಡ್ಣ ||ಡ್ತ ||ಡ್ಥ ||ಡ್ದ ||ಡ್ಧ ||ಡ್ನ ||ಡ್ಪ ||ಡ್ಫ ||ಡ್ಬ ||ಡ್ಭ ||ಡ್ಮ ||ಡ್ಯ ||ಡ್ರ ||ಡ್ಱ ||ಡ್ಲ ||ಡ್ವ ||ಡ್ಶ ||ಡ್ಷ ||ಡ್ಸ ||ಡ್ಹ ||ಡ್ಳ ||ಡ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಢ್}}}}<br><small>(ഢ്)</small> |ಢ್ಕ ||ಢ್ಖ ||ಢ್ಗ ||ಢ್ಘ ||ಢ್ಙ ||ಢ್ಚ ||ಢ್ಛ ||ಢ್ಜ ||ಢ್ಝ ||ಢ್ಞ ||ಢ್ಟ ||ಢ್ಠ ||ಢ್ಡ ||style=color:#0048BA;"|'''ಢ್ಢ''' ||ಢ್ಣ ||ಢ್ತ ||ಢ್ಥ ||ಢ್ದ ||ಢ್ಧ ||ಢ್ನ ||ಢ್ಪ ||ಢ್ಫ ||ಢ್ಬ ||ಢ್ಭ ||ಢ್ಮ ||ಢ್ಯ ||ಢ್ರ ||ಢ್ಱ ||ಢ್ಲ ||ಢ್ವ ||ಢ್ಶ ||ಢ್ಷ ||ಢ್ಸ ||ಢ್ಹ ||ಢ್ಳ ||ಢ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಣ್}}}}<br><small>(ണ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಣ್ಕ ||ಣ್ಖ ||ಣ್ಗ ||ಣ್ಘ ||ಣ್ಙ ||ಣ್ಚ ||ಣ್ಛ ||ಣ್ಜ ||ಣ್ಝ ||ಣ್ಞ ||ಣ್ಟ ||ಣ್ಠ ||ಣ್ಡ ||ಣ್ಢ ||style=color:#0048BA;"|'''ಣ್ಣ''' ||ಣ್ತ ||ಣ್ಥ ||ಣ್ದ ||ಣ್ಧ ||ಣ್ನ ||ಣ್ಪ ||ಣ್ಫ ||ಣ್ಬ ||ಣ್ಭ ||ಣ್ಮ ||ಣ್ಯ ||ಣ್ರ ||ಣ್ಱ ||ಣ್ಲ ||ಣ್ವ ||ಣ್ಶ ||ಣ್ಷ ||ಣ್ಸ ||ಣ್ಹ ||ಣ್ಳ ||ಣ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ತ್}}}}<br><small>(ത്)</small> |ತ್ಕ ||ತ್ಖ ||ತ್ಗ ||ತ್ಘ ||ತ್ಙ ||ತ್ಚ ||ತ್ಛ ||ತ್ಜ ||ತ್ಝ ||ತ್ಞ ||ತ್ಟ ||ತ್ಠ ||ತ್ಡ ||ತ್ಢ ||ತ್ಣ ||style=color:#0048BA;"|'''ತ್ತ''' ||ತ್ಥ ||ತ್ದ ||ತ್ಧ ||ತ್ನ ||ತ್ಪ ||ತ್ಫ ||ತ್ಬ ||ತ್ಭ ||ತ್ಮ ||ತ್ಯ ||style=color:#E23D28;"|'''ತ್ರ''' ||ತ್ಱ ||ತ್ಲ ||ತ್ವ ||ತ್ಶ ||ತ್ಷ ||ತ್ಸ ||ತ್ಹ ||ತ್ಳ ||ತ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಥ್}}}}<br><small>(ഥ്)</small> |ಥ್ಕ ||ಥ್ಖ ||ಥ್ಗ ||ಥ್ಘ ||ಥ್ಙ ||ಥ್ಚ ||ಥ್ಛ ||ಥ್ಜ ||ಥ್ಝ ||ಥ್ಞ ||ಥ್ಟ ||ಥ್ಠ ||ಥ್ಡ ||ಥ್ಢ ||ಥ್ಣ ||ಥ್ತ ||style=color:#0048BA;"|'''ಥ್ಥ''' ||ಥ್ದ ||ಥ್ಧ ||ಥ್ನ ||ಥ್ಪ ||ಥ್ಫ ||ಥ್ಬ ||ಥ್ಭ ||ಥ್ಮ ||ಥ್ಯ ||ಥ್ರ ||ಥ್ಱ ||ಥ್ಲ ||ಥ್ವ ||ಥ್ಶ ||ಥ್ಷ ||ಥ್ಸ ||ಥ್ಹ ||ಥ್ಳ ||ಥ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ದ್}}}}<br><small>(ദ്)</small> |ದ್ಕ ||ದ್ಖ ||ದ್ಗ ||ದ್ಘ ||ದ್ಙ ||ದ್ಚ ||ದ್ಛ ||ದ್ಜ ||ದ್ಝ ||ದ್ಞ ||ದ್ಟ ||ದ್ಠ ||ದ್ಡ ||ದ್ಢ ||ದ್ಣ ||ದ್ತ ||ದ್ಥ ||style=color:#0048BA;"|'''ದ್ದ''' ||ದ್ಧ ||ದ್ನ ||ದ್ಪ ||ದ್ಫ ||ದ್ಬ ||ದ್ಭ ||ದ್ಮ ||ದ್ಯ ||ದ್ರ ||ದ್ಱ ||ದ್ಲ ||ದ್ವ ||ದ್ಶ ||ದ್ಷ ||ದ್ಸ ||ದ್ಹ ||ದ್ಳ ||ದ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಧ್}}}}<br><small>(ധ്)</small> |ಧ್ಕ ||ಧ್ಖ ||ಧ್ಗ ||ಧ್ಘ ||ಧ್ಙ ||ಧ್ಚ ||ಧ್ಛ ||ಧ್ಜ ||ಧ್ಝ ||ಧ್ಞ ||ಧ್ಟ ||ಧ್ಠ ||ಧ್ಡ ||ಧ್ಢ ||ಧ್ಣ ||ಧ್ತ ||ಧ್ಥ ||ಧ್ದ ||style=color:#0048BA;"|'''ಧ್ಧ''' ||ಧ್ನ ||ಧ್ಪ ||ಧ್ಫ ||ಧ್ಬ ||ಧ್ಭ ||ಧ್ಮ ||ಧ್ಯ ||ಧ್ರ ||ಧ್ಱ ||ಧ್ಲ ||ಧ್ವ ||ಧ್ಶ ||ಧ್ಷ ||ಧ್ಸ ||ಧ್ಹ ||ಧ್ಳ ||ಧ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ನ್}}}}<br><small>(ന്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ನ್ಕ ||ನ್ಖ ||ನ್ಗ ||ನ್ಘ ||ನ್ಙ ||ನ್ಚ ||ನ್ಛ ||ನ್ಜ ||ನ್ಝ ||ನ್ಞ ||ನ್ಟ ||ನ್ಠ ||ನ್ಡ ||ನ್ಢ ||ನ್ಣ ||ನ್ತ ||ನ್ಥ ||ನ್ದ ||ನ್ಧ ||style=color:#0048BA;"|'''ನ್ನ''' ||ನ್ಪ ||ನ್ಫ ||ನ್ಬ ||ನ್ಭ ||ನ್ಮ ||ನ್ಯ ||ನ್ರ ||ನ್ಱ ||ನ್ಲ ||ನ್ವ ||ನ್ಶ ||ನ್ಷ ||ನ್ಸ ||ನ್ಹ ||ನ್ಳ ||ನ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಪ್}}}}<br><small>(പ്)</small> |ಪ್ಕ ||ಪ್ಖ ||ಪ್ಗ ||ಪ್ಘ ||ಪ್ಙ ||ಪ್ಚ ||ಪ್ಛ ||ಪ್ಜ ||ಪ್ಝ ||ಪ್ಞ ||ಪ್ಟ ||ಪ್ಠ ||ಪ್ಡ ||ಪ್ಢ ||ಪ್ಣ ||ಪ್ತ ||ಪ್ಥ ||ಪ್ದ ||ಪ್ಧ ||ಪ್ನ ||style=color:#0048BA;"|'''ಪ್ಪ''' ||ಪ್ಫ ||ಪ್ಬ ||ಪ್ಭ ||ಪ್ಮ ||ಪ್ಯ ||ಪ್ರ ||ಪ್ಱ ||ಪ್ಲ ||ಪ್ವ ||ಪ್ಶ ||ಪ್ಷ ||ಪ್ಸ ||ಪ್ಹ ||ಪ್ಳ ||ಪ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಫ್}}}}<br><small>(ഫ്)</small> |ಫ್ಕ ||ಫ್ಖ ||ಫ್ಗ ||ಫ್ಘ ||ಫ್ಙ ||ಫ್ಚ ||ಫ್ಛ ||ಫ್ಜ ||ಫ್ಝ ||ಫ್ಞ ||ಫ್ಟ ||ಫ್ಠ ||ಫ್ಡ ||ಫ್ಢ ||ಫ್ಣ ||ಫ್ತ ||ಫ್ಥ ||ಫ್ದ ||ಫ್ಧ ||ಫ್ನ ||ಫ್ಪ ||style=color:#0048BA;"|'''ಫ್ಫ''' ||ಫ್ಬ ||ಫ್ಭ ||ಫ್ಮ ||ಫ್ಯ ||ಫ್ರ ||ಫ್ಱ ||ಫ್ಲ ||ಫ್ವ ||ಫ್ಶ ||ಫ್ಷ ||ಫ್ಸ ||ಫ್ಹ ||ಫ್ಳ ||ಫ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಬ್}}}}<br><small>(ബ്)</small> |ಬ್ಕ ||ಬ್ಖ ||ಬ್ಗ ||ಬ್ಘ ||ಬ್ಙ ||ಬ್ಚ ||ಬ್ಛ ||ಬ್ಜ ||ಬ್ಝ ||ಬ್ಞ ||ಬ್ಟ ||ಬ್ಠ ||ಬ್ಡ ||ಬ್ಢ ||ಬ್ಣ ||ಬ್ತ ||ಬ್ಥ ||ಬ್ದ ||ಬ್ಧ ||ಬ್ನ ||ಬ್ಪ ||ಬ್ಫ ||style=color:#0048BA;"|'''ಬ್ಬ''' ||ಬ್ಭ ||ಬ್ಮ ||ಬ್ಯ ||ಬ್ರ ||ಬ್ಱ ||ಬ್ಲ ||ಬ್ವ ||ಬ್ಶ ||ಬ್ಷ ||ಬ್ಸ ||ಬ್ಹ ||ಬ್ಳ ||ಬ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಭ್}}}}<br><small>(ഭ്)</small> |ಭ್ಕ ||ಭ್ಖ ||ಭ್ಗ ||ಭ್ಘ ||ಭ್ಙ ||ಭ್ಚ ||ಭ್ಛ ||ಭ್ಜ ||ಭ್ಝ ||ಭ್ಞ ||ಭ್ಟ ||ಭ್ಠ ||ಭ್ಡ ||ಭ್ಢ ||ಭ್ಣ ||ಭ್ತ ||ಭ್ಥ ||ಭ್ದ ||ಭ್ಧ ||ಭ್ನ ||ಭ್ಪ ||ಭ್ಫ ||ಭ್ಬ ||style=color:#0048BA;"|'''ಭ್ಭ''' ||ಭ್ಮ ||ಭ್ಯ ||ಭ್ರ ||ಭ್ಱ ||ಭ್ಲ ||ಭ್ವ ||ಭ್ಶ ||ಭ್ಷ ||ಭ್ಸ ||ಭ್ಹ ||ಭ್ಳ ||ಭ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಮ್}}}}<br><small>(മ്){{noteTag|group=conjunct|name=anu}}</small> |ಮ್ಕ ||ಮ್ಖ ||ಮ್ಗ ||ಮ್ಘ ||ಮ್ಙ ||ಮ್ಚ ||ಮ್ಛ ||ಮ್ಜ ||ಮ್ಝ ||ಮ್ಞ ||ಮ್ಟ ||ಮ್ಠ ||ಮ್ಡ ||ಮ್ಢ ||ಮ್ಣ ||ಮ್ತ ||ಮ್ಥ ||ಮ್ದ ||ಮ್ಧ ||ಮ್ನ ||ಮ್ಪ ||ಮ್ಫ ||ಮ್ಬ ||ಮ್ಭ ||style=color:#0048BA;"|'''ಮ್ಮ''' ||ಮ್ಯ ||ಮ್ರ ||ಮ್ಱ ||ಮ್ಲ ||ಮ್ವ ||ಮ್ಶ ||ಮ್ಷ ||ಮ್ಸ ||ಮ್ಹ ||ಮ್ಳ ||ಮ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಯ್}}}}<br><small>(യ്)</small> |ಯ್ಕ ||ಯ್ಖ ||ಯ್ಗ ||ಯ್ಘ ||ಯ್ಙ ||ಯ್ಚ ||ಯ್ಛ ||ಯ್ಜ ||ಯ್ಝ ||ಯ್ಞ ||ಯ್ಟ ||ಯ್ಠ ||ಯ್ಡ ||ಯ್ಢ ||ಯ್ಣ ||ಯ್ತ ||ಯ್ಥ ||ಯ್ದ ||ಯ್ಧ ||ಯ್ನ ||ಯ್ಪ ||ಯ್ಫ ||ಯ್ಬ ||ಯ್ಭ ||ಯ್ಮ ||style=color:#0048BA;"|'''ಯ್ಯ''' ||ಯ್ರ ||ಯ್ಱ ||ಯ್ಲ ||ಯ್ವ ||ಯ್ಶ ||ಯ್ಷ ||ಯ್ಸ ||ಯ್ಹ ||ಯ್ಳ ||ಯ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}}<br><small>(ര്){{noteTag|group=conjunct|name=arku|ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി {{lang|kn|{{script|Knda|ರ್}}}} വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" എന്ന ചിഹ്നമാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നു.}}</small> |'''ರ್ಕ''' ||'''ರ್ಖ''' ||'''ರ್ಗ''' ||'''ರ್ಘ''' ||'''ರ್ಙ''' ||'''ರ್ಚ''' ||'''ರ್ಛ''' ||'''ರ್ಜ''' ||'''ರ್ಝ''' ||'''ರ್ಞ''' ||'''ರ್ಟ''' ||'''ರ್ಠ''' ||'''ರ್ಡ''' ||'''ರ್ಢ''' ||'''ರ್ಣ''' ||'''ರ್ತ''' ||'''ರ್ಥ''' ||'''ರ್ದ''' ||'''ರ್ಧ''' ||'''ರ್ನ''' ||'''ರ್ಪ''' ||'''ರ್ಫ''' ||'''ರ್ಬ''' ||'''ರ್ಭ''' ||'''ರ್ಮ''' ||'''ರ್ಯ''' ||style=color:#0048BA;"|'''ರ್ರ''' ||'''ರ್ಱ''' ||'''ರ್ಲ''' ||'''ರ್ವ''' ||'''ರ್ಶ''' ||'''ರ್ಷ''' ||'''ರ್ಸ''' ||'''ರ್ಹ''' ||'''ರ್ಳ''' ||'''ರ್ೞ''' |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಱ್}}}}<br><small>(റ്)</small> |ಱ್ಕ ||ಱ್ಖ ||ಱ್ಗ ||ಱ್ಘ ||ಱ್ಙ ||ಱ್ಚ ||ಱ್ಛ ||ಱ್ಜ ||ಱ್ಝ ||ಱ್ಞ ||ಱ್ಟ ||ಱ್ಠ ||ಱ್ಡ ||ಱ್ಢ ||ಱ್ಣ ||ಱ್ತ ||ಱ್ಥ ||ಱ್ದ ||ಱ್ಧ ||ಱ್ನ ||ಱ್ಪ ||ಱ್ಫ ||ಱ್ಬ ||ಱ್ಭ ||ಱ್ಮ ||ಱ್ಯ ||ಱ್ರ ||style=color:#0048BA;"|'''ಱ್ಱ''' ||ಱ್ಲ ||ಱ್ವ ||ಱ್ಶ ||ಱ್ಷ ||ಱ್ಸ ||ಱ್ಹ ||ಱ್ಳ ||ಱ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಲ್}}}}<br><small>(ല്)</small> |ಲ್ಕ ||ಲ್ಖ ||ಲ್ಗ ||ಲ್ಘ ||ಲ್ಙ ||ಲ್ಚ ||ಲ್ಛ ||ಲ್ಜ ||ಲ್ಝ ||ಲ್ಞ ||ಲ್ಟ ||ಲ್ಠ ||ಲ್ಡ ||ಲ್ಢ ||ಲ್ಣ ||ಲ್ತ ||ಲ್ಥ ||ಲ್ದ ||ಲ್ಧ ||ಲ್ನ ||ಲ್ಪ ||ಲ್ಫ ||ಲ್ಬ ||ಲ್ಭ ||ಲ್ಮ ||ಲ್ಯ ||ಲ್ರ ||ಲ್ಱ ||style=color:#0048BA;"|'''ಲ್ಲ''' ||ಲ್ವ ||ಲ್ಶ ||ಲ್ಷ ||ಲ್ಸ ||ಲ್ಹ ||ಲ್ಳ ||ಲ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ವ್}}}}<br><small>(വ്)</small> |ವ್ಕ ||ವ್ಖ ||ವ್ಗ ||ವ್ಘ ||ವ್ಙ ||ವ್ಚ ||ವ್ಛ ||ವ್ಜ ||ವ್ಝ ||ವ್ಞ ||ವ್ಟ ||ವ್ಠ ||ವ್ಡ ||ವ್ಢ ||ವ್ಣ ||ವ್ತ ||ವ್ಥ ||ವ್ದ ||ವ್ಧ ||ವ್ನ ||ವ್ಪ ||ವ್ಫ ||ವ್ಬ ||ವ್ಭ ||ವ್ಮ ||ವ್ಯ ||ವ್ರ ||ವ್ಱ ||ವ್ಲ ||style=color:#0048BA;"|'''ವ್ವ''' ||ವ್ಶ ||ವ್ಷ ||ವ್ಸ ||ವ್ಹ ||ವ್ಳ ||ವ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಶ್}}}}<br><small>(ശ്)</small> |ಶ್ಕ ||ಶ್ಖ ||ಶ್ಗ ||ಶ್ಘ ||ಶ್ಙ ||ಶ್ಚ ||ಶ್ಛ ||ಶ್ಜ ||ಶ್ಝ ||ಶ್ಞ ||ಶ್ಟ ||ಶ್ಠ ||ಶ್ಡ ||ಶ್ಢ ||ಶ್ಣ ||ಶ್ತ ||ಶ್ಥ ||ಶ್ದ ||ಶ್ಧ ||ಶ್ನ ||ಶ್ಪ ||ಶ್ಫ ||ಶ್ಬ ||ಶ್ಭ ||ಶ್ಮ ||ಶ್ಯ ||ಶ್ರ ||ಶ್ಱ ||ಶ್ಲ ||ಶ್ವ ||style=color:#0048BA;"|'''ಶ್ಶ''' ||ಶ್ಷ ||ಶ್ಸ ||ಶ್ಹ ||ಶ್ಳ ||ಶ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಷ್}}}}<br><small>(ഷ്)</small> |ಷ್ಕ ||ಷ್ಖ ||ಷ್ಗ ||ಷ್ಘ ||ಷ್ಙ ||ಷ್ಚ ||ಷ್ಛ ||ಷ್ಜ ||ಷ್ಝ ||ಷ್ಞ ||ಷ್ಟ ||ಷ್ಠ ||ಷ್ಡ ||ಷ್ಢ ||ಷ್ಣ ||ಷ್ತ ||ಷ್ಥ ||ಷ್ದ ||ಷ್ಧ ||ಷ್ನ ||ಷ್ಪ ||ಷ್ಫ ||ಷ್ಬ ||ಷ್ಭ ||ಷ್ಮ ||ಷ್ಯ ||ಷ್ರ ||ಷ್ಱ ||ಷ್ಲ ||ಷ್ವ ||ಷ್ಶ ||style=color:#0048BA;"|'''ಷ್ಷ''' ||ಷ್ಸ ||ಷ್ಹ ||ಷ್ಳ ||ಷ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಸ್}}}}<br><small>(സ്)</small> |ಸ್ಕ ||ಸ್ಖ ||ಸ್ಗ ||ಸ್ಘ ||ಸ್ಙ ||ಸ್ಚ ||ಸ್ಛ ||ಸ್ಜ ||ಸ್ಝ ||ಸ್ಞ ||ಸ್ಟ ||ಸ್ಠ ||ಸ್ಡ ||ಸ್ಢ ||ಸ್ಣ ||ಸ್ತ ||ಸ್ಥ ||ಸ್ದ ||ಸ್ಧ ||ಸ್ನ ||ಸ್ಪ ||ಸ್ಫ ||ಸ್ಬ ||ಸ್ಭ ||ಸ್ಮ ||ಸ್ಯ ||ಸ್ರ ||ಸ್ಱ ||ಸ್ಲ ||ಸ್ವ ||ಸ್ಶ ||ಸ್ಷ ||style=color:#0048BA;"|'''ಸ್ಸ''' ||ಸ್ಹ ||ಸ್ಳ ||ಸ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{large|{{script|Knda|ಹ್}}}}<br><small>(ഹ്)</small> |ಹ್ಕ ||ಹ್ಖ ||ಹ್ಗ ||ಹ್ಘ ||ಹ್ಙ ||ಹ್ಚ ||ಹ್ಛ ||ಹ್ಜ ||ಹ್ಝ ||ಹ್ಞ ||ಹ್ಟ ||ಹ್ಠ ||ಹ್ಡ ||ಹ್ಢ ||ಹ್ಣ ||ಹ್ತ ||ಹ್ಥ ||ಹ್ದ ||ಹ್ಧ ||ಹ್ನ ||ಹ್ಪ ||ಹ್ಫ ||ಹ್ಬ ||ಹ್ಭ ||ಹ್ಮ ||ಹ್ಯ ||ಹ್ರ ||ಹ್ಱ ||ಹ್ಲ ||ಹ್ವ ||ಹ್ಶ ||ಹ್ಷ ||ಹ್ಸ ||style=color:#0048BA;"|'''ಹ್ಹ''' ||ಹ್ಳ ||ಹ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ಳ್}}}}<br><small>(ള്)</small> |ಳ್ಕ ||ಳ್ಖ ||ಳ್ಗ ||ಳ್ಘ ||ಳ್ಙ ||ಳ್ಚ ||ಳ್ಛ ||ಳ್ಜ ||ಳ್ಝ ||ಳ್ಞ ||ಳ್ಟ ||ಳ್ಠ ||ಳ್ಡ ||ಳ್ಢ ||ಳ್ಣ ||ಳ್ತ ||ಳ್ಥ ||ಳ್ದ ||ಳ್ಧ ||ಳ್ನ ||ಳ್ಪ ||ಳ್ಫ ||ಳ್ಬ ||ಳ್ಭ ||ಳ್ಮ ||ಳ್ಯ ||ಳ್ರ ||ಳ್ಱ ||ಳ್ಲ ||ಳ್ವ ||ಳ್ಶ ||ಳ್ಷ ||ಳ್ಸ ||ಳ್ಹ ||style=color:#0048BA;"|'''ಳ್ಳ''' ||ಳ್ೞ |- !style="background:darkred;color:#FFD300;"|{{lang|kn|{{script|Knda|ೞ್}}}}<br><small>(ഴ്)</small> |ೞ್ಕ ||ೞ್ಖ ||ೞ್ಗ ||ೞ್ಘ ||ೞ್ಙ ||ೞ್ಚ ||ೞ್ಛ ||ೞ್ಜ ||ೞ್ಝ ||ೞ್ಞ ||ೞ್ಟ ||ೞ್ಠ ||ೞ್ಡ ||ೞ್ಢ ||ೞ್ಣ ||ೞ್ತ ||ೞ್ಥ ||ೞ್ದ ||ೞ್ಧ ||ೞ್ನ ||ೞ್ಪ ||ೞ್ಫ ||ೞ್ಬ ||ೞ್ಭ ||ೞ್ಮ ||ೞ್ಯ ||ೞ್ರ ||ೞ್ಱ ||ೞ್ಲ ||ೞ್ವ ||ೞ್ಶ ||ೞ್ಷ ||ೞ್ಸ ||ೞ್ಹ ||ೞ್ಳ ||style=color:#0048BA;"|'''ೞ್ೞ''' |} {{Sticky table end}} <small>{{Legend|#0048BA|ഇവ കന്നഡയിലെ ദ്വിത്വാക്ഷരങ്ങളാണ് ({{lang|kn|{{script|Knda|ದ್ವಿತ್ವಾಕ್ಷರ}}}}).}}</small> <small>{{Legend|#E23D28|ഇവ താഴെ ഒത്തക്ഷരങ്ങളായി എഴുതുന്ന സംസ്കൃത മൂലമുള്ള കൂട്ടക്ഷരങ്ങളാണ്.}}</small> <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> {{noteFoot|group=conjunct}} കന്നഡയിൽ പൊതുവായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ അടങ്ങിയ ചില ഉദാഹരണങ്ങൾ:<ref name="Zydenbos2020"/>{{rp|10}} {| class="wikitable" style="text-align:center;font-size:15px" ! കന്നഡ വാക്ക് ! മലയാള ഉച്ചാരണം ! മലയാള പരിഭാഷ |- | {{lang|kn|ಅಕ್ಕ}} || അക്ക || ചേച്ചി |- | {{lang|kn|ಉತ್ಖನ}} || ഉത്ഖന || ഉത്ഖനനം |- | {{lang|kn|ಹಗ್ಗ}} || ഹഗ്ഗ || കയർ |- | {{lang|kn|ಹೆಚ್ಚು}} || ഹെച്ചു || കൂടുതൽ |- | {{lang|kn|ಮ್ಲೇಚ್ಛ}} || മ്ലേച്ഛ || വിദേശി |- | {{lang|kn|ಅಜ್ಜ}} || അജ്ജ || മുത്തച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಜ್ಞಾನ}} || ജ്ഞാന || ജ്ഞാനം |- | {{lang|kn|ಬೆಟ್ಟ}} || ബെട്ട || കുന്ന് |- | {{lang|kn|ದಡ್ಡ}} || ദദ്ദ || മണ്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಣ್ಣಾ}} || അണ്ണ || ചേട്ടൻ |- | {{lang|kn|ಅಪ್ಪ}} || അപ്പ || അച്ഛൻ |- | {{lang|kn|ಕೊಬ್ಬು}} || കൊബ്ബു || കൊഴുപ്പ് |- | {{lang|kn|ಉದ್ಭವ}} || ഉദ്ഭവ || ഉത്ഭവം |- | {{lang|kn|ಅಮ್ಮ}} || അമ്മ || അമ്മ |- | {{lang|kn|ಅಯ್ಯ}} || അയ്യ || സർ {{efn|അങ്ങേയറ്റം ബഹുമാനത്തോടെ ഒരാളെ അഭിസംബോധന ചെയ്യാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു}} |- | {{lang|kn|ಪ್ರಭಾವ}} || പ്രഭാവ || സ്വാധീനം |- | {{lang|kn|ಕ್ಲಿಷ್ಟ}} || ക്ലിഷ്ട || ബുദ്ധിമുട്ടുള്ളവ |- | {{lang|kn|ತತ್ವ}} || തത്വ || തത്വം |- | {{lang|kn|ಉತ್ಸವ}} || ഉത്സവ || ഉത്സവം |- | {{lang|kn|ಕಳ್ಳ}} || കള്ള || കള്ളൻ |} === ര ({{lang|kn|ರ}}) അക്ഷരത്തിൻ്റെ പ്രത്യേകതകൾ === [[File:Kannada archaic shrii.png|thumb|100px|കന്നഡ ലിപിയിൽ {{lang|kn|ಶ್ರೀ}} എന്ന് സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന പ്രാചീന "ശ്രീ".<ref name="kannadashri"/>]] കൂട്ടക്ഷരങ്ങളിൽ 'ര' ({{lang|kn|ರ}}) എന്ന അക്ഷരം വരുന്ന സ്ഥാനത്തിനനുസരിച്ച് അതിന് രണ്ട് വ്യത്യസ്ത രൂപങ്ങളുണ്ട്:<ref name="Schiffman">{{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |isbn=978-0-295-96031-9}}</ref>{{rp|5–8}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ರ (ര) പ്രത്യേകതകൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=അർക്കാവൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥ka/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-ഒത്തു|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} |} ==== അർക്കാവൊത്തു ({{lang|kn|ಅರ್ಕಾವೊತ್ತು}}) ==== ആദ്യത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, മലയാളത്തിലെ 'ർ' എന്നതിന് സമാനമായ ഉച്ചാരണം ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് മുൻപ് വന്നാൽ കന്നഡയിൽ "അർക്കാവൊത്തു" ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഇത് അക്ഷരത്തിന് മുകളിലായി വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന ' {{lang|kn|ರ್}} ' എന്ന ചിഹ്നമാണ്. *'''ഉദാഹരണം:''' "കർണാടക" ({{lang|kn|ಕರ್ನಾಟಕ}}) എന്ന വാക്കിലെ /r̥n/ എന്ന ഉച്ചാരണം ർനാ ({{lang|kn|ರ್ನಾ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ ര‍്നാ ({{lang|kn|ರ‍್ನಾ}}) എന്നല്ല. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+അർക്കാവൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ക)|tops=ರ್ + ಕ|l=kn|s=knda|ml=ർക|ch={{large|ರ್ಕ}}|ipa=/r̥k/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത)|tops=ರ್ + ತ|l=kn|s=knda|ml=ർത|ch={{large|ರ್ತ}}|ipa=/r̥t̪/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ന)|tops=ರ್ + ನ|l=kn|s=knda|ml=ർന|ch={{large|ರ್ನ}}|ipa=/r̥n/}} |} ഉച്ചാരണത്തിൽ 'ര' ആദ്യം വരുമെങ്കിലും എഴുതുമ്പോൾ ഈ ചിഹ്നം രണ്ടാമതാണ് ചേർക്കുന്നത്. ==== ര-ഒത്തു ==== രണ്ടാമത്തെ അക്ഷരമായി വരുമ്പോൾ, ഒരു വ്യഞ്ജനത്തിന് ശേഷം 'ര' വരുമ്പോൾ അത് താഴെ വലതുവശത്തായി ' {{lang|kn|್ರ}} ' എന്ന രൂപത്തിൽ എഴുതുന്നു. *'''ഉദാഹരണം:''' പ്ര ({{lang|kn|ಪ್ರ}}), ക്ര ({{lang|kn|ಕ್ರ}}). {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ര-വൊത്തു<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=ര-വൊത്തു|l=kn|s=knda|ml=്ര|ch={{large|್ರ}}|ipa=/r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ര)|tops=ಕ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=ക്ര|ch={{large|ಕ್ರ}}|ipa=/kr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(പ് + ര)|tops=ಪ್ + ರ|l=kn|s=knda|ml=പ്ര|ch={{large|ಪ್ರ}}|ipa=/pr̥a/}} |} === അനുനാസികങ്ങളും അനുസ്വാരവും === {{lang|kn|ಙ}} (ങ), {{lang|kn|ಞ}} (ഞ), {{lang|kn|ಣ}} (ണ), {{lang|kn|ನ}} (ന), {{lang|kn|ಮ}} (മ) എന്നീ അനുനാസിക വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മറ്റൊരു വ്യഞ്ജനത്തിന് തൊട്ടുമുൻപ് വരുമ്പോൾ, കന്നഡയിൽ അവയുടെ കൂട്ടക്ഷരം എഴുതുന്നതിന് പകരം സാധാരണയായി [[അനുസ്വാരം|അനുസ്വാരമാണ്]] ('''ം''' / {{lang|kn|ಂ}}) ഉപയോഗിക്കുന്നത്.<ref>{{cite book |last=Sridhar |first=S. N. |title=Kannada (Descriptive Grammars) |year=1990 |publisher=Routledge |pages=290–292 |isbn=978-0-415-00317-9}}</ref> *'''ഉദാഹരണം:''' 'ബെംഗളൂരു' ({{lang|kn|ಬೆಂಗಳೂರು}}) എന്ന വാക്കിലെ /ങ്ഗ/ എന്നത് സാധാരണയായി /ംഗ/ ({{lang|kn|ಂಗ}}) എന്നാണ് എഴുതുന്നത്, അല്ലാതെ {{lang|kn|ಙ್ಗ}} ({{lang|kn|ಬೆಙ್ಗಳೂರು}}) എന്നല്ല. {{efn|ഉപയോഗിക്കുന്ന കമ്പ്യൂട്ടർ ഫോണ്ടിനനുസരിച്ച് ഡിജിറ്റൽ ഇടങ്ങളിൽ ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ ചിലപ്പോൾ ചെറിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ വന്നേക്കാം.}} === സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ === കന്നഡയിൽ മൂന്നോ അതിലധികമോ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നും കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാകാറുണ്ട്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ആദ്യത്തെ അക്ഷരം പൂർണ്ണരൂപത്തിൽ എഴുതുകയും, തുടർന്നുവരുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ ഒന്നിലധികം കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളായി (വൊത്തുകൾ) ക്രമത്തിൽ താഴെയോ വലതുവശത്തോ ആയി ചേർക്കുകയുമാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഈ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ മുകളിൽ നിന്ന് താഴേക്കും ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തുമായാണ് വായിക്കേണ്ടത്. ==== ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്ന സങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ (ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ) എഴുതാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും സ്വീകരിച്ച പദങ്ങളിലാണ് (തത്സമങ്ങൾ) ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ സാധാരണയായി കണ്ടുവരുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''സ്ത്രീ''' ({{lang|kn|ಸ್ತ್ರೀ}}): "വനിത" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. ഇതിൽ '''സ്ത്ര''' (സ്ത്ര) സ് + ത് + ര ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നു. * '''രാഷ്ട്ര''' ({{lang|kn|ರಾಷ್ಟ್ರ}}): "രാജ്യം" എന്നർത്ഥം. ഇതിൽ '''ഷ്ട്ര''' (ഷ്ട്ര) ഷ് + ട് + ര ({{lang|kn|ಷ್ + ಟ್ + ರ}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. * '''സൂക്ഷ്മ''' ({{lang|kn|ಸೂಕ್ಷ್ಮ}}): "ചെറിയ" അല്ലെങ്കിൽ "സൂക്ഷ്മമായ" എന്ന് അർത്ഥം. ഇതിലെ '''ക്ഷ്മ''' (ക്ഷ്മ) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ക് + ഷ് + മ ({{lang|kn|ಕ್ + ಷ್ + ಮ}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. * '''മത്സ്യ''' ({{lang|kn|ಮತ್ಸ್ಯ}}): "മീൻ" എന്ന് അർത്ഥം. ഇതിൽ '''ത്സ്യ''' (ത്സ്യ) ത് + സ് + യ ({{lang|kn|ತ್ + ಸ್ + ಯ}}) എന്നീ വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേർന്ന് രൂപപ്പെടുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+സംസ്കൃത ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(സ് + ത് + ്ര)|tops=ಸ್ + ತ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര|ch={{huge|ಸ್ತ್ರೀ}}|ipa=/st̪r̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഷ് + ട് + ്ര)|tops=ಷ್ + ಟ್ + ್ರ|l=kn|s=knda|ml=<br>ഷ്ട്ര|ch={{huge|ಷ್ಟ್ರ}}|ipa=/ʂʈr̥a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ്)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ}}|ipa=/kʂma/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ത് + സ് + ്യ)|tops=ತ್ + ಸ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ത്സ്യ|ch={{huge|ತ್ಸ್ಯ}}|ipa=/t̪sja/}} |} [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ]] മാത്രമല്ല, കന്നഡ ഭാഷയുടെ തനതായ പദങ്ങളിലും മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന സവിശേഷ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ കാണാൻ സാധിക്കും. പ്രധാനമായും സംസാരഭാഷയിൽ ക്രിയകൾക്കിടയിലെ സ്വരങ്ങൾ ലോപിക്കുമ്പോഴാണ് ഇത്തരം കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ രൂപപ്പെടുന്നത്. കന്നഡയിൽ ഒരു ക്രിയയെ പ്രയോജകക്രിയയാക്കി മാറ്റാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന 'ഇസു' ({{lang|kn|ಇಸು}}) എന്ന പ്രത്യയം മറ്റ് കാലസൂചകങ്ങളുമായി ചേരുമ്പോൾ ഒന്നിലധികം വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ഒത്തുചേരുന്നു.<ref name="Schiffman" /> പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''മാഡ്സ്താനെ''' ({{lang|kn|ಮಾಡ್ಸ್ತಾನೆ}}): "അവൻ ചെയ്യിപ്പിക്കുന്നു" എന്നാണ് ഇതിനർത്ഥം. {{efn|"മാഡു" (ചെയ്യുക) എന്നതിനൊപ്പം പ്രയോജക പ്രത്യയമായ "ഇസു" ചേർന്ന് "മാഡിസു" ({{lang|kn|ಮಾಡಿಸು}}) എന്നാകുന്നു. ഇതിനൊപ്പം "താനെ" (ಅವನು - അവൻ) ചേരുമ്പോഴാണ് ഈ പദമുണ്ടാകുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ಡ್ಸ್ತ''' (ഡ്സ്ത) ഡ് + സ് + ത് ({{lang|kn|ಡ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്ന മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന കൂട്ടക്ഷരം രൂപപ്പെടുന്നു. * '''തോർസ്തീനി''' ({{lang|kn|ತೋರ್ಸ್ತೀನಿ}}): "ഞാൻ കാണിച്ചുതരാം" എന്നാണ് അർത്ഥം.{{efn|തോരു (കാണിക്കുക) + ഇസു (പ്രയോജക പ്രത്യയം) + തീനി (ഞാൻ) എന്നിവ ചേർന്നാണ് ഈ പദം രൂപപ്പെടുന്നത്.}} ഇതിൽ '''ರ್ಸ್ತ''' (ർസ്ത) എന്നത് ർ + സ് + ത് ({{lang|kn|ರ್ + ಸ್ + ತ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്ന തനതായ കന്നഡ കൂട്ടക്ഷരമാണ്. * '''ഉൾസ്കൊണ്ടു''' ({{lang|kn|ಉಳ್ಸ್ಕೊಂಡು}}): "സംരക്ഷിച്ച്" അല്ലെങ്കിൽ "ബാക്കിവെച്ച്" എന്നർത്ഥം വരുന്നു.{{efn|ഉളിസു + കൊണ്ടു -> ഉൾസ്കൊണ്ടു.}} ഇതിലെ '''ಳ್ಸ್ಕ''' (ൾസ്ക) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ള് + സ് + ക് ({{lang|kn|ಳ್ + ಸ್ + ಕ್}}) എന്നീ മൂന്ന് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ അടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+കന്നഡ ത്രിസംയുക്താക്ഷരങ്ങൾ<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ഡ് + സ് + ത്)|tops=ಡ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ഡ്സ്ത|ch={{huge|ಡ್ಸ್ತ}}|ipa=/ɖst̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത്)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ർസ്ത|ch={{huge|ರ್ಸ್ತ}}|ipa=/r̥st̪a/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ള് + സ് + ക്)|tops=ಳ್ + ಸ್ + ಕ್|l=kn|s=knda|ml=<br>ൾസ്ക|ch={{huge|ಳ್ಸ್ಕ}}|ipa=/ɭska/}} |} മറ്റ് [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷകളിൽ]] നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, സംസാരഭാഷയിലെ ഇത്തരം ഉച്ചാരണങ്ങളെ അതേപടി ലിപിയിലേക്ക് പകർത്താൻ കന്നഡയിലെ കൂട്ടക്ഷര വ്യവസ്ഥ (വൊത്തുകൾ) വലിയ രീതിയിൽ സഹായിക്കുന്നുണ്ട്. ==== ചതുർസംയുക്താക്ഷരം ==== കന്നഡയിൽ നാല് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ ചേർന്നുണ്ടാകുന്ന അതിസങ്കീർണ്ണമായ കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃതത്തിൽ]] നിന്നും കടമെടുത്ത പദങ്ങളിലാണ് ഇവ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇത്തരം സന്ദർഭങ്ങളിൽ ഒരു പൂർണ്ണ അക്ഷരത്തിനൊപ്പം മൂന്ന് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങൾ (വൊത്തുകൾ) കൂടിയോ, അല്ലെങ്കിൽ ഒരു അർക്കാവൊത്തും രണ്ട് കീഴ്ചിഹ്നങ്ങളുമോ ചേർന്നാണ് അക്ഷരം എഴുതുന്നത്. പ്രധാന ഉദാഹരണങ്ങൾ: * '''ദാർഷ്ട്യ''' ({{lang|kn|ದಾರ್ಷ್ಟ್ಯ}}): "അഹങ്കാരം" അല്ലെങ്കിൽ "ധിക്കാരം" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}''' (ർഷ്ട്യ) എന്ന അക്ഷരത്തിൽ ർ + ഷ് + ട് + യ് ({{lang|kn|ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നാണിത് ഉണ്ടാകുന്നത്. * '''അസ്ത്ര്യ''' ({{lang|kn|ಅಸ್ತ್ರ್ಯ}}): "അസ്ത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}''' (സ്ത്ര്യ), സ് + ത് + ര് + യ് ({{lang|kn|ಸ್ + ತ್ + ರ್ + ಯ್}}) 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേർന്നതാണ്. * '''ലക്ഷ്മ്യ''' ({{lang|kn|ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}): "ലക്ഷ്മിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്" എന്ന് അർത്ഥം വരുന്ന ഈ വാക്കിലെ '''{{lang|kn|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}''' (ക്ഷ്മ്യ) എന്നതും 4 വ്യഞ്ജനങ്ങൾ (ക് + ഷ് + മ് + യ്) ഒന്നിച്ച് ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരമാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ചതുർസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ഷ് + ട് + ്യ)|tops=ರ್ + ಷ್ + ಟ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർഷ്ട്യ|ch={{huge|ರ್ಷ್ಟ್ಯ}}|ipa=/r̥ʂʈja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + സ് + ത് + ്യ)|tops=ರ್ + ಸ್ + ತ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>സ്ത്ര്യ|ch={{huge|ಸ್ತ್ರ್ಯ}}|ipa=/st̪r̥ja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ക് + ഷ് + മ് + ്യ)|tops=ಕ್ + ಷ್ + ಮ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ക്ഷ്മ്യ|ch={{huge|ಕ್ಷ್ಮ್ಯ}}|ipa=/kʂmja/}} |} കന്നഡയുടെ തനതായ വാക്കുകളിൽ നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഇല്ല. ==== പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം ==== നാല് വ്യഞ്ജനങ്ങൾ മാത്രമല്ല, അപൂർവ്വമായി അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ വരെ ചേരുന്ന കൂട്ടക്ഷരങ്ങളും കന്നഡ ലിപിയിലുണ്ട്. "പൂർണ്ണത" എന്ന് അർത്ഥമ്മുള്ള ''കാർത്സ്ന്യ'' ({{lang|kn|ಕಾರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന സംസ്കൃത വാക്ക് ഉത്തമ്മ ഉദാഹരണമാണ്.<ref name="stiehl_devanagari_writing">{{cite web |last1=Stiehl |first1=Ulrich |title=Devanagari-Schreibübungen |url=http://www.sanskritweb.net/deutsch/devanagari.pdf |accessdate=24 July 2017 |website=www.sanskritweb.net}}</ref> ഇതിലെ 'ർത്സ്ന്യ' ({{lang|kn|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}) എന്ന കൂട്ടക്ഷരത്തിൽ ർ, ത്, സ്, ന്, യ് ({{lang|kn|ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ಯ್}}) എന്നിങ്ങനെ അഞ്ച് വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളുടെ സ്വരമില്ലാത്ത രൂപങ്ങൾ ഒന്നിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{cite web |title=Kannada Script Details |url=https://scriptsource.org/cms/scripts/page.php?item_id=script_detail&key=Knda |website=ScriptSource |access-date=13 ഏപ്രിൽ 2026 |page=20}}</ref> മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ് സംസ്കൃത വാക്ക് {{lang|kn|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}} (ങ്ക്ഷ്ണ്വ). {{efn| "''കടിക്കുന്ന''" എന്നർത്ഥം വരുന്ന {{lang|sa|दङ्क्ष्णु}} (ദംക്ഷ്ണു) എന്ന സംസ്കൃത നാമവിശേഷണം പുല്ലിംഗം, സ്ത്രീലിംഗം എന്നിവയുടെ ദ്വിവചനത്തിൽ ഷഷ്ഠി, സപ്തമി വിഭക്തികളിൽ ഉപയോഗിക്കുമ്പോൾ {{lang|sa|दङ्क्ष्ण्वोः}} (ദങ്ക്ഷ്ണ്വോഃ) എന്ന രൂപം പ്രാപിക്കുന്നു. ഇതിനോട് സാമ്യമുള്ള മറ്റൊരു രൂപം ('''{{lang|sa|दङ्क्ष्णवः}}''' - ദങ്ക്ഷ്ണവഃ) ശുക്ല യജുർവേദത്തിലെ വാജസനേയി സംഹിതയിൽ (അധ്യായം 15, ശ്ലോകം 15) കാണാവുന്നതാണ്:<br>{{lang|sa|पुञ्जिकस्थला च क्रतुस्थला चाप्सरसौ '''दङ्क्ष्णवः''' पशवो हेतिः पौरुषेयो वधः प्रहेतिस्तेभ्यो नमो अस्तु ते नोऽवन्तु ते नो मृडयन्तु ते यं द्विष्मो यश्च नो द्वेष्टि तमेषां जम्भे दध्मः}}<br>{{lang|sa|{{script|mlym|പുഞ്ജികസ്ഥലാ ച ക്രതുസ്ഥലാ ചാപ്സരസൗ '''ദങ്ക്ഷ്ണവഃ''' പശവോ ഹേതിഃ പൗരുഷേയോ വധഃ പ്രഹേതിസ്തേഭ്യോ നമോ അസ്തു തേ നോഽവന്തു തേ നോ മൃഡയന്തു തേ യം ദ്വിഷ്മോ യശ്ച നോ ദ്വേഷ്ടി തമേഷാം ജമ്ഭേ ദധ്മഃ}}}}}} {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+പഞ്ചസംയുക്താക്ഷരം<ref name="UnicodeKannada"/> | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ർ + ത് + സ് + ന് + ്യ)|tops=ರ್ + ತ್ + ಸ್ + ನ್ + ್ಯ|l=kn|s=knda|ml=<br>ർത്സ്ന്യ|ch={{huge|ರ್ತ್ಸ್ನ್ಯ}}|ipa=/r̥t̪snja/}} | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=(ങ് + ക് + ഷ് + ണ് +്വ)|tops=ಙ್ + ಕ್ + ಷ್ + ಣ್ + ವ|l=kn|s=knda|ml=<br>ങ്ക്ഷ്ണ്വ|ch={{huge|ಙ್ಕ್ಷ್ಣ್ವ}}|ipa=/ŋkʂɳʋ/}} |} == മറ്റ് പ്രതീകങ്ങൾ == കന്നഡ ലിപിയിൽ സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സ്വരങ്ങൾക്കും വ്യഞ്ജനങ്ങൾക്കും പുറമെ, [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത പദങ്ങൾ]], അന്യഭാഷാ ശബ്ദങ്ങൾ, വേദമന്ത്രങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായി രേഖപ്പെടുത്താൻ ചില പ്രത്യേക ചിഹ്നങ്ങളും ഉപയോഗിക്കുന്നുണ്ട്. ഇവയുടെ വിവരങ്ങൾ താഴെ പറയുന്ന പട്ടികയിൽ നൽകിയിരിക്കുന്നു:<ref name="Unicode"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! പ്രതീകം ! പേര് ! പ്രവർത്തനം |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಄}}}} || സിദ്ധം | പ്രാചീന ഗ്രന്ഥങ്ങളിലും വേദമന്ത്രങ്ങളിലും മംഗളസൂചകമായി അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേക ഉച്ചാരണങ്ങൾ കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ഒരു അപൂർവ്വ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2016/16031-kannada-siddham.pdf |title=Proposal to encode the Kannada sign SIDDHAM in Unicode |date=2016 |publisher=Unicode Consortium|language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|೜}}}} || പ്രാചീന ശ്രീ | ഒരു മംഗളസൂചക പദമായ 'ശ്രീ' എന്നതിൻ്റെ പ്രാചീന ലിപിരൂപമാണിത്. ഇത് മറ്റ് അക്ഷരങ്ങളുമായി കൂട്ടിച്ചേർക്കാറില്ല.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="kannadashri">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22006-archaic-shrii.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Archaic Shri |date=2022 |publisher=Unicode Consortium |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2022/22023-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #170 January 2022 on Script Proposals |date=2022 |publisher=Unicode Consortium|language=en |page=16 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಽ}}}} || [[അവഗ്രഹം]] | സംസ്കൃത പദങ്ങളിൽ സന്ധിചേരുമ്പോൾ 'അ' എന്ന സ്വരം ലോപിച്ചു എന്ന് കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ 'ഽ' എന്ന ചിഹ്നത്തിന് തുല്യമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' ശിവോಽഹം - {{lang|kn|ಶಿವೋಽಹಂ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|಼}}}} || നുക്ത | [[ഉർദു]], [[ഇംഗ്ലീഷ്]] തുടങ്ങിയ അന്യഭാഷകളിലെ പ്രത്യേക ശബ്ദങ്ങളെ കന്നഡയിൽ കൃത്യമായി സൂചിപ്പിക്കാൻ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്ക് താഴെ നൽകുന്ന ബിന്ദുവാണിത്. ഉദാഹരണത്തിന് ഇംഗ്ലീഷിലെ ' {{lang|en|f}} ', ' {{lang|en|z}} ' എന്നീ ശബ്ദങ്ങൾ കന്നഡയിൽ എഴുതാൻ യഥാക്രമം {{lang|kn|ಫ಼}} (ഫ), {{lang|kn|ಜ಼}} (സ) എന്നിങ്ങനെ ഈ ചിഹ്നം ഉപയോഗിക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|7}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೳ}}}} || അപൂർവ്വ അനുസ്വരം | [[ഹവിഗന്നഡ ഉപഭാഷ|ഹാവ്യക കന്നഡ]], [[കൊങ്കണി]], [[അവധി ഭാഷ|അവധി]] എന്നിവ കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ നാദങ്ങളും സ്വരഭേദങ്ങളും കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2020/20260-kannada-anusvara.pdf |title=Preliminary proposal to encode Kannada sign combining Anusvara right top |last=Shenoy Basty |first=Shashank |date=2020-08-24 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21114-kannada-sign-anusvara.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Spacing Anusvara in the UCS |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21130-script-adhoc-rept.pdf |title=Recommendations to UTC #168 July 2021 on Script Proposals |date=2021 |publisher=Unicode Consortium |language=en |page=10 |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಁ}}}} || ചന്ദ്രബിന്ദു | സ്വരങ്ങളുടെ അനുനാസിക ഉച്ചാരണത്തെ സൂചിപ്പിക്കാൻ [[പഴയ കന്നഡ|പഴയ കന്നഡയിലോ]] സംസ്കൃത ഗ്രന്ഥങ്ങളിലോ അക്ഷരത്തിന് മുകളിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10392r2-chandrabindus.pdf |title=Request to encode South Indian CANDRABINDU-s |last=Sharma |first=Shriramana |date=2010-10-11 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2010/10440-south-asia.pdf |title=Review of Indic-related L2 documents and Recommendations to the UTC |last1=Anderson |first1=Deborah |last2=McGowan |first2=Rick |last3=Whistler |first3=Ken |date=2010-10-27 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ಀ}}}} || സ്വതന്ത്ര ചന്ദ്രബിന്ദു | [[വൈദികസംസ്‌കൃതം|വൈദികസംസ്‌കൃതവും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14166-kannada-candrabindu.pdf |title=Usage of Kannada Sign Spacing Candrabindu in Vedic texts |last=Srinidhi |first=A. |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> [[ബഡഗ ഭാഷ|ബഡഗയും]]<ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2014/14153-kannada-chandrabindu.pdf |title=Proposal to encode Kannada Sign Candrabindu |date=2014 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> കന്നഡ ലിപിയിലേക്ക് മാറ്റിയെഴുതുമ്പോൾ ഉച്ചാരണത്തിലെ [[അനുസ്വരം]] കൃത്യമായി കാണിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന പ്രത്യേക ചിഹ്നമാണിത്. സാധാരണ ചന്ദ്രബിന്ദുവിൽ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായി, അക്ഷരത്തിന് മുകളിലല്ലാതെ വരികൾക്കിടയിൽ സ്വതന്ത്രമായി നിൽക്കുന്നു.<ref name="UnicodeKannada"/><ref>{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2015/15204-script-recs.pdf |title=Recommendations to UTC #144 July 2015 on Script Proposals |date=2015-07-25 |publisher=Unicode Consortium |page=4 |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|್}}}} || [[വിരാമം]] | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളിലെ സ്വരം ('അ' കാരാന്തം) ഇല്ലാതാക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നമാണിത്. മലയാളത്തിലെ ചന്ദ്രക്കലയ്ക്ക് സമം. കൂട്ടക്ഷരങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാനും വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളെ സ്വരമില്ലാതെ ഉച്ചരിക്കാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു ('''ഉദാഹരണം:''' ക + ് = ക് - {{lang|kn|ಕ್}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="Unicode"/>{{rp|3-4}} |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೕ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം ദീർഘസ്വരങ്ങളെ (പ്രത്യേകിച്ച് 'ഏ', 'ഓ' എന്നിവ) സൂചിപ്പിക്കാൻ അക്ഷരത്തിൻ്റെ വലതുവശത്ത് ചേർക്കുന്ന സഹായ ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2003">{{cite web |url=https://www.unicode.org/L2/L2003/03101-indic-dir/Kannada.pdf |title=Kannada Script Layout |date=2003-03-04 |publisher=Unicode Consortium |language=en |format=PDF}}</ref> |- |style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|ೖ}}}} || ദീർഘചിഹ്നം | വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളോടൊപ്പം 'ഐ' എന്ന സ്വരം ചേർക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിക്കുന്ന ചിഹ്നത്തിൻ്റെ ഭാഗമാണിത്. ('''ഉദാഹരണം:''' കൈ - {{lang|kn|ಕೈ}}).<ref name="UnicodeKannada"/><ref name="L2/L2003"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|।}}}} | ദണ്ഡ | ആധുനിക പൂർണ്ണവിരാമത്തിന് പകരമായി പഴയ കന്നഡ വാക്യങ്ങൾ അവസാനിക്കുന്നിടത്ത് ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നമാണിത്.<ref name="L2/L2004"/> |- | style="font-size:36px;color:darkred;"| {{lang|kn|{{script|knda|॥}}}} | ഇരട്ട ദണ്ഡ | പദ്യങ്ങളിൽ ശ്ലോകങ്ങളോ വലിയ ഖണ്ഡികകളോ അവസാനിക്കുമ്പോൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന ചിഹ്നം.<ref name="L2/L2004"/> |} == ഉദാഹരണ വാചകങ്ങൾ == === ഹൽമിഡി ശാസനം === ക്രി.പി. 450-ൽ കൊത്തിവെക്കപ്പെട്ടതും കന്നഡ ഭാഷയിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ലിഖിതമായി കരുതപ്പെടുന്നതുമാണ് [[ഹൽമിഡി ശിലാശാസനം]]. ഈ ലിഖിതത്തിലെ ആദ്യ 10 വരികൾ ആധുനിക കന്നഡ ലിപിയിലും അവയുടെ മലയാളം വിവർത്തനവുമാണ് താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്നത്; ഇതിൽ {{lang|kn|ಱ}}, {{lang|kn|ೞ}} തുടങ്ങിയ പഴയ കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത് ശ്രദ്ധിക്കുക.<ref name="halmidi">{{cite web |url=https://archive.org/details/annualreportofth014517mbp/page/n125/mode/2up |title=Annual Report of the Mysore Archaeological Department for the year 1936 |publisher=Government Branch Press, Bangalore |date=1938 |language=en |page=72–74 |access-date=14 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> {{Verse translation|lang=kn|{{large|೧. ಜಯತಿ ಶ್ರೀ ಪರೀಷ್ವಂಗ ಶ್ಯಾರ್ಙ್ಗಮವ್ಯಾನತೇರ್ಧ<u>ನುಃ</u> । ದಾನವಾಕ್ಷ್ಣೋರ್ಯುಗಾಂತಾ<u>ಗ್ನಿಃ</u> ಶಿಷ್ಟಾನಾಂತು ಸುದರ್ಶ<u>ನಃ</u> ॥ ೨. ನಮಃ ಶ್ರೀಮತ್ಕದಂಬಪನ್ ತ್ಯಾಗಸಂಪನ್ನನ್ ಕಲಭೋರನಾ ಅರಿ ಕಕುಸ್ಥಭಟ್ಟೋರನಾಳೆ ೩. ನರಿದಾವಿಳೆ ನಾಡುಳ್ ಮೃಗೇಶ ನಾಗೇಂದ್ರಾಭೀಳರ್ಬ್ಬಟಹರಪ್ಪೋರ್ ಶ್ರೀ ಮೃಗೇಶ ನಾಗಾಹ್ವಯರ್ ೪. ಇರ್ವ್ವರಾ ಬಟರಿಕುಲಾಮಲವ್ಯೋಮ ತಾರಾಧಿನಾಥನ್ ಅಳಪಗಣ ಪಶುಪತಿಮಾ ದಕ್ಷಿಣಾಪಥ ೫. ಬಹುಶತಹವನಾಹವದುಳ್ ಪಶು ಪ್ರದಾನ ಶೌರ್ಯೋದ್ಯಮ ಭರಿತೋನ್ ದಾನಪಶುಪತಿಯೆಂದು ೬. ಪೊಗ<u>ೞೆ</u>ಪೊಟ್ಟಣ ಪಶುಪತಿನಾಮಧೇಯನಾಸರಕ್ಕೆಲ್ಲ ಬಟರಿಯಾ ಪ್ರೇಮಾಲಯ ಸುತಂಗೆ ೭. ಸೇಂದ್ರಕ ಬಾಣೋಭಯ ದೇಶದಾ ವೀರಪುರುಷ ಸಮಕ್ಷದೆ ಕೇಕಯ ಪಲ್ಲವರಂ ಕಾದೆ<u>ಱಿ</u>ದು ಪೆತ್ತ ಜಯನಾ ೮. ವಿಜ ಅರಸಂಗೆ ಬಾ<u>ೞ್ಗ</u><u>ಱ್ಚು</u> ಪಲ್ಮಡಿಉಂ ಮೂ<u>ೞಿ</u>ವಳ್ಳಿಉಂ ಕೊಟ್ಟಾರ್ ಬಟಾರಿಕುಲದೋನ್ ಅ<u>ೞು</u>ಕದಂಬನ್ ೯. ಕ<u>ೞ್</u> ದೋನ್ ಮಹಾಪಾತಕನ್ ಇರ್ವ್ವರುಂ ಸ<u>ೞ್ಬಂ</u>ಗದರ್ ವಿಜ ಅರಸರುಂ ಪಲ್ಮಡಿಗೆ ಕು<u>ಱುಂ</u>ಬಿಡಿ ವಿಟ್ಟಾರ್ ೧೦. ಅದಾನ್ ಅ<u>ೞಿ</u>ವೊಂಗೆ ಮಹಾಪಾತಕಂ ಸ್ವಸ್ತಿ ಭಟ್ಟರ್ಗ್ಗೀ ಗ<u>ೞ್ದೆ</u> ಒಡ್ಡಲಿ ಆ ಪತ್ತೊಂದಿ ವಿಟ್ಟಾರಕರ}} |1. വിജയശ്രീലാളിതനായി ശാർങ്ഗമെന്ന വില്ലേന്തിയവനും, അസുരനേത്രങ്ങൾക്ക് യുഗാന്തത്തിലെ അഗ്നിയെപ്പോലെ ഭയങ്കരനും, സജ്ജനങ്ങൾക്ക് മംഗളകാരിയുമായ വിഷ്ണു ഭഗവാൻ ജയിക്കട്ടെ. 2. ശ്രീമാനായ കദമ്പ രാജാവിനും, ത്യാഗസമ്പന്നനും കലഭോരന്മാരുടെ ശത്രുവും ഹൽമിഡി ഭരിക്കുന്നവനുമായ കകുസ്ഥഭട്ടോരനും നമസ്കാരം. 3. നരിദാവിളെ നാട്ടിൽ മൃഗരാജാവിനെപ്പോലെയും നാഗേന്ദ്രനെപ്പോലെയും ഭയങ്കരനും ശത്രുസംഹാരകനുമായ ശ്രീ മൃഗേശ നാഗൻ എന്ന വ്യക്തി. 4. ബടാരി കുലമാകുന്ന നിർമ്മലമായ ആകാശത്തിലെ ചന്ദ്രനെപ്പോലെയുള്ളവനും, ദക്ഷിണാപഥത്തിലെ പശുപതിയെപ്പോലെ അലപഗണങ്ങളെ നയിക്കുന്നവനുമായ അളപൻ. 5. നൂറുകണക്കിന് യുദ്ധമാകുന്ന യാഗങ്ങളിൽ ശത്രുക്കളാകുന്ന പശുക്കളെ ബലി നൽകിയവനും, ശൗര്യവും ഉദ്യമവും നിറഞ്ഞവനുമായ 'ദാനപശുപതി' എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നവൻ. 6. പുകഴ്പെറ്റ പശുപതി എന്ന നാമധാരിയും ബടാരി കുലത്തിലെ പ്രിയപ്പെട്ടവനുമായ ആ മകന്. 7. സേന്ദ്രക, ബാണ എന്നീ രണ്ട് ദേശങ്ങളിലെയും വീരപുരുഷന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തിൽ കേകയരെയും പല്ലവരെയും യുദ്ധത്തിൽ എതിർത്തു തോൽപ്പിച്ചു നേടിയ വിജയത്തിൻ്റെ സ്മരണയ്ക്കായി. 8. വിജയ രാജാവിൻ്റെ വാൾ കഴുകുന്ന ചടങ്ങിനായി പൽമഡിയും (ഹൽമിഡി) മൂഴിവള്ളിയും ബടാരി കുലത്തിലെ അഴുകദംബൻ ദാനമായി നൽകി. 9. ഇത് ലംഘിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകുന്നു. വിജയ രാജാവും മറ്റു പ്രമുഖരും പൽമഡി ഗ്രാമത്തിന് 'കുറമ്പിഡി' (നികുതിയിളവ്) നൽകി. 10. ഇത് നശിപ്പിക്കുന്നവൻ മഹാപാതകിയാകും. ഭട്ടർക്ക് ഈ വയലുകളും ഒഡ്ഡലി എന്ന പ്രദേശവും നികുതിരഹിതമായി നൽകിയിരിക്കുന്നു. മംഗളം ഭവിക്കട്ടെ.|italicsoff=y|attr1= [[ഹൽമിഡി ശാസനം]] (ഏകദേശം ക്രി.പി. 450)|attr2= വിവർത്തനം}} === സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപന === താഴെ നൽകിയിരിക്കുന്ന വാചകം [[അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം|സാർവ്വദേശീയ മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനത്തിലെ]] വകുപ്പ് 1. നിന്നുള്ളതാണ്.<ref>{{cite web |title=Universal Declaration of Human Rights |url=https://www.un.org/en/universal-declaration-human-rights/index.html |website=www.un.org |access-date=29 March 2020 |language=en |date=6 October 2015}}</ref><ref name="UDHR_Kannada">{{cite web |url=https://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|title=Universal Declaration of Human Rights: Kannada|trans-title=ಮಾನವ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳ ಸಾವವತ್ರಿಕ್ ಪ್ಿಕ್ಟನ|url-status=live|archive-date=6 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221006183355/http://www.ohchr.org/sites/default/files/UDHR/Documents/UDHR_Translations/kjv.pdf|website=OHCHR.org|publisher=Office of the United Nations High Commissioner for Human Rights|language=kn|page=3|access-date=17 January 2026}}</ref> ==== കന്നഡ ലിപിയിൽ ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{script|Knda|{{large|ನಿಬಂಧ್ನೆ ೧. - ಎಲ್ಲಾ ಮಾನವರು ಸ್ವತಂತ್ರರಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಘನತೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಿಳಿವು ಮತ್ತು ಅಂತಃಸಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದವರಾದ್ದರಿಂದ, ಅವರು ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಸಹೋದರ ಭಾವದಿಂದ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.}}}}}}}} ==== ([[ISO 15919]]) ലത്തീൻ വൽക്കരണം ==== {{blockindent|{{translit|kn|ISO|Ellā mānavaru svatantrarāgiyē huṭṭiddāre hāgu ghanate mattu adhikāragaḷalli samānarāgiddāre. Tiḷivu mattu antaḥsākṣīyannu paḍedavarāddarinda avaru obbarigobbaru sahōdara bhāvadinda naḍedukoḷḷabēku.|italic=yes}}}} ==== [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ]] അനുലേഖനം ==== {{blockindent|{{lang|kn|{{IPA|/ellaː maːn̪ɐʋɐɾu sʋɐt̪ɐn̪t̪ɾɐɾaːɡijeː huʈʈid̪d̪aːɾe haːɡu gʱɐn̪ɐt̪e mɐt̪t̪u ɐd̪ʱikaːɾɐɡɐɭɐlli sɐmaːn̪ɐɾaːɡid̪d̪aːɾe ǁ t̪iɭiʋu mɐt̪t̪u ɐn̪t̪ɐkkɐɾɐɳɐɡɐɭɐn̪n̪u pɐɖed̪ɐʋɐraːd̪d̪ɐɾin̪d̪ɐ ɐʋɐɾu obbɐɾiɡobbɐɾu sɐhoːd̪ɐɾɐ bʱaːʋɐd̪in̪d̪ɐ n̪ɐɖed̪ukoɭɭɐbeːku ǁ/}}}}}} ==== മലയാളം പരിഭാഷ ==== {{blockindent|മനുഷ്യരെല്ലാവരും തുല്യാവകാശങ്ങളോടും അന്തസ്സോടും കൂടി സ്വതന്ത്രരായി ജനിച്ചവരാണ്. മനുഷ്യനു വിവേകവും മനഃസാക്ഷിയും സിദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ട്. അവർ പരസ്പരം സഹോദരഭാവത്തോടെ വർത്തിക്കേണ്ടതാണ്.}} == അക്കങ്ങൾ == [[File:Mysore Clocktower - clock face.jpg|thumb|220px|കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിച്ചിട്ടുള്ള [[മൈസൂർ|മൈസൂരിലെ]] ഒരു ക്ലോക്ക്. {{efn|ഇതിൻ്റെ പുറത്തെ വൃത്തത്തിലുള്ള അക്കങ്ങളുടെ ക്രമീകരണം ശ്രദ്ധേയമാണ്: 3 (വലത്), 6 (താഴെ), 9 (ഇടത്), 12 (മുകളിൽ) എന്നീ അക്കങ്ങൾ നേരെയാണ് നൽകിയിരിക്കുന്നത്. 1, 2, 4, 7, 8 എന്നീ അക്കങ്ങൾ വലത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞും, 5, 10, 11 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തോട്ട് അല്പം ചെരിഞ്ഞുമാണ് നൽകിയിട്ടുള്ളത്. ഈ ക്രമീകരണം കാരണം ചെറിയ ചെരിവുകൾ അവഗണിച്ചാൽ എല്ലാ അക്കങ്ങളും സാധാരണ പോലെ എളുപ്പത്തിൽ വായിക്കാൻ സാധിക്കും (പ്രത്യേകിച്ച് 10, 11, 12 എന്നീ അക്കങ്ങൾ ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് സാധാരണ പോലെ വായിക്കാം).}}]] കന്നഡ ഭാഷയ്ക്ക് പൂജ്യം മുതൽ ഒൻപത് വരെയുള്ള പത്ത് അക്കങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന തനതായ ഒരു സംഖ്യാസമ്പ്രദായമുണ്ട്. മറ്റ് ഭാരതീയ ഭാഷകളെപ്പോലെ ദശാംശ വ്യവസ്ഥ അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ് ഇവ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ആധുനിക കാലത്ത് [[അക്കം|ഇംഗ്ലീഷ് (ഹിന്ദു-അറബിൿ) അക്കങ്ങളുടെ]] ഉപയോഗം വർദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, കർണ്ണാടകയിലെ ഔദ്യോഗിക രേഖകളിലും പഴയ ക്ലോക്കുകളിലും കലണ്ടറുകളിലും നാണയങ്ങളിലും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഇപ്പോഴും വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. {| class="wikitable" style="text-align:center;color:darkred;" |+ കന്നഡ അക്കങ്ങൾ |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(സൊന്നെ)</small>|tops=ಸೊನ್ನೆ|l=kn|s=knda|ml=0|ch={{large|೦}}|note=പൂജ്യം}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒന്ദു)</small>|tops=ಒಂದು|l=kn|s=knda|ml=1|ch={{large|೧}}|note=ഒന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എരഡു)</small>|tops=ಎರಡು|l=kn|s=knda|ml=2|ch={{large|೨}}|note=രണ്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(മൂറു)</small>|tops=ಮೂರು|l=kn|s=knda|ml=3|ch={{large|೩}}|note=മൂന്ന്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(നാല്ക്കു)</small>|tops=ನಾಲ್ಕು|l=kn|s=knda|ml=4|ch={{large|೪}}|note=നാല്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഐദു)</small>|tops=ಐದು|l=kn|s=knda|ml=5|ch={{large|೫}}|note=അഞ്ച്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ആറു)</small>|tops=ಆರು|l=kn|s=knda|ml=6|ch={{large|೬}}|note=ആറ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഏളു)</small>|tops=ಏಳು|l=kn|s=knda|ml=7|ch={{large|೭}}|note=ഏഴ്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(എണ്ടു)</small>|tops=ಎಂಟು|l=kn|s=knda|ml=8|ch={{large|೮}}|note=എട്ട്}} |{{അക്ഷരങ്ങൾ|top=<small>(ഒമ്പത്തു)</small>|tops=ಒಂಬತ್ತು|l=kn|s=knda|ml=9|ch={{large|೯}}|note=ഒമ്പത്}} |} കർണ്ണാടക സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങൾ കൂടുതലായും ഉപയോഗിക്കുന്നത് കന്നഡ അക്കങ്ങളാണ്. കർണ്ണാടകയിലെ KSRTC ബസ്സുകളിലും മറ്റും കന്നഡ അക്കങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നത് കാണാവുന്നതാണ്. {| class="wikitable" style="text-align:center;" |+ കന്നഡ സംഖ്യകൾ <ref>{{cite web |url=https://www.omniglot.com/language/numbers/kannada.htm |title=Numbers in Kannada |author=Simon Ager |website=Omniglot |access-date=9 ഏപ്രിൽ 2026}}</ref> ! കന്നഡ<br>അക്കങ്ങൾ ! അറബിൿ<br>അക്കങ്ങൾ ! കന്നഡ പേര്<br>(ഉച്ചാരണം) ! മലയാളം<br>പേര് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೦}} || 0 || {{lang|kn|ಸೊನ್ನೆ}} (സൊന്നേ) || പൂജ്യം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧}} || 1 || {{lang|kn|ಒಂದು}} (ഒന്ദു) || ഒന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨}} || 2 || {{lang|kn|ಎರಡು}} (എറഡു) || രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩}} || 3 || {{lang|kn|ಮೂರು}} (മൂരു) || മൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪}} || 4 || {{lang|kn|ನಾಲ್ಕು}} (നാൽകു) || നാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫}} || 5 || {{lang|kn|ಅಯ್ದು}} (അയ്ദു / ഐദു) || അഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬}} || 6 || {{lang|kn|ಆರು}} (ആറു) || ആറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭}} || 7 || {{lang|kn|ಏಳು}} (ഏളു) || ഏഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮}} || 8 || {{lang|kn|ಎಂಟು}} (എൺടു) || എട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯}} || 9 || {{lang|kn|ಒಂಬತ್ತು}} (ഒമ്പത്തു) || ഒൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦}} || 10 || {{lang|kn|ಹತ್ತು}} (ഹത്തു) || പത്ത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೧}} || 11 || {{lang|kn|ಹನ್ನೊಂದು}} (ഹന്നൊന്ദു) || പതിനൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೨}} || 12 || {{lang|kn|ಹನ್ನೆರಡು}} (ഹന്നെറഡു) || പന്ത്രണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೩}} || 13 || {{lang|kn|ಹದಿಮೂರು}} (ഹദിമൂരു) || പതിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೪}} || 14 || {{lang|kn|ಹದಿನಾಲ್ಕು}} (ഹദിനാൽകു) || പതിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೫}} || 15 || {{lang|kn|ಹದಿನೈದು}} (ഹദിനൈദു) || പതിനഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೬}} || 16 || {{lang|kn|ಹದಿನಾರು}} (ഹദിനാറു) || പതിനാറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೭}} || 17 || {{lang|kn|ಹದಿನೇಳು}} (ഹദിനേളു) || പതിനേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೮}} || 18 || {{lang|kn|ಹದಿನೆಂಟು}} (ഹദിനെൺടു) || പതിനെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೯}} || 19 || {{lang|kn|ಹತ್ತೊಂಬತ್ತು}} (ഹത്തൊമ്പത്തു) || പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೦}} || 20 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತು}} (ഇപ്പത്തു) || ഇരുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೧}} || 21 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂದು}} (ഇപ്പത്തൊന്ദു) || ഇരുപത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೨}} || 22 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎರಡು}} (ഇപ്പത്തെറഡു) || ഇരുപത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೩}} || 23 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಮೂರು}} (ഇപ്പത്തുമൂരു) || ഇരുപത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೪}} || 24 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (ഇപ്പത്തുനാൽകു) || ഇരുപത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೫}} || 25 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಐದು}} (ഇപ്പത്തൈദു) || ഇരുപത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೬}} || 26 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಆರು}} (ഇപ്പത്താറു) || ഇരുപത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೭}} || 27 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಏಳು}} (ഇപ്പത്തേളു) || ഇരുപത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೮}} || 28 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಎಂಟು}} (ഇപ്പത്തെൺടു) || ഇരുപത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೨೯}} || 29 || {{lang|kn|ಇಪ್ಪತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (ഇപ്പത്തൊമ്പത്തു) || ഇരുപത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೦}} || 30 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತು}} (മൂവത്തു) || മുപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೧}} || 31 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಒಂದು}} (മുവത്തൊന്ദു) || മുപ്പത്തൊന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೨}} || 32 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಎರಡು}} (മുവത്തെറഡു) || മുപ്പത്തിരണ്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೩}} || 33 || {{lang|kn|ಮುವತ್ತ್'ಮೂರು}} (മുവത്തുമൂരു) || മുപ്പത്തിമൂന്ന് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೪}} || 34 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ನಾಲ್ಕು}} (മൂവത്തുനാൽകു) || മുപ്പത്തിനാല് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೫}} || 35 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಐದು}} (മൂവത്തൈദു) || മുപ്പത്തഞ്ച് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೬}} || 36 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಆರು}} (മൂവത്താറു) || മുപ്പത്താറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೭}} || 37 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಏಳು}} (മൂവത്തേളു) || മുപ്പത്തേഴ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೮}} || 38 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಎಂಟು}} (മൂവത്തെൺടു) || മുപ്പത്തെട്ട് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೩೯}} || 39 || {{lang|kn|ಮೂವತ್ತ್'ಒಂಬತ್ತು}} (മൂവത്തൊമ്പത്തു) || മുപ്പത്തൊൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೪೦}} || 40 || {{lang|kn|ನಲವತ್ತು}} (നലവത്തു) || നാൽപ്പത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೫೦}} || 50 || {{lang|kn|ಐವತ್ತು}} (ഐവത്തു) || അൻപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೬೦}} || 60 || {{lang|kn|ಅರುವತ್ತು}} (അറുവത്തു) || അറുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೭೦}} || 70 || {{lang|kn|ಎಪ್ಪತ್ತು}} (എപ്പത്തു) || എഴുപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೮೦}} || 80 || {{lang|kn|ಎಂಬತ್ತು}} (എമ്പത്തു) || എൺപത് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೯೦}} || 90 || {{lang|kn|ತೊಂಬತ್ತು}} (തൊമ്പത്തു) || തൊണ്ണൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦೦}} || 100 || {{lang|kn|ನೂರು}} (നൂറു) || നൂറ് |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦೦}} || 1,000 || {{lang|kn|ಸಾವಿರ}} (സാവിര) || ആയിരം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,000 || {{lang|kn|ಒಂದು ಲಕ್ಷ}} (ഒന്ദു ലക്ഷ) || ഒരു ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧೦,೦೦,೦೦೦}} || 10,00,000 || {{lang|kn|ಹತ್ತು ಲಕ್ಷ}} (ഹത്തു ലക്ഷ) || പത്ത് ലക്ഷം |- | style="font-size:15px;"| {{lang|kn|೧,೦೦,೦೦,೦೦೦}} || 1,00,00,000 || {{lang|kn|ಕೋಟಿ}} (കോടി) || ഒരു കോടി |} == ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ == {{main|തെലുഗു ലിപി}} ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ലിപികളായ തെലുങ്ക്, മലയാളം, തമിഴ് എന്നിവയുമായി കന്നഡ ലിപിക്ക് ചരിത്രപരമായി വലിയ സാമ്യങ്ങളുണ്ട്. ദ്രാവിഡ ഭാഷാ കുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട കന്നഡയും തെലുങ്കും ഒരേ ലിപി വ്യവസ്ഥയിൽ ([[കന്നഡ-തെലുങ്ക് ലിപി]]) നിന്നാണ് വികസിച്ചുവന്നത്. അതിനാൽ ഈ രണ്ട് ലിപികളും തമ്മിൽ പരസ്പരം വായിക്കാൻ കഴിയുന്നത്ര അടുത്ത സാമ്യമുണ്ട്. കൂടാതെ, തമിഴ്-ബ്രാഹ്മിയിൽ നിന്നും വികസിച്ച [[ഗ്രന്ഥലിപി|ഗ്രന്ഥ ലിപിയുമായി]] കന്നഡ ലിപിക്ക് അടുത്ത ബന്ധമുണ്ട്. കർണ്ണാടകയുടെ തീരദേശങ്ങളിലും കേരളത്തിലെ കാസർഗോഡ് ഭാഗങ്ങളിലും [[കന്നഡ]], [[തുളു ഭാഷ|തുളു]], [[സംസ്കൃതം]] എന്നീ ഭാഷകൾ എഴുതാൻ [[തുളു ലിപി|തിഗളാരി ലിപി]] വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. തിഗളാരി ലിപിയും ആധുനിക മലയാള ലിപിയും ഒരേ മാതൃലിപിയിൽ നിന്ന് വികസിച്ചവയായതിനാൽ, ഇവ തമ്മിൽ വളരെ അടുത്ത ഘടനാപരമായ സാമ്യം കാണാൻ സാധിക്കും. പഴയകാലത്ത് കേരളത്തിലെയും കർണ്ണാടകത്തിലെയും പണ്ഡിതർ വേദമന്ത്രങ്ങൾ രേഖപ്പെടുത്താൻ ഈ ലിപികൾ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. {{Sticky table start}}{{sort under}}{{mw-datatable}} {| class="wikitable sortable sort-under-center mw-datatable sticky-table-head sticky-table-col1" style="text-align:center;font-size: 18px;" |+ style="text-align:left;font-size: 80%;"| ദ്രാവിഡ ലിപി സാദൃശ്യങ്ങൾ<ref name="Kittel1903"/>{{rp|13}} |- style="text-align:centre;font-size: 90%;" ! [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ.]] !! /[[k]]/ !! /[[kʱ]]/ !! /[[g]]/ !! /[[gʱ]]/ !! /[[ŋ]]/ !! /[[t͡ʃ]]/ !! /[[t͡ʃʱ]]/ !! /[[d͡ʒ]]/ !! /[[d͡ʒʱ]]/ !! /[[ɲ]]/ !! /[[ʈ]]/ !! /[[ʈʱ]]/ !! /[[ɖ]]/ !! /[[ɖʱ]]/ !! /[[ɳ]]/ !! /[[t̪]]/ !! /[[t̪ʱ]]/ !! /[[d̪]]/ !! /[[d̪ʱ]]/ !! /[[n̪]]/ !! /[[n]]/ !! [[t]] !! /[[t͡s]]/ !! /[[d͡z]]/ !! /[[p]]/ !! /[[pʱ]]/ !! /[[b]]/ !! [[bʱ]] !! /[[m]]/ !! /[[j]]/ !! [[y]]!! [[ɾ]] !! /[[ɽ]]/ !! /[[r]]/ !! /[[l]]/ !! /[[ɭ]]/ !! /[[ɻ]]/ !! /[[ʋ]]/ !! /[[ʃ]]/ !! /[[ʂ]]/ !! /[[s]]/ !! /[[h]]/ !! /[[kʂ]]/ || /[[d͡ʒɲ]]/ |- ! [[തമിഴ് ബ്രാഹ്മി]] | {{script|Brah|𑀓}} || {{script|Brah|𑀔}} || {{script|Brah|𑀕}} || {{script|Brah|𑀖}} || {{script|Brah|𑀗}} || {{script|Brah|𑀘}} || {{script|Brah|𑀙}} || {{script|Brah|𑀚}} || {{script|Brah|𑀛}} || {{script|Brah|𑀜}} || {{script|Brah|𑀝}} || {{script|Brah|𑀞}} || {{script|Brah|𑀟}} || {{script|Brah|𑀠}} || {{script|Brah|𑀡}} || {{script|Brah|𑀢}} || {{script|Brah|𑀣}} || {{script|Brah|𑀤}}}} || {{script|Brah|𑀥}} || {{script|Brah|𑀦}} || {{script|Brah|𑀷}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀧}} || {{script|Brah|𑀨}} || {{script|Brah|𑀩}} || {{script|Brah|𑀪}} || {{script|Brah|𑀫}} || {{script|Brah|𑀬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀭}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Brah|𑀶}} || {{script|Brah|𑀮}} || {{script|Brah|𑁵}} || {{script|Brah|𑀵}} || {{script|Brah|𑀯}} || {{script|Brah|𑀰}} || {{script|Brah|𑀱}} || {{script|Brah|𑀲}} || {{script|Brah|𑀳}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀓𑁰𑀱}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Brah|𑀚𑁰𑀜}} |- ! [[തമിഴ് ലിപി|തമിഴ്]] | {{script|Taml|க}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ங}} || {{script|Taml|ச}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ஜ}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ஞ}} || {{script|Taml|ட}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ண}} || {{script|Taml|த}} || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ந}} || {{script|Taml|ன}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ப}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ம}} || {{script|Taml|ய}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Taml|ர}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Taml|ற}} || {{script|Taml|ல}} || {{script|Taml|ள}} || {{script|Taml|ழ}} || {{script|Taml|வ}} || {{script|Taml|ஶ}} || {{script|Taml|ஷ}} || {{script|Taml|ஸ}} || {{script|Taml|ஹ}} || {{script|Taml|க்ஷ}} ||style="background:#ccc;"|&nbsp; |- ! [[ഗ്രന്ഥ ലിപി|ഗ്രന്ഥ]] | {{script|Gran|𑌕}} || {{script|Gran|𑌖}} || {{script|Gran|𑌗}} || {{script|Gran|𑌘}} || {{script|Gran|𑌙}} || {{script|Gran|𑌚}} || {{script|Gran|𑌛}} || {{script|Gran|𑌜}} || {{script|Gran|𑌝}} || {{script|Gran|𑌞}} || {{script|Gran|𑌟}} || {{script|Gran|𑌠}} || {{script|Gran|𑌡}} || {{script|Gran|𑌢}} || {{script|Gran|𑌣}} || {{script|Gran|𑌤}} || {{script|Gran|𑌥}} || {{script|Gran|𑌦}} || {{script|Gran|𑌧}} || {{script|Gran|𑌨}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌪}} || {{script|Gran|𑌫}} || {{script|Gran|𑌬}} || {{script|Gran|𑌭}} || {{script|Gran|𑌮}} || {{script|Gran|𑌯}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌰}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌲}} || {{script|Gran|𑌳}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Gran|𑌵}} || {{script|Gran|𑌶}} || {{script|Gran|𑌷}} || {{script|Gran|𑌸}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌹}} || {{script|Gran|𑌕𑍍𑌷}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Gran|𑌜𑍍𑌞}} |- ![[തുളു ലിപി|തിഗളാരി]] | {{script|Tutg|𑎒}} || {{script|Tutg|𑎓}} || {{script|Tutg|𑎔}} || {{script|Tutg|𑎕}} || {{script|Tutg|𑎖}} || {{script|Tutg|𑎗}} || {{script|Tutg|𑎘}} || {{script|Tutg|𑎙}} || {{script|Tutg|𑎚}} || {{script|Tutg|𑎛}} || {{script|Tutg|𑎜}} || {{script|Tutg|𑎝}} || {{script|Tutg|𑎞}} || {{script|Tutg|𑎟}} || {{script|Tutg|𑎠}} || {{script|Tutg|𑎡}} || {{script|Tutg|𑎢}} || {{script|Tutg|𑎣}} || {{script|Tutg|𑎤}} || {{script|Tutg|𑎥}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎦}} || {{script|Tutg|𑎧}} || {{script|Tutg|𑎨}} || {{script|Tutg|𑎩}} || {{script|Tutg|𑎪}} || {{script|Tutg|𑎫}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎬}} || style="background:#ccc;"| || {{script|Tutg|𑎴}} || {{script|Tutg|𑎭}} || {{script|Tutg|𑎳}} || {{script|Tutg|𑎵}} || {{script|Tutg|𑎮}} || {{script|Tutg|𑎯}} || {{script|Tutg|𑎰}} || {{script|Tutg|𑎱}} || {{script|Tutg|𑎲}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Tutg|-}} |- ![[മലയാള ലിപി|മലയാളം]] | ക || ഖ || ഗ || ഘ || ങ || ച || ഛ || ജ || ഝ || ഞ || ട || ഠ || ഡ || ഢ || ണ || ത || ഥ || ദ || ധ || ന || style="background:#cch; color:#808080"|ഩ || style="background:#ccc; color:#808080"|ഺ || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || പ || ഫ || ബ || ഭ || മ || യ || style="background:#ccc;"| || ര || style="background:#ccc;"| || റ || ല || ള || ഴ || വ || ശ || ഷ || സ || ഹ || style="background:#cch; color:#808080"|ക്ഷ || style="background:#cch; color:#808080"|ജ്ഞ |- ! [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | {{script|Knda|ಕ}} || {{script|Knda|ಖ}} || {{script|Knda|ಗ}} || {{script|Knda|ಘ}} || {{script|Knda|ಙ}} || {{script|Knda|ಚ}} || {{script|Knda|ಛ}} || {{script|Knda|ಜ}} || {{script|Knda|ಝ}} || {{script|Knda|ಞ}} || {{script|Knda|ಟ}} || {{script|Knda|ಠ}} || {{script|Knda|ಡ}} || {{script|Knda|ಢ}} || {{script|Knda|ಣ}} || {{script|Knda|ತ}} || {{script|Knda|ಥ}} || {{script|Knda|ದ}} || {{script|Knda|ಧ}} || {{script|Knda|ನ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ನ಼}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Knda|ಪ}} || {{script|Knda|ಫ}} || {{script|Knda|ಬ}} || {{script|Knda|ಭ}} || {{script|Knda|ಮ}} || {{script|Knda|ಯ}} || {{script|Knda|ಯ಼}} || {{script|Knda|ರ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ಱ}} || {{script|Knda|ಲ}} || {{script|Knda|ಳ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Knda|ೞ}} || {{script|Knda|ವ}} || {{script|Knda|ಶ}} || {{script|Knda|ಷ}} || {{script|Knda|ಸ}} || {{script|Knda|ಹ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಕ್ಷ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Knda|ಜ್ಞ}} |- ! [[തെലുഗു ലിപി|തെലുങ്ക്]] | {{script|Telu|క}} || {{script|Telu|ఖ}} || {{script|Telu|గ}} || {{script|Telu|ఘ}} || {{script|Telu|ఙ}} || {{script|Telu|చ}} || {{script|Telu|ఛ}} || {{script|Telu|జ}} || {{script|Telu|ఝ}} || {{script|Telu|ఞ}} || {{script|Telu|ట}} || {{script|Telu|ఠ}} || {{script|Telu|డ}} || {{script|Telu|ఢ}} || {{script|Telu|ణ}} || {{script|Telu|త}} || {{script|Telu|థ}} || {{script|Telu|ద}} || {{script|Telu|ధ}} || {{script|Telu|న}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౝ}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౘ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౙ}} || {{script|Telu|ప}} || {{script|Telu|ఫ}} || {{script|Telu|బ}} || {{script|Telu|భ}} || {{script|Telu|మ}} || {{script|Telu|య}} || {{script|Telu|య఼}} || {{script|Telu|ర}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ౚ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఱ}} || {{script|Telu|ల}} || {{script|Telu|ళ}} || style="background:#ccc; color:#808080"|{{script|Telu|ఴ}} || {{script|Telu|వ}} || {{script|Telu|శ}} || {{script|Telu|ష}} || {{script|Telu|స}} || {{script|Telu|హ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|క్ష}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Telu|జ్ఞ}} |- ! [[സിംഹള ലിപി|സിംഹള]] | {{script|Sinh|ක}} || {{script|Sinh|ඛ}} || {{script|Sinh|ග}} || {{script|Sinh|ඝ}} || {{script|Sinh|ඞ}} || {{script|Sinh|ච}} || {{script|Sinh|ඡ}} || {{script|Sinh|ජ}} || {{script|Sinh|ඣ}} || {{script|Sinh|ඤ}} || {{script|Sinh|ට}} || {{script|Sinh|ඨ}} || {{script|Sinh|ඩ}} || {{script|Sinh|ඪ}} || {{script|Sinh|ණ}} || {{script|Sinh|ත}} || {{script|Sinh|ථ}} || {{script|Sinh|ද}} || {{script|Sinh|ධ}} || {{script|Sinh|න}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ප}} || {{script|Sinh|ඵ}} || {{script|Sinh|බ}} || {{script|Sinh|භ}} || {{script|Sinh|ම}} || {{script|Sinh|ය}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ර}} || style="background:#ccc;"| || style="background:#ccc;"| || {{script|Sinh|ල}} || {{script|Sinh|ළ}} || style="background:#ccc;" | || {{script|Sinh|ව}} || {{script|Sinh|ශ}} || {{script|Sinh|ෂ}} || {{script|Sinh|ස}} || {{script|Sinh|හ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ක්‍ෂ}} || style="background:#cch; color:#808080"|{{script|Sinh|ඥ}} |} {{Sticky table end}} <small>'''കുറിപ്പുകൾ:'''</small> <small>{{Legend|#cch|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}</small> <small>{{Legend|#cch|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ വിരളമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന അക്ഷരങ്ങൾ}}}}</small> <small>{{Legend|#ccc|{{color|#808080|ആധുനിക ലിപിയിൽ ഈ അക്ഷരങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നില്ല.}}}}</small> == ലിപ്യന്തരണം == [[File:Kannada typewriter.JPG|thumb|250px|right|കന്നഡ ടൈപ്പ്റൈറ്റർ യന്ത്രം]] സാധാരണ കീബോർഡ് ഉപയോഗിച്ച് കന്നഡ അക്ഷരങ്ങൾ ടൈപ്പ് ചെയ്യുന്നതിനായി വിവിധ [[ലിപ്യന്തരണം|ലിപ്യന്തരണ]] രീതികളും സോഫ്റ്റ്‌വെയറുകളും ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. [[ഐട്രാൻസ്|ഐട്രാൻസിനെ]] (ITRANS) അടിസ്ഥാനമാക്കി പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[ബരഹ]]<ref name="baraha">{{cite web |url=http://baraha.com/ |title=Baraha – Free Indian Language Software |publisher=baraha.com}}</ref>, [[പദ സോഫ്റ്റ്‌വെയർ]]<ref name="pada software">{{cite web |url=http://pada.pro/ |title=Pada Software – For Indic Scripts|publisher=pada.pro}}</ref> എന്നിവ ഇതിനുദാഹരണങ്ങളാണ്. ഇതിനുപുറമെ ഗൂഗിൾ ഇൻപുട്ട് ടൂൾസ് (Google transliteration), മുൻകൂട്ടി വാക്കുകൾ പ്രവചിക്കാൻ കഴിയുന്ന ക്വിൽപാഡ്<ref name="Quillpad">{{cite web |url=http://quillpad.in/kannada |title=QuillPad – Typing in Kannada has never been easier |publisher=Quillpad.in |access-date=7 November 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081104021158/http://quillpad.in/kannada/ |archive-date=4 November 2008 |df=dmy-all }}</ref> (Quillpad) തുടങ്ങിയ നിരവധി ഓൺലൈൻ ടൂളുകളും ലഭ്യമാണ്. കർണാടക സർക്കാരിൻ്റെ ഔദ്യോഗിക കന്നഡ ഇൻപുട്ട് സംവിധാനമായ [[നുഡി (സോഫ്റ്റ്‌വെയർ)|നുഡി]], അടിസ്ഥാനപരമായി ലിപ്യന്തരണത്തെ ആശ്രയിക്കുന്ന ഒരു ഫൊണറ്റിക് കീബോർഡ് ലേഔട്ടാണ്. === യൂണിക്കോഡ്‌ === കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ U+0C80 മുതൽ U+0CFF വരെയാണ്. {{കന്നഡ യൂണിക്കോഡ്‌ പട്ടിക}} == ജനപ്രിയ സംസ്കാരത്തിൽ == [[File:Memeulous Channel Logo.jpg|thumb|150px|right|"വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ഇമോട്ടിക്കോൺ]] കന്നഡ അക്ഷരമായ {{lang|kn|ಠ}} (ഠ) കാണാൻ ഒരു കണ്ണും പുരികവും പോലെയായതിനാൽ, ഇന്റർനെറ്റിൽ അനിഷ്ടമോ പുച്ഛമോ പ്രകടിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന "വിസമ്മതത്തിൻ്റെ നോട്ടം" ({{Tooltip|look of disapproval|ലുക്ക് ഓഫ് ഡിസപ്രൂവൽ|dotted=no}}) എന്ന ജനപ്രിയ [[ഇമോട്ടിക്കോൺ|ഇമോട്ടിക്കോണിൽ]] ("ಠ_ಠ") ഇത് ഉപയോഗിക്കാറുണ്ട്.<ref>{{cite news |url=http://www.maximumpc.com/article/features/browser_extension_week_look_disapproval |title= Browser Extension of the Week: Look of Disapproval |newspaper= Pcgamer |publisher= Maximum PC |access-date=2013-04-24 }}</ref> സമാനമായി, {{lang|kn|ರೃ}} (രൃ) എന്ന അക്ഷരം ഒരു കണ്ണടയെ സൂചിപ്പിക്കാനും, {{lang|kn|ಥ}} (ഥ) എന്ന അക്ഷരം കണ്ണുനീർ വരുന്ന ഒരു കണ്ണിനെ സൂചിപ്പിക്കാനും ഇമോട്ടിക്കോണുകളിൽ ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. ==കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്== * [[കന്നഡ]] *[[കദംബ ലിപി]] *[[കന്നഡ വ്യാകരണം]] *[[കന്നഡ സാഹിത്യം]] ==കുറിപ്പുകൾ== <references group="lower-alpha" /> ==അവലംബങ്ങൾ== <references /> == ഗ്രന്ഥസൂചി == * {{cite book |last=Kittel |first=Ferdinand |title=A Grammar of the Kannada Language in English |year=1903 |publisher=Basel Mission Book and Tract Depository |location=Mangalore |url=https://www.google.co.in/books/edition/A_grammar_of_the_Kanna%E1%B8%8Da_language/PHjy9H4haZwC?hl=en&gbpv=1&printsec=frontcover}} * {{cite book |last=Schiffman |first=Harold F. |title=A Reference Grammar of Spoken Kannada |year=1983 |publisher=University of Washington Press |isbn=978-0-295-96031-9}} * {{cite book |last=Zydenbos |first=Robert J. |title=A Manual of Modern Kannada |year=2020 |publisher=CrossAsia |isbn=978-3-946742-82-1 |chapter=The Phonemic System and Script of Kannada |url=https://hasp.ub.uni-heidelberg.de/catalog/view/736/1242/90992}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== *[http://www.omniglot.com/writing/kannada.htm കന്നഡ വർണ്ണമാല] *[http://www.kannadalibrary.com കന്നഡ പാഠങ്ങൾ] *[https://03662671545803034101.googlegroups.com/attach/d1a5ce02615957f3/Kannada_script_evolution.jpg?part=2&view=1&vt=ANaJVrELtCoY6CYhEk-wqTrFospXVSggzb7QyJ4gLiCTtcbIN6f9OQt8SEhQj4Ed-rvU_I0rf6va_8wt1tzqVOfpuyyY0lNXpm5M89jl7FMAzAk0UzCgQuw കന്നഡ ലിപിയുടെ വികാസം] *[https://fonts.google.com/noto/fonts?script=Knda&preview.script=Knda നോട്ടോ ഗൂഗിൾ കന്നഡ ഫോൺട്ട്] {{കന്നഡ ഭാഷ}} {{ഭാരതീയ ലിപികൾ}} {{വിവിധതരം എഴുത്തുരീതികൾ}} [[വർഗ്ഗം:കന്നഡ]] [[വർഗ്ഗം:കൊങ്കണി]] [[വർഗ്ഗം:തുളു ഭാഷ]] [[വർഗ്ഗം:ലിപികൾ]] [[വർഗ്ഗം:ബ്രാഹ്മി ലിപികൾ]] 1ihzcn5igv5omuv0s0i36hgyn4vw1s7 0 287424 4613978 3781829 2026-04-17T05:49:53Z Malikaveedu 16584 4613978 wikitext text/x-wiki {{കേരളത്തിലെ സ്ഥലങ്ങൾ |സ്ഥലപ്പേർ= ചെമ്മാപ്പിള്ളി |അപരനാമം = |ജില്ല/മഹാനഗരം/പട്ടണം/ഗ്രാമം= ഗ്രാമം |അക്ഷാംശം = 10.426 |രേഖാംശം = 76.116 |ജില്ല = തൃശൂർ |ഭരണസ്ഥാപനങ്ങൾ = പഞ്ചായത്ത് |ഭരണനേതൃത്വം = |ഭരണസ്ഥാനങ്ങൾ = |വിസ്തീർണ്ണം = |ജനസംഖ്യ = |ജനസാന്ദ്രത = |Pincode/Zipcode = 680570 |TelephoneCode = 91 487 |പ്രധാന ആകർഷണങ്ങൾ =തൂക്കുപാലം, ശ്രീരാമൻചിറ, ആനേശ്വരം ശിവക്ഷേത്രം |}} [[തൃശ്ശൂർ|തൃശ്ശൂർ ജില്ല കേന്ദ്രത്തിൽ നിന്നും]] നിന്നും 23 കി.മീ. പടിഞ്ഞാറു മാറി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഗ്രാമമാണ് '''ചെമ്മാപ്പിള്ളി'''. [[താന്ന്യം ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത്|താന്ന്യം ഗ്രാമപഞ്ചായത്തിലെ]] ഈ ഗ്രാമം അന്തിക്കാട് പോലീസ് സ്റ്റേഷൻ അതിർത്തിയിൽ പെട്ടതാണ്. എ.ൽ.പി.എസ് സ്കൂൾ, പ്രശസ്തമായ ശ്രീരാമൻചിറ, തൂക്കുപാലം എന്നിവ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത് ഈ ഗ്രാമത്തിലാണ്. == ആകർഷണങ്ങൾ == === തൂക്കുപാലം === [[പ്രമാണം:Thookkupalam.jpg|thumb|left|തൂക്കുപാലം]] [[കനോലി കനാൽ|കനോലി കനാലിനു]] കുറുകെ നാട്ടിക, താന്ന്യം ഗ്രാമപ്പഞ്ചായത്തുകളെ തമ്മിൽ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന തൂക്കുപാലത്തിന്റെ നീളം 150 മീറ്ററാണ്. 2013 മെയ് 31നു റവന്യൂമന്ത്രി അടൂർ പ്രകാശ് ആണ് അത് ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തത്. === ശ്രീരാമൻ ചിറ === {{പ്രലേ|ശ്രീരാമൻ ചിറ|ശ്രീരാമൻ ചിറയിലെ സേതുബന്ധനം}} [[പ്രമാണം:Chira.JPG|Sreeraman chira|thumb|left|ശ്രീരാമൻ ചിറ.]] സീതാദേവിയെ വീണ്ടെടുക്കുന്നതിനു വേണ്ടി കടലിനു കുറുകെ ചിറകെട്ടിയതിന്റെ ഓർമ്മക്ക് എല്ലാവർഷവും ചിറകെട്ടി സേതുബന്ധന സ്മരണ ആഘോഷിക്കുന്ന ഭൂമിയിലെ ഒരേഒരിടം ആണ് ശ്രീരാമൻ ചിറ. താന്ന്യം പഞ്ചായത്തിലെ ഏക സ്വാഭാവിക ശുദ്ധജലസംഭരണിയാണ് ശ്രീരാമൻ ചിറയെന്നറിയപ്പെടുന്ന 900 പറ പാടശേഖരം.<ref>{{Cite web |url=http://punnyabhumi.com/news-25021 |title=ആർക്കൈവ് പകർപ്പ് |access-date=2014-08-18 |archive-date=2014-09-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140902051038/http://punnyabhumi.com/news-25021 |url-status=dead }}</ref> {{-}} == വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ == === എ.എൽ.പി.എസ് സ്കൂൾ === സ്വകാര്യ ഐഡഡ് മാനേജ്മെന്റിന്റെ കീഴിലുള്ള ഒരു വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനമാണ് ഐഡഡ് ലോവർ പ്രൈമറി സ്കൂൾ, ചെമ്മാപ്പിള്ളി. 1928 മുതൽ കേരള വിദ്യാഭ്യാസ വകുപ്പ് അംഗീകൄത സ്ഥാപനമായി മാറി.<ref> http://liko.in/schools-in-india/school-id-628081/</ref> {{-}} == ചിത്രശാല == <gallery> പ്രമാണം:Alps chemmappilly.jpg|എ. എൽ. പി. എസ് സ്കൂൾ </gallery> ==അവലംബങ്ങൾ== {{commons category|Chemmappilly}} {{തൃശ്ശൂർ ജില്ല}} [[വർഗ്ഗം:തൃശ്ശൂർ ജില്ലയിലെ ഗ്രാമങ്ങൾ]] {{Coord|10.426|N|76.116|E|display=title}} 15qbjk9fly2zq7yqw1jiarukw0thv6f 0 308462 4613964 2172442 2026-04-17T00:18:37Z ~2026-23640-62 216609 4613964 wikitext text/x-wiki [[കൊച്ചി]]യിൽ സഞ്ചാര സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും ജാതിവിരുദ്ധചിന്തയുടെ പ്രചാരാണത്തിനുമായി നടത്തപ്പെട്ട സമരമായിരുന്നു '''കുട്ടംകുളം സമരം.'''[[ഇരിങ്ങാലക്കുട]] [[കൂടൽമാണിക്യം ക്ഷേത്രം|കൂടൽമാണിക്യം]] ക്ഷേത്രത്തിനു മുൻവശമുള്ള നടപ്പാത അവർണ്ണർക്കായി തുറന്നു കിട്ടുവാനും 1910ൽ ജില്ലാ മജിസ്റ്റ്രേറ്റ് ഒരു ഉത്തരവിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ സ്ഥാപിയ്ക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ഒരു തീണ്ടൽപ്പലക മാറ്റിക്കിട്ടുവാനും ആണ് ഈ സമരം പ്രധാനമായും സംഘടിപ്പിയ്ക്കപ്പെട്ടത്.<ref>നമ്മൾ നടന്ന വഴികൾ- കേരള ചരിത്രവും സംസ്ക്കാരവും.-മലയാള പഠന ഗവേഷണ കേന്ദ്രം. 2011 പേജ് 336</ref> എം.കെ. കാട്ടുപറമ്പന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ ഇരുപത്തഞ്ചുപേർ കുട്ടംകുളം റോഡിൽ കയറുവാൻ ചാലക്കുടിയിൽ നിന്നു പുറപ്പെടുകയും നഗരാതിർത്തിയിൽ അവരെ പോലീസ് തടയുകയും ചെയ്തു.തുടർന്നു നടന്ന ചർച്ചയിൽ ക്ഷേത്രപ്രവേശകർമ്മസമിതി സമരം ഏറ്റെടുക്കാം എന്ന വ്യവസ്ഥയിൽ ജാഥ പിരിച്ചുവിടുകയും ചെയ്തു. എന്നാൽ 1947 ജൂലായ് 6–ന് ഇരിങ്ങാലക്കുടയിലെ പ്രശസ്​തമായ അയ്യൻകാവ് മൈതാനിയിൽ നടന്ന സഞ്ചാരസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുവേണ്ടിയുള്ള സമ്മേളനവും ജാഥയുമാണ് ഭീകര ലാത്തിച്ചാർജ്ജിലും പോലീസ്​ നരനായാട്ടിലും കലാശിച്ചത്. കൂടൽമാണിക്യക്ഷേത്രത്തിന് മുൻവശമുള്ള നടപ്പാത അയിത്തജാതിക്കാർക്ക് തുറന്നുകിട്ടാനും അവിടെ 1910–ൽ ജില്ലാ മജിസ്ട്രേറ്റിന്റെ ഉത്തരവ് പ്രകാരം സ്​ഥാപിച്ച തീണ്ടപലക എടുത്തുമാറ്റുവാനുമുള്ള ആവശ്യം ഉന്നയിച്ചാണ് കൊച്ചി രാജ്യത്തെയാകെ ഇളക്കിമറിച്ച സമരം നടക്കുന്നത്. ജൂലായ് ആറിലെ പോലീസ്​ നരവേട്ടക്കെതിരെ കേരളമാകെ പ്രക്ഷുബ്ധമാവുകയും മലബാറിൽ നിന്ന് കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെയും ചില സാമൂഹ്യസംഘടനകളുടെയും മുൻകൈയിൽ ‘ചലോ ഇരിങ്ങാലക്കുട’ എന്ന മുദ്രാവാക്യമുയർത്തി ജാഥകളാരംഭിക്കുകയും ചെയ്തു. നിയമലംഘനത്തിനില്ലെന്നുപറഞ്ഞ് കുട്ടംകുളം സമരത്തിൽ നിന്ന് പിൻമാറിയ പ്രജാമണ്ഡലംകാരെ പോലും കൊച്ചിയിലും കേരളമാകെയുമുണ്ടായ ജനവികാരം ചലിപ്പിച്ചു എന്നതാണ് യാഥാർത്ഥ്യം. അങ്ങനെയാണ് ഉടനടി ക്ഷേത്രപ്രവേശനവും ഉത്തരവാദഭരണവും അനുവദിക്കാത്തപക്ഷം പ്രജാമണ്ഡലം ജനങ്ങളുടെ സമരത്തിന് നേതൃത്വം നൽകുമെന്ന് അതിന്റെ നേതാക്കൾ മഹാരാജാവിന് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയത്. പോലീസ്​ നരവേട്ടയ്ക്കും ജാതിഭീകരതയ്ക്കുമെതിരായി അയ്യൻകാവിൽ സംഘടിപ്പിച്ച പ്രതിഷേധ മഹാസമ്മേളനത്തിൽ സഹോദരൻ അയ്യപ്പനാണ് സമരപ്രഖ്യാപനം നടത്തിയത്. കൊച്ചി രാജ്യമാകെ രാഷ്ട്രീയ ഹർത്താൽ ആചരിക്കപ്പെട്ടു. ജൂലായ് ആറിലെ ചോരയൊഴുകിയ ജനകീയ പ്രക്ഷോഭത്തിന്റെയും അതിനോട് അനുഭാവം പ്രകടിപ്പിച്ച് ഉയർന്നുവന്ന ബഹുജന മുന്നേറ്റത്തിന്റെയും മുമ്പിൽ കൊച്ചി രാജാവ് വൈകാതെ ക്ഷേത്രപ്രവേശന തിയ്യതി നിശ്ചയിക്കാമെന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചു. കർക്കിടകം 13-ന് സഹോദരൻ അയ്യപ്പൻ നടത്തിയ ചരിത്രപ്രസിദ്ധമായ സമരപ്രഖ്യാപനവും കൊച്ചി രാജ്യത്തെയാകെ ഇളക്കിമറിച്ച ജനമുന്നേറ്റങ്ങളും ചിങ്ങമാസമാകുമ്പോഴേക്കും രാജാവിനു കീഴിൽ പ്രജാമണ്ഡലം നേതാവ് പനമ്പള്ളി ഗോവിന്ദമേനോന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ മന്ത്രിസഭ സ്​ഥാനമേൽക്കുന്നതിലേക്കെത്തിച്ചു. തുടർന്ന് ഇരിങ്ങാലക്കുടയിൽ നടന്ന രാഷ്ട്രീയ സമ്മേളനം, അയിത്തത്തിനെതിരായും സഞ്ചാരസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനു വേണ്ടിയുമുള്ള നവോത്ഥാന ചരിത്രത്തിലെ ജ്വലിക്കുന്ന സംഭവങ്ങളാണ്. ജൂലായ് ആറിലെ ചോരചിന്തിയ സമരമാണ് കൊച്ചി രാജ്യത്ത് ക്ഷേത്രപ്രവേശനവും സഞ്ചാര സ്വാതന്ത്ര്യവും അനുവദിക്കുന്നതിലേക്ക് ജാതി സവർണ അധികാരശകതികളെ നിർബന്ധിതമാക്കിയത്. തുടർന്ന് നടന്ന ഐതിഹാസികമായ 1948–ലെ പാലിയം സമരത്തിന് പാതയൊരുക്കിയത് കുട്ടംകുളം സമരമാണ്. കുട്ടംകുളത്തേതുപോലെ പാലിയ സമരവും, തൃക്കോവ് ശിവക്ഷേത്രത്തിന് മുന്നിലെ വഴികളിലൂടെയും സമീപ്രദേശങ്ങളിലൂടെയും അയിത്തജാതിക്കാർക്ക് സഞ്ചാരസ്വാതന്ത്ര്യം അനുവദിച്ചുകിട്ടാൻ വേണ്ടിയുള്ളതായിരുന്നു. കൊച്ചി രാജാവിന്റെ പ്രധാനമന്ത്രി സ്​ഥാനം വഹിച്ചിരുന്ന പാലിയത്തച്ഛൻമാരും ജാതി-ജന്മിത്വ ശക്തികളുമാണ് അയിത്തജാതിക്കാർക്ക് സഞ്ചാരസ്വാതന്ത്ര്യം നിഷേധിച്ചത്. പാലിയം സമരത്തിന്റെ ചരിത്രകാരന്മാർ സൂചിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ സഹോദരൻ അയ്യപ്പന്റെ ആത്മസുഹൃത്തായ കേളപ്പനാശന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ നടന്ന ചെറുത്തുനിൽപും കുട്ടംകുളം സമരവും അയിത്തജാതിക്കാരിലും പൊതുവെ ജനങ്ങളിലുമുണ്ടാക്കിയ സവർണജാതി ശക്തികൾക്കെതിരായ വികാരമാണ് പാലിയം സമരത്തിന് പ്രചോദനമായത്. പാലിയത്തച്ഛൻമാരെ വെല്ലുവിളിച്ച് പാലിയത്തെ റോഡുകളിലൂടെ സഞ്ചരിക്കാനുള്ള ആത്മധൈര്യം ജനങ്ങളിൽ പകർന്നത് കമ്യൂണിസ്റ്റുകാരായിരുന്നു. പാലിയം സമരത്തിലെ എ.കെ.ജിയുടെ ഇടപെടലുകളും പ്രജാമണ്ഡലത്തിന്റെയും ഒരുവേള എസ്​.എൻ.ഡി.പിയുടെയും വിട്ടുവീഴ്ചാപരമായ നിലപാടുകൾക്കെതിരെ കമ്യൂണിസ്റ്റുകാർ എടുത്ത പ്രക്ഷോഭസ്​ഥിരതയുമാണ് പാലിയം സമരത്തെ എല്ലാ പ്രതിസന്ധികളെയും അതിജീവിച്ച് മുന്നോട്ടുനയിച്ചത്. കൂട്ടംകുളത്ത് സഖാക്കൾ ഗംഗാധരനും ഉണ്ണിക്കും ഭീകര മർദ്ദനമാണ് ഏറ്റുവാങ്ങേണ്ടിവന്നതെങ്കിൽ പാലിയത്ത് സഖാവ് എ.ജി. വേലായുധന് പോലീസ് തോക്കിന്റെ പാത്തി കൊണ്ട് മർദ്ദനമേറ്റ് രക്തസാക്ഷിത്വം വരിക്കേണ്ടിവന്നു. കൂട്ടംകുളം സമരവും പാലിയം സമരവുമെല്ലാം അയിത്താചാരത്തിനും ജാത്യാധിഷ്ഠിത ബ്രാഹ്മണാധികാര വ്യവസ്​ഥക്കുമെതിരായ നവോത്ഥാന ചരിത്രത്തിലെ പ്രകാശം പരത്തുന്ന അധ്യായങ്ങളാണ്. അയിത്തജാതിക്കാർക്ക് ക്ഷേത്രപ്രവേശനത്തിനും സഞ്ചാരസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും വേണ്ടിയുള്ള വൈക്കം സത്യാഗ്രഹത്തിന്റെയും ഗുരുവായൂർ സത്യാഗ്രഹത്തിന്റെയും പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് 1936 നവംബർ 12–ന് തിരുവിതാംകൂർ സർക്കാർ ക്ഷേത്രപ്രവേശന വിളംബരം വിജ്ഞാപനം ചെയ്യുന്നത്. തിരുവിതാംകൂർ മഹാരാജാവ് ചിത്തിരതിരുന്നാൾ ബാലരാമവർമ്മ വിജ്ഞാപനം ചെയ്ത ക്ഷേത്രപ്രവേശന വിളംബരത്തിൽ; ''‘‘ജനനാലോ മതവിശ്വാസത്താലോ ഹിന്ദുവായ യാതൊരാൾക്കും നമ്മുടെ ഗവൺമെന്റിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പ്രവേശിക്കുന്നതിനും ആരാധന നടത്തുന്നതിനും ഇനിമേൽ യാതൊരു നിരോധനവും ഉണ്ടായിരിക്കാൻ പാടില്ല എന്നാകുന്നു’’.'' ശുദ്ധാശുദ്ധങ്ങളുടേതായ ധർമ്മശാസ്​ത്രങ്ങളെ അവലംബമാക്കി നിലനിന്നുപോന്ന മനുഷ്യത്വരഹിതമായ ജാതിവ്യവസ്​ഥയ്ക്കും അയിത്തത്തിനുമെതിരായ സമരചരിത്രത്തിലെ അഭിമാനകരമായൊരു വിജയഘട്ടമായിട്ടാണ് ക്ഷേത്രപ്രവേശന വിളംബരത്തെ ചരിത്രകാരന്മാർ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുള്ളത്. തീർച്ചയായും അലംഘനീയങ്ങളെന്ന് കൽപിച്ച് അടിച്ചേൽപ്പിക്കപ്പെടുന്ന വിശ്വാസങ്ങളെയും ആചാരങ്ങളെയും അവസാനിപ്പിക്കാൻ കഴിയുമെന്ന സാമൂഹ്യപരിവർത്തന പ്രക്രിയയുടെ അസന്ദിഗ്ധമായ ഒരു ചരിത്രപാഠം എന്ന നിലയിൽ ക്ഷേത്രപ്രവേശന വിളംബരത്തെ കാണാം. പക്ഷെ ക്ഷേത്രപ്രവേശന വിളംബരത്തിനുശേഷവും തിരുവിതാംകൂറിലും കൊച്ചിയിലും മലബാറിലുമൊക്കെ സവർണജാതി മേധാവിത്വശകതികൾ അയിത്തജാതിക്കാർക്ക് സഞ്ചാരസ്വാതന്ത്ര്യവും ക്ഷേത്രപ്രവേശനവും അനുവദിച്ചിരുന്നില്ല എന്നതാണ് യാഥാർത്ഥ്യം. അയിത്തത്തിനും സഞ്ചാരസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനും വേണ്ടിയുള്ള സമരം തുടർന്നേറ്റെടുത്തത് കോൺഗ്രസ്​ സോഷ്യലിസ്റ്റുകളും കമ്യൂണിസ്റ്റുകാരുമായിരുന്നു. പൊതുനിരത്തുകളിലൂടെ വഴിനടക്കാനും ക്ഷേത്രക്കുളങ്ങളിലും ആരാധനാലയങ്ങളിലും അയിത്തജാതിക്കാർക്ക് കടന്നുചെല്ലാനുമുള്ള നവോത്ഥാനപരമായ ദൗത്യമേറ്റെടുത്ത് പോരാടിയത് സാമൂഹ്യസംഘടനകളും കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുമായിരുന്നു. ആ ഒരു ദിശയിൽ കേരളത്തിൽ നടന്ന ഐതിഹാസികമായ സഞ്ചാരസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുവേണ്ടിയുള്ള സമരമായിരുന്നു 1946–47 കാലത്ത് കൂടൽമാണിക്യം ക്ഷേത്രത്തിൽ നടന്നത്. ബാലരാമപുരത്തെ ചാലിയ തെരുവുകളിലൂടെ അധഃസ്​ഥിത ജാതിക്കാർക്ക് നടക്കാനുള്ള അവകാശത്തിനുവേണ്ടി അയ്യൻകാളി നടത്തിയ സമരത്തെ ക്രൂരമായി അടിച്ചമർത്തിയതു പോലെയാണ് കുട്ടംകുളം സമരത്തെയും സവർണജാതിശക്തികളും പോലീസും അടിച്ചമർത്തിയത്. 1907–ലായിരുന്നു അയ്യൻകാളിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ ബാലരാമപുരത്ത് സവർണജാതി ഭീകരതയെ നേരിട്ടുകൊണ്ട്, വഴിനടക്കാനുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുവേണ്ടി അയിത്തജാതിക്കാരുടെ ഉയർത്തെഴുന്നേൽപ്പുണ്ടായത്. ആ ചരിത്രസംഭവത്തിെൻ്റ 40–ാം വർഷത്തിലാണ് കുട്ടംകുളം സമരം നടക്കുന്നത്. കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർടിയും എസ്​.എൻ.ഡി.പി യോഗവും പുലയ മഹാസഭയും പ്രജാമണ്ഡലവും ചേർന്നായിരുന്നു ഈ സമരത്തിന് നേതൃത്വം കൊടുത്തത്. നാട്ടുരാജ്യങ്ങളിൽ കോൺഗ്രസ്​ പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നത് പ്രജാമണ്ഡലം എന്ന ബാനറിലായിരുന്നു. തീണ്ടൽപലക എടുത്തുമാറ്റാനും കൂടൽമാണിക്യം ക്ഷേത്രവഴികളിലൂടെ സഞ്ചാരം അനുവദിക്കാനും ആവശ്യപ്പെട്ടുകൊണ്ടായിരുന്നു കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെയും എസ്​.എൻ.ഡി.പിയുടെയും പുലയ മഹാസഭയുടെയും നേതൃത്വത്തിൽ സമരം ആരംഭിക്കുന്നത്. 1946 ജൂലായ് 6–ന് ഇപ്പോഴത്തെ ഇരിങ്ങാലക്കുട നഗരസഭ ഓഫീസിനുമുമ്പിലുള്ള പ്രശസ്​തമായ അയ്യൻകാവ് മൈതാനത്ത് നിന്നുമാണ് സമരത്തിന് തുടക്കമാകുന്നത്. കൂടൽമാണിക്യ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ കിഴക്കെ നടവഴിയിലേക്കും ജാഥ നടത്തുകയായിരുന്നു അയ്യൻകാവിൽ സമ്മേളിച്ച വിവിധ സംഘടനകളിലും സാമൂഹ്യവിഭാഗങ്ങളിലുംപെട്ടവരുടെ പരിപാടി. കമ്യൂണിസ്റ്റ് നേതാവായ പി. ഗംഗാധരനും പുലയ മഹാസഭയുടെയും കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടിയുടെയും നേതാവായ ചാത്തൻ മാസ്റ്ററുമായിരുന്നു സമരനേതൃത്വം. സമരത്തിന് അടിയന്തിര പ്രകോപനമായത് കുട്ടംകുളത്തിന് സമീപം സാരി ധരിച്ച് പ്രകടനം നടത്തിയ പുലയ യുവതികളെ സവർണജാതിക്കാർ മുറുക്കിത്തുപ്പി അപമാനിച്ചതായിരുന്നു. എസ്​.എൻ.ഡി.പിയുടെയും പുലയ മഹാസഭയുടെയും പ്രവർത്തകരും നിരവധി തൊഴിലാളിയൂണിയൻ പ്രവർത്തകരും ജാഥയിൽ അണിനിരന്നു. ദേശീയപതാകയ്ക്കൊപ്പം ജാഥയിൽ തൊഴിലാളി സഹോദര സംഘത്തിന്റെ കലാവിഭാഗം അവതരിപ്പിച്ച ‘സ്വതന്ത്രഭാരത നൂതന ചരിത്രം, സ്വന്തം ചോരയിൽ എഴുതുന്നവരെ’ എന്ന ഗാനവും മുഴങ്ങി. പച്ചയും മഞ്ഞയും ചുവപ്പുമായ നിരവധി കൊടികൾ ജാഥയിൽ ഉയർത്തിപ്പിടിച്ചിരുന്നു. ബീഡി തൊഴിലാളികളും ബെൽ മെറ്റൽ തൊഴിലാളികളും മുനിസിപ്പൽ തൊഴിലാളികളും കർഷകസംഘം, വിദ്യാർത്ഥി ഫെഡറേഷൻ പ്രവർത്തകരും സമരത്തിലണിചേർന്നു. കമ്യൂണിസ്റ്റ് നേതാവായ പി. ഗംഗാധരൻ യോഗ സ്​ഥലത്ത് എത്തിയപ്പോൾ ദിഗന്തങ്ങൾ മുഴങ്ങുമാറുള്ള മുദ്രാവാക്യങ്ങൾ മുഴങ്ങി. അദ്ദേഹം ഏതാനും വാക്കുകൾ മാത്രമായി പ്രസംഗം ചുരുക്കി. അതിങ്ങനെയായിരുന്നു; ''‘‘കുട്ടംകുളം അതിർത്തിയിൽ അയിത്ത കൽപന റദ്ദാക്കിയതാണെന്നാണ് നേതാക്കൾ പറയുന്നത്. അത് പഴയ 1886–ലെ വിളംബരപ്രകാരമാണെത്ര. ഇന്നതിന് നിയമപ്രാബല്യമില്ല. എന്തായാലും അതിലൂടെ വഴിനടക്കുന്നതിന് ആരെങ്കിലും തടയുമോയെന്ന് നമുക്ക് അവിടെച്ചെന്ന് നോക്കിയിട്ട് വരാം. ഇവിടെ ക്ഷേത്രപ്രവേശനത്തിനുവേണ്ടിയും ഉത്തരവാദഭരണത്തിനുവേണ്ടിയും നമ്മളെല്ലാം ഒരുമിച്ച് സമരം ചെയ്യുന്നവരാണ്. നമുക്കതിൽ അഭിപ്രായവ്യത്യാസമുണ്ടാകാൻ പാടില്ല. കൊച്ചി രാജ്യത്തിന് അയിത്തംവെച്ചുപുലർത്താൻ ഒരു ശകതിക്കും സാധ്യമല്ല’’.'' അയ്യൻകാവ് മൈതാനിയിൽ നിന്ന് കുട്ടംകുളം റോഡിൽ നിരോധനമുണ്ടോ എന്നറിയാൻ സമ്മേളനത്തിൽ പങ്കെടുത്ത എല്ലാവരും പ്രകടനമായി കൂട്ടംകുളത്തേക്ക് നീങ്ങുകയാണെന്ന് പി. ഗംഗാധരൻ പ്രഖ്യാപിച്ചു. നിയമലംഘനത്തെ അനുകൂലിക്കില്ലെന്ന് പറഞ്ഞ് പുത്തൂർ അച്ചുതമേനോനും ചില പ്രജാമണ്ഡലം പ്രവർത്തകരും ജാഥയിൽ പങ്കെടുക്കാൻ തയ്യാറായില്ല. കമ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി നേതാക്കളായിരുന്ന കെ.വി. ഉണ്ണിയുടെയും പി. ഗംഗാധരെൻ്റയും നേതൃത്വത്തിൽ ആയിരങ്ങൾ കുട്ടംകുളം റോഡിലേക്ക് മാർച്ച് ചെയ്തു. കുട്ടംകുളത്തിന് കിഴക്കുഭാഗത്ത് വെച്ച് പോലീസ്​ ജാഥ തടഞ്ഞു. വൻ പോലീസ്​ സേന ജാഥയെ തടയാൻ ലാത്തിയുമായി മതിൽതന്നെ തീർത്തിരുന്നു. കയ്യിൽ ചൂരലും തോളിൽ ലാത്തിയുമായി പോലീസും അവർക്ക് നേതൃത്വവും നിർദ്ദേശവും നൽകാനായി മജിസ്ട്രേറ്റും അവിടെ നിലകൊണ്ടിരുന്നു. ഡിവൈ.എസ്​.പിയും സിവിൽ ഗാർഡുകളും അയിത്തലംഘനത്തെ തടയാൻ സജ്ജരായി നിന്നു. പി. ഗംഗാധരൻ ഒറ്റയ്ക്കാണ് പോലീസ്​ സേന തീർത്ത ബാരിക്കേഡിനുമുമ്പിലേക്ക് ചെന്നത്. തനിക്ക് പൊതുവഴി നടക്കാൻ സ്വാതന്ത്ര്യമുണ്ടോയെന്ന് അറിയണമെന്നായിരുന്നു ഗംഗാധരൻ ഉദ്യോഗസ്​ഥന്മാരോട് ആവശ്യപ്പെട്ടത്. അതിന് മറുപടിയായി ഒരു പോലീസ്​ ഉദ്യോഗസ്​ഥൻ സഖാവിനെ പിടിച്ച് പിറകോട്ട് തള്ളുകയായിരുന്നു. ഇതോടെ പോലീസ്​ വലയംഭേദിച്ച് മുന്നോട്ടുനീങ്ങാൻ ജാഥയിൽ അണിനിരന്നവർ ശ്രമിച്ചു. സി.ഐ. സൈമൺ മാഞ്ഞൂരാന്റെയും ഇൻസ്​പെക്ടർ ശങ്കുണ്ണിയുടെയും നേതൃത്വത്തിൽ എം.എസ്​.പിക്കാർ ഉൾപ്പെടെ വൻപോലീസ സന്നാഹം ജാഥ തടഞ്ഞു. ജാഥ തടഞ്ഞുകൊണ്ടുള്ള ഉത്തരവ് ഉണ്ടോയെന്നും നിരോധന ഉത്തരവുണ്ടെങ്കിൽ കാണിക്കണമെന്നും ജാഥയിൽ പങ്കെടുത്തവർ വിളിച്ചുപറഞ്ഞു. ഈ തർക്കത്തിനിടെ പോലീസ്​ സമരക്കാരെ വളഞ്ഞിട്ട് തല്ലിച്ചതച്ചു. പലരും മർദ്ദനമേറ്റ് വീണു. വഴിനീളെ ചോരയൊഴുകി. പോലീസ്​ മർദ്ദനത്തിെൻ്റ ക്രൂരത സഹിക്കാനാവാതെ കെ.വി. ഉണ്ണി പോലീസിനെയും അടിച്ചു. അപ്രതീക്ഷിതമായി ഉണ്ടായ ഉണ്ണിയുടെ ഭാഗത്തുനിന്നുള്ള തിരിച്ചടി പോലീസുകാരെ പ്രകോപിപ്പിച്ചു. അതോടെ ഭീകരമർദ്ദനമായിരുന്നു. ലാത്തിച്ചാർജ്ജിൽ വളണ്ടിയർമാർ ചിതറിയോടുന്നതിനിടയിൽ സഖാക്കൾ ഉണ്ണിയെയും ഗംഗാധരനെയും പോലീസ്​ പിടിച്ച് കുട്ടംകുളത്തിനടുത്തുള്ള ഇലക്ട്രിക് പോസ്റ്റിൽ കെട്ടിയിട്ട് അതിക്രൂരമായി മർദ്ദിച്ചു. പോലീസ്​ പിടിച്ചുകൊണ്ടുപോയി ഇരിങ്ങാലക്കുട ജയിലിലടച്ചവർക്ക് ക്രൂരമർദ്ദനം ഏൽക്കേണ്ടിവന്നു. കമ്യൂണിസ്റ്റുകാരെ തല്ലുന്നതിൽ കുപ്രസിദ്ധി നേടിയിരുന്ന ഇരിങ്ങാലക്കുട സബ്ജയിൽ ഒരു കോൺസൻട്രേഷൻ ക്യാമ്പു പോലെയാണ് പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നത്. കമ്യൂണിസ്റ്റുകാരെ കൈകാര്യം ചെയ്യാനുള്ള പ്രത്യേക പോലീസ്​ സ്​ക്വാഡ് തന്നെ പ്രത്യേകം തയ്യാറാക്കി നിർത്തിയിരുന്നു. സബ്ജയിലിലെ ഭീകരമർദ്ദനത്തിന് ഇരയായവരാണ് പ്രമുഖ കമ്യൂണിസ്റ്റ് നേതാക്കളായ ഇ. ഗോപാലകൃഷ്ണമേനോനും കെ.കെ. വാര്യരും സി. ജനാർദ്ദനനും ജോർജ്ജ് ചടയംമുറിയും കെ.വി. ഉണ്ണിയും ആർ.വി. രാമൻകുട്ടി വാര്യരുമൊക്കെ. കെ.വി. ഉണ്ണിയെ ലോക്കപ്പിലിട്ട് കൊല്ലാനുള്ള നീക്കവും പോലീസ്​ നടത്തി. ഉയർന്ന പോലീസ്​ ഉദ്യോഗസ്​ഥരുടെ ഇടപെടലിന്റെ ഭാഗമായിട്ടാണ് കെ.വി. ഉണ്ണി രക്ഷപ്പെട്ടത്. പിറ്റേദിവസം സമരനേതാക്കളായിരുന്ന പി.കെ. ചാത്തൻ മാസ്റ്ററെയും എൻ.കെ. തയിലിനെയും പോലീസ്​ അറസ്റ്റു ചെയ്തു. പോലീസ്​ നരനായാട്ടിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് കെ.വി.കെ. വാര്യരുടെയും സുബ്രണ്യ അയ്യരുടെയും നേതൃത്വത്തിൽ നടന്ന പ്രകടനത്തിനുനേരെയും ലാത്തിച്ചാർജ്ജ് നടന്നു. ക്രൂര മർദ്ദനമാണ് രണ്ടുപേർക്കും ലഭിച്ചത്. കെ.വി.കെ. വാര്യരെ രാജ്യേദ്രാഹകുറ്റം ചുമത്തി നാല് മാസം ജയിലിലടക്കുകയും ചെയ്തു. ഹിന്ദുമതത്തിനകത്തെ വൃത്തികെട്ട ജാതിവ്യവസ്​ഥയുടെ ഉന്മൂലനവും സാമൂഹ്യനീതിയും സാഹോദര്യവും പുലരുന്ന ഒരു സമൂഹത്തെയും സ്വപ്നം കണ്ടവരാണ് കുട്ടംകുളം ഉൾപ്പെടെയുള്ള, ജാതിക്കും അയിത്തത്തിനുമെതിരായ സമരങ്ങൾക്ക് നേതൃത്വം കൊടുത്തത്. 1930–ൽ വടകരയിൽ നടന്ന കെ.പി.സി.സിയുടെ സമ്പൂർണ രാഷ്ട്രീയ സമ്മേളനത്തിന്റെ തീരുമാനമായിരുന്നു ഹൈന്ദവ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ എല്ലാ ജാതിയിലും പെട്ട ഹിന്ദുക്കൾക്ക് പ്രവേശനം നൽകാനുള്ള പ്രക്ഷോഭങ്ങളാരംഭിക്കണമെന്നത്. ഈ പ്രമേയത്തിന്റെ അടിസ്​ഥാനത്തിലാണ് ഗുരുവായൂർ സത്യാഗ്രഹം നടക്കുന്നത്. അതിനായുള്ള കാര്യങ്ങൾ തീരുമാനിക്കാനും പദ്ധതികളിടാനും കെ.പി.സി.സി നിയോഗിച്ചത് കെ. കേളപ്പനെയും കൃഷ്ണപിള്ളയെയും ടി.എസ്​. തിരുമുമ്പിനെയുമായിരുന്നു. ഈയൊരു ചരിത്രപശ്ചാത്തലത്തിലാണ് കേരളമാകെ, തിരുവിതാംകൂറിലും കൊച്ചിയിലും മലബാറിലുമെല്ലാം ക്ഷേത്രപ്രവേശനസമരങ്ങളും സഞ്ചാരസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുവേണ്ടിയുള്ള സാമൂഹ്യ മുന്നേറ്റങ്ങളും സജീവമാകുന്നത് ==അവലംബം== {{reflist}} [[വർഗ്ഗം:സമരങ്ങൾ]] a6wfwi9kbzx2irbj1qqgo4occwfv5mg 0 345305 4613990 3214184 2026-04-17T06:35:37Z Malikaveedu 16584 4613990 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = മൂസാ ഖൈൽ | native_name = | native_name_lang = | settlement_type = ഗ്രാമപഞ്ചായത്ത് | pushpin_map = India Punjab | pushpin_map_caption = പഞ്ചാബിലെ സ്ഥാനം | latd = 31.5449 |latm = |lats = |latNS = N | longd = 75.5563 |longm = |longs = |longEW = E | coordinates_display = inline,title | subdivision_type = രാജ്യം | subdivision_name = {{flag|India}} | subdivision_type1 = [[States and territories of India|സംസ്ഥാനം]] | subdivision_name1 = [[Punjab, India|പഞ്ചാബ്]] | subdivision_type2 = [[List of districts of India|ജില്ല]] | subdivision_name2 = [[കപൂർത്തല district|കപൂർത്തല]] | subdivision_type3 = | subdivision_name3 = | unit_pref = Metric <!-- ALL fields with measurements have automatic unit conversion --> <!-- for references: use <ref>tags --> | elevation_m = | population_as_of = 2011<ref name="CensusData">[http://www.censusindia.gov.in/2011census/population_enumeration.html 2011ലെ സെൻസസ് കണക്കുകൾ]]</ref> | population_footnotes = | population_total = 435 | population_density_km2 = auto | population_note = [[Human sex ratio|Sex ratio]] 215/220[[male|♂]]/[[female|♀]] | population_demonym = | demographics_type1 = ഭാഷ | demographics1_title1 = Official | demographics1_info1 = [[Punjabi language|പഞ്ചാബി]] | demographics1_title2 = Other spoken | demographics1_info2 = [[Hindi language|ഹിന്ദി]] | timezone1 = [[Indian Standard Time|ഇന്ത്യൻ സ്റ്റാൻഡേഡ് സമയം]] | utc_offset1 = +5:30 | postal_code_type = [[Postal Index Number|പിൻകോഡ്]] | postal_code = | area_code_type = | area_code = | registration_plate = | iso_code = | blank1_name_sec2 = | blank1_info_sec2 = | website = <!-- {{URL|example.com}} --> | footnotes = }} [[പഞ്ചാബ്,_ഇന്ത്യ|പഞ്ചാബ്]] സംസ്ഥാനത്തെ [[കപൂർത്തല]] ജില്ലയിലെ ഒരു വില്ലേജാണ് '''മൂസാ ഖൈൽ'''. കപൂർത്തല ജില്ലാ ആസ്ഥാനത്തുനിന്നും 10 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് മൂസാ ഖൈൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. മൂസാ ഖൈൽ വില്ലേജിന്റെ പരമാധികാരി [[സർപഞ്ച്|സർപഞ്ചാണ്]]. ജനങ്ങൾ തെരഞ്ഞെടുക്കുന്ന പ്രതിനിധിയാണ് സർപഞ്ച്. ==ജനസംഖ്യ== 2011 ലെ ഇന്ത്യൻ [[കാനേഷുമാരി]] വിവരമനുസരിച്ച് മൂസാ ഖൈൽ ൽ 109 വീടുകൾ ഉണ്ട്. ആകെ ജനസംഖ്യ 435 ആണ്. ഇതിൽ 215 പുരുഷന്മാരും 220 സ്ത്രീകളും ഉൾപ്പെടുന്നു. മൂസാ ഖൈൽ ലെ സാക്ഷരതാ നിരക്ക് 64.83 ശതമാനമാണ്. ഇത് സംസ്ഥാന ശരാശരിയായ 75.84 ലും താഴെയാണ്. മൂസാ ഖൈൽ ലെ 6 വയസ്സിനു താഴെയുള്ള കുട്ടികളുടെ എണ്ണം 43 ആണ്. ഇത് മൂസാ ഖൈൽ ലെ ആകെ ജനസംഖ്യയുടെ 9.89 ശതമാനമാണ്. <ref name="CensusData">[http://www.censusindia.gov.in/2011census/population_enumeration.html 2011ലെ സെൻസസ് കണക്കുകൾ]]</ref> 2011 ലെ ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പ് രേഖകൾ പ്രകാരം 118 ആളുകൾ വിവിധ തൊഴിലുകളിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇതിൽ 98 പുരുഷന്മാരും 20 സ്ത്രീകളും ഉണ്ട്. 2011 ലെ കാനേഷുമാരി പ്രകാരം 92.37 ശതമാനം ആളുകൾ അവരുടെ ജോലി പ്രധാന വരുമാനമാർഗ്ഗമായി കണക്കാക്കുന്നു എന്നാൽ 20.34 ശതമാനം പേർ അവരുടെ ഇപ്പോഴത്തെ ജോലി അടുത്ത 6 മാസത്തേക്കുള്ള താത്കാലിക വരുമാനമായി കാണുന്നു. ==ജാതി== മൂസാ ഖൈൽ ലെ 106 പേരും പട്ടിക ജാതി വിഭാഗത്തിൽ പെടുന്നു. 0 പേർ പട്ടിക വർഗ്ഗ വിഭാഗത്തിലുള്ളവരാണ്. ==ജനസംഖ്യാവിവരം== {|class="wikitable sortable" ! വിവരണം !! ആകെ !! സ്ത്രീ !! പുരുഷൻ |- | ആകെ വീടുകൾ ||109 || - ||- |- | ജനസംഖ്യ ||435 ||215 ||220 |- | കുട്ടികൾ (0-6) || 43 ||22 ||21 |- | പട്ടികജാതി ||106 || 47 ||59 |- | പട്ടിക വർഗ്ഗം ||0 ||0 ||0 |- | സാക്ഷരത ||64.83 % ||53.19 % ||46.81 % |- | ആകെ ജോലിക്കാർ ||118 ||98 || 20 |- | ജീവിതവരുമാനമുള്ള ജോലിക്കാർ || 109 ||95 ||14 |- |താത്കാലിക തൊഴിലെടുക്കുന്നവർ ||24 || 22 ||2 |- |} ==കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ == {{Main article| കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകളുടെ പട്ടിക}} ==പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ== * [http://www.censusindia.gov.in/2011census/Listofvillagesandtowns.aspx കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ] ==അവലംബങ്ങൾ== {{Reflist}} [[Category:കപൂർത്തല ജില്ലയിലെ വില്ലേജുകൾ]] 0mzkh6p9fq06mat6agau8qonlpf48dm 0 349895 4614011 4524585 2026-04-17T10:20:49Z Malikaveedu 16584 4614011 wikitext text/x-wiki {{വൃത്തിയാക്കേണ്ടവ}} {{Infobox settlement | name = ആങ്കറേജ് | native_name = {{native name|tfn|Dgheyay Kaq'}} | official_name = ആങ്കറേജ് മുനിസിപ്പാലിറ്റി | settlement_type = [[Consolidated city-county|Consolidated city-borough]] | image_skyline = {{Multiple image | perrow = 1/2/2/2 | total_width = 280 | caption_align = center | border = infobox | image1 = USS Anchorage in Anchorage, Alaska.jpg | caption1 = തുറമുഖത്ത് നിന്ന് പുറപ്പെടുന്ന യുഎസ്എസ് ആങ്കറേജ് എന്ന കപ്പൽ. പശ്ചാത്തലത്തിൽ നഗരവും ചുഗാച്ച് പർവതനിരയും. | image2 = Wood Bison in Alaska.jpg | caption2 = [[അലാസ്ക വന്യജീവി സംരക്ഷണ കേന്ദ്രം]] | image3 = Anchorage Skyline in Winter - Hotel Captain Cook - Anchorage Alaska.jpg | caption3 = [[ആങ്കറേജ് നഗരകേന്ദ്രം]] | image4 = Alaska Native Heritage Center across Lake Tiulana.jpg | caption4 =[[അലാസ്ക നേറ്റീവ് ഹെറിറ്റേജ് സെന്റർ]] | image5 = Parque Eagle River, Anchorage, Alaska, Estados Unidos, 2017-09-01, DD 33.jpg | caption5 = [[ചുഗാച്ച് സ്റ്റേറ്റ് പാർക്ക്]] | image6 = Anchorage Museum at Rasmuson Center 2014.jpg | caption6 = [[ആങ്കറേജ് മ്യൂസിയം]] | image7 = Anchorage Alaska aerial view.jpg | caption7 = [[അലാസ്ക തുറമുഖം]] }} | image_flag = Flag of Anchorage, Alaska.svg | flag_link = Flag of Anchorage, Alaska | flag_size = 105px | image_seal = Seal of Anchorage, Alaska.svg | seal_size = 80px | pushpin_map = USA Alaska Anchorage#Alaska#North America | pushpin_relief = yes | image_map = {{Maplink|frame=yes|plain=y|frame-width=270|frame-height=200|frame-align=center|zoom=7|type=point|title=Anchorage|marker=city|type2=shape|stroke-width2=2|stroke-color2=#808080}} | map_caption = Interactive map of Anchorage | nicknames = "The City of Lights and Flowers", "Los Anchorage"<ref>{{cite news |url=http://www.alaskapublic.org/2013/04/29/alaska-cultural-connections-los-anchorage/ |title=Alaska Cultural Connections: Los Anchorage |first=Jessica |last=Cochran |access-date=March 14, 2017 |archive-date=March 15, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170315002612/http://www.alaskapublic.org/2013/04/29/alaska-cultural-connections-los-anchorage/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.newsminer.com/los-anchorage-may-seem-a-world-apart-but-it-s/article_8bf0e675-84e9-5057-8268-db19638f222b.html |title='Los Anchorage' may seem a world apart, but it's not alien territory |first=Dermot |last=Cole |newspaper=[[Fairbanks Daily News-Miner]] |date=September 25, 2011 |access-date=March 15, 2018 |archive-date=September 29, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929121159/http://www.newsminer.com/los-anchorage-may-seem-a-world-apart-but-it-s/article_8bf0e675-84e9-5057-8268-db19638f222b.html |url-status=live }}</ref> | motto = Big Wild Life | coordinates = {{coord|61|13|00|N|149|53|37|W|region:US-AK|display=it}} | subdivision_type = [[List of sovereign states|Country]] | subdivision_name = {{USA}} | subdivision_type1 = [[U.S. state|State]] | subdivision_name1 = {{flag|Alaska}} | subdivision_type2 = [[List of boroughs and census areas in Alaska|Borough]] | subdivision_name2 = Anchorage | established_title = Settled | established_title2 = [[Municipal corporation|Incorporated]] | established_date = 1914 | established_date2 = {{plainlist| *November 23, 1920 <small>(city)</small> *January 1, 1964 <small>(borough)</small> *September 15, 1975<br /><small>(unified municipality)</small>}} | named_for = The [[Anchorage (maritime)|anchorage]] at the mouth of [[Ship Creek]] <!-- | government_type = [[Council–manager government|Council–manager]]-->| governing_body = [[Anchorage Assembly]] | leader_title = [[List of mayors of Anchorage, Alaska|Mayor]] | leader_name = [[Suzanne LaFrance]] | leader_title1 = [[Alaska Senate]] | leader_name1 = {{Collapsible list |framestyle = border:none; padding:0; |title = Senators |[[Matt Claman]] ([[Democratic Party (United States)|D]]) |[[Forrest Dunbar]] (D) |[[Cathy Giessel]] ([[Republican Party (United States)|R]]) |[[Elvi Gray-Jackson]] (D) |[[James D. Kaufman|James Kaufman]] (R) |[[Kelly Merrick]] (R) |[[Löki Tobin]] (D) |[[Bill Wielechowski]] (D) }} | leader_title2 = [[Alaska House]] | leader_name2 = {{Collapsible list | framestyle = border:none; padding:0; | title = Representatives |[[Jamie Allard]] ([[Republican Party (United States)|R]]) |[[Jennifer Armstrong (politician)|Jennie Armstrong]] ([[Democratic Party (United States)|D]]) |[[Julie Coulombe]] (R) |[[Zack Fields]] (D) |[[Alyse Galvin]] ([[Independent politician|I]]) |[[Andrew Gray (politician)|Andrew Gray]] (D) |[[Cliff Groh]] (D) |[[Craig Johnson (Alaska politician)|Craig Johnson]] (R) |[[Andy Josephson]] (D) |[[Thomas McKay (Alaska politician)|Tom McKay]] (R) |[[Donna Mears]] (D) |[[Genevieve Mina]] (D) |[[Dan Saddler]] (R) |[[Calvin Schrage]] (I) |[[Laddie Shaw]] (R) |[[Stanley Wright]] (R) }} | unit_pref = Imperial | area_total_sq_mi = 1946.69 | area_land_sq_mi = 1706.89 | area_water_sq_mi = 239.80 | area_urban_sq_mi = 78.8 | area_footnotes = <ref name="CenPopGazetteer2020">{{cite web |title=2020 U.S. Gazetteer Files |url=https://www2.census.gov/geo/docs/maps-data/data/gazetteer/2020_Gazetteer/2020_gaz_place_02.txt |publisher=United States Census Bureau |accessdate=October 29, 2021 |archive-date=October 28, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211028015839/https://www2.census.gov/geo/docs/maps-data/data/gazetteer/2020_Gazetteer/2020_gaz_place_02.txt |url-status=live }}</ref> | area_total_km2 = 5041.89 | area_land_km2 = 4420.81 | area_water_km2 = 621.08 | elevation_ft = 102 | population_as_of = [[2020 United States census|2020]] | population_est = 289600 {{decrease}} | pop_est_as_of = 2024 | pop_est_footnotes = <ref name="Estimate2024">{{cite web |title=Census QuickFacts Anchorage |url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/anchoragemunicipalitycountyalaska/PST045224 |website=census.gov |access-date=March 15, 2025}}</ref> | population_footnotes = <ref name="2020 Census (City)"/> | population_total = 291247 | population_rank = {{plainlist| *[[List of cities in Alaska|1st]] in Alaska *[[List of United States cities by population|74th]] in the United States}} | population_density_sq_mi = auto | population_density_km2 = 65.88 | population_urban = 249,252 ([[List of United States urban areas|US: 164th]])<ref name="urban area">{{cite web |url=https://www.census.gov/programs-surveys/geography/guidance/geo-areas/urban-rural.html|title=List of 2020 Census Urban Areas|website=census.gov|publisher=United States Census Bureau|access-date=January 7, 2023}}</ref> | population_density_urban_sq_mi = 2,718.4 | population_metro = 398,807 (US: [[Metropolitan Statistical Area|137th]]) | population_demonyms = {{plainlist| *Anchoragite *Anchoriginal (informal)}} <!-- GDP ----------->| demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{cite web |url = https://fred.stlouisfed.org/series/GDPALL02020|title = Gross Domestic Product: All Industries in Anchorage Municipality County, AK|website = www.fred.stlouisfed.org}}</ref><ref>{{cite web |url = https://fred.stlouisfed.org/series/NGMP11260|title = Total Gross Domestic Product for Anchorage, AK (MSA)|website = www.fred.stlouisfed.org}}</ref> | demographics2_title1 = [[Consolidated city-county|Consolidated city-borough]] | demographics2_info1 = $30.019 billion (2023) | demographics2_title2 = Metro | demographics2_info2 = $34.065 billion (2023) | timezone = [[Alaska Time Zone|AKST]] | utc_offset = -9 | timezone_DST = [[Alaska Daylight Time|AKDT]] | utc_offset_DST = -8 | postal_code_type = ZIP code | postal_code = 99501–99524, 99529–99530, 99599 | area_code = [[Area code 907|907]] | blank_name = [[Federal Information Processing Standard|FIPS code]] | blank_info = 02-03000 | geocode = {{GNIS 4|1398242}} | blank_name_sec2 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank_info_sec2 = [[Subarctic climate|Dfc]] | website = {{URL|https://www.muni.org/|muni.org}} | footnotes = }} '''ഔദ്യോഗികമായി മുനിസിപ്പാലിറ്റി ഓഫ് ആങ്കറേജ്''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന '''ആങ്കറേജ്''' [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ]] [[അലാസ്ക]] സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും ജനസംഖ്യയുള്ള നഗരമാണ്. 2020 ലെ കനേഷുമാരി,<ref name="2020 Census (City)">{{cite web|url=https://data.census.gov/profile/Anchorage_municipality,_Alaska?g=1600000US0203000|title=Explore Census Data|access-date=January 14, 2023|publisher=[[United States Census Bureau]]}}</ref><ref name="2020Census">{{cite web|url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/anchoragemunicipalitycountyalaska,anchoragemunicipalityalaska/PST045222|title=U.S. Census Bureau QuickFacts Anchorage Municipality (County), Alaska; Anchorage municipality, Alaska|access-date=January 14, 2023|publisher=[[United States Census Bureau]]}}</ref> പ്രകാരം 291,247 ജനസംഖ്യയുള്ള ആങ്കറേജ് നഗരത്തിൽ അലാസ്ക സംസ്ഥാനത്തെ 40 ശതമാനം ജനങ്ങളും താമസിക്കുന്നു. ആങ്കറേജും അയൽപക്കത്തുള്ള മാറ്റാനുസ്ക-സുസിറ്റ്ന ബറോയും ഉൾപ്പെടുന്ന ആങ്കറേജ് മെട്രോപൊളിറ്റൻ പ്രദേശത്ത് 2020 ൽ 398,328 ജനസംഖ്യയുണ്ടായിരുന്നു.<ref name="2020 Census Data">{{cite web|url=https://live.laborstats.alaska.gov/cen/2020-census-data.html|title=2020 Census Data - Cities and Census Designated Places|access-date=October 31, 2021|publisher=State of Alaska, Department of Labor and Workforce Development|format=Web|archive-url=https://web.archive.org/web/20211031220447/https://live.laborstats.alaska.gov/cen/2020-census-data.html|archive-date=October 31, 2021|url-status=live}}</ref> ഇത് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ജനസംഖ്യയുടെ പകുതിയിലധികവും വരും. 1,706 ചതുരശ്ര മൈൽ (4,420 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ 2) ഭൂവിസ്തൃതിയുള്ള ഈ നഗരം, വിസ്തീർണ്ണം അനുസരിച്ച് യു.എസിലെ നാലാമത്തെ വലിയ നഗരമാണ്.<ref>{{cite web|url=https://www.trendrr.net/1946/top-10-largest-cities-in-usa-by-area/|title=Top 10 Largest Cities in USA by Land Area|access-date=August 21, 2021|last=Jegede|first=Abayomi|date=July 2, 2021|work=Trendrr|archive-url=https://web.archive.org/web/20190114044525/https://www.trendrr.net/1946/top-10-largest-cities-in-usa-by-area/|archive-date=January 14, 2019|url-status=live}}</ref> തെക്ക് മധ്യ അലാസ്കയിൽ, കുക്ക് ഇൻലെറ്റിന്റെ അതിർത്തിയിലായി, വടക്ക് നിക്ക് ആം തെക്ക് ടേണഗെയ്ൻ ആം എന്നീ ജലപാതകൾ ചേർന്ന് രൂപപ്പെടുത്തിയ ഒരു ഉപദ്വീപിലാണ് ആങ്കറേജ് നഗരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.<ref>{{cite web|url=http://home.earthlink.net/~esquared/alaska/geogrphy.htm|title=Alaska Geography|archive-url=https://web.archive.org/web/20141018031503/http://home.earthlink.net/~esquared/alaska/geogrphy.htm|archive-date=October 18, 2014|url-status=dead}}</ref> 1915-ൽ അലാസ്ക റെയിൽറോഡിന റെയിൽവേയുടെ നിർമ്മാണ കാലത്ത് ഷിപ്പ് ക്രീക്കിന്റെ മുഖത്തിനടുത്ത് ആളുകൾ കുടാരങ്ങൾ കെട്ടി സ്ഥിരതാമസമാക്കിയ ആങ്കറേജ്, 1920 നവംബറിൽ ഒരു നഗരമായി സംയോജിപ്പിക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{Cite book |last=Naske |first=Claus-M. |url=https://books.google.com/books?id=-xhQl1WDWa0C |title=Alaska: A History of the 49th State |date=1987 |publisher=University of Oklahoma Press |isbn=978-0-8061-2573-2 |pages=7 |language=en}}</ref><ref name="ADCRF">{{cite web|url=http://www.commerce.state.ak.us/dca/commdb/CF_BLOCK.cfm?Comm_Boro_Name=Anchorage&Data_Type=generalOverview&submit2=GettData|title=Community Database Online, Anchorage|access-date=July 4, 2011|publisher=Alaska Division of Community and Regional Affairs|archive-url=https://web.archive.org/web/20120324091343/http://www.commerce.state.ak.us/dca/commdb/CF_BLOCK.cfm?Comm_Boro_Name=Anchorage&Data_Type=generalOverview&submit2=GettData|archive-date=March 24, 2012|url-status=dead}}</ref> 1975 സെപ്റ്റംബറിൽ, ആങ്കറേജ് നഗരം ഗ്രേറ്റർ ആങ്കറേജ് ഏരിയ ബറോയുമായി ലയിച്ച് ആങ്കറേജ് മുനിസിപ്പാലിറ്റി രൂപീകരിക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{Cite web|url=https://library.municode.com/ak/anchorage/codes/code_of_ordinances?nodeId=ANMUCHCORE|title=Municode Library|access-date=August 24, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210824003557/https://library.municode.com/ak/anchorage/codes/code_of_ordinances?nodeId=ANMUCHCORE|archive-date=August 24, 2021|url-status=live}}</ref> നഗര കേന്ദ്രം, ഒരു സംയുക്ത സൈനിക താവളം,<ref>{{cite web|url=http://smartgrowthamerica.org/documents/case-studies/anchorage_casestudy.pdf|title=Case Studies in Smart Growth Implementation – Anchorage, Alaska|access-date=January 9, 2015|last1=Fulton|first1=William|last2=Daniels|first2=Jessica|year=2008|publisher=Smart Growth Leadership Institute|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304210251/http://smartgrowthamerica.org/documents/case-studies/anchorage_casestudy.pdf|archive-date=March 4, 2016|last3=de la Peña|first3=Benjamin|url-status=dead}}</ref> നിരവധി പുറം സമൂഹങ്ങൾ, ചുഗാച്ച് സംസഥാന ഉദ്യാനത്തിന്റെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്ന ആങ്കറേജ് മുനിസിപ്പൽ നഗരപരിധി 1,961.1 ചതുരശ്ര മൈൽ (5,079.2 കിലോമീറ്റർ2) വിസ്തൃതിയുള്ളതാണ്.<ref>{{cite web|url=http://dnr.alaska.gov/parks/units/chugach/|title=Chugach State Park, Alaska State Parks|access-date=October 18, 2015|work=alaska.gov|archive-url=https://web.archive.org/web/20150814102123/http://dnr.alaska.gov/parks/units/chugach/|archive-date=August 14, 2015|author=State of Alaska|url-status=live}}</ref> ഇക്കാരണത്താൽ, മുനിസിപ്പാലിറ്റിയുടെ (അല്ലെങ്കിൽ മുനി) 10 ശതമാനത്തിൽ താഴെ മാത്രമേ ജനസാന്ദ്രതയുള്ളൂ. നഗരകേന്ദ്രം ഉൾപ്പെടുന്ന 100 ചതുരശ്ര മൈൽ വിസ്തൃതിയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആളുകൾ താമസിക്കുന്നത്, ആങ്കറേജ്, ആങ്കറേജ് നഗരം അല്ലെങ്കിൽ ആങ്കറേജ് ബൌൾ എന്ന് സാധാരണയായി വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഉൾക്കടലിന്റെ മുനമ്പിലാണ്.<ref>{{cite web|url=https://www.muni.org/departments/ocpd/planning/projects/anchlanduse/documents/lupm-section1_2_29_16.pdf|title=Anchorage Bowl Land Use Plan Map – Anchorage Bowl Comprehensive Plan – Community Discussion Draft 2/29/16|access-date=October 13, 2021|publisher=Municipality of Anchorage|archive-url=https://web.archive.org/web/20160316183044/http://www.muni.org/Departments/OCPD/Planning/Projects/AnchLandUse/Documents/LUPM-Section1_2_29_16.pdf|archive-date=March 16, 2016|url-status=live}}</ref> ന്യൂയോർക്ക് നഗരം, ജപ്പാനിലെ ടോക്കിയോ, റഷ്യയിലെ മർമാൻസ്ക് എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് (ഉത്തരധ്രുവത്തിന് നേരെ മുകളിലൂടെ) ഏതാണ്ട് തുല്യ അകലത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നതിനാൽ, ലോകത്തിലെ ജനവാസമുള്ള വടക്കൻ പ്രദേശത്തിന്റെ ഏകദേശം 90 ശതമാനത്തിനും വായുമാർഗം 10 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽത്തന്നെ ആങ്കറേജ് നഗരത്തിൽ എത്തിച്ചേരാനാകും. ഇക്കാരണത്താൽ, ടെഡ് സ്റ്റീവൻസ് ആങ്കറേജ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം അന്താരാഷ്ട്ര കാർഗോ വിമാനങ്ങൾക്ക് ഇന്ധനം നിറയ്ക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു പൊതുവായ ഇടവും, കൂടാതെ ഫെഡെക്സ് കമ്പനി അതിന്റെ ആഗോള സേവന ശൃംഖലയുടെ "നിർണ്ണായക ഭാഗം" എന്ന് വിളിക്കുന്ന ഒരു പ്രധാന കേന്ദ്രവും ഇവിടെയാണ്. നാഷണൽ സിവിക് ലീഗിൽ നിന്ന് 1956, 1965, 1984–85, 2002 വർഷങ്ങളിൽ ആങ്കറേജ് നാല് തവണ ഓൾ-അമേരിക്ക സിറ്റി അവാർഡ് നേടിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web|url=http://www.ncl.org/index.php?option=com_content&view=article&id=130&Itemid=186|title=National Civil League All-America winners by state|access-date=July 2, 2008|publisher=National Civic League|archive-url=https://web.archive.org/web/20101204211235/http://www.ncl.org/index.php?option=com_content&view=article&id=130&Itemid=186|archive-date=December 4, 2010|url-status=live}}</ref> പ്രസാധക കമ്പനിയായ കിപ്ലിംഗർ ഇതിനെ അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ ഏറ്റവും നികുതി സൗഹൃദ നഗരമായി തിരഞ്ഞെടുത്തു.<ref>{{cite web|url=http://www.kiplinger.com/slideshow/real-estate/T054-S001-top-10-tax-friendly-cities/index.html|title=Top 10 Tax-Friendly Cities|access-date=February 15, 2016|date=April 24, 2007|publisher=Kiplinger|archive-url=https://web.archive.org/web/20160224021011/http://www.kiplinger.com/slideshow/real-estate/T054-S001-top-10-tax-friendly-cities/index.html|archive-date=February 24, 2016|url-status=live}}</ref> ==ചരിത്രം== ആങ്കറേജിന് തൊട്ടു തെക്ക് ഭാഗത്തായി, ടേണഗെയ്ൻ ആമിനോട് ചേർന്നുള്ള ബെലുഗ പോയിന്റിൽ നിന്ന് കണ്ടെത്തിയ പുരാവസ്തു തെളിവുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്, കയാക്കിൽ തുഴഞ്ഞെത്തിയ അലൂട്ടിക് ജനതയുടെ ഒരു കൂട്ടം 5,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ്തന്നെ കുക്ക് ഇൻലെറ്റിൽ അധിവസിക്കാൻ തുടങ്ങിയെന്നാണ്.ഈ ജനസംഖ്യ പ്രദേശത്ത് അധിവസിച്ചുതുടങ്ങവേ ഏകദേശം 4,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് അലുട്ടിക് അധിനിവേശത്തിന്റെ രണ്ടാം തരംഗവും, തുടർന്ന് ഏകദേശം 2,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് മൂന്നാമത്തെ തരംഗവും അവരെ പിന്തുടർന്നെത്തി. എ.ഡി. 500-നടുത്ത്, പർവതനിരകളിലൂടെ പ്രവേശിച്ച ഡെനൈന അതബാസ്കൻ വംശജരുടെ വരവോടെ ചുഗാച്ച് അലൂട്ടിക്ക് വംശജർ പ്രദേശത്തുനിന്ന് നാടുകടത്തപ്പെട്ടു. ഡെനൈന വംജർക്ക് സ്ഥിരമായ ഒരു വാസസ്ഥലവും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല, കാലാവസ്ഥാ മാറ്റങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് പ്രദേശത്തുടനീളം കുടിയേറിയ അവർ, വേനൽക്കാലത്ത് തീരത്തെ അരുവികളിലും നദികളിലും മത്സ്യബന്ധനം നടത്തുകയും ശരത്കാലത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ മൂസ്, പർവത പ്രദേശങ്ങളിലെ ആടുകൾ എന്നിവയെ വേട്ടയാടുകയും ശരത്കാലത്തിന്റെ അവസാനത്തിൽ സരസഫലങ്ങൾ ശേഖരിച്ച് ഉപജീവനം കഴിക്കുകയും ചെയ്തു. സാധാരണ യാത്രാ പാതകളിലെ വ്യാപാര ജംഗ്ഷനുകൾക്ക് സമീപം ശൈത്യകാലം കഴിച്ചുകൂട്ടിയത്, അവിടെ അവർ സമീപ പ്രദേശങ്ങളിലെ മറ്റ് ദീനൈന, അഹ്ത്ന ഗോത്രങ്ങളുമായി വ്യാപാരം നടത്തി. 19-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ റഷ്യൻ ഭരണത്തിൽ സുസ്ഥാപിതമായ ഒരു പട്ടണമായിരുന്നു ഇത്. 1867 ൽ യു.എസ്. സ്റ്റേറ്റ് സെക്രട്ടറി [[:en:William_H._Seward|വില്യം എച്ച്. സിവാർഡ്]] റഷ്യയിൽ നിന്ന് അലാസ്ക പ്രദേശം വാങ്ങുന്നതിനുള്ള ഇടപാടിൽ ഒരു ഇടനിലക്കാരനായി പ്രവർത്തിച്ചു. 7.2 മില്ല്യൺ യു.എസ്. ഡോളറിന് (ഒരു ഏക്കർ ഭൂമിക്ക് 2 സെൻറ് വച്ച്) വിലയിട്ടു. ഈ ഇടപാടിന് '''"സിവാർഡ്സ് ഫോളി",''' '''"സിവാർഡ്സ് ഐസ്ബോക്സ്"''', '''"വാൽറഷ്യ"''' എന്നിങ്ങനെയുള്ള പേരുകളിട്ട് രാഷ്ട്രീയ എതിരാളികൾ [[വില്ല്യം എച്ച്. സിവാർഡ്|വില്യം സിവാർഡിനെ]] കണക്കറ്റു പരിഹസിച്ചു. എന്നാൽ റഷ്യയുമായുള്ള ഇടപാടിന് ഏതാനും വർഷങ്ങൾക്കു ശേഷം 1888 ൽ അലാസ്കയിലെ ആങ്കറേജിനു സമീപമുള്ള '''Turnagain Arm''' എന്ന സ്ഥലത്ത് സ്വർണ്ണ നിക്ഷേപം കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ടു. 1912 ൽ അലാസ്ക യു.എസ്. പ്രദേശമായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടു. 1920 നവംബർ 23 ന് ഈ പട്ടണത്തിന്റെ പേര് ആങ്കറേജ് എന്ന് ഔദ്യോഗികമായി നാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു. 1923 ൽ ഇതുവഴി അലാസ്ക റെയിൽ റോഡിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായി. 1920 നും 1930 നു മിടയിൽ പട്ടണം സാമ്പത്തികമായി വളർന്നു. 1964 മാർച്ചു 27 നുണ്ടായ ഭൂകമ്പം ആങ്കറേജ് പട്ടണത്തെ ഇളക്കിമറിച്ചു. ഈ ഭൂകമ്പത്തിൽ 115 പേർ കൊല്ലപ്പെടുകയും 311 മില്ല്യൺ (ഇപ്പോഴത്തെ കണക്കനുസരിച്ച് 2.37 ബില്ല്യൺ) ഡോളറിന്റെ നാശനഷ്ടവുമുണ്ടായി. അഞ്ചു മിനിട്ടു നീണ്ടു നിന്ന കുലുക്കത്തെ അതിജീവിക്കുവാൻ മിക്കവാറുമുള്ള നിർമ്മിതികൾക്കു സാധിച്ചില്ല. ചരിത്രത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തപ്പെട്ട രണ്ടാമത്തെ വലിയ ഭൂകമ്പമായിരുന്നു ഇത്. താമസിയാതെ ഇവിടെ പുനർ നിർമ്മാണപ്രവർത്തനങ്ങൾ വിപുലമായ രീതിയിൽ നടന്നു. 1968 ൽ അറ്റ്ലാൻറിക് റിച്ച്ഫീൽഡ് കമ്പനി '''(ARCO)''' എന്ന അമേരിക്കൻ ഓയിൽ കമ്പനി '''Prudhoe''' ബേയിൽ എണ്ണയുടെ നിക്ഷേപം കണ്ടുപിടിച്ചു. ഇത് ആങ്കറേജ് പട്ടണത്തിൻറെ വളർച്ച ത്വരിതഗതിയിലാക്കി. == ഗതാഗതസൌകര്യങ്ങൾ == 2015 ലെ വിവരങ്ങളനുസരിച്ച് [[ഹോങ്കോങ്]], [[മെംഫിസ്]], [[ഷാങ്ഹായ്]] എന്നിവ കഴിഞ്ഞാൽ ലോകത്ത് ചരക്കു നീക്കം നടക്കുന്ന വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ആങ്കറേജിലെ റ്റെഡ് സ്റ്റിവൻസ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം നാലാം സ്ഥാനം അലങ്കരിക്കുന്നു. ഈ വിമാനത്താവളം 1951 ലാണ് പണി കഴിപ്പിച്ചത്. ഈ വിമാനത്താവളത്തിലൂടെ [[ഉത്തരാർദ്ധഗോളം|ഉത്തരാർദ്ധഗോളത്തിലെ]] പ്രധാനപ്പെട്ട് എല്ലാ പട്ടണങ്ങളിലേയ്ക്കും കുറഞ്ഞ ദൂരത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുവാൻ പറ്റും. അലാസ്കയിൽ നിന്നുള്ള യു.എസ്. സെനറ്റർ റ്റെഡ് സ്റ്റിവൻസിനെ ആദരിക്കുന്നതിനു വേണ്ടിയാണ് വിമാനത്താവളത്തിന് അദ്ദേഹത്തിൻറെ പേരു നല്കിയിരിക്കുന്നത്. ഈ വിമാനത്താവളം 4,608 ഏക്കർ സ്ഥലത്ത് സമുദ്ര നിരപ്പിൽ നിന്നും 46 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ഇതു കൂടാതെ അലാസ്കയിലെക്കുള്ള ചരക്കുനീക്കത്ത്തിന്റെ സിംഹഭാഗവും നിയന്ത്രിക്കുന്നു ഒരു വലിയ തുറമുഖവും ഇവിടെയുണ്ട്. ഓരോ വർഷവും ഭക്ഷവസ്തുക്കൾ, കെട്ടിട നിർമ്മാണ സാമഗ്രകൾ, കാറുകൾ, തുണിത്തരങ്ങൾ, സിമന്റ്, ഇന്ധനം തുടങ്ങി അലാസ്കയിലുള്ളവരുടെ ദൈനം ദിന വൃത്തിക്കുള്ളതും പൊതു ഉപയോഗത്തിനുള്ളതുമായി ഏകദേശം 3.5 മില്ല്യൺ ടൺ &nbsp;കാർഗോ ഇവിടെ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നു. ഈ തുറമുഖം കടൽ, ഹൈവേ, റെയിൽ, എയർ കാർഗോ വ്യൂഹം എന്നിവ പോലെയുള്ള വിവിധ ഗതാഗത സൌകര്യങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു കണ്ണിയായും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. സംസ്ഥാനത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലുള്ള ഏകദേശം ഇരുന്നൂറോളം സമുഹങ്ങളിലേയ്ക്കു് ഇവിടെ നിന്നുള്ള സേവനം ലഭ്യമാകുന്നു. &nbsp;ആങ്കറേജിലെ തുറമുഖം അലാസ്കയുടെ സാമ്പത്തിക ഹൃദയമായാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.&nbsp; == ജനസംഖ്യാപരമായ കണക്കുകൾ ==&nbsp; താഴെക്കാണുന്ന പട്ടിക പട്ടണത്തിലെ ജനസംഖ്യാപരമായ വിവരം നൽകുന്നു (2010–2014) {| class="wikitable" !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3"|<span style="color:black;">'''ആങ്കറേജ് പട്ടണത്തിലെ ജനസംഖ്യാപരമായ കണക്കുകൾ - അലാസ്ക (2014)'''</span> |- |&nbsp; |'''ആങ്കറേജ്''' |'''അലാസ്ക''' |- |ആകെ ജനസംഖ്യ: |'''300,950''' |''728,300'' |- |ലാൻറ് ഏരിയ (സ്ക്വയർ മൈൽ): |'''1,705''' |''570,641'' |- !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3"|<span style="color:blue;">'''''ലിംഗഭേദം'''''</span> |- |സ്ത്രീകൾ: |'''49.2%''' |''47.8%'' |- !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3" |<span style="color:blue;">'''''വർഗ്ഗം - വംശം-ഗോത്രം'''''</span> |- |വെള്ളക്കാർ: |'''66%''' |''62.9%'' |- |കറുത്ത വർഗ്ഗക്കാർ/ആഫ്രിക്കൻ-അമേരിക്കൻ: |'''5.6%''' |''3.5%'' |- |ഏഷ്യൻ: |'''8.1%''' |''5.6%'' |- |നേറ്റീവ് ഇന്ത്യൻസ് (റെഡ് ഇന്ത്യൻ) : |'''7.9%''' |''14.1%'' |- |പസഫിക് ഐസ്ലാൻഡർ : |'''2%''' |''1.1%'' |- |Two or more: |'''8.1%''' |''8%'' |- |ഹിസ്പാനിക്/ലാറ്റിൻ: |'''7.6%''' |''6.2%'' |- !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3" |<span style="color:blue;">'''''വിദ്യാഭ്യാസം'''''</span> |- |ഹൈസ്ക്കൂൾ-ഗ്രഡ്വേഷൻ അനുപാതം : |'''92.5%''' |''91.8%'' |- |കോളേജ് ഗ്രാഡ്വേഷൻ അനുപാതം: |'''32.8%''' |''27.7%'' |- !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3" |<span style="color:blue;">'''''ആളോഹരി വരുമാനം'''''</span> |- |Median household income: |'''$77,454''' |''$71,829'' |- |ദാരിദ്ര്യ രേഖയ്ക്കു താഴെയുള്ളവർ : |'''7.9%''' |''10.1%'' |- | colspan="3" |Source:&nbsp;''U.S. സെൻസസ് ബ്യൂറോ'', "അമേരിക്കൻ കമ്മ്യൂണിറ്റി സർവ്വേ" (5-year estimates 2010-2014) |} ======സിറ്റിസ്കേപ്പ്====== {{See also|List of neighborhoods in Anchorage, Alaska}} {{panorama|image=File:Anchorage at night.jpg|height=500px|caption=Panorama of Anchorage as viewed at night from the Glen Alps neighborhood, near [[Flattop Mountain (Anchorage, Alaska)|Flattop Mountain]].}} {{panorama|image=File:USS Anchorage in Anchorage, Alaska.jpg|height=400px|caption=The [[USS Anchorage (LPD-23)|USS Anchorage]] departing from its eponymous port in May 2013. The vessel is framed by the city's downtown and the Chugach Mountain Range in the background.}} {{panorama|image=File:Turnagain Arm, Cook Inlet, Alaska.jpg|height=400px|caption=Panorama of [[Cook Inlet]] near the mouth of Turnagain Arm, a few miles south of the "Anchorage bowl." The tide is out, exposing the surrounding mudflats.}} [[വർഗ്ഗം:അലാസ്കയിലെ പട്ടണങ്ങൾ]] jz4d3kh1swqcf6fgolne7ww3rp52zx7 4614012 4614011 2026-04-17T10:23:32Z Malikaveedu 16584 4614012 wikitext text/x-wiki {{വൃത്തിയാക്കേണ്ടവ}} {{Infobox settlement | name = ആങ്കറേജ് | native_name = {{native name|tfn|Dgheyay Kaq'}} | official_name = ആങ്കറേജ് മുനിസിപ്പാലിറ്റി | settlement_type = [[Consolidated city-county|Consolidated city-borough]] | image_skyline = {{Multiple image | perrow = 1/2/2/2 | total_width = 280 | caption_align = center | border = infobox | image1 = USS Anchorage in Anchorage, Alaska.jpg | caption1 = തുറമുഖത്ത് നിന്ന് പുറപ്പെടുന്ന യുഎസ്എസ് ആങ്കറേജ് എന്ന കപ്പൽ. പശ്ചാത്തലത്തിൽ നഗരവും ചുഗാച്ച് പർവതനിരയും. | image2 = Wood Bison in Alaska.jpg | caption2 = [[അലാസ്ക വന്യജീവി സംരക്ഷണ കേന്ദ്രം]] | image3 = Anchorage Skyline in Winter - Hotel Captain Cook - Anchorage Alaska.jpg | caption3 = [[ആങ്കറേജ് നഗരകേന്ദ്രം]] | image4 = Alaska Native Heritage Center across Lake Tiulana.jpg | caption4 =[[അലാസ്ക നേറ്റീവ് ഹെറിറ്റേജ് സെന്റർ]] | image5 = Parque Eagle River, Anchorage, Alaska, Estados Unidos, 2017-09-01, DD 33.jpg | caption5 = [[ചുഗാച്ച് സ്റ്റേറ്റ് പാർക്ക്]] | image6 = Anchorage Museum at Rasmuson Center 2014.jpg | caption6 = [[ആങ്കറേജ് മ്യൂസിയം]] | image7 = Anchorage Alaska aerial view.jpg | caption7 = [[അലാസ്ക തുറമുഖം]] }} | image_flag = Flag of Anchorage, Alaska.svg | flag_link = Flag of Anchorage, Alaska | flag_size = 105px | image_seal = Seal of Anchorage, Alaska.svg | seal_size = 80px | pushpin_map = USA Alaska Anchorage#Alaska#North America | pushpin_relief = yes | image_map = {{Maplink|frame=yes|plain=y|frame-width=270|frame-height=200|frame-align=center|zoom=7|type=point|title=Anchorage|marker=city|type2=shape|stroke-width2=2|stroke-color2=#808080}} | map_caption = Interactive map of Anchorage | nicknames = "The City of Lights and Flowers", "Los Anchorage"<ref>{{cite news |url=http://www.alaskapublic.org/2013/04/29/alaska-cultural-connections-los-anchorage/ |title=Alaska Cultural Connections: Los Anchorage |first=Jessica |last=Cochran |access-date=March 14, 2017 |archive-date=March 15, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170315002612/http://www.alaskapublic.org/2013/04/29/alaska-cultural-connections-los-anchorage/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.newsminer.com/los-anchorage-may-seem-a-world-apart-but-it-s/article_8bf0e675-84e9-5057-8268-db19638f222b.html |title='Los Anchorage' may seem a world apart, but it's not alien territory |first=Dermot |last=Cole |newspaper=[[Fairbanks Daily News-Miner]] |date=September 25, 2011 |access-date=March 15, 2018 |archive-date=September 29, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929121159/http://www.newsminer.com/los-anchorage-may-seem-a-world-apart-but-it-s/article_8bf0e675-84e9-5057-8268-db19638f222b.html |url-status=live }}</ref> | motto = Big Wild Life | coordinates = {{coord|61|13|00|N|149|53|37|W|region:US-AK|display=it}} | subdivision_type = [[List of sovereign states|Country]] | subdivision_name = {{USA}} | subdivision_type1 = [[U.S. state|State]] | subdivision_name1 = {{flag|Alaska}} | subdivision_type2 = [[List of boroughs and census areas in Alaska|Borough]] | subdivision_name2 = Anchorage | established_title = Settled | established_title2 = [[Municipal corporation|Incorporated]] | established_date = 1914 | established_date2 = {{plainlist| *November 23, 1920 <small>(city)</small> *January 1, 1964 <small>(borough)</small> *September 15, 1975<br /><small>(unified municipality)</small>}} | named_for = The [[Anchorage (maritime)|anchorage]] at the mouth of [[Ship Creek]] <!-- | government_type = [[Council–manager government|Council–manager]]-->| governing_body = [[Anchorage Assembly]] | leader_title = [[List of mayors of Anchorage, Alaska|Mayor]] | leader_name = [[Suzanne LaFrance]] | leader_title1 = [[Alaska Senate]] | leader_name1 = {{Collapsible list |framestyle = border:none; padding:0; |title = Senators |[[Matt Claman]] ([[Democratic Party (United States)|D]]) |[[Forrest Dunbar]] (D) |[[Cathy Giessel]] ([[Republican Party (United States)|R]]) |[[Elvi Gray-Jackson]] (D) |[[James D. Kaufman|James Kaufman]] (R) |[[Kelly Merrick]] (R) |[[Löki Tobin]] (D) |[[Bill Wielechowski]] (D) }} | leader_title2 = [[Alaska House]] | leader_name2 = {{Collapsible list | framestyle = border:none; padding:0; | title = Representatives |[[Jamie Allard]] ([[Republican Party (United States)|R]]) |[[Jennifer Armstrong (politician)|Jennie Armstrong]] ([[Democratic Party (United States)|D]]) |[[Julie Coulombe]] (R) |[[Zack Fields]] (D) |[[Alyse Galvin]] ([[Independent politician|I]]) |[[Andrew Gray (politician)|Andrew Gray]] (D) |[[Cliff Groh]] (D) |[[Craig Johnson (Alaska politician)|Craig Johnson]] (R) |[[Andy Josephson]] (D) |[[Thomas McKay (Alaska politician)|Tom McKay]] (R) |[[Donna Mears]] (D) |[[Genevieve Mina]] (D) |[[Dan Saddler]] (R) |[[Calvin Schrage]] (I) |[[Laddie Shaw]] (R) |[[Stanley Wright]] (R) }} | unit_pref = Imperial | area_total_sq_mi = 1946.69 | area_land_sq_mi = 1706.89 | area_water_sq_mi = 239.80 | area_urban_sq_mi = 78.8 | area_footnotes = <ref name="CenPopGazetteer2020">{{cite web |title=2020 U.S. Gazetteer Files |url=https://www2.census.gov/geo/docs/maps-data/data/gazetteer/2020_Gazetteer/2020_gaz_place_02.txt |publisher=United States Census Bureau |accessdate=October 29, 2021 |archive-date=October 28, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211028015839/https://www2.census.gov/geo/docs/maps-data/data/gazetteer/2020_Gazetteer/2020_gaz_place_02.txt |url-status=live }}</ref> | area_total_km2 = 5041.89 | area_land_km2 = 4420.81 | area_water_km2 = 621.08 | elevation_ft = 102 | population_as_of = [[2020 United States census|2020]] | population_est = 289600 {{decrease}} | pop_est_as_of = 2024 | pop_est_footnotes = <ref name="Estimate2024">{{cite web |title=Census QuickFacts Anchorage |url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/anchoragemunicipalitycountyalaska/PST045224 |website=census.gov |access-date=March 15, 2025}}</ref> | population_footnotes = <ref name="2020 Census (City)"/> | population_total = 291247 | population_rank = {{plainlist| *[[List of cities in Alaska|1st]] in Alaska *[[List of United States cities by population|74th]] in the United States}} | population_density_sq_mi = auto | population_density_km2 = 65.88 | population_urban = 249,252 ([[List of United States urban areas|US: 164th]])<ref name="urban area">{{cite web |url=https://www.census.gov/programs-surveys/geography/guidance/geo-areas/urban-rural.html|title=List of 2020 Census Urban Areas|website=census.gov|publisher=United States Census Bureau|access-date=January 7, 2023}}</ref> | population_density_urban_sq_mi = 2,718.4 | population_metro = 398,807 (US: [[Metropolitan Statistical Area|137th]]) | population_demonyms = {{plainlist| *Anchoragite *Anchoriginal (informal)}} <!-- GDP ----------->| demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{cite web |url = https://fred.stlouisfed.org/series/GDPALL02020|title = Gross Domestic Product: All Industries in Anchorage Municipality County, AK|website = www.fred.stlouisfed.org}}</ref><ref>{{cite web |url = https://fred.stlouisfed.org/series/NGMP11260|title = Total Gross Domestic Product for Anchorage, AK (MSA)|website = www.fred.stlouisfed.org}}</ref> | demographics2_title1 = [[Consolidated city-county|Consolidated city-borough]] | demographics2_info1 = $30.019 billion (2023) | demographics2_title2 = Metro | demographics2_info2 = $34.065 billion (2023) | timezone = [[Alaska Time Zone|AKST]] | utc_offset = -9 | timezone_DST = [[Alaska Daylight Time|AKDT]] | utc_offset_DST = -8 | postal_code_type = ZIP code | postal_code = 99501–99524, 99529–99530, 99599 | area_code = [[Area code 907|907]] | blank_name = [[Federal Information Processing Standard|FIPS code]] | blank_info = 02-03000 | geocode = {{GNIS 4|1398242}} | blank_name_sec2 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank_info_sec2 = [[Subarctic climate|Dfc]] | website = {{URL|https://www.muni.org/|muni.org}} | footnotes = }} '''ഔദ്യോഗികമായി മുനിസിപ്പാലിറ്റി ഓഫ് ആങ്കറേജ്''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന '''ആങ്കറേജ്''' [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ]] [[അലാസ്ക]] സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും ജനസംഖ്യയുള്ള നഗരമാണ്. 2020 ലെ കനേഷുമാരി,<ref name="2020 Census (City)">{{cite web|url=https://data.census.gov/profile/Anchorage_municipality,_Alaska?g=1600000US0203000|title=Explore Census Data|access-date=January 14, 2023|publisher=[[United States Census Bureau]]}}</ref><ref name="2020Census">{{cite web|url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/anchoragemunicipalitycountyalaska,anchoragemunicipalityalaska/PST045222|title=U.S. Census Bureau QuickFacts Anchorage Municipality (County), Alaska; Anchorage municipality, Alaska|access-date=January 14, 2023|publisher=[[United States Census Bureau]]}}</ref> പ്രകാരം 291,247 ജനസംഖ്യയുള്ള ആങ്കറേജ് നഗരത്തിൽ അലാസ്ക സംസ്ഥാനത്തെ 40 ശതമാനം ജനങ്ങളും താമസിക്കുന്നു. ആങ്കറേജും അയൽപക്കത്തുള്ള മാറ്റാനുസ്ക-സുസിറ്റ്ന ബറോയും ഉൾപ്പെടുന്ന ആങ്കറേജ് മെട്രോപൊളിറ്റൻ പ്രദേശത്ത് 2020 ൽ 398,328 ജനസംഖ്യയുണ്ടായിരുന്നു.<ref name="2020 Census Data">{{cite web|url=https://live.laborstats.alaska.gov/cen/2020-census-data.html|title=2020 Census Data - Cities and Census Designated Places|access-date=October 31, 2021|publisher=State of Alaska, Department of Labor and Workforce Development|format=Web|archive-url=https://web.archive.org/web/20211031220447/https://live.laborstats.alaska.gov/cen/2020-census-data.html|archive-date=October 31, 2021|url-status=live}}</ref> ഇത് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ജനസംഖ്യയുടെ പകുതിയിലധികവും വരും. 1,706 ചതുരശ്ര മൈൽ (4,420 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ 2) ഭൂവിസ്തൃതിയുള്ള ഈ നഗരം, വിസ്തീർണ്ണം അനുസരിച്ച് യു.എസിലെ നാലാമത്തെ വലിയ നഗരമാണ്.<ref>{{cite web|url=https://www.trendrr.net/1946/top-10-largest-cities-in-usa-by-area/|title=Top 10 Largest Cities in USA by Land Area|access-date=August 21, 2021|last=Jegede|first=Abayomi|date=July 2, 2021|work=Trendrr|archive-url=https://web.archive.org/web/20190114044525/https://www.trendrr.net/1946/top-10-largest-cities-in-usa-by-area/|archive-date=January 14, 2019|url-status=live}}</ref> തെക്ക് മധ്യ അലാസ്കയിൽ, കുക്ക് ഇൻലെറ്റിന്റെ അതിർത്തിയിലായി, വടക്ക് നിക്ക് ആം തെക്ക് ടേണഗെയ്ൻ ആം എന്നീ ജലപാതകൾ ചേർന്ന് രൂപപ്പെടുത്തിയ ഒരു ഉപദ്വീപിലാണ് ആങ്കറേജ് നഗരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.<ref>{{cite web|url=http://home.earthlink.net/~esquared/alaska/geogrphy.htm|title=Alaska Geography|archive-url=https://web.archive.org/web/20141018031503/http://home.earthlink.net/~esquared/alaska/geogrphy.htm|archive-date=October 18, 2014|url-status=dead}}</ref> 1915-ൽ അലാസ്ക റെയിൽറോഡിന റെയിൽവേയുടെ നിർമ്മാണ കാലത്ത് ഷിപ്പ് ക്രീക്കിന്റെ മുഖത്തിനടുത്ത് ആളുകൾ കുടാരങ്ങൾ കെട്ടി സ്ഥിരതാമസമാക്കിയ ആങ്കറേജ്, 1920 നവംബറിൽ ഒരു നഗരമായി സംയോജിപ്പിക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{Cite book |last=Naske |first=Claus-M. |url=https://books.google.com/books?id=-xhQl1WDWa0C |title=Alaska: A History of the 49th State |date=1987 |publisher=University of Oklahoma Press |isbn=978-0-8061-2573-2 |pages=7 |language=en}}</ref><ref name="ADCRF">{{cite web|url=http://www.commerce.state.ak.us/dca/commdb/CF_BLOCK.cfm?Comm_Boro_Name=Anchorage&Data_Type=generalOverview&submit2=GettData|title=Community Database Online, Anchorage|access-date=July 4, 2011|publisher=Alaska Division of Community and Regional Affairs|archive-url=https://web.archive.org/web/20120324091343/http://www.commerce.state.ak.us/dca/commdb/CF_BLOCK.cfm?Comm_Boro_Name=Anchorage&Data_Type=generalOverview&submit2=GettData|archive-date=March 24, 2012|url-status=dead}}</ref> 1975 സെപ്റ്റംബറിൽ, ആങ്കറേജ് നഗരം ഗ്രേറ്റർ ആങ്കറേജ് ഏരിയ ബറോയുമായി ലയിച്ച് ആങ്കറേജ് മുനിസിപ്പാലിറ്റി രൂപീകരിക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{Cite web|url=https://library.municode.com/ak/anchorage/codes/code_of_ordinances?nodeId=ANMUCHCORE|title=Municode Library|access-date=August 24, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210824003557/https://library.municode.com/ak/anchorage/codes/code_of_ordinances?nodeId=ANMUCHCORE|archive-date=August 24, 2021|url-status=live}}</ref> നഗര കേന്ദ്രം, ഒരു സംയുക്ത സൈനിക താവളം,<ref>{{cite web|url=http://smartgrowthamerica.org/documents/case-studies/anchorage_casestudy.pdf|title=Case Studies in Smart Growth Implementation – Anchorage, Alaska|access-date=January 9, 2015|last1=Fulton|first1=William|last2=Daniels|first2=Jessica|year=2008|publisher=Smart Growth Leadership Institute|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304210251/http://smartgrowthamerica.org/documents/case-studies/anchorage_casestudy.pdf|archive-date=March 4, 2016|last3=de la Peña|first3=Benjamin|url-status=dead}}</ref> നിരവധി പുറം സമൂഹങ്ങൾ, ചുഗാച്ച് സംസഥാന ഉദ്യാനത്തിന്റെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്ന ആങ്കറേജ് മുനിസിപ്പൽ നഗരപരിധി 1,961.1 ചതുരശ്ര മൈൽ (5,079.2 കിലോമീറ്റർ2) വിസ്തൃതിയുള്ളതാണ്.<ref>{{cite web|url=http://dnr.alaska.gov/parks/units/chugach/|title=Chugach State Park, Alaska State Parks|access-date=October 18, 2015|work=alaska.gov|archive-url=https://web.archive.org/web/20150814102123/http://dnr.alaska.gov/parks/units/chugach/|archive-date=August 14, 2015|author=State of Alaska|url-status=live}}</ref> ഇക്കാരണത്താൽ, മുനിസിപ്പാലിറ്റിയുടെ (അല്ലെങ്കിൽ മുനി) 10 ശതമാനത്തിൽ താഴെ മാത്രമേ ജനസാന്ദ്രതയുള്ളൂ. നഗരകേന്ദ്രം ഉൾപ്പെടുന്ന 100 ചതുരശ്ര മൈൽ വിസ്തൃതിയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആളുകൾ താമസിക്കുന്നത്, ആങ്കറേജ്, ആങ്കറേജ് നഗരം അല്ലെങ്കിൽ ആങ്കറേജ് ബൌൾ എന്ന് സാധാരണയായി വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഉൾക്കടലിന്റെ മുനമ്പിലാണ്.<ref>{{cite web|url=https://www.muni.org/departments/ocpd/planning/projects/anchlanduse/documents/lupm-section1_2_29_16.pdf|title=Anchorage Bowl Land Use Plan Map – Anchorage Bowl Comprehensive Plan – Community Discussion Draft 2/29/16|access-date=October 13, 2021|publisher=Municipality of Anchorage|archive-url=https://web.archive.org/web/20160316183044/http://www.muni.org/Departments/OCPD/Planning/Projects/AnchLandUse/Documents/LUPM-Section1_2_29_16.pdf|archive-date=March 16, 2016|url-status=live}}</ref> ന്യൂയോർക്ക് നഗരം, ജപ്പാനിലെ ടോക്കിയോ, റഷ്യയിലെ മർമാൻസ്ക് എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് (ഉത്തരധ്രുവത്തിന് നേരെ മുകളിലൂടെ) ഏതാണ്ട് തുല്യ അകലത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നതിനാൽ, ലോകത്തിലെ ജനവാസമുള്ള വടക്കൻ പ്രദേശത്തിന്റെ ഏകദേശം 90 ശതമാനത്തിനും വായുമാർഗം 10 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽത്തന്നെ ആങ്കറേജ് നഗരത്തിൽ എത്തിച്ചേരാനാകും. ഇക്കാരണത്താൽ, ടെഡ് സ്റ്റീവൻസ് ആങ്കറേജ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം അന്താരാഷ്ട്ര കാർഗോ വിമാനങ്ങൾക്ക് ഇന്ധനം നിറയ്ക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു പൊതുവായ ഇടവും, കൂടാതെ ഫെഡെക്സ് കമ്പനി അതിന്റെ ആഗോള സേവന ശൃംഖലയുടെ "നിർണ്ണായക ഭാഗം" എന്ന് വിളിക്കുന്ന ഒരു പ്രധാന കേന്ദ്രവും ഇവിടെയാണ്. നാഷണൽ സിവിക് ലീഗിൽ നിന്ന് 1956, 1965, 1984–85, 2002 വർഷങ്ങളിൽ ആങ്കറേജ് നാല് തവണ ഓൾ-അമേരിക്ക സിറ്റി അവാർഡ് നേടിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web|url=http://www.ncl.org/index.php?option=com_content&view=article&id=130&Itemid=186|title=National Civil League All-America winners by state|access-date=July 2, 2008|publisher=National Civic League|archive-url=https://web.archive.org/web/20101204211235/http://www.ncl.org/index.php?option=com_content&view=article&id=130&Itemid=186|archive-date=December 4, 2010|url-status=live}}</ref> പ്രസാധക കമ്പനിയായ കിപ്ലിംഗർ ഇതിനെ അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ ഏറ്റവും നികുതി സൗഹൃദ നഗരമായി തിരഞ്ഞെടുത്തു.<ref>{{cite web|url=http://www.kiplinger.com/slideshow/real-estate/T054-S001-top-10-tax-friendly-cities/index.html|title=Top 10 Tax-Friendly Cities|access-date=February 15, 2016|date=April 24, 2007|publisher=Kiplinger|archive-url=https://web.archive.org/web/20160224021011/http://www.kiplinger.com/slideshow/real-estate/T054-S001-top-10-tax-friendly-cities/index.html|archive-date=February 24, 2016|url-status=live}}</ref> ==ചരിത്രം== ആങ്കറേജിന് തൊട്ടു തെക്ക് ഭാഗത്തായി, ടേണഗെയ്ൻ ആമിനോട് ചേർന്നുള്ള ബെലുഗ പോയിന്റിൽ നിന്ന് കണ്ടെടുത്ത് പുരാവസ്തു തെളിവുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്, കയാക്കിൽ തുഴഞ്ഞെത്തിയ അലൂട്ടിക് ജനതയുടെ ഒരു വിഭാഗം 5,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ്തന്നെ കുക്ക് ഇൻലെറ്റിൽ അധിവസിക്കാൻ തുടങ്ങിയെന്നാണ്. ഈ ജനസംഖ്യ പ്രദേശത്ത് അധിവസിച്ചുതുടങ്ങവേ ഏകദേശം 4,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് അലുട്ടിക് അധിനിവേശത്തിന്റെ ഒരു രണ്ടാം തരംഗവും, തുടർന്ന് ഏകദേശം 2,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് മൂന്നാമത്തെ കുടയേറ്റ തരംഗവും അവരെ പിന്തുടർന്നെത്തി. എ.ഡി. 500-നടുത്ത്, പർവതനിരകളിലൂടെ പ്രവേശിച്ച ഡെനൈന അതബാസ്കൻ വംശജരുടെ വരവോടെ ചുഗാച്ച് അലൂട്ടിക്ക് വംശജർ പ്രദേശത്തുനിന്ന് നാടുകടത്തപ്പെട്ടു. ഡെനൈന വംജർക്ക് സ്ഥിരമായ ഒരു വാസസ്ഥലവും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല, കാലാവസ്ഥാ മാറ്റങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് പ്രദേശത്തുടനീളം കുടിയേറിയ അവർ, വേനൽക്കാലത്ത് തീരത്തെ അരുവികളിലും നദികളിലും മത്സ്യബന്ധനം നടത്തുകയും ശരത്കാലത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ മൂസ്, പർവത പ്രദേശങ്ങളിലെ ആടുകൾ എന്നിവയെ വേട്ടയാടുകയും ശരത്കാലത്തിന്റെ അവസാനത്തിൽ സരസഫലങ്ങൾ ശേഖരിച്ച് ഉപജീവനം കഴിക്കുകയും ചെയ്തു. സാധാരണ യാത്രാ പാതകളിലെ വ്യാപാര ജംഗ്ഷനുകൾക്ക് സമീപം ശൈത്യകാലം കഴിച്ചുകൂട്ടിയ അവർ അവിടെ സമീപ പ്രദേശങ്ങളിലെ മറ്റ് ഡെനൈന, അഹ്ത്ന ഗോത്രങ്ങളുമായി വ്യാപാര ബന്ധങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചു. 19-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ റഷ്യൻ ഭരണത്തിൽ സുസ്ഥാപിതമായ ഒരു പട്ടണമായിരുന്നു ഇത്. 1867 ൽ യു.എസ്. സ്റ്റേറ്റ് സെക്രട്ടറി [[:en:William_H._Seward|വില്യം എച്ച്. സിവാർഡ്]] റഷ്യയിൽ നിന്ന് അലാസ്ക പ്രദേശം വാങ്ങുന്നതിനുള്ള ഇടപാടിൽ ഒരു ഇടനിലക്കാരനായി പ്രവർത്തിച്ചു. 7.2 മില്ല്യൺ യു.എസ്. ഡോളറിന് (ഒരു ഏക്കർ ഭൂമിക്ക് 2 സെൻറ് വച്ച്) വിലയിട്ടു. ഈ ഇടപാടിന് '''"സിവാർഡ്സ് ഫോളി",''' '''"സിവാർഡ്സ് ഐസ്ബോക്സ്"''', '''"വാൽറഷ്യ"''' എന്നിങ്ങനെയുള്ള പേരുകളിട്ട് രാഷ്ട്രീയ എതിരാളികൾ [[വില്ല്യം എച്ച്. സിവാർഡ്|വില്യം സിവാർഡിനെ]] കണക്കറ്റു പരിഹസിച്ചു. എന്നാൽ റഷ്യയുമായുള്ള ഇടപാടിന് ഏതാനും വർഷങ്ങൾക്കു ശേഷം 1888 ൽ അലാസ്കയിലെ ആങ്കറേജിനു സമീപമുള്ള '''Turnagain Arm''' എന്ന സ്ഥലത്ത് സ്വർണ്ണ നിക്ഷേപം കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ടു. 1912 ൽ അലാസ്ക യു.എസ്. പ്രദേശമായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടു. 1920 നവംബർ 23 ന് ഈ പട്ടണത്തിന്റെ പേര് ആങ്കറേജ് എന്ന് ഔദ്യോഗികമായി നാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു. 1923 ൽ ഇതുവഴി അലാസ്ക റെയിൽ റോഡിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായി. 1920 നും 1930 നു മിടയിൽ പട്ടണം സാമ്പത്തികമായി വളർന്നു. 1964 മാർച്ചു 27 നുണ്ടായ ഭൂകമ്പം ആങ്കറേജ് പട്ടണത്തെ ഇളക്കിമറിച്ചു. ഈ ഭൂകമ്പത്തിൽ 115 പേർ കൊല്ലപ്പെടുകയും 311 മില്ല്യൺ (ഇപ്പോഴത്തെ കണക്കനുസരിച്ച് 2.37 ബില്ല്യൺ) ഡോളറിന്റെ നാശനഷ്ടവുമുണ്ടായി. അഞ്ചു മിനിട്ടു നീണ്ടു നിന്ന കുലുക്കത്തെ അതിജീവിക്കുവാൻ മിക്കവാറുമുള്ള നിർമ്മിതികൾക്കു സാധിച്ചില്ല. ചരിത്രത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തപ്പെട്ട രണ്ടാമത്തെ വലിയ ഭൂകമ്പമായിരുന്നു ഇത്. താമസിയാതെ ഇവിടെ പുനർ നിർമ്മാണപ്രവർത്തനങ്ങൾ വിപുലമായ രീതിയിൽ നടന്നു. 1968 ൽ അറ്റ്ലാൻറിക് റിച്ച്ഫീൽഡ് കമ്പനി '''(ARCO)''' എന്ന അമേരിക്കൻ ഓയിൽ കമ്പനി '''Prudhoe''' ബേയിൽ എണ്ണയുടെ നിക്ഷേപം കണ്ടുപിടിച്ചു. ഇത് ആങ്കറേജ് പട്ടണത്തിൻറെ വളർച്ച ത്വരിതഗതിയിലാക്കി. == ഗതാഗതസൌകര്യങ്ങൾ == 2015 ലെ വിവരങ്ങളനുസരിച്ച് [[ഹോങ്കോങ്]], [[മെംഫിസ്]], [[ഷാങ്ഹായ്]] എന്നിവ കഴിഞ്ഞാൽ ലോകത്ത് ചരക്കു നീക്കം നടക്കുന്ന വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ആങ്കറേജിലെ റ്റെഡ് സ്റ്റിവൻസ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം നാലാം സ്ഥാനം അലങ്കരിക്കുന്നു. ഈ വിമാനത്താവളം 1951 ലാണ് പണി കഴിപ്പിച്ചത്. ഈ വിമാനത്താവളത്തിലൂടെ [[ഉത്തരാർദ്ധഗോളം|ഉത്തരാർദ്ധഗോളത്തിലെ]] പ്രധാനപ്പെട്ട് എല്ലാ പട്ടണങ്ങളിലേയ്ക്കും കുറഞ്ഞ ദൂരത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുവാൻ പറ്റും. അലാസ്കയിൽ നിന്നുള്ള യു.എസ്. സെനറ്റർ റ്റെഡ് സ്റ്റിവൻസിനെ ആദരിക്കുന്നതിനു വേണ്ടിയാണ് വിമാനത്താവളത്തിന് അദ്ദേഹത്തിൻറെ പേരു നല്കിയിരിക്കുന്നത്. ഈ വിമാനത്താവളം 4,608 ഏക്കർ സ്ഥലത്ത് സമുദ്ര നിരപ്പിൽ നിന്നും 46 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ഇതു കൂടാതെ അലാസ്കയിലെക്കുള്ള ചരക്കുനീക്കത്ത്തിന്റെ സിംഹഭാഗവും നിയന്ത്രിക്കുന്നു ഒരു വലിയ തുറമുഖവും ഇവിടെയുണ്ട്. ഓരോ വർഷവും ഭക്ഷവസ്തുക്കൾ, കെട്ടിട നിർമ്മാണ സാമഗ്രകൾ, കാറുകൾ, തുണിത്തരങ്ങൾ, സിമന്റ്, ഇന്ധനം തുടങ്ങി അലാസ്കയിലുള്ളവരുടെ ദൈനം ദിന വൃത്തിക്കുള്ളതും പൊതു ഉപയോഗത്തിനുള്ളതുമായി ഏകദേശം 3.5 മില്ല്യൺ ടൺ &nbsp;കാർഗോ ഇവിടെ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നു. ഈ തുറമുഖം കടൽ, ഹൈവേ, റെയിൽ, എയർ കാർഗോ വ്യൂഹം എന്നിവ പോലെയുള്ള വിവിധ ഗതാഗത സൌകര്യങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു കണ്ണിയായും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. സംസ്ഥാനത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലുള്ള ഏകദേശം ഇരുന്നൂറോളം സമുഹങ്ങളിലേയ്ക്കു് ഇവിടെ നിന്നുള്ള സേവനം ലഭ്യമാകുന്നു. &nbsp;ആങ്കറേജിലെ തുറമുഖം അലാസ്കയുടെ സാമ്പത്തിക ഹൃദയമായാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.&nbsp; == ജനസംഖ്യാപരമായ കണക്കുകൾ ==&nbsp; താഴെക്കാണുന്ന പട്ടിക പട്ടണത്തിലെ ജനസംഖ്യാപരമായ വിവരം നൽകുന്നു (2010–2014) {| class="wikitable" !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3"|<span style="color:black;">'''ആങ്കറേജ് പട്ടണത്തിലെ ജനസംഖ്യാപരമായ കണക്കുകൾ - അലാസ്ക (2014)'''</span> |- |&nbsp; |'''ആങ്കറേജ്''' |'''അലാസ്ക''' |- |ആകെ ജനസംഖ്യ: |'''300,950''' |''728,300'' |- |ലാൻറ് ഏരിയ (സ്ക്വയർ മൈൽ): |'''1,705''' |''570,641'' |- !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3"|<span style="color:blue;">'''''ലിംഗഭേദം'''''</span> |- |സ്ത്രീകൾ: |'''49.2%''' |''47.8%'' |- !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3" |<span style="color:blue;">'''''വർഗ്ഗം - വംശം-ഗോത്രം'''''</span> |- |വെള്ളക്കാർ: |'''66%''' |''62.9%'' |- |കറുത്ത വർഗ്ഗക്കാർ/ആഫ്രിക്കൻ-അമേരിക്കൻ: |'''5.6%''' |''3.5%'' |- |ഏഷ്യൻ: |'''8.1%''' |''5.6%'' |- |നേറ്റീവ് ഇന്ത്യൻസ് (റെഡ് ഇന്ത്യൻ) : |'''7.9%''' |''14.1%'' |- |പസഫിക് ഐസ്ലാൻഡർ : |'''2%''' |''1.1%'' |- |Two or more: |'''8.1%''' |''8%'' |- |ഹിസ്പാനിക്/ലാറ്റിൻ: |'''7.6%''' |''6.2%'' |- !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3" |<span style="color:blue;">'''''വിദ്യാഭ്യാസം'''''</span> |- |ഹൈസ്ക്കൂൾ-ഗ്രഡ്വേഷൻ അനുപാതം : |'''92.5%''' |''91.8%'' |- |കോളേജ് ഗ്രാഡ്വേഷൻ അനുപാതം: |'''32.8%''' |''27.7%'' |- !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3" |<span style="color:blue;">'''''ആളോഹരി വരുമാനം'''''</span> |- |Median household income: |'''$77,454''' |''$71,829'' |- |ദാരിദ്ര്യ രേഖയ്ക്കു താഴെയുള്ളവർ : |'''7.9%''' |''10.1%'' |- | colspan="3" |Source:&nbsp;''U.S. സെൻസസ് ബ്യൂറോ'', "അമേരിക്കൻ കമ്മ്യൂണിറ്റി സർവ്വേ" (5-year estimates 2010-2014) |} ======സിറ്റിസ്കേപ്പ്====== {{See also|List of neighborhoods in Anchorage, Alaska}} {{panorama|image=File:Anchorage at night.jpg|height=500px|caption=Panorama of Anchorage as viewed at night from the Glen Alps neighborhood, near [[Flattop Mountain (Anchorage, Alaska)|Flattop Mountain]].}} {{panorama|image=File:USS Anchorage in Anchorage, Alaska.jpg|height=400px|caption=The [[USS Anchorage (LPD-23)|USS Anchorage]] departing from its eponymous port in May 2013. The vessel is framed by the city's downtown and the Chugach Mountain Range in the background.}} {{panorama|image=File:Turnagain Arm, Cook Inlet, Alaska.jpg|height=400px|caption=Panorama of [[Cook Inlet]] near the mouth of Turnagain Arm, a few miles south of the "Anchorage bowl." The tide is out, exposing the surrounding mudflats.}} [[വർഗ്ഗം:അലാസ്കയിലെ പട്ടണങ്ങൾ]] itrr0z5lf7v58quk1onvaqhlw72ibex 4614013 4614012 2026-04-17T10:26:38Z Malikaveedu 16584 4614013 wikitext text/x-wiki {{വൃത്തിയാക്കേണ്ടവ}} {{Infobox settlement | name = ആങ്കറേജ് | native_name = {{native name|tfn|Dgheyay Kaq'}} | official_name = ആങ്കറേജ് മുനിസിപ്പാലിറ്റി | settlement_type = [[Consolidated city-county|Consolidated city-borough]] | image_skyline = {{Multiple image | perrow = 1/2/2/2 | total_width = 280 | caption_align = center | border = infobox | image1 = USS Anchorage in Anchorage, Alaska.jpg | caption1 = തുറമുഖത്ത് നിന്ന് പുറപ്പെടുന്ന യുഎസ്എസ് ആങ്കറേജ് എന്ന കപ്പൽ. പശ്ചാത്തലത്തിൽ നഗരവും ചുഗാച്ച് പർവതനിരയും. | image2 = Wood Bison in Alaska.jpg | caption2 = [[അലാസ്ക വന്യജീവി സംരക്ഷണ കേന്ദ്രം]] | image3 = Anchorage Skyline in Winter - Hotel Captain Cook - Anchorage Alaska.jpg | caption3 = [[ആങ്കറേജ് നഗരകേന്ദ്രം]] | image4 = Alaska Native Heritage Center across Lake Tiulana.jpg | caption4 =[[അലാസ്ക നേറ്റീവ് ഹെറിറ്റേജ് സെന്റർ]] | image5 = Parque Eagle River, Anchorage, Alaska, Estados Unidos, 2017-09-01, DD 33.jpg | caption5 = [[ചുഗാച്ച് സ്റ്റേറ്റ് പാർക്ക്]] | image6 = Anchorage Museum at Rasmuson Center 2014.jpg | caption6 = [[ആങ്കറേജ് മ്യൂസിയം]] | image7 = Anchorage Alaska aerial view.jpg | caption7 = [[അലാസ്ക തുറമുഖം]] }} | image_flag = Flag of Anchorage, Alaska.svg | flag_link = Flag of Anchorage, Alaska | flag_size = 105px | image_seal = Seal of Anchorage, Alaska.svg | seal_size = 80px | pushpin_map = USA Alaska Anchorage#Alaska#North America | pushpin_relief = yes | image_map = {{Maplink|frame=yes|plain=y|frame-width=270|frame-height=200|frame-align=center|zoom=7|type=point|title=Anchorage|marker=city|type2=shape|stroke-width2=2|stroke-color2=#808080}} | map_caption = Interactive map of Anchorage | nicknames = "The City of Lights and Flowers", "Los Anchorage"<ref>{{cite news |url=http://www.alaskapublic.org/2013/04/29/alaska-cultural-connections-los-anchorage/ |title=Alaska Cultural Connections: Los Anchorage |first=Jessica |last=Cochran |access-date=March 14, 2017 |archive-date=March 15, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170315002612/http://www.alaskapublic.org/2013/04/29/alaska-cultural-connections-los-anchorage/ |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.newsminer.com/los-anchorage-may-seem-a-world-apart-but-it-s/article_8bf0e675-84e9-5057-8268-db19638f222b.html |title='Los Anchorage' may seem a world apart, but it's not alien territory |first=Dermot |last=Cole |newspaper=[[Fairbanks Daily News-Miner]] |date=September 25, 2011 |access-date=March 15, 2018 |archive-date=September 29, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180929121159/http://www.newsminer.com/los-anchorage-may-seem-a-world-apart-but-it-s/article_8bf0e675-84e9-5057-8268-db19638f222b.html |url-status=live }}</ref> | motto = Big Wild Life | coordinates = {{coord|61|13|00|N|149|53|37|W|region:US-AK|display=it}} | subdivision_type = [[List of sovereign states|Country]] | subdivision_name = {{USA}} | subdivision_type1 = [[U.S. state|State]] | subdivision_name1 = {{flag|Alaska}} | subdivision_type2 = [[List of boroughs and census areas in Alaska|Borough]] | subdivision_name2 = Anchorage | established_title = Settled | established_title2 = [[Municipal corporation|Incorporated]] | established_date = 1914 | established_date2 = {{plainlist| *November 23, 1920 <small>(city)</small> *January 1, 1964 <small>(borough)</small> *September 15, 1975<br /><small>(unified municipality)</small>}} | named_for = The [[Anchorage (maritime)|anchorage]] at the mouth of [[Ship Creek]] <!-- | government_type = [[Council–manager government|Council–manager]]-->| governing_body = [[Anchorage Assembly]] | leader_title = [[List of mayors of Anchorage, Alaska|Mayor]] | leader_name = [[Suzanne LaFrance]] | leader_title1 = [[Alaska Senate]] | leader_name1 = {{Collapsible list |framestyle = border:none; padding:0; |title = Senators |[[Matt Claman]] ([[Democratic Party (United States)|D]]) |[[Forrest Dunbar]] (D) |[[Cathy Giessel]] ([[Republican Party (United States)|R]]) |[[Elvi Gray-Jackson]] (D) |[[James D. Kaufman|James Kaufman]] (R) |[[Kelly Merrick]] (R) |[[Löki Tobin]] (D) |[[Bill Wielechowski]] (D) }} | leader_title2 = [[Alaska House]] | leader_name2 = {{Collapsible list | framestyle = border:none; padding:0; | title = Representatives |[[Jamie Allard]] ([[Republican Party (United States)|R]]) |[[Jennifer Armstrong (politician)|Jennie Armstrong]] ([[Democratic Party (United States)|D]]) |[[Julie Coulombe]] (R) |[[Zack Fields]] (D) |[[Alyse Galvin]] ([[Independent politician|I]]) |[[Andrew Gray (politician)|Andrew Gray]] (D) |[[Cliff Groh]] (D) |[[Craig Johnson (Alaska politician)|Craig Johnson]] (R) |[[Andy Josephson]] (D) |[[Thomas McKay (Alaska politician)|Tom McKay]] (R) |[[Donna Mears]] (D) |[[Genevieve Mina]] (D) |[[Dan Saddler]] (R) |[[Calvin Schrage]] (I) |[[Laddie Shaw]] (R) |[[Stanley Wright]] (R) }} | unit_pref = Imperial | area_total_sq_mi = 1946.69 | area_land_sq_mi = 1706.89 | area_water_sq_mi = 239.80 | area_urban_sq_mi = 78.8 | area_footnotes = <ref name="CenPopGazetteer2020">{{cite web |title=2020 U.S. Gazetteer Files |url=https://www2.census.gov/geo/docs/maps-data/data/gazetteer/2020_Gazetteer/2020_gaz_place_02.txt |publisher=United States Census Bureau |accessdate=October 29, 2021 |archive-date=October 28, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211028015839/https://www2.census.gov/geo/docs/maps-data/data/gazetteer/2020_Gazetteer/2020_gaz_place_02.txt |url-status=live }}</ref> | area_total_km2 = 5041.89 | area_land_km2 = 4420.81 | area_water_km2 = 621.08 | elevation_ft = 102 | population_as_of = [[2020 United States census|2020]] | population_est = 289600 {{decrease}} | pop_est_as_of = 2024 | pop_est_footnotes = <ref name="Estimate2024">{{cite web |title=Census QuickFacts Anchorage |url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/anchoragemunicipalitycountyalaska/PST045224 |website=census.gov |access-date=March 15, 2025}}</ref> | population_footnotes = <ref name="2020 Census (City)"/> | population_total = 291247 | population_rank = {{plainlist| *[[List of cities in Alaska|1st]] in Alaska *[[List of United States cities by population|74th]] in the United States}} | population_density_sq_mi = auto | population_density_km2 = 65.88 | population_urban = 249,252 ([[List of United States urban areas|US: 164th]])<ref name="urban area">{{cite web |url=https://www.census.gov/programs-surveys/geography/guidance/geo-areas/urban-rural.html|title=List of 2020 Census Urban Areas|website=census.gov|publisher=United States Census Bureau|access-date=January 7, 2023}}</ref> | population_density_urban_sq_mi = 2,718.4 | population_metro = 398,807 (US: [[Metropolitan Statistical Area|137th]]) | population_demonyms = {{plainlist| *Anchoragite *Anchoriginal (informal)}} <!-- GDP ----------->| demographics_type2 = GDP | demographics2_footnotes = <ref>{{cite web |url = https://fred.stlouisfed.org/series/GDPALL02020|title = Gross Domestic Product: All Industries in Anchorage Municipality County, AK|website = www.fred.stlouisfed.org}}</ref><ref>{{cite web |url = https://fred.stlouisfed.org/series/NGMP11260|title = Total Gross Domestic Product for Anchorage, AK (MSA)|website = www.fred.stlouisfed.org}}</ref> | demographics2_title1 = [[Consolidated city-county|Consolidated city-borough]] | demographics2_info1 = $30.019 billion (2023) | demographics2_title2 = Metro | demographics2_info2 = $34.065 billion (2023) | timezone = [[Alaska Time Zone|AKST]] | utc_offset = -9 | timezone_DST = [[Alaska Daylight Time|AKDT]] | utc_offset_DST = -8 | postal_code_type = ZIP code | postal_code = 99501–99524, 99529–99530, 99599 | area_code = [[Area code 907|907]] | blank_name = [[Federal Information Processing Standard|FIPS code]] | blank_info = 02-03000 | geocode = {{GNIS 4|1398242}} | blank_name_sec2 = [[Köppen climate classification|Climate]] | blank_info_sec2 = [[Subarctic climate|Dfc]] | website = {{URL|https://www.muni.org/|muni.org}} | footnotes = }} '''ഔദ്യോഗികമായി മുനിസിപ്പാലിറ്റി ഓഫ് ആങ്കറേജ്''' എന്നറിയപ്പെടുന്ന '''ആങ്കറേജ്''' [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ]] [[അലാസ്ക]] സംസ്ഥാനത്തെ ഏറ്റവും ജനസംഖ്യയുള്ള നഗരമാണ്. 2020 ലെ കനേഷുമാരി,<ref name="2020 Census (City)">{{cite web|url=https://data.census.gov/profile/Anchorage_municipality,_Alaska?g=1600000US0203000|title=Explore Census Data|access-date=January 14, 2023|publisher=[[United States Census Bureau]]}}</ref><ref name="2020Census">{{cite web|url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/anchoragemunicipalitycountyalaska,anchoragemunicipalityalaska/PST045222|title=U.S. Census Bureau QuickFacts Anchorage Municipality (County), Alaska; Anchorage municipality, Alaska|access-date=January 14, 2023|publisher=[[United States Census Bureau]]}}</ref> പ്രകാരം 291,247 ജനസംഖ്യയുള്ള ആങ്കറേജ് നഗരത്തിൽ അലാസ്ക സംസ്ഥാനത്തെ 40 ശതമാനം ജനങ്ങളും താമസിക്കുന്നു. ആങ്കറേജും അയൽപക്കത്തുള്ള മാറ്റാനുസ്ക-സുസിറ്റ്ന ബറോയും ഉൾപ്പെടുന്ന ആങ്കറേജ് മെട്രോപൊളിറ്റൻ പ്രദേശത്ത് 2020 ൽ 398,328 ജനസംഖ്യയുണ്ടായിരുന്നു.<ref name="2020 Census Data">{{cite web|url=https://live.laborstats.alaska.gov/cen/2020-census-data.html|title=2020 Census Data - Cities and Census Designated Places|access-date=October 31, 2021|publisher=State of Alaska, Department of Labor and Workforce Development|format=Web|archive-url=https://web.archive.org/web/20211031220447/https://live.laborstats.alaska.gov/cen/2020-census-data.html|archive-date=October 31, 2021|url-status=live}}</ref> ഇത് സംസ്ഥാനത്തിന്റെ ജനസംഖ്യയുടെ പകുതിയിലധികവും വരും. 1,706 ചതുരശ്ര മൈൽ (4,420 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റർ 2) ഭൂവിസ്തൃതിയുള്ള ഈ നഗരം, വിസ്തീർണ്ണം അനുസരിച്ച് യു.എസിലെ നാലാമത്തെ വലിയ നഗരമാണ്.<ref>{{cite web|url=https://www.trendrr.net/1946/top-10-largest-cities-in-usa-by-area/|title=Top 10 Largest Cities in USA by Land Area|access-date=August 21, 2021|last=Jegede|first=Abayomi|date=July 2, 2021|work=Trendrr|archive-url=https://web.archive.org/web/20190114044525/https://www.trendrr.net/1946/top-10-largest-cities-in-usa-by-area/|archive-date=January 14, 2019|url-status=live}}</ref> തെക്ക് മധ്യ അലാസ്കയിൽ, കുക്ക് ഇൻലെറ്റിന്റെ അതിർത്തിയിലായി, വടക്ക് നിക്ക് ആം തെക്ക് ടേണഗെയ്ൻ ആം എന്നീ ജലപാതകൾ ചേർന്ന് രൂപപ്പെടുത്തിയ ഒരു ഉപദ്വീപിലാണ് ആങ്കറേജ് നഗരം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.<ref>{{cite web|url=http://home.earthlink.net/~esquared/alaska/geogrphy.htm|title=Alaska Geography|archive-url=https://web.archive.org/web/20141018031503/http://home.earthlink.net/~esquared/alaska/geogrphy.htm|archive-date=October 18, 2014|url-status=dead}}</ref> 1915-ൽ അലാസ്ക റെയിൽറോഡിന റെയിൽവേയുടെ നിർമ്മാണ കാലത്ത് ഷിപ്പ് ക്രീക്കിന്റെ മുഖത്തിനടുത്ത് ആളുകൾ കുടാരങ്ങൾ കെട്ടി സ്ഥിരതാമസമാക്കിയ ആങ്കറേജ്, 1920 നവംബറിൽ ഒരു നഗരമായി സംയോജിപ്പിക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{Cite book |last=Naske |first=Claus-M. |url=https://books.google.com/books?id=-xhQl1WDWa0C |title=Alaska: A History of the 49th State |date=1987 |publisher=University of Oklahoma Press |isbn=978-0-8061-2573-2 |pages=7 |language=en}}</ref><ref name="ADCRF">{{cite web|url=http://www.commerce.state.ak.us/dca/commdb/CF_BLOCK.cfm?Comm_Boro_Name=Anchorage&Data_Type=generalOverview&submit2=GettData|title=Community Database Online, Anchorage|access-date=July 4, 2011|publisher=Alaska Division of Community and Regional Affairs|archive-url=https://web.archive.org/web/20120324091343/http://www.commerce.state.ak.us/dca/commdb/CF_BLOCK.cfm?Comm_Boro_Name=Anchorage&Data_Type=generalOverview&submit2=GettData|archive-date=March 24, 2012|url-status=dead}}</ref> 1975 സെപ്റ്റംബറിൽ, ആങ്കറേജ് നഗരം ഗ്രേറ്റർ ആങ്കറേജ് ഏരിയ ബറോയുമായി ലയിച്ച് ആങ്കറേജ് മുനിസിപ്പാലിറ്റി രൂപീകരിക്കപ്പെട്ടു.<ref>{{Cite web|url=https://library.municode.com/ak/anchorage/codes/code_of_ordinances?nodeId=ANMUCHCORE|title=Municode Library|access-date=August 24, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210824003557/https://library.municode.com/ak/anchorage/codes/code_of_ordinances?nodeId=ANMUCHCORE|archive-date=August 24, 2021|url-status=live}}</ref> നഗര കേന്ദ്രം, ഒരു സംയുക്ത സൈനിക താവളം,<ref>{{cite web|url=http://smartgrowthamerica.org/documents/case-studies/anchorage_casestudy.pdf|title=Case Studies in Smart Growth Implementation – Anchorage, Alaska|access-date=January 9, 2015|last1=Fulton|first1=William|last2=Daniels|first2=Jessica|year=2008|publisher=Smart Growth Leadership Institute|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304210251/http://smartgrowthamerica.org/documents/case-studies/anchorage_casestudy.pdf|archive-date=March 4, 2016|last3=de la Peña|first3=Benjamin|url-status=dead}}</ref> നിരവധി പുറം സമൂഹങ്ങൾ, ചുഗാച്ച് സംസഥാന ഉദ്യാനത്തിന്റെ മിക്കവാറും എല്ലാ ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്ന ആങ്കറേജ് മുനിസിപ്പൽ നഗരപരിധി 1,961.1 ചതുരശ്ര മൈൽ (5,079.2 കിലോമീറ്റർ2) വിസ്തൃതിയുള്ളതാണ്.<ref>{{cite web|url=http://dnr.alaska.gov/parks/units/chugach/|title=Chugach State Park, Alaska State Parks|access-date=October 18, 2015|work=alaska.gov|archive-url=https://web.archive.org/web/20150814102123/http://dnr.alaska.gov/parks/units/chugach/|archive-date=August 14, 2015|author=State of Alaska|url-status=live}}</ref> ഇക്കാരണത്താൽ, മുനിസിപ്പാലിറ്റിയുടെ (അല്ലെങ്കിൽ മുനി) 10 ശതമാനത്തിൽ താഴെ മാത്രമേ ജനസാന്ദ്രതയുള്ളൂ. നഗരകേന്ദ്രം ഉൾപ്പെടുന്ന 100 ചതുരശ്ര മൈൽ വിസ്തൃതിയിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ ആളുകൾ താമസിക്കുന്നത്, ആങ്കറേജ്, ആങ്കറേജ് നഗരം അല്ലെങ്കിൽ ആങ്കറേജ് ബൌൾ എന്ന് സാധാരണയായി വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഉൾക്കടലിന്റെ മുനമ്പിലാണ്.<ref>{{cite web|url=https://www.muni.org/departments/ocpd/planning/projects/anchlanduse/documents/lupm-section1_2_29_16.pdf|title=Anchorage Bowl Land Use Plan Map – Anchorage Bowl Comprehensive Plan – Community Discussion Draft 2/29/16|access-date=October 13, 2021|publisher=Municipality of Anchorage|archive-url=https://web.archive.org/web/20160316183044/http://www.muni.org/Departments/OCPD/Planning/Projects/AnchLandUse/Documents/LUPM-Section1_2_29_16.pdf|archive-date=March 16, 2016|url-status=live}}</ref> ന്യൂയോർക്ക് നഗരം, ജപ്പാനിലെ ടോക്കിയോ, റഷ്യയിലെ മർമാൻസ്ക് എന്നിവിടങ്ങളിൽ നിന്ന് (ഉത്തരധ്രുവത്തിന് നേരെ മുകളിലൂടെ) ഏതാണ്ട് തുല്യ അകലത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നതിനാൽ, ലോകത്തിലെ ജനവാസമുള്ള വടക്കൻ പ്രദേശത്തിന്റെ ഏകദേശം 90 ശതമാനത്തിനും വായുമാർഗം 10 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽത്തന്നെ ആങ്കറേജ് നഗരത്തിൽ എത്തിച്ചേരാനാകും. ഇക്കാരണത്താൽ, ടെഡ് സ്റ്റീവൻസ് ആങ്കറേജ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം അന്താരാഷ്ട്ര കാർഗോ വിമാനങ്ങൾക്ക് ഇന്ധനം നിറയ്ക്കുന്നതിനുള്ള ഒരു പൊതുവായ ഇടവും, കൂടാതെ ഫെഡെക്സ് കമ്പനി അതിന്റെ ആഗോള സേവന ശൃംഖലയുടെ "നിർണ്ണായക ഭാഗം" എന്ന് വിളിക്കുന്ന ഒരു പ്രധാന കേന്ദ്രവും ഇവിടെയാണ്. നാഷണൽ സിവിക് ലീഗിൽ നിന്ന് 1956, 1965, 1984–85, 2002 വർഷങ്ങളിൽ ആങ്കറേജ് നാല് തവണ ഓൾ-അമേരിക്ക സിറ്റി അവാർഡ് നേടിയിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web|url=http://www.ncl.org/index.php?option=com_content&view=article&id=130&Itemid=186|title=National Civil League All-America winners by state|access-date=July 2, 2008|publisher=National Civic League|archive-url=https://web.archive.org/web/20101204211235/http://www.ncl.org/index.php?option=com_content&view=article&id=130&Itemid=186|archive-date=December 4, 2010|url-status=live}}</ref> പ്രസാധക കമ്പനിയായ കിപ്ലിംഗർ ഇതിനെ അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലെ ഏറ്റവും നികുതി സൗഹൃദ നഗരമായി തിരഞ്ഞെടുത്തു.<ref>{{cite web|url=http://www.kiplinger.com/slideshow/real-estate/T054-S001-top-10-tax-friendly-cities/index.html|title=Top 10 Tax-Friendly Cities|access-date=February 15, 2016|date=April 24, 2007|publisher=Kiplinger|archive-url=https://web.archive.org/web/20160224021011/http://www.kiplinger.com/slideshow/real-estate/T054-S001-top-10-tax-friendly-cities/index.html|archive-date=February 24, 2016|url-status=live}}</ref> ==ചരിത്രം== ആങ്കറേജിന് തൊട്ടു തെക്ക് ഭാഗത്തായി, ടേണഗെയ്ൻ ആമിനോട് ചേർന്നുള്ള ബെലുഗ പോയിന്റിൽ നിന്ന് കണ്ടെടുത്ത് പുരാവസ്തു തെളിവുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്, കയാക്കിൽ തുഴഞ്ഞെത്തിയ അലൂട്ടിക് ജനതയുടെ ഒരു വിഭാഗം 5,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ്തന്നെ കുക്ക് ഇൻലെറ്റിൽ അധിവസിക്കാൻ തുടങ്ങിയെന്നാണ്. ഈ ജനസംഖ്യ പ്രദേശത്ത് അധിവസിച്ചുതുടങ്ങവേ ഏകദേശം 4,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് അലുട്ടിക് അധിനിവേശത്തിന്റെ ഒരു രണ്ടാം തരംഗവും, തുടർന്ന് ഏകദേശം 2,000 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് മൂന്നാമത്തെ കുടയേറ്റ തരംഗവും അവരെ പിന്തുടർന്നെത്തി. എ.ഡി. 500-നടുത്ത്, പർവതനിരകളിലൂടെ പ്രവേശിച്ച ഡെനൈന അതബാസ്കൻ വംശജരുടെ വരവോടെ ചുഗാച്ച് അലൂട്ടിക്ക് വംശജർ പ്രദേശത്തുനിന്ന് നാടുകടത്തപ്പെട്ടു. ഡെനൈന വംജർക്ക് സ്ഥിരമായ ഒരു വാസസ്ഥലവും ഉണ്ടായിരുന്നില്ല, കാലാവസ്ഥാ മാറ്റങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് പ്രദേശത്തുടനീളം കുടിയേറിയ അവർ, വേനൽക്കാലത്ത് തീരത്തെ അരുവികളിലും നദികളിലും മത്സ്യബന്ധനം നടത്തുകയും ശരത്കാലത്തിന്റെ തുടക്കത്തിൽ മൂസ്, പർവത പ്രദേശങ്ങളിലെ ആടുകൾ എന്നിവയെ വേട്ടയാടുകയും ശരത്കാലത്തിന്റെ അവസാനത്തിൽ സരസഫലങ്ങൾ ശേഖരിച്ച് ഉപജീവനം കഴിക്കുകയും ചെയ്തു. സാധാരണ യാത്രാ പാതകളിലെ വ്യാപാര ജംഗ്ഷനുകൾക്ക് സമീപം ശൈത്യകാലം കഴിച്ചുകൂട്ടിയ അവർ അവിടെ സമീപ പ്രദേശങ്ങളിലെ മറ്റ് ഡെനൈന, അഹ്ത്ന ഗോത്രങ്ങളുമായി വ്യാപാര ബന്ധങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചു. 19-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ റഷ്യൻ ഭരണത്തിൽ സുസ്ഥാപിതമായ ഒരു പട്ടണമായിരുന്നു ഇത്. 1867 ൽ യു.എസ്. സ്റ്റേറ്റ് സെക്രട്ടറി [[:en:William_H._Seward|വില്യം എച്ച്. സിവാർഡ്]] റഷ്യയിൽ നിന്ന് അലാസ്ക പ്രദേശം വാങ്ങുന്നതിനുള്ള ഇടപാടിൽ ഒരു ഇടനിലക്കാരനായി പ്രവർത്തിച്ചു. 7.2 മില്ല്യൺ യു.എസ്. ഡോളറിന് (ഒരു ഏക്കർ ഭൂമിക്ക് 2 സെൻറ് വച്ച്) വിലയിട്ടു. ഈ ഇടപാടിന് '''"സിവാർഡ്സ് ഫോളി",''' '''"സിവാർഡ്സ് ഐസ്ബോക്സ്"''', '''"വാൽറഷ്യ"''' എന്നിങ്ങനെയുള്ള പേരുകളിട്ട് രാഷ്ട്രീയ എതിരാളികൾ [[വില്ല്യം എച്ച്. സിവാർഡ്|വില്യം സിവാർഡിനെ]] കണക്കറ്റു പരിഹസിച്ചു. എന്നാൽ റഷ്യയുമായുള്ള ഇടപാടിന് ഏതാനും വർഷങ്ങൾക്കു ശേഷം 1888 ൽ അലാസ്കയിലെ ആങ്കറേജിനു സമീപമുള്ള '''Turnagain Arm''' എന്ന സ്ഥലത്ത് സ്വർണ്ണ നിക്ഷേപം കണ്ടുപിടിക്കപ്പെട്ടു. 1912 ൽ അലാസ്ക യു.എസ്. പ്രദേശമായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടു. 1920 നവംബർ 23 ന് ഈ പട്ടണത്തിന്റെ പേര് ആങ്കറേജ് എന്ന് ഔദ്യോഗികമായി നാമകരണം ചെയ്യപ്പെട്ടു. 1923 ൽ ഇതുവഴി അലാസ്ക റെയിൽ റോഡിന്റെ നിർമ്മാണം പൂർത്തിയായി. 1920 നും 1930 നു മിടയിൽ പട്ടണം സാമ്പത്തികമായി വളർന്നു. 1964 മാർച്ചു 27 നുണ്ടായ ഭൂകമ്പം ആങ്കറേജ് പട്ടണത്തെ ഇളക്കിമറിച്ചു. ഈ ഭൂകമ്പത്തിൽ 115 പേർ കൊല്ലപ്പെടുകയും 311 മില്ല്യൺ (ഇപ്പോഴത്തെ കണക്കനുസരിച്ച് 2.37 ബില്ല്യൺ) ഡോളറിന്റെ നാശനഷ്ടവുമുണ്ടായി. അഞ്ചു മിനിട്ടു നീണ്ടു നിന്ന കുലുക്കത്തെ അതിജീവിക്കുവാൻ മിക്കവാറുമുള്ള നിർമ്മിതികൾക്കു സാധിച്ചില്ല. ചരിത്രത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തപ്പെട്ട രണ്ടാമത്തെ വലിയ ഭൂകമ്പമായിരുന്നു ഇത്. താമസിയാതെ ഇവിടെ പുനർ നിർമ്മാണപ്രവർത്തനങ്ങൾ വിപുലമായ രീതിയിൽ നടന്നു. 1968 ൽ അറ്റ്ലാൻറിക് റിച്ച്ഫീൽഡ് കമ്പനി '''(ARCO)''' എന്ന അമേരിക്കൻ ഓയിൽ കമ്പനി '''Prudhoe''' ബേയിൽ എണ്ണയുടെ നിക്ഷേപം കണ്ടുപിടിച്ചു. ഇത് ആങ്കറേജ് പട്ടണത്തിൻറെ വളർച്ച ത്വരിതഗതിയിലാക്കി. == ഗതാഗതസൌകര്യങ്ങൾ == 2015 ലെ വിവരങ്ങളനുസരിച്ച് [[ഹോങ്കോങ്]], [[മെംഫിസ്]], [[ഷാങ്ഹായ്]] എന്നിവ കഴിഞ്ഞാൽ ലോകത്ത് ചരക്കു നീക്കം നടക്കുന്ന വിമാനത്താവളങ്ങളിൽ ആങ്കറേജിലെ റ്റെഡ് സ്റ്റിവൻസ് അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളം നാലാം സ്ഥാനം അലങ്കരിക്കുന്നു. ഈ വിമാനത്താവളം 1951 ലാണ് പണി കഴിപ്പിച്ചത്. ഈ വിമാനത്താവളത്തിലൂടെ [[ഉത്തരാർദ്ധഗോളം|ഉത്തരാർദ്ധഗോളത്തിലെ]] പ്രധാനപ്പെട്ട് എല്ലാ പട്ടണങ്ങളിലേയ്ക്കും കുറഞ്ഞ ദൂരത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുവാൻ പറ്റും. അലാസ്കയിൽ നിന്നുള്ള യു.എസ്. സെനറ്റർ റ്റെഡ് സ്റ്റിവൻസിനെ ആദരിക്കുന്നതിനു വേണ്ടിയാണ് വിമാനത്താവളത്തിന് അദ്ദേഹത്തിൻറെ പേരു നല്കിയിരിക്കുന്നത്. ഈ വിമാനത്താവളം 4,608 ഏക്കർ സ്ഥലത്ത് സമുദ്ര നിരപ്പിൽ നിന്നും 46 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ഇതു കൂടാതെ അലാസ്കയിലെക്കുള്ള ചരക്കുനീക്കത്ത്തിന്റെ സിംഹഭാഗവും നിയന്ത്രിക്കുന്നു ഒരു വലിയ തുറമുഖവും ഇവിടെയുണ്ട്. ഓരോ വർഷവും ഭക്ഷവസ്തുക്കൾ, കെട്ടിട നിർമ്മാണ സാമഗ്രകൾ, കാറുകൾ, തുണിത്തരങ്ങൾ, സിമന്റ്, ഇന്ധനം തുടങ്ങി അലാസ്കയിലുള്ളവരുടെ ദൈനം ദിന വൃത്തിക്കുള്ളതും പൊതു ഉപയോഗത്തിനുള്ളതുമായി ഏകദേശം 3.5 മില്ല്യൺ ടൺ &nbsp;കാർഗോ ഇവിടെ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നു. ഈ തുറമുഖം കടൽ, ഹൈവേ, റെയിൽ, എയർ കാർഗോ വ്യൂഹം എന്നിവ പോലെയുള്ള വിവിധ ഗതാഗത സൌകര്യങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു കണ്ണിയായും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. സംസ്ഥാനത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലുള്ള ഏകദേശം ഇരുന്നൂറോളം സമുഹങ്ങളിലേയ്ക്കു് ഇവിടെ നിന്നുള്ള സേവനം ലഭ്യമാകുന്നു. &nbsp;ആങ്കറേജിലെ തുറമുഖം അലാസ്കയുടെ സാമ്പത്തിക ഹൃദയമായാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്.&nbsp; == ജനസംഖ്യാപരമായ കണക്കുകൾ ==&nbsp; താഴെക്കാണുന്ന പട്ടിക പട്ടണത്തിലെ ജനസംഖ്യാപരമായ വിവരം നൽകുന്നു (2010–2014) {| class="wikitable" !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3"|<span style="color:black;">'''ആങ്കറേജ് പട്ടണത്തിലെ ജനസംഖ്യാപരമായ കണക്കുകൾ - അലാസ്ക (2014)'''</span> |- |&nbsp; |'''ആങ്കറേജ്''' |'''അലാസ്ക''' |- |ആകെ ജനസംഖ്യ: |'''300,950''' |''728,300'' |- |ലാൻറ് ഏരിയ (സ്ക്വയർ മൈൽ): |'''1,705''' |''570,641'' |- !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3"|<span style="color:blue;">'''''ലിംഗഭേദം'''''</span> |- |സ്ത്രീകൾ: |'''49.2%''' |''47.8%'' |- !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3" |<span style="color:blue;">'''''വർഗ്ഗം - വംശം-ഗോത്രം'''''</span> |- |വെള്ളക്കാർ: |'''66%''' |''62.9%'' |- |കറുത്ത വർഗ്ഗക്കാർ/ആഫ്രിക്കൻ-അമേരിക്കൻ: |'''5.6%''' |''3.5%'' |- |ഏഷ്യൻ: |'''8.1%''' |''5.6%'' |- |നേറ്റീവ് ഇന്ത്യൻസ് (റെഡ് ഇന്ത്യൻ) : |'''7.9%''' |''14.1%'' |- |പസഫിക് ഐസ്ലാൻഡർ : |'''2%''' |''1.1%'' |- |Two or more: |'''8.1%''' |''8%'' |- |ഹിസ്പാനിക്/ലാറ്റിൻ: |'''7.6%''' |''6.2%'' |- !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3" |<span style="color:blue;">'''''വിദ്യാഭ്യാസം'''''</span> |- |ഹൈസ്ക്കൂൾ-ഗ്രഡ്വേഷൻ അനുപാതം : |'''92.5%''' |''91.8%'' |- |കോളേജ് ഗ്രാഡ്വേഷൻ അനുപാതം: |'''32.8%''' |''27.7%'' |- !style="background:#fa8072;;" scope=s""col" colspan="3" |<span style="color:blue;">'''''ആളോഹരി വരുമാനം'''''</span> |- |Median household income: |'''$77,454''' |''$71,829'' |- |ദാരിദ്ര്യ രേഖയ്ക്കു താഴെയുള്ളവർ : |'''7.9%''' |''10.1%'' |- | colspan="3" |Source:&nbsp;''U.S. സെൻസസ് ബ്യൂറോ'', "അമേരിക്കൻ കമ്മ്യൂണിറ്റി സർവ്വേ" (5-year estimates 2010-2014) |} ======സിറ്റിസ്കേപ്പ്====== {{See also|List of neighborhoods in Anchorage, Alaska}} {{panorama|image=File:Anchorage at night.jpg|height=200px|caption=Panorama of Anchorage as viewed at night from the Glen Alps neighborhood, near [[Flattop Mountain (Anchorage, Alaska)|Flattop Mountain]].}} {{panorama|image=File:USS Anchorage in Anchorage, Alaska.jpg|height=200px|caption=The [[USS Anchorage (LPD-23)|USS Anchorage]] departing from its eponymous port in May 2013. The vessel is framed by the city's downtown and the Chugach Mountain Range in the background.}} {{panorama|image=File:Turnagain Arm, Cook Inlet, Alaska.jpg|height=200px|caption=Panorama of [[Cook Inlet]] near the mouth of Turnagain Arm, a few miles south of the "Anchorage bowl." The tide is out, exposing the surrounding mudflats.}} [[വർഗ്ഗം:അലാസ്കയിലെ പട്ടണങ്ങൾ]] 1vhbjz69a8titkp928pux9wyvpsxgej 0 465951 4613988 4448722 2026-04-17T06:32:31Z Malikaveedu 16584 4613988 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Hepatica nobilis}} {{taxobox |image = Anemone americana 5202071.jpg | regnum = [[Plant]]ae | unranked_divisio = [[Angiosperms]] | unranked_classis = [[Eudicots]] | ordo = [[Ranunculales]] | familia = '''Ranunculaceae''' |genus = Hepatica |species = nobilis |authority = [[Philip Miller|Mill.]] |synonyms = *''Anemone americana'' (DC.) H.Hara *''Anemonoides americana'' (L.) Holub *''Hepatica americana'' (DC.) Ker Gawl. *''Hepatica hepatica'' var. ''parviflora'' Farw. *''Hepatica hepatica'' var. ''purpurea'' Farw. *''Hepatica triloba'' var. ''americana'' DC. *''Hepatica triloba'' var. ''obtusa'' Pursh |synonyms_ref = <ref>{{ThePlantList |id=kew-2845816 |taxon=Hepatica nobilis}}</ref> }} ബട്ടർകപ്പ് കുടുംബമായ [[റാണുൺകുലേസീ]]യിലെ ചെറിയ ഹെർബേഷ്യസ് [[ചിരസ്ഥായി]]യിൽപ്പെട്ട ഒരു [[സപുഷ്പി]]സസ്യമാണ് '''ലിവർലീഫ്''' എന്നുമറിയപ്പെടുന്ന '''ഹെപ്പറ്റിക്ക നൊബിലിസ്'''. കിഴക്കൻ [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകളിലേക്കും]] കിഴക്കൻ, [[കാനഡ]]യിലേക്കും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്ന തദ്ദേശീയസസ്യമാണ് ഇത്.<ref>{{PLANTS |symbol=HENO2 |taxon=Hepatica nobilis}}</ref> കൃഷിയിൽ ഈ സസ്യത്തിന് [[Royal Horticultural Society|റോയൽ ഹാർട്ടിക്കൽ കൾച്ചറൽ സൊസൈറ്റി]] [[Award of Garden Merit|ഗാർഡൻ മെറിറ്റ്]] ലഭിച്ചിരുന്നു.<ref>{{cite web | url=https://www.rhs.org.uk/Plants/8645/Hepatica-nobilis/Details |title=''Hepatica nobilis'' |publisher=Royal Horticultural Society |accessdate=30 May 2016}}</ref><ref>{{cite web | url= https://www.rhs.org.uk/plants/pdfs/agm-lists/agm-ornamentals.pdf | title = AGM Plants - Ornamental | date = July 2017 | page = 47 | publisher = Royal Horticultural Society | accessdate = 3 March 2018}}</ref> ==അവലംബം== {{reflist}} ==പുറം കണ്ണികൾ== * {{Commons cat inline}} * {{Wikispecies inline}} {{Taxonbar|from=Q15613598}} [[വർഗ്ഗം:വടക്കേ അമേരിക്കയിലെ സസ്യജാലം]] [[വർഗ്ഗം:യൂറോപ്പിലെ സസ്യജാലം]] [[വർഗ്ഗം:ഏഷ്യയിലെ സസ്യജാലം]] [[വർഗ്ഗം:ഹെപ്പറ്റിക്ക]] 3ajiy3a5bb3y5e7mrggfz0j0q7qvvqq 0 472005 4613957 3124063 2026-04-16T23:21:26Z EmausBot 16706 യന്ത്രം: [[ഗോയ്‌കാനഡീ]] എന്നതിലോട്ടുള്ള ഇരട്ട തിരിച്ചുവിടൽ ശരിയാക്കുന്നു 4613957 wikitext text/x-wiki #തിരിച്ചുവിടുക [[ഗോയ്‌കാനഡീ]] mq0oexcssr6r89w7rnoxjf4ake18bl6 0 498584 4614016 3972945 2026-04-17T10:43:10Z Malikaveedu 16584 4614016 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Highgate Cemetery}} {{Infobox cemetery|name=ഹൈഗേറ്റ് സെമിത്തേരി|style=|findagrave2_label=പടിഞ്ഞാറ്|findagrave2=638895|findagrave1_label=കിഴക്ക്|findagrave1=638894|website={{URL|highgate-cemetery.org}}|interments=170,000|graves=53,000+|size={{convert|15|ha|acre}}|owner=Friends of Highgate Cemetery Trust|type=|image=Highgate Cemetery East.JPG|coordinates={{coord|51.567|-0.147|format=dms|display=inline,title}}|location=[[Highgate]]<br>[[London]], {{postcode|N|6}}|country=[[ഇംഗ്ലണ്ട്]]|established=1839|map_caption=|map_size=|map_type=|caption=ഹൈഗേറ്റ് (കിഴക്ക്) സെമിത്തേരി (2010)|imagesize=260|political=}}'''ഹൈഗേറ്റ് സെമിത്തേരി''' [[ഇംഗ്ലണ്ട്|ഇംഗ്ലണ്ടിലെ]] വടക്കൻ ലണ്ടനിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഒരു ശ്മശാനമാണ്. പടിഞ്ഞാറൻ സെമിത്തേരിയിലും കിഴക്കൻ സെമിത്തേരിയിലുമായി ഹൈഗേറ്റ് സെമിത്തേരിയിലുടനീളം ഏകദേശം 53,000 ശവക്കല്ലറകളിലായി ഏകദേശം 170,000 മൃതദേഹങ്ങൾ അടക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്<ref>{{cite web|url=http://www.highgate-cemetery.org/index.php/faqs|title=Frequently Asked Questions|accessdate=21 August 2014|website=Highgate Cemetery|publisher=Highgate Cemetery|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130216041052/http://www.highgate-cemetery.org/index.php/faqs|archivedate=16 February 2013}}</ref> ഹൈഗേറ്റ് സെമിത്തേരി അവിടെ അടക്കം ചെയ്തിട്ടുള്ള ചില വ്യക്തികളുടെ പേരിലും അതുപോലെതന്നെ ഒരു പ്രകൃതി സംരക്ഷണ കേന്ദ്രമെന്ന നിലയിലും ശ്രദ്ധേയമാണ്. ചരിത്രപരമായ ഉദ്യാനങ്ങളുടേയും പൂന്തോട്ടങ്ങളുടെയും രജിസ്റ്ററിൽ ഗ്രേഡ് I ആയി ഈ സെമിത്തേരി നിശ്ചയിച്ചിട്ടുണ്ട്. [[ലണ്ടൻ|ലണ്ടനിലെ]] മാഗ്നിഫിഷ്യന്റ് സെവൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന സെമിത്തേരികളിലൊന്നാണിത്. == അവലംബം == 7l9bts7rhoshev8flndkoewgzu9d32t 0 533036 4613975 4488726 2026-04-17T05:24:13Z Vicharam 9387 /* ചരിത്രം */ 4613975 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Thenkasi district}} {{Infobox settlement | name = | official_name = | other_name = | settlement_type = [[തമിഴ്നാട്|തമിഴ്നാട്ടിലെ]] [[തമിഴ്നാട്ടിലെ ജില്ലകൾ|ജില്ല]] | image_skyline = | image_alt = | nickname = | image_map = [[File:Tenkasi in Tamil Nadu (India).svg|thumb|Tenkasi District]] | coordinates = | subdivision_type = രാജ്യം | subdivision_name = {{flag|ഇന്ത്യ}} | subdivision_type1 = [[ഇന്ത്യയിലെ സംസ്ഥാനങ്ങളും കേന്ദ്രഭരണപ്രദേശങ്ങളും|സംസ്ഥാനം]] | subdivision_name1 = [[File:TamilNadu Logo.svg|22px]] [[തമിഴ്നാട്]] | subdivision_type2 = | subdivision_name2 = പാണ്ഡ്യനാട് | subdivision_type3 = മെട്രോ | subdivision_name3 = <!-- for neighbourhoods/suburbs only --> | established_title = Established | established_date = 22 November 2019 | founder = | named_for = | seat_type = ആസ്ഥാനം | seat = [[തെങ്കാശി]] | parts_type = [[താലൂക്ക്]] | parts = [[കടയനല്ലൂർ]], [[ശങ്കരങ്കോവിൽ]], [[തെങ്കാശി]], [[ചെങ്കോട്ട]], [[ആലങ്കുളം]], [[ശിവഗിരി]], [[വീരകേരളമ്പുതൂർ]], [[തിരുവേങ്കടം]] | government_type = | governing_body = | leader_title1 = ജില്ലാ കലക്ടർ | leader_name1 = എസ് സമീരാൻ, [[ഇന്ത്യൻ ഭരണ സർവീസ്|ഐ.എ.എസ്.]] | unit_pref = Metric | area_footnotes = | area_total_km2 = 2916.13 | population_total = 14,07,627 | population_as_of = 2011 | population_rank = | population_density_km2 = auto | population_metro_footnotes = | population_metro = | population_demonym = | demographics1_title1 = ഔദ്യോഗികം | demographics1_info1 = [[തമിഴ് ഭാഷ|തമിഴ്]] | timezone1 = [[ഇന്ത്യൻ സ്റ്റാൻഡേർഡ് സമയം]] | utc_offset1 = +5:30 | postal_code_type = [[Postal Index Number|പിൻകോഡ്]] | postal_code = | area_code_type = ടെലഫോൺ കോഡ് | area_code = | iso_code = [[ISO 3166-2:IN|<!-- ISO 3166-2 -->]] | registration_plate = TN-76,TN-76A,TN-79 | blank1_name_sec1 = Coastline | blank1_info_sec1 = {{Convert|0|km|mi}} | blank2_name_sec1 = വലിയ നഗരം | blank2_info_sec1 = [[തെങ്കാശി]] | blank5_name_sec1 = Legislature type | blank5_info_sec1 = elected | blank6_name_sec1 = Legislature Strength | blank6_info_sec1 = 5 }} [[തമിഴ്നാട്|തമിഴ്നാട്ടിലെ]] ഒരു ജില്ലയാണ് '''തെങ്കാശി ജില്ല'''(തമിഴ് : தென்காசி மாவட்டம்). [[തെങ്കാശി|തെങ്കാശി]] നഗരമാണ് ജില്ലാ ആസ്ഥാനം. == ചരിത്രം == 2019 നവംബർ 22 ന് [[തിരുനെൽവേലി ജില്ല|തിരുനെൽവേലി]] ജില്ലയിൽ നിന്നും വേർതിരിച്ചാണ് തെങ്കാശി ജില്ല രൂപവൽകരിച്ചത്. ==ഭൂമിശാസ്ത്രം== തെക്ക് [[തിരുനെൽവേലി ജില്ല]], വടക്ക് [[വിരുതുനഗർ ജില്ല]],കിഴക്ക് [[തൂത്തുക്കുടി ജില്ല]] പടിഞ്ഞാറ് [[കൊല്ലം ജില്ല|കൊല്ലം ജില്ലയും ,]],[[പത്തനംതിട്ട ജില്ല|പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിലെ]] [[കോന്നി]] താലൂക്ക് അതിർത്തിയും, എന്നിവയാണ് ഈ ജില്ലയുടെ അതിർത്തികൾ. {{തമിഴ്‌നാട്}} [[വർഗ്ഗം:തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ജില്ലകൾ]] owm5bkly60pxy2w4b1ad8la5564q7lj 3 546470 4614005 3590010 2026-04-17T09:08:04Z Philjy 152104 മറുപടി 4614005 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Philjy | Philjy | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 08:27, 20 ജൂൺ 2021 (UTC) :എനിക്ക് ഇംഗ്ലീഷിൽ എഴുതാനും ടൈപ്പ് ചെയ്യാനുമാണ് കൂടുതൽ എളുപ്പം; അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ ഇതുവരെ മലയാളം ഉള്ളടക്കങ്ങൾ അധികം ഉപയോഗിക്കാതിരുന്നത്. എന്നാൽ ഇപ്പോൾ എന്റെ ബ്ലോഗിന് മലയാളം പതിപ്പുകൾ കൂടി നൽകിത്തുടങ്ങിയ സാഹചര്യത്തിൽ, എനിക്ക് മലയാളത്തിലും എഴുതേണ്ടതുണ്ട്. നിങ്ങൾ നിർദ്ദേശിച്ചതുപോലെ ഈ രീതി എനിക്ക് പരീക്ഷിച്ചുനോക്കാവുന്നതാണ് [[ഉപയോക്താവ്:Philjy|Philjy]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Philjy|സംവാദം]]) 09:08, 17 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) k4ed26drxcpx90hfdo7dekwb6dgs24j 0 552297 4613934 3939781 2026-04-16T18:14:43Z ~2026-23626-85 216597 4613934 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Kongu Nadu | elevation_footnotes = | image_alt = | image_caption = | nickname = | image_map = Kongu Nadu Tamil Nadu.png | map_caption = Kongu Nadu region within Tamil Nadu | subdivision_type = Country | subdivision_type2 = State | subdivision_name2 = [[Tamil Nadu]] | settlement_type = Geographical region | subdivision_type3 = Covering districts | subdivision_name3 = [[Coimbatore district|Coimbatore]], [[Tiruppur district|Tiruppur]], [[Erode district|Erode]], [[Salem district|Salem]], [[Nilgiris district|The Nilgiris]], [[Karur district|Karur]], [[Namakkal district|Namakkal]],[[Dharmapuri district|Dharmapuri]], parts of [[Kallakurichi district|Kallakurichi]], [[Tiruchirapalli district|Trichy]], [[Chamarajanagar District|Chamarajanagar]] | subdivision_type4 = Largest City | subdivision_name4 = *[[Coimbatore]] | government_type = | unit_pref = | area_footnotes = | area_rank = | image_skyline = | subdivision_name = {{flag|India}} | postal_code_type = | population_total = 2,07,43,811 | population_footnotes = <ref>{{cite web |url=http://www.censusindia.gov.in/ |title=Census of India |year=2001 |work=Government of India |url-status=dead |archiveurl=https://www.webcitation.org/5XlqpiwgC?url=http://www.censusindia.gov.in/ |archivedate=12 May 2008 |access-date=26 October 2010 |df=dmy-all }}</ref> | population_density_km2 = 607/km2 (1,570/sq mi) | population_rank = | demographics_type1 = Languages | demographics1_title1 = Major | timezone1 = [[Indian Standard Time]] | utc_offset1 = | postal_code = | blank1_name_sec1 = | other_name = Kongu Mandalam<!-- Please do not add ANY Indic scripts as [[WP:NOINDICSCRIPT]] --> | blank1_info_sec1 = | website = | footnotes = | demographics1_info1 = [[Tamil language|Tamil]] (Kongu Tamil), [[English language|English]] | official_name = Kongu Nadu | native_name_lang = ta | population_as_of = 2011 | elevation_m = | native_name = கொங்குநாடு }}{{Expand language|langcode2=en|name=Kongu Nadu}} '''കൊങ്ങു മണ്ഡലം''', '''കൊങ്ങു ബെൽറ്റ് എന്നിങ്ങനെ''' വിവിധ പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്ന '''കൊങ്ങു നാട്''', ഇന്നത്തെ പടിഞ്ഞാറൻ, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ [[തമിഴ്‌നാട്|തമിഴ്നാടിന്റെ]] ഭാഗങ്ങളും തെക്കുകിഴക്കൻ [[കർണാടക|കർണാടകയുടെ]] ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്ന ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ മേഖലയാണ്. പുരാതന തമിഴകത്തിൽ, ചേര രാജാക്കന്മാരുടെ ഇരിപ്പിടമായിരുന്നു, കിഴക്ക് തൊണ്ടായി നാടും തെക്ക് കിഴക്ക് ചോളനാടും തെക്ക് പാണ്ട്യ നാട് പ്രദേശങ്ങളും. == ഭൂമിശാസ്ത്രം == [[കോയമ്പത്തൂർ ജില്ല|കോയമ്പത്തൂർ]], [[തിരുപ്പൂർ ജില്ല|തിരുപ്പൂർ]], [[ഈറോഡ്‌ ജില്ല|ഈറോഡ്]], [[സേലം ജില്ല|സേലം]], [[നീലഗിരി ജില്ല|നീലഗിരി]], [[കരൂർ ജില്ല|കരൂർ]], [[നാമക്കൽ ജില്ല|നാമക്കൽ]], [[തിണ്ടുക്കൽ ജില്ല|ദിണ്ടിഗൽ]], [[ധർമപുരി ജില്ല|ധർമ്മപുരി]], [[കൃഷ്ണഗിരി ജില്ല|കൃഷ്ണഗിരി]] [[തിരുച്ചിറപ്പള്ളി ജില്ല|, തിരുച്ചിറപ്പള്ളി ജില്ലയുടെ]] ചെറിയ ഭാഗങ്ങൾ (തൊട്ടിയം താലൂക്ക്, പച്ചൈമല, തുറൈയൂർ താലൂക്ക്, മുസിരി ബ്ലോക്ക് പഞ്ചായത്ത് യൂണിയൻ), തിരുപ്പത്തൂർ ജില്ല എന്നിവയാണ് കൊങ്ങു നാട്. താലൂക്കുകൾ), [[തമിഴ്‌നാട്|ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ]] കല്ലക്കുരിശ്ശി ജില്ല (കല്ലറയൻ ഹിൽസ് പ്രദേശം), [[പെരമ്പല്ലൂർ ജില്ല|പേരാമ്പ്ര ജില്ല]] (പച്ചൈമല ഹിൽസ്).<ref>{{Cite web|url=http://www.konguassociation.com/en/epages/konguinfo.html|title=Kongu Vellalar Sangangal Association|access-date=2021-06-06|website=www.konguassociation.com}}</ref> സംസ്ഥാനത്തെ പാലക്കാട് ജില്ലയിലെ ചില ഭാഗങ്ങൾ [[കേരളം|കേരള]] ആൻഡ് സംസ്ഥാനത്തെ ചാമരാജനഗർ ജില്ലയിലെ ഭാഗങ്ങൾ [[കർണാടക]] മേഖലയിലെ പെടുന്നു. [[കാവേരി]], [[ഭവാനിപ്പുഴ|ഭവാനി]], [[അമരാവതി നദി|അമരാവതി]], നോയൽ എന്നീ [[പശ്ചിമഘട്ടം|പ്രധാന നദികളിലൂടെ പശ്ചിമഘട്ട]] മലനിരകൾ ഈ മേഖലയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നു.<ref>{{Cite web|url=http://apmn.icimod.org/mountains/ch2_peninsula.php|title=The Peninsula|access-date=19 March 2007|website=Asia-Pacific Mountain Network|archive-url=https://web.archive.org/web/20070812064356/http://apmn.icimod.org/mountains/ch2_peninsula.php|archive-date=12 August 2007}}</ref> [[കേരളം|അയൽ സംസ്ഥാനമായ കേരളത്തെ]] ഈ പ്രദേശവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പർവത പാതയായ പാൽഘട്ട് ഗ്യാപ്.<ref>{{Cite web|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/439812/Palghat-Gap|title=Britannica Encyclopedia|access-date=8 March 2015}}</ref> നാമക്കൽ ജില്ലയിലെ കൊല്ലിമലയും സേലം ജില്ലയിലെ ഷെവറോയ്, മേട്ടൂർ മലകളും കോയമ്പത്തൂർ ജില്ലയിലെ പാലമലയും അടങ്ങുന്ന [[പൂർവ്വഘട്ടം|കിഴക്കൻ മലനിരകളും ഈ പ്രദേശത്തുകൂടി കടന്നുപോകുന്നു.]] ചാമരാജനഗർ ജില്ലയിലെ ബിലിഗിരിരംഗ കുന്നുകൾ കിഴക്കൻ, പശ്ചിമഘട്ട മലനിരകളുടെ സംഗമസ്ഥാനത്താണ്. ധർമ്മപുരി, സേലം, ഈറോഡ്, നാമക്കൽ, കരൂർ ജില്ലകളിലൂടെയാണ് കാവേരി നദി കർണാടകയിൽ നിന്ന് തമിഴ്നാട്ടിലേക്ക് ഒഴുകുന്നത്.<ref>{{Cite web|url=https://sites.google.com/site/kongudesailaingarkalsangam/|title=kongu desa ilaingarkal sangam|access-date=2021-07-08|website=sites.google.com|archive-date=2021-08-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20210829171025/https://sites.google.com/site/kongudesailaingarkalsangam/|url-status=dead}}</ref> == സമ്പദ് == കൊങ്ങു നാടിന് പുരാതന കാലം മുതൽ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ ഉണ്ടായിരുന്നു, വിദേശ രാജ്യങ്ങളുമായി വ്യാപാര ബന്ധമുണ്ടായിരുന്നു. പുരാവസ്തു ഗവേഷകർ കണ്ടെത്തിയ 2,500 വർഷം പഴക്കമുള്ള വ്യവസായ കോളനിയാണ് കൊടുമണൽ. മുസിരിസ് മുതൽ അരിക്കമേട് വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന [[പ്രാചീന റോം|ഒരു പുരാതന റോമൻ]] വ്യാപാര പാതയിലാണ് ഈ പ്രദേശം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ''രാജകേസരി'' പെരുവഴി എന്ന ചോള ഹൈവേ ഈ പ്രദേശത്തുകൂടി കടന്നുപോയി. രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വ്യവസായവൽക്കരിക്കപ്പെട്ട പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നാണ് കൊങ്ങു നാട്. [[കൃഷി|കൃഷിയും]] [[തുണി]] വ്യവസായങ്ങളും ഈ മേഖലയുടെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയ്ക്ക് വലിയ സംഭാവന നൽകുന്നു. തമിഴ്നാടിന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയുടെ 50% ത്തിലധികം സംഭാവന ചെയ്യുന്നത് കൊങ്കു മേഖലയാണ്.<ref>{{Citation|title=Kongu Nadu|date=2019-10-17|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kongu_Nadu&oldid=921713912|work=Wikipedia|language=en|access-date=2021-07-10}}</ref> കോവൈ കോറ കോട്ടൺ സാരികൾ, കോയമ്പത്തൂർ വെറ്റ് ഗ്രൈൻഡേഴ്സ്, സേലം സിൽക്ക് സാരികൾ, ഭവാനി ജമക്കാലം, ടോഡ എംബ്രോയിഡറി, നീലഗിരി ടീ എന്നിവ ഈ പ്രദേശത്ത് നിന്നുള്ള ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സൂചനകളാണ്. [[കോയമ്പത്തൂർ]], ("കോട്ടൺ സിറ്റി" എന്നും " ''ദക്ഷിണേന്ത്യയുടെ മാഞ്ചസ്റ്റർ'' " എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു) തിരുപ്പൂരിനൊപ്പം, ഇന്ത്യയിലെ അതിവേഗം വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന നഗരങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് തമിഴ്നാട്ടിലെ രണ്ടാമത്തെ വലിയ നഗരം. കോയമ്പത്തൂർ ടെക്സ്റ്റൈൽ ഫാക്ടറികൾ, എഞ്ചിനീയറിംഗ് സ്ഥാപനങ്ങൾ, ഓട്ടോമൊബൈൽ പാർട്സ് നിർമ്മാതാക്കൾ, ആരോഗ്യ പരിപാലന സൗകര്യങ്ങൾ, വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ, വെറ്റ് ഗ്രൈൻഡറുകൾ, വാട്ടർ പമ്പുകൾ എന്നിവയ്ക്കും പേരുകേട്ടതാണ്. പരുത്തിയിൽ നിന്നുള്ള നൂൽ ഉൽപാദനത്തിന്റെ 35 ശതമാനവും [[കോയമ്പത്തൂർ|കോയമ്പത്തൂരാണ്.]] മഞ്ഞൾ, തുണി ഉൽപന്നങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് [[ഈറോഡ്|ഈറോഡ് പ്രസിദ്ധമാണ്.]]<ref>{{Citation|title=Kongu Nadu|date=2019-10-17|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kongu_Nadu&oldid=921713912|work=Wikipedia|language=en|access-date=2021-07-10}}</ref> ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ തേങ്ങയ്ക്കുള്ള വിപണിയാണ് പൊള്ളാച്ചി. കോട്ടൺ വെസ്റ്റുകളുടെയും ഉൾഭാഗങ്ങളുടെയും ഏറ്റവും വലിയ ഉത്പാദകരാണ് [[തിരുപ്പൂർ|തിരുപ്പൂർ.]] ഇന്ത്യയിലെ മൊത്തം ടെക്സ്റ്റൈൽ വിപണിയുടെ 76% [[ഈറോഡ്|ഈറോഡിലും]] ( ''ലൂം സിറ്റി'' ) [[തിരുപ്പൂർ|തിരുപ്പൂരിലും]] ( ''ടെക്സ്റ്റൈൽ സിറ്റി'' ) നിന്നാണ്. അതിന്റെ ഉൽപാദനത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും [[തെക്കുകിഴക്കേ ഏഷ്യ|തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യൻ]], യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് കയറ്റുമതി ചെയ്യുന്നു. [[പരുത്തി]],<ref>{{Cite web|url=http://www.citiindia.com/images/database/table4.pdf|title=State wise number of cotton mills|access-date=23 January 2016|publisher=Confederation of Textile Industry|archive-url=https://www.webcitation.org/6enZXaDZq?url=http://www.citiindia.com/images/database/table4.pdf|archive-date=2016-01-25|url-status=dead}}</ref> [[വസ്ത്രധാരണം|വസ്ത്രങ്ങൾ]], നിറ്റ് , ഹോസിയറികൾ എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള തുണിത്തരങ്ങളുടെ പ്രധാന ഉത്പാദകരിൽ ഒന്നാണ് [[തിരുപ്പൂർ ജില്ല|തിരുപ്പൂർ ജില്ല.]] 43% ഷെയറുമായി ഈറോഡ് ജില്ലയാണ് [[മഞ്ഞൾ|തമിഴ്നാട്ടിൽ മഞ്ഞൾ]] ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നതിൽ മുന്നിൽ. ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ മഞ്ഞൾ വിപണി ഉള്ളതിനാൽ ''ഈറോഡിനെ മഞ്ഞൾ നഗരം'' എന്നും വിളിക്കുന്നു. രാജ്യത്തെ ആദ്യത്തെ ഓട്ടോമാറ്റിക് സിൽക്ക് റീലിംഗ് യൂണിറ്റ് സ്ഥാപിച്ച വൈറ്റ് സിൽക്കിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്പാദകരിൽ ഒരാളാണ് ഗോബിചെട്ടിപ്പാളയം. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഹോം ടെക്സ്റ്റൈൽസ് ഉത്പാദന & കയറ്റുമതി കേന്ദ്രമാണ് [[കരൂർ|കരൂർ.]] [[കരൂർ]] ( ''ഹോം ടെക്സ്റ്റൈൽ സിറ്റി'' ) ഹോം ടെക്സ്റ്റൈൽസ് ഉത്പാദനത്തിന്റെയും കയറ്റുമതിയുടെയും ഇന്ത്യയിലെ കേന്ദ്രമാണ്. ഇത് ഇന്ത്യയുടെ മൊത്തം ഉൽപാദനത്തിന്റെ 60% സംഭാവന ചെയ്യുന്നു. കാരൂർ ബസ് ബോഡിബിൽഡിംഗിനും പേരുകേട്ടതാണ് (ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ബസ് ബോഡി ബിൽഡിംഗിന്റെ 80% സംഭാവന ചെയ്യുന്നു). ഉൽപാദനത്തിൽ ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദ പേപ്പർ മില്ലാണ് [[കരൂർ|കരൂർ ടിഎൻപിഎൽ.]] പ്രതിദിനം 4.5 കോടി മുട്ട ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ കോഴി ഉത്പാദകരിൽ ഒന്നാണ് [[നാമക്കൽ|നാമക്കൽ, ഇന്ത്യയിൽ നിന്ന് 95% മുട്ട കയറ്റുമതി ചെയ്യുന്നത് നാമക്കലിൽ നിന്നാണ്.]]<ref>{{Cite web|url=http://pibmumbai.gov.in/scripts/detail.asp?releaseId=E2011IS3|title=Indian Government press release|access-date=31 January 2013|date=31 October 2011|publisher=Press Information Bureau, Government of India}}</ref> ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഗതാഗത കേന്ദ്രം കൂടിയാണ് [[നാമക്കൽ ജില്ല|നാമക്കൽ ജില്ല.]] [[സേലം, തമിഴ്‌നാട്|സേലത്തെ]] സ്റ്റീൽ നഗരം എന്ന് വിളിക്കുന്നു, കൂടാതെ നിരവധി സാഗോ ഉൽപാദന യൂണിറ്റുകളും ധാതു സമ്പത്തും ഉണ്ട്. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ മാഗ്നസൈറ്റ്, [[ബോക്സൈറ്റ്]], ഇരുമ്പയിര് നിക്ഷേപങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് സേലം ജില്ല. സേലം, നാമക്കൽ ജില്ലകൾ ഏഷ്യയിലെ മരച്ചീനി ( ''മറവള്ളിക്കിലങ്ങ്'' ) ഉൽപാദനക്ഷമത കൂടുതലുള്ള ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.<ref>{{Citation|title=Economy of Tamil Nadu|date=2021-06-27|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Economy_of_Tamil_Nadu&oldid=1030730449|work=Wikipedia|language=en|access-date=2021-07-01}}</ref> തമിഴ്നാട്ടിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ പച്ചക്കറി ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന ജില്ലയാണ് [[തിണ്ടുക്കൽ ജില്ല|ദിണ്ടിഗൽ ജില്ല.]] [[തിണ്ടുക്കൽ ജില്ല|ദിണ്ടിഗൽ ജില്ലയിലെ]] തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഏറ്റവും വലിയ പച്ചക്കറി വിപണിയാണ് ഓട്ടൻചത്രം മാർക്കറ്റ്. കരൂർ ജില്ലയിലെ പുഗലൂരിലെ ടിഎൻപിഎൽ പേപ്പർ പ്ലാന്റ് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ബാഗാസി പേപ്പർ ഉത്പാദകരിൽ ഒന്നാണ്. [[സേലം ജില്ല|സേലം ജില്ലയും]] [[ധർമപുരി ജില്ല|ധർമ്മപുരി ജില്ലയും]] [[കൃഷ്ണഗിരി ജില്ല|കൃഷ്ണഗിരി ജില്ലയും]] മാങ്ങ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നതിൽ മുൻപന്തിയിലാണ്. [[പാൽ]], കോഴി, [[മഞ്ഞൾ]], പഞ്ചസാര-കരിമ്പ്, [[അരി]], [[പട്ട്|വെള്ള സിൽക്ക്]], [[തെങ്ങ്|തേങ്ങ]], [[വാഴ]], പേപ്പർ, വ്യാവസായിക [[കാർ|ഭാഗങ്ങൾ]], വ്യാവസായിക പമ്പുകൾ, എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള കാർഷിക, അനുബന്ധ ഉൽപന്നങ്ങളുടെ പ്രധാന ഉത്പാദക കൂടിയാണ് ഈ പ്രദേശം. വെറ്റ് ഗ്രൈൻഡറുകൾ , ആഭരണങ്ങൾ , അലൂമിനിയം, സ്റ്റീൽ, [[തമിഴ്‌നാട്|തമിഴ്‌നാട്ടിലെ]] ഐടി സേവനങ്ങൾ. [[വർഗ്ഗം:തമിഴ്‌നാട്]] g6e6e6bru8dsxeag59zj3hgg6jot11i 4613935 4613934 2026-04-16T18:17:19Z ~2026-23626-85 216597 /* ഭൂമിശാസ്ത്രം */ 4613935 wikitext text/x-wiki {{Infobox settlement | name = Kongu Nadu | elevation_footnotes = | image_alt = | image_caption = | nickname = | image_map = Kongu Nadu Tamil Nadu.png | map_caption = Kongu Nadu region within Tamil Nadu | subdivision_type = Country | subdivision_type2 = State | subdivision_name2 = [[Tamil Nadu]] | settlement_type = Geographical region | subdivision_type3 = Covering districts | subdivision_name3 = [[Coimbatore district|Coimbatore]], [[Tiruppur district|Tiruppur]], [[Erode district|Erode]], [[Salem district|Salem]], [[Nilgiris district|The Nilgiris]], [[Karur district|Karur]], [[Namakkal district|Namakkal]],[[Dharmapuri district|Dharmapuri]], parts of [[Kallakurichi district|Kallakurichi]], [[Tiruchirapalli district|Trichy]], [[Chamarajanagar District|Chamarajanagar]] | subdivision_type4 = Largest City | subdivision_name4 = *[[Coimbatore]] | government_type = | unit_pref = | area_footnotes = | area_rank = | image_skyline = | subdivision_name = {{flag|India}} | postal_code_type = | population_total = 2,07,43,811 | population_footnotes = <ref>{{cite web |url=http://www.censusindia.gov.in/ |title=Census of India |year=2001 |work=Government of India |url-status=dead |archiveurl=https://www.webcitation.org/5XlqpiwgC?url=http://www.censusindia.gov.in/ |archivedate=12 May 2008 |access-date=26 October 2010 |df=dmy-all }}</ref> | population_density_km2 = 607/km2 (1,570/sq mi) | population_rank = | demographics_type1 = Languages | demographics1_title1 = Major | timezone1 = [[Indian Standard Time]] | utc_offset1 = | postal_code = | blank1_name_sec1 = | other_name = Kongu Mandalam<!-- Please do not add ANY Indic scripts as [[WP:NOINDICSCRIPT]] --> | blank1_info_sec1 = | website = | footnotes = | demographics1_info1 = [[Tamil language|Tamil]] (Kongu Tamil), [[English language|English]] | official_name = Kongu Nadu | native_name_lang = ta | population_as_of = 2011 | elevation_m = | native_name = கொங்குநாடு }}{{Expand language|langcode2=en|name=Kongu Nadu}} '''കൊങ്ങു മണ്ഡലം''', '''കൊങ്ങു ബെൽറ്റ് എന്നിങ്ങനെ''' വിവിധ പേരുകളിൽ അറിയപ്പെടുന്ന '''കൊങ്ങു നാട്''', ഇന്നത്തെ പടിഞ്ഞാറൻ, വടക്കുപടിഞ്ഞാറൻ [[തമിഴ്‌നാട്|തമിഴ്നാടിന്റെ]] ഭാഗങ്ങളും തെക്കുകിഴക്കൻ [[കർണാടക|കർണാടകയുടെ]] ഭാഗങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്ന ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ മേഖലയാണ്. പുരാതന തമിഴകത്തിൽ, ചേര രാജാക്കന്മാരുടെ ഇരിപ്പിടമായിരുന്നു, കിഴക്ക് തൊണ്ടായി നാടും തെക്ക് കിഴക്ക് ചോളനാടും തെക്ക് പാണ്ട്യ നാട് പ്രദേശങ്ങളും. == ഭൂമിശാസ്ത്രം == [[കോയമ്പത്തൂർ ജില്ല|കോയമ്പത്തൂർ]], [[തിരുപ്പൂർ ജില്ല|തിരുപ്പൂർ]], [[ഈറോഡ്‌ ജില്ല|ഈറോഡ്]], [[സേലം ജില്ല|സേലം]], [[നീലഗിരി ജില്ല|നീലഗിരി]], [[കരൂർ ജില്ല|കരൂർ]], [[നാമക്കൽ ജില്ല|നാമക്കൽ]], [[തിണ്ടുക്കൽ ജില്ല|ദിണ്ടിഗൽ]], [[ധർമപുരി ജില്ല|ധർമ്മപുരി]], [[കൃഷ്ണഗിരി ജില്ല|കൃഷ്ണഗിരി]] [[തിരുച്ചിറപ്പള്ളി ജില്ല|, തിരുച്ചിറപ്പള്ളി ജില്ലയുടെ]] ചെറിയ ഭാഗങ്ങൾ (തൊട്ടിയം താലൂക്ക്, പച്ചൈമല, തുറൈയൂർ താലൂക്ക്, മുസിരി ബ്ലോക്ക് പഞ്ചായത്ത് യൂണിയൻ), തിരുപ്പത്തൂർ ജില്ല എന്നിവയാണ് കൊങ്ങു നാട്. താലൂക്കുകൾ), [[തമിഴ്‌നാട്|ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ തമിഴ്‌നാട്ടിലെ]] കല്ലക്കുരിശ്ശി ജില്ല (കല്ലറയൻ ഹിൽസ് പ്രദേശം), [[പെരമ്പല്ലൂർ ജില്ല|പെരമ്പല്ലൂർ ജില്ല]] (പച്ചൈമല ഹിൽസ്).<ref>{{Cite web|url=http://www.konguassociation.com/en/epages/konguinfo.html|title=Kongu Vellalar Sangangal Association|access-date=2021-06-06|website=www.konguassociation.com}}</ref> [[കാവേരി]], [[ഭവാനിപ്പുഴ|ഭവാനി]], [[അമരാവതി നദി|അമരാവതി]], നോയൽ എന്നീ [[പശ്ചിമഘട്ടം|പ്രധാന നദികളിലൂടെ പശ്ചിമഘട്ട]] മലനിരകൾ ഈ മേഖലയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്നു.<ref>{{Cite web|url=http://apmn.icimod.org/mountains/ch2_peninsula.php|title=The Peninsula|access-date=19 March 2007|website=Asia-Pacific Mountain Network|archive-url=https://web.archive.org/web/20070812064356/http://apmn.icimod.org/mountains/ch2_peninsula.php|archive-date=12 August 2007}}</ref> [[കേരളം|അയൽ സംസ്ഥാനമായ കേരളത്തെ]] ഈ പ്രദേശവുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പർവത പാതയായ പാൽഘട്ട് ഗ്യാപ്.<ref>{{Cite web|url=http://www.britannica.com/EBchecked/topic/439812/Palghat-Gap|title=Britannica Encyclopedia|access-date=8 March 2015}}</ref> നാമക്കൽ ജില്ലയിലെ കൊല്ലിമലയും സേലം ജില്ലയിലെ ഷെവറോയ്, മേട്ടൂർ മലകളും കോയമ്പത്തൂർ ജില്ലയിലെ പാലമലയും അടങ്ങുന്ന [[പൂർവ്വഘട്ടം|കിഴക്കൻ മലനിരകളും ഈ പ്രദേശത്തുകൂടി കടന്നുപോകുന്നു.]] ചാമരാജനഗർ ജില്ലയിലെ ബിലിഗിരിരംഗ കുന്നുകൾ കിഴക്കൻ, പശ്ചിമഘട്ട മലനിരകളുടെ സംഗമസ്ഥാനത്താണ്. ധർമ്മപുരി, സേലം, ഈറോഡ്, നാമക്കൽ, കരൂർ ജില്ലകളിലൂടെയാണ് കാവേരി നദി കർണാടകയിൽ നിന്ന് തമിഴ്നാട്ടിലേക്ക് ഒഴുകുന്നത്.<ref>{{Cite web|url=https://sites.google.com/site/kongudesailaingarkalsangam/|title=kongu desa ilaingarkal sangam|access-date=2021-07-08|website=sites.google.com|archive-date=2021-08-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20210829171025/https://sites.google.com/site/kongudesailaingarkalsangam/|url-status=dead}}</ref> == സമ്പദ് == കൊങ്ങു നാടിന് പുരാതന കാലം മുതൽ അഭിവൃദ്ധി പ്രാപിച്ച സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ ഉണ്ടായിരുന്നു, വിദേശ രാജ്യങ്ങളുമായി വ്യാപാര ബന്ധമുണ്ടായിരുന്നു. പുരാവസ്തു ഗവേഷകർ കണ്ടെത്തിയ 2,500 വർഷം പഴക്കമുള്ള വ്യവസായ കോളനിയാണ് കൊടുമണൽ. മുസിരിസ് മുതൽ അരിക്കമേട് വരെ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന [[പ്രാചീന റോം|ഒരു പുരാതന റോമൻ]] വ്യാപാര പാതയിലാണ് ഈ പ്രദേശം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ''രാജകേസരി'' പെരുവഴി എന്ന ചോള ഹൈവേ ഈ പ്രദേശത്തുകൂടി കടന്നുപോയി. രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വ്യവസായവൽക്കരിക്കപ്പെട്ട പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നാണ് കൊങ്ങു നാട്. [[കൃഷി|കൃഷിയും]] [[തുണി]] വ്യവസായങ്ങളും ഈ മേഖലയുടെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയ്ക്ക് വലിയ സംഭാവന നൽകുന്നു. തമിഴ്നാടിന്റെ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയുടെ 50% ത്തിലധികം സംഭാവന ചെയ്യുന്നത് കൊങ്കു മേഖലയാണ്.<ref>{{Citation|title=Kongu Nadu|date=2019-10-17|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kongu_Nadu&oldid=921713912|work=Wikipedia|language=en|access-date=2021-07-10}}</ref> കോവൈ കോറ കോട്ടൺ സാരികൾ, കോയമ്പത്തൂർ വെറ്റ് ഗ്രൈൻഡേഴ്സ്, സേലം സിൽക്ക് സാരികൾ, ഭവാനി ജമക്കാലം, ടോഡ എംബ്രോയിഡറി, നീലഗിരി ടീ എന്നിവ ഈ പ്രദേശത്ത് നിന്നുള്ള ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ സൂചനകളാണ്. [[കോയമ്പത്തൂർ]], ("കോട്ടൺ സിറ്റി" എന്നും " ''ദക്ഷിണേന്ത്യയുടെ മാഞ്ചസ്റ്റർ'' " എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു) തിരുപ്പൂരിനൊപ്പം, ഇന്ത്യയിലെ അതിവേഗം വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്ന നഗരങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് തമിഴ്നാട്ടിലെ രണ്ടാമത്തെ വലിയ നഗരം. കോയമ്പത്തൂർ ടെക്സ്റ്റൈൽ ഫാക്ടറികൾ, എഞ്ചിനീയറിംഗ് സ്ഥാപനങ്ങൾ, ഓട്ടോമൊബൈൽ പാർട്സ് നിർമ്മാതാക്കൾ, ആരോഗ്യ പരിപാലന സൗകര്യങ്ങൾ, വിദ്യാഭ്യാസ സ്ഥാപനങ്ങൾ, വെറ്റ് ഗ്രൈൻഡറുകൾ, വാട്ടർ പമ്പുകൾ എന്നിവയ്ക്കും പേരുകേട്ടതാണ്. പരുത്തിയിൽ നിന്നുള്ള നൂൽ ഉൽപാദനത്തിന്റെ 35 ശതമാനവും [[കോയമ്പത്തൂർ|കോയമ്പത്തൂരാണ്.]] മഞ്ഞൾ, തുണി ഉൽപന്നങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് [[ഈറോഡ്|ഈറോഡ് പ്രസിദ്ധമാണ്.]]<ref>{{Citation|title=Kongu Nadu|date=2019-10-17|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Kongu_Nadu&oldid=921713912|work=Wikipedia|language=en|access-date=2021-07-10}}</ref> ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ തേങ്ങയ്ക്കുള്ള വിപണിയാണ് പൊള്ളാച്ചി. കോട്ടൺ വെസ്റ്റുകളുടെയും ഉൾഭാഗങ്ങളുടെയും ഏറ്റവും വലിയ ഉത്പാദകരാണ് [[തിരുപ്പൂർ|തിരുപ്പൂർ.]] ഇന്ത്യയിലെ മൊത്തം ടെക്സ്റ്റൈൽ വിപണിയുടെ 76% [[ഈറോഡ്|ഈറോഡിലും]] ( ''ലൂം സിറ്റി'' ) [[തിരുപ്പൂർ|തിരുപ്പൂരിലും]] ( ''ടെക്സ്റ്റൈൽ സിറ്റി'' ) നിന്നാണ്. അതിന്റെ ഉൽപാദനത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും [[തെക്കുകിഴക്കേ ഏഷ്യ|തെക്കുകിഴക്കൻ ഏഷ്യൻ]], യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് കയറ്റുമതി ചെയ്യുന്നു. [[പരുത്തി]],<ref>{{Cite web|url=http://www.citiindia.com/images/database/table4.pdf|title=State wise number of cotton mills|access-date=23 January 2016|publisher=Confederation of Textile Industry|archive-url=https://www.webcitation.org/6enZXaDZq?url=http://www.citiindia.com/images/database/table4.pdf|archive-date=2016-01-25|url-status=dead}}</ref> [[വസ്ത്രധാരണം|വസ്ത്രങ്ങൾ]], നിറ്റ് , ഹോസിയറികൾ എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള തുണിത്തരങ്ങളുടെ പ്രധാന ഉത്പാദകരിൽ ഒന്നാണ് [[തിരുപ്പൂർ ജില്ല|തിരുപ്പൂർ ജില്ല.]] 43% ഷെയറുമായി ഈറോഡ് ജില്ലയാണ് [[മഞ്ഞൾ|തമിഴ്നാട്ടിൽ മഞ്ഞൾ]] ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നതിൽ മുന്നിൽ. ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ മഞ്ഞൾ വിപണി ഉള്ളതിനാൽ ''ഈറോഡിനെ മഞ്ഞൾ നഗരം'' എന്നും വിളിക്കുന്നു. രാജ്യത്തെ ആദ്യത്തെ ഓട്ടോമാറ്റിക് സിൽക്ക് റീലിംഗ് യൂണിറ്റ് സ്ഥാപിച്ച വൈറ്റ് സിൽക്കിന്റെ ഏറ്റവും വലിയ ഉത്പാദകരിൽ ഒരാളാണ് ഗോബിചെട്ടിപ്പാളയം. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഹോം ടെക്സ്റ്റൈൽസ് ഉത്പാദന & കയറ്റുമതി കേന്ദ്രമാണ് [[കരൂർ|കരൂർ.]] [[കരൂർ]] ( ''ഹോം ടെക്സ്റ്റൈൽ സിറ്റി'' ) ഹോം ടെക്സ്റ്റൈൽസ് ഉത്പാദനത്തിന്റെയും കയറ്റുമതിയുടെയും ഇന്ത്യയിലെ കേന്ദ്രമാണ്. ഇത് ഇന്ത്യയുടെ മൊത്തം ഉൽപാദനത്തിന്റെ 60% സംഭാവന ചെയ്യുന്നു. കാരൂർ ബസ് ബോഡിബിൽഡിംഗിനും പേരുകേട്ടതാണ് (ദക്ഷിണേന്ത്യൻ ബസ് ബോഡി ബിൽഡിംഗിന്റെ 80% സംഭാവന ചെയ്യുന്നു). ഉൽപാദനത്തിൽ ഏഷ്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദ പേപ്പർ മില്ലാണ് [[കരൂർ|കരൂർ ടിഎൻപിഎൽ.]] പ്രതിദിനം 4.5 കോടി മുട്ട ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ കോഴി ഉത്പാദകരിൽ ഒന്നാണ് [[നാമക്കൽ|നാമക്കൽ, ഇന്ത്യയിൽ നിന്ന് 95% മുട്ട കയറ്റുമതി ചെയ്യുന്നത് നാമക്കലിൽ നിന്നാണ്.]]<ref>{{Cite web|url=http://pibmumbai.gov.in/scripts/detail.asp?releaseId=E2011IS3|title=Indian Government press release|access-date=31 January 2013|date=31 October 2011|publisher=Press Information Bureau, Government of India}}</ref> ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ഗതാഗത കേന്ദ്രം കൂടിയാണ് [[നാമക്കൽ ജില്ല|നാമക്കൽ ജില്ല.]] [[സേലം, തമിഴ്‌നാട്|സേലത്തെ]] സ്റ്റീൽ നഗരം എന്ന് വിളിക്കുന്നു, കൂടാതെ നിരവധി സാഗോ ഉൽപാദന യൂണിറ്റുകളും ധാതു സമ്പത്തും ഉണ്ട്. ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ മാഗ്നസൈറ്റ്, [[ബോക്സൈറ്റ്]], ഇരുമ്പയിര് നിക്ഷേപങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് സേലം ജില്ല. സേലം, നാമക്കൽ ജില്ലകൾ ഏഷ്യയിലെ മരച്ചീനി ( ''മറവള്ളിക്കിലങ്ങ്'' ) ഉൽപാദനക്ഷമത കൂടുതലുള്ള ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.<ref>{{Citation|title=Economy of Tamil Nadu|date=2021-06-27|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Economy_of_Tamil_Nadu&oldid=1030730449|work=Wikipedia|language=en|access-date=2021-07-01}}</ref> തമിഴ്നാട്ടിൽ ഏറ്റവും കൂടുതൽ പച്ചക്കറി ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന ജില്ലയാണ് [[തിണ്ടുക്കൽ ജില്ല|ദിണ്ടിഗൽ ജില്ല.]] [[തിണ്ടുക്കൽ ജില്ല|ദിണ്ടിഗൽ ജില്ലയിലെ]] തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ഏറ്റവും വലിയ പച്ചക്കറി വിപണിയാണ് ഓട്ടൻചത്രം മാർക്കറ്റ്. കരൂർ ജില്ലയിലെ പുഗലൂരിലെ ടിഎൻപിഎൽ പേപ്പർ പ്ലാന്റ് ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ ബാഗാസി പേപ്പർ ഉത്പാദകരിൽ ഒന്നാണ്. [[സേലം ജില്ല|സേലം ജില്ലയും]] [[ധർമപുരി ജില്ല|ധർമ്മപുരി ജില്ലയും]] [[കൃഷ്ണഗിരി ജില്ല|കൃഷ്ണഗിരി ജില്ലയും]] മാങ്ങ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നതിൽ മുൻപന്തിയിലാണ്. [[പാൽ]], കോഴി, [[മഞ്ഞൾ]], പഞ്ചസാര-കരിമ്പ്, [[അരി]], [[പട്ട്|വെള്ള സിൽക്ക്]], [[തെങ്ങ്|തേങ്ങ]], [[വാഴ]], പേപ്പർ, വ്യാവസായിക [[കാർ|ഭാഗങ്ങൾ]], വ്യാവസായിക പമ്പുകൾ, എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള കാർഷിക, അനുബന്ധ ഉൽപന്നങ്ങളുടെ പ്രധാന ഉത്പാദക കൂടിയാണ് ഈ പ്രദേശം. വെറ്റ് ഗ്രൈൻഡറുകൾ , ആഭരണങ്ങൾ , അലൂമിനിയം, സ്റ്റീൽ, [[തമിഴ്‌നാട്|തമിഴ്‌നാട്ടിലെ]] ഐടി സേവനങ്ങൾ. [[വർഗ്ഗം:തമിഴ്‌നാട്]] 9h1ggzg5pupq38izhrg143r57ppurqw 0 559243 4613984 4301784 2026-04-17T06:24:20Z Malikaveedu 16584 4613984 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Victoria Kimani}} {{Infobox person | image = | name = വിക്ടോറിയ കിമാനി | caption = | birth_name = | birth_date = {{Birth date and age|1985|07|28|df=yes}} | birth_place = [[Los Angeles]], [[California]], U.S | death_date = | death_place = | other_names = | residence = | citizenship = Kenyan | alma_mater = | occupation = {{Flatlist | *Singer *songwriter *entertainer *dancer *actress }} | net_worth = | years_active = 2009–present | spouse = | children = | relatives = {{Plainlist| *[[Bamboo (rapper)|Bamboo]] {{small|(brother)}} *Kimya Miyaki {{small|(brother)}} }} | website = | module = {{Infobox musical artist|embed=yes | genre = {{Flatlist | *[[Afro pop music|Afropop]] *[[Contemporary R&B|R&B]] }} |instrument = Vocals | associated_acts = [[Sarkodie (rapper)|Sarkodie]], [[Ice Prince]], [[M.I Abaga|M.I]]}} }} ഒരു [[കെനിയ]]ൻ ഗായികയും ഗാനരചയിതാവും അഭിനേത്രിയും വിനോദകാരിയുമാണ് വിക്ടോറിയ കിമാനി (ജനനം: 28 ജൂലൈ 1985).<ref>{{cite web|date=28 July 2015|first=Chidera|last=Muoka|url=http://ngrguardianlife.com/2015/07/happy-birthday-victoria-kimani/|title=Happy Birthday Victoria Kimani|access-date=13 January 2016|website=Ngr Guardian Life|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304063732/http://ngrguardianlife.com/2015/07/happy-birthday-victoria-kimani/|url-status=dead}}</ref> മുമ്പ് നൈജീരിയൻ റെക്കോർഡ് ലേബൽ ചോക്ലേറ്റ് സിറ്റിയിൽ ഒപ്പുവെച്ചിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ റെക്കോർഡ് ലേബലിന്റെ പ്രഥമ വനിതയായി വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു.<ref name="Biography">{{cite web|url=http://www.takemetonaija.com/2015/07/singer-victoria-kimani-full.html?m=1|title=Victoria Kimani-Biography|access-date=27 December 2015|website=takemetonaija.com|archive-date=2016-01-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20160129125247/http://www.takemetonaija.com/2015/07/singer-victoria-kimani-full.html?m=1|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://zenmagazineafrica.com/tags/chocolate-citys-first-lady/|title=Chocolate City's First Lady|access-date=27 December 2015|website=Zen Magazine Africa|archive-date=2016-01-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20160129045636/http://zenmagazineafrica.com/tags/chocolate-citys-first-lady/|url-status=dead}}</ref> ആഫ്രിക്കൻ സംഗീത വ്യവസായത്തിൽ നിന്ന് അവർക്ക് നിരവധി അവാർഡ് നോമിനേഷനുകൾ ലഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. കൂടാതെ അവരുടെ സിംഗിൾസ് ആഫ്രിക്കയിലുടനീളമുള്ള റേഡിയോ ചാനലുകളിൽ പ്ലേ ചെയ്യപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite web|date=4 December 2015|first=Madame|last=Cynthia|url=https://mpasho.co.ke/new-catch-victoria-kimani-hot-congolese-male-artist/|title=Is This Her New Catch? What Is Victoria Kimani Up To With This Hot Congolese Male Artist?|access-date=16 January 2016|website=Mpasho|archive-date=2016-01-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20160129175311/https://mpasho.co.ke/new-catch-victoria-kimani-hot-congolese-male-artist/|url-status=dead}}</ref> അവരുടെ ആദ്യ ആൽബം 2016 ൽ പുറത്തിറങ്ങി.<ref>{{cite web|url=http://mdundo.com/news/6828|title=It Was Like 'Finally Giving Birth...' an Emotional Victoria Kimani Talks About Finally Completing Her Debut Album|access-date=16 January 2016|website=Mdundo}}</ref><ref>{{cite web|first=Joey|last=Akan|url=http://pulse.ng/buzz/victoria-kimani-singer-to-drop-debut-album-in-2016-video-id4104158.html|title=The Chocolate City diva was signed to Chocolate City in 2013, and the wait for her first LP is almost at an end|access-date=16 January 2016|website=Pulse Nigeria|archive-date=2018-07-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20180702122309/http://www.pulse.ng/buzz/victoria-kimani-singer-to-drop-debut-album-in-2016-video-id4104158.html|url-status=dead}}</ref> അവർ 7 ഇഞ്ച് കർവ് എന്ന സിനിമയിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.<ref>{{cite web|url=http://www.bellanaija.com/2015/01/victoria-kimani-the-actress-watch-as-she-features-alongside-wole-ojo-gabriel-afolayan-yvonne-ekwere-in-7-inch-curve/|title=Victoria Kimani the Actress? Watch her alongside Wole Ojo, Gabriel Afolayan, Yvonne Ekwere in ‘7 Inch Curve’|access-date=15 January 2016|website=Bella Naija}}</ref><ref>{{cite web|date=29 January 2015|author=Akinsoga|url=http://www.360nobs.com/2014/01/victoria-kimani-shows-off-her-acting-talent-on-7-inch-curve-photos/|title=Victoria Kimani Shows Off Her Acting Talent On ‘7-Inch Curve’|access-date=16 January 2016|website=360nobs|archive-date=2018-07-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20180702175817/https://www.360nobs.com/2014/01/victoria-kimani-shows-off-her-acting-talent-on-7-inch-curve-photos/|url-status=dead}}</ref> == ജീവിതവും കരിയറും == കാലിഫോർണിയയിലെ ലോസ് ഏഞ്ചൽസിൽ പുരോഹിത മാതാപിതാക്കളുടെ മകളായി കിമാനി ജനിച്ചു. അവർക്ക് രണ്ട് മൂത്ത സഹോദരന്മാരുണ്ട്.<ref name="Gen">{{cite web|url=http://chocolatecitymusic.com/biography/48-victoria-kimani.html|title=General biography of Victoria Kimani|access-date=27 December 2015|website=[[Chocolate City Music]]|archive-date=2015-12-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20151231071007/http://chocolatecitymusic.com/biography/48-victoria-kimani.html|url-status=dead}}</ref> നൈജീരിയയിലെ ബെനിൻ സിറ്റിയിൽ അവർ രണ്ടു വർഷത്തോളം താമസിച്ചു. അവിടെ അവരുടെ മാതാപിതാക്കൾ മിഷനറി ജോലി ചെയ്തു. അവർ ഒമ്പതാം വയസ്സിൽ പാടാൻ തുടങ്ങി. 16-ആം വയസ്സിൽ, അവർ മറ്റ് ചർച്ച് ക്വയർ അംഗങ്ങൾക്കൊപ്പം ഒരു ബാക്ക്-അപ്പായി അവതരിപ്പിക്കാൻ തുടങ്ങി. മറ്റുള്ളവർക്കായി പാട്ടുകൾ എഴുതുകയും ചെയ്തു.<ref name="Biography" /><ref name="Gen" /> കെനിയയിൽ താമസിക്കാൻ മടങ്ങിയ അവർ കോളേജിൽ പോയി മേഴ്‌സി മൈറയ്‌ക്കായി ഗണ്യമായ യാത്രകൾ ഉൾപ്പെട്ട ബാക്ക്-അപ്പുകൾ നടത്തി. സംഗീതത്തിൽ മുഴുവനായി ഒരു കരിയർ പിന്തുടരാൻ അവർ പിന്നീട് സ്കൂൾ വിടാൻ തീരുമാനിച്ചു.<ref name="Boot">{{cite web|date=12 September 2015|first=Anozie|last=Egole|url=http://www.vanguardngr.com/2015/09/sometimes-i-wear-hijab-to-cover-my-curves-victoria-kimani/|title=Sometimes I wear hijab to cover my curves|accessdate=27 December 2015|website=vanguardngr.com}}</ref> 2010-ൽ, കിമാനി ഐസ് പ്രിൻസിന്റെ ഹിറ്റ് സിംഗിൾ "ഒലെകു" (നഥാനിയൽ വില്യംസ് ജൂനിയർ റീമിക്സ് ചെയ്തത്) ഒരു റീമിക്സ് അവതരിപ്പിച്ചു. ഇത് ചോക്ലേറ്റ് സിറ്റി എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഐസ് പ്രിൻസിന്റെ ശ്രദ്ധ ആകർഷിച്ചു. 2012-ന്റെ അവസാനത്തിൽ, നൈജീരിയയിലെ മ്യൂസിക് ലേബൽ ചോക്ലേറ്റ് സിറ്റി ഒപ്പിട്ട ആദ്യത്തെ വനിതാ കലാകാരിയായിരുന്നു അവർ. <ref>{{cite web|date=16 September 2015|first=Mutiat|last=Alli|url=http://dailytimes.com.ng/victoria-kimani-exploring-music-kenya-nigeria/|title=Victoria Kimani: Exploring music from Kenya to Nigeria|access-date=30 December 2015|website=[[Daily Times of Nigeria]]|archive-date=2015-09-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20150920013546/http://dailytimes.com.ng/victoria-kimani-exploring-music-kenya-nigeria/|url-status=dead}}</ref> "Mtoto" എന്ന ലേബലിൽ 2013 മാർച്ചിൽ അവർ തന്റെ ആദ്യ സിംഗിൾ പുറത്തിറക്കി.<ref>{{cite web|url=http://tooxclusive.com/videodownload/video-victoria-kimani-mtoto/|title=VIDEO: Victoria Kimani – M’TOTO|access-date=27 December 2015|website=Too Exclusive}}</ref> ലോസ് ഏഞ്ചൽസിലാണ് വീഡിയോ ചിത്രീകരിച്ചത്.<ref>{{cite web|date=20 February 2013|author=Onos|url=http://www.bellanaija.com/2013/02/20/bn-music-premiere-chocolate-city-kenya-presents-victoria-kimani-mtoto/|title=BN Music Premiere: Chocolate City Kenya Presents Victoria Kimani – M’Toto|access-date=27 December 2015|website=Bella Naija}}</ref> കിമാനി നിരവധി മിക്സ്‌ടേപ്പുകൾ പുറത്തിറക്കി: ഓയ, ഹെവൻ, ഹേറ്റ് മി, ഓപ്പൺ അപ്പ് യുവർ ഹാർട്ട്, എഫ്.യു.എം.എഫ്, ഡോ വാട്ട് യു വാണ്ട് ആൻഡ് ഫ്രീ.<ref>{{cite web|url=http://www.talkglitz.tv/2013/10/17/music-download-victoria-kimani-queen-victoria-mixtape/|title=MUSIC [DOWNLOAD]: Victoria Kimani – Queen Victoria (Mixtape)|access-date=27 December 2015|website=Talk Glitz|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304081849/http://www.talkglitz.tv/2013/10/17/music-download-victoria-kimani-queen-victoria-mixtape/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://idey.me/music/groove-do-what-you-do-feat-banky-w-girlz-victoria-kimani/|title=Do What You Do/|access-date=2 December 2015|website=I Dey|archive-date=2016-02-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20160224152940/http://idey.me/music/groove-do-what-you-do-feat-banky-w-girlz-victoria-kimani/|url-status=dead}}</ref> 2014-ൽ, ഗായകനും നിർമ്മാതാവുമായ ടെക്‌നോ മൈൽസ് നിർമ്മിച്ച "ഷോ" എന്ന സിംഗിൾ കിമാനി പുറത്തിറക്കി.<ref>{{cite web|url=http://www.360nobs.com/2014/11/music-victoria-kimani-show-prod-by-tekno/|title=Music: Victoria Kimani-Show|access-date=27 December 2015|website=360 Nobs|archive-date=2017-07-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20170716014930/https://www.360nobs.com/2014/11/music-victoria-kimani-show-prod-by-tekno/|url-status=dead}}</ref> അവർ ടാൻസാനിയൻ കലാകാരന്മാരായ ഡയമണ്ട് പ്ലാറ്റ്നംസ്, ഒമ്മി ഡിംപോസ് എന്നിവരെ അവതരിപ്പിച്ചു.<ref>{{cite web|date=27 August 2014|author=DonBoye|url=http://notjustok.com/2014/08/27/video-victoria-kimani-prokoto-ft-ommy-dimpoz-diamond/|title=VIDEO: Victoria Kimani – Prokoto ft. Ommy Dimpoz & Diamond Platnumz|access-date=6 January 2016|website=Not Just OK|archive-date=2017-06-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20170629195540/http://notjustok.com/2014/08/27/video-victoria-kimani-prokoto-ft-ommy-dimpoz-diamond/|url-status=dead}}</ref> 2015 ഫെബ്രുവരിയിൽ, കിമാനി സിന്തിയ മോർഗനോടും എമ്മ നൈറയോടും ചേർന്ന് "വെക്സ്" എന്ന വീഡിയോ പുറത്തിറക്കി.<ref name="Vex">{{cite web |url= http://idey.me/music/listen-vex-cynthia-morgan-victoria-kimani-emma-nyra |title= LISTEN: VEX – CYNTHIA MORGAN, VICTORIA KIMANI & EMMA NYRA |access-date= 27 December 2015 |website= I they |archive-date= 2016-04-21 |archive-url= https://web.archive.org/web/20160421213615/http://idey.me/music/listen-vex-cynthia-morgan-victoria-kimani-emma-nyra/ |url-status= dead }}</ref> 2015 ജൂലൈ 23-ന് അവർ "ടു ഓഫ് ഡെം" എന്ന വീഡിയോ പുറത്തിറക്കി.<ref>{{cite web |url= http://idey.me/music/listen-two-of-dem-victoria-kimani |title= Two of Dem |access-date= 27 December 2015 |website= I they |archive-date= 2017-07-01 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170701163534/http://idey.me/music/listen-two-of-dem-victoria-kimani/ |url-status= dead }}</ref> 2015 മെയ് മാസത്തിൽ അവർ "ലവിംഗ് യു" പുറത്തിറക്കി. അതിൽ നൈജീരിയൻ ലേബൽ ഇണയായ ഐസ് പ്രിൻസുമായി സഹകരിച്ചു.<ref>{{cite web |url= http://idey.me/music/listen-loving-you-feat-ice-prince-victoria-kimani |title= Loving You |access-date= 27 December 2015 |website= I they |archive-date= 2016-04-18 |archive-url= https://web.archive.org/web/20160418104036/http://idey.me/music/listen-loving-you-feat-ice-prince-victoria-kimani/ |url-status= dead }}</ref> 2015 നവംബർ 4-ന് അവർ "ബൂട്ടി ബൗൺസ്" പുറത്തിറക്കി.<ref>{{cite web |date= 4 November 2015 |author= EGO |url= http://notjustok.com/2015/11/04/video-victoria-kimani-booty-bounce |title= VIDEO: Victoria Kimani – Booty Bounce |access-date= 27 December 2015 |website= NotJustOK.com |archive-date= 2016-12-21 |archive-url= https://web.archive.org/web/20161221064647/http://notjustok.com/2015/11/04/video-victoria-kimani-booty-bounce/ |url-status= dead }}</ref> 2016 ജനുവരി 21-ന്, കിമാനി തന്റെ പുതിയ സിംഗിൾ "ഓൾ ദ വേ" പുറത്തിറക്കി, അതിൽ ഖുലി ചാനയെ അവതരിപ്പിച്ചു.<ref>{{cite web|url=http://soundcity.tv/new-music-victoria-kimani-all-the-way-ft-khuli-chana/|title=Victoria Kimani – All The Way ft. Khuli Chana|access-date=26 January 2016|website=Soundcity|archive-date=2016-06-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20160618103904/http://soundcity.tv/new-music-victoria-kimani-all-the-way-ft-khuli-chana/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.bottomline.co.ke/victoria-kimani-all-the-way-ft-khuli-chana/|title=Victoria Kimani - All The Way ft. Khuli Chana|access-date=26 January 2015|website=Bottomline Kenya|archive-date=2016-01-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20160131201332/http://www.bottomline.co.ke/victoria-kimani-all-the-way-ft-khuli-chana/|url-status=dead}}</ref>പ്രശസ്ത ആർട്ടിസ്റ്റ് ആഞ്ചലിക് കിഡ്ജോയുടെ "വോംബോ ലോംബോ" എന്ന ചിത്രത്തിലെ ഗാനം ആദരാഞ്ജലി അർപ്പിക്കുന്നു.<ref>{{cite web|url=http://natzynaija.com/video-victoria-kimani-all-the-way-ft-khuli-chana/|title=Victoria Kimani – "All The Way" ft. Khuli Chana|access-date=26 January 2016|website=Natzy Naija|archive-date=2016-02-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20160201031317/http://natzynaija.com/video-victoria-kimani-all-the-way-ft-khuli-chana/|url-status=dead}}</ref> വീഡിയോ ഷൂട്ട് ചെയ്തത് ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ജോഹന്നാസ്ബർഗിൽ <ref>{{cite web|date=21 January 2016|author=GambitGuy|url=http://notjustok.com/2016/01/21/video-victoria-kimani-ft-khuli-chana-all-the-way/|title=Victoria Kimani Ft. Khuli Chana ; All The Way|access-date=26 January 2016|website=Not Just OK|archive-date=2017-08-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20170815114857/http://notjustok.com/2016/01/21/video-victoria-kimani-ft-khuli-chana-all-the-way/|url-status=dead}}</ref> റെയിൻഹാർഡ് ആണ്.<ref>{{cite web|date=21 January 2016|author=Faruq|url=http://www.xclusivehit.com.ng/download-video-victoria-kimani-all-the-way-ft-khuli-chana/|title=Official Video: Victoria Kimani – All The Way ft. Khuli Chana|access-date=26 January 2016|website=Xclusive Hit|archive-date=2016-02-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20160221202631/http://www.xclusivehit.com.ng/download-video-victoria-kimani-all-the-way-ft-khuli-chana/|url-status=dead}}</ref> 2017 ഡിസംബറിൽ ഗായകൻ സഫാരി എന്ന ആൽബം പുറത്തിറക്കി. അത് ആഫ്രിക്കയിലുടനീളമുള്ള താരങ്ങളുമായി സഹകരിച്ചു: സർകോഡി, ഖുലി ചാന, ജെസ്സി ജാഗ്സ്, ഫൈനോ, ഐസ് പ്രിൻസ്. പൾസ് പ്രോജക്റ്റ് അവലോകനം ചെയ്തു. അത് ഉയർന്ന സ്കോർ നേടി. അതിൽ പറയുന്നത് "സെക്സിയായി ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ ആകർഷിക്കാൻ അവർ സ്വയം ബ്രാൻഡ് ചെയ്യുന്നുവെങ്കിലും, അവരുടെ സംഗീതത്തിന് ഒരു അറിവും കൃത്യതയും വൈദഗ്ധ്യവും ഉണ്ട്. അതിന് പഴയ സ്കൂൾ ജ്ഞാനവും ഉൾക്കൊള്ളലും ആവശ്യമാണ്. അത് ആഫ്രിക്കൻ മാതൃവിജ്ഞാനം വരയ്ക്കാൻ കഴിയും."<ref>{{cite news |title=Victoria Kimani embraces sub-Saharan Africa like a mother |url=https://www.pulse.ng/entertainment/music/pulse-album-review-victoria-kimani-embraces-sub-saharan-africa-like-a-mother/bmn7vty |access-date=23 May 2021 |work=Pulse Nigeria |date=8 December 2016 |language=en}}</ref> 2017 ഡിസംബറിൽ, ബ്രേക്ക്ഫാസ്റ്റ് വിത്ത് ദ സ്റ്റാർസിൽ അഡെല്ലെ ഒനിയാംഗോ, ഷാഫി വെറു എന്നിവരുമായി നടത്തിയ അഭിമുഖത്തിൽ ചോക്ലേറ്റ് സിറ്റിയുമായുള്ള കരാർ അവസാനിച്ചപ്പോൾ ഒരു സ്വതന്ത്ര കലാകാരിയാകാനുള്ള സമയമാണിതെന്ന് തനിക്ക് തോന്നിയെന്ന് കിമാനി വെളിപ്പെടുത്തി: "എല്ലാ കരാറിനും ഒരു കാലഹരണ തീയതി ഉണ്ടെന്ന് നിങ്ങൾക്കറിയാം. കരാർ അവസാനിച്ചു, നിങ്ങളോട് സത്യസന്ധത പുലർത്താൻ, മിക്കപ്പോഴും ഞാൻ നാമപത്രത്തിൽ ആയിരുന്നു. എന്തായാലും ഒരു സ്വതന്ത്ര കലാകാരനായി എനിക്ക് തോന്നി. മിക്ക കാര്യങ്ങളും ഞാൻ തനിച്ചാണ് ചെയ്തത്. അതുകൊണ്ട് എനിക്ക് പുറത്തേക്ക് സ്വന്തമായി ഇറങ്ങാനും എന്റെ സ്വന്തം കാര്യം ചെയ്യാനും ആരുമായും പണം പങ്കിടേണ്ട സമയമായിരുന്നു. "<ref>{{cite web |date= 14 December 2017 |author= Tracy Mutinda |url= https://kiss100.co.ke/exclusive-victoria-kimani-reveals-the-main-reason-why-she-left-chocolate-city-audio/ |title= AUDIO: Exclusive: Victoria Kimani Reveals The Main Reason Why She Left Chocolate City (Audio) |access-date= 14 December 2017 |website= kiss100.co.ke |archive-date= 2020-03-31 |archive-url= https://web.archive.org/web/20200331045141/https://kiss100.co.ke/exclusive-victoria-kimani-reveals-the-main-reason-why-she-left-chocolate-city-audio/ |url-status= dead }}</ref> == സംഗീത സ്വാധീനവും മാനുഷിക പ്രവർത്തനങ്ങളും == 13 മെയ് 2015-ന്, കിമാനിയും ഏഴ് ആഫ്രിക്കൻ വനിതാ സംഗീതജ്ഞരും, കോബാംസ് അസുക്കോയും വൺ കാമ്പെയ്‌ൻ സ്റ്റാഫിന്റെ ഒരു ടീമും ജോഹന്നാസ്ബർഗിൽ "സ്‌ട്രോംഗ് ഗേൾ" സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനായി ഒത്തുകൂടി.<ref>{{cite web|url=http://www.one.org/international/blog/strong-girl-get-the-lyrics/|title=When eight top female artists from across Africa, superstar music producer Cobhams Asuquo and a team of ONE staff got together in Johannesburg to create "Strong Girl", the song didn’t exist.|access-date=30 December 2015|website=[[One Campaign]]|archive-date=2016-01-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20160131165321/http://www.one.org/international/blog/strong-girl-get-the-lyrics/|url-status=dead}}</ref>അതിൽ ഗായകരായ വാജെ (നൈജീരിയ), വനേസ എംഡി (ടാൻസാനിയ), ഏരിയൽ ടി (ഗാബോൺ), ഗബ്രിയേല (മൊസാംബിക്ക്), യെമി അലാഡെ (നൈജീരിയ), സെൽമോർ മ്തുകുദ്‌സി (സിംബാബ്‌വെ), ജൂഡിത്ത് സെഫുമ (ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക), ബ്ലെസിംഗ് നവാഫോർ (ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക), ഗായകർ. ) കൂടാതെ നടി ഒമോട്ടോല ജലാഡെ എകെൻഡെ (നൈജീരിയ) എന്നിവർ ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite web|date=13 May 2015|first=Deji|last=Sokunbi|url=http://www.bellanaija.com/2015/05/13/omotola-jalade-ekeinde-waje-yemi-alade-victoria-kimani-more-in-strong-girl-one-campaign-video/|title=Omotola Jalade-Ekeinde, Waje, Yemi Alade, Victoria Kimani & more in "Strong Girl" ONE Campaign Video|access-date=30 December 2015|website=Bella Naija}}</ref> കിമാനി വൺ കാമ്പെയ്‌നുമായി ചേർന്ന് പുരുഷ വർഗീയത, സ്ത്രീ ശാക്തീകരണം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിൽ സംസാരിച്ചു.<ref>{{cite web|url=http://ngrguardianlife.com/2015/09/interview-with-artists-on-strong-girl-initiative-by-one-organization-video/|title=Interview With Artists On Strong Girl Initiative By One Organization : Video|access-date=16 January 2016|website=The Guardian|archive-date=2016-02-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20160220035527/http://ngrguardianlife.com/2015/09/interview-with-artists-on-strong-girl-initiative-by-one-organization-video/|url-status=dead}}</ref> "സ്ട്രോങ്ങ് ഗേൾ" എന്ന വിഷയത്തിൽ എല്ലാ സ്ത്രീകളും പാൻ-ആഫ്രിക്കൻ സഹകരണം ഉണ്ടായിരുന്നിട്ടും, ലഭ്യമായ കരിയറിലെ പരിമിതികൾ കാരണം സ്ത്രീകൾ ജീവിതത്തിന്റെ രണ്ടറ്റവും കൂട്ടിമുട്ടിക്കാൻ പാടുപെടുന്നുവെന്ന് കിമാനി പ്രസ്താവിക്കുകയും മോഡലുകൾ, ഗായകർ, നർത്തകർ, വിനോദക്കാർ, അവതാരകർ, ബിസിനസ്സ് സ്ത്രീകൾ, പബ്ലിക് റിലേഷൻസ്, മാനേജർമാർ,വ്യക്തിഗത സഹായികൾ, ഗായകർ, സ്റ്റൈലിസ്റ്റുകൾ, ഡിജെകൾ, ഡിസൈനർമാർ എന്നിവരെ പ്രശംസിക്കുകയും ചെയ്തു. <ref>{{cite web|date=14 January 2016|first=Evabeta|last=Tega|url=http://omojuwa.com/2016/01/being-a-female-entertainer-doesnt-make-me-a-prostitute-victoria-kimani/|title=‘Being A Female Entertainer Doesn’t Make Me A Prostitute’ – Victoria Kimani|access-date=16 January 2016|website=Omojuwa.com|archive-date=2016-02-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160204043521/http://omojuwa.com/2016/01/being-a-female-entertainer-doesnt-make-me-a-prostitute-victoria-kimani/|url-status=dead}}</ref> == അവലംബം== {{Reflist}} == പുറംകണ്ണികൾ == * [http://mistariyetu.com/wasanii/victoria-kimani/ Victoria Kimani - MistariYetu] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211118203142/http://mistariyetu.com/wasanii/victoria-kimani/ |date=2021-11-18 }} * [https://marashh.com/victoria-kimani-wash-it-ft-sarkodie-mp3-download/ Victoria Kimani – Wash It ft. Sarkodie] {{Chocolate City Music}} {{Authority control}} [[വർഗ്ഗം:1985-ൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:കെനിയൻ ചലച്ചിത്രനടിമാർ]] a9dcex55yt7ss9mz9xw8yviqnobkebq 0 662143 4613981 4592206 2026-04-17T06:09:33Z Vicharam 9387 /* കഥാസാരം */ 4613981 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = കളങ്കാവൽ | image = Kalamkaval movie poster.webp | caption = Theatrical Release Poster | director = ജിതിൻ കെ. ജോസ് | producer = <!--Producer name not credited in the film--> | writer = ജിതിൻ കെ ജോസ്<br>ജിഷ്ണു ശ്രീകുമാർ | starring = [[മമ്മൂട്ടി]]<br>[[വിനായകൻ]]<!--Cast order per poster billing--> | music = [[മുജീബ് മജീദ്]] | cinematography = ഫൈസൽ അലി | editing = പ്രവീൺ പ്രഭാകർ | studio = മമ്മൂട്ടി കമ്പനി | distributor = വേഫെയറർ സിനിമകൾ | released = {{Film date|2025|12|05|df=y}} | runtime = 144 മിനിട്ട്<ref>{{cite web |title=Kalamkaval |url=https://cbfcindia.gov.in/cbfcAdmin/search-result.php?recid=Q0EwOTA2MTAyMDI1MDAwMzY= |website=Central Board of Film Certification |access-date=3 December 2025}}</ref> | country = ഇന്ത്യ | language = മലയാളം | budget = | gross = {{INR}}55 crores<ref>{{cite web |title=Kalamkaval Worldwide Box Office Day 5: Malayalam action thriller becomes Mammootty’s fastest Rs. 50 crore grosser |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/kalamkaval-worldwide-box-office-day-5-malayalam-action-thriller-becomes-mammoottys-fastest-rs-50-crore-grosser-1399035 |website=Pinkvilla |access-date=10 December 2025}}</ref> }} 2025 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാള ഭാഷാ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''''കളങ്കാവൽ'''''. ജിഷ്ണു ശ്രീകുമാറുമായി ചേർന്ന് തിരക്കഥയെഴുതി ജിതിൻ കെ ജോസ് സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രമാണിത്. മമ്മൂട്ടി കമ്പനിയാണ് ഈ ചിത്രം നിർമ്മിച്ചത്. [[മമ്മൂട്ടി|മമ്മൂട്ടിയും]] [[വിനായകൻ (ചലച്ചിത്രനടൻ)|വിനായകനും]] പ്രധാന വേഷങ്ങളിലെത്തുന്ന ചിത്രത്തിൽ ജിബിൻ ഗോപിനാഥ്, [[ഗായത്രി അരുൺ]], [[രജീഷ വിജയൻ|രജിഷ വിജയൻ]], [[ശ്രുതി രാമചന്ദ്രൻ]] എന്നിവരും പ്രധാന വേഷങ്ങളിലെത്തുന്നു. ''കളങ്കാവൽ'' 2025 ഡിസംബർ 5ന് തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യുകയും നിരൂപകരിൽ നിന്ന് നല്ല അവലോകനങ്ങൾ നേടുകയും അഭിനേതാക്കളുടെ പ്രകടനത്തെോടൊപ്പം (പ്രത്യേകിച്ച് മമ്മൂട്ടിയുടെയും വിനായകന്റെയും) സംവിധാനം, ഛായാഗ്രഹണം, സംഗീതം, എഴുത്ത് എന്നിവ പ്രശംസിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. സീരിയൽ കൊലപാതകി [[മോഹൻ കുമാർ (പരമ്പര കൊലയാളി)|സയനൈഡ് മോഹനന്റെ]] കുറ്റകൃത്യവുമായി നിരവധി സമാനതകളുളള കഥയായതിനാൽ കളങ്കാവൽ മോഹന്കുമാറിന്റെ കൊലപാതക പരമ്പര സംഭവത്തെ ആസ്പദമാക്കിയിട്ടുള്ളതാണെന്ന് നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്<ref>https://janayugomonline.com/about-30-women-were-killed-is-mammoottys-kalangkaval-the-story-of-cyanide-mohan/</ref><ref>https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/who-is-cyanide-mohan-serial-killer-mammootty-kalamkaval-character-10843153</ref><ref>https://www.mediaoneonline.com/entertainment/mammootty-arrives-in-kalankaval-as-cyanide-mohan-304332</ref> == കഥാസാരം == 2000കൾ തുടക്കത്തിൽ കേരളത്തിൽ നടന്ന സംഭവത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ തെക്കൻ ഭാഗത്ത് നടന്ന വർഗ്ഗീയ കലാപത്തിന് പിന്നിലെ യഥാർത്ഥ കാരണം കണ്ടെത്താനുള്ള ചുമതല ഓഫീസർ ജയകൃഷ്ണനെ ഏൽപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പെൺകുട്ടി ഒരാളുടെ കൂടെ ഒളിച്ചോടുന്നതിനെത്തുടർന്നുണ്ടായ ഒരു തെറ്റിദ്ധാരണമൂലമാണ് കലാപം നടന്നതെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അന്വേഷണത്തിൽ ഒടുവിൽ കണ്ടെത്തുന്നു. കൂടുതൽ അന്വേഷണം, ജയകൃഷ്ണനെ ഒരു സംഭവപരമ്പരയിലേക്ക് നയിക്കുകയും അവിടെ സമാനമായ രീതിയിൽ കാണാതായ നിരവധി സ്ത്രീകളെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹത്തിന് വിവരം ലഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഈ സ്ത്രീകൾക്ക് യഥാർത്ഥത്തിൽ എന്താണ് സംഭവിച്ചതെന്ന് കണ്ടെത്താനുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശ്രമങ്ങളാണ് കഥയുടെ കാതൽ. ===കളങ്കാവൽ എന്ന പേര്=== കേരളത്തിലെ പ്രത്യേകിച്ചും തിരുവന്തപുരം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ കാളിയൂട്ടിന്റെ ഭാഗമായി നടക്കുന്ന പ്രത്യേക ചടങ്ങിന്റെ പേരാണ് കളങ്കാവൽ. ദാരികൻ എന്ന അസുരനെ തേടി ദേവി നാലുദിക്കുകളിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യുന്നതും ദാരികനെ വധിക്കുന്നതുമാണ് ഐതിഹ്യം. കളങ്കാവൽ എന്ന ചിത്രത്തിലെ മമ്മൂട്ടിയുടെ കഥാപാത്രമായ സ്റ്റാൻലി ദാരികനും വിനായകൻ ചെയ്ത കഥാപാത്രം എസ് ഐ നത് എന്ന് വിളിക്കുന്ന ജയകൃഷ്ണൻ ദാരികനെ വധിക്കുന്ന ഭദ്രകാളിയുമാണെന്നാണ് നിരീക്ഷകരുടെ വിലയിരുത്തൽ<ref>https://www.reporterlive.com/entertainment/special/2025/02/15/what-is-kalamkaval-the-name-of-mammootty-and-vinayakan-movie</ref> == അഭിനേതാക്കൾ == * [[മമ്മൂട്ടി]] - സ്റ്റാൻലി ദാസ് *[[വിനായകൻ (ചലച്ചിത്രനടൻ)|വിനായകൻ]] - [[സബ് ഇൻസ്പെക്ടർ|എസ്. ഐ.]] ജയകൃഷ്ണൻ (''സ്പെഷ്യൽ ബ്രാഞ്ച്, [[കേരള പോലീസ്]]'') * [[ജിബിൻ ഗോപിനാഥ്]] - ആനന്ദ് * [[ഗായത്രി അരുൺ]] - ഷൈനി * [[രജീഷ വിജയൻ|രജിഷ വിജയൻ]] - ദിവ്യ * [[ശ്രുതി രാമചന്ദ്രൻ]] - ദീപ * [[അസിസ് നെടുമങ്ങാട്|അസീസ് നെടുമങ്ങാടി]] - എസ്ഐ ബാബു വിജയൻ * അരവിന്ദ് എസ്. കെ. * [[കുഞ്ചൻ]] - മാത്യു * ബിജു പപ്പൻ-എസ്. പി. തോമസ് * [[മാളവിക മേനോൻ]] - ശ്രുതി * ബിബിൻ പെരുമ്പില്ലിക്കുന്നേൽ * ഹരിശങ്കർ എസ്. ജി. * ആർ ജെ സൂരജ് * ധന്യ അനന്യ * ദേവദേവൻ വിജയരാഘവൻ == ചലച്ചിത്രനിർമ്മാണം == === ആദ്യവികസനം === 2024 മെയ് 25ന് ''[[ടർബോ (ചലച്ചിത്രം)|ടർബോ]]'' എന്ന ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങിയതിന് തൊട്ടുപിന്നാലെയാണ് മമ്മൂട്ടിയുടെ വരാനിരിക്കുന്ന ചിത്രത്തെക്കുറിച്ചുള്ള റിപ്പോർട്ടുകൾ വന്നത്. [[കുറുപ്പ് (ചലച്ചിത്രം)|''കുറുപ്പ്'']] എന്ന ചിത്രത്തിൽ എഴുത്തുകാരനായി പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുള്ള ജിതിൻ കെ ജോസ് ആദ്യമായി സംവിധാനം ചെയ്യുന്ന ചിത്രമാണിത്. ഛായാഗ്രാഹകൻ [[ജോമോൻ ടി. ജോൺ]], സംഗീത സംവിധായകൻ [[സുഷിൻ ശ്യാം]] എന്നിവരായിരുന്നു സംഘത്തിലെ മറ്റ് ആളുകൾ.<ref>{{Cite web |date=2024-05-09 |title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25 |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799 |access-date=2025-12-05 |website=timesnownews.com |language=en}}</ref> 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ, മമ്മൂട്ടിയുടെ ഈ ചിത്രത്തിൽ [[വിനായകൻ (ചലച്ചിത്രനടൻ)|വിനായകൻ]] ഒരു പ്രധാന വേഷം ചെയ്യുമെന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. ദൈവത്തിൻറെ സ്വാന്തം ക്ലീറ്റസ് (2013) എന്ന ചിത്രത്തിലാണ് ഇവർ അവസാനമായി ഒരുമിച്ച് അഭിനയിച്ചത്. ''[[ബിഗ് ബി (ചലച്ചിത്രം)|ബിഗ് ബി]]'' (2007), [[ബെസ്റ്റ് ആക്ടർ|''ബെസ്റ്റ് ആക്ടർ'']] (2010) എന്നിവയായിരുന്നു അവരുടെ മുൻകാല ചിത്രങ്ങൾ. റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രകാരം വിനായകന്റെ വേഷം യഥാർത്ഥത്തിൽ പൃഥ്വിരാജ് സുകുമാരന് വേണ്ടിയായിരുന്നു. റോബി വർഗീസ് രാജ് ഈ ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിക്കുമെന്ന് 2024-ൽ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു.<ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/21/mammootty-to-play-villain-against-vinayakan.html|title=Mammootty to play villain against Vinayakan|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref> 2025 സെപ്റ്റംബർ 25ന് ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ചു, മമ്മൂട്ടി കമ്പാനിയുടെ ഏഴാമത്തെ നിർമ്മാണ സംരംഭമായ പ്രൊഡക്ഷൻ നമ്പർ VII എന്ന പേരിൽ. ജിഷ്ണു ശ്രീകുമാറും ജിതിൻ കെ ജോസും ചേർന്നാണ് തിരക്കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. ഇതുവരെ പേരിട്ടിട്ടില്ലാത്ത ചിത്രത്തിൻ്റെ സാങ്കേതിക സംഘത്തിൽ ഛായാഗ്രാഹകൻ ഫൈസൽ അലിയും എഡിറ്റർ പ്രവീൺ പ്രഭാകറും ചേർന്നു. വേഫെയറർ ഫിലിംസ് കേരളത്തിൽ ചിത്രം വിതരണം ചെയ്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/26/mammootty-vinayakan-team-up-jithin-k-jose-malayalam-movie.html|title=Mammootty and Vinayakan team up; new film announcement sparks excitement|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref> ''കളങ്കാവൽ'' എന്ന ഔദ്യോഗിക നാമം 2025 ഫെബ്രുവരി 15 ന് നിർമ്മാതാക്കൾ പ്രഖ്യാപിച്ചു. ചിത്രത്തിൽ സംഗീതസംവിധായകൻ മുജീബ് മജീദും ഉണ്ടായിരിക്കും എന്നും പ്രഖ്യാപിച്ചു. ആക്ഷൻ സീക്വൻസുകൾ സ്റ്റണ്ട് ഡയറക്ടർ ആക്ഷൻ സന്തോഷ് കൊറിയോഗ്രാഫ് ചെയ്യും.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/21/mammootty-to-play-villain-against-vinayakan.html|title=Mammootty to play villain against Vinayakan|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/26/mammootty-vinayakan-team-up-jithin-k-jose-malayalam-movie.html|title=Mammootty and Vinayakan team up; new film announcement sparks excitement|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref> താൻ മുമ്പ് ചെയ്തിട്ടില്ലാത്ത വേഷങ്ങൾ പരീക്ഷിക്കാനുള്ള മറ്റൊരു ശ്രമമായിരിക്കും ഈ ചിത്രമെന്ന് കഴിഞ്ഞ വർഷം ജോൺ ബ്രിട്ടാസിന് നൽകിയ അഭിമുഖത്തിൽ മമ്മൂട്ടി പറഞ്ഞു.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> വിനായകൻ അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രത്തിനായി നടൻ [[പൃഥ്വിരാജ്|പൃഥ്വിരാജിനെ]] ആദ്യം പരിഗണിച്ചിരുന്നതായി സംവിധായകൻ ജിതിൻ കെ ജോസ് വെളിപ്പെടുത്തി. ജിതിൻ തിരക്കഥ പൃഥ്വിരാജിനോട് വിവരിച്ചപ്പോൾ, ഏത് വേഷത്തിലും മമ്മൂട്ടിയ്ക്ക് ചേരാമെന്ന് അദ്ദേഹം നിർദ്ദേശിച്ചു. എന്നാൽ, ആ സമയത്ത് പൃഥ്വിരാജിന്റെ എൽ2: എംപുരാൻ, മറ്റ് സിനിമകൾ എന്നിവയുടെ തിരക്ക് കാരണം ജിതിൻ മറ്റ് ഓപ്ഷനുകൾ തേടി. പിന്നീട് മമ്മൂട്ടിയായിരുന്നു വിനായകന് ഈ വേഷം നൽകാൻ ശുപാർശ ചെയ്തത്.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> === ചിത്രീകരണം === 2024 സെപ്റ്റംബർ 25 ന് നാഗർകോവിലിലെ ഒരു മുഹൂർത്ത് പൂജ ചടങ്ങോടെയാണ് ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ചത്. 2024 ഒക്ടോബർ 2ന് മമ്മൂട്ടി സെറ്റിൽ ചേർന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/21/mammootty-to-play-villain-against-vinayakan.html|title=Mammootty to play villain against Vinayakan|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref> 2024 നവംബർ 9-ന് ചിത്രത്തിൻ്റെ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി. തമിഴ്നാട്ടിലെ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ ഈ ചിത്രം ചിത്രീകരിച്ചു .<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> === സ്ത്രീ കഥാപാത്രങ്ങൾ === ചിത്രത്തിൽ വലിയ സ്ത്രീ താരനിരയുണ്ടായിരുന്നു. ഇതിൽ കൂടുതലും പുതുമുഖങ്ങളായിരുന്നു. മമ്മൂട്ടിക്കൊപ്പമുള്ള ആദ്യചിത്രത്തിലെ നായികമാരിൽ ഒരാളാണ് [[രജീഷ വിജയൻ]]. വൺ എന്ന ചിത്രത്തിന് ശേഷം മമ്മൂട്ടിയുമായി സഹകരിക്കുന്ന രണ്ടാമത്തെ ചിത്രത്തിലെ മറ്റൊരു നായികയാണ് [[ഗായത്രി അരുൺ]].<ref>{{cite web |title=21 heroines in Mammootty's upcoming film; 'Kurup' writer's directorial debut |url=https://keralakaumudi.com/en/news/mobile/news.php?id=1516950 |website=keralakaumudi.com |access-date=May 24, 2025}}</ref> ശ്രുതി രാമചന്ദ്രനും ചിത്രത്തിൽ ഒരു പ്രധാന വേഷത്തിലെത്തി. മേഘ തോമസ്, [[മാളവിക മേനോൻ]], അഭി സുഹാന, നിസ, ത്രിവേദ, സ്മിത, സിന്ധു വർമ്മ, അനുപമ, വൈഷ്ണവി സായ് കുമാർ, മോഹനപ്രിയ, സിദ്ധി ഫാത്തിമ, കബാനി, സീമ, റിയ, അമൃത, മുല്ലൈ അരസി, കാതറിൻ മരിയ, ബിൻസി, ധന്യ അനന്യ എന്നിവരാണ് മറ്റ് വനിതാ അഭിനേതാക്കൾ.<ref>{{Cite web |title=22 അല്ല 25 പേരാണ്! അഭിയും ത്രിവേദയും മുതൽ സായികുമാറിന്റെ മകൾ വരെ; ഗായത്രിയ്ക്കും ഇത് കരിയർ ചേഞ്ച് കഥാപാത്രമാവും |url=https://malayalam.samayam.com/photo-gallery/cinema/kalamkaval-pre-release-event-22-actresses-name-of-mammootty-kalamkaval-movie/photoshow/125732043.cms |access-date=2025-12-09 |website=[[Times Internet#Subsidiaries and products|Samayam Malayalam]] |language=ml}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |date=2025-12-03 |title=‘Kalamkaval’ surprise reveal: Mammootty’s grandson Adyan sings for the film {{!}} VIDEO |url=https://english.mathrubhumi.com/movies-music/news/kalamkaval-mammootty-vinayakan-release-grandson-sing-qcwex3hp |access-date=2025-12-09 |website=@mathrubhumi |language=en}}</ref> == സംഗീതം == മുജീബ് മജീദാണ് സംഗീതസംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്. <ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> മമ്മൂട്ടിയുടെ മകൾ സുറുമിയുടെ മകൻ ആദ്യാൻ സയീദ് റോഷാക്കിനുശേഷം തന്റെ രണ്ടാമത്തെ പിന്നണി ഗാനം ഈ ചിത്രത്തിൽ ആലപിച്ചു.<ref name=":0" /> {{Infobox album | name = കളങ്കാവൽ | type = പശ്ചാത്തലശബ്ദം | artist = മുജീബ് മജീദ് | released = November 2025 | genre = ചലച്ചിത്രം | length = 1m 52s }} === പാട്ടുകൾ === {{Tracklisting |total_length = 1:52 |extra_column = പാട്ടുകാർ |title1 = നിലാ കായും |lyrics1 = വിനായക് ശശികുമാർ |music1 = മുജീബ് മജീദ് |extra1 = സിന്ധു ഡെൽസൺ |length1 = 1:52 |title2 = എൻ വൈഗൈ |lyrics2 = വിനായക് ശശികുമാർ |music2 = മുജീബ് മജീദ് |extra2 = സിന്ധു ഡെൽസൺ, ശ്രീരാഗ് ഭരതൻ |length2 = 2:11 |title3 = റെ‍ഡ് ബാക്ക് |lyrics3 = ജിതിൻ കെ ജോസ് |music3 = ജിതിൻ കെ ജോസ് |extra3 = ആദ്യാൻ സയീദ് |length3 = 1:51 }} == മാർക്കറ്റിംഗ് == 2025 ഫെബ്രുവരി 16ന് ചിത്രത്തിൻ്റെ ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പുറത്തിറങ്ങി. <ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/21/mammootty-to-play-villain-against-vinayakan.html|title=Mammootty to play villain against Vinayakan|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref> 2025 ഏപ്രിൽ 20-ന് സെക്കന്റ് ലുക്ക് പുറത്തിറങ്ങി. <ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/26/mammootty-vinayakan-team-up-jithin-k-jose-malayalam-movie.html|title=Mammootty and Vinayakan team up; new film announcement sparks excitement|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> 2025 ഓഗസ്റ്റ് 28നാണ് ഔദ്യോഗിക ടീസർ പുറത്തിറങ്ങിയത്. 2025 ഡിസംബർ 1 ന് ഒരു പ്രീ-റിലീസ് ടീസർ പുറത്തിറങ്ങി. == റിലീസ് == === സർട്ടിഫിക്കറ്റ്. === ചിത്രത്തിന് [[സെൻട്രൽ ബോർഡ് ഓഫ് ഫിലിം സർട്ടിഫിക്കേഷൻ|സി. ബി. എഫ്. സി]] നിന്ന് യുഎ 16 + സർട്ടിഫിക്കേഷൻ ലഭിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> ചിത്രം 2025 ഒക്ടോബർ 9 ന് തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് തീരുമാനിച്ചെങ്കിലും, പിന്നീട് മറ്റൊരു തീയതിയിലേക്ക് ഷെഡ്യൂൾ ചെയ്യുകയും 2025 ഡിസംബർ 5ന് പുറത്തിറങ്ങുകയും ചെയ്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> === ഹോം മീഡിയ === ചിത്രത്തിന്റെ തിയേറ്റർ പ്രദർശനത്തിനു ശേഷമുള്ള ഡിജിറ്റൽ അവകാശങ്ങൾ [[സോണി ലിവ്]] ഏറ്റെടുത്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> == സ്വീകരണം == === വിമർശനാത്മക സ്വീകരണം === കളങ്കാവലിന് നിരൂപകരിൽ നിന്ന് നല്ല പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്. "മമ്മൂട്ടിയുടെയും വിനായകന്റെയും മികച്ച പ്രകടനങ്ങൾക്ക് പുറമെ, മൈൻഡ് ഗെയിമുകളും കഥാപാത്രങ്ങളുടെ ചലനാത്മകതയും ജിതിൻ കെ ജോസിന്റെ സ്ലോ-ബേൺ ത്രില്ലറിനെ മുന്നോട്ട് നയിക്കുന്നു" എന്ന് [[ദ ഹിന്ദു|ദി ഹിന്ദുവിലെ]] എസ്. ആർ. പ്രവീൺ എഴുതി.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> "''കളങ്കാവൽ'' ഇടയ്ക്കിടെ ക്ഷമ പരീക്ഷിച്ചാലും ഒരു പ്രാവശ്യം കാണാൻ അവസരം നൽകുന്നതിന് മതിയായ ട്വിസ്റ്റുകളും ശക്തമായ പ്രകടനങ്ങളും അന്തരീക്ഷ ചലച്ചിത്രനിർമ്മാണവും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു" എന്ന് ഇന്ത്യാ ടുഡേയുടെ ജനനി കെ. 3/5 റേറ്റിംഗ് നൽകി എഴുതി. "കളങ്കാവൽ അതിന്റെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കളും സിനിമാറ്റിക് ലോകവും ചേർന്ന് പടുത്തുയർത്തിയ ഒരു ചിത്രമാണ്, കഥപറച്ചിൽ ഇടയ്ക്കിടയ്ക്ക് പരാജയപ്പെട്ടെങ്കിലും ഇത് മമ്മൂട്ടിയുടെ സാന്നിധ്യത്തിനും അസ്വസ്ഥമാക്കുന്ന ഫിസക്കോളജിക്കൽ ദ്വന്ദയുദ്ധത്തിനും ഒരു വാച്ച് ആയി തുടരുന്നു" ''[[ദ ടൈംസ്‌ ഓഫ്‌ ഇന്ത്യ|ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]]'' അഞ്ജന ജോർജ് 3/5 റേറ്റുചെയ്ത് എഴുതി. " മമ്മൂട്ടി വീണ്ടും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്റ്റാർഡമിന് ഏറ്റവും വലിയ ഭീഷണിയാണെന്ന് കാണിക്കുന്നു, പക്ഷേ ഈ ക്രൈം ത്രില്ലർ അദ്ദേഹത്തെ പരാജയപ്പെടുത്തുന്നു" ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ ആനന്ദു സുരേഷ് 2/5 റേറ്റുചെയ്തു,.<ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/21/mammootty-to-play-villain-against-vinayakan.html|title=Mammootty to play villain against Vinayakan|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/26/mammootty-vinayakan-team-up-jithin-k-jose-malayalam-movie.html|title=Mammootty and Vinayakan team up; new film announcement sparks excitement|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> == അവലംബങ്ങൾ == {{Reflist}} == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * {{IMDb title|33500164}} [[വർഗ്ഗം:2020-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] 4pw2iq6f4u8f1ig43jn2jl56xhe2oug 4613983 4613981 2026-04-17T06:23:07Z Vicharam 9387 /* കളങ്കാവൽ എന്ന പേര് */ 4613983 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = കളങ്കാവൽ | image = Kalamkaval movie poster.webp | caption = Theatrical Release Poster | director = ജിതിൻ കെ. ജോസ് | producer = <!--Producer name not credited in the film--> | writer = ജിതിൻ കെ ജോസ്<br>ജിഷ്ണു ശ്രീകുമാർ | starring = [[മമ്മൂട്ടി]]<br>[[വിനായകൻ]]<!--Cast order per poster billing--> | music = [[മുജീബ് മജീദ്]] | cinematography = ഫൈസൽ അലി | editing = പ്രവീൺ പ്രഭാകർ | studio = മമ്മൂട്ടി കമ്പനി | distributor = വേഫെയറർ സിനിമകൾ | released = {{Film date|2025|12|05|df=y}} | runtime = 144 മിനിട്ട്<ref>{{cite web |title=Kalamkaval |url=https://cbfcindia.gov.in/cbfcAdmin/search-result.php?recid=Q0EwOTA2MTAyMDI1MDAwMzY= |website=Central Board of Film Certification |access-date=3 December 2025}}</ref> | country = ഇന്ത്യ | language = മലയാളം | budget = | gross = {{INR}}55 crores<ref>{{cite web |title=Kalamkaval Worldwide Box Office Day 5: Malayalam action thriller becomes Mammootty’s fastest Rs. 50 crore grosser |url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/box-office/kalamkaval-worldwide-box-office-day-5-malayalam-action-thriller-becomes-mammoottys-fastest-rs-50-crore-grosser-1399035 |website=Pinkvilla |access-date=10 December 2025}}</ref> }} 2025 ൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാള ഭാഷാ ആക്ഷൻ ത്രില്ലർ ചിത്രമാണ് '''''കളങ്കാവൽ'''''. ജിഷ്ണു ശ്രീകുമാറുമായി ചേർന്ന് തിരക്കഥയെഴുതി ജിതിൻ കെ ജോസ് സംവിധാനം ചെയ്ത ചലച്ചിത്രമാണിത്. മമ്മൂട്ടി കമ്പനിയാണ് ഈ ചിത്രം നിർമ്മിച്ചത്. [[മമ്മൂട്ടി|മമ്മൂട്ടിയും]] [[വിനായകൻ (ചലച്ചിത്രനടൻ)|വിനായകനും]] പ്രധാന വേഷങ്ങളിലെത്തുന്ന ചിത്രത്തിൽ ജിബിൻ ഗോപിനാഥ്, [[ഗായത്രി അരുൺ]], [[രജീഷ വിജയൻ|രജിഷ വിജയൻ]], [[ശ്രുതി രാമചന്ദ്രൻ]] എന്നിവരും പ്രധാന വേഷങ്ങളിലെത്തുന്നു. ''കളങ്കാവൽ'' 2025 ഡിസംബർ 5ന് തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് ചെയ്യുകയും നിരൂപകരിൽ നിന്ന് നല്ല അവലോകനങ്ങൾ നേടുകയും അഭിനേതാക്കളുടെ പ്രകടനത്തെോടൊപ്പം (പ്രത്യേകിച്ച് മമ്മൂട്ടിയുടെയും വിനായകന്റെയും) സംവിധാനം, ഛായാഗ്രഹണം, സംഗീതം, എഴുത്ത് എന്നിവ പ്രശംസിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്തു. സീരിയൽ കൊലപാതകി [[മോഹൻ കുമാർ (പരമ്പര കൊലയാളി)|സയനൈഡ് മോഹനന്റെ]] കുറ്റകൃത്യവുമായി നിരവധി സമാനതകളുളള കഥയായതിനാൽ കളങ്കാവൽ മോഹന്കുമാറിന്റെ കൊലപാതക പരമ്പര സംഭവത്തെ ആസ്പദമാക്കിയിട്ടുള്ളതാണെന്ന് നിരീക്ഷിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്<ref>https://janayugomonline.com/about-30-women-were-killed-is-mammoottys-kalangkaval-the-story-of-cyanide-mohan/</ref><ref>https://malayalam.indianexpress.com/entertainment/who-is-cyanide-mohan-serial-killer-mammootty-kalamkaval-character-10843153</ref><ref>https://www.mediaoneonline.com/entertainment/mammootty-arrives-in-kalankaval-as-cyanide-mohan-304332</ref> == കഥാസാരം == 2000കൾ തുടക്കത്തിൽ കേരളത്തിൽ നടന്ന സംഭവത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ സംസ്ഥാനത്തിന്റെ തെക്കൻ ഭാഗത്ത് നടന്ന വർഗ്ഗീയ കലാപത്തിന് പിന്നിലെ യഥാർത്ഥ കാരണം കണ്ടെത്താനുള്ള ചുമതല ഓഫീസർ ജയകൃഷ്ണനെ ഏൽപ്പിക്കുന്നു. ഒരു പെൺകുട്ടി ഒരാളുടെ കൂടെ ഒളിച്ചോടുന്നതിനെത്തുടർന്നുണ്ടായ ഒരു തെറ്റിദ്ധാരണമൂലമാണ് കലാപം നടന്നതെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന്റെ അന്വേഷണത്തിൽ ഒടുവിൽ കണ്ടെത്തുന്നു. കൂടുതൽ അന്വേഷണം, ജയകൃഷ്ണനെ ഒരു സംഭവപരമ്പരയിലേക്ക് നയിക്കുകയും അവിടെ സമാനമായ രീതിയിൽ കാണാതായ നിരവധി സ്ത്രീകളെക്കുറിച്ച് അദ്ദേഹത്തിന് വിവരം ലഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഈ സ്ത്രീകൾക്ക് യഥാർത്ഥത്തിൽ എന്താണ് സംഭവിച്ചതെന്ന് കണ്ടെത്താനുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശ്രമങ്ങളാണ് കഥയുടെ കാതൽ. ===കളങ്കാവൽ എന്ന പേര്=== കേരളത്തിലെ പ്രത്യേകിച്ചും തിരുവന്തപുരം ജില്ലയിലെ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ കാളിയൂട്ടിന്റെ ഭാഗമായി നടക്കുന്ന പ്രത്യേക ചടങ്ങിന്റെ പേരാണ് കളങ്കാവൽ. ദാരികൻ എന്ന അസുരനെ തേടി [[കാളി|ദേവി]] നാലുദിക്കുകളിലേക്ക് യാത്ര ചെയ്യുന്നതും ദാരികനെ വധിക്കുന്നതുമാണ് ഐതിഹ്യം. കളങ്കാവൽ എന്ന ചിത്രത്തിലെ മമ്മൂട്ടിയുടെ കഥാപാത്രമായ സ്റ്റാൻലി ദാരികനും വിനായകൻ ചെയ്ത കഥാപാത്രം എസ് ഐ നത് എന്ന് വിളിക്കുന്ന ജയകൃഷ്ണൻ ദാരികനെ വധിക്കുന്ന ഭദ്രകാളിയുമാണെന്നാണ് നിരീക്ഷകരുടെ വിലയിരുത്തൽ<ref>https://www.reporterlive.com/entertainment/special/2025/02/15/what-is-kalamkaval-the-name-of-mammootty-and-vinayakan-movie</ref> == അഭിനേതാക്കൾ == * [[മമ്മൂട്ടി]] - സ്റ്റാൻലി ദാസ് *[[വിനായകൻ (ചലച്ചിത്രനടൻ)|വിനായകൻ]] - [[സബ് ഇൻസ്പെക്ടർ|എസ്. ഐ.]] ജയകൃഷ്ണൻ (''സ്പെഷ്യൽ ബ്രാഞ്ച്, [[കേരള പോലീസ്]]'') * [[ജിബിൻ ഗോപിനാഥ്]] - ആനന്ദ് * [[ഗായത്രി അരുൺ]] - ഷൈനി * [[രജീഷ വിജയൻ|രജിഷ വിജയൻ]] - ദിവ്യ * [[ശ്രുതി രാമചന്ദ്രൻ]] - ദീപ * [[അസിസ് നെടുമങ്ങാട്|അസീസ് നെടുമങ്ങാടി]] - എസ്ഐ ബാബു വിജയൻ * അരവിന്ദ് എസ്. കെ. * [[കുഞ്ചൻ]] - മാത്യു * ബിജു പപ്പൻ-എസ്. പി. തോമസ് * [[മാളവിക മേനോൻ]] - ശ്രുതി * ബിബിൻ പെരുമ്പില്ലിക്കുന്നേൽ * ഹരിശങ്കർ എസ്. ജി. * ആർ ജെ സൂരജ് * ധന്യ അനന്യ * ദേവദേവൻ വിജയരാഘവൻ == ചലച്ചിത്രനിർമ്മാണം == === ആദ്യവികസനം === 2024 മെയ് 25ന് ''[[ടർബോ (ചലച്ചിത്രം)|ടർബോ]]'' എന്ന ചിത്രം പുറത്തിറങ്ങിയതിന് തൊട്ടുപിന്നാലെയാണ് മമ്മൂട്ടിയുടെ വരാനിരിക്കുന്ന ചിത്രത്തെക്കുറിച്ചുള്ള റിപ്പോർട്ടുകൾ വന്നത്. [[കുറുപ്പ് (ചലച്ചിത്രം)|''കുറുപ്പ്'']] എന്ന ചിത്രത്തിൽ എഴുത്തുകാരനായി പ്രവർത്തിച്ചിട്ടുള്ള ജിതിൻ കെ ജോസ് ആദ്യമായി സംവിധാനം ചെയ്യുന്ന ചിത്രമാണിത്. ഛായാഗ്രാഹകൻ [[ജോമോൻ ടി. ജോൺ]], സംഗീത സംവിധായകൻ [[സുഷിൻ ശ്യാം]] എന്നിവരായിരുന്നു സംഘത്തിലെ മറ്റ് ആളുകൾ.<ref>{{Cite web |date=2024-05-09 |title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25 |url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799 |access-date=2025-12-05 |website=timesnownews.com |language=en}}</ref> 2024 സെപ്റ്റംബറിൽ, മമ്മൂട്ടിയുടെ ഈ ചിത്രത്തിൽ [[വിനായകൻ (ചലച്ചിത്രനടൻ)|വിനായകൻ]] ഒരു പ്രധാന വേഷം ചെയ്യുമെന്ന് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു. ദൈവത്തിൻറെ സ്വാന്തം ക്ലീറ്റസ് (2013) എന്ന ചിത്രത്തിലാണ് ഇവർ അവസാനമായി ഒരുമിച്ച് അഭിനയിച്ചത്. ''[[ബിഗ് ബി (ചലച്ചിത്രം)|ബിഗ് ബി]]'' (2007), [[ബെസ്റ്റ് ആക്ടർ|''ബെസ്റ്റ് ആക്ടർ'']] (2010) എന്നിവയായിരുന്നു അവരുടെ മുൻകാല ചിത്രങ്ങൾ. റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രകാരം വിനായകന്റെ വേഷം യഥാർത്ഥത്തിൽ പൃഥ്വിരാജ് സുകുമാരന് വേണ്ടിയായിരുന്നു. റോബി വർഗീസ് രാജ് ഈ ചിത്രത്തിൽ അഭിനയിക്കുമെന്ന് 2024-ൽ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടു.<ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/21/mammootty-to-play-villain-against-vinayakan.html|title=Mammootty to play villain against Vinayakan|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref> 2025 സെപ്റ്റംബർ 25ന് ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ചു, മമ്മൂട്ടി കമ്പാനിയുടെ ഏഴാമത്തെ നിർമ്മാണ സംരംഭമായ പ്രൊഡക്ഷൻ നമ്പർ VII എന്ന പേരിൽ. ജിഷ്ണു ശ്രീകുമാറും ജിതിൻ കെ ജോസും ചേർന്നാണ് തിരക്കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. ഇതുവരെ പേരിട്ടിട്ടില്ലാത്ത ചിത്രത്തിൻ്റെ സാങ്കേതിക സംഘത്തിൽ ഛായാഗ്രാഹകൻ ഫൈസൽ അലിയും എഡിറ്റർ പ്രവീൺ പ്രഭാകറും ചേർന്നു. വേഫെയറർ ഫിലിംസ് കേരളത്തിൽ ചിത്രം വിതരണം ചെയ്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/26/mammootty-vinayakan-team-up-jithin-k-jose-malayalam-movie.html|title=Mammootty and Vinayakan team up; new film announcement sparks excitement|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref> ''കളങ്കാവൽ'' എന്ന ഔദ്യോഗിക നാമം 2025 ഫെബ്രുവരി 15 ന് നിർമ്മാതാക്കൾ പ്രഖ്യാപിച്ചു. ചിത്രത്തിൽ സംഗീതസംവിധായകൻ മുജീബ് മജീദും ഉണ്ടായിരിക്കും എന്നും പ്രഖ്യാപിച്ചു. ആക്ഷൻ സീക്വൻസുകൾ സ്റ്റണ്ട് ഡയറക്ടർ ആക്ഷൻ സന്തോഷ് കൊറിയോഗ്രാഫ് ചെയ്യും.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/21/mammootty-to-play-villain-against-vinayakan.html|title=Mammootty to play villain against Vinayakan|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/26/mammootty-vinayakan-team-up-jithin-k-jose-malayalam-movie.html|title=Mammootty and Vinayakan team up; new film announcement sparks excitement|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref> താൻ മുമ്പ് ചെയ്തിട്ടില്ലാത്ത വേഷങ്ങൾ പരീക്ഷിക്കാനുള്ള മറ്റൊരു ശ്രമമായിരിക്കും ഈ ചിത്രമെന്ന് കഴിഞ്ഞ വർഷം ജോൺ ബ്രിട്ടാസിന് നൽകിയ അഭിമുഖത്തിൽ മമ്മൂട്ടി പറഞ്ഞു.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> വിനായകൻ അവതരിപ്പിച്ച കഥാപാത്രത്തിനായി നടൻ [[പൃഥ്വിരാജ്|പൃഥ്വിരാജിനെ]] ആദ്യം പരിഗണിച്ചിരുന്നതായി സംവിധായകൻ ജിതിൻ കെ ജോസ് വെളിപ്പെടുത്തി. ജിതിൻ തിരക്കഥ പൃഥ്വിരാജിനോട് വിവരിച്ചപ്പോൾ, ഏത് വേഷത്തിലും മമ്മൂട്ടിയ്ക്ക് ചേരാമെന്ന് അദ്ദേഹം നിർദ്ദേശിച്ചു. എന്നാൽ, ആ സമയത്ത് പൃഥ്വിരാജിന്റെ എൽ2: എംപുരാൻ, മറ്റ് സിനിമകൾ എന്നിവയുടെ തിരക്ക് കാരണം ജിതിൻ മറ്റ് ഓപ്ഷനുകൾ തേടി. പിന്നീട് മമ്മൂട്ടിയായിരുന്നു വിനായകന് ഈ വേഷം നൽകാൻ ശുപാർശ ചെയ്തത്.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> === ചിത്രീകരണം === 2024 സെപ്റ്റംബർ 25 ന് നാഗർകോവിലിലെ ഒരു മുഹൂർത്ത് പൂജ ചടങ്ങോടെയാണ് ചിത്രീകരണം ആരംഭിച്ചത്. 2024 ഒക്ടോബർ 2ന് മമ്മൂട്ടി സെറ്റിൽ ചേർന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/21/mammootty-to-play-villain-against-vinayakan.html|title=Mammootty to play villain against Vinayakan|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref> 2024 നവംബർ 9-ന് ചിത്രത്തിൻ്റെ ചിത്രീകരണം പൂർത്തിയായി. തമിഴ്നാട്ടിലെ വിവിധ സ്ഥലങ്ങളിൽ ഈ ചിത്രം ചിത്രീകരിച്ചു .<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> === സ്ത്രീ കഥാപാത്രങ്ങൾ === ചിത്രത്തിൽ വലിയ സ്ത്രീ താരനിരയുണ്ടായിരുന്നു. ഇതിൽ കൂടുതലും പുതുമുഖങ്ങളായിരുന്നു. മമ്മൂട്ടിക്കൊപ്പമുള്ള ആദ്യചിത്രത്തിലെ നായികമാരിൽ ഒരാളാണ് [[രജീഷ വിജയൻ]]. വൺ എന്ന ചിത്രത്തിന് ശേഷം മമ്മൂട്ടിയുമായി സഹകരിക്കുന്ന രണ്ടാമത്തെ ചിത്രത്തിലെ മറ്റൊരു നായികയാണ് [[ഗായത്രി അരുൺ]].<ref>{{cite web |title=21 heroines in Mammootty's upcoming film; 'Kurup' writer's directorial debut |url=https://keralakaumudi.com/en/news/mobile/news.php?id=1516950 |website=keralakaumudi.com |access-date=May 24, 2025}}</ref> ശ്രുതി രാമചന്ദ്രനും ചിത്രത്തിൽ ഒരു പ്രധാന വേഷത്തിലെത്തി. മേഘ തോമസ്, [[മാളവിക മേനോൻ]], അഭി സുഹാന, നിസ, ത്രിവേദ, സ്മിത, സിന്ധു വർമ്മ, അനുപമ, വൈഷ്ണവി സായ് കുമാർ, മോഹനപ്രിയ, സിദ്ധി ഫാത്തിമ, കബാനി, സീമ, റിയ, അമൃത, മുല്ലൈ അരസി, കാതറിൻ മരിയ, ബിൻസി, ധന്യ അനന്യ എന്നിവരാണ് മറ്റ് വനിതാ അഭിനേതാക്കൾ.<ref>{{Cite web |title=22 അല്ല 25 പേരാണ്! അഭിയും ത്രിവേദയും മുതൽ സായികുമാറിന്റെ മകൾ വരെ; ഗായത്രിയ്ക്കും ഇത് കരിയർ ചേഞ്ച് കഥാപാത്രമാവും |url=https://malayalam.samayam.com/photo-gallery/cinema/kalamkaval-pre-release-event-22-actresses-name-of-mammootty-kalamkaval-movie/photoshow/125732043.cms |access-date=2025-12-09 |website=[[Times Internet#Subsidiaries and products|Samayam Malayalam]] |language=ml}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |date=2025-12-03 |title=‘Kalamkaval’ surprise reveal: Mammootty’s grandson Adyan sings for the film {{!}} VIDEO |url=https://english.mathrubhumi.com/movies-music/news/kalamkaval-mammootty-vinayakan-release-grandson-sing-qcwex3hp |access-date=2025-12-09 |website=@mathrubhumi |language=en}}</ref> == സംഗീതം == മുജീബ് മജീദാണ് സംഗീതസംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്. <ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> മമ്മൂട്ടിയുടെ മകൾ സുറുമിയുടെ മകൻ ആദ്യാൻ സയീദ് റോഷാക്കിനുശേഷം തന്റെ രണ്ടാമത്തെ പിന്നണി ഗാനം ഈ ചിത്രത്തിൽ ആലപിച്ചു.<ref name=":0" /> {{Infobox album | name = കളങ്കാവൽ | type = പശ്ചാത്തലശബ്ദം | artist = മുജീബ് മജീദ് | released = November 2025 | genre = ചലച്ചിത്രം | length = 1m 52s }} === പാട്ടുകൾ === {{Tracklisting |total_length = 1:52 |extra_column = പാട്ടുകാർ |title1 = നിലാ കായും |lyrics1 = വിനായക് ശശികുമാർ |music1 = മുജീബ് മജീദ് |extra1 = സിന്ധു ഡെൽസൺ |length1 = 1:52 |title2 = എൻ വൈഗൈ |lyrics2 = വിനായക് ശശികുമാർ |music2 = മുജീബ് മജീദ് |extra2 = സിന്ധു ഡെൽസൺ, ശ്രീരാഗ് ഭരതൻ |length2 = 2:11 |title3 = റെ‍ഡ് ബാക്ക് |lyrics3 = ജിതിൻ കെ ജോസ് |music3 = ജിതിൻ കെ ജോസ് |extra3 = ആദ്യാൻ സയീദ് |length3 = 1:51 }} == മാർക്കറ്റിംഗ് == 2025 ഫെബ്രുവരി 16ന് ചിത്രത്തിൻ്റെ ഫസ്റ്റ് ലുക്ക് പുറത്തിറങ്ങി. <ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/21/mammootty-to-play-villain-against-vinayakan.html|title=Mammootty to play villain against Vinayakan|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref> 2025 ഏപ്രിൽ 20-ന് സെക്കന്റ് ലുക്ക് പുറത്തിറങ്ങി. <ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/26/mammootty-vinayakan-team-up-jithin-k-jose-malayalam-movie.html|title=Mammootty and Vinayakan team up; new film announcement sparks excitement|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> 2025 ഓഗസ്റ്റ് 28നാണ് ഔദ്യോഗിക ടീസർ പുറത്തിറങ്ങിയത്. 2025 ഡിസംബർ 1 ന് ഒരു പ്രീ-റിലീസ് ടീസർ പുറത്തിറങ്ങി. == റിലീസ് == === സർട്ടിഫിക്കറ്റ്. === ചിത്രത്തിന് [[സെൻട്രൽ ബോർഡ് ഓഫ് ഫിലിം സർട്ടിഫിക്കേഷൻ|സി. ബി. എഫ്. സി]] നിന്ന് യുഎ 16 + സർട്ടിഫിക്കേഷൻ ലഭിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> ചിത്രം 2025 ഒക്ടോബർ 9 ന് തിയേറ്ററുകളിൽ റിലീസ് തീരുമാനിച്ചെങ്കിലും, പിന്നീട് മറ്റൊരു തീയതിയിലേക്ക് ഷെഡ്യൂൾ ചെയ്യുകയും 2025 ഡിസംബർ 5ന് പുറത്തിറങ്ങുകയും ചെയ്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> === ഹോം മീഡിയ === ചിത്രത്തിന്റെ തിയേറ്റർ പ്രദർശനത്തിനു ശേഷമുള്ള ഡിജിറ്റൽ അവകാശങ്ങൾ [[സോണി ലിവ്]] ഏറ്റെടുത്തു.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> == സ്വീകരണം == === വിമർശനാത്മക സ്വീകരണം === കളങ്കാവലിന് നിരൂപകരിൽ നിന്ന് നല്ല പ്രതികരണമാണ് ലഭിച്ചത്. "മമ്മൂട്ടിയുടെയും വിനായകന്റെയും മികച്ച പ്രകടനങ്ങൾക്ക് പുറമെ, മൈൻഡ് ഗെയിമുകളും കഥാപാത്രങ്ങളുടെ ചലനാത്മകതയും ജിതിൻ കെ ജോസിന്റെ സ്ലോ-ബേൺ ത്രില്ലറിനെ മുന്നോട്ട് നയിക്കുന്നു" എന്ന് [[ദ ഹിന്ദു|ദി ഹിന്ദുവിലെ]] എസ്. ആർ. പ്രവീൺ എഴുതി.<ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> "''കളങ്കാവൽ'' ഇടയ്ക്കിടെ ക്ഷമ പരീക്ഷിച്ചാലും ഒരു പ്രാവശ്യം കാണാൻ അവസരം നൽകുന്നതിന് മതിയായ ട്വിസ്റ്റുകളും ശക്തമായ പ്രകടനങ്ങളും അന്തരീക്ഷ ചലച്ചിത്രനിർമ്മാണവും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു" എന്ന് ഇന്ത്യാ ടുഡേയുടെ ജനനി കെ. 3/5 റേറ്റിംഗ് നൽകി എഴുതി. "കളങ്കാവൽ അതിന്റെ പ്രധാന അഭിനേതാക്കളും സിനിമാറ്റിക് ലോകവും ചേർന്ന് പടുത്തുയർത്തിയ ഒരു ചിത്രമാണ്, കഥപറച്ചിൽ ഇടയ്ക്കിടയ്ക്ക് പരാജയപ്പെട്ടെങ്കിലും ഇത് മമ്മൂട്ടിയുടെ സാന്നിധ്യത്തിനും അസ്വസ്ഥമാക്കുന്ന ഫിസക്കോളജിക്കൽ ദ്വന്ദയുദ്ധത്തിനും ഒരു വാച്ച് ആയി തുടരുന്നു" ''[[ദ ടൈംസ്‌ ഓഫ്‌ ഇന്ത്യ|ടൈംസ് ഓഫ് ഇന്ത്യ]]'' അഞ്ജന ജോർജ് 3/5 റേറ്റുചെയ്ത് എഴുതി. " മമ്മൂട്ടി വീണ്ടും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സ്റ്റാർഡമിന് ഏറ്റവും വലിയ ഭീഷണിയാണെന്ന് കാണിക്കുന്നു, പക്ഷേ ഈ ക്രൈം ത്രില്ലർ അദ്ദേഹത്തെ പരാജയപ്പെടുത്തുന്നു" ഇന്ത്യൻ എക്സ്പ്രസിലെ ആനന്ദു സുരേഷ് 2/5 റേറ്റുചെയ്തു,.<ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/21/mammootty-to-play-villain-against-vinayakan.html|title=Mammootty to play villain against Vinayakan|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.onmanorama.com/entertainment/entertainment-news/2024/09/26/mammootty-vinayakan-team-up-jithin-k-jose-malayalam-movie.html|title=Mammootty and Vinayakan team up; new film announcement sparks excitement|access-date=2025-12-05|website=onmanorama.com|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.timesnownews.com/entertainment-news/malayalam/mammoottys-next-movie-with-kurup-director-to-begin-on-may-25-article-109979799|title=Mammootty's Next Movie With Kurup Director To Begin On May 25|access-date=2025-12-05|date=2024-05-09|website=timesnownews.com|language=en}}</ref> == അവലംബങ്ങൾ == {{Reflist}} == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * {{IMDb title|33500164}} [[വർഗ്ഗം:2020-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations]] 6sy7cwbyj4up6lhso9azl3cg9lmsvz4 1 664497 4613899 4613889 2026-04-16T14:09:49Z Ranjithsiji 22471 [[Special:Contributions/~2026-20072-26|~2026-20072-26]] ([[User talk:~2026-20072-26|സംവാദം]]) നടത്തിയ തിരുത്തലുകൾ നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു; നിലവിലുള്ള പതിപ്പ് [[User:Ranjithsiji|Ranjithsiji]] സൃഷ്ടിച്ചതാണ് 4613029 wikitext text/x-wiki == എഴംകുളം ദേവി ക്ഷേത്രവും ആയിട്ടുള്ള ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ == [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14030-11|&#126;2026-14030-11]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14030-11|talk]]) 18:30, 4 മാർച്ച് 2026 (UTC) :എവിടെ ? [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 18:31, 4 മാർച്ച് 2026 (UTC) == [ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ == ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു. വിഷയം: ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം - ലേഖനത്തിലെ ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്തതിനെതിരെയും ചരിത്രവസ്തുതകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിനെതിരെയും പരാതി. ബഹുമാനപ്പെട്ട കാര്യനിർവാഹകർ ശ്രദ്ധിക്കുവാൻ, ഈ ലേഖനത്തിൽ 'അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബത്തിന്' ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ചരിത്രപരമായ ബന്ധം വ്യക്തമാക്കുന്ന അവലംബങ്ങൾ (Citations/References) നേരത്തെ ചേർത്തിരുന്നതാണ്. എന്നാൽ നിലവിൽ ആ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടതായി കാണുന്നു. വിക്കിപീഡിയയുടെ പരിശോധനാക്ഷമത (Verifiability) എന്ന നയത്തിന് വിരുദ്ധമായാണ് ഈ നീക്കം നടന്നിരിക്കുന്നത്. ഈ പരാതിയോടൊപ്പം താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ അടിയന്തരമായി പരിശോധിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു: അവലംബങ്ങളുടെ പരിശോധന (Verification of Past Citations): ലേഖനത്തിന്റെ ഹിസ്റ്ററി (Article History) പരിശോധിച്ച്, അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നേരത്തെ നൽകിയിരുന്ന ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ/റഫറൻസുകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കണം. ഫോട്ടോ തെളിവുകൾ (Photographic Evidence): ഈ കുടുംബത്തിന് ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ബന്ധം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ ഞാൻ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിൽ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവയുടെ ലിങ്കുകൾ താഴെ നൽകുന്നു: തെളിവ് 1: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%AA%E0%B4%B1%E0%B4%AF%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> തെളിവ് 2: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> പേജ് സംരക്ഷണം (Page Protection): വസ്തുതകൾ മറച്ചുവെക്കാൻ വേണ്ടി നിരന്തരമായി എഡിറ്റുകൾ നടത്തുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, ലേഖനം താൽക്കാലികമായി സംരക്ഷിക്കണമെന്നും തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യണമെന്നും ആവശ്യപ്പെടുന്നു. വിശ്വസനീയമായ ചരിത്രരേഖകളുടെയും ഞാൻ സമർപ്പിച്ച ഫോട്ടോ തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഈ ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ തിരുത്താൻ അടിയന്തര നടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14078-04|&#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14078-04|talk]]) 00:14, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) :{{tick}} വിശ്വസനീയമായ ചരിത്രരേഖകളുടെയും മൂന്നാം കക്ഷി തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ലഭ്യമായ വിവരങ്ങൾ മാത്രം നിലനിറുത്തി മറ്റുള്ളവ നീക്കം ചെയ്ത് ലേഖനം സംരക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ട് [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:52, 10 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) == [ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ== ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു. [ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു. ഈ ലേഖനത്തിൽ 'അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബത്തിന്' ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ചരിത്രപരമായ ബന്ധം വ്യക്തമാക്കുന്ന അവലംബങ്ങൾ (Citations/References) നേരത്തെ ചേർത്തിരുന്നതാണ്. എന്നാൽ നിലവിൽ ആ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടതായി കാണുന്നു. വിക്കിപീഡിയയുടെ പരിശോധനാക്ഷമത (Verifiability) എന്ന നയത്തിന് വിരുദ്ധമായാണ് ഈ നീക്കം നടന്നിരിക്കുന്നത്. ഈ പരാതിയോടൊപ്പം താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ അടിയന്തരമായി പരിശോധിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു: അവലംബങ്ങളുടെ പരിശോധന (Verification of Past Citations): ലേഖനത്തിന്റെ ഹിസ്റ്ററി (Article History) പരിശോധിച്ച്, അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നേരത്തെ നൽകിയിരുന്ന ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ/റഫറൻസുകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കണം. ഫോട്ടോ തെളിവുകൾ (Photographic Evidence): ഈ കുടുംബത്തിന് ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ബന്ധം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ ഞാൻ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിൽ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവയുടെ ലിങ്കുകൾ താഴെ നൽകുന്നു: തെളിവ് 1: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%AA%E0%B4%B1%E0%B4%AF%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> തെളിവ് 2: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> പേജ് സംരക്ഷണം (Page Protection): വസ്തുതകൾ മറച്ചുവെക്കാൻ വേണ്ടി നിരന്തരമായി എഡിറ്റുകൾ നടത്തുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, ലേഖനം താൽക്കാലികമായി സംരക്ഷിക്കണമെന്നും തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യണമെന്നും ആവശ്യപ്പെടുന്നു. വിശ്വസനീയമായ ചരിത്രരേഖകളുടെയും ഞാൻ സമർപ്പിച്ച ഫോട്ടോ തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഈ ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ തിരുത്താൻ അടിയന്തര നടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14078-04|&#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14078-04|talk]]) 00:16, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) == 'അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബത്തിന്' ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ചരിത്രപരമായ ബന്ധം== വ്യക്തമാക്കുന്ന അവലംബങ്ങൾ (Citations/References) നേരത്തെ ചേർത്തിരുന്നതാണ്. എന്നാൽ നിലവിൽ ആ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടതായി കാണുന്നു. വിക്കിപീഡിയയുടെ പരിശോധനാക്ഷമത (Verifiability) എന്ന നയത്തിന് വിരുദ്ധമായാണ് ഈ നീക്കം നടന്നിരിക്കുന്നത്. വിഷയം: ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം - ലേഖനത്തിലെ ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്തതിനെതിരെയും ചരിത്രവസ്തുതകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിനെതിരെയും പരാതി. ബഹുമാനപ്പെട്ട കാര്യനിർവാഹകർ ശ്രദ്ധിക്കുവാൻ, [ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു. ഈ ലേഖനത്തിൽ ഈ പരാതിയോടൊപ്പം താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ അടിയന്തരമായി പരിശോധിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു: അവലംബങ്ങളുടെ പരിശോധന (Verification of Past Citations): ലേഖനത്തിന്റെ ഹിസ്റ്ററി (Article History) പരിശോധിച്ച്, അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നേരത്തെ നൽകിയിരുന്ന ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ/റഫറൻസുകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കണം. ഫോട്ടോ തെളിവുകൾ (Photographic Evidence): ഈ കുടുംബത്തിന് ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ബന്ധം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ ഞാൻ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിൽ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവയുടെ ലിങ്കുകൾ താഴെ നൽകുന്നു: തെളിവ് 1: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%AA%E0%B4%B1%E0%B4%AF%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> തെളിവ് 2: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> പേജ് സംരക്ഷണം (Page Protection): വസ്തുതകൾ മറച്ചുവെക്കാൻ വേണ്ടി നിരന്തരമായി എഡിറ്റുകൾ നടത്തുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, ലേഖനം താൽക്കാലികമായി സംരക്ഷിക്കണമെന്നും തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യണമെന്നും ആവശ്യപ്പെടുന്നു. വിശ്വസനീയമായ ചരിത്രരേഖകളുടെയും ഞാൻ സമർപ്പിച്ച ഫോട്ടോ തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഈ ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ തിരുത്താൻ അടിയന്തര നടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14078-04|&#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14078-04|talk]]) 00:38, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) :https://w.wiki/JBFP ഈ ചിത്രം ലഭ്യമല്ല. [[:File:ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രവും അമ്പലത്തിനാൽ തറവാടും.jpg]] ഈ ചിത്രം പോര. അമ്പലക്കമ്മറ്റി പുറത്തിറക്കിയ ഒരു പാട്ട് തെളിവായി സ്വീകരിക്കാൻ പറ്റില്ല. Tertiary evidence വേണം. ചരിത്രരേഖകൾ, ഗവേഷണപ്രബന്ധങ്ങൾ മുതലായവ. അല്ലാത്തപക്ഷം ചേർക്കുക സാദ്ധ്യമല്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:29, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) ::ചിത്രം ലഭ്യം അല്ലെന്ന് പറയണത് ഓക്കെ. വേറെ ഒരു തെളിവ് നൽകിട്ടുണ്ടല്ലോ അമ്പലത്തിനാൽ അവകാശ പണം. ഇത് രാജഭരണ കാലം തൊട്ടേ ഉള്ളതാണ്. ഇതിന്റെ മൂല്യം ഇപ്പോൾ വളരെ വലുതാണ്. അമ്പലത്തിനാൽ അവകാശ പണം എന്ന് പറയുന്ന സാദനം ഒന്നും വെറുതെ കിട്ടുന്നത് അല്ല. ഇത് ഭഗവതിയുടെ പണം മൂലകുടുംബമായ അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർ തറവാടിന് കൊടുക്കുന്നതാണ്. ::ഞാൻ ആദ്യം അവലംബനം ചേർത്തത് ആണ്. അതിൽ ആദ്യതെതും രണ്ടാമത്തേതും വീഡിയോടെ അകത്ത് വളമ്പുംവില്ലും എന്ന ഉപകരണം കാണാൻ കഴിയുന്നതാണ്. അത് പുരാതന കാലത്ത് എഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രവും അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർ തറാവിടിനും തമ്മിൽ ഉള്ള ബന്ധം കാണിക്കുന്ന ഒരു ARCHEOLOGICAL EVIDENCE ആണ്. ഇത് പുരാതന കാലം മുതൾക്കുള്ള സാദനം ആണ്. ആ വാളമ്പും വില്ലിനും ചിലങ്ക പോലുള്ള ഒരു സാധനം കൂടി ഉണ്ട് അവ ഉണ്ടാക്കിയിരിക്കുന്നത് BRONZE എന്ന മെറ്റൽ ഉപയോഗിച്ചാണ് നിർമിച്ചിരിക്കുന്നത്... കൂടാതെ ഇത് ഉപയോഗിച്ച് വന്നിരുന്നത് പുരാതന കാലത്തുള്ള തൂക്ക സമയത്താണ്.. അമ്പലത്തിനാൽ വലിയപണിക്കർ ആയ കാരണവർ തൂക്കാശാൻ തറവാട്ടിൽ വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി വാളമ്പും വില്ലും സ്വീകരിക്കും. തൂക്കം കഴിഞ്ഞ് തിരിച്ചു തറവാട്ടിൽ കൊണ്ട് വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി അവ തിരികെ ഏല്പിക്കുന്നതാണ്. ഈ വാളമ്പും വില്ലും വീഡിയോ രൂപത്തിൽ ഉള്ള ഒരു strong evidence ആയി ആ വിഡിയോ അവലംമ്പ [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14030-11|&#126;2026-14030-11]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14030-11|talk]]) 15:30, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) :::Primary evidence : ഏഴംകുളം ക്ഷേത്ര കമ്മറ്റിക്കാർ, ഭാരവാഹികൾ, അമ്പലത്തിനാൽ തറവാട്ടുകാർ :::Secondary Evidence: ഇവരുമായി ബന്ധമുള്ളവർ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്ന രേഖകൾ :::Teritary evidence: ഇവരുമായി യാതൊരു ബന്ധവുമില്ലാവർ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്ന രേഖകൾ :::ഇതിൽ Teritary evidence ആണ് വിക്കിപീഡിയ സ്വീകരിക്കുക. മറ്റെല്ലാം supporting evidence ആയി കണക്കാക്കും. :::രേഖകൾ വേണം : ക്ഷേത്രത്തെപ്പറ്റി മറ്റുള്ളവർ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച വിവരങ്ങൾ, പുസ്തകങ്ങൾ, വെബ് ലിങ്കുകൾ എന്നിവ. :::ചിത്രങ്ങൾ വേണം. : ഏഴംകുളം ക്ഷേത്രം, അമ്പലത്തിനാൽ തറവാട്, അകത്ത് വളമ്പുംവില്ലും എന്ന ഉപകരണം, അമ്പലത്തിനാൽ വലിയപണിക്കർ ആയ കാരണവർ തൂക്കാശാൻ തറവാട്ടിൽ വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി വാളമ്പും വില്ലും സ്വീകരിക്കുന്ന ചിത്രം, തിരിച്ചു തറവാട്ടിൽ കൊണ്ട് വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി അവ തിരികെ ഏല്പിക്കുന്ന ചിത്രം ഇതെല്ലാം വേണം. ഇതെല്ലാം തറവാട്ടുകാരോ ഏഴംകുലം ക്ഷേത്ര കമ്മറ്റിക്കാരോ അല്ലാത്തവർ എടുത്തത് വേണം. :::ARCHEOLOGICAL EVIDENCE: കാലപ്പഴക്കം നിർണ്ണയിച്ച ഗവണ്മെന്റ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച രേഖ വേണം. :::രാജഭരണ കാലം തൊട്ടേ ഉള്ളത് : തെളിവ് വേണം. രാജാവിന്റെ കല്പനയുടെ പകർപ്പോ അല്ലെങ്കിൽ രാജഭരണകാലത്ത് അമ്പലത്തിനാൽ അവകാശ പണത്തെപ്പറ്റി മറ്റാരെങ്കിലും പ്രസിദ്ധീകരിച്ച രേഖയോ മറ്റോ വേണം. :::സർവ്വോപരി ഏഴംകുളം ക്ഷേത്രത്തെപ്പറ്റി ലഭ്യമായ ചരിത്ര രേഖകൾ, പഴക്കം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകൾ. ഉത്സവത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ മുതലായവ വേണം. :::ഏഴംകുളം ക്ഷേത്ര കമ്മറ്റിക്കാർ, ഭാരവാഹികൾ, അമ്പലത്തിനാൽ തറവാട്ടുകാർ എന്നിവർ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച യൂട്യൂബ് വീഡിയോ തീർച്ചയായും തെളിവായി സ്വീകരിക്കുക സാദ്ധ്യമല്ല. ഇത് വിക്കിപീഡിയയിലെ നയമാണ്. :::ഇത്തരത്തിലുള്ള തെളിവുകൾ കിട്ടുമോ എന്നുനോക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:16, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) ::::1: ഹേയ് മിസ്റ്റർ വിവരക്കേട് പറയാതാടോ.... വിക്കിപീഡിയയിൽ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന കോൺടെന്റ് നെ സാധുക്കരിക്കുന്ന തെളിവുകൾ ആണ് വേണ്ടത്... അതിനുള്ളത് അവലംബനത്തിൽ വീഡിയോ ലിങ്ക് ചേർത്തിട്ടുള്ളതാണ്.. ആ വീഡിയോ യൂട്യൂബ് എന്ന platformil വന്നതുകൊണ്ട് അതിനെയോ അതിന്റെ യാഥാർഥ്യത്തെയോ തിരസ്കരിക്കാൻ കഴിയുന്നതല്ല.... [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14903-54|&#126;2026-14903-54]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14903-54|talk]]) 18:14, 8 മാർച്ച് 2026 (UTC) :::::യൂട്യൂബ് വീഡിയോ പ്രാഥമിക അവലംബമായി സ്വീകരിക്കാൻ കഴിയില്ല. കാരണം പരസ്യപ്രചാരണാർത്ഥം പലർക്കും വീഡിയോ ചേർക്കാം. ആധികാരികതയുള്ള അവലംബം വേണം.യാഥാർഥ്യത്തെ സാധൂകരിക്കുന്ന മൂന്നാം കക്ഷി തെളിവുകൾ വേണം. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:42, 10 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) ::::2: വാളമ്പും വില്ലും : ഇതിനെ പറ്റി താങ്കൾ പരാമർശിച്ചത് വളരെ ബുദ്ധിമോഷവും അതിലേറെ വിഡ്ഢിത്തരവും ആണ്. പുരാതന കാലത്ത് നടന്ന ആചാര അനുഷ്ട്ടാനങ്ങളുടെ ചിത്രം എപ്രകാരം ലഭിക്കണം താങ്കൾ ഒന്ന് പറയുക?. അതിനുള്ള ഉത്തമ ഉദാഹരണം ആണ് യൂട്യൂബ് എന്ന platformil നൽകിട്ടുള്ള വീഡിയോ. യൂട്യൂബ് എന്ന platformil ആയത് കൊണ്ട് ആ യാഥാർഥ്യത്തെ ആർക്കും തന്നെ തിരസ്കരിക്കാൻ സാധിക്കുകയില്ല. ഞാൻ മുമ്പ് സൂചിപ്പിച്ചത് പോലെ ആ വീഡിയോയിൽ നമ്മക്ക് കാണാൻ സാദിക്കും.. അതിലൂടെ അതിന്റെ പഴക്കം മനസിലാക്കാൻ സാദിക്കും ആ വളമ്പും വില്ലിന്റെയും ചിലങ്ക ഉണ്ടാക്കിരിക്കുന്നത് BRONZE എന്ന മെറ്റൽ ഉപയോഗിച്ചോകൊണ്ട് ആണ്. നമ്മുടെ നേത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് വാളമ്പും വില്ലും എന്ന യാഥാർഥ്യത്തെ യൂട്യൂബ് എന്ന platformil വന്നത് കൊണ്ട് അവയെ തിരസ്കരിക്കാൻ ആവില്ല.........! [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14903-54|&#126;2026-14903-54]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14903-54|talk]]) 18:25, 8 മാർച്ച് 2026 (UTC) :::::ഈ കാലത്ത് നടക്കുന്ന ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ ചിത്രം പൊതുജനങ്ങൾക്ക് കാണാനും ചിത്രമെടുക്കാനും കഴിയുന്നവ. അല്ലാത്ത ആചാരത്തെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുക അത്രതന്നെ. തെളിവില്ലാത്ത കാര്യങ്ങൾ എഴുതാനുള്ളിടമല്ല വിക്കിപീഡിയ. BRONZE എന്ന മെറ്റൽ ആധുനിക കാലത്ത് ലഭ്യമായതും അതുപയോഗിച്ച് വിവിധ സാധനങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാവുന്നതുമാണ്. കാണുന്നതിലൂടെ ഒരു സാധനത്തിന്റെ പഴക്കം നിർണ്ണയിക്കുക സാദ്ധ്യമല്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:43, 10 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) ::::3: രാജഭരണ കാലത്തുള്ള രാജാവിന്റെ വിളംബരം : ::::രാജഭരണ കാലത്തുള്ള രാജാവിന്റെ വിളംബരം ഉണ്ടാക്കി തരാൻ വേണ്ടി ഇത് രാജാവിന്റെ അധീനതയിൽ ഉള്ള ക്ഷേത്രമോ രാജാവിന്റെ പരദേവത ക്ഷേത്രമോ അല്ല. ഇത് അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർമാരുടെ പരദേവത ക്ഷേത്രം ആണ്. അതിനാൽ ആ രാജഭരണ കാലത്തെ ആണ് ഞാൻ ഇവിടെ സൂചിപ്പിച്ചത്. അല്ലാണ്ട് രായാവിന്റെ വിളംബരം ഉണ്ടാക്കി തരണം എന്ന് പറഞ്ഞാൽ [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14903-54|&#126;2026-14903-54]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14903-54|talk]]) 18:34, 8 മാർച്ച് 2026 (UTC) :::::രാജഭരണ കാലം തൊട്ടേ ഉള്ളത് എന്നതിന് തെളിവ് വേണം. ആ രാജാവിന്റെ കാലത്തുള്ള രേഖയുടെ പകർപ്പ് അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർമാരുടെ തറവാട്ടിലുള്ളത്. അല്ലെങ്കിൽ പൊതുമണ്ഡലത്തിൽ ലഭ്യമായത്. തെളിവില്ലാത്ത കാര്യം ചേർക്കാതിരിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:46, 10 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) == EZHAMKULAM DEVI TEMPLE== AAYI BENTHAPETTU EZHAMKULAM DEVI TEMPLE COMMITTE PURATHU VITTA SONG EZHAMKULAM DEVI TEMPLEUM AMBALATHINAL PANICKER THARAVADUM AYITULLA NOTE [AMBALA COMITTE] marathe thirumumpil | മാറാതെ തിരുമുമ്പിൽ | devotional song [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14078-04|&#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14078-04|talk]]) 01:08, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) :ഈ വിവരങ്ങൾ തീരെപ്പോര. പാട്ട് ഏഴംകുളം ക്ഷേത്രക്കാരും അമ്പലത്തിനാൽ തറവാട്ടുകാരും ചേർന്നുണ്ടാക്കിയതാണ്. ഇത് തെളിവായി സ്വീകരിക്കുകയില്ല. ഈ പാട്ടുണ്ടാക്കാനുള്ള ചെലവും ക്ഷേത്രക്കമ്മറ്റിക്കാരും തറവാട്ടുകാരും അല്ലെങ്കിൽ ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവരുമാണ് ചെലവാക്കിയിട്ടുണ്ടാവുക. അതായത് ഇത് വ്യക്തമായ പരസ്യമാണ്. അതുകൊണ്ട് തെളിവായി സ്വീകരിക്കുകയില്ല. വേറെ എന്തെങ്കിലുമുണ്ടെങ്കിൽ തരിക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:49, 10 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) l4lbue7i8hn7ml4sowyzdveqqgnai45 4613937 4613899 2026-04-16T19:21:58Z ~2026-20072-26 215971 4613937 wikitext text/x-wiki == എഴംകുളം ദേവി ക്ഷേത്രവും ആയിട്ടുള്ള ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ == [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14030-11|&#126;2026-14030-11]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14030-11|talk]]) 18:30, 4 മാർച്ച് 2026 (UTC) :എവിടെ ? [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 18:31, 4 മാർച്ച് 2026 (UTC) == [ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ == ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു. വിഷയം: ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം - ലേഖനത്തിലെ ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്തതിനെതിരെയും ചരിത്രവസ്തുതകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിനെതിരെയും പരാതി. ബഹുമാനപ്പെട്ട കാര്യനിർവാഹകർ ശ്രദ്ധിക്കുവാൻ, ഈ ലേഖനത്തിൽ 'അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബത്തിന്' ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ചരിത്രപരമായ ബന്ധം വ്യക്തമാക്കുന്ന അവലംബങ്ങൾ (Citations/References) നേരത്തെ ചേർത്തിരുന്നതാണ്. എന്നാൽ നിലവിൽ ആ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടതായി കാണുന്നു. വിക്കിപീഡിയയുടെ പരിശോധനാക്ഷമത (Verifiability) എന്ന നയത്തിന് വിരുദ്ധമായാണ് ഈ നീക്കം നടന്നിരിക്കുന്നത്. ഈ പരാതിയോടൊപ്പം താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ അടിയന്തരമായി പരിശോധിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു: അവലംബങ്ങളുടെ പരിശോധന (Verification of Past Citations): ലേഖനത്തിന്റെ ഹിസ്റ്ററി (Article History) പരിശോധിച്ച്, അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നേരത്തെ നൽകിയിരുന്ന ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ/റഫറൻസുകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കണം. ഫോട്ടോ തെളിവുകൾ (Photographic Evidence): ഈ കുടുംബത്തിന് ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ബന്ധം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ ഞാൻ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിൽ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവയുടെ ലിങ്കുകൾ താഴെ നൽകുന്നു: തെളിവ് 1: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%AA%E0%B4%B1%E0%B4%AF%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> തെളിവ് 2: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> പേജ് സംരക്ഷണം (Page Protection): വസ്തുതകൾ മറച്ചുവെക്കാൻ വേണ്ടി നിരന്തരമായി എഡിറ്റുകൾ നടത്തുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, ലേഖനം താൽക്കാലികമായി സംരക്ഷിക്കണമെന്നും തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യണമെന്നും ആവശ്യപ്പെടുന്നു. വിശ്വസനീയമായ ചരിത്രരേഖകളുടെയും ഞാൻ സമർപ്പിച്ച ഫോട്ടോ തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഈ ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ തിരുത്താൻ അടിയന്തര നടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14078-04|&#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14078-04|talk]]) 00:14, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) == [ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ== ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു. [ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു. ഈ ലേഖനത്തിൽ 'അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബത്തിന്' ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ചരിത്രപരമായ ബന്ധം വ്യക്തമാക്കുന്ന അവലംബങ്ങൾ (Citations/References) നേരത്തെ ചേർത്തിരുന്നതാണ്. എന്നാൽ നിലവിൽ ആ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടതായി കാണുന്നു. വിക്കിപീഡിയയുടെ പരിശോധനാക്ഷമത (Verifiability) എന്ന നയത്തിന് വിരുദ്ധമായാണ് ഈ നീക്കം നടന്നിരിക്കുന്നത്. ഈ പരാതിയോടൊപ്പം താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ അടിയന്തരമായി പരിശോധിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു: അവലംബങ്ങളുടെ പരിശോധന (Verification of Past Citations): ലേഖനത്തിന്റെ ഹിസ്റ്ററി (Article History) പരിശോധിച്ച്, അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നേരത്തെ നൽകിയിരുന്ന ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ/റഫറൻസുകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കണം. ഫോട്ടോ തെളിവുകൾ (Photographic Evidence): ഈ കുടുംബത്തിന് ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ബന്ധം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ ഞാൻ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിൽ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവയുടെ ലിങ്കുകൾ താഴെ നൽകുന്നു: തെളിവ് 1: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%AA%E0%B4%B1%E0%B4%AF%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> തെളിവ് 2: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> പേജ് സംരക്ഷണം (Page Protection): വസ്തുതകൾ മറച്ചുവെക്കാൻ വേണ്ടി നിരന്തരമായി എഡിറ്റുകൾ നടത്തുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, ലേഖനം താൽക്കാലികമായി സംരക്ഷിക്കണമെന്നും തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യണമെന്നും ആവശ്യപ്പെടുന്നു. വിശ്വസനീയമായ ചരിത്രരേഖകളുടെയും ഞാൻ സമർപ്പിച്ച ഫോട്ടോ തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഈ ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ തിരുത്താൻ അടിയന്തര നടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14078-04|&#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14078-04|talk]]) 00:16, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) == 'അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബത്തിന്' ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ചരിത്രപരമായ ബന്ധം== വ്യക്തമാക്കുന്ന അവലംബങ്ങൾ (Citations/References) നേരത്തെ ചേർത്തിരുന്നതാണ്. എന്നാൽ നിലവിൽ ആ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടതായി കാണുന്നു. വിക്കിപീഡിയയുടെ പരിശോധനാക്ഷമത (Verifiability) എന്ന നയത്തിന് വിരുദ്ധമായാണ് ഈ നീക്കം നടന്നിരിക്കുന്നത്. വിഷയം: ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം - ലേഖനത്തിലെ ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്തതിനെതിരെയും ചരിത്രവസ്തുതകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിനെതിരെയും പരാതി. ബഹുമാനപ്പെട്ട കാര്യനിർവാഹകർ ശ്രദ്ധിക്കുവാൻ, [ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു. ഈ ലേഖനത്തിൽ ഈ പരാതിയോടൊപ്പം താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ അടിയന്തരമായി പരിശോധിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു: അവലംബങ്ങളുടെ പരിശോധന (Verification of Past Citations): ലേഖനത്തിന്റെ ഹിസ്റ്ററി (Article History) പരിശോധിച്ച്, അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നേരത്തെ നൽകിയിരുന്ന ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ/റഫറൻസുകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കണം. ഫോട്ടോ തെളിവുകൾ (Photographic Evidence): ഈ കുടുംബത്തിന് ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ബന്ധം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ ഞാൻ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിൽ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവയുടെ ലിങ്കുകൾ താഴെ നൽകുന്നു: തെളിവ് 1: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%AA%E0%B4%B1%E0%B4%AF%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> തെളിവ് 2: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> പേജ് സംരക്ഷണം (Page Protection): വസ്തുതകൾ മറച്ചുവെക്കാൻ വേണ്ടി നിരന്തരമായി എഡിറ്റുകൾ നടത്തുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, ലേഖനം താൽക്കാലികമായി സംരക്ഷിക്കണമെന്നും തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യണമെന്നും ആവശ്യപ്പെടുന്നു. വിശ്വസനീയമായ ചരിത്രരേഖകളുടെയും ഞാൻ സമർപ്പിച്ച ഫോട്ടോ തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഈ ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ തിരുത്താൻ അടിയന്തര നടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14078-04|&#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14078-04|talk]]) 00:38, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) :https://w.wiki/JBFP ഈ ചിത്രം ലഭ്യമല്ല. [[:File:ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രവും അമ്പലത്തിനാൽ തറവാടും.jpg]] ഈ ചിത്രം പോര. അമ്പലക്കമ്മറ്റി പുറത്തിറക്കിയ ഒരു പാട്ട് തെളിവായി സ്വീകരിക്കാൻ പറ്റില്ല. Tertiary evidence വേണം. ചരിത്രരേഖകൾ, ഗവേഷണപ്രബന്ധങ്ങൾ മുതലായവ. അല്ലാത്തപക്ഷം ചേർക്കുക സാദ്ധ്യമല്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:29, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) ::ചിത്രം ലഭ്യം അല്ലെന്ന് പറയണത് ഓക്കെ. വേറെ ഒരു തെളിവ് നൽകിട്ടുണ്ടല്ലോ അമ്പലത്തിനാൽ അവകാശ പണം. ഇത് രാജഭരണ കാലം തൊട്ടേ ഉള്ളതാണ്. ഇതിന്റെ മൂല്യം ഇപ്പോൾ വളരെ വലുതാണ്. അമ്പലത്തിനാൽ അവകാശ പണം എന്ന് പറയുന്ന സാദനം ഒന്നും വെറുതെ കിട്ടുന്നത് അല്ല. ഇത് ഭഗവതിയുടെ പണം മൂലകുടുംബമായ അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർ തറവാടിന് കൊടുക്കുന്നതാണ്. ::ഞാൻ ആദ്യം അവലംബനം ചേർത്തത് ആണ്. അതിൽ ആദ്യതെതും രണ്ടാമത്തേതും വീഡിയോടെ അകത്ത് വളമ്പുംവില്ലും എന്ന ഉപകരണം കാണാൻ കഴിയുന്നതാണ്. അത് പുരാതന കാലത്ത് എഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രവും അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർ തറാവിടിനും തമ്മിൽ ഉള്ള ബന്ധം കാണിക്കുന്ന ഒരു ARCHEOLOGICAL EVIDENCE ആണ്. ഇത് പുരാതന കാലം മുതൾക്കുള്ള സാദനം ആണ്. ആ വാളമ്പും വില്ലിനും ചിലങ്ക പോലുള്ള ഒരു സാധനം കൂടി ഉണ്ട് അവ ഉണ്ടാക്കിയിരിക്കുന്നത് BRONZE എന്ന മെറ്റൽ ഉപയോഗിച്ചാണ് നിർമിച്ചിരിക്കുന്നത്... കൂടാതെ ഇത് ഉപയോഗിച്ച് വന്നിരുന്നത് പുരാതന കാലത്തുള്ള തൂക്ക സമയത്താണ്.. അമ്പലത്തിനാൽ വലിയപണിക്കർ ആയ കാരണവർ തൂക്കാശാൻ തറവാട്ടിൽ വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി വാളമ്പും വില്ലും സ്വീകരിക്കും. തൂക്കം കഴിഞ്ഞ് തിരിച്ചു തറവാട്ടിൽ കൊണ്ട് വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി അവ തിരികെ ഏല്പിക്കുന്നതാണ്. ഈ വാളമ്പും വില്ലും വീഡിയോ രൂപത്തിൽ ഉള്ള ഒരു strong evidence ആയി ആ വിഡിയോ അവലംമ്പ [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14030-11|&#126;2026-14030-11]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14030-11|talk]]) 15:30, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) :::Primary evidence : ഏഴംകുളം ക്ഷേത്ര കമ്മറ്റിക്കാർ, ഭാരവാഹികൾ, അമ്പലത്തിനാൽ തറവാട്ടുകാർ :::Secondary Evidence: ഇവരുമായി ബന്ധമുള്ളവർ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്ന രേഖകൾ :::Teritary evidence: ഇവരുമായി യാതൊരു ബന്ധവുമില്ലാവർ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്ന രേഖകൾ :::ഇതിൽ Teritary evidence ആണ് വിക്കിപീഡിയ സ്വീകരിക്കുക. മറ്റെല്ലാം supporting evidence ആയി കണക്കാക്കും. :::രേഖകൾ വേണം : ക്ഷേത്രത്തെപ്പറ്റി മറ്റുള്ളവർ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച വിവരങ്ങൾ, പുസ്തകങ്ങൾ, വെബ് ലിങ്കുകൾ എന്നിവ. :::ചിത്രങ്ങൾ വേണം. : ഏഴംകുളം ക്ഷേത്രം, അമ്പലത്തിനാൽ തറവാട്, അകത്ത് വളമ്പുംവില്ലും എന്ന ഉപകരണം, അമ്പലത്തിനാൽ വലിയപണിക്കർ ആയ കാരണവർ തൂക്കാശാൻ തറവാട്ടിൽ വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി വാളമ്പും വില്ലും സ്വീകരിക്കുന്ന ചിത്രം, തിരിച്ചു തറവാട്ടിൽ കൊണ്ട് വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി അവ തിരികെ ഏല്പിക്കുന്ന ചിത്രം ഇതെല്ലാം വേണം. ഇതെല്ലാം തറവാട്ടുകാരോ ഏഴംകുലം ക്ഷേത്ര കമ്മറ്റിക്കാരോ അല്ലാത്തവർ എടുത്തത് വേണം. :::ARCHEOLOGICAL EVIDENCE: കാലപ്പഴക്കം നിർണ്ണയിച്ച ഗവണ്മെന്റ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച രേഖ വേണം. :::രാജഭരണ കാലം തൊട്ടേ ഉള്ളത് : തെളിവ് വേണം. രാജാവിന്റെ കല്പനയുടെ പകർപ്പോ അല്ലെങ്കിൽ രാജഭരണകാലത്ത് അമ്പലത്തിനാൽ അവകാശ പണത്തെപ്പറ്റി മറ്റാരെങ്കിലും പ്രസിദ്ധീകരിച്ച രേഖയോ മറ്റോ വേണം. :::സർവ്വോപരി ഏഴംകുളം ക്ഷേത്രത്തെപ്പറ്റി ലഭ്യമായ ചരിത്ര രേഖകൾ, പഴക്കം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകൾ. ഉത്സവത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ മുതലായവ വേണം. :::ഏഴംകുളം ക്ഷേത്ര കമ്മറ്റിക്കാർ, ഭാരവാഹികൾ, അമ്പലത്തിനാൽ തറവാട്ടുകാർ എന്നിവർ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച യൂട്യൂബ് വീഡിയോ തീർച്ചയായും തെളിവായി സ്വീകരിക്കുക സാദ്ധ്യമല്ല. ഇത് വിക്കിപീഡിയയിലെ നയമാണ്. :::ഇത്തരത്തിലുള്ള തെളിവുകൾ കിട്ടുമോ എന്നുനോക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:16, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) ::::1: ഹേയ് മിസ്റ്റർ വിവരക്കേട് പറയാതാടോ.... വിക്കിപീഡിയയിൽ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന കോൺടെന്റ് നെ സാധുക്കരിക്കുന്ന തെളിവുകൾ ആണ് വേണ്ടത്... അതിനുള്ളത് അവലംബനത്തിൽ വീഡിയോ ലിങ്ക് ചേർത്തിട്ടുള്ളതാണ്.. ആ വീഡിയോ യൂട്യൂബ് എന്ന platformil വന്നതുകൊണ്ട് അതിനെയോ അതിന്റെ യാഥാർഥ്യത്തെയോ തിരസ്കരിക്കാൻ കഴിയുന്നതല്ല.... [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14903-54|&#126;2026-14903-54]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14903-54|talk]]) 18:14, 8 മാർച്ച് 2026 (UTC) ::::2: വാളമ്പും വില്ലും : ഇതിനെ പറ്റി താങ്കൾ പരാമർശിച്ചത് വളരെ ബുദ്ധിമോഷവും അതിലേറെ വിഡ്ഢിത്തരവും ആണ്. പുരാതന കാലത്ത് നടന്ന ആചാര അനുഷ്ട്ടാനങ്ങളുടെ ചിത്രം എപ്രകാരം ലഭിക്കണം താങ്കൾ ഒന്ന് പറയുക?. അതിനുള്ള ഉത്തമ ഉദാഹരണം ആണ് യൂട്യൂബ് എന്ന platformil നൽകിട്ടുള്ള വീഡിയോ. യൂട്യൂബ് എന്ന platformil ആയത് കൊണ്ട് ആ യാഥാർഥ്യത്തെ ആർക്കും തന്നെ തിരസ്കരിക്കാൻ സാധിക്കുകയില്ല. ഞാൻ മുമ്പ് സൂചിപ്പിച്ചത് പോലെ ആ വീഡിയോയിൽ നമ്മക്ക് കാണാൻ സാദിക്കും.. അതിലൂടെ അതിന്റെ പഴക്കം മനസിലാക്കാൻ സാദിക്കും ആ വളമ്പും വില്ലിന്റെയും ചിലങ്ക ഉണ്ടാക്കിരിക്കുന്നത് BRONZE എന്ന മെറ്റൽ ഉപയോഗിച്ചോകൊണ്ട് ആണ്. നമ്മുടെ നേത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് വാളമ്പും വില്ലും എന്ന യാഥാർഥ്യത്തെ യൂട്യൂബ് എന്ന platformil വന്നത് കൊണ്ട് അവയെ തിരസ്കരിക്കാൻ ആവില്ല.........! [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14903-54|&#126;2026-14903-54]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14903-54|talk]]) 18:25, 8 മാർച്ച് 2026 (UTC) ::::3: രാജഭരണ കാലത്തുള്ള രാജാവിന്റെ വിളംബരം : ::::രാജഭരണ കാലത്തുള്ള രാജാവിന്റെ വിളംബരം ഉണ്ടാക്കി തരാൻ വേണ്ടി ഇത് രാജാവിന്റെ അധീനതയിൽ ഉള്ള ക്ഷേത്രമോ രാജാവിന്റെ പരദേവത ക്ഷേത്രമോ അല്ല. ഇത് അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർമാരുടെ പരദേവത ക്ഷേത്രം ആണ്. അതിനാൽ ആ രാജഭരണ കാലത്തെ ആണ് ഞാൻ ഇവിടെ സൂചിപ്പിച്ചത്. അല്ലാണ്ട് രായാവിന്റെ വിളംബരം ഉണ്ടാക്കി തരണം എന്ന് പറഞ്ഞാൽ [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14903-54|&#126;2026-14903-54]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14903-54|talk]]) 18:34, 8 മാർച്ച് 2026 (UTC) == EZHAMKULAM DEVI TEMPLE== AAYI BENTHAPETTU EZHAMKULAM DEVI TEMPLE COMMITTE PURATHU VITTA SONG EZHAMKULAM DEVI TEMPLEUM AMBALATHINAL PANICKER THARAVADUM AYITULLA NOTE [AMBALA COMITTE] marathe thirumumpil | മാറാതെ തിരുമുമ്പിൽ | devotional song [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14078-04|&#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14078-04|talk]]) 01:08, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) == ഈ ഗാനം ഞാൻ കണ്ടിട്ടുള്ളതാണ്..== എഴംകുളം ദേവിക്ഷേത്ര കമ്മിറ്റി പുറത്ത് വിട്ട ഗാനം ആണ്. ഇത് എഴംകുളം ദേവിക്ഷേത്രവും അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർ തറവാടും ആയിട്ടുള്ള ചരിത്രം വെച്ച് ഉണ്ടാക്കിട്ടുള്ള ഒരു ഗാനം ആണ്. വെറുതെ ഒന്നും ഒരു ക്ഷേത്രവും അവരുടെ ഒഫീഷ്യൽ ഗാനമായി പുറത്ത് വിടുകയില്ല. അതിനാൽ ഇത് തന്നെ ആണ് ഏറ്റവും വലിയ വിലയെറിയ തെളിവ്. പുരാതന കാലത്ത് എഴംകുളം ദേവിക്ഷേത്രം പണിഞ്ഞത് അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർമാരാണ്. == ഈ ഗാനം ഞാൻ കണ്ടിട്ടുള്ളതാണ്.. എഴംകുളം ദേവിക്ഷേത്ര കമ്മിറ്റി പുറത്ത് വിട്ട ഗാനം ആണ്. ഇത് എഴംകുളം ദേവിക്ഷേത്രവും അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർ തറവാടും ആയിട്ടുള്ള ചരിത്രം വെച്ച് ഉണ്ടാക്കിട്ടുള്ള ഒരു ഗാനം ആണ്. വെറുതെ ഒന്നും ഒരു ക്ഷേത്രവും അവരുടെ ഒഫീഷ്യൽ ഗാനമായി പുറത്ത് വിടുകയില്ല. അതിനാൽ ഇത് തന്നെ ആണ് ഏറ്റവും വലിയ വിലയെറിയ തെളിവ്. പുരാതന കാലത്ത് എഴംകുളം ദേവിക്ഷേത്രം പണിഞ്ഞത് അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർമാരാണ്. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14903-54|&#126;2026-14903-54]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14903-54|talk]]) 17:59, 8 മാർച്ച് 2026 (UTC) == FORMAL COMPLAINT REGARDING ADMINISTRATIVE MISCONDUCT AND MISINFORMATION == To: The Wikipedia Administrators' Noticeboard / Meta-Wiki Stewards Subject: Formal Complaint against Administrator Ranjithsiji (User:Ranjithsiji) for Abuse of Power and Promotion of Misinformation on the "Ezhamkulam Devi Temple" Page. Dear Stewards/Administrators, I am writing to formally report a serious case of administrative misconduct by Ranjithsiji on the Malayalam Wikipedia article "Ezhamkulam Devi Temple". Statement of Grievance: The administrator, Ranjithsiji, has been using his administrative tools to suppress the authentic history of the Ezhamkulam Devi Temple. He has deliberately modified the article to favor a false narrative, allegedly to support certain local groups involved in financial exploitation and public deception. Despite providing multiple pieces of historical and official evidence proving the centuries-old custodianship of the Ambalathinal Family (Ambalathinal Tharavadu), the administrator has: 1. Manipulated Content: Replaced verified historical facts with fabricated stories. 2. Abused Protection Tools: Locked (Protected) the page to prevent any factual corrections by the public, thereby shielding misinformation. 3. Ignored Official Records: Disregarded official temple management records and video evidence that validate the Ambalathinal family’s rights. Supporting Evidence (6 Points): * Evidence 1 (Image): https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%B2%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%87_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg * Evidence 2 (Image): https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg * Evidence 3 (Documentary Video): http://www.youtube.com/watch?v=r3BlxrMuENw – Confirms at [00:05:54] that the ritual weapons for the temple's 'Thookam' ceremony are stored in the family’s ancestral home. * Evidence 4 (Ceremonial Rights Video): https://youtube.com/shorts/82X84d0DHTI – Confirms family rights at [00:01:14]. * Evidence 5 (OFFICIAL RECORD): http://www.youtube.com/watch?v=8aGpQ1H8Iug – This song was officially released by the Ezhamkulam Devi Temple Management Committee. The lyrics at [00:01:49] and [00:02:44] explicitly recognize the divine and historical connection between the temple and the Ambalathinal family. * Evidence 6 (Historical Video): http://www.youtube.com/watch?v=F6cdJkALjgw Requested Action: I request an immediate investigation into the actions of Administrator Ranjithsiji. His involvement with groups attempting to monetize false history is a violation of Wikipedia’s core principles of Neutral Point of View (NPOV) and Verifiability. I urge the community to: 1. Remove the biased protection (lock) on the "Ezhamkulam Devi Temple" page. 2. Restore the factual history of the Ambalathinal family based on the provided official records. 3. Review the administrative status of Ranjithsiji for the misuse of power. Sincerely, [Your Name/Username] == FORMAL COMPLAINT REGARDING ADMINISTRATIVE MISCONDUCT AND MISINFORMATION To: The Wikipedia Administrators' Noticeboard / Meta-Wiki Stewards Subject: Formal Complaint against Administrator Ranjithsiji (User:Ranjithsiji) for Abuse of Power and Promotion of Misinformation on the "Ezhamkulam Devi Temple" Page. Dear Stewards/Administrators, I am writing to formally report a serious case of administrative misconduct by Ranjithsiji on the Malayalam Wikipedia article "Ezhamkulam Devi Temple". Statement of Grievance: The administrator, Ranjithsiji, has been using his administrative tools to suppress the authentic history of the Ezhamkulam Devi Temple. He has deliberately modified the article to favor a false narrative, allegedly to support certain local groups involved in financial exploitation and public deception. Despite providing multiple pieces of historical and official evidence proving the centuries-old custodianship of the Ambalathinal Family (Ambalathinal Tharavadu), the administrator has: 1. Manipulated Content: Replaced verified historical facts with fabricated stories. 2. Abused Protection Tools: Locked (Protected) the page to prevent any factual corrections by the public, thereby shielding misinformation. 3. Ignored Official Records: Disregarded official temple management records and video evidence that validate the Ambalathinal family’s rights. Supporting Evidence (6 Points): <nowiki>*</nowiki> Evidence 1 (Image): <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%B2%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%87_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> <nowiki>*</nowiki> Evidence 2 (Image): <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> <nowiki>*</nowiki> Evidence 3 (Documentary Video): <nowiki>http://www.youtube.com/watch?v=r3BlxrMuENw</nowiki> – Confirms at [00:05:54] that the ritual weapons for the temple's 'Thookam' ceremony are stored in the family’s ancestral home. <nowiki>*</nowiki> Evidence 4 (Ceremonial Rights Video): <nowiki>https://youtube.com/shorts/82X84d0DHTI</nowiki> – Confirms family rights at [00:01:14]. <nowiki>*</nowiki> Evidence 5 (OFFICIAL RECORD): <nowiki>http://www.youtube.com/watch?v=8aGpQ1H8Iug</nowiki> – This song was officially released by the Ezhamkulam Devi Temple Management Committee. The lyrics at [00:01:49] and [00:02:44] explicitly recognize the divine and historical connection between the temple and the Ambalathinal family. <nowiki>*</nowiki> Evidence 6 (Historical Video): <nowiki>http://www.youtube.com/watch?v=F6cdJkALjgw</nowiki> Requested Action: I request an immediate investigation into the actions of Administrator Ranjithsiji. His involvement with groups attempting to monetize false history is a violation of Wikipedia’s core principles of Neutral Point of View (NPOV) and Verifiability. I urge the community to: 1. Remove the biased protection (lock) on the "Ezhamkulam Devi Temple" page. 2. Restore the factual history of the Ambalathinal family based on the provided official records. 3. Review the administrative status of Ranjithsiji for the misuse of power. Sincerely, [Your Name/Username] [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-19949-79|&#126;2026-19949-79]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-19949-79|talk]]) 10:50, 1 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) :ഈ താളിൽ നടക്കുന്ന വ്യാപകമായ നശീകരണപ്രവർത്തനങ്ങൾ (ലേഖനത്തിന്റെ പൊതുവായ ലേയൗട്ട് നശിപ്പിക്കുക, തെളിവില്ലാത്ത വിവരങ്ങൾ എഴുതുക, തിരുത്തൽ യുദ്ധം നടത്തുക, അവലംബങ്ങൾ ചേർക്കാതിരിക്കുക, പരസ്യപരമായ വീഡിയോ ലിങ്കുകൾ ചേർക്കുക മുതലായ പ്രവർത്തനങ്ങൾ) തുടർച്ചയായയി ചെയ്യുകയും ലേഖനം നന്നാക്കാനുള്ള തുടർച്ചയായ ശ്രമങ്ങളെ തടസ്സപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നതുകൊണ്ട് ഈ ലേഖനം അംഗത്വമെടുത്തവർക്ക് മാത്രം തിരുത്താവുന്നരീതിയിൽ പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു. ഇത് ലേഖനത്തിനെ സംരക്ഷിക്കാനുള്ള ശ്രമത്തിന്റെ ഭാഗമായായണ്. കൂടാതെ ഈ സംവാദത്താളിൽ ആവശ്യപ്പെട്ട വിവിധ തെളിവുകൾ സംവാദമടക്കം ചില താത്കാലിക അക്കൗണ്ടുകൾ മായ്ച്ചുകളഞ്ഞതും കൂടി കണക്കിലെടുത്ത് ലേഖനം സംരക്ഷിച്ചിരിക്കുന്നു. തത്കാലം ഈ ലേഖനം തിരുത്തുന്നതിന് ഒരു അക്കൗണ്ട് എടുക്കുക. നശീകരണം നടത്താതിരിക്കുക. ചേർക്കുന്ന വിവരങ്ങൾക്ക് മതിയായ തെളിവുകൾ നൽകുക എന്നിവ ചെയ്ത് ലേഖനം നന്നാക്കാവുന്നതാണ്. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 12:41, 1 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) == FORMAL COMPLAINT REGARDING ADMINISTRATIVE MISCONDUCT AND MISINFORMATION To: The Wikipedia Administrators' Noticeboard / Meta-Wiki Stewards Subject: Formal Complaint against Administrator Ranjithsiji (User:Ranjithsiji) for Abuse of Power and Promotion of Misinformation on the "Ezhamkulam Devi Temple" Page. Dear Stewards/Administrators, I am writing to formally report a serious case of administrative misconduct by Ranjithsiji on the Malayalam Wikipedia article "Ezhamkulam Devi Temple". Statement of Grievance: The administrator, Ranjithsiji, has been using his administrative tools to suppress the authentic history of the Ezhamkulam Devi Temple. He has deliberately modified the article to favor a false narrative, allegedly to support certain local groups involved in financial exploitation and public deception. Despite providing multiple pieces of historical and official evidence proving the centuries-old custodianship of the Ambalathinal Family (Ambalathinal Tharavadu), the administrator has: 1. Manipulated Content: Replaced verified historical facts with fabricated stories. 2. Abused Protection Tools: Locked (Protected) the page to prevent any factual corrections by the public, thereby shielding misinformation. 3. Ignored Official Records: Disregarded official temple management records and video evidence that validate the Ambalathinal family’s rights. Supporting Evidence (6 Points): * Evidence 1 (Image): https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%B2%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%87_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg * Evidence 2 (Image): https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg * Evidence 3 (Documentary Video): http://www.youtube.com/watch?v=r3BlxrMuENw – Confirms at [00:05:54] that the ritual weapons for the temple's 'Thookam' ceremony are stored in the family’s ancestral home. * Evidence 4 (Ceremonial Rights Video): https://youtube.com/shorts/82X84d0DHTI – Confirms family rights at [00:01:14]. * Evidence 5 (OFFICIAL RECORD): http://www.youtube.com/watch?v=8aGpQ1H8Iug – This song was officially released by the Ezhamkulam Devi Temple Management Committee. The lyrics at [00:01:49] and [00:02:44] explicitly recognize the divine and historical connection between the temple and the Ambalathinal family. * Evidence 6 (Historical Video): http://www.youtube.com/watch?v=F6cdJkALjgw Requested Action: I request an immediate investigation into the actions of Administrator Ranjithsiji. His involvement with groups attempting to monetize false history is a violation of Wikipedia’s core principles of Neutral Point of View (NPOV) and Verifiability. I urge the community to: 1. Remove the biased protection (lock) on the "Ezhamkulam Devi Temple" page. 2. Restore the factual history of the Ambalathinal family based on the provided official records. 3. Review the administrative status of Ranjithsiji for the misuse of power. Sincerely, [aju] == FORMAL COMPLAINT REGARDING ADMINISTRATIVE MISCONDUCT AND MISINFORMATION To: The Wikipedia Administrators' Noticeboard / Meta-Wiki Stewards Subject: Formal Complaint against Administrator Ranjithsiji (User:Ranjithsiji) for Abuse of Power and Promotion of Misinformation on the "Ezhamkulam Devi Temple" Page. Dear Stewards/Administrators, I am writing to formally report a serious case of administrative misconduct by Ranjithsiji on the Malayalam Wikipedia article "Ezhamkulam Devi Temple". Statement of Grievance: The administrator, Ranjithsiji, has been using his administrative tools to suppress the authentic history of the Ezhamkulam Devi Temple. He has deliberately modified the article to favor a false narrative, allegedly to support certain local groups involved in financial exploitation and public deception. Despite providing multiple pieces of historical and official evidence proving the centuries-old custodianship of the Ambalathinal Family (Ambalathinal Tharavadu), the administrator has: 1. Manipulated Content: Replaced verified historical facts with fabricated stories. 2. Abused Protection Tools: Locked (Protected) the page to prevent any factual corrections by the public, thereby shielding misinformation. 3. Ignored Official Records: Disregarded official temple management records and video evidence that validate the Ambalathinal family’s rights. Supporting Evidence (6 Points): <nowiki>*</nowiki> Evidence 1 (Image): <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%B2%E0%B5%8D%E0%B4%B2%E0%B5%87_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> <nowiki>*</nowiki> Evidence 2 (Image): <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> <nowiki>*</nowiki> Evidence 3 (Documentary Video): <nowiki>http://www.youtube.com/watch?v=r3BlxrMuENw</nowiki> – Confirms at [00:05:54] that the ritual weapons for the temple's 'Thookam' ceremony are stored in the family’s ancestral home. <nowiki>*</nowiki> Evidence 4 (Ceremonial Rights Video): <nowiki>https://youtube.com/shorts/82X84d0DHTI</nowiki> – Confirms family rights at [00:01:14]. <nowiki>*</nowiki> Evidence 5 (OFFICIAL RECORD): <nowiki>http://www.youtube.com/watch?v=8aGpQ1H8Iug</nowiki> – This song was officially released by the Ezhamkulam Devi Temple Management Committee. The lyrics at [00:01:49] and [00:02:44] explicitly recognize the divine and historical connection between the temple and the Ambalathinal family. <nowiki>*</nowiki> Evidence 6 (Historical Video): <nowiki>http://www.youtube.com/watch?v=F6cdJkALjgw</nowiki> Requested Action: I request an immediate investigation into the actions of Administrator Ranjithsiji. His involvement with groups attempting to monetize false history is a violation of Wikipedia’s core principles of Neutral Point of View (NPOV) and Verifiability. I urge the community to: 1. Remove the biased protection (lock) on the "Ezhamkulam Devi Temple" page. 2. Restore the factual history of the Ambalathinal family based on the provided official records. 3. Review the administrative status of Ranjithsiji for the misuse of power. Sincerely, [Aju] [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-20072-26|&#126;2026-20072-26]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-20072-26|talk]]) 13:33, 1 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) 6uvtkw0hbliwcsgqqcx5gk84bfhrueh 4613974 4613937 2026-04-17T05:17:48Z Ranjithsiji 22471 [[Special:Contributions/~2026-20072-26|~2026-20072-26]] ([[User talk:~2026-20072-26|സംവാദം]]) നടത്തിയ തിരുത്തലുകൾ നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു; നിലവിലുള്ള പതിപ്പ് [[User:Ranjithsiji|Ranjithsiji]] സൃഷ്ടിച്ചതാണ് 4613029 wikitext text/x-wiki == എഴംകുളം ദേവി ക്ഷേത്രവും ആയിട്ടുള്ള ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ == [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14030-11|&#126;2026-14030-11]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14030-11|talk]]) 18:30, 4 മാർച്ച് 2026 (UTC) :എവിടെ ? [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 18:31, 4 മാർച്ച് 2026 (UTC) == [ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ == ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു. വിഷയം: ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം - ലേഖനത്തിലെ ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്തതിനെതിരെയും ചരിത്രവസ്തുതകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിനെതിരെയും പരാതി. ബഹുമാനപ്പെട്ട കാര്യനിർവാഹകർ ശ്രദ്ധിക്കുവാൻ, ഈ ലേഖനത്തിൽ 'അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബത്തിന്' ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ചരിത്രപരമായ ബന്ധം വ്യക്തമാക്കുന്ന അവലംബങ്ങൾ (Citations/References) നേരത്തെ ചേർത്തിരുന്നതാണ്. എന്നാൽ നിലവിൽ ആ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടതായി കാണുന്നു. വിക്കിപീഡിയയുടെ പരിശോധനാക്ഷമത (Verifiability) എന്ന നയത്തിന് വിരുദ്ധമായാണ് ഈ നീക്കം നടന്നിരിക്കുന്നത്. ഈ പരാതിയോടൊപ്പം താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ അടിയന്തരമായി പരിശോധിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു: അവലംബങ്ങളുടെ പരിശോധന (Verification of Past Citations): ലേഖനത്തിന്റെ ഹിസ്റ്ററി (Article History) പരിശോധിച്ച്, അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നേരത്തെ നൽകിയിരുന്ന ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ/റഫറൻസുകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കണം. ഫോട്ടോ തെളിവുകൾ (Photographic Evidence): ഈ കുടുംബത്തിന് ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ബന്ധം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ ഞാൻ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിൽ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവയുടെ ലിങ്കുകൾ താഴെ നൽകുന്നു: തെളിവ് 1: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%AA%E0%B4%B1%E0%B4%AF%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> തെളിവ് 2: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> പേജ് സംരക്ഷണം (Page Protection): വസ്തുതകൾ മറച്ചുവെക്കാൻ വേണ്ടി നിരന്തരമായി എഡിറ്റുകൾ നടത്തുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, ലേഖനം താൽക്കാലികമായി സംരക്ഷിക്കണമെന്നും തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യണമെന്നും ആവശ്യപ്പെടുന്നു. വിശ്വസനീയമായ ചരിത്രരേഖകളുടെയും ഞാൻ സമർപ്പിച്ച ഫോട്ടോ തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഈ ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ തിരുത്താൻ അടിയന്തര നടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14078-04|&#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14078-04|talk]]) 00:14, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) :{{tick}} വിശ്വസനീയമായ ചരിത്രരേഖകളുടെയും മൂന്നാം കക്ഷി തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ലഭ്യമായ വിവരങ്ങൾ മാത്രം നിലനിറുത്തി മറ്റുള്ളവ നീക്കം ചെയ്ത് ലേഖനം സംരക്ഷിച്ചിട്ടുണ്ട് [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:52, 10 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) == [ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ== ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു. [ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു. ഈ ലേഖനത്തിൽ 'അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബത്തിന്' ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ചരിത്രപരമായ ബന്ധം വ്യക്തമാക്കുന്ന അവലംബങ്ങൾ (Citations/References) നേരത്തെ ചേർത്തിരുന്നതാണ്. എന്നാൽ നിലവിൽ ആ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടതായി കാണുന്നു. വിക്കിപീഡിയയുടെ പരിശോധനാക്ഷമത (Verifiability) എന്ന നയത്തിന് വിരുദ്ധമായാണ് ഈ നീക്കം നടന്നിരിക്കുന്നത്. ഈ പരാതിയോടൊപ്പം താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ അടിയന്തരമായി പരിശോധിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു: അവലംബങ്ങളുടെ പരിശോധന (Verification of Past Citations): ലേഖനത്തിന്റെ ഹിസ്റ്ററി (Article History) പരിശോധിച്ച്, അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നേരത്തെ നൽകിയിരുന്ന ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ/റഫറൻസുകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കണം. ഫോട്ടോ തെളിവുകൾ (Photographic Evidence): ഈ കുടുംബത്തിന് ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ബന്ധം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ ഞാൻ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിൽ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവയുടെ ലിങ്കുകൾ താഴെ നൽകുന്നു: തെളിവ് 1: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%AA%E0%B4%B1%E0%B4%AF%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> തെളിവ് 2: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> പേജ് സംരക്ഷണം (Page Protection): വസ്തുതകൾ മറച്ചുവെക്കാൻ വേണ്ടി നിരന്തരമായി എഡിറ്റുകൾ നടത്തുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, ലേഖനം താൽക്കാലികമായി സംരക്ഷിക്കണമെന്നും തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യണമെന്നും ആവശ്യപ്പെടുന്നു. വിശ്വസനീയമായ ചരിത്രരേഖകളുടെയും ഞാൻ സമർപ്പിച്ച ഫോട്ടോ തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഈ ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ തിരുത്താൻ അടിയന്തര നടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14078-04|&#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14078-04|talk]]) 00:16, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) == 'അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബത്തിന്' ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ചരിത്രപരമായ ബന്ധം== വ്യക്തമാക്കുന്ന അവലംബങ്ങൾ (Citations/References) നേരത്തെ ചേർത്തിരുന്നതാണ്. എന്നാൽ നിലവിൽ ആ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടതായി കാണുന്നു. വിക്കിപീഡിയയുടെ പരിശോധനാക്ഷമത (Verifiability) എന്ന നയത്തിന് വിരുദ്ധമായാണ് ഈ നീക്കം നടന്നിരിക്കുന്നത്. വിഷയം: ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം - ലേഖനത്തിലെ ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്തതിനെതിരെയും ചരിത്രവസ്തുതകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കുന്നതിനെതിരെയും പരാതി. ബഹുമാനപ്പെട്ട കാര്യനിർവാഹകർ ശ്രദ്ധിക്കുവാൻ, [ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രം] എന്ന ലേഖനത്തിലെ ചരിത്രപരമായ വസ്തുതകൾ ചില ഉപയോക്താക്കൾ ബോധപൂർവ്വം തിരുത്തുന്നതിനെതിരെയും (Vandalism), ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതിനെതിരെയും ഈ പരാതി സമർപ്പിക്കുന്നു. ഈ ലേഖനത്തിൽ ഈ പരാതിയോടൊപ്പം താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ അടിയന്തരമായി പരിശോധിക്കണമെന്ന് അഭ്യർത്ഥിക്കുന്നു: അവലംബങ്ങളുടെ പരിശോധന (Verification of Past Citations): ലേഖനത്തിന്റെ ഹിസ്റ്ററി (Article History) പരിശോധിച്ച്, അമ്പലത്തിനാൽ കുടുംബവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് നേരത്തെ നൽകിയിരുന്ന ആധികാരികമായ അവലംബങ്ങൾ/റഫറൻസുകൾ പുനഃസ്ഥാപിക്കണം. ഫോട്ടോ തെളിവുകൾ (Photographic Evidence): ഈ കുടുംബത്തിന് ക്ഷേത്രവുമായുള്ള ബന്ധം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകളുടെ ചിത്രങ്ങൾ ഞാൻ വിക്കിമീഡിയ കോമൺസിൽ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അവയുടെ ലിങ്കുകൾ താഴെ നൽകുന്നു: തെളിവ് 1: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%AA%E0%B4%B1%E0%B4%AF%E0%B5%81%E0%B4%A8%E0%B5%8D%E0%B4%A8%E0%B4%A4%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82%E0%B4%AC%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> തെളിവ് 2: <nowiki>https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%E0%B4%8F%E0%B4%B4%E0%B4%82%E0%B4%95%E0%B5%81%E0%B4%B3%E0%B4%82_%E0%B4%A6%E0%B5%87%E0%B4%B5%E0%B5%80%E0%B4%95%E0%B5%8D%E0%B4%B7%E0%B5%87%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%B0%E0%B4%B5%E0%B5%81%E0%B4%82_%E0%B4%85%E0%B4%AE%E0%B5%8D%E0%B4%AA%E0%B4%B2%E0%B4%A4%E0%B5%8D%E0%B4%A4%E0%B4%BF%E0%B4%A8%E0%B4%BE%E0%B5%BD_%E0%B4%A4%E0%B4%B1%E0%B4%B5%E0%B4%BE%E0%B4%9F%E0%B5%81%E0%B4%82.jpg</nowiki> പേജ് സംരക്ഷണം (Page Protection): വസ്തുതകൾ മറച്ചുവെക്കാൻ വേണ്ടി നിരന്തരമായി എഡിറ്റുകൾ നടത്തുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, ലേഖനം താൽക്കാലികമായി സംരക്ഷിക്കണമെന്നും തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യണമെന്നും ആവശ്യപ്പെടുന്നു. വിശ്വസനീയമായ ചരിത്രരേഖകളുടെയും ഞാൻ സമർപ്പിച്ച ഫോട്ടോ തെളിവുകളുടെയും അടിസ്ഥാനത്തിൽ ഈ ലേഖനത്തിലെ വിവരങ്ങൾ തിരുത്താൻ അടിയന്തര നടപടി സ്വീകരിക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14078-04|&#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14078-04|talk]]) 00:38, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) :https://w.wiki/JBFP ഈ ചിത്രം ലഭ്യമല്ല. [[:File:ഏഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രവും അമ്പലത്തിനാൽ തറവാടും.jpg]] ഈ ചിത്രം പോര. അമ്പലക്കമ്മറ്റി പുറത്തിറക്കിയ ഒരു പാട്ട് തെളിവായി സ്വീകരിക്കാൻ പറ്റില്ല. Tertiary evidence വേണം. ചരിത്രരേഖകൾ, ഗവേഷണപ്രബന്ധങ്ങൾ മുതലായവ. അല്ലാത്തപക്ഷം ചേർക്കുക സാദ്ധ്യമല്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 05:29, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) ::ചിത്രം ലഭ്യം അല്ലെന്ന് പറയണത് ഓക്കെ. വേറെ ഒരു തെളിവ് നൽകിട്ടുണ്ടല്ലോ അമ്പലത്തിനാൽ അവകാശ പണം. ഇത് രാജഭരണ കാലം തൊട്ടേ ഉള്ളതാണ്. ഇതിന്റെ മൂല്യം ഇപ്പോൾ വളരെ വലുതാണ്. അമ്പലത്തിനാൽ അവകാശ പണം എന്ന് പറയുന്ന സാദനം ഒന്നും വെറുതെ കിട്ടുന്നത് അല്ല. ഇത് ഭഗവതിയുടെ പണം മൂലകുടുംബമായ അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർ തറവാടിന് കൊടുക്കുന്നതാണ്. ::ഞാൻ ആദ്യം അവലംബനം ചേർത്തത് ആണ്. അതിൽ ആദ്യതെതും രണ്ടാമത്തേതും വീഡിയോടെ അകത്ത് വളമ്പുംവില്ലും എന്ന ഉപകരണം കാണാൻ കഴിയുന്നതാണ്. അത് പുരാതന കാലത്ത് എഴംകുളം ദേവീക്ഷേത്രവും അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർ തറാവിടിനും തമ്മിൽ ഉള്ള ബന്ധം കാണിക്കുന്ന ഒരു ARCHEOLOGICAL EVIDENCE ആണ്. ഇത് പുരാതന കാലം മുതൾക്കുള്ള സാദനം ആണ്. ആ വാളമ്പും വില്ലിനും ചിലങ്ക പോലുള്ള ഒരു സാധനം കൂടി ഉണ്ട് അവ ഉണ്ടാക്കിയിരിക്കുന്നത് BRONZE എന്ന മെറ്റൽ ഉപയോഗിച്ചാണ് നിർമിച്ചിരിക്കുന്നത്... കൂടാതെ ഇത് ഉപയോഗിച്ച് വന്നിരുന്നത് പുരാതന കാലത്തുള്ള തൂക്ക സമയത്താണ്.. അമ്പലത്തിനാൽ വലിയപണിക്കർ ആയ കാരണവർ തൂക്കാശാൻ തറവാട്ടിൽ വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി വാളമ്പും വില്ലും സ്വീകരിക്കും. തൂക്കം കഴിഞ്ഞ് തിരിച്ചു തറവാട്ടിൽ കൊണ്ട് വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി അവ തിരികെ ഏല്പിക്കുന്നതാണ്. ഈ വാളമ്പും വില്ലും വീഡിയോ രൂപത്തിൽ ഉള്ള ഒരു strong evidence ആയി ആ വിഡിയോ അവലംമ്പ [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14030-11|&#126;2026-14030-11]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14030-11|talk]]) 15:30, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) :::Primary evidence : ഏഴംകുളം ക്ഷേത്ര കമ്മറ്റിക്കാർ, ഭാരവാഹികൾ, അമ്പലത്തിനാൽ തറവാട്ടുകാർ :::Secondary Evidence: ഇവരുമായി ബന്ധമുള്ളവർ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്ന രേഖകൾ :::Teritary evidence: ഇവരുമായി യാതൊരു ബന്ധവുമില്ലാവർ പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്ന രേഖകൾ :::ഇതിൽ Teritary evidence ആണ് വിക്കിപീഡിയ സ്വീകരിക്കുക. മറ്റെല്ലാം supporting evidence ആയി കണക്കാക്കും. :::രേഖകൾ വേണം : ക്ഷേത്രത്തെപ്പറ്റി മറ്റുള്ളവർ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച വിവരങ്ങൾ, പുസ്തകങ്ങൾ, വെബ് ലിങ്കുകൾ എന്നിവ. :::ചിത്രങ്ങൾ വേണം. : ഏഴംകുളം ക്ഷേത്രം, അമ്പലത്തിനാൽ തറവാട്, അകത്ത് വളമ്പുംവില്ലും എന്ന ഉപകരണം, അമ്പലത്തിനാൽ വലിയപണിക്കർ ആയ കാരണവർ തൂക്കാശാൻ തറവാട്ടിൽ വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി വാളമ്പും വില്ലും സ്വീകരിക്കുന്ന ചിത്രം, തിരിച്ചു തറവാട്ടിൽ കൊണ്ട് വന്ന് കാരണവരെ വണങ്ങി അവ തിരികെ ഏല്പിക്കുന്ന ചിത്രം ഇതെല്ലാം വേണം. ഇതെല്ലാം തറവാട്ടുകാരോ ഏഴംകുലം ക്ഷേത്ര കമ്മറ്റിക്കാരോ അല്ലാത്തവർ എടുത്തത് വേണം. :::ARCHEOLOGICAL EVIDENCE: കാലപ്പഴക്കം നിർണ്ണയിച്ച ഗവണ്മെന്റ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച രേഖ വേണം. :::രാജഭരണ കാലം തൊട്ടേ ഉള്ളത് : തെളിവ് വേണം. രാജാവിന്റെ കല്പനയുടെ പകർപ്പോ അല്ലെങ്കിൽ രാജഭരണകാലത്ത് അമ്പലത്തിനാൽ അവകാശ പണത്തെപ്പറ്റി മറ്റാരെങ്കിലും പ്രസിദ്ധീകരിച്ച രേഖയോ മറ്റോ വേണം. :::സർവ്വോപരി ഏഴംകുളം ക്ഷേത്രത്തെപ്പറ്റി ലഭ്യമായ ചരിത്ര രേഖകൾ, പഴക്കം തെളിയിക്കുന്ന രേഖകൾ. ഉത്സവത്തിന്റെ ചിത്രങ്ങൾ മുതലായവ വേണം. :::ഏഴംകുളം ക്ഷേത്ര കമ്മറ്റിക്കാർ, ഭാരവാഹികൾ, അമ്പലത്തിനാൽ തറവാട്ടുകാർ എന്നിവർ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച യൂട്യൂബ് വീഡിയോ തീർച്ചയായും തെളിവായി സ്വീകരിക്കുക സാദ്ധ്യമല്ല. ഇത് വിക്കിപീഡിയയിലെ നയമാണ്. :::ഇത്തരത്തിലുള്ള തെളിവുകൾ കിട്ടുമോ എന്നുനോക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:16, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) ::::1: ഹേയ് മിസ്റ്റർ വിവരക്കേട് പറയാതാടോ.... വിക്കിപീഡിയയിൽ കൊടുത്തിരിക്കുന്ന കോൺടെന്റ് നെ സാധുക്കരിക്കുന്ന തെളിവുകൾ ആണ് വേണ്ടത്... അതിനുള്ളത് അവലംബനത്തിൽ വീഡിയോ ലിങ്ക് ചേർത്തിട്ടുള്ളതാണ്.. ആ വീഡിയോ യൂട്യൂബ് എന്ന platformil വന്നതുകൊണ്ട് അതിനെയോ അതിന്റെ യാഥാർഥ്യത്തെയോ തിരസ്കരിക്കാൻ കഴിയുന്നതല്ല.... [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14903-54|&#126;2026-14903-54]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14903-54|talk]]) 18:14, 8 മാർച്ച് 2026 (UTC) :::::യൂട്യൂബ് വീഡിയോ പ്രാഥമിക അവലംബമായി സ്വീകരിക്കാൻ കഴിയില്ല. കാരണം പരസ്യപ്രചാരണാർത്ഥം പലർക്കും വീഡിയോ ചേർക്കാം. ആധികാരികതയുള്ള അവലംബം വേണം.യാഥാർഥ്യത്തെ സാധൂകരിക്കുന്ന മൂന്നാം കക്ഷി തെളിവുകൾ വേണം. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:42, 10 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) ::::2: വാളമ്പും വില്ലും : ഇതിനെ പറ്റി താങ്കൾ പരാമർശിച്ചത് വളരെ ബുദ്ധിമോഷവും അതിലേറെ വിഡ്ഢിത്തരവും ആണ്. പുരാതന കാലത്ത് നടന്ന ആചാര അനുഷ്ട്ടാനങ്ങളുടെ ചിത്രം എപ്രകാരം ലഭിക്കണം താങ്കൾ ഒന്ന് പറയുക?. അതിനുള്ള ഉത്തമ ഉദാഹരണം ആണ് യൂട്യൂബ് എന്ന platformil നൽകിട്ടുള്ള വീഡിയോ. യൂട്യൂബ് എന്ന platformil ആയത് കൊണ്ട് ആ യാഥാർഥ്യത്തെ ആർക്കും തന്നെ തിരസ്കരിക്കാൻ സാധിക്കുകയില്ല. ഞാൻ മുമ്പ് സൂചിപ്പിച്ചത് പോലെ ആ വീഡിയോയിൽ നമ്മക്ക് കാണാൻ സാദിക്കും.. അതിലൂടെ അതിന്റെ പഴക്കം മനസിലാക്കാൻ സാദിക്കും ആ വളമ്പും വില്ലിന്റെയും ചിലങ്ക ഉണ്ടാക്കിരിക്കുന്നത് BRONZE എന്ന മെറ്റൽ ഉപയോഗിച്ചോകൊണ്ട് ആണ്. നമ്മുടെ നേത്രങ്ങൾ കൊണ്ട് വാളമ്പും വില്ലും എന്ന യാഥാർഥ്യത്തെ യൂട്യൂബ് എന്ന platformil വന്നത് കൊണ്ട് അവയെ തിരസ്കരിക്കാൻ ആവില്ല.........! [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14903-54|&#126;2026-14903-54]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14903-54|talk]]) 18:25, 8 മാർച്ച് 2026 (UTC) :::::ഈ കാലത്ത് നടക്കുന്ന ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുടെ ചിത്രം പൊതുജനങ്ങൾക്ക് കാണാനും ചിത്രമെടുക്കാനും കഴിയുന്നവ. അല്ലാത്ത ആചാരത്തെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ ഒഴിവാക്കുക അത്രതന്നെ. തെളിവില്ലാത്ത കാര്യങ്ങൾ എഴുതാനുള്ളിടമല്ല വിക്കിപീഡിയ. BRONZE എന്ന മെറ്റൽ ആധുനിക കാലത്ത് ലഭ്യമായതും അതുപയോഗിച്ച് വിവിധ സാധനങ്ങൾ ഉണ്ടാക്കാവുന്നതുമാണ്. കാണുന്നതിലൂടെ ഒരു സാധനത്തിന്റെ പഴക്കം നിർണ്ണയിക്കുക സാദ്ധ്യമല്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:43, 10 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) ::::3: രാജഭരണ കാലത്തുള്ള രാജാവിന്റെ വിളംബരം : ::::രാജഭരണ കാലത്തുള്ള രാജാവിന്റെ വിളംബരം ഉണ്ടാക്കി തരാൻ വേണ്ടി ഇത് രാജാവിന്റെ അധീനതയിൽ ഉള്ള ക്ഷേത്രമോ രാജാവിന്റെ പരദേവത ക്ഷേത്രമോ അല്ല. ഇത് അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർമാരുടെ പരദേവത ക്ഷേത്രം ആണ്. അതിനാൽ ആ രാജഭരണ കാലത്തെ ആണ് ഞാൻ ഇവിടെ സൂചിപ്പിച്ചത്. അല്ലാണ്ട് രായാവിന്റെ വിളംബരം ഉണ്ടാക്കി തരണം എന്ന് പറഞ്ഞാൽ [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14903-54|&#126;2026-14903-54]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14903-54|talk]]) 18:34, 8 മാർച്ച് 2026 (UTC) :::::രാജഭരണ കാലം തൊട്ടേ ഉള്ളത് എന്നതിന് തെളിവ് വേണം. ആ രാജാവിന്റെ കാലത്തുള്ള രേഖയുടെ പകർപ്പ് അമ്പലത്തിനാൽ പണിക്കർമാരുടെ തറവാട്ടിലുള്ളത്. അല്ലെങ്കിൽ പൊതുമണ്ഡലത്തിൽ ലഭ്യമായത്. തെളിവില്ലാത്ത കാര്യം ചേർക്കാതിരിക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:46, 10 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) == EZHAMKULAM DEVI TEMPLE== AAYI BENTHAPETTU EZHAMKULAM DEVI TEMPLE COMMITTE PURATHU VITTA SONG EZHAMKULAM DEVI TEMPLEUM AMBALATHINAL PANICKER THARAVADUM AYITULLA NOTE [AMBALA COMITTE] marathe thirumumpil | മാറാതെ തിരുമുമ്പിൽ | devotional song [[പ്രത്യേകം:സംഭാവനകൾ/&#126;2026-14078-04|&#126;2026-14078-04]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:&#126;2026-14078-04|talk]]) 01:08, 5 മാർച്ച് 2026 (UTC) :ഈ വിവരങ്ങൾ തീരെപ്പോര. പാട്ട് ഏഴംകുളം ക്ഷേത്രക്കാരും അമ്പലത്തിനാൽ തറവാട്ടുകാരും ചേർന്നുണ്ടാക്കിയതാണ്. ഇത് തെളിവായി സ്വീകരിക്കുകയില്ല. ഈ പാട്ടുണ്ടാക്കാനുള്ള ചെലവും ക്ഷേത്രക്കമ്മറ്റിക്കാരും തറവാട്ടുകാരും അല്ലെങ്കിൽ ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവരുമാണ് ചെലവാക്കിയിട്ടുണ്ടാവുക. അതായത് ഇത് വ്യക്തമായ പരസ്യമാണ്. അതുകൊണ്ട് തെളിവായി സ്വീകരിക്കുകയില്ല. വേറെ എന്തെങ്കിലുമുണ്ടെങ്കിൽ തരിക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 17:49, 10 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) l4lbue7i8hn7ml4sowyzdveqqgnai45 0 664827 4613942 4608707 2026-04-16T21:04:33Z CommonsDelinker 756 "Berly_Thomas.jpg" നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Infrogmation|Infrogmation]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/File:Berly Thomas.jpg|]]. 4613942 wikitext text/x-wiki {{Short description|ഇന്ത്യൻ ബ്ലോഗർ, പത്രപ്രവർത്തകൻ, നോവലിസ്റ്റ്, തിരക്കഥാകൃത്ത്}} {{Infobox person | name = ബെർളി തോമസ് | image = | caption = ബെർളി തോമസ് | birth_place = [[കോട്ടയം]], [[കേരളം]], [[ഇന്ത്യ]] | alma_mater = [[മഹാത്മാഗാന്ധി സർവ്വകലാശാല |മഹാത്മാഗാന്ധി സർവ്വകലാശാല]] | occupation = ബ്ലോഗർ, പത്രപ്രവർത്തകൻ, നോവലിസ്റ്റ്, തിരക്കഥാകൃത്ത് | years_active = 2003 – ഇതുവരെ | known_for = ബെർളിത്തരങ്ങൾ ബ്ലോഗ് | employer = [[മലയാള മനോരമ]] | website = {{URL|berlytharangal.com}} }} [[കോട്ടയം]] സ്വദേശിയായ ഒരു ബ്ലോഗർ, പത്രപ്രവർത്തകൻ, നോവലിസ്റ്റ്, തിരക്കഥാകൃത്ത് എന്നിവരാണ് '''ബെർളി തോമസ്'''. 2007 മുതൽ നടത്തിവന്നിരുന്ന '''ബെർളിത്തരങ്ങൾ''' എന്ന [[മലയാളം|മലയാള]] ബ്ലോഗിലൂടെ അദ്ദേഹം ശ്രദ്ധേയനായി. [[മലയാള മനോരമ|മലയാള മനോരമയിൽ]] ചീഫ് സബ് എഡിറ്ററായി ജോലി ചെയ്യുന്ന അദ്ദേഹം [[മനോരമ ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] വേണ്ടി നോവലുകളും എഴുതുന്നു. 2015 മാർച്ചിൽ വൺഇന്ത്യ മലയാളം അദ്ദേഹത്തെ "ഓൺലൈൻ ലോകത്ത് സുപരിചിതൻ" എന്നു വിശേഷിപ്പിക്കുകയുണ്ടായി.<ref>{{cite web|url=https://malayalam.oneindia.com/feature/berlytharangal-blog-asks-nikesh-kumar-10-questions-132131.html|title=നികേഷ് കുമാറിനോട് ബെർളിത്തരങ്ങൾ... 10 ചോദ്യങ്ങൾ|publisher=വൺഇന്ത്യ മലയാളം|author=സൂര്യ ചന്ദ്രൻ|date=26 മാർച്ച് 2015|language=ml}}</ref> == ആദ്യകാല ജീവിതം == [[മഹാത്മാഗാന്ധി സർവ്വകലാശാല|മഹാത്മാഗാന്ധി സർവ്വകലാശാലയിൽ]] നിന്ന് സാമ്പത്തികശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം നേടിയ ബെർളി തോമസ് 2003 മുതൽ മാധ്യമ രംഗത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്നു. == ബ്ലോഗ് == 2007 ഒക്ടോബർ 4-ന് ബ്ലോഗർ പ്ലാറ്റ്ഫോമിൽ തുടങ്ങിയ '''ബെർളിത്തരങ്ങൾ''' പിന്നീട് [https://Berlytharangal.com berlytharangal.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250803105908/http://berlytharangal.com/ |date=2025-08-03 }} എന്ന സ്വന്തം ഡൊമൈനിലേക്ക് മാറ്റി. നടപ്പുകാര്യങ്ങളും സമൂഹവും ആക്ഷേപഹാസ്യ ശൈലിയിലൂടെ അവതരിപ്പിക്കുന്ന ഈ ബ്ലോഗ് കേരളത്തിലെ ഡിജിറ്റൽ എഴുത്തിന്റെ ആദ്യ കാലഘട്ടത്തിൽ "മലയാളികളുടെ സൈബർ വായനയിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തിയ ബ്ലോഗ്" ആണെന്ന് വനിത മാഗസിൻ വിലയിരുത്തി. ബ്ലോഗിൽ നിന്ന് തിരഞ്ഞെടുത്ത കുറിപ്പുകൾ '''ബെർളിത്തരങ്ങൾ''' എന്ന പേരിൽ പുസ്തകമാക്കിയതായും വനിത രേഖപ്പെടുത്തുന്നു.<ref>{{cite web|url=https://www.vanitha.in/vanitha-beatz/literary-beatz/2025/04/10/reels-novel-berly-thomas-manoramabooks-booknote.html|title=റീൽസ് നോവൽ ബെർളി തോമസ് മനോരമ ബുക്സ് ബുക്ക്‌നോട്ട്|publisher=വനിത|date=10 ഏപ്രിൽ 2025|language=ml}}</ref> ദർശന ടിവിയുടെ '''ഇ-ലോകം''' പരിപാടിയിൽ '''ബ്ലോഗർ ഓഫ് ദ വീക്ക്''' ആയി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അദ്ദേഹം അഭിമുഖത്തിൽ ആറ് വർഷത്തെ ബ്ലോഗ് യാത്രയെക്കുറിച്ച് വിവരിച്ചു.<ref>{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=K5QpCF_AOH8|title=E-LOKAM EP 02 - Darshana TV Programme|publisher=ദർശന ടിവി|via=YouTube}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=ljKDdFAfFmQ|title=Berly Thomas Interview in Darshana TV|publisher=ദർശന ടിവി|via=YouTube}}</ref> ശ്രദ്ധേയമായ മലയാള ബ്ലോഗുകൾ ലിസ്റ്റ് ചെയ്ത ഇപത്രം ബ്ലോഗ് ഡയറക്ടറിയിൽ ബെർളിത്തരങ്ങൾ ഇടംനേടി.<ref>{{cite web|url=https://epathram.com/blogdirectory/02/09/104912-berlytharangal.html|title=ബെർളിത്തരങ്ങൾ - Blog Directory|publisher=ഇപത്രം|date=9 ഫെബ്രുവരി 2012|language=ml}}</ref> 2010-ൽ സൂര്യ ടിവി അനുമതിയില്ലാതെ ബ്ലോഗിലെ ഉള്ളടക്കം ഉപയോഗിച്ചതിനെതിരെ ബെർളി തോമസ് പരസ്യമായി എഴുതുകയുണ്ടായി. === KUWJ വിവാദം === 2012 ജനുവരി 10-ന് [[കേരള വർക്കിംഗ് ജേർണലിസ്റ്റ്സ് യൂണിയൻ|KUWJ]]നെ വിമർശിച്ചുകൊണ്ട് ബ്ലോഗിൽ എഴുതിയതിന്റെ പേരിൽ 2012 ഫെബ്രുവരിയിൽ സംഘടന അദ്ദേഹത്തെ സസ്പെൻഡ് ചെയ്തു. ആ സംഘടനയിൽ അംഗമായിരിക്കേണ്ടി വരുന്നതിൽ "ആത്മാർത്ഥമായി ലജ്ജ തോന്നുന്നു" എന്ന് ബ്ലോഗ് പോസ്റ്റിൽ അദ്ദേഹം എഴുതിയിരുന്നുവെന്ന് വൺഇന്ത്യ മലയാളം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.<ref>{{cite web|url=https://malayalam.oneindia.com/culture/media/2012/02-28-berly-thomas-suspended-kuwj-aid0167.html|title=ബെർളി തോമസിനെ KUWJ സസ്‌പെന്റ് ചെയ്തു|publisher=വൺഇന്ത്യ മലയാളം|date=28 ഫെബ്രുവരി 2012|language=ml}}</ref> ഒരു വ്യക്തിഗത ബ്ലോഗ് പോസ്റ്റിന്റെ പേരിൽ ശിക്ഷാനടപടി സ്വീകരിച്ചത് വലിയ വിമർശനത്തിന് ഇടയാക്കിയതായി ഇപത്രം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുകയും, തുടർ പോസ്റ്റിൽ ബെർളി തോമസ് സംഘടനയെ പരസ്യമായി വെല്ലുവിളിച്ച കാര്യം രേഖപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു.<ref>{{cite web|url=https://epathram.com/keralanews-2010/03/10/031605-berly-thomas-berlytharangal-kuwj.html|title=തന്നെ തിരിച്ചെടുക്കാൻ ബെർളിയുടെ വെല്ലുവിളി|publisher=ഇപത്രം|date=10 മാർച്ച് 2012|language=ml}}</ref> == പത്രപ്രവർത്തനം == [[മലയാള മനോരമ|മലയാള മനോരമ]]യിൽ ചീഫ് സബ് എഡിറ്ററായി ജോലി ചെയ്യുന്ന ബെർളി തോമസ് ഓൺ‌മനോരമ ഡിജിറ്റൽ പ്ലാറ്റ്ഫോമിലും സംഭാവന ചെയ്യുന്നു. കാനഡയിലെ ടൊറന്റോയിൽ CBC ന്യൂസ് ബിസിനസ് കണ്ടന്റ് യൂണിറ്റിൽ ഇന്റേൺ ആയും ജോലി ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web|url=https://www.cbc.ca/news/business/author/berly-thomas-1.7433336|title=Berly Thomas – CBC News|publisher=CBC News}}</ref> == കൃതികൾ == [[മനോരമ വാരിക|മനോരമ വാരിക]]യിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ''പ്ലാപ്പറമ്പിൽ പ്ലാന്റേഷൻസ്'' "മലയാള ജനപ്രിയ നോവൽ എഴുത്തിന്റെ പുതിയ സാധ്യതകൾ തെളിച്ചെടുത്തു" എന്ന് വനിത മാഗസിൻ അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.<ref>{{cite web|url=https://www.vanitha.in/vanitha-beatz/literary-beatz/2025/04/10/reels-novel-berly-thomas-manoramabooks-booknote.html|title=റീൽസ് നോവൽ ബെർളി തോമസ് മനോരമ ബുക്സ് ബുക്ക്‌നോട്ട്|publisher=വനിത|date=10 ഏപ്രിൽ 2025|language=ml}}</ref> ''റീൽസ്'' എന്ന നോവൽ മനോരമ ബുക്‌സ് ഹോർത്തൂസ് സ്പെഷ്യൽ എഡിഷനായി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.<ref>{{cite web|url=https://www.vanitha.in/vanitha-beatz/literary-beatz/2025/04/10/reels-novel-berly-thomas-manoramabooks-booknote.html|title=റീൽസ് നോവൽ ബെർളി തോമസ് മനോരമ ബുക്സ് ബുക്ക്‌നോട്ട്|publisher=വനിത|date=10 ഏപ്രിൽ 2025|language=ml}}</ref> ''അനുരാഗികളുടെ ഉത്തമഗീതം'' [[മാതൃഭൂമി ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്|മാതൃഭൂമി ബുക്‌സ്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.<ref>{{cite web|url=https://www.mbibooks.com/writer/berly-thomas/|title=Berly Thomas – Mathrubhumi Books|publisher=മാതൃഭൂമി ബുക്സ്}}</ref> ; പ്രസിദ്ധീകരിച്ച കൃതികൾ * ''ബെർളിത്തരങ്ങൾ'' (ബ്ലോഗ് കുറിപ്പുകളുടെ സമാഹാരം) * ''അനുരാഗികളുടെ ഉത്തമഗീതം'' (2024, മാതൃഭൂമി ബുക്സ്) * ''മകരനിലാവ്'' (മനോരമ വാരിക) * ''പ്ലാപ്പറമ്പിൽ പ്ലാന്റേഷൻസ്'' (മനോരമ വാരിക) * ''റീൽസ്'' (2025, മനോരമ ബുക്സ്) * ''മഞ്ഞ് പെയ്യുന്ന രാത്രികൾ'' (2025) * ''നയാഗ്ര'' (2025) == സിനിമ == 2017-ൽ [[ശ്രീനാഥ് രാജേന്ദ്രൻ]] സംവിധാനം ചെയ്യുന്ന ഹിമാലയൻ കാർ റാലി ആസ്പദമാക്കിയ ചിത്രത്തിന്റെ തിരക്കഥ ബെർളി തോമസ് എഴുതുമെന്ന് റിപ്പോർട്ടുകൾ വന്നിരുന്നു. [[പൃഥ്വിരാജ് സുകുമാരൻ|പൃഥ്വിരാജും]] [[ഇന്ദ്രജിത്ത് (നടൻ)|ഇന്ദ്രജിത്തും]] സഹോദരങ്ങളായി അഭിനയിക്കുന്ന ആ ചിത്രം ബ്ലോഗ് ലോകത്ത് നിന്നുള്ള ബെർളി തോമസിന്റെ തിരക്കഥാ അരങ്ങേറ്റമാകുമെന്ന് ഡെക്കാൻ ക്രോണിക്കിൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.<ref>{{cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/entertainment/mollywood/040617/indran-prithvi-to-play-brothers-again.html|title=Indran, Prithvi to play brothers again|publisher=Deccan Chronicle|date=4 ജൂൺ 2017}}</ref><ref>{{cite web|url=https://m.timesofindia.com/entertainment/malayalam/movies/news/prithviraj-indrajith-play-brothers-in-a-motorsports-film/articleshow/58326432.cms|title=Prithviraj, Indrajith play brothers in a motorsports film|publisher=Times of India|date=2017}}</ref> == അവലംബം == {{Reflist}} == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * [https://web.archive.org/web/20130708003336/https://berlytharangal.com/ ഔദ്യോഗിക ബ്ലോഗ്] [[വർഗ്ഗം:ബ്ലോഗർമാർ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ പത്രപ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]] [[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളം എഴുത്തുകാർ]] 8g065l1zr9o3xfbhzzrw7wk935yqnfz 4613993 4613942 2026-04-17T06:43:06Z Thannkachan Kurishngal 214475 4613993 wikitext text/x-wiki {{Short description|ഇന്ത്യൻ ബ്ലോഗർ, പത്രപ്രവർത്തകൻ, നോവലിസ്റ്റ്, തിരക്കഥാകൃത്ത്}} {{Infobox person | name = ബെർളി തോമസ് | image = Berly_Thomas.jpeg | caption = ബെർളി തോമസ് | birth_place = [[കോട്ടയം]], [[കേരളം]], [[ഇന്ത്യ]] | alma_mater = [[മഹാത്മാഗാന്ധി സർവ്വകലാശാല |മഹാത്മാഗാന്ധി സർവ്വകലാശാല]] | occupation = ബ്ലോഗർ, പത്രപ്രവർത്തകൻ, നോവലിസ്റ്റ്, തിരക്കഥാകൃത്ത് | years_active = 2003 – ഇതുവരെ | known_for = ബെർളിത്തരങ്ങൾ ബ്ലോഗ് | employer = [[മലയാള മനോരമ]] | website = {{URL|berlytharangal.com}} }} [[കോട്ടയം]] സ്വദേശിയായ ഒരു ബ്ലോഗർ, പത്രപ്രവർത്തകൻ, നോവലിസ്റ്റ്, തിരക്കഥാകൃത്ത് എന്നിവരാണ് '''ബെർളി തോമസ്'''. 2007 മുതൽ നടത്തിവന്നിരുന്ന '''ബെർളിത്തരങ്ങൾ''' എന്ന [[മലയാളം|മലയാള]] ബ്ലോഗിലൂടെ അദ്ദേഹം ശ്രദ്ധേയനായി. [[മലയാള മനോരമ|മലയാള മനോരമയിൽ]] ചീഫ് സബ് എഡിറ്ററായി ജോലി ചെയ്യുന്ന അദ്ദേഹം [[മനോരമ ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്]] വേണ്ടി നോവലുകളും എഴുതുന്നു. 2015 മാർച്ചിൽ വൺഇന്ത്യ മലയാളം അദ്ദേഹത്തെ "ഓൺലൈൻ ലോകത്ത് സുപരിചിതൻ" എന്നു വിശേഷിപ്പിക്കുകയുണ്ടായി.<ref>{{cite web|url=https://malayalam.oneindia.com/feature/berlytharangal-blog-asks-nikesh-kumar-10-questions-132131.html|title=നികേഷ് കുമാറിനോട് ബെർളിത്തരങ്ങൾ... 10 ചോദ്യങ്ങൾ|publisher=വൺഇന്ത്യ മലയാളം|author=സൂര്യ ചന്ദ്രൻ|date=26 മാർച്ച് 2015|language=ml}}</ref> == ആദ്യകാല ജീവിതം == [[മഹാത്മാഗാന്ധി സർവ്വകലാശാല|മഹാത്മാഗാന്ധി സർവ്വകലാശാലയിൽ]] നിന്ന് സാമ്പത്തികശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദാനന്തര ബിരുദം നേടിയ ബെർളി തോമസ് 2003 മുതൽ മാധ്യമ രംഗത്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്നു. == ബ്ലോഗ് == 2007 ഒക്ടോബർ 4-ന് ബ്ലോഗർ പ്ലാറ്റ്ഫോമിൽ തുടങ്ങിയ '''ബെർളിത്തരങ്ങൾ''' പിന്നീട് [https://Berlytharangal.com berlytharangal.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250803105908/http://berlytharangal.com/ |date=2025-08-03 }} എന്ന സ്വന്തം ഡൊമൈനിലേക്ക് മാറ്റി. നടപ്പുകാര്യങ്ങളും സമൂഹവും ആക്ഷേപഹാസ്യ ശൈലിയിലൂടെ അവതരിപ്പിക്കുന്ന ഈ ബ്ലോഗ് കേരളത്തിലെ ഡിജിറ്റൽ എഴുത്തിന്റെ ആദ്യ കാലഘട്ടത്തിൽ "മലയാളികളുടെ സൈബർ വായനയിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തിയ ബ്ലോഗ്" ആണെന്ന് വനിത മാഗസിൻ വിലയിരുത്തി. ബ്ലോഗിൽ നിന്ന് തിരഞ്ഞെടുത്ത കുറിപ്പുകൾ '''ബെർളിത്തരങ്ങൾ''' എന്ന പേരിൽ പുസ്തകമാക്കിയതായും വനിത രേഖപ്പെടുത്തുന്നു.<ref>{{cite web|url=https://www.vanitha.in/vanitha-beatz/literary-beatz/2025/04/10/reels-novel-berly-thomas-manoramabooks-booknote.html|title=റീൽസ് നോവൽ ബെർളി തോമസ് മനോരമ ബുക്സ് ബുക്ക്‌നോട്ട്|publisher=വനിത|date=10 ഏപ്രിൽ 2025|language=ml}}</ref> ദർശന ടിവിയുടെ '''ഇ-ലോകം''' പരിപാടിയിൽ '''ബ്ലോഗർ ഓഫ് ദ വീക്ക്''' ആയി തിരഞ്ഞെടുക്കപ്പെട്ട അദ്ദേഹം അഭിമുഖത്തിൽ ആറ് വർഷത്തെ ബ്ലോഗ് യാത്രയെക്കുറിച്ച് വിവരിച്ചു.<ref>{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=K5QpCF_AOH8|title=E-LOKAM EP 02 - Darshana TV Programme|publisher=ദർശന ടിവി|via=YouTube}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=ljKDdFAfFmQ|title=Berly Thomas Interview in Darshana TV|publisher=ദർശന ടിവി|via=YouTube}}</ref> ശ്രദ്ധേയമായ മലയാള ബ്ലോഗുകൾ ലിസ്റ്റ് ചെയ്ത ഇപത്രം ബ്ലോഗ് ഡയറക്ടറിയിൽ ബെർളിത്തരങ്ങൾ ഇടംനേടി.<ref>{{cite web|url=https://epathram.com/blogdirectory/02/09/104912-berlytharangal.html|title=ബെർളിത്തരങ്ങൾ - Blog Directory|publisher=ഇപത്രം|date=9 ഫെബ്രുവരി 2012|language=ml}}</ref> 2010-ൽ സൂര്യ ടിവി അനുമതിയില്ലാതെ ബ്ലോഗിലെ ഉള്ളടക്കം ഉപയോഗിച്ചതിനെതിരെ ബെർളി തോമസ് പരസ്യമായി എഴുതുകയുണ്ടായി. === KUWJ വിവാദം === 2012 ജനുവരി 10-ന് [[കേരള വർക്കിംഗ് ജേർണലിസ്റ്റ്സ് യൂണിയൻ|KUWJ]]നെ വിമർശിച്ചുകൊണ്ട് ബ്ലോഗിൽ എഴുതിയതിന്റെ പേരിൽ 2012 ഫെബ്രുവരിയിൽ സംഘടന അദ്ദേഹത്തെ സസ്പെൻഡ് ചെയ്തു. ആ സംഘടനയിൽ അംഗമായിരിക്കേണ്ടി വരുന്നതിൽ "ആത്മാർത്ഥമായി ലജ്ജ തോന്നുന്നു" എന്ന് ബ്ലോഗ് പോസ്റ്റിൽ അദ്ദേഹം എഴുതിയിരുന്നുവെന്ന് വൺഇന്ത്യ മലയാളം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.<ref>{{cite web|url=https://malayalam.oneindia.com/culture/media/2012/02-28-berly-thomas-suspended-kuwj-aid0167.html|title=ബെർളി തോമസിനെ KUWJ സസ്‌പെന്റ് ചെയ്തു|publisher=വൺഇന്ത്യ മലയാളം|date=28 ഫെബ്രുവരി 2012|language=ml}}</ref> ഒരു വ്യക്തിഗത ബ്ലോഗ് പോസ്റ്റിന്റെ പേരിൽ ശിക്ഷാനടപടി സ്വീകരിച്ചത് വലിയ വിമർശനത്തിന് ഇടയാക്കിയതായി ഇപത്രം റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യുകയും, തുടർ പോസ്റ്റിൽ ബെർളി തോമസ് സംഘടനയെ പരസ്യമായി വെല്ലുവിളിച്ച കാര്യം രേഖപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു.<ref>{{cite web|url=https://epathram.com/keralanews-2010/03/10/031605-berly-thomas-berlytharangal-kuwj.html|title=തന്നെ തിരിച്ചെടുക്കാൻ ബെർളിയുടെ വെല്ലുവിളി|publisher=ഇപത്രം|date=10 മാർച്ച് 2012|language=ml}}</ref> == പത്രപ്രവർത്തനം == [[മലയാള മനോരമ|മലയാള മനോരമ]]യിൽ ചീഫ് സബ് എഡിറ്ററായി ജോലി ചെയ്യുന്ന ബെർളി തോമസ് ഓൺ‌മനോരമ ഡിജിറ്റൽ പ്ലാറ്റ്ഫോമിലും സംഭാവന ചെയ്യുന്നു. കാനഡയിലെ ടൊറന്റോയിൽ CBC ന്യൂസ് ബിസിനസ് കണ്ടന്റ് യൂണിറ്റിൽ ഇന്റേൺ ആയും ജോലി ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web|url=https://www.cbc.ca/news/business/author/berly-thomas-1.7433336|title=Berly Thomas – CBC News|publisher=CBC News}}</ref> == കൃതികൾ == [[മനോരമ വാരിക|മനോരമ വാരിക]]യിൽ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ''പ്ലാപ്പറമ്പിൽ പ്ലാന്റേഷൻസ്'' "മലയാള ജനപ്രിയ നോവൽ എഴുത്തിന്റെ പുതിയ സാധ്യതകൾ തെളിച്ചെടുത്തു" എന്ന് വനിത മാഗസിൻ അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.<ref>{{cite web|url=https://www.vanitha.in/vanitha-beatz/literary-beatz/2025/04/10/reels-novel-berly-thomas-manoramabooks-booknote.html|title=റീൽസ് നോവൽ ബെർളി തോമസ് മനോരമ ബുക്സ് ബുക്ക്‌നോട്ട്|publisher=വനിത|date=10 ഏപ്രിൽ 2025|language=ml}}</ref> ''റീൽസ്'' എന്ന നോവൽ മനോരമ ബുക്‌സ് ഹോർത്തൂസ് സ്പെഷ്യൽ എഡിഷനായി പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.<ref>{{cite web|url=https://www.vanitha.in/vanitha-beatz/literary-beatz/2025/04/10/reels-novel-berly-thomas-manoramabooks-booknote.html|title=റീൽസ് നോവൽ ബെർളി തോമസ് മനോരമ ബുക്സ് ബുക്ക്‌നോട്ട്|publisher=വനിത|date=10 ഏപ്രിൽ 2025|language=ml}}</ref> ''അനുരാഗികളുടെ ഉത്തമഗീതം'' [[മാതൃഭൂമി ആഴ്ചപ്പതിപ്പ്|മാതൃഭൂമി ബുക്‌സ്]] പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.<ref>{{cite web|url=https://www.mbibooks.com/writer/berly-thomas/|title=Berly Thomas – Mathrubhumi Books|publisher=മാതൃഭൂമി ബുക്സ്}}</ref> ; പ്രസിദ്ധീകരിച്ച കൃതികൾ * ''ബെർളിത്തരങ്ങൾ'' (ബ്ലോഗ് കുറിപ്പുകളുടെ സമാഹാരം) * ''അനുരാഗികളുടെ ഉത്തമഗീതം'' (2024, മാതൃഭൂമി ബുക്സ്) * ''മകരനിലാവ്'' (മനോരമ വാരിക) * ''പ്ലാപ്പറമ്പിൽ പ്ലാന്റേഷൻസ്'' (മനോരമ വാരിക) * ''റീൽസ്'' (2025, മനോരമ ബുക്സ്) * ''മഞ്ഞ് പെയ്യുന്ന രാത്രികൾ'' (2025) * ''നയാഗ്ര'' (2025) == സിനിമ == 2017-ൽ [[ശ്രീനാഥ് രാജേന്ദ്രൻ]] സംവിധാനം ചെയ്യുന്ന ഹിമാലയൻ കാർ റാലി ആസ്പദമാക്കിയ ചിത്രത്തിന്റെ തിരക്കഥ ബെർളി തോമസ് എഴുതുമെന്ന് റിപ്പോർട്ടുകൾ വന്നിരുന്നു. [[പൃഥ്വിരാജ് സുകുമാരൻ|പൃഥ്വിരാജും]] [[ഇന്ദ്രജിത്ത് (നടൻ)|ഇന്ദ്രജിത്തും]] സഹോദരങ്ങളായി അഭിനയിക്കുന്ന ആ ചിത്രം ബ്ലോഗ് ലോകത്ത് നിന്നുള്ള ബെർളി തോമസിന്റെ തിരക്കഥാ അരങ്ങേറ്റമാകുമെന്ന് ഡെക്കാൻ ക്രോണിക്കിൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു.<ref>{{cite web|url=https://www.deccanchronicle.com/entertainment/mollywood/040617/indran-prithvi-to-play-brothers-again.html|title=Indran, Prithvi to play brothers again|publisher=Deccan Chronicle|date=4 ജൂൺ 2017}}</ref><ref>{{cite web|url=https://m.timesofindia.com/entertainment/malayalam/movies/news/prithviraj-indrajith-play-brothers-in-a-motorsports-film/articleshow/58326432.cms|title=Prithviraj, Indrajith play brothers in a motorsports film|publisher=Times of India|date=2017}}</ref> == അവലംബം == {{Reflist}} == പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ == * [https://web.archive.org/web/20130708003336/https://berlytharangal.com/ ഔദ്യോഗിക ബ്ലോഗ്] [[വർഗ്ഗം:ബ്ലോഗർമാർ]] [[വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ പത്രപ്രവർത്തകർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളം നോവലെഴുത്തുകാർ]] [[വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിൽ ജനിച്ചവർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാളം എഴുത്തുകാർ]] 6rom4duepd99fvgfg2hex9765llx6uh 3 664872 4613960 4605111 2026-04-16T23:41:28Z Vishkailas 214655 4613960 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Vishkailas | Vishkailas | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 19:30, 28 ഫെബ്രുവരി 2026 (UTC) == ആറ്റുകാൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം == [[ആറ്റുകാൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] എന്ന ലേഖനം തിരുത്തുന്നതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനത്തിൽ ചേർത്തിരിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾക്ക് വ്യക്തമായ അവലംബം ആവശ്യമാണ്. കൂടാതെ വിക്കിപീഡിയ വിജ്ഞാനകോശമാണ്. ക്ഷേത്രത്തെ പുകഴ്ത്തുന്ന ലേഖനമല്ല. അതുകൊണ്ട് കുറിച്ചുകൂടി ജാഗ്രതയോടെ വിവരങ്ങൾ ചേർക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 12:48, 2 മാർച്ച് 2026 (UTC) ഒന്നിനെയും ഇതുവരെ പുകഴ്ത്തി എഴുതിയിട്ടില്ല. ഇത് പ്രസിദ്ധമായ ക്ഷേത്രം ആയത് കൊണ്ട് വിവരങ്ങൾ നിഷ്പക്ഷമായി ചേർത്തു എന്ന്‌ മാത്രം. അതിൽ തെറ്റില്ല. തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ ഉണ്ടായാൽ അത് ഒഴിവാക്കിയാൽ മതിയല്ലോ? [[ഉപയോക്താവ്:Vishkailas|Vishkailas]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vishkailas|സംവാദം]]) 23:41, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) lwmx3paukw1zgsyjomoq90o6oketzzs 4613961 4613960 2026-04-16T23:54:52Z Vishkailas 214655 /* ആറ്റുകാൽ */ പുതിയ ഉപവിഭാഗം 4613961 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Vishkailas | Vishkailas | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 19:30, 28 ഫെബ്രുവരി 2026 (UTC) == ആറ്റുകാൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം == [[ആറ്റുകാൽ ഭഗവതി ക്ഷേത്രം]] എന്ന ലേഖനം തിരുത്തുന്നതിന് നന്ദി. എന്നാൽ ഈ ലേഖനത്തിൽ ചേർത്തിരിക്കുന്ന വിവരങ്ങൾക്ക് വ്യക്തമായ അവലംബം ആവശ്യമാണ്. കൂടാതെ വിക്കിപീഡിയ വിജ്ഞാനകോശമാണ്. ക്ഷേത്രത്തെ പുകഴ്ത്തുന്ന ലേഖനമല്ല. അതുകൊണ്ട് കുറിച്ചുകൂടി ജാഗ്രതയോടെ വിവരങ്ങൾ ചേർക്കുക. [[ഉപയോക്താവ്:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:13px;">രൺജിത്ത് സിജി </span>{Ranjithsiji}]][[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Ranjithsiji|<span style="color:green;font-size:20px; font-weight:bold;" title="സംവാദം"> ✉</span>]] 12:48, 2 മാർച്ച് 2026 (UTC) ഒന്നിനെയും ഇതുവരെ പുകഴ്ത്തി എഴുതിയിട്ടില്ല. ഇത് പ്രസിദ്ധമായ ക്ഷേത്രം ആയത് കൊണ്ട് വിവരങ്ങൾ നിഷ്പക്ഷമായി ചേർത്തു എന്ന്‌ മാത്രം. അതിൽ തെറ്റില്ല. തെറ്റായ വിവരങ്ങൾ ഉണ്ടായാൽ അത് ഒഴിവാക്കിയാൽ മതിയല്ലോ? [[ഉപയോക്താവ്:Vishkailas|Vishkailas]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vishkailas|സംവാദം]]) 23:41, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) == ആറ്റുകാൽ == ഈ ആറ്റുകാൽ ഒരു ദ്രാവിഡ അവർണ്ണ ക്ഷേത്രം ആയിരുന്നു. പൊങ്കാല, മാതൃ ദൈവ ആരാധന, ഭദ്രകാളി, കൊറ്റവൈ, കണ്ണകി അഥവാ കന്യാവ് എന്നിവ ദ്രാവിഡ മാതൃ യുദ്ധ ദൈവങ്ങൾ ആയിരുന്നു. ഇതെല്ലാം മറച്ചു വച്ചു ഈ ക്ഷേത്രത്തെ ഒരു ബ്രാഹ്മണ, വൈദീക ആരാധനാലയം ആക്കി മാറ്റാൻ ചില ശ്രമങ്ങൾ നടന്നത് എന്റെ ശ്രദ്ധയിൽ പെടുകയും, ഇത് പൊളിക്കാൻ ഞാൻ ആ അമ്പലത്തിൽ നടക്കുന്ന വിവരങ്ങൾ കൃത്യമായി പഠിച്ച ശേഷം ഉൾപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു. ലക്ഷ്മി രാജീവ് ഒക്കെ രചിച്ച പുസ്തകവും ഇക്കാര്യത്തിൽ കൃത്യമാണ്. ആറ്റുകാൽ സാധാരണക്കാരായ പെണ്ണുങ്ങളുടെ അമ്പലം ആണ്. ആറ്റുകാൽ അമ്മച്ചി ദ്രാവിടത്തിയാണ്. പദ്മനാഭ ക്ഷേത്രം പോലെ യാതൊരു ബ്രാഹ്മണിക പിൻബലവും ഇതിനില്ല. [[ഉപയോക്താവ്:Vishkailas|Vishkailas]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:Vishkailas|സംവാദം]]) 23:54, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) c4gm01cgwynb3jm73i25xn17889e5ii 0 665715 4613943 4612510 2026-04-16T21:11:29Z CommonsDelinker 756 "NDA.Kerala.jpg" നീക്കം ചെയ്യുന്നു, [[c:User:Infrogmation|Infrogmation]] എന്ന കാര്യനിർവ്വാഹകൻ അത് കോമൺസിൽ നിന്നും നീക്കം ചെയ്തിരിക്കുന്നു. കാരണം: per [[:c:Commons:Deletion requests/Files uploaded by MNKary|]]. 4613943 wikitext text/x-wiki {{Infobox election | election_name = കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് | country = India | type = parliamentary | ongoing = yes | opinion_polls = #Opinion Polls | previous_election = കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2021) | previous_year = 2021 | registered = 26,953,644 ({{decrease}} 2%)<ref name="final voter list"/> | next_election = | next_year = 2031 | election_date = 9 ഏപ്രിൽ 2026 | seats_for_election = [[കേരള നിയമസഭ|കേരള നിയമസഭയിലേക്കുള്ള]] 140 സീറ്റുകളിലേക്കും | majority_seats = 71 | turnout = | image1 = {{CSS image crop|Image=Pinarayi Vijayan 1.jpg|bSize=180|cWidth=100|cHeight=120|oLeft=40|oTop=13}} | leader1 = [[പിണറായി വിജയൻ]] | leader_since1 = 2016 | last_election1 = 25.38%, 62 സീറ്റുകൾ | seats_before1 = 62 | party1 = [[Communist Party of India (Marxist)|സി.പി.ഐ.എം.]] | alliance1 = [[Left Democratic Front (Kerala)|എൽഡിഎഫ്]] | leaders_seat1 = [[Dharmadam Assembly constituency|ധർമ്മടം]] | seats1 = | seat_change1 = | popular_vote1 = | percentage1 = | swing1 = | seats_needed1 = {{increase}} 9 | image2 = {{CSS image crop|Image=VD Satheesan.jpg|bSize=200|cWidth=100|cHeight=120|oLeft=63|oTop=1}} | leader2 = [[വി.ഡി. സതീശൻ]] | leader_since2 = 2021 | party2 = [[Indian National Congress|ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]] | alliance2 = [[United Democratic Front (Kerala)|യുഡിഎഫ്]] | leaders_seat2 = [[Paravur Assembly constituency|പറവൂർ]] | last_election2 = 25.12%, 22 സീറ്റുകൾ | seats_before2 = 22 | seats2 = | seat_change2 = | popular_vote2 = | percentage2 = | swing2 = | seats_needed2 = {{increase}} 49 | 1blank = Current Alliance seats | 1data1 = 97 | 1data2 = 42 | 2blank = Alliance seats needed | 2data1 = {{steady}} | 2data2 = {{increase}} 29 | 3blank = Seat change | 3data1 = | 3data2 = | map_image = File:Legislative assembly constituencies in Kerala.svg | map_caption = Map of the assembly constituencies in Kerala | map_size = 300px | title = [[Chief Minister of Kerala|Chief Minister]] | posttitle = Elected [[Chief Minister of Kerala|Chief Minister]] | before_election = [[Pinarayi Vijayan]] | before_party = Communist Party of India (Marxist) | after_election = {{TBD}} | colour1 = {{party color|Left Democratic Front (Kerala)}} | colour2 = {{party color|United Democratic Front (Kerala)}} | outgoing_members = പതിനഞ്ചാം കേരളനിയമസഭ#അംഗങ്ങൾ | elected_members = പതിനാറാം കേരളനിയമസഭ#അംഗങ്ങൾ }} [[പതിനാറാം കേരളനിയമസഭ|പതിനാറാം]] [[കേരള നിയമസഭ|കേരള നിയമസഭയിലേക്കുള്ള]] 140 സാമാജികരെ തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതിനായുള്ള നിയമസഭാ തെരഞ്ഞെടുപ്പ് 2026 ഏപ്രിൽ 9-ന് നടക്കും. മേയ് 4നാണ് വോട്ടെണ്ണലും ഫല പ്രഖ്യാപനവും വരിക. == പശ്ചാത്തലം == 2026 മെയ് 23-ന് [[പതിനഞ്ചാം കേരളനിയമസഭ|പതിനഞ്ചാം കേരളനിയമസഭയുടെ]] കാലവധി അവസാനിക്കും.<ref>{{Cite web |title=Term of the Houses |url=https://www.eci.gov.in/term-of-the-houses |archive-url=https://web.archive.org/web/20250807185225/https://www.eci.gov.in/term-of-the-houses |archive-date=7 August 2025 |access-date=2025-10-13 |website=www.eci.gov.in |language=en |url-status=live }}</ref> 2021 ഏപ്രിലിൽ നടന്ന [[കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് (2021)|തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ]], നിയമസഭയിലെ 140 സീറ്റുകളിൽ 99 എണ്ണം നേടി [[പിണറായി വിജയൻ|പിണറായി വിജയന്റെ]] നേതൃതത്തിലുള്ള [[കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]] നയിച്ച [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]] രണ്ടാമതും സംസ്ഥാനത്ത് [[രണ്ടാം പിണറായി വിജയൻ മന്ത്രിസഭ|സർക്കാർ]] രൂപീകരിച്ചു.<ref>{{Cite web |date=2021-05-02 |title=LDF wins 99 of 140 seats in Kerala, Pinarayi Vijayan to be CM again |url=https://www.thenewsminute.com/kerala/ldf-wins-99-140-seats-kerala-pinarayi-vijayan-be-cm-again-148192 |access-date=2025-11-01 |website=The News Minute |language=en}}</ref><ref>{{Cite news |date=2021-05-20 |title=Pinarayi Vijayan Takes Oath As Chief Minister Of Kerala For The 2nd Time |url=https://www.ndtv.com/india-news/pinarayi-vijayan-takes-oath-as-chief-minister-of-kerala-for-the-second-time-2445717 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241207000626/https://www.ndtv.com/india-news/pinarayi-vijayan-takes-oath-as-chief-minister-of-kerala-for-the-second-time-2445717 |archive-date=2024-12-07 |access-date=2025-11-01 |work=NDTV.com}}</ref> ==സമയക്രമം== 2026 മാർച്ച് 15ന് കേന്ദ്ര തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ കേരളത്തിലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ വിജ്ഞാപനമിറക്കി.<ref>{{Cite news |date=2026-03-15 |title=Kerala Election 2026 schedule: Voting in one phase on April 9, results on May 4; check full details |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/kerala-assembly-election-2026-schedule-date-voting-phase-result-counting-polls-full-details-election-commission/articleshow/129588497.cms |access-date=2026-03-15 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> {| class="wikitable" |- !'''തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വിഷയം''' !തീയതി |- | ഗസറ്റ് വിജ്ഞാപനം | 16 മാർച്ച് 2026 |- | പത്രികാ സമർപ്പണം അവസാന ദിനം | 23 മാർച്ച് 2026 |- | പത്രികകളുടെ സൂക്ഷ്മപരിശോധന | 24 മാർച്ച് 2026 |- | പതിക പിൻവലിക്കാനുള്ള അവസാന തീയതി | 26 മാർച്ച് 2026 |- | വോട്ടെടുപ്പ് ദിനം | '''9 ഏപ്രിൽ 2026''' |- | വോട്ടെണ്ണൽ ദിനം | '''4 മേയ് 2026''' |- | തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രക്രിയ പൂർത്തിയാക്കുന്നതിനുള്ള അവസാന തീയതി | 6 മേയ് 2026 |} == വോട്ടർമാരുടെ സ്ഥിതിവിവരക്കണക്കുകൾ == [[ഭാരത തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷൻ|തിരഞ്ഞെടുപ്പ് കമ്മീഷന്റെ]] കണക്കനുസരിച്ച്, കേരളത്തിലെ നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ വോട്ട് ചെയ്യാൻ അർഹതയുള്ളവർ 2,69,53,644 വോട്ടർമാരാണ്. ഇതിൽ 1,31,26,048 പുരുഷന്മാരും, 1,38,27,319 സ്ത്രീകളും, 277 [[ഭിന്നലിംഗം|ഭിന്നലിംഗക്കാരായ]] വോട്ടർമാരും ഉൾപ്പെടുന്നു.<ref name="final voter list">{{Cite web |date=2026-02-21 |title=2.69 crore voters in final list after SIR concludes in Kerala |url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2026/Feb/21/269-crore-voters-in-final-list-after-sir-concludes-in-kerala |access-date=2026-03-15 |website=The New Indian Express |language=en}}</ref> == തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ചരിത്രം == 2002-ലെ ഡീലിമിറ്റേഷൻ കമ്മീഷന്റെ റിപ്പോർട്ട് അനുസരിച്ച് 14 ജില്ലകളിലായി 140 മണ്ഡലങ്ങളാണ് കേരളത്തിലുള്ളത്. [[2006-ലെ കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്|2006-ലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ]] ഉണ്ടായിരുന്ന പല മണ്ഡലങ്ങളും ഇല്ലാതാവുകയും പുതിയവ നിലവിൽ വരികയും ചെയ്തുകൊണ്ട് വലിയ തോതിലുള്ള അതിർത്തി പുനർനിർണ്ണയം ഈ 140 മണ്ഡലങ്ങളിൽ നടന്നിട്ടുണ്ട്.<ref>{{cite web |date=31 May 2005 |title=Delimitation Commission of India – Notification – Order No. 9 |url=http://eci.nic.in/delim/Final_Publications/KERALA/Final_Order_Kerala.pdf |url-status=live |access-date=16 May 2011 |website=eci.nic.in |archive-url=https://web.archive.org/web/20110721175753/http://eci.nic.in/delim/Final_Publications/KERALA/Final_Order_Kerala.pdf |archive-date=21 July 2011}}</ref> [[File:Election.Graph.jpg|thumb|300px|2011, 2016, 2021 നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ രണ്ട് പ്രധാന രാഷ്ട്രീയ മുന്നണികൾ നേടിയ വിജയത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന ഗ്രാഫ്.<ref>{{cite web |date=31 May 2005 |title=Election Data of Kerala|url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2021/05/02/infographics-kerala-assembly-election-2021-full-picture.html}}</ref>]] [[File:Thudarbharanam.jpg|thumb|300px|2011, 2016, 2021 (ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട്) നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ 140 മണ്ഡലങ്ങളിലെ ഫലങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഭൂപടം.<ref>{{cite web |date=31 May 2005 |title=Election Data of Kerala|url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2021/05/02/infographics-kerala-assembly-election-2021-full-picture.html}}</ref>]] ===മുന്നണി തിരിച്ചുള്ള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലം=== {|class="wikitable" style="width:100%; text-align:center" ! rowspan="2" |തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ! colspan="4" |നേടിയ സീറ്റുകൾ ! rowspan="2" |ഭരണകൂടം ! rowspan="2" |ഭൂരിപക്ഷം |- !style="width:15%;"Style="background-color:#FF0000; color:white" | എൽ.ഡി.എഫ്!!style="width:15%;"Style="background-color:{{party color|United Democratic Front (Kerala)}}; color:white" | യു.ഡി.എഫ്!!style="width:15%;"Style="background-color:{{Party color|Bharatiya Janata Party}}|[[National Democratic Alliance (India)|എൻ.ഡി.എ]] !!style="width:15%;"Style="background-color:{{party color|Indian Socialist Janata Dal}}|മറ്റുള്ളവർ |- ! [[2011-ലെ കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്|2011]] || 68 || style="width:15%;"Style="background-color:{{party color|United Democratic Front (Kerala)}}; color:white"|'''72'''|| 0  ! 0|| style="background-color:{{party color|United Democratic Front (Kerala)}}; color:white" | യു.ഡി.എഫ് |style="color:{{party color|United Democratic Front (Kerala)}};"|'''4''' |- ! [[2016-ലെ കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്|2016]] ||style="width:15%;"Style="background-color:#FF0000; color:white" |'''91'''|| 47 | 47  |style="color:{{Party color|Bharatiya Janata Party}};"|'''1''' |style="color:{{party color|Indian Socialist Janata Dal}};"|'''1''' | style="background-color:#FF0000; color:white" | '''എൽ.ഡി.എഫ്''' |style="color:#FF0000;"|'''44''' |- ! [[2021-ലെ കേരള നിയമസഭ തിരഞ്ഞെടുപ്പ്|2021]] ||style="width:15%;"Style="background-color:#FF0000; color:white"|'''99'''|| 41 ||0  ! 0|| style="background-color:#FF0000; color:white" | എൽ.ഡി.എഫ് |style="color:#FF0000;"|'''58''' |} == പാർട്ടികളും മുന്നണികളും == === ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി === {{legend2|{{party color|Left Democratic Front (Kerala)}}|[[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]}} ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ [[കേരളം|കേരളത്തിൽ]] [[ഭാരതീയ കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി (മാർക്സിസ്റ്റ്)|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ഇന്ത്യ (മാർക്സിസ്റ്റ്)]] നേതൃത്വം നൽകുന്ന [[ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയം|ഇടതുപക്ഷ]] രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളുടെ സഖ്യമാണ് '''ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി''' ('''എൽ.ഡി.എഫ്'''). [[File:LDFcampaign.jpg|thumb|210px| 2026-ലെ കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനായുള്ള എൽ.ഡി.എഫിന്റെ പ്രചാരണ വാചകം.<ref>{{Cite web |title=LDF releases new tagline for election campaign|url=https://keralakaumudi.com/en/news/mobile/news.php?id=1713469&u}}</ref>]] [[File:Indian Communism Waving Flag Icon.svg|thumb|[[ഇന്ത്യയിലെ കമ്മ്യൂണിസം|ഇന്ത്യൻ കമ്മ്യൂണിസത്തെ]] പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന [[ഇന്ത്യൻ ദേശീയ പതാക|ഇന്ത്യൻ പതാകയ്‌ക്കൊപ്പം]] [[സി.പി.ഐ.എം|കമ്മ്യൂണിസ്റ്റ് പതാകയും]].]] {| class="wikitable" width="60%" style="text-align:center; | colspan="8" {{Party color cell|Communist Party of India (Marxist)}} |- | colspan="8" | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]] |- ! colspan="2" | പാർട്ടി ! ചുരുക്കരൂപം ! പതാക ! ചിഹ്നം ! നേതാവ് ! ചിത്രം ! സീറ്റുകൾ |- | {{Full party name with color|Communist Party of India (Marxist)|dab=yes}} | സി.പി.ഐ.(എം) | [[File:CPI-M-flag.svg|50px]] | [[File:CPI(M) election symbol - Hammer Sickle and Star.svg|50px]] | [[എം. വി. ഗോവിന്ദൻ]] | [[File:MVGOVINDANCPIM.jpg|50px]] | 75<ref name=":0" />{{efn|name=CPI(M) independents}} |- | {{Full party name with color|Communist Party of India}} | സി.പി.ഐ. | [[File:CPI-banner.svg|50px]] | [[File:CPI symbol.svg|50px]] | [[ബിനോയ് വിശ്വം]] | | 24<ref name=":1" />{{efn|name=CPI independent}} |- | {{Full party name with color|Kerala Congress (Mani)|dab=yes}} | കെ.സി.(എം) | [[File:Kerala-Congress-flag.svg|50px]] | [[File:Indian election symbol two leaves.svg|50px]] | [[ജോസ് കെ. മാണി]] | | 12<ref name=":6" /> |- | {{Full party name with color|Indian Socialist Janata Dal}}<ref>{{Cite news |date=2026-01-17 |title=Kerala unit of Janata Dal (S) merges with Indian Socialist Janata Dal |url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/kerala-unit-of-janata-dal-s-officially-merges-with-indian-socialist-janata-dal-isjd/article70518344.ece |access-date=2026-02-03 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> | ഐ.എസ്.ജെ.ഡി. | [[File:Indian Socialist Janata Dal Flag.png|50px]] | [[File:Ring Symbol.png|50px]] | [[മാത്യു ടി. തോമസ്]] | | 3<ref name=":4" /> |- | {{Full party name with color|Nationalist Congress Party (Sharadchandra Pawar)|dab=yes}} | എൻ.സി.പി.(എസ്.പി.) | | [[File:Indian Election Symbol Man Blowing Turha.png|50px]] | [[തോമസ് കെ. തോമസ്]] | | 3<ref name=":7" /> |- | {{Full party name with color|Rashtriya Janata Dal}} | ആർ.ജെ.ഡി. | [[File:RJD Flag.svg|50px]] | [[File:Indian Election Symbol Hurricane Lamp.png|50px]] | [[എം. വി. ശ്രേയാംസ് കുമാർ]] | | 3<ref name=":15" />{{efn|name=RJD independent}} |- | {{Full party name with color|Indian National League}} | ഐ.എൻ.എൽ. | [[File:INL FLAG.png|50px]] | [[File:Indian election symbol glass tumbler.svg|50px]] | [[അഹമ്മദ് ദേവർകോവിൽ]] | | 2 |- | {{Full party name with color|Congress (Secular)|dab=yes}} | കോൺഗ്രസ് (എസ്) | [[File:Congress (Secular) Flag.png|50px]] | [[File:Indian Election Symbol Coconut Tree.png|50px]] | [[രാമചന്ദ്രൻ കടന്നപ്പള്ളി]] | | 1 |- | {{Full party name with color|Kerala Congress (B)|dab=yes}} | കെ.സി.(ബി) | [[File:KCB.Pathanapuram.png|50px]] | | [[കെ. ബി. ഗണേഷ് കുമാർ]] | | 1 |- | {{Full party name with color|Revolutionary Socialist Party (Leninist)|dab=yes}} | ആർ.എസ്.പി.(എൽ) | [[File:Leninist.RSP.jpg|50px]] | [[File:Indian Election Symbol Battery-Torch.png|50px]] | [[കോവൂർ കുഞ്ഞുമോൻ]] | | 1 |- | {{Party name with color|Independent politician|shortname=സ്വതന്ത്രർ}} | | | | | | 14{{Efn|11 സി.പി.ഐ.(എം) സ്ഥാനാർത്ഥികൾ സ്വതന്ത്രരായി മത്സരിച്ചു.<ref name=":0" />|name=CPI(M) independents}}{{Efn|1 സി.പി.ഐ സ്ഥാനാർത്ഥി സ്വതന്ത്രനായി മത്സരിച്ചു.<ref name=":1" />|name=CPI independent}}{{efn|name=RJD independent|1 ആർ.ജെ.ഡി സ്ഥാനാർത്ഥി സ്വതന്ത്രനായി മത്സരിച്ചു.<ref>{{Cite web |date=2026-03-18 |title=LDF to field RJD’s Saleem Madavoor as independent in Koduvally |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/18/saleem-madavoor-koduvalli-independent-rjd.html |access-date=2026-03-18 |website=@onmanorama |language=en}}</ref>}} |- ! colspan="6" | ആകെ ! ! 140 |} {{Notelist}} === ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി === {{legend2|{{party color|United Democratic Front (Kerala)}}|[[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]]}} ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനമായ കേരളത്തിലെ [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ്]] നേതൃത്വം നൽകുന്ന രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടികളുടെ സഖ്യമാണ് ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി (യു.ഡി.എഫ്). [[File:UDF.Kerala.2026.jpg|thumb|2026-ലെ കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനായുള്ള യു.ഡി.എഫിന്റെ പ്രചാരണ വാചകം.<ref>{{Cite web |title=UDF releases new tagline for election campaign|url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2026/Mar/20/as-kerala-poll-picture-crystallises-parties-look-to-make-all-the-right-noises}}</ref>]] [[File:UDF.Lego.2026.jpg|thumb|മുന്നണിയിലെ വിവിധ പാർട്ടികളെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന യു.ഡി.എഫ് ലോഗോ.]] സീറ്റ് വിഭജനം 2026 മാർച്ച് 18-ന് പൂർത്തിയായി.<ref name=":20">{{Cite web |title=Seat-sharing talks conclude; Congress to contest 95 seats, IUML gets 27: Satheesan |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/18/kerala-assembly-polls-satheesan-udf-congress-seat-sharing.html |access-date=2026-03-20 |website=@onmanorama |language=en}}</ref><ref name=":21">{{Cite news |date=2026-03-19 |title=Kerala polls: UDF allots seats, yet to name all picks |url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/thiruvananthapuram/udf-allots-seats-yet-to-name-all-picks/articleshow/129660977.cms |access-date=2026-03-20 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> യു.ഡി.എഫ് 4 സ്വതന്ത്ര സ്ഥാനാർത്ഥികളെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നു: [[പയ്യന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പയ്യന്നൂരിൽ]] വി. കുഞ്ഞികൃഷ്ണൻ (ആർ.എസ്.പി പിന്തുണയോടെ),<ref>{{Cite news |date=2026-03-17 |title=RSP to support CPM dissident V. Kunhikrishnan in Payyannur |url=https://malayalam.samayam.com/latest-news/kerala-news/udf-will-not-field-a-candidate-in-payyannur-rsp-says-it-will-support-v-kunhikrishnan-in-assembly-election/articleshow/129630008.cms |access-date=2026-03-20 |work=Samayam Malayalam |language=ml}}</ref> [[തളിപ്പറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|തളിപ്പറമ്പിൽ]] ടി. കെ. ഗോവിന്ദൻ,<ref>{{Cite news |date=2026-03-20 |title=Kerala Assembly polls 2026: T.K. Govindan meets K. Sudhakaran, secures assurance of full backing |url=https://www.thehindu.com/elections/kerala-assembly/kerala-assembly-polls-2026-tk-govindan-meets-k-sudhakaran-secures-assurance-of-full-backing/article70765524.ece |access-date=2026-03-20 |work=The Hindu}}</ref> [[അമ്പലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അമ്പലപ്പുഴയിൽ]] ജി. സുധാകരൻ,<ref>{{Cite news |date=2026-03-16 |title=Kerala Assembly polls: Congress throws weight behind former CPI(M) leader G. Sudhakaran in Ambalappuzha |url=https://www.thehindu.com/elections/kerala-assembly/kerala-assembly-polls-congress-throws-weight-behind-former-cpim-leader-g-sudhakaran-in-ambalappuzha/article70748855.ece |access-date=2026-03-20 |work=The Hindu}}</ref> [[ചേലക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചേലക്കരയിൽ]] ശിവൻ വീട്ടിക്കുന്ന് (ഐ.യു.എം.എൽ പിന്തുണയോടെ).<ref>{{Cite news |date=2026-03-18 |title=ചേലക്കരയിൽ ശിവൻ വീട്ടിക്കുന്ന് യുഡിഎഫ് സ്വതന്ത്രൻ; മുസ്ലിം ലീഗ് പിന്തുണ പ്രഖ്യാപിച്ചു |url=https://www.samakalikamalayalam.com/news/kerala/muslim-league-announces-candidates-in-punalur-and-chelakkara |access-date=2026-03-20 |work=Samakalika Malayalam |language=ml}}</ref> ഒറ്റപ്പാലത്ത് പി. കെ. ശശിയെ ആദ്യം സ്വതന്ത്രനായി പരിഗണിച്ചിരുന്നെങ്കിലും ഇപ്പോൾ അദ്ദേഹം ഔദ്യോഗികമായി കൈപ്പത്തി ചിഹ്നത്തിൽ മത്സരിക്കുന്നതിനാൽ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസിന്റെ സ്ഥാനാർത്ഥിയായി കണക്കാക്കുന്നു.<ref name=":22">{{Cite news |last=Reporter |date=2026-03-20 |title=ഒറ്റപ്പാലത്ത് പി.കെ ശശി കൈപ്പത്തി ചിഹ്നത്തിൽ മത്സരിക്കും |url=https://www.sirajlive.com/pk-sasi-is-contesting-from-ottapalam-with-the-palm-symbol.html |access-date=2026-03-20 |work=Siraj Live |language=ml}}</ref> {| class="wikitable" width="60%" style="text-align:center; | colspan="7" {{Party color cell|United Democratic Front (Kerala)}} |- | colspan="7" | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി]] |- ! colspan="2" | പാർട്ടി ! ചുരുക്കരൂപം ! പതാക ! ചിഹ്നം ! നേതാവ് ! സീറ്റുകൾ |- | {{Full party name with color|Indian National Congress}} | ഐ.എൻ.സി. | [[File:Indian National Congress Flag.svg|50px]] | [[File:INC Hand.svg|50px]] | സണ്ണി ജോസഫ് | 93<ref name=":11" /><ref name=":18" /><ref name=":22" /> |- | {{Full party name with color|Indian Union Muslim League}} | ഐ.യു.എം.എൽ. | [[File:Flag of the Indian Union Muslim League.svg|50px]] | [[File:Indian Election Symbol Lader.svg|50px]] | [[സയ്യിദ് സാദിഖ് അലി ശിഹാബ് തങ്ങൾ]] | 26<ref name=":12" /> |- | {{Full party name with color|Kerala Congress|dab=yes}} | കെ.സി. | [[File:Kerala-Congress-flag.svg|50px]] | [[File:Auto Rickshaw Election Symbol.svg|50px]] | [[പി. ജെ. ജോസഫ്]] | 8<ref name=":13" /> |- | {{Full party name with color|Revolutionary Socialist Party (India)}} | ആർ.എസ്.പി. | [[File:RSP-flag.svg|50px]] | [[File:Indian Election Symbol Spade and Stoker.png|50px]] | [[ഷിബു ബേബി ജോൺ]] | 4<ref name=":5" /> |- | {{Full party name with color| Kerala Democratic Party}} | കെ.ഡി.പി. | [[File:Kerala Democratic Party Flag.png|50px]] | | [[മാണി സി. കാപ്പൻ]] | 1<ref name=":21" /> |- | {{Full party name with color|Kerala Congress (Jacob)|dab=yes}} | കെ.സി.(ജെ) | [[File:Kerala-Congress-flag.svg|50px]] | | [[അനൂപ് ജേക്കബ്]] | 1<ref name=":20" /> |- | {{Full party name with color|Revolutionary Marxist Party of India}} | ആർ.എം.പി.ഐ. | [[File:RMPI flag.jpg|50px]] | | എൻ. വേണു<ref>{{Cite news |date=2026-03-20 |title=Kerala Assembly polls 2026: T.K. Govindan meets K. Sudhakaran, secures assurance of full backing |url=https://www.thehindu.com/elections/kerala-assembly/kerala-assembly-polls-2026-tk-govindan-meets-k-sudhakaran-secures-assurance-of-full-backing/article70765524.ece |access-date=2026-03-20 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> | 1<ref name=":21" /> |- | {{Full party name with color|Communist Marxist Party|dab=yes}} | സി.എം.പി. | [[File:CMP-banner.svg|50px]] | [[File:Indian Election Symbol Battery-Torch.png|50px]] | [[സി. പി. ജോൺ]] | 1<ref name=":21" /> |- | {{Full party name with color|All India Trinamool Congress}} | എ.ഐ.ടി.സി. | [[File:AITC New Logo.png|50px]] | [[File:All India Trinamool Congress symbol 2021.svg|50px]] | [[പി. വി. അൻവർ]] | 1<ref>{{Cite web |title=UDF bets on PV Anvar to challenge LDF stronghold in Beypore |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/02/02/assembly-election-beypore-udf-pv-anvar.html |access-date=2026-03-20 |website=@onmanorama |language=en}}</ref> |- | {{Party name with color|Independent politician|shortname=സ്വതന്ത്രർ}} | | | | | 4 |- ! colspan="6" | ആകെ ! 140 |} === ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം === {{Legend2|{{Party color|Bharatiya Janata Party}}|[[ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം]]}} രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയായ ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി ([[ബി.ജെ.പി]]) നേതൃത്വം നൽകുന്ന ഇന്ത്യൻ ബഹുകക്ഷി രാഷ്ട്രീയ സഖ്യമാണ് ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം ([[ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം|എൻ.ഡി.എ]]). [[File:BJP.Kerala.Tagline.2026.png|thumb|2026-ലെ കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനായുള്ള എൻ.ഡി.എയുടെ പ്രചാരണ വാചകം.<ref>{{Cite web |title=NDA releases new tagline for election campaign|url=https://www.ndtv.com/kerala-news/explained-why-union-home-minister-amit-shahs-kerala-visit-signals-a-serious-bjp-push-kerala-assembly-elections-2026-10656796}}</ref>]] {| class="wikitable" width="60%" style="text-align:center; | colspan="8" {{Party color cell|National Democratic Alliance}} |- | colspan="8" | [[ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം]] |- ! colspan="2" | പാർട്ടി ! ചുരുക്കരൂപം ! പതാക ! ചിഹ്നം ! നേതാവ് ! ചിത്രം ! സീറ്റുകൾ |- | {{Full party name with color|Bharatiya Janata Party}} | ബി.ജെ.പി. | [[File:BJP Flag.svg|50px]] | [[File:Lotus flower symbol.svg|50px]] | [[രാജീവ് ചന്ദ്രശേഖർ]] | [[പ്രമാണം:RajeevChandrasekhar.jpg|50px]] | 99<ref name=":2" /><ref name=":16" /> |- | {{Full party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} | ബി.ഡി.ജെ.എസ്. | [[File:Bharath Dharma Jana Sena Flag.png|50px]] | | തുഷാർ വെള്ളാപ്പള്ളി | [[File:Thushar Vellapally.png|50px]] | 22<ref name=":8" /><ref name=":17" /> |- | {{Full party name with color|Twenty20 Party}} | ടി.ടി.പി. | | | [[സാബു എം. ജേക്കബ്]] | [[File:Sabu M Jacob.jpg|50px]] | 19<ref name=":3" /><ref name=":9" /><ref name=":10" /> |- !colspan="7"| ആകെ ! 140 |} === മറ്റുള്ളവർ === {{Legend2|{{Party color|Aam Aadmi Party}}|[[ആം ആദ്മി പാർട്ടി]]}} ഇന്ത്യയിലെ ഒരു രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയാണ് ആം ആദ്മി പാർട്ടി. അന്നത്തെ ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ കോൺഗ്രസ് സർക്കാരിനെതിരെ നടന്ന 2011-ലെ അഴിമതി വിരുദ്ധ പ്രസ്ഥാനത്തെത്തുടർന്ന് അരവിന്ദ് കെജ്രിവാളാണ് ഇത് സ്ഥാപിച്ചത്. [[File:AAP.Kerala.Tagline.2026.jpg|thumb|2026-ലെ കേരള നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനായുള്ള ആപ്പിന്റെ പ്രചാരണ വാചകം.]] {| class="wikitable" width="60%" style="text-align:center; ! colspan="2" | പാർട്ടി ! പതാക ! ചിഹ്നം ! നേതാവ് ! സീറ്റുകൾ |- |{{Full party name with color|Aam Aadmi Party}} | [[File:Aam Aadmi Party logo (English).svg|50px]] | [[File:AAP Symbol.png|50px]] | വിനോദ് മാത്യു വിൽസൺ<ref>{{Cite web |date=2024-10-29 |title=Kerala power tariff hike: Aam Aadmi Party to educate consumers on their rights |url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2024/Oct/29/kerala-power-tariff-hike-aam-aadmi-party-to-educate-consumers-on-their-rights |access-date=2025-12-20 |website=The New Indian Express |language=en}}</ref> | 80 (60 പ്രഖ്യാപിച്ചു)<ref>{{Cite web |date=2026-03-12 |title=AAP announces list of 22 candidates for Kerala Legislative Assembly elections |url=https://kalingatv.com/nation/aap-announces-list-of-22-candidates-for-kerala-legislative-assembly-elections/ |access-date=2026-03-13 |website=KalingaTV |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-03-18 |title=AAP Releases Second List of 21 Candidates for Kerala Elections |url=https://thenewsmill.com/2026/03/aap-announces-second-list-of-21-candidates-for-kerala-assembly-elections/ |access-date=2026-03-18 |website=The News Mill |language=en-US}}</ref> |- |} == പ്രചാരണം == 2026 ഫെബ്രുവരിയിൽ, [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]] കേരളത്തിന്റെ വടക്കൻ, മധ്യ, തെക്കൻ മേഖലകളെ ഉൾപ്പെടുത്തി മൂന്ന് വികസന മുന്നേറ്റ ജാഥകൾ സംഘടിപ്പിച്ചു. [[എം. വി. ഗോവിന്ദൻ]], [[ജോസ് കെ. മാണി]], [[ബിനോയ് വിശ്വം]] എന്നിവരായിരുന്നു യഥാക്രമം ഈ ജാഥകളുടെ ക്യാപ്റ്റൻമാർ.<ref>{{Cite web |title=LDF Development Advancement Marches begin|url= https://www.deshabhimani.com/deshabhimani-english-/kerala-news/ldf-vikasana-munnetta-jatha-begins-february-1-kerala-82496}}</ref> 2026 മാർച്ച് 10-ന് ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി (എൽ.ഡി.എഫ്) നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പിനായുള്ള തങ്ങളുടെ പ്രചാരണ വാചകം പുറത്തിറക്കി: "മറ്റാരുണ്ട് എൽ.ഡി.എഫ് അല്ലാതെ..."<ref>{{Cite web |title=LDF releases new tagline for election campaign|url=https://keralakaumudi.com/en/news/mobile/news.php?id=1713469&u}}</ref>. മുഖ്യമന്ത്രി പിണറായി വിജയൻ 2026 മാർച്ച് 17-ന് തന്റെ സ്വന്തം മണ്ഡലമായ ധർമ്മടത്തുനിന്നും തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിന് തുടക്കം കുറിച്ചു.<ref>{{Cite web |title=Pinarayi Vijayan launches election campaign at Dharmadam campaign|url=https://www.thehindu.com/news/national/kerala/pinarayi-vijayan-launches-election-campaign-at-dharmadam/article70754702.ece}}</ref> 2026 ഫെബ്രുവരി 6-ന് [[വി. ഡി. സതീശൻ]] [[കാസർഗോഡ് ജില്ല|കാസർഗോഡ്]] ജില്ലയിലെ [[കുമ്പള]]യിൽ നിന്നും 'പുതുയുഗ യാത്ര'യ്ക്ക് തുടക്കം കുറിച്ചു.<ref>{{Cite web |title=Puthuyuga Yathra launched|url=https://theprint.in/politics/we-are-real-left-launching-kerala-poll-campaign-congress-led-udf-accuses-cpim-of-right-turn/2848353/}}</ref> കേരളം മുഴുവൻ സഞ്ചരിച്ച ജാഥ [[തിരുവനന്തപുരം ജില്ല|തിരുവനന്തപുരം]] പുത്തരിക്കണ്ടം മൈതാനത്ത് അവസാനിച്ചു. സമാപന സമ്മേളനം [[ലോകസഭയിലെ പ്രതിപക്ഷ നേതാവ്|ലോകസഭ പ്രതിപക്ഷ നേതാവ്]] [[രാഹുൽ ഗാന്ധി]] ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു.<ref>{{Cite web |title=Puthuyuga Yathra ends at capital|url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/07/kerala-opposition-leader-vd-satheesan-puthuyuga-yatra-rahul-gandhi.html}}</ref> 2026 മാർച്ച് 15-ന് ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി ([[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്]]) "കേരളം ജയിക്കും, യുഡിഎഫ് നയിക്കും" എന്ന തങ്ങളുടെ പ്രചാരണ വാചകം പുറത്തിറക്കി.<ref>{{Cite web |title=UDF releases new tagline for election campaign|url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2026/Mar/20/as-kerala-poll-picture-crystallises-parties-look-to-make-all-the-right-noises}}</ref> യു.ഡി.എഫ് പ്രഖ്യാപിച്ച പ്രധാന വാഗ്ദാനങ്ങൾ:<ref>{{Cite web |title=Rahul Gandhi declares UDF’s guarantees for Kerala, takes poll fight to LDF’s welfare pitch|url=https://theprint.in/politics/rahul-gandhi-declares-udfs-guarantees-for-kerala-takes-poll-fight-to-ldfs-welfare-pitch/2872788/}}</ref> '''വിദ്യാഭ്യാസത്തിനുള്ള സാമ്പത്തിക സഹായം:''' പഠന ആവശ്യങ്ങൾക്കായി കോളേജ് വിദ്യാർത്ഥിനികൾക്ക് പ്രതിമാസം ₹1,000 അലവൻസ്. '''ക്ഷേമ പെൻഷൻ വർദ്ധനവ്:''' സാമൂഹിക ക്ഷേമ പെൻഷൻ ₹3,000 ആയി വർദ്ധിപ്പിക്കും. '''യുവ സംരംഭകത്വ വായ്പകൾ:''' യുവാക്കൾക്ക് തൊഴിലവസരങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനായി ₹5 ലക്ഷം വരെയുള്ള പലിശ രഹിത വായ്പകൾ നൽകും. '''മുതിർന്ന പൗരന്മാർക്കുള്ള പിന്തുണ:''' മുതിർന്ന പൗരന്മാരുടെ ക്ഷേമത്തിനും സംരക്ഷണത്തിനുമായി പ്രത്യേക വകുപ്പ് രൂപീകരിക്കും. '''സ്ത്രീകൾക്ക് സൗജന്യ യാത്ര:''' കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി ബസുകളിൽ എല്ലാ സ്ത്രീകൾക്കും സൗജന്യ യാത്ര. '''[[ഉമ്മൻ ചാണ്ടി]] ആരോഗ്യ ഇൻഷുറൻസ്:''' കേരളത്തിലെ ഓരോ കുടുംബത്തിനും ₹25 ലക്ഷത്തിന്റെ ആരോഗ്യ ഇൻഷുറൻസ് പരിരക്ഷ നൽകും. ബി.ജെ.പി നേതൃത്വം നൽകുന്ന ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം "മാറാത്തത് ഇനി മാറും" എന്ന പ്രചാരണ വാചകം പുറത്തിറക്കി.<ref>{{Cite web |title=NDA releases new tagline for election campaign|url=https://www.ndtv.com/kerala-news/explained-why-union-home-minister-amit-shahs-kerala-visit-signals-a-serious-bjp-push-kerala-assembly-elections-2026-10656796}}</ref> തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിന്റെ ഭാഗമായി, [[രാജീവ് ചന്ദ്രശേഖർ|രാജീവ് ചന്ദ്രശേഖറും]] [[ബി.ജെ.പി കേരള ഘടകം|ബി.ജെ.പി]] സംസ്ഥാന കമ്മിറ്റിയും ചേർന്ന് [[കേരള മുഖ്യമന്ത്രി|മുഖ്യമന്ത്രി]] [[പിണറായി വിജയൻ]] പ്രതിനിധീകരിക്കുന്ന [[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ധർമ്മടം]] മണ്ഡലത്തിൽ 2026 മാർച്ച് 6-ന് ഒരു ജനസമ്പർക്ക പരിപാടിയും മെഗാ അദാലത്തും സംഘടിപ്പിച്ചു.<ref>{{Cite web |title=BJP holds adalat in Dharmadom|url=https://timesofindia.indiatimes.com/city/kozhikode/bjp-holds-adalat-in-dharmadom/articleshow/129172874.cms}}</ref> 2026 മാർച്ച് 11-ന് [[ഇന്ത്യൻ പ്രധാനമന്ത്രി|പ്രധാനമന്ത്രി]] [[നരേന്ദ്ര മോദി]] കൊച്ചിയിൽ ബി.ജെ.പിയുടെ ഔദ്യോഗിക തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണത്തിന് തുടക്കം കുറിച്ചു.<ref>{{Cite web |title=PM Modi in Kochi|url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/people-of-kerala-ready-to-move-beyond-ldf-udf-politics-pm-modi-in-kochi-rahul-gandhi-middle-east-crisis/articleshow/129451465.cms}}</ref> == സ്ഥാനാർത്ഥികൾ == സി.പി.ഐ.(എം) 81 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 15-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":0">{{Cite web |date=2026-03-15 |title=Kerala Polls: CPM to contest 86 seats; MM Mani and AN Shamseer out, 5 candidates to be named later |url=https://english.mathrubhumi.com/news/kerala/kerala-polls-cpm-to-contest-86-seats-mm-mani-and-an-shamseer-out-5-candidates-to-be-named-later-sowgcjx2 |access-date=2026-03-15 |website=@mathrubhumi |language=en}}</ref> സി.പി.ഐ 25 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 15-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":1">{{Cite web |title=Kerala Assembly Polls 2026: CPI names 25 candidates; Tyson to face Satheesan as 4 Ministers contest |url=https://english.mathrubhumi.com/amp/news/kerala/kerala-assembly-polls-2026-cpi-names-25-candidates-tyson-to-face-satheesan-as-4-ministers-contest-fyz8yqzs |access-date=2026-03-15 |website=Mathrubhumi English}}</ref> ഐ.എസ്.ജെ.ഡി 3 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 16-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":4">{{Cite web |date=2026-03-16 |title=Minister Krishnankutty not to contest; ISJD announces 3 candidates |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/16/isjd-key-ally-of-ldf-names-three-candidates-for-kerala-assembly-polls.html |access-date=2026-03-16 |website=@onmanorama |language=en}}</ref> കേരള കോൺഗ്രസ് (എം) 12 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 16-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":6">{{Cite web |date=2026-03-16 |title=Kerala Congress (M) announces 12 candidates, Jose K Mani to contest from Pala |url=https://thefederal.com/elections-2026/kerala-congress-m-announces-12-candidates-jose-k-mani-to-contest-from-pala-234523 |access-date=2026-03-16 |website=thefederal.com |language=en}}</ref> എൻ.സി.പി (എസ്.പി) 3 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 16-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":7">{{Cite news |date=2026-03-16 |title=Kerala Assembly Elections 2026: NCP(SP) announces candidates, Saseendran to be fielded again in Elathur |url=https://www.thehindu.com/elections/kerala-assembly/kerala-assembly-elections-2026-ncpsp-announces-candidates-saseendran-to-be-fielded-again-in-elathur/article70750866.ece |access-date=2026-03-16 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> ആർ.ജെ.ഡി 3 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 18-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":15">{{Cite news |date=2026-03-18 |title=Kerala Assembly polls: LDF ally RJD announces candidates; Bhaskaran, P.K. Praveen, and Anil Kumar to contest |url=https://www.thehindu.com/elections/kerala-assembly/kerala-assembly-polls-ldf-ally-rjd-announces-candidates-bhaskaran-pk-praveen-and-anil-kumar-to-contest/article70756983.ece |access-date=2026-03-18 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> ആർ.എസ്.പി 4 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 16-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":5">{{Cite web |date=2026-03-16 |title=RSP names 4 candidates for Kerala polls; Shibu Baby John to contest from Chavara |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/16/rsp-udf-ally-to-contest-in-four-seats-in-kerala-assembly-polls.html |access-date=2026-03-16 |website=@onmanorama}}</ref> ഐ.എൻ.സി 55 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 17-നും;<ref name=":11">{{Cite news |date=2026-03-17 |title=Keralam assembly election: Congress releases first list of 55 candidates |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/elections/assembly-elections/kerala/keralam-assembly-election-congress-first-list-55-candidates-vd-satheesan-ramesh-chennithala-sunny-joseph/articleshow/129633274.cms |access-date=2026-03-17 |work=The Economic Times |issn=0013-0389}}</ref> 37 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ രണ്ടാം പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 19-നും പുറത്തിറക്കി.<ref name=":18">{{Cite news |date=2026-03-19 |title=Kerala Assembly Elections 2026: Congress announces second list of 37 candidates |url=https://www.thehindu.com/elections/kerala-assembly/kerala-assembly-elections-2026-congress-announces-second-list-of-37-candidates/article70763048.ece |access-date=2026-03-20 |work=The Hindu |language=en-IN |issn=0971-751X}}</ref> ഐ.യു.എം.എൽ 25 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 17-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":12">{{Cite web |title=IUML announces 25 candidates, fields 2 women, new faces for Kerala assembly polls |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/17/iuml-kerala-candidates-assembly-polls.html |access-date=2026-03-17 |website=@onmanorama |language=en}}</ref> കേരള കോൺഗ്രസ് 8 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 17-ന് പുറത്തിറക്കി.<ref name=":13">{{Cite web |date=2026-03-17 |title=KC(J) chief P J Joseph opts out of assembly polls, son to contest from Thodupuzha |url=https://theprint.in/india/kcj-chief-p-j-joseph-opts-out-of-assembly-polls-son-to-contest-from-thodupuzha/2881737/ |access-date=2026-03-17 |website=ThePrint |language=en-US}}</ref> ബി.ജെ.പി 47 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 16-നും;<ref name=":2">{{Cite news |date=2026-03-16 |title=Kerala elections 2026: BJP releases first list of 47 candidates; fields Rajeev Chandrasekhar, K Surendran |url=https://timesofindia.indiatimes.com/india/kerala-elections-2026-bjp-releases-first-list-of-47-candidates-fields-rajeev-chandrasekhar-k-surendran/articleshow/129608012.cms |access-date=2026-03-16 |work=The Times of India |issn=0971-8257}}</ref> 39 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ രണ്ടാം പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 19-നും പുറത്തിറക്കി.<ref name=":16">{{Cite news |date=2026-03-19 |title=Kerala BJP candidate list: Party releases second list of 39 candidates for Assembly elections |url=https://economictimes.indiatimes.com/news/elections/assembly-elections/kerala/kerala-bjp-candidate-list-party-releases-second-list-of-39-candidates-for-assembly-elections/articleshow/129671384.cms |access-date=2026-03-19 |work=The Economic Times |issn=0013-0389}}</ref> ട്വന്റി 20 പാർട്ടി 4 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 16-നും;<ref name=":3">{{Cite web |date=2026-03-16 |title=NDA ally Twenty20 announces four candidates, fields mix of influencers & political defectors |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/16/twenty20-kerala-election-candidates-assembly-polls.html |access-date=2026-03-16 |website=@onmanorama |language=en}}</ref> ആകെ 8 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ രണ്ടും മൂന്നും പട്ടികകൾ 2026 മാർച്ച് 17-നും പുറത്തിറക്കി.<ref name=":9">{{Cite web |title=Twenty20 announces four more candidates; Oommen Chandy's son-in-law to contest from Kodungallur |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/17/twenty20-kerala-election-candidates-oommen-chandy-son-in-law.html |access-date=2026-03-17 |website=@onmanorama |language=en}}</ref><ref name=":10">{{Cite web |date=2026-03-07 |title=Kerala Assembly elections: Actors, influencers among Twenty20 candidates |url=https://www.newindianexpress.com/states/kerala/2026/Mar/17/kerala-assembly-elections-actors-influencers-among-twenty20-candidates |access-date=2026-03-17 |website=The New Indian Express |language=en}}</ref> ബി.ഡി.ജെ.എസ് 12 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ ആദ്യ പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 16-നും;<ref name=":8">{{Cite web |date=2026-03-16 |title=BDJS announces first list of 12 candidates for Assembly polls; Thushar Vellappally not in fray for now |url=https://www.onmanorama.com/news/kerala/2026/03/16/bdjs-candidate-list-kerala-assembly-elections.html |access-date=2026-03-16 |website=@onmanorama |language=en}}</ref> 11 സ്ഥാനാർത്ഥികളുടെ രണ്ടാം പട്ടിക 2026 മാർച്ച് 19-നും പുറത്തിറക്കി.<ref name=":17">{{Cite web |date=2026-03-19 |title=ഇരവിപുരത്ത് ആർഎസ്പിയിൽ നിന്നെത്തിയ സജി. ഡി. ആനന്ദ്,കൂടുതൽ സ്ഥാനാർത്ഥികളെ പ്രഖ്യാപിച്ച് ബിഡിജെഎസ്. |url=https://thekarmanews.com/saji-d-anand-who-came-from-rsp-in-eravipuram-bdjs-announces-more-candidates/ |access-date=2026-03-19 |website=Karma News - Voice of common people |language=en-US}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center;" ! rowspan="2" | ജില്ല ! rowspan="2" colspan="2" | മണ്ഡലം | colspan="3" style="background:{{party color|Left Democratic Front (Kerala)}}"| | colspan="3" style="background:{{party color|United Democratic Front (Kerala)}}"| | colspan="3" style="background:{{party color|National Democratic Alliance}}"| |- ! colspan="3" | [[ഇടതുപക്ഷ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|എൽ.ഡി.എഫ്]] ! colspan="3" | [[ഐക്യ ജനാധിപത്യ മുന്നണി|യു.ഡി.എഫ്]] ! colspan="3" | [[ദേശീയ ജനാധിപത്യ സഖ്യം|എൻ.ഡി.എ]] |- | rowspan="5" | [[കാസർഗോഡ് ജില്ല|കാസർഗോഡ്]] ! 1 | [[മഞ്ചേശ്വരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|മഞ്ചേശ്വരം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |കെ. ആർ. ജയനന്ദൻ |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} ||[[എ.കെ.എം. അഷ്റഫ്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[കെ. സുരേന്ദ്രൻ]] |- ! 2 | [[കാസർഗോഡ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാസർഗോഡ്]] |{{Party name with color|Indian National League}} |ഷാനവാസ് പാദൂർ |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |കല്ലട്ര മാഹിൻ ഹാജി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എം. എൽ. അശ്വിനി |- ! 3 | [[ഉദുമ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഉദുമ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[സി. എച്ച്. കുഞ്ഞമ്പു]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. നീലകണ്ഠൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |മനുലാൽ മേലോത്ത് |- ! 4 | [[കാഞ്ഞങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാഞ്ഞങ്ങാട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |ഗോവിന്ദൻ പള്ളിക്കാപ്പിൽ |{{Party name with color|Kerala Congress }} |ഷൈജി ഒറ്റപ്പള്ളി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എം. ബാൽരാജ് |- ! 5 | [[തൃക്കരിപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃക്കരിപ്പൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |വി. പി. പി. മുസ്തഫ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |സന്ദീപ് വാര്യർ |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |രവി കുളങ്ങര |- | rowspan="11" | [[കണ്ണൂർ ജില്ല|കണ്ണൂർ]] ! 6 | [[പയ്യന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പയ്യന്നൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ടി.ഐ. മധുസൂദനൻ]] | {{Party name with color|Independent politician|shortname=IND}} | വി. കുഞ്ഞികൃഷ്ണൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എ. പി. ഗംഗാധരൻ |- ! 7 | [[കല്യാശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കല്യാശ്ശേരി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എം. വിജിൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |രാജീവൻ കപ്പച്ചേരി | {{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എ. വി. അനിൽകുമാർ |- ! 8 | [[തളിപ്പറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|തളിപ്പറമ്പ്]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |പി. കെ. ശ്യാമള | {{Party name with color|Independent politician|shortname=IND}} | ടി. കെ. ഗോവിന്ദൻ | {{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എൻ. ഹരിദാസ് |- ! 9 | [[ഇരിക്കൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇരിക്കൂർ]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |മാത്യു കുന്നപ്പള്ളി |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[സജീവ് ജോസഫ്]] | {{Party name with color|Twenty20 Party}} |ശ്രീനാഥ് പത്മനാഭൻ |- ! 10 | [[അഴീക്കോട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|അഴീക്കോട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ.വി. സുമേഷ്]] | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |കരീം ചേലേരി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. കെ. വിനോദ് കുമാർ |- ! 11 | [[കണ്ണൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കണ്ണൂർ]] |{{Party name with color|Congress (Secular)}} |[[രാമചന്ദ്രൻ കടന്നപ്പള്ളി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ടി. ഒ. മോഹനൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സി. രഘുനാഥ് |- ! 12 | [[ധർമ്മടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ധർമ്മടം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[പിണറായി വിജയൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |അബ്ദുൽ റഷീദ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. രഞ്ജിത്ത് |- ! 13 | [[തലശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തലശ്ശേരി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |കാരായി രാജൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. പി. സാജു |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ഒ. നിധീഷ് |- ! 14 | [[കൂത്തുപറമ്പ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൂത്തുപറമ്പ്]] |{{Party name with color|Rashtriya Janata Dal}} |പി. കെ. പ്രവീൺ |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |ജയന്തി രാജൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ഷിജിലാൽ |- ! 15 | [[മട്ടന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മട്ടന്നൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |വി. കെ. സനോജ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ചന്ദ്രൻ തില്ലങ്കേരി | {{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ബിജു ഇളക്കുഴി |- ! 16 | [[പേരാവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പേരാവൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. കെ. ശൈലജ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[സണ്ണി ജോസഫ്]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |പൈലി വത്തിയാട്ട് |- | rowspan="3" | [[വയനാട് ജില്ല|വയനാട്]] ! 17 | [[മാനന്തവാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാനന്തവാടി]] (ST) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ഒ. ആർ. കേളു]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ഉഷ വിജയൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പി. ശ്യാം രാജ് |- ! 18 | [[സുൽത്താൻ ബത്തേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|സുൽത്താൻ ബത്തേരി]] (ST) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |എം. എസ്. വിശ്വനാഥൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ഐ. സി. ബാലകൃഷ്ണൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എ. എസ്. കവിത |- ! 19 | [[കൽപ്പറ്റ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൽപ്പറ്റ]] |{{Party name with color|Rashtriya Janata Dal}} |പി. കെ. അനിൽ കുമാർ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ടി. സിദ്ദിഖ്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പ്രശാന്ത് മലവയൽ |- | rowspan="13" | [[കോഴിക്കോട് ജില്ല|കോഴിക്കോട്]] ! 20 | [[വടകര നിയമസഭാമണ്ഡലം|വടകര]] |{{Party name with color|Rashtriya Janata Dal}} |എം. കെ. ഭാസ്കരൻ |{{Party name with color|Revolutionary Marxist Party of India}} |[[കെ. കെ. രമ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. ദിലീപ് |- ! 21 | [[കുറ്റ്യാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുറ്റ്യാടി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} | [[കെ. പി. കുഞ്ഞമ്മദ് കുട്ടി]] | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} | [[പാറക്കൽ അബ്ദുള്ള]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |രാംദാസ് മണലേരി |- ! 22 | [[നാദാപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|നാദാപുരം]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |പി. വസന്തം |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. എം. അഭിജിത്ത് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സി. പി. വിപിൻ ചന്ദ്രൻ |- ! 23 | [[കൊയിലാണ്ടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊയിലാണ്ടി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. ദാസൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. പ്രവീൺ കുമാർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സി. ആർ. പ്രഫുൽ കൃഷ്ണൻ |- ! 24 | [[പേരാമ്പ്ര നിയമസഭാമണ്ഡലം|പേരാമ്പ്ര]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ടി. പി. രാമകൃഷ്ണൻ]] | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |ഫാത്തിമ തഹ്ലിയ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എം. മോഹനൻ മാസ്റ്റർ |- ! 25 | [[ബാലുശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ബാലുശ്ശേരി]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. എം. സച്ചിൻ ദേവ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |വി. ടി. സൂരജ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സി. പി. സതീശൻ |- ! 26 | [[എലത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|എലത്തൂർ]] |{{Party name with color|Nationalist Congress Party (Sharadchandra Pawar)}} |[[എ. കെ. ശശീന്ദ്രൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |വിദ്യ ബാലകൃഷ്ണൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ടി. ദേവദാസ് |- ! 27 | [[കോഴിക്കോട് നോർത്ത് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോഴിക്കോട് നോർത്ത്]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[തോട്ടത്തിൽ രവീന്ദ്രൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. ജയന്ത് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |നവ്യ ഹരിദാസ് |- ! 28 | [[കോഴിക്കോട് സൗത്ത് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോഴിക്കോട് സൗത്ത്]] |{{Party name with color|Indian National League}} |[[അഹമ്മദ് ദേവർകോവിൽ]] |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |ഫൈസൽ ബാബു |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ടി. റെനീഷ് |- ! 29 | [[ബേപ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ബേപ്പൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[പി. എ. മുഹമ്മദ് റിയാസ്]] |{{Party name with color|Trinamool Congress}} |[[പി. വി. അൻവർ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. പി. പ്രകാശ് ബാബു |- ! 30 | [[കുന്ദമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്ദമംഗലം]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |[[പി. ടി. എ. റഹീം]] | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |എം. എ. റസാഖ് മാസ്റ്റർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |വി. കെ. സജീവൻ |- ! 31 | [[കൊടുവള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊടുവള്ളി]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |സലീം മടവൂർ | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |പി. കെ. ഫിറോസ് |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |ഗിരി പമ്പനാൽ |- ! 32 | [[തിരുവമ്പാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരുവമ്പാടി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ലിന്റോ ജോസഫ്]] | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |സി. കെ. കാസിം |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |സണ്ണി തോമസ് |- | rowspan="16" | [[മലപ്പുറം ജില്ല|മലപ്പുറം]] ! 33 | [[കൊണ്ടോട്ടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊണ്ടോട്ടി]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |ഡോ. പി. ജിജി |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |ടി. പി. അഷ്റഫലി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പി. സുബ്രഹ്മണ്യൻ |- ! 34 | [[ഏറനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഏറനാട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |ഷഫീർ കിഴിശ്ശേരി | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[പി. കെ. ബഷീർ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എൻ. ശ്രീപ്രകാശ് |- ! 35 | [[നിലമ്പൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|നിലമ്പൂർ]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |[[യു. ഷറഫലി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ആര്യാടൻ ഷൗക്കത്ത്]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |ഗിരീഷ് മേക്കാട് |- ! 36 | [[വണ്ടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വണ്ടൂർ]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |കെ. കെ. ദാമോദരൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[എ. പി. അനിൽ കുമാർ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} | [[ഇ. പി. കുമാരദാസ്]] |- ! 37 | [[മഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|മഞ്ചേരി]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |എം. മുസ്തഫ | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |എം. റഹ്മത്തുള്ള |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പത്മശ്രീ എം. |- ! 38 | [[പെരിന്തൽമണ്ണ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പെരിന്തൽമണ്ണ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[വി. പി. മുഹമ്മദ് ഹനീഫ]] | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[നജീബ് കാന്തപുരം]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. പി. ബാബുരാജ് |- ! 39 | [[മങ്കട നിയമസഭാമണ്ഡലം|മങ്കട]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |എം. പി. അലവി | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[മഞ്ഞളാംകുഴി അലി]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ലിജോയ് പോൾ |- ! 40 | [[മലപ്പുറം നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലപ്പുറം]] |{{Party name with color|Nationalist Congress Party (Sharadchandra Pawar)}} |ടി. മുജീബ് | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[പി. കെ. കുഞ്ഞാലിക്കുട്ടി]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |അശ്വതി ഗുപ്ത കുമാർ |- ! 41 | [[വേങ്ങര നിയമസഭാമണ്ഡലം|വേങ്ങര]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |മുഹമ്മദ് സബാഹ് കുണ്ടുക്കുഴീക്കൽ | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[കെ. എം. ഷാജി]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ജയകൃഷ്ണൻ വി. എൻ. |- ! 42 | [[വള്ളിക്കുന്ന് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വള്ളിക്കുന്ന്]] |{{Party name with color|IND}} |സി. പി. മുസ്തഫ | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[ടി. വി. ഇബ്രാഹിം]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എം. പ്രേമൻ മാസ്റ്റർ |- ! 43 | [[തിരൂരങ്ങാടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരൂരങ്ങാടി]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |അജിത് കൊളാടി | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |പി. എം. എ. സമീർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |റിജു സി. രാഘവ് |- ! 44 | [[താനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|താനൂർ]] | |IND |പി. മുഹമ്മദ് സമീർ | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |പി. കെ. നവാസ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ദീപ പുഴക്കൽ |- ! 45 | [[തിരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരൂർ]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |[[വി. അബ്ദുറഹിമാൻ]] | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[കുറുക്കോളി മൊയ്തീൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. നാരായണൻ മാസ്റ്റർ |- ! 46 | [[കോട്ടയ്ക്കൽ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോട്ടയ്ക്കൽ]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |പ്രീതി കൊഞ്ചാത്ത് |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[കെ. കെ. ആബിദ് ഹുസൈൻ തങ്ങൾ]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |സുബ്രഹ്മണ്യൻ ചുങ്കപ്പള്ളി |- ! 47 | [[തവനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തവനൂർ]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |[[കെ. ടി. ജലീൽ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |വി. എസ്. ജോയ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |രവി തേലത്ത് |- ! 48 | [[പൊന്നാനി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പൊന്നാനി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |എം. കെ. സക്കീർ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. പി. നൗഷാദ് അലി |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |ഇ. മനീഷ് |- | rowspan="12" | [[പാലക്കാട് ജില്ല|പാലക്കാട്]] ! 49 | [[തൃത്താല നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃത്താല]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എം. ബി. രാജേഷ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[വി. ടി. ബൽറാം]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |വി. ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ മാസ്റ്റർ |- ! 50 | [[പട്ടാമ്പി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പട്ടാമ്പി]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |[[മുഹമ്മദ് മുഹ്സിൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ടി. പി. ഷാജി | {{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പി. മനോജ് |- ! 51 | [[ഷൊർണ്ണൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഷൊർണ്ണൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[പി. മമ്മിക്കുട്ടി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |പി. ഹരിഗോവിന്ദൻ മാസ്റ്റർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ശങ്കു ടി. ദാസ് |- ! 52 | [[ഒറ്റപ്പാലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഒറ്റപ്പാലം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. പ്രേംകുമാർ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[പി. കെ. ശശി]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[മേജർ രവി]] |- ! 53 | [[കോങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോങ്ങാട്]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. ശാന്തകുമാരി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. എ. തുളസി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |രേണു സുരേഷ് |- ! 54 | [[മണ്ണാർക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|മണ്ണാർക്കാട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |മൻസിൽ അബൂബക്കർ |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |[[എൻ. ഷംസുദ്ദീൻ]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |ഐസക് വർഗീസ് |- ! 55 | [[മലമ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മലമ്പുഴ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |ഇ. പ്രഭാകരൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |എ. സുരേഷ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സി. കൃഷ്ണകുമാർ |- ! 56 | [[പാലക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|പാലക്കാട്]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |എൻ. എം. ആർ. റസാഖ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[രമേഷ് പിഷാരടി]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[ശോഭ സുരേന്ദ്രൻ]] |- ! 57 | [[തരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തരൂർ]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[പി. പി. സുമോദ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. സി. സുബ്രഹ്മണ്യൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സുരേഷ് ബാബു |- ! 58 | [[ചിറ്റൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചിറ്റൂർ]] |{{Party name with color|Indian Socialist Janata Dal}} |വി. മുരുകദാസ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |സുമേഷ് അച്യുതൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പ്രനേഷ് രാജേന്ദ്രൻ |- ! 59 | [[നെന്മാറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|നെന്മാറ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |കെ. പ്രേമൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |എ. തങ്കപ്പൻ |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |എ. എൻ. അനുരാഗ് |- ! 60 | [[ആലത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലത്തൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |ടി. എം. സസി |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. എൻ. ഫെബിൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. വി. പ്രസന്ന കുമാർ |- | rowspan="13" | [[തൃശ്ശൂർ ജില്ല|തൃശ്ശൂർ]] ! 61 | [[ചേലക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചേലക്കര]] (SC) | {{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} | [[യു. ആർ. പ്രദീപ്]] | {{Party name with color|Independent politician|shortname=IND}} | ശിവൻ വീട്ടിക്കുന്ന് | {{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} | [[കെ. ബാലകൃഷ്ണൻ]] |- ! 62 | [[കുന്നംകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്നംകുളം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എ. സി. മൊയ്തീൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[പി. ടി. അജയ് മോഹൻ]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |റിജിൽ കെ. ആർ. |- ! 63 | [[ഗുരുവായൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഗുരുവായൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എൻ. കെ. അക്ബർ]] |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |സി. എച്ച്. റഷീദ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ബി. ഗോപാലകൃഷ്ണൻ |- ! 64 | [[മണലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മണലൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[സി. രവീന്ദ്രനാഥ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ടി. എൻ. പ്രതാപൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. കെ. അനീഷ് കുമാർ |- ! 65 | [[വടക്കാഞ്ചേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|വടക്കാഞ്ചേരി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[സേവ്യർ ചിറ്റിലപ്പിള്ളി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |വൈശാഖ് നാരായണസ്വാമി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ടി. എസ്. ഉല്ലാസ് ബാബു |- ! 66 | [[ഒല്ലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഒല്ലൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |[[കെ. രാജൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ഷാജി കോടങ്കണ്ടത്ത് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ബിജോയ് തോമസ് |- ! 67 | [[തൃശ്ശൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃശ്ശൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |ആലങ്കോട് ലീലാകൃഷ്ണൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[രാജൻ പല്ലൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പദ്മജ വേണുഗോപാൽ |- ! 68 | [[നാട്ടിക നിയമസഭാമണ്ഡലം|നാട്ടിക]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India}} |[[ഗീത ഗോപി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |സുനിൽ ലാലൂർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} | [[സി. സി. മുകുന്ദൻ]] |- ! 69 | [[കൈപ്പമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൈപ്പമംഗലം]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |കെ. കെ. വത്സരാജ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ടി. എം. നാസർ |{{Party name with color| Bharath Dharma Jana Sena}} |അതുല്യ ഘോഷ് |- ! 70 | [[ഇരിങ്ങാലക്കുട നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇരിങ്ങാലക്കുട]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ആർ. ബിന്ദു]] |{{Party name with color|Kerala Congress }} |[[തോമസ് ഉണ്ണിയാടൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സന്തോഷ് ചേർക്കളം |- ! 71 | [[പുതുക്കാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുക്കാട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. കെ. രാമചന്ദ്രൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. എം. ബാബു രാജ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എ. നാഗേഷ് |- ! 72 | [[ചാലക്കുടി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചാലക്കുടി]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |ബിജു ചിറയത്ത് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ടി. ജെ. സനീഷ് കുമാർ ജോസഫ്]] |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |ചാർളി പോൾ |- ! 73 | [[കൊടുങ്ങല്ലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊടുങ്ങല്ലൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |വി. ആർ. സുനിൽ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ഒ. ജെ. ജനീഷ് |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |വർഗീസ് ജോർജ് |- | rowspan="14" | [[എറണാകുളം ജില്ല|എറണാകുളം]] ! 74 | [[പെരുമ്പാവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പെരുമ്പാവൂർ]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |ബേസിൽ പോൾ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |മനോജ് മൂത്തേടൻ |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |ജിബി പതിക്കൽ |- ! 75 | [[അങ്കമാലി നിയമസഭാമണ്ഡലം|അങ്കമാലി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[സജു പോൾ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[റോജി എം. ജോൺ]] |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |പ്രോമി കുര്യാക്കോസ് |- ! 76 | [[ആലുവ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലുവ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എ. എം. ആരിഫ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[അൻവർ സാദത്ത്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എം. എ. ബ്രഹ്മരാജ് |- ! 77 | [[കളമശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കളമശ്ശേരി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[പി. രാജീവ്]] |{{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |വി. ഇ. അബ്ദുൽ ഗഫൂർ |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |എം. പി. ബിനു |- ! 78 | [[പറവൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പറവൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |[[ഇ. ടി. ടൈസൺ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[വി. ഡി. സതീശൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |വത്സല പ്രസന്ന കുമാർ |- ! 79 | [[വൈപ്പിൻ നിയമസഭാമണ്ഡലം|വൈപ്പിൻ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |എം. ബി. ഷൈനി |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ടോണി ചമ്മിണി |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |അനിത തോമസ് |- ! 80 | [[കൊച്ചി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊച്ചി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. ജെ. മാക്സി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |മുഹമ്മദ് ഷിയാസ് |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |അഡ്വ. സേവ്യർ ജൂലപ്പൻ |- ! 81 | [[തൃപ്പൂണിത്തുറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃപ്പൂണിത്തുറ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. എൻ. ഉണ്ണികൃഷ്ണൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ദീപക് ജോയ് |{{Party name with color|Twenty20 Party}} | [[അഞ്ജലി നായർ]] |- ! 82 | [[എറണാകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|എറണാകുളം]] |{{Party name with color|Indian Socialist Janata Dal}} |സാബു ജോർജ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ടി. ജെ. വിനോദ്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പി. ആർ. ശിവശങ്കരൻ |- ! 83 | [[തൃക്കാക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൃക്കാക്കര]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |പുഷ്പ ദാസ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ഉമ തോമസ്]] |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |അഖിൽ മാരാർ |- ! 84 | [[കുന്നത്തുനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്നത്തുനാട്]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[പി. വി. ശ്രീനിജിൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[വി. പി. സജീന്ദ്രൻ]] |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |ബാബു ദിവാകരൻ |- ! 85 | [[പിറവം നിയമസഭാമണ്ഡലം|പിറവം]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |സാബു കെ. ജേക്കബ് |{{Party name with color|Kerala Congress (Jacob)}} |[[അനൂപ് ജേക്കബ്]] |{{Party name with color|Twenty20 Party}} | ജിബി എബ്രഹാം |- ! 86 | [[മൂവാറ്റുപുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|മൂവാറ്റുപുഴ]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |എൻ. അരുൺ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[മാത്യു കുഴൽനാടൻ]] |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |സണ്ണി കടൂത്താഴെ |- ! 87 | [[കോതമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോതമംഗലം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ആന്റണി ജോൺ]] |{{Party name with color|Kerala Congress }} |ഷിബു തെക്കുംപുറം |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |അജി നാരായണൻ |- | rowspan="5" | [[ഇടുക്കി ജില്ല|ഇടുക്കി]] ! 88 | [[ദേവികുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ദേവികുളം]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |എ. രാജ | {{Party name with color|Indian National Congress}} |എഫ്. രാജ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[എസ്. രാജേന്ദ്രൻ]] |- ! 89 | [[ഉടുമ്പൻചോല നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഉടുമ്പൻചോല]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. കെ. ജയചന്ദ്രൻ]] | {{Party name with color|Indian National Congress}} |സേനാപതി വേണു |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |സംഗീത വിശ്വനാഥൻ |- ! 90 | [[തൊടുപുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|തൊടുപുഴ]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |സിറിയക് ചാഴികാടൻ |{{Party name with color|Kerala Congress }} |അപ്പു ജോൺ ജോസഫ് |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |റോയ് എ. വരിക്കാട്ട് |- ! 91 | [[ഇടുക്കി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇടുക്കി]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |[[റോഷി അഗസ്റ്റിൻ]] | {{Party name with color|Indian National Congress}} |റോയ് കെ. പൗലോസ് |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |അഡ്വ. പ്രതീഷ് പ്രഭ |- ! 92 | [[പീരുമേട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|പീരുമേട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |കെ. സലിം കുമാർ |{{Party name with color|Indian National Congress}} | സിറിയക് തോമസ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |വി. രതീഷ് |- | rowspan="9" | [[കോട്ടയം ജില്ല|കോട്ടയം]] ! 93 | [[പാലാ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പാലാ]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |[[ജോസ് കെ. മാണി]] |{{Party name with color|Kerala Democratic Party}} |[[മാണി സി. കാപ്പൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ഷോൺ ജോർജ് |- ! 94 | [[കടുത്തുരുത്തി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കടുത്തുരുത്തി]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |നിർമ്മല ജിമ്മി |{{Party name with color|Kerala Congress }} |[[മോൻസ് ജോസഫ്]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |സുരേഷ് എട്ടിക്കുന്നേൽ |- ! 95 | [[വൈക്കം നിയമസഭാമണ്ഡലം|വൈക്കം]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India}} |പി. പ്രദീപ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. ബിനിമോൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[കെ. അജിത്]] |- ! 96 | [[ഏറ്റുമാനൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഏറ്റുമാനൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[വി. എൻ. വാസവൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |നാട്ടകം സുരേഷ് |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |ആതിര ഡി. നായർ |- ! 97 | [[കോട്ടയം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോട്ടയം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |കെ. അനിൽകുമാർ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[തിരുവഞ്ചൂർ രാധാകൃഷ്ണൻ]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |പി. അനിൽകുമാർ |- ! 98 | [[പുതുപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുതുപ്പള്ളി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |കെ. എം. രാധാകൃഷ്ണൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ചാണ്ടി ഉമ്മൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |രവീന്ദ്രനാഥ് വാകത്താനം |- ! 99 | [[ചങ്ങനാശ്ശേരി നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചങ്ങനാശ്ശേരി]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |ജോബ് മൈക്കിൾ |{{Party name with color|Kerala Congress }} |വിനു ജോബ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ബി. രാധാകൃഷ്ണ മേനോൻ |- ! 100 | [[കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാഞ്ഞിരപ്പള്ളി]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |എൻ. ജയരാജ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |പ്രൊഫ. റോണി കെ. ബേബി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[ജോർജ് കുര്യൻ]] |- ! 101 | [[പൂഞ്ഞാർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പൂഞ്ഞാർ]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |സെബാസ്റ്റ്യൻ കുളത്തുങ്കൽ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |സെബാസ്റ്റ്യൻ എം.ജെ. (സജി ജോസഫ്) |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[പി. സി. ജോർജ്]] |- | rowspan="9" | [[ആലപ്പുഴ ജില്ല|ആലപ്പുഴ]] ! 102 | [[അരൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അരൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ദലീമ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[ഷാനിമോൾ ഉസ്മാൻ]] |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena }} |പി. എസ്. ജ്യോതിസ് |- ! 103 | [[ചേർത്തല നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചേർത്തല]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |[[പി. പ്രസാദ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |കെ. ആർ. രാജേന്ദ്ര പ്രസാദ് |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |അഡ്വ. ടി. പി. അനന്തരാജ് |- ! 104 | [[ആലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആലപ്പുഴ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[പി. പി. ചിത്തരഞ്ജൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |എ.ഡി. തോമസ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എം.ജെ. ജോബ് |- ! 105 | [[അമ്പലപ്പുഴ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അമ്പലപ്പുഴ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എച്ച്. സലാം]] |{{Party name with color|Independent politician|shortname=IND}} | [[ജി. സുധാകരൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |അരുൺ അനിരുദ്ധൻ |- ! 106 | [[കുട്ടനാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുട്ടനാട്]] |{{Party name with color|Nationalist Congress Party (Sharadchandra Pawar)}} |[[തോമസ് കെ. തോമസ്]] |{{Party name with color|Kerala Congress }} |റെജി ചെറിയാൻ |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |സന്തോഷ് ശാന്തി |- ! 107 | [[ഹരിപ്പാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഹരിപ്പാട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |ടി. ടി. ജിസ്മോൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[രമേശ് ചെന്നിത്തല]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |സന്ദീപ് വാചസ്പതി |- ! 108 | [[കായംകുളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കായംകുളം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[യു. പ്രതിഭ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |എം. ലിജു |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |തമ്പി മേട്ടുതറ |- ! 109 | [[മാവേലിക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|മാവേലിക്കര]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എം. എസ്. അരുൺ കുമാർ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |മുതറ രാജ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |അജിമോൻ |- ! 110 | [[ചെങ്ങന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചെങ്ങന്നൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[സജി ചെറിയാൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |എബി കുര്യാക്കോസ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എം. വി. ഗോപകുമാർ |- | rowspan="5" | [[പത്തനംതിട്ട ജില്ല|പത്തനംതിട്ട]] ! 111 | [[തിരുവല്ല നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരുവല്ല]] |{{Party name with color|Indian Socialist Janata Dal}} |[[മാത്യു ടി. തോമസ്]] |{{Party name with color|Kerala Congress }} |വർഗീസ് മാമ്മൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |അനൂപ് ആന്റണി |- ! 112 | [[റാന്നി നിയമസഭാമണ്ഡലം|റാന്നി]] |{{Party name with color|Kerala Congress (M)}} |പ്രമോദ് നാരായണൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |പഴകുളം മധു |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |തോമസ് കെ. സാമുവൽ |- ! 113 | [[ആറന്മുള നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആറന്മുള]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[വീണ ജോർജ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |അബിൻ വർക്കി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[കുമ്മനം രാജശേഖരൻ]] |- ! 114 | [[കോന്നി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോന്നി]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. യു. ജനീഷ് കുമാർ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |സതീഷ് കൊച്ചുപറമ്പിൽ |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |ടി. പി. സുന്ദരേശൻ |- ! 115 | [[അടൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|അടൂർ]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India}} |പ്രാജി ശശിധരൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ശാന്തകുമാർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പന്തളം പ്രതാപൻ |- | rowspan="11" | [[കൊല്ലം ജില്ല|കൊല്ലം]] ! 116 | [[കരുനാഗപ്പള്ളി നിയമസഭാമണ്ഡലം|കരുനാഗപ്പള്ളി]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |എം. എസ്. താര |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[സി. ആർ. മഹേഷ്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |വി. എസ്. ജിതിൻ ദേവ് |- ! 117 | [[ചവറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചവറ]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |[[സുജിത്ത് വിജയൻപിള്ള]] |{{Party name with color|Revolutionary Socialist Party (India)}} |[[ഷിബു ബേബി ജോൺ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കെ. ആർ. രാജേഷ് |- ! 118 | [[കുന്നത്തൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുന്നത്തൂർ]] (SC) | {{Party name with color|Revolutionary Socialist Party (Leninist)}} | [[കോവൂർ കുഞ്ഞുമോൻ]] |{{Party name with color|Revolutionary Socialist Party (India)}} |ഉല്ലാസ് കോവൂർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |രാജി പ്രസാദ് |- ! 119 | [[കൊട്ടാരക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊട്ടാരക്കര]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കെ. എൻ. ബാലഗോപാൽ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[പി. അയിഷ പോറ്റി]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ആർ. രശ്മി |- ! 120 | [[പത്തനാപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|പത്തനാപുരം]] |{{Party name with color|Kerala Congress (B)}} |[[കെ. ബി. ഗണേഷ് കുമാർ]] | {{Party name with color|Indian National Congress}} |ജ്യോതികുമാർ ചാമക്കാല |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |അനിൽ കുമാർ എസ്. |- ! 121 | [[പുനലൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|പുനലൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |സി. അജയ പ്രസാദ് | {{Party name with color|Indian Union Muslim League}} |നൗഷാദ് യൂനസ് |{{Party name with color|Twenty20 Party}} |അഡ്വ. ബി. രഘുനാഥൻ പിള്ള |- ! 122 | [[ചടയമംഗലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചടയമംഗലം]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |[[ജെ. ചിഞ്ചു റാണി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |എം. എം. നസീർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ആർ. എസ്. അരുൺ രാജ് |- ! 123 | [[കുണ്ടറ നിയമസഭാമണ്ഡലം|കുണ്ടറ]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |എസ്. എൽ. സജികുമാർ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[പി. സി. വിഷ്ണുനാഥ്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |റോബിൻ രാധാകൃഷ്ണൻ |- ! 124 | [[കൊല്ലം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കൊല്ലം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |എസ്. ജയമോഹൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ബിന്ദു കൃഷ്ണ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എൻ. പ്രതാപ് കുമാർ |- ! 125 | [[ഇരവിപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|ഇരവിപുരം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[എം. നൗഷാദ്]] |{{Party name with color|Revolutionary Socialist Party (India)}} |വിഷ്ണു മോഹൻ |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |സജി ഡി. ആനന്ദ് |- ! 126 | [[ചാത്തന്നൂർ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചാത്തന്നൂർ]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |ആർ. രാജേന്ദ്രൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |സൂരജ് രവി |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ബി. ബി. ഗോപകുമാർ |- | rowspan="14" | [[തിരുവനന്തപുരം ജില്ല|തിരുവനന്തപുരം]] ! 127 | [[വർക്കല നിയമസഭാമണ്ഡലം|വർക്കല]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[വി. ജോയ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[വർക്കല കഹാർ]] |{{Party name with color|BJP}} |[[അഡ്വ. എസ്. സ്മിത]] |- ! 128 | [[ആറ്റിങ്ങൽ നിയമസഭാമണ്ഡലം|ആറ്റിങ്ങൽ]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ഒ. എസ്. അംബിക]] |{{Party name with color|Revolutionary Socialist Party (India)}} |സന്തോഷ് ഭദ്രൻ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പി. സുധീർ |- ! 129 | [[ചിറയിൻകീഴ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|ചിറയിൻകീഴ്]] (SC) |{{Party name with color|Communist Party of India}} |മനോജ് ഇടമന |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[രമ്യ ഹരിദാസ്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ബി. എസ്. അനൂപ് |- ! 130 | [[നെടുമങ്ങാട് നിയമസഭാമണ്ഡലം|നെടുമങ്ങാട്]] |{{Party name with color|Communist Party of India}} |[[ജി. ആർ. അനിൽ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |മീനങ്കാൽ കുമാർ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |യുവരാജ് ഗോകുൽ |- ! 131 | [[വാമനപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|വാമനപുരം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ഡി. കെ. മുരളി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |സുധീർഷ പാലോട് |{{Party name with color|Bharath Dharma Jana Sena}} |വേണു കാരണവർ |- ! 132 | [[കഴക്കൂട്ടം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കഴക്കൂട്ടം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[കടകംപള്ളി സുരേന്ദ്രൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |ശരത്ചന്ദ്ര പ്രസാദ് |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[വി. മുരളീധരൻ]] |- ! 133 | [[വട്ടിയൂർക്കാവ് നിയമസഭാമണ്ഡലം|വട്ടിയൂർക്കാവ്]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[വി. കെ. പ്രശാന്ത്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[കെ. മുരളീധരൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[ആർ. ശ്രീലേഖ]] |- ! 134 | [[തിരുവനന്തപുരം നിയമസഭാമണ്ഡലം|തിരുവനന്തപുരം]] | {{party name with color|IND}} |[[സുധീർ കരമന]] |{{party name with color|Communist Marxist Party}} |[[സി. പി. ജോൺ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |കരമന ജയൻ |- ! 135 | [[നേമം നിയമസഭാമണ്ഡലം|നേമം]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[വി. ശിവൻകുട്ടി]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[കെ. എസ്. ശബരീനാഥൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[രാജീവ് ചന്ദ്രശേഖർ]] |- ! 136 | [[അരുവിക്കര നിയമസഭാമണ്ഡലം|അരുവിക്കര]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ജി. സ്റ്റീഫൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[വി. എസ്. ശിവകുമാർ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |[[വിവേക് ഗോപൻ]] |- ! 137 | [[പാറശ്ശാല നിയമസഭാമണ്ഡലം|പാറശ്ശാല]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[സി. കെ. ഹരീന്ദ്രൻ]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |നെയ്യാറ്റിൻകര സനൽ |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ഗിരീഷ് നെയ്യാർ |- ! 138 | [[കാട്ടാക്കട നിയമസഭാമണ്ഡലം|കാട്ടാക്കട]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |[[ഐ. ബി. സതീഷ്]] |{{Party name with color|Indian National Congress}} |എം. ആർ. ബൈജു |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |പി. കെ. കൃഷ്ണദാസ് |- ! 139 | [[കോവളം നിയമസഭാമണ്ഡലം|കോവളം]] |{{party name with color|Independent politician|shortname=IND}} |ഭഗത് റൂഫസ് |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[എം. വിൻസന്റ്]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |ടി. എൻ. സുരേഷ് |- ! 140 | [[നെയ്യാറ്റിൻകര നിയമസഭാമണ്ഡലം|നെയ്യാറ്റിൻകര]] |{{Party name with color|Communist Party of India (Marxist)}} |കെ. ആൻസലൻ |{{Party name with color|Indian National Congress}} |[[എൻ. ശക്തൻ]] |{{Party name with color|Bharatiya Janata Party}} |എസ്. രാജശേഖരൻ നായർ |} {{Notelist}} == അവലംബം == {{Reflist}} {{Kerala elections}} [[വർഗ്ഗം:കേരളത്തിലെ നിയമസഭാതിരഞ്ഞെടുപ്പുകൾ]] k8qihbomwuuvw22ra056ckq1p821stc 0 665880 4614004 4611493 2026-04-17T09:06:44Z Symphonicallyu 155269 4614004 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Mundari language}} {{short description|കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിൽ സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന മുണ്ടാ ഭാഷയെക്കുറിച്ചാണ്}} {{About|കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിൽ സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന മുണ്ടാ ഭാഷയെക്കുറിച്ചാണ്|ആഫ്രിക്കയിൽ സംസാരിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു നീലോട്ടിക്ക് ഭാഷയെക്കുറിച്ച് അറിയാൻ|മന്ദാരി ഭാഷാഭേദം}} {{Infobox language | name = മുണ്ടാരി | altname = <span style="font-size:100%;line-height:1.65;">{{lang|unr-Nagm|𞓞𞓐𞓪𞓐 𞓖𞓕𞓦𞓕𞓣}} , ''ഹോറോ ജഗർ''</span> | nativename = {{huge|{{lang|unr-Nagm|𞓧𞓟𞓨𞓜𞓕𞓣𞓚}}}}<span style="font-size:100%;line-height:1.65;"><br /><small>{{lang|unr-Orya|ମୁଣ୍ଡାରୀ}} • {{lang|unr-Deva|मुंडारी}} • {{lang|unr-Beng|মুন্ডারি}}</small></span> | pronunciation = {{IPA|unr|muɳɖaːriː|}} | states = [[ഇന്ത്യ]], [[ബംഗ്ലാദേശ്]], [[നേപ്പാൾ]] | region = കിഴക്കൻ ഇന്ത്യയിലെ [[ഛോട്ടാ നാഗ്‌പൂർ പീഠഭൂമി|ഛോട്ടാ നാഗ്പൂർ പീഠഭൂമിയിലും]], വടക്കുകിഴക്കൻ ഇന്ത്യയുടെ ചില ഭാഗങ്ങളിലും. *​[[ഝാർഖണ്ഡ്‌]] *​[[ഒഡീഷ]] (വടക്കൻ ജില്ലകളിൽ ഗണ്യമായ ന്യൂനപക്ഷം) *​[[പശ്ചിമ ബംഗാൾ]] (തെക്കുപടിഞ്ഞാറൻ ജില്ലകളിൽ ന്യൂനപക്ഷം) *​[[ആസാം]] (ന്യൂനപക്ഷം) പ്രധാനമായും [[ബംഗ്ലാദേശ്|ബംഗ്ലാദേശിലെ]] [[രാജ്ഷാഹി ഡിവിഷൻ|രാജ്ഷാഹി ഡിവിഷനിലും]], കൂടാതെ [[രംഗ്പൂർ ഡിവിഷൻ|രംഗ്പൂർ]], [[സിലറ്റ് ഡിവിഷൻ|സിലറ്റ്]] ഡിവിഷനുകളിലെ ചില പ്രദേശങ്ങളിലും *​[[നോഗോൺ ജില്ല]] (ഏകദേശം 2,500 പേർ സംസാരിക്കുന്നു)<ref>{{cite web |url=http://bbs.portal.gov.bd/sites/default/files/files/bbs.portal.gov.bd/page/b343a8b4_956b_45ca_872f_4cf9b2f1a6e0/2022-07-28-14-31-b21f81d1c15171f1770c661020381666.pdf |script-title=bn:জনশুমারি ও গৃহগণনা ২০২২: প্রাথসিক প্রতিবেদন |trans-title=Census and Housing Census 2022: Preliminary Report |website=[[Bangladesh Bureau of Statistics]] |page=32 |language=bn}}</ref> ​[[നേപ്പാൾ|നേപ്പാളിലെ]] [[കോശി മേഖല|കോശി മേഖലയിൽ]] ഏകദേശം 7,700 പേർ സംസാരിക്കുന്നു. *[[മൊറാംഗ് ജില്ല]] *​[[സുൻസാരി ജില്ല]] | ethnicity = [[മുണ്ഡ|മുണ്ഡകൾ]] | speakers = 1.6 ദശലക്ഷം | date = 2011 സെൻസസ് | map = Munda languages map.svg | mapcaption = <center><small>മുണ്ട ഭാഷ സംസാരിക്കുന്നവരുടെ ഗണ്യമായ സാന്നിധ്യമുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ ചുവപ്പ് നിറത്തിൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.</center></small> | ref = {{efn|2011-ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം, ഇന്ത്യയിൽ 1,128,228 പേർ മുണ്ടാരിയും 505,922 പേർ മുണ്ടയും തങ്ങളുടെ മാതൃഭാഷയായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്; ആകെ 1,634,150 വ്യക്തികൾ അഥവാ ഏകദേശം 1.6 ദശലക്ഷം ആളുകൾ വരും ഇത്.<ref name=MTCensus2011>{{cite web|title=C-16: Population by mother tongue, India - 2011 |publisher=Office of the Registrar General & Census Commissioner, India |url=https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/10191/download/13303/DDW-C16-STMT-MDDS-0000.XLSX}}</ref>}}<ref>{{Cite web|url=http://www.censusindia.gov.in/2011Census/Language_MTs.html|title=Statement 1: Abstract of speakers' strength of languages and mother tongues – 2011|publisher=Office of the Registrar General & Census Commissioner, India|website=www.censusindia.gov.in|access-date=2018-07-07 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210306112822/https://www.censusindia.gov.in/2011Census/Language-2011/Statement-1.pdf |archive-date=6 March 2021}}</ref> | familycolor = [[ആസ്ട്രോ-ഏഷ്യാറ്റിക് ഭാഷകൾ|ഓസ്‌ട്രോ-ഏഷ്യാറ്റിൿ]] | fam2 = [[മുണ്ട ഭാഷകൾ|മുണ്ട]] | fam3 = വടക്കൻ മുണ്ട | fam4 = [[ഖേർവാരിയൻ ഭാഷകൾ|ഖേർവാറിയൻ]] | fam5 = മുണ്ടാറിൿ | dia1 = ഹസട | dia2 = നാഗുരി | dia3 = തമരിയ | dia4 = കേരഃ (കുറുഖ് സംസാരിക്കുന്നവർ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു ക്രിയോൾ ഭാഷ.) | script = [[മുണ്ടാരി ബാനി]] (''മാതൃലിപി'')<br>മറ്റുള്ളവ: *[[ഒഡിയ ലിപി|ഒഡിയ]] *[[ദേവനാഗരി]] *[[ബംഗാളി ലിപി|ബംഗാളി]] *[[ലത്തീൻ അക്ഷരമാല|ലത്തീൻ]] | lc1 = unr | ld1 = Mundari | lc2 = unx | ld2 = Munda | image = Shukla Mundari.svg | imagecaption = <small>''മുണ്ടാരി'' എന്ന് മുണ്ടാരി ബാനി ലിപിയിൽ എഴുതിയിരിക്കുന്നു.</small> | nation = {{IND}} *[[ഝാർഖണ്ഡ്‌]] (ഔദ്യോഗിക) | map2 = Lang Status 80-VU.svg | mapcaption2 = <center><small>യുനെസ്കോയുടെ ലോകത്തെ അപകടഭീഷണി നേരിടുന്ന ഭാഷകളുടെ അറ്റ്ലസിൽ മുണ്ടാരിയെ ഒരു 'ദുർബല' ഭാഷയായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു.</center></small> | notice = IPA }} [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യയിലെ]] [[ഛോട്ടാ നാഗ്‌പൂർ പീഠഭൂമി|ഛോട്ടാ നാഗ്പൂർ പീഠഭൂമി]] പ്രദേശത്തെ തദ്ദേശീയരായ [[മുണ്ഡ]] [[ആദിവാസി|ഗോത്രവർഗ്ഗക്കാർ]] സംസാരിക്കുന്ന, [[ആസ്ട്രോ-ഏഷ്യാറ്റിക് ഭാഷകൾ|ഓസ്ട്രോ-ഏഷ്യാറ്റിൿ]] ഭാഷാകുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട ഒരു [[മുണ്ട ഭാഷകൾ|മുണ്ട ഭാഷയാണ്]] '''മുണ്ടാരി''' (<small>[[മുണ്ടാരി ബാനി]]:</small> {{lang|unr-Nagm|𞓧𞓟𞓨𞓜𞓕𞓣𞓚}}, <small>[[ലത്തീൻ]]:</small> ''Muṇḍārī'', [[അന്താരാഷ്ട്ര ശബ്ദലിപി|ഐ.പി.എ.]]: {{IPA|unr|muɳɖaːriː}}). 1.5 ദശലക്ഷത്തിലധികം ആളുകൾ ഇത് മാതൃഭാഷയായി സംസാരിക്കുന്നു.<ref>{{Cite web|url=https://www.omniglot.com/writing/mundari.htm|title=Mundari alphabet, pronunciation and description}}</ref> [[ഹോ ഭാഷ|ഹോ]], [[സന്താലി ഭാഷ|സന്താലി]] ഭാഷകളുമായി അടുത്ത ബന്ധമുള്ളതാണ് ഇത്. [[ഭൂമിജ് ഭാഷ|ഭൂമിജിനൊപ്പം]] ഈ നാല് ഭാഷകളാണ് മുണ്ട ഭാഷകുടുംബത്തിലെ പ്രധാന കണ്ണികൾ.<ref>{{Cite web|url=https://omniglot.com/writing/mundaribani.htm|title=Mundari Bani}}</ref> മുണ്ടാരി [[ഝാർഖണ്ഡ്‌]] സംസ്ഥാനത്തിലെ ഒരു അധിക ഔദ്യോഗിക ഭാഷയാണ്. കിഴക്കൻ ഇന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളായ [[ഒഡീഷ|ഒഡീഷയിലും]] [[പശ്ചിമ ബംഗാൾ|പശ്ചിമ ബംഗാളിലും]], അയൽരാജ്യമായ [[ബംഗ്ലാദേശ്|ബംഗ്ലാദേശിലെ]] വടക്കൻ രംഗ്പൂർ ഡിവിഷനിലും ഇത് സംസാരിക്കുന്നവരുടെ എണ്ണം ഗണ്യമാണ്. ഇന്ത്യയിൽ മുണ്ടാരി ഒരു പ്രധാന ന്യൂനപക്ഷ ഭാഷയായി അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. എന്നിരുന്നാലും, അത് സംസാരിക്കുന്നവർ പലപ്പോഴും [[ഹിന്ദി|ഹിന്ദിയിലോ]] മറ്റൊരു [[ഭാരതത്തിലെ ഔദ്യോഗിക ഭാഷകൾ|സംസ്ഥാന ഭാഷയിലോ]] ദ്വിഭാഷികളാണ്. വ്യാകരണപരമായ ബന്ധങ്ങൾ അറിയിക്കുന്നതിനായി വേരുകളിലേക്ക് ഒന്നിലധികം അഫിക്സുകൾ ചേർക്കുന്ന സങ്കീർണ്ണമായ രൂപഘടനയുടെ സവിശേഷതയുള്ള ഒരു സംയോജന ഭാഷയാണ് മുണ്ടാരി.<ref name="Andersen2008">{{Cite book |last=Andersen |first=Gregory D. S. |title=The Munda Languages |publisher=Routledge |year=2008 |isbn=978-0415328906 |pages=121–150 |chapter=Mundari}}<cite class="citation book cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFAndersen2008">Andersen, Gregory D. S. (2008). </cite></ref> ചരിത്രപരമായി വാമൊഴിയായിട്ടാണ് കൈമാറ്റം ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നതെങ്കിലും, മുണ്ടാരി ഇപ്പോൾ നിരവധി ലിപികളിൽ എഴുതപ്പെടുന്നുണ്ട്; മുണ്ടാരി എഴുതുന്നതിനായി രോഹിദാസ് സിംഗ് നാഗ് പ്രത്യേകമായി വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത 'മുണ്ടാരി ബാനി'യാണ് ഇവയിൽ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയം.<ref>{{Cite web|url=http://www.oneindia.com/2006/05/15/bms-to-intensify-agitation-on-mundari-language-1147760918.html|title=BMS to intensify agitation on Mundari language|access-date=4 April 2018|website=oneindia.com}}</ref> [[ദേവനാഗരി]], [[ഒഡിയ ലിപി|ഒഡിയ]], [[ബംഗാളി ലിപി|ബംഗാളി]], [[ലത്തീൻ അക്ഷരമാല|ലത്തീൻ]] ലിപികളിലും ഇത് എഴുതപെടാറുണ്ട്. [[യുനെസ്കോ|യുനെസ്കോയുടെ]] ലോകത്തെ അപകടഭീഷണി നേരിടുന്ന ഭാഷകളുടെ അറ്റ്ലസിൽ മുണ്ടാരിയെ ഒരു '''ദുർബല''<nowiki/>' ഭാഷയായി തരംതിരിച്ചിരിക്കുന്നു.<ref>{{Cite book |last=Moseley |first=Christopher |url=https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000187026/PDF/187026eng.pdf.multi |title=Atlas of the World's Languages in Danger |date=2010 |publisher=UNESCO Publishing |isbn=978-92-3-104096-2 |editor-last=Moseley |editor-first=Christopher |edition=3rd |location=Paris |page=205 |format=PDF |access-date=22 February 2025}}</ref> സവിശേഷമായ വ്യാകരണ ഘടനയും [[ദക്ഷിണേഷ്യ]] ഓസ്ട്രോ-ഏഷ്യൻ സംസാരിക്കുന്നവരുടെ കുടിയേറ്റ രീതികൾ മനസിലാക്കുന്നതിൽ വഹിക്കുന്ന പങ്കും കാരണം ഇത് വിപുലമായ ഭാഷാപരമായ പഠന വിഷയമായി തുടരുന്നു. == ലിപി == {{main|മുണ്ടാരി ബാനി}} [[File:MundariLanguageScript.jpg|thumb|മുണ്ടാരി ബാനി ലിപിയുടെ മാതൃക]] 1980-കളിൽ [[രോഹിദാസ് സിംഗ് നാഗ്]] വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത തനതായ [[മുണ്ടാരി ബാനി]] (<small>മുണ്ടാരി:</small> {{lang|unr|{{Script|Nagm|{{small|𞓧𞓟𞓨𞓜𞓕𞓣𞓚 𞓗𞓕𞓨𞓚}}}}}}) ലിപിയിലാണ് മുണ്ടാരി ഭാഷ പ്രധാനമായും എഴുതുന്നത്. സാഹിത്യം, വിദ്യാഭ്യാസം, കമ്പ്യൂട്ടിംഗ് എന്നീ മേഖലകളിൽ ഇതിന്റെ ഉപയോഗം ഇപ്പോൾ വർദ്ധിച്ചുവരുന്നുണ്ട്. പ്രകൃതിയിലെ രൂപങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കി രൂപകല്പന ചെയ്തിട്ടുള്ള ഈ ലിപിയിൽ 27 അക്ഷരങ്ങളും 5 ഉച്ചാരണചിഹ്നങ്ങളുമുണ്ട്. ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് എഴുതുന്ന ഈ ലിപിയിൽ വലിയക്ഷര-ചെറിയക്ഷര വ്യത്യാസങ്ങളില്ല. കൂടാതെ വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾക്ക് അന്തർലീനമായ സ്വരശബ്ദങ്ങളുമില്ല. അക്ഷരങ്ങളെ അഞ്ച് കൂട്ടങ്ങളായി തിരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഓരോ കൂട്ടവും ആരംഭിക്കുന്നത് ഒരു പ്രധാന സ്വരാക്ഷരത്തിലാണ്. വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങളുടെ പേരിലെ ആദ്യ അക്ഷരം അവ ഉൾപ്പെടുന്ന കൂട്ടത്തിലെ സ്വരാക്ഷരവുമായി പൊരുത്തപ്പെടുന്നു.<ref>{{cite web|title=L2/21-031: Proposal to Encode the Mundari Bani Script in the Universal Character Set |first1=Lawrence |last1=Wolf-Sonkin |first2=Biswajit |last2=Mandal |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21031-mundari-bani.pdf |date=8 January 2021|access-date=19 February 2026}}</ref> {| class="wikitable letters-table" |- |+ മുണ്ടാരി വ്യഞ്ജനാക്ഷരങ്ങൾ<ref name="unicode 2021">{{cite web|title=L2/21-031: Proposal to Encode the Mundari Bani Script in the Universal Character Set |first1=Lawrence |last1=Wolf-Sonkin |first2=Biswajit |last2=Mandal |url=https://www.unicode.org/L2/L2021/21031-mundari-bani.pdf |date=8 January 2021|access-date=10 May 2021}}</ref><br />({{lang|unr|𞓗𞓐𞓖𞓕 𞓗𞓕𞓨𞓚}} {{transliteration|unr|Boja Bani}})  | {{letter|l=unr|s=Nagm|ch=𞓐|ml=ഒ|ipa=/o/|color=blue|}} | {{letter|top=𞓐𞓑|tops=ഒപ്|l=unr|s=Nagm|ch=𞓑|ml=പ|ipa=/p/|color=red|}} | {{letter|top=𞓐𞓒|l=unr|s=Nagm|ch=𞓒|iso=l|ipa=/l/|color=red|}} | {{letter|top=𞓐𞓓|l=unr|s=Nagm|ch=𞓓|iso=y|ipa=/j/|color=red|}} | {{letter|top=𞓐𞓔|l=unr|s=Nagm|ch=𞓔|iso=ṅ|ipa=/ŋ/|color=red|}} |-  | {{letter|l=unr|s=Nagm|ch=𞓕|iso=a|ipa=/a/|color=blue|}} | {{letter|top=𞓕𞓖|l=unr|s=Nagm|ch=𞓖|iso=j|ipa=/d͡ʑ/|color=red|}} | {{letter|top=𞓕𞓗|l=unr|s=Nagm|ch=𞓗|iso=b|ipa=/b/|color=red|}} | {{letter|top=𞓕𞓘|l=unr|s=Nagm|ch=𞓘|iso=ñ|ipa=/ɲ/|color=red|}} | {{letter|top=𞓕𞓙|l=unr|s=Nagm|ch=𞓙|iso=ḥ|ipa=/ʔ/|color=red|}} |-  | {{letter|l=unr|s=Nagm|ch=𞓚|iso=i|ipa=/i/|color=blue|}} | {{letter|top=𞓚𞓛|l=unr|s=Nagm|ch=𞓛|iso=s|ipa=/s̪/|color=red|}} | {{letter|top=𞓚𞓜|l=unr|s=Nagm|ch=𞓜|iso=ḍ|ipa=/ɖ/|color=red|}} | {{letter|top=𞓚𞓝|l=unr|s=Nagm|ch=𞓝|iso=t|ipa=/t̪/|color=red|}} | {{letter|top=𞓚𞓞|l=unr|s=Nagm|ch=𞓞|iso=h|ipa=/h/|color=red|}} |-  | {{letter|l=unr|s=Nagm|ch=𞓟|iso=u|ipa=/u/|color=blue|}} | {{letter|top=𞓟𞓠|l=unr|s=Nagm|ch=𞓠|iso=ch|ipa=/t͡ʃ/|color=red|}} | {{letter|top=𞓟𞓡|l=unr|s=Nagm|ch=𞓡|iso=d|ipa=/d̪/|color=red|}} | {{letter|top=𞓟𞓢|l=unr|s=Nagm|ch=𞓢|iso=k|ipa=/k/|color=red|}} | {{letter|top=𞓟𞓣|l=unr|s=Nagm|ch=𞓣|iso=r|ipa=/ɾ/|color=red|}} |-  | {{letter|l=unr|s=Nagm|ch=𞓤|iso=e|ipa=/e/|color=blue|}} | {{letter|top=𞓤𞓥|l=unr|s=Nagm|ch=𞓥|iso=ṇ|ipa=/ɳ/|color=red|}} | {{letter|top=𞓤𞓦|l=unr|s=Nagm|ch=𞓦|iso=g|ipa=/g/|color=red|}} | {{letter|top=𞓤𞓧|l=unr|s=Nagm|ch=𞓧|iso=m|ipa=/m/|color=red|}} | {{letter|top=𞓤𞓨|l=unr|s=Nagm|ch=𞓨|iso=n|ipa=/ɳ/|color=red|}} | {{letter|top=𞓤𞓩|l=unr|s=Nagm|ch=𞓩|iso=ṭ|ipa=/ʈ/|color=red|}} | {{letter|top=𞓤𞓪|l=unr|s=Nagm|ch=𞓪|iso=ṛ / ḷ|ipa=/ɽ/,/ɭ/|color=red|}} |}  {| class="wikitable letters-table" |- |+ മുണ്ടരി ഉച്ചാരണചിഹ്നങ്ങൾ<br />( {{lang|unr|𞓝𞓐𞓔}} {{transliteration|unr|Toṅ/Tong}} )  | {{അക്ഷരങ്ങൾ|top=𞓐𞓖𞓐𞓡|l=unr|s=Nagm|ch=𞓫|iso=OJOD|color=red|}} | {{letter|top=𞓧𞓟𞓬𞓞𞓐𞓣|l=unr|s=Nagm|ch=◌𞓬|iso=MUHOR|ipa=/◌̃/|color=red|}} | {{letter|top=𞓝𞓐𞓓𞓐𞓣|l=unr|s=Nagm|ch=◌𞓭|iso=TOYOR|ipa=/ʷ/|color=red|}} | {{letter|top=𞓚𞓢𞓚𞓣|l=unr|s=Nagm|ch=◌𞓮|iso=IKIR|ipa=/ː/|color=blue|}} | {{letter|top=𞓛𞓟𞓝𞓟𞓙|l=unr|s=Nagm|ch=◌𞓯|iso=SUTUH|color=red|}} |} മുണ്ടരി ബാനിക്ക് പുറമെ [[ഒഡിയ ലിപി|ഒഡിയ]], [[ദേവനാഗരി]], [[ബംഗാളി ലിപി|ബംഗാളി]] എന്നീ ലിപികളിലും ഈ ഭാഷ എഴുതാറുണ്ട്. == ഉദാഹരണ വാചകങ്ങൾ == മുണ്ടാരിയിൽ എഴുതിയ [[അന്താരാഷ്ട്ര മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനം|സാർവത്രിക മനുഷ്യാവകാശ പ്രഖ്യാപനത്തിന്റെ]] വകുപ്പ് 1 ആണ് ഇനിപ്പറയുന്ന വാചകം: <ref>{{Cite web|url=https://omniglot.com/writing/mundari.htm|title=Mundari Alphabet and Language|access-date=15 February 2026|website=Omniglot.com}}</ref> === മുണ്ടാരി ലിപി === {{Block indent|{{lang|unr-Nagm|𞓝𞓐𞓨𞓐𞓗-𞓱: 𞓛𞓐𞓗𞓤𞓨 𞓞𞓐𞓪𞓐 𞓢𞓐𞓢𞓤𞓮 𞓧𞓕𞓨𞓕𞓣𞓔 𞓐𞓜𞓐𞓙 𞓐𞓢𞓝𞓚𞓓𞓕𞓣 𞓢𞓐𞓣𞓤𞓓𞓕𞓦 𞓑𞓕𞓚𞓝𞓚 𞓗𞓕𞓗𞓐𞓝 𞓣𞓤 𞓖𞓐𞓨𞓐𞓧 𞓖𞓐𞓣𞓐𞓔𞓤𞓝𞓤 𞓕𞓡𞓕𞓨𞓕𞓡 𞓐𞓜𞓐𞓦 𞓗𞓐𞓣𞓕𞓗𞓐𞓣𞓚 𞓨𞓕𞓧𞓕𞓢𞓕𞓨𞓕. 𞓚𞓨𞓢𞓟𞓦𞓢𞓤 𞓛𞓤𞓥𞓕 𞓐𞓜𞓐𞓦 𞓖𞓚𞓮𞓭 𞓑𞓤𞓪𞓤𞓦 𞓖𞓚𞓭𞓟𞓣𞓤𞓓𞓕𞓙 𞓤𞓨𞓤𞓧𞓢𞓐 𞓨𞓕𞓧𞓕𞓢𞓕𞓨𞓕 𞓐𞓜𞓐𞓙 𞓚𞓨𞓢𞓟𞓙 𞓒𞓐𞓙𞓝𞓤 𞓞𞓕𞓦𞓤𞓓𞓕 𞓗𞓐𞓓𞓕 𞓒𞓤𞓢𞓕 𞓖𞓕𞓦𞓕𞓣 𞓗𞓕𞓢𞓕𞓝𞓚𞓘𞓕𞓙.}}}} === ഒഡിയ ലിപി === {{Block indent|{{lang|unr-Orya|ତୋନୋବ୍ ୧. - ସୋବେନ ହୋଡ଼ୋକୋ କେ ମନରଂଗ ଓଡ଼ୋଃ ଅକ୍ତିୟାର କୋ ରେଅଃ ତଇତି-ବାବତ ରେ ଜନମ ଜୋରୋଂଗ୍ଏତେ ଅହ୍ଡାନଡ ଓଡ଼ୋଃ ବରା ବରୀ ନମା କନା। ଇନକୁ କେ ସେଂଡ଼ାଁ ଓଡ଼ୋଃ-ଜୀ ପେଡେଃ, ଜୀଉ ରେଅଃ ଏନେମକୋ ନମା କନା ଓଡ଼ୋଃ ଇନକୁ ଲୋଓଃତେ ହଗେଆ-ୱୋଆ ଲେକା ଜଗର ବକଡ଼ ଲଗାତିଂଗ୍ଅଃ।}}}} === ദേവനാഗരി ലിപി === {{Block indent|{{lang|unr-deva|तोनोब् १. - सोबेन होड़ोको के मनरंग ओडोओ अक्तियार को रेअः पइति-बाबत रे जनम जोरोंग्एते अह्डानड ओड़ोओ बराबरी नमा कना। इनकु के सेंड़ॉ ओड़ोओ-जी पेडेः, जीउ रेअः एनेमको नमा कना ओड़ोओ इनकु लोओःते हगेया-वोया लेका जगर बकर लगातिंग्अः॥}}}} === ബംഗാളി ലിപി === {{Block indent|{{lang|unr-Beng|তোনোব্ ১. - সোবেন হোড়োকো কে মনরংগ ওড়োও অক্তিয়ার কো রেঅঃ পইতি-বাবত রে জনম জোরোংগ্এতে অহ্ডানড ওড়োও বরাবরী নমা কনা। ইনকু কে সেংড়াঁ ওড়োও-জী পেডেঃ, জীউ রেঅঃ এনেমকো নমা কনা ওড়োও ইনকু লোওঃতে হগেয়া-ওয়োয়া লেকা জগর বকড় লগাতিংগ্অঃ।}}}} === ലത്തീൻ വൽക്കരണം === {{Block indent|Tonob'-Mod: Soben hoḷo kokew manarng oḍoḥ oktiyar koreyag paiti babot re jonom jorongete adanad oḍog borabori namakana. Inkugke seṇa oḍog jīw peḷeg jī ureyaḥ enemko namakana oḍoḥ inkuḥ loḥte hageya boya leka jagar bakatiñaḥ.}} === ഐ.പി.എ. അനുലേഖനം === {{Block indent|t̪onob-mod̪: soben hoɽoko ke manaraŋɡa oɽoo akt̪iaːra ko reʔ pait̪i-baːbat̪a re d͡ʑanama d͡ʑoroŋɡʔet̪e ahɖaːnaɖa oɽoo baraːbariː namaː kanaː. inku ke seŋɽãː oɽoo-d͡ʑiː peɽeː, d͡ʑiːu reʔ enemako namaː kanaː oɽoo inku looːt̪e haɡeaː-woaː lekaː d͡ʑaɡara bakara laɡaːt̪ŋɡʔ.}} === മലയാളം === {{Block indent|'''വകുപ്പ് ൧:''' മനുഷ്യരെല്ലാവരും തുല്യാവകാശങ്ങളോടും അന്തസ്സോടും സ്വാതന്ത്ര്യത്തോടുംകൂടി ജനിച്ചിട്ടുള്ളവരാണ്‌. അന്യോന്യം ഭ്രാതൃഭാവത്തോടെ പെരുമാറുവാനാണ്‌ മനുഷ്യന് വിവേകബുദ്ധിയും മനസാക്ഷിയും സിദ്ധമായിരിക്കുന്നത്‌.}} ==കുറിപ്പുകൾ== {{notelist}} ==അവലംബങ്ങൾ== {{reflist}} {{Languages of Bangladesh|state=collapsed}} {{Languages of India|state=collapsed}} {{മുണ്ടാ ഭാഷകൾ|state=expanded}} 5l88j9w4r2vn6csaw5v8i7ng89b4hv7 10 666044 4614007 4611508 2026-04-17T09:27:27Z Symphonicallyu 155269 4614007 wikitext text/x-wiki {{Navbox | name = Munda languages | title = [[മുണ്ട ഭാഷകൾ|<span style="color:white;font-weight:bold">മുണ്ട ഭാഷകൾ</span>]] | state = {{{state|autocollapse}}} | listclass = hlist | basestyle = background:#f08080; | group1 = വടക്കൻ | list1 = {{Navbox|child | basestyle = background:#f08080; | list1 = * [[കോർക്കു ഭാഷ|കോർക്കു]] | group2 = [[ഖേർവാരിയൻ ഭാഷകൾ|<span style="color:white;">ഖേർവാരിയൻ</span>]] | list2 = {{Navbox|child | basestyle = background:#f08080; | group1 = മുണ്ടാരിൿ | list1 = * [[അഗരിയ ഭാഷ|അഗരിയ]] * [[അസുർ ഭാഷ|അസുർ]] * [[കോഡ ഭാഷ|കോഡ]] * [[കോർവ ഭാഷ|കോർവ]] * [[ടുറി ഭാഷ|ടുറി]] * [[ബിർജിയ ഭാഷ|ബിർജിയ]] * [[ബിർഹോർ ഭാഷ|ബിർഹോർ]] * [[മഝ്വാർ ഭാഷ|മഝ്വാർ]] * [[മുണ്ടാരി ഭാഷ|മുണ്ടാരി]] * [[ഭൂമിജ് ഭാഷ|ഭൂമിജ്]] * [[ഹോ ഭാഷ|ഹോ]] | group2 = സന്താലിൿ | list2 = * [[കോൽ ഭാഷ|കോൽ]] * [[സന്താലി ഭാഷ|സന്താലി]] }} }} | group2 = തെക്കൻ | list2 = {{Navbox|child | basestyle = background:#f08080; | group1 = സോറ-ഗോരും | list1 = * [[ഗോരും ഭാഷ|ഗോരും]] * [[ജുരയ് ഭാഷ|ജുരയ്]] * [[ലോധി ഭാഷ|ലോധി]] * [[സോറ ഭാഷ|സോറ]] | group2 = ഗുതോബ്-റെമോ | list2 = * [[ഗുതോബ് ഭാഷ|ഗുതോബ്]] * [[ബോണ്ട ഭാഷ|ബോണ്ട]] | group3 = മറ്റുള്ളവ | list3 = * [[ഖാരിയ ഭാഷ|ഖാരിയ]] * [[ഗ്താ ഭാഷ|ഗ്താ]] * [[ജുവാങ് ഭാഷ|ജുവാങ്]] }} | group3 = [[മൂല-ഭാഷ|<span style="color:white;">മൂല-ഭാഷ</span>]] | list3 = * [[മൂല-മുണ്ടാ ഭാഷ|മൂല-മുണ്ടാ]] | group4 = ലിപികൾ | list4 = * [[ഓൽ ചിക്കി ലിപി|ഓൽ ചിക്കി]] * [[വാരാംഗ് ചിതി]] * [[സോറാങ് സോംപെങ് ലിപി|സോറാങ് സോംപെങ്]] * [[മുണ്ടാരി ബാനി]] * [[ഓൽ ഓണൽ]] * [[ദേവനാഗരി]] * [[ഒഡിയ ലിപി|ഒഡിയ]] * [[ബംഗാളി ലിപി|ബംഗാളി]] * [[ലത്തീൻ അക്ഷരമാല|ലത്തീൻ]] | below = ''ഇതും കാണുക: [[ഓസ്ട്രോ-ഏഷ്യാറ്റിക് ഭാഷകൾ|<span style="color:white;">ഓസ്ട്രോ-ഏഷ്യാറ്റിൿ ഭാഷകൾ</span>]]'' }}<noinclude> {{collapsible option}} [[വർഗ്ഗം:ഭാഷാ ഫലകങ്ങൾ]] </noinclude> sgt7bi5i5yp2clf6tqzv1lxzeq1fl3o 0 666323 4613929 4613863 2026-04-16T16:43:52Z Wikihisto95 147474 /* കാസ്റ്റ് */ Added new info 4613929 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = Pallichattambi | image = Pallichattambi.jpg | caption = Theatrical release poster | director = [[Dijo Jose Antony]] | producer = {{Plainlist| * Noufal * Brijeesh * Chanukya Chaithanya Charan }} | writer = S. Suresh Babu | starring = {{Plainlist| * [[Tovino Thomas]] * [[Kayadu Lohar]] * [[Vijayaraghavan]] }} | music = [[Jakes Bejoy]] | cinematography = Tijo Tomy | editing = Sreejith Sarang | studio = {{Plainlist| * World Wide Films * C Qube Bros Entertainments }} | distributor = Chakra Pictures | released = {{Film date|2026|04|15|df=yes}} | runtime = | country = India | language = Malayalam }} ഡിജോ ജോസ് ആന്റണി സംവിധാനം ചെയ്ത് എസ്. സുരേഷ് ബാബു രചിച്ച 2026 ലെ മലയാള ആക്ഷൻ ഡ്രാമ സിനിമയാണ് '''പള്ളിച്ചട്ടമ്പി'''. [[ടൊവിനോ തോമസ്|ടൊവിനോ തോമസാണ്]] ഈ സിനിമയിലെ പ്രധാന വേഷം അഭിനയിച്ചിരിക്കുന്നത്. [[കായഡു ലോഹർ]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[സിദ്ദിഖ് (നടൻ)|സിദ്ദിഖ്]], [[കരമന സുധീർ|സുധീർ കരമന]], [[എം.എസ്. ബാബുരാജ്|ബാബുരാജ്]], [[പ്രശാന്ത് അലക്സാണ്ടർ|അലക്സാണ്ടർ പ്രശാന്ത്]], മിഥുൻ വേണുഗോപാൽ, എൽദോ മാത്യു എന്നിവർ ഈ ചിത്രത്തിൽ വിവിധ വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചിരിക്കുന്നു. <ref name="thehindu" /> ജേക്സ് ബിജോയ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീത സംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്. മലയാളം, തമിഴ്, തെലുങ്ക്, ഹിന്ദി, കന്നഡ എന്നിവയുൾപ്പെടെ അഞ്ച് ഭാഷകളിൽ 2026 ഏപ്രിൽ 10 ന് ചിത്രം ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്യും. വേൾഡ് വൈഡ് ഫിലിംസിന്റെ ബാനറിൽ നൗഫൽ അഹമ്മദും, ബ്രിജീഷും, സി ക്യൂബ് എന്റർടൈൻമെന്റ്സിന്റെ ബാനറിൽ CCC ബ്രദർസും ചേർന്നാണ് നിർമ്മാണം. അഖിൽ വിഷ്ണു വി എസ് ഡിജിറ്റൽ മാർക്കറ്റിംഗ്. പി ആർ ഒ അക്ഷയ് പ്രകാശ് == കഥാസാരം == അന്ധവിശ്വാസവും ഫ്യൂഡൽ നിയന്ത്രണവും വ്യാപകമായിരുന്ന സമയത്ത് സ്വേച്ഛാധിപത്യത്തെയും സാമൂഹിക അടിച്ചമർത്തലിനെയും വെല്ലുവിളിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുന്ന നിർഭയനായ ഒരു മനുഷ്യനെ ആസ്പദമാക്കിയാണ് പള്ളിച്ചട്ടമ്പിയുടെ കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. 1950-60കളിലെ [[ഇടുക്കി ജില്ല|ഇടുക്കിയിലാണ്]] കഥ നടക്കുന്നത്. == കാസ്റ്റ് == * [[ടൊവിനോ തോമസ്]] - കൃഷ്ണപിള്ള * [[കായഡു ലോഹർ|കയാതു ലോഹർ]] - റെബേക്ക * [[വിജയരാഘവൻ]] - പള്ളി വികാരി * [[സിദ്ദിഖ് (നടൻ)|സിദ്ദിഖ്]] - ഗവണ്മെന്റിന്റെ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ * [[ജോണി ആന്റണി]] - ആനന്ദൻ മുതലാളി * [[കരമന സുധീർ|സുധീർ കരമന]] - കുഞ്ചെറിയ * [[ബാബുരാജ്]] - ക്വിന്റൽ ജോർജ്ജ് * [[പ്രശാന്ത് അലക്സാണ്ടർ|അലക്സാണ്ടർ പ്രശാന്ത്]] - ട്രസ്റ്റി * ഷത്രു * വിനോദ് കെടാമംഗലം * മിഥുൻ വേണുഗോപാൽ - ‍ഡേവി * എൽദോ മാത്യു - രത്നാകരൻ * ധ്രുവൻ - * ജോസുകുട്ടി ജേക്കബ് * പ്രിത്വിരാജ് - പട്ടേലർ കുഞ്ഞമ്പു നമ്പ്യാർ * (അഥിതി വേഷം) <ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/malayalam-cinema/pallichattambi-eldho-mathew-plays-rathnakaran-in-tovino-thomas-starrer-first-look-poster-out-ws-kl-10005302.html|title=Pallichattambi: Eldho Mathew Plays Rathnakaran In Tovino Thomas Starrer, First Look Poster Out}}</ref> == ചിത്രീകരണം == [[തൊടുപുഴ|തൊടുപുഴയിൽ]] ആരംഭിച്ച പ്രധാന ചിത്രീകരണം പിന്നീട് ഒന്നിലധികം സംസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് വ്യാപിച്ചു. 1950-60 കാലഘട്ടത്തെ ദൃശ്യത്തെ ആധികാരികതയോടെ അവതരിപ്പിക്കുന്നതിനു വേണ്ടി [[കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം|കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ്]] ജേതാവായ മഞ്ജുഷ രാധാകൃഷ്ണനാണ് കോസ്റ്റ്യൂം ഡിസൈനിന് മേൽനോട്ടം വഹിച്ചത്. രാജേഷ് മേനോൻ കലാസംവിധാനവും ബിനോയ് നമ്പാലയുടെ കാസ്റ്റിംഗും കൈകാര്യം ചെയ്തു. സൌണ്ട് ഡിസൈൻ കൈകാര്യം ചെയ്തത് സിങ്ക് സിനിമയാണ്. == റിലീസ് == 2026 ഏപ്രിൽ 10ന് ചിത്രം ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്യാനാണ് തീരുമാനിച്ചിരിക്കുന്നത്. == അവലംബങ്ങൾ == {{Reflist}} [[വർഗ്ഗം:2020-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പുറത്തിറങ്ങാനിരിക്കുന്ന ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] bq0e85cq8qrdthfv49bhcvon4eqf8wa 4613966 4613929 2026-04-17T04:13:55Z ~2026-23513-36 216613 4613966 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = Pallichattambi | image = Pallichattambi.jpg | caption = Theatrical release poster | director = [[Dijo Jose Antony]] | producer = {{Plainlist| * Noufal * Brijeesh * Chanukya Chaithanya Charan }} | writer = S. Suresh Babu | starring = {{Plainlist| * [[Tovino Thomas]] * [[Kayadu Lohar]] * [[Vijayaraghavan]] }} | music = [[Jakes Bejoy]] | cinematography = Tijo Tomy | editing = Sreejith Sarang | studio = {{Plainlist| * World Wide Films * C Qube Bros Entertainments }} | distributor = Chakra Pictures | released = {{Film date|2026|04|15|df=yes}} | runtime = | country = India | language = Malayalam }} ഡിജോ ജോസ് ആന്റണി സംവിധാനം ചെയ്ത് എസ്. സുരേഷ് ബാബു രചിച്ച 2026 ലെ മലയാള ആക്ഷൻ ഡ്രാമ സിനിമയാണ് '''പള്ളിച്ചട്ടമ്പി'''. [[ടൊവിനോ തോമസ്|ടൊവിനോ തോമസാണ്]] ഈ സിനിമയിലെ പ്രധാന വേഷം അഭിനയിച്ചിരിക്കുന്നത്. [[കായഡു ലോഹർ]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[സിദ്ദിഖ് (നടൻ)|സിദ്ദിഖ്]], [[കരമന സുധീർ|സുധീർ കരമന]], [[എം.എസ്. ബാബുരാജ്|ബാബുരാജ്]], [[പ്രശാന്ത് അലക്സാണ്ടർ|അലക്സാണ്ടർ പ്രശാന്ത്]], മിഥുൻ വേണുഗോപാൽ, എൽദോ മാത്യു എന്നിവർ ഈ ചിത്രത്തിൽ വിവിധ വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചിരിക്കുന്നു. <ref name="thehindu" /> ജേക്സ് ബിജോയ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീത സംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്. മലയാളം, തമിഴ്, തെലുങ്ക്, ഹിന്ദി, കന്നഡ എന്നിവയുൾപ്പെടെ അഞ്ച് ഭാഷകളിൽ 2026 ഏപ്രിൽ 10 ന് ചിത്രം ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്യും. വേൾഡ് വൈഡ് ഫിലിംസിന്റെ ബാനറിൽ നൗഫൽ അഹമ്മദും, ബ്രിജീഷും, സി ക്യൂബ് എന്റർടൈൻമെന്റ്സിന്റെ ബാനറിൽ CCC ബ്രദർസും ചേർന്നാണ് നിർമ്മാണം. അഖിൽ വിഷ്ണു വി എസ് ഡിജിറ്റൽ മാർക്കറ്റിംഗ്. പി ആർ ഒ അക്ഷയ് പ്രകാശ് == കഥാസാരം == അന്ധവിശ്വാസവും ഫ്യൂഡൽ നിയന്ത്രണവും വ്യാപകമായിരുന്ന സമയത്ത് സ്വേച്ഛാധിപത്യത്തെയും സാമൂഹിക അടിച്ചമർത്തലിനെയും വെല്ലുവിളിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുന്ന നിർഭയനായ ഒരു മനുഷ്യനെ ആസ്പദമാക്കിയാണ് പള്ളിച്ചട്ടമ്പിയുടെ കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. 1950-60കളിലെ [[ഇടുക്കി ജില്ല|ഇടുക്കിയിലാണ്]] കഥ നടക്കുന്നത്. == കാസ്റ്റ് == * [[ടൊവിനോ തോമസ്]] - കുരിശിമ്മൂട്ടിൽ ജോണി * [[കായഡു ലോഹർ|കയാതു ലോഹർ]] - റെബേക്ക * [[വിജയരാഘവൻ]] - പള്ളി വികാരി * [[സിദ്ദിഖ് (നടൻ)|സിദ്ദിഖ്]] - ഗവണ്മെന്റിന്റെ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ * [[ജോണി ആന്റണി]] - ആനന്ദൻ മുതലാളി * [[കരമന സുധീർ|സുധീർ കരമന]] - കുഞ്ചെറിയ * [[ബാബുരാജ്]] - ക്വിന്റൽ ജോർജ്ജ് * [[പ്രശാന്ത് അലക്സാണ്ടർ|അലക്സാണ്ടർ പ്രശാന്ത്]] - ട്രസ്റ്റി * ഷത്രു * വിനോദ് കെടാമംഗലം * മിഥുൻ വേണുഗോപാൽ - ‍ഡേവി * എൽദോ മാത്യു - രത്നാകരൻ * ധ്രുവൻ - * ജോസുകുട്ടി ജേക്കബ് * പ്രിത്വിരാജ് - പട്ടേലർ കുഞ്ഞമ്പു നമ്പ്യാർ * (അഥിതി വേഷം) <ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/malayalam-cinema/pallichattambi-eldho-mathew-plays-rathnakaran-in-tovino-thomas-starrer-first-look-poster-out-ws-kl-10005302.html|title=Pallichattambi: Eldho Mathew Plays Rathnakaran In Tovino Thomas Starrer, First Look Poster Out}}</ref> == ചിത്രീകരണം == [[തൊടുപുഴ|തൊടുപുഴയിൽ]] ആരംഭിച്ച പ്രധാന ചിത്രീകരണം പിന്നീട് ഒന്നിലധികം സംസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് വ്യാപിച്ചു. 1950-60 കാലഘട്ടത്തെ ദൃശ്യത്തെ ആധികാരികതയോടെ അവതരിപ്പിക്കുന്നതിനു വേണ്ടി [[കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം|കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ്]] ജേതാവായ മഞ്ജുഷ രാധാകൃഷ്ണനാണ് കോസ്റ്റ്യൂം ഡിസൈനിന് മേൽനോട്ടം വഹിച്ചത്. രാജേഷ് മേനോൻ കലാസംവിധാനവും ബിനോയ് നമ്പാലയുടെ കാസ്റ്റിംഗും കൈകാര്യം ചെയ്തു. സൌണ്ട് ഡിസൈൻ കൈകാര്യം ചെയ്തത് സിങ്ക് സിനിമയാണ്. == റിലീസ് == 2026 ഏപ്രിൽ 10ന് ചിത്രം ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്യാനാണ് തീരുമാനിച്ചിരിക്കുന്നത്. == അവലംബങ്ങൾ == {{Reflist}} [[വർഗ്ഗം:2020-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പുറത്തിറങ്ങാനിരിക്കുന്ന ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] md2gl8cqj10xvlmarmb1ug9s9b0h4lb 4613982 4613966 2026-04-17T06:12:56Z Wikihisto95 147474 /* കാസ്റ്റ് */ 4613982 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = Pallichattambi | image = Pallichattambi.jpg | caption = Theatrical release poster | director = [[Dijo Jose Antony]] | producer = {{Plainlist| * Noufal * Brijeesh * Chanukya Chaithanya Charan }} | writer = S. Suresh Babu | starring = {{Plainlist| * [[Tovino Thomas]] * [[Kayadu Lohar]] * [[Vijayaraghavan]] }} | music = [[Jakes Bejoy]] | cinematography = Tijo Tomy | editing = Sreejith Sarang | studio = {{Plainlist| * World Wide Films * C Qube Bros Entertainments }} | distributor = Chakra Pictures | released = {{Film date|2026|04|15|df=yes}} | runtime = | country = India | language = Malayalam }} ഡിജോ ജോസ് ആന്റണി സംവിധാനം ചെയ്ത് എസ്. സുരേഷ് ബാബു രചിച്ച 2026 ലെ മലയാള ആക്ഷൻ ഡ്രാമ സിനിമയാണ് '''പള്ളിച്ചട്ടമ്പി'''. [[ടൊവിനോ തോമസ്|ടൊവിനോ തോമസാണ്]] ഈ സിനിമയിലെ പ്രധാന വേഷം അഭിനയിച്ചിരിക്കുന്നത്. [[കായഡു ലോഹർ]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[സിദ്ദിഖ് (നടൻ)|സിദ്ദിഖ്]], [[കരമന സുധീർ|സുധീർ കരമന]], [[എം.എസ്. ബാബുരാജ്|ബാബുരാജ്]], [[പ്രശാന്ത് അലക്സാണ്ടർ|അലക്സാണ്ടർ പ്രശാന്ത്]], മിഥുൻ വേണുഗോപാൽ, എൽദോ മാത്യു എന്നിവർ ഈ ചിത്രത്തിൽ വിവിധ വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചിരിക്കുന്നു. <ref name="thehindu" /> ജേക്സ് ബിജോയ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീത സംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്. മലയാളം, തമിഴ്, തെലുങ്ക്, ഹിന്ദി, കന്നഡ എന്നിവയുൾപ്പെടെ അഞ്ച് ഭാഷകളിൽ 2026 ഏപ്രിൽ 10 ന് ചിത്രം ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്യും. വേൾഡ് വൈഡ് ഫിലിംസിന്റെ ബാനറിൽ നൗഫൽ അഹമ്മദും, ബ്രിജീഷും, സി ക്യൂബ് എന്റർടൈൻമെന്റ്സിന്റെ ബാനറിൽ CCC ബ്രദർസും ചേർന്നാണ് നിർമ്മാണം. അഖിൽ വിഷ്ണു വി എസ് ഡിജിറ്റൽ മാർക്കറ്റിംഗ്. പി ആർ ഒ അക്ഷയ് പ്രകാശ് == കഥാസാരം == അന്ധവിശ്വാസവും ഫ്യൂഡൽ നിയന്ത്രണവും വ്യാപകമായിരുന്ന സമയത്ത് സ്വേച്ഛാധിപത്യത്തെയും സാമൂഹിക അടിച്ചമർത്തലിനെയും വെല്ലുവിളിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുന്ന നിർഭയനായ ഒരു മനുഷ്യനെ ആസ്പദമാക്കിയാണ് പള്ളിച്ചട്ടമ്പിയുടെ കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. 1950-60കളിലെ [[ഇടുക്കി ജില്ല|ഇടുക്കിയിലാണ്]] കഥ നടക്കുന്നത്. == കാസ്റ്റ് == * [[ടൊവിനോ തോമസ്]] - കൃഷ്ണപിള്ള / ക്രിസ്റ്റഫർ * [[കായഡു ലോഹർ|കയാതു ലോഹർ]] - റെബേക്ക * [[വിജയരാഘവൻ]] - പള്ളി വികാരി * [[സിദ്ദിഖ് (നടൻ)|സിദ്ദിഖ്]] - ഗവണ്മെന്റിന്റെ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ * [[ജോണി ആന്റണി]] - ആനന്ദൻ മുതലാളി * [[കരമന സുധീർ|സുധീർ കരമന]] - കുഞ്ചെറിയ * [[ബാബുരാജ്]] - ക്വിന്റൽ ജോർജ്ജ് * [[പ്രശാന്ത് അലക്സാണ്ടർ|അലക്സാണ്ടർ പ്രശാന്ത്]] - ട്രസ്റ്റി * ഷത്രു * വിനോദ് കെടാമംഗലം * മിഥുൻ വേണുഗോപാൽ - ‍ഡേവി * എൽദോ മാത്യു - രത്നാകരൻ * ധ്രുവൻ - * ജോസുകുട്ടി ജേക്കബ് * പ്രിത്വിരാജ് - പട്ടേലർ കുഞ്ഞമ്പു നമ്പ്യാർ * (അഥിതി വേഷം) <ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/malayalam-cinema/pallichattambi-eldho-mathew-plays-rathnakaran-in-tovino-thomas-starrer-first-look-poster-out-ws-kl-10005302.html|title=Pallichattambi: Eldho Mathew Plays Rathnakaran In Tovino Thomas Starrer, First Look Poster Out}}</ref> == ചിത്രീകരണം == [[തൊടുപുഴ|തൊടുപുഴയിൽ]] ആരംഭിച്ച പ്രധാന ചിത്രീകരണം പിന്നീട് ഒന്നിലധികം സംസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് വ്യാപിച്ചു. 1950-60 കാലഘട്ടത്തെ ദൃശ്യത്തെ ആധികാരികതയോടെ അവതരിപ്പിക്കുന്നതിനു വേണ്ടി [[കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം|കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ്]] ജേതാവായ മഞ്ജുഷ രാധാകൃഷ്ണനാണ് കോസ്റ്റ്യൂം ഡിസൈനിന് മേൽനോട്ടം വഹിച്ചത്. രാജേഷ് മേനോൻ കലാസംവിധാനവും ബിനോയ് നമ്പാലയുടെ കാസ്റ്റിംഗും കൈകാര്യം ചെയ്തു. സൌണ്ട് ഡിസൈൻ കൈകാര്യം ചെയ്തത് സിങ്ക് സിനിമയാണ്. == റിലീസ് == 2026 ഏപ്രിൽ 10ന് ചിത്രം ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്യാനാണ് തീരുമാനിച്ചിരിക്കുന്നത്. == അവലംബങ്ങൾ == {{Reflist}} [[വർഗ്ഗം:2020-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പുറത്തിറങ്ങാനിരിക്കുന്ന ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] 5fwxch8513idobsv9adzw8ogmip5bya 4614009 4613982 2026-04-17T10:02:16Z ~2026-23546-56 216627 4614009 wikitext text/x-wiki {{Infobox film | name = Pallichattambi | image = Pallichattambi.jpg | caption = Theatrical release poster | director = [[Dijo Jose Antony]] | producer = {{Plainlist| * Noufal * Brijeesh * Chanukya Chaithanya Charan }} | writer = S. Suresh Babu | starring = {{Plainlist| * [[Tovino Thomas]] * [[Kayadu Lohar]] * [[Vijayaraghavan]] }} | music = [[Jakes Bejoy]] | cinematography = Tijo Tomy | editing = Sreejith Sarang | studio = {{Plainlist| * World Wide Films * C Qube Bros Entertainments }} | distributor = Chakra Pictures | released = {{Film date|2026|04|15|df=yes}} | runtime = | country = India | language = Malayalam }} ഡിജോ ജോസ് ആന്റണി സംവിധാനം ചെയ്ത് എസ്. സുരേഷ് ബാബു രചിച്ച 2026 ലെ മലയാള ആക്ഷൻ ഡ്രാമ സിനിമയാണ് '''പള്ളിച്ചട്ടമ്പി'''. [[ടൊവിനോ തോമസ്|ടൊവിനോ തോമസാണ്]] ഈ സിനിമയിലെ പ്രധാന വേഷം അഭിനയിച്ചിരിക്കുന്നത്. [[കായഡു ലോഹർ]], [[വിജയരാഘവൻ]], [[സിദ്ദിഖ് (നടൻ)|സിദ്ദിഖ്]], [[കരമന സുധീർ|സുധീർ കരമന]], [[എം.എസ്. ബാബുരാജ്|ബാബുരാജ്]], [[പ്രശാന്ത് അലക്സാണ്ടർ|അലക്സാണ്ടർ പ്രശാന്ത്]], മിഥുൻ വേണുഗോപാൽ, എൽദോ മാത്യു എന്നിവർ ഈ ചിത്രത്തിൽ വിവിധ വേഷങ്ങളിൽ അഭിനയിച്ചിരിക്കുന്നു. <ref name="thehindu" /> ജേക്സ് ബിജോയ് ആണ് ചിത്രത്തിൻ്റെ സംഗീത സംവിധാനം നിർവ്വഹിച്ചിരിക്കുന്നത്. മലയാളം, തമിഴ്, തെലുങ്ക്, ഹിന്ദി, കന്നഡ എന്നിവയുൾപ്പെടെ അഞ്ച് ഭാഷകളിൽ 2026 ഏപ്രിൽ 10 ന് ചിത്രം ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്യും. വേൾഡ് വൈഡ് ഫിലിംസിന്റെ ബാനറിൽ നൗഫൽ അഹമ്മദും, ബ്രിജീഷും, സി ക്യൂബ് എന്റർടൈൻമെന്റ്സിന്റെ ബാനറിൽ CCC ബ്രദർസും ചേർന്നാണ് നിർമ്മാണം. അഖിൽ വിഷ്ണു വി എസ് ഡിജിറ്റൽ മാർക്കറ്റിംഗ്. പി ആർ ഒ അക്ഷയ് പ്രകാശ് == കഥാസാരം == അന്ധവിശ്വാസവും ഫ്യൂഡൽ നിയന്ത്രണവും വ്യാപകമായിരുന്ന സമയത്ത് സ്വേച്ഛാധിപത്യത്തെയും സാമൂഹിക അടിച്ചമർത്തലിനെയും വെല്ലുവിളിക്കാൻ തീരുമാനിക്കുന്ന നിർഭയനായ ഒരു മനുഷ്യനെ ആസ്പദമാക്കിയാണ് പള്ളിച്ചട്ടമ്പിയുടെ കഥ ഒരുക്കിയിരിക്കുന്നത്. 1950-60കളിലെ [[ഇടുക്കി ജില്ല|ഇടുക്കിയിലാണ്]] കഥ നടക്കുന്നത്. == കാസ്റ്റ് == * [[ടൊവിനോ തോമസ്]] - കൃഷ്ണപിള്ള / ക്രിസ്റ്റഫർ * [[കായഡു ലോഹർ|കയാതു ലോഹർ]] - റെബേക്ക * [[വിജയരാഘവൻ]] - പള്ളി വികാരി * [[സിദ്ദിഖ് (നടൻ)|സിദ്ദിഖ്]] - ഗവണ്മെന്റിന്റെ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ * [[ജോണി ആന്റണി]] - ആനന്ദൻ മുതലാളി * [[കരമന സുധീർ|സുധീർ കരമന]] - കുഞ്ചെറിയ * [[ബാബുരാജ്]] - ക്വിന്റൽ ജോർജ്ജ് * [[പ്രശാന്ത് അലക്സാണ്ടർ|അലക്സാണ്ടർ പ്രശാന്ത്]] - ട്രസ്റ്റി * ഷത്രു * വിനോദ് കെടാമംഗലം * മിഥുൻ വേണുഗോപാൽ - ‍ഡേവി * എൽദോ മാത്യു - രത്നാകരൻ * ധ്രുവൻ - * ജോസുകുട്ടി ജേക്കബ് * Nivin pauly - പട്ടേലർ കുഞ്ഞമ്പു നമ്പ്യാർ * (അഥിതി വേഷം) <ref>{{Cite web|url=https://www.news18.com/movies/malayalam-cinema/pallichattambi-eldho-mathew-plays-rathnakaran-in-tovino-thomas-starrer-first-look-poster-out-ws-kl-10005302.html|title=Pallichattambi: Eldho Mathew Plays Rathnakaran In Tovino Thomas Starrer, First Look Poster Out}}</ref> == ചിത്രീകരണം == [[തൊടുപുഴ|തൊടുപുഴയിൽ]] ആരംഭിച്ച പ്രധാന ചിത്രീകരണം പിന്നീട് ഒന്നിലധികം സംസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് വ്യാപിച്ചു. 1950-60 കാലഘട്ടത്തെ ദൃശ്യത്തെ ആധികാരികതയോടെ അവതരിപ്പിക്കുന്നതിനു വേണ്ടി [[കേരളസംസ്ഥാന ചലച്ചിത്രപുരസ്കാരം|കേരള സംസ്ഥാന ചലച്ചിത്ര അവാർഡ്]] ജേതാവായ മഞ്ജുഷ രാധാകൃഷ്ണനാണ് കോസ്റ്റ്യൂം ഡിസൈനിന് മേൽനോട്ടം വഹിച്ചത്. രാജേഷ് മേനോൻ കലാസംവിധാനവും ബിനോയ് നമ്പാലയുടെ കാസ്റ്റിംഗും കൈകാര്യം ചെയ്തു. സൌണ്ട് ഡിസൈൻ കൈകാര്യം ചെയ്തത് സിങ്ക് സിനിമയാണ്. == റിലീസ് == 2026 ഏപ്രിൽ 10ന് ചിത്രം ലോകമെമ്പാടും റിലീസ് ചെയ്യാനാണ് തീരുമാനിച്ചിരിക്കുന്നത്. == അവലംബങ്ങൾ == {{Reflist}} [[വർഗ്ഗം:2020-കളിൽ പുറത്തിറങ്ങിയ മലയാളചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] [[വർഗ്ഗം:പുറത്തിറങ്ങാനിരിക്കുന്ന ചലച്ചിത്രങ്ങൾ]] cbaxqtddyw2wbjd06a5sbodr0zigy88 100 666554 4613891 4613876 2026-04-16T12:07:45Z Aby john vannilam 586 ചെറിയ പുതുക്കൽ 4613891 wikitext text/x-wiki === 2026 ഏപ്രിൽ 14 === '''ലോകം''' * [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ]] ഉപരോധം നിലനില്ക്കവെ [[ഹോർമൂസ് കടലിടുക്ക്|ഹോർമുസ് കടലിടുക്കു]] കടന്ന് ചൈനീസ് കപ്പൽ * ഹംഗറിയിലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പുഫലത്തിൽ അമേരിക്കൻ ഉപരാഷ്ട്രപതി ജെ.ഡി. വാൻസ് പ്രതികരിച്ചു ; അടുത്ത പ്രധാനമന്ത്രിക്കൊപ്പം ചേർന്ന് പ്രവർത്തിക്കും. * ഏഷ്യയിലെ അതിസമ്പന്നരിൽ അംബാനി കുടുംബം വീണ്ടും ഒന്നാമത്. '''ഇന്ത്യ''' * രാജ്യത്തെ പാർലമെന്ററി പ്രാതിനിധ്യത്തിൽ സമൂല മാറ്റങ്ങൾ ലക്ഷ്യമിട്ട് കേന്ദ്ര സർക്കാർ കൊണ്ടുവരുന്ന 131-ാം ഭരണഘടനാ ഭേദഗതി ബില്ലിന്റെ കരട് 2026 ഏപ്രിൽ 14നുഎംപിമാർക്ക് വിതരണം ചെയ്തു. പുതിയ നിർദ്ദേശപ്രകാരം ലോക്സഭയിലെ അംഗസംഖ്യ 850 ആയി വർധിക്കും. സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള സീറ്റുകൾ 815 ആയും കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള സീറ്റുകൾ 35 ആയുമാണ് വർധിപ്പിക്കാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്. സ്ത്രീ സംവരണ നിയമം നടപ്പിലാക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തിയാണ് ഈ നീക്കം. ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 81-ൽ (Article 81) മാറ്റം വരുത്തിക്കൊണ്ട് ലോക്സഭയുടെ ഘടന തന്നെ പുനർനിർമിക്കാനാണ് ഈ ബില്ല് ലക്ഷ്യമിടുന്നത് <ref>ഹിന്ദുസ്താൻ സമാചാർ [https://malayalam.hindusthansamachar.in//Encyc/2026/4/14/Loksabha-newdelhi-131-Constitutional-amendment.php വാർത്ത]</ref>. * ബീഹാറിൽ നിതീഷ് കുമാർ യുഗത്തിനു അന്ത്യം. 20 വർഷം ഭരിച്ച നിതീഷ് കുമാർ ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനത്ത് നിന്ന് [[നിതീഷ് കുമാർ]] രാജിവച്ചു. * നിതീഷ് കുമാറിന്റെ പിൻഗാമിയായി ബിജെപിയുടെ സാമ്രാട്ട് ചൗധരി ബീഹാറിന്റെ മുഖ്യമന്ത്രിയായി 2026 ഏപ്രിൽ 15നു സത്യ പ്രതിജ്ഞചെയ്യുമെന്ന് അറിയിപ്പ്. നിതിഷ് കുമാറിന്റെ രാജിക്ക് പിന്നാലെ ചേർന്ന യോഗത്തിൽ [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ബി.ജെ.പി.]] നിയമസഭാ കക്ഷി നേതാവായി സാമ്രാട്ട് ചൗധരിയെ ഐകകണ്ഠമായി തെരഞ്ഞെടുത്തു. *വനിതാ സംവരണ നിയമത്തിലെ ഭേദഗതികൾ ചർച്ച ചെയ്യാൻ [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ ഡവലപ്പ്മെൻ്റൽ ഇൻക്ലൂസീവ് അലയൻസ്|ഇന്ത്യാ സഖ്യം]] 2026 ഏപ്രിൽ 14നു യോഗം ചേരുമെന്നു അറിയിപ്പ് * നോയിഡയിലെ തൊഴിലാളി പ്രതിഷേധം: 7 പേർക്കെതിരെ എഫ്‌ഐആർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്തു. '''കേരളം''' * നിതിൻ രാജിന്റെ ആത്മഹത്യക്ക് പിന്നിൽ ജാതി അധിക്ഷേപത്തിന് പുറമെ ലോൺ ആപ്പ് ഭീഷണിയുമെന്ന് പൊലീസ് {{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 14}} 4q9imnlsv2xc9wd2umkke3kjgg2hlz7 4614020 4613891 2026-04-17T11:58:05Z Aby john vannilam 586 ചെറിയ പുതുക്കൽ 4614020 wikitext text/x-wiki === 2026 ഏപ്രിൽ 14 === '''ലോകം''' * [[അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ|അമേരിക്കൻ]] ഉപരോധം നിലനില്ക്കവെ [[ഹോർമൂസ് കടലിടുക്ക്|ഹോർമുസ് കടലിടുക്കു]] കടന്ന് ചൈനീസ് കപ്പൽ * ഹംഗറിയിലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പുഫലത്തിൽ അമേരിക്കൻ ഉപരാഷ്ട്രപതി ജെ.ഡി. വാൻസ് പ്രതികരിച്ചു ; അടുത്ത പ്രധാനമന്ത്രിക്കൊപ്പം ചേർന്ന് പ്രവർത്തിക്കും. * ഏഷ്യയിലെ അതിസമ്പന്നരിൽ അംബാനി കുടുംബം വീണ്ടും ഒന്നാമത്. '''ഇന്ത്യ''' * രാജ്യത്തെ പാർലമെന്ററി പ്രാതിനിധ്യത്തിൽ സമൂല മാറ്റങ്ങൾ ലക്ഷ്യമിട്ട് കേന്ദ്ര സർക്കാർ കൊണ്ടുവരുന്ന 131-ാം ഭരണഘടനാ ഭേദഗതി ബില്ലിന്റെ കരട് 2026 ഏപ്രിൽ 14നുഎംപിമാർക്ക് വിതരണം ചെയ്തു. പുതിയ നിർദ്ദേശപ്രകാരം ലോക്സഭയിലെ അംഗസംഖ്യ 850 ആയി വർധിക്കും. സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള സീറ്റുകൾ 815 ആയും കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള സീറ്റുകൾ 35 ആയുമാണ് വർധിപ്പിക്കാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നത്. സ്ത്രീ സംവരണ നിയമം നടപ്പിലാക്കുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തിയാണ് ഈ നീക്കം. ഭരണഘടനയുടെ അനുച്ഛേദം 81-ൽ (Article 81) മാറ്റം വരുത്തിക്കൊണ്ട് ലോക്സഭയുടെ ഘടന തന്നെ പുനർനിർമിക്കാനാണ് ഈ ബില്ല് ലക്ഷ്യമിടുന്നത് <ref>ഹിന്ദുസ്താൻ സമാചാർ [https://malayalam.hindusthansamachar.in//Encyc/2026/4/14/Loksabha-newdelhi-131-Constitutional-amendment.php വാർത്ത]</ref>. * [[ഛത്തീസ്ഗഢ്|ഛത്തീസ്ഗഢിലെ]] സക്തി ജില്ലയിലെ സിംഗിതരായ് ഗ്രാമത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന [[വേദാന്ത റിസോഴ്‌സസ് ലിമിറ്റഡ്|വേദാന്ത റിസോഴ്‌സസ് ലിമിറ്റഡിന്റെ]] താപവൈദ്യുത നിലയത്തിൽ ഉണ്ടായ പൊട്ടിത്തെറിയിൽ 20 പേർ കൊല്ലപ്പെടുകയും 16 പേർക്ക് പരിക്കേൽക്കുകയും ചെയ്തു. * ബീഹാറിൽ നിതീഷ് കുമാർ യുഗത്തിനു അന്ത്യം. 20 വർഷം ഭരിച്ച നിതീഷ് കുമാർ ബീഹാർ മുഖ്യമന്ത്രി സ്ഥാനത്ത് നിന്ന് [[നിതീഷ് കുമാർ]] രാജിവച്ചു. * നിതീഷ് കുമാറിന്റെ പിൻഗാമിയായി ബിജെപിയുടെ സാമ്രാട്ട് ചൗധരി ബീഹാറിന്റെ മുഖ്യമന്ത്രിയായി 2026 ഏപ്രിൽ 15നു സത്യ പ്രതിജ്ഞചെയ്യുമെന്ന് അറിയിപ്പ്. നിതിഷ് കുമാറിന്റെ രാജിക്ക് പിന്നാലെ ചേർന്ന യോഗത്തിൽ [[ഭാരതീയ ജനതാ പാർട്ടി|ബി.ജെ.പി.]] നിയമസഭാ കക്ഷി നേതാവായി സാമ്രാട്ട് ചൗധരിയെ ഐകകണ്ഠമായി തെരഞ്ഞെടുത്തു. *വനിതാ സംവരണ നിയമത്തിലെ ഭേദഗതികൾ ചർച്ച ചെയ്യാൻ [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ ഡവലപ്പ്മെൻ്റൽ ഇൻക്ലൂസീവ് അലയൻസ്|ഇന്ത്യാ സഖ്യം]] 2026 ഏപ്രിൽ 14നു യോഗം ചേരുമെന്നു അറിയിപ്പ് * നോയിഡയിലെ തൊഴിലാളി പ്രതിഷേധം: 7 പേർക്കെതിരെ എഫ്‌ഐആർ രജിസ്റ്റർ ചെയ്തു. '''കേരളം''' * നിതിൻ രാജിന്റെ ആത്മഹത്യക്ക് പിന്നിൽ ജാതി അധിക്ഷേപത്തിന് പുറമെ ലോൺ ആപ്പ് ഭീഷണിയുമെന്ന് പൊലീസ് {{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 14}} h081ko97j3atdvt0vcjg4z2bj4hy840 100 666556 4613892 4613859 2026-04-16T12:08:26Z Aby john vannilam 586 ചെറിയ പുതുക്കൽ 4613892 wikitext text/x-wiki === 2026 ഏപ്രിൽ 15 === '''ലോകം''' * "നിയമവിരുദ്ധ നാവിക ഉപരോധം" വെടിനിർത്തൽ ലംഘനം; അമേരിക്കയ്ക്ക് മുന്നറിയിപ്പുമായി ഇറാൻ * കഴിഞ്ഞ 24 മണിക്കൂറിനിടെ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെ കടന്നുപോയത് ഇരുപതിലധികം വാണിജ്യ കപ്പലുകൾ '''ഇന്ത്യ''' * പാർലമെന്റിൽ മണ്ഡല പുനർനിർണയത്തെ (Delimitation)എതിർക്കാൻ [[ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ ഡവലപ്പ്മെൻ്റൽ ഇൻക്ലൂസീവ് അലയൻസ്|ഇന്ത്യാ മുന്നണി]] തീരുമാനം. വനിതാ സംവരണ ബില്ലുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചിട്ടുള്ള മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയ പ്രക്രിയ ഭരണഘടനാ വിരുദ്ധവും രാഷ്ട്രീയ പ്രേരിതവുമാണെന്ന് പ്രതിപക്ഷമായ ഇൻഡ്യ സഖ്യം വ്യക്തമാക്കി. വനിതാ സംവരണത്തെ തങ്ങൾ അനുകൂലിക്കുന്നുവെങ്കിലും മണ്ഡല പുനർനിർണയത്തിൽ ആശങ്ക നിലനിൽക്കുന്നതിനാൽ വനിതാ സംവരണ ബില്ലിനെ ഒറ്റക്കെട്ടായി എതിർക്കാനാണ് ബില്ല് കൊണ്ടുവരുന്നതിന്റെ തലേന്നായ ഈ ദിവസം ഡൽഹിയിൽ മല്ലികാർജുൻ ഖർഗെയുടെ അധ്യക്ഷതയിൽ ചേർന്ന ഇൻഡ്യ സഖ്യ നേതാക്കളുടെ യോഗം തീരുംമാനിച്ചത് <ref>വനിതാ സംവരണ ബില്ലിന്റെ മറവിൽ മണ്ഡല പുനർനിർണയം: ബില്ലിനെ ഒറ്റക്കെട്ടായി എതിർക്കാൻ പ്രതിപക്ഷം- മീഡിയാ വൺ [https://www.mediaoneonline.com/india/india-bloc-to-oppose-delimitation-bill-in-special-session-320935 വാർത്ത]</ref>. * മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയനീക്കത്തിനെതിരെ 2026 ഏപ്രിൽ 16 വ്യാഴാഴ്ച സംസ്ഥാനവ്യാപകമായി കരിങ്കൊടി പ്രതിഷേധത്തിന് തമിഴ്‌നാട് മുഖ്യമന്ത്രി എംകെ സ്റ്റാലിൻ ആഹ്വാനം ചെയ്തു. [[മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയം]] നടപ്പിലാക്കുന്നത് തമിഴ്‌നാടിന്റെ പാർലമെന്റിലെ ശബ്ദം ഇല്ലാതാക്കുമെന്നും ദക്ഷിണേന്ത്യൻ സംസ്ഥാനങ്ങളെ ദോഷകരമായി ബാധിക്കുമെന്നും [[എം.കെ. സ്റ്റാലിൻ|സ്റ്റാലിൻ]] ആരോപിച്ചു. * വനിതാ സംവരണം നടപ്പിലാക്കുന്നതിൻ്റെ ഭാഗമായി കേന്ദ്ര സർക്കാർ കൊണ്ടുവരുന്ന മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയ (Delimitation) നീക്കം രാജ്യത്തിൻ്റെ ഫെഡറൽ സംവിധാനത്തെ തകർക്കുന്നതാണെന്ന് മുഖ്യമന്ത്രി പിണറായി വിജയൻ പ്രസ്താവിച്ചു. കേരളം പോലുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങളെ ഈ നീക്കം ദോഷകരമായി ബാധിക്കുമെന്നും സംസ്ഥാനങ്ങളുടെ അവകാശങ്ങളെയും തുല്യനീതി എന്ന തത്വത്തെയും അട്ടിമറിക്കുന്നതാണ് പുതിയ ബില്ലെന്നും അദ്ദേഹം പ്രസ്താവനയിൽ പറഞ്ഞു. * ഡൽഹി മദ്യനയ കേസ്: ജഡ്ജിയുടെ പിന്മാറ്റം ആവശ്യപ്പെട്ട് അധിക സത്യവാങ്മൂലം നൽകി കെജ്‌രിവാൾ * രാഘവ് ഛദ്ദയ്ക്ക് പകരം രാജ്യസഭയിലെത്തിയ [[ആം ആദ്മി പാർട്ടി]] എംപി അശോക് മിത്തലിന്റെ ഉടമസ്ഥതയിലുള്ള പഞ്ചാബ് സർവകലാശാലയിൽ ഇഡി റെയ്ഡ്. രാഘവ് ഛദ്ദയ്ക്ക് നൽകിയിരുന്ന Z+ സുരക്ഷ പഞ്ചാബ് പോലീസ് പിൻവലിച്ചു. * നോയിഡയിലെ ശമ്പള സമരം: സർക്കാർ പ്രഖ്യാപിച്ച വർദ്ധനവിൽ അതൃപ്തി പ്രകടിപ്പിച്ച് തൊഴിലാളികൾ* നോയിഡ: സെക്ടർ 63-ൽ കമ്പനിക്ക് മുന്നിൽ തടിച്ചുകൂടിയ ജീവനക്കാരെ പോലീസ് നീക്കം ചെയ്തു * ബിഹാറിന്റെ പുതിയ മുഖ്യമന്ത്രിയായി ബിജെപിയുടെ [[സാമ്രാട്ട് ചൗധരി]] സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്തു *ജനസംഖ്യാ കണക്കെടുപ്പിൻറെ ആദ്യ ഘട്ടം ഡൽഹിയിൽ ആരംഭിച്ചു. '''കേരളം''' * കേരളത്തിൽ വിഷു ആഘോഷങ്ങൾ. {{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 15}} dkzn7h15ntueh94zzyct8h8d2fygnz8 0 666566 4613987 4613856 2026-04-17T06:32:06Z Symphonicallyu 155269 4613987 wikitext text/x-wiki {{Short description|ബ്രാഹ്മി ലിപികുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട ഒരു ലിപി}} {{Infobox writing system | name = തെലുങ്ക് ലിപി | altname = {{lang|te|తెలుగు లిపి}} | type = [[അബുഗിഡ]] | time = {{Circa|1300 CE}}–മുതൽ<ref name=epigraphy>Indian Epigraphy: A Guide to the Study of Inscriptions in the Indo-Aryan Languages, by Richard Solomon, Oxford University Press, 1998, pp. 35, 40–41, {{ISBN|0-19-509984-2}}</ref> | languages = [[തെലുങ്ക്]]<br />[[ലംബാടി ഭാഷ|ലംബാടി]]<br />[[ഗോണ്ടി ഭാഷ|ഗോണ്ടി]]<br />[[കോയ ഭാഷ|കോയ]]<br />[[കൊണ്ട ഭാഷ|കൊണ്ട]]<br />[[സംസ്കൃതം]]<br />[[സൗരാഷ്ട്ര ഭാഷ|സൗരാഷ്ട്ര]] | fam1 = [[ഈജിപ്ഷ്യൻ ഹൈറോഗ്ലിഫ്|ഈജിപ്ഷ്യൻ]] | fam2 = [[പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക് ലിപി|പ്രോട്ടോ-സിനൈറ്റിക്]] | fam3 = [[ഫിനീഷ്യൻ അക്ഷരമാല|ഫിനീഷ്യൻ]] | fam4 = [[അരമായ അക്ഷരമാല|അരമായ]] | fam5 = [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി]] | fam6 = [[ഭട്ടിപ്രോലു ലിപി]]<ref>{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=HTluAAAAMAAJ&q=bhattiprolu |title=History and Culture of the Andhras |date=1995 |publisher=Komarraju Venkata Lakshmana Rau Vijnana Sarvaswa Sakha, [[Telugu University]] |isbn=978-81-86073-07-0 |pages=157 |language=en}}</ref> | fam7 = [[തെലുങ്ക്-കന്നഡ ലിപി]]<ref>{{cite news | url=http://www.engr.mun.ca/~adluri/telugu/language/script/script1d.html | title=Evolution of Telugu Character Graphs | access-date=2013-07-22 | archive-date=2009-09-23 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090923234606/http://www.engr.mun.ca/~adluri/telugu/language/script/script1d.html | url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web |url=http://www.engr.mun.ca/~adluri/telugu/language/script/chart.jpg |title=chart |access-date=2020-06-15 |archive-date=2020-07-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200724101434/http://www.engr.mun.ca/~adluri/telugu/language/script/chart.jpg |url-status=dead }}</ref> | footnotes = | sisters = [[കന്നഡ ലിപി|കന്നഡ]] | unicode = [https://www.unicode.org/charts/PDF/U0C00.pdf U+0C00–U+0C7F] | iso15924 = Telu | sample = [[File:Telugu Aksharamala.svg|300px|center]] | caption = <small><center>തെലുങ്ക് അക്ഷരമാലെ</center></small> | imagesize = | text_sample = [[File:Shukla Telugu Lipi.svg|300px|center]] | text_sample_caption = <center><small>തെലുങ്ക് ലിപിയിൽ "തെലുഗു ലിപി" എന്ന് എഴുതിയിരിക്കുന്നു</center></small> | map = [[File:Telugu speaker map India.svg|300px|center]] | mapcaption = <small><center>{{Legend|#fa1414|ഭൂരിപക്ഷം ആളുകളും തെലുങ്ക് സംസാരിക്കുന്നു}} {{Legend|#FDBCB4|ഗണ്യമായ ഒരു ന്യൂനപക്ഷം കന്നഡ സംസാരിക്കുന്നു, അല്ലെങ്കിൽ മറ്റു ഭാഷകൾക്കൊപ്പം തെലുങ്കും സംസാരിക്കപ്പെടുന്നു.}}</small></center> }} {{brahmic}} [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷാസമൂഹത്തിൽ]] പെട്ട [[തെലുങ്ക്]] ഭാഷ എഴുതാനായി ഉപയോഗിക്കുന്ന പുരാതനമായ ഒരു [[ഭാരതീയ ലിപികൾ|ഭാരതീയ ലിപിയാണ്]] '''തെലുങ്ക് ലിപി''' (<small>[[തെലുങ്ക്]]:</small> {{lang|te|తెలుగు లిపి}}) [[ബ്രാഹ്മി ലിപി|ബ്രാഹ്മി ലിപികുടുംബത്തിൽപ്പെട്ട]] ഒരു [[അബുഗിഡ]]യാണ്. [[ഇന്ത്യ|ഇന്ത്യൻ]] സംസ്ഥാനങ്ങളായ [[ആന്ധ്രാപ്രദേശ്]], [[തെലങ്കാന]] എന്നിവിടങ്ങളിലും അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങളിലും സംസാരിക്കുന്ന [[ദ്രാവിഡ ഭാഷകൾ|ദ്രാവിഡ ഭാഷയായ]] [[തെലുങ്ക്]] എഴുതാനാണ് പ്രധാനമായും ഈ ലിപി ഉപയോഗിക്കുന്നത്. ഇന്ത്യൻ റിപ്പബ്ലിക്കിന്റെ ഔദ്യോഗിക ലിപികളിലൊന്നാണിത്. [[സംസ്കൃതം|സംസ്കൃത ഗ്രന്ഥങ്ങൾ]] എഴുതുന്നതിനും ഒരു പരിധിവരെ [[ഗോണ്ടി ഭാഷ]] എഴുതാനും തെലുങ്ക് ലിപി വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചുവരുന്നു. വേങ്കി ചാലൂക്യർ എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന [[പൂർവ്വ ചാലൂക്യർ|പൂർവ്വ ചാലൂക്യരുടെ]] കാലത്താണ് ഈ ലിപിക്ക് കൂടുതൽ പ്രചാരം ലഭിച്ചത്. ഈ ലിപിക്ക് [[കന്നഡ ലിപി]]യുമായി വളരെ വലിയ സാമ്യമുണ്ട്. ==കുറിപ്പുകൾ== <references group="lower-alpha" /> ==അവലംബങ്ങൾ== <references /> {{ഭാരതീയ ലിപികൾ}} {{വിവിധതരം എഴുത്തുരീതികൾ}} okmmil0tufjef9wv1zp2nx867docbxa 100 666567 4613932 4613858 2026-04-16T17:52:20Z Aby John Vannilam 13754 ചെറിയ തിരുത്തൽ 4613932 wikitext text/x-wiki === 2026 ഏപ്രിൽ 16 വ്യാഴാഴ്ച === '''ലോകം''' * ഇസ്രായേലും ലെബനനും തമ്മിൽ 10 ദിവസത്തെ വെടിനിർത്തൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഇസ്രായേലും ലെബനനും തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടത്തിൽ വ്യാഴാഴ്ച വൈകുന്നേരം 5 മണിക്ക് ആരംഭിക്കുന്ന 10 ദിവസത്തെ താൽക്കാലിക വിരാമം യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് പ്രഖ്യാപിച്ചു, ഓരോ രാഷ്ട്രത്തലവനുമായും അദ്ദേഹം നടത്തിയ "മികച്ച" സംഭാഷണങ്ങളെത്തുടർന്ന്. ഇസ്രായേലും ലെബനനിലെ ഇറാൻ പിന്തുണയുള്ള ഹിസ്ബുള്ള തീവ്രവാദ ഗ്രൂപ്പും തമ്മിലുള്ള ഒരു മാസത്തിലേറെ നീണ്ട യുദ്ധത്തിന് ശേഷമാണ് ഈ വെടിനിർത്തൽ. ഇസ്രായേലി വ്യോമാക്രമണത്തിൽ ലെബനനിൽ ഏകദേശം 2,200 പേർ കൊല്ലപ്പെട്ടു<ref>അസോസിയേറ്റഡ് പ്രസ്സ് [https://apnews.com/live/iran-war-israel-trump-04-16-2026 വാർത്ത]</ref>. * ഇറാനും പാകിസ്താനും തമ്മിൽ നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് ടെഹ്‌റാനിൽ ചർച്ച. * [[ലെബനാൻ|ലെബാനോൻ]] സമാധാന ചർച്ചകൾക്കിടയിലും ഹിസ്ബുള്ളയ്ക്ക് നേരെയുള്ള [[ഇസ്രയേൽ|ഇസ്രായേൽ]] സൈന്യത്തിൻറെ ആക്രമണം തുടരുന്നു * യുഎസ് പ്രതിരോധ മന്ത്രിയെ പുറത്താക്കാൻ നീക്കം; ഇംപീച്ച്മെന്റ് പ്രമേയം അവതരിപ്പിച്ച് ഡെമോക്രാറ്റുകൾ. '''ഇന്ത്യ''' * [[വനിതാ സംവരണം]] നടപ്പിലാക്കുന്നതുമായി ബന്ധിപ്പിച്ച് മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയം നടത്തി ലോക്സഭാ സീറ്റുകളുടെ എണ്ണം 850 ആയി വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള പാർലമെന്റിന്റെ മൂന്ന് ദിവസത്തെ പ്രത്യേക സമ്മേളനനം തുടങ്ങി.ബില്ലുകൾ ലോകസഭയിൽ അവതരിപ്പിച്ചു. * കേന്ദ്ര സർക്കാർ നിർദ്ദേശിച്ച [[മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയം|മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയ]] (Delimitation) നീക്കത്തിനെതിരെ തമിഴ്‌നാട്ടിൽ വ്യാപകവും ശക്തവുമായ കരിങ്കൊടി പ്രതിഷേധം. തമിഴ്‌നാട്ടിലെ എല്ലാ വീടുകളിലും പൊതുസ്ഥലങ്ങളിലും കരിങ്കൊടി ഉയർത്തണമെന്ന് മുഖ്യമന്ത്രി എം.ക. സ്റ്റാലിൻ പാർട്ടി പ്രവർത്തകരോടും ജനങ്ങളോടും ആഹ്വാനം ചെയ്തതിനെത്തുടർന്നാണു പ്രതിഷേധം. മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയ ബിൽ എം.കെ. സ്റ്റാലിൻ കത്തിച്ചു. * ഓട്ടോ, ക്യാബ് ഡ്രൈവർമാർക്ക് മറാത്തി കർശനമാക്കി മഹാരാഷ്ട്ര സർക്കാർ. '''കേരളം''' മധ്യപ്രദേശ് പോലീസ് കൊച്ചിയിലെത്തിയതിന് പിന്നാലെ തനിക്ക് സംരക്ഷണം നൽകണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് കുംഭമേള വൈറൽ പെൺകുട്ടി സംരക്ഷണം തേടി കൊച്ചി പോലീസിനെ സമീപിച്ചു. തന്റെ സ്വന്തം ഇഷ്ടപ്രകാരമാണ് കേരളത്തിൽനിൽക്കുന്നതെന്നും 18 വയസ്സ് തികഞ്ഞതാണെന്നും പെൺകുട്ടി പോലീസിനോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. വയസ്സ് തെളിയിക്കുന്നതിനുള്ള രേഖകളും പോലീസിന് സമർപ്പിച്ചു. കുംഭമേള വൈറൽ പെൺകുട്ടിയെ ഫർമാൻ അഹമ്മദ് എന്നയാൾ വിവാഹംചെയ്ത സംഭവത്തിൽ പെൺകുട്ടിക്ക് പ്രായപൂർത്തിയായിട്ടില്ലെന്നു പ്രഖ്യാപിച്ച് മധ്യപ്രദേശ് പോലീസ് ഫർമാനെതിരേ പോക്‌സോ കേസ് രജിസ്റ്റർചെയ്തിരുന്നു<ref>മാതൃഭൂമി [https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/kumbh-mela-viral-girl-kochi-police-protection-wgd50g5t പത്രം]</ref>. {{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 16}} mwe8nhbs565v2m4iffgdc257ikq9ix4 4614019 4613932 2026-04-17T11:55:12Z Aby john vannilam 586 ചെറിയ പുതുക്കൽ 4614019 wikitext text/x-wiki === 2026 ഏപ്രിൽ 16 വ്യാഴാഴ്ച === '''ലോകം''' * ഇസ്രായേലും ലെബനനും തമ്മിൽ 10 ദിവസത്തെ വെടിനിർത്തൽ പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഇസ്രായേലും ലെബനനും തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടത്തിൽ വ്യാഴാഴ്ച വൈകുന്നേരം 5 മണിക്ക് ആരംഭിക്കുന്ന 10 ദിവസത്തെ താൽക്കാലിക വിരാമം യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് പ്രഖ്യാപിച്ചു, ഓരോ രാഷ്ട്രത്തലവനുമായും അദ്ദേഹം നടത്തിയ "മികച്ച" സംഭാഷണങ്ങളെത്തുടർന്ന്. ഇസ്രായേലും ലെബനനിലെ ഇറാൻ പിന്തുണയുള്ള ഹിസ്ബുള്ള തീവ്രവാദ ഗ്രൂപ്പും തമ്മിലുള്ള ഒരു മാസത്തിലേറെ നീണ്ട യുദ്ധത്തിന് ശേഷമാണ് ഈ വെടിനിർത്തൽ. ഇസ്രായേലി വ്യോമാക്രമണത്തിൽ ലെബനനിൽ ഏകദേശം 2,200 പേർ കൊല്ലപ്പെട്ടു<ref>അസോസിയേറ്റഡ് പ്രസ്സ് [https://apnews.com/live/iran-war-israel-trump-04-16-2026 വാർത്ത]</ref>. * ഇറാനും പാകിസ്താനും തമ്മിൽ നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങളെക്കുറിച്ച് ടെഹ്‌റാനിൽ ചർച്ച. * [[ലെബനാൻ|ലെബാനോൻ]] സമാധാന ചർച്ചകൾക്കിടയിലും ഹിസ്ബുള്ളയ്ക്ക് നേരെയുള്ള [[ഇസ്രയേൽ|ഇസ്രായേൽ]] സൈന്യത്തിൻറെ ആക്രമണം തുടരുന്നു * ഇസ്രയേലിന് സൈനിക സഹായവും ആയുധങ്ങളും നൽകുന്നതു തടയാൻ സ്വതന്ത്ര സെനറ്റർ [[ബേണി സാൻഡേഴ്സ്|ബേണി സാൻഡേഴ്‌സ്]] കൊണ്ടുവന്ന പ്രമേയത്തെ ഭൂരിഭാഗം [[ഡെമോക്രാറ്റിക് പാർട്ടി (അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ)|ഡെമോക്രാറ്റുകളും]] പിന്തുണച്ചു. 47 ഡെമോക്രാറ്റ് പ്രതിനിധികളുള്ള സെനറ്റിൽ 40 പേരും പ്രമേയത്തിന് അനുകൂലമായി വോട്ട് ചെയ്തു. "ഇസ്രയേലിലെ തീവ്ര വലതുപക്ഷ സർക്കാർ നടത്തുന്ന ക്രൂരതകൾക്കായി അമേരിക്കൻ നികുതിപ്പണം നൽകേണ്ടതില്ലെന്ന് ഭൂരിഭാഗം ഡെമോക്രാറ്റുകളും തീരുമാനിച്ചിരിക്കുന്നു. നമ്മൾ പുരോഗതി കൈവരിക്കുകയാണ്" എന്ന് [[ബേണി സാൻഡേഴ്സ്|സാൻഡേഴ്‌സ്]] എക്സിൽ കുറിച്ചു. [[റിപ്പബ്ലിക്കൻ പാർട്ടി|റിപ്പബ്ലിക്കൻ]] ഭൂരിപക്ഷമുള്ള സെനറ്റിൽ പ്രമേയം പരാജയപ്പെട്ടെങ്കിലും, ട്രംപിന്റെ വിദേശനയങ്ങൾക്കെതിരെ ഡെമോക്രാറ്റുകൾക്കിടയിൽ ശക്തമായ ഐക്യം രൂപപ്പെടുന്നത് യുഎസ് രാഷ്ട്രീയത്തിൽ നിർണ്ണായകമാകും. * ട്രംപ് ഭരണകൂടത്തിലെ യുഎസ് പ്രതിരോധ മന്ത്രി [[പീറ്റ് ഹെഗ്‌സെത്ത്|പീറ്റ് ഹെഗ്‌സെത്തിനെതിരെ]] യു.എസ്. കോൺഗ്രസിൽ [[ഡെമോക്രാറ്റിക് പാർട്ടി (അമേരിക്കൻ ഐക്യനാടുകൾ)|ഡെമോക്രാറ്റുകൾ]] ഇംപീച്ച്‌മെന്റ് പ്രമേയം അവതരിപ്പിച്ചു. കോൺഗ്രസിന്റെ അനുമതിയില്ലാതെ ഇറാനെതിരെ യുദ്ധം ചെയ്തതിനും "യുദ്ധക്കുറ്റങ്ങൾ" എന്ന് തരംതിരിക്കാവുന്ന ആക്രമണങ്ങൾ നടത്തിയതിനും അദ്ദേഹത്തിനെതിരെ കുറ്റം ചുമത്തിയിട്ടുണ്ട്. യാസ്മിൻ അൻസാരിയുടെ നേതൃത്വത്തിലുള്ള ഹൗസ് ഡെമോക്രാറ്റുകളാണ് പ്രമേയം അവതരിപ്പിച്ചത്. പ്രതിനിധി സഭയിൽ റിപ്പബ്ലിക്കൻ പാർട്ടിക്ക് ഭൂരിപക്ഷമുള്ളതിനാൽ ഇംപീച്ച്‌മെന്റ് പ്രമേയം പാസാകാനുള്ള സാധ്യത വളരെ കുറവാണെങ്കിലും, ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് ഭരണകൂടത്തിന്മേൽ സമ്മർദ്ദം വർദ്ധിപ്പിക്കുമെന്നതിനാൽ ഈ നീക്കം രാഷ്ട്രീയമായി പ്രാധാന്യമുള്ളതായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. *ഇറാനിലേക്കുള്ള എണ്ണക്കപ്പലുകൾ തടയുന്നതിനായി അമേരിക്ക ഏർപ്പെടുത്തിയ ഉപരോധം ഹുർമുസ് കടലിടുക്കിൽ കർശനമായി തുടരുന്നു. കഴിഞ്ഞ 48 മണിക്കൂറിനുള്ളിൽ ഇറാനിയൻ തുറമുഖങ്ങളിലേക്ക് പോകാൻ ശ്രമിച്ച 9 കപ്പലുകൾ യു.എസ് സൈന്യം തിരിച്ചയച്ചു. '''ഇന്ത്യ''' * [[വനിതാ സംവരണം]] നടപ്പിലാക്കുന്നതുമായി ബന്ധിപ്പിച്ച് മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയം നടത്തി ലോക്സഭാ സീറ്റുകളുടെ എണ്ണം 850 ആയി വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള പാർലമെന്റിന്റെ മൂന്ന് ദിവസത്തെ പ്രത്യേക സമ്മേളനനം തുടങ്ങി.ബില്ലുകൾ ലോകസഭയിൽ അവതരിപ്പിച്ചു. * കേന്ദ്ര സർക്കാർ നിർദ്ദേശിച്ച [[മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയം|മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയ]] (Delimitation) നീക്കത്തിനെതിരെ തമിഴ്‌നാട്ടിൽ വ്യാപകവും ശക്തവുമായ കരിങ്കൊടി പ്രതിഷേധം. തമിഴ്‌നാട്ടിലെ എല്ലാ വീടുകളിലും പൊതുസ്ഥലങ്ങളിലും കരിങ്കൊടി ഉയർത്തണമെന്ന് മുഖ്യമന്ത്രി എം.ക. സ്റ്റാലിൻ പാർട്ടി പ്രവർത്തകരോടും ജനങ്ങളോടും ആഹ്വാനം ചെയ്തതിനെത്തുടർന്നാണു പ്രതിഷേധം. മണ്ഡല പുനർനിർണ്ണയ ബിൽ എം.കെ. സ്റ്റാലിൻ കത്തിച്ചു. * ഓട്ടോ, ക്യാബ് ഡ്രൈവർമാർക്ക് മറാത്തി കർശനമാക്കി മഹാരാഷ്ട്ര സർക്കാർ. '''കേരളം''' മധ്യപ്രദേശ് പോലീസ് കൊച്ചിയിലെത്തിയതിന് പിന്നാലെ തനിക്ക് സംരക്ഷണം നൽകണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് കുംഭമേള വൈറൽ പെൺകുട്ടി സംരക്ഷണം തേടി കൊച്ചി പോലീസിനെ സമീപിച്ചു. തന്റെ സ്വന്തം ഇഷ്ടപ്രകാരമാണ് കേരളത്തിൽനിൽക്കുന്നതെന്നും 18 വയസ്സ് തികഞ്ഞതാണെന്നും പെൺകുട്ടി പോലീസിനോട് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. വയസ്സ് തെളിയിക്കുന്നതിനുള്ള രേഖകളും പോലീസിന് സമർപ്പിച്ചു. കുംഭമേള വൈറൽ പെൺകുട്ടിയെ ഫർമാൻ അഹമ്മദ് എന്നയാൾ വിവാഹംചെയ്ത സംഭവത്തിൽ പെൺകുട്ടിക്ക് പ്രായപൂർത്തിയായിട്ടില്ലെന്നു പ്രഖ്യാപിച്ച് മധ്യപ്രദേശ് പോലീസ് ഫർമാനെതിരേ പോക്‌സോ കേസ് രജിസ്റ്റർചെയ്തിരുന്നു<ref>മാതൃഭൂമി [https://www.mathrubhumi.com/news/kerala/kumbh-mela-viral-girl-kochi-police-protection-wgd50g5t പത്രം]</ref>. {{തിരുത്തുക|കവാടം:സമകാലികം/2026 ഏപ്രിൽ 16}} 4xdqsc0lsrcnkl8l1s2ob0dx9f99zy3 0 666577 4613893 2026-04-16T12:44:29Z Fotokannan 14472 '{{prettyurl|Naḷacaritamaṇipravāḷaṃ}} തലശ്ശേരി തിരുവങ്ങാട്ടു സ്വദേശിയായ മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ രചിച്ച ഒരു പ്രാചീന മലയാള കൃതിയാണ് നളചരിതമണിപ്രവാളം. 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി വിദ്യാർത...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു 4613893 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Naḷacaritamaṇipravāḷaṃ}} തലശ്ശേരി തിരുവങ്ങാട്ടു സ്വദേശിയായ മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ രചിച്ച ഒരു പ്രാചീന മലയാള കൃതിയാണ് നളചരിതമണിപ്രവാളം. 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ അച്ചടിച്ച കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് ജർമ്മനിയിലേക്കു തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ==ട്യുബിങ്ങൻ ശേഖരത്തിൽ== നളചരിതമണിപ്രവാളം 1875-നു ശേഷം ദീർഘകാലം പ്രിന്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. ട്യുബിങ്ങൻ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയുടെ ഗുണ്ടർട്ട് രേഖാലയപരമ്പരയുടെ ഭാഗമായി മലയാളം സർവ്വകലാശാല 2017-ൽ ഈ കൃതി പുന:പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരത്തിൽ ഈ കൃതി ഡിജിറ്റൈസ് ചെയ്ത് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/CiXIV274#p=156</ref> ==അവലംബം== <references/> qbbup57xhk2ae7iypqp7lrc42i1oujp 4613904 4613893 2026-04-16T14:21:02Z Fotokannan 14472 4613904 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Naḷacaritamaṇipravāḷaṃ}} [[തലശ്ശേരി]] [[തിരുവങ്ങാട്|തിരുവങ്ങാട്ടു]] സ്വദേശിയായ [[മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ]] രചിച്ച ഒരു പ്രാചീന മലയാള കൃതിയാണ് '''നളചരിതമണിപ്രവാളം'''. 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി [[വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടം, തലശ്ശേരി|വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ]] അച്ചടിച്ച കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലേക്കു]] തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ ''''മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു'''' എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ==കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ == ഉള്ളൂർ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ, [[കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ|കുഞ്ചന്റെ]] [[ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം മണിപ്രവാളം|ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം]] കഴിഞ്ഞാൽ ആ രീതിയിൽ രചിച്ചിട്ടുള്ള രണ്ടാമത്തെ കാവ്യം നളചരിതമാണെന്നു തോന്നുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞ് അതിൽനിന്നു് ഒരു ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref></ref> {{Cquote|“ഭീമാഖ്യക്ഷിതിപകുമാരിയെന്നു കേട്ടൂ വാമാക്ഷിക്കിഹ ദമയന്തിയെന്നു പേർപോൽ നാമിന്നിത്തരുണിയെയിങ്ങു കൊണ്ടുപോരാ– നാമെങ്കിൽപ്പരിചൊടുടൻ തുടർന്നിടേണം. ''}} ==ട്യുബിങ്ങൻ ശേഖരത്തിൽ== നളചരിതമണിപ്രവാളം 1875-നു ശേഷം ദീർഘകാലം പ്രിന്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. [[ട്യൂബിങ്ങൻ സർവ്വകലാശാല|ട്യുബിങ്ങൻ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയുടെ]] [[ഗുണ്ടർട്ട് പോർട്ടൽ|ഗുണ്ടർട്ട് രേഖാലയപരമ്പരയുടെ]] ഭാഗമായി [[തുഞ്ചത്തെഴുത്തച്ഛൻ മലയാളസർവകലാശാല|മലയാളം സർവ്വകലാശാല]] 2017-ൽ ഈ കൃതി പുന:പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരത്തിൽ ഈ കൃതി ഡിജിറ്റൈസ് ചെയ്ത് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/CiXIV274#p=156</ref> ==അവലംബം== <references/> cxblyy3v2rxq4axbxxx2z41o6375rv0 4613905 4613904 2026-04-16T14:21:22Z Fotokannan 14472 /* കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ */ 4613905 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Naḷacaritamaṇipravāḷaṃ}} [[തലശ്ശേരി]] [[തിരുവങ്ങാട്|തിരുവങ്ങാട്ടു]] സ്വദേശിയായ [[മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ]] രചിച്ച ഒരു പ്രാചീന മലയാള കൃതിയാണ് '''നളചരിതമണിപ്രവാളം'''. 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി [[വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടം, തലശ്ശേരി|വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ]] അച്ചടിച്ച കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലേക്കു]] തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ ''''മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു'''' എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ==കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ == ഉള്ളൂർ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ, [[കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ|കുഞ്ചന്റെ]] [[ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം മണിപ്രവാളം|ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം]] കഴിഞ്ഞാൽ ആ രീതിയിൽ രചിച്ചിട്ടുള്ള രണ്ടാമത്തെ കാവ്യം നളചരിതമാണെന്നു തോന്നുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞ് അതിൽനിന്നു് ഒരു ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref></ref> {{Cquote|“ഭീമാഖ്യക്ഷിതിപകുമാരിയെന്നു കേട്ടൂ വാമാക്ഷിക്കിഹ ദമയന്തിയെന്നു പേർപോൽ നാമിന്നിത്തരുണിയെയിങ്ങു കൊണ്ടുപോരാ– നാമെങ്കിൽപ്പരിചൊടുടൻ തുടർന്നിടേണം. ''}} ==ട്യുബിങ്ങൻ ശേഖരത്തിൽ== നളചരിതമണിപ്രവാളം 1875-നു ശേഷം ദീർഘകാലം പ്രിന്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. [[ട്യൂബിങ്ങൻ സർവ്വകലാശാല|ട്യുബിങ്ങൻ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയുടെ]] [[ഗുണ്ടർട്ട് പോർട്ടൽ|ഗുണ്ടർട്ട് രേഖാലയപരമ്പരയുടെ]] ഭാഗമായി [[തുഞ്ചത്തെഴുത്തച്ഛൻ മലയാളസർവകലാശാല|മലയാളം സർവ്വകലാശാല]] 2017-ൽ ഈ കൃതി പുന:പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരത്തിൽ ഈ കൃതി ഡിജിറ്റൈസ് ചെയ്ത് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/CiXIV274#p=156</ref> ==അവലംബം== <references/> q2nz9y7omg60rgt70qlcd3dln5nm2x9 4613906 4613905 2026-04-16T14:21:49Z Fotokannan 14472 /* കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ */ 4613906 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Naḷacaritamaṇipravāḷaṃ}} [[തലശ്ശേരി]] [[തിരുവങ്ങാട്|തിരുവങ്ങാട്ടു]] സ്വദേശിയായ [[മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ]] രചിച്ച ഒരു പ്രാചീന മലയാള കൃതിയാണ് '''നളചരിതമണിപ്രവാളം'''. 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി [[വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടം, തലശ്ശേരി|വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ]] അച്ചടിച്ച കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലേക്കു]] തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ ''''മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു'''' എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ==കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ == ഉള്ളൂർ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ, [[കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ|കുഞ്ചന്റെ]] [[ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം മണിപ്രവാളം|ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം]] കഴിഞ്ഞാൽ ആ രീതിയിൽ രചിച്ചിട്ടുള്ള രണ്ടാമത്തെ കാവ്യം നളചരിതമാണെന്നു തോന്നുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞ് അതിൽനിന്നു് ഒരു ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref></ref> {{Cquote|“ഭീമാഖ്യക്ഷിതിപകുമാരിയെന്നു കേട്ടൂ<br/> വാമാക്ഷിക്കിഹ ദമയന്തിയെന്നു പേർപോൽ<br/> നാമിന്നിത്തരുണിയെയിങ്ങു കൊണ്ടുപോരാ–<br/> നാമെങ്കിൽപ്പരിചൊടുടൻ തുടർന്നിടേണം. ''}} ==ട്യുബിങ്ങൻ ശേഖരത്തിൽ== നളചരിതമണിപ്രവാളം 1875-നു ശേഷം ദീർഘകാലം പ്രിന്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. [[ട്യൂബിങ്ങൻ സർവ്വകലാശാല|ട്യുബിങ്ങൻ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയുടെ]] [[ഗുണ്ടർട്ട് പോർട്ടൽ|ഗുണ്ടർട്ട് രേഖാലയപരമ്പരയുടെ]] ഭാഗമായി [[തുഞ്ചത്തെഴുത്തച്ഛൻ മലയാളസർവകലാശാല|മലയാളം സർവ്വകലാശാല]] 2017-ൽ ഈ കൃതി പുന:പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരത്തിൽ ഈ കൃതി ഡിജിറ്റൈസ് ചെയ്ത് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/CiXIV274#p=156</ref> ==അവലംബം== <references/> 5efrkvcselu0cqm4pkjp34t1kcwwwby 4613907 4613906 2026-04-16T14:26:01Z Fotokannan 14472 /* കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ */ 4613907 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Naḷacaritamaṇipravāḷaṃ}} [[തലശ്ശേരി]] [[തിരുവങ്ങാട്|തിരുവങ്ങാട്ടു]] സ്വദേശിയായ [[മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ]] രചിച്ച ഒരു പ്രാചീന മലയാള കൃതിയാണ് '''നളചരിതമണിപ്രവാളം'''. 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി [[വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടം, തലശ്ശേരി|വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ]] അച്ചടിച്ച കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലേക്കു]] തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ ''''മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു'''' എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ==കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ == ഉള്ളൂർ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ, [[കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ|കുഞ്ചന്റെ]] [[ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം മണിപ്രവാളം|ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം]] കഴിഞ്ഞാൽ ആ രീതിയിൽ രചിച്ചിട്ടുള്ള രണ്ടാമത്തെ കാവ്യം നളചരിതമാണെന്നു തോന്നുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞ് അതിൽനിന്നു് ഒരു ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=http://ax.sayahna.org/ulloor/ulloor-4-47.html|title=കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രം, 47.8മാടായി മന്ദൻഗുരുക്കൾ (1005?-1037)|last=പരമേശ്വരയ്യർ|first=ഉള്ളൂർ|publisher=സായാഹ്ന}}</ref> {{Cquote|“ഭീമാഖ്യക്ഷിതിപകുമാരിയെന്നു കേട്ടൂ<br/> വാമാക്ഷിക്കിഹ ദമയന്തിയെന്നു പേർപോൽ<br/> നാമിന്നിത്തരുണിയെയിങ്ങു കൊണ്ടുപോരാ–<br/> നാമെങ്കിൽപ്പരിചൊടുടൻ തുടർന്നിടേണം. ''}} ==ട്യുബിങ്ങൻ ശേഖരത്തിൽ== നളചരിതമണിപ്രവാളം 1875-നു ശേഷം ദീർഘകാലം പ്രിന്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. [[ട്യൂബിങ്ങൻ സർവ്വകലാശാല|ട്യുബിങ്ങൻ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയുടെ]] [[ഗുണ്ടർട്ട് പോർട്ടൽ|ഗുണ്ടർട്ട് രേഖാലയപരമ്പരയുടെ]] ഭാഗമായി [[തുഞ്ചത്തെഴുത്തച്ഛൻ മലയാളസർവകലാശാല|മലയാളം സർവ്വകലാശാല]] 2017-ൽ ഈ കൃതി പുന:പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരത്തിൽ ഈ കൃതി ഡിജിറ്റൈസ് ചെയ്ത് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/CiXIV274#p=156</ref> ==അവലംബം== <references/> jakqz28cxnzxu2eotgb0y4j04w9h0ks 4613908 4613907 2026-04-16T14:26:40Z Fotokannan 14472 [[വർഗ്ഗം:ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4613908 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Naḷacaritamaṇipravāḷaṃ}} [[തലശ്ശേരി]] [[തിരുവങ്ങാട്|തിരുവങ്ങാട്ടു]] സ്വദേശിയായ [[മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ]] രചിച്ച ഒരു പ്രാചീന മലയാള കൃതിയാണ് '''നളചരിതമണിപ്രവാളം'''. 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി [[വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടം, തലശ്ശേരി|വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ]] അച്ചടിച്ച കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലേക്കു]] തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ ''''മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു'''' എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ==കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ == ഉള്ളൂർ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ, [[കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ|കുഞ്ചന്റെ]] [[ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം മണിപ്രവാളം|ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം]] കഴിഞ്ഞാൽ ആ രീതിയിൽ രചിച്ചിട്ടുള്ള രണ്ടാമത്തെ കാവ്യം നളചരിതമാണെന്നു തോന്നുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞ് അതിൽനിന്നു് ഒരു ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=http://ax.sayahna.org/ulloor/ulloor-4-47.html|title=കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രം, 47.8മാടായി മന്ദൻഗുരുക്കൾ (1005?-1037)|last=പരമേശ്വരയ്യർ|first=ഉള്ളൂർ|publisher=സായാഹ്ന}}</ref> {{Cquote|“ഭീമാഖ്യക്ഷിതിപകുമാരിയെന്നു കേട്ടൂ<br/> വാമാക്ഷിക്കിഹ ദമയന്തിയെന്നു പേർപോൽ<br/> നാമിന്നിത്തരുണിയെയിങ്ങു കൊണ്ടുപോരാ–<br/> നാമെങ്കിൽപ്പരിചൊടുടൻ തുടർന്നിടേണം. ''}} ==ട്യുബിങ്ങൻ ശേഖരത്തിൽ== നളചരിതമണിപ്രവാളം 1875-നു ശേഷം ദീർഘകാലം പ്രിന്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. [[ട്യൂബിങ്ങൻ സർവ്വകലാശാല|ട്യുബിങ്ങൻ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയുടെ]] [[ഗുണ്ടർട്ട് പോർട്ടൽ|ഗുണ്ടർട്ട് രേഖാലയപരമ്പരയുടെ]] ഭാഗമായി [[തുഞ്ചത്തെഴുത്തച്ഛൻ മലയാളസർവകലാശാല|മലയാളം സർവ്വകലാശാല]] 2017-ൽ ഈ കൃതി പുന:പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരത്തിൽ ഈ കൃതി ഡിജിറ്റൈസ് ചെയ്ത് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/CiXIV274#p=156</ref> ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരം]] g9cz0fgmw9zkhg4vvb3x2epzbho31eh 4613909 4613908 2026-04-16T14:26:55Z Fotokannan 14472 [[വർഗ്ഗം:മണിപ്രവാളം ഭാഷയിൽ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയ കൃതികൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4613909 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Naḷacaritamaṇipravāḷaṃ}} [[തലശ്ശേരി]] [[തിരുവങ്ങാട്|തിരുവങ്ങാട്ടു]] സ്വദേശിയായ [[മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ]] രചിച്ച ഒരു പ്രാചീന മലയാള കൃതിയാണ് '''നളചരിതമണിപ്രവാളം'''. 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി [[വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടം, തലശ്ശേരി|വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ]] അച്ചടിച്ച കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലേക്കു]] തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ ''''മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു'''' എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ==കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ == ഉള്ളൂർ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ, [[കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ|കുഞ്ചന്റെ]] [[ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം മണിപ്രവാളം|ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം]] കഴിഞ്ഞാൽ ആ രീതിയിൽ രചിച്ചിട്ടുള്ള രണ്ടാമത്തെ കാവ്യം നളചരിതമാണെന്നു തോന്നുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞ് അതിൽനിന്നു് ഒരു ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=http://ax.sayahna.org/ulloor/ulloor-4-47.html|title=കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രം, 47.8മാടായി മന്ദൻഗുരുക്കൾ (1005?-1037)|last=പരമേശ്വരയ്യർ|first=ഉള്ളൂർ|publisher=സായാഹ്ന}}</ref> {{Cquote|“ഭീമാഖ്യക്ഷിതിപകുമാരിയെന്നു കേട്ടൂ<br/> വാമാക്ഷിക്കിഹ ദമയന്തിയെന്നു പേർപോൽ<br/> നാമിന്നിത്തരുണിയെയിങ്ങു കൊണ്ടുപോരാ–<br/> നാമെങ്കിൽപ്പരിചൊടുടൻ തുടർന്നിടേണം. ''}} ==ട്യുബിങ്ങൻ ശേഖരത്തിൽ== നളചരിതമണിപ്രവാളം 1875-നു ശേഷം ദീർഘകാലം പ്രിന്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. [[ട്യൂബിങ്ങൻ സർവ്വകലാശാല|ട്യുബിങ്ങൻ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയുടെ]] [[ഗുണ്ടർട്ട് പോർട്ടൽ|ഗുണ്ടർട്ട് രേഖാലയപരമ്പരയുടെ]] ഭാഗമായി [[തുഞ്ചത്തെഴുത്തച്ഛൻ മലയാളസർവകലാശാല|മലയാളം സർവ്വകലാശാല]] 2017-ൽ ഈ കൃതി പുന:പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരത്തിൽ ഈ കൃതി ഡിജിറ്റൈസ് ചെയ്ത് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/CiXIV274#p=156</ref> ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരം]] [[വർഗ്ഗം:മണിപ്രവാളം ഭാഷയിൽ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയ കൃതികൾ]] 8czlaui5bdeic19h3tp5tuqwdnizej1 4613910 4613909 2026-04-16T14:27:31Z Fotokannan 14472 [[വർഗ്ഗം:1900 നു മുമ്പ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച മലയാള കൃതികൾ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4613910 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Naḷacaritamaṇipravāḷaṃ}} [[തലശ്ശേരി]] [[തിരുവങ്ങാട്|തിരുവങ്ങാട്ടു]] സ്വദേശിയായ [[മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ]] രചിച്ച ഒരു പ്രാചീന മലയാള കൃതിയാണ് '''നളചരിതമണിപ്രവാളം'''. 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി [[വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടം, തലശ്ശേരി|വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ]] അച്ചടിച്ച കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലേക്കു]] തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ ''''മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു'''' എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ==കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ == ഉള്ളൂർ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ, [[കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ|കുഞ്ചന്റെ]] [[ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം മണിപ്രവാളം|ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം]] കഴിഞ്ഞാൽ ആ രീതിയിൽ രചിച്ചിട്ടുള്ള രണ്ടാമത്തെ കാവ്യം നളചരിതമാണെന്നു തോന്നുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞ് അതിൽനിന്നു് ഒരു ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=http://ax.sayahna.org/ulloor/ulloor-4-47.html|title=കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രം, 47.8മാടായി മന്ദൻഗുരുക്കൾ (1005?-1037)|last=പരമേശ്വരയ്യർ|first=ഉള്ളൂർ|publisher=സായാഹ്ന}}</ref> {{Cquote|“ഭീമാഖ്യക്ഷിതിപകുമാരിയെന്നു കേട്ടൂ<br/> വാമാക്ഷിക്കിഹ ദമയന്തിയെന്നു പേർപോൽ<br/> നാമിന്നിത്തരുണിയെയിങ്ങു കൊണ്ടുപോരാ–<br/> നാമെങ്കിൽപ്പരിചൊടുടൻ തുടർന്നിടേണം. ''}} ==ട്യുബിങ്ങൻ ശേഖരത്തിൽ== നളചരിതമണിപ്രവാളം 1875-നു ശേഷം ദീർഘകാലം പ്രിന്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. [[ട്യൂബിങ്ങൻ സർവ്വകലാശാല|ട്യുബിങ്ങൻ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയുടെ]] [[ഗുണ്ടർട്ട് പോർട്ടൽ|ഗുണ്ടർട്ട് രേഖാലയപരമ്പരയുടെ]] ഭാഗമായി [[തുഞ്ചത്തെഴുത്തച്ഛൻ മലയാളസർവകലാശാല|മലയാളം സർവ്വകലാശാല]] 2017-ൽ ഈ കൃതി പുന:പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരത്തിൽ ഈ കൃതി ഡിജിറ്റൈസ് ചെയ്ത് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/CiXIV274#p=156</ref> ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരം]] [[വർഗ്ഗം:മണിപ്രവാളം ഭാഷയിൽ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയ കൃതികൾ]] [[വർഗ്ഗം:1900 നു മുമ്പ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച മലയാള കൃതികൾ]] 7vhgwfc17aa6ybz2bh8kvjvyzzn29yz 4613913 4613910 2026-04-16T14:33:57Z Fotokannan 14472 4613913 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Naḷacaritamaṇipravāḷaṃ}} [[പ്രമാണം:നളചരിതം മണിപ്രവാളം കവർ.png|ലഘുചിത്രം|നളചരിതം മണിപ്രവാളം കവർ]] [[തലശ്ശേരി]] [[തിരുവങ്ങാട്|തിരുവങ്ങാട്ടു]] സ്വദേശിയായ [[മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ]] രചിച്ച ഒരു പ്രാചീന മലയാള കൃതിയാണ് '''നളചരിതമണിപ്രവാളം'''. 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി [[വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടം, തലശ്ശേരി|വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ]] അച്ചടിച്ച കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലേക്കു]] തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ ''''മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു'''' എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ==കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ == ഉള്ളൂർ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ, [[കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ|കുഞ്ചന്റെ]] [[ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം മണിപ്രവാളം|ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം]] കഴിഞ്ഞാൽ ആ രീതിയിൽ രചിച്ചിട്ടുള്ള രണ്ടാമത്തെ കാവ്യം നളചരിതമാണെന്നു തോന്നുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞ് അതിൽനിന്നു് ഒരു ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=http://ax.sayahna.org/ulloor/ulloor-4-47.html|title=കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രം, 47.8മാടായി മന്ദൻഗുരുക്കൾ (1005?-1037)|last=പരമേശ്വരയ്യർ|first=ഉള്ളൂർ|publisher=സായാഹ്ന}}</ref> {{Cquote|“ഭീമാഖ്യക്ഷിതിപകുമാരിയെന്നു കേട്ടൂ<br/> വാമാക്ഷിക്കിഹ ദമയന്തിയെന്നു പേർപോൽ<br/> നാമിന്നിത്തരുണിയെയിങ്ങു കൊണ്ടുപോരാ–<br/> നാമെങ്കിൽപ്പരിചൊടുടൻ തുടർന്നിടേണം. ''}} ==ട്യുബിങ്ങൻ ശേഖരത്തിൽ== നളചരിതമണിപ്രവാളം 1875-നു ശേഷം ദീർഘകാലം പ്രിന്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. [[ട്യൂബിങ്ങൻ സർവ്വകലാശാല|ട്യുബിങ്ങൻ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയുടെ]] [[ഗുണ്ടർട്ട് പോർട്ടൽ|ഗുണ്ടർട്ട് രേഖാലയപരമ്പരയുടെ]] ഭാഗമായി [[തുഞ്ചത്തെഴുത്തച്ഛൻ മലയാളസർവകലാശാല|മലയാളം സർവ്വകലാശാല]] 2017-ൽ ഈ കൃതി പുന:പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരത്തിൽ ഈ കൃതി ഡിജിറ്റൈസ് ചെയ്ത് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/CiXIV274#p=156</ref> ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരം]] [[വർഗ്ഗം:മണിപ്രവാളം ഭാഷയിൽ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയ കൃതികൾ]] [[വർഗ്ഗം:1900 നു മുമ്പ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച മലയാള കൃതികൾ]] 6chi8hj11okpzfzdrd75v2ha9rbrxbp 4613914 4613913 2026-04-16T14:35:36Z Fotokannan 14472 /* ട്യുബിങ്ങൻ ശേഖരത്തിൽ */ 4613914 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|Naḷacaritamaṇipravāḷaṃ}} [[പ്രമാണം:നളചരിതം മണിപ്രവാളം കവർ.png|ലഘുചിത്രം|നളചരിതം മണിപ്രവാളം കവർ]] [[തലശ്ശേരി]] [[തിരുവങ്ങാട്|തിരുവങ്ങാട്ടു]] സ്വദേശിയായ [[മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ]] രചിച്ച ഒരു പ്രാചീന മലയാള കൃതിയാണ് '''നളചരിതമണിപ്രവാളം'''. 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി [[വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടം, തലശ്ശേരി|വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ]] അച്ചടിച്ച കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് [[ജർമ്മനി|ജർമ്മനിയിലേക്കു]] തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ ''''മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു'''' എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ==കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ == ഉള്ളൂർ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിൽ, [[കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ|കുഞ്ചന്റെ]] [[ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം മണിപ്രവാളം|ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം]] കഴിഞ്ഞാൽ ആ രീതിയിൽ രചിച്ചിട്ടുള്ള രണ്ടാമത്തെ കാവ്യം നളചരിതമാണെന്നു തോന്നുന്നു എന്ന് പറഞ്ഞ് അതിൽനിന്നു് ഒരു ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>{{Cite web|url=http://ax.sayahna.org/ulloor/ulloor-4-47.html|title=കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രം, 47.8മാടായി മന്ദൻഗുരുക്കൾ (1005?-1037)|last=പരമേശ്വരയ്യർ|first=ഉള്ളൂർ|publisher=സായാഹ്ന}}</ref> {{Cquote|“ഭീമാഖ്യക്ഷിതിപകുമാരിയെന്നു കേട്ടൂ<br/> വാമാക്ഷിക്കിഹ ദമയന്തിയെന്നു പേർപോൽ<br/> നാമിന്നിത്തരുണിയെയിങ്ങു കൊണ്ടുപോരാ–<br/> നാമെങ്കിൽപ്പരിചൊടുടൻ തുടർന്നിടേണം. ''}} ==ട്യുബിങ്ങൻ ശേഖരത്തിൽ== [[പ്രമാണം:നളചരിതമണിപ്രവാളം ഗുണ്ടർട്ട് കൈപ്പട.png|ലഘുചിത്രം|ഗുണ്ടർട്ട് കൈപ്പടയിൽ മാടായി മന്നനാൽ ഉണ്ടക്കപ്പെട്ടത് എന്നു രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു]] നളചരിതമണിപ്രവാളം 1875-നു ശേഷം ദീർഘകാലം പ്രിന്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടിരുന്നില്ല. [[ട്യൂബിങ്ങൻ സർവ്വകലാശാല|ട്യുബിങ്ങൻ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയുടെ]] [[ഗുണ്ടർട്ട് പോർട്ടൽ|ഗുണ്ടർട്ട് രേഖാലയപരമ്പരയുടെ]] ഭാഗമായി [[തുഞ്ചത്തെഴുത്തച്ഛൻ മലയാളസർവകലാശാല|മലയാളം സർവ്വകലാശാല]] 2017-ൽ ഈ കൃതി പുന:പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു. ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരത്തിൽ ഈ കൃതി ഡിജിറ്റൈസ് ചെയ്ത് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.<ref>https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/CiXIV274#p=156</ref> ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:ട്യൂബിങ്ങൻ ലൈബ്രറിയിലെ ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരം]] [[വർഗ്ഗം:മണിപ്രവാളം ഭാഷയിൽ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയ കൃതികൾ]] [[വർഗ്ഗം:1900 നു മുമ്പ് പ്രസിദ്ധീകരിച്ച മലയാള കൃതികൾ]] l6hh854j9uvcr4v0dzebjnw02pds90g 0 666578 4613894 2026-04-16T12:44:54Z Fotokannan 14472 [[നളചരിതമണിപ്രവാളം]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു 4613894 wikitext text/x-wiki #തിരിച്ചുവിടുക [[നളചരിതമണിപ്രവാളം]] aybet4jex9i05qm3dgyhrbmmhnuo1wp 0 666579 4613895 2026-04-16T12:46:06Z Vishalsathyan19952099 57735 [[തൃക്കൊടിത്താനം മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു 4613895 wikitext text/x-wiki #തിരിച്ചുവിടുക [[തൃക്കൊടിത്താനം മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രം]] sbdzzrmbvu9urhsikmmt43s5o9fnvmd 3 666580 4613898 2026-04-16T13:58:26Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4613898 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Rvkulk | Rvkulk | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 13:58, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) 1kswwqkuyns5wa34flt5vyzvxsohxlu 6 666581 4613911 2026-04-16T14:31:59Z Fotokannan 14472 4613911 wikitext text/x-wiki == അനുമതി == {{PD-India}} spj0js4cxph0cqesnpc5qv2wpl7slka 6 666582 4613912 2026-04-16T14:33:38Z Fotokannan 14472 നളചരിതമണിപ്രവാളം ഗുണ്ടർട്ട് കൈപ്പട 4613912 wikitext text/x-wiki == ചുരുക്കം == നളചരിതമണിപ്രവാളം ഗുണ്ടർട്ട് കൈപ്പട == അനുമതി == {{PD-India}} l3yn3jlab17htliw2dwujjiowc0d8j3 14 666583 4613915 2026-04-16T14:35:57Z Fotokannan 14472 ശൂന്യമായ താൾ സൃഷ്ടിച്ചു 4613915 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 14 666584 4613916 2026-04-16T14:36:21Z Fotokannan 14472 ശൂന്യമായ താൾ സൃഷ്ടിച്ചു 4613916 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 0 666585 4613917 2026-04-16T14:44:54Z Fotokannan 14472 '{{prettyurl|madayi mannan gurukkal}} നളചരിതമണിപ്രവാളത്തിന്റെ രചയിതാവ് എന്ന നിലയിൽ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിലിടം നേടിയ എഴുത്തുകാരനാണ് '''മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ.''' 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു 4613917 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|madayi mannan gurukkal}} നളചരിതമണിപ്രവാളത്തിന്റെ രചയിതാവ് എന്ന നിലയിൽ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിലിടം നേടിയ എഴുത്തുകാരനാണ് '''മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ.''' 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ അച്ചടിച്ച നളചരിതമണിപ്രവാളം കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ 'മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു' എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഗുണ്ടർട്ട് ജർമ്മനിയിലേക്കു തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. ==ജീവിതരേഖ== വടക്കേ മലയാളത്തിലെ തീയരുടെ ഇടയിൽ സാമാന്യം പ്രസിദ്ധിയുള്ള തലശ്ശേരി തിരുവങ്ങാട്ടു മാടായിത്തറവാട്ടിലാണു് മന്ദൻഗുരുക്കളുടെ ജനനം. 1005-നും 1009-നും ഇടയ്ക്കായിരുന്നു അദ്ദേഹം ജനിച്ചതു് എന്നറിയാം. പിതാവു കൂടക്കായി കണ്ണൻവൈദ്യനായിരുന്നു. സംസ്കൃതം പഠിച്ചതു മേനപ്രം അംശക്കാരനായ പുതുശ്ശേരി ചാത്തുഗുരുക്കളോടാണു്. ചാത്തുഗുരുക്കൾ ഊരാച്ചേരി ഗുരുക്കന്മാരെന്നു വിഖ്യാതി നേടിയ ഒരു കുടുംബത്തിലെ അംഗമായിരുന്നു. ജ്യോതിഷം, വൈദ്യം എന്നീ ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ നല്ല വൈദുഷ്യം സമ്പാദിച്ചതിനുപുറമേ വ്യാകരണവും തർക്കവുംകൂടി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ അഭ്യസിച്ചിരുന്നു. തിരുവങ്ങാട്ടു തലായി എന്ന സ്ഥലത്തു് ഒരു വിദ്യാലയം സ്ഥാപിച്ചു് അവിടെ അധ്യാപക വൃത്തിയിൽ ഏർപ്പെട്ടു കാലയാപനംചെയ്തു. അവിടെയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗൃഹം. 1037-ാണ്ടിടയ്ക്കു മുപ്പത്തി രണ്ടാമത്തെ വയസ്സിൽ മരിച്ചു. ==കൃതികൾ== ഗുരുക്കളുടെ പ്രധാനകൃതി നളചരിതം കാവ്യമാണു്. കുഞ്ചന്റെ ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം കഴിഞ്ഞാൽ ആ രീതിയിൽ രചിച്ചിട്ടുള്ള രണ്ടാമത്തെ കാവ്യം നളചരിതമാണെന്നു തോന്നുന്നു എന്നു പറഞ്ഞ് ഉള്ളൂർ അതിൽനിന്നു് ഒരു ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>പരമേശ്വരയ്യർ, ഉള്ളൂർ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രം, ഭാഗം നാല്</ref> {{Cquote|“ഭീമാഖ്യക്ഷിതിപകുമാരിയെന്നു കേട്ടൂ<br/> വാമാക്ഷിക്കിഹ ദമയന്തിയെന്നു പേർപോൽ<br/> നാമിന്നിത്തരുണിയെയിങ്ങു കൊണ്ടുപോരാ–<br/> നാമെങ്കിൽപ്പരിചൊടുടൻ തുടർന്നിടേണം. ''}} പിന്നീടു് (2) പതിവ്രതാധർമ്മം എന്നൊരു കൃതി ദ്രാവിഡ വൃത്തത്തിൽ നിർമ്മിച്ചു. ഒടുവിലത്തെ കൃതിയായ (3) പാർവ്വതീ പരിണയകാവ്യം പൂർത്തിയാകുന്നതിനു മുൻപായിരുന്നു മരണം. ==അവലംബം== <references/> 4eh07q2f2p3ovni0y5m3c3w8iarfg18 4613918 4613917 2026-04-16T14:45:30Z Fotokannan 14472 4613918 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|madayi mannan gurukkal}} നളചരിതമണിപ്രവാളത്തിന്റെ രചയിതാവ് എന്ന നിലയിൽ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിലിടം നേടിയ എഴുത്തുകാരനാണ് '''മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ.''' 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ അച്ചടിച്ച നളചരിതമണിപ്രവാളം കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ 'മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു' എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഗുണ്ടർട്ട് ജർമ്മനിയിലേക്കു തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. [[പ്രമാണം:നളചരിതമണിപ്രവാളം ഗുണ്ടർട്ട് കൈപ്പട.png|ലഘുചിത്രം|ഗുണ്ടർട്ട് കൈപ്പടയിൽ മാടായി മന്നനാൽ ഉണ്ടക്കപ്പെട്ടത് എന്നു രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു]] ==ജീവിതരേഖ== വടക്കേ മലയാളത്തിലെ തീയരുടെ ഇടയിൽ സാമാന്യം പ്രസിദ്ധിയുള്ള തലശ്ശേരി തിരുവങ്ങാട്ടു മാടായിത്തറവാട്ടിലാണു് മന്ദൻഗുരുക്കളുടെ ജനനം. 1005-നും 1009-നും ഇടയ്ക്കായിരുന്നു അദ്ദേഹം ജനിച്ചതു് എന്നറിയാം. പിതാവു കൂടക്കായി കണ്ണൻവൈദ്യനായിരുന്നു. സംസ്കൃതം പഠിച്ചതു മേനപ്രം അംശക്കാരനായ പുതുശ്ശേരി ചാത്തുഗുരുക്കളോടാണു്. ചാത്തുഗുരുക്കൾ ഊരാച്ചേരി ഗുരുക്കന്മാരെന്നു വിഖ്യാതി നേടിയ ഒരു കുടുംബത്തിലെ അംഗമായിരുന്നു. ജ്യോതിഷം, വൈദ്യം എന്നീ ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ നല്ല വൈദുഷ്യം സമ്പാദിച്ചതിനുപുറമേ വ്യാകരണവും തർക്കവുംകൂടി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ അഭ്യസിച്ചിരുന്നു. തിരുവങ്ങാട്ടു തലായി എന്ന സ്ഥലത്തു് ഒരു വിദ്യാലയം സ്ഥാപിച്ചു് അവിടെ അധ്യാപക വൃത്തിയിൽ ഏർപ്പെട്ടു കാലയാപനംചെയ്തു. അവിടെയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗൃഹം. 1037-ാണ്ടിടയ്ക്കു മുപ്പത്തി രണ്ടാമത്തെ വയസ്സിൽ മരിച്ചു. ==കൃതികൾ== ഗുരുക്കളുടെ പ്രധാനകൃതി നളചരിതം കാവ്യമാണു്. കുഞ്ചന്റെ ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം കഴിഞ്ഞാൽ ആ രീതിയിൽ രചിച്ചിട്ടുള്ള രണ്ടാമത്തെ കാവ്യം നളചരിതമാണെന്നു തോന്നുന്നു എന്നു പറഞ്ഞ് ഉള്ളൂർ അതിൽനിന്നു് ഒരു ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>പരമേശ്വരയ്യർ, ഉള്ളൂർ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രം, ഭാഗം നാല്</ref> {{Cquote|“ഭീമാഖ്യക്ഷിതിപകുമാരിയെന്നു കേട്ടൂ<br/> വാമാക്ഷിക്കിഹ ദമയന്തിയെന്നു പേർപോൽ<br/> നാമിന്നിത്തരുണിയെയിങ്ങു കൊണ്ടുപോരാ–<br/> നാമെങ്കിൽപ്പരിചൊടുടൻ തുടർന്നിടേണം. ''}} പിന്നീടു് (2) പതിവ്രതാധർമ്മം എന്നൊരു കൃതി ദ്രാവിഡ വൃത്തത്തിൽ നിർമ്മിച്ചു. ഒടുവിലത്തെ കൃതിയായ (3) പാർവ്വതീ പരിണയകാവ്യം പൂർത്തിയാകുന്നതിനു മുൻപായിരുന്നു മരണം. ==അവലംബം== <references/> 8y2lwuzqjxahrhycavec5mtwy8nfq1k 4613920 4613918 2026-04-16T14:46:49Z Fotokannan 14472 [[വർഗ്ഗം:സംസ്കൃതപണ്ഡിതർ]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4613920 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|madayi mannan gurukkal}} നളചരിതമണിപ്രവാളത്തിന്റെ രചയിതാവ് എന്ന നിലയിൽ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിലിടം നേടിയ എഴുത്തുകാരനാണ് '''മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ.''' 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ അച്ചടിച്ച നളചരിതമണിപ്രവാളം കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ 'മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു' എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഗുണ്ടർട്ട് ജർമ്മനിയിലേക്കു തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. [[പ്രമാണം:നളചരിതമണിപ്രവാളം ഗുണ്ടർട്ട് കൈപ്പട.png|ലഘുചിത്രം|ഗുണ്ടർട്ട് കൈപ്പടയിൽ മാടായി മന്നനാൽ ഉണ്ടക്കപ്പെട്ടത് എന്നു രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു]] ==ജീവിതരേഖ== വടക്കേ മലയാളത്തിലെ തീയരുടെ ഇടയിൽ സാമാന്യം പ്രസിദ്ധിയുള്ള തലശ്ശേരി തിരുവങ്ങാട്ടു മാടായിത്തറവാട്ടിലാണു് മന്ദൻഗുരുക്കളുടെ ജനനം. 1005-നും 1009-നും ഇടയ്ക്കായിരുന്നു അദ്ദേഹം ജനിച്ചതു് എന്നറിയാം. പിതാവു കൂടക്കായി കണ്ണൻവൈദ്യനായിരുന്നു. സംസ്കൃതം പഠിച്ചതു മേനപ്രം അംശക്കാരനായ പുതുശ്ശേരി ചാത്തുഗുരുക്കളോടാണു്. ചാത്തുഗുരുക്കൾ ഊരാച്ചേരി ഗുരുക്കന്മാരെന്നു വിഖ്യാതി നേടിയ ഒരു കുടുംബത്തിലെ അംഗമായിരുന്നു. ജ്യോതിഷം, വൈദ്യം എന്നീ ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ നല്ല വൈദുഷ്യം സമ്പാദിച്ചതിനുപുറമേ വ്യാകരണവും തർക്കവുംകൂടി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ അഭ്യസിച്ചിരുന്നു. തിരുവങ്ങാട്ടു തലായി എന്ന സ്ഥലത്തു് ഒരു വിദ്യാലയം സ്ഥാപിച്ചു് അവിടെ അധ്യാപക വൃത്തിയിൽ ഏർപ്പെട്ടു കാലയാപനംചെയ്തു. അവിടെയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗൃഹം. 1037-ാണ്ടിടയ്ക്കു മുപ്പത്തി രണ്ടാമത്തെ വയസ്സിൽ മരിച്ചു. ==കൃതികൾ== ഗുരുക്കളുടെ പ്രധാനകൃതി നളചരിതം കാവ്യമാണു്. കുഞ്ചന്റെ ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം കഴിഞ്ഞാൽ ആ രീതിയിൽ രചിച്ചിട്ടുള്ള രണ്ടാമത്തെ കാവ്യം നളചരിതമാണെന്നു തോന്നുന്നു എന്നു പറഞ്ഞ് ഉള്ളൂർ അതിൽനിന്നു് ഒരു ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>പരമേശ്വരയ്യർ, ഉള്ളൂർ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രം, ഭാഗം നാല്</ref> {{Cquote|“ഭീമാഖ്യക്ഷിതിപകുമാരിയെന്നു കേട്ടൂ<br/> വാമാക്ഷിക്കിഹ ദമയന്തിയെന്നു പേർപോൽ<br/> നാമിന്നിത്തരുണിയെയിങ്ങു കൊണ്ടുപോരാ–<br/> നാമെങ്കിൽപ്പരിചൊടുടൻ തുടർന്നിടേണം. ''}} പിന്നീടു് (2) പതിവ്രതാധർമ്മം എന്നൊരു കൃതി ദ്രാവിഡ വൃത്തത്തിൽ നിർമ്മിച്ചു. ഒടുവിലത്തെ കൃതിയായ (3) പാർവ്വതീ പരിണയകാവ്യം പൂർത്തിയാകുന്നതിനു മുൻപായിരുന്നു മരണം. ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:സംസ്കൃതപണ്ഡിതർ]] 31su75pml3539lotu9imkf1tner726y 4613921 4613920 2026-04-16T14:47:20Z Fotokannan 14472 [[വർഗ്ഗം:മലയാള സാഹിത്യചരിത്രം]] ചേർത്തു [[വിക്കിപീഡിയ:ഹോട്ട്കാറ്റ്|ഹോട്ട്ക്യാറ്റ്]] ഉപയോഗിച്ച് 4613921 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|madayi mannan gurukkal}} നളചരിതമണിപ്രവാളത്തിന്റെ രചയിതാവ് എന്ന നിലയിൽ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിലിടം നേടിയ എഴുത്തുകാരനാണ് '''മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ.''' 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ അച്ചടിച്ച നളചരിതമണിപ്രവാളം കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ 'മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു' എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഗുണ്ടർട്ട് ജർമ്മനിയിലേക്കു തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. [[പ്രമാണം:നളചരിതമണിപ്രവാളം ഗുണ്ടർട്ട് കൈപ്പട.png|ലഘുചിത്രം|ഗുണ്ടർട്ട് കൈപ്പടയിൽ മാടായി മന്നനാൽ ഉണ്ടക്കപ്പെട്ടത് എന്നു രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു]] ==ജീവിതരേഖ== വടക്കേ മലയാളത്തിലെ തീയരുടെ ഇടയിൽ സാമാന്യം പ്രസിദ്ധിയുള്ള തലശ്ശേരി തിരുവങ്ങാട്ടു മാടായിത്തറവാട്ടിലാണു് മന്ദൻഗുരുക്കളുടെ ജനനം. 1005-നും 1009-നും ഇടയ്ക്കായിരുന്നു അദ്ദേഹം ജനിച്ചതു് എന്നറിയാം. പിതാവു കൂടക്കായി കണ്ണൻവൈദ്യനായിരുന്നു. സംസ്കൃതം പഠിച്ചതു മേനപ്രം അംശക്കാരനായ പുതുശ്ശേരി ചാത്തുഗുരുക്കളോടാണു്. ചാത്തുഗുരുക്കൾ ഊരാച്ചേരി ഗുരുക്കന്മാരെന്നു വിഖ്യാതി നേടിയ ഒരു കുടുംബത്തിലെ അംഗമായിരുന്നു. ജ്യോതിഷം, വൈദ്യം എന്നീ ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ നല്ല വൈദുഷ്യം സമ്പാദിച്ചതിനുപുറമേ വ്യാകരണവും തർക്കവുംകൂടി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ അഭ്യസിച്ചിരുന്നു. തിരുവങ്ങാട്ടു തലായി എന്ന സ്ഥലത്തു് ഒരു വിദ്യാലയം സ്ഥാപിച്ചു് അവിടെ അധ്യാപക വൃത്തിയിൽ ഏർപ്പെട്ടു കാലയാപനംചെയ്തു. അവിടെയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗൃഹം. 1037-ാണ്ടിടയ്ക്കു മുപ്പത്തി രണ്ടാമത്തെ വയസ്സിൽ മരിച്ചു. ==കൃതികൾ== ഗുരുക്കളുടെ പ്രധാനകൃതി നളചരിതം കാവ്യമാണു്. കുഞ്ചന്റെ ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം കഴിഞ്ഞാൽ ആ രീതിയിൽ രചിച്ചിട്ടുള്ള രണ്ടാമത്തെ കാവ്യം നളചരിതമാണെന്നു തോന്നുന്നു എന്നു പറഞ്ഞ് ഉള്ളൂർ അതിൽനിന്നു് ഒരു ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>പരമേശ്വരയ്യർ, ഉള്ളൂർ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രം, ഭാഗം നാല്</ref> {{Cquote|“ഭീമാഖ്യക്ഷിതിപകുമാരിയെന്നു കേട്ടൂ<br/> വാമാക്ഷിക്കിഹ ദമയന്തിയെന്നു പേർപോൽ<br/> നാമിന്നിത്തരുണിയെയിങ്ങു കൊണ്ടുപോരാ–<br/> നാമെങ്കിൽപ്പരിചൊടുടൻ തുടർന്നിടേണം. ''}} പിന്നീടു് (2) പതിവ്രതാധർമ്മം എന്നൊരു കൃതി ദ്രാവിഡ വൃത്തത്തിൽ നിർമ്മിച്ചു. ഒടുവിലത്തെ കൃതിയായ (3) പാർവ്വതീ പരിണയകാവ്യം പൂർത്തിയാകുന്നതിനു മുൻപായിരുന്നു മരണം. ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:സംസ്കൃതപണ്ഡിതർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള സാഹിത്യചരിത്രം]] qvq766m7gnxbys19ndj8nn57lapqwen 4613922 4613921 2026-04-16T14:55:57Z Fotokannan 14472 /* കൃതികൾ */ 4613922 wikitext text/x-wiki {{prettyurl|madayi mannan gurukkal}} നളചരിതമണിപ്രവാളത്തിന്റെ രചയിതാവ് എന്ന നിലയിൽ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രത്തിലിടം നേടിയ എഴുത്തുകാരനാണ് '''മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ.''' 1875 നവംബറിൽ തലശ്ശേരി വിദ്യാർത്ഥിസന്താനം അച്ചുക്കൂടത്തിൽ അച്ചടിച്ച നളചരിതമണിപ്രവാളം കൃതിയിൽ ഗ്രന്ഥകർത്താവിന്റെ പേര് കെ. കെ. മന്നൻ എന്ന് ഇംഗ്ലീഷിലാണ് കൊടുത്തിരിക്കുന്നത്. ഗുണ്ടർട്ട് ഉപയോഗിച്ച കോപ്പിയുടെ നൂറ്റി അമ്പതാമത്തെ പേജിൽ 'മാടായി മന്നനാലുണ്ടാക്കപ്പെട്ടതു' എന്നു കൈയെഴുത്തിൽ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഗുണ്ടർട്ട് ജർമ്മനിയിലേക്കു തിരികെ പോകുമ്പോൾ കൂടെക്കൊണ്ടുപോയ പുസ്തകങ്ങളിലൊന്നാണ് ഇത്. [[പ്രമാണം:നളചരിതമണിപ്രവാളം ഗുണ്ടർട്ട് കൈപ്പട.png|ലഘുചിത്രം|ഗുണ്ടർട്ട് കൈപ്പടയിൽ മാടായി മന്നനാൽ ഉണ്ടക്കപ്പെട്ടത് എന്നു രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു]] ==ജീവിതരേഖ== വടക്കേ മലയാളത്തിലെ തീയരുടെ ഇടയിൽ സാമാന്യം പ്രസിദ്ധിയുള്ള തലശ്ശേരി തിരുവങ്ങാട്ടു മാടായിത്തറവാട്ടിലാണു് മന്ദൻഗുരുക്കളുടെ ജനനം. 1005-നും 1009-നും ഇടയ്ക്കായിരുന്നു അദ്ദേഹം ജനിച്ചതു് എന്നറിയാം. പിതാവു കൂടക്കായി കണ്ണൻവൈദ്യനായിരുന്നു. സംസ്കൃതം പഠിച്ചതു മേനപ്രം അംശക്കാരനായ പുതുശ്ശേരി ചാത്തുഗുരുക്കളോടാണു്. ചാത്തുഗുരുക്കൾ ഊരാച്ചേരി ഗുരുക്കന്മാരെന്നു വിഖ്യാതി നേടിയ ഒരു കുടുംബത്തിലെ അംഗമായിരുന്നു. ജ്യോതിഷം, വൈദ്യം എന്നീ ശാസ്ത്രങ്ങളിൽ നല്ല വൈദുഷ്യം സമ്പാദിച്ചതിനുപുറമേ വ്യാകരണവും തർക്കവുംകൂടി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ അഭ്യസിച്ചിരുന്നു. തിരുവങ്ങാട്ടു തലായി എന്ന സ്ഥലത്തു് ഒരു വിദ്യാലയം സ്ഥാപിച്ചു് അവിടെ അധ്യാപക വൃത്തിയിൽ ഏർപ്പെട്ടു കാലയാപനംചെയ്തു. അവിടെയായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗൃഹം. 1037-ാണ്ടിടയ്ക്കു മുപ്പത്തി രണ്ടാമത്തെ വയസ്സിൽ മരിച്ചു. ==കൃതികൾ== ഗുരുക്കളുടെ പ്രധാനകൃതി നളചരിതം കാവ്യമാണു്. കുഞ്ചന്റെ ശ്രീകൃഷ്ണചരിതം കഴിഞ്ഞാൽ ആ രീതിയിൽ രചിച്ചിട്ടുള്ള രണ്ടാമത്തെ കാവ്യം നളചരിതമാണെന്നു തോന്നുന്നു എന്നു പറഞ്ഞ് ഉള്ളൂർ അതിൽനിന്നു് ഒരു ശ്ലോകം ഉദ്ധരിക്കുന്നുണ്ട്.<ref>പരമേശ്വരയ്യർ, ഉള്ളൂർ കേരള സാഹിത്യ ചരിത്രം, ഭാഗം നാല്</ref> {{Cquote|“ഭീമാഖ്യക്ഷിതിപകുമാരിയെന്നു കേട്ടൂ<br/> വാമാക്ഷിക്കിഹ ദമയന്തിയെന്നു പേർപോൽ<br/> നാമിന്നിത്തരുണിയെയിങ്ങു കൊണ്ടുപോരാ–<br/> നാമെങ്കിൽപ്പരിചൊടുടൻ തുടർന്നിടേണം. ''}} പിന്നീടു് (2) പതിവ്രതാധർമ്മം എന്നൊരു കൃതി ദ്രാവിഡ വൃത്തത്തിൽ നിർമ്മിച്ചു. (3) പാർവ്വതീ പരിണയകാവ്യം പൂർത്തിയാകുന്നതിനു മുൻപായിരുന്നു മരണം. (ഒടുവിലത്തെ കൃതി ഇതാണെന്നു ഉള്ളൂർ രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. (4) ശീലാവതി എന്നൊരു കൃതി കെ.കെ. മന്നന്റേതായി ഗുണ്ടർട്ട് ശേഖരത്തിലുണ്ട്.<ref>https://opendigi.ub.uni-tuebingen.de/opendigi/CiXIV274b#p=7</ref> ==അവലംബം== <references/> [[വർഗ്ഗം:സംസ്കൃതപണ്ഡിതർ]] [[വർഗ്ഗം:മലയാള സാഹിത്യചരിത്രം]] k8dxlcf69b61u3ua0yjb8wzu1sn9y3b 0 666586 4613919 2026-04-16T14:45:46Z Fotokannan 14472 [[മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ]] എന്ന താളിലേക്ക് തിരിച്ചുവിടുന്നു 4613919 wikitext text/x-wiki #തിരിച്ചുവിടുക [[മാടായി മന്ദൻ ഗുരുക്കൾ]] hok30uhagv7u7dimr32oys644zxolne 3 666587 4613925 2026-04-16T15:53:24Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4613925 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Mralphan11 | Mralphan11 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 15:53, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) 7duo3gylpgdgpdue3cq4wd2kxz4p760 3 666588 4613930 2026-04-16T17:06:41Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4613930 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Neeradh.S | Neeradh.S | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 17:06, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) na6ee8kyqpxqb235oidr1zwvp7z6pzv 3 666589 4613936 2026-04-16T18:43:43Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4613936 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Nikon Tants | Nikon Tants | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 18:43, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) jm5yasavg669uqq9nw5lcayjl972mia 3 666590 4613939 2026-04-16T19:44:42Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4613939 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Tisiaeri | Tisiaeri | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 19:44, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) of0gjz3b4qytr1y4z2rl6oo1g2awhv8 3 666591 4613940 2026-04-16T19:49:35Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4613940 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: ElvanParthasarathy | ElvanParthasarathy | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 19:49, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) i3f15ovlqox10xf05f1vpgyisoed3lu 3 666592 4613941 2026-04-16T20:18:26Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4613941 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Nwebster84 | Nwebster84 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 20:18, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) 7p4waaagjhgph6jrz205bko8ky8q5jn 3 666593 4613947 2026-04-16T21:24:21Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4613947 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Cosmicbeing 1111 | Cosmicbeing 1111 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 21:24, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) 2ma23psp5tldd5dcm6zxay6nl0ksgjk 3 666594 4613950 2026-04-16T22:19:30Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4613950 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Skaven Chen | Skaven Chen | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 22:19, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) krrb149kmlrxvzdk65i8h6mc0xrhkrs 3 666595 4613952 2026-04-16T23:18:20Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4613952 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: PaxMazzini47 | PaxMazzini47 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 23:18, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) 6murazg0q0xk76uuew9ds33wh6yceyf 3 666596 4613953 2026-04-16T23:18:35Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4613953 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Nessma Elaassar | Nessma Elaassar | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 23:18, 16 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) tjlg8ii7wexvfhy80tmclq8qtwmh2ky 3 666597 4613965 2026-04-17T04:12:02Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4613965 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Saravanan7418 | Saravanan7418 | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 04:12, 17 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) 0iyipb2xo16jtqna9vqaowsep8s24xc 3 666598 4613968 2026-04-17T04:36:21Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4613968 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Adarsh V Kuttan | Adarsh V Kuttan | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 04:36, 17 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) rma76c7zaucc0wmpwjpd27664ribt8x 3 666599 4613973 2026-04-17T05:01:33Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4613973 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: DevanandaPk | DevanandaPk | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 05:01, 17 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) 02on2jck8d96mt50uok2p86fktwj4ua 0 666600 4613989 2026-04-17T06:34:38Z ~2026-23669-42 216617 'ആലപ്പുഴ ജില്ലയിൽ മാവേലിക്കര താലൂക്കിൽ കട്ടച്ചിറയിലാണ് മുട്ടക്കുളം ദേവീ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഭദ്രകാളി പ്രധാന മൂർത്തിയായ ഈ ക്ഷേത്രം ഓണാട്ടുകാരയില...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു 4613989 wikitext text/x-wiki ആലപ്പുഴ ജില്ലയിൽ മാവേലിക്കര താലൂക്കിൽ കട്ടച്ചിറയിലാണ് മുട്ടക്കുളം ദേവീ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഭദ്രകാളി പ്രധാന മൂർത്തിയായ ഈ ക്ഷേത്രം ഓണാട്ടുകാരയിലെ പ്രമുഖ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.കേരളത്തിലെ ശ്രീചക്രപ്രതിഷ്ഠയുള്ള അപൂർവം ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ഈ ക്ഷേത്രം.ആയിരത്തി അഞ്ഞൂറിലധികം പഴക്കം കണക്കാക്കുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം കായംകുളം (ഓടാനാട്) രാജവംശവുമായി ബന്ധപെട്ടു കിടക്കുന്നു.കായംകുളം രാജ്യത്ത് ധാരാളം കളരികളും അതിനോട് അനുബന്ധിച്ച് ആരാധനകളും നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു.കായംകുളം രാജക്കന്മാരുടെ പ്രമുഖ കരികളിൽ ഒന്നായിരുന്നു ഇവിടം. ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ അപൂർവമായ ശ്രീ ചക്ര പ്രതിഷ്ഠ ചെയ്തത് കായംകുളം രാജാവ് ആണ്. ക്ഷേത്രത്തിന് അടുത്തുള്ള നടയിൽ (മുട്ടക്കുളത്ത്) തറവാട്ടുകാരായിരുന്നു ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അവകാശികൾ. പിന്നീട് ക്ഷേത്ര ഭരണം കട്ടച്ചിറ വടക്ക് ഭഗവതീ വിലാസം NSS കാരയോഗത്തെ ഏൽപ്പിച്ചു.<ref>{{Cite web|url=https://www.facebook.com/share/1CaLZCxP4W/|title=https://www.facebook.com/share/1CaLZCxP4W/|website=https://www.facebook.com/share/1CaLZCxP4W/}}</ref> ഭുവനേശ്വരിയും , ശിവനും ഗണപതിയും ശാസ്താവുമാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രധാന ഉപദേവതകൾ. കുംഭമാസ്സത്തിലെ അശ്വതിയാണ് പ്രധാന ഉത്സവം. തിരളി നിവേദ്യവും ഗുരുതിയുമാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ fgrrlv47k0snl2iqhjpcrwz5rsg9r7f 4613991 4613989 2026-04-17T06:37:14Z ~2026-23669-42 216617 4613991 wikitext text/x-wiki ആലപ്പുഴ ജില്ലയിൽ മാവേലിക്കര താലൂക്കിൽ കട്ടച്ചിറയിലാണ് മുട്ടക്കുളം ദേവീ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഭദ്രകാളി പ്രധാന മൂർത്തിയായ ഈ ക്ഷേത്രം ഓണാട്ടുകാരയിലെ പ്രമുഖ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.കേരളത്തിലെ ശ്രീചക്രപ്രതിഷ്ഠയുള്ള അപൂർവം ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ഈ ക്ഷേത്രം.ആയിരത്തി അഞ്ഞൂറിലധികം പഴക്കം കണക്കാക്കുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം കായംകുളം (ഓടാനാട്) രാജവംശവുമായി ബന്ധപെട്ടു കിടക്കുന്നു.കായംകുളം രാജ്യത്ത് ധാരാളം കളരികളും അതിനോട് അനുബന്ധിച്ച് പല ആരാധനകളും നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു.കായംകുളം രാജാക്കന്മാരുടെ പ്രമുഖ കളരികളിൽ ഒന്നായിരുന്നു ഇവിടം. ഈ ക്ഷേത്രത്തിലെ അപൂർവമായ ശ്രീ ചക്ര പ്രതിഷ്ഠ ചെയ്തത് കായംകുളം രാജാവ് ആണ്. ക്ഷേത്രത്തിന് അടുത്തുള്ള നടയിൽ (മുട്ടക്കുളത്ത്) തറവാട്ടുകാരായിരുന്നു ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അവകാശികൾ. പിന്നീട് ക്ഷേത്ര ഭരണം കട്ടച്ചിറ വടക്ക് ഭഗവതീ വിലാസം NSS കാരയോഗത്തെ ഏൽപ്പിച്ചു. ഭുവനേശ്വരിയും , ശിവനും ഗണപതിയും ശാസ്താവുമാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രധാന ഉപദേവതകൾ. കുംഭമാസ്സത്തിലെ അശ്വതിയാണ് പ്രധാന ഉത്സവം. തിരളി നിവേദ്യവും ഗുരുതിയുമാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ 0m0jaohb42go6m4t6qz08x9nk39p8ld 4613997 4613991 2026-04-17T06:52:31Z ~2026-23669-42 216617 4613997 wikitext text/x-wiki ആലപ്പുഴ ജില്ലയിൽ മാവേലിക്കര താലൂക്കിൽ കട്ടച്ചിറയിലാണ് മുട്ടക്കുളം ദേവീ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഭദ്രകാളിയെ പ്രധാനമൂർത്തിയായി ആരാധിക്കുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം ഓണാട്ടുകാരയിലെ പ്രമുഖ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.കേരളത്തിലെ ശ്രീചക്രപ്രതിഷ്ഠയുള്ള അപൂർവം ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് ഈ ക്ഷേത്രം.ആയിരത്തി അഞ്ഞൂറിലധികം പഴക്കം കണക്കാക്കുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം കായംകുളം (ഓടാനാട്) രാജവംശവുമായി ബന്ധപെട്ടു കിടക്കുന്നു.കായംകുളം രാജ്യത്ത് ധാരാളം കളരികളും അതിനോട് അനുബന്ധിച്ച് പല ആരാധനകളും നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു.കായംകുളം രാജാക്കന്മാരുടെ പ്രമുഖ കളരികളിൽ ഒന്നായിരുന്നു ഇവിടെ പരാശക്തിയുടെ ഇരിപ്പാടം എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ശ്രീചക്രം പ്രതിഷ്ഠ ചെയ്തതും കായംകുളം രാജവംശമാണ്.ക്ഷേത്രത്തിന് അടുത്തുള്ള നടയിൽ (മുട്ടക്കുളത്ത്) തറവാട്ടുകാരായിരുന്നു ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അവകാശികൾ. പിന്നീട് ക്ഷേത്ര ഭരണം കട്ടച്ചിറ വടക്ക് ഭഗവതീ വിലാസം NSS കാരയോഗത്തെ ഏൽപ്പിച്ചു. ഭുവനേശ്വരിയും , ശിവനും ഗണപതിയും ശാസ്താവുമാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രധാന ഉപദേവതകൾ. കുംഭമാസ്സത്തിലെ അശ്വതിയാണ് പ്രധാന ഉത്സവം. തിരളി നിവേദ്യവും ഗുരുതിയുമാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ ഐതിഹ്യം കാപ്പിൽ എന്ന സ്ഥലത്തെ മുട്ടക്കുളം എന്ന തറവാട്ടിലെ കാവിൽ നിന്ന് ഭഗവതി തന്റെ രണ്ട് സഹോദരിമാരുമായി പുറപ്പെട്ട് ഇവിടേക്ക് വന്നെത്തി എന്നാണ് ഐതിഹ്യം.മറ്റ് രണ്ട് സഹോദരിമാർ രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ദിക്കുകളിലേക്ക് പോയി എന്നുമാണ് വിശ്വാസം. 0b94x8r66hi3i9dbz5m9j20sqoozxt6 4613998 4613997 2026-04-17T06:55:33Z ~2026-23669-42 216617 4613998 wikitext text/x-wiki ആലപ്പുഴ ജില്ലയിൽ മാവേലിക്കര താലൂക്കിൽ കട്ടച്ചിറയിലാണ് മുട്ടക്കുളം ദേവീ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഭദ്രകാളിയെ പ്രധാനമൂർത്തിയായി ആരാധിക്കുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം ഓണാട്ടുകാരയിലെ പ്രമുഖ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.കേരളത്തിലെ ശ്രീചക്രപ്രതിഷ്ഠയുള്ള അപൂർവം ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നായാണ് ഈ ക്ഷേത്രം അറിയപ്പെടുന്നത്.ആയിരത്തി അഞ്ഞൂറിലധികം പഴക്കം കണക്കാക്കുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം കായംകുളം (ഓടാനാട്) രാജവംശവുമായി ബന്ധപെട്ടു കിടക്കുന്നു.കായംകുളം രാജ്യത്ത് ധാരാളം കളരികളും അതിനോട് അനുബന്ധിച്ച് പല ആരാധനകളും നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു.കായംകുളം രാജാക്കന്മാരുടെ പ്രമുഖ കളരികളിൽ ഒന്നായിരുന്ന ഇവിടെ പരാശക്തിയുടെ ഇരിപ്പടം എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ശ്രീചക്രം പ്രതിഷ്ഠ ചെയ്തതും കായംകുളം രാജവംശമാണ്.ക്ഷേത്രത്തിന് അടുത്തുള്ള നടയിൽ (മുട്ടക്കുളത്ത്) തറവാട്ടുകാരായിരുന്നു ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അവകാശികൾ. പിന്നീട് ക്ഷേത്ര ഭരണം കട്ടച്ചിറ വടക്ക് ഭഗവതീ വിലാസം NSS കാരയോഗത്തെ ഏൽപ്പിച്ചു. ഭുവനേശ്വരിയും , ശിവനും ഗണപതിയും ശാസ്താവുമാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രധാന ഉപദേവതകൾ. കുംഭമാസ്സത്തിലെ അശ്വതിയാണ് പ്രധാന ഉത്സവം. തിരളി നിവേദ്യവും ഗുരുതിയുമാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ ഐതിഹ്യം കാപ്പിൽ എന്ന സ്ഥലത്തെ മുട്ടക്കുളം എന്ന തറവാട്ടിലെ കാവിൽ നിന്ന് ഭഗവതി തന്റെ രണ്ട് സഹോദരിമാരുമായി പുറപ്പെട്ട് ഇവിടേക്ക് വന്നെത്തി എന്നാണ് ഐതിഹ്യം.മറ്റ് രണ്ട് സഹോദരിമാർ രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ദിക്കുകളിലേക്ക് പോയി എന്നുമാണ് വിശ്വാസം. lreav3gdu97k27jza87v9k76leg9riq 4613999 4613998 2026-04-17T06:56:31Z ~2026-23669-42 216617 4613999 wikitext text/x-wiki ആലപ്പുഴ ജില്ലയിൽ മാവേലിക്കര താലൂക്കിൽ കട്ടച്ചിറയിലാണ് മുട്ടക്കുളം ദേവീ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ഭദ്രകാളിയെ പ്രധാനമൂർത്തിയായി ആരാധിക്കുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം ഓണാട്ടുകാരയിലെ പ്രമുഖ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.കേരളത്തിലെ ശ്രീചക്രപ്രതിഷ്ഠയുള്ള അപൂർവം ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നായാണ് ഈ ക്ഷേത്രം അറിയപ്പെടുന്നത്.ആയിരത്തി അഞ്ഞൂറിലധികം പഴക്കം കണക്കാക്കുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം കായംകുളം (ഓടനാട്) രാജവംശവുമായി ബന്ധപെട്ടു കിടക്കുന്നു.കായംകുളം രാജ്യത്ത് ധാരാളം കളരികളും അതിനോട് അനുബന്ധിച്ച് പല ആരാധനകളും നിലവിലുണ്ടായിരുന്നു.കായംകുളം രാജാക്കന്മാരുടെ പ്രമുഖ കളരികളിൽ ഒന്നായിരുന്ന ഇവിടെ പരാശക്തിയുടെ ഇരിപ്പടം എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ശ്രീചക്രം പ്രതിഷ്ഠ ചെയ്തതും കായംകുളം രാജവംശമാണ്.ക്ഷേത്രത്തിന് അടുത്തുള്ള നടയിൽ (മുട്ടക്കുളത്ത്) തറവാട്ടുകാരായിരുന്നു ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ അവകാശികൾ. പിന്നീട് ക്ഷേത്ര ഭരണം കട്ടച്ചിറ വടക്ക് ഭഗവതീ വിലാസം NSS കാരയോഗത്തെ ഏൽപ്പിച്ചു. ഭുവനേശ്വരിയും , ശിവനും ഗണപതിയും ശാസ്താവുമാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രധാന ഉപദേവതകൾ. കുംഭമാസ്സത്തിലെ അശ്വതിയാണ് പ്രധാന ഉത്സവം. തിരളി നിവേദ്യവും ഗുരുതിയുമാണ് ഇവിടുത്തെ പ്രധാന വഴിപാടുകൾ ഐതിഹ്യം കാപ്പിൽ എന്ന സ്ഥലത്തെ മുട്ടക്കുളം എന്ന തറവാട്ടിലെ കാവിൽ നിന്ന് ഭഗവതി തന്റെ രണ്ട് സഹോദരിമാരുമായി പുറപ്പെട്ട് ഇവിടേക്ക് വന്നെത്തി എന്നാണ് ഐതിഹ്യം.മറ്റ് രണ്ട് സഹോദരിമാർ രണ്ട് വ്യത്യസ്ത ദിക്കുകളിലേക്ക് പോയി എന്നുമാണ് വിശ്വാസം. 0kfy75077f8uiavromti3g4q858q4mm 3 666601 4614001 2026-04-17T07:38:37Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4614001 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Demadrend | Demadrend | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 07:38, 17 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) h5r6ex95gl76s5eb5srfoemh55zd2lp 0 666602 4614003 2026-04-17T09:06:28Z Symphonicallyu 155269 '{{Short description|മുണ്ഡ ജനത ഉപയോഗിക്കുന്ന ലിപി}} {{Infobox writing system | name = മുണ്ടാരി ബാനി | altname = {{Script|Nagm|𞓧𞓟𞓨𞓜𞓕𞓣𞓚 𞓗𞓕𞓨𞓚}} | languages = [[മുണ്ടാരി ഭാഷ|മുണ്ടാരി]] | type = [[അക്ഷരമാല]] | time = 1982 മുതൽ നിലവി...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു 4614003 wikitext text/x-wiki {{Short description|മുണ്ഡ ജനത ഉപയോഗിക്കുന്ന ലിപി}} {{Infobox writing system | name = മുണ്ടാരി ബാനി | altname = {{Script|Nagm|𞓧𞓟𞓨𞓜𞓕𞓣𞓚 𞓗𞓕𞓨𞓚}} | languages = [[മുണ്ടാരി ഭാഷ|മുണ്ടാരി]] | type = [[അക്ഷരമാല]] | time = 1982 മുതൽ നിലവിൽ | direction = ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ട് | region = [[ഇന്ത്യ]] *[[ഒഡീഷ]] *[[ഝാർഖണ്ഡ്]] *[[പശ്ചിമ ബംഗാൾ]] *[[അസം]] | creator = [[രോഹിദാസ് സിങ് നാഗ്]] | date = 1982 | fam1 = സ്വതന്ത്രമായ കണ്ടുപിടിത്തം | iso15924 = Nagm | sample = [[File:Bani Mundi.svg|300px|center]] | image size = | caption = മുണ്ടാരി ബാനി അക്ഷരമാല | unicode = [https://www.unicode.org/charts/PDF/U1E4D0.pdf U+1E4D0–U+1E4FF] നാഗ് മുണ്ടാരി | ipa-note = ഐ.പി.എ | map = [[File:Munda languages map.svg|300px|center]] | mapcaption = <small><center>മുണ്ട ഭാഷ സംസാരിക്കുന്നവരുടെ ഗണ്യമായ സാന്നിധ്യമുള്ള പ്രദേശങ്ങൾ ചുവപ്പ് നിറത്തിൽ അടയാളപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നു.{{efn|2011-ലെ സെൻസസ് പ്രകാരം, ഇന്ത്യയിൽ 1,128,228 പേർ മുണ്ടാരിയും 505,922 പേർ മുണ്ടയും തങ്ങളുടെ മാതൃഭാഷയായി രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്; ആകെ 1,634,150 വ്യക്തികൾ അഥവാ ഏകദേശം 1.6 ദശലക്ഷം ആളുകൾ വരും ഇത്.<ref name=MTCensus2011>{{cite web|title=C-16: Population by mother tongue, India - 2011 |publisher=Office of the Registrar General & Census Commissioner, India |url=https://censusindia.gov.in/nada/index.php/catalog/10191/download/13303/DDW-C16-STMT-MDDS-0000.XLSX}}</ref>}}<ref>{{Cite web|url=http://www.censusindia.gov.in/2011Census/Language_MTs.html|title=Statement 1: Abstract of speakers' strength of languages and mother tongues – 2011|publisher=Office of the Registrar General & Census Commissioner, India|website=www.censusindia.gov.in|access-date=2018-07-07 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20210306112822/https://www.censusindia.gov.in/2011Census/Language-2011/Statement-1.pdf |archive-date=6 March 2021}}</ref></center></small> }} {{Contains special characters | special = മുണ്ടാരി ഭാഷാ | fix = സഹായം:ബഹുഭാഷാ പിന്തുണ | characters = മുണ്ടാരി ബാനി (ലിപി) | image = Mundari Bani - A.png }} കിഴക്കേ ഇന്ത്യയിൽ സംസാരിക്കുന്ന [[മുണ്ടാരി ഭാഷ|മുണ്ടാരി ഭാഷയ്ക്ക്]] വേണ്ടി രൂപപ്പെടുത്തിയ ഒരു ലിപിയാണ് '''മുണ്ടാരി ബാനി''' ({{lang|unr|{{Script|Nagm|{{small|𞓧𞓟𞓨𞓜𞓕𞓣𞓚 𞓗𞓕𞓨𞓚}}}}}}). ഇത് '''നാഗ് മുണ്ടാരി''' ({{lang|unr|{{Script|Nagm|{{small|𞓨𞓕𞓦 𞓧𞓟𞓨𞓜𞓕𞓣𞓚}}}}}}), '''മുണ്ടാരി ബാനി ഹിസിർ''' എന്നീ പേരുകളിലും അറിയപ്പെടുന്നു. മുണ്ടാരി ഒരു [[ഓസ്ട്രോ-ഏഷ്യാറ്റിക് ഭാഷകൾ|ഓസ്ട്രോ-ഏഷ്യാറ്റിൿ ഭാഷയാണ്]]. ഈ അക്ഷരമാലയിൽ 27 അക്ഷരങ്ങളും അഞ്ച് ചിഹ്നങ്ങളുമുണ്ട്. പ്രകൃതിയിലെ വിവിധ രൂപങ്ങളെ ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്ന രീതിയിലാണ് ഇതിലെ അക്ഷരങ്ങൾ രൂപകല്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ഇടത്തുനിന്ന് വലത്തോട്ടാണ് ഈ ലിപി എഴുതുന്നത്. മുണ്ടാ സമുദായ നേതാവും എഴുത്തുകാരനുമായ [[രോഹിദാസ് സിങ് നാഗ്|രോഹിദാസ് സിങ് നാഗാണ്]] 1980-കളിൽ ഈ അക്ഷരമാല കണ്ടുപിടിച്ച് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചത്. സാഹിത്യം, വിദ്യാഭ്യാസം, കമ്പ്യൂട്ടിങ് എന്നീ മേഖലകളിൽ പരിമിതമായിട്ടാണെങ്കിലും ഈ ലിപിയുടെ ഉപയോഗം നിലവിൽ വർദ്ധിച്ചുവരുന്നുണ്ട്. == കുറിപ്പുകൾ == <references group="lower-alpha" /> == അവലംബങ്ങൾ == <references /> {{മുണ്ടാ ഭാഷകൾ|state=expanded}} {{ഭാരതീയ ലിപികൾ}} {{വിവിധതരം എഴുത്തുരീതികൾ}} 8u1lb6mgaxvpg3aaoqw2670r6hyzwdk 3 666603 4614006 2026-04-17T09:12:12Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4614006 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: Anjalirnambiar | Anjalirnambiar | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 09:12, 17 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) acipbglwcoprywn7cs2h6g3fqgj6ly5 0 666604 4614010 2026-04-17T10:06:31Z Anjalirnambiar 216626 '= '''വരയൻ തിരവെട്ടി''' = വരയൻ തിരവെട്ടി (Calonectris leucomelas) ഒരു കടലിൽ ജീവിക്കുന്ന പക്ഷിയാണ്.പ്രായപൂർത്തിയായ പക്ഷിയുടെ ശരാശരി നീളം ഏകദേശം 48 സെ.മീ (19 ഇഞ്ച്) ആണ്, കൂടാതെ അതിന്റെ...' താൾ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു 4614010 wikitext text/x-wiki = '''വരയൻ തിരവെട്ടി''' = വരയൻ തിരവെട്ടി (Calonectris leucomelas) ഒരു കടലിൽ ജീവിക്കുന്ന പക്ഷിയാണ്.പ്രായപൂർത്തിയായ പക്ഷിയുടെ ശരാശരി നീളം ഏകദേശം 48 സെ.മീ (19 ഇഞ്ച്) ആണ്, കൂടാതെ അതിന്റെ ചിറകുകളുടെ വിസ്തൃതി ഏകദേശം 122 സെ.മീ (48 ഇഞ്ച്) വരെയാണ്. == <u>വിവരണം</u> ==    വരയൻ തിരവെട്ടി പ്രധാനമായി മത്സ്യങ്ങളെയും കണവകളെയും ആണ് ഭക്ഷിക്കുന്നത്.സമുദ്രത്തിൽ ജീവിക്കുന്ന ഈ പക്ഷി ഭക്ഷണം കണ്ടെത്തുന്നതിനായി മത്സ്യബന്ധന ബോട്ടുകൾ പിന്തുടരുന്നത് സാധാരണമാണ്. പ്രത്യേകിച്ച് ജപ്പാനിലെ ആഞ്ചോവി മത്സ്യബന്ധന മേഖലകളിൽ ഇത് കൂടുതലായി കാണപ്പെടുന്നു. മത്സ്യബന്ധന സമയത്ത് വെള്ളത്തിൽ ലഭിക്കുന്ന ചെറിയ മത്സ്യങ്ങളും മറ്റും പിടിക്കാൻ ഇത് ശ്രമിക്കുന്നു. എന്നാൽ ചിലപ്പോൾ മത്സ്യബന്ധന വലകളിൽ ഇത് കുടുങ്ങുകയും അതുവഴി മരണപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു. അതുപോലെ നീളത്തിൽ വലിച്ചിട്ട മത്സ്യബന്ധന നൂലിൽ ഇര  കഴിക്കാൻ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ, കുരുക്കുകളിൽ കുടുങ്ങി മുങ്ങിമരിക്കുന്ന സംഭവങ്ങളും ഉണ്ടാകുന്നു. വരയൻ തിരവെട്ടി മാളങ്ങളിലാണ്  കൂടുകൂട്ടാറ്. ഇത് സാധാരണമായി കാടുകളിലുള്ള കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങളെയാണ് കൂടുതലായി ഇഷ്ടപ്പെടുന്നതും. വരയൻ തിര വെട്ടി വ്യാപകമായും ധാരാളമായും കാണപ്പെടുന്ന ഒ രു പക്ഷിയാണ്.എന്നിരുന്നാലും മത്സ്യബന്ധന വലകളിൽ കുടുങ്ങുന്നത് മൂലവും, പൂച്ചകളും എലികളും പോലുള്ള ജീവികളുടെ ഇരയാകുന്നതുമൂലം ചില മരണങ്ങൾ സംഭവിക്കുന്നു. കൂടാതെ, ചില സ്വദേശീയ മനുഷ്യ സമൂഹങ്ങൾ ഇത് വേട്ടയാടുകയും ഭക്ഷണത്തിന് ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. === ''<u>വിതരണം</u>'' === വരയൻ തിരവെട്ടി എന്നാ കടൽ പക്ഷി പ്രധാനമായും തുറസായ സമുദ്ര പ്രദേശങ്ങളിൽ ജീവിക്കുന്നവയാണ് ,പക്ഷേ ചില സമയങ്ങളിൽ തീരത്തോട് ചേർന്ന ജലങ്ങളിലും ഇവ കാണപ്പെടാറുണ്ട്.ഇവയുടെ പ്രധാന വ്യാപനം പെസഫിക് സമുദ്രത്തിലാണ്.ജപ്പാൻ, കൊറിയൻ ഉപദ്വീപ് തുടങ്ങിയ പ്രദേശങ്ങളിലെ കടൽത്തീരത്തിന് പുറത്തുള്ള ദ്വീപുകളിലാണ് ഇവ കൂടുകൂട്ടുന്നത്.<ref>{{Cite journal |last=Yamamoto |first=Takashi |last2=Takahashi |first2=Akinori |last3=Katsumata |first3=Nobuhiro |last4=Sato |first4=Katsufumi |last5=Trathan |first5=Philip N. |date=2010-10 |title=At-Sea Distribution and Behavior of Streaked Shearwaters ( Calonectris leucomelas ) During the Nonbreeding Period |url=https://academic.oup.com/auk/article/127/4/871-881/5148672 |journal=The Auk |language=en |volume=127 |issue=4 |pages=871–881 |doi=10.1525/auk.2010.10029}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Lane |first=Selwyn George |date=1983-08-30 |title=From Field and Study: Streaked Shearwater Calonectris leucomelas in Australia |url=https://doi.org/10.5962/p.310527 |journal=The Western Australian Naturalist |volume=15 |issue=6 |pages=148–148 |doi=10.5962/p.310527 |issn=0726-9609}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Gibson |first=J.D. |date=1975-06-15 |title=Streaked shearwaters (Calonectris leucomelas) in the Coral Sea |url=https://doi.org/10.63172/104288gvevnh |journal=Notornis |volume=22 |issue=2 |pages=176 |doi=10.63172/104288gvevnh |issn=0029-4470}}</ref>പ്രജനനം കാലം കഴിഞ്ഞതിനുശേഷം ഇവ ദീർഘദൂരം കുടിയേറ്റം നടത്തുന്ന പക്ഷികളാണ്. ദക്ഷിണ ദിശയിലേക്ക് സഞ്ചരിച്ച് വടക്കൻ ന്യൂ ഗിനിയ , അറഫൂറ സമുദ്രം, ദക്ഷിണ ചൈന സമുദ്രം എന്നിവിടങ്ങളിൽ ഭക്ഷണം തേടി സഞ്ചരിക്കുന്നു<ref>{{Cite journal |last=Yamamoto |first=Takashi |last2=Takahashi |first2=Akinori |last3=Katsumata |first3=Nobuhiro |last4=Sato |first4=Katsufumi |last5=Trathan |first5=Philip N. |date=2010-10 |title=At-Sea Distribution and Behavior of Streaked Shearwaters ( Calonectris leucomelas ) During the Nonbreeding Period |url=https://academic.oup.com/auk/article/127/4/871-881/5148672 |journal=The Auk |language=en |volume=127 |issue=4 |pages=871–881 |doi=10.1525/auk.2010.10029}}</ref>.കൂടാതെ, ഈ പക്ഷികളെ അമേരിക്കയുടെ പടിഞ്ഞാറൻ തീരങ്ങളിലും<ref>{{Citation|title=Catch and Release in Marine Recreational Fisheries|date=2002|url=https://doi.org/10.47886/9781888569308.ch8|work=Catch and Release in Marine Recreational Fisheries|editor-last=Prince|editor-first=Eric D.|publisher=American Fisheries Society|isbn=978-1-888569-30-8|access-date=2026-04-17|editor2-last=Ortiz|editor2-first=Mauricio|editor3-last=Venizelos|editor3-first=Arietta}}</ref>, ഇന്ത്യയുടെ തെക്കൻ തീരങ്ങളിലും<ref>{{Cite web|url=https://doi.org/10.18356/20c6b040-en|title=Deep sea and offshore/pelagic habitats|access-date=2026-04-17|last=Obura|first=David|date=2016-03-15}}</ref>, ന്യൂസിലാൻഡിലും<ref>{{Cite journal |last=Scofield |first=R. Paul |last2=Christie |first2=Derek |last3=Palma |first3=Ricardo L. |last4=Tennyson |first4=Alan J.D. |date=2010-12-15 |title=First record of streaked shearwater (Calonectris leucomelas) in New Zealand |url=https://doi.org/10.63172/151908xwlvst |journal=Notornis |volume=57 |issue=4 |pages=212 |doi=10.63172/151908xwlvst |issn=0029-4470}}</ref> കണ്ടതായി റിപ്പോർട്ടുകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു. വളരെ അപൂർവമായി, സമുദ്രത്തിൽ നിന്ന് ഏറെ അകലെ ഉള്ള വയോമിംഗ് പ്രദേശത്തും ഒരു സാമ്പിൾ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്<ref>{{Cite book |last=Howell |first=Steve N. G. |title=Petrels, albatrosses, and storm-petrels of North America: a photographic guide |last2=Patteson |first2=J. Brian |last3=Shearwater |first3=Debra |date=2012 |publisher=Princeton University Press |isbn=978-0-691-14211-1 |location=Princeton [N.J.]}}</ref>. gh2e0ef5m9o9vojqio1iik7tvonowke 3 666605 4614018 2026-04-17T11:16:26Z സ്വാഗതസംഘം 39256 ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം താളിൽ [[ബദൽ:സ്വാഗതം|സ്വാഗത സന്ദേശം]] ചേർക്കുന്നു 4614018 wikitext text/x-wiki '''നമസ്കാരം {{#if: BrookMakrem | BrookMakrem | {{BASEPAGENAME}} }} !''', [[മലയാളം വിക്കിപീഡിയ|മലയാളം വിക്കിപീഡിയയിലേക്ക്‌]] [[വിക്കിപീഡിയ:ആമുഖം|സ്വാഗതം]]. താങ്കളുടെ അംഗത്വത്തിന് നന്ദി. താങ്കൾക്ക്‌ ഈ സ്ഥലം ഇഷ്ടമായെന്നും ഇവിടെ അൽപസമയം ചെലവഴിക്കുമെന്നും പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. താങ്കൾക്ക് ഉപയോഗപ്പെടാവുന്ന ചില താളുകൾ താഴെ കൊടുക്കുന്നു. [[File:Lipi ml.png|thumb|350px|right|[[സഹായം:എഴുത്ത്|ലിപിമാറ്റ രീതിയിൽ മലയാളം ടൈപ്പ് ചെയ്യുവാൻ]] ഉപയോഗിക്കാവുന്ന മൊഴി സ്കീമിന്റെ ചിത്രം]] * [[സഹായം:Tutorial|വീഡിയോ പരിശീലനം]] * [[സഹായം:ടൈപ്പിംഗ്‌|മലയാളത്തിലെഴുതാൻ]] * [[സഹായം:തിരുത്തൽ വഴികാട്ടി|ഒരു താൾ തിരുത്തിയെഴുതുന്നത് എങ്ങനെ?]] * [[സഹായം:ഉള്ളടക്കം|സഹായ താളുകൾ]] * [[സഹായം:ചിത്ര സഹായി|ചിത്ര സഹായി]] * [[സഹായം:കീഴ്‌വഴക്കം|കീഴ്‌വഴക്കങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:എഴുത്തുകളരി|എഴുത്തുകളരി]] * [[വിക്കിപീഡിയ:പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ‎|വിക്കിപീഡിയയുടെ പഞ്ചസ്തംഭങ്ങൾ]] * [[വിക്കിപീഡിയ:നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും|വിക്കിപീഡിയിലെ നയങ്ങളും മാർഗ്ഗരേഖകളും.]] താങ്കൾ [[വിക്കിപീഡിയ:പുതുമുഖം|പുതുമുഖങ്ങൾക്കായുള്ള താൾ]] പരിശോധിച്ചിട്ടില്ലെങ്കിൽ ദയവായി അപ്രകാരം ചെയ്യാൻ താത്പര്യപ്പെടുന്നു. [[വിക്കിപീഡിയ:വിക്കിപീഡിയർ|വിക്കിപീഡിയരിൽ]] ഒരാളായി ഇവിടെ തിരുത്തലുകൾ നടത്തുന്നത് താങ്കൾ ആസ്വദിക്കുമെന്ന് ഞാൻ കരുതുന്നു. താങ്കളെപ്പറ്റിയുള്ള വിവരങ്ങൾ‍ [[പ്രത്യേകം:Mypage|ഉപയോക്താവിനുള്ള താളിൽ]] നൽകാവുന്നതാണ്‌. സംവാദ താളുകളിൽ ഒപ്പ് വെക്കുവാനായി നാല് "ടിൽഡ" (<nowiki>~~~~</nowiki>) ഉപയോഗിക്കുകയോ, ടൂൾബാറിലെ [[File:Insert-signature.png]] ബട്ടൻ ഉപയോഗിക്കുകയോ ചെയ്യുക. സ്വന്തം പേരും തീയതിയും സമയവും താനേ വന്നുകൊള്ളും. എന്നാൽ ലേഖനങ്ങളിൽ അപ്രകാരം ഒപ്പുവെക്കാതിരിക്കാൻ ശ്രദ്ധിക്കുക. മറ്റ് ഉപയോക്താക്കളോട് സം‌വദിക്കാൻ അവരുടെ സം‌വാദത്താളിൽ താങ്കളുടെ സന്ദേശം എഴുതാവുന്നതാണ്. വിക്കിപീഡിയയിൽ എന്തെങ്കിലും സഹായം ആവശ്യമുണ്ടെങ്കിൽ എന്റെ സംവാദ താളിൽ ഒരു കുറിപ്പ് ഇടൂ, അല്ലെങ്കിൽ താങ്കളുടെ സംവാദ താളിൽ '''<nowiki>{{helpme}}</nowiki>''' എന്ന് ചേർക്കൂ, ആരെങ്കിലും ഉടനെ തന്നെ താങ്കളെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കും. ഒരു നല്ല വിക്കിപീഡിയ അനുഭവം ആശംസിക്കുന്നു. വിക്കിമീഡിയയുടെ മലയാളം പദ്ധതികൾക്കായി ഒരു [https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l മെയിലിങ് ലിസ്റ്റ് നിലവിലുണ്ട്]. ആ ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വം എടുത്ത് താങ്കൾക്ക് വിക്കിപീഡിയയെക്കുറിച്ചുള്ള അഭിപ്രായങ്ങളും, സംശയങ്ങളും, വിക്കിപീഡിയ മെച്ചപ്പെടുത്താനുള്ള വഴികളും ഒക്കെ അവിടെ ഉന്നയിക്കാവുന്നതാണ്‌. മെയിലിങ്ങ് ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുക്കാൻ ഇവിടെ ഞെക്കുക https://lists.wikimedia.org/mailman/listinfo/wikiml-l. ലിസ്റ്റിൽ അംഗത്വമെടുത്തതിനു ശേഷം''' wikiml-l@lists.wikimedia.org''' എന്ന ഇമെയിൽ വിലാസത്തിലേക്കു ഇമെയിൽ അയച്ചാൽ മറ്റുള്ള വിക്കിപീഡിയർ നിങ്ങളെ സഹായിക്കും. ഇനിയും ബുദ്ധിമുട്ട് തോന്നുന്നുവെങ്കിൽ വിക്കിപീഡിയരോട് നേരിട്ട് സംശയം ചോദിക്കാൻ [[സഹായം:ഐ.ആർ.സി.|ചാറ്റ് ചെയ്യാം]]. ഇതിനായി [http://webchat.freenode.net/?channels=wikipedia-ml ഇവിടെ ഞെക്കുക]. ആരെങ്കിലും ചാറ്റ്റൂമിലുണ്ടെങ്കിൽ അവർ തീർച്ചയായും താങ്കളെ സഹായിക്കുന്നതാണ്. -- [[ഉപയോക്താവ്:സ്വാഗതസംഘം|സ്വാഗതസംഘം]] ([[ഉപയോക്താവിന്റെ സംവാദം:സ്വാഗതസംഘം|സംവാദം]]) 11:16, 17 ഏപ്രിൽ 2026 (UTC) 7msgcjbm8h5b5u9lvcfymw3l3u6rgnf